تاریخ ایران/جمهوری اسلامی ایران

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="fa">
  <siteinfo>
    <sitename>ویکی‌کتاب</sitename>
    <dbname>fawikibooks</dbname>
    <base>https://fa.wikibooks.org/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.23</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">مدیا</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ویژه</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">بحث</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">کاربر</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">بحث کاربر</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ویکی‌کتاب</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">بحث ویکی‌کتاب</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">پرونده</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">بحث پرونده</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">مدیاویکی</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">بحث مدیاویکی</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">الگو</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">بحث الگو</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">راهنما</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">بحث راهنما</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">رده</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">بحث رده</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">کتاب‌آشپزی</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">بحث کتاب‌آشپزی</namespace>
      <namespace key="110" case="first-letter">ویکی‌کودک</namespace>
      <namespace key="111" case="first-letter">بحث ویکی‌کودک</namespace>
      <namespace key="112" case="first-letter">موضوع</namespace>
      <namespace key="113" case="first-letter">بحث موضوع</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">پودمان</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">بحث پودمان</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>تاریخ ایران/جمهوری اسلامی ایران</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4317</id>
    <revision>
      <id>135769</id>
      <parentid>135686</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T07:18:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>نسخهٔ [[Special:Diff/135686|135686]] از [[Special:Contributions/Fwldom|Fwldom]] ([[User talk:Fwldom|بحث]]) خنثی شد</comment>
      <origin>135769</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63347" sha1="eh3ak82c5sj62cz0r6ns10zz3itw4je" xml:space="preserve">
{{تاریخ_ایران}}


== حمله به مدرسه فیضیه ==
{{اصلی|[[تاریخ ایران/جمهوری اسلامی ایران/حمله به مدرسه فیضیه|حمله به مدرسه فیضیه]]}}
&lt;div align=&quot;justify&quot;&gt;
از اولین محرک‌های انقلاب ۵۷ به رهبری آیت الله خمینی می‌توان به مطرح شدن لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی و نیز لوایح شش‌گانه و انقلاب سفید (شاه و ملت) توسط رژیم پهلوی اشاره نمود که در پی آن روحانیون و در رأس آنها آیت الله خمینی ساکت ننشستند، و نوروز سال ۴۲ را عزای عمومی اعلام کردند. رژیم پهلوی و عاملان حکومت پهلوی نیز ساکت نماندند و در تاریخ ۲ فروردین ۱۳۴۲ اقدام به سرکوب مدرسه فیضه قم کردند که در پی آن چند تن از طلبه‌ها کشته شدند.
&lt;/div&gt;

== کاپیتولاسیون و تبعید روح‌الله خمینی ==
[[پرونده:Tehran Mosavvar - Issue 27 - Page 20 (crop 02).jpg|بندانگشتی|صحنه‌هایی از جامعه ایران در اوایل انقلاب، اجرای تنبیه توسط کمیته]]
در ۲۵ دی ۱۳۴۲ برابر با ۱۵ ژانویه ۱۹۶۴ دولت علم قانون اجازه استفاده مستشاران آمریکایی در ایران از مصونیت‌ها و معافیت‌های قرارداد وین را که برای کارمندان اداری و فنی نوشته شده بود به مجلس سنا برد. در این میان اسدالله علم از پست خود کناره‌گیری کرد و حسنعلی منصور در فروردین ۱۳۴۴ نخست وزیر شد. 

روح‌الله خمینی جلسه‌ای با حضور علمای مذهبی قم تشکیل داد و پس از آن نمایندگانی را به شهرها برای اعتراض به این قانون فرستاد. در سخنرانی خمینی در چهارم آبان ۱۳۴۳ در قم، وی این قانون را احیای کاپیتولاسیون در ایران نامید. سخنرانی خمینی با این جملات آغاز شد:

... عزت ما پایکوب شد، عظمت ایران از بین رفت، عظمت ارتش ایران را پایکوب کردند. قانونی را به مجلس بردند که در آن ما را ملحق کردند به پیمان وین... که تمام مستشاران نظامی آمریکا با خانواده‌هایشان، با کارمندهای فنی‌شان با کارمندان اداری‌شان، با خدمه‌شان... از هر جنایتی که در ایران بکنند، مصون هستند. ملت ایران را از سگ‌های آمریکا پست‌تر کردند. چنان‌چه کسی سگ آمریکایی را زیر بگیرد از او مؤاخذه می‌کنند اگر شاه ایران یک سگ آمریکایی را زیر بگیرد مؤاخذه می‌کنند. چنان چه یک آشپز آمریکایی شاه ایران را زیر بگیرد، بزرگ‌ترین مقام را زیر بگیرد، هیچ‌کس حق تعرض ندارد. آقا من اعلام خطر می‌کنم، ای ارتش ایران من اعلام خطر می‌کنم، ای سیاسیون ایران من اعلام خطر می‌کنم... والله گناهکار است کسی که فریاد نکند. ای سران اسلام به داد اسلام برسید. ای علمای نجف به داد اسلام برسید. ای علمای قم به داد اسلام برسید...

پس از این سخنرانی خمینی در تاریخ ۱۳ آبان ۱۳۴۳ دستگیر و با پا درمیانی رییس ساواک وقت متعاقبا به ترکیه تبعید شد.

==انقلاب ضد پهلوی==
&lt;div align=&quot;justify&quot;&gt;
«انقلاب ۱۳۵۷ ایران» که به آن «انقلاب اسلامی» نیز گفته می‌شود، قیامی بود به رهبری روح‌الله خمینی و با شرکت اکثریت مردم، احزاب و روشنفکران ایران، که نظام پادشاهی این کشور را سرنگون، و پیش‌زمینهٔ روی کار آمدن نظام جمهوری اسلامی در ایران را فراهم کرد. انقلاب در ۲۲ بهمن سال ۱۳۵۷ به پیروزی رسید و در ادامه آن نظام جمهوری اسلامی ایران به رهبری سید روح‌الله خمینی شکل گرفت.
&lt;/div&gt;
==کودتای نوژه (۱۳۵۹)==
در ۱۸ تیرماه ۱۳۵۹ این کودتا که مرکز فرماندهی آن در همدان بود با هدف حملهٔ هوایی به منزل روح‌الله خمینی در حسینیهٔ جماران و کشتن او و سپس حمله به برج مراقبت فرودگاه مهرآباد طراحی شده بود. این کودتا که به فرماندهی سعید مهدیان (یک فرماندهِ پیشین نیروی هوایی ایران) قرار بود انجام شود لو رفت و عوامل آن دستگیر و مجازات شدند.

== جنگ ایران و عراق (۱۳۵۹) ==
به دنبال تثبیت انقلاب و پاکسازی ارتش ایران از طرفداران محمدرضا پهلوی و همچنین فرار برخی از ایرانی‌ها (مانند شاپور بختیار) به عراق و دادن مشاوره به صدام حسین، روابط بین دو کشور ایران و عراق تیره شد. از طرفی صدام حسین عرب‌های خوزستانی را تحریک به شورش و استقلال می‌کرد و از طرفی خمینی شیعیان عراقی را تحریک به قیام علیه حکومت صدام حسین می‌کرد. در نهایت با استمرار دعوای قدرت بین بنی صدر و مجاهدین خلق از یکسو و خمینی و حزب جمهوری اسلامی از سوی دیگر، صدام حسین جنگ با ایران را با پاره کردن قرارداد الجزایر آغاز کرد.

گر چه در ۳ خرداد ۱۳۶۱ شمسی، ایرانی‌ها توانستند نیروهای عراقی را به مرز پس برانند، ولی قدرت‌طلبی جمهوری اسلامی ایران باعث شد جنگ را ادامه دهند و از مذاکره سیاسی به منظور آتش‌بس سریع، خودداری کنند.

آخوندها که نیاز به سرکوب گسترده مخالفان داخلی داشتند، جنگ را نعمت الهی دانستند و آن را تا سال ۱۳۶۷ ادامه دادند.

== بحران‌های ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ ==
[[پرونده:Teheran Metro women only.jpg|250px|بندانگشتی|چپ|تفکیک جنسیتی در متروی تهران، ۱۳۹۶ هجری خورشیدی]]

یکی از ویژگی‌هایی که منتقدان انقلاب و جمهوری اسلامی به آن اشاره کرده‌اند، گسترش نوعی مذهبی‌گری و تظاهر مذهبی در بخش‌هایی از جامعه و ساختار حکومتی پس از انقلاب است. از دیدگاه این منتقدان، هنگامی که پایگاه اجتماعی و سیاسی افراد تا حد زیادی با میزان نزدیکی آنان به جریان‌های مذهبی و انقلابی ارتباط پیدا کرد، زمینه برای شکل‌گیری رفتارهایی مانند ریا، تظاهر و استفاده ابزاری از مفاهیم مذهبی برای دستیابی به موقعیت اجتماعی و سیاسی فراهم شد. آنان معتقدند که چنین شرایطی به گسترش بی‌اعتمادی و تضعیف برخی ارزش‌های اخلاقی، از جمله صداقت، در بخش‌هایی از جامعه انجامید.
* مثل قوانین صلاحیت برای کاندیدا شدن در مجلس یا ریاست جمهوری یا عضویت در سازمان های دولتی

همچنین، منتقدان جمهوری اسلامی شکل‌گیری شبکه‌های غیررسمی قدرت و دسترسی به رانت را از پیامدهای این وضعیت می‌دانند. به اعتقاد آنان، برخی افراد با نزدیک شدن به مسئولان و افراد بانفوذ، یا از طریق ارتباط با مساجد، محافل مذهبی و نهادهایی مانند بسیج، به اطلاعات، منابع و فرصت‌هایی دسترسی پیدا کردند که برای سایر افراد به همان اندازه در دسترس نبود. این روابط در برخی موارد به دستیابی به مناصب اداری و سیاسی و بهره‌مندی از امتیازات اقتصادی منجر شد. این پدیده در سطوح مختلف اجتماعی، از مناطق روستایی تا شهرهای بزرگ، مشاهده شده و در ادبیات سیاسی و اجتماعی ایران با مفاهیمی مانند «رانت» و «خودی‌گرایی» مورد بحث قرار گرفته است.

از دیدگاه برخی منتقدان، شکل‌گیری چنین شبکه‌هایی به پیدایش گروه‌هایی انجامید که از امتیازات سیاسی و اقتصادی بیشتری برخوردار بودند. این امر، به‌ویژه در مواردی که افراد بر اساس میزان نزدیکی سیاسی و انقلابی خود به ساختار قدرت از فرصت‌های بیشتری برخوردار می‌شدند، به شکل‌گیری احساس نابرابری در میان بخشی از جامعه انجامید. در نتیجه، در کنار طبقات اقتصادی موجود پیش از انقلاب، گروه‌هایی نیز پدید آمدند که موقعیت اجتماعی و اقتصادی آنان تا حدی تحت تأثیر ارتباط با ساختار سیاسی جدید قرار داشت.

این وضعیت در ادامه به یکی از زمینه‌های انتقاد از جمهوری اسلامی تبدیل شد. برخی منتقدان معتقدند فاصله میان شعارهای اولیه انقلاب، به‌ویژه درباره عدالت، مبارزه با فساد و برابری، و عملکرد برخی مسئولان پس از انقلاب، موجب کاهش اعتماد بخشی از جامعه به رهبران و نهادهای حکومتی شد. در میان نسل‌های جوان‌تر نیز این پرسش شکل گرفت که آیا اهداف اعلام‌شده انقلاب با عملکرد حکومت در دهه‌های بعد مطابقت داشته است یا خیر. برخی از منتقدان حتی استفاده گسترده از مفاهیم اسلامی در سیاست را ابزاری برای جلب حمایت مذهبی جامعه و تثبیت قدرت سیاسی دانسته‌اند؛ دیدگاهی که البته از سوی حامیان جمهوری اسلامی رد می‌شود.

