Güiquipedia extwiki https://ext.wikipedia.org/wiki/G%C3%BCiquipedia:Port%C3%A1 MediaWiki 1.47.0-wmf.16 first-letter Mediu Especial Caraba Usuario Usuario caraba Güiquipedia Güiquipedia caraba Archivu Archivu caraba MediaWiki MediaWiki caraba Prantilla Prantilla caraba Ayua Ayua caraba Categoría Categoría caraba TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión Comunidá utónoma 0 353 144057 131262 2026-08-23T14:20:31Z CommonsDelinker 73 Replacing Escut_d'Alacant_02.svg with [[File:Escut_d'Alacant.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request)). 144057 wikitext text/x-wiki {{Haltan referéncias}} Una '''Comunidá utónoma''' es una entiá territorial que, endretu la ordenança constitucional el [[España|Estau Español]], está dotá d'utonomia legislativa i competencias executivas, assina cumu dela facultá d'almenistral-si por mó delos sus propius representantis. La devisión el Estau Español en comunidais utónomas s'estableci ena Costitución Española en [[1978]]. == Tabra comunidais == {| class="wikitable" |- align="center" bgcolor="lightsteelblue" ! Bandera ! Nombri ! Capitalis ! width=200 px|Provincia ! width=200 px|Capital provincial ! Assitiamientu |- valign="top" | rowspan="8" | [[File:Bandera de Andalucía.svg|50px|Andalucía]] | rowspan="8" | '''[[Andaluzia]]''' | rowspan="8" | [[File:Flag of Sevilla, Spain.svg|25px|Sevilla]] [[Sevilla]] | [[File:Flag Almería Province.svg|20px|Almeria]] [[Província d'Almeria|Almeria]] || [[File:Escudo ciudad de Almería.svg|25px|Almeria]] [[Almeria]] | rowspan="8" | [[File:Localización de Andalucía.svg|150px]] |- | [[File:Flag Cádiz Province.svg|25px|Cadis]] [[Província de Cadis|Cadis]] || [[File:Escudo de Cádiz (oval).svg|25px|Cádiz]] [[Cadis]] |- | [[File:Provincia de Córdoba - Bandera.svg|25px|Córdoba]] [[Província de Córduba|Córduba]] || [[File:Escudo oficial de Córdoba (España).svg|25px|Córdoba]] [[Córduba]] |- | [[File:Bandera de la provincia de Granada (España).svg|25px|Granada]] [[Província de Graná|Graná]] || [[File:Escudo de Granada (Granada).svg|25px|Graná]] [[Graná]] |- | [[File:Bandera de la Provincia De Huelva.svg|25px|Huelva]] [[Província de Güelva|Güelva]] || [[File:Escudo Huelva.svg|25px|Uelva]] [[Güelva]] |- | [[File:Bandera_de_la_provincia_de_Jaén.svg|25px|Haén]] [[Província de Haén|Haén]] || [[File:Escudo de la ciudad de Jaén.svg|25px|Haén]] [[Haén]] |- | [[File:Flag Málaga Province.svg|25px|Málaga]] [[Província de Málaga|Málaga]] || [[File:Escudo de Málaga.svg|25px|Málaga (ciá)]] [[Málaga]] |- | [[File:Flag of Diputacion de Sevilla Spain.svg|25px|Sevilla]] [[Província de Sevilla|Sevilla]]|| [[File:Escudo de Sevilla (Sevilla).svg|25px|Sevilla (ciá)]] [[Sevilla]] |- |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | rowspan="3" valign="top"| [[File:Flag of Aragon.svg|50px|Aragón]] | rowspan="3" valign="top"| '''[[Comuniá Autónoma d'Aragón|Aragón]]''' | rowspan="3" valign="top"| [[File:Bandera de Zaragoza.svg|25px|Çaragoça]] [[Çaragoça]] | [[File:Flag of Zaragoza (province).svg|25px|Uesca]] [[Província de Güesca|Güesca]] || [[File:Escudo de Huesca.svg|25px|Uesca]] [[Güesca]] | rowspan="3" valign="top"| [[File:Localización de Aragón.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Teruel (provincia).svg|25px|Teruel]] [[Província de Teruel|Teruel]] || [[File:Escudo de Teruel.svg|25px|Teruel]] [[Teruel]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Flag of Zaragoza province (with coat of arms).svg|25px|Çaragoça]] [[Província de Çaragoça|Çaragoça]] || [[File:Escudo de Zaragoza.svg|25px|Çaragoça]] [[Çaragoça]] |- valign="top" | [[File:Flag of Asturias.svg|50px|Prencipau d'Asturias]] | '''[[Prencipau d'Asturias|Asturias]]''' | [[File:Uvieu flag.svg|25px|Ovieu]] [[Ovieu]] | [[File:Flag of Asturias.svg|25px|Asturias]] [[Asturias]] || [[File:Uvieu coat of arms.svg|25px|Prencipau d'Astúrias]] [[Ovieu]] | [[File:Localización de Asturias.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | [[File:Flag of the Balearic Islands.svg|50px|Islas Balearis]] | '''[[Islas Balearis]]''' | [[File:Flag of Mallorca.svg|25px|Palma de Mallorca]] [[Palma de Mallorca]] | [[File:Flag of the Balearic Islands.svg|25px|Ilas Balearis]] [[Islas Balearis]] || [[File:Coat of Arms of the City of Palma, Majorca.svg|25px|Palma de Mallorca]] [[Palma de Mallorca]] | [[File:Localización de las Islas Baleares.svg|150px]] |- | rowspan="3" valign="top" | [[File:Flag of the Basque Country.svg|50px|País Vascu]] | rowspan="3" valign="top" | '''[[País Vascu]]''' | rowspan="3" valign="top" | [[File:Flag of Vitoria.svg|25px|Vitória]] [[Vitória-Gasteiz]] ''(de facto)'' | [[File:Escudo de Álava.svg|25px]] [[Álava]] || [[File:Escudo_de_Vitoria.svg|25px|Vitória]] [[Vitória-Gasteiz]] | rowspan="3" valign="top" | [[File:Localización del País Vasco.svg|150px]] |- | [[File:Gipuzkoa flag.svg|25px|Guipúzcua]] [[Guipuzcua]] || [[File:Escudo de Donostia.svg|25px|San Sebastián]] [[San Sebastián]] |- | [[File:Bizkaikobanderea.svg|25px|Viscaya]] [[Viscaya]] || [[File:Escudo heráldico de Bilbao.svg|25px|Bilbau]] [[Bilbau]] |- bgcolor="gainsboro" | rowspan="2" valign="top" | [[File:Flag of the Canary Islands.svg|50px|Canárias]] | rowspan="2" valign="top" | '''[[Islas Canárias|Canárias]]''' | rowspan="2" valign="top" | [[File:Flag of Las Palmas de Gran Canaria.svg|25px|Las Parmas Gran Canária]] [[Las Palmas de Gran Canaria]] <br />[[File:Banderastacruztfe.png|25px|Santa Cruz e Tenerife]] [[Santa Cruz de Tenerife]] | [[File:Provincia de Las Palmas - Bandera.svg|25px|Las Palmas]] [[Província de Las Palmas|Las Palmas]] || [[File:Escudolaspalmasgc.png|25px|Las Palmas e Gran Canária]] [[Las Palmas de Gran Canaria]] | rowspan="2" valign="top" | [[File:Localización de Canarias new.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Provincia de Santa Cruz de Tenerife - Bandera.svg|25px|Santa Crus Tenerifi]] [[Província Santa Cruz de Tenerife|Santa Cruz de Tenerife]] || [[File:Escudostacruztfe.png|25px|Santa Crus Tenerifi]] [[Santa Cruz de Tenerife]] |- valign="top" | [[File:Flag of Cantabria.svg|50px|Cantabria]] | '''[[Cantábria]]''' | [[File:Santander.svg|25px|Santandel]] [[Santandel]] | [[File:Flag of Cantabria.svg|25px|Cantábria]] [[Cantábria]] || [[File:Escudo de Santander.svg|25px|Santander]] [[Santandel]] | [[File:Localización de Cantabria.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | rowspan="5" | [[File:Flag of Castilla La Mancha usual.jpg|50px|Castilla-La Mancha]] | rowspan="5" | '''[[Castilla-La Mancha]]''' | rowspan="5" | [[File:Bandera de Toledo.svg|25px|Toleu]] [[Toleu]] | [[File:Bandera provincia Albacete.svg|25px|Albaceti]] [[Província d'Albaceti|Albaceti]] || [[File:Escudo de Albacete.svg|20px|Albaceti]] [[Albaceti]] | rowspan="5" | [[File:Localización de Castilla-La Mancha.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Flag Ciudad Real Province.svg|25px|Ciá Real]] [[Provincia de Ciá Real|Ciá Real]] || [[File:CoA Ciudad Real.png|20px|Ciá Real]] [[Ciá Real]] |- bgcolor="gainsboro" | [[Província e Cuenca|Cuenca]] || [[File:Escudo de Cuenca.svg|20px|Cuenca]] [[Cuenca (España)|Cuenca]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Flag Guadalajara Province.svg|25px|Guadalahara]] [[Província de Guadalahara|Guadalahara]] || [[File:Escudo de Guadalajara.svg|20px|Guadalahara]] [[Guadalahara (España)|Guadalahara]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Bandera de la provincia de Toledo.svg|25px|Toleu]] [[Província e Toleu|Toleu]] || [[File:Escudo de Toledo.svg|28px|Toleu]] [[Toleu]] |- valign="top" | rowspan="9" | [[File:Bandera de Castilla y León.svg|50px]] | rowspan="9" | '''[[Castilla i Lión]]''' | rowspan="9" | Nun declarada | [[File:Bandera de la provincia de Ávila.svg|25px|Ávila]] [[Province d'Ávila|Ávila]] || [[File:Coat of Arms of Ávila (Spain).svg|23px|Ávila]] [[Ávila]] | rowspan="9" | [[File:Localización de Castilla y León.svg|150px]] |- | [[File:Flag Burgos Province.svg|25px]] [[Província e Burgus|Burgus]] || [[File:Escudo de Burgos.svg|25px|Burgus]][[Burgus]] |- | [[File:Bandera de León.svg|25px]] [[Província e Lión|León]] || [[File:Escudo de León (ciudad).svg|25px|Lión]][[Lión]] |- | [[File:Bandera de la provincia de Palencia.svg|25px]] [[Provincia de Palencia|Palencia]] || [[File:Palencia.jpg|25px|Paléncia]][[Palencia]] |- | [[File:Bandera de la provincia de Salamanca.svg|25px|Salamanca]] [[Provincia de Salamanca|Salamanca]] || [[File:Escudo de Salamanca.svg|25px|Salamanca]][[Salamanca]] |- | [[File:Flag Segovia province.svg|25px]] [[Provincia de Segovia|Segovia]] || [[File:Escudo de Segovia.svg|22px]] [[Segovia]] |- | [[File:Flag Soria province.svg|25px|Sória]] [[Provincia de Soria|Soria]] || [[File:Escudo de Soria.svg|25px|Soria]] [[Sória]] |- | [[File:Bandera de la provincia de Valladolid.svg|25px]] [[Provincia de Valladolís|Valladolís]]|| [[File:Valladolid-COA.svg|25px|Valladolís]][[Valladolís]] |- | [[File:Bandera de Zamora.svg|25px]] [[Província de Çamora|Çamora]] ||[[File:Coat of Arms of Zamora (Spain).svg|23px|Çamora]] [[Çamora]] |- valign="top" bgcolor="gainsboro" | rowspan="4" | [[File:Flag of Catalonia.svg|50px]] | rowspan="4" | '''[[Cataluña]]''' | rowspan="4" | [[File:Flag of Barcelona.svg|25px|Barcelona]] [[Barcelona]] | [[File:Flag of Barcelona (province).svg|25px]] [[Província de Barcelona|Barcelona]] || [[File:Escudo de Barcelona.svg|25px|Barcelona]][[Barcelona]] | rowspan="4" | [[File:Localización de Cataluña.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Bandera antiga de la provincia de Girona.svg|25px]] [[Provincia de Gerona|Gerona]] || [[File:Spain.Girona.Escut.Timbrat.svg|25px|Herona]] [[Gerona]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Bandera de la provincia de Lérida.svg|25px]] [[Província de Léria|Léria]] ||[[File:Escudo de Lérida.svg|25px|Leria]] [[Léria]] |- bgcolor="gainsboro" | [[Província e Tarragone|Tarragona]] || [[File:Escut de Tarragona.svg|25px|Tarragona]][[Tarragona]] |- valign="top" | rowspan="2" | [[File:Flag_of_Extremadura_with_COA.svg|50px]] | rowspan="2" | '''[[Estremaúra]]''' | rowspan="2" | [[File:Banderamerida.GIF|25px|Méria]] [[Méria]] | [[File:Provincia de Badajoz - Bandera.svg|25px]] [[Provincia de Badajós|Badajós]]||[[File:Provincia de Badajoz - Escudo.svg|25px|Badahós]] [[Badajós (Monicípiu)|Badajós]] | rowspan="2" | [[File:Localización de Extremadura.svg|150px]] |- | [[File:Bandera de Cáceres.svg|25px]] [[Província de Caçris|Caçris]] ||[[File:Cáceres - Escudo.svg|25px|Caçris]] [[Caçris]] |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | rowspan="4" | [[File:Flag of Galicia.svg|50px]] | rowspan="4" | '''[[Galícia]]''' | rowspan="4" | [[File:Flag of Santiago de Compostela.svg|25px|Santiagu de Compostela]] [[Santiagu de Compostela]] | [[Província e La Coruña|La Coruña]] || [[File:Escudo de A Coruña.svg|25px|La Coruña]] [[La Coruña]] | rowspan="4" | [[File:Localización de Galicia.