ویکی‌نبشته fawikisource https://fa.wikisource.org/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter مدیا ویژه بحث کاربر بحث کاربر ویکی‌نبشته بحث ویکی‌نبشته پرونده بحث پرونده مدیاویکی بحث مدیاویکی الگو بحث الگو راهنما بحث راهنما رده بحث رده درگاه بحث درگاه پدیدآورنده بحث پدیدآورنده برگه گفتگوی برگه فهرست گفتگوی فهرست TimedText TimedText talk پودمان بحث پودمان Event Event talk 102 2096 300875 262346 2026-09-29T20:36:30Z Hanooz 17889 300875 wikitext text/x-wiki {{پدیدآورنده |نام = هاتف اصفهانی |حرف‌اول = ه |تاریخ = قرن دوازدهم هجری قمری |توضیح = شاعر سبک بازگشت |تصویر = |پیوندویکی‌پدیا = هاتف اصفهانی |پیوندویکی‌گفتاورد = |پیوندکامانز = }} == آثار == * [[هاتف اصفهانی (ترجیع بند)|ترجیع بند]] * [[هاتف اصفهانی (تک بیتی)|تک بیتی]] * [[هاتف اصفهانی (رباعیات)|رباعیات]] * [[هاتف اصفهانی (گزیده اشعار رشحه)|گزیده اشعار رشحه]] c57obze9u8wjjqfgpxdp3tnbab76d40 300876 300875 2026-09-29T20:40:42Z Hanooz 17889 /* آثار */ 300876 wikitext text/x-wiki {{پدیدآورنده |نام = هاتف اصفهانی |حرف‌اول = ه |تاریخ = قرن دوازدهم هجری قمری |توضیح = شاعر سبک بازگشت |تصویر = |پیوندویکی‌پدیا = هاتف اصفهانی |پیوندویکی‌گفتاورد = |پیوندکامانز = }} == آثار == * [[هاتف اصفهانی (اشعار عربی)|اشعار عربی]] * [[هاتف اصفهانی (ترجیع بند)|ترجیع بند]] * [[هاتف اصفهانی (تک بیتی)|تک بیتی]] * [[هاتف اصفهانی (رباعیات)|رباعیات]] * [[هاتف اصفهانی (غزلیات)|غزلیات]] * [[هاتف اصفهانی (قصاید)|قصاید]] * [[هاتف اصفهانی (گزیده اشعار رشحه)|گزیده اشعار رشحه]] * [[هاتف اصفهانی (ماده تاریخ‌ها)|ماده تاریخ‌ها]] * [[هاتف اصفهانی (مطایبات)|مطایبات]] * [[هاتف اصفهانی (مقطعات)|مقطعات]] ho0ynvwe6xbd22ug0bduq1jzcidmk9j 0 8132 300872 169891 2026-09-29T20:31:00Z Hanooz 17889 300872 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[محتشم کاشانی (غزلیات)]] | مؤلف = محتشم کاشانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/آخر ای بی‌رحم حال ناتوان خود بپرس|آخر ای بی‌رحم حال ناتوان خود بپرس]] * [[/آخر ای سنگ دل از کشتن ما چیست غرض|آخر ای سنگ دل از کشتن ما چیست غرض]] * [[/آخر ای پیمان گسل یاران به یاران این کنند|آخر ای پیمان گسل یاران به یاران این کنند]] * [[/آسودگان چو نشه درد آرزو کنند|آسودگان چو نشه درد آرزو کنند]] * [[/آفت من یک نگه زان نرگس مستانه ساز|آفت من یک نگه زان نرگس مستانه ساز]] * [[/آمد از مجلس برون در سر هوای سیر باغ|آمد از مجلس برون در سر هوای سیر باغ]] * [[/آمد به تیغ کین ره ارباب دین زده|آمد به تیغ کین ره ارباب دین زده]] * [[/آمد ز خانه بیرون در بر قبای زرکش|آمد ز خانه بیرون در بر قبای زرکش]] * [[/آمدم با ناله‌های زار هم دم هم چنان|آمدم با ناله‌های زار هم دم هم چنان]] * [[/آن شاه حسن بین و به تمکین نشستنش|آن شاه حسن بین و به تمکین نشستنش]] * [[/آن شاه ملک دل ستم از من دریغ داشت|آن شاه ملک دل ستم از من دریغ داشت]] * [[/آن شوخ جانان آشنا سوزد دل بیگانه هم|آن شوخ جانان آشنا سوزد دل بیگانه هم]] * [[/آن قدر شوق گل روی تو دارم که مپرس|آن قدر شوق گل روی تو دارم که مپرس]] * [[/آن منتظر گدازی چشم سیاه او|آن منتظر گدازی چشم سیاه او]] * [[/آن مه که صورتش ز مقابل نمی‌رود|آن مه که صورتش ز مقابل نمی‌رود]] * [[/آن پری بگذشت و سوی ما نگاهی هم نکرد|آن پری بگذشت و سوی ما نگاهی هم نکرد]] * [[/آن پری را گوهر عصمت ز کف شد حیف حیف|آن پری را گوهر عصمت ز کف شد حیف حیف]] * [[/آن چه هر شب بگذرد از چرخ فریاد منست|آن چه هر شب بگذرد از چرخ فریاد منست]] * [[/آن که آیینه‌ی صنع از روی نیکوی تو ساخت|آن که آیینه‌ی صنع از روی نیکوی تو ساخت]] * [[/آن که اشگم از پیش منزل به منزل می‌رود|آن که اشگم از پیش منزل به منزل می‌رود]] * [[/آن که بزم غیر را روشن چو گلشن کرده است|آن که بزم غیر را روشن چو گلشن کرده است]] * [[/آن که بود از تو به یک حرف زبانی قانع|آن که بود از تو به یک حرف زبانی قانع]] * [[/آن که هرگز نزد از شرم در معشوقی|آن که هرگز نزد از شرم در معشوقی]] * [[/آن کوست قبله‌ی همه کس قبله‌ی جود رو|آن کوست قبله‌ی همه کس قبله‌ی جود رو]] * [[/آه از آن لحظه که مجلس به غضب در شکند|آه از آن لحظه که مجلس به غضب در شکند]] * [[/آهوی او که بود بیشه دل صید گهش|آهوی او که بود بیشه دل صید گهش]] * [[/آهوی چشم بتان چشم تو را نخجیر است|آهوی چشم بتان چشم تو را نخجیر است]] * [[/آینه بردار و حسن جان فزای خویش بین|آینه بردار و حسن جان فزای خویش بین]] * [[/آینه‌ی جان به جز آن روی نیست|آینه‌ی جان به جز آن روی نیست]] * [[/اجل خواهم مزاج خوی آن بیدادگر گیرد|اجل خواهم مزاج خوی آن بیدادگر گیرد]] * [[/از آن پیش رقیبان مهر ورزدیار من با من|از آن پیش رقیبان مهر ورزدیار من با من]] * [[/از اشگ گرم چشم ترم کان آتش است|از اشگ گرم چشم ترم کان آتش است]] * [[/از باده عیشم بود مستانه به کف جامی|از باده عیشم بود مستانه به کف جامی]] * [[/از باده‌ی لاله تو چو در ژاله میرود|از باده‌ی لاله تو چو در ژاله میرود]] * [[/از بهر حسرت دادنم هر لحظه منشین با کسی|از بهر حسرت دادنم هر لحظه منشین با کسی]] * [[/از جیب حسن سرو قدی سر بدر نکرد|از جیب حسن سرو قدی سر بدر نکرد]] * [[/از سر کوی تو با صدگونه سودا می‌روم|از سر کوی تو با صدگونه سودا می‌روم]] * [[/از سپاه حسن آخر یک سوار آمد برون|از سپاه حسن آخر یک سوار آمد برون]] * [[/از عاشقان حوالی آن خانه پر شده است|از عاشقان حوالی آن خانه پر شده است]] * [[/از قید عهد بنده‌ی تو خود رسته بوده‌ی|از قید عهد بنده‌ی تو خود رسته بوده‌ی]] * [[/از نسیم آن خطم در حیرت از صنع اله|از نسیم آن خطم در حیرت از صنع اله]] * [[/ازین لیلی و شانم خاطر ناشاد نگشاید|ازین لیلی و شانم خاطر ناشاد نگشاید]] * [[/اغیار را به صحبت جانان چه احتیاج|اغیار را به صحبت جانان چه احتیاج]] * [[/افکن گذر به کلبه ما تا بهم رسد|افکن گذر به کلبه ما تا بهم رسد]] * [[/افکنده ره به کلبه‌ی درویش خاکسار|افکنده ره به کلبه‌ی درویش خاکسار]] * [[/اقبال ظفر پیوند در کار جهانبانی|اقبال ظفر پیوند در کار جهانبانی]] * [[/امشب اندر بزم آن پرهیز فرما پادشاه|امشب اندر بزم آن پرهیز فرما پادشاه]] * [[/امشب ای شمع طرب دوست که همخانه‌ی توست|امشب ای شمع طرب دوست که همخانه‌ی توست]] * [[/امشب دگر حریف شرابت که بوده است|امشب دگر حریف شرابت که بوده است]] * [[/امشب که چشم مست تو در مهد خواب بود|امشب که چشم مست تو در مهد خواب بود]] * [[/او کشیده خنجر و من جامه جان کرده چاک|او کشیده خنجر و من جامه جان کرده چاک]] * [[/اول منزل عشقست بیابان فنا|اول منزل عشقست بیابان فنا]] * [[/اگر آگه ز اخلاص من آزرده دل گردی|اگر آگه ز اخلاص من آزرده دل گردی]] * [[/اگر دل بر صف مژگان سیاهی می‌زند خود را|اگر دل بر صف مژگان سیاهی می‌زند خود را]] * [[/اگر دوری ز من در آرزویت زار می‌میرم|اگر دوری ز من در آرزویت زار می‌میرم]] * [[/اگر شراب خوری صد جگر کباب شود|اگر شراب خوری صد جگر کباب شود]] * [[/اگر لطفت ز پای اشک و آهم شعله برگیرد|اگر لطفت ز پای اشک و آهم شعله برگیرد]] * [[/اگر مقدار عشق پاک را دلدار دانستی|اگر مقدار عشق پاک را دلدار دانستی]] * [[/اگر می‌بینمت با غیر غیرت می‌کشد زارم|اگر می‌بینمت با غیر غیرت می‌کشد زارم]] * [[/ای ابرویت به وقت اشارت زبان حسن|ای ابرویت به وقت اشارت زبان حسن]] * [[/ای از می غرور تو لبریز جام ناز|ای از می غرور تو لبریز جام ناز]] * [[/ای بستم دل تو خوش تیغ بکش مرا بکش|ای بستم دل تو خوش تیغ بکش مرا بکش]] * [[/ای به بالا فتنه سرگردان بالای تو من|ای به بالا فتنه سرگردان بالای تو من]] * [[/ای به من صدق و صفای تو دروغ|ای به من صدق و صفای تو دروغ]] * [[/ای تو مجموعه‌ی شوخی و سراپای تو شوخ|ای تو مجموعه‌ی شوخی و سراپای تو شوخ]] * [[/ای تو نکرده جز جفا آن چه نکرده‌ای بکن|ای تو نکرده جز جفا آن چه نکرده‌ای بکن]] * [[/ای جمالت قبله‌ی جان ابرویت محراب دل|ای جمالت قبله‌ی جان ابرویت محراب دل]] * [[/ای خدنگ مژه‌ات عقده گشای دل من|ای خدنگ مژه‌ات عقده گشای دل من]] * [[/ای در درون جان ز دل من کرانه چیست|ای در درون جان ز دل من کرانه چیست]] * [[/ای در زمان خط تو بازار فتنه تیز|ای در زمان خط تو بازار فتنه تیز]] * [[/ای دهانت را موکل خضر خط بر سلسبیل|ای دهانت را موکل خضر خط بر سلسبیل]] * [[/ای رشگ بتان به کج کلاهی|ای رشگ بتان به کج کلاهی]] * [[/ای روی تو از می ارغوان رنگ|ای روی تو از می ارغوان رنگ]] * [[/ای ز دل رفته که دی سوختی از ناز مرا|ای ز دل رفته که دی سوختی از ناز مرا]] * [[/ای زهر خنده‌ی تو چو شهد و شکر لذیذ|ای زهر خنده‌ی تو چو شهد و شکر لذیذ]] * [[/ای زیر مشق سر خط حسن تو افتاب|ای زیر مشق سر خط حسن تو افتاب]] * [[/ای سرو گلندام که داری کمر از مو|ای سرو گلندام که داری کمر از مو]] * [[/ای سنگ دل ز پرسش روز جزا بترس|ای سنگ دل ز پرسش روز جزا بترس]] * [[/ای شربت جفای تو هم تلخ و هم لذیذ|ای شربت جفای تو هم تلخ و هم لذیذ]] * [[/ای شمع بتان تا کی بر گرد درت گردم|ای شمع بتان تا کی بر گرد درت گردم]] * [[/ای صبا درد من خسته به درمان برسان|ای صبا درد من خسته به درمان برسان]] * [[/ای طاعت تو بر همه‌ی کائنات فرض|ای طاعت تو بر همه‌ی کائنات فرض]] * [[/ای طور تو را جهان خریدار|ای طور تو را جهان خریدار]] * [[/ای قدت همچو نیشکر نازک|ای قدت همچو نیشکر نازک]] * [[/ای لبت زنده کرده نام مسیح|ای لبت زنده کرده نام مسیح]] * [[/ای مرا دلبر و دل آرا تو|ای مرا دلبر و دل آرا تو]] * [[/ای نرد حسن باخته با افتاب و ماه|ای نرد حسن باخته با افتاب و ماه]] * [[/ای نگاهت آهوان را گرم بازی ساختن|ای نگاهت آهوان را گرم بازی ساختن]] * [[/ای نگهت تیغ تیز غمزه‌ی غماز را|ای نگهت تیغ تیز غمزه‌ی غماز را]] * [[/ای هزارت چشم در هر گوشه سرگردان چشم|ای هزارت چشم در هر گوشه سرگردان چشم]] * [[/ای همچو آهوان دلم دم شکار تو|ای همچو آهوان دلم دم شکار تو]] * [[/ای هنوزت مژه از صف شکنی بر سر ناز|ای هنوزت مژه از صف شکنی بر سر ناز]] * [[/ای پارسای کعبه رو عزم سر آن کو مکن|ای پارسای کعبه رو عزم سر آن کو مکن]] * [[/ای پری راه دیار آن پری پیکر بپرس|ای پری راه دیار آن پری پیکر بپرس]] * [[/ای پری غم نیست گر مثل منت دیوانه ایست|ای پری غم نیست گر مثل منت دیوانه ایست]] * [[/ای گردن بلند قدان در کمند تو|ای گردن بلند قدان در کمند تو]] * [[/ای گل امروز اداهای تو بی‌چیزی نیست|ای گل امروز اداهای تو بی‌چیزی نیست]] * [[/ای گل به کس این خوبی بسیار نمی‌ماند|ای گل به کس این خوبی بسیار نمی‌ماند]] * [[/ای گل خود رو چه بد کردم که خوارم ساختی|ای گل خود رو چه بد کردم که خوارم ساختی]] * [[/ای گوهر نام تو تاج سر دیوان‌ها|ای گوهر نام تو تاج سر دیوان‌ها]] * [[/این آینه‌گون سقف که آبیست معلق|این آینه‌گون سقف که آبیست معلق]] * [[/این است که خوار و زارم از وی|این است که خوار و زارم از وی]] * [[/این صید هنوز نیم رام است|این صید هنوز نیم رام است]] * [[/این طلعت و رخسار که دارد که تو داری|این طلعت و رخسار که دارد که تو داری]] * [[/این چه چوگان سر زلف و چه گوی ذقن است|این چه چوگان سر زلف و چه گوی ذقن است]] * [[/با او شبی از دیر می‌خواهم خراب آیم برون|با او شبی از دیر می‌خواهم خراب آیم برون]] * [[/با بد آموزت مگر قانون الفت ساز نیست|با بد آموزت مگر قانون الفت ساز نیست]] * [[/با خط آن سلطان خوبان را جمالی دیگر است|با خط آن سلطان خوبان را جمالی دیگر است]] * [[/با رقیب آمد و این غمکده را در زد و رفت|با رقیب آمد و این غمکده را در زد و رفت]] * [[/با من از ابنای عالم دلبری مانده است و بس|با من از ابنای عالم دلبری مانده است و بس]] * [[/با من بدی امروز زاطوار تو پیداست|با من بدی امروز زاطوار تو پیداست]] * [[/با وجود آن که پیوند آن پری از من برید|با وجود آن که پیوند آن پری از من برید]] * [[/با وجود وصل شد زندان حرمان جای من|با وجود وصل شد زندان حرمان جای من]] * [[/با چنین جرمی نراندم از دل ویران تو را|با چنین جرمی نراندم از دل ویران تو را]] * [[/باز آشفته‌ام از خوی تو چندان که مپرس|باز آشفته‌ام از خوی تو چندان که مپرس]] * [[/باز امشب ز اقتضای شوخ طبعی‌های او|باز امشب ز اقتضای شوخ طبعی‌های او]] * [[/باز ای دل شورانگیز رو سوی کسی داری|باز ای دل شورانگیز رو سوی کسی داری]] * [[/باز این چه زلف از طرف رخ نمودن است|باز این چه زلف از طرف رخ نمودن است]] * [[/باز بر من نظر افکنده شکار اندازی|باز بر من نظر افکنده شکار اندازی]] * [[/باز برخاسته از دشت بلا گرد سپاه|باز برخاسته از دشت بلا گرد سپاه]] * [[/باز سرگشته‌ی مژگان سیهی گردیدم|باز سرگشته‌ی مژگان سیهی گردیدم]] * [[/باز علم زد ز بیابان عشق|باز علم زد ز بیابان عشق]] * [[/باز ما را جان به استقبال جانان می‌رود|باز ما را جان به استقبال جانان می‌رود]] * [[/بت پرستی را شعار خود کنم تا یار من|بت پرستی را شعار خود کنم تا یار من]] * [[/بر در درج قفل زدم یک چندی|بر در درج قفل زدم یک چندی]] * [[/بر در دل می‌زنند نوبت سلطان عشق|بر در دل می‌زنند نوبت سلطان عشق]] * [[/بر درت کانجا سیاست مانع از داد من است|بر درت کانجا سیاست مانع از داد من است]] * [[/بر دل فکنده پرتو نادیده آفتابی|بر دل فکنده پرتو نادیده آفتابی]] * [[/بر رخ به قصد دل منه زلف دو تا را بیش ازین|بر رخ به قصد دل منه زلف دو تا را بیش ازین]] * [[/بر رخ پر عرق مکش سنبل نیم تاب را|بر رخ پر عرق مکش سنبل نیم تاب را]] * [[/بر روی یار اغیار را چشمی به آن آلودگی|بر روی یار اغیار را چشمی به آن آلودگی]] * [[/بر سر کوی تو هرگاه که پیدا گشتم|بر سر کوی تو هرگاه که پیدا گشتم]] * [[/بر مه روی تو خط مشگ بار|بر مه روی تو خط مشگ بار]] * [[/بر هر دلی که بند نهاد از نگاه خود|بر هر دلی که بند نهاد از نگاه خود]] * [[/برای نیم نگاهی چو عذر خواه تو گردم|برای نیم نگاهی چو عذر خواه تو گردم]] * [[/بردوش آن قدر دل من بار غم گرفت|بردوش آن قدر دل من بار غم گرفت]] * [[/برشکن طرف کله چون بفکنی از رخ نقاب|برشکن طرف کله چون بفکنی از رخ نقاب]] * [[/بریدی از من آن پیوند با بدخواه هم کردی|بریدی از من آن پیوند با بدخواه هم کردی]] * [[/برین در می‌کشند امشب جهان‌پیما سمندی را|برین در می‌کشند امشب جهان‌پیما سمندی را]] * [[/بزم برهم زده‌ای ای دل بر خشم به جوش|بزم برهم زده‌ای ای دل بر خشم به جوش]] * [[/بزم پر فتنه از آن طرز نگاهست امشب|بزم پر فتنه از آن طرز نگاهست امشب]] * [[/بزم کین آرا و در ساغر می بیداد ریز|بزم کین آرا و در ساغر می بیداد ریز]] * [[/بس که به من زر فشاند دست زرافشان خان|بس که به من زر فشاند دست زرافشان خان]] * [[/بس که روز و شبم از دل سپه غم گذرد|بس که روز و شبم از دل سپه غم گذرد]] * [[/بس که ما از روی رسوائی نقاب افکنده‌ام|بس که ما از روی رسوائی نقاب افکنده‌ام]] * [[/بس که ماندیم به زنجیر جنون پیر شدیم|بس که ماندیم به زنجیر جنون پیر شدیم]] * [[/بس که مجنون الفتی با مردم دنیا نداشت|بس که مجنون الفتی با مردم دنیا نداشت]] * [[/بس که همیشه در غمت فکر محال می‌کنم|بس که همیشه در غمت فکر محال می‌کنم]] * [[/بس که چشم امشب به چشم عشوه‌سازش داشتم|بس که چشم امشب به چشم عشوه‌سازش داشتم]] * [[/بس که چون باران نیسان ای سحاب خوش مطر|بس که چون باران نیسان ای سحاب خوش مطر]] * [[/بعد مرگ من نکرد آن مه تاسف برطرف|بعد مرگ من نکرد آن مه تاسف برطرف]] * [[/بعد هزار انتظار این فلک بی وفا|بعد هزار انتظار این فلک بی وفا]] * [[/بعد چندین انتظار آن مه به خاک ما گذشت|بعد چندین انتظار آن مه به خاک ما گذشت]] * [[/بلا به من که ندارم غم بقا چکند|بلا به من که ندارم غم بقا چکند]] * [[/به افسون محو کردی شکوه‌های بیکرانم را|به افسون محو کردی شکوه‌های بیکرانم را]] * [[/به اقبال از سفر چون مرکب آن نازنین آید|به اقبال از سفر چون مرکب آن نازنین آید]] * [[/به بزم او حریفان را ز مستی دست و پا بوسم|به بزم او حریفان را ز مستی دست و پا بوسم]] * [[/به بزمش دوش رنگ‌آمیزی بسیار می‌کردم|به بزمش دوش رنگ‌آمیزی بسیار می‌کردم]] * [[/به جائی امن آرامیده مرغی داشت ماوایی|به جائی امن آرامیده مرغی داشت ماوایی]] * [[/به جائی دلت گرم سوداست گوئی|به جائی دلت گرم سوداست گوئی]] * [[/به جرم این که گفتم سوز خود با عالم‌افروزی|به جرم این که گفتم سوز خود با عالم‌افروزی]] * [[/به خاکم آن بت اگر با رقیب درگذر آید|به خاکم آن بت اگر با رقیب درگذر آید]] * [[/به خود دوشینه لطفی از ادای یار فهمیدم|به خود دوشینه لطفی از ادای یار فهمیدم]] * [[/به دست دیده عنان دل فکار مده|به دست دیده عنان دل فکار مده]] * [[/به دشمن یارئی در قتل خود از یار می‌فهمم|به دشمن یارئی در قتل خود از یار می‌فهمم]] * [[/به دوستی خودم میکشی که رای منست این|به دوستی خودم میکشی که رای منست این]] * [[/به رهی کان سفری سرو روان خواهد شد|به رهی کان سفری سرو روان خواهد شد]] * [[/به زبان خرد این نکته صریح است صریح|به زبان خرد این نکته صریح است صریح]] * [[/به زبان غمزه رانی چو روم به عشوه خوانی|به زبان غمزه رانی چو روم به عشوه خوانی]] * [[/به زیر لب سخنگویان گذشت آن دلربا از من|به زیر لب سخنگویان گذشت آن دلربا از من]] * [[/به سینه داغ نهانی که داشتم ز تو دارم|به سینه داغ نهانی که داشتم ز تو دارم]] * [[/به صد اندیشه افکند امشبم آن تیز دیدنها|به صد اندیشه افکند امشبم آن تیز دیدنها]] * [[/به عزم رقص چو آن فتنه زمین برخاست|به عزم رقص چو آن فتنه زمین برخاست]] * [[/به عزم رقص چون در جنبش آید نخل بالایش|به عزم رقص چون در جنبش آید نخل بالایش]] * [[/به فنا بنده رهی می‌دانم|به فنا بنده رهی می‌دانم]] * [[/به قد فتنه گر چون در خرام آن نازنین آید|به قد فتنه گر چون در خرام آن نازنین آید]] * [[/به قصد جان من در جلوه آمد قد رعنایت|به قصد جان من در جلوه آمد قد رعنایت]] * [[/به مجلس بحث از آن خصمانه اغیار می‌کردم|به مجلس بحث از آن خصمانه اغیار می‌کردم]] * [[/به مرگ کوه کن کزوی المها یاد می‌آید|به مرگ کوه کن کزوی المها یاد می‌آید]] * [[/به من حیفست شمشیر سیاست‌دار عبرت هم|به من حیفست شمشیر سیاست‌دار عبرت هم]] * [[/به من که آتش عشقش نکرده دود هنوز|به من که آتش عشقش نکرده دود هنوز]] * [[/به هجر یار که از غیر آن ندارم حظ|به هجر یار که از غیر آن ندارم حظ]] * [[/به هجران کرده بودم خو که ناگه روی او دیدم|به هجران کرده بودم خو که ناگه روی او دیدم]] * [[/به وجود پاکت شه من ز بدان گزندی نرسد|به وجود پاکت شه من ز بدان گزندی نرسد]] * [[/به پیش اختر حسن تو مهر تاب ندارد|به پیش اختر حسن تو مهر تاب ندارد]] * [[/به گوشم مژده‌ی وصل از در و دیوار می‌آید|به گوشم مژده‌ی وصل از در و دیوار می‌آید]] * [[/بهتر است از هرچه دهقان در چمن می‌پرورد|بهتر است از هرچه دهقان در چمن می‌پرورد]] * [[/بهترین طاقی که زیر طاق گردون بسته‌اند|بهترین طاقی که زیر طاق گردون بسته‌اند]] * [[/بهر دعا از درت چون به درون آمدم|بهر دعا از درت چون به درون آمدم]] * [[/بود شهری و مهی آن نیز محمل بست و رفت|بود شهری و مهی آن نیز محمل بست و رفت]] * [[/بگو ای باد آن سر خیل رعنا پادشاهان را|بگو ای باد آن سر خیل رعنا پادشاهان را]] * [[/بیا ای عشق تمکین مرا از گرد ره بشکن|بیا ای عشق تمکین مرا از گرد ره بشکن]] * [[/بیش از دی گرم استغنا زدن گریده‌ی|بیش از دی گرم استغنا زدن گریده‌ی]] * [[/بیش ازین منت وصل و از رخ آن ماه مکش|بیش ازین منت وصل و از رخ آن ماه مکش]] * [[/بیچاره باشد همواره عاشق|بیچاره باشد همواره عاشق]] * [[/بی‌تصرف حسن را در هیچ دل تاثیر نیست|بی‌تصرف حسن را در هیچ دل تاثیر نیست]] * [[/بی‌وفا یارا وفا و یاریت معلوم شد|بی‌وفا یارا وفا و یاریت معلوم شد]] * [[/بی‌پرده برآئی چو به صحرای قیامت|بی‌پرده برآئی چو به صحرای قیامت]] * [[/تا اختیار خود به رقیب آن نگار داد|تا اختیار خود به رقیب آن نگار داد]] * [[/تا بر سپهر از زر انجم بود نشان|تا بر سپهر از زر انجم بود نشان]] * [[/تا به سر منزل چشمم کنی ای سرو گذار|تا به سر منزل چشمم کنی ای سرو گذار]] * [[/تا به کی جان کسی دل بری از هیچ کسان|تا به کی جان کسی دل بری از هیچ کسان]] * [[/تا دست را حنا بست دل برد ازین شکسته|تا دست را حنا بست دل برد ازین شکسته]] * [[/تا شده ای گل به تو اغیار یار|تا شده ای گل به تو اغیار یار]] * [[/تا میان من و آن مه شده کلفت واقع|تا میان من و آن مه شده کلفت واقع]] * [[/تا همتم به دست طلب زد در بلا|تا همتم به دست طلب زد در بلا]] * [[/تا کی کشی به بی گنهان از عتاب تیغ|تا کی کشی به بی گنهان از عتاب تیغ]] * [[/تائبم از می به دور نرگس غماز او|تائبم از می به دور نرگس غماز او]] * [[/تنی زلال‌وش آن سرو گل قبا دارد|تنی زلال‌وش آن سرو گل قبا دارد]] * [[/تو به زور حسن ایمن مشو از سپاه آهم|تو به زور حسن ایمن مشو از سپاه آهم]] * [[/تو را بسوی رقیبان گذار بسیار است|تو را بسوی رقیبان گذار بسیار است]] * [[/تو چون رفتی به سلطان خیالت ملک دل دادم|تو چون رفتی به سلطان خیالت ملک دل دادم]] * [[/تو کشیده تیغ و مرا هوس که ز قید جان برهانیم|تو کشیده تیغ و مرا هوس که ز قید جان برهانیم]] * [[/توسن حسن کرده زین طفل غیور سرکشی|توسن حسن کرده زین طفل غیور سرکشی]] * [[/تیر او تا به سرا پرده‌ی دل ماوا داشت|تیر او تا به سرا پرده‌ی دل ماوا داشت]] * [[/جان بر لب و ز یار هزار آرزو مرا|جان بر لب و ز یار هزار آرزو مرا]] * [[/جانا مران رخش جفا بر خاکساران بیش ازین|جانا مران رخش جفا بر خاکساران بیش ازین]] * [[/جدائی تو هلاکم ز اشتیاق تو کرد|جدائی تو هلاکم ز اشتیاق تو کرد]] * [[/جز من آن کس که به وصل تو نشد شاد که بود|جز من آن کس که به وصل تو نشد شاد که بود]] * [[/جلوه‌ی آن حور پیکر خونم از دل ریخته|جلوه‌ی آن حور پیکر خونم از دل ریخته]] * [[/جهان آرا شدی چون ماه و ننمودی به من خود را|جهان آرا شدی چون ماه و ننمودی به من خود را]] * [[/حرف در مجلس نگویم جز به هم زانوی او|حرف در مجلس نگویم جز به هم زانوی او]] * [[/حرف عشقت مگر امشب ز یکی سرزده است|حرف عشقت مگر امشب ز یکی سرزده است]] * [[/حسن را تکیه‌گه آن طرف کلاهست امروز|حسن را تکیه‌گه آن طرف کلاهست امروز]] * [[/حسن را گر ناز او کالای دکان می‌شود|حسن را گر ناز او کالای دکان می‌شود]] * [[/حسن روزافزون او ترسم جهان برهم زند|حسن روزافزون او ترسم جهان برهم زند]] * [[/حسن روزافزون نگر کان خسرو زرین طناب|حسن روزافزون نگر کان خسرو زرین طناب]] * [[/حسن می‌نازد به رخسارت چه رخسارست این|حسن می‌نازد به رخسارت چه رخسارست این]] * [[/حسن پری جلوه کرد دیو جنونم گرفت|حسن پری جلوه کرد دیو جنونم گرفت]] * [[/حسن که تابان ز سراپای توست|حسن که تابان ز سراپای توست]] * [[/حوصله کو که دل دهم عشق جنون فزای را|حوصله کو که دل دهم عشق جنون فزای را]] * [[/حکمی که همچو آب روان در دیار اوست|حکمی که همچو آب روان در دیار اوست]] * [[/خاست غوغائی و زیبا پسری آمد و رفت|خاست غوغائی و زیبا پسری آمد و رفت]] * [[/خاطری جمع ز شبه آن که تو میدانی داشت|خاطری جمع ز شبه آن که تو میدانی داشت]] * [[/خانه‌ی دوری دل از همه پرداخته‌ام|خانه‌ی دوری دل از همه پرداخته‌ام]] * [[/خبر از رفتن آن سرو روانم مدهید|خبر از رفتن آن سرو روانم مدهید]] * [[/خدا اگر چه ز پاکان دعا قبول کند|خدا اگر چه ز پاکان دعا قبول کند]] * [[/خط اگرت سبزه طرف لاله نهفته|خط اگرت سبزه طرف لاله نهفته]] * [[/خط ز رخت سر کشید سرکشی ای گل بس است|خط ز رخت سر کشید سرکشی ای گل بس است]] * [[/خلل به دولت خان جهانستان مرساد|خلل به دولت خان جهانستان مرساد]] * [[/خموشیت گره افکند در دل همه کس|خموشیت گره افکند در دل همه کس]] * [[/خنک آن نسیم بشارتی که ز غایب از نظری رسد|خنک آن نسیم بشارتی که ز غایب از نظری رسد]] * [[/خوش آن بیداد کز فریاد من جانان برون آید|خوش آن بیداد کز فریاد من جانان برون آید]] * [[/خوش آن ساعت که خندان پیشت ای سیمین بدن میرم|خوش آن ساعت که خندان پیشت ای سیمین بدن میرم]] * [[/خوش آن شبی که ز رویش نقاب برخیزد|خوش آن شبی که ز رویش نقاب برخیزد]] * [[/خوش آن که هم زبان به تو شیرین بیان شوم|خوش آن که هم زبان به تو شیرین بیان شوم]] * [[/خیالش را به نوعی انس در جان من است امشب|خیالش را به نوعی انس در جان من است امشب]] * [[/دادم از دست برون دامن دلبر به عبث|دادم از دست برون دامن دلبر به عبث]] * [[/دارم از طبع ستم خیز تو حظی و چه حظ|دارم از طبع ستم خیز تو حظی و چه حظ]] * [[/دارم سری پر از شور از طفل کج کلاهی|دارم سری پر از شور از طفل کج کلاهی]] * [[/داغ بر دست خود آن شوخ چو در صحبت سوخت|داغ بر دست خود آن شوخ چو در صحبت سوخت]] * [[/دانم اگر از دلبری قانع به جانی ای پسر|دانم اگر از دلبری قانع به جانی ای پسر]] * [[/در بزم چون به کین تو غالب گمان شدم|در بزم چون به کین تو غالب گمان شدم]] * [[/در سیر چمن دیدم سرو چمن آرائی|در سیر چمن دیدم سرو چمن آرائی]] * [[/در شکار امروز صید آهوان او که بود|در شکار امروز صید آهوان او که بود]] * [[/در ظل همائی که بر او میل جهانی است|در ظل همائی که بر او میل جهانی است]] * [[/در فراقش چون ندادم جان خود را ای فلک|در فراقش چون ندادم جان خود را ای فلک]] * [[/در ملک بودی اگر یک ذره عشق یار من|در ملک بودی اگر یک ذره عشق یار من]] * [[/در پرده‌ی عشق آهنگ زدای فتنه قانون ساز کن|در پرده‌ی عشق آهنگ زدای فتنه قانون ساز کن]] * [[/درختان تا شوند از باد گاهی راست گاهی کج|درختان تا شوند از باد گاهی راست گاهی کج]] * [[/درخشان شیشه‌ای خواهم می رخشان در و پیدا|درخشان شیشه‌ای خواهم می رخشان در و پیدا]] * [[/دردا که وصل یار به جز یک نفس نبود|دردا که وصل یار به جز یک نفس نبود]] * [[/درهم است آن بت طناز نمی‌دانم چیست|درهم است آن بت طناز نمی‌دانم چیست]] * [[/درهمی گرم غضب کرده نگاه که تو را|درهمی گرم غضب کرده نگاه که تو را]] * [[/درین کز دل بدی با من شکی نیست|درین کز دل بدی با من شکی نیست]] * [[/دست به دست همچو گل آن بت مست می‌رود|دست به دست همچو گل آن بت مست می‌رود]] * [[/دل خود را هنوز اندر تمنای تو می‌بینم|دل خود را هنوز اندر تمنای تو می‌بینم]] * [[/دل خود رای مرا برده گل خودروئی|دل خود رای مرا برده گل خودروئی]] * [[/دل در بدن کباب و مرا دیده تر هنوز|دل در بدن کباب و مرا دیده تر هنوز]] * [[/دل را اگر ز صبر به جان آورد کسی|دل را اگر ز صبر به جان آورد کسی]] * [[/دل مایل تو شد که سیه رو چو دیده باد|دل مایل تو شد که سیه رو چو دیده باد]] * [[/دل وجان و سرو تن گر به فدای تو شوند|دل وجان و سرو تن گر به فدای تو شوند]] * [[/دلا زان گل بریدی خاطرت آسود پنداری|دلا زان گل بریدی خاطرت آسود پنداری]] * [[/دلا نخل امل بنشان که باز آن سروناز آمد|دلا نخل امل بنشان که باز آن سروناز آمد]] * [[/دلا گذشت شب هجر و یار از سفر آمد|دلا گذشت شب هجر و یار از سفر آمد]] * [[/دلت امروز به جا نیست دگر چیزی هست|دلت امروز به جا نیست دگر چیزی هست]] * [[/دلم از غمش چه گویم که ره نفس ندارد|دلم از غمش چه گویم که ره نفس ندارد]] * [[/دلی دارم که از تنگی درو جز غم نمی‌گنجد|دلی دارم که از تنگی درو جز غم نمی‌گنجد]] * [[/دم بسمل شدن در قبله باید روی قربانی|دم بسمل شدن در قبله باید روی قربانی]] * [[/دم جاندان آن بت بر سرم با تیغ کین آمد|دم جاندان آن بت بر سرم با تیغ کین آمد]] * [[/دهد اگرچه برون در بی‌شمار صدف|دهد اگرچه برون در بی‌شمار صدف]] * [[/دو دل ربا که بلای دلند و آفت دین|دو دل ربا که بلای دلند و آفت دین]] * [[/دور از تو بر روی بتان چون چشم پرخون افکنم|دور از تو بر روی بتان چون چشم پرخون افکنم]] * [[/دور از تو خاک ره ز جنون می‌کنم به سر|دور از تو خاک ره ز جنون می‌کنم به سر]] * [[/دور بر بسترم از هجر تو رنجور انداخت|دور بر بسترم از هجر تو رنجور انداخت]] * [[/دوست با من دشمن و با دشمن من گشته دوست|دوست با من دشمن و با دشمن من گشته دوست]] * [[/دوستم با تو به حدی که ز حد بیرونست|دوستم با تو به حدی که ز حد بیرونست]] * [[/دوش سرگرم از وثاق آن کوکب گیتی فروز|دوش سرگرم از وثاق آن کوکب گیتی فروز]] * [[/دوش چشمم هم به خواب از فکر و هم بیدار بود|دوش چشمم هم به خواب از فکر و هم بیدار بود]] * [[/دوش چون دیدم نهان در روی آتشناک او|دوش چون دیدم نهان در روی آتشناک او]] * [[/دوش گر بزمم گذر کرد آن مه مجلس فروز|دوش گر بزمم گذر کرد آن مه مجلس فروز]] * [[/دوش گفتند سخنها ز زبان تو صریح|دوش گفتند سخنها ز زبان تو صریح]] * [[/دی باد چو بوی تو ز بزم دگر آورد|دی باد چو بوی تو ز بزم دگر آورد]] * [[/دی باز جرعه نوش ز جام که بوده|دی باز جرعه نوش ز جام که بوده]] * [[/دی به دنبال یکی کبک خرام افتادم|دی به دنبال یکی کبک خرام افتادم]] * [[/دی به شیرین عشوه هر دم سوی من دیدن چه بود|دی به شیرین عشوه هر دم سوی من دیدن چه بود]] * [[/دی ز شوخی بر من آن توسن دوانیدن چه بود|دی ز شوخی بر من آن توسن دوانیدن چه بود]] * [[/دی صبح دم که عارض او بی‌نقاب بود|دی صبح دم که عارض او بی‌نقاب بود]] * [[/دیده‌ام مست و سرانداز و غزل خوان برهی|دیده‌ام مست و سرانداز و غزل خوان برهی]] * [[/دیشب که بر لبت لب جام شراب بود|دیشب که بر لبت لب جام شراب بود]] * [[/دیشبش در خواب دیدم با رخ چون آفتاب|دیشبش در خواب دیدم با رخ چون آفتاب]] * [[/دیگر که هوای گل خود روی تو دارد|دیگر که هوای گل خود روی تو دارد]] * [[/رخت را آفتاب سایه‌گستر می‌توان گفتن|رخت را آفتاب سایه‌گستر می‌توان گفتن]] * [[/رخت که صورت صنع آشکار از آن پیداست|رخت که صورت صنع آشکار از آن پیداست]] * [[/رخش در غیر و چشم التفاتش در من است امشب|رخش در غیر و چشم التفاتش در من است امشب]] * [[/رخش شمعی است دود آن کمند عنبر آلودش|رخش شمعی است دود آن کمند عنبر آلودش]] * [[/رساند جان به لبم روزگار فرقت تو|رساند جان به لبم روزگار فرقت تو]] * [[/رسید باز طپاننده کبوتر دل|رسید باز طپاننده کبوتر دل]] * [[/رسید نغمه ای از باده‌نوشی تو به گوشم|رسید نغمه ای از باده‌نوشی تو به گوشم]] * [[/رفته مهر از شکرت در شکرستان تو کیست|رفته مهر از شکرت در شکرستان تو کیست]] * [[/رفتی جهان پناها اقبال رهبرت باد|رفتی جهان پناها اقبال رهبرت باد]] * [[/رفتی و رفت بی‌رخت از دیده روشنی|رفتی و رفت بی‌رخت از دیده روشنی]] * [[/رندان که نقد جان به می ناب می‌دهند|رندان که نقد جان به می ناب می‌دهند]] * [[/رهی دارم که از دوری به پایان دیر می‌آید|رهی دارم که از دوری به پایان دیر می‌آید]] * [[/رو ای صبا بر آن سرو دلستان که تو دانی|رو ای صبا بر آن سرو دلستان که تو دانی]] * [[/روز محشر که خدا پرسش ما خواهد کرد|روز محشر که خدا پرسش ما خواهد کرد]] * [[/روز من زان زلف میدانم سیه خواهد شدن|روز من زان زلف میدانم سیه خواهد شدن]] * [[/روزگاری رفت و از ما نامدت یک بار یاد|روزگاری رفت و از ما نامدت یک بار یاد]] * [[/روزگاری که رخت قبله‌ی جان بود مرا|روزگاری که رخت قبله‌ی جان بود مرا]] * [[/روزی که گشت بر همه‌ی عالم نماز فرض|روزی که گشت بر همه‌ی عالم نماز فرض]] * [[/روی تو که اختر زمین است|روی تو که اختر زمین است]] * [[/رویت که هست صورت چین شرمسار از آن|رویت که هست صورت چین شرمسار از آن]] * [[/ز آب دو دیده گل کنم خاک در سرای او|ز آب دو دیده گل کنم خاک در سرای او]] * [[/ز اشک سرخ برای نزول جانانی|ز اشک سرخ برای نزول جانانی]] * [[/ز بس کان جنگجو را احتزاز از صلح من باشد|ز بس کان جنگجو را احتزاز از صلح من باشد]] * [[/ز بس کز توست زیر بارجان مبتلای من|ز بس کز توست زیر بارجان مبتلای من]] * [[/ز بس که مهر تو با این و آن یقین دارم|ز بس که مهر تو با این و آن یقین دارم]] * [[/ز بس که نور ز حسن تو در جهان بدود|ز بس که نور ز حسن تو در جهان بدود]] * [[/ز تب نالان شدی جانان عاشق|ز تب نالان شدی جانان عاشق]] * [[/ز خانه تاخت برون کرده ساغری دو سه نوش|ز خانه تاخت برون کرده ساغری دو سه نوش]] * [[/ز خانه ماه به ماه آفتاب من بدر آید|ز خانه ماه به ماه آفتاب من بدر آید]] * [[/ز خاک کوی تو گریان سفر گزیدم و رفتم|ز خاک کوی تو گریان سفر گزیدم و رفتم]] * [[/ز خواب دیده گشاد وز رخ نقاب کشید|ز خواب دیده گشاد وز رخ نقاب کشید]] * [[/ز دستت جیب گل پیراهنانرا چاک می‌بینم|ز دستت جیب گل پیراهنانرا چاک می‌بینم]] * [[/ز دل دودی بلند آویخته زلف نگون سازش|ز دل دودی بلند آویخته زلف نگون سازش]] * [[/ز دور یاسمنت سبزه سر نکرده هنوز|ز دور یاسمنت سبزه سر نکرده هنوز]] * [[/ز دیده در دلم ای سرو دل ربا بنشین|ز دیده در دلم ای سرو دل ربا بنشین]] * [[/ز عنبر آتش حسنت نکرده دود هنوز|ز عنبر آتش حسنت نکرده دود هنوز]] * [[/ز لاله‌زار مرا بی‌جمال دل نواز چه فیض|ز لاله‌زار مرا بی‌جمال دل نواز چه فیض]] * [[/ز لطف و قهر او و در خندهای گریه آلودم|ز لطف و قهر او و در خندهای گریه آلودم]] * [[/ز مهیست داغ بر دل که ندیده‌ام هنوزش|ز مهیست داغ بر دل که ندیده‌ام هنوزش]] * [[/ز چوگان بازی آمد زلف بر رخسار آشفته|ز چوگان بازی آمد زلف بر رخسار آشفته]] * [[/ز کج بینی به زلفت نسبت چین ختن کردم|ز کج بینی به زلفت نسبت چین ختن کردم]] * [[/زان آستان که قبله‌ی ارباب دولت است|زان آستان که قبله‌ی ارباب دولت است]] * [[/زانطره دل سوی ذقنت رفته رفته رفت|زانطره دل سوی ذقنت رفته رفته رفت]] * [[/زاهدان منع ز دیر و می نابم مکنید|زاهدان منع ز دیر و می نابم مکنید]] * [[/زخم او یکبارگی امروز بر جان می‌رسد|زخم او یکبارگی امروز بر جان می‌رسد]] * [[/زخم جفای یار که بر سینه مرهم است|زخم جفای یار که بر سینه مرهم است]] * [[/زخم نگهت نهفته خوردم|زخم نگهت نهفته خوردم]] * [[/زد به درونم آتش تنگ قبا سواری|زد به درونم آتش تنگ قبا سواری]] * [[/زدی به دست ارادت چو حلقه بر در دل|زدی به دست ارادت چو حلقه بر در دل]] * [[/زلف معنبر برفشان گو جان ما بر باد شو|زلف معنبر برفشان گو جان ما بر باد شو]] * [[/زلف و قد راست ای بت سرکش چشم و رخت راست ای گل رعنا|زلف و قد راست ای بت سرکش چشم و رخت راست ای گل رعنا]] * [[/زلفش مرا به کوشش خود می‌کشد به بند|زلفش مرا به کوشش خود می‌کشد به بند]] * [[/زندگانی بی غم عشق بتان یکدم مباد|زندگانی بی غم عشق بتان یکدم مباد]] * [[/زهی بالا بلندان سر به پیش از اعتدال تو|زهی بالا بلندان سر به پیش از اعتدال تو]] * [[/زهی به دور تو آئین دلبران منسوخ|زهی به دور تو آئین دلبران منسوخ]] * [[/زهی ربوده لعل تو صد فسون پرداز|زهی ربوده لعل تو صد فسون پرداز]] * [[/زهی ز تو دل ناوک سزای من مجروح|زهی ز تو دل ناوک سزای من مجروح]] * [[/زهی ز دست کرم گسترت کرم باران|زهی ز دست کرم گسترت کرم باران]] * [[/زهی ز سلطنتت روزگار منت دار|زهی ز سلطنتت روزگار منت دار]] * [[/زهی ز عشق جهانی تو را به جان مشتاق|زهی ز عشق جهانی تو را به جان مشتاق]] * [[/زهی طغیان حسنت بر شکیب کار من باعث|زهی طغیان حسنت بر شکیب کار من باعث]] * [[/زهی کرشمه‌ی تو را سرمه‌سای چشم سیاه|زهی کرشمه‌ی تو را سرمه‌سای چشم سیاه]] * [[/زهی گشوده کمند بلا سلاسل مویت|زهی گشوده کمند بلا سلاسل مویت]] * [[/زین بیشتر رکاب ستم سر گران مدار|زین بیشتر رکاب ستم سر گران مدار]] * [[/زین نقش‌خانه کی من دیوانه جویمت|زین نقش‌خانه کی من دیوانه جویمت]] * [[/زین گونه چو در مشق جنون حلقه چو نونم|زین گونه چو در مشق جنون حلقه چو نونم]] * [[/ساخت شب مرا سیه دود دل فکار من|ساخت شب مرا سیه دود دل فکار من]] * [[/ساربان بر ناقه می‌بندد به سرعت محملی|ساربان بر ناقه می‌بندد به سرعت محملی]] * [[/ساز خروش کرده دل ناز پرورم|ساز خروش کرده دل ناز پرورم]] * [[/ساقیا چون جام جمشیدی پر از می میکنی|ساقیا چون جام جمشیدی پر از می میکنی]] * [[/سالها از پی وصل تو دویدم به عبث|سالها از پی وصل تو دویدم به عبث]] * [[/سبکجولان سمندی کان پری در زیر ران دارد|سبکجولان سمندی کان پری در زیر ران دارد]] * [[/سحر به کوچه بیگانه‌ای فتادم دوش|سحر به کوچه بیگانه‌ای فتادم دوش]] * [[/سخن کز حال خود گویم ز حرفم بوی درد آید|سخن کز حال خود گویم ز حرفم بوی درد آید]] * [[/سرلشگر حسن است نگاهی که تو داری|سرلشگر حسن است نگاهی که تو داری]] * [[/سرو خرامان من طره پریشان رسید|سرو خرامان من طره پریشان رسید]] * [[/سروی از یزد گذر کرد به کاشانه‌ی ما|سروی از یزد گذر کرد به کاشانه‌ی ما]] * [[/سرگرمی کو تا نهم از کنج عزلت پا برون|سرگرمی کو تا نهم از کنج عزلت پا برون]] * [[/سیه چشمی که شادم داشت گاهی از نگاه خود|سیه چشمی که شادم داشت گاهی از نگاه خود]] * [[/شاهانه رخش راندن آن خردسال بین|شاهانه رخش راندن آن خردسال بین]] * [[/شب که ز گریه می‌کنم دجله کنار خویش را|شب که ز گریه می‌کنم دجله کنار خویش را]] * [[/شب یلدای غمم را سحری پیدا نیست|شب یلدای غمم را سحری پیدا نیست]] * [[/شبم ز روز گرفتارتر به مشغله‌ی تو|شبم ز روز گرفتارتر به مشغله‌ی تو]] * [[/شبهای هجران همنشین از مهر او یادم مده|شبهای هجران همنشین از مهر او یادم مده]] * [[/شبی کان سرو سیم اندام را درخواب می‌دیدم|شبی کان سرو سیم اندام را درخواب می‌دیدم]] * [[/شبی که بر دلم آن ماه پاره می‌گذرد|شبی که بر دلم آن ماه پاره می‌گذرد]] * [[/شبی که می‌فکند بی تو در دلم الم آتش|شبی که می‌فکند بی تو در دلم الم آتش]] * [[/شد پرده درم سوز درون از تو چه پنهان|شد پرده درم سوز درون از تو چه پنهان]] * [[/شطرنج صحبت من و آن مایه‌ی سرور|شطرنج صحبت من و آن مایه‌ی سرور]] * [[/شغل دهقان چیست ز آب و گل نهال انگیختن|شغل دهقان چیست ز آب و گل نهال انگیختن]] * [[/شهریار من مرا پابست هجران کرد و رفت|شهریار من مرا پابست هجران کرد و رفت]] * [[/شهریارا صاحبا رفتی خدا یار تو باد|شهریارا صاحبا رفتی خدا یار تو باد]] * [[/شوق درون به سوی دری می‌کشد مرا|شوق درون به سوی دری می‌کشد مرا]] * [[/شوق می‌گرداندم بر گرد شمع سرکشی|شوق می‌گرداندم بر گرد شمع سرکشی]] * [[/شوم هلاک چو غیری خورد خدنگ تو را|شوم هلاک چو غیری خورد خدنگ تو را]] * [[/صبا از کشور آن پاکدامان دیر می‌آید|صبا از کشور آن پاکدامان دیر می‌آید]] * [[/صبا تحیت بلبل به بوستان برسان|صبا تحیت بلبل به بوستان برسان]] * [[/صبح آن که داشت پیش تو جام شراب را|صبح آن که داشت پیش تو جام شراب را]] * [[/صبح مرا به ظن غلط شام کرده‌ی|صبح مرا به ظن غلط شام کرده‌ی]] * [[/صبر در جور و جفای تو غلط بود غلط|صبر در جور و جفای تو غلط بود غلط]] * [[/صد سال ز من دارد اگر هجر نهانش|صد سال ز من دارد اگر هجر نهانش]] * [[/صدامید از تو داشتم در دل|صدامید از تو داشتم در دل]] * [[/صورت به این لطافت سیرت به این نکوئی|صورت به این لطافت سیرت به این نکوئی]] * [[/صیدی که لعب عشق فکندش به بند تو|صیدی که لعب عشق فکندش به بند تو]] * [[/طبیب من ز هجر خود مرارنجور می‌دارد|طبیب من ز هجر خود مرارنجور می‌دارد]] * [[/عاشق از حسرت دیدار تو آهی نکند|عاشق از حسرت دیدار تو آهی نکند]] * [[/عاشقان نرد محبت چو به دلبر بازند|عاشقان نرد محبت چو به دلبر بازند]] * [[/عجب که دولت من بی‌بقائی نکند|عجب که دولت من بی‌بقائی نکند]] * [[/عجب گیرنده راهی بود در عاشق ربائیها|عجب گیرنده راهی بود در عاشق ربائیها]] * [[/عرق از برگ گل انگیختنش را نگرید|عرق از برگ گل انگیختنش را نگرید]] * [[/عشق کهن به کوی تو می‌آردم هنوز|عشق کهن به کوی تو می‌آردم هنوز]] * [[/عقل در میدان عشق آهسته می‌راند فرس|عقل در میدان عشق آهسته می‌راند فرس]] * [[/عمرها فکر وصال تو عبث بود عبث|عمرها فکر وصال تو عبث بود عبث]] * [[/غمزه‌اش دست چو بر غارت جان بگشاید|غمزه‌اش دست چو بر غارت جان بگشاید]] * [[/غیر مگذار که در بزم تو آید گستاخ|غیر مگذار که در بزم تو آید گستاخ]] * [[/فتنه می‌خیزد از آن ترکانه دامن برزدن|فتنه می‌خیزد از آن ترکانه دامن برزدن]] * [[/فرمود مرا سجده‌ی خویش آن بت رعنا|فرمود مرا سجده‌ی خویش آن بت رعنا]] * [[/فضای کلبه‌ی فقر آن قدر صفا دارد|فضای کلبه‌ی فقر آن قدر صفا دارد]] * [[/فغان که همسفر غیر شد حبیب و برفت|فغان که همسفر غیر شد حبیب و برفت]] * [[/فلک به من نفسی گرچه سر گرانش کرد|فلک به من نفسی گرچه سر گرانش کرد]] * [[/قاصد رساند مژده که جانان ما رسید|قاصد رساند مژده که جانان ما رسید]] * [[/قضا از آسمان هرگه در بیداد بگشاید|قضا از آسمان هرگه در بیداد بگشاید]] * [[/قلم نسخ بران بر ورق حسن همه|قلم نسخ بران بر ورق حسن همه]] * [[/لب پر سوال بر سر راهی نشسته‌ام|لب پر سوال بر سر راهی نشسته‌ام]] * [[/لشگر عشقت سیاهی می‌کند از دور باز|لشگر عشقت سیاهی می‌کند از دور باز]] * [[/لعل تو رد شکست من زمزمه بس نمی‌کند|لعل تو رد شکست من زمزمه بس نمی‌کند]] * [[/ما به عهدت خانه‌ی دل از طرب پرداختیم|ما به عهدت خانه‌ی دل از طرب پرداختیم]] * [[/ما که می‌سازیم خود را در فراق او هلاک|ما که می‌سازیم خود را در فراق او هلاک]] * [[/مالک المک شوم چون ز جنون هامون را|مالک المک شوم چون ز جنون هامون را]] * [[/مباش ای مدعی خوش دل که از من رنجه شد خویش|مباش ای مدعی خوش دل که از من رنجه شد خویش]] * [[/مبین به چشم کم ای شوخ نازنین ما را|مبین به چشم کم ای شوخ نازنین ما را]] * [[/محتشم چون عمر صرف خدمت وی میکنی|محتشم چون عمر صرف خدمت وی میکنی]] * [[/محل گرمی جولان بزیر سرو بلندش|محل گرمی جولان بزیر سرو بلندش]] * [[/مدعی در مجلسم جا می‌دهد پهلوی تو|مدعی در مجلسم جا می‌دهد پهلوی تو]] * [[/مدعی چند بود با سگ آن کو مخصوص|مدعی چند بود با سگ آن کو مخصوص]] * [[/مدعی که آتش اعراض فروزنده‌ی توست|مدعی که آتش اعراض فروزنده‌ی توست]] * [[/مرا به دست غم خود گذاشتی رفتی|مرا به دست غم خود گذاشتی رفتی]] * [[/مرا حرص نگه هردم به رغبت می‌برد جائی|مرا حرص نگه هردم به رغبت می‌برد جائی]] * [[/مرا خیال تو شبها به خواب نگذارد|مرا خیال تو شبها به خواب نگذارد]] * [[/مرا صید افکنی زد زخم و بند افند در گردن|مرا صید افکنی زد زخم و بند افند در گردن]] * [[/مراست رشته‌ی جان کاکل معنبر او|مراست رشته‌ی جان کاکل معنبر او]] * [[/مردم و بر دل من باز غم یار هنوز|مردم و بر دل من باز غم یار هنوز]] * [[/مطرب بگو که این تری و این ترانه چیست|مطرب بگو که این تری و این ترانه چیست]] * [[/مفتون چشم کم نگه پر فتنه‌ات شوم|مفتون چشم کم نگه پر فتنه‌ات شوم]] * [[/ملامت گو که گاهی همچو ماه از روزنت بیند|ملامت گو که گاهی همچو ماه از روزنت بیند]] * [[/من آنم که جز عشق کاری ندارم|من آنم که جز عشق کاری ندارم]] * [[/من از رغم غزالی شهسواری کرده‌ام پیدا|من از رغم غزالی شهسواری کرده‌ام پیدا]] * [[/من بی‌تو ندارم از چمن حظ|من بی‌تو ندارم از چمن حظ]] * [[/من شیدا چرا از عقل و دین یک باره برگشتم|من شیدا چرا از عقل و دین یک باره برگشتم]] * [[/من منفعل که پیشت دو جهان گناه دارم|من منفعل که پیشت دو جهان گناه دارم]] * [[/من نه مجنونم که خواهم روی در صحراکنم|من نه مجنونم که خواهم روی در صحراکنم]] * [[/من و ملکی و خریداری مژگان سیهی|من و ملکی و خریداری مژگان سیهی]] * [[/من که از ادعیه خوانان دگر ممتازم|من که از ادعیه خوانان دگر ممتازم]] * [[/من کیستم به دوزخ هجران فتاده|من کیستم به دوزخ هجران فتاده]] * [[/منتظری عمرها گر بگذاری نشست|منتظری عمرها گر بگذاری نشست]] * [[/منم آن گدا که باشد سر کوی او پناهم|منم آن گدا که باشد سر کوی او پناهم]] * [[/منم از مهر به غم خوردنت ای یار حریص|منم از مهر به غم خوردنت ای یار حریص]] * [[/مهر بیگانگی آغاز تو را بنده شوم|مهر بیگانگی آغاز تو را بنده شوم]] * [[/مهر که سرگرم مه روی توست|مهر که سرگرم مه روی توست]] * [[/مهی که زینت حسنست گرمی خویش|مهی که زینت حسنست گرمی خویش]] * [[/مهی که شمع رخش نور دیده‌ی من بود|مهی که شمع رخش نور دیده‌ی من بود]] * [[/مژده ای صبر که شد هجرت هجران نزدیک|مژده ای صبر که شد هجرت هجران نزدیک]] * [[/ناصحا از سر بالین من این پند ببر|ناصحا از سر بالین من این پند ببر]] * [[/ناله چندان ز دلم راه فلک دوش گرفت|ناله چندان ز دلم راه فلک دوش گرفت]] * [[/نامسلمان پسری خون دلم خورد چو آب|نامسلمان پسری خون دلم خورد چو آب]] * [[/نخل قد خم گشته که پرورده دردست|نخل قد خم گشته که پرورده دردست]] * [[/نخواهم از جمال عالم آشوبت نقاب افتد|نخواهم از جمال عالم آشوبت نقاب افتد]] * [[/نشانده شام غمت گرد دل سپاهی را|نشانده شام غمت گرد دل سپاهی را]] * [[/نقد غمت که حاصل دنیا و دین ماست|نقد غمت که حاصل دنیا و دین ماست]] * [[/نمی‌دانم ز خود افتادگان داری خبر یا نه|نمی‌دانم ز خود افتادگان داری خبر یا نه]] * [[/نه می‌نهم از دست عشق جام نشاط|نه می‌نهم از دست عشق جام نشاط]] * [[/نهال گلشن دل نخل نو رسیده‌ی اوست|نهال گلشن دل نخل نو رسیده‌ی اوست]] * [[/نکشد ناز مسیح آن که تو جانش باشی|نکشد ناز مسیح آن که تو جانش باشی]] * [[/نگشتی یار من تا طور یاریهای من بینی|نگشتی یار من تا طور یاریهای من بینی]] * [[/نیست امروز شکست دلم از چشم پرآب|نیست امروز شکست دلم از چشم پرآب]] * [[/نیست پیوند گسل مرغ دل شیدائی|نیست پیوند گسل مرغ دل شیدائی]] * [[/هر خون که از درون ز دل مبتلا چکد|هر خون که از درون ز دل مبتلا چکد]] * [[/هر کسی چیزی به پای آن پسر میفکند|هر کسی چیزی به پای آن پسر میفکند]] * [[/هر که دیدم چونی از غم به فغانست که تو|هر که دیدم چونی از غم به فغانست که تو]] * [[/هرتار که در طره عنبر شکستنش|هرتار که در طره عنبر شکستنش]] * [[/هرزه نقاب رخ مکن طره‌ی نیم تاب را|هرزه نقاب رخ مکن طره‌ی نیم تاب را]] * [[/هرچند خون عاشق بی‌دل حلال نیست|هرچند خون عاشق بی‌دل حلال نیست]] * [[/هرکس نکرد ترک سر از اهل درد نیست|هرکس نکرد ترک سر از اهل درد نیست]] * [[/هزارگونه متاع است ناز را به دکانش|هزارگونه متاع است ناز را به دکانش]] * [[/هلالی بودی اول صد بلند اختر هوادارت|هلالی بودی اول صد بلند اختر هوادارت]] * [[/همنشین امشب اگر آن بت چنین خواهد بود|همنشین امشب اگر آن بت چنین خواهد بود]] * [[/همچو شمع از مجلست گریان و سوزان می‌رویم|همچو شمع از مجلست گریان و سوزان می‌رویم]] * [[/همچو شمعم هست شبها بی‌رخ آن آفتاب|همچو شمعم هست شبها بی‌رخ آن آفتاب]] * [[/هنوزت به ما کینه برجاست گوئی|هنوزت به ما کینه برجاست گوئی]] * [[/هوسم رخ به رخ شاه خیال تو نشاند|هوسم رخ به رخ شاه خیال تو نشاند]] * [[/هیچ میگویی اسیری داشتم حالش چه شد|هیچ میگویی اسیری داشتم حالش چه شد]] * [[/وصل کو تا بی‌نیاز از وصل آن دلبر شوم|وصل کو تا بی‌نیاز از وصل آن دلبر شوم]] * [[/وصلم نصیب شد ز مددکاری رقیب|وصلم نصیب شد ز مددکاری رقیب]] * [[/پای یکی به علت ادبار نارواست|پای یکی به علت ادبار نارواست]] * [[/پرده‌ی ما میدری کائین زیبائیست این|پرده‌ی ما میدری کائین زیبائیست این]] * [[/پری وشی دل دیوانه می‌کشد سویش|پری وشی دل دیوانه می‌کشد سویش]] * [[/پند گوی تو چه‌ها تا به تو فهمانیده|پند گوی تو چه‌ها تا به تو فهمانیده]] * [[/پیش او نیک و بد عاشق اگر ظاهر شود|پیش او نیک و بد عاشق اگر ظاهر شود]] * [[/پیشت از سهوی که کردم ای خدیو کامکار|پیشت از سهوی که کردم ای خدیو کامکار]] * [[/چابکسواری آمد و لعبی نمود و رفت|چابکسواری آمد و لعبی نمود و رفت]] * [[/چراغی آمد و بر آفتاب پهلو زد|چراغی آمد و بر آفتاب پهلو زد]] * [[/چشمت چو شهر غمزه را آرایش مژگان کند|چشمت چو شهر غمزه را آرایش مژگان کند]] * [[/چشمم چو روز واقعه در خواب می‌شود|چشمم چو روز واقعه در خواب می‌شود]] * [[/چنان مکن که مرا هم نفس به آه کنی|چنان مکن که مرا هم نفس به آه کنی]] * [[/چند عمرم در شب هجران به ماتم بگذرد|چند عمرم در شب هجران به ماتم بگذرد]] * [[/چنین است اقتضا رعنائی قد بلندش را|چنین است اقتضا رعنائی قد بلندش را]] * [[/چنین که من ز تو خود را نموده‌ام بیزار|چنین که من ز تو خود را نموده‌ام بیزار]] * [[/چه باشد گر سنان غمزه را زین تیزتر سازی|چه باشد گر سنان غمزه را زین تیزتر سازی]] * [[/چو افکنده ببیند در خون تنم را|چو افکنده ببیند در خون تنم را]] * [[/چو بر زندانیان رانی سیاست یاد کن ما را|چو بر زندانیان رانی سیاست یاد کن ما را]] * [[/چو بر من زد آن ترک خون خوار تیغ|چو بر من زد آن ترک خون خوار تیغ]] * [[/چو تو را به قصد جولان سم بادپا بجنبد|چو تو را به قصد جولان سم بادپا بجنبد]] * [[/چو تیر غمزه افکندی به جان ناتوان آمد|چو تیر غمزه افکندی به جان ناتوان آمد]] * [[/چو در چوگان زدن آن مه نگون گردد ز پشت زین|چو در چوگان زدن آن مه نگون گردد ز پشت زین]] * [[/چو دی ز عشق من آگه شد و شناخت مرا|چو دی ز عشق من آگه شد و شناخت مرا]] * [[/چو عشق کوس سکون از گران عیاری زد|چو عشق کوس سکون از گران عیاری زد]] * [[/چو غافل از اجل صیدی سوی صیاد می‌آید|چو غافل از اجل صیدی سوی صیاد می‌آید]] * [[/چو ممکن نیست کانمه پاسبان محفل سازد|چو ممکن نیست کانمه پاسبان محفل سازد]] * [[/چو می‌خواهد که نامم نشنود بیگانه رای من|چو می‌خواهد که نامم نشنود بیگانه رای من]] * [[/چو می‌نماید، که هست با من، جفا و جورت، ز روی یاری|چو می‌نماید، که هست با من، جفا و جورت، ز روی یاری]] * [[/چو ناز او به میان تیغ دلستانی بست|چو ناز او به میان تیغ دلستانی بست]] * [[/چو نتوانم به مردم قصه آن بی‌وفا گویم|چو نتوانم به مردم قصه آن بی‌وفا گویم]] * [[/چو هجر راه من تشنه در سراب انداخت|چو هجر راه من تشنه در سراب انداخت]] * [[/چو کار به رغم از امید وصل تنگ شود|چو کار به رغم از امید وصل تنگ شود]] * [[/چو گریم بی تو اشگم از بن مژگان فرو ریزد|چو گریم بی تو اشگم از بن مژگان فرو ریزد]] * [[/چو یار تیغ ستیز از نیام کین بدر آرد|چو یار تیغ ستیز از نیام کین بدر آرد]] * [[/چون باز خواهد کز طلب جوینده را دور افکند|چون باز خواهد کز طلب جوینده را دور افکند]] * [[/چون برفروزد آینه زان آفتاب رو|چون برفروزد آینه زان آفتاب رو]] * [[/چون به رخ عرق فشان میکشی آستین فرو|چون به رخ عرق فشان میکشی آستین فرو]] * [[/چون تو سروی در جهان ای نازنین اندام نیست|چون تو سروی در جهان ای نازنین اندام نیست]] * [[/چون دم جان دادنم آهی ز جانان برنخاست|چون دم جان دادنم آهی ز جانان برنخاست]] * [[/چون شدم صیدت به گیسوی خودت دربند کن|چون شدم صیدت به گیسوی خودت دربند کن]] * [[/چون طلوع آن آفتاب از مطلع اقبال کرد|چون طلوع آن آفتاب از مطلع اقبال کرد]] * [[/چون متاع دو جهان را به خرد سنجیدم|چون متاع دو جهان را به خرد سنجیدم]] * [[/چون من به در هجر ز بیداد تو رفتم|چون من به در هجر ز بیداد تو رفتم]] * [[/چون نمودی رخ به من یک لحظه بدخوئی مکن|چون نمودی رخ به من یک لحظه بدخوئی مکن]] * [[/کارش یارم از ستم دایم مکدر داشتی|کارش یارم از ستم دایم مکدر داشتی]] * [[/کاش مرگم سازد امشب از فغان کردن خلاص|کاش مرگم سازد امشب از فغان کردن خلاص]] * [[/کاکل که سر نهاده به طرف جبین تو|کاکل که سر نهاده به طرف جبین تو]] * [[/کدام سرو ز سنبل نهاده بند به پایت|کدام سرو ز سنبل نهاده بند به پایت]] * [[/کدام صحبت پنهان تو را چنین دارد|کدام صحبت پنهان تو را چنین دارد]] * [[/کسی ز روی چنان منع چون کند ما را|کسی ز روی چنان منع چون کند ما را]] * [[/کمان ناز به زه نازنین سوار من آمد|کمان ناز به زه نازنین سوار من آمد]] * [[/کنم چو شرح غم او سواد بر کاغذ|کنم چو شرح غم او سواد بر کاغذ]] * [[/کنون که خنجر بیداد یار خونریز است|کنون که خنجر بیداد یار خونریز است]] * [[/که زد بر یاری ما چشم زخمی ای چنین یارا|که زد بر یاری ما چشم زخمی ای چنین یارا]] * [[/که گمان داشت که روزی تو سفر خواهی کرد|که گمان داشت که روزی تو سفر خواهی کرد]] * [[/کو اجل تا من نقاب تن ز جان خود کشم|کو اجل تا من نقاب تن ز جان خود کشم]] * [[/کو دل که محو نرگس جادو فنت شوم|کو دل که محو نرگس جادو فنت شوم]] * [[/گدایان را بود از آستانها پاسبان مانع|گدایان را بود از آستانها پاسبان مانع]] * [[/گذری بناز و گوئی ز چه باز دلگرانی|گذری بناز و گوئی ز چه باز دلگرانی]] * [[/گر از جمال جهانتاب او نقاب کشند|گر از جمال جهانتاب او نقاب کشند]] * [[/گر از درج دهانش دم زنم از من به تنگ آید|گر از درج دهانش دم زنم از من به تنگ آید]] * [[/گر با توام ز دیدن غیرم گزیر نیست|گر با توام ز دیدن غیرم گزیر نیست]] * [[/گر بدانی که گرفتار کمندت دل کیست|گر بدانی که گرفتار کمندت دل کیست]] * [[/گر بر من آرمیده سمندش گذر کند|گر بر من آرمیده سمندش گذر کند]] * [[/گر به تکلیف لب جام به لب سوده تو را|گر به تکلیف لب جام به لب سوده تو را]] * [[/گر به دردم نرسد آن بت غافل چه علاج|گر به دردم نرسد آن بت غافل چه علاج]] * [[/گر بهم می‌زدم امشب مژه‌ی پر نم را|گر بهم می‌زدم امشب مژه‌ی پر نم را]] * [[/گر شود از دیده نهان ماه من|گر شود از دیده نهان ماه من]] * [[/گر شود ریش درون رخنه گر بیرونم|گر شود ریش درون رخنه گر بیرونم]] * [[/گر شود پامال هجر این تن همان گیرم نبود|گر شود پامال هجر این تن همان گیرم نبود]] * [[/گر من به مردن دل نهم آسوده جانی را چه غم|گر من به مردن دل نهم آسوده جانی را چه غم]] * [[/گر پا نهی ز لطف به مهمانسرای دل|گر پا نهی ز لطف به مهمانسرای دل]] * [[/گر پرده‌ی گردون ز سرشگم نکشدنم|گر پرده‌ی گردون ز سرشگم نکشدنم]] * [[/گرچه بر رویم در لطف از توجه بازداشت|گرچه بر رویم در لطف از توجه بازداشت]] * [[/گرچه بیش از حد امکان التفات یار هست|گرچه بیش از حد امکان التفات یار هست]] * [[/گرچه در دیده‌ی‌تر جای تو نتوان کردن|گرچه در دیده‌ی‌تر جای تو نتوان کردن]] * [[/گرچه قرب درگهت حدمن مهجور نیست|گرچه قرب درگهت حدمن مهجور نیست]] * [[/گرچه ناچار از درت ای سرو رعنا می‌روم|گرچه ناچار از درت ای سرو رعنا می‌روم]] * [[/گرچه پای بندی عشق تو بی‌زنجیر نیست|گرچه پای بندی عشق تو بی‌زنجیر نیست]] * [[/گشته در راهت غبار آلود روی زرد ما|گشته در راهت غبار آلود روی زرد ما]] * [[/گشته در عشق کار من مشکل|گشته در عشق کار من مشکل]] * [[/گفتم تو را متاعی بهتر ز ناز باشد|گفتم تو را متاعی بهتر ز ناز باشد]] * [[/گفتم ز پند من شود تغییر در اطوار تو|گفتم ز پند من شود تغییر در اطوار تو]] * [[/گفتمش تیر تو خواهد به دل زار نشست|گفتمش تیر تو خواهد به دل زار نشست]] * [[/گفتمش دم به دم آزار دل زار مکن|گفتمش دم به دم آزار دل زار مکن]] * [[/گل چهره‌ای که مرغ دلم صید دام اوست|گل چهره‌ای که مرغ دلم صید دام اوست]] * [[/گلخنیان تو را نیست به بزم احتیاج|گلخنیان تو را نیست به بزم احتیاج]] * [[/گنج وصل او به چون من بی‌وفائی حیف بود|گنج وصل او به چون من بی‌وفائی حیف بود]] * [[/گه رفتن آن پری رو بوداع ما نیامد|گه رفتن آن پری رو بوداع ما نیامد]] * [[/گوش کردن سخنان تو غلط بود غلط|گوش کردن سخنان تو غلط بود غلط]] * [[/گوی میدان محبت سر اهل نظر است|گوی میدان محبت سر اهل نظر است]] * [[/یار از جعد سمن‌سا مشک بر گل ریخته|یار از جعد سمن‌سا مشک بر گل ریخته]] * [[/یار بیدردی غیر و غم ما می‌داند|یار بیدردی غیر و غم ما می‌داند]] * [[/یارب آن مه را که خواهم زد قضا در کوی او|یارب آن مه را که خواهم زد قضا در کوی او]] * [[/یارب که خواند آیت عجر و نیاز من|یارب که خواند آیت عجر و نیاز من]] * [[/یارم طریق سرکشی از سر گرفت و رفت|یارم طریق سرکشی از سر گرفت و رفت]] * [[/یک جهان شوخی به یک عالم حیا آمیختند|یک جهان شوخی به یک عالم حیا آمیختند]] * [[/یک دلان خوش دلی از فتح سلطان یافتند|یک دلان خوش دلی از فتح سلطان یافتند]] * [[/یک دم ای سرو ز غمهای تو آزاد که بود|یک دم ای سرو ز غمهای تو آزاد که بود]] * [[/یک صبح ببام آی و ز رخ پرده برانداز|یک صبح ببام آی و ز رخ پرده برانداز]] * [[/یگانه‌ای در دل می‌زند به دست ارادت|یگانه‌ای در دل می‌زند به دست ارادت]] san4802xj2zrzdbtn7s5b8vboec18cr 0 8943 300874 168961 2026-09-29T20:35:11Z Hanooz 17889 300874 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[شیخ بهایی (غزلیات)]] | مؤلف = شیخ بهایی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[شیخ بهایی (غزلیات)/جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا|جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت|ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/به عالم هر دلی کاو هوشمند است|به عالم هر دلی کاو هوشمند است]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است|بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/دلا! باز این همه افسردگی چیست؟|دلا! باز این همه افسردگی چیست؟]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند|آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید|دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند|یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/آنها که ربوده‌ی الستند|آنها که ربوده‌ی الستند]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود|عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/نگشود مرا ز یاریت کار|نگشود مرا ز یاریت کار]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار|آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار|اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/الهی الهی، به حق پیمبر|الهی الهی، به حق پیمبر]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز|تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز|روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای|پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم|من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/به شهر عافیت، مأوی ندارم|به شهر عافیت، مأوی ندارم]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/مقصود و مراد کون دیدیم|مقصود و مراد کون دیدیم]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان|شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من|تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی|یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی|مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی]] * [[شیخ بهایی (غزلیات)/ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی|ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار|آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند|آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/آنها که ربوده‌ی الستند|آنها که ربوده‌ی الستند]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/الهی الهی، به حق پیمبر|الهی الهی، به حق پیمبر]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار|اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت|ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/به شهر عافیت، مأوی ندارم|به شهر عافیت، مأوی ندارم]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/به عالم هر دلی کاو هوشمند است|به عالم هر دلی کاو هوشمند است]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است|بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز|تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من|تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا|جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/دلا! باز این همه افسردگی چیست؟|دلا! باز این همه افسردگی چیست؟]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید|دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز|روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی|ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان|شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود|عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی|مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/مقصود و مراد کون دیدیم|مقصود و مراد کون دیدیم]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم|من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/نگشود مرا ز یاریت کار|نگشود مرا ز یاریت کار]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای|پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی|یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی]] * [[شیخ بهائی (غزلیات)/یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند|یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند]] r9n9ytvkq5eslyuxzbkgceekjcxzgym 0 12028 300869 168131 2026-09-29T20:19:54Z Hanooz 17889 300869 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[خاقانی (قطعات)]] | مؤلف = خاقانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/آب حیوان مجوی خاقانی|آب حیوان مجوی خاقانی]] * [[/آب شهوت مریز خاقانی|آب شهوت مریز خاقانی]] * [[/آه و دردا که شبیخون اجل|آه و دردا که شبیخون اجل]] * [[/از افق ملکت ار ستاره فرو شد|از افق ملکت ار ستاره فرو شد]] * [[/از بدان نیک ترس خاقانی|از بدان نیک ترس خاقانی]] * [[/از مرگ براهیم که علامه‌ی دین بود|از مرگ براهیم که علامه‌ی دین بود]] * [[/افاق زیر خاتم خوارزم شاهی است|افاق زیر خاتم خوارزم شاهی است]] * [[/اقضی‌القضاة عمر عبد العزیز راست|اقضی‌القضاة عمر عبد العزیز راست]] * [[/امام ملت چارم که آسمان ششم|امام ملت چارم که آسمان ششم]] * [[/اهل بغداد را زنان بینی|اهل بغداد را زنان بینی]] * [[/اهل دلی ز اهل روزگار نیابی|اهل دلی ز اهل روزگار نیابی]] * [[/ای باغ داد و بیضه‌ی بغداد مرحبا|ای باغ داد و بیضه‌ی بغداد مرحبا]] * [[/ای بلخیک سقط چه فرستی به شهر ما|ای بلخیک سقط چه فرستی به شهر ما]] * [[/ای تاجدار خسرو مغرب که شاه چرخ|ای تاجدار خسرو مغرب که شاه چرخ]] * [[/ای جهان داوری که دوران را|ای جهان داوری که دوران را]] * [[/ای خواجه حساب عمر برگیر|ای خواجه حساب عمر برگیر]] * [[/ای ریزه‌ی روزی تو بوده|ای ریزه‌ی روزی تو بوده]] * [[/ای شاه بانوی ایران به هفت جد|ای شاه بانوی ایران به هفت جد]] * [[/ای شده ... چپ سلطان|ای شده ... چپ سلطان]] * [[/ای شفیع صد هزار امت چو خاقانی به حر|ای شفیع صد هزار امت چو خاقانی به حر]] * [[/ای ظلم تو مخرب ملک یزیدیان|ای ظلم تو مخرب ملک یزیدیان]] * [[/ای فتی فتوی غدرت ندهم|ای فتی فتوی غدرت ندهم]] * [[/ای که هر دم ز تبت خلقت|ای که هر دم ز تبت خلقت]] * [[/ای همه نیست‌ها به صنع تو هست|ای همه نیست‌ها به صنع تو هست]] * [[/ایام نظام ممالک قوام روی زمین|ایام نظام ممالک قوام روی زمین]] * [[/این غر غرچه جغد دمن است|این غر غرچه جغد دمن است]] * [[/این گربه چشمک این سگک غوری غرک|این گربه چشمک این سگک غوری غرک]] * [[/با آینه‌ی ضمیر مخدوم|با آینه‌ی ضمیر مخدوم]] * [[/با دلم چشم از نهان می‌گفت کز مرگ عماد|با دلم چشم از نهان می‌گفت کز مرگ عماد]] * [[/بترس از بد خلق خاقانیا|بترس از بد خلق خاقانیا]] * [[/بخ بخ ار فاروق ثانی را کنم مدحت به جان|بخ بخ ار فاروق ثانی را کنم مدحت به جان]] * [[/بر درد دل دوا چه لود تا من آن کنم|بر درد دل دوا چه لود تا من آن کنم]] * [[/به تعریض گفتی که خاقانیا|به تعریض گفتی که خاقانیا]] * [[/بهشت صدرا تا دولت تو در دربست|بهشت صدرا تا دولت تو در دربست]] * [[/پسر داشتم چون بلند آفتابی|پسر داشتم چون بلند آفتابی]] * [[/پیش بین دختر نو آمد من|پیش بین دختر نو آمد من]] * [[/جان عطارد از تپش خاطر وحید|جان عطارد از تپش خاطر وحید]] * [[/جمال شاه سخا بود و بود تاج سرم|جمال شاه سخا بود و بود تاج سرم]] * [[/جمال صفاهان نظام دوم|جمال صفاهان نظام دوم]] * [[/جهان پیمانه را ماند به عینه|جهان پیمانه را ماند به عینه]] * [[/جهان را آه آه از دل برآمد|جهان را آه آه از دل برآمد]] * [[/چراغ کیان کشته شد کاش من|چراغ کیان کشته شد کاش من]] * [[/چشمه‌ی خون ز دلم شیفته‌تر کس را نی|چشمه‌ی خون ز دلم شیفته‌تر کس را نی]] * [[/چو آسمان ورق عهد مقتفی بنوشت|چو آسمان ورق عهد مقتفی بنوشت]] * [[/چون زمان، عهد سنائی درنوشت|چون زمان، عهد سنائی درنوشت]] * [[/چون من خطر زدم به فراق از پی وحید|چون من خطر زدم به فراق از پی وحید]] * [[/چون یوسف سپهر چهارم ز چاه دی|چون یوسف سپهر چهارم ز چاه دی]] * [[/حبذا قصر شمسه‌ی ملکات|حبذا قصر شمسه‌ی ملکات]] * [[/خاقانی آن کسان که طریق تو می‌روند|خاقانی آن کسان که طریق تو می‌روند]] * [[/خاقانی ار زبان ز سخن بست حق اوست|خاقانی ار زبان ز سخن بست حق اوست]] * [[/خاقانی بلند سخن در جهان منم|خاقانی بلند سخن در جهان منم]] * [[/خاقانیا به جاه مشو غره غمروار|خاقانیا به جاه مشو غره غمروار]] * [[/خاقانیا به دولت ایام دل منه|خاقانیا به دولت ایام دل منه]] * [[/خاقانیا به سوک خراسان سیاه پوش|خاقانیا به سوک خراسان سیاه پوش]] * [[/خاقانیا جوانی و امن و کفاف هست|خاقانیا جوانی و امن و کفاف هست]] * [[/خاقانیا ز دل سبکی سر گران مباش|خاقانیا ز دل سبکی سر گران مباش]] * [[/خاقانیا عروس صفا را به دست فقر|خاقانیا عروس صفا را به دست فقر]] * [[/خاک بر سر پاش خاقانی و در خون خسب از آنک|خاک بر سر پاش خاقانی و در خون خسب از آنک]] * [[/خبر برآمد کان آفتاب شرع فرو شد|خبر برآمد کان آفتاب شرع فرو شد]] * [[/خسروا خاقانی عذرا سخن هندوی توست|خسروا خاقانی عذرا سخن هندوی توست]] * [[/خواجه اسعد چو می خورد پیوست|خواجه اسعد چو می خورد پیوست]] * [[/خواجه موشی است زیر بر به کمین|خواجه موشی است زیر بر به کمین]] * [[/خوان خسرو فلک مثال و در او|خوان خسرو فلک مثال و در او]] * [[/دبیران را منم استاد و میران را منم قدوه|دبیران را منم استاد و میران را منم قدوه]] * [[/در دهر سیه سپیدم افکند|در دهر سیه سپیدم افکند]] * [[/در عجم کیست کو چو طفل عرب|در عجم کیست کو چو طفل عرب]] * [[/دریغ میوه‌ی عمرم رشید کز سر پای|دریغ میوه‌ی عمرم رشید کز سر پای]] * [[/دل درد زده است از غم زنهار نگه دارش|دل درد زده است از غم زنهار نگه دارش]] * [[/دو گهر دان پیمبری و کرم|دو گهر دان پیمبری و کرم]] * [[/دوات من ز برون جدول و درون دریاست|دوات من ز برون جدول و درون دریاست]] * [[/دوست دشمن گشت و دشمن دوست شد خاقانیا|دوست دشمن گشت و دشمن دوست شد خاقانیا]] * [[/دوش آن زمان که چشمه‌ی زراب آسمان|دوش آن زمان که چشمه‌ی زراب آسمان]] * [[/دی جدل با معطلی کردم|دی جدل با معطلی کردم]] * [[/دی فرد و خفته بخت سوی ارمن آمدم|دی فرد و خفته بخت سوی ارمن آمدم]] * [[/رشیدکا ز تهی مغزی و سبک خردی|رشیدکا ز تهی مغزی و سبک خردی]] * [[/رضیت بما قسم الله لی|رضیت بما قسم الله لی]] * [[/رفت آنکه فیلسوف جهان بود و بر جهان|رفت آنکه فیلسوف جهان بود و بر جهان]] * [[/رفیقا شناسی که من ز اهل شروان|رفیقا شناسی که من ز اهل شروان]] * [[/ز گفته‌ی تو بجوشید طبع خاقانی|ز گفته‌ی تو بجوشید طبع خاقانی]] * [[/زخم بر دل رسید خاقانی|زخم بر دل رسید خاقانی]] * [[/زهی عقد فرهنگیان را میانه|زهی عقد فرهنگیان را میانه]] * [[/زین کلک من که سحر طرازی است راستین|زین کلک من که سحر طرازی است راستین]] * [[/سرفکنده شدم چو دختر زاد|سرفکنده شدم چو دختر زاد]] * [[/سلاطین نژادا خلیفه پناها|سلاطین نژادا خلیفه پناها]] * [[/سلام من که رساند به پهلوان جهان|سلام من که رساند به پهلوان جهان]] * [[/سیزده جنس نهاده است نبی|سیزده جنس نهاده است نبی]] * [[/شاخ دولت به نزد خاقانی|شاخ دولت به نزد خاقانی]] * [[/شاعر مفلق منم، خوان معانی مراست|شاعر مفلق منم، خوان معانی مراست]] * [[/شاکرم از عزلتی که فاقه و فقر است|شاکرم از عزلتی که فاقه و فقر است]] * [[/شاها معظما ملک الشرق خسروا|شاها معظما ملک الشرق خسروا]] * [[/شنوده‌ای دم خاقانی از مدیح کسان|شنوده‌ای دم خاقانی از مدیح کسان]] * [[/شهر زوری گدا بود خاصه|شهر زوری گدا بود خاصه]] * [[/صاحبا نو به نو تحیت من|صاحبا نو به نو تحیت من]] * [[/ضمانش کرد به صد سال عمر و مهر نهاد|ضمانش کرد به صد سال عمر و مهر نهاد]] * [[/عطسه‌ی سحر حلال من فلکی بود|عطسه‌ی سحر حلال من فلکی بود]] * [[/علم دین کیمیاست خاقانی|علم دین کیمیاست خاقانی]] * [[/فرزند بمرد و مقتدا هم|فرزند بمرد و مقتدا هم]] * [[/قسم تو ریاست از ریاست|قسم تو ریاست از ریاست]] * [[/قطب سپهر رفعت یعنی رکاب شاه|قطب سپهر رفعت یعنی رکاب شاه]] * [[/کسرای عهد بین که در ایوان نو نشست|کسرای عهد بین که در ایوان نو نشست]] * [[/کسی که از پس احمد روا بود مرسل|کسی که از پس احمد روا بود مرسل]] * [[/کو آنکه نقد او به ترازوی هفت چرخ|کو آنکه نقد او به ترازوی هفت چرخ]] * [[/گر نشستی ورای خاقانی|گر نشستی ورای خاقانی]] * [[/گفتم ای دل بهر دربان جلال|گفتم ای دل بهر دربان جلال]] * [[/گنج عمری داشتی خاقانیا|گنج عمری داشتی خاقانیا]] * [[/گنج فضائل افضل ساوی شناس و بس|گنج فضائل افضل ساوی شناس و بس]] * [[/گویند کز تبی ملک الشرق درگذشت|گویند کز تبی ملک الشرق درگذشت]] * [[/مادرم کرد وقت نزع، دعا|مادرم کرد وقت نزع، دعا]] * [[/مدار ملک جهان بر مجاهد الدین است|مدار ملک جهان بر مجاهد الدین است]] * [[/مشو خاقانیا مغرور دولت|مشو خاقانیا مغرور دولت]] * [[/من این دو لفظ مثل سازم از کلام عوام|من این دو لفظ مثل سازم از کلام عوام]] * [[/من که خاقانیم آزاد دلم|من که خاقانیم آزاد دلم]] * [[/من که خاقانیم به منت شاه|من که خاقانیم به منت شاه]] * [[/من که خاقانیم جفای وطن|من که خاقانیم جفای وطن]] * [[/من که خاقانیم عزیز حقم|من که خاقانیم عزیز حقم]] * [[/میر چون هفت بیت من خوانده است|میر چون هفت بیت من خوانده است]] * [[/میر کشور گشای رکن الدین|میر کشور گشای رکن الدین]] * [[/نسبت از علم گیر خاقانی|نسبت از علم گیر خاقانی]] * [[/نظیر سعد اکبر میرگشتاسب|نظیر سعد اکبر میرگشتاسب]] * [[/نه معن زائده دانم نه حاتم طائی|نه معن زائده دانم نه حاتم طائی]] * [[/نیک بد رائی با خلق جهان|نیک بد رائی با خلق جهان]] * [[/وقت مردن رشید را گفتم|وقت مردن رشید را گفتم]] * [[/ولینعمتم کیست خاقان اعظم|ولینعمتم کیست خاقان اعظم]] * [[/هان ای زمانه دولت شاه اخستان نگر|هان ای زمانه دولت شاه اخستان نگر]] * [[/های خاقانی تو را جای شکر ریز است و شکر|های خاقانی تو را جای شکر ریز است و شکر]] * [[/هر که را من به مهر خواندم دوست|هر که را من به مهر خواندم دوست]] * [[/هم چنین فرد باش خاقانی|هم چنین فرد باش خاقانی]] * [[/همه کارم ز دور آسمانی|همه کارم ز دور آسمانی]] * [[/یکی دو زایند آبستنان مادر طبع|یکی دو زایند آبستنان مادر طبع]] [[رده:قطعه‌های خاقانی]] hvn4h5eewdx025z1z5vx81rxjk1lr27 0 13945 300870 168135 2026-09-29T20:24:43Z Hanooz 17889 300870 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[خواجوی کرمانی (غزلیات)]] | مؤلف = خواجوی کرمانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما|آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما]] * [[/آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او|آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او]] * [[/آب رخ ما بری و باد شماری|آب رخ ما بری و باد شماری]] * [[/آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی|آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی]] * [[/آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید|آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید]] * [[/آخر ای یار فراموش مکن یارانرا|آخر ای یار فراموش مکن یارانرا]] * [[/آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر|آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر]] * [[/آفتابست یا ستاره‌ی بام|آفتابست یا ستاره‌ی