از دیگر موضوعات مورد انتقاد، حذف یا محدود شدن تدریجی بسیاری از رقبای سیاسی پس از انقلاب و اختلاف میان برخی عملکردهای حکومت با برداشت‌هایی از قانون اساسی جمهوری اسلامی است. منتقدان، به‌ویژه درباره میزان پاسخگویی نهاد رهبری، عملکرد نهادهای نظارتی و نحوه برخورد با فسادهای اقتصادی، انتقاداتی را مطرح کرده‌اند. به باور آنان، عدم برخورد مؤثر با برخی پرونده‌های بزرگ فساد مالی، در کنار انتشار گسترده اطلاعات از طریق رسانه‌ها و فناوری‌های ارتباطی، موجب افزایش بدبینی بخشی از مردم نسبت به مسئولان شده است.

یکی از پیامدهایی که منتقدان برای این وضعیت برشمرده‌اند، کاهش وابستگی بخشی از جامعه به هویت دینی و افزایش توجه به هویت ملی و ایرانی است. در این دیدگاه، شکاف میان بخشی از جامعه و جریان‌های سیاسی و مذهبی نزدیک به حکومت در طول زمان افزایش یافته و میان نسل‌های مختلف انقلاب نیز اختلاف نظرهایی پدید آمده است. اعتراضات سال‌های ۱۳۸۸ و ۱۳۹۶ را می‌توان از جمله مقاطعی دانست که بخشی از این اختلافات و نارضایتی‌ها به شکل علنی و گسترده در جامعه نمایان شد.

از دیگر پیامدهای اجتماعی مورد بحث پس از انقلاب، گسترش سیاست‌های تفکیک جنسیتی در برخی عرصه‌های اجتماعی و تغییر الگوهای ازدواج و تشکیل خانواده است. منتقدان، بخشی از این تغییرات را با سیاست‌های فرهنگی و اجتماعی جمهوری اسلامی مرتبط می‌دانند؛ هرچند عواملی مانند شرایط اقتصادی، تغییرات جمعیتی و دگرگونی سبک زندگی نیز در تغییر الگوی ازدواج نقش داشته‌اند.

در حوزه سیاست خارجی نیز جمهوری اسلامی با برخی کشورهای منطقه دچار تنش‌های پایدار شد. حمایت مالی، سیاسی و نظامی از برخی گروه‌های شبه‌نظامی و بازیگران غیردولتی در منطقه، که حکومت ایران آن را در چارچوب مقابله با نفوذ آمریکا و اسرائیل و حمایت از متحدان منطقه‌ای خود توجیه می‌کند، از دیگر ویژگی‌های سیاست خارجی جمهوری اسلامی بوده است. منتقدان این سیاست، آن را موجب افزایش تنش‌های منطقه‌ای و صرف منابع قابل توجه کشور در خارج از مرزها می‌دانند. همچنین گسترش روابط ایران با گروه‌های شیعه در کشورهای منطقه، در ادبیات سیاسی با عنوان «هلال شیعی» توصیف شده است؛ اصطلاحی که از سوی برخی تحلیلگران برای اشاره به افزایش نفوذ ایران در مناطق عمدتاً شیعه‌نشین یا دارای جمعیت شیعه در خاورمیانه به کار رفته است.

===بحران جنسی===
[[پرونده:Iranian Girl's presence in the 22 Bahman 2017 rally by Tasnimnew.com01.jpg|بندانگشتی|چپ|حضور دختران جداشده از پسران (با تفکیک جنسی) در راهپیمایی]]

پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران تفکیک بین زنان و مردان در فضاهای عمومی، پررنگ‌تر شد. امروزه در بعضی از مکان‌ها مانند مدارس بین دانش‌آموزان جدایی جنسی وجود دارد اما در بعضی از مکان‌ها مثل دانشگاه‌ها جدایی جنسی وجود ندارد. با ظهور رژیم جمهوری اسلامی جداسازی جنسی در مکان‌های عمومی مثل سواحل و استخرهای شنا در قانون تصریح و تکلیف شده‌است، برای زنان در اتوبوس و مترو قسمت‌های جداگانه‌ای قرار داده شده‌است و به مردان اجازه نمی‌دهند وارد سمت زنانه بشوند. در مترو این اقدام مرد، ایجاد مزاحمت برای بانوان تلقی می‌شود و جرم است. بر اساس قوانین، بخش‌های جداگانه‌ای در جلسات سیاسی، کنفرانس‌ها، مراسم ازدواج و تشییع جنازه باید برای زنان و مردان در نظر گرفته شود. در ادارات و سازمان‌های رژیم جمهوری اسلامی تفکیک جنسی ممکن است در بین کارکنان و دوایر داخلی یک سازمان صورت گیرد، مانند بخش زنان و زایمان یک بیمارستان، یا ممکن است که سازمان به صورت تک جنسی تشکیل شود و به وظایف خاص خود در سطح جامعه بپردازد مانند سرای سالمندان بانوان یا آقایان و کتابخانه‌های تک جنسی پسرانه و دخترانه. کنسرت‌ها و جشن‌های بسیاری به دلیل اختلاط دو جنس توسط عوامل دولتی بسته شدند و با گردانندگان آن‌ها برخورد شد. یکی از فضاهای شهری تک جنسی‌ای که پس از انقلاب ۱۳۵۷ ساخته شده‌اند پارک‌های بانوان هستند: فضایی زنانه به منظور خلق فضاهای امن و دور از دسترس مردان. پارک‌های بانوان در بسیاری از شهرهای ایران ایجاد شده‌است که به مردان اجازه ورود داده نمی‌شود مثل بوستان بهشت مادران در تهران و پارک بانوان صدف اصفهان.

از اوایل دهه هشتاد بحران جنسی در جامعه ایران آغاز شد و به مهمترین آسیب اجتماعی در ایران مبدل شد. از آنجایی که اگر راه درستی برای تخلیه تحریکات جوانی در یک جامعه وجود نداشته باشد، قاعدتاً مسیرهای دیگری باز می‌شود و تحریکات اجتماعی در سطح بالایی باقی نمی‌ماند، بحران جنسی در ایران شکل گرفت. از مصادیق بحران جنسی در این سال‌ها می‌توان به دگرباشی جنسی، انحرافات جنسی، عدم ارضاء جنسی افراد در بستر خانواده، تمایل به رابطه جنسی انتزاعی و فانتزی تحتِ تأثیر محیط سایبری و اینترنتی و... اشاره کرد. تحول عظیمی در رابطه دختر و پسر در جامعه ایران مشاهده شده و مطالعات نشان می‌دهد این الگو به شدت دگرگون شده است. یکی از پیامدهای این بحران در ناسازگاری آن با فرهنگ جامعه ایرانی دیده می‌شود. از دیگر پیامدهای این بحران می‌توان به رژیم‌های غذایی که در جهت مسائل جنسی گرفته می‌شود، کوتاه‌شدن عمر زندگی زناشویی، تنوع جراحی‌های پزشکی، تمایل به برقراری شکل‌های مختلف رابطه جنسی و... اشاره کرد. پیامدهای این بحران به طور کلی هم بخش زناشویی و هم بخش‌های دیگر مانند دوران بلوغ افراد را در ایران درگیر کرد.&lt;ref&gt;https://ana.press/fa/news/45/29627/راه-گذار-از-بحران-جنسی-در-ایران-چیست&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.isna.ir/news/97021709251/جامعه-دچار-بحران-جنسی-شده-است&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.ghasednews.com/بخش-بحران-یا-انقلاب-جنسی-62/2251-هشدار-یک-مردم-شناس-درباره-وقوع-انقلاب-جنسی&lt;/ref&gt; در حالیکه مستندها و کتاب‌های بسیاری همچون قیام پرشور: انقلاب جنسی در ایران از پردیس مهدوی استاد جامعه‌شناسی منتشر شده است بعضی همچون امیر مهدی کلیدری محقق مسائل اجتماعی ادعا کرده‌اند کودتای جنسی در ایران رخ داده است نه انقلاب جنسی.&lt;ref&gt;http://www.ghasednews.com/بخش-بحران-یا-انقلاب-جنسی-62/7183-کودتای-جنسی-یا-انقلاب-جنسی&lt;/ref&gt;

دههٔ ۱۳۹۰ با گسترش و کاهش سن روسپی‌گری در ایران همراه شد و پژوهش دانشگاه شهید بهشتی نشان داد که آمار روسپیگری میان زنان متأهل این کشور، بیشتر از مجردها بوده‌است و ۱۱ درصد روسپیان پایتخت ایران، با آگاهی همسرانشان دست به روسپی‌گری می‌زده‌اند.  تن‌فروشی آنلاین چه از راه وبگاه‌هایی که زنان را برای صیغه (معمولاً کوتاه‌مدت و ساعتی) فهرست می‌کنند چه در شبکه‌های اجتماعی همانند اینستاگرام و تلگرام، در دههٔ ۱۳۹۰ گسترش بالایی یافت. در این دوران، در پوشش پیشه‌هایی چون ماساژوری، تن‌فروشی انجام گرفته‌است.

=== پارانویای جمهوری اسلامی ===
در پارانویای حکومت اسلامی، آمریکا، اسرائیل، فراماسون ها و بهایی ها جایگاه ویژه ای دارند. آخوندها که خود را وارث اسلام ناب حقیقی می دانند، دنیا را متهم می کنند که در برابر آنها قد علم کرده اند. آنها بهایی ها را فرقه ضاله‌ای می‌شمارند که در حال جاسوسی برای خارجی ها (اسرائیلی ها و آمریکایی ها) هستند و یهودی های ایرانی هم گاهاً مورد سوظن آخوندها قرار می گیرند، چرا که در مظان اتهام همدستی با همتایان اسرائیلی خود قرار دارند. آمریکا به خاطر اینکه تحت نفوذ یهودیان آمریکایی (که متحدان همیشگی اسرائیلی ها هستند) به عنوان شیطان بزرگ، حامی همیشگی اسرائیلی ها در پیمان های نظامی و وتوهای سازمان ملل متحد قلمداد می‌شوند و هدف نظام مقدس جمهوری اسلامی، نابودی اسرائیل، و برقرار سازی کشور مستقل فلسطین است.

پارانویای آخوندها بر علیه بهایی ها چند دلیل دارد. اول اینکه بابی گری و بهائیت، نخستین دین رسمی پس از اسلام است که اعلام وجود کرده است. با وجود اینکه محمد در قرآن به عنوان آخرین پیامبر نامیده شده، بهائیان به پیامبر پس از محمد از جمله بهاالله اعتقاد دارند. دومین مورد بستن پرونده امام زمان در دین بهائیت است و بهائی ها اعتقاد دارند که امام زمانشان ظهور کرده و دیگر نیازی به انتظار برای امام زمان نیست. سومین مسئله، بستن پرونده آخوندگی گری در بهائیت است. بدین ترتیب که بهایی ها کسی را واسطه مذهبی میان خودشان و خدا قرار نمی دهند و هر کس موظف است تا شخصاً مسائل دینی-مذهبی خودش را با تحقیق و تفحص حل کند.

از جمله پارانویای جمهوری اسلامی، می‌توان به باور به وارد شدن یهودیان به مذهب اسلام و تحریف و فرقه‌سازی این مذهب اشاره کرد. این اصطلاح را مسلمانان به اسم '''اسرائیلیات''' نامیده‌اند. آنها می‌پندارند که یهودیان قادر هستند با برنامه‌ریزی از قبل، به طور ظاهری مسلمان شده، در حالی که باطناً به آئین یهود اعتقاد دارند و دروغ‌هایی را به پیامبران و امامان مسلمانان وارد کنند و باعث شوند تا مردم مسلمان از اعتقاداتشان منحرف شوند. این اعتقاد البته ریشه در قرآن هم داشته است. در آنجایی که قرآن می‌گوید «هر آن دشمنترین انسان‌ها نسبت به اسلام را در میان مشرکین و یهودیان بینی»، باعث شده تا مسلمانان تمام مشکلات دنیوی و کج‌روی های فرقه‌های تشکیل شده از اسلام (که فرقه ظاله نامیده می‌شود) را به اسم یهودی‌ها تمام می‌کنند.