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Flag of Lugo province.svg|25px|Lugu]] [[Província e Lugu|Lugu]] || [[File:Escudo de Lugo (Galicia).svg|25px|Lugu]] [[Lugu]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Provincia de Ourense - Bandera.svg |25px]] [[Província d'Orensi|Orensi]] || [[File:Provincia de Ourense - Escudo.svg|25px|Orensi]] [[Orensi]] |- bgcolor="gainsboro" | [[File:Flag Pontevedra Province.svg|25px|Pontevedra]] [[Província de Pontevedra|Pontevedra]] || [[File:Escudo de Pontevedra.svg|25px|Pontevedra]] [[Pontevedra]] |- valign="top" | [[File:Flag of the Community of Madrid.svg|50px]] | '''[[Comunidá de Mairil]]''' | [[File:Bandera de la ciudad de Madrid.svg|25px|Mairil]] [[Mairil]] | [[File:Flag of the Community of Madrid.svg|25px]] [[Comuniá de Mairil]] | [[File:Escudo de Madrid.svg|25px|Madrí]][[Mairil]] | [[File:Localización de la Comunidad de Madrid.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | [[File:Flag of the Region of Murcia.svg|50px]] | '''[[Región de Múrcia]]''' | [[File:Flag of Murcia.svg|25px|Múrcia]] [[Múrcia]] | [[File:Flag of the Region of Murcia.svg|25px]] [[Región de Múrcia|Múrcia]] | [[File:Escudo de Murcia.svg|25px|Múrcia]] [[Múrcia]] | [[File:Localización de la Región de Murcia.svg|150px]] |- valign="top" | [[File:Bandera de Navarra.svg|50px]] | '''[[Comuniá Foral de Navarra]]''' | [[File:Bandera Pamplona.svg|25px|Pamplona]] [[Pamplona]] | [[File:Bandera de Navarra.svg|25px]] [[Comuniá Foral de Navarra]] | [[File:Escudo de Pamplona.svg|30px|Pamplona]][[Pamplona]] | [[File:Localización de Navarra.svg|150px]] |- bgcolor="gainsboro" valign="top" | [[File:Flag of La Rioja (with coat of arms).svg|50px]] | '''[[La Rioja]]''' | [[File:Bandera de Logroño.png|25px|Logroñu]] [[Logroñu]] | [[File:Flag of La Rioja (with coat of arms).svg|25px]] [[La Rioha]] | [[File:Escudo de Logroño.png|25px|Logroñu]][[Logroñu]] | [[File:Localización de La Rioja.svg|150px]] |- valign="top" | rowspan="3" | [[File:Bandera de la Comunidad Valenciana (2x3).svg|50px]] | rowspan="3" | '''[[Comuniá Valenciana]]''' | rowspan="3" | [[File:Bandera de la Comunidad Valenciana (2x3).svg|25px]] [[Valéncia]] | [[File:Escut de la Província d'Alacant.svg|20px]] [[Provincia d'Alicanti|Alicanti]] ||[[File:Escut d'Alacant.svg|25px|Alicanti]] [[Alicanti]] | rowspan="3" | [[File:Localització de la Comunitat Valenciana respecte a Espanya.svg|150px]] |- | [[File:Escut de la Província de Castelló.svg|20px]] [[Provincia de Castellón|Castellón]] || [[File:Escut de Castelló ornamentat-2.svg|25px|Castellón dela Plana]][[Castellón de la Prana]] |- | [[File:Escut de la Província de València.svg|32px]] [[Provincia de Valencia|Valencia]] || [[File:Escut de València.svg|25px|Valéncia]][[Valéncia]] |} Las dos ciais autónomas son: * [[Ceuta]] * [[Melilla]] [[Categoría:Comuniais autúnomas d'España‏‎]] da02th96vmwh53p1iprmyunmf0i36eu Usuario:Olarcos 2 3582 144059 144043 2026-08-24T07:55:09Z Olarcos 82 /* Los mis endirguis */ 144059 wikitext text/x-wiki {{#babel:es|ext|pt-5|en-4|de-3|fr-3|it-3|ro-3|cat-2|la-2|ru-1|zh-1}} Bien-llegáus ala mi página d'ussuariu. Si algunu quieri empuntal-mi algún mensagi, que si es mestel gasti la [[Usuariu Caraba:Olarcos|çona de caraba]] desta mesma página de gastaol. {{Usuárius/Güiquipedista}} {{Usuárius/Ortugrafia}} == Los mis endirguis == {| class="toc" cellpadding=0 cellspacing=2 style="width:60%;text-align:center;clear:all; margin-left:3px;" |- !Align=left bgcolor=black style="color:white"|&nbsp;Creaus&nbsp;<small></small> |- | <div [[style=" height:600px; font-size:90%;overflow: auto;"> *[[Fogu]] *[[Cidade Velha]] *[[Dracaena draco]] *[[Macaronesia]] *[[Isla de Santiagu]] *[[Imperiu Español]] *[[Juana Inés de la Cruz]] *[[Via Transilvanica]] *[[Bakú]] *[[Luis de Góngora]] *[[Nuversidá de Oxford]] *[[Nuversidá de Cambridge]] *[[Dámaso Alonso]] *[[Vicente Aleixandre]] *[[Nuversidá Politénica de Mairil]] *[[Tiflis]] *[[Reikiavik]] *[[Covilhã]] *[[Beira Baxa]] *[[Guarda]] *[[Cannes]] *[[Festival de Cini de Cannes]] *[[Cristian Mungiu]] *[[Diana Gómez]] *[[José de Alencar]] *[[Machado de Assis]] *[[Roger Escapa Farrés]] *[[Eça de Queiroz]] *[[Afonso Reis Cabral]] *[[Peseta]] *[[Rui Couceiro]] *[[Península de Yucatán]] *[[Virreinatu de Nueva España]] *[[Camilo José Cela]] *[[Chicho Ibáñez Serrador]] *[[Nuversidá de Potsdam]] *[[Potsdam]] *[[Alexander von Humboldt]] *[[Nuversidá Babeș-Bolyai]] *[[Norman Manea]] *[[Cometa]] *[[Edmond Halley]] *[[Joseph Louis Lagrange]] *[[Valaquia]] *[[Alfredo Landa]] *[[Gracia Querejeta]] *[[Nuversidá Complutense de Mairil]] *[[Fernando León de Aranoa]] *[[Elías Querejeta]] *[[Carlos Saura]] *[[Prémius Goya]] *[[Arón Piper]] *[[Omar Ayuso]] *[[Nuversidá Carlos III de Mairil]] *[[América del Norti]] *[[Vicente Paredes]] *[[Estitutu Coltural Rumanu]] *[[Premius Gaudí]] *[[Maramureș]] *[[Ion Negoițescu]] *[[David Moragas]] *[[Sitiu de Badajós (1705)]] *[[Centru Coltural Coreanu n'España]] *[[Cluj-Napoca]] *[[Estitutu Confuciu]] *[[Agatha Christie]] *[[Louis Pasteur]] *[[British Council]] *[[Provincia d'Estremaura]] *[[Alliance Française]] *[[Sociedá Dante Alighieri]] *[[Dinastía aftasí]] *[[Goethe-Institut]] *[[Corona de Castilla]] *[[César Muñoz]] *[[Provincia de Trugillu (España)]] *[[Alejandro Amenábar]] *[[Julio Peña Fernández]] *[[Reinu d'Iberia]] *[[Sagrajas]] *[[Batalla de Sagrajas]] *[[Idioma georgianu]] *[[Siena]] *[[Cimabue]] *[[Abderramán II]] *[[Alcaçaba de Méria]] *[[Bernardo de Alderete]] *[[Donkervoort]] *[[Dolmen del prau de Lácara]] *[[Carlos Benito]] *[[David Cirici]] *[[Ídolu d'Estremaúra]] *[[Buyumbura]] *[[George Enescu]] *[[El lince con botas]] *[[Manu Pérez]] *[[Năsăud]] *[[Ídolu de Garrovillas]] *[[Kigali]] *[[Volodymyr Zelenskyy]] *[[Bronzi d'Alcántara]] *[[Antananarivu]] *[[Dolmen de Toriñuelu]] *[[Dolmen de Magacela]] *[[Hugo Travers]] *[[Cueva de Santa Ana]] *[[Muralla de Prasencia]] *[[Francesco Petrarca]] *[[Leïla Slimani]] *[[Gaborone]] *[[Bangui]] *[[Hunus]] *[[Ioana Nicolaie]] *[[Mbabane]] *[[Lilongüe]] *[[Nairobi]] *[[Harare]] *[[Dodoma]] *[[Kampala]] *[[Yuba]] *[[Uagadugú]] *[[Mogadisciu]] *[[Yibuti (ciá)]] *[[Nuakchot]] *[[Dakar]] *[[Conakry]] *[[Freetown]] *[[Unidas por Extremadura]] *[[Daniel Pennac]] *[[Monrovia]] *[[Yamusukro]] *[[Silabariu mandombe]] *[[Luenga lingala]] *[[Brazzaville]] *[[Abuya]] *[[Golfu de Guinea]] *[[Lomé]] *[[Windhoek]] *[[Libreville]] *[[Claudiu Ptolomeu]] *[[Ajaccio]] *[[Vándalus]] *[[Vulcán]] *[[San Marinu (ciá)]] *[[Palmira]] *[[Emperiu Romanu d'Ocidenti]] *[[Reinu visigodu]] *[[Yaoundé]] *[[Golfu de Finlándia]] *[[Montevideu]] *[[Yamena]] *[[Jartum]] *[[Tangu]] *[[Flamencu]] *[[Nuversidá Entrenacional d'Andaluzía]] *[[Miguel Poveda]] *[[Antonio de Nebrija]] *[[Colton Haynes]] *[[Nuversidá Nebrija]] *[[Estitutu Camões]] *[[Estitutu Cervantes]] *[[Estitutu Ramón Llull]] *[[James van der Beek]] *[[Permafrost]] *[[Premiu Nobel]] *[[Víctor Gutiérrez Santiago]] *[[Xi Jinping]] *[[Nuversidá de Harvard]] *[[Academia Rumana]] *[[Maia Sandu]] *[[Nicușor Dan]] *[[Netflix]] *[[Albuquerque]] *[[Neil Patrick Harris]] *[[Clarice Lispector]] *[[Hollywood]] *[[Zachary Quinto]] *[[Marlene Dietrich]] *[[Premius Óscar]] *[[Nuversidá de California]] *[[Talasocracia]] *[[James Dean]] *[[Montgomery Clift]] *[[Brandon Sanderson]] *[[Benquerencia]] *[[Ulán Bator]] *[[Siberia]] *[[Imperiu Russu]] *[[Ge'ez]] *[[Menelik II de Etiopía]] *[[Talaveruela]] *[[El Cerezu]] *[[Xarilla]] *[[Delta del Danubiu]] *[[Adis Abeba]] *[[Mdina]] *[[Luenga maltesa]] *[[La Valeta]] *[[Luenga Irlandesa]] *[[Bristol]] *[[Henry Benedict Medlicott]] *[[Gondwana]] *[[Praia]] *[[Idioma lituano]] *[[María Egual]] *[[Juan Latinu]] *[[Chisinau]] *[[Wladimir Köppen]] *[[Idioma búlgaru]] *[[Clasificación climática de Köppen]] *[[Riga]] *[[Vilna]] *[[Kaunas]] *[[Luneburgu]] *[[Pedru I de Russia]] *[[Diego de Torres Villarroel]] *[[Calderu]] *[[Kingston]] *[[Bruce W. Wardropper]] *[[Kazán]] *[[Clara Jara de Soto]] *[[Günter Grass]] *[[Lübeck]] *[[Ramon Llull]] *[[Liga Hanseática]] *[[CSIC]] *[[Museu del Hermitage]] *[[Dubái (ciá)]] *[[Dubái]] *[[Provença]] *[[Caracas]] *[[Arrescuñacielus]] *[[Ventura de los Reyes Prósper]] *[[José Antonio Pavón y Jiménez]] *[[Malmö]] *[[Leonardo Dantés]] *[[Ñuflo de Chaves]] *[[Roberto Iniesta]] *[[Valli d’Aran]] *[[Arti románicu]] *[[Arti mudejal]] *[[Arti góticu]] *[[Fra Angélico]] *[[Museu Nacional del Prado]] *[[Herreruela]] *[[Aveiru]] *[[Fábrica de diplomas]] *[[Baltasar Gracián]] *[[Marcel Ciolacu]] *[[Embalsi de Valdecañas]] *[[El Berrocaleju]] *[[Almorín]] *[[Sajonis de Transilvania]] *[[Transilvania]] *[[Altadena]] *[[Eugene Smith]] *[[Delitosa]] *[[Pasadena]] *[[Paul Verlaine]] *[[Arthur Rimbaud]] *[[Sonetu]] *[[Garvín]] *[[Belvís]] *[[Arad]] *[[Monicipiu]] *[[Herrera d'Alcántara]] *[[Mari del Norti]] *[[Sibiu]] *[[Klaus Iohannis]] *[[Almeida Garrett]] *[[Fernando Namora]] *[[Antero de Quental]] *[[Nuversidá de Coimbra]] *[[Miguel Torga]] *[[Viandal]] *[[Lengua sueca]] *[[Tallín]] *[[Premio Camões]] *[[Mia Couto]] *[[Irène Némirovsky]] *[[Valli]] *[[El Gordu]] *[[California]] *[[Toponimia]] *[[Castaña]] *[[Choçu]] *[[Manila]] *[[Conrad Ricamora]] *[[Piçarra del Barrau]] *[[Peralea de san Román]] *[[Batalla de Trafalgar]] *[[Revolución francesa]] *[[Azetuna]] *[[El Toril]] *[[Garganta del Obispu]] *[[Sierra de San Bernabé]] *[[Zane Phillips]] *[[Fire Island]] *[[Malabo]] *[[Alfabetu latinu]] *[[Puertu Montt]] *[[Ahmed III]] *[[Imperiu otomanu]] *[[Constantin Brâncoveanu]] *[[Península de Cotentin]] *[[Islas del Canal]] *[[Mari Bálticu]] *[[Canal dela Mancha]] *[[Napoleón III Bonaparte]] *[[Alexandru Ioan Cuza]] *[[Parqui natural de Cornalvu]] *[[Nuversidá Alexandru Ioan Cuza de Iași]] *[[Tomasz Ziętek]] *[[Margarita Salas]] *[[Mircea Cărtărescu]] *[[Piața Universității]] *[[Nuversidá de Bucarest]] *[[Ana Aslan]] *[[Joël Dicker]] *[[Montis Cárpatus]] *[[Alberto Amarilla]] *[[Constantin Brâncuși]] *[[Aitana Sánchez-Gijón]] *[[Keanu Reeves]] *[[Jón Þór Birgisson]] *[[Sigur Rós]] *[[Nuversidá de Güelva]] *[[Olga Roriz]] *[[Tiago Guedes]] *[[Luís de Camões]] *[[Nuversidá de Lisboa]] *[[Afonso Cruz]] *[[Chino mandarín]] *[[The Guardian]] *[[José Eduardo Agualusa]] *[[Dueru]] *[[Ianis Hagi]] *[[Tennessee]] *[[Ryan Phillippe]] *[[Elvis Presley]] *[[Las Vegas]] *[[Andre Agassi]] *[[Martin Luther King]] *[[Baltimore]] *[[Maputo]] *[[Directol de cini]] *[[Caminu de Santiagu]] *[[Domiñu Internet]] *[[João Salaviza]] *[[Puesía]] *[[Iași]] *[[Erfurt]] *[[Max Weber]] *[[António Costa]] *[[Luanda]] *[[Revolución delos Cravelis]] *[[Marcelo Rebelo de Sousa]] *[[Luís Montenegro]] *[[Coordenadas geográficas]] *[[Província d'Albaceti]] *[[Islas Aleutianas]] *[[Mari de Bering]] *[[Alaska]] *[[Uropa Ocidental]] *[[Nicolae Iorga]] *[[Johannes Gutenberg]] *[[Biblia de Gutenberg]] *[[Romanticismu]] *[[Sacru Emperiu Romanu Germánicu]] *[[Emperiu otomanu]] *[[Esteban III de Moldavia]] *[[Botoșani]] *[[Mihai Eminescu]] *[[Timisoara]] *[[Riu Volga]] *[[Leonardo DiCaprio ‎]] *[[Torri de Shújov nel riu Oká]] *[[Riu Oká]] *[[Alcaldi]] *[[Dicionário Priberam da Língua Portuguesa]] *[[Hepatitis]] *[[Riu Moscova]] *[[Testigus de Jehová]] *[[Ethnologue]] *[[Ud]] *[[Casas del Castañal]] *[[Arroyumolinus de la Vera]] *[[Proutu enteriol brutu]] *[[Donald Trump]] *[[Sierra de Tormantus]] *[[Toscana]] *[[Estatutu autonomia]] *[[Oriol Nolis]] *[[Códigu postal]] *[[Gargüera]] *[[Cabreru]] *[[Angela Merkel]] *[[Coimbra]] *[[Riu la Prata]] *[[Luenga oficial]] *[[Puebración]] *[[Argentina]] *[[Cáparra]] *[[Prencipau d'Astúrias]] *[[Produtu interiol brutu]] *[[Comuniá Autónoma]] *[[Helmanamientu de ciais]] *[[Lisboa]] *[[Océanu Atlánticu]] *[[Andaluzia]] *[[Juan Carlos I d'España]] *[[55 Cancri]] *[[Lógica]] *[[Praneta]] *[[Unión