بام]] * [[/آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده|آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده]] * [[/آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست|آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست]] * [[/آن تن ماست یا میان شما|آن تن ماست یا میان شما]] * [[/آن جوهر جانست که در گوهر کانست|آن جوهر جانست که در گوهر کانست]] * [[/آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست|آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست]] * [[/آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند|آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند]] * [[/آن رفت که میل دل من سوی شما بود|آن رفت که میل دل من سوی شما بود]] * [[/آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود|آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود]] * [[/آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید|آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید]] * [[/آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه|آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه]] * [[/آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد|آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد]] * [[/آن لب شیرین همچون جان شیرین|آن لب شیرین همچون جان شیرین]] * [[/آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش|آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش]] * [[/آن ماه مهر پیکر نامهربان ما|آن ماه مهر پیکر نامهربان ما]] * [[/آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم|آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم]] * [[/آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را|آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را]] * [[/آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست|آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست]] * [[/آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست|آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست]] * [[/آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد|آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد]] * [[/آندم که نه شمع و نه لگن بود|آندم که نه شمع و نه لگن بود]] * [[/آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست|آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست]] * [[/آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را|آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را]] * [[/آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش|آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش]] * [[/آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم|آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم]] * [[/آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند|آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند]] * [[/آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد|آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد]] * [[/آه از آن یار که نبود خبر از یارانش|آه از آن یار که نبود خبر از یارانش]] * [[/آه کز آهم مه و پروین بسوخت|آه کز آهم مه و پروین بسوخت]] * [[/آورده ایم روی بسوی دیار خویش|آورده ایم روی بسوی دیار خویش]] * [[/آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم|آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم]] * [[/ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت|ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت]] * [[/ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست|ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست]] * [[/اروض الخلدام مغنی الغوانی|اروض الخلدام مغنی الغوانی]] * [[/از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد|از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد]] * [[/از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای|از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای]] * [[/از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست|از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست]] * [[/از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت|از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت]] * [[/از صومعه پیری بخرابات درآمد|از صومعه پیری بخرابات درآمد]] * [[/از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم|از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم]] * [[/از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی|از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی]] * [[/از لعل آبدار تو نعلم برآتشست|از لعل آبدار تو نعلم برآتشست]] * [[/از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی|از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی]] * [[/اسیر قید محبت ز جان نیندیشد|اسیر قید محبت ز جان نیندیشد]] * [[/اشارت کرده بودی تا بیایم|اشارت کرده بودی تا بیایم]] * [[/اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم|اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم]] * [[/الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش|الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش]] * [[/امروز که من عاشق و دیوانه و مستم|امروز که من عاشق و دیوانه و مستم]] * [[/امشب ای یار قصد خواب مکن|امشب ای یار قصد خواب مکن]] * [[/اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند|اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند]] * [[/اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست|اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست]] * [[/اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم|اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم]] * [[/اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند|اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند]] * [[/اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم|اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم]] * [[/اگر آن ماه مهربان گردد|اگر آن ماه مهربان گردد]] * [[/اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش|اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش]] * [[/اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست|اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست]] * [[/اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی|اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی]] * [[/اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا|اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا]] * [[/اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود|اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود]] * [[/اگر ز پیش برانی مرا که برخواند|اگر ز پیش برانی مرا که برخواند]] * [[/اگر سرم برود در سر وفای شما|اگر سرم برود در سر وفای شما]] * [[/اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست|اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست]] * [[/ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی|ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی]] * [[/ای آینه قدرت بیچون الهی|ای آینه قدرت بیچون الهی]] * [[/ای از حیای لعل لبت آب گشته می|ای از حیای لعل لبت آب گشته می]] * [[/ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته|ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته]] * [[/ای از گل رخسار تو خون در دل لاله|ای از گل رخسار تو خون در دل لاله]] * [[/ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن|ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن]] * [[/ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست|ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست]] * [[/ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان|ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان]] * [[/ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست|ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست]] * [[/ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق|ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق]] * [[/ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا|ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا]] * [[/ای بوستان عارض تو گلستان جان|ای بوستان عارض تو گلستان جان]] * [[/ای تتق بسته از تیره شب برقمر|ای تتق بسته از تیره شب برقمر]] * [[/ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را|ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را]] * [[/ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی|ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی]] * [[/ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم|ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم]] * [[/ای جان جهان جان وجهان برخی جانت|ای جان جهان جان وجهان برخی جانت]] * [[/ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب|ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب]] * [[/ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته|ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته]] * [[/ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش|ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش]] * [[/ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب|ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب]] * [[/ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن|ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن]] * [[/ای خوش وصل یار و فصل بهار|ای خوش وصل یار و فصل بهار]] * [[/ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده|ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده]] * [[/ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله|ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله]] * [[/ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت|ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت]] * [[/ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر|ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر]] * [[/ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز|ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز]] * [[/ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی|ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی]] * [[/ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل|ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل]] * [[/ای دل مکن انکار و از این کار میندیش|ای دل مکن انکار و از این کار میندیش]] * [[/ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب|ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب]] * [[/ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری|ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری]] * [[/ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته|ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته]] * [[/ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز|ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز]] * [[/ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش|ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش]] * [[/ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان|ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان]] * [[/ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان|ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان]] * [[/ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می|ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می]] * [[/ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ|ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ]] * [[/ای روانم بلب لعل تو آورده پناه|ای روانم بلب لعل تو آورده پناه]] * [[/ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی|ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی]] * [[/ای روی تو چشمه‌ی خور چشم|ای روی تو چشمه‌ی خور چشم]] * [[/ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن|ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن]] * [[/ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب|ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب]] * [[/ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان|ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان]] * [[/ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند|ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند]] * [[/ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی|ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی]] * [[/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی|ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] * [[/ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده|ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده]] * [[/ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون|ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون]] * [[/ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق|ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق]] * [[/ای سنبل تازه دسته بسته|ای سنبل تازه دسته بسته]] * [[/ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه|ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه]] * [[/ای سواد خط توشرح مصابیح جمال|ای سواد خط توشرح مصابیح جمال]] * [[/ای شام زلفت بتخانه‌ی چین|ای شام زلفت بتخانه‌ی چین]] * [[/ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش|ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش]] * [[/ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو|ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو]] * [[/ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش|ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش]] [[رده:غزلیات خواجوی کرمانی]] 39w2p7h4to6mleav1qw31kmsecjv342 300871 300870 2026-09-29T20:26:25Z Hanooz 17889 300871 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[خواجوی کرمانی (غزلیات)]] | مؤلف = خواجوی کرمانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش|ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش]] * [[/ای شده بر مه ز شبه مهره ساز|ای شده بر مه ز شبه مهره ساز]] * [[/ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی|ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی]] * [[/ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن|ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن]] * [[/ای صبا با بلبل خوشگوی گوی|ای صبا با بلبل خوشگوی گوی]] * [[/ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو|ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو]] * [[/ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان|ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان]] * [[/ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی|ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی]] * [[/ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو|ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو]] * [[/ای غره ماه از اثر صنع تو غرا|ای غره ماه از اثر صنع تو غرا]] * [[/ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل|ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل]] * [[/ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران|ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران]] * [[/ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست|ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست]] * [[/ای قمر تابی از بناگوشت|ای قمر تابی از بناگوشت]] * [[/ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم|ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم]] * [[/ای لاله زار آتش روی تو آب روی|ای لاله زار آتش روی تو آب روی]] * [[/ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب|ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب]] * [[/ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب|ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب]] * [[/ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان|ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان]] * [[/ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست|ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست]] * [[/ای لبت خنده بر شراب زده|ای لبت خنده بر شراب زده]] * [[/ای لبت میگون و جانم می پرست|ای لبت میگون و جانم می پرست]] * [[/ای ماه تو مهر انور دل|ای ماه تو مهر انور دل]] * [[/ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را|ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را]] * [[/ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس|ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس]] * [[/ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی|ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی]] * [[/ای ملک دلم خراب کرده|ای ملک دلم خراب کرده]] * [[/ای من ز دو چشم نیم مستت مست|ای من ز دو چشم نیم مستت مست]] * [[/ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری|ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری]] * [[/ای می لعل تو کام رندان|ای می لعل تو کام رندان]] * [[/ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی|ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی]] * [[/ای نسیم سحری بوی بهارم برسان|ای نسیم سحری بوی بهارم برسان]] * [[/ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار|ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار]] * [[/ای نفس مشک بیز باد بهاری|ای نفس مشک بیز باد بهاری]] * [[/ای هیچ در میان نه ز موی میان تو|ای هیچ در میان نه ز موی میان تو]] * [[/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید|ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] * [[/ای پسر دامن اهل قدم از دست مده|ای پسر دامن اهل قدم از دست مده]] * [[/ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر|ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر]] * [[/ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست|ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست]] * [[/ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی|ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی]] * [[/ای چراغ دیده‌ی جان روی تو|ای چراغ دیده‌ی جان روی تو]] * [[/ای چشم تو بند مستان|ای چشم تو بند مستان]] * [[/ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان|ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان]] * [[/ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب|ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب]] * [[/ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته|ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته]] * [[/ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل|ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل]] * [[/ای کرده مه را از تیره شب نقاب|ای کرده مه را از تیره شب نقاب]] * [[/ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان|ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان]] * [[/ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات|ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات]] * [[/ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری|ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری]] * [[/ای که شهد شکربن تو برد آب نبات|ای که شهد شکربن تو برد آب نبات]] * [[/ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی|ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی]] * [[/ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار|ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار]] * [[/ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم|ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم]] * [[/این باد کدامست که از کوی شما خاست|این باد کدامست که از کوی شما خاست]] * [[/این بوی بهارست که از صحن چمن خاست|این بوی بهارست که از صحن چمن خاست]] * [[/این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد|این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد]] * [[/این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند|این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند]] * [[/این غزل یک دو نوبت از سرسوز|این غزل یک دو نوبت از سرسوز]] * [[/این همه مستی ما مستی مستی دگرست|این همه مستی ما مستی مستی دگرست]] * [[/این چنین صورت گر از آب و گلست|این چنین صورت گر از آب و گلست]] * [[/این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم|این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم]] * [[/این چه بادست که از سوی چمن می‌آید|این چه بادست که از سوی چمن می‌آید]] * [[/این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی|این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی]] * [[/این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم|این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم]] * [[/این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا|این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا]] * [[/این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند|این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند]] * [[/اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست|اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست]] * [[/ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست|ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست]] * [[/ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست|ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست]] * [[/ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد|ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد]] * [[/ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست|ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست]] * [[/ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی|ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی]] * [[/ایکه لبت آب شکر ریختست|ایکه لبت آب شکر ریختست]] * [[/ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود|ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود]] * [[/ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو|ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو]] * [[/ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی|ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی]] * [[/با تو نقشی که در تصور ماست|با تو نقشی که در تصور ماست]] * [[/با درد دردنوشان درمان چه کار دارد|با درد دردنوشان درمان چه کار دارد]] * [[/با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم|با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم]] * [[/با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر|با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر]] * [[/با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم|با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم]] * [[/با منت کینه و با جمله صفاست|با منت کینه و با جمله صفاست]] * [[/باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی|باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی]] * [[/باز برافراختیم رایت سلطان عشق|باز برافراختیم رایت سلطان عشق]] * [[/باز عزم شراب خواهم کرد|باز عزم شراب خواهم کرد]] * [[/باز هر چند که در دست شهان دارد جای|باز هر چند که در دست شهان دارد جای]] * [[/باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم|باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم]] * [[/باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم|باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم]] * [[/باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود|باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود]] * [[/باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست|باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست]] * [[/باغبان گو برو باد مپیما کز گل|باغبان گو برو باد مپیما کز گل]] * [[/ببوستان می گل بوی لاله گون مستان|ببوستان می گل بوی لاله گون مستان]] * [[/ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد|ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد]] * [[/بتی که طره او مجمع پریشانیست|بتی که طره او مجمع پریشانیست]] * [[/بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار|بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار]] * [[/بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت|بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت]] * [[/بخوبی چو یار من نباشد یاری|بخوبی چو یار من نباشد یاری]] * [[/بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد|بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد]] * [[/بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم|بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم]] * [[/بدایت غم عشاق را نهایت نیست|بدایت غم عشاق را نهایت نیست]] * [[/بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص|بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص]] * [[/بده آن راح روان پرور ریحانی را|بده آن راح روان پرور ریحانی را]] * [[/بدینسان که از ما جهانی جهانی|بدینسان که از ما جهانی جهانی]] * [[/بر اشکم کهربا آبیست روشن|بر اشکم کهربا آبیست روشن]] * [[/بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد|بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد]] * [[/بر سر کوی خرابات محبت کوئیست|بر سر کوی خرابات محبت کوئیست]] * [[/بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت|بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت]] * [[/برآمد بانگ مرغ و نوبت بام|برآمد بانگ مرغ و نوبت بام]] * [[/برآمد ماهم از میدان سواره|برآمد ماهم از میدان سواره]] * [[/برافکن سایبان ظلمت از نور|برافکن سایبان ظلمت از نور]] * [[/برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی|برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی]] * [[/برسر کوی عشق بازاریست|برسر کوی عشق بازاریست]] * [[/برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب|برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب]] * [[/برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو|برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو]] * [[/برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی|برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی]] * [[/برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار|برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار]] * [[/برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ|برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ]] * [[/برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز|برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز]] * [[/برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر|برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر]] * [[/بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم|بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم]] * [[/بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره|بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره]] * [[/بسالی کی چنان ماهی برآید|بسالی کی چنان ماهی برآید]] * [[/بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست|بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست]] * [[/بستیم دل در آن سر زلف دراز باز|بستیم دل در آن سر زلف دراز باز]] * [[/بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع|بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع]] * [[/بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت|بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت]] * [[/بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن|بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن]] * [[/بشکست دل تنگ من خسته کزین دست|بشکست دل تنگ من خسته کزین دست]] * [[/بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن|بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن]] * [[/بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید|بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید]] * [[/بلبلان که رساند نسیم باغ ارم|بلبلان که رساند نسیم باغ ارم]] * [[/بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز|بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز]] * [[/بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند|بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند]] * [[/بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح|بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح]] * [[/بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد|بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد]] * [[/به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند|به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند]] * [[/به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو|به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو]] * [[/به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص|به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص]] * [[/به بوستان جمالت بهار بسیارست|به بوستان جمالت بهار بسیارست]] * [[/به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید|به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید]] * [[/به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد|به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد]] * [[/به سر ماه فکنده طیلسانی|به سر ماه فکنده طیلسانی]] * [[/به شهریار بگوئید حال این درویش|به شهریار بگوئید حال این درویش]] * [[/به عقل کی متصور شود فنون جنون|به عقل کی متصور شود فنون جنون]] * [[/به فلک می‌رسد خروش خروس|به فلک می‌رسد خروش خروس]] * [[/به من رسید نوید وصال دلداران|به من رسید نوید وصال دلداران]] * [[/به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید|به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید]] * [[/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم|به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] * [[/بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد|بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد]] * [[/بهار روی تو بازار مشتری بشکست|بهار روی تو بازار مشتری بشکست]] * [[/بوستان جنتست و سروم حور|بوستان جنتست و سروم حور]] * [[/بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست|بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست]] * [[/بوقت صبح می روشن آفتاب منست|بوقت صبح می روشن آفتاب منست]] * [[/بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن|بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن]] * [[/بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست|بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست]] * [[/بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا|بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا]] * [[/بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز|بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز]] * [[/بگوئید ای رفیقان ساربان را|بگوئید ای رفیقان ساربان را]] * [[/بی تو مرا پر آب دیده|بی تو مرا پر آب دیده]] * [[/بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود|بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود]] * [[/بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد|بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد]] * [[/بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود|بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود]] * [[/بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود|بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود]] * [[/بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم|بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم]] * [[/بیار ای لعبت ساقی شرابی|بیار ای لعبت ساقی شرابی]] * [[/بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور|بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور]] * [[/بیار باده که وقت گلست و موسم باغ|بیار باده که وقت گلست و موسم باغ]] * [[/بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر|بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر]] * [[/بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش|بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش]] * [[/بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست|بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست]] * [[/بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست|بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست]] * [[/تا برآید نفس از عشق دمی باید زد|تا برآید نفس از عشق دمی باید زد]] * [[/تا ترا برگ ما نخواهد بود|تا ترا برگ ما نخواهد بود]] * [[/تا درد نیابند دوا را نشناسند|تا درد نیابند دوا را نشناسند]] * [[/تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد|تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد]] * [[/تا چند به شادی می غمهای تو نوشم|تا چند به شادی می غمهای تو نوشم]] * [[/تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران|تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران]] * [[/تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد|تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد]] * [[/تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت|تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت]] * [[/تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد|تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد]] * [[/تبت یا ذا الجلال و الا کرام|تبت یا ذا الجلال و الا کرام]] * [[/تبسمت الزهر والمزن باک|تبسمت الزهر والمزن باک]] * [[/تحیتی چو هوای ریاض خلد برین|تحیتی چو هوای ریاض خلد برین]] * [[/تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده|تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده]] * [[/تخفیف کن از دور من این باده که مستم|تخفیف کن از دور من این باده که مستم]] * [[/ترا با ما اگر صلحست جنگست|ترا با ما اگر صلحست جنگست]] * [[/ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست|ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست]] * [[/ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست|ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست]] * [[/ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست|ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست]] * [[/ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن|ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن]] * [[/ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم|ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم]] * [[/ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود|ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود]] * [[/ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش|ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش]] * [[/ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی|ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی]] * [[/ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر|ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر]] * [[/ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت|ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت]] * [[/ترک من ترک من گرفت و خطا کرد|ترک من ترک من گرفت و خطا کرد]] * [[/ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او|ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او]] * [[/ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه|ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه]] * [[/ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود|ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود]] * [[/ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند|ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند]] * [[/تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی|تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی]] * [[/تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود|تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود]] * [[/تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند|تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند]] * [[/تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری|تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری]] * [[/تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی|تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی]] * [[/توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد|توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد]] * [[/جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید|جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید]] * [[/جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن|جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن]] * [[/جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید|جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید]] * [[/جان توجه بروی مهوش کرد|جان توجه بروی مهوش کرد]] * [[/جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست|جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست]] * [[/جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست|جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست]] * [[/جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست|جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست]] * [[/جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند|جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند]] * [[/جان پرورم گهی که تو جانان من شوی|جان پرورم گهی که تو جانان من شوی]] * [[/جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست|جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست]] * [[/جانم از غم بلب رسیده‌ی تست|جانم از غم بلب رسیده‌ی تست]] * [[/جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید|جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید]] * [[/جمشید بنده در دولتسرای ماست|جمشید بنده در دولتسرای ماست]] * [[/حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار|حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار]] * [[/حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد|حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد]] * [[/حدیث جان بجز جانان نداند|حدیث جان بجز جانان نداند]] * [[/حدیث شمع از پروانه پرسید|حدیث شمع از پروانه پرسید]] * [[/حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند|حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند]] * [[/حذر کن ز یاری که یاریش نیست|حذر کن ز یاری که یاریش نیست]] * [[/حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می|حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می]] * [[/حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش|حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش]] * [[/حسن تو نهایت جمالست|حسن تو نهایت جمالست]] * [[/حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام|حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام]] * [[/حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم|حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم]] * [[/حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح|حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح]] * [[/خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز|خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز]] * [[/خدا را از سر زاری بگوئید|خدا را از سر زاری بگوئید]] * [[/خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد|خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد]] * [[/خرامنده سروی به رخ گلستانی|خرامنده سروی به رخ گلستانی]] * [[/خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما|خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما]] * [[/خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم|خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم]] * [[/خسرو انجم بگه بام برآمد|خسرو انجم بگه بام برآمد]] * [[/خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته|خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته]] * [[/خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن|خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن]] * [[/خطت که کتابه‌ی جمالست|خطت که کتابه‌ی جمالست]] * [[/خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست|خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست]] * [[/خطی کز تیره شب برخور نوشتست|خطی کز تیره شب برخور نوشتست]] * [[/خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد|خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد]] * [[/خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت|خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت]] * [[/خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد|خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد]] * [[/خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی|خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی]] * [[/خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند|خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند]] * [[/خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند|خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند]] * [[/خوشا با دوستان در بوستان گل|خوشا با دوستان در بوستان گل]] * [[/خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام|خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام]] * [[/خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی|خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی]] * [[/خوشا صبح و صبوحی با همالان|خوشا صبح و صبوحی با همالان]] * [[/خوشا وقتی که از بستانسرائی|خوشا وقتی که از بستانسرائی]] * [[/خوشا چشمی که بیند روی ترکان|خوشا چشمی که بیند روی ترکان]] * [[/خوشا کشته برطرف میدان او|خوشا کشته برطرف میدان او]] * [[/خویش را در کوی بیخویشی فکن|خویش را در کوی بیخویشی فکن]] * [[/خیز تا باده در پیاله کنیم|خیز تا باده در پیاله کنیم]] * [[/خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم|خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم]] * [[/خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین|خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین]] * [[/خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم|خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم]] * [[/خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند|خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند]] * [[/داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم|داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم]] * [[/دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر|دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر]] * [[/دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد|دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد]] * [[/در آن مجلس که جام عشق نوشند|در آن مجلس که جام عشق نوشند]] * [[/در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی|در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی]] * [[/در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی|در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی]] * [[/در تابم از دو هندوی آتش پرستشان|در تابم از دو هندوی آتش پرستشان]] * [[/در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز|در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز]] * [[/در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست|در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست]] * [[/در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی|در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی]] * [[/در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد|در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد]] * [[/در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست|در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست]] * [[/در شب زلف تو مهتابی خوشست|در شب زلف تو مهتابی خوشست]] * [[/در پای تو هرکس که سر انداز نیاید|در پای تو هرکس که سر انداز نیاید]] * [[/در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم|در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم]] * [[/درد دل خویش با که گویم|درد دل خویش با که گویم]] * [[/درد غم عشق را طبیب نباشد|درد غم عشق را طبیب نباشد]] * [[/درد محبت درمان ندارد|درد محبت درمان ندارد]] * [[/درد من دلخسته بدرمان که رساند|درد من دلخسته بدرمان که رساند]] * [[/دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت|دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت]] * [[/دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا|دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا]] * [[/دست گیرید و بدستم می گلفام دهید|دست گیرید و بدستم می گلفام دهید]] * [[/دل بدست یار و غم در دل بماند|دل بدست یار و غم در دل بماند]] * [[/دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم|دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم]] * [[/دل مجروح مرا آگهی از جان دادند|دل مجروح مرا آگهی از جان دادند]] * [[/دل من باز هوای سر کوئی دارد|دل من باز هوای سر کوئی دارد]] * [[/دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد|دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد]] * [[/دل من زحمت جان برنتابد|دل من زحمت جان برنتابد]] * [[/دل گل زنده گردد از دم خم|دل گل زنده گردد از دم خم]] * [[/دلا از جان زبان درکش که جانان|دلا از جان زبان درکش که جانان]] * [[/دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی|دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی]] * [[/دلا تا طلعت سلمی نیابی|دلا تا طلعت سلمی نیابی]] * [[/دلا جان در ره جانان حجابست|دلا جان در ره جانان حجابست]] * [[/دلا سود عالم زیانی نیرزد|دلا سود عالم زیانی نیرزد]] * [[/دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست|دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست]] * [[/دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست|دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست]] * [[/دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد|دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد]] * [[/دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم|دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم]] * [[/دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد|دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد]] * [[/دلم با مردم چشمت چنانست|دلم با مردم چشمت چنانست]] * [[/دلم بی وصل جانان جان نخواهد|دلم بی وصل جانان جان نخواهد]] * [[/دلم دیده از دوستان برنگیرد|دلم دیده از دوستان برنگیرد]] * [[/دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل|دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل]] * [[/دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل|دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل]] * [[/دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد|دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد]] * [[/دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی|دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی]] * [[/دو جان وقف حریم حرم او کردیم|دو جان وقف حریم حرم او کردیم]] * [[/دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور|دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور]] * [[/دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی|دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی]] * [[/دوش می‌آید نگار بربرم|دوش می‌آید نگار بربرم]] * [[/دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو|دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو]] * [[/دوش پیری ز خرابات برون آمد مست|دوش پیری ز خرابات برون آمد مست]] * [[/دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی|دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی]] * [[/دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن|دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن]] * [[/دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند|دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند]] * [[/دوش چون موکب سلطان خیالش برسید|دوش چون موکب سلطان خیالش برسید]] * [[/دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود|دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود]] * [[/دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود|دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود]] * [[/دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود|دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود]] * [[/دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش|دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش]] * [[/دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه|دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه]] * [[/دی سیر برآمد دلم از روز جوانی|دی سیر برآمد دلم از روز جوانی]] * [[/دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک|دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک]] * [[/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی|دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] * [[/دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب|دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب]] * [[/دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب|دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب]] * [[/دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست|دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست]] * [[/دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت|دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت]] * [[/دیشب همه منزل من کوی مغان بود|دیشب همه منزل من کوی مغان بود]] * [[/دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود|دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود]] * [[/راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود|راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود]] * [[/رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را|رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را]] * [[/راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی|راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی]] * [[/رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را|رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را]] * [[/رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل|رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل]] * [[/رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست|رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست]] * [[/رخت خورشید را یات جمالست|رخت خورشید را یات جمالست]] * [[/رخت شمع شبستان می‌نهندش|رخت شمع شبستان می‌نهندش]] * [[/رخسار تو شمع کایناتست|رخسار تو شمع کایناتست]] * [[/رخش با آب و آتش در نقابست|رخش با آب و آتش در نقابست]] * [[/رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم|رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم]] * [[/رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب|رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب]] * [[/رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش|رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش]] * [[/رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش|رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش]] * [[/رمضان آمد و شد کار صراحی از دست|رمضان آمد و شد کار صراحی از دست]] * [[/رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست|رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست]] * [[/رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند|رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند]] * [[/رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم|رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم]] * [[/روز رخسار تو ماهی روشنست|روز رخسار تو ماهی روشنست]] * [[/روز عیش و طرب و عید صیامست امروز|روز عیش و طرب و عید صیامست امروز]] * [[/روزگاری روی در روی نگاری داشتم|روزگاری روی در روی نگاری داشتم]] * [[/روزی به سر کوی خرابات رسیدم|روزی به سر کوی خرابات رسیدم]] * [[/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست|روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] * [[/روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه|روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه]] * [[/روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی|روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی]] * [[/روی زمین و خون دلم نم گرفته است|روی زمین و خون دلم نم گرفته است]] * [[/روی نکو بی وجود ناز نباشد|روی نکو بی وجود ناز نباشد]] * [[/ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست|ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست]] * [[/ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم|ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم]] * [[/ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی|ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی]] * [[/ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد|ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد]] * [[/ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد|ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد]] * [[/ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی|ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی]] * [[/ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم|ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم]] * [[/ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی|ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی]] * [[/ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست|ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست]] * [[/ز شهریار که آید که حال یار بگوید|ز شهریار که آید که حال یار بگوید]] * [[/ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست|ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست]] * [[/ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس|ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس]] * [[/ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم|ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم]] * [[/ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند|ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند]] * [[/ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت|ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت]] * [[/زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست|زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست]] * [[/زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن|زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن]] * [[/زلال مشربم از لفظ آبدار خودست|زلال مشربم از لفظ آبدار خودست]] * [[/زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست|زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست]] * [[/زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست|زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست]] * [[/زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند|زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند]] * [[/زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی|زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی]] * [[/زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار|زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار]] * [[/زهی جمال تو خورشید مشرق دیده|زهی جمال تو خورشید مشرق دیده]] * [[/زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین|زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین]] * [[/زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده|زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده]] * [[/زهی روی تو صبح شب نشینان|زهی روی تو صبح شب نشینان]] * [[/زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده|زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده]] * [[/زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال|زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال]] * [[/زهی زلفت شکسته نرخ سنبل|زهی زلفت شکسته نرخ سنبل]] * [[/زهی زلفت گرهگیری پر از بند|زهی زلفت گرهگیری پر از بند]] * [[/زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور|زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور]] * [[/زهی لعل تو در درج منضود|زهی لعل تو در درج منضود]] * [[/زهی مستی من ز بادام مستش|زهی مستی من ز بادام مستش]] * [[/زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال|زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال]] * [[/ساقی سیمبر بیار شراب|ساقی سیمبر بیار شراب]] * [[/ساقیا ساغر شراب کجاست|ساقیا ساغر شراب کجاست]] * [[/ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند|ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند]] * [[/ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را|ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را]] * [[/ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند|ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند]] * [[/ساقیان چون دم از شراب زنند|ساقیان چون دم از شراب زنند]] * [[/سبحان من تقدس بالعز و الجلال|سبحان من تقدس بالعز و الجلال]] * [[/سبحان من یسبحه الرمل فی القفار|سبحان من یسبحه الرمل فی القفار]] * [[/سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید|سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید]] * [[/سحاب سیل فشان چشم رودبار منست|سحاب سیل فشان چشم رودبار منست]] * [[/سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست|سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست]] * [[/سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید|سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید]] * [[/سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی|سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی]] * [[/سحرگه ماه عقرب زلف من مست|سحرگه ماه عقرب زلف من مست]] * [[/سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن|سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن]] * [[/سخن یار ز اغیار بباید پوشید|سخن یار ز اغیار بباید پوشید]] * [[/سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش|سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش]] * [[/سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش|سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش]] * [[/سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین|سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین]] * [[/سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق|سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق]] * [[/سریست مرا با تو که اغیار نداند|سریست مرا با تو که اغیار نداند]] * [[/سقی الله ایام وصل الغوانی|سقی الله ایام وصل الغوانی]] * [[/سلامی به جانان فرستاده‌ام|سلامی به جانان فرستاده‌ام]] * [[/سنبل سیه بر سمن مزن|سنبل سیه بر سمن مزن]] * [[/سنبلش برگ ارغوان بگرفت|سنبلش برگ ارغوان بگرفت]] * [[/سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند|سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند]] * [[/سوز غم تو آتشم از جان بر آورد|سوز غم تو آتشم از جان بر آورد]] * [[/سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند|سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند]] * [[/سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل|سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل]] * [[/سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت|سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت]] * [[/سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد|سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد]] * [[/سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد|سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد]] * [[/شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند|شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند]] * [[/شام شکستگان را هرگز سحر نباشد|شام شکستگان را هرگز سحر نباشد]] * [[/شامش از صبح فروزنده درآویخته است|شامش از صبح فروزنده درآویخته است]] * [[/شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی|شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی]] * [[/شب رحیل ز افغان خستگان مراحل|شب رحیل ز افغان خستگان مراحل]] * [[/شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی|شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی]] * [[/شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود|شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود]] * [[/شبی که راه هم آه آتش افشان را|شبی که راه هم آه آتش افشان را]] * [[/شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست|شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست]] * [[/شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر|شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر]] * [[/شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم|شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم]] * [[/شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست|شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست]] * [[/شمع ما مامول هر پروانه نیست|شمع ما مامول هر پروانه نیست]] * [[/شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق|شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق]] * [[/شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است|شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است]] * [[/شکر تنگ تو تنگ شکر آمد|شکر تنگ تو تنگ شکر آمد]] * [[/شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست|شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست]] * [[/صبح وصل از افق مهر بر آید روزی|صبح وصل از افق مهر بر آید روزی]] * [[/صبح چون گلشن جمال تو دید|صبح چون گلشن جمال تو دید]] * [[/صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت|صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت]] * [[/صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم|صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم]] * [[/صبحست ساقیا می چون آفتاب کو|صبحست ساقیا می چون آفتاب کو]] * [[/صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد|صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد]] * [[/صل علی محمد دره تاج الاصطفا|صل علی محمد دره تاج الاصطفا]] * [[/صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند|صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند]] * [[/صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او|صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او]] * [[/طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست|طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست]] * [[/طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار|طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار]] * [[/طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب|طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب]] * [[/طره‌های تو کمند افکن طرارانند|طره‌های تو کمند افکن طرارانند]] * [[/طفل بود در نظر پیر عشق|طفل بود در نظر پیر عشق]] * [[/طلع الصبح من وراء حجاب|طلع الصبح من وراء حجاب]] * [[/طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب|طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب]] * [[/طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا|طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا]] * [[/طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد|طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد]] * [[/طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد|طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد]] * [[/عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام|عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام]] * [[/عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند|عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند]] * [[/عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند|عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند]] * [[/عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود|عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود]] * [[/عجب دارم گر او حالم نداند|عجب دارم گر او حالم نداند]] * [[/عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم|عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم]] * [[/عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست|عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست]] * [[/عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید|عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید]] * [[/عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست|عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست]] * [[/عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست|عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست]] * [[/عید آمد و آنماه دلافروز نیامد|عید آمد و آنماه دلافروز نیامد]] * [[/غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست|غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست]] * [[/فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر|فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر]] * [[/فروغ عارض او یا سپیده سحرست|فروغ عارض او یا سپیده