=== شکل‌گیری تقابل جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل ===

تقابل جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل یکی از مؤلفه‌های مهم سیاست خارجی جمهوری اسلامی از نخستین سال‌های پس از انقلاب ۱۳۵۷ بود. این تقابل تنها به اختلافات مذهبی محدود نبود و مجموعه‌ای از عوامل ایدئولوژیک، سیاسی و منطقه‌ای در شکل‌گیری آن نقش داشتند. رهبران جمهوری اسلامی، مسئله فلسطین و مخالفت با اسرائیل را بخشی از سیاست خارجی جدید ایران می‌دانستند و در مقابل، اسرائیل نیز جمهوری اسلامی را به‌تدریج به عنوان یکی از تهدیدهای اصلی امنیتی خود در منطقه در نظر گرفت.

در ادبیات رسمی جمهوری اسلامی، مخالفت با اسرائیل تا حدی با برداشت‌هایی از آیات قرآن درباره مقابله با کسانی که مسلمانان را از سرزمین و خانه‌هایشان بیرون رانده‌اند پیوند داده شد. با این حال، ریشه‌های سیاست جمهوری اسلامی در قبال اسرائیل را نمی‌توان صرفاً به یک برداشت قرآنی نسبت داد؛ مواضع ضداسرائیلی در میان برخی جریان‌های سیاسی و مذهبی ایران پیش از انقلاب نیز وجود داشت و پس از انقلاب با ایدئولوژی جدید حکومت و تحولات منطقه‌ای درهم آمیخت.

یکی از نخستین اقدامات حکومت جدید در این زمینه، قطع روابط رسمی ایران و اسرائیل بود. پس از انقلاب، ساختمان نمایندگی اسرائیل در تهران در اختیار سازمان آزادی‌بخش فلسطین (PLO) قرار گرفت و در سال ۱۳۵۸ به عنوان نمایندگی فلسطین مورد استفاده قرار گرفت. یاسر عرفات، رهبر سازمان آزادی‌بخش فلسطین، نیز در همان سال به تهران سفر کرد. این اقدامات نشان‌دهنده تغییر اساسی سیاست خارجی ایران در قبال مسئله فلسطین و اسرائیل بود.

در سال‌های نخست جمهوری اسلامی، سیاست منطقه‌ای ایران تحت تأثیر جنگ ایران و عراق نیز قرار داشت. عراق در شهریور ۱۳۵۹ به ایران حمله کرد و جنگ تا سال ۱۳۶۷ ادامه یافت. در همین دوره، در خرداد ۱۳۶۱، نیروهای ایرانی عملیات بیت‌المقدس را به پایان رساندند و خرمشهر را بازپس گرفتند. اندکی بعد، در ۶ ژوئن ۱۹۸۲، اسرائیل عملیات نظامی گسترده‌ای را در لبنان آغاز کرد. هدف اعلام‌شده اسرائیل، که در اسناد سازمان ملل نیز ثبت شده، دور کردن نیروهای فلسطینی و حملات آنان از مرزهای شمالی اسرائیل بود؛ نیروهای اسرائیلی در جریان این عملیات وارد بخش‌های وسیعی از لبنان شدند و تا اطراف بیروت پیشروی کردند.

تهاجم اسرائیل به لبنان، توجه حکومت ایران را که درگیر جنگ با عراق بود، به جبهه لبنان نیز جلب کرد. در میان برخی نیروهای سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی، ایده اعزام نیرو برای مقابله مستقیم با اسرائیل مطرح شد. با این حال، جمهوری اسلامی در سال ۱۳۶۱ تصمیم نگرفت یک جنگ مستقیم گسترده با اسرائیل آغاز کند و جنگ با عراق همچنان اولویت اصلی نظامی کشور باقی ماند. در ادبیات سیاسی جمهوری اسلامی، جمله «راه قدس از کربلا می‌گذرد» بعدها برای توصیف این اولویت مورد استفاده گسترده قرار گرفت؛ یعنی حل مسئله جنگ ایران و عراق و رسیدن به پیروزی در آن، مقدم بر ورود مستقیم ایران به جنگ با اسرائیل تلقی می‌شد.

در عین حال، ایران در لبنان حضور نظامی و سازمانی پیدا کرد. سپاه پاسداران نیروهایی را به سوریه و لبنان اعزام کرد و بخشی از نیروهای شیعه لبنانی تحت آموزش و حمایت ایران قرار گرفتند. این نیروها در شکل‌گیری هسته اولیه حزب‌الله لبنان نقش داشتند. حزب‌الله در اوایل دهه ۱۹۸۰ در شرایطی شکل گرفت که لبنان درگیر جنگ داخلی و اشغال بخش‌هایی از خاک خود توسط اسرائیل بود. گروه‌های مختلف شیعه لبنان، از جمله افرادی که پیش‌تر با جنبش امل ارتباط داشتند، در روند شکل‌گیری این سازمان مشارکت کردند. بنابراین، حزب‌الله را نمی‌توان صرفاً به عنوان سازمانی که مستقیماً توسط ایران «ساخته شد» توصیف کرد؛ بلکه شکل‌گیری آن حاصل تعامل میان نیروهای شیعه لبنانی، شرایط داخلی لبنان، حضور اسرائیل و حمایت مالی، آموزشی و سازمانی ایران بود.

سپاه پاسداران در این روند نقش مهمی ایفا کرد. نیروهای ایرانی در دره بقاع لبنان مستقر شدند و به آموزش و سازمان‌دهی نیروهای شیعه پرداختند. این ارتباط در سال‌های بعد به یکی از مهم‌ترین پایه‌های نفوذ منطقه‌ای ایران تبدیل شد.

حزب‌الله در دهه ۱۹۸۰ به انجام عملیات مسلحانه علیه نیروهای اسرائیلی و همچنین نیروهای خارجی حاضر در لبنان پرداخت. این سازمان در سال ۱۹۸۵ نخستین بیانیه سیاسی مهم خود را منتشر کرد و در آن بر وفاداری خود به رهبر جمهوری اسلامی ایران و مخالفت با حضور اسرائیل و قدرت‌های غربی در لبنان تأکید کرد. در ادامه، فعالیت نظامی حزب‌الله یکی از عوامل مؤثر در افزایش هزینه حضور اسرائیل در جنوب لبنان شد. اسرائیل در سال ۲۰۰۰ نیروهای خود را از بیشتر مناطق اشغالی جنوب لبنان خارج کرد؛ حزب‌الله این خروج را نتیجه مقاومت خود دانست، در حالی که درباره عوامل مؤثر بر تصمیم اسرائیل، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد.

در همین دوره، یکی از رویدادهای مهم و همچنان مورد اختلاف، ناپدید شدن چهار ایرانی در لبنان بود. در تیر ۱۳۶۱، احمد متوسلیان، وابسته نظامی ایران، محسن موسوی، کاردار سفارت ایران در بیروت، تقی رستگارمقدم و کاظم اخوان، خبرنگار، در نزدیکی ایست بازرسی برباره در شمال لبنان متوقف و ناپدید شدند. درباره سرنوشت آنان روایت‌های متفاوتی وجود دارد. ایران طی سال‌های بعد اسرائیل را نیز در این ماجرا مسئول دانست، در حالی که گزارش‌های دیگر، نیروهای مسلح لبنانی را عامل ربایش معرفی کرده‌اند. سرنوشت نهایی این چهار نفر هیچ‌گاه به شکل قطعی روشن نشد و به همین دلیل، نسبت دادن مسئولیت قطعی این حادثه به یک طرف، از نظر تاریخی نیازمند احتیاط است.

در نتیجه، رابطه ایران و اسرائیل در دهه ۱۳۶۰ به تدریج از مخالفت سیاسی و ایدئولوژیک به نوعی تقابل منطقه‌ای تبدیل شد. ایران از گروه‌های مسلحی مانند حزب‌الله حمایت می‌کرد و اسرائیل نیز فعالیت این گروه‌ها و گسترش نفوذ ایران در لبنان را تهدیدی علیه امنیت خود می‌دانست. به همین دلیل، لبنان به یکی از نخستین عرصه‌های مهم رویارویی غیرمستقیم ایران و اسرائیل تبدیل شد. با این حال، اصطلاح «اولین جنگ نیابتی ایران و اسرائیل» بیشتر یک توصیف تحلیلی است تا عنوانی رسمی برای یک جنگ مشخص؛ زیرا رابطه دو کشور و استفاده از نیروهای همسو در منطقه، به تدریج و طی چند مرحله شکل گرفت و حزب‌الله نیز سازمانی لبنانی با ساختار و تصمیم‌گیری مستقل، هرچند با حمایت گسترده ایران، بود.

=== تقابل ایران و ایالات متحده و ارتباط آن با مسئله اسرائیل ===

تقابل جمهوری اسلامی با اسرائیل از همان ابتدا با رابطه ایران و ایالات متحده نیز ارتباط پیدا کرد. حکومت پهلوی روابط نزدیکی با ایالات متحده داشت و پس از انقلاب، بخش قابل توجهی از نیروهای سیاسی انقلابی، آمریکا را حامی اصلی حکومت پیشین و یکی از قدرت‌های پشتیبان اسرائیل در منطقه می‌دانستند. علاوه بر جریان‌های اسلام‌گرا، گروه‌های چپ و برخی نیروهای ملی‌گرا نیز در سال‌های پیش و پس از انقلاب مواضع ضدآمریکایی داشتند.

یکی از عوامل تشدیدکننده این تنش، ورود محمدرضا شاه پهلوی به ایالات متحده در مهر ۱۳۵۸ برای دریافت درمان پزشکی بود. در ایران این اقدام با نگرانی از احتمال تکرار رویدادهایی مانند کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و بازگشت شاه به قدرت همراه شد. در چنین فضایی، گروهی از دانشجویان اسلام‌گرا که خود را «دانشجویان پیرو خط امام» می‌نامیدند، در ۱۳ آبان ۱۳۵۸ سفارت ایالات متحده در تهران را اشغال کردند و کارکنان آن را به گروگان گرفتند. اسناد تاریخی ایالات متحده نیز نشان می‌دهند که بیش از ۵۰ آمریکایی در این بحران به گروگان گرفته شدند و این وضعیت ۴۴۴ روز ادامه پیدا کرد.

اشغال سفارت ابتدا از سوی دولت موقت بازرگان با مخالفت روبه‌رو شد و در ادامه، حمایت آیت‌الله خمینی از اقدام دانشجویان موجب شد اشغال سفارت به یک بحران طولانی‌مدت در روابط دو کشور تبدیل شود. مهدی بازرگان و دولت موقت پس از آن استعفا کردند. از سوی دیگر، دولت آمریکا در ۱۴ نوامبر ۱۹۷۹ دارایی‌های دولت ایران و بانک مرکزی ایران در ایالات متحده را مسدود کرد. این اقدام بخشی از مجموعه اقدامات اقتصادی و سیاسی آمریکا در واکنش به بحران گروگان‌گیری بود.

مقام‌های جمهوری اسلامی و دانشجویان اشغال‌کننده سفارت، اقدام خود را با مجموعه‌ای از عوامل توجیه می‌کردند؛ از جمله سابقه حمایت آمریکا از حکومت پهلوی، روابط واشنگتن با اسرائیل، پذیرش شاه در آمریکا و نگرانی از دخالت احتمالی ایالات متحده در تحولات داخلی ایران. در مقابل، دولت آمریکا اشغال سفارت و گروگان‌گیری دیپلمات‌ها را نقض حقوق دیپلماتیک و تعهدات بین‌المللی می‌دانست. بنابراین، برای بررسی تاریخی این رویداد، بهتر است انگیزه‌ها و استدلال‌های هر دو طرف از یکدیگر تفکیک شوند و توجیهات سیاسی یک طرف به عنوان واقعیت قطعی تاریخی ارائه نشوند.

