Wikipedia
fatwiki
https://fat.wikipedia.org/wiki/Kratafa_Tsitsir
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
first-letter
Media
Soronko
Nkɔmbɔdzibea
Dwumadzinyi
Dwumadzinyi nkɔmbɔdzibea
Wikipedia
Wikipedia nkɔmbɔdzibea
Fael
Fael nkɔmbɔdzibea
MediaWiki
MediaWiki nkɔmbɔdzibea
Nhwɛdo
Nhwɛdo nkɔmbɔdzibea
Mboa
Mboa nkɔmbɔdzibea
Nkyekyεmu
Nkyekyεmu nkɔmbɔdzibea
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Ebenezer Kojo Kum
0
345
51871
51441
2026-08-21T00:12:25Z
InternetArchiveBot
41
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
51871
wikitext
text/x-wiki
{{Databox|item=Q61694579}}'''Ebenezer Kojo Kum''' (wɔwoo no wɔ Dwowda [[Ebɔbira]] 17,1967) ɔyɛ Ghana amanyɛnyi, mbranyimnyi a na ɔyɛ kuw ba wɔ mbrahyɛbagua fie a ɔtɔ do esuon wɔ 4th Republic wɔ Ghana na seseiara kuw ba wɔ mbrahyɛbagua fie a ɔtɔ do awɔtwe wɔ 4th Republic mu a ogyina mu ma Ahanta West abatow mpasuado wɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana wɔ NPP amanyɛkuw ne dzin mu<ref>https://web.archive.org/web/20240927005321/https://ghanamps.com/mps/details.php/?id=5326</ref><ref name="web.archive.org">https://web.archive.org/web/20230424165520/https://www.parliament.gh/mps?mp=4</ref><ref>https://web.archive.org/web/20220901070946/https://skyypowerfm.com/biography-of-ebenezer-kojo-kum-the-minister-designate-for-chieftaincy-and-religious-affairs/</ref><ref name="elections.gna.org.gh">https://web.archive.org/web/20230429091351/https://elections.gna.org.gh/2020/12/08/ahanta-west-retains-lawyer-kojo-kum-for-the-npp/</ref>.
== Ahyɛse Bra Na Nwomasua ==
Wɔwoo Ebenezer Kojo Kum wɔ Dixcove a ɔwɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana. Ebenezer Kojo Kum nyaa ne (O-Level) wɔ afe apem ahakron eduwɔtwe anan(1984) na (A-Level) wɔ 1986 mu Ebenezer Kojo Kum toaa do nyaa n'abɔdzin krataa a ɔyɛ Bachelor of Arts(Hons) na Diploma wɔ nwomasua mu, a ne nyina fir Oguaa Suapɔn no mu wɔ 1991 na Barrister wɔ Mbra mu(amansan ndzeyɛɛ) wɔ Ghana mbranyimfo skuul wɔ afe 2020 mu<ref name="web.archive.org"/><ref name="elections.gna.org.gh"/><ref name="ghanaweb.com">https://www.ghanaweb.com/person/Ebenezer-Kojo-Kum-2422</ref><ref>https://ghanamps.com/mp/ebenezer-kojo-kum/</ref>.
== Edwuma ==
Nna Ebenezer Kojo Kum yɛ Ɔsoafo Abedziekyir/ Amambra/Amambra Suafo Panyin fitsi 1992 kesi 2005 wɔ Ɔman Amandze bea.
Nna Ebenezer Kojo Kum yɛ Mbranyimnyi kakraba fitsi 2000 kesi 2002 wɔ Kendicks Law Firm, ɔyɛ Ɔhokafo fitsi 2002 kesi 2007 na Kwankyerɛfo Panyin fitsi 2007 kesi 2016 wɔ Kendicks Law Firm<ref name="ghanaweb.com"/>.
Seseiara Ebenezer Kojo Kum yɛ Mbrahyɛbaguanyi dze ma Ahanta West mansin wɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana wɔ NPP amanyɛkuw ne dzin mu.