سحرست]] * [[/قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته|قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته]] * [[/قصه غصه فرهاد بشیرین که برد|قصه غصه فرهاد بشیرین که برد]] * [[/قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار|قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار]] * [[/لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست|لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست]] * [[/لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد|لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد]] * [[/لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد|لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد]] * [[/لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت|لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت]] * [[/ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم|ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم]] * [[/ما برکنار و با تو کمر در میان بماند|ما برکنار و با تو کمر در میان بماند]] * [[/ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم|ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم]] * [[/ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم|ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم]] * [[/ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم|ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم]] * [[/ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم|ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم]] * [[/ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر|ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر]] * [[/ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم|ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم]] * [[/ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم|ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم]] * [[/ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم|ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم]] * [[/ما مست می لعل روان پرور یاریم|ما مست می لعل روان پرور یاریم]] * [[/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم|ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] * [[/ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست|ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست]] * [[/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست|مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] * [[/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار|مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] * [[/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند|ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] * [[/ماربت نشود مرتفع ببعد منازل|ماربت نشود مرتفع ببعد منازل]] * [[/ماه فرو رفت و آفتاب برآمد|ماه فرو رفت و آفتاب برآمد]] * [[/ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد|ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد]] * [[/ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند|ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند]] * [[/ماه یا جنتست یا رخسار|ماه یا جنتست یا رخسار]] * [[/مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش|مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش]] * [[/مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم|مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم]] * [[/مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم|مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم]] * [[/مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد|مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد]] * [[/مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید|مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید]] * [[/مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود|مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود]] * [[/مرا ز هجر تو امید زندگانی کو|مرا ز هجر تو امید زندگانی کو]] * [[/مرا وقتی نگاری خرگهی بود|مرا وقتی نگاری خرگهی بود]] * [[/مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل|مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل]] * [[/مرا که نیست بخاک درت امید وصول|مرا که نیست بخاک درت امید وصول]] * [[/مرا یاقوت او قوت روانست|مرا یاقوت او قوت روانست]] * [[/مراد بین که به پیش مرید باز آمد|مراد بین که به پیش مرید باز آمد]] * [[/مردان این قدم را باید که سر نباشد|مردان این قدم را باید که سر نباشد]] * [[/مردیم در خمار و شرابی نیافتیم|مردیم در خمار و شرابی نیافتیم]] * [[/مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست|مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست]] * [[/مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید|مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید]] * [[/مرغ در راه او پر اندازد|مرغ در راه او پر اندازد]] * [[/مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند|مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند]] * [[/مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند|مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند]] * [[/مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید|مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید]] * [[/مستم ز دو چشم نیمه مستش|مستم ز دو چشم نیمه مستش]] * [[/مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی|مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی]] * [[/مسیح روح را مریم حجابست|مسیح روح را مریم حجابست]] * [[/مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار|مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار]] * [[/مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست|مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست]] * [[/مشنو که چراغ دل من روی تو نبود|مشنو که چراغ دل من روی تو نبود]] * [[/معلوم نگردد سخن عشق بتقریر|معلوم نگردد سخن عشق بتقریر]] * [[/معنی این صورت از صورتگران چین بپرس|معنی این صورت از صورتگران چین بپرس]] * [[/مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب|مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب]] * [[/من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم|من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم]] * [[/من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم|من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم]] * [[/من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم|من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم]] * [[/من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست|من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست]] * [[/من بیدل نگر از صحبت جانان محروم|من بیدل نگر از صحبت جانان محروم]] * [[/من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد|من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد]] * [[/من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام|من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام]] * [[/من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب|من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب]] * [[/من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم|من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم]] * [[/من کیم زاری نزار افتاده‌ئی|من کیم زاری نزار افتاده‌ئی]] * [[/منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت|منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت]] * [[/منزل پیر مغان کوی خرابات فناست|منزل پیر مغان کوی خرابات فناست]] * [[/منزلگه جانست که جانان من آنجاست|منزلگه جانست که جانان من آنجاست]] * [[/منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار|منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار]] * [[/مه بی مهر من ز شعر سیاه|مه بی مهر من ز شعر سیاه]] * [[/مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد|مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد]] * [[/مه چنین دلستان نمی‌افتد|مه چنین دلستان نمی‌افتد]] * [[/مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی|مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی]] * [[/مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود|مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود]] * [[/مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای|مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای]] * [[/مهی چون او به ماهی برنیاید|مهی چون او به ماهی برنیاید]] * [[/مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را|مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را]] * [[/مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا|مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا]] * [[/مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست|مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست]] * [[/مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی|مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی]] * [[/مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام|مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام]] * [[/میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی|میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی]] * [[/میانش موئی و شیرین دهان هیچ|میانش موئی و شیرین دهان هیچ]] * [[/میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا|میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا]] * [[/می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم|می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم]] * [[/می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند|می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند]] * [[/می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم|می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم]] * [[/ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید|ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید]] * [[/نرگس مستت فتنه‌ی مستان|نرگس مستت فتنه‌ی مستان]] * [[/نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم|نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم]] * [[/نسیم باد صبا جان من فدای تو باد|نسیم باد صبا جان من فدای تو باد]] * [[/نسیم باد صبا چون ز بوستان آید|نسیم باد صبا چون ز بوستان آید]] * [[/نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم|نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم]] * [[/نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین|نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین]] * [[/نشان بی نشانان بی نشانیست|نشان بی نشانان بی نشانیست]] * [[/نشان دل بی نشان از که جویم|نشان دل بی نشان از که جویم]] * [[/نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم|نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم]] * [[/نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز|نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز]] * [[/نظری کن اگرت خاطر درویشانست|نظری کن اگرت خاطر درویشانست]] * [[/نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست|نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست]] * [[/نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو|نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو]] * [[/نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست|نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست]] * [[/نقاش که او صورت ارژنگ نگارد|نقاش که او صورت ارژنگ نگارد]] * [[/نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود|نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود]] * [[/نه آخر تو آنی که ما را زیانی|نه آخر تو آنی که ما را زیانی]] * [[/نه درد عشق می‌یارم نهفتن|نه درد عشق می‌یارم نهفتن]] * [[/نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی|نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی]] * [[/نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس|نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس]] * [[/نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت|نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت]] * [[/نوبتی صبح برآمد ببام|نوبتی صبح برآمد ببام]] * [[/نور رویت تاب در شمع شبستان افکند|نور رویت تاب در شمع شبستان افکند]] * [[/نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم|نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم]] * [[/نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک|نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک]] * [[/نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد|نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد]] * [[/نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن|نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن]] * [[/نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم|نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم]] * [[/نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ|نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ]] * [[/هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش|هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش]] * [[/هر زمان آهنگ بیزاریش بین|هر زمان آهنگ بیزاریش بین]] * [[/هر نسخه که در وصف خط یار نویسند|هر نسخه که در وصف خط یار نویسند]] * [[/هر کرا یار یار می‌افتد|هر کرا یار یار می‌افتد]] * [[/هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من|هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من]] * [[/هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست|هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست]] * [[/هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد|هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد]] * [[/هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب|هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب]] * [[/هر که را سکه درستست بزر باز نماند|هر که را سکه درستست بزر باز نماند]] * [[/هر کو بصری دارد با او نظری دارد|هر کو بصری دارد با او نظری دارد]] * [[/هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود|هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود]] * [[/هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد|هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد]] * [[/هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام|هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام]] * [[/هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید|هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید]] * [[/هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین|هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین]] * [[/هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست|هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست]] * [[/هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل|هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل]] * [[/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند|هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] * [[/همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند|همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند]] * [[/همه گنج جهان ماری نیرزد|همه گنج جهان ماری نیرزد]] * [[/همچو بالات بگویم سخنی راست ترا|همچو بالات بگویم سخنی راست ترا]] * [[/همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید|همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید]] * [[/هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد|هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد]] * [[/هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن|هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن]] * [[/هنوزت نرگس اندر عین خوابست|هنوزت نرگس اندر عین خوابست]] * [[/هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت|هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت]] * [[/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست|هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] * [[/هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست|هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست]] * [[/هیچ شکر چو آن دهان دیدی|هیچ شکر چو آن دهان دیدی]] * [[/هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است|هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است]] * [[/هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام|هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام]] * [[/هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست|هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست]] * [[/هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند|هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند]] * [[/ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست|ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست]] * [[/وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد|وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد]] * [[/وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود|وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود]] * [[/وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد|وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد]] * [[/وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن|وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن]] * [[/وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار|وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار]] * [[/وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم|وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم]] * [[/وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک|وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک]] * [[/وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست|وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست]] * [[/وهم بسی رفت و مکانش ندید|وهم بسی رفت و مکانش ندید]] * [[/پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند|پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند]] * [[/پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای|پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای]] * [[/پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش|پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش]] * [[/پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی|پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی]] * [[/پری رخا منه از دست یکزمان شیشه|پری رخا منه از دست یکزمان شیشه]] * [[/پری رخان که برخ رشک لعبت چینند|پری رخان که برخ رشک لعبت چینند]] * [[/پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد|پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد]] * [[/پندم به چه عقل می‌دهد پیر|پندم به چه عقل می‌دهد پیر]] * [[/پیداست که از دود دم ما چه برآید|پیداست که از دود دم ما چه برآید]] * [[/پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات|پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات]] * [[/پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست|پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست]] * [[/پیش عاقل نیاز چیست نماز|پیش عاقل نیاز چیست نماز]] * [[/پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد|پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد]] * [[/پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد|پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد]] * [[/چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم|چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم]] * [[/چشمت دل پر ز تاب خواهد|چشمت دل پر ز تاب خواهد]] * [[/چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند|چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند]] * [[/چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب|چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب]] * [[/چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد|چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد]] * [[/چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی|چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی]] * [[/چه خوش باشد دمی با دوستداری|چه خوش باشد دمی با دوستداری]] * [[/چه خوش باشد میان لاله زاران|چه خوش باشد میان لاله زاران]] * [[/چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان|چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان]] * [[/چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی|چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی]] * [[/چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند|چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند]] * [[/چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت|چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت]] * [[/چو از برگ گلش سنبل دمیدست|چو از برگ گلش سنبل دمیدست]] * [[/چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت|چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت]] * [[/چو برکشی علم قربت از حریم حرم|چو برکشی علم قربت از حریم حرم]] * [[/چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد|چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد]] * [[/چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش|چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش]] * [[/چو حرفی بخوانی ز طومار عشق|چو حرفی بخوانی ز طومار عشق]] * [[/چو در نظر نبود روی دوستان ما را|چو در نظر نبود روی دوستان ما را]] * [[/چو در گره فکنی آن کمند پر چین را|چو در گره فکنی آن کمند پر چین را]] * [[/چو دستان برکشد مرغ صراحی|چو دستان برکشد مرغ صراحی]] * [[/چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است|چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است]] * [[/چو شام شد بشبستان باید کرد|چو شام شد بشبستان باید کرد]] * [[/چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست|چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست]] * [[/چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند|چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند]] * [[/چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند|چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند]] * [[/چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام|چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام]] * [[/چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار|چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار]] * [[/چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال|چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال]] * [[/چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران|چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران]] * [[/چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی|چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی]] * [[/چو چشم مست تو می پرستم|چو چشم مست تو می پرستم]] * [[/چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد|چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد]] * [[/چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف|چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف]] * [[/چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید|چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید]] * [[/چون ترک من سپاه حبش برختن زند|چون ترک من سپاه حبش برختن زند]] * [[/چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد|چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد]] * [[/چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند|چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند]] * [[/چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند|چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند]] * [[/چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد|چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد]] * [[/چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده|چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده]] * [[/چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد|چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد]] * [[/چون طره عنبر شکنش در شکن افتد|چون طره عنبر شکنش در شکن افتد]] * [[/چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد|چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد]] * [[/چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم|چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم]] * [[/چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد|چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد]] * [[/چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی|چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی]] * [[/چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی|چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی]] * [[/چون نیست ما را با او وصالی|چون نیست ما را با او وصالی]] * [[/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی|چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] * [[/چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز|چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز]] * [[/چگونه سرو روان گویمت که عین روانی|چگونه سرو روان گویمت که عین روانی]] * [[/کار ما بی قد زیبات نمی آید راست|کار ما بی قد زیبات نمی آید راست]] * [[/کار من شکسته بسامان رسید باز|کار من شکسته بسامان رسید باز]] * [[/کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش|کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش]] * [[/کارم از دست دل فرو بستست|کارم از دست دل فرو بستست]] * [[/کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد|کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد]] * [[/کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت|کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت]] * [[/کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست|کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست]] * [[/کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی|کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی]] * [[/کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی|کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی]] * [[/کجا بود من مدهوش را حضور نماز|کجا بود من مدهوش را حضور نماز]] * [[/کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا|کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا]] * [[/کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید|کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید]] * [[/کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست|کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست]] * [[/کدام یار که ما را پیام یار آرد|کدام یار که ما را پیام یار آرد]] * [[/کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی|کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی]] * [[/کس حال من سوخته جز شمع نداند|کس حال من سوخته جز شمع نداند]] * [[/کس نیست که دست من غمخوار بگیرد|کس نیست که دست من غمخوار بگیرد]] * [[/کسی را از تو کامی برنیاید|کسی را از تو کامی برنیاید]] * [[/کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد|کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد]] * [[/کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند|کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند]] * [[/کسی کو دل بر جانان ندارد|کسی کو دل بر جانان ندارد]] * [[/کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم|کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم]] * [[/کفر سر زلف تو ایمان ماست|کفر سر زلف تو ایمان ماست]] * [[/که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو|که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو]] * [[/که می‌رود که پیامم به شهریار رساند|که می‌رود که پیامم به شهریار رساند]] * [[/کو دل که او بدام غمت پای بند نیست|کو دل که او بدام غمت پای بند نیست]] * [[/کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم|کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم]] * [[/کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد|کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد]] * [[/کیست که با من حدیث یار بگوید|کیست که با من حدیث یار بگوید]] * [[/کیست که گوید ببارگاه سلاطین|کیست که گوید ببارگاه سلاطین]] * [[/گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی|گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی]] * [[/گر آن مه در نظر بودی چه بودی|گر آن مه در نظر بودی چه بودی]] * [[/گر از جور جانان ننالی رواست|گر از جور جانان ننالی رواست]] * [[/گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی|گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی]] * [[/گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی|گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی]] * [[/گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست|گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست]] * [[/گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد|گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد]] * [[/گر راه بود بر سر کوی تو صبا را|گر راه بود بر سر کوی تو صبا را]] * [[/گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد|گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد]] * [[/گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست|گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست]] * [[/گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم|گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم]] * [[/گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود|گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود]] * [[/گر من خمار خود ز لب یار بشکنم|گر من خمار خود ز لب یار بشکنم]] * [[/گر می‌کشندم ور می‌کشندم|گر می‌کشندم ور می‌کشندم]] * [[/گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست|گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست]] * [[/گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام|گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام]] * [[/گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش|گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش]] * [[/گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام|گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام]] * [[/گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل|گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل]] * [[/گر یار یار باشدت ای یار غم مخور|گر یار یار باشدت ای یار غم مخور]] * [[/گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است|گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است]] * [[/گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی|گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی]] * [[/گردون کنایتی ز سر بام ما بود|گردون کنایتی ز سر بام ما بود]] * [[/گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی|گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی]] * [[/گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود|گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود]] * [[/گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست|گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست]] * [[/گرچه کاری چو عقبازی نیست|گرچه کاری چو عقبازی نیست]] * [[/گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال|گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال]] * [[/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی|گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] * [[/گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی|گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی]] * [[/گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست|گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست]] * [[/گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی|گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی]] * [[/گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست|گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست]] * [[/گل اندامی که گلگون می‌دواند|گل اندامی که گلگون می‌دواند]] * [[/گل بستان خرد لفظ دلارای منست|گل بستان خرد لفظ دلارای منست]] * [[/گل سوری دگر بجلوه گری|گل سوری دگر بجلوه گری]] * [[/گل نهالی به بوستان آورد|گل نهالی به بوستان آورد]] * [[/گلزار جنتست رخ حور پیکرش|گلزار جنتست رخ حور پیکرش]] * [[/گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید|گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید]] * [[/گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم|گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم]] * [[/گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند|گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند]] * [[/گمان مبر که دلم میل دوستان نکند|گمان مبر که دلم میل دوستان نکند]] * [[/گهم رانی و گه دشنام خوانی|گهم رانی و گه دشنام خوانی]] * [[/گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد|گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد]] * [[/گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون|گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون]] * [[/گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید|گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید]] * [[/گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب|گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب]] * [[/گویند که صبرآتش عشقت بنشاند|گویند که صبرآتش عشقت بنشاند]] * [[/یا باری البرایا یا زاری الذراری|یا باری البرایا یا زاری الذراری]] * [[/یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق|یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق]] * [[/یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید|یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید]] * [[/یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان|یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان]] * [[/یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول|یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول]] * [[/یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی|یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی]] * [[/یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی|یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی]] * [[/یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی|یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی]] * [[/یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت|یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت]] * [[/یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود|یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود]] * [[/یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود|یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود]] * [[/یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا|یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا]] * [[/یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی|یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی]] * [[/یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد|یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد]] * [[/یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد|یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد]] * [[/یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد|یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد]] * [[/یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش|یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش]] * [[/یاران همه مخمور و قدح پر می نابست|یاران همه مخمور و قدح پر می نابست]] * [[/یارش نتوان گفت که از یار بنالد|یارش نتوان گفت که از یار بنالد]] * [[/یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست|یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست]] [[رده:غزلیات خواجوی کرمانی]] 8olpo3z7ah3uymit57s79lhehb9m4wt 300878 300871 2026-09-29T20:48:16Z Hanooz 17889 300878 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[خواجوی کرمانی (غزلیات)]] | مؤلف = خواجوی کرمانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما|آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما]] * [[/آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او|آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او]] * [[/آب رخ ما بری و باد شماری|آب رخ ما بری و باد شماری]] * [[/آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی|آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی]] * [[/آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید|آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید]] * [[/آخر ای یار فراموش مکن یارانرا|آخر ای یار فراموش مکن یارانرا]] * [[/آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر|آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر]] * [[/آفتابست یا ستاره‌ی بام|آفتابست یا ستاره‌ی بام]] * [[/آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد|آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد]] * [[/آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده|آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده]] * [[/آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست|آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست]] * [[/آن تن ماست یا میان شما|آن تن ماست یا میان شما]] * [[/آن جوهر جانست که در گوهر کانست|آن جوهر جانست که در گوهر کانست]] * [[/آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست|آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست]] * [[/آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند|آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند]] * [[/آن رفت که میل دل من سوی شما بود|آن رفت که میل دل من سوی شما بود]] * [[/آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود|آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود]] * [[/آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید|آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید]] * [[/آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه|آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه]] * [[/آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد|آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد]] * [[/آن لب شیرین همچون جان شیرین|آن لب شیرین همچون جان شیرین]] * [[/آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش|آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش]] * [[/آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم|آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم]] * [[/آن ماه مهر پیکر نامهربان ما|آن ماه مهر پیکر نامهربان ما]] * [[/آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را|آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را]] * [[/آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست|آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست]] * [[/آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست|آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست]] * [[/آندم که نه شمع و نه لگن بود|آندم که نه شمع و نه لگن بود]] * [[/آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست|آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست]] * [[/آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد|آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد]] * [[/آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را|آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را]] * [[/آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش|آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش]] * [[/آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم|آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم]] * [[/آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند|آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند]] * [[/آورده ایم روی بسوی دیار خویش|آورده ایم روی بسوی دیار خویش]] * [[/آه از آن یار که نبود خبر از یارانش|آه از آن یار که نبود خبر از یارانش]] * [[/آه کز آهم مه و پروین بسوخت|آه کز آهم مه و پروین بسوخت]] * [[/آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم|آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم]] * [[/ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت|ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت]] * [[/ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست|ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست]] * [[/اروض الخلدام مغنی الغوانی|اروض الخلدام مغنی الغوانی]] * [[/از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد|از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد]] * [[/از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای|از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای]] * [[/از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست|از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست]] * [[/از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت|از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت]] * [[/از صومعه پیری بخرابات درآمد|از صومعه پیری بخرابات درآمد]] * [[/از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم|از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم]] * [[/از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی|از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی]] * [[/از لعل آبدار تو نعلم برآتشست|از لعل آبدار تو نعلم برآتشست]] * [[/از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی|از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی]] * [[/اسیر قید محبت ز جان نیندیشد|اسیر قید محبت ز جان نیندیشد]] * [[/اشارت کرده بودی تا بیایم|اشارت کرده بودی تا بیایم]] * [[/اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم|اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم]] * [[/اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم|اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم]] * [[/اگر آن ماه مهربان گردد|اگر آن ماه مهربان گردد]] * [[/اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش|اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش]] * [[/اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست|اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست]] * [[/اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی|اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی]] * [[/اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست|اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست]] * [[/اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا|اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا]] * [[/اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود|اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود]] * [[/اگر ز پیش برانی مرا که برخواند|اگر ز پیش برانی مرا که برخواند]] * [[/اگر سرم برود در سر وفای شما|اگر سرم برود در سر وفای شما]] * [[/الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش|الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش]] * [[/امروز که من عاشق و دیوانه و مستم|امروز که من عاشق و دیوانه و مستم]] * [[/امشب ای یار قصد خواب مکن|امشب ای یار قصد خواب مکن]] * [[/اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند|اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند]] * [[/اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند|اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند]] * [[/اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست|اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست]] * [[/اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم|اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم]] * [[/ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی|ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی]] * [[/ای آینه قدرت بیچون الهی|ای آینه قدرت بیچون الهی]] * [[/ای از حیای لعل لبت آب گشته می|ای از حیای لعل لبت آب گشته می]] * [[/ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته|ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته]] * [[/ای از گل رخسار تو خون در دل لاله|ای از گل رخسار تو خون در دل لاله]] * [[/ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن|ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن]] * [[/ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست|ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست]] * [[/ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان|ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان]] * [[/ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست|ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست]] * [[/ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق|ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق]] * [[/ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا|ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا]] * [[/ای بوستان عارض تو گلستان جان|ای بوستان عارض تو گلستان جان]] * [[/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید|ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] * [[/ای پسر دامن اهل قدم از دست مده|ای پسر دامن اهل قدم از دست مده]] * [[/ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر|ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر]] * [[/ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست|ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست]] * [[/ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی|ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی]] * [[/ای تتق بسته از تیره شب برقمر|ای تتق بسته از تیره شب برقمر]] * [[/ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را|ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را]] * [[/ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی|ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی]] * [[/ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم|ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم]] * [[/ای جان جهان جان وجهان برخی جانت|ای جان جهان جان وجهان برخی جانت]] * [[/ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب|ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب]] * [[/ای چراغ دیده‌ی جان روی تو|ای چراغ دیده‌ی جان روی تو]] * [[/ای چشم تو بند مستان|ای چشم تو بند مستان]] * [[/ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان|ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان]] * [[/ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب|ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب]] * [[/ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته|ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته]] * [[/ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته|ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته]] * [[/ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش|ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش]] * [[/ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب|ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب]] * [[/ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن|ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن]] * [[/ای خوش وصل یار و فصل بهار|ای خوش وصل یار و فصل بهار]] * [[/ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده|ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده]] * [[/ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله|ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله]] * [[/ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت|ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت]] * [[/ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر|ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر]] * [[/ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز|ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز]] * [[/ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی|ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی]] * [[/ای دل مکن انکار و از این کار میندیش|ای دل مکن انکار و از این کار میندیش]] * [[/ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل|ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل]] * [[/ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب|ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب]] * [[/ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری|ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری]] * [[/ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته|ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته]] * [[/ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز|ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز]] * [[/ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش|ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش]] * [[/ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان|ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان]] * [[/ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان|ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان]] * [[/ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می|ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می]] * [[/ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ|ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ]] * [[/ای روانم بلب لعل تو آورده پناه|ای روانم بلب لعل تو آورده پناه]] * [[/ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی|ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی]] * [[/ای روی تو چشمه‌ی خور چشم|ای روی تو چشمه‌ی خور چشم]] * [[/ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب|ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب]] * [[/ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن|ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن]] * [[/ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان|ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان]] * [[/ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند|ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند]] * [[/ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی|ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی]] * [[/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی|ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] * [[/ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده|ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده]] * [[/ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون|ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون]] * [[/ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق|ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق]] * [[/ای سنبل تازه دسته بسته|ای سنبل تازه دسته بسته]] * [[/ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه|ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه]] * [[/ای سواد خط توشرح مصابیح جمال|ای سواد خط توشرح مصابیح جمال]] * [[/ای شام زلفت بتخانه‌ی چین|ای شام زلفت بتخانه‌ی چین]] * [[/ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش|ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش]] * [[/ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو|ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو]] * [[/ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش|ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش]] * [[/ای شده بر مه ز شبه مهره ساز|ای شده بر مه ز شبه مهره ساز]] * [[/ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی|ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی]] * [[/ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن|ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن]] * [[/ای صبا با بلبل خوشگوی گوی|ای صبا با بلبل خوشگوی گوی]] * [[/ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو|ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو]] * [[/ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان|ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان]] * [[/ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی|ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی]] * [[/ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو|ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو]] * [[/ای غره ماه از اثر صنع تو غرا|ای غره ماه از اثر صنع تو غرا]] * [[/ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل|ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل]] * [[/ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران|ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران]] * [[/ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست|ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست]] * [[/ای قمر تابی از بناگوشت|ای قمر تابی از بناگوشت]] * [[/ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل|ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل]] * [[/ای کرده مه را از تیره شب نقاب|ای کرده مه را از تیره شب نقاب]] * [[/ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان|ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان]] * [[/ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات|ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات]] * [[/ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری|ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری]] * [[/ای که شهد شکربن تو برد آب نبات|ای که شهد شکربن تو برد آب نبات]] * [[/ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم|ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم]] * [[/ای لاله زار آتش روی تو آب روی|ای لاله زار آتش روی تو آب روی]] * [[/ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب|ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب]] * [[/ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب|ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب]] * [[/ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان|ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان]] * [[/ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست|ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست]] * [[/ای لبت خنده بر شراب زده|ای لبت خنده بر شراب زده]] * [[/ای لبت میگون و جانم می پرست|ای لبت میگون و جانم می پرست]] * [[/ای ماه تو مهر انور دل|ای ماه تو مهر انور دل]] * [[/ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را|ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را]] * [[/ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس|ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس]] * [[/ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی|ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی]] * [[/ای ملک دلم خراب کرده|ای ملک دلم خراب کرده]] * [[/ای من ز دو چشم نیم مستت مست|ای من ز دو چشم نیم مستت مست]] * [[/ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری|ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری]] * [[/ای می لعل تو کام رندان|ای می لعل تو کام رندان]] * [[/ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی|ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی]] * [[/ای نسیم سحری بوی بهارم برسان|ای نسیم سحری بوی بهارم برسان]] * [[/ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار|ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار]] * [[/ای نفس مشک بیز باد بهاری|ای نفس مشک بیز باد بهاری]] * [[/ای هیچ در میان نه ز موی میان تو|ای هیچ در میان نه ز موی میان تو]] * [[/ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی|ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی]] * [[/ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار|ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار]] * [[/ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم|ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم]] * [[/ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست|ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست]] * [[/ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست|ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست]] * [[/ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد|ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد]] * [[/ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو|ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو]] * [[/ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست|ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست]] * [[/ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی|ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی]] * [[/ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی|ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی]] * [[/ایکه لبت آب شکر ریختست|ایکه لبت آب شکر ریختست]] * [[/ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود|ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود]] * [[/این باد کدامست که از کوی شما خاست|این باد کدامست که از کوی شما خاست]] * [[/این بوی بهارست که از صحن چمن خاست|این بوی بهارست که از صحن چمن خاست]] * [[/این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد|این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد]] * [[/این چنین صورت گر از آب و گلست|این چنین صورت گر از آب و گلست]] * [[/این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم|این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم]] * [[/این چه بادست که از سوی چمن می‌آید|این چه بادست که از سوی چمن می‌آید]] * [[/این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی|این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی]] * [[/این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم|این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم]] * [[/این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا|این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا]] * [[/این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند|این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند]] * [[/این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند|این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند]] * [[/این غزل یک دو نوبت از سرسوز|این غزل یک دو نوبت از سرسوز]] * [[/این همه مستی ما مستی مستی دگرست|این همه مستی ما مستی مستی دگرست]] * [[/اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست|اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست]] * [[/با تو نقشی که در تصور ماست|با تو نقشی که در تصور ماست]] * [[/با درد دردنوشان درمان چه کار دارد|با درد دردنوشان درمان چه کار دارد]] * [[/با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم|با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم]] * [[/با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر|با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر]] * [[/با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم|با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم]] * [[/با منت کینه و با جمله صفاست|با منت کینه و با جمله صفاست]] * [[/باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی|باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی]] * [[/باز برافراختیم رایت سلطان عشق|باز برافراختیم رایت سلطان عشق]] * [[/باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم|باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم]] * [[/باز عزم شراب خواهم کرد|باز عزم شراب خواهم کرد]] * [[/باز هر چند که در دست شهان دارد جای|باز هر چند که در دست شهان دارد جای]] * [[/باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم|باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم]] * [[/باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود|باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود]] * [[/باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست|باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست]] * [[/باغبان گو برو باد مپیما کز گل|باغبان گو برو باد مپیما کز گل]] * [[/ببوستان می گل بوی لاله گون مستان|ببوستان می گل بوی لاله گون مستان]] * [[/ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد|ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد]] * [[/بتی که طره او مجمع پریشانیست|بتی که طره او مجمع پریشانیست]] * [[/بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار|بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار]] * [[/بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت|بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت]] * [[/بخوبی چو یار من نباشد یاری|بخوبی چو یار من نباشد یاری]] * [[/بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد|بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد]] * [[/بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم|بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم]] * [[/بدایت غم عشاق را نهایت نیست|بدایت غم عشاق را نهایت نیست]] * [[/بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص|بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص]] * [[/بده آن راح روان پرور ریحانی را|بده آن راح روان پرور ریحانی را]] * [[/بدینسان که از ما جهانی جهانی|بدینسان که از ما جهانی جهانی]] * [[/بر اشکم کهربا آبیست روشن|بر اشکم کهربا آبیست روشن]] * [[/بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد|بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد]] * [[/بر سر کوی خرابات محبت کوئیست|بر سر کوی خرابات محبت کوئیست]] * [[/بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت|بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت]] * [[/برآمد بانگ مرغ و نوبت بام|برآمد بانگ مرغ و نوبت بام]] * [[/برآمد ماهم از میدان سواره|برآمد ماهم از میدان سواره]] * [[/برافکن سایبان ظلمت از نور|برافکن سایبان ظلمت از نور]] * [[/برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی|برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی]] * [[/برسر کوی عشق بازاریست|برسر کوی عشق بازاریست]] * [[/برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب|برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب]] * [[/برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز|برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز]] * [[/برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر|برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر]] * [[/برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو|برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو]] * [[/برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی|برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی]] * [[/برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار|برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار]] * [[/برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ|برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ]] * [[/بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم|بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم]] * [[/بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره|بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره]] * [[/بسالی کی چنان ماهی برآید|بسالی کی چنان ماهی برآید]] * [[/بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست|بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست]] * [[/بستیم دل در آن سر زلف دراز باز|بستیم دل در آن سر زلف دراز باز]] * [[/بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت|بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت]] * [[/بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع|بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع]] * [[/بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن|بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن]] * [[/بشکست دل تنگ من خسته کزین دست|بشکست دل تنگ من خسته کزین دست]] * [[/بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا|بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا]] * [[/بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز|بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز]] * [[/بگوئید ای رفیقان ساربان را|بگوئید ای رفیقان ساربان را]] * [[/بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن|بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن]] * [[/بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید|بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید]] * [[/بلبلان که رساند نسیم باغ ارم|بلبلان که رساند نسیم باغ ارم]] * [[/بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز|بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز]] * [[/بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند|بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند]] * [[/بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد|بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد]] * [[/بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح|بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح]] * [[/بوستان جنتست و سروم حور|بوستان جنتست و سروم حور]] * [[/بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست|بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست]] * [[/بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست|بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست]] * [[/بوقت صبح می روشن آفتاب منست|بوقت صبح می روشن آفتاب منست]] * [[/بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن|بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن]] * [[/به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند|به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند]] * [[/به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو|به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو]] * [[/به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص|به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص]] * [[/به بوستان جمالت بهار بسیارست|به بوستان جمالت بهار بسیارست]] * [[/به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید|به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید]] * [[/به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد|به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد]] * [[/به سر ماه فکنده طیلسانی|به سر ماه فکنده طیلسانی]] * [[/به شهریار بگوئید حال این درویش|به شهریار بگوئید حال این درویش]] * [[/به عقل کی متصور شود فنون جنون|به عقل کی متصور شود فنون جنون]] * [[/به فلک می‌رسد خروش خروس|به فلک می‌رسد خروش خروس]] * [[/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم|به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] * [[/به من رسید نوید وصال دلداران|به من رسید نوید وصال دلداران]] * [[/به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید|به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید]] * [[/بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد|بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد]] * [[/بهار روی تو بازار مشتری بشکست|بهار روی تو بازار مشتری بشکست]] * [[/بی تو مرا پر آب دیده|بی تو مرا پر آب دیده]] * [[/بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود|بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود]] * [[/بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود|بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود]] * [[/بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد|بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد]] * [[/بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود|بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود]] * [[/بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم|بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم]] * [[/بیار ای لعبت ساقی شرابی|بیار ای لعبت ساقی شرابی]] * [[/بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور|بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور]] * [[/بیار باده که وقت گلست و موسم باغ|بیار باده که وقت گلست و موسم باغ]] * [[/بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر|بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر]] * [[/بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش|بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش]] * [[/بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست|بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست]] * [[/بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست|بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست]] * [[/پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند|پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند]] * [[/پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای|پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای]] * [[/پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش|پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش]] * [[/پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی|پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی]] * [[/پری رخا منه از دست یکزمان شیشه|پری رخا منه از دست یکزمان شیشه]] * [[/پری رخان که برخ رشک لعبت چینند|پری رخان که برخ رشک لعبت چینند]] * [[/پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد|پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد]] * [[/پندم به چه عقل می‌دهد پیر|پندم به چه عقل می‌دهد پیر]] * [[/پیداست که از دود دم ما چه برآید|پیداست که از دود دم ما چه برآید]] * [[/پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات|پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات]] * [[/پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست|پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست]] * [[/پیش عاقل نیاز چیست نماز|پیش عاقل نیاز چیست نماز]] * [[/پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد|پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد]] * [[/پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد|پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد]] * [[/تا برآید نفس از عشق دمی باید زد|تا برآید نفس از عشق دمی باید زد]] * [[/تا ترا برگ ما نخواهد بود|تا ترا برگ ما نخواهد بود]] * [[/تا چند به شادی می غمهای تو نوشم|تا چند به شادی می غمهای تو نوشم]] * [[/تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران|تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران]] * [[/تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد|تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد]] * [[/تا درد نیابند دوا را نشناسند|تا درد نیابند دوا را نشناسند]] * [[/تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد|تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد]] * [[/تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت|تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت]] * [[/تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد|تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد]] * [[/تبت یا ذا الجلال و الا کرام|تبت یا ذا الجلال و الا کرام]] * [[/تبسمت الزهر والمزن باک|تبسمت الزهر والمزن باک]] * [[/تحیتی چو هوای ریاض خلد برین|تحیتی چو هوای ریاض خلد برین]] * [[/تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده|تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده]] * [[/تخفیف کن از دور من این باده که مستم|تخفیف کن از دور من این باده که مستم]] * [[/ترا با ما اگر صلحست جنگست|ترا با ما اگر صلحست جنگست]] * [[/ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست|ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست]] * [[/ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن|ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن]] * [[/ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم|ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم]] * [[/ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست|ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست]] * [[/ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست|ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست]] * [[/ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود|ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود]] * [[/ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش|ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش]] * [[/ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی|ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی]] * [[/ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر|ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر]] * [[/ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت|ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت]] * [[/ترک من ترک من گرفت و خطا کرد|ترک من ترک من گرفت و خطا کرد]] * [[/ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او|ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او]] * [[/ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود|ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود]] * [[/ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه|ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه]] * [[/ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند|ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند]] * [[/تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی|تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی]] * [[/تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود|تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود]] * [[/تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند|تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند]] * [[/تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری|تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری]] * [[/تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی|تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی]] * [[/توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد|توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد]] * [[/جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید|جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید]] * [[/جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن|جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن]] * [[/جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید|جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید]] * [[/جان پرورم گهی که تو جانان من شوی|جان پرورم گهی که تو جانان من شوی]] * [[/جان توجه بروی مهوش کرد|جان توجه بروی مهوش کرد]] * [[/جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست|جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست]] * [[/جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست|جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست]] * [[/جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند|جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند]] * [[/جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست|جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست]] * [[/جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست|جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست]] * [[/جانم از غم بلب رسیده‌ی تست|جانم از غم بلب رسیده‌ی تست]] * [[/جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید|جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید]] * [[/جمشید بنده در دولتسرای ماست|جمشید بنده در دولتسرای ماست]] * [[/چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم|چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم]] * [[/چشمت دل پر ز تاب خواهد|چشمت دل پر ز تاب خواهد]] * [[/چگونه سرو روان گویمت که عین روانی|چگونه سرو روان گویمت که عین روانی]] * [[/چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند|چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند]] * [[/چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب|چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب]] * [[/چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت|چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت]] * [[/چو از برگ گلش سنبل دمیدست|چو از برگ گلش سنبل دمیدست]] * [[/چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت|چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت]] * [[/چو برکشی علم قربت از حریم حرم|چو برکشی علم قربت از حریم حرم]] * [[/چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد|چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد]] * [[/چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش|چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش]] * [[/چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران|چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران]] * [[/چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی|چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی]] * [[/چو چشم مست تو می پرستم|چو چشم مست تو می پرستم]] * [[/چو حرفی بخوانی ز طومار عشق|چو حرفی بخوانی ز طومار عشق]] * [[/چو در گره فکنی آن کمند پر چین را|چو در گره فکنی آن کمند پر چین را]] * [[/چو در نظر نبود روی دوستان ما را|چو در نظر نبود روی دوستان ما را]] * [[/چو دستان برکشد مرغ صراحی|چو دستان برکشد مرغ صراحی]] * [[/چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است|چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است]] * [[/چو شام شد بشبستان باید کرد|چو شام شد بشبستان باید کرد]] * [[/چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست|چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست]] * [[/چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند|چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند]] * [[/چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند|چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند]] * [[/چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام|چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام]] * [[/چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار|چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار]] * [[/چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال|چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال]] * [[/چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد|چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد]] * [[/چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف|چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف]] * [[/چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید|چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید]] * [[/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی|چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] * [[/چون ترک من سپاه حبش برختن زند|چون ترک من سپاه حبش برختن زند]] * [[/چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد|چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد]] * [[/چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند|چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند]] * [[/چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند|چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند]] * [[/چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد|چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد]] * [[/چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده|چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده]] * [[/چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد|چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد]] * [[/چون طره عنبر شکنش در شکن افتد|چون طره عنبر شکنش در شکن افتد]] * [[/چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد|چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد]] * [[/چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز|چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز]] * [[/چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم|چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم]] * [[/چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد|چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد]] * [[/چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی|چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی]] * [[/چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی|چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی]] * [[/چون نیست ما را با او وصالی|چون نیست ما را با او وصالی]] * [[/چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد|چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد]] * [[/چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی|چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی]] * [[/چه خوش باشد دمی با دوستداری|چه خوش باشد دمی با دوستداری]] * [[/چه خوش باشد میان لاله زاران|چه خوش باشد میان لاله زاران]] * [[/چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان|چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان]] * [[/چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی|چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی]] * [[/چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند|چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند]] * [[/حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار|حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار]] * [[/حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد|حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد]] * [[/حدیث جان بجز جانان نداند|حدیث جان بجز جانان نداند]] * [[/حدیث شمع از پروانه پرسید|حدیث شمع از پروانه پرسید]] * [[/حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند|حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند]] * [[/حذر کن ز یاری که یاریش نیست|حذر کن ز یاری که یاریش نیست]] * [[/حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می|حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می]] * [[/حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش|حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش]] * [[/حسن تو نهایت جمالست|حسن تو نهایت جمالست]] * [[/حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم|حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم]] * [[/حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام|حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام]] * [[/حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح|حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح]] * [[/خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز|خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز]] * [[/خدا را از سر زاری بگوئید|خدا را از سر زاری بگوئید]] * [[/خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد|خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد]] * [[/خرامنده سروی به رخ گلستانی|خرامنده سروی به رخ گلستانی]] * [[/خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما|خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما]] * [[/خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم|خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم]] * [[/خسرو انجم بگه بام برآمد|خسرو انجم بگه بام برآمد]] * [[/خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته|خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته]] * [[/خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن|خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن]] * [[/خطت که کتابه‌ی جمالست|خطت که کتابه‌ی جمالست]] * [[/خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست|خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست]] * [[/خطی کز تیره شب برخور نوشتست|خطی کز تیره شب برخور نوشتست]] * [[/خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد|خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد]] * [[/خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت|خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت]] * [[/خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد|خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد]] * [[/خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی|خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی]] * [[/خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند|خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند]] * [[/خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند|خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند]] * [[/خوشا با دوستان در بوستان گل|خوشا با دوستان در بوستان گل]] * [[/خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام|خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام]] * [[/خوشا چشمی که بیند روی ترکان|خوشا چشمی که بیند روی ترکان]] * [[/خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی|خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی]] * [[/خوشا صبح و صبوحی با همالان|خوشا صبح و صبوحی با همالان]] * [[/خوشا کشته برطرف میدان او|خوشا کشته برطرف میدان او]] * [[/خوشا وقتی که از بستانسرائی|خوشا وقتی که از بستانسرائی]] * [[/خویش را در کوی بیخویشی فکن|خویش را در کوی بیخویشی فکن]] * [[/خیز تا باده در پیاله کنیم|خیز تا باده در پیاله کنیم]] * [[/خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم|خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم]] * [[/خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین|خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین]] * [[/خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم|خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم]] * [[/خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند|خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند]] * [[/داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم|داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم]] * [[/دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر|دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر]] * [[/دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد|دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد]] * [[/در آن مجلس که جام عشق نوشند|در آن مجلس که جام عشق نوشند]] * [[/در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی|در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی]] * [[/در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی|در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی]] * [[/در پای تو هرکس که سر انداز نیاید|در پای تو هرکس که سر انداز نیاید]] * [[/در تابم از دو هندوی آتش پرستشان|در تابم از دو هندوی آتش پرستشان]] * [[/در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز|در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز]] * [[/در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم|در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم]] * [[/در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست|در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست]] * [[/در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی|در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی]] * [[/در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد|در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد]] * [[/در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست|در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست]] * [[/در شب زلف تو مهتابی خوشست|در شب زلف تو مهتابی خوشست]] * [[/درد دل خویش با که گویم|درد دل خویش با که گویم]] * [[/درد غم عشق را طبیب نباشد|درد غم عشق را طبیب نباشد]] * [[/درد محبت درمان ندارد|درد محبت درمان ندارد]] * [[/درد من دلخسته بدرمان که رساند|درد من دلخسته بدرمان که رساند]] * [[/دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت|دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت]] * [[/دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا|دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا]] * [[/دست گیرید و بدستم می گلفام دهید|دست گیرید و بدستم می گلفام دهید]] * [[/دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش|دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش]] * [[/دل بدست یار و غم در دل بماند|دل بدست یار و غم در دل بماند]] * [[/دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم|دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم]] * [[/دل گل زنده گردد از دم خم|دل گل زنده گردد از دم خم]] * [[/دل مجروح مرا آگهی از جان دادند|دل مجروح مرا آگهی از جان دادند]] * [[/دل من باز هوای سر کوئی دارد|دل من باز هوای سر کوئی دارد]] * [[/دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد|دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد]] * [[/دل من زحمت جان برنتابد|دل من زحمت جان برنتابد]] * [[/دلا از جان زبان درکش که جانان|دلا از جان زبان درکش که جانان]] * [[/دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی|دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی]] * [[/دلا تا طلعت سلمی نیابی|دلا تا طلعت سلمی نیابی]] * [[/دلا جان در ره جانان حجابست|دلا جان در ره جانان حجابست]] * [[/دلا سود عالم زیانی نیرزد|دلا سود عالم زیانی نیرزد]] * [[/دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست|دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست]] * [[/دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست|دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست]] * [[/دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد|دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد]] * [[/دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم|دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم]] * [[/دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی|دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی]] * [[/دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد|دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد]] * [[/دلم با مردم چشمت چنانست|دلم با مردم چشمت چنانست]] * [[/دلم بی وصل جانان جان نخواهد|دلم بی وصل جانان جان نخواهد]] * [[/دلم دیده از دوستان برنگیرد|دلم دیده از دوستان برنگیرد]] * [[/دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل|دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل]] * [[/دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد|دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد]] * [[/دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل|دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل]] * [[/دو جان وقف حریم حرم او کردیم|دو جان وقف حریم حرم او کردیم]] * [[/دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور|دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور]] * [[/دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی|دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی]] * [[/دوش پیری ز خرابات برون آمد مست|دوش پیری ز خرابات برون آمد مست]] * [[/دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی|دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی]] * [[/دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن|دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن]] * [[/دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند|دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند]] * [[/دوش چون موکب سلطان خیالش برسید|دوش چون موکب سلطان خیالش برسید]] * [[/دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود|دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود]] * [[/دوش می‌آید نگار بربرم|دوش می‌آید نگار بربرم]] * [[/دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو|دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو]] * [[/دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود|دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود]] * [[/دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود|دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود]] * [[/دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه|دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه]] * [[/دی سیر برآمد دلم از روز جوانی|دی سیر برآمد دلم از روز جوانی]] * [[/دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک|دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک]] * [[/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی|دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] * [[/دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب|دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب]] * [[/دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب|دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب]] * [[/دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست|دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست]] * [[/دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت|دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت]] * [[/دیشب همه منزل من کوی مغان بود|دیشب همه منزل من کوی مغان بود]] * [[/دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود|دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود]] * [[/راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود|راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود]] * [[/رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را|رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را]] * [[/راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی|راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی]] * [[/رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را|رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را]] * [[/رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل|رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل]] * [[/رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست|رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست]] * [[/رخت خورشید را یات جمالست|رخت خورشید را یات جمالست]] * [[/رخت شمع شبستان می‌نهندش|رخت شمع شبستان می‌نهندش]] * [[/رخسار تو شمع کایناتست|رخسار تو شمع کایناتست]] * [[/رخش با آب و آتش در نقابست|رخش با آب و آتش در نقابست]] * [[/رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم|رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم]] * [[/رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب|رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب]] * [[/رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش|رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش]] * [[/رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش|رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش]] * [[/رمضان آمد و شد کار صراحی از دست|رمضان آمد و شد کار صراحی از دست]] * [[/رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست|رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست]] * [[/رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند|رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند]] * [[/رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم|رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم]] * [[/روز رخسار تو ماهی روشنست|روز رخسار تو ماهی روشنست]] * [[/روز عیش و طرب و عید صیامست امروز|روز عیش و طرب و عید صیامست امروز]] * [[/روزگاری روی در روی نگاری داشتم|روزگاری روی در روی نگاری داشتم]] * [[/روزی به سر کوی خرابات رسیدم|روزی به سر کوی خرابات رسیدم]] * [[/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست|روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] * [[/روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه|روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه]] * [[/روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی|روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی]] * [[/روی زمین و خون دلم نم گرفته است|روی زمین و خون دلم نم گرفته است]] * [[/روی نکو بی وجود ناز نباشد|روی نکو بی وجود ناز نباشد]] * [[/ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست|ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست]] * [[/ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم|ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم]] * [[/ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی|ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی]] * [[/ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد|ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد]] * [[/ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند|ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند]] * [[/ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد|ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد]] * [[/ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی|ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی]] * [[/ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم|ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم]] * [[/ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی|ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی]] * [[/ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست|ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست]] * [[/ز شهریار که آید که حال یار بگوید|ز شهریار که آید که حال یار بگوید]] * [[/ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست|ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست]] * [[/ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت|ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت]] * [[/ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس|ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس]] * [[/ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم|ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم]] * [[/زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست|زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست]] * [[/زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن|زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن]] * [[/زلال مشربم از لفظ آبدار خودست|زلال مشربم از لفظ آبدار خودست]] * [[/زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست|زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست]] * [[/زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست|زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست]] * [[/زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند|زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند]] * [[/زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی|زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی]] * [[/زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار|زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار]] * [[/زهی جمال تو خورشید مشرق دیده|زهی جمال تو خورشید مشرق دیده]] * [[/زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین|زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین]] * [[/زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده|زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده]] * [[/زهی روی تو صبح شب نشینان|زهی روی تو صبح شب نشینان]] * [[/زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده|زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده]] * [[/زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال|زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال]] * [[/زهی زلفت شکسته نرخ سنبل|زهی زلفت شکسته نرخ سنبل]] * [[/زهی زلفت گرهگیری پر از بند|زهی زلفت گرهگیری پر از بند]] * [[/زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور|زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور]] * [[/زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال|زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال]] * [[/زهی لعل تو در درج منضود|زهی لعل تو در درج منضود]] * [[/زهی مستی من ز بادام مستش|زهی مستی من ز بادام مستش]] * [[/ساقی سیمبر بیار شراب|ساقی سیمبر بیار شراب]] * [[/ساقیا ساغر شراب کجاست|ساقیا ساغر شراب کجاست]] * [[/ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند|ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند]] * [[/ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را|ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را]] * [[/ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند|ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند]] * [[/ساقیان چون دم از شراب زنند|ساقیان چون دم از شراب زنند]] * [[/سبحان من تقدس بالعز و الجلال|سبحان من تقدس بالعز و الجلال]] * [[/سبحان من یسبحه الرمل فی القفار|سبحان من یسبحه الرمل فی القفار]] * [[/سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید|سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید]] * [[/سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل|سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل]] * [[/سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت|سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت]] * [[/سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد|سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد]] * [[/سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد|سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد]] * [[/سحاب سیل فشان چشم رودبار منست|سحاب سیل فشان چشم رودبار منست]] * [[/سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست|سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست]] * [[/سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید|سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید]] * [[/سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی|سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی]] * [[/سحرگه ماه عقرب زلف من مست|سحرگه ماه عقرب زلف من مست]] * [[/سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن|سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن]] * [[/سخن یار ز اغیار بباید پوشید|سخن یار ز اغیار بباید پوشید]] * [[/سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش|سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش]] * [[/سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش|سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش]] * [[/سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین|سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین]] * [[/سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق|سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق]] * [[/سریست مرا با تو که اغیار نداند|سریست مرا با تو که اغیار نداند]] * [[/سقی الله ایام وصل الغوانی|سقی الله ایام وصل الغوانی]] * [[/سلامی به جانان فرستاده‌ام|سلامی به جانان فرستاده‌ام]] * [[/سنبل سیه بر سمن مزن|سنبل سیه بر سمن مزن]] * [[/سنبلش برگ ارغوان بگرفت|سنبلش برگ ارغوان بگرفت]] * [[/سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند|سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند]] * [[/سوز غم تو آتشم از جان بر آورد|سوز غم تو آتشم از جان بر آورد]] * [[/سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند|سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند]] * [[/شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند|شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند]] * [[/شام شکستگان را هرگز سحر نباشد|شام شکستگان را هرگز سحر نباشد]] * [[/شامش از صبح فروزنده درآویخته است|شامش از صبح فروزنده درآویخته است]] * [[/شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی|شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی]] * [[/شب رحیل ز افغان خستگان مراحل|شب رحیل ز افغان خستگان مراحل]] * [[/شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی|شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی]] * [[/شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود|شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود]] * [[/شبی که راه هم آه آتش افشان را|شبی که راه هم آه آتش افشان را]] * [[/شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست|شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست]] * [[/شکر تنگ تو تنگ شکر آمد|شکر تنگ تو تنگ شکر آمد]] * [[/شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست|شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست]] * [[/شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر|شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر]] * [[/شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم|شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم]] * [[/شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست|شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست]] * [[/شمع ما مامول هر پروانه نیست|شمع ما مامول هر پروانه نیست]] * [[/شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق|شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق]] * [[/شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است|شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است]] * [[/صبح چون گلشن جمال تو دید|صبح چون گلشن جمال تو دید]] * [[/صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت|صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت]] * [[/صبح وصل از افق مهر بر آید روزی|صبح وصل از افق مهر بر آید روزی]] * [[/صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم|صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم]] * [[/صبحست ساقیا می چون آفتاب کو|صبحست ساقیا می چون آفتاب کو]] * [[/صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد|صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد]] * [[/صل علی محمد دره تاج الاصطفا|صل علی محمد دره تاج الاصطفا]] * [[/صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند|صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند]] * [[/صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او|صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او]] * [[/طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست|طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست]] * [[/طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار|طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار]] * [[/طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب|طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب]] * [[/طره‌های تو کمند افکن طرارانند|طره‌های تو کمند افکن طرارانند]] * [[/طفل بود در نظر پیر عشق|طفل بود در نظر پیر عشق]] * [[/طلع الصبح من وراء حجاب|طلع الصبح من وراء حجاب]] * [[/طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب|طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب]] * [[/طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا|طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا]] * [[/طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد|طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد]] * [[/طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد|طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد]] * [[/عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام|عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام]] * [[/عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند|عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند]] * [[/عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند|عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند]] * [[/عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود|عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود]] * [[/عجب دارم گر او حالم نداند|عجب دارم گر او حالم نداند]] * [[/عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم|عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم]] * [[/عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست|عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست]] * [[/عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید|عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید]] * [[/عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست|عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست]] * [[/عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست|عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست]] * [[/عید آمد و آنماه دلافروز نیامد|عید آمد و آنماه دلافروز نیامد]] * [[/غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست|غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست]] * [[/فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر|فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر]] * [[/فروغ عارض او یا سپیده سحرست|فروغ عارض او یا سپیده سحرست]] * [[/قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته|قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته]] * [[/قصه غصه فرهاد بشیرین که برد|قصه غصه فرهاد بشیرین که برد]] * [[/قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار|قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار]] * [[/کار ما بی قد زیبات نمی آید راست|کار ما بی قد زیبات نمی آید راست]] * [[/کار من شکسته بسامان رسید باز|کار من شکسته بسامان رسید باز]] * [[/کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش|کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش]] * [[/کارم از دست دل فرو بستست|کارم از دست دل فرو بستست]] * [[/کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد|کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد]] * [[/کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت|کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت]] * [[/کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست|کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست]] * [[/کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی|کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی]] * [[/کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی|کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی]] * [[/کجا بود من مدهوش را حضور نماز|کجا بود من مدهوش را حضور نماز]] * [[/کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا|کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا]] * [[/کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید|کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید]] * [[/کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست|کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست]] * [[/کدام یار که ما را پیام یار آرد|کدام یار که ما را پیام یار آرد]] * [[/کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی|کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی]] * [[/کس حال من سوخته جز شمع نداند|کس حال من سوخته جز شمع نداند]] * [[/کس نیست که دست من غمخوار بگیرد|کس نیست که دست من غمخوار بگیرد]] * [[/کسی را از تو کامی برنیاید|کسی را از تو کامی برنیاید]] * [[/کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد|کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد]] * [[/کسی کو دل بر جانان ندارد|کسی کو دل بر جانان ندارد]] * [[/کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند|کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند]] * [[/کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم|کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم]] * [[/کفر سر زلف تو ایمان ماست|کفر سر زلف تو ایمان ماست]] * [[/کو دل که او بدام غمت پای بند نیست|کو دل که او بدام غمت پای بند نیست]] * [[/که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو|که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو]] * [[/که می‌رود که پیامم به شهریار رساند|که می‌رود که پیامم به شهریار رساند]] * [[/کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم|کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم]] * [[/کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد|کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد]] * [[/کیست که با من حدیث یار بگوید|کیست که با من حدیث یار بگوید]] * [[/کیست که گوید ببارگاه سلاطین|کیست که گوید ببارگاه سلاطین]] * [[/گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی|گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی]] * [[/گر آن مه در نظر بودی چه بودی|گر آن مه در نظر بودی چه بودی]] * [[/گر از جور جانان ننالی رواست|گر از جور جانان ننالی رواست]] * [[/گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی|گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی]] * [[/گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی|گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی]] * [[/گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش|گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش]] * [[/گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام|گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام]] * [[/گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست|گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست]] * [[/گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد|گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد]] * [[/گر راه بود بر سر کوی تو صبا را|گر راه بود بر سر کوی تو صبا را]] * [[/گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد|گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد]] * [[/گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست|گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست]] * [[/گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم|گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم]] * [[/گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل|گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل]] * [[/گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود|گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود]] * [[/گر من خمار خود ز لب یار بشکنم|گر من خمار خود ز لب یار بشکنم]] * [[/گر می‌کشندم ور می‌کشندم|گر می‌کشندم ور می‌کشندم]] * [[/گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام|گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام]] * [[/گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست|گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست]] * [[/گر یار یار باشدت ای یار غم مخور|گر یار یار باشدت ای یار غم مخور]] * [[/گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است|گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است]] * [[/گرچه کاری چو عقبازی نیست|گرچه کاری چو عقبازی نیست]] * [[/گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی|گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی]] * [[/گردون کنایتی ز سر بام ما بود|گردون کنایتی ز سر بام ما بود]] * [[/گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی|گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی]] * [[/گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود|گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود]] * [[/گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست|گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست]] * [[/گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال|گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال]] * [[/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی|گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] * [[/گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی|گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی]] * [[/گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست|گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست]] * [[/گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی|گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی]] * [[/گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست|گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست]] * [[/گل اندامی که گلگون می‌دواند|گل اندامی که گلگون می‌دواند]] * [[/گل بستان خرد لفظ دلارای منست|گل بستان خرد لفظ دلارای منست]] * [[/گل سوری دگر بجلوه گری|گل سوری دگر بجلوه گری]] * [[/گل نهالی به بوستان آورد|گل نهالی به بوستان آورد]] * [[/گلزار جنتست رخ حور پیکرش|گلزار جنتست رخ حور پیکرش]] * [[/گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید|گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید]] * [[/گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم|گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم]] * [[/گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند|گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند]] * [[/گمان مبر که دلم میل دوستان نکند|گمان مبر که دلم میل دوستان نکند]] * [[/گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید|گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید]] * [[/گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب|گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب]] * [[/گویند که صبرآتش عشقت بنشاند|گویند که صبرآتش عشقت بنشاند]] * [[/گهم رانی و گه دشنام خوانی|گهم رانی و گه دشنام خوانی]] * [[/گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد|گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد]] * [[/گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون|گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون]] * [[/لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد|لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد]] * [[/لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست|لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست]] * [[/لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد|لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد]] * [[/لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت|لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت]] * [[/ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم|ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم]] * [[/ما برکنار و با تو کمر در میان بماند|ما برکنار و با تو کمر در میان بماند]] * [[/ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم|ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم]] * [[/ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم|ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم]] * [[/ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم|ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم]] * [[/ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم|ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم]] * [[/ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر|ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر]] * [[/ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم|ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم]] * [[/ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم|ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم]] * [[/ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم|ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم]] * [[/ما مست می لعل روان پرور یاریم|ما مست می لعل روان پرور یاریم]] * [[/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم|ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] * [[/ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست|ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست]] * [[/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست|مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] * [[/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار|مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] * [[/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند|ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] * [[/ماربت نشود مرتفع ببعد منازل|ماربت نشود مرتفع ببعد منازل]] * [[/ماه فرو رفت و آفتاب برآمد|ماه فرو رفت و آفتاب برآمد]] * [[/ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد|ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد]] * [[/ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند|ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند]] * [[/ماه یا جنتست یا رخسار|ماه یا جنتست یا رخسار]] * [[/مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش|مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش]] * [[/مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم|مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم]] * [[/مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم|مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم]] * [[/مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد|مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد]] * [[/مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید|مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید]] * [[/مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود|مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود]] * [[/مرا ز هجر تو امید زندگانی کو|مرا ز هجر تو امید زندگانی کو]] * [[/مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل|مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل]] * [[/مرا که نیست بخاک درت امید وصول|مرا که نیست بخاک درت امید وصول]] * [[/مرا وقتی نگاری خرگهی بود|مرا وقتی نگاری خرگهی بود]] * [[/مرا یاقوت او قوت روانست|مرا یاقوت او قوت روانست]] * [[/مراد بین که به پیش مرید باز آمد|مراد بین که به پیش مرید باز آمد]] * [[/مردان این قدم را باید که سر نباشد|مردان این قدم را باید که سر نباشد]] * [[/مردیم در خمار و شرابی نیافتیم|مردیم در خمار و شرابی نیافتیم]] * [[/مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست|مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست]] * [[/مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید|مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید]] * [[/مرغ در راه او پر اندازد|مرغ در راه او پر اندازد]] * [[/مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند|مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند]] * [[/مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند|مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند]] * [[/مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید|مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید]] * [[/مستم ز دو چشم نیمه مستش|مستم ز دو چشم نیمه مستش]] * [[/مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی|مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی]] * [[/مسیح روح را مریم حجابست|مسیح روح را مریم حجابست]] * [[/مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار|مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار]] * [[/مشنو که چراغ دل من روی تو نبود|مشنو که چراغ دل من روی تو نبود]] * [[/مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست|مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست]] * [[/معلوم نگردد سخن عشق بتقریر|معلوم نگردد سخن عشق بتقریر]] * [[/معنی این صورت از صورتگران چین بپرس|معنی این صورت از صورتگران چین بپرس]] * [[/مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب|مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب]] * [[/مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را|مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را]] * [[/مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا|مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا]] * [[/مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست|مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست]] * [[/مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی|مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی]] * [[/مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام|مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام]] * [[/من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم|من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم]] * [[/من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم|من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم]] * [[/من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم|من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم]] * [[/من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست|من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست]] * [[/من بیدل نگر از صحبت جانان محروم|من بیدل نگر از صحبت جانان محروم]] * [[/من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد|من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد]] * [[/من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام|من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام]] * [[/من کیم زاری نزار افتاده‌ئی|من کیم زاری نزار افتاده‌ئی]] * [[/من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب|من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب]] * [[/من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم|من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم]] * [[/منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت|منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت]] * [[/منزل پیر مغان کوی خرابات فناست|منزل پیر مغان کوی خرابات فناست]] * [[/منزلگه جانست که جانان من آنجاست|منزلگه جانست که جانان من آنجاست]] * [[/منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار|منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار]] * [[/مه بی مهر من ز شعر سیاه|مه بی مهر من ز شعر سیاه]] * [[/مه چنین دلستان نمی‌افتد|مه چنین دلستان نمی‌افتد]] * [[/مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد|مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد]] * [[/مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی|مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی]] * [[/مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود|مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود]] * [[/مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای|مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای]] * [[/مهی چون او به ماهی برنیاید|مهی چون او به ماهی برنیاید]] * [[/میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی|میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی]] * [[/میانش موئی و شیرین دهان هیچ|میانش موئی و شیرین دهان هیچ]] * [[/میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا|میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا]] * [[/می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم|می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم]] * [[/می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند|می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند]] * [[/می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم|می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم]] * [[/ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید|ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید]] * [[/نرگس مستت فتنه‌ی مستان|نرگس مستت فتنه‌ی مستان]] * [[/نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم|نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم]] * [[/نسیم باد صبا جان من فدای تو باد|نسیم باد صبا جان من فدای تو باد]] * [[/نسیم باد صبا چون ز بوستان آید|نسیم باد صبا چون ز بوستان آید]] * [[/نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم|نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم]] * [[/نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین|نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین]] * [[/نشان بی نشانان بی نشانیست|نشان بی نشانان بی نشانیست]] * [[/نشان دل بی نشان از که جویم|نشان دل بی نشان از که جویم]] * [[/نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم|نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم]] * [[/نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز|نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز]] * [[/نظری کن اگرت خاطر درویشانست|نظری کن اگرت خاطر درویشانست]] * [[/نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست|نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست]] * [[/نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو|نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو]] * [[/نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست|نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست]] * [[/نقاش که او صورت ارژنگ نگارد|نقاش که او صورت ارژنگ نگارد]] * [[/نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود|نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود]] * [[/نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم|نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم]] * [[/نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک|نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک]] * [[/نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت|نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت]] * [[/نوبتی صبح برآمد ببام|نوبتی صبح برآمد ببام]] * [[/نور رویت تاب در شمع شبستان افکند|نور رویت تاب در شمع شبستان افکند]] * [[/نه آخر تو آنی که ما را زیانی|نه آخر تو آنی که ما را زیانی]] * [[/نه درد عشق می‌یارم نهفتن|نه درد عشق می‌یارم