بحران گروگان‌گیری در نهایت به یکی از نقاط عطف روابط ایران و آمریکا تبدیل شد و روابط دیپلماتیک دو کشور را برای دهه‌های بعد دگرگون کرد. در همین چارچوب، مخالفت جمهوری اسلامی با اسرائیل نیز به تدریج با تقابل گسترده‌تر آن با ایالات متحده و سیاست‌های آمریکا در خاورمیانه پیوند خورد. از دهه ۱۳۶۰ به بعد، این سه موضوع ــ حمایت ایران از گروه‌های فلسطینی و لبنانی، مخالفت با اسرائیل و تقابل با آمریکا ــ به عناصر مرتبط اما متمایز سیاست خارجی جمهوری اسلامی تبدیل شدند.

===بحران اقتصادی===
وقوع انقلاب در سال ۱۳۵۷، پایان ارز تک نرخی و آغاز دوره‌ای از جهش‌های پیاپی ارزی در ایران بود که باعث شد نرخ دلار آمریکا تا سال ۱۴۰۰ به بیش از چهار هزار برابر برسد. نرخ غیررسمی ارز که در پایان سال ۸۹ به ۱۰۳۳۷ ریال رسیده بود، از ماه‌های آغازین سال ۱۳۹۰ وارد یک جهش شد. افزایش مداوم نرخ ارز در ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران آغاز شد و در دوران ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد و پس از هدفمندسازی یارانه‌ها در ایران بین سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ شتاب گرفت.

در ۱۰ مهرماه ۱۳۹۹ قیمت دلار به ۳۰ هزار تومان رسید و قیمت سکه تمام بهار آزادی از مرز ۱۵ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان گذشت. نرخ دلار آمریکا که در اوایل سال ۱۴۰۳ حدود ۶۰ هزار تومان بود، در پی حملهٔ موشکی و پهپادی ایران به اسرائیل، در روز ۲۶ فروردین ۱۴۰۳ از ۷۰ هزار تومان عبور کرد. افزایش نرخ ارز تداوم پیدا کرد و در بهمن ۱۴۰۳ نرخ دلار آمریکا در بازار آزاد ایران از ۹۰ هزار تومان عبور کرد. عبدالناصر همتی وزیر اقتصاد دولت پزشکیان بلافاصله پس از تصدی منصب وزارت اقتصاد به حمایت از یکسان‌سازی نرخ ارز و حذف سامانه نیما پرداخت و مدعی شد که این سیاست باعث کاهش قیمت ارز آزاد خواهد شد اما بر خلاف ادعای وی قیمت ارز به شدت افزایش یافت که حتی به انتقاد رسانه‌های اصلاح طلب و شروع فرایند استیضاح وی انجامید. به این ترتیب عبدالناصر همتی از وزارت اقتصاد برکنار شد.

در ۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۹، مرکز آمار ایران، نرخ تورم گروه عمده خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات در سال ۱۳۹۸ را ۴۲٫۶ درصد اعلام کرد. در شهریور ۱۳۹۹، آمارهای جدید شرکای اصلی تجاری ایران نشان از افت چشمگیر صادرات ایران به این کشورها داشت و در کل صادرات آن‌ها به ایران نیز کاهش یافته‌بود. این آمار افت کل صادرات ایران به ۱۴۰ میلیون دلار در هفت‌ماهه ۲۰۲۰ را نشان می‌داد که علاوه بر قطع صادرات نفت، فروش کالاهای غیرنفتی ایران به هند نیز به شدت سقوط کرده‌بود. همچنین صادرات ایران به کره جنوبی از ۲٫۱ میلیارد دلار به زیر هفت میلیون دلار سقوط کرد و وارداتش از ۲۸۲ میلیون دلار به ۱۰۵ میلیون دلار کاهش یافت. بدین ترتیب صادرات ایران به کره جنوبی تقریباً قطع شد.

در حین بحران اقتصادی گوشت قرمز دچار کمبود و افزایش بهای چند برابری شد که از میانه سال ۱۳۹۷ شروع و در ماه‌های پایانی پائیز اوج گرفت. بحران گوشت به یکی دیگر از چالش‌های بزرگ دوران دوم دولت حسن روحانی تبدیل شد. بعد از تشدید بحران اقتصادی در ۱۳۹۸، وبسایت تابناک در ۹ تیر ۱۳۹۸ در این زمینه نوشت که افزایش قیمت مسکن عملاً خرید خانه را برای خیلی از مردم دشوار کرده‌است و به همین علت، تعداد معاملات مسکن در تهران در مقایسه با خرداد سال ۱۳۹۷ حدود ۶۰ درصد کاهش داشته‌است. تابناک با اشاره به افزایش قیمت مسکن در ۱۵ ماه گذشته (از تیر ۹۸) افزود که هر ماه، مردم برای خرید و حتی اجاره یک سرپناه برای زندگی خود، «ناامیدتر از ماه قبل می‌شوند». این گزارش حاکیست که در برخی شهرها مانند کرمان، به دلیل افزایش اجاره بها و قیمت مسکن، «مردم کانکس‌ها را به عنوان سرپناهی برای خود انتخاب کرده‌اند». با بالا گرفتن وضعیت ناپایدار اقتصادی و تعطیلی بسیاری از کارخانه‌جات و صنایع تولیدی کشور به دلیل کمبود مواد اولیه و عدم اختصاص ارز وارداتی از طرف دولت و همچنین احتکار کالاهای ضروری از طرف افراد سودجو که به منجر به کم شدن این کالاها در بازار شده‌بود، در سال ۱۳۹۷ قیمت برخی از کالاهای اساسی و ارزاق عمومی مردم رشد چند برابری پیدا کرد و برخی از گزارش‌ها حاکی از آن بود که مردم برای خرید این کالاها به فروشگاه‌های بزرگ و زنجیره‌ای هجوم آورده‌اند و قفسه‌ها را خالی کرده‌اند. قیمت انواع خودرو نیز در بازار ایران به شدت افزایش یافت.

بر اساس آمار رسمی، تعداد بیکاران ایران بین سه تا سه و نیم میلیون نفر است اما کارشناسان، آمار بیکاران را بیشتر از چهار میلیون نفر برآورد می‌کنند. هر ساله، دست کم حدود هشتصد هزار نفر، وارد بازار کار ایران می‌شوند و ایران توان کافی برای پاسخگویی به این حجم از متقاضیان کار را ندارد. اقتصاد ایران یک اقتصاد ترکیبی، شامل یک بخش دولتی بزرگ است که در حدود ۶۰ درصد آن به شیوهٔ متمرکز و دستوری اداره می‌شود.

===رونق شعایر اسلامی===
[[پرونده:Flag of Iran.svg|thumb|250px|پرچم کنونی ایران یک نشان الله در وسط دارد]]

تعداد مساجد (حدود ۳ برابر دوره پهلوی)، نمازخانه‌ها و وضوخانه‌های بین‌راهی در ایران افزایش یافته است. همچنین در جمهوری اسلامی تعداد امام‌زاده‌ها افزایش چشمگیری پیدا کرد (حدود ۷ برابر دوره پهلوی). در فیلم‌های تلویزیونی و سینمایی بازیگران زن با حجاب و روسری و چادر ظاهر شدند و با روزه‌خواری در روزهای ماه رمضان برخورد شدید شد. کتاب‌های دینی در مدارس افزایش یافت. افزایش مجازات‌های به شیوه اسلامی، جدا کردن دختر و پسر در مکان‌های مختلف، افزایش جشن‌ها و عزاداری‌های اسلامی، ... از ویژگی‌های بارز جمهوری اسلامی بوده است.

==حمله اسرائیل به ایران (۱۴۰۴)==
موضع خصمانه حکومت جمهوری اسلامی ایران در قبال اسرائیل و آمریکا پس از انقلاب ۱۳۵۷، به حمایت پنهانی جمهوری اسلامی از حزب‌الله در جریان درگیری‌های جنوب لبنان (۲۰۰۰–۱۹۸۵) و در سال ۲۰۰۵ به یک درگیری منطقه‌ای نیابتی تبدیل شد. در سال ۲۰۰۶، جمهوری اسلامی به‌طور فعال در حمایت از حزب‌الله در طول جنگ اسرائیل و لبنان مشارکت داشت و به موازات آن حمایت از حماس و جهاد اسلامی فلسطین را آغاز کرد. از طرف دیگر، اسرائیل با استفاده از چندین شبه نظامی در داخل ایران، یک کمپین برای آسیب رساندن به برنامه هسته‌ای ایران آغاز کرد. با شروع جنگ داخلی سوریه، درگیری‌ها بالا گرفت و تا سال ۲۰۱۸ به جنگ مستقیم جمهوری اسلامی و اسرائیل تبدیل شد. 

جمهوری اسلامی حمایت قابل توجهی از حزب‌الله، حماس، و جنبش جهاد اسلامی فلسطین می‌کند، در حالی که اسرائیل از سازمان مجاهدین خلق ایران حمایت می‌کند و به‌طور مستقیم ترور و حمله به اهداف مرتبط با جمهوری اسلامی انجام داده است. اسرائیل همچنین حملات سایبری علیه ایران را انجام داده و علناً از اقدام نظامی بین‌المللی علیه جمهوری اسلامی دفاع می‌کند.

در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، نیروی هوایی اسرائیل به چندین نقطه در سراسر ایران حملاتی انجام داد. این حملات با نام رمز عملیات ''شیر برخاسته'' که توسط نیروهای دفاعی اسرائیل و موساد انجام شد، تأسیسات هسته‌ای، پایگاه‌های نظامی، مناطق مسکونی و منازل مقامات ارشد نظامی را هدف قرار داد. ایران در پاسخ به حملات، مجموعه‌ای از موشک‌های بالستیک و پهپادها را به سوی اسرائیل پرتاب کرد اما به دلیل وجود سانسور شدید خبری، رسانه‌های اسرائیلی خسارت‌ها و تلفات این حمله‌ها را به طور کامل اعلام نکردند.

در طی روزهای جنگ، مقامات ایرانی پروازها در فرودگاه بین‌المللی امام خمینی را تعلیق کردند. بلافاصله پس از شروع حملات، ساکنان تهران به‌صورت گسترده شروع به ترک شهر کردند. سخنگوی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، ابوالفضل شکارچی، وعدهٔ انتقام از اسرائیل و ایالات متحده را داد. سرانجام ایران و اسرائیل با میانجی‌گری آمریکا و قطر با یک آتش‌بس دوجانبه در ۳ تیر ۱۴۰۴ موافقت کردند.

==اعتراضات مردمی در دوران جمهوری اسلامی==
جنبش‌های اعتراضی مختلفی در این دوره رخ داده است. 
===نخستین اعتراض‌ها===
حمله به کوی دانشگاه تهران (درگیری میان دانشجویان با نیروهای انتظامی و افراد موسوم به لباس شخصی‌ها در تیرماه ۱۳۷۸)، اعتراضات به نتیجه انتخابات دهم رئیس جمهوری (خرداد و تیر ۱۳۸۸)، اعتراضات دی ۱۳۹۶ (در پی گرانی و سیاست‌های دولت روحانی از مشهد و شهرهای بزرگ شروع شد)، اعتراضات آبان ۱۳۹۸ ایران یا آبان خونین (در پی افزایش قیمت بنزین) و اعتراضات شهریور ۱۴۰۱ (در پی کشته‌شدن مهسا امینی) از جمله بزرگ‌ترین اعتراضات مردمی این دوره است. اعتراض‌های ضدحکومتی ۱۳۸۸ تا ۱۴۰۱ در ایران، کشته‌های بسیاری بر جا گذاشتند و در جدیدترین آن‌ها رژیم جمهوری اسلامی اقدام به فیلترینگ گسترده اینترنت و شبکه‌های اجتماعی نمود. پس از رقم خوردن اعتراضات شهریور ۱۴۰۱، یک گروه مخالف به نام جوانان محلات تهران شکل گرفت.