== Amanyɛsɛm ==
Ebenezer Kojo Kum per na odzii nkonyim wɔ 2016 NPP amanyɛkuw abatow mu wɔ Ahanta West abatow mpasua wɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana. Ebenezer Kojo Kum toaa do kedzii nkonyim wɔ mbrahyɛbagua egua a ɔwɔ n'abatow mpasua do(Ahanta West abatow mpasua) wɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana ber a wɔtoo 2016 Ghana amansan aba no wɔ NPP amanyɛkuw ne dzin mu, ma ɔbɛkaa Mbrahyɛbaguafo a wɔwɔ mbrahyɛbagua fie a ɔtɔ do esuon wɔ 4th Republic mu a onyaa aba 30,596 a ɔyɛ ɔha nkyɛmu 68.1% sen George Kwame Aboagye(a ɔaka beebi) a ɔyɛ NDC amanyɛkuw nyi a onyaa 13,784 a ɔyɛ ɔha nkyɛmu 30.7% na Isaac Kweku Annan a ɔyɛ CPP amanyɛkuw nyi nyaa 546 a ɔyɛ ɔha nkyɛmu 1.2%.
Ebenezer Kojo Kum san gyinae bio na odzii nkonyim wɔ 2020 NPP mbrahyɛbaguamu abatow no mu wɔ Ahanta West abatow mpasuado wɔ Anee Mantɔw mu wɔ Ghana, a onyaa aba 472(65.46%) sen Kwesi Biney a onyaa 249(34.54%). Ebenezer Kojo Kum san toaa do dzii nkonyim wɔ Ghana amansan ambatow wɔ New Patriotic Party dzin mu wɔ Mbrahyɛbagua fie a ɔtɔ do awɔtwe wɔ 4th Republic wɔ Ghana a onyaa amba dodow a ɔyɛ 27,946(51.60%) sen Dr. Emmanuel Okumi Andoh ( nkan Pro-Vice Chancellor dze ma Takoradi Technical University) a ɔyɛ National Democratic Congress nyi a onyaa amba 23,957 (44.24%), Ismail Buadii a ɔyɛ Ghana Union Movement (GUM) a onyaa amba 1,797 (3.32%), Ebo Mensah a ɔyɛ Convention People's Party (CPP) nyi nyaa amba 214(0.40%), Nathaniel Adusei a ɔyɛ All People's Congress (APC) nyi nyaa amba 139 (0.25%) na Dominic Akalga a ɔyɛ People's National nyi nyaa amba 101(0.18%)<ref>https://web.archive.org/web/20230324154209/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2020/western/ahanta_west/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20231116095614/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2020/parliament/western/ahanta_west/</ref>.
Ebenezer Kojo Kum yɛ Soafo dze ma Ahensɛm na Ɔsom Ahorow Mu nsɛm.
== Mboaedze ==
<references />
[[Nkyekyεmu:Ghanafo]]
[[Nkyekyεmu:Ghana Mbrahyɛbaguafo 2021-2025]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2017–21]]
5d0fhm6bzm6nrz738pk4ilninwxfj2n
George Kwame Aboagye
0
463
51872
49004
2026-08-21T00:19:24Z
InternetArchiveBot
41
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
51872
wikitext
text/x-wiki
{{Databox|item=Q61694608}}'''George Kwame Aboagye''' (wɔwoo no wɔ [[Dzifuu]] 24,1968) yɛ Ghana amanyɛnyi na kuw ba wɔ mbrahyɛbagua fie a ɔtɔ do esuon wɔ 4th Republic wɔ [[Ghana]] a na ogyina mu ma Asene-Akroso-Manso abatow mpasua do wɔ [[Etsifi Mantɔw(Ghana)|Etsifi Mantɔw]] mu wɔ NPP amanyɛkuw ne dzin mu<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20230804091311/https://www.parliament.gh/mps?mp=48</ref>.
== Ahyɛse Bra Na Nwomasua ==
Wɔwoo no wɔ [[Dzifuu]] 24,1968 wɔ Akim Manso wɔ [[Etsifi Mantɔw(Ghana)|Etsifi Mantɔw]] mu wɔ [[Ghana]]. Onyaa ne abɔdzin krataa a ɔyɛ dipolma wɔ Zenith Suapɔn na ne LLB wɔ Lancaster Suapɔn mu wɔ Ghana<ref name=":1">https://web.archive.org/web/20240927230743/https://ghanamps.com/mps/details.php/?id=5456</ref>.
== Edwuma ==
Nna ɔyɛ Kwankyerɛfo Panyin wɔ Geospence Ghana Limited fitsi 2008 kesi 2016<ref name=":1" />.
== N'abrabɔ ==
Aboagye yɛ Kristonyi a ɔyɛ Sɔfo mpo wɔ Pɛntsikɔs asɔr no mu. Ɔawar a ɔwɔ mba baanan<ref name=":0" />.