نهفتن]] * [[/نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی|نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی]] * [[/نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس|نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس]] * [[/نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد|نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد]] * [[/نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن|نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن]] * [[/نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم|نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم]] * [[/نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ|نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ]] * [[/ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست|ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست]] * [[/وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد|وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد]] * [[/وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود|وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود]] * [[/وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد|وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد]] * [[/وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن|وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن]] * [[/وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار|وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار]] * [[/وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم|وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم]] * [[/وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک|وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک]] * [[/وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست|وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست]] * [[/وهم بسی رفت و مکانش ندید|وهم بسی رفت و مکانش ندید]] * [[/هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش|هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش]] * [[/هر زمان آهنگ بیزاریش بین|هر زمان آهنگ بیزاریش بین]] * [[/هر کرا یار یار می‌افتد|هر کرا یار یار می‌افتد]] * [[/هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من|هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من]] * [[/هر کو بصری دارد با او نظری دارد|هر کو بصری دارد با او نظری دارد]] * [[/هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد|هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد]] * [[/هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود|هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود]] * [[/هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست|هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست]] * [[/هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد|هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد]] * [[/هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب|هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب]] * [[/هر که را سکه درستست بزر باز نماند|هر که را سکه درستست بزر باز نماند]] * [[/هر نسخه که در وصف خط یار نویسند|هر نسخه که در وصف خط یار نویسند]] * [[/هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام|هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام]] * [[/هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید|هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید]] * [[/هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین|هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین]] * [[/هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست|هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست]] * [[/هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل|هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل]] * [[/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند|هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] * [[/همچو بالات بگویم سخنی راست ترا|همچو بالات بگویم سخنی راست ترا]] * [[/همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید|همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید]] * [[/همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند|همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند]] * [[/همه گنج جهان ماری نیرزد|همه گنج جهان ماری نیرزد]] * [[/هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد|هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد]] * [[/هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن|هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن]] * [[/هنوزت نرگس اندر عین خوابست|هنوزت نرگس اندر عین خوابست]] * [[/هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت|هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت]] * [[/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست|هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] * [[/هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست|هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست]] * [[/هیچ شکر چو آن دهان دیدی|هیچ شکر چو آن دهان دیدی]] * [[/هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است|هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است]] * [[/هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام|هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام]] * [[/هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست|هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست]] * [[/هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند|هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند]] * [[/یا باری البرایا یا زاری الذراری|یا باری البرایا یا زاری الذراری]] * [[/یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق|یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق]] * [[/یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید|یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید]] * [[/یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان|یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان]] * [[/یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول|یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول]] * [[/یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی|یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی]] * [[/یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی|یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی]] * [[/یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی|یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی]] * [[/یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت|یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت]] * [[/یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود|یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود]] * [[/یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود|یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود]] * [[/یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد|یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد]] * [[/یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا|یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا]] * [[/یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی|یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی]] * [[/یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد|یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد]] * [[/یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد|یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد]] * [[/یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش|یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش]] * [[/یاران همه مخمور و قدح پر می نابست|یاران همه مخمور و قدح پر می نابست]] * [[/یارش نتوان گفت که از یار بنالد|یارش نتوان گفت که از یار بنالد]] * [[/یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست|یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست]] * [[/یکدم ز قال بگذر اگر|یکدم ز قال بگذر اگر]] [[رده:غزلیات خواجوی کرمانی]] kegkenuv1l7pqogqzcav0kgufc3jjiz 300879 300878 2026-09-29T20:49:40Z Hanooz 17889 300879 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[خواجوی کرمانی (غزلیات)]] | مؤلف = خواجوی کرمانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما|آب آتش میبرد خورشید شب‌پوش شما]] * [[/آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او|آب آتش می‌رود زان لعل آتش فام او]] * [[/آب رخ ما بری و باد شماری|آب رخ ما بری و باد شماری]] * [[/آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی|آتش اندر آب هرگز دیده‌ئی]] * [[/آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید|آخر از سوز دل شبهای من یاد آورید]] * [[/آخر ای یار فراموش مکن یارانرا|آخر ای یار فراموش مکن یارانرا]] * [[/آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر|آشنای تو ز بیگانه و خویشش چه خبر]] * [[/آفتابست یا ستاره‌ی بام|آفتابست یا ستاره‌ی بام]] * [[/آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد|آن پریچهره که جور و ستم آئین دارد]] * [[/آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده|آن ترک بلغاری نگر با چشم خونخوار آمده]] * [[/آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست|آن ترک پریچهره مگر لعبت چینست]] * [[/آن تن ماست یا میان شما|آن تن ماست یا میان شما]] * [[/آن جوهر جانست که در گوهر کانست|آن جوهر جانست که در گوهر کانست]] * [[/آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست|آن حور ماه چهره که رضوان غلام اوست]] * [[/آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند|آن خط شب مثال که بر خور نوشته‌اند]] * [[/آن رفت که میل دل من سوی شما بود|آن رفت که میل دل من سوی شما بود]] * [[/آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود|آن زمان کز من دلسوخته آثار نبود]] * [[/آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید|آن شکر لب که نباتش ز شکر می‌روید]] * [[/آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه|آن عید نیکوان بدر آمد بعیدگاه]] * [[/آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد|آن فتنه چو برخیزد صد فتنه برانگیزد]] * [[/آن لب شیرین همچون جان شیرین|آن لب شیرین همچون جان شیرین]] * [[/آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش|آن ماه بین که فتنه شود مهر انورش]] * [[/آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم|آن ماه پری رخ را در خانه نمی‌بینم]] * [[/آن ماه مهر پیکر نامهربان ما|آن ماه مهر پیکر نامهربان ما]] * [[/آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را|آن نقش بین که فتنه کند نقش‌بند را]] * [[/آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست|آن نگینی که منش می‌طلبم با جم نیست]] * [[/آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست|آن نه رویست مگر فتنه‌ی دور قمرست]] * [[/آندم که نه شمع و نه لگن بود|آندم که نه شمع و نه لگن بود]] * [[/آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست|آنزمان مهر تو می‌جست که پیمان می‌بست]] * [[/آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد|آنکو به شکر ریزی شور از شکر انگیزد]] * [[/آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را|آنکه بر هر طرفی منتظرانند او را]] * [[/آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش|آنکه جز نام نیابند نشان از دهنش]] * [[/آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم|آنکه لعلش عین آب زندگانی یافتیم]] * [[/آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند|آنکه هرگز نظری با من شیدا نکند]] * [[/آورده ایم روی بسوی دیار خویش|آورده ایم روی بسوی دیار خویش]] * [[/آه از آن یار که نبود خبر از یارانش|آه از آن یار که نبود خبر از یارانش]] * [[/آه کز آهم مه و پروین بسوخت|آه کز آهم مه و پروین بسوخت]] * [[/آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم|آید ز نی حدیثی هر دم بگوش جانم]] * [[/ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت|ابر نیسان باغ را در للی لالا گرفت]] * [[/ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست|ابروی تو طاقست که پیوسته هلالست]] * [[/اروض الخلدام مغنی الغوانی|اروض الخلدام مغنی الغوانی]] * [[/از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد|از باد صبا در سر زلفش چو خم افتد]] * [[/از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای|از برای دلم ای مطربه‌ی پرده‌سرای]] * [[/از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست|از روضه‌ی نعیم جمالش روایتیست]] * [[/از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت|از سر جان درگذر گر وصل جانان بایدت]] * [[/از صومعه پیری بخرابات درآمد|از صومعه پیری بخرابات درآمد]] * [[/از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم|از عمر چو این یک دو نفس بیش نداریم]] * [[/از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی|از لب شیرین چون شکر نبات آورده‌ئی]] * [[/از لعل آبدار تو نعلم برآتشست|از لعل آبدار تو نعلم برآتشست]] * [[/از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی|از مشک سوده دام بر آتش نهاده‌ئی]] * [[/اسیر قید محبت ز جان نیندیشد|اسیر قید محبت ز جان نیندیشد]] * [[/اشارت کرده بودی تا بیایم|اشارت کرده بودی تا بیایم]] * [[/اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم|اشکست که می‌گردد در کوی تو همرازم]] * [[/اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم|اکنون که از بهشت نشان می‌دهد نسیم]] * [[/اگر آن ماه مهربان گردد|اگر آن ماه مهربان گردد]] * [[/اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش|اگر او سخن نگوید سخنست در دهانش]] * [[/اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست|اگر ترا غم امثال ما بود غم نیست]] * [[/اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی|اگر تو عشق نبازی بعمر خویش چه نازی]] * [[/اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست|اگر چه بلبل طبعم هزار دستانست]] * [[/اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا|اگر در جلوه میری سمند باد جولانرا]] * [[/اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود|اگر دو چشم تو مست مدام خواهد بود]] * [[/اگر ز پیش برانی مرا که برخواند|اگر ز پیش برانی مرا که برخواند]] * [[/اگر سرم برود در سر وفای شما|اگر سرم برود در سر وفای شما]] * [[/الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش|الوداع ای دلبر نامهربان بدرود باش]] * [[/امروز که من عاشق و دیوانه و مستم|امروز که من عاشق و دیوانه و مستم]] * [[/امشب ای یار قصد خواب مکن|امشب ای یار قصد خواب مکن]] * [[/اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند|اهل تحقیق چو در کوی خرابات آیند]] * [[/اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند|اهل دل پیش تو مردن ز خدا می‌خواهند]] * [[/اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست|اهل دل را از لب شیرین جانان چاره نیست]] * [[/اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم|اهل دل را خبر از عالم جان آوردیم]] * [[/ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی|ای آفتاب رویت در اوج دلفروزی]] * [[/ای آینه قدرت بیچون الهی|ای آینه قدرت بیچون الهی]] * [[/ای از حیای لعل لبت آب گشته می|ای از حیای لعل لبت آب گشته می]] * [[/ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته|ای از شب قمرسا بر مه نقاب بسته]] * [[/ای از گل رخسار تو خون در دل لاله|ای از گل رخسار تو خون در دل لاله]] * [[/ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن|ای باد سحرگاهی زینجا گذری کن]] * [[/ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست|ای باغبان بگو که ره بوستان کجاست]] * [[/ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان|ای بت یاقوت لب وی مه نامهربان]] * [[/ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست|ای بر عذار مهوشت آن زلف پرشکست]] * [[/ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق|ای برده عارضت به لطافت ز مه سبق]] * [[/ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا|ای بناوک زده چشم تو یک اندازانرا]] * [[/ای بوستان عارض تو گلستان جان|ای بوستان عارض تو گلستان جان]] * [[/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید|ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] * [[/ای پسر دامن اهل قدم از دست مده|ای پسر دامن اهل قدم از دست مده]] * [[/ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر|ای پیر مغان شربتم از درد مغان آر]] * [[/ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست|ای پیک صبا حال پری چهره‌ی ما چیست]] * [[/ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی|ای پیک عاشقان اگر از حالم آگهی]] * [[/ای تتق بسته از تیره شب برقمر|ای تتق بسته از تیره شب برقمر]] * [[/ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را|ای ترک آتش رخ بیار آن آب آتش فام را]] * [[/ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی|ای ترک پریچهره بدین سلسله موئی]] * [[/ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم|ای تنم کرده ز غم موئی و در مو زده خم]] * [[/ای جان جهان جان وجهان برخی جانت|ای جان جهان جان وجهان برخی جانت]] * [[/ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب|ای جان من بیاد لبت تشنه بر شراب]] * [[/ای چراغ دیده‌ی جان روی تو|ای چراغ دیده‌ی جان روی تو]] * [[/ای چشم تو بند مستان|ای چشم تو بند مستان]] * [[/ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان|ای چشم می پرستت آشوب چشم بندان]] * [[/ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب|ای چشم نیم‌خواب تو از من ربوده خواب]] * [[/ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته|ای چیده سنبل تر در باغ دسته بسته]] * [[/ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته|ای حبش بر چین و چین در زنگبار انداخته]] * [[/ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش|ای حلقه زده افعی مشکین تو بر دوش]] * [[/ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب|ای خط سبز تو همچون برگ نیلوفر در آب]] * [[/ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن|ای خواجه مرا با می و میخانه رها کن]] * [[/ای خوش وصل یار و فصل بهار|ای خوش وصل یار و فصل بهار]] * [[/ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده|ای خوشا مست و خراب اندر خرابات آمده]] * [[/ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله|ای خوشه چین سنبل پرچینت سنبله]] * [[/ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت|ای درد تو درمان دل و رنج تو راحت]] * [[/ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر|ای دل ار سودای جانان داری از جان درگذر]] * [[/ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز|ای دل ار صحبت جانان طلبی جان درباز]] * [[/ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی|ای دل اگر دیو نی ملک سلیمان چکنی]] * [[/ای دل مکن انکار و از این کار میندیش|ای دل مکن انکار و از این کار میندیش]] * [[/ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل|ای دل من بسته در آن زنجیر سمن‌سا دل]] * [[/ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب|ای دل نگفتمت که ز زلفش عنان بتاب]] * [[/ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری|ای دلم بسته ز زلف سیهت زناری]] * [[/ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته|ای دلم جان و جهان در راه جانان باخته]] * [[/ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز|ای دلم را شکر جان‌پرورت چون جان عزیز]] * [[/ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش|ای دو چشم خوش پر خواب تو درخوابی خوش]] * [[/ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان|ای رخ تو قبله‌ی خورشید پرستان]] * [[/ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان|ای رخت شمع بت پرستان شمع برون بر از شبستان]] * [[/ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می|ای رفته پیش چشمه‌ی نوش تو آب می]] * [[/ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ|ای روان از شکر تنگ تو شکر تنگ تنگ]] * [[/ای روانم بلب لعل تو آورده پناه|ای روانم بلب لعل تو آورده پناه]] * [[/ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی|ای روضه‌ی رضوان ز سر کوی تو بابی]] * [[/ای روی تو چشمه‌ی خور چشم|ای روی تو چشمه‌ی خور چشم]] * [[/ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب|ای ز چشمت رفته خواب از چشم خواب]] * [[/ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن|ای ز سنبل بسته شادروان مشکین بر سمن]] * [[/ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان|ای زلف تو زنجیر دل حلقه ربایان]] * [[/ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند|ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند]] * [[/ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی|ای سبزه دمانیده بگرد قمر از موی]] * [[/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی|ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] * [[/ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده|ای سر زلف تو درحلقه و تاب افتاده]] * [[/ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون|ای سر زلف تو لیلی و جهانی مجنون]] * [[/ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق|ای سرو خرامنده‌ی بستان حقایق]] * [[/ای سنبل تازه دسته بسته|ای سنبل تازه دسته بسته]] * [[/ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه|ای سنبله‌ی زلف تو خرمن زده بر ماه]] * [[/ای سواد خط توشرح مصابیح جمال|ای سواد خط توشرح مصابیح جمال]] * [[/ای شام زلفت بتخانه‌ی چین|ای شام زلفت بتخانه‌ی چین]] * [[/ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش|ای شب زلفت غالیه سا وی مه رویت غالیه پوش]] * [[/ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو|ای شب قدر بیدلان طره‌ی دلربای تو]] * [[/ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش|ای شبت غالیه آسا و مهت غالیه پوش]] * [[/ای شده بر مه ز شبه مهره ساز|ای شده بر مه ز شبه مهره ساز]] * [[/ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی|ای شمع چگل دوش در ایوان که بودی]] * [[/ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن|ای صبا احوال دل با آن صنم تقریر کن]] * [[/ای صبا با بلبل خوشگوی گوی|ای صبا با بلبل خوشگوی گوی]] * [[/ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو|ای صبا حال جگر گوشه‌ی ما چیست بگو]] * [[/ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان|ای صبا غلغل بلبل بگلستان برسان]] * [[/ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی|ای صبح صادقان رخ زیبای مصطفی]] * [[/ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو|ای طبیب دل ریش از سر بیمار مرو]] * [[/ای غره ماه از اثر صنع تو غرا|ای غره ماه از اثر صنع تو غرا]] * [[/ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل|ای غم عشق تو آتش زده در خرمن دل]] * [[/ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران|ای غمزه‌ی جادویت افسونگر بیماران]] * [[/ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست|ای فدای قامتت هر سرو بستانی که هست]] * [[/ای قمر تابی از بناگوشت|ای قمر تابی از بناگوشت]] * [[/ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل|ای کرده تیره شب را بر آفتاب منزل]] * [[/ای کرده مه را از تیره شب نقاب|ای کرده مه را از تیره شب نقاب]] * [[/ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان|ای کفر سر زلف تو غارتگر ایمان]] * [[/ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات|ای که از سرچشمه‌ی نوشت برفت آب نبات]] * [[/ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری|ای که بر دیده‌ی صاحب‌نظران می‌گذری]] * [[/ای که شهد شکربن تو برد آب نبات|ای که شهد شکربن تو برد آب نبات]] * [[/ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم|ای لاله برگ خویش نظرت گلستان چشم]] * [[/ای لاله زار آتش روی تو آب روی|ای لاله زار آتش روی تو آب روی]] * [[/ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب|ای لب لعلت ز آب زندگانی برده آب]] * [[/ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب|ای لب میگون تو هم شکر و هم شراب]] * [[/ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان|ای لب و گفتار تو کام دل و قوت جان]] * [[/ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست|ای لبت باده‌فروش و دل من باده‌پرست]] * [[/ای لبت خنده بر شراب زده|ای لبت خنده بر شراب زده]] * [[/ای لبت میگون و جانم می پرست|ای لبت میگون و جانم می پرست]] * [[/ای ماه تو مهر انور دل|ای ماه تو مهر انور دل]] * [[/ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را|ای ماه قیچاقی شبست از سر بنه بغطاق را]] * [[/ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس|ای مرغ خوش‌نوا چه فرو بسته‌ئی نفس]] * [[/ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی|ای مقیمان درت را عالمی در هر دمی]] * [[/ای ملک دلم خراب کرده|ای ملک دلم خراب کرده]] * [[/ای من ز دو چشم نیم مستت مست|ای من ز دو چشم نیم مستت مست]] * [[/ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری|ای مهر ماه روی ترا زهره مشتری]] * [[/ای می لعل تو کام رندان|ای می لعل تو کام رندان]] * [[/ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی|ای میان تو چو یک موی و دهان یکسر موی]] * [[/ای نسیم سحری بوی بهارم برسان|ای نسیم سحری بوی بهارم برسان]] * [[/ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار|ای نغمه‌ی خوشت دم داود را شعار]] * [[/ای نفس مشک بیز باد بهاری|ای نفس مشک بیز باد بهاری]] * [[/ای هیچ در میان نه ز موی میان تو|ای هیچ در میان نه ز موی میان تو]] * [[/ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی|ایا صبا خبری کن مرا از آن که تو دانی]] * [[/ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار|ایا صبا گرت افتد بکوی دوست گذار]] * [[/ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم|ایدل ار خواهی به دولتخانه‌ی جانت برم]] * [[/ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست|ایکه از باغ رسالت چو تو شمشاد نخاست]] * [[/ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست|ایکه از دفتر حسنت مه تابان بابیست]] * [[/ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد|ایکه از شرمت خوی از رخساره‌ی خور می‌چکد]] * [[/ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو|ایکه چو موی شد تنم در هوس میان تو]] * [[/ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست|ایکه زلف سیهت برگل روی آشفتست]] * [[/ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی|ایکه عنبر ز سر زلف تو دارد بوئی]] * [[/ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی|ایکه گوئی کز چه رو سر گشته می‌کردی چو گوی]] * [[/ایکه لبت آب شکر ریختست|ایکه لبت آب شکر ریختست]] * [[/ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود|ایکه هر دم عنبرت بر نسترن چنبر شود]] * [[/این باد کدامست که از کوی شما خاست|این باد کدامست که از کوی شما خاست]] * [[/این بوی بهارست که از صحن چمن خاست|این بوی بهارست که از صحن چمن خاست]] * [[/این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد|این ترک زنگاری کمان از خیل خاقان می‌رسد]] * [[/این چنین صورت گر از آب و گلست|این چنین صورت گر از آب و گلست]] * [[/این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم|این چه بادست کزو بوی شما می‌شنوم]] * [[/این چه بادست که از سوی چمن می‌آید|این چه بادست که از سوی چمن می‌آید]] * [[/این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی|این چه بویست ای صبا از مرغزار آورده‌ئی]] * [[/این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم|این چه بویست که از باد صبا می‌شنوم]] * [[/این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا|این چه خلدست که چندین همه حورست اینجا]] * [[/این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند|این چه نامه‌ست که از کشور یار آوردند]] * [[/این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند|این دلبران که پرده برخ در کشیده‌اند]] * [[/این غزل یک دو نوبت از سرسوز|این غزل یک دو نوبت از سرسوز]] * [[/این همه مستی ما مستی مستی دگرست|این همه مستی ما مستی مستی دگرست]] * [[/اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست|اینجا نماز زنده‌دلان جز نیاز نیست]] * [[/با تو نقشی که در تصور ماست|با تو نقشی که در تصور ماست]] * [[/با درد دردنوشان درمان چه کار دارد|با درد دردنوشان درمان چه کار دارد]] * [[/با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم|با روی چون گلنارش از برگ سمن باز آمدم]] * [[/با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر|با عقیق لب او لعل بدخشان کم گیر]] * [[/با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم|با لعل او ز جوهر جان در گذشته‌ایم]] * [[/با منت کینه و با جمله صفاست|با منت کینه و با جمله صفاست]] * [[/باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی|باده‌ی گلگون مرا و طلعت سلمی]] * [[/باز برافراختیم رایت سلطان عشق|باز برافراختیم رایت سلطان عشق]] * [[/باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم|باز چون بلبل بصد دستان ببستان آمدیم]] * [[/باز عزم شراب خواهم کرد|باز عزم شراب خواهم کرد]] * [[/باز هر چند که در دست شهان دارد جای|باز هر چند که در دست شهان دارد جای]] * [[/باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم|باز هشیار برون رفته و مست آمده‌ایم]] * [[/باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود|باش تا روی تو خورشید جهانتاب شود]] * [[/باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست|باغ و صحرا با سهی سروان نسرین برخوشست]] * [[/باغبان گو برو باد مپیما کز گل|باغبان گو برو باد مپیما کز گل]] * [[/ببوستان می گل بوی لاله گون مستان|ببوستان می گل بوی لاله گون مستان]] * [[/ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد|ببوی زلف تو دادم دل شکسته بباد]] * [[/بتی که طره او مجمع پریشانیست|بتی که طره او مجمع پریشانیست]] * [[/بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار|بجز نسیم که یابد نصیبی از گلزار]] * [[/بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت|بحز از کمر ندیدم سر موئی از میانت]] * [[/بخوبی چو یار من نباشد یاری|بخوبی چو یار من نباشد یاری]] * [[/بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد|بدان ورق که صبا در کف شکوفه نهاد]] * [[/بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم|بدانکه بوی تو آورد صبحدم بادم]] * [[/بدایت غم عشاق را نهایت نیست|بدایت غم عشاق را نهایت نیست]] * [[/بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص|بده آن راح روان بخش که در مجلس خاص]] * [[/بده آن راح روان پرور ریحانی را|بده آن راح روان پرور ریحانی را]] * [[/بدینسان که از ما جهانی جهانی|بدینسان که از ما جهانی جهانی]] * [[/بر اشکم کهربا آبیست روشن|بر اشکم کهربا آبیست روشن]] * [[/بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد|بر سر کوی تو اندیشه‌ی جان نتوان کرد]] * [[/بر سر کوی خرابات محبت کوئیست|بر سر کوی خرابات محبت کوئیست]] * [[/بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت|بر مه از سنبل پر چین تو پر چین بگرفت]] * [[/برآمد بانگ مرغ و نوبت بام|برآمد بانگ مرغ و نوبت بام]] * [[/برآمد ماهم از میدان سواره|برآمد ماهم از میدان سواره]] * [[/برافکن سایبان ظلمت از نور|برافکن سایبان ظلمت از نور]] * [[/برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی|برخیز که بنشیند فریاد ز هر سوئی]] * [[/برسر کوی عشق بازاریست|برسر کوی عشق بازاریست]] * [[/برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب|برقع از رخ برفکن ای لعبت مشکین نقاب]] * [[/برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز|برگ نسرین ترا بی خار می‌یابم هنوز]] * [[/برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر|برگیر دل ز ملک جهان و جهان بگیر]] * [[/برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو|برو ای باد بدانسوی که من دانم و تو]] * [[/برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی|برو ای باد بهاری بدیاری که تو دانی]] * [[/برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار|برو ای خواجه و شه را بگدا باز گذار]] * [[/برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ|برون ز جام دمادم مجوی این دم هیچ]] * [[/بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم|بزن بنوک خدنگم که پیش دست تو میرم]] * [[/بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره|بساز چاره‌ی این دردمند بیچاره]] * [[/بسالی کی چنان ماهی برآید|بسالی کی چنان ماهی برآید]] * [[/بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست|بسته‌ی بند تو از هر دو جهان آزادست]] * [[/بستیم دل در آن سر زلف دراز باز|بستیم دل در آن سر زلف دراز باز]] * [[/بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت|بسکه مرغ سحری در غم گلزار بسوخت]] * [[/بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع|بسوز سینه رسند اهل دل بذوق سماع]] * [[/بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن|بسی خون جگر دارد سر زلف تو در گردن]] * [[/بشکست دل تنگ من خسته کزین دست|بشکست دل تنگ من خسته کزین دست]] * [[/بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا|بگذر ای خواجه و بگذار مرا مست اینجا]] * [[/بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز|بگشا بشکر خنده لب لعل شکرریز]] * [[/بگوئید ای رفیقان ساربان را|بگوئید ای رفیقان ساربان را]] * [[/بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن|بلبل خوش سرای شد مطرب مجلس چمن]] * [[/بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید|بلبل دلشده از گل به چه رو باز آید]] * [[/بلبلان که رساند نسیم باغ ارم|بلبلان که رساند نسیم باغ ارم]] * [[/بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز|بنده محمودست و سلطان در ره معنی ایاز]] * [[/بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند|بنشین تا نفسی آتش ما بنشیند]] * [[/بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد|بنگر ای شمع که پروانه دگر باز آمد]] * [[/بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح|بنوش لعل مذاب از زمردین اقداح]] * [[/بوستان جنتست و سروم حور|بوستان جنتست و سروم حور]] * [[/بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست|بوستان طلعتش را نوبهاری دیگرست]] * [[/بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست|بوقت صبح چو آن سرو سیمتن بنشست]] * [[/بوقت صبح می روشن آفتاب منست|بوقت صبح می روشن آفتاب منست]] * [[/بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن|بوقت صبح ندانم چه شد که مرغ چمن]] * [[/به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند|به آب گل رخ آن گلعذار می‌شویند]] * [[/به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو|به آفتاب جهانتاب سایه پرور تو]] * [[/به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص|به بزمگاه صبوحی کنون بمجلس خاص]] * [[/به بوستان جمالت بهار بسیارست|به بوستان جمالت بهار بسیارست]] * [[/به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید|به خشم رفته‌ی ما گر به صلح باز آید]] * [[/به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد|به دشمنان گله از دوستان نشاید کرد]] * [[/به سر ماه فکنده طیلسانی|به سر ماه فکنده طیلسانی]] * [[/به شهریار بگوئید حال این درویش|به شهریار بگوئید حال این درویش]] * [[/به عقل کی متصور شود فنون جنون|به عقل کی متصور شود فنون جنون]] * [[/به فلک می‌رسد خروش خروس|به فلک می‌رسد خروش خروس]] * [[/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم|به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] * [[/به من رسید نوید وصال دلداران|به من رسید نوید وصال دلداران]] * [[/به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید|به مهر روی تو در آفتاب نتوان دید]] * [[/بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد|بهار دهر بباد خزان نمی‌ارزد]] * [[/بهار روی تو بازار مشتری بشکست|بهار روی تو بازار مشتری بشکست]] * [[/بی تو مرا پر آب دیده|بی تو مرا پر آب دیده]] * [[/بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود|بی رخ حور بجنت نفسی نتوان بود]] * [[/بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود|بی گلبن وصلت بگلستان نتوان بود]] * [[/بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد|بی لاله رخان روی بصحرا نتوان کرد]] * [[/بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود|بیا که بی سر زلفت مرا بسر نشود]] * [[/بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم|بیا که هندوی گیسوی دلستان تو باشم]] * [[/بیار ای لعبت ساقی شرابی|بیار ای لعبت ساقی شرابی]] * [[/بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور|بیار باده که شب ظلمتست و شاهد نور]] * [[/بیار باده که وقت گلست و موسم باغ|بیار باده که وقت گلست و موسم باغ]] * [[/بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر|بیدلی گردل ز دلبر برنگیرد گومگیر]] * [[/بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش|بیرون ز کمر هیچ ندیدم ز میانش]] * [[/بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست|بیش ازین بی همدمی در خانه نتوانم نشست]] * [[/بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست|بیمار چشم مست تو رنجور خوشترست]] * [[/پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند|پای کوبان در سراندازی چو سربازی کنند]] * [[/پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای|پرده ابر سیاه از مه تابان بگشای]] * [[/پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش|پرده از رخ بفکن ای خود پرده‌ی رخسار خویش]] * [[/پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی|پرواز کن ای مرغ و بگلزار فرود آی]] * [[/پری رخا منه از دست یکزمان شیشه|پری رخا منه از دست یکزمان شیشه]] * [[/پری رخان که برخ رشک لعبت چینند|پری رخان که برخ رشک لعبت چینند]] * [[/پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد|پشت بر یار گمان ابرو ما نتوان کرد]] * [[/پندم به چه عقل می‌دهد پیر|پندم به چه عقل می‌دهد پیر]] * [[/پیداست که از دود دم ما چه برآید|پیداست که از دود دم ما چه برآید]] * [[/پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات|پیش اسبت رخ نهم ز آنرو که غم نبود زمات]] * [[/پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست|پیش صاحب‌نظران ملک سلیمان بادست]] * [[/پیش عاقل نیاز چیست نماز|پیش عاقل نیاز چیست نماز]] * [[/پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد|پیغام بلبلان بگلستان که می‌برد]] * [[/پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد|پیه سوز چشم من سرشمع ایوان تو باد]] * [[/تا برآید نفس از عشق دمی باید زد|تا برآید نفس از عشق دمی باید زد]] * [[/تا ترا برگ ما نخواهد بود|تا ترا برگ ما نخواهد بود]] * [[/تا چند به شادی می غمهای تو نوشم|تا چند به شادی می غمهای تو نوشم]] * [[/تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران|تا چند دم از گل زنی ای باد بهاران]] * [[/تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد|تا چین آن دو زلف سمن‌سا پدید شد]] * [[/تا درد نیابند دوا را نشناسند|تا درد نیابند دوا را نشناسند]] * [[/تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد|تا دلم در خم آن زلف سمن‌سا افتاد]] * [[/تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت|تا کی ندهی داد من ای داد ز دستت]] * [[/تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد|تاجداری کند آنکس که ز سردر گذرد]] * [[/تبت یا ذا الجلال و الا کرام|تبت یا ذا الجلال و الا کرام]] * [[/تبسمت الزهر والمزن باک|تبسمت الزهر والمزن باک]] * [[/تحیتی چو هوای ریاض خلد برین|تحیتی چو هوای ریاض خلد برین]] * [[/تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده|تخت خیری بین دگر بر تخته‌ی خارا زده]] * [[/تخفیف کن از دور من این باده که مستم|تخفیف کن از دور من این باده که مستم]] * [[/ترا با ما اگر صلحست جنگست|ترا با ما اگر صلحست جنگست]] * [[/ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست|ترا که طره‌ی مشکین و خط زنگاریست]] * [[/ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن|ترا که گفت که قصد دل شکسته‌ی ما کن]] * [[/ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم|ترا که گنج گشودی ز زخم مار چه غم]] * [[/ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست|ترا که موی میان هم وجود و هم عدمست]] * [[/ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست|ترا که نرگس مخمور و زلف مهپوشست]] * [[/ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود|ترک تیرانداز من کز پیش لشکر می‌رود]] * [[/ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش|ترک خنجرکش لشکرشکن ترلک پوش]] * [[/ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی|ترک صورت کن اگر عالم معنی طلبی]] * [[/ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر|ترک عالم گیر و عالم را مسخر کرده گیر]] * [[/ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت|ترک من ترک من بی سر و پا کرد و برفت]] * [[/ترک من ترک من گرفت و خطا کرد|ترک من ترک من گرفت و خطا کرد]] * [[/ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او|ترک من خاقان نگر در حلقه عشاق او]] * [[/ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود|ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بود]] * [[/ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه|ترک من هر لحظه گیرد با من از سر خرخشه]] * [[/ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند|ترکم از غمزه چو ناوک بکمان در فکند]] * [[/تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی|تشنه‌ام تا بکی آخر بده آبی ساقی]] * [[/تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود|تشنه‌ی غنچه سیراب ترا آب چه سود]] * [[/تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند|تنم تنها نمی‌خواهد که در کاشانه بنشیند]] * [[/تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری|تو آن ماه زهره جبینی و آن سرو لاله عذاری]] * [[/تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی|تو چون قربان نمی‌گردی کجا همکیش ما باشی]] * [[/توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد|توئی که لعل تو دست از عقیق کانی برد]] * [[/جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید|جادوئی چون نرگس مستت به بیماری که دید]] * [[/جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن|جان بده یا دگر اندیشه‌ی جانانه مکن]] * [[/جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید|جان بر افشان اگرت صحبت جانان باید]] * [[/جان پرورم گهی که تو جانان من شوی|جان پرورم گهی که تو جانان من شوی]] * [[/جان توجه بروی مهوش کرد|جان توجه بروی مهوش کرد]] * [[/جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست|جان ما بر آتش و گیسوی جانان تافتست]] * [[/جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست|جان من جان مرا چون ضرر از بیماریست]] * [[/جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند|جان وطن بر در جانان چه کند گر نکند]] * [[/جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست|جان هر زنده دلی زنده بجانی دگرست]] * [[/جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست|جانم از باده‌ی لعل تو خراب افتادست]] * [[/جانم از غم بلب رسیده‌ی تست|جانم از غم بلب رسیده‌ی تست]] * [[/جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید|جز ناله کسی مونس و دمساز نیاید]] * [[/جمشید بنده در دولتسرای ماست|جمشید بنده در دولتسرای ماست]] * [[/چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم|چشم پرخواب گشودی و ببستی خوابم]] * [[/چشمت دل پر ز تاب خواهد|چشمت دل پر ز تاب خواهد]] * [[/چگونه سرو روان گویمت که عین روانی|چگونه سرو روان گویمت که عین روانی]] * [[/چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند|چنانکه صید دل آن چشم آهوانه کند]] * [[/چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب|چند سوزیم من و شمع شبستان همه شب]] * [[/چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت|چو آن فتنه از خواب سر بر گرفت]] * [[/چو از برگ گلش سنبل دمیدست|چو از برگ گلش سنبل دمیدست]] * [[/چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت|چو بر قمر ز شب عنبری نقاب انداخت]] * [[/چو برکشی علم قربت از حریم حرم|چو برکشی علم قربت از حریم حرم]] * [[/چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد|چو ترک مهوشم از خواب مست برخیزد]] * [[/چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش|چو جام لعل تو نوشم کجا بماند هوش]] * [[/چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران|چو چشم خفته بگشودی ببستی خواب بیداران]] * [[/چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی|چو چشم مست تو با خواب می‌کند بازی]] * [[/چو چشم مست تو می پرستم|چو چشم مست تو می پرستم]] * [[/چو حرفی بخوانی ز طومار عشق|چو حرفی بخوانی ز طومار عشق]] * [[/چو در گره فکنی آن کمند پر چین را|چو در گره فکنی آن کمند پر چین را]] * [[/چو در نظر نبود روی دوستان ما را|چو در نظر نبود روی دوستان ما را]] * [[/چو دستان برکشد مرغ صراحی|چو دستان برکشد مرغ صراحی]] * [[/چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است|چو سرچشمه‌ی چشم من دیده است]] * [[/چو شام شد بشبستان باید کرد|چو شام شد بشبستان باید کرد]] * [[/چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست|چو طلعت تو مرا منتهای مقصودست]] * [[/چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند|چو مطربان سحر آهنگ زیر و بام کنند]] * [[/چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند|چو مطربان سحر چنگ در رباب زنند]] * [[/چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام|چو نام تو در نامه‌ئی دیده‌ام]] * [[/چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار|چو هست قرب حقیقی چه غم ز بعد مزار]] * [[/چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال|چو هیچگونه ندارم بحضرت تو مجال]] * [[/چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد|چوعکس روی تو در ساغر شراب افتاد]] * [[/چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف|چون آتش خور شعله زد از شیشه شفاف]] * [[/چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید|چون برقع شبرنگ ز عارض بگشاید]] * [[/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی|چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] * [[/چون ترک من سپاه حبش برختن زند|چون ترک من سپاه حبش برختن زند]] * [[/چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد|چون خط تو گرد رخ گلرنگ بگیرد]] * [[/چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند|چون خط سبز تو بر آفتاب بنویسند]] * [[/چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند|چون سایبان آفتاب از مشک تاتاری کند]] * [[/چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد|چون سنبل تو سلسله بر ارغوان نهاد]] * [[/چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده|چون سنبلت که دید سیاهی سر آمده]] * [[/چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد|چون صبا نکهت آن زلف پریشان آرد]] * [[/چون طره عنبر شکنش در شکن افتد|چون طره عنبر شکنش در شکن افتد]] * [[/چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد|چون طوطی خط تو پر بر شکر اندازد]] * [[/چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز|چون کوتهست دستم از آن گیسوی دراز]] * [[/چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم|چون ما بکفر زلف تو اقرار کرده‌ایم]] * [[/چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد|چون مرا دیده بر آن آتش رخسار افتد]] * [[/چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی|چون نداری جان معنی معنی جانرا چه دانی]] * [[/چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی|چون نی سر گشته‌ی چوگان چو گوی]] * [[/چون نیست ما را با او وصالی|چون نیست ما را با او وصالی]] * [[/چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد|چه بادست اینکه می‌آید که بوی یار ما دارد]] * [[/چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی|چه جرم رفت که رفتی و ترک ما کردی]] * [[/چه خوش باشد دمی با دوستداری|چه خوش باشد دمی با دوستداری]] * [[/چه خوش باشد میان لاله زاران|چه خوش باشد میان لاله زاران]] * [[/چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان|چه خوشست باده خوردن به صبوح در گلستان]] * [[/چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی|چه کرده‌ام که بیکبارم از نظر بفکندی]] * [[/چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند|چه کسانند که در قصد دل ریش کسانند]] * [[/حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار|حبذا پای گل و صبحدم و فصل بهار]] * [[/حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد|حدیث آرزومندی جوابی هم نمی‌ارزد]] * [[/حدیث جان بجز جانان نداند|حدیث جان بجز جانان نداند]] * [[/حدیث شمع از پروانه پرسید|حدیث شمع از پروانه پرسید]] * [[/حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند|حدیث عشق ز ما یادگار خواهد ماند]] * [[/حذر کن ز یاری که یاریش نیست|حذر کن ز یاری که یاریش نیست]] * [[/حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می|حریفان مست و مدهوشند و شادروان خراب از می]] * [[/حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش|حسد از هیچ ندارم مگر از پیرهنش]] * [[/حسن تو نهایت جمالست|حسن تو نهایت جمالست]] * [[/حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم|حکایت رخت از آفتاب می‌شنوم]] * [[/حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام|حن فی روض الهوی قلبی کماناح الحمام]] * [[/حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح|حیات بخش بود باده خاصه وقت صبوح]] * [[/خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز|خادمه‌ی عود سوز مطربه‌ی عود ساز]] * [[/خدا را از سر زاری بگوئید|خدا را از سر زاری بگوئید]] * [[/خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد|خدنگ غمزه‌ی جادو چو در کمان آرد]] * [[/خرامنده سروی به رخ گلستانی|خرامنده سروی به رخ گلستانی]] * [[/خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما|خرقه رهن خانه‌ی خمار دارد پیر ما]] * [[/خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم|خرم آنروز که از خطه‌ی کرمان بروم]] * [[/خسرو انجم بگه بام برآمد|خسرو انجم بگه بام برآمد]] * [[/خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته|خسرو گل بین دگر ملک سکندر یافته]] * [[/خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن|خط زنگاری نگر از سبزه بر گرد سمن]] * [[/خطت که کتابه‌ی جمالست|خطت که کتابه‌ی جمالست]] * [[/خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست|خطر بادیه‌ی عشق تو بیش از پیشست]] * [[/خطی کز تیره شب برخور نوشتست|خطی کز تیره شب برخور نوشتست]] * [[/خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد|خطی که بر سمن آن گلعذار بنویسد]] * [[/خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت|خنک آن باد که باشد گذرش بر کویت]] * [[/خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد|خنک آن باد که برخاک خراسان گذرد]] * [[/خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی|خود پرستی مکن ار زانکه خدا می‌طلبی]] * [[/خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند|خورشید را به سایه‌ی شب در نشانده‌اند]] * [[/خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند|خورشید را ز مشک زره پوش کرده‌اند]] * [[/خوشا با دوستان در بوستان گل|خوشا با دوستان در بوستان گل]] * [[/خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام|خوشا به مجلس شوریدگان درد آشام]] * [[/خوشا چشمی که بیند روی ترکان|خوشا چشمی که بیند روی ترکان]] * [[/خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی|خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی]] * [[/خوشا صبح و صبوحی با همالان|خوشا صبح و صبوحی با همالان]] * [[/خوشا کشته برطرف میدان او|خوشا کشته برطرف میدان او]] * [[/خوشا وقتی که از بستانسرائی|خوشا وقتی که از بستانسرائی]] * [[/خویش را در کوی بیخویشی فکن|خویش را در کوی بیخویشی فکن]] * [[/خیز تا باده در پیاله کنیم|خیز تا باده در پیاله کنیم]] * [[/خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم|خیز تا برگ صبوحی بچمن ساز کنیم]] * [[/خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین|خیز و در بحر عدم غوطه خور و ما را بین]] * [[/خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم|خیزید ای میخوارگان تا خیمه بر گردون زنیم]] * [[/خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند|خیمه‌ی نوروز بر صحرا زدند]] * [[/داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم|داریم دلی پر غم و غمخوار نداریم]] * [[/دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر|دامن خرگه برافکن ای بت کشمیر]] * [[/دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد|دامن گل نبرد هر که ز خار اندیشد]] * [[/در آن مجلس که جام عشق نوشند|در آن مجلس که جام عشق نوشند]] * [[/در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی|در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی]] * [[/در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی|در باغ چون بالای تو سروی ندیدم راستی]] * [[/در پای تو هرکس که سر انداز نیاید|در پای تو هرکس که سر انداز نیاید]] * [[/در تابم از دو هندوی آتش پرستشان|در تابم از دو هندوی آتش پرستشان]] * [[/در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز|در جهان قصه حسن تو نشد فاش هنوز]] * [[/در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم|در چمن دوش ببوی تو گذر می‌کردم]] * [[/در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست|در خنده آن عقیق شکرریز خوشترست]] * [[/در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی|در دلم بود کزین پس ندهم دل بکسی]] * [[/در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد|در راه قربت ما ره‌بان چه کار دارد]] * [[/در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست|در سر زلف سیاه تو چه سوداست که نیست]] * [[/در شب زلف تو مهتابی خوشست|در شب زلف تو مهتابی خوشست]] * [[/درد دل خویش با که گویم|درد دل خویش با که گویم]] * [[/درد غم عشق را طبیب نباشد|درد غم عشق را طبیب نباشد]] * [[/درد محبت درمان ندارد|درد محبت درمان ندارد]] * [[/درد من دلخسته بدرمان که رساند|درد من دلخسته بدرمان که رساند]] * [[/دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت|دردا که یار در غم و دردم بماند و رفت]] * [[/دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا|دست گیرید درین واقعه کافتاد مرا]] * [[/دست گیرید و بدستم می گلفام دهید|دست گیرید و بدستم می گلفام دهید]] * [[/دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش|دگر وجود ندارد لطیفه‌ئی ز دهانش]] * [[/دل بدست یار و غم در دل بماند|دل بدست یار و غم در دل بماند]] * [[/دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم|دل به دست غم سودای تو دادیم و شدیم]] * [[/دل گل زنده گردد از دم خم|دل گل زنده گردد از دم خم]] * [[/دل مجروح مرا آگهی از جان دادند|دل مجروح مرا آگهی از جان دادند]] * [[/دل من باز هوای سر کوئی دارد|دل من باز هوای سر کوئی دارد]] * [[/دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد|دل من جان ز غم عشق تو آسان نبرد]] * [[/دل من زحمت جان برنتابد|دل من زحمت جان برنتابد]] * [[/دلا از جان زبان درکش که جانان|دلا از جان زبان درکش که جانان]] * [[/دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی|دلا بر عالم جان زن علم زین دیر جسمانی]] * [[/دلا تا طلعت سلمی نیابی|دلا تا طلعت سلمی نیابی]] * [[/دلا جان در ره جانان حجابست|دلا جان در ره جانان حجابست]] * [[/دلا سود عالم زیانی نیرزد|دلا سود عالم زیانی نیرزد]] * [[/دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست|دلبرا خورشیدتابان ذره‌ئی از روی تست]] * [[/دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست|دلبرا سنبل هندوی تودر تاب چراست]] * [[/دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد|دلبرم را پر طوطی بر شکر خواهد فتاد]] * [[/دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم|دلداده‌ایم وز پی دلدار می‌رویم]] * [[/دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی|دلکم برد بغارت ز برم دلبرکی]] * [[/دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد|دلم از دست بشد تا بسر او چه رسد]] * [[/دلم با مردم چشمت چنانست|دلم با مردم چشمت چنانست]] * [[/دلم بی وصل جانان جان نخواهد|دلم بی وصل جانان جان نخواهد]] * [[/دلم دیده از دوستان برنگیرد|دلم دیده از دوستان برنگیرد]] * [[/دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل|دلم ربودی و رفتی ولی نمی‌روی از دل]] * [[/دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد|دلم که حلقه‌ی گیسوی یار می‌گیرد]] * [[/دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل|دلم مرید مرادست و دیده رهبر دل]] * [[/دو جان وقف حریم حرم او کردیم|دو جان وقف حریم حرم او کردیم]] * [[/دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور|دوری از ما مکن ای چشم بد از روی تو دور]] * [[/دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی|دوش بر طرف چمن گلبانگ می‌زد بلبلی]] * [[/دوش پیری ز خرابات برون آمد مست|دوش پیری ز خرابات برون آمد مست]] * [[/دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی|دوش پیری یافتم در گوشه‌ی میخانه‌ئی]] * [[/دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن|دوش چون از لعل میگون تو می‌گفتم سخن]] * [[/دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند|دوش چون در شکن طره‌ی شب چین دادند]] * [[/دوش چون موکب سلطان خیالش برسید|دوش چون موکب سلطان خیالش برسید]] * [[/دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود|دوش کز طوفان اشکم آب دریا رفته بود]] * [[/دوش می‌آید نگار بربرم|دوش می‌آید نگار بربرم]] * [[/دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو|دوش می‌کردم سوال از جان که آن جانانه کو]] * [[/دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود|دوشم بشمع روی چو ماهت نیاز بود]] * [[/دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود|دوشم وطن بجز در دیر مغان نبود]] * [[/دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه|دی آن بت کافر بچه با چنگ و چغانه]] * [[/دی سیر برآمد دلم از روز جوانی|دی سیر برآمد دلم از روز جوانی]] * [[/دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک|دیدم از دور بتی کاکلکش مشکینک]] * [[/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی|دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] * [[/دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب|دیشب خبرت هست که در مجلس اصحاب]] * [[/دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب|دیشب درآمد آن بت مه روی شب نقاب]] * [[/دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست|دیشب درآمد از درم آنماه چهره مست]] * [[/دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت|دیشب دلم ز ملک دو عالم خبر نداشت]] * [[/دیشب همه منزل من کوی مغان بود|دیشب همه منزل من کوی مغان بود]] * [[/دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود|دیگرانرا عیش و شادی گر چه در صحرا بود]] * [[/راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود|راستی را در سپاهان خوش بود آواز رود]] * [[/رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را|رام را گر برگ گل باشد نبیند ویس را]] * [[/راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی|راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی]] * [[/رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را|رحم بر گدایان نیست ماه نیمروزی را]] * [[/رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل|رحمتی گر نکند بر دلم آن سنگین دل]] * [[/رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست|رخ دل‌فروز تو ماهی خوشست]] * [[/رخت خورشید را یات جمالست|رخت خورشید را یات جمالست]] * [[/رخت شمع شبستان می‌نهندش|رخت شمع شبستان می‌نهندش]] * [[/رخسار تو شمع کایناتست|رخسار تو شمع کایناتست]] * [[/رخش با آب و آتش در نقابست|رخش با آب و آتش در نقابست]] * [[/رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم|رخشنده‌تر از مهر رخش ماه ندیدم]] * [[/رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب|رفت دوشم نفسی دیده‌ی گریان در خواب]] * [[/رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش|رقم ز غالیه بر طرف لاله زار مکش]] * [[/رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش|رقیب اگر بجفا باز داردم ز درش]] * [[/رمضان آمد و شد کار صراحی از دست|رمضان آمد و شد کار صراحی از دست]] * [[/رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست|رنج از کسی بریم که دردش دوای ماست]] * [[/رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند|رنج ما بردیم و گنج ارباب دولت برده‌اند]] * [[/رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم|رند و دردی کش و مستم چه توان کرد چو هستم]] * [[/روز رخسار تو ماهی روشنست|روز رخسار تو ماهی روشنست]] * [[/روز عیش و طرب و عید صیامست امروز|روز عیش و طرب و عید صیامست امروز]] * [[/روزگاری روی در روی نگاری داشتم|روزگاری روی در روی نگاری داشتم]] * [[/روزی به سر کوی خرابات رسیدم|روزی به سر کوی خرابات رسیدم]] * [[/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست|روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] * [[/روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه|روی این چرخ سیه روی ستمکاره سیاه]] * [[/روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی|روی تو گر بدیدمی جان بتو بر فشاندمی]] * [[/روی زمین و خون دلم نم گرفته است|روی زمین و خون دلم نم گرفته است]] * [[/روی نکو بی وجود ناز نباشد|روی نکو بی وجود ناز نباشد]] * [[/ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست|ز آتشکده و کعبه غرض سوز ونیازست]] * [[/ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم|ز باد نکهت دو تات می‌جوئیم]] * [[/ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی|ز تو با بتو راز گویم بزبان بیزبانی]] * [[/ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد|ز جام عشق تو عقلم خراب می‌گردد]] * [[/ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند|ز چشم مست تو آنها که آگهی دارند]] * [[/ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد|ز حال بی‌خبرانت خبر نمی‌باشد]] * [[/ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی|ز رارض دار سعدی یا بارق الغوادی]] * [[/ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم|ز روی خوب تو گفتم که پرده برفکنم]] * [[/ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی|ز زلف و روی تو خواهم شبی و مهتابی]] * [[/ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست|ز زلفش نافه‌ی تاتار تاریست]] * [[/ز شهریار که آید که حال یار بگوید|ز شهریار که آید که حال یار بگوید]] * [[/ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست|ز عشق غمزه و ابروی آن صنم پیوست]] * [[/ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت|ز کفر زلفت ایمان می‌توان یافت]] * [[/ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس|ز لعل عیسویان قصه مسیحا پرس]] * [[/ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم|ز لعلم ساغری در ده که چون چشم تو سرمستم]] * [[/زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست|زاهد مغرور اگر در کعبه باشد فاجرست]] * [[/زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن|زبان خامه نتواند حدیث دل بیان کردن]] * [[/زلال مشربم از لفظ آبدار خودست|زلال مشربم از لفظ آبدار خودست]] * [[/زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست|زلف لیلی صفتت دام دل مجنونست]] * [[/زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست|زلف هندوی تو در تابست و ما را تاب نیست]] * [[/زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند|زنده‌اند آنها که پیش چشم خوبان مرده‌اند]] * [[/زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی|زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنابی]] * [[/زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار|زهی تاری ز زلفت مشگ تاتار]] * [[/زهی جمال تو خورشید مشرق دیده|زهی جمال تو خورشید مشرق دیده]] * [[/زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین|زهی خطی به خطا برده سوی خطه‌ی چین]] * [[/زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده|زهی ربوده خیال تو خوابم از دیده]] * [[/زهی روی تو صبح شب نشینان|زهی روی تو صبح شب نشینان]] * [[/زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده|زهی روی دل افروزت چراغ و چشم هر دیده]] * [[/زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال|زهی ز باده‌ی لعلت در آتش آب زلال]] * [[/زهی زلفت شکسته نرخ سنبل|زهی زلفت شکسته نرخ سنبل]] * [[/زهی زلفت گرهگیری پر از بند|زهی زلفت گرهگیری پر از بند]] * [[/زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور|زهی طناب سراپرده‌ی تو گیسوی حور]] * [[/زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال|زهی گرفته خور از طلعت تو فال جمال]] * [[/زهی لعل تو در درج منضود|زهی لعل تو در درج منضود]] * [[/زهی مستی من ز بادام مستش|زهی مستی من ز بادام مستش]] * [[/ساقی سیمبر بیار شراب|ساقی سیمبر بیار شراب]] * [[/ساقیا ساغر شراب کجاست|ساقیا ساغر شراب کجاست]] * [[/ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند|ساقیا می زین فزون‌تر کن که میخواران بسند]] * [[/ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را|ساقیا وقت صبوح آمد بیار آن جام را]] * [[/ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند|ساقیان آبم بجام لعل شکر خا برند]] * [[/ساقیان چون دم از شراب زنند|ساقیان چون دم از شراب زنند]] * [[/سبحان من تقدس بالعز و الجلال|سبحان من تقدس بالعز و الجلال]] * [[/سبحان من یسبحه الرمل فی القفار|سبحان من یسبحه الرمل فی القفار]] * [[/سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید|سبزه پیرامن سرچشمه‌ی نوشش نگرید]] * [[/سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل|سپیده دم که برآمد خروش بانگ رحیل]] * [[/سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت|سپیده دم که جهان بوی نوبهار گرفت]] * [[/سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد|سپیده‌دم که صبا بر چمن گذر می‌کرد]] * [[/سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد|سپیده‌دم که صبا دامن سمن بدرد]] * [[/سحاب سیل فشان چشم رودبار منست|سحاب سیل فشان چشم رودبار منست]] * [[/سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست|سحر بگوش صبوحی کشان باده‌پرست]] * [[/سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید|سحر چو بوی گل از طرف مرغزار برآید]] * [[/سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی|سحر چون باد عیسی دم کند با روح دمسازی]] * [[/سحرگه ماه عقرب زلف من مست|سحرگه ماه عقرب زلف من مست]] * [[/سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن|سخن عشق نشاید بر هر کس گفتن]] * [[/سخن یار ز اغیار بباید پوشید|سخن یار ز اغیار بباید پوشید]] * [[/سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش|سخنی گفتم و صد قول خطا کردم گوش]] * [[/سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش|سرو را پای به گل می‌رود از رفتارش]] * [[/سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین|سرو را گل یار نبود گر بود نبود چنین]] * [[/سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق|سری