===جنبش مهسا===
اعتراض‌های سراسری ۱۴۰۱ در پی کشته‌شدن مهسا امینی در عرض چند روز به تمام ۳۱ استان و به بیش از ۱۰۰ شهر ایران گسترش یافت. حمله به دانشگاه صنعتی شریف نیز از دیگر مواردی بود که در طول اعتراضات رخ داد که تعدادی تنبیه بدنی و حدود ۴۰–۳۰ دانشجو بازداشت شدند. در جمعه سیاه زاهدان حدود ۹۰ نفر کشته شدند.  در کشورهای دیگر نیز عده زیادی در حمایت از خیزش مردم ایران تجمع‌های اعتراضی برگزار کردند. شماری از چهره‌های سرشناس هنری، فرهنگی و ورزشی ایران و فراتر از ایران از اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران حمایت کردند. شمار بازیگرانی که از معترضان حمایت کرده‌اند به اندازه‌ای بود که صدا و سیمای ایران برای پخش و بازپخش تعداد زیادی از مجموعه‌ها و فیلم‌های تلویزیونی دچار مشکل شد.

نیروهایی از نیروی انتظامی، سپاه پاسداران و نیروی زمینی ارتش که زیرمجموعه ستاد کل نیروهای مسلح هستند در سرکوب معترضان در پی کشته‌شدن مهسا امینی نقش داشته‌اند. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی جدای از نیروهای خودش از نیروهای بسیج نیز استفاده کرده‌است. همچنین از لباس‌شخصی‌ها و گروهی به نام نیروهای خودجوش سرزمین‌های اسلامی نیز استفاده شده‌است. نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی برای سرکوب شهروندان در این اعتراضات از ابزارهای گوناگون مانند باتون، باتون برقی، اسلحه دستی و تفنگ جنگی و همچنین از خشونت، یورش به منازل مسکونی، شلیک مستقیم به شهروندان، آسیب رساندن به اموال عمومی و خصوصی مردم از جمله خودروها و مغازه‌ها استفاده کرد. رژیم جمهوری اسلامی تعدادی از معترضان را بازداشت و تعدادی از آن‌ها از جمله محسن شکاری، میلاد زهره‌وند و مجیدرضا رهنورد را که در اعتراضات حضور فعال داشتند اعدام کرد.

===اعتراضات دی ۱۴۰۴ ===
اعتراضات دی ۱۴۰۴ ایران موج گسترده‌ای از تجمع‌های اعتراضی و اعتصاب‌های ضد حکومتی در ایران است که از ۷ دی ۱۴۰۴ در تهران آغاز شد و در ادامه به سایر شهرهای ایران گسترش یافت. این اعتراضات در شرایطی رخ داد که ارزش ریال به کمترین میزان خود در طول تاریخ رسیده بود و بیکاری جوانان و فقر مردم به شدت افزایش یافته بود. معترضان با تجمعات علنی، سر دادن شعارهای ضد دولتی و ادامه اعتصاب‌ها برای روز دوم، هم‌زمان با رویدادهایی مانند استعفای رئیس کل بانک مرکزی، اعتراض خود را ادامه دادند. افراد لباس شخصی برای سرکوب معترضان از انواع تجهیزات مانند دشنه، سلاح گرم، گاز اشک‌آور، تونفا و شوکر استفاده کردند. افراد لباس شخصی در روزهای تظاهرات جلوی شهروندان عادی و خودروهایی را که در مسیر بودند گرفته و ضمن توهین به آن‌ها، مدارک شناسایی‌شان را چک می‌کردند. همچنین آن‌ها جلوی شهروندان عادی را به بهانه عکسبردای یا فیلمبرداری با گوشی می‌گرفتند و گوشی موبایل آن‌ها را چک می‌کردند. بسیاری از ماموران لباس شخصی و افسران نظامی از ترس شناسایی شدن توسط شهروندان، از کلاه و ماسک استفاده می‌کردند. در شهرهای بزرگ، از ماشین آب‌پاش برای سرکوب معترضان استفاده کردند. شاتگان‌های کالیبر ۱۶، کلاشنیکف، شاتگان Escort MPA-TS و تفنگ دراگونوف از پر کاربردترین تفنگ‌های استفاده شده توسط نیروهای سرکوبگر وابسته به حکومت بود.

علاوه بر جوانان بیکار، کاسبان بازار، دانشجویان دانشگاه‌ها، زنان خانه‌دار، ... در این اعتراضات حضور فعال داشتند. در شامگاه روز چهارم، معترضان در شهر اسدآباد استان همدان یک ساختمان را به آتش کشیدند، که بر اساس ادعای برخی گزارش‌ها، سازه مورد نظر، پایگاه نیروهای شبه‌نظامی بسیج بوده است.  تشکل‌ها و فعالان دانشجویی در دانشگاه‌های امیرکبیر، بهشتی و تهران با صدور بیانیه‌هایی جداگانه، از دانشجویان خواستند با تجمع و اعلام همبستگی، به موج اعتراض‌ها بپیوندند. اولین معترض کشته‌شده، جوان ۲۶ ساله‌ای به نام امیرحسام خدایاری‌فرد بود که در استان لرستان کشته شد. شرکت‌کنندگان در تجمعات و راهپیمایی‌ها شعارهایی را سر دادند که بازتاب‌دهندهٔ ترکیبی از مطالبات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی بود. شعارهایی علیه رهبر جمهوری اسلامی مانند «مرگ بر خامنه‌ای» از رایج‌ترین شعارهای سیاسی در تجمعات بود. معترضان ویدئوهای بسیاری از نیروهای سرکوبگر که با توسل به زور در خیابان‌ها مردم را می‌زدند منتشر کرده‌اند. در مسیرهای منتهی به محل درگیری معترضان و سرکوب‌گران، بوق خودروها و وسایل نقلیه به نشانه اعتراض شهرهای ایران را در بر می‌گرفت.

فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت با تأکید بر اینکه معترضان فرزندان ما هستند، اظهار کرد: با دستور رئیس‌جمهوری همه وزارتخانه‌ها و دستگاه‌ها متناسب با وظایف خود موظف شده‌اند برای گفت‌وگو و پیگیری مطالبات مردم اقدام کنند. دولت ایران در واکنش به ادامه اعتراضات گسترده سراسری، دسترسی به اینترنت را در بسیاری از نقاط کشور قطع یا به‌طور جدی محدود کرد. ده‌ها نفر در این اعتراضات کشته و هزارن نفر مجروح شدند. همچنین نیروهای امنیتی در شهرهای مختلف از جمله اسفراین، دهلران، ایذه، بَغ‌ملَک و کرمانشاه معترضانی را بازداشت کردند، از جمله زنان، جوانان و افرادی از اقوام مختلف. گزارش‌هایی نیز از بازداشت چند دانشجو در دانشگاه‌ها و مراکز آموزشی منتشر شده است، هرچند رسانه‌های رسمی تعداد دقیق و هویت همهٔ بازداشت‌شدگان را اعلام نکرده‌اند.

از ۱۸ دی ۱۴۰۴، اینترنت در ایران به‌طور سراسری قطع شد و این قطعی تا ۷ بهمن ادامه داشت. حوالی ساعت ۸ شب روز پنجشنبه ۱۸ دی در پی فراخوان رضا پهلوی میلیون‌ها نفر در تمام شهرهای ایران وارد خیابان‌ها شدند و طبق اعلام نت بلاکس از ساعت ۷ شب به مرور اینترنت در سراسر کشور قطع شد. در روز یکشنبه ۲۱ دی ۱۴۰۴، اعتراض‌ها و واکنش‌هایی در چندین شهر ایران گزارش شد. در جریان مراسم خاکسپاری تعدادی از معترضانی که در روزهای گذشته کشته شده بودند، نیروهای امنیتی با گاز اشک‌آور و اسلحه پینت‌بال به خانواده‌ها و شرکت‌کنندگان حمله کردند و در این مراسم شعارهای ضدحکومتی سر داده شد. در بندرعباس، جمعیت قابل توجهی از معترضان به خیابان‌ها آمدند و در شیراز، کسبه دست به اعتصاب زدند تا همراهی خود با خیزش‌های مردمی را نشان دهند. در ۲۵ دی، قوهٔ قضاییه جمهوری اسلامی اعلام کرد برای عرفان سلطانی، معترض ۲۶ ساله بازداشت‌شده، حکم اعدام صادر نشده است. در ۲۶ دی، تجمع‌های اعتراضی در استرالیا (در شهرهایی از جمله ملبورن و کرایست‌چرچ) در حمایت از معترضان ایران برگزار شد. در روز یکشنبه ۲۸ دی، ایرانیان مقیم کشورهای مختلف، از جمله ایالات متحده، کانادا، آلمان و اتریش، در حمایت از مردم ایران، تجمع و راهپیمایی برگزار کردند و شعارهایی همچون «مرگ بر خامنه‌ای» و «جاوید شاه» سر دادند.

در روزهای بعد، حکومت با خشونت سیاسی مراسم دفن کشته‌شدگان را سرکوب کرد و علاوه بر معترضانی که در خیابان بازداشت کرده بود عده‌ای دیگر از آن‌ها را در خانه‌هایشان دستگیر کرد و به بازداشتگاه برد. اگرچه تعداد دقیق کشته‌شده‌ها بر اثر شلیک گلوله و ضرب و شتم مشخص نیست اما منابع مختلف ارقامی بین حدود ۳٬۴۰۰ نفر تا بیش از ۳۳٬۰۰۰ نفر را اعلام کرده‌اند. بر اساس گزارش‌های منتشرشده از سوی برخی اعضای کادر درمان، در جریان اعتراضات فشارهای امنیتی بر مراکز درمانی افزایش یافته و در مواردی پرونده‌های پزشکی مجروحان و کشته‌شدگان دستکاری شده است تا علت مرگ‌ها تغییر داده شود. یک پزشک در تهران نیز گفته است که نیروهای امنیتی «برای کشتن شلیک می‌کردند» و یک امدادگر در تهران نیز گزارش داده که «شلیک مستقیم به سرِ جوان‌ها و حتی به قلب‌شان» انجام شده است. علاوه بر این، شهادت‌های متعددی نشان می‌دهد که نیروهای امنیتی ایران به بیمارستان‌ها یورش برده و معترضان بستری‌شده را بازداشت کرده‌اند و در مواردی نیز آنان را اعدام کرده‌اند. بر اساس گزارش‌ها بیش از ۴۰ هزار شهروند ایرانی در بازداشت به سر می‌برند که رقمی بی‌سابقه در ایران است.

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:تاریخ ایران]]</text>
      <sha1>eh3ak82c5sj62cz0r6ns10zz3itw4je</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>الگو:نظرخواهی‌ها</title>
    <ns>10</ns>
    <id>13105</id>
    <revision>
      <id>135772</id>
      <parentid>135316</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T09:23:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <origin>135772</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="485" sha1="d20z0uk82r517udu72tioe7mdvvgiw7" xml:space="preserve">'''[[ویکی‌کتاب:نظرخواهی/نظرخواهی برای سیاست نامگذاری|نظرخواهی برای سیاست نامگذاری ویکی‌کتاب]]'''{{•}}'''[[ویکی‌کتاب:نظرخواهی/نویسنده کتاب|نظرخواهی برای درج نام نویسنده در کتاب]]'''{{•}}'''[[ویکی‌کتاب:نظرخواهی/تعیین بیشینه صفحه‌های یک کتاب|تعیین بیشینه صفحه‌های یک کتاب]]'''</text>
      <sha1>d20z0uk82r517udu72tioe7mdvvgiw7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ویکی‌کتاب:نظرخواهی/نظرخواهی برای سیاست نامگذاری</title>
    <ns>4</ns>
    <id>17012</id>
    <revision>
      <id>135773</id>
      <parentid>125660</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T09:39:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <origin>135773</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="988" sha1="c7hwodo7mm7kjshkxb7lr45baaax9v9" xml:space="preserve">لطفا برای [[ویکی‌کتاب:سیاست نامگذاری]] نظر بدهید. --[[کاربر:Doostdar|دوستدار ایران بزرگ]] [[بحث کاربر:Doostdar|&amp;#x260E;]]       ‏۲۷ اوت ۲۰۱۵، ساعت ۱۵:۳۷ (UTC)

۱-تبلیغاتی نبودن نام کتاب بسیار مهم است.