== Amanyɛsɛm ==
Aboagye dze New Patriotic Party amanyɛkuw no dzin na ɔdze dzii nkonyim wɔ Asene-Akroso-Manso abatow mpasuado, a onyaa amba 21,148 wɔ amba dodow a wɔtoe a ɔyɛ 31,078 mu a ɔyɛ ɔha nkyɛmu 68.44%. Wɔpaw no kaa asoae a wɔhwɛ nsaase na kwaa mu ndzɛmba ho<ref name=":0" />.
== Mboaedze ==
<references />
[[Nkyekyεmu:Ghanafo]]
[[Nkyekyεmu:Ghana Mbrahyɛbaguafo 2021-2025]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2017–21]]
23xghkwn2al6mwev20apmeirjih02vf
Ofosu Asamoah
0
861
51873
51680
2026-08-21T00:56:20Z
InternetArchiveBot
41
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
51873
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| honorific_prefix = Hon.
| name = Ofosu Asamoah
| honorific_suffix =
| image alt =
| caption =
| order =
| office = Member of Parliament for Kade Constituency (3rd Parliament)
| term_start = 7 January 2001
| term_end = 6 January 2005
| president = [[John Agyekum Kufuor]]
| predecessor = Francis Kwame Nyarko
| successor = Ofosu Asamoah
| office1 = Member of Parliament for Kade Constituency (4th Parliament)
| term_start1 = 7 January 2005
| term_end1 = 6 January 2009
| president1 = [[John Agyekum Kufuor]]
| predecessor1 = Ofosu Asamoah
| successor1 = Ofosu Asamoah
| office2 = Member of parliament for Kade Constituency (5th Parliament)
| term_start2 = 7 January 2009
| term_end2 = 6 January 2013
| president2 = [[John Dramani Mahama]]
| predecessor2 = Ofosu Asamoah
| successor2 = Ofosu Asamoah
| office3 = Member of parliament for Kade Constituency (6th Parliament)
| term_start3 = 7 January 2013
| term_end3 = 6 January 2017
| predecessor3 = Ofosu Asamoah
| successor4 = Kwabena Ohemeng Tinyase
| birth_date = {{Birth date and age|1969|11|25|df=y}}
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| resting_place =
| resting_place_coordinates =
| birth_name =
| party = [[New Patriotic Party]]
| other_party = <!--For additional political affiliations-->
| spouse =
| partner = <!--For those with a domestic partner and not married-->
| relations =
| children = 3
| alma_mater = [[University of Ghana]], Accra
| occupation =
| profession = Lawyer
| cabinet =
| committees =
| portfolio =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| footnotes =
}}
'''Ofosu Asamoah''' (wɔwoo no 25 [[Ɔberɛfɛw]] 1969) yɛ mbranyimfo na na ɔyɛ mbrahyɛbaguanyi a ogyina Kade mansin ananmu wɔ Ghana Epuee mantɔw mu.<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20200113093421/http://ghanamps.com/mps/details.php?id=195</ref><ref name=":1">https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/republic/parliamentatian.php?ID=134</ref><ref name=":2">https://web.archive.org/web/20220904125018/http://staging.odekro.org/person/asamoah-ofosu/</ref>
== Ɔbra Ahyɛse na Nwomasua ==
Wɔwoo Ofosu wɔ bosoom [[Ɔberɛfɛw]] da a ɔtɔ do eduonu enum (25) afe 1969. Ɔfir Kade, kurow bi a ɔwɔ Ghana Epuei mantɔw mu. Ɔnyaa nye abɔdzin krataa wɔ Mbra na Amanyɛsɛm (Bachelor of Arts degree in Law and Political Science) mu wɔ Ghana Esuapɔn (University of Ghana, Legon) mu wɔ afe 1994. Ɔkɔɔ do nyaa nye abɔdzin krataa wɔ Mbra mu (Bachelor of Law) wɔ Ghana Mbra Sukuu (Ghana School of Law) wɔ afe 1997 mu.<ref name=":0" /><ref name=":1" />
== Amanyɛsɛm ==