Uropea]] *[[Zona Euru]] *[[Euru]] *[[Salamanca]] *[[Montis Uralis]] *[[Rei]] *[[Inu]] *[[Capital]] *[[Monea]] *[[Luenga oficial]] *[[Austrália]] *[[Andorra]] *[[Malotia]] *[[Continenti]] *[[Antáltia]] *[[Matemáticas]] *[[Fráncia]] *[[Dinamarca]] *[[Alemaña]] *[[Itália]] *[[Portugal]] *[[Península d'Anatólia]] *[[Barrocu]] *[[Mari Negru]] *[[Estrechu d'Otrantu]] *[[Mari Adriáticu]] *[[Península Itálica]] *[[II Guerra Mundial]] *[[Península Ibérica]] *[[Mari Colorau]] *[[África]] *[[Mari Mediterráneu]] *[[Ásia]] *[[Província de Caçris]] *[[España]] *[[Caçris]] *[[Barrau]] *[[Mairil]] *[[Almendraleju]] *[[Argélia]] *[[Marruecus]] *[[Islándia]] *[[Irlanda]] *[[Áustria]] *[[Reinu Uniu]] </div> |} <table style="float: left; margin-bottom: 0.1em; border: #3D9140 solid 1px; -moz-border-radius: 10px; background: #082567; width: 100%"> <tr><td><h3 style="border-bottom: #3D9140 solid 1px; border-right: #3D9140 solid 1px; -moz-border-radius: 10px; background: #50C878; text-align: center; padding: 3px; margin-bottom: -2px;"><font face="trebuchet ms" color="#082567"><big>''Paísis ondi he estau:''<big></font></h3></td></tr><tr><td><div style="padding-left: 3px; padding-right: 3px; padding-top: 0px; padding-bottom: 1px; text-align: left; font-family: arial, sans-serif; font-size: 99%;" class="plainlinks"> <center> {| style="border:1px; border: thin solid grey; background-color:#F0DC82" |align="right"|Añus/Mesis: |align="left"|[[Imagen:Flag of Spain.svg|44px|España]] [[Imagen:Flag of Argentina.svg|45px|Argentina]] [[Imagen:Flag of Germany.svg|46px|Alemania]] [[Imagen:Flag of Portugal.svg|44px|Portugal]] [[Imagen:Flag of Romania.svg|44px|Rumanía]] |- |align="right"|Semanas: |align="left"|[[Imagen:flag of Brazil.svg|42px|Brasil]] [[Imagen:Flag of France.svg|44px|Francia]] [[Imagen:Flag of Russia.svg|44px|Rusia]] [[Imagen:Flag of Mongolia.svg|57px|Mongolia]] [[Imagen:Flag of China.svg|44px|China]] [[Imagen:Flag of the United Kingdom.svg|48px|Reino Unido]] [[Imagen:Flag of Italy.svg|44px|Italia]] [[Imagen:Flag of USA.svg|53px|Estaus Unius]] |- | |- |align="right"|Días: |align="left"|[[Imagen:Flag of Austria.svg|44px|Austria]] [[Imagen:Flag of Switzerland.svg|30px|Suiça]] [[Imagen:Flag of Liechtenstein.svg|47px|Liechtenstein]] [[Imagen:Flag of Paraguay.svg|48px|Paraguay]] [[Imagen:Flag of Chile.svg|41px|Chile]] [[Imagen:Flag of the Netherlands.svg|41px|Holanda]] [[Imagen:Flag of Belgium (civil).svg|41px|Bélgica]] [[Imagen:Flag of Monaco.svg|34px|Monaco]] [[Imagen:Flag of the Czech Republic.svg|40px|República Checa]] [[Imagen:Flag of Sweden.svg|45px|Suecia]] [[Imagen:Flag of Denmark.svg|38px|Dinamarca]] [[Imagen:Flag of Norway.svg|38px|Noruega]] [[Imagen:Flag of Finland.svg|47px|Finlandia]] [[Imagen:Flag of Estonia.svg|43px|Estonia]] [[Imagen:Flag of Latvia.svg|52px|Letonia]] [[Imagen:Flag of Poland.svg|45px|Polonia]] [[Imagen:Flag of Slovenia.svg|55px|Eslovenia]] [[Imagen:Flag of Slovakia.svg|45px|Eslovaquia]] [[Imagen:Flag of Hungary.svg|55px|Hungría]] [[Imagen:Flag of Croatia.svg|53px|Croacia]] [[Imagen:Flag of Ukraine.svg|40px|Ucrania]] [[Imagen:Flag of Morocco.svg|40px|Marruecos]] [[Imagen:Flag of Kazakhstan.svg|50px|Kazajistán]] [[Imagen:Flag of Ireland.svg|50px|Irlanda]] [[Imagen:Flag_of_Scotland.svg|40px|Escocia]] [[Imagen:Flag of Malta.svg|38px|Malta]] [[Imagen:Flag of Moldova.svg|50px|Moldóvia]] |- |- |- | |} </center> </td></tr></table> 2lnqxuvw0wii7yqhdfeusw48bw4cklv Fogu 0 11990 144058 2026-08-24T07:54:16Z Olarcos 82 Criá página con '{| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-ali…' 144058 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Pico de Fogo.jpg|280px|Vista del Picu do Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0 0.5em 0.5em; text-align:center;" | Vista del [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación geográfica |- ! style="width:42%; padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Rehión | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Cabu Verdi]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Archipiélagu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Océanu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Océanu Atlánticu|Atlánticu]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación alministrativa |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | País | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Archivu:Flag of Cape Verde.svg|20px|border|Cabu Verdi]] [[Cabu Verdi]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Caraterísticas generalis |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Geología | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | Volcánica |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Superficii | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 476 km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Largor | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 26 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Anchura máxima | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 24 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puntu más altu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]], 2829 m |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Puebración |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Capital | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[São Filipe]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puebración | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 37 071 abitantis (2010)<ref>[[http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf](http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf) Huenti: INE, 2010].</ref> |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Densidá | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 75,29 abitantis/km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Hentiliciu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | foguensi |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Mapa d'assituación |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo in Cape Verde.svg|280px|Assituación de Fogo en Cabu Verdi]] |} '''Fogu''' (''Djarfogu'' en [[crioulu cabuverdianu]]) es una isla del archipiélagu de [[Cabu Verdi]], nel grupu de [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]]. Es la más alta del grupu, alzándussi cerca de 3000 m sobri el nivel del mari nel [[Pico do Fogo]]. == Elementus identitarius == === Toponimia === Una violenta erupción tuvu lugal en 1680, haziendu visibri la cumbri dela isla a cientus de quilómetrus a la redonda. == Geografía física == === Localización === Fogu es una isla de [[Cabu Verdi]], pertenecienti al archipiélagu de Sotaventu, assitiá entre las islas de [[Isla de Santiago|Santiago]] i [[Isla Brava|Brava]]. === Orografía === [[Archivu:Fogo-island-perspective.jpg|thumb|270px|Imajin 3D dela isla de Fogu.]] Casi toa la isla es un volcán ativu cuya última erupción data de 2014. Tien una [[caldera volcánica|caldera]] de 9 km d’anchu, con parelis dun quilómetru d’altol. Esta caldera tien una brecha nel su bordi oriental i un gran picu s’alza nel centru. Nel conu central está el puntu más altu dela isla, cuya cumbri es unus 100 m más alta que la parel contigua dela caldera. La lava del volcán ha alcançau la costa oriental dela isla en tiempus estóricus. Una pequeña localidá, llamá [[Chã das Caldeiras]], está assitiá al pie del volcán. Los sus residentis son evacuaus periódicamente quandu se produz erupcionis. === Clima === Es la isla de Cabu Verdi que registra las mayoris precipitacionis. == Naturaleza == === Fauna i flora === [[Archivu:FogoEndemicPlants.jpg|thumb|270px|Plantas endémicas nel patiu del museu de São Filipe.]] Ena isla de Fogu hai varias plantas [[endemismu|endémicas]]:<ref>Reitmeier, Pitt: ''Cabo Verde'', p. 385. Bielefeld, 2009.</ref> * Crabo bravo (''Erysimum caboverdiana''). * Língua de vaca (''Echium vulcanorum''). * Losma (''Artemisia gorgonum''), una [[planta melecinal]] de sabol amargu. * Totolho (''Euphorbia tuckeyana''). * Ruselma (''Rubidium''). === Çonas protegías === La única çona d’interés es el [[Parqui Natural de Fogu]], con una estensión de 8469 hectáreas, qu’abarca la çona del volcán, la caldera i la çona adyacenti.<ref>[http://www.areasprotegidas.gov.cv/images/Parques%20Naturais_pdf.pdf «Áreas protegidas de Cabo Verde»], ''MAHOT Áreas Protegidas''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> == Estoria == Fogu fue descubierta el 1 de mayu de 1460 pol capitán genovés [[Antonio de Noli]]. La estoria de Fogu está associá al ritmu caprichosu del volcán, que va modificandu el paisaji colas sus erupcionis. Los portuguesis s’establecierun ena isla en 1500, qu’allegó a tenel una numerosa puebración esclava. La gran erupción de 1680 fizo que gran parti dela puebración emigrara ala vecina [[Isla Brava]]. En 1785, la erupción depositó lava ena parti nordesti dela isla, haziéndola crecel nel sitiu ondi ogañu s’assitia la villa de [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]]. Posteriormenti se produzun las erupcionis de 1799, 1847, 1852 i 1857. Casi un sigru endispués se produz la erupción de 1951, i la última del sigru XX fue en 1995. El 23 de novembri de 2014 entró otra vez n’erupción.<ref>[https://web.archive.org/web/20141202080947/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article105056&ak=1 «Vulcao do Fogo entra em erupcão»], ''A Semana'', 23 de novembri de 2013. En portugués. Consultau el 23 de novembri de 2014.</ref> La emigración s’encetó en 1850, sobri tóu hazia [[Norteamérica]]. La revolución civil de 1910 en [[Portugal]] fizo que l’aristocracia i los terratenientis tornaran a Portugal. Hai un pequeñu museu en Fogu qu’ilustra esta trayectoria estórica. == Demografía == La puebración dela isla ha evolucionau sigún la tabla siguienti:<ref>[https://web.archive.org/web/20131113155730/http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf «Evolução da população residente em Cabo Verde, 1900–2010»], Instituto Nacional d’Estatística de Cabu Verdi, 2010.</ref> {| style="width:640px; max-width:100%; margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:90%;" |- ! colspan="8" style="padding:0.5em; font-size:110%;" | Evolución demográfica de Fogu |- | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''23&nbsp;022'''<div style="width:38px; height:98px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''17&nbsp;582'''<div style="width:38px; height:75px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''25&nbsp;615'''<div style="width:38px; height:110px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''29&nbsp;412'''<div style="width:38px; height:126px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''30&nbsp;978'''<div style="width:38px; height:132px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''33&nbsp;902'''<div style="width:38px; height:145px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;421'''<div style="width:38px; height:160px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;071'''<div style="width:38px; height:158px; margin:3px auto 0; background:#0000FF;"></div> |- ! style="padding:0.3em;" | 1940 ! style="padding:0.3em;" | 1950 ! style="padding:0.3em;" | 1960 ! style="padding:0.3em;" | 1970 ! style="padding:0.3em;" | 1980 ! style="padding:0.3em;" | 1990 ! style="padding:0.3em;" | 2000 ! style="padding:0.3em;" | 2010 |- | colspan="8" style="padding-top:0.7em; text-align:left; font-size:90%;" | <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#88c2cc; vertical-align:middle;"></span> Evolución dela puebración entre 1940 i 2000 sigún los [[censu de puebración|census de puebración]] del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi.<br /> <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#0000FF; vertical-align:middle;"></span> Puebración sigún el censu de 2010 del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi. |} == Economía == La economía dela isla se basa ena agricultura i la pesca, siendu el [[café]] i el [[vinu]] los sus produtus más importantis. Buena parti delos sus puebraoris vivi delas remessas enviás polos emigrantis establecíus nelos Estaos Uníus i n’otrus paísis. El turismu es un setol d’importancia crecienti, col volcán comu principal atración palos visitantis estranjerus. La ciá de [[São Filipe]] i [[Chã das Caldeiras]] acogen a casi tolos turistas. == Transportis == === Transporti aériu === La isla está conectá col restu del país por meyu del [[Aeródromu de São Filipe]]. Debíu ala corta longitú dela su pista, namás puei recibil avionis pequeñus del tipu ATR, que realizan el transporti delos passajerus. === Transporti marítimu === A 4 km al norti dela ciá de São Filipe está el puertu de ''Vale Cavaleiros'', que fue reconstruíu en 2000 i tien un caláu de 5 metrus.<ref>[https://web.archive.org/web/20141022001720/http://www.enapor.cv/portal/v10/PT/aspx/portos/index.aspx?id_linha=608 «Información del puertu»], ''Enapor''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> Las conexionis son irregularis. La ruta Praia–Fogu–Brava es la única qu’uni las islas de manera regular tolos días del añu. == Organización territorial == La isla de Fogu está compuesta por tres monicípius: * [[São Filipe]] * [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]] * [[Santa Catarina do Fogo]] == Idiomas == Comu nel restu de Cabu Verdi, el [[idioma portugués|portugués]] es la lengua oficial. Embargu, los puebraoris dela isla hablan cotidianamenti el [[Dialetu de Fogu|dialetu local]] del [[crioulu cabuverdianu]]. == Referencias == <references /> == Enlacis esternus == * [[commons:Category:Fogo (Cape Verde)|Archivos multimédia sobri Fogu en Wikimedia Commons]] * [https://web.archive.org/web/20060621155934/http://www.sao-filipe.com/html/sao_filipe_ev.html Informacionis i impresionis de Fogu] * [http://www.caboverde.com/ilhas/yfogo-it.htm Caboverde.com] * [https://web.archive.org/web/20051120183406/http://www.umassd.edu/specialprograms/caboverde/fogo.html Universidá de Massachusetts: información i imáginis de Fogu] * [http://www.mindelo.info/forum/album_cat.php?cat_id=10 Fotus de Fogu] * '''Mapas i fotus aéreas''' ** [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=14.95&longitude=-24.35&zoom=6 Callejeru de MapQuest] ** [http://terraserver.microsoft.com/map.aspx?t=1&s=14&lon=14.95&lat=-24.35&w=750&h=500 Fotografía aérea de Microsoft TerraServer] helq6zuuq32nef9sg5q2f5idcdda82k 144060 144058 2026-08-24T08:24:23Z Olarcos 82 /* Toponimia */ 144060 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Pico de Fogo.jpg|280px|Vista del Picu do Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0 0.5em 0.5em; text-align:center;" | Vista del [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación geográfica |- ! style="width:42%; padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Rehión | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Cabu Verdi]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Archipiélagu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Océanu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Océanu Atlánticu|Atlánticu]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación alministrativa |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | País | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Archivu:Flag of Cape Verde.svg|20px|border|Cabu Verdi]] [[Cabu Verdi]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Caraterísticas generalis |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Geología | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | Volcánica |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Superficii | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 476 km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Largor | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 26 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Anchura máxima | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 24 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puntu más altu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]], 2829 m |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Puebración |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Capital | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[São Filipe]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puebración | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 37 071 abitantis (2010)<ref>[[http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf](http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf) Huenti: INE, 2010].</ref> |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Densidá | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 75,29 abitantis/km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Hentiliciu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | foguensi |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Mapa d'assituación |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo in Cape Verde.svg|280px|Assituación de Fogo en Cabu Verdi]] |} '''Fogu''' (''Djarfogu'' en [[crioulu cabuverdianu]]) es una isla del archipiélagu de [[Cabu Verdi]], nel grupu de [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]]. Es la más alta del grupu, alzándussi cerca de 3000 m sobri el nivel del mari nel [[Pico do Fogo]]. == Elementus identitarius == === Toponimia === Una violenta erupción tuvu lugal en 1680, hiziendu visibri la cumbri dela isla a cienis de quilómetrus alreol. == Geografía física == === Localización === Fogu es una isla de [[Cabu Verdi]], pertenecienti al archipiélagu de Sotaventu, assitiá entre las islas de [[Isla de Santiago|Santiago]] i [[Isla Brava|Brava]]. === Orografía === [[Archivu:Fogo-island-perspective.jpg|thumb|270px|Imajin 3D dela isla de Fogu.]] Casi toa la isla es un volcán ativu cuya última erupción data de 2014. Tien una [[caldera volcánica|caldera]] de 9 km d’anchu, con parelis dun quilómetru d’altol. Esta caldera tien una brecha nel su bordi oriental i un gran picu s’alza nel centru. Nel conu central está el puntu más altu dela isla, cuya cumbri es unus 100 m más alta que la parel contigua dela caldera. La lava del volcán ha alcançau la costa oriental dela isla en tiempus estóricus. Una pequeña localidá, llamá [[Chã das Caldeiras]], está assitiá al pie del volcán. Los sus residentis son evacuaus periódicamente quandu se produz erupcionis. === Clima === Es la isla de Cabu Verdi que registra las mayoris precipitacionis. == Naturaleza == === Fauna i flora === [[Archivu:FogoEndemicPlants.jpg|thumb|270px|Plantas endémicas nel patiu del museu de São Filipe.]] Ena isla de Fogu hai varias plantas [[endemismu|endémicas]]:<ref>Reitmeier, Pitt: ''Cabo Verde'', p. 385. Bielefeld, 2009.</ref> * Crabo bravo (''Erysimum caboverdiana''). * Língua de vaca (''Echium vulcanorum''). * Losma (''Artemisia gorgonum''), una [[planta melecinal]] de sabol amargu. * Totolho (''Euphorbia tuckeyana''). * Ruselma (''Rubidium''). === Çonas protegías === La única çona d’interés es el [[Parqui Natural de Fogu]], con una estensión de 8469 hectáreas, qu’abarca la çona del volcán, la caldera i la çona adyacenti.<ref>[http://www.areasprotegidas.gov.cv/images/Parques%20Naturais_pdf.pdf «Áreas protegidas de Cabo Verde»], ''MAHOT Áreas Protegidas''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> == Estoria == Fogu fue descubierta el 1 de mayu de 1460 pol capitán genovés [[Antonio de Noli]]. La estoria de Fogu está associá al ritmu caprichosu del volcán, que va modificandu el paisaji colas sus erupcionis. Los portuguesis s’establecierun ena isla en 1500, qu’allegó a tenel una numerosa puebración esclava. La gran erupción de 1680 fizo que gran parti dela puebración emigrara ala vecina [[Isla Brava]]. En 1785, la erupción depositó lava ena parti nordesti dela isla, haziéndola crecel nel sitiu ondi ogañu s’assitia la villa de [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]]. Posteriormenti se produzun las erupcionis de 1799, 1847, 1852 i 1857. Casi un sigru endispués se produz la erupción de 1951, i la última del sigru XX fue en 1995. El 23 de novembri de 2014 entró otra vez n’erupción.<ref>[https://web.archive.org/web/20141202080947/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article105056&ak=1 «Vulcao do Fogo entra em erupcão»], ''A Semana'', 23 de novembri de 2013. En portugués. Consultau el 23 de novembri de 2014.</ref> La emigración s’encetó en 1850, sobri tóu hazia [[Norteamérica]]. La revolución civil de 1910 en [[Portugal]] fizo que l’aristocracia i los terratenientis tornaran a Portugal. Hai un pequeñu museu en Fogu qu’ilustra esta trayectoria estórica. == Demografía == La puebración dela isla ha evolucionau sigún la tabla siguienti:<ref>[https://web.archive.org/web/20131113155730/http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf «Evolução da população residente em Cabo Verde, 1900–2010»], Instituto Nacional d’Estatística de Cabu Verdi, 2010.</ref> {| style="width:640px; max-width:100%; margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:90%;" |- ! colspan="8" style="padding:0.5em; font-size:110%;" | Evolución demográfica de Fogu |- | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''23&nbsp;022'''<div style="width:38px; height:98px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''17&nbsp;582'''<div style="width:38px; height:75px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''25&nbsp;615'''<div style="width:38px; height:110px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''29&nbsp;412'''<div style="width:38px; height:126px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''30&nbsp;978'''<div style="width:38px; height:132px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''33&nbsp;902'''<div style="width:38px; height:145px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;421'''<div style="width:38px; height:160px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;071'''<div style="width:38px; height:158px; margin:3px auto 0; background:#0000FF;"></div> |- ! style="padding:0.3em;" | 1940 ! style="padding:0.3em;" | 1950 ! style="padding:0.3em;" | 1960 ! style="padding:0.3em;" | 1970 ! style="padding:0.3em;" | 1980 ! style="padding:0.3em;" | 1990 ! style="padding:0.3em;" | 2000 ! style="padding:0.3em;" | 2010 |- | colspan="8" style="padding-top:0.7em; text-align:left; font-size:90%;" | <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#88c2cc; vertical-align:middle;"></span> Evolución dela puebración entre 1940 i 2000 sigún los [[censu de puebración|census de puebración]] del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi.<br /> <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#0000FF; vertical-align:middle;"></span> Puebración sigún el censu de 2010 del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi. |} == Economía == La economía dela isla se basa ena agricultura i la pesca, siendu el [[café]] i el [[vinu]] los sus produtus más importantis. Buena parti delos sus puebraoris vivi delas remessas enviás polos emigrantis establecíus nelos Estaos Uníus i n’otrus paísis. El turismu es un setol d’importancia crecienti, col volcán comu principal atración palos visitantis estranjerus. La ciá de [[São Filipe]] i [[Chã das Caldeiras]] acogen a casi tolos turistas. == Transportis == === Transporti aériu === La isla está conectá col restu del país por meyu del [[Aeródromu de São Filipe]]. Debíu ala corta longitú dela su pista, namás puei recibil avionis pequeñus del tipu ATR, que realizan el transporti delos passajerus. === Transporti marítimu === A 4 km al norti dela ciá de São Filipe está el puertu de ''Vale Cavaleiros'', que fue reconstruíu en 2000 i tien un caláu de 5 metrus.<ref>[https://web.archive.org/web/20141022001720/http://www.enapor.cv/portal/v10/PT/aspx/portos/index.aspx?id_linha=608 «Información del puertu»], ''Enapor''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> Las conexionis son irregularis. La ruta Praia–Fogu–Brava es la única qu’uni las islas de manera regular tolos días del añu. == Organización territorial == La isla de Fogu está compuesta por tres monicípius: * [[São Filipe]] * [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]] * [[Santa Catarina do Fogo]] == Idiomas == Comu nel restu de Cabu Verdi, el [[idioma portugués|portugués]] es la lengua oficial. Embargu, los puebraoris dela isla hablan cotidianamenti el [[Dialetu de Fogu|dialetu local]] del [[crioulu cabuverdianu]]. == Referencias == <references /> == Enlacis esternus == * [[commons:Category:Fogo (Cape Verde)|Archivos multimédia sobri Fogu en Wikimedia Commons]] * [https://web.archive.org/web/20060621155934/http://www.sao-filipe.com/html/sao_filipe_ev.html Informacionis i impresionis de Fogu] * [http://www.caboverde.com/ilhas/yfogo-it.htm Caboverde.com] * [https://web.archive.org/web/20051120183406/http://www.umassd.edu/specialprograms/caboverde/fogo.html Universidá de Massachusetts: información i imáginis de Fogu] * [http://www.mindelo.info/forum/album_cat.php?cat_id=10 Fotus de Fogu] * '''Mapas i fotus aéreas''' ** [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=14.95&longitude=-24.35&zoom=6 Callejeru de MapQuest] ** [http://terraserver.microsoft.com/map.aspx?t=1&s=14&lon=14.95&lat=-24.35&w=750&h=500 Fotografía aérea de Microsoft TerraServer] cncvsv9rnkfriftyyhtdd9tqt3uo8su 144061 144060 2026-08-24T08:31:23Z Olarcos 82 144061 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Pico de Fogo.jpg|280px|Vista del Picu do Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0 0.5em 0.5em; text-align:center;" | Vista del [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación geográfica |- ! style="width:42%; padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Rehión | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Cabu Verdi]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Archipiélagu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Océanu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Océanu Atlánticu|Atlánticu]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación alministrativa |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | País | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Archivu:Flag of Cape Verde.svg|20px|border|Cabu Verdi]] [[Cabu Verdi]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Caraterísticas generalis |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Geología | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | Volcánica |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Superficii | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 476 km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Largor | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 26 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Anchura máxima | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 24 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puntu más altu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]], 2829 m |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Puebración |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Capital | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[São Filipe]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puebración | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 37 071 abitantis (2010)<ref>[[http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf](http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf) Huenti: INE, 2010].</ref> |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Densidá | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 75,29 abitantis/km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Hentiliciu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | foguensi |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Mapa d'assituación |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo in Cape Verde.svg|280px|Assituación de Fogo en Cabu Verdi]] |} '''Fogu''' (''Djarfogu'' en [[crioulu cabuverdianu]]) es una isla del archipiélagu de [[Cabu Verdi]], nel grupu de [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]]. Es la más alta del grupu, alzándus-si ábati 3000 m sobri el nivel del mari nel [[Pico do Fogo]]. == Elementus identitarius == === Toponimia === Una violenta erupción tuvu lugal en 1680, hiziendu visibri la cumbri dela isla a cienis de quilómetrus alreol. == Geografía física == === Localización === Fogu es una isla de [[Cabu Verdi]], pertenecienti al archipiélagu de Sotaventu, assitiá entri las islas de [[Isla de Santiago|Santiago]] i [[Isla Brava|Brava]]. === Orografía === [[Archivu:Fogo-island-perspective.jpg|thumb|270px|Imajin 3D dela isla de Fogu.]] Casi tola isla es un volcán ativu cuya última erución data de 2014. Tien una [[caldera volcánica|caldera]] de 9 km d’anchu, con paredis dun quilómetru d’altol. Esta caldera tien una brecha nel su bordi oriental i un gran picu s’alza nel centru. Nel conu central está el puntu más altu dela isla, cuya cumbri es unus 100 m más alta que la parel contigua dela caldera. La lava del volcán ha alcançau la costa oriental dela isla en tiempus estóricus. Una pequeña localidá, llamá [[Chã das Caldeiras]], está assitiá al pie del volcán. Los sus residentis son evacuaus periódicamente quandu se produzin erucionis. === Clima === Es la isla de Cabu Verdi que registra las mayoris precipitacionis del país. == Naturaleza == === Fauna i flora === [[Archivu:FogoEndemicPlants.jpg|thumb|270px|Plantas endémicas nel patiu del museu de São Filipe.]] Ena isla de Fogu hai varias plantas [[endemismu|endémicas]]:<ref>Reitmeier, Pitt: ''Cabo Verde'', p. 385. Bielefeld, 2009.</ref> * Crabo bravo (''Erysimum caboverdiana''). * Língua de vaca (''Echium vulcanorum''). * Losma (''Artemisia gorgonum''), una [[planta melecinal]] de sabol amargu. * Totolho (''Euphorbia tuckeyana''). * Ruselma (''Rubidium''). === Çonas protegías === La única çona d’interés es el [[Parqui Natural de Fogu]], con una estensión de 8469 hectáreas, qu’abarca la çona del volcán, la caldera i la çona adyacenti.<ref>[http://www.areasprotegidas.gov.cv/images/Parques%20Naturais_pdf.pdf «Áreas protegidas de Cabo Verde»], ''MAHOT Áreas Protegidas''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> == Estoria == Fogu fue descubierta el 1 de mayu de 1460 pol capitán genovés [[Antonio de Noli]]. La estoria de Fogu está associá alos revesinus del volcán, que va modificandu el paisaji colas sus erucionis. Los portuguesis s’estableçun ena isla en 1500, qu’allegó a tenel una numerosa puebración esclava. La gran erución de 1680 hizu con que gran parti dela puebración emigrara ala vecina [[Isla Brava]]. En 1785, la erución depositó lava ena parti nordesti dela isla, hiziéndo-la crecel nel sitiu ondi ogañu s’assitia la villa de [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]]. Posteriormenti se produzun las erucionis de 1799, 1847, 1852 i 1857. Casi un sigru endispués se produz la erución de 1951, i la última del sigru XX fue en 1995. El 23 de novembri de 2014 entró otra vez n’erución.<ref>[https://web.archive.org/web/20141202080947/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article105056&ak=1 «Vulcao do Fogo entra em erupcão»], ''A Semana'', 23 de novembri de 2013. En portugués. Consultau el 23 de novembri de 2014.</ref> La emigración s’encetó en 1850, sobri tóu azia [[Norteamérica]]. La revolución civil de 1910 en [[Portugal]] hizu con que l’aristocracia i los terratenientis tornaran a Portugal. Ai un pequeñu museu en Fogu qu’ilustra esta trayetoria estórica. == Demografía == La puebración dela isla a evolucionau sigún la tabla siguienti:<ref>[https://web.archive.org/web/20131113155730/http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf «Evolução da população residente em Cabo Verde, 1900–2010»], Instituto Nacional d’Estatística de Cabu Verdi, 2010.</ref> {| style="width:640px; max-width:100%; margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:90%;" |- ! colspan="8" style="padding:0.5em; font-size:110%;" | Evolución demográfica de Fogu |- | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''23&nbsp;022'''<div style="width:38px; height:98px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''17&nbsp;582'''<div style="width:38px; height:75px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''25&nbsp;615'''<div style="width:38px; height:110px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''29&nbsp;412'''<div style="width:38px; height:126px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''30&nbsp;978'''<div style="width:38px; height:132px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''33&nbsp;902'''<div style="width:38px; height:145px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;421'''<div style="width:38px; height:160px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;071'''<div style="width:38px; height:158px; margin:3px auto 0; background:#0000FF;"></div> |- ! style="padding:0.3em;" | 1940 ! style="padding:0.3em;" | 1950 ! style="padding:0.3em;" | 1960 ! style="padding:0.3em;" | 1970 ! style="padding:0.3em;" | 1980 ! style="padding:0.3em;" | 1990 ! style="padding:0.3em;" | 2000 ! style="padding:0.3em;" | 2010 |- | colspan="8" style="padding-top:0.7em; text-align:left; font-size:90%;" | <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#88c2cc; vertical-align:middle;"></span> Evolución dela puebración entre 1940 i 2000 sigún los [[censu de puebración|census de puebración]] del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi.<br /> <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#0000FF; vertical-align:middle;"></span> Puebración sigún el censu de 2010 del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi. |} == Economía == La economía dela isla se basa ena agricultura i la pesca, siendu el [[café]] i el [[vinu]] los sus produtus más emportantis. Buena parti delos sus puebraoris vivi delas remessas enviás polos emigrantis establecíus enos Estaos Uníus i n’otrus paísis. El turismu es un setol d’emportancia crecienti, col volcán comu principal atración palos visitantis estranjerus. La ciá de [[São Filipe]] i [[Chã das Caldeiras]] acogen a casi tolos turuntus. == Transportis == === Transporti aériu === La isla está conetá col restu del país por meyu del [[Aeródromu de São Filipe]]. Debíu ala corta longitú dela su pista, namás puei recebil avionis chiquinius del tipu ATR, que realiçan el transporti delos passajerus. === Transporti marítimu === A 4 km al norti dela ciá de São Filipe está el puertu de ''Vale Cavaleiros'', que fue reconstruíu en 2000 i tien un caláu de 5 metrus.<ref>[https://web.archive.org/web/20141022001720/http://www.enapor.cv/portal/v10/PT/aspx/portos/index.aspx?id_linha=608 «Información del puertu»], ''Enapor''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> Las conexionis son irregularis. La ruta Praia–Fogu–Brava es la única qu’uni las islas de manera regulal tolos días del añu. == Organización territorial == La isla de Fogu está compuesta por tres monicípius: * [[São Filipe]] * [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]] * [[Santa Catarina do Fogo]] == Idiomas == Comu nel restu de Cabu Verdi, el [[idioma portugués|portugués]] es la lengua oficial. Nostanti, los puebraoris dela isla palran cotidianamenti el [[Dialetu de Fogu|dialetu local]] del [[crioulu cabuverdianu]]. == Referencias == <references /> == Enlacis esternus == * [[commons:Category:Fogo (Cape Verde)|Archivos multimédia sobri Fogu en Wikimedia Commons]] * [https://web.archive.org/web/20060621155934/http://www.sao-filipe.com/html/sao_filipe_ev.html Informacionis i impresionis de Fogu] * [http://www.caboverde.com/ilhas/yfogo-it.htm Caboverde.com] * [https://web.archive.org/web/20051120183406/http://www.umassd.edu/specialprograms/caboverde/fogo.html Universidá de Massachusetts: información i imáginis de Fogu] * [http://www.mindelo.info/forum/album_cat.php?cat_id=10 Fotus de Fogu] * '''Mapas i fotus aéreas''' ** [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=14.95&longitude=-24.35&zoom=6 Callejeru de MapQuest] ** [http://terraserver.microsoft.com/map.aspx?t=1&s=14&lon=14.95&lat=-24.35&w=750&h=500 Fotografía aérea de Microsoft TerraServer] 7bino08zy9e3zn7grwcypdji62i0ie1 144062 144061 2026-08-24T08:38:27Z Olarcos 82 /* Geografía física */ 144062 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Pico de Fogo.jpg|280px|Vista del Picu do Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0 0.5em 0.5em; text-align:center;" | Vista del [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación geográfica |- ! style="width:42%; padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Rehión | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Cabu Verdi]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Archipiélagu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Océanu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Océanu Atlánticu|Atlánticu]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación alministrativa |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | País | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Archivu:Flag of Cape Verde.svg|20px|border|Cabu Verdi]] [[Cabu Verdi]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Caraterísticas generalis |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Geología | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | Volcánica |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Superficii | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 476 km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Largor | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 26 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Anchura máxima | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 24 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puntu más altu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]], 2829 m |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Puebración |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Capital | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[São Filipe]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puebración | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 37 071 abitantis (2010)<ref>[[http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf](http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf) Huenti: INE, 2010].</ref> |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Densidá | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 75,29 abitantis/km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Hentiliciu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | foguensi |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Mapa d'assituación |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo in Cape Verde.svg|280px|Assituación de Fogo en Cabu Verdi]] |} '''Fogu''' (''Djarfogu'' en [[crioulu cabuverdianu]]) es una isla del archipiélagu de [[Cabu Verdi]], nel grupu de [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]]. Es la más alta del grupu, alzándus-si ábati 3000 m sobri el nivel del mari nel [[Pico do Fogo]]. == Elementus identitarius == === Toponimia === Una violenta erupción tuvu lugal en 1680, hiziendu visibri la cumbri dela isla a cienis de quilómetrus alreol. == Geografía física == === Localización === Fogu es una isla de [[Cabu Verdi]], pertenecienti al archipiélagu de Sotaventu, assitiá entri las islas de [[Isla de Santiago|Santiago]] i [[Isla Brava|Brava]]. === Orografía === [[Archivu:Fogo-island-perspective.jpg|thumb|270px|Imajin 3D dela isla de Fogu.]] Casi tola isla es un volcán ativu cuya última erución data de 2014. Tien una [[caldera volcánica|caldera]] de 9 km d’anchu, con paredis dun quilómetru d’altol. Esta caldera tien una brecha nel su bordi oriental i un gran picu s’alza nel centru. Nel conu central está el puntu más altu dela isla, cuya cumbri es unus 100 m más alta que la parel contigua dela caldera. La lava del volcán ha alcançau la costa oriental dela isla en tiempus estóricus. Una pequeña localidá, llamá [[Chã das Caldeiras]], está assitiá al pie del volcán. Los sus residentis son evacuaus periódicamente quandu se produzin erucionis. === Clima === Es la isla de Cabu Verdi que registra las mayoris precipitacionis del país. == Geología == Fogu es la única isla de Cabu Verdi con vulcanismu recienti. Cunas trenta erupcionis dendi el su descobrimentu nel sigru XV, es una delas islas volcánicas más ativas dela Terra.<ref>Torres, P. i otrus: «Carta geológica das erupções históricas da Ilha do Fogo: revisão e actualização». En Réffega, A. i otrus, ''Ministério da Ciência e da Tecnologia, Instituto de Investigação Científica Tropical''. Lisboa, 1997, pp. 119–132.</ref> Sigún Foeken i otrus, la su evolución geológica puei dividilsi en cuatru estadius, del más recienti al más antigu:<ref>Foeken, J.; Day, S.; Stuart, F.: «Cosmogenic <sup>3</sup>He exposure dating of the Quaternary basalts from Fogo, Cape Verdes: implications for rift zone and magmatic reorganisation». ''Quaternary Geochronology'', vol. 4, 2009, pp. 37–49.</ref> Estadiu del [[Grupu de Chã das Caldeiras]]. Estadiu del [[Grupu de Monte Amarelo]]. Estadiu del [[Grupu de Monte Barro]]. Estadiu de monti submarinu. El [[monti submarinu|estadiu de monti submarinu]] está formáu por [[basaltu alcalinu|basaltus alcalinus]] i [[carbonatita]]s elevaus, que se superponin a sedimentus prevolcánicus dunus 1000 metrus d’espessol, assitiaus a 4000 metrus de profundidá. Estos sedimentus reposan, ala su vez, sobri [[corteza oceánica]] del [[Cretácicu Inferiol]], que n’esta çona s’estiendi dendi los 5300 metrus ata una profundidá de 13 quilómetrus.<ref>Pim, J. i otrus: «Crustal structure and origin of the Cape Verde rise». ''Earth and Planetary Science Letters'', vol. 272, 2008, pp. 422–428.</ref> El estadiu de monti submarinu fue datau en cerca de 4,5 millonis d’añus [[Antes del presenti|AP]], nel [[Pliocenu]] tempranu ([[Zancliense]]). Sobri los depósitos del estadiu de monti submarinu aparecin, de manera discordanti, las [[lava]]s emitías ena superficie pol Grupu de Monte Barro, pal que tovía nu hai una datación disponibri. El Grupu de Monte Amarelo, superpuestu al anterior i con un espessol de 2000 a 3000 metrus, representa el puntu culminanti dela atividá volcánica de Fogu, cola formación del ''volcán Amarelo'' nel estadiu d’escudu. Emitió principalmenti lavas insaturás, mui alcalinas i de composición básica a intermedia. Al grupu se l’atribui una edá [[Cuaternariu|cuaternaria]]. Esta fasi remató entre 123 000 i 62 000 añus AP con un gigantescu colapsu del flancu oriental, acontecíu nel [[Pleistocenu]] tardíu, que destruyó la parti cumbral del volcán. El recorríu del colapsu está marcáu ogañu pol escarpi dela ''Bordeira'', de 1000 metrus d’altol. Ena [[caldera volcánica|caldera]] resultanti s’acumularun, dendi hai 62 000 añus, los depósitos del Grupu de Chã das Caldeiras, con cerca de 2000 metrus d’espessol. Están formaus principalmenti por rocas dela seri de diferenciación alcalina [[basanita]]–[[tefrita]]. Sobri estos depósitos se levantó el [[estratovolcán]] [[Pico do Fogo]], cuyas erupcionis estóricas tamién están formás por basanitas, tefritas, [[foidita]]s i [[fonotefrita]]s.<ref>Kokfelt, T.: ''A geochemical and isotopic study of the Island of Fogo, the Cape Verde Islands''. Tesis dotoral, Universidá de Copenhagui, 1998, p. 164.</ref> En 1680 se produz una erupción tan violenta que la montaña era visibri de nochi dendi cientus de quilómetrus i sirvió duranti muchus añus comu farol natural pa la navegación. Estu dio ala isla el nuevu nombri de ''Ilha do Fogo''. Las erupcionis del Pico do Fogo se concentrarun ata 1769 nel conductu eruptivu central, peru dendi 1785 se produzun erupcionis lateralis. Tamién forman parti del Grupu de Chã das Caldeiras varias colás de lava pequeñas i discontinuas, i [[conu d’escorias|conus d’escorias]] assitiaus ena parti esterior del antigu volcán Amarelo. El volcán parásitu formáu drentu dela caldera duranti la erupción de 1995 tornó a ativalsi el 23 de novembri de 2014 i expulsó nublás de ceniza i fueu. La lava emitía entró ena caldera por tres colás principalis i destruyó dos localidais i varios assentamientus más pequeñus. La atividá volcánica remató el 8 de hebreru de 2015. Sigún Madeira i otrus, antis del catastróficu desprendimientu del flancu se produz un colapsu clásicu dela caldera, que dexó dos cráteris encaixaus unu nel otru. Amás, estos autoris consideran que’l posterior desprendimientu del flancu estuvo formáu por dos acontecimentus separaus.<ref>Madeira, J.: «The role of mass movements on the geomorphologic evolution of island volcanoes: examples from Fogo and Brava in the Cape Verde archipelago». ''Comunicações Geológicas'', vol. 95, 2008, pp. 93–106.</ref> == Naturaleza == === Fauna i flora === [[Archivu:FogoEndemicPlants.jpg|thumb|270px|Plantas endémicas nel patiu del museu de São Filipe.]] Ena isla de Fogu hai varias plantas [[endemismu|endémicas]]:<ref>Reitmeier, Pitt: ''Cabo Verde'', p. 385. Bielefeld, 2009.