۲-همچنین بخش توهین آمیز اگر کمی باز(توضیح بیشتر برای کاربران جدید ویکی کتاب و نوپا) شود بسیار بهتر است.[[کاربر:دوستی بزرگ|دوستی بزرگ]] ([[بحث کاربر:دوستی بزرگ|بحث]]) ‏۱۰ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۰۷:۰۹ (UTC)
:میتوانیم این بند را هم اضافه کنیم که نویسنده اجازه دارد اسم خود را در عنوان کتاب بنویسد. --[[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۳۹ (UTC)
[[رده:نظرخواهی]]</text>
      <sha1>c7hwodo7mm7kjshkxb7lr45baaax9v9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مقدمه‌ای بر سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای/رایانه چیست؟</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17228</id>
    <revision>
      <id>135755</id>
      <parentid>135669</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:05:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>removed [[Category:علوم رایانه]] با استفاده از رده‌ساز</comment>
      <origin>135755</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12325" sha1="48qg6lw0wr2sdqnmdok5mrxiel8m4pg" xml:space="preserve">{{سرص|مقدمه‌ای بر سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای/حضور رایانه‌ها در زندگی روزانه|مقدمه‌ای بر سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای/رایانه‌ها برآورده کننده نیازها}}

== داده‌ها در برابر اطلاعات ==
روزانه داده‌ها توسط رایانه‌ها در محل کار، خانه یا محیط‌های آموزشی دریافت، محاسبه و پردازش می‌شوند. داده‌ها ضرورتاً چیزهای خامی هستند که معمولاً از طریق صفحه‌کلید، ماوس، اسکنر، میکروفون یا حسگرها وارد رایانه می‌شوند. به این دلیل آن‌ها را «خام» می‌نامیم چون هنوز سازمان‌دهی، تفسیر یا معنا پیدا نکرده‌اند. داده‌ها می‌توانند به شکل‌های گوناگون باشند: متنی، عددی، صوتی، تصویری، ویدیویی یا حتی سیگنال‌های دیجیتال.

وقتی داده‌ها وارد رایانه می‌شوند، به‌عنوان '''ورودی''' شناخته می‌شوند. رایانه این داده‌ها را پردازش می‌کند و نتیجه را به‌صورت '''اطلاعات''' به بیرون می‌دهد. اطلاعات، نسخه سازمان‌یافته، معنادار و قابل‌استفاده همان داده‌های خام است. این چرخه کامل را '''پردازش اطلاعات''' می‌نامند.

اطلاعات شکلی از دانش است که از پردازش داده‌ها به‌دست می‌آید. رایانه‌ها با سرعت و دقت بسیار بالا داده‌های جزئی و پراکنده را به اطلاعات مفید تبدیل می‌کنند. درک تفاوت میان داده و اطلاعات، پایه فهم نحوه کار سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای است.

== رایانه‌ها در گذشته و امروز ==
امروزه تصور زندگی بدون رایانه برای بیشتر مردم، به‌ویژه دانشجویان و نسل جوان، بسیار دشوار است. با این حال، رایانه‌ها تنها از اوایل قرن بیستم به‌تدریج وارد زندگی انسان‌ها شدند و پیش از آن وجود خارجی نداشتند.

صنعت رایانه از دستگاه‌هایی آغاز شد که یک اتاق یا کلاس درس کامل را پر می‌کردند (مانند ENIAC در دهه ۱۹۴۰). این ماشین‌ها بسیار گران‌قیمت، پرمصرف و نیازمند نگهداری تخصصی بودند. با گذشت زمان، رایانه‌ها کوچک‌تر، کم‌مصرف‌تر، ارزان‌تر و قدرتمندتر شدند. حوالی سال ۱۹۸۰ بود که رایانه‌های شخصی به‌تدریج وارد خانه‌ها شدند. در آن زمان کاربران مجبور بودند دانش فنی نسبتاً بالایی داشته باشند و با دقت زیادی از دستگاه مراقبت کنند.

تنها در طول حدود چهل تا پنجاه سال، شاهد تحولات عظیمی بوده‌ایم: رایانه‌ها از اتاق‌های بزرگ به داخل کیف، جیب و حتی مچ دست منتقل شده‌اند. امروزه رایانه‌ها به «طبیعت دوم» بسیاری از انسان‌ها تبدیل شده‌اند و زندگی بدون آن‌ها برای بخش بزرگی از جامعه تقریباً غیرقابل تصور است.

== سخت‌افزار ==
'''سخت‌افزار''' به تمام اجزای فیزیکی و ملموس رایانه گفته می‌شود؛ یعنی هر چیزی که بتوان آن را دید و لمس کرد. اجزای اصلی سخت‌افزار را می‌توان در پنج گروه اصلی دسته‌بندی کرد:

# ورودی (Input)
# خروجی (Output)
# حافظه (Memory / Storage)
# واحد پردازش مرکزی (CPU)
# سخت‌افزارهای ارتباطی

علاوه بر این پنج گروه، سه جزء مهم دیگر نیز وجود دارند که در دسته‌بندی بالا به‌طور کامل جای نمی‌گیرند:

* کیس (بدنه)
* منبع تغذیه (پاور)
* کارت‌های توسعه

=== کیس ===
کیس یا بدنه، محفظه‌ای است که اجزای داخلی رایانه را در خود جای می‌دهد. کیس علاوه بر محافظت فیزیکی از قطعات، امکان سازمان‌دهی و جریان هوای مناسب برای خنک‌سازی را نیز فراهم می‌کند.

=== منبع تغذیه (پاور) ===
واحد تأمین قدرت یا پاور، برق متناوب (AC) شهری را به برق مستقیم (DC) با ولتاژهای مورد نیاز قطعات داخلی تبدیل می‌کند و انرژی لازم را در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد.

=== کارت‌های توسعه ===
کارت‌های توسعه روی مادربورد نصب می‌شوند و قابلیت‌های خاصی را به سیستم اضافه یا تقویت می‌کنند. نمونه‌های رایج عبارتند از:
* کارت گرافیک (افزایش قدرت پردازش تصویر)
* کارت صدا
* کارت شبکه
* کارت‌های ضبط ویدیو یا رابط‌های تخصصی

=== ورودی و خروجی ===
دستگاه‌های ورودی داده‌ها را به رایانه وارد می‌کنند و دستگاه‌های خروجی اطلاعات پردازش‌شده را به کاربر نمایش می‌دهند یا ارائه می‌کنند.

نمونه‌های رایج دستگاه‌های ورودی و خروجی:

&lt;gallery&gt;
Image:Computer_keyboard_with_danish_layout.jpg|صفحه‌کلید
Image:3-Tasten-Maus Microsoft.jpg|ماوس
Image:PS3_controller.png|دسته‌بازی
Image:Samsung_SPP-2040.jpg|چاپگر
Image:Monitor_LG.jpg|مانیتور
Image:Logitech-usb-speakers.jpg|بلندگو
&lt;/gallery&gt;

=== حافظه ===
حافظه در رایانه به دو دسته اصلی تقسیم می‌شود:

* '''حافظه کوتاه‌مدت (اصلی)''': عمدتاً RAM که داده‌ها و برنامه‌های در حال اجرا را به‌صورت موقت نگهداری می‌کند. با قطع برق، محتویات آن پاک می‌شود.
* '''حافظه بلندمدت (ذخیره‌سازی)''': شامل هارددیسک، SSD، درایوهای نوری، فلش مموری و حافظه‌های ابری. این نوع حافظه داده‌ها را حتی پس از خاموش شدن رایانه حفظ می‌کند.

=== واحد پردازش مرکزی (CPU) ===
سی‌پی‌یو یا پردازنده مرکزی، مغز رایانه محسوب می‌شود. این قطعه دستورالعمل‌های برنامه‌ها را اجرا می‌کند و عملیات‌های ریاضی، منطقی و کنترلی را انجام می‌دهد. سرعت و تعداد هسته‌های پردازنده تأثیر مستقیمی بر قدرت کلی سیستم دارد.

=== سخت‌افزارهای ارتباطی ===
این سخت‌افزارها امکان ارتباط رایانه با شبکه‌ها و اینترنت را فراهم می‌کنند. مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:
* مودم
* کارت شبکه (سیمی یا بی‌سیم)
* روتر
* سوئیچ و تقویت‌کننده‌های سیگنال

== نرم‌افزار ==
'''نرم‌افزار''' مجموعه‌ای از دستورالعمل‌ها، برنامه‌ها و داده‌هایی است که به سخت‌افزار می‌گویند چه کاری انجام دهد. برخلاف سخت‌افزار، نرم‌افزار ملموس نیست و فقط روی حافظه ذخیره و اجرا می‌شود.

نرم‌افزارها به‌طور کلی به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

=== نرم‌افزار سیستمی ===
نرم‌افزارهایی که مدیریت منابع سخت‌افزاری و اجرای برنامه‌های دیگر را بر عهده دارند. مهم‌ترین آن‌ها:
* سیستم‌عامل (مانند ویندوز، مک‌اواس، لینوکس، اندروید)
* درایورها (راه‌اندازهای سخت‌افزاری)
* ابزارهای کمکی سیستم (ضدویروس، ابزارهای پشتیبان‌گیری، مدیریت دیسک)

=== نرم‌افزار کاربردی ===
برنامه‌هایی که مستقیماً برای انجام کارهای خاص کاربر طراحی شده‌اند:
* نرم‌افزارهای اداری (واژه‌پرداز، صفحه‌گسترده، ارائه مطلب)
* مرورگرهای وب
* نرم‌افزارهای گرافیکی و ویرایش تصویر/ویدیو
* برنامه‌های ارتباطی و شبکه‌های اجتماعی
* بازی‌های رایانه‌ای
* نرم‌افزارهای تخصصی (حسابداری، طراحی مهندسی، برنامه‌نویسی و غیره)

نرم‌افزار و سخت‌افزار به‌شدت به یکدیگر وابسته‌اند؛ بدون نرم‌افزار، سخت‌افزار فقط مجموعه‌ای از قطعات الکترونیکی بی‌استفاده است و بدون سخت‌افزار مناسب، نرم‌افزار نمی‌تواند اجرا شود.

== کاربران رایانه و حرفه‌ای‌ها ==
رایانه‌ها بدون انسان‌هایی که با آن‌ها کار می‌کنند، هیچ ارزشی ندارند. کاربران را می‌توان به دو گروه کلی تقسیم کرد:

=== کاربران عادی ===
افرادی که از رایانه برای کارهای روزمره استفاده می‌کنند، مانند:
* خواندن و ارسال رایانامه
* مرور وب و استفاده از شبکه‌های اجتماعی
* تایپ اسناد و انجام تکالیف
* تماشای فیلم، گوش دادن به موسیقی و بازی کردن
* خرید اینترنتی و خدمات آنلاین

=== کاربران حرفه‌ای و متخصصان ===
افرادی که دانش و مهارت تخصصی در حوزه رایانه دارند و شغل آن‌ها مستقیماً با فناوری اطلاعات مرتبط است. از جمله:
* برنامه‌نویسان و توسعه‌دهندگان نرم‌افزار
* طراحان وب و رابط کاربری
* مدیران شبکه و متخصصان امنیت سایبری
* مهندسان سخت‌افزار
* تحلیل‌گران سیستم و داده‌کاوان
* متخصصان هوش مصنوعی و یادگیری ماشین

این متخصصان سخت‌افزار طراحی می‌کنند، امنیت شبکه‌ها را برقرار می‌سازند، نرم‌افزارهایی می‌نویسند که ارتباط میان کاربر و سخت‌افزار را بهبود می‌بخشد و ابزارهایی توسعه می‌دهند که زندگی کاربران عادی را آسان‌تر و لذت‌بخش‌تر می‌کند.