بالعیس اصحابی ولی فی العیس معشوق]] * [[/سریست مرا با تو که اغیار نداند|سریست مرا با تو که اغیار نداند]] * [[/سقی الله ایام وصل الغوانی|سقی الله ایام وصل الغوانی]] * [[/سلامی به جانان فرستاده‌ام|سلامی به جانان فرستاده‌ام]] * [[/سنبل سیه بر سمن مزن|سنبل سیه بر سمن مزن]] * [[/سنبلش برگ ارغوان بگرفت|سنبلش برگ ارغوان بگرفت]] * [[/سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند|سنبلش غارت ایمان نکند چون نکند]] * [[/سوز غم تو آتشم از جان بر آورد|سوز غم تو آتشم از جان بر آورد]] * [[/سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند|سوی دیرم نگذارند که غیرم دانند]] * [[/شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند|شام خون آشام گیسو را اگر چین کرده‌اند]] * [[/شام شکستگان را هرگز سحر نباشد|شام شکستگان را هرگز سحر نباشد]] * [[/شامش از صبح فروزنده درآویخته است|شامش از صبح فروزنده درآویخته است]] * [[/شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی|شاید آنزلف شکن بر شکن ار می‌شکنی]] * [[/شب رحیل ز افغان خستگان مراحل|شب رحیل ز افغان خستگان مراحل]] * [[/شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی|شبست و خلوت و مهتاب و ساغر ای بت ساقی]] * [[/شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود|شبی با یار در خلوت مرا عیشی نهانی بود]] * [[/شبی که راه هم آه آتش افشان را|شبی که راه هم آه آتش افشان را]] * [[/شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست|شعاع چشمه‌ی مهر از فروغ رخسارست]] * [[/شکر تنگ تو تنگ شکر آمد|شکر تنگ تو تنگ شکر آمد]] * [[/شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست|شکنج زلف سیاه تو بر سمن چو خوشست]] * [[/شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر|شمسه‌ی چین را طلوع ازطرف بغتاقش نگر]] * [[/شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم|شمع بنشست ز باد سحری خیز ندیم]] * [[/شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست|شمع ما شمعیست کو منظور هر پروانه نیست]] * [[/شمع ما مامول هر پروانه نیست|شمع ما مامول هر پروانه نیست]] * [[/شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق|شمیم باغ بهشتست با نسیم عراق]] * [[/شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است|شوریده‌ئیست زلف تو کز بند جسته است]] * [[/صبح چون گلشن جمال تو دید|صبح چون گلشن جمال تو دید]] * [[/صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت|صبح کز چشم فلک اشک ثریا می‌ریخت]] * [[/صبح وصل از افق مهر بر آید روزی|صبح وصل از افق مهر بر آید روزی]] * [[/صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم|صبحدم دل را مقیم خلوت جان یافتم]] * [[/صبحست ساقیا می چون آفتاب کو|صبحست ساقیا می چون آفتاب کو]] * [[/صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد|صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد]] * [[/صل علی محمد دره تاج الاصطفا|صل علی محمد دره تاج الاصطفا]] * [[/صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند|صوفی اگرش باده‌ی صافی نچشانند]] * [[/صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او|صید شیران می‌کند آهوی روبه باز او]] * [[/طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست|طائر طوریم و خاک آستانت طور ماست]] * [[/طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار|طره بفشان و مرا بیش پریشان مگذار]] * [[/طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب|طره مشکین نباشد بر رخ جانان غریب]] * [[/طره‌های تو کمند افکن طرارانند|طره‌های تو کمند افکن طرارانند]] * [[/طفل بود در نظر پیر عشق|طفل بود در نظر پیر عشق]] * [[/طلع الصبح من وراء حجاب|طلع الصبح من وراء حجاب]] * [[/طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب|طمع مدار که دوری گزینم از رخ خوب]] * [[/طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا|طوبی لک ای پیک صبا خرم رسیدی مرحبا]] * [[/طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد|طوطی از پسته‌ی تنگ تو شکر گرد آورد]] * [[/طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد|طوطی چو سخن گوئی پیش شکرت میرد]] * [[/عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام|عارض ترکان نگر در چین جعد مشک فام]] * [[/عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند|عاقل ندهد عاشق دلسوخته را پند]] * [[/عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند|عاقلان کی دل بدست زلف دلداران دهند]] * [[/عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود|عجب از قافله دارم که بدر می‌نشود]] * [[/عجب دارم گر او حالم نداند|عجب دارم گر او حالم نداند]] * [[/عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم|عشق آن بت ساکن میخانه می‌گرداندم]] * [[/عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست|عشق سلطانیست کو را حاجت دستور نیست]] * [[/عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید|عشقست که چون پرده ز رخ باز گشاید]] * [[/عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست|عقل مرغی ز آشیانه‌ی ماست]] * [[/عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست|عنبرست آن دام دل یا زلف عنبرسای دوست]] * [[/عید آمد و آنماه دلافروز نیامد|عید آمد و آنماه دلافروز نیامد]] * [[/غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست|غره‌ی ما جز آن عارض شهرآرا نیست]] * [[/فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر|فتاده‌ام من دیوانه در غم تو اسیر]] * [[/فروغ عارض او یا سپیده سحرست|فروغ عارض او یا سپیده سحرست]] * [[/قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته|قدحی ده ای برآتش تتقی ز آب بسته]] * [[/قصه غصه فرهاد بشیرین که برد|قصه غصه فرهاد بشیرین که برد]] * [[/قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار|قلم گرفتم و می‌خواستم که بر طومار]] * [[/کار ما بی قد زیبات نمی آید راست|کار ما بی قد زیبات نمی آید راست]] * [[/کار من شکسته بسامان رسید باز|کار من شکسته بسامان رسید باز]] * [[/کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش|کارم از بی سیمی ار چون زر نباشد گومباش]] * [[/کارم از دست دل فرو بستست|کارم از دست دل فرو بستست]] * [[/کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد|کاروان ختنی مشک ختا می‌آرد]] * [[/کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت|کاروان خیمه به صحرا زد و محمل بگذشت]] * [[/کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست|کاف ونون جزوی از اوراق کتب خانه ماست]] * [[/کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی|کامت اینست که هر لحظه ز پیشم رانی]] * [[/کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی|کجا باز آید آن مرغی که با من همقفس بودی]] * [[/کجا بود من مدهوش را حضور نماز|کجا بود من مدهوش را حضور نماز]] * [[/کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا|کجا خبر بود از حال ما حبیبانرا]] * [[/کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید|کدام دل که ز دوری به جان نمی‌آید]] * [[/کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست|کدام دل که گرفتار و پای بند تو نیست]] * [[/کدام یار که ما را پیام یار آرد|کدام یار که ما را پیام یار آرد]] * [[/کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی|کس به نیکی نبرد نام من از بدنامی]] * [[/کس حال من سوخته جز شمع نداند|کس حال من سوخته جز شمع نداند]] * [[/کس نیست که دست من غمخوار بگیرد|کس نیست که دست من غمخوار بگیرد]] * [[/کسی را از تو کامی برنیاید|کسی را از تو کامی برنیاید]] * [[/کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد|کسی کزان سر زلف دو تا نمی‌ترسد]] * [[/کسی کو دل بر جانان ندارد|کسی کو دل بر جانان ندارد]] * [[/کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند|کسی که پشت بر آن روی چون نگار کند]] * [[/کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم|کشتی ما کو که ما زورق درآب افکنده‌ایم]] * [[/کفر سر زلف تو ایمان ماست|کفر سر زلف تو ایمان ماست]] * [[/کو دل که او بدام غمت پای بند نیست|کو دل که او بدام غمت پای بند نیست]] * [[/که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو|که بر ز سرو روان تو خورد راست بگو]] * [[/که می‌رود که پیامم به شهریار رساند|که می‌رود که پیامم به شهریار رساند]] * [[/کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم|کی آمدی ز تتار ای صبای مشک نسیم]] * [[/کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد|کی طرف گلستان چو سر کوی تو باشد]] * [[/کیست که با من حدیث یار بگوید|کیست که با من حدیث یار بگوید]] * [[/کیست که گوید ببارگاه سلاطین|کیست که گوید ببارگاه سلاطین]] * [[/گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی|گر آفتاب نباشد تو ماه چهره تمامی]] * [[/گر آن مه در نظر بودی چه بودی|گر آن مه در نظر بودی چه بودی]] * [[/گر از جور جانان ننالی رواست|گر از جور جانان ننالی رواست]] * [[/گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی|گر بفریب می‌کشی ور بعتاب می‌کشی]] * [[/گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی|گر تو شیرین شکر لب بشکر خنده در آئی]] * [[/گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش|گر چه تنگست دلم چون دهن خندانش]] * [[/گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام|گر چه من آب رخ از خاک درت یافته‌ام]] * [[/گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست|گر حرص زیردست و طمع زیر پای تست]] * [[/گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد|گر دلم روز وداع از پی محمل می‌شد]] * [[/گر راه بود بر سر کوی تو صبا را|گر راه بود بر سر کوی تو صبا را]] * [[/گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد|گر سر صحبت این بی سر و پایت باشد]] * [[/گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست|گر سردر آورد سرم آنجا که پای اوست]] * [[/گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم|گر شدیم از کویت ای ترک ختا باز آمدیم]] * [[/گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل|گر گنج طلب داری از مار مترس ای دل]] * [[/گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود|گر مرا بخت درین واقعه یاور نشود]] * [[/گر من خمار خود ز لب یار بشکنم|گر من خمار خود ز لب یار بشکنم]] * [[/گر می‌کشندم ور می‌کشندم|گر می‌کشندم ور می‌کشندم]] * [[/گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام|گر نگویم دوستی از دوستانت بوده‌ام]] * [[/گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست|گر نه مرغ چمن از همنفس خویش جداست]] * [[/گر یار یار باشدت ای یار غم مخور|گر یار یار باشدت ای یار غم مخور]] * [[/گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است|گرت چو مورچه گرد شکر برآمده است]] * [[/گرچه کاری چو عقبازی نیست|گرچه کاری چو عقبازی نیست]] * [[/گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی|گرد ماه از مشک چنبر کرده‌ئی]] * [[/گردون کنایتی ز سر بام ما بود|گردون کنایتی ز سر بام ما بود]] * [[/گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی|گرفتمت که بگیرم عنان مرکب تازی]] * [[/گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود|گرمی خسرو و شیرین بشکر کم نشود]] * [[/گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست|گره‌ی زلف بهم بر زده کاین مشک تتارست]] * [[/گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال|گشت معلوم کنون قیمت ایام وصال]] * [[/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی|گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] * [[/گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی|گفتا تو از کجایی کاشفته می‌نمایی]] * [[/گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست|گفتم که چرا صورتت از دیده نهانست]] * [[/گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی|گفتمش از چه دلم بردی و خونم خوردی]] * [[/گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست|گفتمش روی تو صد ره ز قمر خوبترست]] * [[/گل اندامی که گلگون می‌دواند|گل اندامی که گلگون می‌دواند]] * [[/گل بستان خرد لفظ دلارای منست|گل بستان خرد لفظ دلارای منست]] * [[/گل سوری دگر بجلوه گری|گل سوری دگر بجلوه گری]] * [[/گل نهالی به بوستان آورد|گل نهالی به بوستان آورد]] * [[/گلزار جنتست رخ حور پیکرش|گلزار جنتست رخ حور پیکرش]] * [[/گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید|گلی به رنگ تو از غنچه بر نمی‌آید]] * [[/گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم|گلی به رنگ تو در بوستان نمی‌بینم]] * [[/گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند|گمان مبر که در آفاق اهل حسن کمند]] * [[/گمان مبر که دلم میل دوستان نکند|گمان مبر که دلم میل دوستان نکند]] * [[/گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید|گوئی بت من چون ز شبستان بدر آید]] * [[/گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب|گوئیا عزم ندارد که شود روز امشب]] * [[/گویند که صبرآتش عشقت بنشاند|گویند که صبرآتش عشقت بنشاند]] * [[/گهم رانی و گه دشنام خوانی|گهم رانی و گه دشنام خوانی]] * [[/گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد|گهی که شرح فراقت کنم بدیده سواد]] * [[/گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون|گهیکه جان رود از چشم ناتوان بیرون]] * [[/لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد|لب چو بگشود ز تنگ شکرم یاد آمد]] * [[/لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست|لب شیرین تو هر دم شکر انگیزترست]] * [[/لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد|لطافت دهنش در بیان نمی‌گنجد]] * [[/لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت|لعل شیرین تو وصفش بر شکر باید نوشت]] * [[/ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم|ما بدرگاه تو از کوی نیاز آمده‌ایم]] * [[/ما برکنار و با تو کمر در میان بماند|ما برکنار و با تو کمر در میان بماند]] * [[/ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم|ما به نظاره‌ی رویت بجهان آمده‌ایم]] * [[/ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم|ما جرعه چشانیم ولی خضر و شانیم]] * [[/ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم|ما حاصل از جهان غم دلبر گرفته‌ایم]] * [[/ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم|ما دلی ایثار او کردیم و جانی یافتیم]] * [[/ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر|ما را ز پرده‌ی تو دل از پرده شد بدر]] * [[/ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم|ما ز رخ کار خویش پرده بر انداختیم]] * [[/ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم|ما سر بنهادیم و به سامان نرسیدیم]] * [[/ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم|ما قدح کشتی و دل را همچو دریا کرده‌ایم]] * [[/ما مست می لعل روان پرور یاریم|ما مست می لعل روان پرور یاریم]] * [[/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم|ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] * [[/ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست|ما هم از شب سایبان برآفتاب انداختست]] * [[/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست|مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] * [[/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار|مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] * [[/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند|ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] * [[/ماربت نشود مرتفع ببعد منازل|ماربت نشود مرتفع ببعد منازل]] * [[/ماه فرو رفت و آفتاب برآمد|ماه فرو رفت و آفتاب برآمد]] * [[/ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد|ماه من دوش سر از جیب ملاحت برکرد]] * [[/ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند|ماه من مشک سیه در دامن گل می‌کند]] * [[/ماه یا جنتست یا رخسار|ماه یا جنتست یا رخسار]] * [[/مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش|مبرید نام عنبر بر زلف چون کمندش]] * [[/مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم|مدام آن نرگس سرمست را در خواب می‌بینم]] * [[/مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم|مدتی شد که درین شهر گرفتار توایم]] * [[/مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد|مرا ای بخت یاری کن چو یار از دست بیرون شد]] * [[/مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید|مرا دلیست که تا جان برون نمی‌آید]] * [[/مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود|مرا ز مهر رخت کی ملال خواهد بود]] * [[/مرا ز هجر تو امید زندگانی کو|مرا ز هجر تو امید زندگانی کو]] * [[/مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل|مرا که راه نماید کنون به خانه‌ی دل]] * [[/مرا که نیست بخاک درت امید وصول|مرا که نیست بخاک درت امید وصول]] * [[/مرا وقتی نگاری خرگهی بود|مرا وقتی نگاری خرگهی بود]] * [[/مرا یاقوت او قوت روانست|مرا یاقوت او قوت روانست]] * [[/مراد بین که به پیش مرید باز آمد|مراد بین که به پیش مرید باز آمد]] * [[/مردان این قدم را باید که سر نباشد|مردان این قدم را باید که سر نباشد]] * [[/مردیم در خمار و شرابی نیافتیم|مردیم در خمار و شرابی نیافتیم]] * [[/مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست|مرغ جانرا هر دو عالم آشیانی بیش نیست]] * [[/مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید|مرغ جم باز حدیثی ز سبا می‌گوید]] * [[/مرغ در راه او پر اندازد|مرغ در راه او پر اندازد]] * [[/مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند|مرغان این چمن همه بی بال و بی پرند]] * [[/مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند|مستم آنجا مبر ای یار که سرمستانند]] * [[/مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید|مستم ز در خانه‌ی خمار برآرید]] * [[/مستم ز دو چشم نیمه مستش|مستم ز دو چشم نیمه مستش]] * [[/مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی|مستی ز چشم دلکش میگون یار جوی]] * [[/مسیح روح را مریم حجابست|مسیح روح را مریم حجابست]] * [[/مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار|مسیح وقتی ازین خسته دم دریغ مدار]] * [[/مشنو که چراغ دل من روی تو نبود|مشنو که چراغ دل من روی تو نبود]] * [[/مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست|مشنو که مرا با لب لعلت هوسی نیست]] * [[/معلوم نگردد سخن عشق بتقریر|معلوم نگردد سخن عشق بتقریر]] * [[/معنی این صورت از صورتگران چین بپرس|معنی این صورت از صورتگران چین بپرس]] * [[/مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب|مغنی وقت آن آمد که بنوازی رباب]] * [[/مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را|مگذار مطرب را دمی کز چنگ بنهد چنگ را]] * [[/مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا|مگذر ای یار و درین واقعه مگذار مرا]] * [[/مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست|مگذر ز ما که خاطر ما در قفای تست]] * [[/مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی|مگر بدیده مجنون نظر کنی ورنی]] * [[/مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام|مگر که صبح من امشب اسیر گشت بشام]] * [[/من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم|من آن مرغ همایونم که باز چتر سلطانم]] * [[/من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم|من از آن لحظه که در چشم تو دیدم مستم]] * [[/من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم|من بار هجر می‌کشم و ناقه محملم]] * [[/من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست|من بقول دشمنان هرگز نگیرم ترک دوست]] * [[/من بیدل نگر از صحبت جانان محروم|من بیدل نگر از صحبت جانان محروم]] * [[/من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد|من خاک آن بادم که او بوی دلارام آورد]] * [[/من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام|من ز دست دیده و دل در بلا افتاده‌ام]] * [[/من کیم زاری نزار افتاده‌ئی|من کیم زاری نزار افتاده‌ئی]] * [[/من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب|من مستم و دل خراب جان تشنه و ساغر آب]] * [[/من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم|من همان به که بسوزم ز غم و دم نزنم]] * [[/منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت|منزل ار یار قرینست چه دوزخ چه بهشت]] * [[/منزل پیر مغان کوی خرابات فناست|منزل پیر مغان کوی خرابات فناست]] * [[/منزلگه جانست که جانان من آنجاست|منزلگه جانست که جانان من آنجاست]] * [[/منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار|منم ز مهر رخت روی کرده در دیوار]] * [[/مه بی مهر من ز شعر سیاه|مه بی مهر من ز شعر سیاه]] * [[/مه چنین دلستان نمی‌افتد|مه چنین دلستان نمی‌افتد]] * [[/مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد|مه را اگر از مشک ز ره پوش توان کرد]] * [[/مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی|مهر سلمی ورزی و دعوی سلمانی کنی]] * [[/مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود|مهره‌ی مهر چو از حقه مینا بنمود]] * [[/مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای|مهست یا رخ آن آفتاب مهر افزای]] * [[/مهی چون او به ماهی برنیاید|مهی چون او به ماهی برنیاید]] * [[/میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی|میا در قلب عشق ایدل که بازی نیست جانبازی]] * [[/میانش موئی و شیرین دهان هیچ|میانش موئی و شیرین دهان هیچ]] * [[/میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا|میرود آب رخ از باده‌ی گلرنگ مرا]] * [[/می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم|می‌درم جامه و از مدعیان می‌پوشم]] * [[/می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند|می‌کشندم بخرابات و در آن می‌کوشند]] * [[/می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم|می‌گذشتی و من از دور نظر می‌کردم]] * [[/ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید|ناله‌ئی کان ز دل چنگ برون می‌آید]] * [[/نرگس مستت فتنه‌ی مستان|نرگس مستت فتنه‌ی مستان]] * [[/نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم|نسیم باد بهاری وزید خیز ندیم]] * [[/نسیم باد صبا جان من فدای تو باد|نسیم باد صبا جان من فدای تو باد]] * [[/نسیم باد صبا چون ز بوستان آید|نسیم باد صبا چون ز بوستان آید]] * [[/نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم|نسیم زلف تو از نوبهار می‌شنوم]] * [[/نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین|نسیم صبح کز بویش مشام جان شود مشکین]] * [[/نشان بی نشانان بی نشانیست|نشان بی نشانان بی نشانیست]] * [[/نشان دل بی نشان از که جویم|نشان دل بی نشان از که جویم]] * [[/نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم|نشان روی تو جستم به هر کجا که رسیدم]] * [[/نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز|نشست شمع سحر ای چراغ مجلسیان خیز]] * [[/نظری کن اگرت خاطر درویشانست|نظری کن اگرت خاطر درویشانست]] * [[/نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست|نعلم نگر نهاده برآتش که عنبرست]] * [[/نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو|نفحه‌ی گلشن عشق از نفس ما بشنو]] * [[/نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست|نفسی همدم ما باش که عالم نفسیست]] * [[/نقاش که او صورت ارژنگ نگارد|نقاش که او صورت ارژنگ نگارد]] * [[/نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود|نقش رویت بچه رو از دل پر خون برود]] * [[/نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم|نکنم حدیث شکر چو لبت گزیدم]] * [[/نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک|نکهت روضه‌ی خلدست که می‌بیزد مشک]] * [[/نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت|نوبت زدند و مرغ سحر بانگ صبح گفت]] * [[/نوبتی صبح برآمد ببام|نوبتی صبح برآمد ببام]] * [[/نور رویت تاب در شمع شبستان افکند|نور رویت تاب در شمع شبستان افکند]] * [[/نه آخر تو آنی که ما را زیانی|نه آخر تو آنی که ما را زیانی]] * [[/نه درد عشق می‌یارم نهفتن|نه درد عشق می‌یارم نهفتن]] * [[/نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی|نه عهد کرده‌ئی آخر که قصد ما نکنی]] * [[/نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس|نه مرا بر سر کوی تو بجز سایه جلیس]] * [[/نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد|نی ز دود دل پرآتش ما می‌نالد]] * [[/نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن|نی نگر با اهل دل هر دم بمعنی در سخن]] * [[/نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم|نیست بی روی تو میل گل و برگ سمنم]] * [[/نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ|نیستی آنکه زنی شیشه‌ی هستی برسنگ]] * [[/ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست|ورطه‌ی پر خطر عشق ترا ساحل نیست]] * [[/وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد|وصل آن ترک ختا ملکت خاقان ارزد]] * [[/وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود|وفات به بود آنرا که در وفای تو نبود]] * [[/وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد|وقت صبوح آن زمان که ماه برآمد]] * [[/وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن|وقت صبوح شد بشبستان شتاب کن]] * [[/وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار|وقت صبوح شد بیار آن خورمه نقاب ار]] * [[/وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم|وقتست کز ورای سراپرده‌ی عدم]] * [[/وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک|وه چه شیرینست لعلش اندرو پنهان نمک]] * [[/وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست|وه که از دست سر زلف سیاهت چه کشیدست]] * [[/وهم بسی رفت و مکانش ندید|وهم بسی رفت و مکانش ندید]] * [[/هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش|هر دل غمزده کان غمزه بود غمازش]] * [[/هر زمان آهنگ بیزاریش بین|هر زمان آهنگ بیزاریش بین]] * [[/هر کرا یار یار می‌افتد|هر کرا یار یار می‌افتد]] * [[/هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من|هر کس که برگرفت دل از جان چنانکه من]] * [[/هر کو بصری دارد با او نظری دارد|هر کو بصری دارد با او نظری دارد]] * [[/هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد|هر کو چو شمع ز آتش دل تاج سر نکرد]] * [[/هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود|هر کو نظر کند بتو صاحب‌نظر شود]] * [[/هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست|هر که او دیده‌ی مردم کش مستت دیدست]] * [[/هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد|هر که او را قدمی هست ز سر نندیشد]] * [[/هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب|هر که در عهد ازل مست شد از جام شراب]] * [[/هر که را سکه درستست بزر باز نماند|هر که را سکه درستست بزر باز نماند]] * [[/هر نسخه که در وصف خط یار نویسند|هر نسخه که در وصف خط یار نویسند]] * [[/هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام|هردم آرد باد صبح از روضه‌ی رضوان پیام]] * [[/هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید|هرکه با نرگس سرمست تو در کار آید]] * [[/هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین|هرکه شد با ساکنان عالم علوی قرین]] * [[/هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست|هرکه مجنون نیست از احوال لیلی غافلست]] * [[/هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل|هرگه که ز خرگه بچمن بار دهد گل]] * [[/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند|هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] * [[/همچو بالات بگویم سخنی راست ترا|همچو بالات بگویم سخنی راست ترا]] * [[/همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید|همچو شمعم بشبستان حرم یاد کنید]] * [[/همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند|همرهان رفتند و ما را در سفر بگذاشتند]] * [[/همه گنج جهان ماری نیرزد|همه گنج جهان ماری نیرزد]] * [[/هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد|هندوئی را باغبان سوی گلستان می‌فرستد]] * [[/هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن|هندوی آن کاکل ترکانه می‌باید شدن]] * [[/هنوزت نرگس اندر عین خوابست|هنوزت نرگس اندر عین خوابست]] * [[/هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت|هیچ داری خبر ای یار که آن یار برفت]] * [[/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست|هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] * [[/هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست|هیچ روئی نیست کز چرخ سیه رو زرد نیست]] * [[/هیچ شکر چو آن دهان دیدی|هیچ شکر چو آن دهان دیدی]] * [[/هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است|هیچ می‌دانی چرا اشکم ز چشم افتاده است]] * [[/هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام|هیچ می‌دانی که دیشب در غمش چون بوده‌ام]] * [[/هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست|هیچکس نیست که منظور مرا ناظر نیست]] * [[/هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند|هیچکس نیست که وصل تو تمنا نکند]] * [[/یا باری البرایا یا زاری الذراری|یا باری البرایا یا زاری الذراری]] * [[/یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق|یا حادی‌النیاق قد ذبت فی‌الفراق]] * [[/یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید|یا رب این هدهد میمون ز کجا می‌آید]] * [[/یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان|یا رب ز باغ وصل نسیمی بمن رسان]] * [[/یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول|یا مسرع الشمال اذا تحصل الوصول]] * [[/یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی|یا ملولا عن سلامی انت فی‌الدنیا مرامی]] * [[/یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی|یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی]] * [[/یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی|یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی]] * [[/یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت|یاد باد آن روز کز لب بوی جان می‌آمدت]] * [[/یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود|یاد باد آن شب که در مجلس خروش چنگ بود]] * [[/یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود|یاد باد آن شب که دلبر مست و دل در دست بود]] * [[/یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد|یاد باد آنکو مرا هرگز نگوید یاد باد]] * [[/یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا|یاد باد آنکه بروی تو نظر بود مرا]] * [[/یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی|یاد باد آنکه دلم را مدد جان بودی]] * [[/یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد|یاد باد آنکه نیاورد ز من روزی یاد]] * [[/یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد|یار ثابت قدم اینک ز سفر باز آمد]] * [[/یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش|یار ما را گر غمی از یار نبود گو مباش]] * [[/یاران همه مخمور و قدح پر می نابست|یاران همه مخمور و قدح پر می نابست]] * [[/یارش نتوان گفت که از یار بنالد|یارش نتوان گفت که از یار بنالد]] * [[/یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست|یاقوت روان بخش تو تا قوت روانست]] * [[/یکدم ز قال بگذر اگر واقفی ز حال|یکدم ز قال بگذر اگر واقفی ز حال]] * [[/یکدم ز قال بگذر اگر|یکدم ز قال بگذر اگر]] [[رده:غزلیات خواجوی کرمانی]] 2l1gj6lr3hb8gbxh7plp075vs6n3jb4 0 15072 300873 168982 2026-09-29T20:33:05Z Hanooz 17889 300873 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[عبید زاکانی (عشاقنامه)]] | مؤلف = عبید زاکانی | قسمت = | قبلی = |‌ بعدی = | یادداشت = }} * [[/الا ای باد عنبر بوی مشکین|الا ای باد عنبر بوی مشکین]] * [[/بتی فرخ رخی فرخنده رائی|بتی فرخ رخی فرخنده رائی]] * [[/بدیدم چشم مستت رفتم از دست|بدیدم چشم مستت رفتم از دست]] * [[/به بهتر طالع و فرخنده‌تر فال|به بهتر طالع و فرخنده‌تر فال]] * [[/پس از عمری که دل خونابه میخورد|پس از عمری که دل خونابه میخورد]] * [[/ترا آن به که راه خویش گیری|ترا آن به که راه خویش گیری]] * [[/چنین زیبا نگاری دلستانی|چنین زیبا نگاری دلستانی]] * [[/چو این پیغامها در گوش کردم|چو این پیغامها در گوش کردم]] * [[/چو این ناخوش خبر در گوشم آمد|چو این ناخوش خبر در گوشم آمد]] * [[/چو با همراز خود همداستان شد|چو با همراز خود همداستان شد]] * [[/چو بشنید این سخن را سرو آزاد|چو بشنید این سخن را سرو آزاد]] * [[/چو زرین بال عنقای سرافراز|چو زرین بال عنقای سرافراز]] * [[/چو زلف خویشتن ناگه برآشفت|چو زلف خویشتن ناگه برآشفت]] * [[/چه کم گردد خدایا از خدائیت|چه کم گردد خدایا از خدائیت]] * [[/خدایا تا از این فیروزه ایوان|خدایا تا از این فیروزه ایوان]] * [[/خم ابروی ا و در جان فزائی|خم ابروی ا و در جان فزائی]] * [[/خیالی بود و خوابی وصل یاران|خیالی بود و خوابی وصل یاران]] * [[/در آن شبهای تار از بیقراری|در آن شبهای تار از بیقراری]] * [[/در این اندیشه شب را روز کردم|در این اندیشه شب را روز کردم]] * [[/دریغ آن روزگار شادمانی|دریغ آن روزگار شادمانی]] * [[/دگر بار آن فسون پرداز استاد|دگر بار آن فسون پرداز استاد]] * [[/دگر بار آن فسونگر مرغ چالاک|دگر بار آن فسونگر مرغ چالاک]] * [[/دگر بار از سر سوزی که دانی|دگر بار از سر سوزی که دانی]] * [[/دلا تا چند از این صورت پرستی|دلا تا چند از این صورت پرستی]] * [[/دلم زین بیش غوغا برنتابد|دلم زین بیش غوغا برنتابد]] * [[/ز سوز عشق من جانت بسوزد|ز سوز عشق من جانت بسوزد]] * [[/سحرگاهی که باد صبحگاهی|سحرگاهی که باد صبحگاهی]] * [[/شبی چون شام در فریاد و زاری|شبی چون شام در فریاد و زاری]] * [[/شبی شوقم شبیخون بر سر آورد|شبی شوقم شبیخون بر سر آورد]] * [[/ضمیر پاک آن مرغ سخن ساز|ضمیر پاک آن مرغ سخن ساز]] * [[/گر آن مه را وفا بودی چه بودی|گر آن مه را وفا بودی چه بودی]] * [[/من اندر عیش و بختم در کمین بود|من اندر عیش و بختم در کمین بود]] * [[/نخستین روز کاین چشم بلاکش|نخستین روز کاین چشم بلاکش]] ptc80oh1zcgtfg2rqyyqyjz6ep4ncqi 0 22741 300877 195196 2026-09-29T20:42:56Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[منطق‌الطیر/فی نعت سیدالمرسلین]] 300877 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[منطق‌الطیر/فی نعت سیدالمرسلین]] dviqw5z76akofqg0sshsswjevi2xn3o 0 22989 300735 38725 2026-09-29T18:00:57Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[قانون مربوط به موافقتنامه تفحص و اکتشاف و بهره‌برداری و فروش نفت بین شرکت ملی نفت ایران و شرکت سهامی پان‌آمریکن پترولیوم کورپوریشن ۱۳۳۷]] 300735 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[قانون مربوط به موافقتنامه تفحص و اکتشاف و بهره‌برداری و فروش نفت بین شرکت ملی نفت ایران و شرکت سهامی پان‌آمریکن پترولیوم کورپوریشن ۱۳۳۷]] 6z2j1viwz8mc8thecxs2iiq2hgjnwtc 0 24242 300863 276779 2026-09-29T20:03:29Z Hanooz 17889 {{حس|ع۶ تصحیح و پیشگفتار از مصطفی نوری https://ensani.ir/file/download/article/20101205142131-12.pdf}} 300863 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ تصحیح و پیشگفتار از مصطفی نوری https://ensani.ir/file/download/article/20101205142131-12.pdf}} {{صفحه‌های بی‌سند}} == پیشگفتار از مصطفی نوری == [[پرونده:Naser al-Din Shah visit to Mazandaran.JPG|بندانگشتی|چپ|نمونه‌ای از متن سفرنامه.]] سفرنامه پیش رو، نخستین سفرنامه‌ایست که چهارمین شاه قاجار از سفرهای خود به مازندران نگاشته‌است. اگرچه وجه تمایز سفرنامه‌های ناصرالدین شاه با سایر سفرنامه‌های مشابه سیاحان ایرانی و خارجی در آن دوران چون سفرنامه شمال مکنزی این است که شاه قاجار بیشتر از آنکه به اوضاع اجتماعی ـ سیاسی منطقه بپردازد، بخش اعظمی از سفرنامه خود را به وصف زیبایی طبیعت، لذایذ شکار، شرح احوال مزاجی خود و مسائلی از این دست اختصاص داد و شاید بتوان نام«آداب سفر سلطان صاحب قران» نیز بر آن نهاد اما معرفی رجال عصر ناصری که در این سفر از ملتزمین رکاب بودند، شرح وضعیت قصبات، نام آبادی‌ها، وضعیت راه شاه عباسی و راه هزار چم، شرح آثار تاریخی چون بناهای عصر صفوی اشرف (بهشهر امروزی) و معرفی علما و صاحبمنصبان مازندران در آن عصر از جمله مسائل حائز اهمیتی است که در این سفرنامه به آن پرداخته شد، و نیز گزارش ملاقات شاه با ناصرالدین شاه در ۱۷ ذیقعده ۱۲۸۲ قمری با عده نسبتاً زیادی از صاحبمنصبان عهد قاجار چون ملک منصور میرزا، تیمور میرزا، محمد حسن خان میرزا، میرزا غفارخان صدیق الملک و ابراهیم بیک نایب اصطبل به سمت مازندران حرکت کرد. اردوی شاه پس از عبور از سرخ حصار، بومهن، دماوند و فیروزکوه به سرحد مازندران یعنی گردنه گدوک رسید. شاه از دو کاروانسرا در مسیر راه گردنه نام می‌برد که اکنون تنها خرابه‌های کاروانسرای بالای گردنه باقی است. در بخشی که مربوط به ورود اردو به سوادکوه‌است از نکات قابل توجه اشاره به استقرار اردو در اراضی و املاک ابراهیم بیک نایب اصطبل است زیرا این از جمله نخستین گزارش بدست آمده از حضور ابراهیم بیک که بعدها ملقب به شعاع الملک شد در سوادکوه می‌باشد. در ادامه ناصرالدین شاه پس از عبور از زیراب، شیرگاه و علی‌آباد به ساری رفت و بعد از چند روز اقامت در آنجا، اردوی شاهی به سمت اشرف رهسپار شد. گزارشی نسبتاً مفصل شاه از وضعیت عمارت صفی‌آباد و باغ شاه عباسی صفوی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. پس از آن ناصرالدین شاه به شبه جزیره میانکاله رفت، و از آنجا به ساری برگشت. گزارش از عمارت فرح‌آباد از دیگر نکات قابل توجه سفرنامه‌است در ادامه شاه وارد بار فروش شد و علما و بزرگان بار فروش به دیدارش رفتند. پس از آن اردو به آمل، نور محمود آباد، کدیراز توابع‌ کجور و چالوس عزیمت کرد. توصیف شاه از این نواحی و نیز کلاردشت و مرزن آباد که منازل بعدی سفر بود جالب توجه به نظر می‌رسد. ناصرالدین شاه از راه هزار چم به گچسر و شهرستانک رفت و در ۲۸ محرم وارد سلطنت آباد شد. در طول این سفر عکاس‌باشی ناصرالدین شاه عکس‌های متعددی از مسیر سفر تهیه کرد که بخشی از آنها در کتاب از آستارا تا استارباد به چاپ رسید و عکس‌های ارائه شده در اینجا نیز از کتاب یاد شده اخذ گردید. این سفرنامه در روزنامه ایران از شمار ۱۳ (سه‌شنبه ۲۵ صفر ۱۲۸۸ قمری) تا شماره ۶۶ (جمعه ششم ذی‌قعده ۱۲۸۸ قمری) به چاپ رسید و نسخه دیگری از آن بدست نیامد. == متن == * [[نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران/۱|نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران: بخش یک]] * [[نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران/۲|نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران: بخش دو]] [[رده:سفرنامه‌ها]] ronxo07uq8rg0wap9pzjppt4khozn8d 0 24243 300864 199116 2026-09-29T20:03:48Z Hanooz 17889 300864 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ تصحیح و پیشگفتار از مصطفی نوری https://ensani.ir/file/download/article/20101205142131-12.pdf}} {{صفحه‌های بی‌سند}} ادامه متن از [[نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران/۱]] روز جمعه هجدهم ذی‌الحجه سوار شده به عزم منزل مقیمی میان‌کاله. باران می‌بارید سوار اسب پیشکشی اعتضادالدّوله شدم راندم. آدینه‌خان ترکمان آتابای تازه آمده بود محمّدعلیخان دیوان بیکی او را با سایر ترکمانها که سابق آمده بودند پیاده به حضور آورد و در امورات ترکمانان استرآباد و رسیدگی به عرایض آنها قدری صحبت شد مرخص شده به نوذرآباد رفتند تا ما از میان‌کاله مراجعت کنیم. پس از آن به کالسکه نشسته راندیم ترکمانها به هیئت اجتماعی اسب تاخته قدری بازی نمودند رحمت‌الله‌خان و میرشکار نیز اسب تازی و بازی کردند. می‌راندیم تا به اول میان کاله رسیدیم میرشکار را گفتم آدمی بفرستید میان مرداب ببیند قوها میان مرداب نشسته‌اند یا رفته‌اند خبر آوردند بسیار است. از کالسکه به اسب سوار شده به مرداب رسیدیم سوارها را گفتم بروند بالای مرداب قو بپرانند پیاده شدم با میرشکار پشت بوتهٔ تمشک بزرگی کمین نمودیم قوها را پرواز دادند هیچ از آنها به تیر رس ما نیامد به سمت بالای مرداب رفتند دو قوی دیگر در مرداب ماند آنها را نیز پرانیدند درست محاذی بالای سر ما آمدند تفنگ دو لولهٔ چهار پاره پر انداختم نخورد دور شدند تفنگ گلوله زنی دیگر گرفتم انداختم به گردن یکی خورد که سیصد ذرع بالا بود بالای مرداب به خاک افتاد بسیار خوب زدم. اعتضادالدّوله، تیمورمیرزا، سلیمان‌خان[و] سایر نوکرها دیدند همه حیرت و تحسین نمودند. قو را آوردند راندیم، بالاتر مرداب دیگر بود(پرلای) بسیار داشت بالای مرداب پیاده شدیم پرلاها را پرانیدند خوب نیامدند اعتضادالدّوله یکی را در هوا زد. بعد سوار شده رفتیم کنار دریای بزرگ. پیش از نشستن به کالسکه آفتاب‌گردان زده به ناهار افتادیم بعد به کالسکه نشسته راندیم. هوا صاف شد بسیار هوای خوشی بود. محمّدعلیخان برادر اعتضادالدّوله، گلدیخان، آدینه‌خان[و] حسنخان ترکمان را آورد با ایشان بعضی فرمایشات شد آنها نیز به نوذرآباد رفتند. این گلدیخان از ایل جعفربای است در آن ایل بسیار معتبر و خدمتگذار است. خلاصه صحبت کنان کالسکه می‌راندیم راه کالسکه بهتر از آن امکان نداشت بنه و سرباز و سایر سوار و پیاده مانند درنا به نظام در کنار دریا طیّ مسافت می‌نمودند. دریا در جهت چپ حرکت اردو بود سوار اسب شدم رفتم میان جزیره قدری گشتم قرقاول ندیدم درخت انار جنگلی اینجا اندک اندک کم می‌شود صحرا یکجانی و علف و گیاه بود آنچه از صحرا به دریای بزرگ نزدیک است انار و ولیک که درخت جنگلی است دارد اما اندک، آنچه وسط صحرا و به دریای کوچک نزدیک است علف و بعضی جاها تلو بود که درخت خاردار جنگلی است دارد. پشه اذیّت می‌نمود برگشتم به کنار دریا به کالسکه نشستم تا رسیدم به منزل قدری آسایش و خواب نمودم دو ساعت به غروب مانده برخواستم نمازگذارده این منزل مقیمی امروز پنج فرسخ مسافت داشت چشمه آب شیرینی دارد چاه نیز میکنند به عمق دو ذرع آب در می‌آید شیرین و گوارا. تیمورمیرزا، اعتضادالدّوله، رحمت‌الله‌خان[و] میرشکار احضار شدند قرار شکار فردا داده شد شکاری که امروز کرده شد مردی افغان در عرض راه دو مرغ سقا یکی زنده یکی کشته آورد. می‌گفت زنده را با اسب گرفتم، مرغ قو که خود در هوا زدم، دو قرا قوش جنگلی که منقار و چشم و دمشان سفید بود، قرقاول زنده سه عدد، یکی ماشاء‌الله، غلام بچه در سراپرده گرفت دیگری غلامعیخان گرفت دیگر شاطر باشی فرستاده بود ساچمه به بالش خورده بود، یک مرال نر غلامها گرفته بودند، باز دو مرال ماده عصر ساری اصلان فرستاد، یک مرال ماده نیز اسدالله‌خان‌کلبادی بر سر ناهار آورد. چاپار طهران امروز در این منزل رسید تلغرافی نیز از سپهسالار آمد شب هوا صاف و سرد شد الحمدالله خوش گذشت. روز شنبه نوزدهم ذی‌الحجه سوار اسب تیمورمیرزائی شده قرار شکار به این نوع شد که من با بعضی خواص در پیش باشیم سوارها از آن دریا تا این دریا پنجه (یعنی پره) زده می‌آیند، رحمت‌الله‌خان با غلامان جمعی مامور به جانب دریای بزرگ شدند، غلامان کشیکخانه، مصطفی‌خان از سمت دریای کوچک بیایند، خودمان یک میدان اسب پیشاپیش می‌راندیم. وضع و هیئت زمین ازمنزل مقیمی الی سرتک که شش فرسنگ است از این قرار است صحرا و بیابان سبز و خرّم انواع گلها رسته حالت زمین به هر چند میدان تغییر و تبدیل می‌یافت به یک نهج نبود نیزار بسیار دارد نی قلم خوب نیز موجود است بعضی جاها گودالها که آب در آن ایستاده پیدا می‌شود ولی آبش شیرین‌ست اندک اندک بعضی جاها باطلاق است اما همه جای آن اسب می‌توان راند. بیشتر صحرا درختهای کوچک بسیار خارست که از میان نیزارها روئیده از دور شبیه به درخت انگورست اما ثمرش خارست چنانکه اسب را می‌گیرد نگاه می‌دارد خیلی باحتیاط و اشکال اسب می‌راندیم بیشتر اسبها مجروح شدند دست و پای اسب من زخم شد. علف‌زارهای خوب دارد علف قیاغ زیاد رسته‌است و آن علف خوبیست که اسب باکمال میل می‌خورد و عوض جو است و به ترکی «قیاغ» می‌گویند میان صحرا خوک نر و ماده، خرگوش، مرال، شوکا، شغال، روباه، یلبه، بلدرچین، اردک، تشی [و]، انواع مرغان دشتی که حساب و شمار نداشت موجود بود. در دهات نزدیک به دریا سگ آبی[و] قرقاول دیده می‌شد. تا سرتک که آخر این میان‌کاله‌است به همین نوع شکارست. خلاصه تفنگها را بر سر دست گرفته توله بسیار گردش می‌کردند. قرقاول زیاد پرید دو قرقاول ماده روی هوا زدم یک قرقاول نیز بعد از ناهار زدم. شغالی شکار شد به همین وضع قوش می‌پراندند و می‌راندند مسافت بعیدی از ساحل دریای کوچک پیمودم بعد به ناهارگاه پیاده شدیم. قبل از پیاده شدن به ناهارگاه رحمت‌الله‌خان عرض نمود که مردم متفرقه تفنگ می‌اندازند باید یکی را فرستاده منع نمود قهرمانخان را به این کار مأمور نمودیم بعد از ساعتی قهرمانخان آمد که یک مرال شکار شد پرسیدم که شکار کرد گفت اول ماشاءالله‌خان غلام بچه اسب انداخت رسید با قمه زد به جای کاری افتاد بعد مردم متفرقه ریخته از دستش گرفتند بعد به ناهار مشغول گشته. غلامان شاهسون یک مرال دیگر در سر ناهار آوردند خوک میان بزرگی غلامان شاهسون آوردند با خوک ماده. خوک ماده را رها نمودم پس از ناهار سوار گشته شکار قرقاول می‌کردیم. دسته مرالی از پیش درآمد به نیزار و باطلاق دریای کوچک داخل شدند. میرشکار و مردم تعاقب نمودند هنگامه [ای] در گرفت مرال بود که از اطراف می‌آمد و می‌رفت صحرا خار زار و باطلاق بود احتیاط نموده اسب آنجا نتاختم دو تا را زدم زخمی شدند رفتند پائین‌تر گرفتند. نزدیک سرتک چهار مرال بیرون آمد اسب انداخته یکی را در سر تاخت زدم خوابید چهار پنج معلق خورد خیلی تماشا داشت یکی دیگر را هم با لولهٔ دیگر زدم زخمی شد از پائین گرفته آوردند. محمدخان برادر ابراهیم بیک نایب عقب مرالی اسب انداخت همین‌که نزدیک رسید نیزه‌[ای] به مرال آشنا نمود مرال و اسب به روی هم غلطید خیلی تماشا داشت. بسیار خسته شدم می‌خواستم به آخر میان‌کاله که سرتک‌ست برسم اما نمی‌شود. راندیم چهار ساعت به غروب مانده محاذی عاشوراده رسیدیم همانجا گفتم فرش انداختند اکثر پیشخدمتان حاضر بودند. قدری به عاشوراده دوربین انداخته تماشا کردم بعد نماز گذارده چون راه مسافتی داشت به کالسکه نشسته راندیم. از سرتک می‌توان سواره تا پنجاه قدمی عاشوراده رفت بعضی سوارها را گفتم به آب زده به طرف کشتی بروند بسیار نزدیک رفتند آب دریا عمق نداشت تا زانوی اسب آب بود. خلاصه کالسکه را راندیم یکساعت به غروب آفتاب مانده به منزل رسیدیم دو سگ آّبی نیز صید کرده بودند یک قرقاول زنده گرفته شد. قرقاول بسیار شکار کرده بودند چنانکه دیگر به قرقاول اعتنائی نبود. صدوده مرال شکار شد سه تا را من زدم باقی را دیگران مرالها را به اعیان قسمت نمودیم، شکار دیگر بهتر از آن نمی‌شد الحمدالله به کسی آسیب نرسید. پس از شام قرق[۲۱] شد پیشخدمتان آمدند بعضی عرایض مردم را رسیدگی نموده آسایش نمود. روز یکشنبه بیستم ماه ذی‌الحجه از مقیمی به نوذرآباد باید رفت چهار فرسنگ مسافت دارد. صبح سوار اسب پیشکشی اعتضادالّدوله شده قدری طی مسافت نموده به کنار دریا رسیدیم و به کالسکه نشسته راندیم با اعتضادالّدوله، ظهیرالّدوله، میرزا هدایت وکیل لشکر [و] میرزا مسیح بعضی احکام صدور یافت. دو سه فرسنگ راه پیموده در کنار دریا به ناهار پیاده شدیم در بین ناهار خوردن کشتیهای روس که از عاشوراده به فرح‌آباد می‌رفت و یکی از آن کشتیها بخاری بود بسیار بشتاب و سرعت می‌رفت به لنگرگاه آمد ایستاد محاذی ناهارگاه ایستاد ما را شناخته و احترامات لازمه را به جا آوردند قایق بادی کوچکی همراه بود یحیی‌خان سوار شده به سمت کشتی رفت اهالی کشتی نیز فهمیدند از ساحل کشتی مأمور شده یکی از قایقهای کشتی را باز نموده به آب انداخته چهار پاروزن داشت. هوا صاف، دریا مساعد خیلی زود یحیی‌خان رسیدند اجودان اوربلیانوف و غراف صاحب مترجم و ناخدای کشتی در قایق بودند آمدند یحیی‌خان را سوار کرده به کشتی بردند در اطاق مرتبهٔ فوقانی کشتی نشانده پذیرائی نمودند. توپی کوچک بالای کشتی بود به قدر صد نفر آدم در کشتی بود که دو دودکش بخار داشت چرخهای بزرگ که کشتی را متحرک می‌ساخت از دو پهلوی کشتی تعبیه کرده بودند کشتی بسیار مقبول مطبوع خوش وضعی بود. اهل کشتی علی‌الاتصال هورا[۲۲] می‌کشیدند پس از ساعتی همان اشخاص یحیی‌خان را آورده به قایق بادی رسانیدند. یحیی‌خان گفت این کشتی بخار تجارتی است مسمی به قسطنطنین که عباسقلیخان و دکنیاراوربلیانوف با اتباعش اینجا نشسته‌اند. بعد از آمدن یحیی‌خان باز هورا کشیده و حد نموده کشتی را دور کرده به راه انداخته رفتند فرح‌آباد. مردم اردو نیز تماشای کشتیها می‌نمودند بعد به کالسکه نشسته راندیم تا رسیدیم به دهنه رودخانهٔ نکا که به دریا اتصال داشت آب بسیار داشت. بنزک مهندس، ذوالفقارخان مهندس با دهباشی آنجا بود. جسر نکا و رودخانهٔ فرح‌آباد را بسته بودند. بنزک مهندس فرانسوی که در خدمت دولت ایران بود از کارگذاران ما اظهار تشکر و خشنودی می‌نمود. برخی از آجر و گچ در دهنهٔ رودخانه نکا که به گوهرباران مشهور است ساخته‌اند. تفنگچی طالش آنجا ساخلو است. جزئی تعمیر لازم داشت گفتم مجدداً بسازند. امروز از پل نباید گذشت سوار اسب شده قدری سرا بالا به طرف ده نوذرآباد رفتیم. اردو در چمنی وسیع خوش فضا پر صفا افتاده بود گلهای سفید بسیار داشت اندکی هوای اردو گرم بود اما کنار دریا سرد و نسیم خوشی داشت. پس از ورود به اردو بلافاصله با یحیی‌خان و محقق عرایض و نوشتجات سپهسالار را خوانده جواب نوشتم. تا غروب مشغول بودیم چاپار طهران را فرستادم ماهی بزرگی آوردند. فرج‌الله تفنگدار میگفت پولس ماهی می‌گویند عکاسباشی عکسش را انداخت خیلی بزرگ بود می‌گفتند در دهنهٔ رودخانه صید کرده‌اند. روز دوشنبه یکم ماه ذی‌الحجه صبح را سوار اسب پیشکشی اعتضادالّدوله گشتم منزل امروز فرح‌آباد است و سه فرسخ مسافت دارد. قدری راندیم از جسر رودخانه نکا گذشته به کنار دریا افتادیم از آنجا سوار کالسکه شدیم پس از طی اندک مسافتی رستم سلطان عرب که مردی معمر و معقولست با نوکر عرب جمعی خود استقبال نموده کنار جاده ایستاده بود. از آنجا الی فرح‌آباد و کنار دریا دو برج محکم استوار بود که در دست همین رستم سلطان و نوکر جمعی اوست. دهی نیز که رستم سلطان و بعضی از نوکر جمعی او نشیمن دارند نزدیک است. در بین راه دو رودخانه کوچک داخل دریا می‌شود وضع آب و ریزش آن در دریا خالی از تماشا نبود. آنجا پیاده شده صرف ناهار نمودیم کشتیهای روس که در فرح‌آباد لنگر انداخته بودند هویدا بود. پس از ناهار سوار گشته راندیم هوا بسیار طراوت و صفا داشت. یک کشتی ترکمانی بزرگ موج و طوفان از دریا به ساحل انداخته بود به همین وضع تماشاکنان راه می‌پیمودیم تا آنجا که رود تجن به دریا می‌ریخت مسافتی بعید از آب دریا گل‌آلود می‌نمود. گماشته معیّرالممالک که مستاجر شیل فرح‌آباد است تور[۲۳] در آب افکنده ماهی بسیار در تور بود گفتم را کشیدند اصناف و اقسام ماهی از حلال و حرام در تور بود به اشکال مختلف بعضی بسیار عظیم‌الجثه و قوی هیکل چنانکه موجب وحشت و رمندگی اسب‌ها شد. بعضی مردم از سرکشی و دیوانگی اسبها پیاده شدند اسبها را آرام نموده از دیدن ماهیان گذرانده سوار شدند. رحمت‌الله‌خان و قهرمان‌خان را فرمودیم به آب بزنند تا وضع آب از سرعت و عمق معیّن شود تا کفل اسب در آب پنهان شد کم مانده بود که قوایم اسبها از زمین منقطع شود و غرق شوند ایشان را امر به مراجعت نمودیم. رحمت‌الله خان چون دور بود نشنید برنگشت و بهر قسم بود با اسب از آب گذشت پس از آن قدری به سمت جنگل که جسر بسته بودند راندیم. وردیخان، آدینه حسن‌خان[و] ریش سفیدان(اغورجلی) با صد نفر از اغورجلیان بر کنار جسر ایستاده بودند قدری به آنها فرمایش و احکام شد لوتکاهائی که به جسر بسته بودند متعلق به اغورجلیان بود و جسر بسیار ممتد و طولانی بود از آن گذشتیم بسیار جسر محکم معتبر خوش وضعی بود. خلاصه راندیم تا وارد اردو گشتیم مستقبلین ساری و اطراف قریب به اردو رسیدند صف کشیدند چادرهای اهالی اردو در ساحل دریا به ردیف نصب نموده بودند مهمان خانه‌های خوب خوش اسلوب جهت مأمورین دولت روس افراشتند خیلی به نظام و قوام بود. هنگام نزول موکب به سراپرده از توپهای اردو پنجاه تیر شلیک شد مأمورین دولت روس نیز از دریا توپ انداختند سواره نظام اردو با انتظام شایسته و لباس رسمی صف زده بودند خلاصه وارد منزل شدیم محل سراپرده در شن‌زار و رمل بود. اعتمادالسلطنه[و] حاجب‌الّدوله به کشتی مأمورین روس رفته بودند پس از ورود ما آمدند از وضع کشتی و پذیرائی آنها بسیار تعریف و تحسین نمودند. ولی گفتند کشتیها را به مسافت دو هزار قدم از ساحل لنگر انداخته‌اند رفتن آنجا با لتکا صعوبت دارد. پس از آن ادیب‌الملک را مأمور به رفتن کشتی نمودیم تا رفته از مأمورین روسی احوال پرسی و پذیرائی نماید او نیز رفته مراجعت نمود. حکیم طولوزان رفت و معاودت کرد مراوده طرفین بسیار شد ما نیز اندکی استراحت نموده میرزا یوسفخان کارپرداز تفلیس و میرزا پارسخ مترجم که از تفلیس آمده بودند بحضور آمدند. روز سه‌شنبه بیست‌ودوم ماه ذی‌الحجه صبح نسیمی ملایم می‌وزید هوا اعتدالی داشت بیرون رفته در چادری که لب دریا افراشته بودن نشسته با دوربین به موج آب و وضع انقلاب دریا تماشا نمودیم. کشتیهای روس به مسافت دویست قدم کمابیش از لنگرگاه سابق پیش آمده بود به سبب نزدیکی آنها خوشترم آمد. دیشب اسامی اشخاصی که همراه ما باید به کشتی بیایند سیاهه نمودیم پس از صرف ناهار با لباس رسمی سلطنتی به سراپردهٔ بزرگ رفتیم. مأمورین دولت روسیه با تشریفات خاصه بحضور آمدند اشخاصی که میان چادر آمدند مسیوکرس وزیر مختار، اوربلیانوف فرستادهٔ جانشن که لقب شاهزادگی دارد، حاکم بادکوبه و لنگران، جنرال قولی بکین امیر بحر، دریابیگی عاشوراده زینیانوف شارژ دافر قونسول استرآباد و به جز این اشخاص صاحب منصبان برّی و بحری بسیار بود که در خارج چادر بزرگ صف زده بودند، اوربلیانوف مراسله‌[ای] از جانشین آورد بیانی مفصل و مبسوط ادا نمود قراق صاحب مترجم دولت روس بسیار فصیح و مربوط به فارسی ترجمه نمود سپس اذن مرخصی خواسته مراجعت به کشتی کردند و استدعای دعوت ما به کشتی نمودند. پس از رفتن آنها بزرگان و سرداران یموت به حضور آمدند با آنها بعضی فرمایشها نمودیم آنها نیز مرخص شده رفتند. باز به چادری که بر لب دریا زده بودند رفتیم با دوربین مشغول تماشای دریا و حرکت کشتیهائی که معاودت می‌نمودند شدیم. اشخاصی که باید با ما در کشتی باشند اکثر آنها را امر نمودیم که پیش از ما بروند مثل میرزاهدایت مستوفی، میرزا اسماعیلخان مستوفی، ساری آصلان، امین نظام، وکیل لشکر[و] محمّدرحیمخان آنها نیز رفتند. پس از نماز یحیی‌خان را معجلاً مامور به کشتی نموده که ورود ما را اعلام دهد ما نیز پیاده به جانب رود تجن راه طی مینمودیم. قایقهای مخصوص را دو ساعت به غروب آفتاب مانده با تعجیل و شتاب رسانیدند از پلّه که بر سر رودخانه تخته‌بندی نموده بودند وارد قایق شده دوازده نفر عمله پارو میزدند. در قایق ما شهزاده تیمورمیرزااحسام الدّوله، اعتضادالدّوله، مسیوکرس وزیر مختار دولت روس، اوربلیانوف فرستادهٔ جانشین، رقولی بکین حاکم بادکوبه، یحیی‌خان[و] حکیم طولوزان حضور داشتند. ظهیرالدوله، اعتمادالسلطنه، حاجب‌الدوله، سلیمان‌خان، ادیب‌الملک، آقای علی‌آشتیانی، محمّدرحیمخان، عملهٔ آبدارخانه و قهوه‌خانه و بعضی عملهٔ خلوت در قایقهای دیگر نشسته متعاقب قایق ما می‌آمدند. در آغاز ورود و نشستن به قایق آب رودخانه تجن به دریا داخل می‌شد از تلاقی دو آب دریا اضطراب و انقلاب داشت قایق را حرکت عنیف و ناملایم می‌داد. در عرض راه با اوربلیانوف فرمایشات می‌فرمودیم. ترکی را خوب می‌دانست و پاکیزه مکالمه می‌نمود تا لب پلّهٔ کشتی بزرگ با او فرمایشات می‌نمودیم. تقریباً بیست دقیقه طول کشید تا به کشتی بزرگ رسیدیم. از قایق بواسطهٔ پلّهٔ وارد کشتی بزرگ شدیم. از ارکان و اعیان ایرانی و روس در کشتی زیاد بودند صاجمنصبان روس و امیر بحر چنانچه رسم است آمده راپورت دادند پس از راپورت و پذیرائی قدری موزیکان زدند. سربازهای بحری با تفنگهای خاندار به قانون نظام ایستادند چادری مخصوص از برای ما در کشتی زده بودند صندلی و سایر تشریفات ورود آنجا آماده بود در چادر رفته روی صندلی[۲۴] نشستم همان چادر را پیشکش نمودند چادری خوش وضع و با اسلوب بود. شیرینی و شربت و اقسام مربا[۲۵] حاضر بود اندک تناول نموده. دو سه نفر از پیشخدمتهای جانشین محض خدمت مأمور بودند مانند شاطرها جوراب سفید بلند در پا داشتند هیأت و ترکیب لباس پیشخدمتان بد وضع نبود تازگی داشت. پس از آن از چادر بیرون آمده جایهای دیدنی کشتی را گردش نمودیم. بعضی اشخاص که با ما بودند به سبب عدم عادت به حرکت کشتی به هم خوردکی مزاج و تهوّع داشتند چنانکه ندانستند کجا آمدند و کجا رفتند. بعد بالای کشتی آنجا که قطب‌نما نصب است رفته تماشا نمودیم آمیرال یکان یکان اسباب و آلات کشتی را نشان می‌داد و اظهار خاصیّت می‌کرد. اطاقهای طبقه تحتانی کشتی را نیز یک یک ملاحضه نمودیم اطاق مخصوص آمیرال که کرس وزیر مختار منزل داشت هر اطاقی دریچهٔ کوچک به طرف دریا داشت محض هواخوری و استنشاق هوای تازه. سقف و جدار اطاقها از چوبهای صاف شفّاف براق بود. جمیع اطاقهای صاجمنصبان میز و صندلی[۲۶] و نیم‌کت و رخت‌خواب و کتاب داشت در کمال نظافت اما هوای کشتی بسیار گرم بود. خواستند دیگ بخار را آتش کرده کشتی را حرکت دهند وقت تنگ و هوا نامساعد و دریا طغیان و طوفانی داشت احتیاط نموده قبول ننمودیم. به همان وضع که آمدیم معاودت کردیم. باز با اوربلیایوف صحبت می‌داشتیم در نهایت آسایش و راحت بودیم. بعون‌الله به خوبی و سلامت رفتیم و مراجعت نمودیم. به خشکی رسیده سوار اسب شدیم تا دم سراپرده مردم اردو در ساحل نظارهٔ رفتن و آمدن ما می‌نمودند و منتظر ورود بودند. پیاده شده به سراپرده رفتیم روسها شب را در کشتی آتشبازی نمودند شام نیز در اندرون صرف شد. روز چهارشنبه بیست‌وسیّم ذی‌الحجه امروز قدری روزنامهٔ وقایع دیروز را یادداشت کرده نوشتیم پس از آن بیرون رفته اعتضادالّدوله و یحیی‌خان را احضار نمودیم کار بسیار بود. ریش سفیدان (اغورجلی) دو اسب پیشکش آورده بودند از حضور گذشت بعد سرکردگان مازندرانی که فرضات سپردهٔ آنهاست با میرزا مسیح به حضور آمدند قدری با ایشان در انتظام امور آنها فرمایش و دستورالعمل داده شد. به اسب سمند پیشکشی یحیی‌خان سوار شدیم. ترکمان یموت که خلعت پوشیده بودند به حضور آمدند دیده اظهار مرحمت شد. محاذی جسر جانب رودخانهٔ (نکا) را گرفته به طرف فرح‌آباد طی مسافت می‌نمودیم تا به عمارات فرح آباد رسیدیم. این عمارات از بناهای صفویه‌است به مرور خراب شده از آن عمارت یک چهار دیوار و سردری باقی مانده باقی ویران و خراب به خصوص عمارت نشیمنگاه چندان ویران بود که قابل عمارت و مرمّت نبود. مسجدی نیز به جا مانده فی‌الجمله خرابی مختصری داشت اکثر طاقهایش بر پا ولی کوتاه گنبد و مقصوره و شبستانی خوب داشت گنبدش محکم و عالی بود بالای بامها و دیوارهای خراب عمارت چندان درخت روئیده و جنگل گشته که احتمال قرقاول و مرال آنجا می‌رفت. بالای عمارت و بعضی بامها زنها و مردم فرح‌آباد آمده از ورود ما اظهار خرسندی و شادی می‌نمودند پیره زنی به لهجهٔ مازندرانی شعر می‌خواند. به اکثر آنها انعام دادیم. خلاصه به بلدی عباس‌خان کرد به صحرای فرح آباد رفتیم الحق عجب صحرائی و فضائی بود خضارت و طراوت بهشت موصوف داشت. شخص به هر طرف دشت نظر می‌گماشت لاله و گل بود و نوای قرقاول و بلبل. گل شبدر هوا را معطّر نموده اکثر چهارپایان و اهالی اردو در چمن بودند. پس از طی مسافتی جائی با صفا به ناهار پیاده شدیم هوا بسیار خوب و یک برودتی مطلوب داشت. پس از ناهار سوار گشته راندیم تا به گل تپه رسیدیم و آن تپه‌ایست در میان حقیقی چمن واقع است سابق بر این بر سر آن تپه عمارات و ابنیه ساخته بودند حال همان چهار دیوار آجری آن باقی است محوطهٔ آن دیوار تقربیاً دویست ذرع در دویست ذرع می‌شود و چمن اطراف تپه به شکل دایره اتفاق افتاد. برای ساختن عمارت بهتر از آن امکان نداشت بسیار خوب جائی بود. باز قدری راندیم اعتضادالّدوله زنبق زردی آورد. پرسیدم از کجا چیدی. گفت در این نزدیکی رفتم سار بزنم آنجا از این جنس زنبق بسیار روئیده‌است. ما هم رفتیم آنجا بسیار باصفا و کیفیت بود امّا در میان باطلاق و لجن روئیده‌است. از آنجا گذشته رسیدیم به جائی که درختهای کوچک جنگلی رسته. پیاده گشته نماز گذاردیم چای خورده در این اثنا عرایض معیّرالممالک از شهر رسید خواندم قرقاول ماده‌[ای] آمد میان سوارها افتاده گرفتند آورند. پس از آن سوار شده از راه بالا راندیم به جانب اردو. شاهزاده تیمور میرزا(حسام‌الدّوله) با شاهین، کلاغی شکار کرد. کشتی روسها که هنوز لنگر انداخته بودند نمایان بود. امروز سه ساعت به غروب مانده صاحب منصبان روسی و اعیان ایرانی به میزبانی اعتمادالسلطنه مهمان دولتی بودند. هنوز مهمانها بودند که ما وارد اردو شدیم یحیی‌خان که حامل نشانهای صاحب منصبان روسی به کشتی شده بود رسید پس از شام از اندرون بیرون آمده اعتضادالّدوله و یحیی‌خان احضار شدند. روز پنجشنبه بیست‌وچهار ذی‌الحجه امروز باز روزنامهٔ دیروز را نوشتیم کسالت دست داد. آمدیم بیرون سوار شده راندیم لب دریا به کالسکه نشستیم کشتیهای روس رفته بودند. هوای کنار دریا بسیار سرد بود به لباس زمستانی تن را محفوظ نموده یک فرسخ راه پیمودیم. شاهزاده تیمور میرزا از طرف جنگل آمد دسته گلی در دست داشت بسیار گلهای خوش منظر معطّر معروض داشت که در این پشت صحرائی مانند بهشت سبز و خرّم است. به اسب سوار گشته به آن سمت که او نشان می‌داد راندیم پس از رسیدن معلوم شد دیدن مزیّت بر شنیدن داشت الحق بهشت مجسم و ارم مصور می‌نمود. سرتاسر دشت گلهای سرخ و زرد دمیده تا نظر کار می‌کرد درختان اناراد (ازگیل) و ولیگ جنگلی امّا کوتاه و خوب شمایل به اندک جنبش نسیمی متمایل انصاف همهٔ آن صحرا و فضا لایق گردش و تماشا بود قدری در آن دشت گشتیم. در مکانی که از باغ بهشت نشانی می‌داد به ناهار پیاده شدیم پیشخدمتان حاضر خدمت بودند صحبت می‌نمودند بلبل و سایر طیور دشتی و جنگلی وفوری داشت هر یک با آهنگی در ترنم بودند پس از آن سوار گشته راندیم تا آنکه صحرا اندک اندک به باطلاق و گل منتهی شد. راه را گردانیده باز به ساحل دریا روی نهادیم. از سیاه‌رود و بعضی مواضع دریا عبور نمودیم بعد از آن به کالسکه نشسته راندیم تا مقابل اردو و آنجا به اسب سوار شده وارد اردو شدیم. اردو در چمن لاریم افتاده بسیار چمن خوش آب و هوائی بود. مقدار دو ساعت خوابیدیم پس از برخاستن از خواب به عرایض و مرقومات نورمحمّدخان رسیدگی شد. تفنگداری مأمور دارالخلافه نمودیم که عرایض صندوق عدالت را به حضور بیاورد. امروز محمّدعلیخان مرخص گشته به ساری رفت. صدیق‌الملک مرخصی رفتن به طهران حاصل نمود. دهاتی که امروز در جنگل و کنار راه بود از این قرارست مشک‌آباد که طایفه خدا مراد خان کرد مدانلو سکنی دارند، کردکلا که خانهٔ خدا مرادخان است، زرّین‌کلا حاجی مصطفی‌خان پهن آب حاجی ملکزاده قاجارخیل خالصه. روز جمعه بیست‌وپنجم ذی‌الحجه صبح پس از نماز سوار شده از راه دیروز که از ساحل دریا به چمن آمده بودیم گذشتیم. راه گل و باطلاق صعبی داشت این باطلاق در زمستان می‌گفتند مرداب می‌شود و مرغابی بسیار در آن پیدا شده مردم شکار می‌کنند. امروز بنه و چهارپایان اردو در این باطلاق افتاده که سبب معطّلی و زحمت اهل اردو شد. به هزار سختی گذشته به کنار دریا رسیدیم سوار کالسکه شده راندیم تا به چبک رود رسیدیم پلی تخته بند داشت. سوار اسب گشته از رودخانهٔ آنجا که ملحق به دریا می‌شد با اسب گذشته باز سوار کالسکه شدیم راندیم. پس از طّی مسافت در میان منزل دویست قدم به دریا مانده موضعی انتخاب نموده به ناهار پیاده شدیم. حکیم‌طولوزن در سر ناهار روزنامهٔ تفصیل مسافرت فرانگلن را به قطب شمال می‌خواند و یحیی‌خان ترجمه می‌کرد. پس از ناهار سوار شدیم راندیم تا به رودخانه[ای] رسیدیم موسوم به میررود و این همان رود تالار است که اینجا میررود می‌گویند. پلی از چوب بسیار خوش وضع و خوب بسته بودند. آقا الله قلی حاکم مشهدسر آن پل را بسته بود خودش نیز در رکاب بود. سواره از پل گذشتیم اگر پل نبود احدی عبور نمی‌توانست کرد. چند نفر آنجا که رود داخل دریا می‌شد به آب زدند به هزار محنت و زحمت از آب برآمدند تا کمر سوار در آب بود. منزل امروز از مشک‌آباد تا مشهد سر چهار فرسنگ مسافت دارد. در بندر مشهد سر پانزده فروند کشتی تجارتی اهل بادکوبه لنگر انداخته بودند می‌گفتند شش ماه است در لنگر متوقف و مشغول بیع و شرای پنبه و غیره می‌باشند. از گمرک بندر مشهد سر پرسیدیم گفتند سالی بیست و دو هزار تومانست. راه می‌پیمودیم تا وارد رودخانهٔ بابل شدیم که در بندر مشهد سر داخل دریا می‌شود از رودخانه عبور ننموده اندک مسافتی از طرف بالای رود رفتیم. اردو و چادرها نمایان گشت محلّ اردو چمن بسیار بدی بود اطراف اردو لجن و باطلاق است. خلاصه وارد اردو و داخل سراپرده شدیم قدری آسایش و راحت نمودیم محقّق کتاب روزنامه قدیم را با میرزاعلیخان مطابق می‌کردند پس از آن هنگام عصر یحیی‌خان بعضی عرایض وزیر دول خارجه که رسیده بود خواند جواب آنها را دادیم. بعضی کارهای دیگر بود دستورالعمل آنها را نیز بیان نمودیم. دهاتی که امروز در عرض راه و میان جنگل بود از این قرارست چپکه رود عباسقلیخان، رکنی کلای اعتضادالّدوله، دونچال کاله کوه، دماوند و کوههای بندپی در آنجا از لب دریا خوب نمایان بود. روز شنبه بیست‌وششم ذی‌الحجه صبح بنزک مهندس را دستورالعمل دادیم برود خرابیهای خیابانهای ساری و اشرف را بازدید نماید. به میرزا فرج‌الله مهندس و میرزا شکرالله امر نمودیم که انبار مال التجارهٔ دولتی در بندرگاه مشهد سر بسازند. پس از آن سوار شده همه جا رودخانهٔ بابل را به طرف دست راست افکنده به جانب جنوب محاذی کوه دماوند راندیم. عرض رودخانهٔ بابل الی بارفروش همه جا به یک اندازه مقدار بود تخمیناً پنجاه شصت قدم پهنای آن می‌شد. آب رودخانه آرام و بی فریاد جریان داشت عمق رودخانه اندک بود اما باطلاق و لجن بسیار داشت اسب نمی‌توان در آن راند کنار رودخانه گالهای بلند بود. خانه و محلات مشهد سر در دو طرف رودخانه واقع بود. مراودهٔ طرفین با یکدیگر به استعانت ناوهای کوچک است که از زمین تا نشیب رودخانه پلّه ساخته پهلوی هر پلّه ناوی به درخت بسته هنگام ضرورت سوار شده عبور و مرور می‌نمایند و اطراف رودخانه جنگل روئیده در میان جنگل تک تک درخت افرا رسته. افرا درختی است بسیار خوش برگ، برگش شبیه به برگ تاک است گل سفید شبیه به خوشهٔ انگور از میان درخت آویزان است دور نمای خوبی دارد. ماهی سفید در این رودخانه یافت می‌شود در دو ناو کوچک صید ماهی می‌نمودند چند ماهی شکار کرده بودند به حضور آورده انعام گرفتند. اسب بد هوائی می‌کرد به اسب دیگر سوار شدم با اعتضادالّدوله و اعتمادالسلطنه و سلیمان خان بعضی فرمایش و دستورالعمل داده شد. گاهی راه از ساحل رودخانه دور می‌شد گاهی نزدیک قدری در کالسکه نشستم به اندک مسافتی باز راه بد شد سوار اسب شدیم. ایشیک آقاسی‌باشی و حاجب‌الدّوله و اشخاصی که در جلو بودند یکبار ایستاده فریاد برآوردند که خوک آمد ملاحظه نموده خوکی ماده در کنار جاده ایستاده اصلاً رم و وحشت نداشت تفنگ چارپاره زنی خواستیم دیر آوردند تفنگ آقا کشی‌خان را گرفتیم خوک رم نموده‌اند کی دورتر رفت تیر انداختم نخورد. قدری راندیم در کنار رودخانهٔ بابل چادر ناهارگاه را زده بودند به ناهار پیاده شدیم پس از ناهار سوار شده با اعتضادالدّوله و حاجب‌الدّوله فرمایشها شد. از بلوک پازوار زن و مرد بسیار به استقبال آمده بود. عباسقلیخان ارباب از مشهدسر که گذشتیم با رعایای کله بست که خانهٔ اوست آمده در کنار جاده ایستاده و این کله بست از دهات معتبرهٔ آن سامانست؛ در طرف راست رودخانه بابل واقع است. خلاصه راندیم تا رسیدیم به ده امیرکلا که در دست شیخ‌الاسلام بارفروش است عجب ده معتبر بزرگی است به قدر نیم فرسنگ طول ده بود خانه‌های سفالی خوب، خوش اسلوب، مساجد و حمامهای مرغوب داشت تکیه آجری خوش طرح عالی در آنجا دیدم خیلی ممتاز. خود شیخ الاسلام نیز با جمعی در آخر ده به استقبال آمده ایستاده بود. از امیرکلا گذشته به بندار کلا رسیدیم پس از آن حمزه کلا ده میرزا اسماعیل برادر میرزا شکرالله بود. این ده نیز از دهات معتبره بود خوب دهی بود. پس از حمزه کلا ابتدای بارفروش است خانه‌های سفالی خوش وضع درخت نارنج بسیار کوچه‌های خوب ولی سنگ فرش نبود جمعیت زیادی از مسلمان و ارمنی و یهود، تجار ایرانی و بادکوبه و روس فراوان بود خانلرخان پسر علیقلیخان برادر آقا محمّدشاه مرحوم هم پیاده در میان مستقبلین ایستاده مردی بسیار پیر بلند بالا ریش درازی داشت مورد نوازش و تفقدات شد به رعایت پیری فرمودیم سوار شود. قهّار قلیخان پسرش حاکم بارفروش است حاضر خدمت و پیاده در جلو اسب می‌رفت. همه جا از کنار شهر می‌راندیم تا رسیدیم به اردو محلّ نزول اردو نزدیک بحر ارم بود واقع در چمنی هوا بسیار گرم بود به طوری که سبب اذیت می‌شد. پنج ساعت به غروب مانده وارد سراپرده شدیم مرد و زن بارفروش به زبان بارفروشی دعا و ثنا می‌نمودند. هوای چادر حرارت داشت گفتند کنار بحر ارم هوایش خوبست چون مسافت نزدیک بود پیاده رفتیم. اعتضادالدّوله، علی‌رضاخان، میرشکار[و] بعضی عمله خلوت بودند و این بحر ارم دریاچه‌ایست دایره مانند گرداگرد آن به قدر میدان اسب دوانی طهران، جزیره مانندی در میان دریاچه واقع که مساحت اطرافش تقریباً هزار قدم، از کنار دریاچه تا به جزیره تخمیناً صد و پنجاه قدیم می‌شود. کارخانه قندسازی و سفید کردن شکر هم در حوالی دریاچه بود. از نزدیکی این کارخانه به عرض دریاچه پلی تخته پوش ساخته‌اند الی جزیره که وسط دریاچه واقع است پایه‌های زیر پل آجریست تخته‌های پل کهنه و پوسیده‌است باید عوض شود آب دریاچه از بس علف بیهوده و نیلوفر روئیده هیچ پیدا نیست باید دریاچه را پاک نمود و آن جزیره نیز یکجا چمن و لجن بود آمد و شد صعوبتی داشت. ملک آرای مرحوم در وسط جزیره کلاه فرنگی خوش وضعی ساخته که حال یکسره خراب است باید دوباره ساخته شود عمارت اندرونی نیز در پائین جزیره باقی است قدری خراب است آن