</ref> * Crabo bravo (''Erysimum caboverdiana''). * Língua de vaca (''Echium vulcanorum''). * Losma (''Artemisia gorgonum''), una [[planta melecinal]] de sabol amargu. * Totolho (''Euphorbia tuckeyana''). * Ruselma (''Rubidium''). === Çonas protegías === La única çona d’interés es el [[Parqui Natural de Fogu]], con una estensión de 8469 hectáreas, qu’abarca la çona del volcán, la caldera i la çona adyacenti.<ref>[http://www.areasprotegidas.gov.cv/images/Parques%20Naturais_pdf.pdf «Áreas protegidas de Cabo Verde»], ''MAHOT Áreas Protegidas''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> == Estoria == Fogu fue descubierta el 1 de mayu de 1460 pol capitán genovés [[Antonio de Noli]]. La estoria de Fogu está associá alos revesinus del volcán, que va modificandu el paisaji colas sus erucionis. Los portuguesis s’estableçun ena isla en 1500, qu’allegó a tenel una numerosa puebración esclava. La gran erución de 1680 hizu con que gran parti dela puebración emigrara ala vecina [[Isla Brava]]. En 1785, la erución depositó lava ena parti nordesti dela isla, hiziéndo-la crecel nel sitiu ondi ogañu s’assitia la villa de [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]]. Posteriormenti se produzun las erucionis de 1799, 1847, 1852 i 1857. Casi un sigru endispués se produz la erución de 1951, i la última del sigru XX fue en 1995. El 23 de novembri de 2014 entró otra vez n’erución.<ref>[https://web.archive.org/web/20141202080947/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article105056&ak=1 «Vulcao do Fogo entra em erupcão»], ''A Semana'', 23 de novembri de 2013. En portugués. Consultau el 23 de novembri de 2014.</ref> La emigración s’encetó en 1850, sobri tóu azia [[Norteamérica]]. La revolución civil de 1910 en [[Portugal]] hizu con que l’aristocracia i los terratenientis tornaran a Portugal. Ai un pequeñu museu en Fogu qu’ilustra esta trayetoria estórica. == Demografía == La puebración dela isla a evolucionau sigún la tabla siguienti:<ref>[https://web.archive.org/web/20131113155730/http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf «Evolução da população residente em Cabo Verde, 1900–2010»], Instituto Nacional d’Estatística de Cabu Verdi, 2010.</ref> {| style="width:640px; max-width:100%; margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:90%;" |- ! colspan="8" style="padding:0.5em; font-size:110%;" | Evolución demográfica de Fogu |- | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''23&nbsp;022'''<div style="width:38px; height:98px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''17&nbsp;582'''<div style="width:38px; height:75px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''25&nbsp;615'''<div style="width:38px; height:110px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''29&nbsp;412'''<div style="width:38px; height:126px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''30&nbsp;978'''<div style="width:38px; height:132px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''33&nbsp;902'''<div style="width:38px; height:145px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;421'''<div style="width:38px; height:160px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;071'''<div style="width:38px; height:158px; margin:3px auto 0; background:#0000FF;"></div> |- ! style="padding:0.3em;" | 1940 ! style="padding:0.3em;" | 1950 ! style="padding:0.3em;" | 1960 ! style="padding:0.3em;" | 1970 ! style="padding:0.3em;" | 1980 ! style="padding:0.3em;" | 1990 ! style="padding:0.3em;" | 2000 ! style="padding:0.3em;" | 2010 |- | colspan="8" style="padding-top:0.7em; text-align:left; font-size:90%;" | <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#88c2cc; vertical-align:middle;"></span> Evolución dela puebración entre 1940 i 2000 sigún los [[censu de puebración|census de puebración]] del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi.<br /> <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#0000FF; vertical-align:middle;"></span> Puebración sigún el censu de 2010 del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi. |} == Economía == La economía dela isla se basa ena agricultura i la pesca, siendu el [[café]] i el [[vinu]] los sus produtus más emportantis. Buena parti delos sus puebraoris vivi delas remessas enviás polos emigrantis establecíus enos Estaos Uníus i n’otrus paísis. El turismu es un setol d’emportancia crecienti, col volcán comu principal atración palos visitantis estranjerus. La ciá de [[São Filipe]] i [[Chã das Caldeiras]] acogen a casi tolos turuntus. == Transportis == === Transporti aériu === La isla está conetá col restu del país por meyu del [[Aeródromu de São Filipe]]. Debíu ala corta longitú dela su pista, namás puei recebil avionis chiquinius del tipu ATR, que realiçan el transporti delos passajerus. === Transporti marítimu === A 4 km al norti dela ciá de São Filipe está el puertu de ''Vale Cavaleiros'', que fue reconstruíu en 2000 i tien un caláu de 5 metrus.<ref>[https://web.archive.org/web/20141022001720/http://www.enapor.cv/portal/v10/PT/aspx/portos/index.aspx?id_linha=608 «Información del puertu»], ''Enapor''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> Las conexionis son irregularis. La ruta Praia–Fogu–Brava es la única qu’uni las islas de manera regulal tolos días del añu. == Organización territorial == La isla de Fogu está compuesta por tres monicípius: * [[São Filipe]] * [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]] * [[Santa Catarina do Fogo]] == Idiomas == Comu nel restu de Cabu Verdi, el [[idioma portugués|portugués]] es la lengua oficial. Nostanti, los puebraoris dela isla palran cotidianamenti el [[Dialetu de Fogu|dialetu local]] del [[crioulu cabuverdianu]]. == Referencias == <references /> == Enlacis esternus == * [[commons:Category:Fogo (Cape Verde)|Archivos multimédia sobri Fogu en Wikimedia Commons]] * [https://web.archive.org/web/20060621155934/http://www.sao-filipe.com/html/sao_filipe_ev.html Informacionis i impresionis de Fogu] * [http://www.caboverde.com/ilhas/yfogo-it.htm Caboverde.com] * [https://web.archive.org/web/20051120183406/http://www.umassd.edu/specialprograms/caboverde/fogo.html Universidá de Massachusetts: información i imáginis de Fogu] * [http://www.mindelo.info/forum/album_cat.php?cat_id=10 Fotus de Fogu] * '''Mapas i fotus aéreas''' ** [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=14.95&longitude=-24.35&zoom=6 Callejeru de MapQuest] ** [http://terraserver.microsoft.com/map.aspx?t=1&s=14&lon=14.95&lat=-24.35&w=750&h=500 Fotografía aérea de Microsoft TerraServer] ky2c062b5o16ty9ti87ypdhorhume7w 144063 144062 2026-08-24T08:40:09Z Olarcos 82 /* Geología */ 144063 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; border:1px solid #a2a9b1; border-collapse:collapse; background:#f8f9fa; color:#202122; font-size:88%; line-height:1.5em;" |- ! colspan="2" style="padding:0.4em; background:#b0c4de; font-size:125%; text-align:center;" | '''Fogo''' |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo, Cape Verde Islands.jpg|280px|Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Pico de Fogo.jpg|280px|Vista del Picu do Fogo]] |- | colspan="2" style="padding:0 0.5em 0.5em; text-align:center;" | Vista del [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación geográfica |- ! style="width:42%; padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Rehión | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Cabu Verdi]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Archipiélagu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Océanu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Océanu Atlánticu|Atlánticu]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Assituación alministrativa |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | País | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Archivu:Flag of Cape Verde.svg|20px|border|Cabu Verdi]] [[Cabu Verdi]] |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Caraterísticas generalis |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Geología | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | Volcánica |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Superficii | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 476 km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Largor | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 26 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Anchura máxima | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 24 km |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puntu más altu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[Pico do Fogo|Picu do Fogo]], 2829 m |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Puebración |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Capital | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | [[São Filipe]] |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Puebración | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 37 071 abitantis (2010)<ref>[[http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf](http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf) Huenti: INE, 2010].</ref> |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Densidá | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | 75,29 abitantis/km² |- ! style="padding:0.2em 0.5em; text-align:left; vertical-align:top; font-weight:bold;" | Hentiliciu | style="padding:0.2em 0.5em; vertical-align:top;" | foguensi |- ! colspan="2" style="padding:0.2em 0.5em; background:#d8e2e8; text-align:center;" | Mapa d'assituación |- | colspan="2" style="padding:0.4em; text-align:center;" | [[Archivu:Fogo in Cape Verde.svg|280px|Assituación de Fogo en Cabu Verdi]] |} '''Fogu''' (''Djarfogu'' en [[crioulu cabuverdianu]]) es una isla del archipiélagu de [[Cabu Verdi]], nel grupu de [[Sotaventu (Cabu Verdi)|Sotaventu]]. Es la más alta del grupu, alzándus-si ábati 3000 m sobri el nivel del mari nel [[Pico do Fogo]]. == Elementus identitarius == === Toponimia === Una violenta erupción tuvu lugal en 1680, hiziendu visibri la cumbri dela isla a cienis de quilómetrus alreol. == Geografía física == === Localización === Fogu es una isla de [[Cabu Verdi]], pertenecienti al archipiélagu de Sotaventu, assitiá entri las islas de [[Isla de Santiago|Santiago]] i [[Isla Brava|Brava]]. === Orografía === [[Archivu:Fogo-island-perspective.jpg|thumb|270px|Imajin 3D dela isla de Fogu.]] Casi tola isla es un volcán ativu cuya última erución data de 2014. Tien una [[caldera volcánica|caldera]] de 9 km d’anchu, con paredis dun quilómetru d’altol. Esta caldera tien una brecha nel su bordi oriental i un gran picu s’alza nel centru. Nel conu central está el puntu más altu dela isla, cuya cumbri es unus 100 m más alta que la parel contigua dela caldera. La lava del volcán ha alcançau la costa oriental dela isla en tiempus estóricus. Una pequeña localidá, llamá [[Chã das Caldeiras]], está assitiá al pie del volcán. Los sus residentis son evacuaus periódicamente quandu se produzin erucionis. === Clima === Es la isla de Cabu Verdi que registra las mayoris precipitacionis del país. == Geología == Fogu es la única isla de Cabu Verdi con vulcanismu recienti. Cunas trenta erupcionis dendi el su descobrimentu nel sigru XV, es una delas islas volcánicas más ativas dela Terra.<ref>Torres, P. i otrus: «Carta geológica das erupções históricas da Ilha do Fogo: revisão e actualização». En Réffega, A. i otrus, ''Ministério da Ciência e da Tecnologia, Instituto de Investigação Científica Tropical''. Lisboa, 1997, pp. 119–132.