Ofosu yɛ Ɔman Ho Dɔ Kuw Fofor (New Patriotic Party) no munyi.<ref name=":0" /><ref name=":2" /> Na ɔyɛ boayikuw munyi a ɔhwɛ Amanyɛbra, Mbra na Mbrahyɛbagua, Mbrahyɛbagua kakraba do (committee member for Constitution, Legal and Parliamentary, Subsidiary Legislation).<ref name=":1" /> Ɔbɛyɛɛ Ghana Amansin a ɔtɔ do anan (4) no Mbrahyɛbagua a ɔtɔ do enum (5) no munyi a ɔgyinaa Kade ambatow mpasua ananmu wɔ ber a wɔsan paw no dɛ ɔnkɔ dzibea wɔ afe 2008 Ghana Amansan Ambatow no mu. Ɔnyaa mfe anan (4) wɔ n’edwuma mu a ɛfir ase wɔ bosoom [[Sanda]] afe 2001 na ɔfir n’edwuma mu wɔ bosoom [[Sanda]] afe 2017.<ref>http://www.ghanamps.com/mps/details.php?id=2534</ref>
== Ambatow ==
Wɔ afe 2000 mu no, Asamoah dzii nkonyim wɔ amansan ambatow no mu dɛ mbrahyɛbaguanyi ma Kade ambatow mpasua a ɔwɔ Ghana Epuei Mantɔw mu. Odzii nkonyim wɔ Ɔman Ho Dɔ Kuw Fofor no tekiti do. Na nye ambatow mpasua no yɛ Mbrahyɛbagua nkongua duawɔtwe (18) no fa wɔ nkongua eduonu esia (26) a Ɔman Ho Dɔ Kuw Fofor no dzii wɔ saa ambatow no mu maa Epuei Fam Mantɔw no mu. Ɔman Ho Kuw Fofor no nyaa Mbrahyɛbagua nkongua eduokron akron (99) a nye nyinara yɛ dodow no ara wɔ nkongua aha ebien (200) mu. Wɔdze amba 20,319 na ɛpaw Asamoah. Iyi nye ambatow a ɔfata a wɔtow no nyinara mu 62.20% yɛ pɛ. Ɔnyaa amba kyɛn Faustina Koranteng Addo a ofi Ɔman Demokrasi Mbrahyɛbagua Kuw (National Democratic Congress), George Ankomah Yeboah a ofi Convention People’s Party (Nhyiam Nnyimpa Kuw), Appiah-Twum Barimah a ofi Nnipa Ɔman Nhyiam Kuw (People’s National Convention) na Ohene Antwi Tutu a ofi Ɔman Nsakrae Kuw (National Reformed Party) mu. Iyinom nyaa amba 11,369, 588, 238 na 176 wɔ abatow a ɔfata a wɔtow no nyinara mu. Iyinom nye 34.80%, 1.80%, 0.70% na 0.50% yɛ pɛ wɔ abatow a ɔfata a wɔtow nyinara mu.<ref>https://web.archive.org/web/20220904125021/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2000/eastern/98/index.php</ref>
== Edwuma ==
Ofosu yɛ mbranyimfo (lawyer). Nna ɔyɛ ɔhokafo (partner) wɔ Kimberly Chambers. Ɔbɛyɛɛ Ghana mbrahyɛbaguanyi wɔ bosoom [[Sanda]] afe 2001 mu.<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" />
== N'abrabɔ ==
Ofosu awar a ɔwɔ mba anan (4). Ɔyɛ Kristonyi (Presbyteriannyi).<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" />
== Nhwɛdo ==
[[Nkyekyεmu:Ghana Amanyɛnyi]]
[[Nkyekyεmu:Ghanafo]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2005-2009]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2009–2013]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2001-2005]]
<references />
[[Nkyekyεmu:New Patriotic Party amanyɛfo]]
pxxpq9pknsuwerdepp55i8togz0x07o
Umar Abdul-Razak
0
1050
51870
51849
2026-08-20T15:33:14Z
WikiBayer
199
Entferne {{INTERWIKI|Q97012427}}
51870
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Umar Abdul Razark
| alt =
| caption =
| order =
| office = Member of Ghanaian Parliament for [[Tolon (Ghana parliament constituency)|Tolon Constituency]]
| president =
| predecessor = [[Alhaji Abdulai Salifu]]
| successor = [[Wahab Wumbei Suhuyini]]
| office1 =
| term_start1 = 7 January 2005
| term_end1 = 6 January 2013
| president1 =
| predecessor1 =
| successor1 =
| birth_date = {{Birth date and age|1975|10|1|df=y}}
| birth_place = Lungbunga, [[Northern Region (Ghana)|Northern Region]] [[Ghana]])
| death_date =
| death_place =
| party = [[National Democratic Congress (Ghana)|National Democratic Congress]]
| other_party = <!--For additional political affiliations-->
| relations =
| children = 2
| alma_mater = [[University for Development Studies]]
| occupation = Politician
| profession = Agriculturalist
| cabinet =
| committees =
| portfolio =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| footnotes =
}}