نیز مرمّت و اصلاح می‌خواهد در حیاط اندرونی دو درخت نارنج خیلی خوب بود. حکم نمودم چادر سراپرده را آنجا زده به تحیر کشیدند کوه دماوند و بعضی کوههای دیگر در برابر پیدا بود قدری با دوربین تماشا نمودم اینجا نیز هوا گرم بود اندکی باران آمد حرارت هوا تخفیفی یافت. عصر به چادر اردو مراجعت نمودیم عرایض سپهسالار و دبیرالملک رسیده ملاحظه شد تا جوابش نوشته شود. دهاتی که امروز در دو طرف راه بود از این قرار است: دست راست بلوک‌آباد رود بست، و دابوی بزرگ، دابوی کوچک، جلال ارزک، شکنج افروز. دست چپ پازوار رودبار، پیه سر. امروز حاصل کتان که مازندرانیها وش می‌گویند دیده شد بسیار سبز و خرّم و با طراوت. راه گلهای آبی رنگ کوچک خوش منظر دارد و خیلی باصفاست خلاصه شام صرف شد و آسایش نمودیم. روز یکشنبه بیست‌وهفتم ذی‌الحجه صبح اوّل هوا صاف بود بعد ابر شد دو سه ساعت هوا سرد شد بیرون آمدیم. پیش از ناهار علما به این موجب به دیدن آمدند حاجی اشرفی اندک نقاهت و کسالتی هم داشت، ملّا محمّد شفیع دابوئی، ملّاحمزه‌لال آبادی، ملّامحمّدامین بارفروشی، شیخ یوسف بارفروشی، ملّامحمّد حسن‌بندپئی، آقا سید محمّد داماد حاجی اشرفی شیخ محمّد شیخ‌الاسلام امیرکلائی‌[و] ملّا میرزامحمّد منجم‌اشی. قدری صحبت داشتند عرایض لازمه را اظهار نمودند. علما مرخص شده رفتند. ناهار آوردند پس از ناهار ریش سفیدان اغورجلی که تازه آمده بودند و جهان‌سوز میرزا فرستاده بود به حضور آمدند. اسب بسیار خوبی با آلاقیش نقره طلاکوب خوش ترکیبی پیشکش نمودند آنها نیز مرخص شده رفتند. بعد آقا سید ربیع که آن هم مجتهد بارفروش است با این اشخاص به حضور آمد ملّا محمود حمزه کلائی آقامیرزابزرگ، آقاسیّدصدرالدین تنکابنی، آقامحمّدرضا پسر مرحوم شریعتمدار[و] سیّدعبدالکریم قاضی آنها نیز قدری عرایض داشته اظهار نموده مرخص شدند. بعضی فرامین دیده شد حکم آنها صادر گشت با اعتضادالّدوله و یحیی‌خان بعضی دستورالعملها داده شد. خانلرخان پسر علیقلیخان برادر آقا محمّدشاه مرحوم به حضور آمد بسیار پیر بود حساب عمرش را نمودیم هشتاد و پنج سال متجاوز داشت بسیار ضعیف و نحیف بود اذن نشستن دادم مشاعرش بجا بود مختل نشده بود قدری صحبت داشت تاریخ سپهر را گفتم آوردند حالات محمّدحسن‌خان مرحوم را خواندند. پس از نماز سه ساعت به غروب مانده به عزم بازدید علما اسب خواسته سوار شدیم اول به خانهٔ حاجی‌اشرفی رفتیم عمارت خوبی و حوض خانه خوش وضعی دارد با حاجی در تالار نشسته صحبت بسیار داشته شد. از آنجا به خانهٔ آقاسیّدربیع رفتیم محل عبور از بازار طولانی تاریکی بود که سقفش از چوب شیروانی پوش ساخته‌اند. جمعیت جلو بسیار هوا نیز بسیار گرم شد صدمه زد به هر زحمت از بازار گذشته به کوچه افتاد سنگ فرش نبود و در فصل زمستان و باران کوچه‌ها بسیار گل می‌شود. عبور صعوبتی دارد. مدرسه[ای] به نظر آمد بسیار عالی از بناهای میرزاشفیع‌صدراعظم‌خاقان مرحوم مدرسه[ای] آباد دایر طلبه نشین درخت نارنج بسیار داشت. بارفروش حمامهای خوب و مساجد عالی دارد. خلاصه رفتیم خانهٔ آقاسیّدربیع در کتابخانه نشستیم کتاب بسیاری داشت از آنجا برخاسته خانهٔ خانلرخان و قهارقلیخان پسرش. خانهٔ خوبی داشتند صحن خانه درخت نارنج و مرکبات بسیار داشت درختها بهار کرده بود خیلی باصفا بود تالار بزرگی داشت چنین[؟] تالار بالا خانه. در بالا خانه نشستیم چای و عصرانه آوردند پیشخدمتها در حضور بودند. یک در خانه قهارخان از تکیه باز می‌شد بانی تکیه خود خانست از در تکیه سوار شده به منزل آمدیم. پس از شام قورق و یحیی‌خان احضار گشته بعضی فرمایش‌ها شد. شام خورده آسایش نمودیم. روز دوشنبه بیست‌وهشتم ذی‌الحجه امروز باید آمل رفت. می‌گفتند چهار فرسنگ است وقتی معلوم شد هفت فرسنگ بیشتر بود. خلاصه صبح نیم ساعت از دسته گذشته سوار شدیم باران نیز می‌آمد با حاجب‌الدّوله قدری فرمایش شد از پلی که محمّد حسنخان مرحوم به رودخانهٔ آمل بسته گذشتیم. پلی بسیار محکم[و] استواریست ده چشمه دارد هیچ اصلاح و مرّمت نمی‌خواهد خیلی خوش وضع بود و متصّل باران می‌آمد زمین گل شد به نوعی که اسب و قاطر تا سینه به گل فرو می‌رفت مردم اردو از گل و باران هیئت غریبی داشتند اغلب پیشخدمتها و بنه عقب ماندند. از رودخانه هراز نهر بزرگی موسوم به پاری حفر نموده که آن نهر به قدر رودخانهٔ جاجرود بود. بلوک لالاآباد از آن نهر مشروب می‌شود نهرهای کوچک به قدر سیصد چهارصد نهر از نهر بزرگ پاری جدا نموده به دهات اطراف می‌برند. اکثر نهرهای خرد یا پل سنگی داشت یا چوب بست، اکثر آنها خراب و ویران و سطح بعضی پلها سوراخ، پیوسته اسب و مال بنه بود که در نهرها می‌افتاد و سبب معطّلی می‌شد. دهات دست راست و دست چپ راه نیز دور بود که رعیت و عمله حاضر باشد. قاطر و شتر بود که در باطلاقها و نهرها می‌افتاد و کسی نبود که امداد کند. تا نیمه منزل راه طوری بود که از راه به صحرا نمی‌توانستند عبور نمایند اطراف راه چیر و سیاه تلو بود امکان گذشتن نداشت خلاصه بدترین روزها بود به اهل اردو و نوکر بسیار سخت و صعب گذشت. نهرهای خراب، پلهای شکسته، بند زیاد، سرباز پیاده چهارپایان سرباز تا گوش گل‌آلود. در اثنای راه وسعت گاهی پیدا شد نزدیک ده کاظم بیکی متعلق به عباسقلیخان ارباب. آنجا به ناهار پیاده شدیم به سبب برودت هوا قدری آتش افروختند بعد سوار شده طرف منزل راندیم. چند سوار و جمعیتی از دور پیدا شد عباسقلیخان لاریجانی بود مأمور نمودم عقب مانده اصلاح پلها نماید تا بقیه اردو پس از این به راحت بگذرند. قدری طی مسافت نموده جمعیت لاریجانی و آملی بودند به استقبال آمده بودند پسر عموی عباسقلیخان همراه آنها بودند در جلو اسب پیاده می‌دوید به او نیز بعضی فرمایشها شد. به راسته بازاری رسیدیم که همه دکانها بسته بود و سطح معبر بازار سنگ فرش امّا ویران و گل و لجن فراوان. از بازار عبور نموده به پلی رسیدیم که به رودخانه هراز ساخته‌اند عرض پل تنگ بود پیاده از پل عبور نمودیم طول پل صد و پنجاه قدم بود تقریباً دوازده چشمه و بسیار محکم اصلاً عیبی و نقصی به او راه نیافته. رود هراز آبش طغیانی داشت از پل گذشته از میان شهر عبور نمودیم به مقبره‌[ای] رسیدیم بسیار قدیمی و کاشی کاری خوب نموده صندوقی داشت مشهور به مقبرهٔ میربزرگ. در شهر نارنج و مرکبات زیاد بود عمارات خوب و حمامات آباد داشت. سه ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم آتش افروختند رختهای باران خورده را خشک نمودند از کنار چادر سراپرده نهری جاری بود به قدر ده سنگ آب داشت ولی گل آلود بود. شب شد محقق از ناسخ التواریخ سپهر حالات و واقعات آقامحمّدشاه مرحوم را خواند علیرضاخان از بارفروش مرخص شده به سرکشی دهات خود رفت. اسباب و اموال مردم را قدری آب برده بود. عکاسباشی از عقب آمد گفت در آمل چند دکان و کاروانسرائی آتش گرفت گفتم تحقیق نماید به چه سبب سوخته. خسته بودم نماز نموده شام خورده و میل به آسایش و راحت نمودم. روز سه‌شنبه بیست‌ونهم ذی‌الحجه امروز در آمل توقف است صبح برخاسته ناهار در اندرون خوردم. باز هوا ابر شد هوا خفگی پیدا نمود بیرون آمدم علیرضاخان که به دهات خود رفته بود با برادرش امروز آمد. با یحیی‌خان و آقاعلی سه چهار ساعت به غروب مانده مشغول نوشتن احکام و جواب عرایض متفرقه بودیم نوشتجات خراسان و کرمان و عرایض سپهسالار را جواب نوشتیم بسیار کار داشتیم ایشیک آقاسی‌باشی امروز معلوم نموده بود که کاروانسرا و دکاکین که دیشب سوخته بود سه نفر از قاجاریه سهواً آتش روشن نموده احتیاط نکرده بودند گفتم[۲۷] ملاحظه نمایند چقدر خسارت وارد آمده گفتند جزئی خسارت رسیده مقرر داشتیم بدهند. از کثرت مشاغل و نوشتن کسالت عارض گشت. اندکی خوابیدم بعد برخواسته نماز گذارده اسب خواسته سوار شدم. نزدیک اوجی‌آباد خانهٔ عباسقلیخان لاریجانی رفتم. میرشکار و یاورلاریجانی با پیشدارچیهای مازندرانی (پیش‌دارچی) به اصطلاح مازندرانی پیاده‌هائی هستند که مسلح به یک حربه شبیه به ساطور می‌باشد و شغلشان منحصر به شکارخوک است و پیاده و تولهٔ بسیار عزم شکار خوک نمودیم. میان میرشکار و یاورلاریجانی اختلاف آرائی شد به میرشکار گفتیم وقوف و بلدیّت اینها در شکار خوک بیشتر است هر چه اینها بگویند بشنوید. رحمت‌الله خان محمّدرحیم‌خان علیرضا خان[و] ابراهیم‌بیک‌نایب با عمله شکار رفتیم تا کنار نهری عظیم که اطراف آن درخت رسته و چمنی سبز و خرّم وسیع داشت آنجا ایستاده منتظر شکار بودیم. اول سه خوک نمودار گشت ولی به فاصله از یکدیگر یکی نر و دو ماده از جلگه به سوی جنگل می‌رفتند توله‌های لاریجانی را به سمت آنها رها نمودند خوکها را تعاقب کردند. هر خوکی را چهل پنجاه توله احاطه نموده فریاد کنان حمله‌ور می‌شدند هنگامه شکار گرم شد تماشای خوبی داشت. یک نفر لاریجانی بالای درختی رفته قراولی می‌نمود هر وقت خوکی پیدا می‌شد خبر می‌کرد که از فلان سمت آمد بسیار خوب و با وقوف قراولی شکار می‌کرد. بعد از شکار ناهار صرف نموده سوار گشته به جانب منزل راندیم. ده و قریه که امروز از بارفروش الی آمل در دو طرف راه ملاحظه شد بدین موجب است: دست راست (موز داج)، تیولی خانلرخان، (اسپر کلای لالا آباد) متی کلا (کرمیج لالا آباد) خاصه بابل کان لالا آباد، چناربن لالا آباد (کاظم بیگی جزو پازوار)، داود کلای لالا آباد (اجوار کلا) که آن نیز ملکی ورثه میرزا فتح‌الله‌است، (هندو کلای دشت سر) که در دست لاریجانیهاست، توران دشت‌سر که در دست لاریجانیها است، نوران دشت‌سر لاریجان، (هارون محلّه) که جزء شهر آمل است و آنچه مزروعات دارد جزو لاریجان محسوب می‌شود دکاکین جزء شهر. دست چپ راه پائین بلوک ساس کلوم، (بالا بلوک)، درزی کلا (زاهد کلا)، وللوک میرزا ابراهیم لالا آبادی، (کاج کلای لالا آبادی)، سرخه کلای لالا آبادی، (سر کلا جزء عطایان منشی‌الممالک)، مهدی خیل جزء دشت‌سر، فیروز کلای دشت‌سر تیول لاریجانیها، کته پشت دشت سر جزء لاریجان، بازیار کلا تا لب رودخانه جزء دشت‌سر، (نی) دهی است که اول سامان نور است تا آمل یک فرسنگ مسافت دارد به طرف مشرق واقع است قشلاق حاجی میرزا هادی نوری است. در آمل چهار طایفه در زمستان نشیمن دارند اول مشائی دوم لاریجانی سوم نوائی چهارم نوری. در تابستان به سبب بدی هوا و پشه و امثال آنها کسی آنجا زیست نمی‌نماید الّا بعضی زارعین خربزه کار. روز چهارشنبه نهم محرم‌الحرام امروز در آمل توقف است. صبح هوا با آنکه ابر نبود یک نوع گرفتگی و خفگی داشت غبارآلود و گرم بود. بنا بود ناهار در اوجی‌آباد صرف شود موقوف شد. محاسبات میرزا صادق خان استرآبادی را با اعتضادالّدوله ملاحظه نمودیم پس از آن علماء آمل به این تفصیل به حضور آمدند: آقامیرزاحسن مجتهد نیاکی، ملّا ابوطالب اسکی، ملّاحسین به رستاقی، ملّانبی به رستاقی [و] آقا شریف پسر مرحوم ملّاصابر. قدری با آنها صحبت شد مرخص شده رفتند بعد بنای تعزیه‌داری خامس آل‌عبا حضرت سیّدالشهدا علیه‌السلام شد روضه خوانها بدین موجب به حضور آمدند: دو پسر بزرگ و کوچک مرحوم سلطان الذاکرین، ملّا آقاجان کاشی، سیّد محلاتی، پسر ملّا صادق ترک، پسر مرحوم ملّا قاسم رشتی، برادر مرحوم حاجی میرزا احمد، سیّد ابوطالب خراسانی[و] ملّا آقا کوچک. هر یک روضه خوانده رفته پیشخدمتان در حضور بودند. پس از مراسم عزا اندکی آسایش نموده خوابیدم سه ساعت به غروب مانده سوار شده به اوجی‌آباد رفتیم. اعتضادالدّوله، یحیی‌خان، علیرضاخان، آقاعلی، ادیب‌الملک، حاج میرزاعلی، سلیمان خان، محمّد رحیم خان، عملهٔ خلوت و بعضی نوکرها در رکاب بودند. در اوجی‌آباد اول وارد دیوانخانه خوبی شدیم تالار و حوض با شکوهی داشت. مرحوم عباسقلیخان لاریجانی ساخته بود بعد وارد باغ کوچک دیوار کوتاه با روح و صفائی شدیم خیلی خوش وضع درختهای مرکبات قدیم را بریده پیوند نموده بودند، باغ جدیدالبنا بود. از آنجا به خلوتی کوچک رفتیم همه گل سرخ بود در حقیقت گلستانی خوب منظر خوش اسلوبی بود آئینه خانه داشت اگر چه کم آئینه بود اما بد وضع نبود. این خلوت و باغ کوچک از بناهای این عباسقلیخان پسر مرحوم عباسقلیخان قدیم است. عصرانه آوردند اندکی خوردیم درخت پورتغال خوبی ملاحظه شد خیلی با طراوت و شکوه بعد سوار شده به جانب منزل عزیمت نمودیم اسباب شکار خوک و شکارچی همه موجود بود ولی محض احترام محرم که ماه حزن و ماتم است رغبت به شکار نمی‌نمودیم. اعتضادالدوله از دنبال آمده خوکی شکار نموده بود. پس از ورود به منزل به حمّام رفته در حمّام نماز نموده مقارن غروب از حمّام بیرون آمدیم. پس از شام قورق شد ظهیرالدّوله، میرزا هدایت مستوفی وکیل لشکر، اعتضادالّدوله[و] حاجب‌الدّوله احضار شدند. مقرر شد که اردو را نصف کنند این اشخاص و بعضی غلامان و سوارها با اعتضادالّدوله از علی‌آباد مرخص شده از راه نهر کجور رودبار به طهران بروند بعد از این قرارداد میل به آسایش نموده خوابیدم. روز پنجشنبه دویم محرم‌الحرام امروز باید محمودآباد رفت. می‌گفتند یک فرسنگ مسافت دارد در آخر معلوم شد پنج فرسنگ نیز بیشتر است گویا مازندرانی‌ها معنی فرسنگ را نمی‌دانند. هوای امروز با آنکه بی ابر و صاف بود گرم بود سوار شده به جانب منزل...[۲۸] داده شد. حرارت و غلظت هوا موجب کسالت گشت با این حال راندیم تا به جنگلی که طولش به حسب تخمین هزار قدم بود. میان جنگل به ناهار پیاده شدیم در سر ناهار حاجب‌الدّوله روزنامه سرایدارباشی را می‌خواند. بعد محقق حالات و صادرات زمان آقا محمّدشاه مرحوم را از تاریخ سپهر خواند. موچول‌خان آمد که درخت بزرگ در جنگل آتش گرفته می‌سوزد خالی از تماشا نیست رفتیم نزدیک فرش انداختند نشستیم پیشخدمتشان سنگ و چوب به درخت می‌زدند تا چوبهای سوخته آن بیفتد خالی از تماشا نبود قریب نصف درخت سوخت و افتاد. در میان درخت سوخته مار بسیار با بعضی جانوران ملاحظه شد که سوخته بودند. گرمی هوا و حرارت آتش اذیت نمود سوار شده راندیم به تلیکه سر ملکی آقا شفیع پسر مرحوم آقا سعید تلیکه سری. از آنجا به محمودآباد که آن هم متعلق به آقا شفیع مزبور است. پنج‌ساعت به غروب مانده وارد منزل شدم گرجی و لوتکای بسیاری از بادکوبی‎ها و اغورجیل‎ها در دریا و رودخانه[ای] که آبش به دریا اتّصال داشت ملاحظه شد. سراپرده را بر ساحل نزدیک به دریا زده بودند. دریا اینجا عمق کنار ساحلش از همه جا بیشتر است چنانکه از فرط عمق موج آواز نداشت. امروز در کنار دریا و ساحل ریگ و سنگ ملاحظه شد تا حال ریگ و سنگ در کنار دریا ندیده بودیم. قدری در چادر آسایش نمودم. دو ساعت به غروب مانده برخاسته نماز گزارده[۲۹] روضه‎خوان‎ها آمدند روضهٔ مطوّلی خواندند گریه و رقّت شد. اندرون حرم نیز روضه‎خوانی نمودند. بعد از روضه همین روزنامه را نوشتم. ده و قرائی که امروز در یمین و یسار راه بود از این قرار است کلاک سر سه دانگ آن متعلّق به اهالی آمل سه دانگ دیگر ملک میرزا فضل‏‎الله خان نوائی. بعد از آن چند قریهٔ دیگر متعلّق به طایفهٔ مشائی سکنه آمل، قجر محلّه، توکران، شاه محلّه، هلی‎کوتی، اغوز کوتی، قریهٔ‎ داراب کلا، ملکی میرزا فضل‏‎الله خان نوائی ده معتبر معموریست؛ قریهٔ کلیر و طلارم اربابی سادات شاهان دشت لاریجان، دهات بلوک احمر ستاقی که اول آن قریه کلائی است خالصه تیول میرزاعلی‌محمد مستوفی، قریه خرتون کلای احمرستاق خالصه که بنان خانه محمدابراهیم بیک یاور لاریجانی داده شده‌است. چند قریه از احمرستاق اربابی آقا شفیع ورثهٔ میرزا سعید تلیکه سری، سیار جلگه تیلکه سر، محمودآباد محلّ اردو. روز جمعه سیّم محرم‌الحرام صبح سوار کالسکه شدیم. اعتضادالّدوله، میرزا مسیح [و] عباسقلیخان لاریجانی در رکاب بودند فرمایشهای متعلقه به آن حدود و دستورالعمل آنها داده شد. سرکردگان کرد و ترک به حضور آمده مرخص نمودیم رفتند تا به رودخانه رسیدیم که به دریا می‌ریخت. از کالسکه به اسب سوار شدم این رودخانه موسوم به اهلم است متعلق به میرزاعلی‌محمّد مستوفی نوریست. اهلم بلوک معتبریست که آن هم متعلق به میرزاعلی‌محمّد است. آب رودخانه بسیار و با صفا بود از آنجا گذشته باز سوار کالسکه شدیم. امروز زمین شن‌زار و رمل بود چنانچه اسب تا زانو فرو می‌رفت و کالسکه‌رانی صعوبت داشت متصل گاهی به کالسکه سوار می‌شدیم تا به ناهار گاه پیاده شدیم حکیم طولوزون در سر ناهار روزنامه خواند یحیی‌خان ترجمه نمود. همه جا پشته جنگلی ملاحظه می‌شد به فاصله دویست سیصد قدم به دریا مانده آن سمت پشتها جنگل بود و صحرا کمتر دیده می‌شد. طرف پشته و جنگل بسیار گرم و بد هوا بود به خلاف کنار دریا که هوا خنک و پیوسته نسیم می‌وزید. پس از ناهار سوار گشته راندیم تا ایزدهٔ میرزاعبدالله غلام بچه. رودخانه نزدیک ایزده به دریا ملحق می‌شود. حبیب‌الله‌خان تنکابنی، میرزاولی تنفگدار [و] جوادخان آمدند بعد به رستم رود رسیدیم که ملکی وکیل‌الملک است رودخانه که آب اندکی داشت این جا به دریا می‌ریزد. حاجی‌میرزایحیی‌خان، میرزاهاشم برادر میرزاربیع خویشهای وکیل‌الملک به حضور آمدند به هر یک بعضی فرمایش شد تا آنکه وارد لول ده شدیم. رودخانه‌[ای] از لول ده به دریا ملحق می‌شود آب زیاد نبود با اسب می‌توان عبور کرد. از رودخانه‌های امروز همه جا با اسب می‌شد گذشت. شش ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم اندکی در چادر خوابیدم محقق و حسین‌خان به اشتراک تاریخ سپهر می‌خواندند پس از خواب و بعد از نماز سه ساعت به غروب مانده روضه‌خوانها آمده روضه خواندند. در روضهٔ سیّد محلاتی بسیار گریستم بعد از روضه خوانی دو عرّاده توپ قپّز آوردند میان سراپرده گلوله و ساچمه پر نموده به جانب دریا انداختیم یک نارنجک نیز ترکید بی تماشا نبود. کشتی کوچک کم آلاستیک را در دریا انداختیم کشتی کوچکی ناو مانند هم آوردند ما و اعتضادالدّوله در آنجا نشسته طناب کشتی بادی را به این کشتی بسته یحیی‌خان نیز با جمعی در کرجی دیگر نشسته، قدری در روی دریا سیاحت کرده ملاحظه غروب آفتاب و طلوع ماه را نموده بسیار تماشا داشت سرخی شفق و ضیا و کواکب عالمی داشت. تا مقدار سیصدچهارصد قدم از دو جانب سراپرده و اردو گردش کرده به چادر معاودت نمودیم. شب در حرم روضه‌خوانی شد پس از انجام مجلس چون پس فردا اعتضادالدّوله از راه کجور و رودبار عازم طهران بود چند دست خطّ به سپهسالار و مستوفی‌الممالک نوشتیم. آدم معیّرالممالک عریضه‌[ای] از معیّرالممالک دوست محمّدخان آورد. جواب داده شد و بعد اندرون شام خورده استراحت نمودم. روز شنبه چهارم محرم‌الحرام آمدم بیرون میرزا مسیح[و] عباسقلیخان به حضور آمده مرخص شدند. سوار اسب شده راندیم بعد به کالسکه نشستیم کالسکه بر یک فرد می‌رفت باز سوار اسب شدیم اعتضادالدّوله آمد که قره غازی روی دریا نشسته از کالسکه فرود آمده دو سه تیر گلوله انداختم با کمال دقت احتمال کلی این که خورده بود. پس از آن باز سوار کالسکه شده راندیم چادرهای اردو و سراپرده نمایان شد منزل امروز صلاح‌الدین کلاست از سولده تا اینجا سه فرسخ راه است. ناهار گفتم به منزل ببرند. حبیب‌الله‌خان در اول خاک کجور پیاده ایستاده بود عرض کرد سیلابی[؟] امروز از کوه و جنگل به دریا ریخت تقریباً بیست رودخانه بود سه رودخانه بزرگ و مابقی کوچک. رودهای کوچک از دو سه سنگ آب الی ده سنگ بود و سه رودخانه بزرگ که یکی از همه بزرگتر کچه رود است آب بسیار داشت با اسب و قاطر می‌شد به آب زد و این رودخانه از کچه رستاق می‌آید به دریا می‌ریزد بعد از آن اهلم رود است پس از آن رودخانه صلاح‌الدین کلاست. کوههای کجور امروز بسیار نزدیک به دریا بود در قلّه آنها برف نمودار می‌شد. هوای امروز خیلی خوب و با صفا بود. محل اردو در ساحل دریا و چادرها را رو به دریا زده بودند. چهار از دسته گذشته وارد منزل شدیم دهاتی که در چپ و راست راه بود بدین موجب است: اعلم ده ملکی حبیب‌الله خان، (عالم کلا)، حسن آباد، (سیاهرود)، نارنجک بن، (رفوش)[و] صلاح‌الدین کلا که محل اردوست. پس از ورود به چادر و رفع کسالت ناهار خواستیم پس از ناهار جواب عریضه معیّرالممالک را نوشتیم. یحیی‌خان کتابچه و دیوانخانه عدلیه را خواند و جواب عرایض داده شد قدری آسایش نموده محمّدتقی‌خان افشار و محقق کتاب روزنامه قدیم ما را مقابله می‌کردند. سه ساعت به غروب مانده از خواب برخاستم اندرون رفته بیرون آمدم روضه‌خوانها آمده روضه خواندند پس از روضه‌خوانی پیرمرد کدیری که حالاتش در روزنامه سابق نوشته‌ایم به حضور آمد پلنگی شکار کرده بود او را انعامش داده مرخص شد. رفتم اندرون کنار دریا در مهتاب فرش گسترده بودند قدری نشسته تماشای عکس مهتاب و موج آب می‌کردم خیلی تماشا داشت کرجی را خواستم آوردند نشستیم ادیب‌الملک، یحیی‌خان [و] آقاعلی حاضر خدمت بودند قایق بادی را نیز گشوده طنابش را به کرجی بسته راندیم میان دریا. آب دریا نهایت سکون و آرامی را داشت تا مهتاب بود در میان دریا به فراز و نشیب اردو می‌راندیم. عکس چراغهای اردو و چادرها و ماهتاب و ستاره در آب دریا عالم دیگر داشت. روز یکشنبه پنجم ماه محرم‌الحرام امروز از صلاح‌الدین کلا به خیر رود باید رفت. صبح از منزل به کالسکه نشسته راندیم. امروز اعتضادالدّوله، اعتمادالسلطنه، میرزا هدایت مستوفی، وکیل لشکر، [و] نصرالله‌خان یوزباشی مرخص شده از راه کجور و رودبار به طهران رفتند. با کالسکه از دو سه رودخانه کوچک که هر یک دو سه سنگ آب داشت گذشته از سه رودخانه دیگر گذشتیم که هر یک ده دوازده سنگ آب داشت. اول رودخانه علی‌آباد، دوم دزک رود، سوم خیررود. حبیب‌الله خان عرض نمود که منبع و سرچشمه خیررود دریاچه‌ایست واقع بر سر کوهی مشهور به چشمه خضر علیه‌السلام، عوام آنجا می‌گویند مقام دیو سفید نیز همان جا بوده. محال چالندر و بند پی و خیرودکنار امروز در دست چپ راه بود. از اول منزل ظهیرالّدوله و حاجب‌الّدوله در کشتی نشسته می‌راندند و می‌آمدند. چاپار طهران امروز رسید. میان منزل در کنار دریا به ناهار پیاده شدیم پس از ناهار سوار کالسکه شدیم راه کالسکه سنگستان بود سوار اسب شدیم راندیم. شش ساعت به غروب مانده به منزل رسیدیدم اندکی خوابیده یک و نیم به غروب مانده به دستور، سایر منازل روضه‌خوانی شد. میرزا مهدی خان حاکم رانکوه پسر منجم باشی امروز وارد اردو شد به حضور آمد. والی گیلان بعضی عرایض ارسال حضور داشت ملاحظه شد. پس از شام قورق شد. حکیم طولوزان روزنامه مسکو می‌خواند یحیی‌خان ترجمه می‌کرد. روز دوشنبه ششم محرم‌الحرام منزل امروز چالوس است. آدم میرشکار که رفته بود راه چالوس را ملاحظه کند آمد می‌گفت خوب است عیبی ندارد. صبح از منزل به کالسکه نشسته راندیم و رمل و شن مانع حرکت بود از کنار دریا راندیم. ناهار را گفتیم به جهت نزدیکی منزل ببرند منزل دو سه نهر کوچک داخل دریا می‌شد. تا چالوس دو رودخانه بزرگ نیز داخل دریا می‌شد. یکی رودخانه شهر پشت که از قریه حبیب آباد به دریا می‌ریخت، دیگری رودخانه کرکرودسر از این رودخانه گذشته رسیدیم به رودخانه چالوس. بالای رودخانه میان جنگل محض عبور مردم پل بسته‌اند ما از آب زده گذشتیم. خان نایب چادر پوش قلندری را کنار رودخانه زده بود سراپرده و چادرهای حرم بالاتر بود در چادر پیاده شده ناهار آوردند؛ ده دوازده ماهی آزاد خوب آوردند با عیان و ارکان اردو قسمت شد. یحیی‌خان و محقق عرایض و مرقومات سپهسالار و وزیر امورخارجه را خواندند جواب آنها را نوشتیم کاغذهایی که باید به طهران فرستاد نوشتیم خیلی طول کشید. هوا گاهی گرم بود گاهی سرد، رودخانه آبش طغیانی داشت گل آلود بود مسافت بعیدی را از دریا گل آلود و کدر ساخته بود. از نوشتن جواب عرایض کسالت عارض شد میل آسایش نموده خوابیدم دو ساعت به غروب مانده از خواب برخاسته بنای مجلس روضه شد رفتیم چادر دیوانخانه روضه خوانها آمدند بعد از اتمام روضه خوانی رفتیم کنار دریا. میرزا باقرخان تفنگدار که به طهران فرستاده بودیم نوشتجات و عرایض صندوق را بیاورد آمد. حاجب‌الّدوله نوشتجات را به حضور آورد و عرایض و نوشتجات سپهسالار را نیز آورده بود ملاحظه شد قدری صحبت داشتیم رفتم اندرون شام خورده خوابیدم. باد شدید سختی برخاست ازچادرپوش به آلاچیق رفته خوابیدم. روز سه‌شنبه هفتم محرم‌الحرام امروز دریا طوفان و طغیان داشت تلاطم امواج خالی از تماشا نبود باید امروز دریا را وداع نمود. آمدیم بیرون قدری از راه در کنار دریا بود دریا را وداع نمودیم. از محاذی اورنگ راه می‌پیمودیم. به حبیب‌الله خان [و] رحمت‌الله خان قدری فرمایش شد منزل نزدیک بود زود رسیدیم محل اردو بالای حسن[۳۰] کیف است در دهنه دره که رودخانه از آنجا جریان دارد. خان نایب سراپرده حرم و دیوانخانه را جای بسیار با صفائی معین نموده نهری به اندازهٔ پنج شش سنگ آب از رودخانه بزرگ جدا نموده به سراپرده آورده آبی در نهایت سردی و گوارائی کمال صفا و طراوت را داشت عجب منزلیست. در ناهار حکیم طولوزان روزنامه می‌خواند در بین روزنامه یحیی‌خان آمد ترجمه نمود. هوا مه داشت بعضی جاها صاف خیلی با حالت. قدری خوابیدم از خواب برخاستم وضع هوا بهتر از پیشتر شد هوای جلگه و کوه مه رقیق خوش وضعی داشت بسیار خوب به نظر می‌آمد. ماهی قزل‌آلا در این رودخانه بسیار است با قزل‌آلای رودخانه‌ها تفاوتی دارد ماهیهای اینجا سیاه‌ترند و خالهای سرخ بزرگ دارند خیلی خوش رنگ. ماهیگیری که همیشه در شهرستانک و لار ماهی می‌گرفت و به حضور می‌آورد اینجا نیز طور انداخته شکار نموده به حضور آورد. پس از نماز روضه‌خوانها آمدند روضه‌خوانی طولانی شد خوب خواندند. امروز در اثنای راه علیرضا خان پسر مرحوم هادی‌خان از طهران رسید از راه هزارچم آمده بود. شب را در آبدارخانه روضه‌خوانی بسیار خوبی می‌کردند صدای گریه به سراپرده می‌آمد اندرون حرم نیز روضه‌خوانی می‌کردند. شنبه یازدهم محرم‌الحرام صبح را به حمام رفته بیرون آمده سوار اسب میمون شدیم راندیم برای سر آب رودبار که واقع است در زیر کوه برفی. با تیمورمیرزا، حسام‌الّدوله و حبیب‌الله‌خان بعضی فرمایشها شد از ولوال و مکا گذشتیم طرف دست راست مزرعه بالای کوه بود پسر جعفرقلیخان در جلو بود عرض نمود این مزرعه ازو است. آشیان قوش دارد. حبیب‌الله خان عرض نمود چند سال است آشیانش مفقود است کسی نیافته. مسافت می‌پیمودیم تا به ده رودبارک رسیدیم پلی چوبی داشت ما به آب زدیم همه جا از کنار رودخانه آمدیم. معبر و دشت باصفا بود در جنگل گلهای مختلف الوان فراوان بود درخت چیت که از چوبش قنداق تفنگ و طپانچه می‌سازند وفوری داشت درخت افرا تازه گل نموده بود حالت و طراوتی داشت. شکوفه تازه در آمده بود درختان مختلف جنگلی خیلی بود و این جنگل درکنار رودخانه در راه واقع است بعضی جاها زیاد بود اما نه چنان که مانع عبور شود و موجب گرفتگی و خفگی هوا گردد مانند باغ با روح خوش وضعی می‌نمود. دو سه جا به آب زدیم راه بعضی مواضع سنگستان بود. چند جا جهت صعوبت معبر پیاده شدیم. پس از سه فرسنگ طی مسافت به ناهار پیاده شدیم. یحیی خان، حاجی میزرا علی، آقاعلی‌آشتیانی، میرزاعلی‌خان [و] حکیم طولوزان در سر ناهار در حضور بودند. حکیم روزنامه خواند بعد سوار شدیم خیلی راه رفتیم تا رسیدیم به‌ونه اربن، اینجا رودخانه دو شعبه می‌شود یک شعبه آن از دره به سمت راست جریان یافته به دو هزار و سه هزار بلوکات تنکابن رفته آنها را مشروب می‌سازد و شعبه بزرگ آن که آب بسیاری دارد به راه سمت طالقان می‌رود. کوههای برفی اینجا وفوری دارد. مرتع ونه‌اربن که مرتع مواشی و گله خواجه‌وندهاست اینجاست. گل و گیاه و ریاحین طیبه وفوری دارد بسیار خوش هوا و با صفاست چمنش اندک است گنجایش چرای دوهزار گوسفند بیشتر ندارد قاطرهای دیوانی را از رودبارک تا اینجا دسته دسته آورده می‌چرانند. کوههای جنگلی بهمن برف که از کوه سرازیر گشته بود از بالا تا کنار رودخانه درختان را افکنده راه را تراشیده صاف و هموار ساخته بسیار تماشا داشت. بعضی مواضع کنار رودخانه خاک‌شن براق و شفاف بود تیمور میرزا حسام‌الّدوله عرض نمود این خاک طلا دارد این حالت خاک را...[۳۱] ما در رودخانه‌های همدان ملاحظه نموده بودیم آنجا طلق بود اینجا نیز معلوم نیست طلا باشد. خلاصه کنار رودخانه آفتاب‌گردانی افراشتند پیاده شدیم دوربین انداخته به سنگهای جانب چندین دسته بزتکّه دیده شد میرشکار را مأمور نمودیم برود به مارق شکار تا او رفت آنها نیز رفتند به جای سختی جای جرکه خوبی بود. ساری آصلان می‌خواست جرکه کند اما راه دور و به دو سنگلاخ نمی‌توان رفت آنجا آمد. گیاه افسنتین در راه وفور داشت هوا و فضا را معطر ساخته بود گیاه دیگر[و] بود بسیار شبیه افسنتین اما بوی آن به رایحه افسنتین نمی‌ماند. ممش‌خان خواجه‌وند شکارچی را با دو سوار دیگر[ی] رحمت‌الله خان از پیش فرستاده بود آنجا باشند شاید بنای شکار باشد چون جرکه نمی‌شد آنها را برگردانیدیم. خلاصه نماز گذارده چای خورده چهار ساعت به غروب مانده سوار شدیم راندیم به جانب اردو مقارن غروب رسیدیم بسیار خسته شدیم. شب رعد و برق شدیدی شد که سبب خوف اکثر مردم گشت و باران بسیاری آمد زود هوا صاف شد. روز یکشنبه دوازدهم محرم‌الحرام ناهار منزل صرف شد. چاپار طهران رسید، رحمت‌الله خان، سلیمان‌خان، حبیب‌الله خان[و] حاجب‌الّدوله احضار شدند. در باب ایل وکیل احکام صادر شد. توضیح آنکه اهالی کجور و کلارستاق مرکب از ایل وکیل می‌باشند می‌گویند که در زمان آقا محمّدشاه مرحوم به حکم آن پادشاه ایل آنها را از گروس کوچ داده در کجور مسکن دادند اما کیل سکنه قدیم آنجاهاست. خلاصه بعد از ظهر نماز خوانده سوار شدیم به جانب خانه ملابیگلر که یکی از کدخدایان معتبر کجور است. در خارج آبادی و اطرافش جنگل است که همیشه قرقاول دارد و جای باصفائی است رفتیم قرقاول نری پرید به قیقاج زدم بسیار خوب زدم. تیمورمیرزا، حسام‌الّدوله، حبیب‌الله خان[و] میرشکار در رکاب بودند. پس راندیم تا قریهٔ پی قلعه. هوا گرم بود در سایهٔ درختهای جنگلی پیاده شدیم. یحیی‌خان، علیرضاخان[و] محقق حاضر خدمت بودند. پسر تیمور میرزا با تپچه سراردکی که عبارت از اسبابی است که شکارچیان اختراع کرده‌اند و صدای ماده بلدرچین کرده نر به هوای صدای ماده نزدیک می‌آید تا نزدیک طور شده گرفتار می‌شود و طور دو بلدرچین صید کرد به حضور آورد صید آنها خیلی تماشا داشت. بعد از غروب وارد اردو شدیم شب مهتاب خوبی بود پس از شام قورق شد علیرضاخان، حاجب‌الّدوله [و] بعضی پیشخدمتها بودند قدری خواندند. روز دوشنبه سیزدهم صبح برخاسته هوای ملایمی بود مه خوش وضعی. صبح خبر کرده بودیم سواریست محض جواب عرایض سپهسالار و نوشتجات طهران سواری موقوف گشت. ناهار در منزل خوردیم پس از آن مشغول جواب و عرایض و احکام آنها شدیم نوشتجات خراسان ملاحظه گشت جواب آنها مرقوم گشت تا سه ساعت به غروب مانده در کار بودیم. پس از آن سوار شده از رودخانه عبور نموده بالای حسن‌کیف نزدیک زراعتهای قرِیهٔ تودرّه و کردآباد که طایفهٔ دلفان می‌نشیند ماده قرقاولی از پیش روی اسب ما پرید زدم افتاد یکی دیگر پرید تیر انداختم زخمی شد رفت آخر قوش سلیمان خان گرفت قرقاول نری هم قوش سلیمان خان شکار کرد. هوا ابر و مه خوب با حالتی داشت پیشخدمتها به جز ادیب‌الملک همه حاضر خدمت بودند. بر فراز کوهی سبز و خرّم پیاده شده نماز گزاردیم. غروب معاودت به منزل شد ترشح و رطوبت مه هنگام سواری لباسها را تر نموده بود عجب هوائی بود. شب پس از شام قورق شد یحیی خان با حکیم طولوزان آمدند حکیم روزنامهٔ مصّور فرانسه آورد خواند یحیی‌خان ترجمه نمود. روز سه‌شنبه چهاردهم محرم‌الحرام دو ساعت از دسته گذشته از درب خواجها بیرون آمده سوار اسب میمون شدیم از رودخانه و محاذی قریه تودرّه گذشته راندیم تا بالای پشته‌[ای] که مشرف است به قریهٔ وا به ناهار پیاده شدیم. پیره زنی سیّده بمانی نام با زنی دیگر و پسری کوچک و دختر بسیار فقیر و پریشان آمدند گفتم مانع نشوند در تلوچال و حوالی آنجا نشیمن داشتند دختر کوچک بسیار جسور و حرّاف بود به همه یکان یکان انعام دادم. پس از آن سوار شده راندیم برای تاب کلا پیش امیر ولی‌آباد. بازار دهات و قراء[۳۲] خوب آباد بودند در دامنهٔ کوه واقع شده‌اند. هوا مانند هوای بهشت باصفا فضای صحرا سبز و خرّم. تیمورمیرزا، حسام‌الّدوله [و] محمّد رحیمخان در رکاب بودند کرکسی در هوا می‌پرید پیاده شده با تفنگ بلند گلوله زنی میرشکار تیری انداختم دم و بعضی شاهپرهایش را گلوله برد صدای غریبی کرد که همه شنیدند. بعد راندیم بالای پشته‌[ای] که چمن بود چشم‌اندازش به صحرا و رودخانه خیلی خوب و تماشاگاه بود آفتابگردان زدند اندکی خوابیدم. مه گرفت هوا تاریک شد از خواب برخاسته پیشخدمتها حاضر بودند صحبت کردند بسیار پیاده گردش نمودیم آواز بلبل و هزاردستان و انواع مرغان دیگر آدمی را به حالت می‌آورد. نماز گذارده عصرانه خوردیم سوار شده از کنار رودخانه و صحرا راندیم غروب به منزل رسیدیم امروز بسیار خوش گذشت. امروز حاجب‌الّدوله، سلیمان خان و حبیب‌الله خان و رحمت‌الله خان را حسب‌الامر نشانده دربارهٔ ایل کیل قراری بدهند مراتب و تفصیل مجلس را معروض داشتند. در این منزل به همه نوکرهای رکابی آنها که منصبی یا نوکر جمعی داشتند کلچه‌خز و سرداری ترمه خلعت داده شد. چهارشنبه پانزدهم محرم‌الحرام امروز از کلاردشت باید به مرزن آباد رفت. صبح یک ساعت و نیم به دسته مانده بیدار شدیم به حمام رفتیم بعد سوار شده راندیم هوا باز مه بود صفائی داشت. طرف جنگل ملّا بکلر رفتیم ماده قرقاولی پرید شاهزاده تیمور میرزا قوش انداخت برد بنه به دست نیامد بعد سوارها و اردو را از راه لاهو فرستادیم خود با معدودی از عملهٔ شکار و پیشخدمتها به طرف صحرا رفتیم و همهٔ صحرا حاصل و گلهای رنگارنگ با خضرت و نضرت بود. آقا ابراهیم آبدار را پیاده نموده گل بسیاری چید. به پشته کوچکی رسیدیم یکسر سبز و خرّم اقسام گلهای دشتی را داشت به شمارهٔ سی نوع گل در آن پشته به نظر آمد. از آنجا به پشته بزرگی رسیدیم که اوّل کلار است پشته‌ایست بسیار بزرگ سراسر سبز و خرّم انواع گلها در هم رسته گیاه افسنتین و ریاحین معطر خوش منظر داشت رایحه آنجا هوا و فضا را پر کرده بود خلاصه از محاذی عاجه و درزی کلا و شکر کوه و کردی چال گذشته به راه قریهٔ کله خواجه‌وندنشین افتادیم. راندیم تا به کله نو رسیدیم اندک کسالتی داشتیم به ناهار پیاده شدیم پس از ناهار سوار شده از بنفشه ده گذشتیم برای شکار قرقاول دست بالای راه را گرفته راندیم. از ده خشک دره ملکی آقا اسدالله گذشته به سارکاه و کوتپّه رسیدیم. یک قرقاول نر قوش سلیمان خان گرفت. ماده قرقاولی روی هوا زدیم قرقاول. ماده قوش شاهزاده تیمور میرزا صید نمود باقر نیز یک قرقاول نر زد آورد شنیدم وصاف یا یکنفر دیگر قرقاولی زده‌اند. موسی‌خان وصّاف یعنی موسی خان قاجار از طایفه بیانلو چون مغلق مخلوط به عربی و فرس قدیم تکلّم می‌کند به طوری که گاهی نمی‌شود فهمید که چه می‌گوید و تاریخ وصّاف هم بسیار مغلق است و مشکل است فهمیدنش از آن جهت ملقب به وصّاف شده. خلاصه پرسیدم وصّاف شکار کرده‌[ای] عرض نمود بلی امّا شخصی که یابو از تاپو تمیز نمی‌دهد و یاقوت از ماهوت نمی‌شناسد با من مدّعی است. گفتیم حال صید کجاست عرض کرد که من گرفتم نه مدّعی من معلوم شد. این قرقاول آهوی ناگرفته بود عجب‌تر اینکه مطالبهٔ انعام می‌کرد بسیار خندیدم. امروز کوه چیلک سرخ پیدا نمودیم. خلاصه از مرزن آباد گذشته وارد منزل شدیم. امروز در کوه اسب پیشکشی تیمور میرزائی سوار بودم سستی نمود سوار اسب کهرخانه زاد شدیم. اردو و چادرهای سراپرده را کنار رودخانه چالوس زده بودند آبی گل‌آلود داشت طغیان کرده بود پیاده بلکه سواره هم به صعوبت عبور می‌کرد قراول سرباز نتوانست عبور کند آخر چند نفر سواره نظام از یک فرسنگی فرستادیم رفتند قراول را از پل گذرانیدند. اندکی خوابیدم پس از بیداری قدری کنار رودخانه گشتیم. غلام بچه‌ها در سراپرده طور به رودخانه انداختند امّا نتوانستند ماهی صید کنند. آقا سلیمان بچه مرالی آورد گفت قاطرچیها در کوه گرفته‌اند او را به آقا دائی سپردم. پس از شام قورق شد پیشخدمتها آمدند محقق ‍[و] آقا علی به اشتراک قدری تاریخ سپهر خواندند. روز پنجشنبه شانزدهم محرم‌الحرام در مرزن آباد توقف شد. بعد از ناهار سلیمان خان، حبیب‌الله خان، رحمت‌الله خان، حاجب‌الّدوله، حسینقلی‌خان سرکرده خواجه‌وند [و] ریش سفیدان اهل ولایت احضار شدند در باب آب و ملک گفتگوی بسیاری شد. احکامی که لازم بود صادر شد پس از آن به چادری که کنار رودخانه زده بودند رفته مرقومات و عرایض صندوق عدالت را ملاحظه نموده. یحیی‌خان، محمّدتقیخان شمرانی، علیرضاخان [و] آقاعلی حاضر خدمت بودند. کشیکچی باشی، ایشیک آقاسی باشی[و] رحمت‌الله خان احضار شدند. دویست سوار گفتیم مرخص شده به طهران بروند بعد نماز گذارده قورق شد. این منزل گل تلو بسیار است خیلی خوشگل و خوب منظر است. شب بسیار گرم بود. روز جمعه هفدهم محرم‌الحرام یک ساعت و نیم از دسته گذشته آمدم بیرون سوار اسب پیشکشی یمین‌الّدوله شدیم راندیم. همه جا راه را خوب وسیع ساخته بودند پنج ذرع بلکه بیشتر. مهندس راه کندی لکان را تعمیر کرده آمده بود در جلوی سواره می‌رفت. دست راست راه رودخانه‌ایست از قلّه کوه و دامنه کمرها چشمه بسیار و آبشارهای فراوان به راه می‌ریزد رد می‌شود اکثر آنها را مهندس پل کوچک بسته آب از زیر پل رد می‌شود بعضی که آبش بسیار کم است از میان راه می‌گذرد قدغن نمودیم همه را پل ساخته آب رو قرار دهد. یک فرسنگ راه پیمودیم به قریهٔ میچکا می‌رسد که در بالای کوه واقع است در سمت راست راه از آنجا گذشته به قرِیهٔ طویر می‌رود آن نیز طرف راست راه است. طرف چپ راه که رودخانه جریان دارد مزرعه و چند خانه‌است مسمّی به تیجپک از محال پنج‌رستاق است و خود پنج رستاق آن جانب رودخانه‌است، این طرف کلارستاق است. رودخانه چالوس الی دریا حدّ فاصل و ثغور این دو بلوک است دیگر تا منزل آبادی نیست از طویر به آن طرف کوههای دو جانب تنگ گشته شکل درّه می‌شود اما بحمدالله راه ساخته و عبور به آسانی می‌شود. از طویر به بالا قدری حاصل بود به هوای شکار به آن جانب رفته بود[یم] حبیب‌الله‌خان میرشکار محمّدرحیم‌خان و بعضی عملهٔ شکار همراه بودند نشستیم چیزی پیدا نشد سوار کالسکه شدیم. قدری از طویر گذشته ملک‌منصورمیرزا را دیدم پیاده در سر راه ایستاده در دو طرف عملهٔ بسیاری پشته را می‌کنند. پرسیدم اینجا چه می‌کنی گفت گنج در می‌آوریم. توضیح این مقال آنکه ده روز قبل حبیب‌الله‌خان سرتیپ عرض نمود که کهنه کتابی دارم موسوم به گنج نامه در دو جای راه هزارچم نشان گنج می‌دهد می‌ترسم کنجکاوی نمایم. خندیدیم گفتیم نترس برو گنج پیدا کن حال عمله انداخته کار می‌کنند ملک منصور میرزا نیز با آنها شریک شده خیلی به خیال بی معنی آنها خندیدم زمینی را به شکل صلیب حفر نموده بودند. در طویر قبرستان کهنه بزرگی بود مهندس می‌گفت در قدیم‌الایام این جا شهری بزرگ بوده خیلی بالاتر از طویر. در کنار رودخانه به ناهار پیاده شدیم پیش از ناهار صدای مهیبی برخاسته معلوم شد تفنگ یکی از خواجه‌وندها افتاده و ترکیده اما بحمدالله به خودش و کسی آسیبی نرساند. شاطر باشی را فرستادیم او را تادیب و تنبیه نماید تا پس از این احتیاط یراق و اسلحهٔ خود را بنماید. خلاصه راندیم تا به منزل. سراپرده نزدیک رودخانه بود آغاعلی‌خواجه عرض نمود یک قاطرچی را حالا آب برده خفه بیرون آوردند آمدیم بیرون تحقیق نمودند پسر قاطرچی ظهیرالدّوله بود قاطر به آب خوردن رفته بود آب او را پیچانید قاطرچی می‌رود بگیرد او را هم آب می‌غلطاند بیچاره سفاهت نمود قاطر در میان درختها بند شده بیرون آمد قاطرچی در آب غرق شد. صبح در منزل نیز عرض نمودند قاطرچی سپهسالار که با قاطرها بنهٔ دیوانی را حمل می‌کرد به آب زده آب او را با دو قاطر برده. خلاصه شب شد هوا بسیار گرم بود پیوسته صدای رودخانه و غلطیدن آب روی سنگ‌های عظیم می‌آمد. شب را از فرط حرارت هوا نخوابیدیم. اسم منزل مکارو است آشان نیز می‌گویند. روز شنبه هجدهم ماه محرم‌الحرام امروز باید به ولی آباد و الار رفت. مرتع و چمن خوبی است از هزارچم باید گذشت. سوار اسب کهرخانه‌زاد شده راندیم ایشیک آقاسی‌باشی [و] حاجب‌الّدوله در رکاب بودند فرمایش‌ها شد و بعضی قرارها داده شد کوههای بلند ملاحظه شد سنگهای عظیم که در زلزله‌ها از کوه جدا شده در راه افتاده دیدیم بسیار مهیب و عظیم‌الجثه خیلی تماشا داشت مهندس پیشاپیش می‌رفت تا بجایی رسیدیم که رودخانه دو شعبه می‌شود از دست راست آب از بارو به طالقان می‌آید شعبه دیگر از دونا آنجا را دوزبان می‌گویند در روی شعبه دونائی مهندس پلی بسیار خوب و محکم بسته اسم پل نیز دوزبانست. آن طرف پل تختی ساخته پله دارد در روی چوبی نوشته راحتگاه قبلهٔ عالم. آنجا پیاده شده قهوه خوردیم بعد سوار شده راندیم تا پل دیگر که هزارچم بود. یک میدان به هزارچم مانده بنه و بار بسیار در راه گیر کرده راه را مسدود ساخته بود معلوم شد کالسکچیها کالسکه می‌کشند حاجب‌الّدوله و میرشکار را فرستادیم رفتند کالسکه را رد کرده راه باز شد بنه گذشت الحمدلله هوا باز شد اما زمین از باران دیشب و صبح گل بود لابداً تا راه باز شود و بنه بگذرد به ناهار پیاده شدیم. کاغذ مفصلی امیرآخور به یحیی‌خان نوشته بود در سر ناهار خوانده شد عریضه هم به ما نوشته بود ملاحظه گشت بعد سوار گشته به پل دیگر رسیدیم. رودخانه صاف ملایمی می‌گذشت این پل را نیز مهندس ساخته بود. اینجا زیر هزارچم است که باید به صعوبت بالا رفت و این رودخانه را رود مصر می‌گویند. ابتدای آن از مصر است که ییلاق است اما در حقیقت نسبت به ییلاقات عراق قشلاق است آب بسیار خوبی داشت. بنه و احمال و اثقال اردو در راه بسیار بود لابد پیاده شده پهلوی پل نشستیم بعد از مدتی راه باز شده سوار شدیم اما چه سربالایی چه راهی با وجود اینکه مهندس ساخته بود باز مهیب و هولناک بود از بالا که ملاحظه می‌شد به اردو آدمی به کوچکی موری از دور به نظر می‌آمد. راه از همه جا چهارپنج ذرع بلکه بیشتر عرض دارد بسیار خوب و محکم ساخته شده‌است خلاصه راندیم پرتگاههای سخت داشت که نگاه کردن به پائین امکان نداشت باید یال اسب و راه را ملاحظه نمود و راه رفت. مهندس همه جا در جلو اسب گاهی سوار گاهی پیاده به جائی رسیدیم که از طرف دست چپ رگ‌معدنی بود مانند طلا می‌درخشید مهندس را گفتنم فردا بیاید قدری از این سنگ با باروط جدا کرده بیاورد معدنچیها ملاحظه نمایند چه فلز است. راندیم تا به رستم‌راز رسیدیم جائی بسیار صعب بوده مهندس آنجا را سنگی بزرگ با باروط پرانده سوراخ نموده راه عبوری ساخته تاریخ ساختن راه را بنام ما بر پارهٔ سنگی نقش نموده بود. سنگ تراش دونائی که چوب بستی ساخته و سنگ را نقاری نموده بود بالای چوب بست ایستاده یعنی این تاریخ را من نقش نموده حجاری کرده‌ام. آنجا مهندس ناهار گاهی ساخته تخت به پله مرتب نموده پیاده شدیم قدری نشسته قهوه خوردیم از آنجا سوار شده به باریک آب رسیدیم که مهندس راه را تا آنجا تمام ساخته از باریک آب تا گردنهٔ دونا انشاالله باید بعد از این ساخته شود. این راه الی شهرستانک ساخته شده آنجا چون آب باریکی از کوه می‌آید باریک آب می‌گویند آنجا نیز بنه و بار کالسکه شتر قاطر راه سد نموده بودند بسیار ایستادیم تا راه باز شود آخرالامر رفتیم بالای تپه زیر درخت جنگلی نشسته آسایش نموده قهوه و عصرانه خوردیم. پس از باز شدن راه سوار گشته راندیم کالسکه ملاحظه شد که از هم باز نموده بار کرده می‌آوردند که امکان به هم پیوستگی و عبور از راه غیر مقدور بود. به اندک مسافتی باز راه از بار و بنه بسته گشت به سبب آنکه هنوز آنجاها ساخته و پرداخته نشده باید بعد ساخته شود. اگر چه اندک مرمّت و اصلاح مختصری مهندس نموده ناچار باز پیاده شدیم با ایشیک آقاسی‌باشی و حاجب‌الّدوله و محقق و دهباشی و آقاکشی خان و بعضی ملتزمین رکاب مقرّر شد که بروند تا آنچه بنه و بار در دنبال است نگاه بدارند و راه را مفتوح سازند تا حرم بگذرند. حال درست چهار ساعت به غروب مانده اگر چه از مکارو که منزل بود تا ولی‌آباد که موقف اردوست سه فرسنگ مسافت است ولی بنه و سرباز پیاده سبب بستگی و انسداد معبر می‌شد. تا سه ساعت به غروب مانده اضطرار از مبادا شب شود و در جنگل بمانیم سوار شده همه جا از پهلوی بنه راندیم در هر سه قطار قاطری یک سرباز گذاشته که تا حرم بگذرد بنه‌ها را رها نکنند. خلاصه به سرعت و تعجیل رانده تا به گردنه سنگی و معبر پیچاپیچ گندمگان رسیدیم. الحق مهندس با عمله در پنج روز چنان ساخته بود که به کلی عبور از آن محلّ خطر و ضرر نبود امّا مهندس عرض نمود که بعد از این راه را در زیر دست قرار خواهیم داد از کند یلکان بالمّره صرف نظر خواهیم نمود. خلاصه از کند یلکان گذشته آسوده گشتیم همه جا از بغل کوه طّی مسافت می‌نمودیم تا رسیدیم به ولی‌آباد. مهندس و زنبورکچیان با عمله و اسباب راه‌سازی اینجا ایستاده‌اند تماشای آنها نموده گذشتیم. بر سر رودخانه چالوس مهندس پلی خوش وضع محکم بنا نهاده از آنجا گذشته به دریاچهٔ کوچک لار انقوطی آنجا میان آب تخم گذاشته پیاده شده با دوربین تماشای وضع آنها نموده قراول گذارده تا کسی اذیت و آزار به آنها نرساند. قریب به غروب وارد سراپرده شده چاپار طهران رسید سپهسالار با عرایض و مرقومات خیار نوبر فرستاده بود چاپار وزیر امورخارجه و معّیرالممالک نیز با عرایض آنها رسید. نماز گذارده عرایض آنها هم مطالعه شد پیشخدمتها آمدند هر یک از صعوبت و سختی راه سخنی می‌گفتند. محمّد تقی‌خان افشار می‌گفت امروز صبح در نماز بودم آب رودخانه مرده‌[ای] می‌آورد شلوار کبود در پا داشت هر چند تحقیق شد معلوم نگشت کیست. حرم به سلامت و دقت وارد شدند امّا بار و بنه اکثری نیمه شب و بعضی صبح روز دیگر رسید چند مال و بارو بنه پرت شد. باز به حمدالله به خیر گذشت هوای شب خوش بود راحت خوابیدیم. روز یکشنبه نوزدهم محرم‌الحرام پس از ناهار رحمت‌الله‌خان عرض کرد میرشکار خبر کرد که خرسی دیده شده‌است به شکار بیائید سوار اسب کبود خانه زاد شده راندیم. ملتزمین رکاب به این موجب است: تیمورمیرزای‌حسام‌الّدوله، یحیی‌خان، رحمت‌الله‌خان، علیرضاخان، آقاعلی‌آشتیانی، محمّدعلیخان، محقق [و] کلب‌حسینخان. در راه اسب سواری بنای بازی نهاد عوض نمودیم. گردنه سخت صعبی بود چند چادر معلوم شد چادرهای میرشکار و محمّد رحیمخان و وصّاف است. گفتم وصّاف را با آنها به هر حالت باشند بیاوردند آوردند به وضع آنها خندیدم بالای گردنه که رسیدیم شش ساعت به غروب مانده بود. مراجعت اشکالی داشت فردا را نیز باید از اینجا عبور نمود. گفتیم چه ضرور شاطرباشی کوچک و محمّدعلیخان را مأمور نمودیم بروند اردو را بکوچانند. پیشخانه‌[ای] که باید گچه‌سر برود تفنگداری فرستادیم برود برگرداند بیاورد اینجا زیر گردنه دونا خود گردش نموده قطعه زمینی مسطح طرف چپ رودخانه معیّن نموده آقاعلی‌آشتیانی را مقرّر نمودیم آنجا سراپرده بزند. او رفت علیرضاخان و بعضی را بر سر کوه گذارده با سایر ملتزمین رکاب و اصحاب شکار راندیم به جانب قلّه راه بسیار صعب و دشوار بود تا رسیدیم به میرشکار و آدمهای او. میرشکار بالاتر بود و پیوسته اشاره می‌نمود آخر ملّاحسن آمد گفت خرسها جای سخت صعب العبوری رفته‌اند شکار آنها دشوار است امّا این زیر کل بز هست در این بین موسی شکارچی پیدا شد میرشکار نیز آمد. عرض نمود خرسها رفته‌اند اما کل بز هست پائین رفت پیاده شدیم. رحمت‌الله شکارچی گفت شکارها جای خود نیستند رفته‌اند قدری با دوربین دهی که در برابر می‌نمود تماشا نمودیم اسمش ال‌آمل است آخر خاک کلارستاق است ولی حال هیچکس در آنجا نیست خالی است. الحق عجب ییلاق خوبی است سبز و خرّم، با وسعت، آبشارهای متعدد، برف بسیار داشت. پس از آن سوار شده به طرف قلّه که برف داشت راندیم محمّدرحیمخان آنجا رسید پیاده شده نشستیم اسب‌ها را چراندند والک بسیار چیدند پائین آمده. تیمور میرزاحسام‌الّدوله و محمّدرحیمخان از سختی راه هزارچم می‌گفتند پیاده شده با دوربین تماشا می‌کردیم. هنوز چادر سراپرده نزده بودند اردو نرسیده بود علیرضاخان، آقاعلی‌آشتیانی، محقق[و] خان‌نایب حیران و سرگردان در آنجا ایستاده‌اند سوار شده با معدودی رفتیم آنجا. حال سه ساعت چیزی کمتر به غروب مانده سراپرده بسیار قلیلی زده‌اند و مشغول زدن باقی چادرها هستند. پیشخانه از گچه‌سر هنوز برنگشته پس خانه آن منزل نیامده بعضی برمی‌گردند بعضی به گچه‌سر می‌روند بنه نیز کم‌کم سرش پیدا شده هیچ نیست گفتیم فرش گستردند. آقا ابراهیم آبدارباشی با محمّدعلیخان رسیدند. محمّدعلیخان می‌لنگید پرسیدم گفت به زمین افتادم. چای و عصرانه آوردند میرزاعلینقی و عکاسباشی آمدند حرم نیز متدرجاً رسیدند. نزدیک غروب بود نماز گذارده به حرم رفتیم چادر ناتمام بود بسیار معطل شدیم تا نوعی شد که توان نشست. شب را باد تندی وزید نزدیک بود چادرهای به آن زحمت زده را بیندازد و خلاصه بد گذشت محقق، [و] حسینخان اکثری از اهل اردو به گچه‌سر رفتند. روز دوشنبه بیستم محرم‌الحرام صبح حرم را روانه نموده بعد رفتیم بر سر تپه [ای] که دیروز چای و عصرانه خوردیم. یحیی‌خان، حاجی میرزاعلی، علیرضاخان، آقاعلی آشتیانی، ادیب‌الملک، محمّد علیخان[و] محمّدتقی خان‌افشار همه در حضور بودند. ادیب‌الملک، محمّدتقی‌خان‌افشار [و] حاجی‌میرزاعلی دیروز در آلار مانده بودند امروز آمدند ادیب‌الملک می‌گفت قاطریخدان من که رخوت و اسباب طلا و نقره آلات بارداشت پرت شد و یخدان را آب برد از قرار تقریر او هفتصد هشتصد تومان خسارت بر او وارد آمده بود. موسی با یکنفر دیگر از کوه آمدند و گفتند دو خرس در کدمی خوابیده‌اند ما جهت صدمهٔ دیروز و نوشتن جواب عرایض سپهسالار و وزیرامورخارجه و معّیرالممالک نرفتیم؛ فرمودیم میرشکار برود خرسها آرند[؟]. رفتیم به میان آفتابگردان و مشغول نوشتن جواب عرایض شدیم. میرشکار و سوارهایش در قلّه نمایان بودند با دوربین ملاحظه می‌نمودیم. پس از کاغذ خوانی و نوشتن جواب آنها ناهار آوردند طولوزان روزنامه خواند. پس از ناهار بقیه کاغذها را تحریر نمودیم. صدای تفنگ میرشکار آمد با دوربین ملاحظه نمودیم پیدا بودند که به آن سمت کوه جهت شکار رفته‌اند پس از اندک زمانی باز با دوربین ملاحظه نمودیم که میرشکار تنها از قلّه سرازیر گشته می‌آید هر دو خرس را زده بودند نر را میرشکار ماده را رحمت‌الله با شکارچی دیگر زده بودند. چهل تومان انعام دادیم افسوس خوردیم که چرا نرفتیم. سر خرسها را بریدند سر را حمل نموده لاشهٔ آنها را انداختند. پس از آن باز کاغذ خواندیم و نوشتیم تا پنج‌ونیم به غروب مانده رفتیم بین[؟] حبیب‌الله‌خان کدخدایان کجور و کلارستاق خلعت پوشیده به حضور آورد مرخص شدند. ما راندیم با سلیمان‌خان و رحمت‌الله‌خان فرمایش می‌شد تا از گردنه دونا گذشته داخل خاک گچه‌سر شدیم. باد می‌آمد صبح در سر ناهار حاجب‌الّدوله سنگهائی را که به مهندس گفته بودیم از کوه جدا نماید آورد معلوم شد رگ معدن مس است. در منزل یحیی‌خان یک کیسه از آن سنگها آورد تیمورمیرزاحسام‌الّدوله و حکیم طولوزان آمدند دیدند گفتند احتمال می‌رود طلا باشد. پس از شام یحیی‌خان و مهندس با سایر پیشخدمتها آمدند با مهندس در باب راه و معدن صحبت شد قدری از آن سنگها را در هاون صلایه نموده میرزاعلینقی و عکاسباشی نیز آب آورده امتحان جزئی شد باز تردید می‌رود در این بین رعد و برق شدیدی شد تگرگ سختی بارید. سه‌شنبه بیست‌ویکم محرم‌الحرام در گچه‌سر توقف شد صبح را به حمام رفته پس از حمام قدری روزنامه دیروز را نوشتم. هوا سرد شد رفتم آلاچیق اندرون بقیه روزنامه را تمام کرده. میرزاعلینقی، عکاسباشی [و] محقق به یورت شهرستانک رفته اسکندرمیرزا پیشخدمت که از ساری خلعت والی گیلان را برده بود امروز آمد از گیلان تعریف زیاد می‌نمود با کشتی آتشی رفته بود عرض نمود سه روز کشتی طوفانی شده بود من از وحشت در این سه روز آسوده نبودم. عکس بعضی مواضع و عمارات گیلان را آورد تماشا نمودیم. گچه‌سر عقرب زیادی داشت در این منزل قوچ اولی و آویشن و ریاحین معطّر وفور داشت. قوچ‌اولی علفی است معطّر به لفظ ترک به این نام موسوم در کوههای ییلاق خوش هوا پیدا می‌شود در سایر کوههای دیگر نیست و بسیار نادرالوجود است. خلاصه لاله زرد از کوه روئیده بود. تفنگداری فرستادم طهران برود میرزاکاظم معلم علم شیمی را بیاورد امتحان سنگ معدن کند هزار تومان به ادیب‌الملک انعام داده شد نشان سرتیپی اول با حمایل به محمّدرحیمخان و حبیب‌الله‌خان داده شد. چهارشنبه بیست‌ودویم محرم‌الحرام از گچه‌سر به شهرستانک باید رفت. سوار اسب پیشکشی اعتضادالّدوله گشته راندیم باقی مانده اعیان و اشراف مازندرانیها و سرکردگان ایل خواجه‌وند و حبیب‌الله‌خان و حسینقلی‌خان و مهندس خلعت پوشیده مرخص و مأمور به مازندارن گشتند. اندک مسافتی بقهقری به سمت ده گچه‌سر رانده و از پل جدیدالبناء که مهندس ساخته گذشتیم به آب کتیر که اهمیت در نور رسید [؟] در کنار رودخانه یکی از پیشخدمتها ایستاده سبب توقف را پرسیدم عرض نمود یکی از اسبهای دیوانی را آب آورده اینجا در پناه درختی مانده نظر نمودیم اسب کهری بود تا شکم در آب از ترس و بیم حرکت نمی‌نماید بلکه نفس نمی‌زند. ابراهیم‌بیک خواست او را نهیب داده تازیانه زند تا در آب شنا کرده بیرون آید مانع شدیم گفتیم از پل آن طرف رفته اسب را خلاص نمایند خلاصه ازآنجا راندیم از هر دره دامنه نهری یا چشمه[ای] جاری بود از سرک گذشته نزدیک رودخانه شهرستانک پهلوی قطعه برفی به ناهار پیاده شدیم. در عرض راه چاپار وزیر امورخارجه پاکتی به حضور آورد پس از ناهار جواب مفصلی به وزیر مرقوم شده فرستادیم. پس از آن سوار شده راندیم تا آنکه به مبارکی و سلامت وارد شهرستانک شدیم. سراپرده و محل اردو در همان جلگه و یورت قدیم بود آب آن سامان طغیان و وفوری داشت هیچ سال کثرت آب به این منوال نبود. اندکی در چادر آسایش نموده محقق از تاریخ سپهر وقایع و صادرات زمان خاقان مغفور را می‌خواند. باد تندی برخواست چای خورده نماز گذارده در این بین رحمت‌الله شکارچی ارغالی تفلی از کوه آورد بسیار کوچک و لاغر بود. آقاعلی مرخص شد که فردا به طهران برود یادداشتها و فرمایشها جهت نظم ورود به سلطنت آباد داریم که در شهر مجری دارد و در بیست‌وهشتم محرم‌الحرام که روز ورود سلطنت‌آباد است وزراء حاضر باشند و سایر لوازم ورود را مهیا دارند. طورچیهای ماهی‌گیر یک ماهی سفید بزرگ و یکی کوچک صید نموده به حضور آوردند عرض نمودند کثرت آب مانع صید است میرزامهدی‌خوئی امروز اینجا رسید موسی ریواس و والک از کوه چیده آورد و میرشکار جهت نظم شکار فردا احضار شد. میرزاعلینقی عکاسباشی که دیروز پیش آمده بودند به حضور آمده به امتحان سنگ معدن در تیزاب مشغول شدند. اسکندر میرزا و محمّدرحیم‌خان مرخص شدند که با آقاعلی به طهران بروند هوای شهرستانک خیلی سرد است گل زرد تازه غنچه نموده. پنجشنبه بیست‌وسیّم محرم‌الحرام صبح را حمام رفته دو ساعت از دسته گذشته بیرون آمدیم. ابری سخت نمایان و رعد و برقی مقدمه باران پدید شد. تردیدی در سواری و توقف منزل روی نمود آخرالامر عزیمت سواری بر توقف منزل رجحان یافت. سوار شدیم اکثر پیشخدمتها و آقاابراهیم‌آبدارباشی در رکاب بودند ابراهیم‌بیک‌نایب در جلو از راه چشمه به جانب بالا رفتیم. درهّ‌های چشمه پر از آب بود و از درهّ لوارک نهرهای عظیم جریان داشت. از ابتدای چشمه آب اندک بود متدرجاً زیاد می‌شد برف اصلاً آب نشده به حالت اصلیه اولیه باقی و برقرار بودند. به چشمه نرسیده بهمن برفی ملاحظه شد ابراهیم‌بیک‌نایب اسب بالای برف رانده به سبب تنگی و نازکی طبقه برف فرو رفت. ابراهیم بیک نایب از اسب به روی سنگها به زمین افتاد آسیبی و صدمه قابلی بر وی نداد. از اسب فرود آمده تا سرچشمه پیاده رفتیم از آنجا سوار شده راندیم. موسی‌شکارچی آمده عرض نمود در کوک داغ میش و بره موجود است به آن جانب راندیم. در آخر صحرای گله کیله به ناهار پیاده شدیم سایبانرا در پهلوی قطعه برفی افراشته بودند. محقق [و] محمّدعلیخان در سر ناهار حاضر بودند محقق از تاریخ سپهر شرح احوال اولاد و احفادخاقان مغفور را میخواند که چند نفر بوده‌اند و چند تن باقی می‌باشند. به سبب خواندن کتاب و مشغولی به آن ناهار به طول انجامید. پس از ناهار سوار شده راندیم محقق و محمّدعلیخان و آقا ابرهیم آبدار با بعضی تفنگداران در رکاب بودند باقی نوکر هم آنجا ماندند. از راه دهباشی بالا رفتیم قلّه البرز و درهّ‌های گله کیله مملو برف بود. میرشکار و اتباعش از دور ملاحظه شد پیش راندیم اسبهای شکارچی‌ها که در کوه به چرا رها کرده بودند به هوای اسبهای ما دیوانه شده به کوه تاختند، شکارها رمیدند آنجا قدری پیاده شده نشستیم میرشکار دنبال شکارها رفته نیافته. هوا مجدداً از ابر تیره و تار گشت و رعد غریدن گرفت دیدم مقدمه باران شدید است سوار اسب شده تاختیم. از راهی که آمده بودیم معاودت نمودیم تا آنجاکه آفتابگردان زده بودند و پیشخدمتها سواره ایستاده آنجا نیز مکث و تأمل ننموده از راه بغلهٔ گله کیله همه جا بتاخت و شتاب وارد سراپرده شدیم کسی که در متعاقب در رکاب بود ادیب‌الملک، حسینخان [و] آقاابراهیم آبدار در جلو نیز همان ابراهیم‌بیک. پس از نماز جلیل‌بیک تفنگدار که مأمور آوردن میرزا کاظم بود میرزاکاظم را آورد عصر را باران سختی بارید. پس از شام پیشخدمتان احضار شده بقیه عرایض صندوق ملاحظه و جواب آنها مرقوم شد شب هوا سرد شد. جمعه بیست‌وچهارم محرم‌الحرام پس از ناهار میرزا کاظم معلم شیمی به حضور آمد سنگها را دادیم دید. اسب خبر نمودیم سوار شویم، بیرون آمدیم باز هوا ابر شد رعد غرید برق درخشید به گمان آنکه مانند دیروز شود و باران شدید آید فسخ عزیمت نمودیم. خلاصه تا آنکه شب گشت پس از شام قورق شد. یحیی‌خان [و] حکیم طولوزان به حضور آمدند کتاب لغت فرانسه خواندیم تا کسل گشته مایل آسایش و خواب شدیم. شنبه بیست‌وپنجم محرم‌الحرام امروز هوا ابر و مستعد باران بود اخبار سویه کرده بودیم[؟] به اندیشه باران موقوف شد حمام رفته بیرون آمدیم. پس از ناهار میرزاکاظم سنگ معدن را مشخص نموده آورده عرض کرد معدن مس بسیار خوب اعلائی است. یحیی‌خان و حکیم‌طولوزان به حضور آمده روزنامهٔ فرنگستان خواندند. هوا از تیرگی و کدورت صفائی پیدا کرده اگرچه ابر باقی بود اما گمان باران نمی‌رفت اسب خواسته سوار شدیم هوا آغاز برودت نمود اندک مسافتی نموده اسب بنای بدسری و بازی گذارد سوار اسب میمون شدیم سرما مانند زمستانهای سخت بود به هزار زحمت و صعوبت به جانب جاده آهار راندیم. پسر امیرآخور، میرشکار، قهرمان خان تفنگدار، آقاکشی‌خان تفنگدار [و] سایر پیشخدمتان در رکاب بودند. پنج ساعت به غروب مانده وارد اردو شده در آلاچیق رفتیم محقق میرزاعلینقی تاریخ سپهر خواندند. یکشنبه بیست‌وششم صبح به اسب پیشکشی اعتضادالّدوله سوار شده غلامان را مرخص نموده از بغله به جانب گله کیله راندیم. از آنجا از راه پیچاپیچ دهباشی بالا رفته آدم میرشکار آمد که در صحرای شکرآب شکار هست راندیم تا آنجا، یک دسته قوچ و میش بودند سه چهار نفر سرباز از بالا آمده رم کرده رفتند به جانب دیگر. دوربین انداختیم ملاحظه شد میرشکار می‌خواست بفرستد سربزنند دیر می‌شد نگذاشتیم. آمدیم ان [؟] برای شکرآب بعضی را فرستادیم بالا که به برّهای آرغالی تازی بکشند پائین که آمدیم میرشکار دسته [ای] میش و برّه را دید. پیاده شدیم با دوربین بالای سر میرشکار دایاغ نموده ملاحظه نمودیم یک دسته میش و برّه یک دسته کهنه قوچ ملاحظه شد تقریباً چهل عدد می‌شد. از بالا صدای دو تیر تفنگ برخاسته چیزی نزدند تازی نیز کشیدند شکاری نشد. کسانی که در رکاب بودند پسر امیر آخور، رحمت‌الله‌خان، کلب حسینخان، حکیم طولوزان، علیرضاخان، محمّد علیخان، محقق محمّد تقیخان‌شمرانی، ادیب‌الملک [و] محمّدتقی‎خان‌افشار. خلاصه به ناهار پیاده شدیم، حکیم طولوزان روزنامه خواند پس از آن سوار شده پائین آمدیم جای چادرهای سابق در شکرآب از بالای ده آهار به راه راست. راندیم از آهار و ایگل[۳۳] گذشتیم وارد اوشان شدیم سراپرده را در محل معین به همه ساله زده بودند. رعد و برق شد قدری باران آمد رفتیم سراپرده بعد قورق شد عکاسباشی تاریخ سپهر خواند. حکیم عصری آمد قدری لغت فرانسه خواندیم. شب را عکاسباشی کتاب عکس سفر مازندران را آورد ملاحظه شد بسیار خوب بود. دوشنبه بیست‌وهفتم صبح برخاسته سوار شدیم شاهزاده محمّد امین‌میرزا در سراپرده ایستاده بود احوال پرسیدیم عرض نمود در گیلکان بودم. خلاصه راندیم از اردو دور شده به سر گردنه گیلکان رسیدیم باقر آنجا خبر شکار داد. راندیم پائین از پل گیلکان عبور نموده سر بالا شدیم راهش بسیار بد بود امّا گل و گیاه با صفا داشت گل سرخ گلاب، گل سرخ جنگلی، گل زرد، لاله [و] گل سنجد هوا و فضا را خوشبو نموده. برابر ده رودک به ناهار افتادیم آقامحمّدتقی با اسب پرت شدند اسب به درخت بند شد هیچکدام را آسیبی و صدمه‌[ای] نرسید. کسانی که در حضور بودند یحیی‌خان، محقق، محمّدعلیخان، حسینخان، آقاکشی‌خان، قهرمان‌خان [و] بعضی پیشخدمتان. خلاصه پس از ناهار سوار شده رفتیم بالای کوه رحمت‌الله ولی پیاده شدند خبر شکار آوردند میرشکار هم دوان دوان از بالا آمد اشاره می‌نمود بیائید سوارها را آنجا گذاشته راندیم پیاده شدیم که در مارق برویم راه بسیاری نیز رفته بودیم میرشکار نشست معلوم شد شکار به چرا در آمده از دره بالا آمدند سی چهل میش بود بعد دویده سوار شدیم شکارها را تعاقب نمودیم رفتند میان دره ما نشستیم دوربین به طهران و دوشان‌تپه انداختیم در این بین شکارها را میرشکار گریزانید خودش عقب شکارها رفت. ما نشسته محقق کتاب تاریخ سپهر را خواند میرشکار از بالا اشاره نمود بیائید سوار شده راندیم سه چهار قوچ چه دویدند میرشکار تصور نمود قوچ چه، قوچ‌ها را رم داده‌اند مضطرب گشته اسب تاخت ما را نیز اشاره می‌نمود بیائید راه بسیار صعب بود بغله و پرتگاه داشت قوچ‌چه‌ها در جای خود بعضی ایستاده بعضی خوابیده اصلاً رم نمی‌کردند اگر قدری از بالا می‌رفتیم یقیناً سه چهار تا شکار می‌نمودیم بسیار دور بودند تفنگی انداختیم نخورد گریختند به پائین بعد چهار پاره و گلوله انداختیم یکبار ولی گفت یک شکار آن پائین افتاده دست و پا می‌زند میرشکار نیز گفت راست می‌گوید پائین که رفتیم معلوم شد سنگ زرد رنگ را تصور شکار نموده‌اند خلاصه مأیوس، شکار نکرده مراجعت نمودیم. از پل گذشته نزدیک گردنه گیلکان فرش انداخته رفع خستگی نمودیم مقارن غروب به منزل رسیدیم. روز سه‌شنبه بیست‌وهشتم امروز به خواست خداوند به مبارکی و سعادت در ضمان سلامت به سلطنت آباد باید رفت و ختم روزنامه مازندران به فرخندگی و اقبال امروز خواهد شد. صبح نیم ساعت از دسته گذشته بیرون آمدیم سوار اسب کهرخانه زاد گشته از راه گردنه تلهزز راندیم بسیار راه صعب و دشواری بود اگرچه موسی شکارچی مرّمت و اصلاح نموده بود امّا چندان فایده نکرده بود اغلب جاها پیاده شدیم. بالای گردنه که جلگه طهران نمایان بود به ناهار پیاده شدیم بادی تند برخاست. پیشخدمتها همه بودند هوا سرد شد کلجه‌خز پوشیدیم سوار اسب کهراحمدخانی شده راندیم بالای گردنه معیّرالممالک به استقبال حاضر رکاب شد مورد التفات گشت پائین‌تر کیقلبادمیرزا، لطف‌الله میرزا، برادر میرآخور و پسر مرحوم ملک قاسم میرزا آمدند. رفتیم زیر درخت بزرگی پیاده شدیم قهوه صرف شد غلیان کشیدیم پس از آن سوار اسب جهان پیما شده با معیّرالممالک فرمایش می‌شد و گزارش شهر می‌پرسیدیم نصرت‌الدوله، شعاع السلطنه [و] اعتضادالّدوله پیدا شدند آمدیم تا به سعادت و اقبال وارد سلطنت آباد شدیم نایب‌السلطنه سپهسالار همه آمدند جمعیت بسیار شد چون خستگی و کسالت داشتیم نزدیک حوض فواره نماز گذارده مقارن غروب اندرون رفتم الحمدلله اهالی حرم و مهد علیا همه صحیح و سالم بودند الحمدلله علی الحال که به سلامت و اقبال و تن درستی سفر مازندران به پایان آمد شکر خداوند را باز الحمدلله. == پانویس == [۱]. اصل: ناهار؛ در موارد بعدی نیز «نهار» تبدیل به ناهار شد. [۲]. ابراهیم بیک بعدها ملقب به شعاع‌الملک شد. فرزندان وی از جمله امیر مؤید سوادکوهی و لطف‌الله‌خان شعاع‌الملک در تحولات دوران مشروطه مازندران نقش بسزای داشتند. [۳]. اصل: خاجه‌سرایان. [۴]. اصل: علیرضان. [۵]. مارق: بیرون گذارنده از نشانه. دهخدا ذیل: مارق. [۶]. در اصل اطاق. [۷]. اصل: فرضه: فرزه: کنار رودخانه و دریا است که محل عبور کشتی‌ها باشد. دهخدا، ذیل فرزه. [۸]. اصل: نهارکاه. [۹]. هیاهویی که سواران در هنگام سواری و شکار سر می‌دهند. [۱۰]. اصل: آلاچق. [۱۱]. اصل: دورشکه. [۱۲]. اصل: بارد. [۱۳]. اصل: دیولیلام. [۱۴]. اصل: کسیلیان. [۱۵]. اصل: فیروزکوه. [۱۶]. اصل: قورق. [۱۷]. اصل: قورق. [۱۸]. اصل. سندلیهای. [۱۹]. اصل. نفط. [۲۰]. اصل: قروق. [۲۱]. اصل: قروق. [۲۲]. اصل: هوارا. [۲۳]. اصل: طور. [۲۴]. اصل: سندلی. [۲۵]. اصل: مربی. [۲۶]. اصل: سندلی. [۲۷]. اصل: گفت. [۲۸]. اصل افتادگی دارد. [۲۹]. اصل: گذارده. [۳۰]. اصل: حصن کیف. [۳۱]. اصل: باشد. [۳۲]. اصل: قری. [۳۳]. اصل: ایکک. bvkzt20qos0qyg4a8x1apmm1i2oamqf 0 24244 300865 199115 2026-09-29T20:03:52Z Hanooz 17889 300865 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ تصحیح و پیشگفتار از مصطفی نوری https://ensani.ir/file/download/article/20101205142131-12.pdf}} {{صفحه‌های بی‌سند}} نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران == متن سفرنامه == این دفعه می‌خواستیم روزنامه را مختصر بنویسیم اما مطول شد. روز چهارشنبه هفدهم شهرذی‌القعده الحرام سنه۱۲۸۲ پانزدهم بارس ئیل یعنی پانزده روز از عید نوروز گذشته‌است، به عزم حرکت به طرف مازندران و ساری و اشرف و غیره، در طهران صبح از خواب برخاستم. توپ سواری انداختند. رفتم حمام رخت پوشیدم. رفتم دیوانخانه، ملک‌منصورمیرزا که از آذربایجان احضار شده بود تازه رسیده درب باغ ایستاده بود. صحبت شد هوا قدری ابر بود سوار شدیم سپهسالار و همه امراء و اعیان بودند. صحبت‌کنان سوار اسب کهر احمدخانی شده رفتیم با تشریفات معینه مفصّله در آخر کوچه نگارستان، توپخانه و افواج ایستاده بودند یکی یکی را ملاحظه کرده، گذشتم در آخر فوج کلهر که تازه از کرمانشاهان به سرتیپی محمّدحسنخان کلهر آمده بود دیده شد بسیار خوب فوجی بود جوانهائی بودند که در هیچ جا دیده نشده بود. نایب‌السلطنه مرخص شده رفت قصر قاجار. من و سپهسالار و مستوفی‌الممالک صحبت‌کنان رفتیم. در بین راه من سوار کالسکه شده راندم در سردر بزرگ آخری باغ ناهار[۱] خوردیم. سپهسالار فرهاد میرزا، نصرﺓالّدوله، حاجی سیف‌الّدوله میرزا رفته همه عمارات بالا و غیره را تماشا کردند آقاعلی پیشخدمت[و] محمّدعلیخان پیشخدمت [و] بودند اسدالله خان پیشخدمت هم آمد آقا ابراهیم آبدار و غیره آمده بودند. بعد از نهار امان‌الله آدم میرشکار آمد که قوچ هست. سوار شده راندیم. تیمورمیرزا پیدا شده باز مفقود شد. محمّدعلیخان، آقاعلی، قهرمان خان تفنگدار، آقاکشی‌خان تفنگدار، ابراهیم بیک نایب میرآخور[۲] که تازه از مازندران آمده‌است بودند. بعد سوار کالسکه شده راندیم. نزدیک میرشکار به اسب سوار شده او هم آمد دوباره رفت بالای تپه با دوربین شکارها را دیده همه قوچ بودند. ولی و رحمت‌الله و غیره بروند سر بزنند آنها رفته ما هم خیلی منتظر شدیم باد زده بود شکارها رفته بودند. باقر شکارچی یک قوچ چهارساله در بالا زده بود آورد سر قنات ما هم رفتیم سر قنات در آفتاب‌گردان چای خوردیم نماز کردیم. آقاعلی رفته بود همان محمّدعلیخان تنها بود باد تندی می‌آمد ابر هم بود بعد سوار شده آمدیم منزل. رفتیم بالا معیّرالممالک [و] یحیی‌خان بودند همهٔ خادمان حرم و زوجها[؟] آمده بودند غلام بچه‌ها بودند. عمارت جدید اندرونی تمام شده بود بسیار بسیار خوب ساخته‌اند خیلی دل‌چسب بود. بعد از شام آمدم بیرون یحیی‌خان، معیّرالممالک [و] محمّدعلیخان بودند قدری صحبت کرده رفتم اندرون خوابیدم باد تندی می‌آمد. حالت دیوانخانه و باغ ما در وقت بیرون آمدن از طهران اولاً قنات ما سه روز بود خراب شده آب نمی‌آمد آب گل آلود بود سیلاب‌ها را به حوض‌ها انداخته بودند بسیار بد بود. شکوفه زردآلو تازه درآمده بود بنفشه بالمّره آخرش بود مگر در سایهٔ دیوار که باقی بود. پروزل باغبان فرانسوی درختهای مرکبات و گلها را تازه را از گرمخانه بیرون آورده در باغ می‌گذاشت. شکوفه درخت مروارید هنوز هیچ بیرون نیامده بود سنبل و نرگس وسط بود هنوز تمام نشده بود. بنفشه‌های الوان فرنگی ابتدای کارشان بود برگ بید مجنون سبز شده بود.