== جمع‌بندی ==
سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای از ترکیب سخت‌افزار، نرم‌افزار، داده‌ها و انسان‌ها شکل می‌گیرند. درک تفاوت داده و اطلاعات، شناخت اجزای سخت‌افزاری و نرم‌افزاری و آگاهی از نقش کاربران، پایه‌ای ضروری برای ورود به دنیای فناوری اطلاعات است. رایانه‌ها از ماشین‌های عظیم و گران‌قیمت گذشته به ابزارهای همه‌جا حاضر و ضروری زندگی امروز تبدیل شده‌اند و همچنان با سرعتی بالا در حال تحول هستند.

[[رده:مقدمه‌ای بر سیستم‌های اطلاعاتی رایانه‌ای]]</text>
      <sha1>48qg6lw0wr2sdqnmdok5mrxiel8m4pg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>آشنایی با موتور های جست و جو/جس‌جو</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17451</id>
    <revision>
      <id>135766</id>
      <parentid>135013</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:34:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <origin>135766</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="776" sha1="6a38n00p2kneejig6q718ijhsixvlew" xml:space="preserve">{{سرص|آشنایی با موتور های جست و جو/پارسی‌جو|آشنایی با موتور های جست و جو/ریسمون}}

== جس‌جو ==
جس‌جو یک پایگاه و جستجوگر فارسی است که در فروردین ماه سال ۱۳۸۷ پس از یک نسخهٔ آزمایشی، راه‌اندازی شد. از سال ۱۳۸۷ تا فروردین ۱۳۸۸، جس‌جو در دو نسخه مختلف آرایه گردید. نسخهٔ سوم جس‌جو در فروردین ۱۳۸۸ به روز رسانی شد و در اختیار کاربران قرار گرفت. جسجو پس از چند سال از کار افتاد.

== نشانی وبگاه ==
http://www.jasjoo.com
[[رده:آشنایی با موتور های جست و جو]]</text>
      <sha1>6a38n00p2kneejig6q718ijhsixvlew</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>بحث کاربر:Fwldom</title>
    <ns>3</ns>
    <id>39167</id>
    <revision>
      <id>135757</id>
      <parentid>135741</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:12:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان */ بخش جدید</comment>
      <origin>135757</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5779" sha1="kqobxer3v5h7abbpec4hdi5qqad9j8p" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)</text>
      <sha1>kqobxer3v5h7abbpec4hdi5qqad9j8p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>135765</id>
      <parentid>135757</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:29:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها */ بخش جدید</comment>
      <origin>135765</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6308" sha1="i6j3vu0rodl3s4u3x7gx0evhrwiguwz" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)

== زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها ==
درود. هر صفحه از کتاب فقط یک رده دارد که هم‌نام کتاب است. برای این صفحه از کتاب «زبان برنامه‌نویسی گو» نیز فقط یک رده نیاز است دو رده دیگر («مدیریت خطا» و «برنامه‌نویسی») اضافی هستند. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۲۹ (UTC)</text>
      <sha1>i6j3vu0rodl3s4u3x7gx0evhrwiguwz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>135767</id>
      <parentid>135765</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:42:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* ایبوک نیازمند تصمیم‌گیری */ بخش جدید</comment>
      <origin>135767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7107" sha1="gcefdisdsbhznlbn34dcxgalrb6lqaq" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)

== زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها ==
درود. هر صفحه از کتاب فقط یک رده دارد که هم‌نام کتاب است. برای این صفحه از کتاب «زبان برنامه‌نویسی گو» نیز فقط یک رده نیاز است دو رده دیگر («مدیریت خطا» و «برنامه‌نویسی») اضافی هستند. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۲۹ (UTC)

== ایبوک نیازمند تصمیم‌گیری ==
[[حل تمرین نظریه زبانها و ماشینها]] یک ایبوک است با محتوای علمی. حدود ۱۶ سال پیش نوشتن این ایبوک شروع شده است. از نظر کمیت فقط ۲ فصل از ۱۴ فصل کتاب اصلی وارد ویکی‌کتاب شده است. یک بار ایبوک [[ویکی‌کتاب:پیشنهادهای حذف/بایگانی۵|برای حذف نامزد شده است]]. با توجه به موارد بالا چه نظری دارید؟ حذف کنیم؟ تکمیل کنیم؟ منتظر کاربران علاقه‌مند بمانیم؟ ... [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۴۲ (UTC)</text>
      <sha1>gcefdisdsbhznlbn34dcxgalrb6lqaq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>135768</id>
      <parentid>135767</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:55:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* کمیت کار شما */ بخش جدید</comment>
      <origin>135768</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7586" sha1="q5k2a13ryd8y3r4q4shb6is35vz61o2" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)

== زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها ==
درود. هر صفحه از کتاب فقط یک رده دارد که هم‌نام کتاب است. برای این صفحه از کتاب «زبان برنامه‌نویسی گو» نیز فقط یک رده نیاز است دو رده دیگر («مدیریت خطا» و «برنامه‌نویسی») اضافی هستند. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۲۹ (UTC)

== ایبوک نیازمند تصمیم‌گیری ==
[[حل تمرین نظریه زبانها و ماشینها]] یک ایبوک است با محتوای علمی. حدود ۱۶ سال پیش نوشتن این ایبوک شروع شده است. از نظر کمیت فقط ۲ فصل از ۱۴ فصل کتاب اصلی وارد ویکی‌کتاب شده است. یک بار ایبوک [[ویکی‌کتاب:پیشنهادهای حذف/بایگانی۵|برای حذف نامزد شده است]]. با توجه به موارد بالا چه نظری دارید؟ حذف کنیم؟ تکمیل کنیم؟ منتظر کاربران علاقه‌مند بمانیم؟ ... [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۴۲ (UTC)

== کمیت کار شما ==
درود. تا اینجا فقط حدود ۱۱۰۰ در این وبگاه ویرایش انجام داده‌اید، برای یک مدیر خیلی کم است. ما کاربران ویکی‌کتاب فارسی مدیر کم‌کار نمی‌خواهیم. ما یک ویکی‌کتاب در حال رشد داریم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۵ (UTC)</text>
      <sha1>q5k2a13ryd8y3r4q4shb6is35vz61o2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>135770</id>
      <parentid>135768</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T08:46:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* چرا هیچ فعالیت مدیریتی ندارید؟ */ بخش جدید</comment>
      <origin>135770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8063" sha1="m4h8kz2w0xinh4cl5vpgzxa6w5nuo3z" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)

== زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها ==
درود. هر صفحه از کتاب فقط یک رده دارد که هم‌نام کتاب است. برای این صفحه از کتاب «زبان برنامه‌نویسی گو» نیز فقط یک رده نیاز است دو رده دیگر («مدیریت خطا» و «برنامه‌نویسی») اضافی هستند. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۲۹ (UTC)

== ایبوک نیازمند تصمیم‌گیری ==
[[حل تمرین نظریه زبانها و ماشینها]] یک ایبوک است با محتوای علمی. حدود ۱۶ سال پیش نوشتن این ایبوک شروع شده است. از نظر کمیت فقط ۲ فصل از ۱۴ فصل کتاب اصلی وارد ویکی‌کتاب شده است. یک بار ایبوک [[ویکی‌کتاب:پیشنهادهای حذف/بایگانی۵|برای حذف نامزد شده است]]. با توجه به موارد بالا چه نظری دارید؟ حذف کنیم؟ تکمیل کنیم؟ منتظر کاربران علاقه‌مند بمانیم؟ ... [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۴۲ (UTC)

== کمیت کار شما ==
درود. تا اینجا فقط حدود ۱۱۰۰ در این وبگاه ویرایش انجام داده‌اید، برای یک مدیر خیلی کم است. ما کاربران ویکی‌کتاب فارسی مدیر کم‌کار نمی‌خواهیم. ما یک ویکی‌کتاب در حال رشد داریم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۵ (UTC)

== چرا هیچ فعالیت مدیریتی ندارید؟ ==
درود. [[ویکی‌کتاب:نظرخواهی]] چند نظرخواهی دارد که شما نه در آن نظر داده‌اید نه جمع‌بندی می‌کنید. به [[ویکی‌کتاب:تابلوی اعلانات مدیران]] هم که رسیدگی نمیکنید. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۶ (UTC)</text>
      <sha1>m4h8kz2w0xinh4cl5vpgzxa6w5nuo3z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>135771</id>
      <parentid>135770</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T08:49:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی */ پاسخ</comment>
      <origin>135771</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8302" sha1="ny2p9iuffhrc4l61b4aykamtemlozk8" xml:space="preserve">{{جعبه بایگانی|
[[/بایگانی۱|بایگانی۱]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۲|بایگانی۲]] &lt;br&gt;
[[/بایگانی۳|بایگانی۳]] &lt;br&gt;
{{سخ}}
}}
&lt;div style=&quot;width:90%;background:#FFFFF0;color:#8B4513;padding:40px;
font-size:9pt;a:link:#8B0000;a:visited:#CD853F;&quot;&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; dir=rtl&gt;گفت‌و‌گو با کاربر Fwldom&lt;/div&gt;
----

&lt;div align=&quot;center&quot; class=&quot;usermessage&quot; style=&quot; center; border:#8B4513 solid 3px; margin:15; background: FloralWhite&quot;&gt;[[Image:Cup-o-coffee-simple.svg|50px|left]]'''&lt;span class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
&lt;font color=&quot;Maroon&quot; size=&quot;3px&quot; face=&quot;Arial&quot; color=&quot;Black&quot;&gt;
برای مطرح نمودن بحث جدید [https://fa.wikibooks.org/w/index.php?title=بحث_کاربر:Fwldom&amp;action=edit&amp;section=new اینجا] کلیک کنید!&lt;br&gt;


&lt;/font&gt;&lt;/span&gt;&lt;/div&gt;
برای موارد زیر میتوانید بحث ایجاد کنید.
* اعطای دسترسی
* گزارش خرابکاری یا هرزه‌نگاری
* درخواست حذف یا انتقال صفحات ([[ویکی‌کتاب: نظرخواهی برای حذف|نظرخواهی برای حذف]])
* جمع بندی نظرخواهی ها ([[ویکی‌کتاب:نظرخواهی|نظرخواهی‌]])
* و ...
&lt;/div&gt;

== هشدار ==
درود. درخواست مدیر شدن من رو پاک نکنید وگرنه ازتون شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰ (UTC)

:درود بر شما،
:اگر شما انقدر خواهان مدیریت هستید تا ۳ روز دیگر این درخواست را باز نگه می‌دارم. پس از این مدت درخواست شما جمع‌بندی و به بایگانی منتقل خواهد شد و در صورت ادامه درخواست‌دادن با توجه به قوانین ویکی‌کتاب برای بستن دسترسی ویرایش شما اقدام خواهم کرد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۴ (UTC)
::من خواهان چیزی نیستم. درخواست من باید حداقل تا یک ماه و حتی بیشتر باز باشد. اگر خطایی بکنید از شما شکایت می‌کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۶ (UTC)
:::مشکلی نیست درخواست شما می‌تواند نهایتاً تا ۱۷ مهر ۱۴۰۵ بر روی صفحه نظرخواهی باشد. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۱۳ (UTC)