'''Umar Abdul Razak''' (wɔwoo no 1 [[Ɔbɛsɛ]] 1975) yɛ Ghananyi ɔkuayɛfo na na ɔyɛ ɔkyerɛkyerɛfo wɔ Tolon Senior High school.<ref name="ghanamps.com">https://web.archive.org/web/20210506133536/https://ghanamps.com/mps/details.php/?id=19. ''www.ghanamps.com.'' Retrieved 9 July 2020.</ref> Na ɔyɛ mbrahyɛbaguanyi nso ma Tolon mantɔw a ɔwɔ Ghana Etsifi Mantɔw mu.<ref>https://www.businessghana.com/. ''BusinessGhana.'' Retrieved 9 July 2020.</ref>
== Ɔbra Ahyɛse Na Nwomasua ==
Wɔwoo Abdul-Razak wɔ [[Ɔbɛsɛ]] 1, 1975. Ɔfir Lungbunga wɔ Ghana Etsifi fam mantɔw mu.Ɔnyaa Bachelor of Science Degree wɔ Renewable mu wɔ Esuapɔn mu maa nkɔdo ho adzesua (University for Development Studies).<ref name="ghanamps.com"/>
== Amanyɛsɛm ==
Ɔyɛ National Democratic Congress no munyi. Na ɔyɛ Ghana Aman a ɔtɔ do anan no mbrahyɛbagua a ɔtɔ do anum no muni sɛ Ɔman Demokrasi Mbrahyɛbagua no anamusinyi.<ref>[https://www.graphic.com.gh/news/politics/can-npp-retain-the-tolon-constituency-seat.html https://www.graphic.com.gh/news/politics/can-npp-retain-the-tolon-constituency-seat.htmlhttps://www.graphic.com.gh/news/politics/can-npp-retain-the-tolon-constituency-seat.html]. ''Graphic Online.'' Retrieved 9 July 2020.</ref> N'amanyɛsɛm edwuma hyɛɛ ase ber a ɔsii akan wɔ afe 2004 Ghana amansan abatow mu na ɔnyaa abatow a nye nyinara yɛ 19, 123 na ɔnam do kuraa atsenae no mu maa National Democratic Congress.<ref>https://www.modernghana.com/news/1008742/npp-primaries-alhaji-habib-iddrisu-to-win-tolon.html. ''Modern Ghana.'' Retrieved 9 July 2020.</ref> Ɔsan sii akan wɔ n’ahengua no ho wɔ afe 2008 Ghana amansan abatow mu na ɔdzii nkonyim a nye nyinara yɛ 17,356 abatow a nye nyinara yɛ ɔha mu nkyekyɛmu 50.02%.<ref>Peace FM. https://web.archive.org/web/20221207113252/https://ghanaelections.peacefmonline.com/pages/2008/parliament/northern/157/index.php. ''Ghana Elections - Peace FM.'' Retrieved 9 July 2020.</ref> Ɔdzii nkogu wɔ afe 2012 Ghana amansan abatow mu wɔ [[New Patriotic Party]] no munyi bi a ɔpɛ dɛ ɔyɛ, Wahab Suhiyinu Wumbei.<ref>https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/NewsArchive/NPP-MP-aspirant-donates-to-Tolon-Constituency-696815. ''www.ghanaweb.com.'' 31 October 2018. Retrieved 9 July 2020.</ref>
== Na'brabɔ ==
Razak yɛ Islam Nyamesomnyi (Nkramonyi) na wawar na ɔwɔ mba ebien.<ref name="ghanamps.com"/>
== Mboaedze ==
[[Nkyekyεmu:Ghanafo]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2005-2009]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2009–2013]]
[[Nkyekyεmu:Ghana mbrahyɛbaguafo 2001-2005]]
sfsihx609qsm4zr2u6t41hh4h7fmti4
Nhwɛdo:DPP/logo
10
1204
51875
7408
2026-08-21T09:38:00Z
CommonsDelinker
186
Replacing Green_Island_with_White_Cross.svg with [[File:Green_Taiwan_with_White_Cross_(cropped).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) · Per
51875
wikitext
text/x-wiki
<!--[[File:DPP-Taiwan.svg|{{{1|20px}}}]]-->[[File:Green Taiwan with White Cross (cropped).svg|{{{1|25px}}}]]<noinclude>
{{documentation}}
</noinclude>
f3mguxr9e357tl1l9ablrglbphnsgug
Tamprusi kasa
0
4131
51874
49949
2026-08-21T01:10:13Z
InternetArchiveBot
41
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
51874
wikitext
text/x-wiki
Tampulma, a wɔdze borɔfo kasa no dɛ Tamprusi yɛ Mabia kasa (nkan no na wɔfrɛ no Gur) wɔ [[Ghana]]. Wɔka no tsitsiriw wɔ Savannah Mantɔw no mu.<ref>https://cdn.modernghana.com/images/content/report_content/the_origin_and_early_history_of_the_tampulima_ethnic_group.pdf</ref><ref>https://web.archive.org/web/20181019223337/http://www.wanep.org/wanep/files/2018/Jan/QUICK_UPDATE_ON_NORTH_GONJA_2018_Final_2018_01_19(1).pdf</ref><ref name=":0">https://haunsinafrica.com/2018/05/21/a-trip-to-a-tampulma-community/</ref> Ɔfa Deg, Sisaala nye Vagla kasa ho.