</ref> Sigún Foeken i otrus, la su evolución geológica puei dividilsi en cuatru estadius, del más recienti al más antigu:<ref>Foeken, J.; Day, S.; Stuart, F.: «Cosmogenic <sup>3</sup>He exposure dating of the Quaternary basalts from Fogo, Cape Verdes: implications for rift zone and magmatic reorganisation». ''Quaternary Geochronology'', vol. 4, 2009, pp. 37–49.</ref> Estadiu del [[Grupu de Chã das Caldeiras]]. Estadiu del [[Grupu de Monte Amarelo]]. Estadiu del [[Grupu de Monte Barro]]. Estadiu de monti submarinu. El [[monti submarinu|estadiu de monti submarinu]] está formáu por [[basaltu alcalinu|basaltus alcalinus]] i [[carbonatita]]s elevaus, que se superponin a sedimentus prevolcánicus dunus 1000 metrus d’espessol, assitiaus a 4000 metrus de profundidá. Estos sedimentus reposan, ala su vez, sobri [[corteza oceánica]] del [[Cretácicu Inferiol]], que n’esta çona s’estiendi dendi los 5300 metrus ata una profundidá de 13 quilómetrus.<ref>Pim, J. i otrus: «Crustal structure and origin of the Cape Verde rise». ''Earth and Planetary Science Letters'', vol. 272, 2008, pp. 422–428.</ref> El estadiu de monti submarinu fue datau en cerca de 4,5 millonis d’añus [[Antes del presenti|AP]], nel [[Pliocenu]] tempranu ([[Zancliense]]). Sobri los depósitos del estadiu de monti submarinu aparecin, de manera discordanti, las [[lava]]s emitías ena superficie pol Grupu de Monte Barro, pal que tovía nu hai una datación disponibri. El Grupu de Monte Amarelo, superpuestu al anterior i con un espessol de 2000 a 3000 metrus, representa el puntu culminanti dela atividá volcánica de Fogu, cola formación del ''volcán Amarelo'' nel estadiu d’escudu. Emitió principalmenti lavas insaturás, mui alcalinas i de composición básica a intermedia. Al grupu se l’atribui una edá [[Cuaternariu|cuaternaria]]. Esta fasi remató entre 123 000 i 62 000 añus AP con un gigantescu colapsu del flancu oriental, acontecíu nel [[Pleistocenu]] tardíu, que destruyó la parti cumbral del volcán. El recorríu del colapsu está marcáu ogañu pol escarpi dela ''Bordeira'', de 1000 metrus d’altol. Ena [[caldera volcánica|caldera]] resultanti s’acumularun, dendi hai 62 000 añus, los depósitos del Grupu de Chã das Caldeiras, con cerca de 2000 metrus d’espessol. Están formaus principalmenti por rocas dela seri de diferenciación alcalina [[basanita]]–[[tefrita]]. Sobri estos depósitos se levantó el [[estratovolcán]] [[Pico do Fogo]], cuyas erupcionis estóricas tamién están formás por basanitas, tefritas, [[foidita]]s i [[fonotefrita]]s.<ref>Kokfelt, T.: ''A geochemical and isotopic study of the Island of Fogo, the Cape Verde Islands''. Tesis dotoral, Universidá de Copenhagui, 1998, p. 164.</ref> En 1680 se produz una erupción tan violenta que la montaña era visibri de nochi dendi cientus de quilómetrus i sirvió duranti muchus añus comu farol natural pa la navegación. Estu dio ala isla el nuevu nombri de ''Ilha do Fogo''. Las erupcionis del Pico do Fogo se concentrun ata 1769 nel conductu erptivu central, inque dendi 1785 se produzun erucionis lateralis. Tamién forman parti del Grupu de Chã das Caldeiras varias colás de lava pequeñas i discontinuas, i [[conu d’escorias|conus d’escorias]] assitiaus ena parti esterior del antigu volcán Amarelo. El volcán parásitu formáu por drentu dela caldera duranti la erución de 1995 tornó a atival-si el 23 de novembri de 2014 i expulsó nublás de ceniza i fuegu. La lava emitía entró ena caldera por tres colás principalis i destruyó dos localidais i varios assentamientus más pequeñus. La atividá volcánica remató el 8 de hebreru de 2015. Sigún Madeira i otrus, antis del catastróficu desprendimientu del flancu se produz un colapsu clásicu dela caldera, que dexó dos cráteris encaixaus unu nel otru. Amás, estos autoris consideran que’l posterior desprendimientu del flancu estuvo formáu por dos acontecimentus separaus.<ref>Madeira, J.: «The role of mass movements on the geomorphologic evolution of island volcanoes: examples from Fogo and Brava in the Cape Verde archipelago». ''Comunicações Geológicas'', vol. 95, 2008, pp. 93–106.</ref> == Naturaleza == === Fauna i flora === [[Archivu:FogoEndemicPlants.jpg|thumb|270px|Plantas endémicas nel patiu del museu de São Filipe.]] Ena isla de Fogu hai varias plantas [[endemismu|endémicas]]:<ref>Reitmeier, Pitt: ''Cabo Verde'', p. 385. Bielefeld, 2009.</ref> * Crabo bravo (''Erysimum caboverdiana''). * Língua de vaca (''Echium vulcanorum''). * Losma (''Artemisia gorgonum''), una [[planta melecinal]] de sabol amargu. * Totolho (''Euphorbia tuckeyana''). * Ruselma (''Rubidium''). === Çonas protegías === La única çona d’interés es el [[Parqui Natural de Fogu]], con una estensión de 8469 hectáreas, qu’abarca la çona del volcán, la caldera i la çona adyacenti.<ref>[http://www.areasprotegidas.gov.cv/images/Parques%20Naturais_pdf.pdf «Áreas protegidas de Cabo Verde»], ''MAHOT Áreas Protegidas''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> == Estoria == Fogu fue descubierta el 1 de mayu de 1460 pol capitán genovés [[Antonio de Noli]]. La estoria de Fogu está associá alos revesinus del volcán, que va modificandu el paisaji colas sus erucionis. Los portuguesis s’estableçun ena isla en 1500, qu’allegó a tenel una numerosa puebración esclava. La gran erución de 1680 hizu con que gran parti dela puebración emigrara ala vecina [[Isla Brava]]. En 1785, la erución depositó lava ena parti nordesti dela isla, hiziéndo-la crecel nel sitiu ondi ogañu s’assitia la villa de [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]]. Posteriormenti se produzun las erucionis de 1799, 1847, 1852 i 1857. Casi un sigru endispués se produz la erución de 1951, i la última del sigru XX fue en 1995. El 23 de novembri de 2014 entró otra vez n’erución.<ref>[https://web.archive.org/web/20141202080947/http://www.asemana.publ.cv/spip.php?article105056&ak=1 «Vulcao do Fogo entra em erupcão»], ''A Semana'', 23 de novembri de 2013. En portugués. Consultau el 23 de novembri de 2014.</ref> La emigración s’encetó en 1850, sobri tóu azia [[Norteamérica]]. La revolución civil de 1910 en [[Portugal]] hizu con que l’aristocracia i los terratenientis tornaran a Portugal. Ai un pequeñu museu en Fogu qu’ilustra esta trayetoria estórica. == Demografía == La puebración dela isla a evolucionau sigún la tabla siguienti:<ref>[https://web.archive.org/web/20131113155730/http://www.ine.cv/actualise/dadostat/files/7ba5fbd5-bf0a-4faf-a734-0495ba9f80f0evolu%C3%A7%C3%A3o%20da%20popula%C3%A7%C3%A3o%20residente%20em%20cabo%20verde,%201900%20-2010.pdf «Evolução da população residente em Cabo Verde, 1900–2010»], Instituto Nacional d’Estatística de Cabu Verdi, 2010.</ref> {| style="width:640px; max-width:100%; margin:1em auto; border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:90%;" |- ! colspan="8" style="padding:0.5em; font-size:110%;" | Evolución demográfica de Fogu |- | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''23&nbsp;022'''<div style="width:38px; height:98px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''17&nbsp;582'''<div style="width:38px; height:75px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''25&nbsp;615'''<div style="width:38px; height:110px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''29&nbsp;412'''<div style="width:38px; height:126px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''30&nbsp;978'''<div style="width:38px; height:132px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''33&nbsp;902'''<div style="width:38px; height:145px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;421'''<div style="width:38px; height:160px; margin:3px auto 0; background:#88c2cc;"></div> | style="height:190px; width:12.5%; padding:0 3px; vertical-align:bottom; border-bottom:1px solid #555;" | '''37&nbsp;071'''<div style="width:38px; height:158px; margin:3px auto 0; background:#0000FF;"></div> |- ! style="padding:0.3em;" | 1940 ! style="padding:0.3em;" | 1950 ! style="padding:0.3em;" | 1960 ! style="padding:0.3em;" | 1970 ! style="padding:0.3em;" | 1980 ! style="padding:0.3em;" | 1990 ! style="padding:0.3em;" | 2000 ! style="padding:0.3em;" | 2010 |- | colspan="8" style="padding-top:0.7em; text-align:left; font-size:90%;" | <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#88c2cc; vertical-align:middle;"></span> Evolución dela puebración entre 1940 i 2000 sigún los [[censu de puebración|census de puebración]] del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi.<br /> <span style="display:inline-block; width:1em; height:1em; margin-right:0.4em; background:#0000FF; vertical-align:middle;"></span> Puebración sigún el censu de 2010 del Institutu Nacional d’Estatística de Cabu Verdi. |} == Economía == La economía dela isla se basa ena agricultura i la pesca, siendu el [[café]] i el [[vinu]] los sus produtus más emportantis. Buena parti delos sus puebraoris vivi delas remessas enviás polos emigrantis establecíus enos Estaos Uníus i n’otrus paísis. El turismu es un setol d’emportancia crecienti, col volcán comu principal atración palos visitantis estranjerus. La ciá de [[São Filipe]] i [[Chã das Caldeiras]] acogen a casi tolos turuntus. == Transportis == === Transporti aériu === La isla está conetá col restu del país por meyu del [[Aeródromu de São Filipe]]. Debíu ala corta longitú dela su pista, namás puei recebil avionis chiquinius del tipu ATR, que realiçan el transporti delos passajerus. === Transporti marítimu === A 4 km al norti dela ciá de São Filipe está el puertu de ''Vale Cavaleiros'', que fue reconstruíu en 2000 i tien un caláu de 5 metrus.<ref>[https://web.archive.org/web/20141022001720/http://www.enapor.cv/portal/v10/PT/aspx/portos/index.aspx?id_linha=608 «Información del puertu»], ''Enapor''. En portugués. Consultau el 3 d’avientu de 2014.</ref> Las conexionis son irregularis. La ruta Praia–Fogu–Brava es la única qu’uni las islas de manera regulal tolos días del añu. == Organización territorial == La isla de Fogu está compuesta por tres monicípius: * [[São Filipe]] * [[Mosteiros (Cabu Verdi)|Mosteiros]] * [[Santa Catarina do Fogo]] == Idiomas == Comu nel restu de Cabu Verdi, el [[idioma portugués|portugués]] es la lengua oficial. Nostanti, los puebraoris dela isla palran cotidianamenti el [[Dialetu de Fogu|dialetu local]] del [[crioulu cabuverdianu]]. == Referencias == <references /> == Enlacis esternus == * [[commons:Category:Fogo (Cape Verde)|Archivos multimédia sobri Fogu en Wikimedia Commons]] * [https://web.archive.org/web/20060621155934/http://www.sao-filipe.com/html/sao_filipe_ev.html Informacionis i impresionis de Fogu] * [http://www.caboverde.com/ilhas/yfogo-it.htm Caboverde.com] * [https://web.archive.org/web/20051120183406/http://www.umassd.edu/specialprograms/caboverde/fogo.html Universidá de Massachusetts: información i imáginis de Fogu] * [http://www.mindelo.info/forum/album_cat.php?cat_id=10 Fotus de Fogu] * '''Mapas i fotus aéreas''' ** [http://www.mapquest.com/maps/map.adp?latlongtype=decimal&latitude=14.95&longitude=-24.35&zoom=6 Callejeru de MapQuest] ** [http://terraserver.microsoft.com/map.aspx?t=1&s=14&lon=14.95&lat=-24.35&w=750&h=500 Fotografía aérea de Microsoft TerraServer] agchvfutofqbkekw1g6lgl2spaslax1