== شرح غزلیات سعدی - دکتر مهرداد مولایی ==
درود. این خرابکاری چیست؟ کاربرها یک روز می‌آیند اینجا هر مطلبی میخواهند مینویسند و می روند. شما هم مدیر این ویکی هستید ولی فقط نگاه میکنید. این کتاب محتوای کافی ندارد. یک صفحه است اصلا در حد کتاب نیست. همان هم مشکل های متعددی دارد. پر از غلط املایی، پر از پیوندهای سرخ، فاقد ساختار بندی و بخش‌بندی و فهرست، ... از همه مهمتر با توجه به موضوع کتاب که درباره شعر است ممکن است محتوایی که نوشته شود مغایر با [[ویکی‌کتاب:ویکی‌کتاب چیست؟]] باشد. دریغ از یک تذکر به کاربر ایجاد کننده! حداقل آن لقب دکتر را پاک می‌کردید تا بی‌طرفی حفظ شده و به دور از تعصب باشد. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱ (UTC)

:درود بر شما،
:بله شوربختانه کاربران مخرب در ویکی‌کتاب زیاد هستند و بنده هم همانند شما بدنبال مقابله با آن هستم.
:از شما نیز بابت تلاش‌هایتان سپاسگزارم.
:ویکی‌کتاب نیاز به یک احیا گسترده دارد و نیاز هست تمام کتاب‌هایی که نوشته شده است در یکجا لیست شود و بصورت تقسیم‌بندی شده بازبینی شود و کتاب ها سرفصل دهی و اگر کاربردی نیستند حذف شدند البته ما باید ترجیح‌مان بر این باشد که کتابی حذف نشود ولی دلیل نمیشود کتاب‌هایی که به هیچ‌وجه نمیتوانند در ویکی‌کتاب کاربردی باشند جایی در آن داشته باشند. [[کاربر:Fwldom|Fwldom]] ([[بحث کاربر:Fwldom|بحث]]) ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۰ (UTC)
::در پست بعدی برای پیدا کردن کتاب ها یک راهنمایی نوشتم براتون. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۹ (UTC)

== پیدا کردن کتاب ها از طریق رده‌بندی شان ==
درود. برای مدیریت بهتر کتاب ها میتونید به [[:رده:کتاب‌های ویکی‌کتاب بر حسب وضعیت تکمیل شدگی]] مراجعه کنید. این رده، نشان میدهد هر کتاب در چه [[راهنما:مراحل توسعه|مرحله‌ای]] قرار دارد و چقدر تا تکمیل شدن فاصله دارد. دیدم دنبال رده‌بندی کتابها میگردید، گفتم این شاید بتواند کمک بکند. اگر دنبال ایبوک (کتاب) یا ایبوک‌های خاصی میگردید به من بگویید شاید بتوانم راهنمایی کنم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲ (UTC)

== زبان برنامه‌نویسی گو/مدیریت خطاها ==
درود. هر صفحه از کتاب فقط یک رده دارد که هم‌نام کتاب است. برای این صفحه از کتاب «زبان برنامه‌نویسی گو» نیز فقط یک رده نیاز است دو رده دیگر («مدیریت خطا» و «برنامه‌نویسی») اضافی هستند. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۲۹ (UTC)

== ایبوک نیازمند تصمیم‌گیری ==
[[حل تمرین نظریه زبانها و ماشینها]] یک ایبوک است با محتوای علمی. حدود ۱۶ سال پیش نوشتن این ایبوک شروع شده است. از نظر کمیت فقط ۲ فصل از ۱۴ فصل کتاب اصلی وارد ویکی‌کتاب شده است. یک بار ایبوک [[ویکی‌کتاب:پیشنهادهای حذف/بایگانی۵|برای حذف نامزد شده است]]. با توجه به موارد بالا چه نظری دارید؟ حذف کنیم؟ تکمیل کنیم؟ منتظر کاربران علاقه‌مند بمانیم؟ ... [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۴۲ (UTC)

== کمیت کار شما ==
درود. تا اینجا فقط حدود ۱۱۰۰ در این وبگاه ویرایش انجام داده‌اید، برای یک مدیر خیلی کم است. ما کاربران ویکی‌کتاب فارسی مدیر کم‌کار نمی‌خواهیم. ما یک ویکی‌کتاب در حال رشد داریم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۵ (UTC)

== چرا هیچ فعالیت مدیریتی ندارید؟ ==
درود. [[ویکی‌کتاب:نظرخواهی]] چند نظرخواهی دارد که شما نه در آن نظر داده‌اید نه جمع‌بندی می‌کنید. به [[ویکی‌کتاب:تابلوی اعلانات مدیران]] هم که رسیدگی نمیکنید. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۶ (UTC)</text>
      <sha1>ny2p9iuffhrc4l61b4aykamtemlozk8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تفکر رندانه برای نسل شورشی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41404</id>
    <revision>
      <id>135756</id>
      <parentid>132507</parentid>
      <timestamp>2026-10-11T19:07:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>removed [[Category:کتاب‌های در حال توسعه]] با استفاده از رده‌ساز</comment>
      <origin>135756</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3132" sha1="nhywozb7lwnil7lq9hmkodkad3bjhbr" xml:space="preserve">{{وضعیت|75%}}
{{در دست ویرایش ۲|ماه=می|روز=۱۲|سال=۲۰۲۵}}
= تفکر رندانه برای نسل شورشی =

'''تفکر رندانه برای نسل شورشی''' کتابی است در حوزهٔ فلسفهٔ معاصر، خودشناسی، روان‌شناسی اگزیستانسیال، و تأملات ساده اما ژرف دربارهٔ زندگی. نویسنده در قالبی روان و گاه طناز، به دغدغه‌هایی چون تنهایی، معنا، عشق، آزادی و سردرگمی بشر معاصر می‌پردازد.

== دربارهٔ کتاب ==
این کتاب تلاش دارد مفاهیم فلسفی و روان‌شناختی را به زبانی ساده و غیررسمی بیان کند. مخاطب این کتاب ممکن است دانش‌آموزی باشد که به فکر فرو رفته، یا آدم بالغی که ساعت ۳ شب با یک چای سرد به سقف نگاه می‌کند. زبان کتاب صمیمی است، اما دغدغه‌های آن واقعی‌اند.

== ساختار کتاب ==
این کتاب در چند فصل نوشته شده که هر فصل به یک موضوع بنیادین می‌پردازد. خواننده می‌تواند به ترتیب بخواند یا با توجه به علاقه‌اش، مستقیم به فصل مورد نظر برود.

== فهرست فصل‌ها ==
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل اول|فصل اول: دنیای بی‌معنا، ولی قشنگ]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل دوم|فصل دوم: چرا حال آدم خوب نمیشه؟]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل سوم|فصل سوم: آزادی؛ انتخاب یا توهم؟]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل چهارم|فصل چهارم: تو از بیرون دیده نمی‌شی، تا وقتی خودتو ببینی]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل پنجم|فصل پنجم: تنهایی رو کی بغل کنیم؟]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل ششم|فصل ششم: عشق؛ بمب ساعتیِ فلسفه]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل هفتم|فصل هفتم: چطور خودمون باشیم وقتی دنیا داره نقش می‌فروشه؟]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/فصل هشتم|فصل هشتم: معنای زندگی؟ شاید همین سؤاله.]]
* [[تفکر رندانه برای نسل شورشی/ضمیمه|ضمیمه: جملات برای شب‌هایی که نمی‌خوابی]]

== وضعیت نگارش ==
این کتاب هنوز در حال نگارش است و ممکن است بخش‌هایی از آن ناقص یا در دست ویرایش باشند. اگر علاقه‌مند به مشارکت هستید، می‌توانید پیشنهادهای خود را در صفحهٔ بحث ثبت کنید.

== دسته‌بندی ==
[[رده:کتاب‌ها]]
[[رده:تفکر رندانه برای نسل شورشی]]</text>
      <sha1>nhywozb7lwnil7lq9hmkodkad3bjhbr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:مقاله‌ها با ریزقالب «گونه»</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42235</id>
    <revision>
      <id>135758</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:15:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3" xml:space="preserve">[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]</text>
      <sha1>iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:جانوران اهلی</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42236</id>
    <revision>
      <id>135759</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:15:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135759</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3" xml:space="preserve">[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]</text>
      <sha1>iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:جعبه اطلاعات آرایه زیستی فاقد رنگ</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42237</id>
    <revision>
      <id>135760</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:16:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135760</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3" xml:space="preserve">[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]</text>
      <sha1>iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42238</id>
    <revision>
      <id>135761</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:16:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:ویکی‌کتاب]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135761</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="30" sha1="9lnoupndd1037hfguo38r4p2r8t4y6j" xml:space="preserve">[[رده:ویکی‌کتاب]]</text>
      <sha1>9lnoupndd1037hfguo38r4p2r8t4y6j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:سیاهه قرمز IUCN از گونه‌های با کمترین نگرانی</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42239</id>
    <revision>
      <id>135762</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:17:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135762</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3" xml:space="preserve">[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]</text>
      <sha1>iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:الگو:جعبه آرایه زیستی بدون کاربرد</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42240</id>
    <revision>
      <id>135763</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:17:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135763</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="90" sha1="iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3" xml:space="preserve">[[رده:صفحه‌های دارای الگوهای مرتبط با موجود زنده]]</text>
      <sha1>iqhrr3vxgih8r9e0se7sie2ev95rgh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رده:صفحات مکمل ویکی‌پدیا</title>
    <ns>14</ns>
    <id>42241</id>
    <revision>
      <id>135764</id>
      <timestamp>2026-10-11T19:21:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:راهنما]]» ایجاد کرد</comment>
      <origin>135764</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23" sha1="q0uibevbeph4cyqdesxu7aqv2zwbk4g" xml:space="preserve">[[رده:راهنما]]</text>
      <sha1>q0uibevbeph4cyqdesxu7aqv2zwbk4g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>بحث:کوهنوردی/کوهنوردان نامدار ایران</title>
    <ns>1</ns>
    <id>42242</id>
    <revision>
      <id>135774</id>
      <timestamp>2026-10-12T09:51:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* ناوبری صفحه‌ها */ بخش جدید</comment>
      <origin>135774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="761" sha1="1xqbd66balitqv43mklkkvmel381xfy" xml:space="preserve">== ناوبری صفحه‌ها ==
{{پب|Fwldom}} درود. ترکیب‌بندی صفحه‌ها در ویکی‌کتاب و ویکی‌پدیا با هم [[راهنما:ویرایش|فرق می‌کند]]. در ویکی‌پدیا مقاله داریم در ویکی‌کتاب، ایبوک. در کتاب‌ها بین صفحه‌های قبل و بعد، یک ناوبری پیوند میدهد؛ در مقاله‌ها این کار را با افزودن بخش «جستارهای وابسته» در انتهای مقاله. پس در ویکی‌کتاب نیازی به بخش «جستارهای وابسته» نداریم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۵۱ (UTC)</text>
      <sha1>1xqbd66balitqv43mklkkvmel381xfy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>بحث:کوهنوردی/معرفی قله‌های جهان</title>
    <ns>1</ns>
    <id>42243</id>
    <revision>
      <id>135775</id>
      <timestamp>2026-10-12T09:53:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vivairan2</username>
        <id>28134</id>
      </contributor>
      <comment>/* ناوبری صفحه‌ها */ بخش جدید</comment>
      <origin>135775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="761" sha1="ohmbvs3ckmhu4mwj20lzi4nlevyudh5" xml:space="preserve">== ناوبری صفحه‌ها ==
{{پب|Fwldom}} درود. ترکیب‌بندی صفحه‌ها در ویکی‌کتاب و ویکی‌پدیا با هم [[راهنما:ویرایش|فرق می‌کند]]. در ویکی‌پدیا مقاله داریم در ویکی‌کتاب، ایبوک. در کتاب‌ها بین صفحه‌های قبل و بعد، یک ناوبری پیوند میدهد؛ در مقاله‌ها این کار را با افزودن بخش «جستارهای وابسته» در انتهای مقاله. پس در ویکی‌کتاب نیازی به بخش «جستارهای وابسته» نداریم. [[کاربر:Vivairan2|Vivairan2]] ([[بحث کاربر:Vivairan2|بحث]]) ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۵۳ (UTC)</text>
      <sha1>ohmbvs3ckmhu4mwj20lzi4nlevyudh5</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>