== Kasa no n'abɔse ==
Tampulma nye kasa no, nna Tamprusi nye nyimpa no. Dzin a wɔdze frɛ kasa no a obiara agye ato mu nye Tampulma. Dzin Tamprusi no wɔdze kyerɛ mbusuakuw a wɔka kasa no, na kuromba no dze wɔnnka no dɛm.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Tampusi
|-
!Region
|Ghana
|-
!Ethnicity
|Tamprusi
|-
!Native speakers
|16,000 (2003)<ref>https://www.ethnologue.com/18/language/tpm/</ref>
|-
!Language family
|Niger–Congo?
* Atlantic–Congo
** Gur
*** Southern
**** Gurunsi
***** Western
****** '''Tampusi'''
|-
! colspan="2" |Language codes
|-
!ISO 639-3
|<code>tpm</code>
|-
!''Glottolog''
|<code>tamp1252</code>
|}
== Asaasetam no ne nkyekyɛmu ==
Tamprusifo wɔ Savannah Mantɔw no mu, wɔ Gonja Etsifi Mansin mu, wɔ Gonjafo nye Mamprusi Mansin no mu no, ɔnye Mamprusifo. Tampulma, Hanga nye Kamara yɛ kurobafo wɔ White Volta atɔe afamu ansaana Gonjafo robɔtoa Dagbonfo wɔ 1600 <ref>https://www.adrummerstestament.com/2/2-12_Naa_Sigli_and_the_Second_Gonja_War.html</ref>afe no mu. Ndɛ yi, Tamprusifo, Hangafo, nye Kamarafo ka Gonja Amambra Bagua no ho, Ɔwɔ mu dɛ wɔnye Dagombafo no wɔ ebusuabɔ kɛse dze, osiandɛ hɔn nyina yɛ Mabia mbusuakuw no mu nyimpa. Wɔ kasa mu no, Hanga nye Kamara nye Dagbanli kasa no yɛ dza hɔn mu kor biara botum atse hɔnho ase . Tamprusifo binom aka dɛ wɔnyɛ Amambra Bagua a ɔdze no ho.<ref name=":0" />
== Nkyekyɛmu ==
Tampulma kasa yɛ Gurunsi kasa no mu kor, Ɔyɛ Mabia kasa no mu nkyekyɛmu ketsewa a ɔwɔ Niger–Congo kasa mu ne fa. Ɔno nye Dega, Sisaala nye Vagla kasa. Kasa ahorow no wɔ ebusuabɔ. Kasa fofor a ɔwɔ mpɔtamu hɔ nye Mampruli nye Gonja a ɔyɛ Kwa kasa no nye kasa a ɔwɔ dɛm mbea yi. Hɔn a wɔka Dagbanli kasa no na a wɔdɔɔ so wɔ mpɔtamu hɔ. Tse dɛ Afrika kasa pii no, Tampulma wɔ . Dɛ mbrɛ Ebibirmu ha kasa no tse no dɛm ara so na Tampulma kasa no wɔ dzin kasafuakuw nhyehyɛɛ. Mfatoho, Tampulma yɛ Tamp- nye -ulma ne fa bi, tse dɛ Kiswahili kasa a Ki- nye -swahili na ɔwɔ mu no.
j4drhlgjwdharnj518l338hbe0ydwmy