برگ تبریزی و چنار و انار سبزی نداشت گل زرد تازه برگ کرده بود. چیکلک تازه سبز شده بود. بعضی بیدها را سرما زرد کرده بود کوه سیایه قرق پر از برف است کوه البرز هم پر برف است کوه بالای سوهانک و کوه ورچین هم پر برف است اهالی حرم خانه از شاهزادگان و کنیزان خاصّه و غیره کلاً آمده بودند. ملتزمین رکاب از شاهزادگان ملک‌منصور میرزا، تیمور میرزا، نورالله پسر میرزا نایب ناظر، محمّدحسن میرزا نایب امیرآخور، و از امرا و غیره، حاجی‌علیخان اعتمادالسلطنه، میرزاهدایت مستوفی، میرزاغفارخان‌صدیق‌الملک، مصطفی‌خان‌امیرتومان، سلیمان‌خان‌افشار صاحب اختیار، میرزا مصطفی وکیل لشکر، علیقلیخان آجودان باشی، رحمت‌الله‌خان ساری اصلان، و از عمله خلوت یحیی‌خان معتمدالملک، علیرضاخان عضدالملک، عبدالعلیخان ادیب الملک، آقاعلی امین حضور، محمّد تقیخان افشار، حاجی میرزا علی مشکوه‌السلطنه، میرزا علینقی حیکم الممالک، میرزا علیخان منشی حضور، محمّد علیخان امین‌السلطنه، آقا رضا عکاسباشی، محقق موچولخان، حسینخان پسر سهراب خان، رحیم‌خان پسر بهارالملک، مجید خان ولد حاجب‌الّدوله، میرزا مهدی خوئی، محمّد ابراهیم خان محلاتی، اسکندر میرزا، آقا ابراهیم امین السلطان، و از فراشخلوت و غیره، سقاباشی، قهوه‌چی باشی، حاجی علیتقی، آقارضا دهباشی، آقا محمّد تقی‌آبدار، آقا یوسف نایب سرایدارباشی، آقا حسن نایب قهوه‌خانه، حاجی‌حیدر خاصه تراش و شاگردان، غلامعلیخان آقا یعقوب، و از تفنگداران آقا کشی‌خان، قهرمانخان، ابوالقاسمخان، حاجی فرج کجوری، ولیخان تنکابنی، سایر تفنگداران و از خوانین میرشکار و اتباع ابوالحسن‌خان، محمّد رحیمخان زند، کاظمخان، کلب حسینخان امین‌نظام، جلیل‌خان اصانلو، موسی‌خان وصّاف، حسینخان ولد حاجب‌الّدوله، ابراهیم‌بیک‌نایب اصطبل، حسینقلی‌خان شاطرباشی، علیخان پسرشاطرباشی، محمّد علیخان صاحب‌جمع و از غلام بچگان و خواجه[۳] سرایان، مهدیقلیخان، غلام بچه باشی و سایر، آغا سلیمان، آغا عنبر، حاجی فیروز، حاجی بلال، حاجی علی، آغا مهراب، آغا علی، و از افواج فوج خوئی که قراول سراپرده‌است. روز پنج‌شنبه هجدهم صبح از خواب برخاسته آمدم بیرون میرشکار رفته بود شکار پیدا کند امّا هوا ابر بود باران هم می‌آمد ناهار را در منزل خوردم کتابچه عرایض متعلقه به دیوانخانه عدلیّه و بعضی نوشتجات متفرقه خوانده شد یحیی‌خان، علیرضاخان[۴] و غیره بودند چهار ساعت به غروب مانده سوار شده رفتم طرف چمن‌ها که در دامنه کوههای سمت راه جاجرود دیده می‌شد همه جا باران خوردم. تیمورمیرزا، علیرضاخان، محمّدعلیخان، حسینخان، آقا یوسف سقاباشی، آقا محمّدتقی آبدار بودند. در چمن پیاده شده چای خوردیم باران شدید می‌آمد نماز کرده سوار شده رو به منزل تاختم در بین راه به درشکه نشسته وقت غروب وارد دوشان تپه شدیم دیگر باران نمی‌بارید هوای بسیار خوب بود رفتم اندرون شب شام خورده آمدم بیرون حاجب‌الّدوله تازه از شهر آمده بود معیّرالممالک، علیرضاخان، محمّدعلیخان و غیره بودند قدری صحبت کرده رفتیم اندرون. روز جمعه نوزدهم صبح رفتم حمام بعد آمدم بیرون هوا ابر بود باد هم می‌آمد ناهار را منزل خوردم بعد به درشکهٔ کوچک نشسته به سمت شکارگاه راندیم. حاجب‌الّدوله عرایض سپهسالار را با نوشتجات سیستان که تازه رسیده بود آورده خودش رفت مجیدآباد. نورمحمّد شکارچی از طرف میرشکار آمده بود که قوچی در نی درّه کوچک است سوارها را در سر تپه گذاشته ما با چند نفری رفتیم رسیدیم به میرشکار، ولی هم بود آنجا پیاده شده رفتم مارق[۵] قوچها در رفته بودند چیزی نبود در این بین ابر شد هوا تیره و تار گردیده باران شدید می‌آمد مراجعت به منزل نمودم رفتم در سر در پائین باغ قدری استراحت شد چای خورده بعد رفتم عمارات بالا باران باز می‌آمد شام را بیرون خوردم رفتم اندرون باران باز قطع نشده خوابیدم از صحرا صدای سیل می‌آمد. روز شنبه بیستم صبح زودی بیدار شده، هوا به شدت گرفته و مه بود باران هم می‌آمد. رفتم حمام بیرون آمدم سیلاب تندی از طرف مجیدآباد می‌آمد. ناهار خورده شد اشتهای درستی نداشتم. حاجب‌الّدوله از مجیدآباد آمده سر نهار گفتم کتاب خواند. باران به شدت می‌بارید علیرضاخان [و] محمّدعلیخان بودند. پنج ساعت از دسته گذشته ویس آمیرال دیووفسکی و آجودان ویس آمیرال با مسیوکیرس وزیر مختار دولت روس به مترجمی واسیلی ایوانج با وزیرامورخارجه یحیی‌خان و شهبازخان قوریساول باشی که در سر در پائین باغ بودند از آنجا سواره از خیابان وسط باغ آمدند بالا در اتاق[۶] عمارات تازه دوشان تپه پذیرفته شدند. ویس آمیرال یعنی نایب امیر بحر که کشتیهای بحر خزر تماماً سپرده به این آمیزال است امپراطور کلّ ممالک روسیه او را مخصوصاً مأمور کرده‌اند بعضی کشتیها را در سواحل خزر حاضر کند ما ببینیم. از راه رشت آمده بود و باز از راه رشت مراجعت خواهد کرد که برود کشتیها را به فرزه[۷] فرح‌آباد بیاورد ویس آمیرال مردیست میانه قامت صحیح‌المزاج سنش به نظر پنجاه شصت ساله می‌آید، اپولت زرد، حمایل سرخ و نشانهای متعدّد داشت. آجودانش مردی بود سیاه چرده چشم و ابرو و مو سیاه میان بالا اپولت سفید و چند نشان داشت، صورتش را می‌تراشید. بعد از صحبت و گفتگو مرخص شدند بعد رفتیم اندرون قدری مکث کرده بیرون آمدیم خسته بودیم قدری خوابیدیم. حاجب‌الّدوله علیرضاخان کتاب خواندند. دو ساعت به غروب مانده برخاستم هوا تازه باز می‌شد حاجی رحیم‌خان، میرزا حسنعلی، ملک منصور میرزا [و] آقا وجیه از شهر آمده بودند باز به شهر برگشتند. روز یکشنبه بیست‌ویکم صبح از خواب برخاسته رفتم بیرون هوای بسیار خوبی بود ابرها پراکنده شده بودند اطراف را مه گرفته بود مثل هوای بهشت. ناهار خورده شد در سر نهار حکیم طولوزون روزنامهٔ فرنگی خواند. آقاعلی ادیب‌الملک، محمّدتقیخان افشار و غیره بودند سپهسالار و سایر وزراء را که از شهر آمده بودند، بعد از ناهار احضار شدند کار زیادی داشتیم چاپار خراسان و سیستان آمده بود. اخبارات خوب داشت؛ صد سوار تیموری به تاخت تراکمه مرو رفته بود پنج‌هزار گوسفند، سی نفر اسیر، نه نیزه سر، یک گله شتر آورده بودند. قشون ما در قلعجات سیستان نشسته‌اند. وزیر امورخارجه، مستوفی‌الممالک، ناصرالملک، حاجی شیخ، محسنخان، حاجی محمّدقلیخان، سپهدار علینقیخان برادر آجودانباشی که تازه از آذربایجان آمده بود، مصطفی خان، امیرتومان، اعتمادالسلطنه و دبیرالملک و غیره بودند. رحیم آقای قاجار که از جانب جلال‌الّدوله به سفارت قندهار رفته بود، او هم بود. ناصرالملک چون به سفارت دولت انگلستان می‌رود با او بعضی فرمایشات شد بعد اسب خواسته سوار شدیم. تیمور میرزا چمنی سراغ کرده بود حاجی علینقی بلد بود جلو افتاد رفتیم در آنجا پیاده شدیم بالنسبه به اطراف طهران چمن خوب وسیعی بود چای و عصرانه خوردیم علیرضاخان، آقاعلی، محمّد علیخان، آقا محمّد نقی آبدار، مهدیقلیخان، غلامعلیخان، آقا حسن قهوه‌چی [و] تیمورمیرزا بودند. موش دوپا در این چمن خیلی بود از سوراخها بیرون آمده بازی می‌کردند. با تفنگ مجلسی یکی را زدم رفت به سوراخ بیرون نیامد بعد سوار شده به درّه باباعلیخان سر قنات رفتم ماشاءالله سه سنگ آب می‌آمد، بید هم کاشته بودند. وقت غروب وارد عمارت شدیم اردوی سنگینی زده شده‌است. شب را بعد از شام بیرون رفتم معیّرالممالک، یحیی‌خان [و] حاجب‌الّدوله بودند نوشتجات مؤیّدالّدوله که از خراسان رسیده بود خوانده شد. روز دوشنبه بیست‌ودوم صبح زودی از خواب برخاسته به حمام رفتم حاجی آغا یوسف خواجه باشی و حاجی سرور از شهر آمده بودند، رخت پوشیده اسب خواسته. اسب آقا میرزا هاشمی را پسر امیرآخور آورده بود سوار شده راندیم. هوا بسیار بسیار خوب بود. محمّدخان که تازه حاکم گروس شده بود اعتمادالسلطنه به حضور آورد. فرهاد میرزا نصره‌الّدوله [و] هوشنگ میرزا که از شهر آمده بودند با هر یک صحبتی شده مرخص و روانهٔ شهر شدند بعد با معیّرالممالک و حاجب‌الّدوله الی سرخه حصار صحبت‌کنان رفتیم. معیّرالممالک از آنجا مرخص شده مراجعت به شهر نمود. ما راه را کج کرده به ماهورها انداختیم به جهت نهار پیاده شدیم. اسدالله‌خان پیشخدمت[و] محمّدتقیخان افشار تا سر ناهارگاه[۸] بودند بعد به شهر رفتند محمّدتقیخان می‌گفت دوباره مراجعت خواهم کرد. سر ناهار حکیم طولوزون، یحیی‌خان، آقاعلی ادیب الملک، موچولخان، علیرضاخان و غیره بودند. بعد از ناهار سوار شده میرشکار را گفتم برود در ماهورها شکار پیدا کند. تیپ و سوار را از راه گفتیم بروند. بعد از ساعتی از میرشکار خبر آمد که قوچی خوابیده‌است. سوارهای همراه را آنجا گذاشتم با چند نفر رفتیم مارق باد بد بود قوچ در رفت. بعد درّه را گرفته آمدیم رسیدیم به رودخانهٔ جاجرود. آب زیادی گل‌آلوده می‌آمد امّا اسب می‌شد زد، ما از پل رفتیم در پائین اردو میان گندمها آفتابگردان زده، نوشتجات شهاب‌الملک و خراسان و بعضی نوشتجات متفرقه که به دبیرالملک نوشته بودند خوانده شد. یحیی‌خان، علیرضاخان، محمّدعلیخان، موچولخان، آقا ابراهیم و غیره بودند. چای خورده نماز کردیم یک ساعت و نیم به غروب مانده به اردو رفتیم شب را به عادت معهود بیرون آمدیم امروز هوا بسیار خوب بود. کوههای اطراف این منزل کنگر زیادی داشت. روز سه شنبه بیست‌وسیّم صبح که از خواب برخاستم هوا خیلی سرد بود عجب اینکه صدای توپ شلیک میدان مشق شهر با وجود هفت فرسخ مسافت اینجا می‌آید. بعد بیرون آمده سوار شدیم. سلیمانخان افشار[و] صدیق‌الملک امروز از شهر آمده بودند. سوار زیادی همراه بود قدری که راه رفتیم تیپ را مرخص کردیم که از جاده به منزل بروند، خودمان با سوارهای معیّنه از ماهورهای ریشه گوگ (داغ بزرگ) یعنی ماهورهائی که به جادهٔ مازندران چسبیده‌است بالا رفتیم. میرشکار رفته بود شکار پیدا کند. با ملک منصورمیرزا صحبت‌کنان می‌رفتیم ناگاه از عقب سلیمان‌خان افشار [و] ساری اصلان فریاد زدند که شکار آمد تفنگ حاضر نبود قدری معطّل شدیم آخر تفنگ حبیب‌الله خان برادر میرشکار را گرفتیم شکار پیدا نشد رفتیم بالای تپه ایستادیم. حبیب‌الله خان اسب دواند پائین، از حرکات او معلوم شد شکار در درّه گیر کرده بود آخر شکار آمد ما را دید برگشته رفت. باد سردی می‌آمد در درّه به ناهار افتادیم تا خبر از میرشکار برسد. قبل از ناهار به اطراف هر چه دوربین انداختم اثری از میرشکار دیده نشد. در سر ناهار حکیم طولوزون روزنامه خواند. یحیی‌خان، علیرضاخان، ملک منصور میرزا، ادیب‌الملک، محمّدعلیخان، موچولخان و سایر پیشخدمتها بودند. بعد از ناهار سوار شده رانده به گوگ داغ کوچک رفتیم. میرشکار [و] رحمت‌الله شکارچی از بالای گوگ داغ کوچک پائین آمده گفتند شکارها آن طرف سمت جاجرود در سر چمنها هستند. از میانهٔ ده گوگ داغ راندیم مهدیقلیخان هم بود. رفتیم از سر کوههای سرخ نگاه کردیم میرشکار شکارها را پیدا کرد من هم با دوربین دیدم سه قوچ[و] چهار میش در صحرا توی چمن خوابیده بودند تا آنجا خیلی راه بود باد و مارقش هم خوب بود. من از ترس آنکه مبادا شکارها فرار کنند با میرشکار، آقاکشی خان تفنگدار [و] رحمت‌الله باقر شکارچی خیلی راه پیاده رفتیم بمارق که رسیدیم از جای دور تفنگ چارپاره انداختم نخورد آخر معلوم شد که تا ده قدمی شکارها ممکن بود به مارق رفت و من از دور تفنگ انداخته بودم. زیاد خسته شدم از راه کرشت و اسطلک رفتم بومهن. چهار ساعت به غروب مانده به منزل رسیدیم. قدری استراحت نمودم محقق کتاب [و] روزنامه خواند. عصر اعتمادالسلطنه، ایشیک آقاسی باشی [و] شاطر باشی را به جهت نرخ اردو احضار کرد دستورالعمل دادم. امروز در راه چند قازلاق در هوا با تفنگ زدم. روز چهارشنبه بیست‌وچهارم صبح زود از خواب برخاسته جواب نوشتجات وزارت امورخارجه را که دیشب رسیده بود نوشتیم. هوا خیلی سرد بود بعد اسب پیشکشی تیمور میرزا را سوار شده راندیم. دیروز از رودخانه بومهن گذشتیم آب خیلی بود امروز هم از رودخانه رودهن عبور شد آب این رودخانه کمتر از رودخانهٔ بومهن بود. با اعتمادالسلطنه، سلیمان‌خان افشار، وکیل لشکر [و] میرزا هدایت صحبتکنان رفتیم. امین نظام با سوارهٔ مخصوص از شهر تازه آمده بودند. امروز تیپ سوار زیادتر از روزهای سابق بود. در صحراها لکّه لکّه برف بود، حاجب‌الّدوله هم صحبت می‌کرد. کنار جاده روی تپه به ناهار افتادیم. تیمورمیرزا قوش تیرمار را طلبید سیر کرد. پیشخدمتها همه بودند هوا بسیار صاف و خوب بود. بعد از ناهار سوار شده قدری که راندیم جلگه خوبی پیدا شد. اردو در وسط جلگه زده شده‌است. اسم این منزل کیلازد است. نزدیک به اردو سوارهای میرشکار طرف دست راست پیدا شدند. رحمت‌الله آمد گفت در درّه ماهورها چهار آهو خوابیده‌است. به تاخت آنجا رفتیم باد شکار خوب بود مارقش هم خوب بود با یک تفنگ چهارپاره انداختم نخورد بسیار افسوس خوردم آهوها گریختند. یک آهو از پیش همه سوارها و تیپ گذشت همه تفنگ انداختند و هیچکس نزد. قدری راه با سلیمانخان افشار، محمّد رحیم خان زند [و] ملک منصورمیرزا طرف سرا پائین رودخانه دماوند که الی سیاه سنگ جاجرود دهات و باغاتست رفتیم. بعد من برگشتم منزل سلیمانخان و سایر رفتند شکار کبک. دهاتی که در کنار رودخانه واقعند اول چیلازد خالصه‌است که در دست عین‌الملک است. حصار ملک محمّد شفیع میرزای مرحومست. مراع ملک احمدخان نوائی و کاجان وتمسیان[؟] این کنار رودخانه صحرای بسیار خوبیست دهات زیاد در آنجا واقع است جمیع صحرا لاله است امّا هنوز گل نداده‌اند. خلاصه پنج ساعت به غروب مانده وارد منزل شدم میرزا یحیی‌خان حاکم دماوند پیشکش گذاشته بود دو تکه بز که دو سه روز قبل شکار کرده بودند فرستاده بود. دو سه ساعت خوابیدم از خواب که برخاستم دستخط مفصّلی به عین‌الملک نوشتم میرزا یحیی‌خان اهالی دماوند را که به استقبال آورده بود یهودیها هم با توریّه آمده بودند شب را هم بعد از شام آمدیم بیرون. ملک منصور میرزا و سایر پیشخدمتها بودند. قدری صحبت شد بعد رفتم خوابیدم. روز پنجشنبه بیست‌وپنجم یک ساعت از دسته گذشته برخاستم پیرمردی پلوری که چند ماه قبل وقتی‌که به فیروزکوه می‌رفتیم احوالات او را نوشته بودم آمده‌است. بسیار تعجّب کردم که از پلور تا اینجا با هوای سرد چه قسم آمده‌است. او را احضار کردم همان کلاه و کپنک و قبای ده ماه پیش از این را در تن داشت انعامی به او دادم. این پیرمرد صدوبیست سال دارد. بعد سوار اسب کهر شجاع الملکی شده با میرزا نظرعلی حکیمباشی و اشخاص معیّنه دیروزی صحبتکنان رفتیم. سلیمانخان که دیروز به تمسیان به جهت شکار کبک رفته بود می‌گفت کبک ندیدم اما در میان باغات یک گله ماده خوک دیدم. در صحرا بوته مثل برگ پیاز سنبل روئیده‌است. اعتمادالسلطنه می‌گفت گل سریش است اما گل نداشت بعد از این باید بیرون بیاید اگر این بوت‌ها گل بدهد معرکه خواهد کرد کل صحرا از این گل خواهد شد. صحرا امروز صاف و قشنگ است بوته دارد سوارخ ندارد و برای اسب دواندن خیلی خوب است. قدری که راه رفتیم به ناهار افتادیم. ملک‌منصور میرزا و تیمور میرزا و سایر پیشخدمتها بودند. حکیم طولوزون روزنامه خواند هوا بسیار خوب بود بعد از ناهار به درشکه نشسته قدری رفته باز سوار اسب شدیم. ده آب سرد در پائین جلگه پیدا بود. دره‌ایست که دهات زیاد در میان آن دره‌است. والی ایوان کیف آن دره ممتد است. دهات گیلان، رادان، ساران، احمدآباد و غیره در آن دره واقعند. باز به درشکه نشسته قدری رفتیم دو باقرقرا آمده روبرو نشست. اسب خواستیم. اسب سفید تیمور میرزائی را آوردند سوار شده تفنگ فرانسه که از ته پر می‌شود دست گرفته راندم. همه تیپ و غیره به تماشا ایستاده بودند باقرقراها بد برخاستند تفنگ نینداختم منتظر بودم که باز برگردند. از پائین صحرا طرف دست راست خرگوشی در آمد قهرمان‌خان تفنگدار و اتباع میرشکار و سایرین چند اسب دوانده و از نزدیک تفنگ انداخته نزدند. خرگوش آمد طرف بالا ما اسب انداختیم و پرزور دواندیم تا به خرگوش رسیدیم در قیقاج[۹] با لولهٔ اول سر تاخت زدم جابجا خوابید. بسیار خوب زدم بطریقی که مردم تعجب کردند. عینک از چشمم افتاد گم شد بعد به درشکه نشسته قدری‌که رفتیم زمین سنگلاخ شد حرکت درشکه به صعوبت بود. از مقابل انیه‌[؟] و جاوان گذشتیم آبشار اینه و رزان از کوه خوب سرازیر می‌آید. از جاوان رودخانه می‌آید به صحرا چهار سنگ آب داشت بعد رسیدیم به سربندان که ده معتبریست، رودخانه هم از آنجا می‌آمد شش سنگ آب داشت. اردو در سربندان امروز افتاده‌است. محمّد صادق شکارچی یک میش زده بود آورد. میرشکار برای پیدا کردن شکار رفته بود دم سراپرده پیدا شد گفت چیزی ندیدم. پنج ساعت به غروب مانده وارد منزل شدم. امروز راه پنج فرسخ بود. ورود به منزل کاغذهای صندوق عدالت را یحیی‌خان، علیرضاخان، آقاعلی محقق[و] نورمحمّدخان در حضور خواندند و احکام نوشته شد. شب هوا قدری سرد شد بخاری آهنی آلاچیق اندرون را روشن کردند دود کرد آمدم در آلاچیق بیرون شام خوردم. بعد از شام قرق شد پیشخدمتها همه آمدند، یحیی‌خان قدری روزنامه خواند بعد رفتم خوابیدم امروز میرزامهدی‌خوئی پیشخدمت و دومان معلم‌موزکانچی با موز کانچیهای مخصوص از شهر آمدند عصری موزکان زدند. روز جمعه بیست و ششم صبح بسیار زود هنوز در رخت خواب بودم مهدیقلیخان غلام بچه باشی عرض کرد نوشتجات سپهسالار از طهران آمده‌است فرستادم از پیش یحیی‌خان آورده خواندم. بعضی اخبار بیمزه مردمان رجاله نسبت به سپهسالار شهرت داده بودند او هم آنها را نوشته فرستاده بود. بسیار بدم آمد. میرزا هدایت مستوفی را احضار کرده قدری در باب محاسبات صندوقخانه و غیره با او حرف زدیم، بعد به اسب کهرخانزاد سوار شده راندیم. اشخاص معیّنه هر روزه را احضار کرده صحبت زیاد شد. قدری که راه رفتیم باغ شاه از دور پیدا شد. آنجا را خوب متوجه نشده خراب کرده بودند. از مستحفظ اول پس گرفته به آقا محمِّدتقی‌آبدار سپردم که دیوارهای آنجا را تعمیر نماید و اشجار زیاد غرس کند. تمام صحرا گل سریش بود. در عرض راه قبل از رسیدن به امین‌آباد که منزل این روزست قریّه میرآبادست که سادات دماوندی کاروانسرا، قلعه [و] حمام در آنجا ساخته‌اند. بسیار خوب محلی است به کار آینده و رونده می‌آید. بالای تپه مشرف به درّه واقع شده‌است. از کوه به قدر دو سه سنگ آب می‌آید. بعد از میرآباد به کاروانسرای دیگر رسیدیم. می‌گفتند اهالی آرد که یکی از دهات معتبر و سمت چپ راه پشت کوه واقع شده ساخته‌اند. در این بین شکارچیها میشی را شکار کرده آورده بودند. معلوم شد که در سقز درّه آن را صید نموده بودند. عبور ما امروز از سره بند دلیچای بود که از آنجا الی منزل در قلّهٔ کوهها و دامنه‌ها درخت ارس دیده می‌شد. در کوههای طرف دست چپ و زمینهای طرف دست راست برف زیاد بود به خصوص از میرآباد به آن طرف به طوری که عینک برفی لازم شد. بعد از ناهار جواب عرایض سپهسالار را که صبح آورده بودند مفصلاً نوشته دادم چاپار برد. هوا نسبت به سایر روزهای دیگر گرم بود، سه ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم. راه امروز دور و بد بود به طوری‌که کالسکه را از میرآباد الی امین آباد بواسطهٔ پست و بلندی راه به صعوبت آوردند امّا الحمدالله هوا صاف بود. بعد از ورود به منزل نوشتجات صندوق عدالت را خواسته جواب هر یک را دادم. روز شنبه بیست‌وهفتم صبح زودی از خواب برخاسته به حمام رفتم. یکی از خادمان حرم در منزل کیلارد یکقرانی سکه شاه‌سلطان حسین پیدا کرده بود آورد به نظر ما رساند. بعد از حمام رخت پوشیده آمدیم بیرون سوار اسب تیمور میرزائی شده راندیم. راه امروز الی لب رودخانه نمرود درّه تپه و سرازیر و سربالا بود ازآنجا الی فیرزوکوه راه هموار بود و در صحرا لکّه لکّه برف بود جائی که برف نبود گل بود. خلاصه از منزل که قدری گذشتیم با حاجب‌الّدوله ملک منصور میرزا صحبت‌کنان رفتیم تا رسیدیم کنار رودخانه نمرود که دلیچای هم می‌گویند. به سمت پائین رودخانه به ناهار افتادیم در این بین میرشکار پیدا شد گفت در این کوه نزدیک قوچ و آرقایی هست. گفتم برو بالای سرشان ما هم بعد از ناهار می‌آئیم. او رفت حکیم طولوزون، ملک منصورمیرزا و جمعی پیشخدمتها بودند. آدم یحیی‌خان که به جهت عین‌الملک سه روز قبل دستخط برده بوده آمد یکی از تفنگداران کبک بسیار چاقی با تفنگ زده بود آورد. جنس کبک اینجا با کبکهای طهران خیلی فرق دارد جثه‌شان بزرگ‌تر و رنگشان ابلق است و بسیار خوشگلند. بعد از ناهار سوار شده صادق آدم میرشکار را جلو انداختیم که برویم شکار. عبور اسب صادق در بغلهٔ تپه بود خورد زمین تقریباً نیم ساعت کله‌اش روی زمین بود. قدری‌که بالا رفتیم باقر شکارچی را دیدیم دوربین می‌اندازد، گفت پیشتر نروید گویا شکارها فرار کرده‌اند. ما هم ایستادیم. در این بین محمّدعلیخان برادر عین‌الملک با کلاه پوست بسیار بزرگ به اسب ترکمانی آلاقایش نقره سوار از دور پیدا شد. عریضهٔ عین‌الملک را به ما داد. قدری از مازندران و غیره با او صحبت شد. از شکار مأیوس شده و پائین کوه آمدیم به کالسکه نشسته رو به منزل راندیم. رگ ابری پیدا شد باد شدید می‌آمد پنج ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم. چادرها را نزدیک قصبه فیروزکوه زده بودند. در آلاچیق[۱۰] دو ساعت خوابیدم وقتی که برخاستم باران می‌آمد اوقاتم تلخ شد اما الحمدلله زود هوا صاف شد باد هم نمی‌آمد هوای خوشی شد. عصری حکیم طولوزون و یحیی‌خان را خواسته کتاب فرانسه خواندیم. یحیی‌خان می‌گفت بهارالملک وزیر عدلّیه در شهر مرده‌است شام را اندرون خورده بعد از شام بیرون آمدم هوا سرد بود کرسی گذارده بودند. پیشخدمتها همه بودند قدری صحبت شد رفتم خوابیدم. روز یکشنبه بیست‌وهشتم ذی‌القعده صبح را به حمام رفتم. از حمام بیرون آمده به اسب تیمورمیرزائی سوار شدیم راندیم بالای پشته که مشرف به قصبه فیروزکوه خوب تماشاگاهی بود. قصبه فیروزکوه را ملاحظه نمودم هزار خانه‌وار به نظر می‌آمد. از آنجا روی به راه نهادیم در بین راه رحمت‌الله آمد که در طرف دست چپ راه آهو دیده از راه خارج گشته به طرف شکارگاه راندیم. خیلی معطّل شده به مارق شکار رسیدیم آهوها در جلگه مانندی بودند. میرشکار را دیده رم نمودند. من از عقب تفنگی که چهارپاره پر بوده انداختم نخورد امّا آهوئی که آخر همه بود از میان آنها تک شد تازی کشیدند سودی نبخشید مأیوس گشته آمدیم. در صحرا به ناهار افتادیم. پنج نفر غلام که چندی قبل از این به استرآباد به بردن تنخواه مأمور بودند مراجعت نمودند. یک نفر آنها را به حضور آوردند علی بیک نام داشت، بادکوبه[ای] بود. از نظم استرآباد زیاد تعریف کرد در تقریر بیمزه نبود. بعد در درشکه[۱۱] نشسته تند راندیم به اندک مسافتی راه سنگلاخ شد به اسب سوار شدم تا بالای گردنه راندم. عین‌الملک، حاجی میرزا یحیی‌خان[و] حبیب‌الله‌خان همراه بودند صحبتکنان می‌راندم کاروانسرای کوچکی خراب در بین راه گردنه ملاحظه شد بالای گردنه کاروانسرای بزرگی از شاه‌عباس رحمت‌الله علیه دیده شد. بنای محکم استواری بود به طول مدت خرابی در ارکانش راه یافته انشاءالله باید تعمیر شود. خلاصه طرف پائین گردنه راه به جهت آب شدن برف گل و لجن شده بود طی مسافت خالی از زحمت نبود قدری راه طی نموده به زمین خشک رسیدیم. هوای بسیار خوب، بنفشه و شکوفه فراوان در اطراف راه دمیده خیلی نزهت و صفا داشت. در طرف دست چپ راه بر سر کوه قلعه[ای] دیدیم به قول عوام آنجا قلعه اولاد دیو [بود.] بر سر کوههای سمت دست راست قلعه‌های محکم معتبر بود سدّی نیز در تنگه آنجا ساخته بودند تا آبی که از بالای گردنه می‌آید آنجا جمع گشته کسی نتواند عبور نماید، لیکن سدّ به کلی منهدم بود. از آثار می‌نمود که بنای محکمی بوده و آن آب هر چه از گردنه سرازیر می‌شود روی به زیادتی می‌گذارد. همین آب است که رودخانه تالار می‌نامند و مصب این رودخانه همان دریای خزر است. خلاصه وارد سرخ رباط شده از تنگه چهل در نیز عبور نمودیم. با آنکه یک در داشت دهات سرخ رباط و فیروزکوه درست نمایان نبود [به] جهت آنکه در بالای کوههای آنجا واقع و از نظرهای آینده و رونده پنهان بود. در محاذی هر ده و قریه بر سر راه چند خانه کمه ساخته‌اند محض آوردن آذوقه به جهت آینده و رونده امّا کمه‌ها بسیار بد و نامطبوع [بود.] دو ساعت و نیم به غروب مانده وارد اردو شدیم سراپرده و چادرها را در زمین متعلق ابراهیم بیک نایب زده بودند. در سراپرده افسنتین زیادی دمیده خیلی معطر، هوایش با طراوت، زمین با صفا خیلی خوب به نظرم جلوه نمود. روز دوشنبه بیست‌ونهم ذی‌القعده در سرخ رباط توقف نمودیم صبح را به حمام رفتم پس از بیرون آمدن از حمام هوائی دیدم مثل هوای بهشت خیلی با طراوت و صفا بود. بعد از صرف ناهار کاغذهای سپهسالار و اهالی شهر رسید اخبار بی‌معنی بسیار نوشته بودند زیاده از حد بدم آمد. جواب آنها را نوشتم. قدری به تماشای دوربین عکس خود را مشغول ساختم بقیه روز را به آسایش گذشت. شب را پس از صرف شام مردانه شد با عین‌الملک در امور لازمهٔ مازندران و نظم آن سامان دستورالعملهای خوب که موجب آسایش بندگان خداست دادم. الحمدلله شب را هم خوش گذشت بعد خوابیدم. روز سه شنبه غرّﺓ ذی‌الحجّه صبح هوا مه غلیظی داشت. سوار اسب یمین‌الدّوله شده به جانب پل سفید راندیم. اهالی آنجا می‌گفتند سه فرسنگ مسافت دارد اما پنج فرسنگ نیز بیشتر بود به قدری یک فرسنگ مسافت بنه همراه بود. قدری راندیم راه دو تا شد از رود عبور نموده سمت دست راست بند افتادیم همه جا رودخانه تالار در میان حایل بود آبش بسیار ولی گل‌آلود. اسبی از نوکرهای ظهیرالدّوله را آب برده آنجا ایستادم حکم دادم مردم امداد نموده اسب را گرفتند نزدیک بود تلف شود. عین‌الملک، سلیمان‌خان، تیمورمیرزا[و] اعتمادالسلطنه حاضر بودند. صحبت منحصر به تعریف هوا و نزهت فضا بود دو طرف جاده جنگل ولی باغ مانند عطر شکوفه سیب و آلوچه و گلابی هوا و فضا را خیلی معطّر نموده، در سایهٔ درختان بنفشه الوان سفید سرخ آبی فراوان دمیده از ابر نیز ترشح باران مزید طراوت دشت و بیابان گشته اما ترشح به مقداری بود که بر بال پروانه می‌چکید مانع طیران آن نبود جز آنکه پر و بال آنرا از غبار پاک می‌نمود. بلبل و مرغان دیگر نغمه سرائی می‌نمودند در هر چند قدم وضع جنگل و هوای دره و دشت نوع دیگر می‌گشت در همه جا افسنتین رسته رایحهٔ آن تقویت دماغ می‌کرد مختصر آن هوا و فضا بهشتی مجسم به نظر می‌آمد. در جای پر صفائی به ناهار افتادیم محقق، یحیی‌خان، موچول‌خان، عین‌الملک[و] حکیم طولوزان در سر ناهار حاضر بودند. پس از صرف ناهار سوار شده راندیم. جوانی سواد کوهی تازه دو قرقاول شکار کرده آورد. به فاصلهٔ اندک مسافتی بر سر تپه رسیدیم تپه از سبزه مانند زمّرد سبز بود چشم انداز خوشی داشت. توقف نموده دهات اطراف و رودخانه و کوهستان آنجا را خوب تماشا نموده بقعهٔ‌امام‌زاده ملاحظه شد معروف به امام‌زاده شیرمست و این شیرمست دهی است که واقع است بر سر کوه سمت چپ جاده متعلق به کسان میرزاکریمخان و امام‌زاده به اسم ده معروف گشته. راه امروز از هر دره رودخانه و چشمه روان است که داخل رودخانه تالار می‌شود. آثار خیابان شاه‌عباس علیه‌الرّحمه بعضی جاها می‌نمود ولی خراب و ویران. به همین تفصیل راندیم تا محاذی پل سفید و این پل را نیز شاه‌عباس ساخته سه‌چهار چشمه دارد. بنه واحمال و اثقال اردو که از سمت دست چپ راه می‌آمدند آنجا رسیدند از پل گذشتند بقیه بنه مانده بود اندک معطل شدیم باران نیز شدت کرد. ابراهیم‌بیک نایب در جلو بود ملاحظه نمودم به ناگاه خود را از اسب افکنده به طرف پائین راه به سمت رودخانه که پرت گاه بود رفت. معلوم شد پسر ابراهیم‌بیک با اسب از آنجا پرت شده بود اما الحمدلله به سوار و اسب هیچکدام آسیبی نرسید. چهار ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم در جای بسیار باصفائی سراپرده و چادر برپا نموده بودند. سواد کوهیها مرال ماده شکار کرده آوردند لحظه[ای] بعد از ورود باد[۱۲] و باران نیز ایستاده در سر راه خیابان در اثنای راه سنگی طبیعی از خاک برآمده بسیار بزرگ و سفید رنگ آن را حجاری نموده گویا تاریخ ساختن راه براو نقش نموده بودند اما نقش او محو شده بود همان هوالله تعالی بر سر لوح سنگ منقوش بود. باقی مانده شب را پس از صرف شام بیرون آمدم گفتم آتشبازی کردند خیلی مطبوع اتفاق افتاده. روز چهارشنبه دوّم ذی‌الحجه صبح سوار اسب احمدخانی شده راندیم قدری که رفتیم میرشکار کل بنه را نگاه داشته بود که حرم بگذارند. منزل امروز سرخ‌کلاست در بالای کوه واقع است. در اثنای راه میدانی است متعلق به حاجی آقاگل است از زیرآب می‌گذرد به سرخه کلا می‌رود. زیرآب مال اسدالله‌بیک یاور است آن نیز بالای کوه‌است. امروز دهات و زراعات خوب در دو طرف راه است همه بالای کوه و جنگل واقع است. رودخانه طرف چپ راه است از سمت دیولیلم[۱۳] که مال ابراهیم‌بیک نایب است آب زیادی می‌آید ملحق به تالار می‌شود. دیولیلم دست چپ واقع است عوام اهل آنجا می‌گویند چاهی که کیکاوس حبس بود رستم خلاص کرد در دیولیلم است. امامزاده عبدالحق بسیار بزرگوار امامزاده ایست طرف دست چپ آن طرف رودخانه واقع است آب زیاد بود نرفتم. راه امروز قدری گل بود بواسطهٔ نهرهای کوچکی که از کوه داخل راه می‌شد راه را خراب کرده بود. تلگراف را در این منزل بسیار جاها به چوب جنگل بسته‌اند. امروز دیگر بنفشه و شکوفه در عرض راه نبود اما جنگلها و کوهها و دهات بسیار تماشا داشت. کلارجان کردوا دو ده بودند، طرف چپ رودخانه بالای کوه غازی کلاه وکسلیان طرف راست ما در پشت کوه بود. حبیب‌الله‌خان می‌گفت شکارگاه قرقاول آنجا خیلی خوب و بسیار است. شاطر باشی از شهر آمده بود دیده شد. منزل دو فرسخ بود زود رسیدیم. کوه سبز بدون درختی بسیار بلند هموار بی سنگ نزدیک سراپرده بود خواستم بروم بالای آن ناهار بخورم. ده سرخ کلا بالای همین کوه بود. با معدودی قدری راندم از باران دیروز چمن و راه گل بود احتیاط داشت مراجعت نمودم در سراپرده ناهار خوردم. وکیل فوج سوادکوهی امیر نام قرقاول نری تازه زده آورد محمّد علیخان هم از امامزاده عبدالحق آمد، گفت آنجا نیز خروس قرقاول دیدم. چهار از دسته گذشته به منزل وارد شدیم هوا در صبح مه بسیار غلیظی داشت در این منزل هوا باز شد آفتاب شد خوب بود نذر کرده بودم امروز اگر آفتاب بشود سالی پنجاه تومان صرف عمارت امامزاده کنم بلافاصله آفتاب شد. آقا ابراهیم ماده قرقاولی آورد گفت سلیمان‌خان افشار و محمدحسین میرزا نایب میرآخور در طویله گرفته‌اند. امروز جای سراپرده بسیار خوب بود کتاب روزنامه‌ها را تذهیب و جلد کرده میرزاحسین خوشنویس از شهر آورد خوب جلد و تذهیب شده بود. وزیر دول خارجه عریضه مختصر نوشته اینجا رسید فی‌الفور جواب نوشته فرستادم. شاهزاده‌اعتضادالسلطنه پیشکشی فرستاده دستخط التفات در حق او صادر شد. کردوا طرف دست‌چپ اردو آن‌طرف رودخانه در دامنهٔ کوه واقع است سرخه کلا بالای کوه واقع است طرف دست راست سراپرده اما پیدا نیست. یکصدوشانزده نفر سرخ کلائی زن و مرد و بچه از صبح در روی تپه سبز نشسته تماشای اردو می‌کنند. عصر عکاس‌باشی در سراپرده عکس اطراف را انداخت امروز بعضی احکام به استرآباد و جهانسوز میرزا صادر شد، محمد زمان بیگ تفنگدار به چاپاری برد. دهات اطراف راه سرخ کلا، نخی کلا، کرد آباد، خواجه کلا، نرگس جاسر، لاویج کلا اما همه بر سر کوه و میان جنگل بود. روز پنج‌شنبه سیّم ذی‌الحجه صبح هوا بسیار صاف و آسمان بی ابر که فوق مدح و وصف بود سوار اسب تیمور میرزا شده راندیم. میرشکار از راه پائین جلو بنه را نگاهداشته بود راهی هم از طرف بالا بود. میرشکار گفت از راه پائین بیائید اعتنائی ننموده از راه بالا رفتم. قدری از راه را تازه بریده و ساخته بودند. با عین‌الملک و سلیمان‌خان صحبت کنان رفتیم قدری رفته به راه متعارف افتادیم اندکی دیگر رفته به سرکلابن‌کلا رسیدیم. سرکلابن‌کلا که این قدر می‌گویند بَدست آنطور نبود راهی است همه جا به عرض ده ذرع بعضی جا پنج ذرع خیابان قدیم بوده‌است سنگهایش بیرون آمده‌است بعضی نهرهای کوچک از کوه آمده زهاب و گل بسیار بود، مالها به سبب گل به صعوبت می‌گذشتند. مهندس پیش رفته بود بعضی جاها را با چوب بعضی را با سنگ راه را ساخته بود. از آن جاها به آسانی عبور شد در این راه پرت گاه نبود خلاصه باکمال مسرّت می‌آمدیم. مرغهای عجیب خوشگل می‌آمدند. میان خیابان دو مرغ کوچک زدم خیلی قشنگ بود یکی زنده ماند در ناهار گاه رها نمودم دوباره رفت در وسط سرکلابن‌کلا. عین‌الملک آبشاری پیدا کرده بود قدری از راه بالاتر رفتیم آبشار پیدا شد یک سنگ آب از ده ذرع ارتفاع به پائین می‌ریخت. زمین همه سبز و خرم آب صاف، بسیار باصفا جائی بود. ناهار خوردیم چاپار که پیش سپهسالار فرستاده بودیم این جا رسید، از وزیر خارجه نیز کاغذ داشت نوشتجات اسلامبول هم بود قدری کاغذ خواندم عمله خلوت همه بودند به ناهارگاه رسیده در میان خیابان درخت بسیار بزرگی دیدیم برگش شبیه برگ نارنج اما بدون ساقهٔ کوچکی که در نارنج است، گلهای بلند سفیدی داشت مانند بهار نارنج و خوشه انگور قدری چیدم. شاطر رفت بالای درخت بسیار چید، گلش معطر، درختش خوش منظر. مازندرانیها آن درخت را جل می‌نامند. پیاز بنفشه سرخ آوردند. از منزل که سوار شدیم الی پل کسلیان بلوک دادوست و این پل سرحد سواد کوه و شیرگاه است. اسدالله بیک یاور سواد کوهی چشمه‌[ای‌] را که آن طرف رودخانه‌است به طرز ناوبندی آبش را از سر رودخانه به این طرف آورده به قدر یک سنگ آب یک سنگ صحرا را زراعت می‌کند. شیرگاهی را به آن زمین ادعا دارند اما دعوی بی‌جاست بسیار خوب صحرائی است سراسر صحرا گل‌زرد روغنی بود مخلوط به گیاه اوجی و بسیار اسب تاختم خیلی حظ کردم. آب بسیاری از کسلیان[۱۴] می‌آید اینجا داخل رود تالار می‌شود. آنجا پلی ساخته‌اند بعد از صحرای گل روغنی به پلی رسیدیم بسیار مرتفع و طولانی، وسط پل یادم آمد دیشب که می‌گفتند پایهای این پل خراب است به احتیاط و تاخت گذشتم ولی آدم گذاشتم که حرم را پیاده به احتیاط بگذارند این را پل دختر می‌گویند. اگر این پل نباشد یکباره آمد و شد سوادکوهی و مازندرانی قطع می‌شود. به اندک مسافتی از پل دشت شیرگاه پیدا شد در این دشت جنگل رود و کوهها کوچک شده دشت می‌شود. دهات شیرگاه از راه دور افتاده‌است. صحرای بسیار خوبی است میرزا مسیح[و] اعیان مازندران حاضر بودند، قدری سواره کرد و ترک و عبدالملکی و پیاده کله‎دی [؟] پنج کس و تنکابنی بودند. قدری صحبت شد پسر میرزا اسمعیل‌خان با ریش سفیدان بندپی بودند. میرزا اسمعیل‌خان هنوز نیامده بود. خلاصه شش ساعت به غروب مانده وارد اردو شدیم. احکام نیمه ذی‌القعده که دبیرالملک پنج روز پیش فرستاده بود تمام را خواندم جواب عرایض سپهسالار را نوشتم. عصری عین‌الملک و میرزامسیح را خواسته بعضی فرمایشات شد. حاجب‌الّدوله و پیشخدمتان بودند. صحرا جنگل رودخانه کوه برفی سوادکوه[۱۵] عالمی داشت. آن طرف رودخانه دهی بود درخت بزرگی شکوفهٔ قرمزی داشت سواری فرستادم شاخه آورد شکوفه سیب بود. روز جمعه چهارم ذی‌الحجه صبح هنوز در سراپرده بودم که شوکائی نر زده آوردند سه ساله بود سال شوکا از نیش شاخش معلوم است بسیار شاخ خوشگل داشت به شاخ مرال شبیه بود. میرشکار و آن شخص که شوکا زده بود خواستم. آن شخص می‌گفت همین دم سراپرده آن طرف رودخانه با ساچمه زده‌ام. بعد به اسب کهراحمدخانی سوار شده گاو حاضر کرده بودند جنگ بیندازند. دو گاو قدری به هم پیچیدند عجب گاوهائی بودند خلاصه سوار شده راندیم در راه با عین‌الملک صحبت می‌کردیم راه جنگل کمی دارد. خیابان بسیار قشنگ بود اما هوا بسیار گرم بود به علت آفتاب قدری از راه در کالکسه نشستم. اول از رودخانهٔ اوتی‌جان گذشتیم آب صاف همواری دارد ممرش پهن سنگ ریزهای سفید قعرش نمایان بسیار مطبوع بود این رودخانه نیز داخل تالار می‌شود. اسب در میان رودخانه راندم خیلی با صفا بود پس از عبور از رودخانه سوار کالسکه شدم با عین‌الملک صحبت می‌داشتم در این بین میرزا اسمعیل‌خان بندپئی آمد قدری با او صحبت داشتم از راه لاریجان آمده بود از صعوبت راه تعریف می‌کرد. سیم تلگراف در این منزل پاره شده بود گفتم زود بسازند. بعد از آن راه سنگستان شد سوار اسب شدم از رودخانه دیگر گذشتیم که پل یک چشمه داشت از بناهای شاه عباس رحمت‌الله مسمّی به پل بشل است. عباسقلیخان لاریجانی آمد قدری با او صحبت شد صد سوار خوب همراه داشت. زمین امروز هم صحرا هم کوههای کوچک هم جنگل کوتاه تک تک درخت توت ابریشم درخت گردو بسیار است. طرف دست راست دهات سروکلا، متن‌کلا، هیوکلاده که جزء علی‌آباد است. بالای تپه متن‌کلا به ناهار افتادیم بسیار جای خوبی است. امروز کوه دماوند و کّل کوههای برف‌دار لاریجان و نوا و کجور - نور همه پیداست بسیار بسیار با صفاست. از این تپّه ده واس‌کس پیداست خانه‌های سفالی تک‌تک درختهای مرکبات جنگل خیلی خوب و با صفا می‌نمود. از متن‌کلا رفتم لیون پسرهای عبّاسخان بیگلربیگی آمدند به قدر ده نفر بودند. صبح در دم سراپرده محمّد مهدیخان برادر علیرضاخان آمد امروز سرکردهای نوکر اشرف و توابع آمدند قرقاول بسیاری آوردند از اینجا به علی‌آباد رسیدیم جلگه[ای] دارد چمن است. امامزادهٔ یوسف‌رضا آنجا واقع است خوب ساخته‌اند سردری مطبوع داشت یک سرو بلندی در صحنش رسته بود. کیاکلا به دو فرسخ فاصله طرف دست چپ علی‌آباد است. شیخ‌طبرسی هم در طرف دست چپ علی‌آباد است به فاصلهٔ دو فرسخ. عبّاسقلیخان می‌گفت قرقاول بسیاری دارد محمّدرحیمخان واو مرخّص شده رفتند شکار آنجا. چهارپنج ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم کاغذهای اسلامبول که وزیر خارجه فرستاده بود خواندم. هوا امروز بسیار گرم بود. محمّدرحیمخان [و] عبّاسقلیخان که شکار رفته بودند آمدند چند قرقاول آوردند. شتران بنه که آمدند موجب تعجّب اهل مازندران بود. شب را شغال بسیار فریاد کرد. شب را قرق[۱۶] شد به هر حال خوش گذشت. روز شنبه پنجم ماه ذی‌الحجه صبح هوا صاف و باد تند خنکی می‌آمد. آقاسلمان‌خان رخت سواری و شمشیر مرصّع را آورد لباس پوشیدم اسب کبود ایلخانی‌فارس را یراق مرصّع زده سوار شدم. با عین‌الملک صحبت می‌داشتم راه همه خیابان بود بعضی جا آباد بعضی جا خراب. دو طرف راه جنگل کمی داشت باقی جنگل را تراشیده دهات آباد نموده گندم و شالی می‌کارند. زن و مرد بسیاری در سر خیابان به تماشا آمده بودند. طرف دست راست محال ارطی است که جزء علی‌آباد است جمعیّت و آبادی زیادی داشت که در سر راه ایستاده بودند. طرف دست چپ محال نوکنده کاه تیولی حاجی ملکزاده‌است جمعیّت زیادی از آنجا آمده بودند به استقبال اما خود دهات پیدا نبود علم شیر خالصه تیول حاجی شریفخان آن سمت نوکنده کاه است. شرف داراب کلای خالصه آن طرف دست چپ است قدری در خیابان کالسکه نشستم راه بد شد سوار گشتم. میان جنگل طرف دست چپ به ناهار افتادیم. تیمورمیرزا، عین‌الملک [و] سایر پیشخدمتان بودند. پس از صرف ناهار سوار شده راندیم. قدری از خیابان را طی نمودیم خبر آوردند در جلو راه خیابان خراب است؛ راه دیگری از میان زراعت ساخته بودند از آنجا رفتیم، سوارهای نظام با بیرق و لباس خوب در جلو بودند. از ده ماه فروجک گذشتیم. درخت ارغوان تنهائی در صحرا بود بسیار بلند و پر شاخ گلش باز شده خیلی خوش وضع قدری ایستاده تماشا نمودم. هوا ابر شد باز افتادیم به راه خیابان بعد از ماه فروجک سرخه کلای خالصه‌است که تیول محمّدعلیخان است. خلاصه راندیم در بین راه پسرهای ملک‌آرا، پسرهای عبّاسقلی‌میرزای مرحوم با شکرالله پسر جهانسوزخان آمدند. محمّدعلیخان عرض کرد علمای شهر در ملیک که مال ملک آرای مرحوم و او وقف نموده‌است حاضرند. رفتم به پل مقیم‌خان از آنجا به طرف دست راست کج کرده رفتم ملیک. سایبان زده بودند نشستیم علما آمده نشستند. میرزا محمّدحسین مجتهد که بسیار معتبر است در مازندران و بسیار خوش محاوره و خوش صحبت آمده بود. از سنش قریب پنجاه و هفت سال گذشته قدری با او و سایر علما صحبت شد. آنجا درخت نارنج با بار بسیار داشت. امروز از علی‌آباد که آمدیم از یک پل سه چشمه گذشتیم. می‌گویند محمّدحسنخان مرحوم بر سر سیاه رود ساخته‌است. از یک پل کوچک هم گذشتیم. از پل مقیم‌خان تا شهر یک میدان اسب است. خلاصه چای در آفتاب‌گردان صرف شده علما مرخصّ شدند بعد جیقه بر سر زده سوار شده راندیم سروهای باغ ملک‌آرا نمایان شد. پل کوچکی و سنگ فرش مختصری میرزا مسیح ساخته‌است گویا در آن نزدیکی دهی دارد. خلاصه از پل وزیر دسته دسته مستقبلین شیشه‌های نبات می‌شکستند و اسبها رم می‌کردند خیلی جمعیّت بود. خلاصه از دم خندق شهر دور زده بعضی محلات بربری بیرون شهر بود از آنجا گذشته رسیدیم به سر در نقاره‌خانه قریب هشت‌هزار زن بر بالای خاکریز خندق شیشه‌های نبات در دست تماشای غریبی داشت. خندق شهر آب دارد شهر دیوار ندارد داخل باغ ملک‌آرا مرحوم که از دروازهٔ شهر صد قدم دورتر است شدیم. سر در خوبی دارد از آنجا داخل باغ می‌شوند باغی درنهایت صفا و روح. کمتر باغی به آن نزهت و مرغوبی دیده شده‌است. فوج‌خوئی طرفی، تفنگچی مازندرانی طرفی[و] جرنال مهندس با صد سرباز مهندس صف کشیده بودند. بعد از پیاده شدن صد و ده تیر توپ انداختند خلاصه باغ بسیار بزرگی بود؛ یک سرو، یک نارنج، باز قطار سرو، باز قطار نارنج. سروها بسیار بلند نارنج‌ها چتر زده با آنکه آخر نارنج بود و چیده بودند باز هر درختی دو سه هزار نارنج داشت. وسط باغ را جهت حرم تجیر کشیده خارج کرده بودند پیش از آمدن حرم با عین‌الملک و تیمورمیرزا رفتیم اندرون را تماشا کردیم. آن طرف هم سردری بزرگ دارد دریاچهٔ طولانی دارد دور دریاچه کلاً نارنج، سردری با برجی رو به جنوب ساخته که به دریاچه نگاه می‌کرد که به کلی خراب شده‌است. حوض هم خراب بود تازه اصلاح مختصری کرده آب بسته بودند. در نگاهداری باغ و آبیاری بسیار کوتاهی شده انشاء‌الله باید تعمیر کلّی شود. بعد آمدیم بیرون در کلاه فرنگی که از چوب ساخته، اطرافش پنجره شیشه‌است. ده قدم طول و هفت قدم عرض دارد، سقفش سفال پوش است، زیرش قهوه‌خانه و جای نوکر است، دو ذرع از زمین مرتفع است، سرو و نارنج در نظر جلوه‌گر است هوش از سر می‌رباید. هوا بسیار خوب بود خلاصه در باغ قدری گشتیم بعد از شام قرق[۱۷] شد. علمائی که ملیک استقبال آمده بودند این اشخاص‌اند میرزامحمدحسین مجتهد، حاجی شمس‌العلما، آقا شیخ‌جعفر، آخوند ملامحمّدرضای نوکندهٔ، ملاّ‌ابراهیم، آقا شیخعلی بزرگ، آقا شیخ‌علی کوچک، میرزامهدی [و] آقا برادر قاضی. مردم ساری از دو چیز زیاد تعجّب داشتند شتر و کالسکه. اغلب مردم در شهر منزل گرفتند. روز یکشنبه ششم ماه ذی‌الحجه در باغ توقف شد. هوا قطرات باران می‌افشاند و غبار می‌نشاند فضا طراوت و لطافتی داشت. صرف ناهار در کلاه‌فرنگی شد. عین‌الملک و میرزامسیح و حکیم‌طولوزان و بنزک مهندس برای ساختن پل بر سر رودخانه تجن در فرح‌آباد و رود نکا احضار شدند، مقرر شد که بنزک مهندس در ساختن پل به زودی اهتمام کند. میرزاصادق عموی میرزا زکی‌مستوفی‌علی‌آبادی نیز مأمور گشت که در ساختن پل همراهی با بنزک مهندس نماید قدری هم مشغول نظم اردو و قرار سیورسات شدیم. چهار ساعت به غروب مانده اسب خواستم تا رفته تفرج عمارات و ابنیهٔ شهر نمایم. سوار گشته به شهر رفتم میدان و دیوانخانه آقا محمّدشاه ملاحظه شد. آثاری عظیم و استوار به نظر آمد اگر چه ویران و خراب بود اما بنیانش محکم و پایدار است. ارک اندرونی آقا محمّدشاهی و عمارات ملک‌آرای مرحوم همه را دیدم کلاً مرمّت و تعمیر لازم دارد. در دیوانخانه آقا محمّدشاهی درخت نخلی و دو سرو و چند نارنج باقی مانده. از وضع و اثر معلوم بود که بنائی شاهانه بود. بر حسب حکم، یحیی‌خان سیاهه تعمیر می‌نمود و به میرزامسیح حکم می‌شد که بزودی مرمّت و اصلاح نماید تلگرافخانهٔ حالیّه آنجا که سابق دفترخانهٔ ملک‌آرا مرحوم بود دیده شد اگر چه کوچک است ولی عمارتی مرغوب و خوش اسلوب است؛ درخت نارنج مثمر[و] حوض آب خوشنمائی دارد. مقارن غروب به منزل معاودت شد صرف شام در کلاه‌فرنگی و راحت خواب در آلاچیق اندرون مقرّرگشت. روز دوشنبه هفتم ماه ذی‌الحجه چهار ساعت از دسته گذشته بر اسب میمون سوار شدم. از خارج شهر همه جا بر کناره خندق رو به شمال اسب می‌راندیم خندق سراسر سبز و خرم، درختهای انار در او رسته. به اندک مسافتی دور از شهر عین‌الملک گفت باغ شریعت آباد خرد آقا اینجاست. به آن سمت رانده در دم باغ پیاده و داخل شدیم. باغی است درختان نارنج و لیمو و سایر مرکبات بسیار دارد و کلاه فرنگی چوبی کوچکی در میان آن ساخته‌اند. از بیرون آمده سوار گشته به طرف مشرق رانده تا داخل خیابان اشرف شویم، پیش از وصول به خیابان به مزرعهٔ نویل که دنگ آب برنج کوبی داشت رسیدیم متعلق به کیوان میرزای مرحوم بود و پس از آن خیابان کوچکی است سنگ فرش اندک خرابی دارد، پس از یک میدان طی مسافت در خیابان به پل تجن می‌رسد. این پل را آقا محمد شاه مرحوم ساخته، هفده چشمهٔ بزرگ دارد. طول پل سیصد قدم انسان و صد و هشتاد قدم متداولی اسب بود. بسیار پل محکم و استواریست قدری تعمیر ضرور دارد که باید ساخته شود. سه چشمهٔ این پل را در زمان حکومت مهدیقلی میرزای مرحوم سیلاب خراب کرده بود به حکم دیوان بسیار خوب ساخته شد. جریان آب به طوریست که تمام آب از سه یا چهار چشمهٔ پل می‌گذرد باقی چشمه‌ها خشک است مگر در زمان سیلاب و طغیان آب که تمام چشمه‌ها را فرو می‌گیرد. گفتیم باید نوعی کنند که آب بالسویه از تمامی چشمه‌ها بگذرد تا به پل اذیّت و خرابی نرسد. از پل عبور نموده به قریهٔ آزاد کله رسیدیم. خوب دهی است در سر خیابان اشرف واقع است امامزاده‌[ای] در آنجاست مشهور به امامزاده عبّاس. عین‌الملک می‌گفت در سه جمعه پس از نوروز اهالی ساری و سایر دهات مرد و زن اجماع در امامزاده نموده ازدحام خاص و عام به طوری می‌شود که خیلی جای تعجّب است تماشای غریبی دارد. از آنجا نیز گذشته به خیابان اشرف رسیدیم در طرف دست راست جائی بود که اطرافش جنگل، وسط آن چمن[و] درخت انار کوچکی آنجا رسته مشهور به قبرخاتون پارپار. جای باصفا و نظافتی بود بلبل بسیار داشت. پسر آقا عبدالله سورکی که دلیل راه بود می‌گفت اینجا یحتمل قرقاول نیز داشته باشد. از خیابان جدا گشته به شمال راندیم. به سمس‌کنده خالصه تیول عباسقلی‌میرزای مرحوم رسیدیم، صحرائی با روح و چمنی خوش وضع داشت. در میان ده دو پشته مرتفع واقع بود و بر فراز پشته‌ها درخت انار تو بر تو رسته جنگل می‌نمود. تازه انارها برگ بر آورده بودند و درختی دیگر در سمس‌کنده ملاحظه شد که اهل آنجا افرا می‌نامیدند. بلند، قوی هیکل، برگ و گلش مشابه گل و برگ درخت انگور اما بسیار سبز و خرّم و خوش منظر و با طراوت خیلی خوب و مرغوب به نظر می‌آمد تازه گل برآورده خالی از تماشا نبود. دهاتی که امروز دیده شد و از محاذی آنها گذشتیم زغال چال‌آخوند ملامحمّدرضا، سورک آقاعبدالله، قورت کلای عباسخان مرحوم، هولای مصطفی‌خان مرحوم، آبندانه سر میرزا تقی [و] کوکه باغ مریخ مرحوم. چند ساعتی در اراضی سمس‌کنده و قورت کلا به صید قرقاول گردش نموده قرقاولی نر از دور پیدا شد. رفت به جنگل سبز قبا بسیار در آنجا بود. مردم همه زدند اما بر سر درختان، من یکی را در هوا زدم، خیلی خوب زدم، بعد در صحرای ذغال چال جهت ادای نماز پیاده گشته، پس از اتمام نماز چای خورده، به منزل مراجعت نمودیم. بسیار خوش گذشت. روز سه شنبه هشتم ماه ذی‌الحجه در منزل توقف شد. حمام رفتم پس از صرف ناهار بنا به رسم یوم‌الترویه شتر قربانی با لوازم آن از نقاره‌چی و غیره به حضور آمدند نقیب خطبه خواند. پس از رفتن آنها به اندک فاصله‌[ای] علما به حضور آمدند، حاجی ملّا محمّدتقی که بسیار فاضل و عالم و کامل مردیست با همه صحبت داشتم علی‌الخصوص با او، بسیار خوش محاوره و نیکو منظر بود. میرزامسیح، میرزامهدی، حبیب‌الله‌خان و بعضی اعیان مازندران احضار شدند بعضی دستورالعمل و احکام مهمه صادر گشت. حبیب‌الله‌خان مأمور به ساختن پلهای راهگذر و محل عبور شد. یحیی‌خان نوشتجات و عرایض سپهسالار را و نوشتجات از خراسان که آمده بود می‌خواند جواب آنها را نوشتم تا قریب سه ساعت به غروب مانده و به این کار مشغول بودم. پس از ادای نماز عزم دیدن باغ شاه‌عباس مرحوم نمودم سوار شده از میان شهر گذشتم. شهر را بسیار پاک روفته و با صفا خالی از کثافات نگاه داشته بودند. کوچه‌ها سنگ فرش درختهای نارنج و لیمو سر از خانه‌ها برآورده الحق شهر نهایت آراستگی و پیرایستگی را داشت مساجد و مدارس و کارونسرای خوب معتبر دارد دکاکین از هر صنف دایر و معمور خانه‌های خوش وضع خوش اسلوب. میرزامسیح بنیاد کاروانسرائی نهاده هنوز ناتمام است بسیار محکم و خوش طرح است. رضاقلیخان پسر مرحوم میرزامحمّدخان کلبادی خانه‌[ای] ساخته که نهایت خوبی و مرغوبی را دارد با خوش اسلوبی بادوام و استحکام است. خلاصه همه جا سیر کنان عبور نموده تا به باغ رسیدیم باغ در منتهای شهر واقع است. این باغ دو سردر عالی داشته یکی رو به شهر و سردر دیگر رو به خیابان فرح‌آباد و در حقیقت دروازهٔ آن خیابان محسوب می‌شد. از دو چیز آن باغ زیاده از وصف تعجّب نمودم یکی از وسعت فضا و استحکام بنا و خوش اسلوبی و خوبی طرز غرس اشجار آن و نظم و ترتیب سروها و نارنجها که در نهایت تازگی و غرابت بود چند درخت چنار قوی هیکل پر برگ و شاخ داشت انجیری دیده شد به مقدار چنار عظیم. به سبب بیل نزدن و نچیدن گیاه خودرو و کم خدمتی باغبان از نمایش و آرایش افتاده. میرزامسیح را خواستم دستورالعمل تعمیر و اصلاح باغ را در ساختن دیوار و سردرها و سایر ابنیه و عمارات به طور دلخواه دستورالعمل و مبالغه در خوب تعمیر نمودن دادم. از همان راه که آمدیم معاودت به منزل کردم قدری آسایش نمودم. شب مهتاب با صفائی داشت میل به کار نمودم پاکتهائی که باید به دارالخلافه فرستاد لاک و مهر نموده چند دستخط دیگر نوشتم بعد خوابیدم. روز چهارشنبه نهم ذی‌الحجه صبح را سوار شده از راهی که روز ورود به شهر آمدیم به اندک مسافتی جانب غربی شهر راندیم آقا صادق سورکی شکار جرگهٔ خوکی در جنگل فراهم آورده بود. در صحرا به ناهار خوردن پیاده شدیم بعد سوار گشته راندیم تا ابتدای جنگل شکار گاه، عباسقلیخان، محمّدرحیمخان، رحمت‌الله‌خان میرشکار با پیاده‌ها در جنگل رفته های‌وهوی زیادی می‌نمودند چیزی بیرون نیامد پیاده‌ها نقاره‌چیهای ساری بود می‌گفتند این نقاره‌چیها شکارچی خوک می‌باشند مردمان بیکاری هستند سگهای خوب دارند همیشه در جنگل به شکار خوک می‌روند. آن روز گویا نقاره‌چی و سگ کم بود هر چند تلاش نمودند و هیاهو کردند خوک بیرون نیامده شکار نکرده ازآنجا گذشتم. به زمین نیزاری رسیدیم بسیار باطلاق و گل بود با کمال صعوبت و دشواری راه طی نموده به دهی رسیدیم ناگاه هیاهو و فریاد پیاده‌ها بلند شد که خوک در می‌کردند. اندکی آنجا توقف نمودیم باز خوک بیرون نیامد. راندیم تا نزدیک نهری که ده دوازده درخت آزاد پر سایه رسته بود پیاده گشته نماز کرده چای خوردم سوار شده به طرف منزل معاودت نمودیم. بسیار کس با اسب در نهرها و باطلاقها افتاد از قبیل پسر علی‌بیک‌نایب و غلامعلیخان و غیره. حاجی میرزاعلی امروز گفتند وارد شد در عرض راه میرشکار عرض نمود یک قابان که خوک نر باشد از جنگل در آمد او را تعاقب کردم به سبب کثرت گل و باطلاق ممکن نشد او را صید کنم باز به جنگل گریخت. دو ساعت به غروب مانده به باغ وارد شدیم امروز هوا صاف و باد خنک ملایم می‌وزید. دهاتی که امروز دیده شد یا از محاذی آن گذشتیم از این قرار است تلوکلا از وارک اربابی حاجی میرزامحمود، بیخلو وقفی در دست مظفرمیرزا گل افشان، مال کلانتر و دیگر شرکاء او، چنارپن تیول ورثهٔ اسمعیل‌خان، رکن دشت اربابی میرزای مجتهد آخربن اربابی شمس‌العلماء، استخر سر میرزای مجتهد، آبک سر و غیره. عریضهٔ فرهاد میرزا با طپانچه پیشکش شب رسید. شب مهتاب خوبی بود پس از نماز و شام کتاب خواندم تا هنگام خواب. روز پنجشنبه دهم ماه ذی‌الحجه که عید اضحی است وقت چاشتگاه گوسفند قربانی آوردند دعای گوسفند خوانده قربان نمودند. به عین‌الملک لقب اعتضادالدّوله و یک حلقه انگشتری الماس و سرداری سراسر چگن دوز خلعت داده شد. به محمّد علیخان برادرش شمشیر و گل کمر مرصّع داده شد. به میرزای مجتهد به فرخندگی عید انگشتری الماس داده شد. آئین سلام عید منعقد گشت ظهیرالدّوله ایشیک آقاسی باشی مخاطب سلام بود سیّد ساروی خطیب خطبه خواند، سام میرزا قصیدهٔ غرّائی خواند، پسر جهانسوز میرزا شتر قربانی را کشت. پس از سلام اسب خواسته سوار شدم در شهر به خانه اعتضادالدّوله رفتم. حاجی ملّا محمّدتقی و بعضی علمای بلد آنجا بودند در حقیقت بازدید علما محسوب می‌شد سیّدی در آنجا بود که صد و پنج سال عمر داشت بسیار صحیح المزاج خوش بنیه شعور و حواسش باقی بود قامتش اصلاً خم نگرفته بود خیلی با حالت بود از وقایع و صادرات زمان آقا محمّدشاه بسیار صحبت داشت. اعتضادالدّوله به قدر دویست خروس اخته خوش منظر مطبوع آورد دانه ریختند دانه برچیدند و حرکت آنها خالی از تماشا و لطفی نبود. ماده مرالی زنده شکار کرده آوردند پس از آن خبر کرده پیاده به منزل میرزای مجتهد رفتم بسیار مرد بزرگی است قدری صحبت با هم داشتیم خیلی خوش صحبت و عالم و فاضل بودند خانهٔ با صفای وسیع با روحی داشت. بعد از طی صحبت سه ساعت و نیم به غروب مانده برخاستم از دروازه استرآباد بیرون رفته به طرف قبر خاتون راندیم از آزاد گله گذشته آنجا رسیدیم. وسط چمنی فرش گسترده بودند پیاده شدم. یحیی‌خان، علیرضاخان، ادیب‌الملک[و] سایر پیشخدمتان حاضر بودند همه از سستی اعضا و زیادتی رطوبت شاکی بودند آنجا بلبل بسیاری داشت میخواندند چند دفعه صدای قرقاول نیز بلند شد. با آقاکشی‌خان تفنگدار به هوای صدای قرقاول به جنگل رفتم پیدا نکردیم مراجعت نموده پس از صرف چای آدم جهانسوز میرزا با عرایض و نوشتجات استرآباد رسید قدری احوال آنجا را پرسیدم بعد سوار شده از پل تجن گذشته متقارن غروب به منزل آمدم پلنگی در بلوک امیری زده بودند حاجب‌الدّوله در دیوانخانه به حضور آورد اندک کسالت و سستی اندام داشتم پس از شام و نماز میل آسایش کردم. روز جمعه یازدهم ماه ذی‌الحجه صبح از در مشهور به درب خاجگان سوار شدم اعتضادالدّوله، اعتمادالسلطنه[و] اغلب پیشخدمتان حضور داشتند. آقا صادق سورکی و میرشکار به جرگه کردن خوک رفته بودند رفتیم به کل چینی که دهی است متعلق به میرزا زکی مستوفی علی آبادی؛ تا ساری نیم فرسنگ مسافت دارد در طرف جنوب ساری واقع است. هوا بسیار حبس و غلیظ بود تنفس و استنشاق به دشواری می‌شد قدری مکث نمودم جرکه‌چیها بنای هیاهو گذاشتند خوک از جنگل بیرون نیامد سوارهای زیادی را مرخص نموده قدری بالاتر راندم به دهی رسیدم که آهودشت نام داشت متعلق به مظفرمیرزا کنار رودخانه تجن جائی که لایق نشستن باشد یافت نشد میرشکار به آب رودخانه زده آن طرف رفت آب زیادتی و طغیان داشت. برگشتم دوباره بر سر راه آمده راهی دیگر پیدا نمودم رفتم به دزا متعلق به میرزا مسیح بود. به آنجا بلدی گرفته به جنگل انبوهی بود بالا رفتیم جای بسیار بدی تنگ و دلگیر فرش انداخته بودند قدری نشسته راحت نمودم توله‌ها در جنگل به گردش افتادند. فریاد توله‌ها بلند شد تفنگ خواسته میرشکار و آقا کشی خان تفنگدار همراه آمدند. رفتم میان جنگل توله و خوک پیدا شدند جنگل بسیار سخت و پر درخت بود امکان انداختن تفنگ نبود دوباره معاودت به روی فرش نموده. هوا بسیار کثیف و غلیظ بود ملایم مزاجم نبود سوار شده به منزل معاودت نمودم در عرض راه هوا ابر شد و برودت هوا شدت کرد. پس از ورود به منزل و آسایش از کسالت برآمده ملاحظهٔ بعضی نوشتجات و مشغول به جواب آنها شدم. روز شنبه دوازدهم به عزم حرکت از ساری از در خواجگان سوار اسب احمد خانی گشته اعتمادالسلطنه[و] اعتضادالدّوله همراه بود. صحبت‌کنان راه طی می‌نمودیم اسب اندک دیوانگی می‌کرد به اسب تیمورمیرزائی سوار شدم راندم از پل تجن و آزادگله و قبر خاتون گذشته به خیابان افتادیم. راه قدری خیابان بود قدری تنگه و بغله قدری از راه خوب قدری بد کالسکه را از عقب آوردند اندکی کالسکه نشسته باز راه بد شد سوار شدم. صحبت‌کنان می‌رفتیم هوا مایل به برودت بود در میان خیابان به شاطر گنبد رسیدیم. شاطر گنبد قبر یکی از شاطرهای شاه عباس رحمت‌الله علیه بود که شاه عباس از تندروی او زیاد راضی بود و هنگامی‌که شاه‌عباس به مازندران آمده آن شاطر آنجا فوت شد شاه مبرور این گنبد را بر سر قبر او بنا نهاده و حال قدری خراب شده‌است از گنبد درخت زیاد رسته‌است. سمت راست راه و داراب کلا خالصه بود. رودخانهٔ صافی آنجا می‌گذشت پل چوبی داشت آب رود در عمق افتاده چنانکه از روی پل تا سطح آب پنج ذرع ارتفاع داشت شبیه به هر پنج قنات مقدار ده سنگ آب از آن در جریان بود. پیاده شده از پل گذشتم به بعد صد قدم از این رودخانه پلی بود قدیم‌البناء یک چشمه خیلی بزرگ و در روی پل و اطراف آن درختهای قوی و سبزه‌های مختلف روئیده معلوم بود که آب داراب کلا از قدیم از زیر این پل جریان داشت. ده دیگر اسرمن خالصه جام خانه سمت دست چپ راه سورک[و] نودیه. منزل امروز قریّه نکاست که طایفهٔ نظرخان گرایلی می‌نشینند. رودخانهٔ نکا آبش طغیان و شورشی داشت پل سه چشمه دارد که چشمهٔ وسط از دو چشمهٔ دیگر بزرگتر است آن پل اندک خرابی دارد گفتم بسازند. نزدیک نکا طرف دست راست خیابان امامزاده بود اطرافش درخت زیاد. درختی دیدم بسیار بزرگ که هیکل خوش منظر ساق و برگش شبیه به درخت شمشاد اما شمشاد کوچک است و این بسیار قوی شاخ و بلند قامت گلش شبیه به بنفشه سفید خوب شمایل که به اندک نسیمی متمایل بود. اسم پرسیدم گفتند به زبان مازندرانی عل می‌نامند. صرف ناهار در ده سورک شد بچه شوکای دو سه روزه متولد شده آوردند خیلی مقبول و مطبوع و زیبا بود در سر ناهار گفتم او را شیر دادند نیم فرسنگ به نکا مانده پشته کوچکی در دست راست راه واقع بود تخته سنگی بزرگ بر سر پشته بود می‌گفتند تخت رستم است. پنج و نیم به غروب مانده وارد منزل شدیم یحیی‌خان نوشتجات و مطالب اعتضادالدّوله را خواند هر یک را جداگانه جواب دادم سه نفر گودار خوکی بزرگ زنده شکار کرده آوردند. زیاد سبع و حمله‌آور بود. هوا ابر شد به شدت بارید. آب و هوای نکا خیلی مزیّت به آب و هوای ساری دارد مشابه به هوای عراق است بلکه عراقیتش غالب است. کسالت و سستی اعضا و تهوعی که همه کس داشت اینجا به کلی رفع شد. بعضی کارها داشتم قرق کرده یحیی‌خان به سراپرده آمد روزنامهٔ طهران که باید چاپ شود می‌خواند فرمایش بعضی امور مهمه شد او مرخص شد رفت من هم آسایش نمودم. روز یکشنبه سیزدهم ذی‌الحجه صبح نسیم ملایمی می‌وزید و اندک اندک باران می‌بارید. امروز منزل اشرف و مسافت سه فرسخ است به اسب احمد خانی سوار شدیم قدری راه رفته باران ایستاد هوای طرب افزائی شد مثل بهشت دو طرف راه سبز و خرم پر گیاه آبهای جاری نغمه بلبل زراعت پهلوی زراعت. دهات واقعه دو طرف معبر از این قرار بود: دست راست آبلو گرایلی نشین، اچال پل (رستم کلای خالصه)، گرجی محله (کوسان بومی) (تروجن خالصه)، چشمه سرملک اشرف (پلنگ خیل). دست چپ (سیاوش کلا) (میانکاله)، اترب (دوراب) شوراب سر(کلست)، زیروان سنگر چهار امام سنگر قراتپه (سنگر سه پشته) [و] سنگر نوردین (شاه کله). خلاصه با اعتضاالدّوله، اعتمادالسلطنه، سلیمان‌خان [و]، محمد رحیمخان صحبت‌کنان راه طی می‌نمودیم. از طرف چپ راه خط میان‌کاله نمایان شد بسیار ممتد و طولانی بودند به دریا منتهی می‌شد. میرزامسیح را خواسته در باب آبادی میان‌کاله بسیار صحبت داشته تاکید نمودیم. بعضی دهات قریب به میان‌کاله پیدا بود. عمارت صفی‌آباد بر بالای پشته کوه مانند واقع از سمت دست راست پیدا گشت اشرف نیز در زیر آن عمارت اتفاق افتاده پشتهٔ خیلی خوش وضعی سمت چپ راه به نظر آمد بسیار با طراوت و سبز اما سبزی آن ازحاصل و کشت بود سایبان ناهارگاه را گفتیم آنجا افراشته به صرف ناهار پیاده شدیم. تیمورمیرزا حکیم طولوزان حاضر بودند تیپ سوار بر سر راه ماندند. در بالای پشته پس از ناهار مشغول تماشا گشتیم دریای کوچک میان‌کاله صحرای قراتپه و سه پشته همه نمایان بود، از جانب دیگر صفی‌آباد کوههای سبز با صفا پیدا بود باز قدری باران آمد و ایستاد. دوربین انداخته تماشای قراتپه نمودیم پشته‌ایست بزرگ مخروطی شکل میان صحرائی وسیع واقع است تمام پشته و اندکی نیز از صحرا آبادی و خانه‌است. طایفهٔ محمدخان افغان آنجا نشیمن دارند خیلی آباد است حشم و چهارپای زیاد از همه قسم دارند. آن همه مال و حشم ثلث آن صحرا را نمی‌توانند بچرند از بس گیاه و علف بسیار است. از آن صحرا و آبادی قراتپه خیلی حظ کردم پیشخدمتان همه حاضر بودند. پس از آن از تپه سرازیر شده میل تفرج صحرا نمودم تیپ سوار را مرخص نموده تیمورمیرزا، اعتضادالدوله، سلیمان‌خان، میرشکار[و] بعضی تفنگدارها بودند. میان صحرا رانده دشتی خرم مانند بهشت فرسنگ در فرسنگ گلهای رنگارنگ خاصه گل شبدر که فضا و هوا را معطر ساخته گاه‌گاه بوته‌های جکن سیاه به نظر می‌آمد که بر حسن گلهای صحرا می‌افزود. خرگوش در آن صحرا بسیار بود. تازیها خیلی شکار کردند از آنجا گذشته راندم یک یلبه زدم زنگوله بال خیلی داشت صحرا بسیار با صفا سبزه و چمن تا ده قدمی دریا می‌رفت. راندم تا کنار دریا این دریا به سبب خط میان‌کاله به هیچ وجه موج و اضطراب نداشت عمقش کم بود مسافتی ممتد ممکن بود اسب در میان دریا راند. آبش گل آلود بود قازالاق بسیار داشت اما بسیار وحشی و رمنده چند تفنگ انداختند نخورد. عباسقلیخان و غلامعلیخان هر یک یکی را شکار کردند. رحمت‌الله به تاخت آمد که میرشکار دو خوک را در لم صحرا دیده رفتیم توله‌های عباسقلیخان را میان لم انداخته بسیار گشتم آخر بو به حرکت نمود تفنگ در دست مستعد ایستادم و سقی درآمد که عبارت از قراقولاق و سیاه گوش باشد خواستم تفنگ بیندازم اعتضادالّدوله برابر بود نینداختم او نیز میان لم رفت که به لغت مازندرانی باطلاق و نی‌زار و جنگل خاردار است. قرقاول نرمی از صحرا پرید بسیار دور افتاد تعقیب نموده رسیدیم چندانکه گردش نمودیم پیدا نشد مراجعت نموده که به راه بیفتم قرقاول نر دیگر پرید پس از افتادن دنبالش رفته پیاده شدیم برخاست درختی حایل شد تیر دیر انداختم نخورد. اعتضادالّدوله تیر انداخت آن هم نخورد توله دوباره پراند مسافت بسیار بود تیر انداختم نخورد. به خیابان قدیم شاه عباس مرحوم رسیدیم راندیم انارستان زیادی در دو طرف راه بود بسیار با صفا تا داخل قصبه اشرف شدیم آبادی و خانه بسیار دارد اما کوچه‌هایش گل و کثیف بود وارد باغ شاه عباس شدیم. نارنج و سرو بسیار داشت عمارت چهل ستون دریاچه جدول اطراف دریاچه همه سنگهای تراش معدنی به طول سه ذرع و عرض یک ذرع دو زرع آبشارهای خوش وضع از بالای عمارت چهل ستون باغ را دو نصف نموده تجیر کشیده جهت حرم معین کرده بودند سراپرده زده بودند چشمهٔ آبی از میان حوض در زیر کوه واقع است می‌جوشد از جدولها جاری می‌شود به میان باغ و دریاچه می‌ریزد. کوههای سبز مشرف بر بالای عمارت عالمی داشت بلبل متصل می‌خواند هوای باغ نشاط انگیز مثل بهشت. رفتم اندرونی شاه عباس مرحوم را گردش نمودم مشهور است به عمارت باغ تپه، حمام خوبی دارد اطراف دیوارها برج ساخته‌اند باغ بزرگی است مملو از نارنج اما خراب. بعد آمدم اندرون تالار چهل ستون در اندرون بود قرق شد کشتی کم‌آلاسینک را در دریاچه انداخته قدری میان دریاچه گشتم از بس باغ دلگشائی بود خستگی به کلی رفع نمود دریغ آفتاب زود غروب نمود قدری ملاحظهٔ نوشتجات نمودیم. روز دوشنبه چهاردهم ماه ذی‌الحجه صبح را گفتم در عمارت بالای پشته صفی‌آباد ناهار طبخ بکنند. سوار شده از عمارت خرابه صاحب‌الزمان گذشته آنجا را تماشا نمودم حوضها و جدولها از سنگ تراش عمارت معتبر خوبی بوده اما ویران و خراب. اعتضادالّدوله می‌گفت بعضی صندلیهای[۱۸] سنگی مدوّر هم دارد. از دیوارهای عمارات درختهای انجیر قوی روئیده بسیار عمارت محکمی بود با محکمی خراب شد. خلاصه از یک طرف قصبه اشرف راندیم گلهای زنبق بنفش از دیوارها رسته. دیوارها تمام آجری خیاره دار شاه عبّاس ساخته که از بالای عمارت صفی‌آباد اندرون نمایان نباشد. راندیم تا بالای پشته عمارت صفی‌آباد رسیدیم راهی دارد که به حکم شاه عباس از سنگ ترشیده‌اند و راه نیز سنگ فرش بود حال خراب است بسیار گل بود سنگهائی که در عمارت به کار برده‌اند می‌گفتند معدنش در همین کوه متصل به عمارت است، دیوار سنگی با دروازه از وسط کوه ساخته‌اند از آنجا می‌گذرد باز کوه‌است. قدری پیاده رفتم هوا مه و ابر بود گاه‌گاه هوا ترشحّی داشت. چشم انداز و دور نمائی که آنجا دیده شد از تعریف و توصیف بیرون است به تحریر نمی‌توان آورد سرتاسر کوه و بیابان سبز و خرّم دریا نمایان دریای کوچک طولانی میان‌کاله جزیرهٔ عاشوراده پیدا بود. کشتیهای بخار روس و کشتیهای ترکمان که نمک و نفط[۱۹] می‌آوردند همه هویدا بود عالم تماشا و خوش بود. متصّل دوربین نگاه می‌کردم دو طرف تپه و کوههای سبز و جنگل عمارات اشرف در برابر چمن آب سبزه درختهای انار که بعضی برگهایش تازه سرخ شده سرخی و سبزی مخلوط به هم صحرا تا چشم کار می‌کند به همین حالت تا کنار دریا کشیده شده‌است. صحرای قرا تپّه از دور نمایان طرف دست راست اردو و پیشخانه و منزل پس فردا پیدا بود. کشتیهای بندر و ساحل استرآباد یکسر نمایان خیلی با صفا بود. ناهار آوردند پس از صرف ناهار باز دوربین انداختم عمارتی کلاه‌فرنگی وضع در وسط عمارت بود بسیار خراب است حکم دادم بسازند و حال ساخته شده‌است. پس از آن میل مراجعت نموده راه گل بود به منزل آمدیم میرزاصادقخان را از استرآباد خواسته بودم آمد دیدم. یحیی‌خان نوشتجات وزیر خارجه را با نوشتجات اسلامبول آورد خواند عکاسباشی عکس انداخت. آقا ابراهیم گفت در چهار فرسخی اشرف معدن یخ است فرستاده بود آوردند. روز سه‌شنبه پانزدهم ذی‌الحجه بیرون آمدیم حاجی میرزا علی آمد بعضی ظروف خوب مثل کاشیهای براق آورد می‌گفتند در سارو می‌سازند بد نبود. سوار اسب کهرخانه زاد شدیم از میان اشرف از پهلوی قصبه راه طی می‌نمودیم گل بسیار بود بنا بود میرشکار برود جرکهٔ ببر ببندد به اندک فاصله آدمهای میرشکار و صادق سورکی آمدند که میرشکار در سر جرکه‌است اما پیاده‌ها نیامده‌اند. من برگشتم فرستادم پیاده‌ها را خبر کرده بیاورند. به جانب عباس آباد راندیم آنجا را شاه عباس ساخته در میان جنگل است عمارت و دریاچه دارد بندی نیز بسته‌اند خواستیم آنجا ناهار خورده بعد بر سر جرکه بیائیم اعتضادالّدوله، میرزا صادقخان[و] کار گذار خارجهٔ استرآباد بودند صحبت‌کنان می‌رفتیم راه بسیار بد و گل بود. میرزا صادق‌خان مرخص شد رفت بلد راه امامقلی‌خان پسر عباس‌خان بود. از سارو تیولی عباسقلیخان هزار جریبی گذشتیم و از محاذی پلن که رودخانه آبی از جنب آن می‌گذرد و تیولی امامقلی خانست گذشتیم. از رود به سمت بالا راندیم راه باریک و گل چسبیده پلّه پلّه هوا ابر و مه شدت باران در کمال صعوبت طِّی مسافت می‌کنیم. از پیاده‌های مازندرانی می‌پرسم تا عباس آباد چه قدر مسافت است می‌گویند یک اسب یران هر چند می‌رویم نمی‌رسیم بالاخره رسیدیم در میان جنگل دیوار کهنه و سنگی پیدا شده بود دریاچه عظیمی نمودار شد اطرافش جنگل شده بود میانش جزیرهٔ کوچکی بود شاه عباس ساخته اما حالا خراب است. این دریاچه سه ده اشرف سارو را نود روز تابستان آب می‌دهد. شاه عباس بندی عظیم آجری محکم استوار ساخته‌است از ته درّه که مبنای سدّ است تا آنجا که مساوی دریاچه‌است البته قریب سی ذرع می‌شود عرض سدّ ده ذرع تخمیناً می‌شد. از بالای سدّ پلّه بسته‌اند که پائین می‌رفت آنجا ناهار خوردیم. یحیی‌خان، طولوزان[و] سایر پیشخدمتان بودند بعد از ناهار دورنمای دریاچه را با قلم مداد کشیدیم بعد از آن سوار شده با پیشخدمتان و معدودی چند قدری اطراف دریاچه تفرّج نمودیم. درختهای بسیار بلند از میان دریاچه روئیده بود خلاصه برگشته به طرف منزل راندیم. پناه به خدا از سختی و صعوبت راه تمام راه پلّه پلّه گل. باران تند بارید قدری از سختی راه پیاده رفتم بعد سوار شده براندیم. اسب کهرخانه زاد تند می‌رفت راه احتیاط داشت به اسب میمون سوار شدم افتادیم میان جنگل و باطلاقهای بسیار، سختی و زحمت کشیدم از جنگل خارج شده. اعتضادالّدوله گفت برجهای قلعه شاه گله نمایانست. بسیار تعجب نمودم که چرا باید اینقدر از اشرف دور بشویم دو فرسخ بلکه بیشتر به اشرف مانده و به غروب دو ساعت کمتر مانده بود پیاده شده نماز گذارده شاه گله را مدّ نظر گرفته راندیم آخر گفتم از بلد بپرسند چه قدر به راه مانده‌است. بلد مرد احمقی بود گفت من خوب بلد نیستم آدمی به تعجیل به شاه گله فرستاده بلدی راه آوردند راندیم رو به اشرف دیگر فرصت پیاده شدن جائی به شکار نمودن نشد، ناگاه از طی چهار پنج خوک بیرون آمد سوارها تعاقب نمودند نشد کاری کنند جرکه‌چیهای میرشکار که صبح برای ببر رفته بودند صدای هیاهوی آنها بلند شد. رحمت‌الله گفت جرکه حاضر است گفتم وقت تنگ است میرشکار و سایرین اگر چیزی بیرون آمد بزنید. راندیم تا منزل با اعتضادالّدوله صحبت می‌کردم که مشغول شوم. مقارن غروب بسیار کسل و خسته وارد منزل شدیم. خوکهائی که از جلو درآمده بودند و شکار نشدند چهار پنج بچه آنها را گرفته آوردند دو تا را در جنگل رها نمودم. با خستگی شام خورده نماز کرده خوابیدم. دهاتی که امروز از محاذی آنها گذشتیم از اشرف الی عباس آباد که ملاحظه شد و بعضی دهات آن طرف عباس‌آباد که پیدا نبود از این قرار است (علی تپّه) ملکی ملّا آخوند ملّا حسن اشرفی، (سارو) تیولی عباسقلیخان هزار جریبی، (پاسنگ) تیولی امامقلیخان، (رباط قاجار) خلیل آباد، (علمدار خیل) بدرجه ملکی حاجی مهدی تاجر اشرفی (رکافه) و باقرآباد (ملکی ذوالفقارخان انزائی، (وله مازو) ملکی حاجی اشرفی، (کلاک) ملکی میرزا یوسف‌خان اشرفی، (سراج خیل) تیولی میرزا، (خورشید کلا) ملکی رضاقلیخان، (گلوگاه نصف) تیولی محمد مهدیخان عمرانلو نصف تیولی عباسقلیخان. روز چهارشنبه شانزدهم ذی‌الحجه صبح هوا ابر و کثیف بود باران به شدّت می‌بارید هوا هم برودتی داشت. به حمام رفته بیرون آمدم اعتماد السلطنه و حاجب‌الّدوله حاضر خدمت بودند. میرشکار دیروز که جرکه شد خودش و آدمهایش دو خوک نر کشته بودند آورد دیدم. می‌گفت جوانی را زخم زد اما نمی‌میرد. قدری عمارات شاه عباسی را تماشا نمودم حمام و باغ معتبری دارد کلاه فرنگی خوبی طرح افکنده بودند در نهایت خوش وضعی، قریب شش هفت سنگ آب از آنجا روان است. اندکی از کاشیهای کلاه فرنگی باقی مانده مثل چینی خوب اما خراب شده بود حکم تعمیر شد. از باغ تپه و چهل ستون گذشته سوار اسب تیمور میرزائی شدیم راندیم. باران به شدت می‌آمد کمال کسالت رویداد در صحرا خوانین معتبر ترکمانهای یموت که از استرآباد آمده بودند واسامیشان از این قرار است بحضور آمدند فورین جعفر بای، (محمد یارخان)، کلای خان(دریا قلیخان)، سید محمدخان(نظر خواجه)، آدینه حسنخان(گوگ خواجه) آقا بای (آدینه خان) شیخعلیخان، عراض قلیخان(قلچ خان) و یخشی‌خان(گنجعلیخان). در این بین جمعی اسب می‌دواندند گفتند خوک شکار می‌کنند معلوم شد خوک را زده آوردند خوک یکساله بود جوانی مازندرانی او را زده بود. باران تندتر شد در کالسکه نشسته قدری راندیم. آدمی از میرشکار آمد که خوکی را توله‌ها در میان لم انداخته اطرافش را دارند. اسب تیمورمیرزائی را سوار شده راندم رسیدم دیدم لمی کوچک است و خوک پیدا بود تفنگ دو لوله زنی چهارپاره زنی در دست گرفته ایستادم ازدحام خاص و عام فریاد مردم باران و گل بسیار حالت غریبی بود آخر خوک را از لم برآوردند تیری به جانب او انداخته نخورد باز به لم دیگر رفت تعاقب نمودیم توله‌ها میان لم خوک را میان گرفته بودند لولهٔ دیگر تفنگ را خالی نمود به خوک خورد از لم بیرون آمد توله‌ها او را خوابانیدند ماده خوک بزرگی بود کشتند. به کالسکه نشسته راندیم باران مانند ناودان جاریست. آمدم محاذی قراتپه به ناهار پیاده شدیم بعد به کالسکه نشسته به شتاب راندیم باران مردم را کسل نمود اندکی باران ایستاد سوار اسب شده می‌راندیم. میرشکار شغالی زنده گرفته آورد رها نمودم توله‌ها و تازیها تعاقب کردند فرار نمود سگها نتوانستند بگیرند. سوارهٔ عبدالملکی که در حسین‌آباد و ناصرآباد زاغ مرزین نشینند آمدند. سوارهای آراسته کارآمد بودند. جعفرخان عبدالملکی با سوار دیگر خوکی آوردند می‌گفتند با شمشیر زده‌ایم اثر زخم شمشیر در سر و پشت خوک پیدا بود. خلاصه سه ساعت به غروب مانده وارد منزل شدیم. اعتضادالّدوله(یحیی‌خان) [و] میرزا مسیح(صدیق‌الملک) را خواستم بعضی کارهای عارضین مازندرانیها بود رسیدگی شد گفتم فردا در همین منزل که اسمش چهار امام است توقف نمایند تا چادرها و بنه تر شده از باران بخشکد. هشت قرقاول نر شکار کرده بودند آوردند می‌گفتند در قلعجات عبدالملکی زده‌اند. روز پنجشنبه هفدهم ذی‌الحجه در منزل توقف شد اهل اردو اسباب باران خورده را خشک می‌کردند. ناهار در منزل خورده سوار اسب قزل ایلخانی فارس شدم به عزم تفرج میان‌کاله قدری رانده دیوانگی و بدسری می‌نمود به اسب خاکی رنگ خانه زاد سوار شدم. عباسقلیخان لاریجانی را امروز به مهمانداری و تشریفات اوربیلیانوف فرستادهٔ امپراتور روسیه و سایر مأمورین تفلیس مامور به عاشوراده نمودم که رفته آنها را از آنجا به فرح‌آباد بیاورد. خوانین ترکمان یموت که دیروز از استرآباد آمده بودند امروز به حضور آمدند به عرایض آنها رسیدگی شد رفتند. به طرف میان‌کاله رانده از محاذی قلعجات عبدالملکی گذشتیم جعفرخان بلد راه بود. انواع و اقسام مرغها در روی هوا با تفنگ زدم. چند خرگوش بیرون آمد قوش طیقون را پرانده گرفت، یک خرگوش هم من زدم، دو سار ابلق بزرگ و یک سار بزرگ در هوا زدم، خوک ماده در میان‌کاله زدم، مرداب خوش وضعی دیده شد، قوی بسیار داشت با ساچمه زدم خورد اما نیفتاد، در مرداب مرغهای مختلف بسیار بود بوتهٔ بادیان و تمشک و درخت انار بسیار حوالی مرداب بود. زمین سبز فضا و هوا با طراوت و صفا. بر لب مرداب پیاده شده نماز گذاردم چای صرف شده جورلوتهای سفید بی وحشت بالای سر ماها پرواز می‌نموند خودشان را به آب می‌زدند حیوانات کوچک آبی میگرفتند نزدیک ما نشسته میخورند نگذاشتم کسی به آنها تفنگ خالی کند. میرشکار آمد گفت دریای بزرگ نزدیک است سوار شده کنار دریا رفتیم قدری تفرّج و گردش نمودیم بسیار صفای آب و موج دریا تماشا داشت. مراجعت نموده به کالسکه نشستم راندیم تا منزل امروز به خلاف دیروز بسیار خوش گذشت. شب پس از شام قرق[۲۰] شد یحیی‌خان آمد جواب عرایض سپهسالار و وزیر خارجه را نوشتم. ادامه متن: [[نخستین سفرنامه ناصرالدین‌شاه به مازندران/۲]] tjkod68chi90i05pt3jz1vb9smwvcgz 0 24247 300859 276728 2026-09-29T19:58:43Z Hanooz 17889 300859 wikitext text/x-wiki {{حذف}} '''سفرنامه مکه''' * حاج محمد تقی جورابچی * پیشگفتار: ‌رسول جعفریان == متن == === از پورت سعید به ینبع === از آقا میرزا علی‌اکبر خداحافظی نموده عازم مکه معظّمه شدیم و بعد از سه روز دریا طوفان شد که آنجا را غرق فرعون می‌گفتند. تا این که به یک اندازه طوفان شدّت نمود که چهل ساعت ممکن نشد در کشتی بپاخیزیم یا چای یا شام بخوریم و خوابیده قی عارض می‌شد و نماز خواندن ممکن نشد تا این که به پورت سعید رسیدیم. دریام آرام شد قدری به حال آمده شام خوردیم. از کانال مفتش آمده روانه شدیم به [طرف] سوئز از آنجا به ینبوع رسیدیم و ینبوع آن ایام زمستان بود، لکن خیلی گرما بود و پشه آنقدر بود با بازدن به بازار می‌رفتیم که پشه‌ها اذیّت نکند. اهل آنجا بسیاری کور و یا چشمشان دردناک بود. از جهت آن که از کوچکی عادت نموده‌اند در آب شور دریا باشند و حتی واپور که در آنجا لنگر انداخت بچه عرب‌ها برهنه اطراف کشتی آمده پول سیاه به آب می‌انداختیم، به آب فرو رفته، پول را بیرون می‌آوردند. و شتر کرایه فردایش آمد ۷ لیره خاوه و ۳ مجدیه پول بلیط داده شتر کم بود. حجّاج بسیار بود و شتر آوردند که بار نمایند. در آن خانه که بودیم ۳۰ نفر حجاج بود ۱۶ شتر آوردند شریف ما را بار کردند. سایرین نگذاشتند که شما بروید ما بمانیم. بعد از سه ساعت لنگ شدن میانه شلوغ شد. مصری مرا از شریف دزدیدند. تذکره و مناسک در جیبم بود. آخر شترداران بارها را گشوده رفتند، ما هم این طرف آن، آخر آنها که ما را مانع شدند نه خودشان رفتند نه ما را گذاشتند. پانزده روز در ینبوع ماندیم به چه نحو به ما بدگذشت. روزی سه هزار پول آب می‌دادیم و مخارج بی‌اندازه بود تا این که بعد از آن شتر آمد، عازم مدینه منوره شدم. و آن راه خیلی ترس و واهمه داشت و بی‌آب بود. آن واهمه‌هایی که در آن راه کشیدیم خدا عالم، هرکس می‌خواهد در بعدی عازم مکه معظّمه باشد، از راه شام به مدینه منوره مشرف باشد، آسوده می‌شود، و بی‌آبی راه ینبوع که معلوم است در یک منزل که خضرا باشد آب فراوان است، چشمه دارد؛ در یک منزلی مدینه رسیدیم آب جهت خوردن هم نبود، آخر یک مشک دادیم به جمّال که آب بگیرد بیاورد، نه چای خورده بودیم نه آب. یک ساعت غروب مانده بود که آب را آورد. سه آفتابه شد، یک مجدیّه سفیر دادیم با آن سه آفتابه آب قناعت نموده، نماز خوانده چای خوردیم. === ورود به مدینه منوره === و تا این که دو ساعت از آفتاب رفته به مدینه منوره رسیده، تمام آن ترس واهمه و زحمت دریا از یاد فراموش شد. زمانی که قصد زیارت به جا آورده و سجده شکر نموده که خداوند عالم داد که این روضه خلد برین که فرموده ما بین قبر و منبر من روضه ایست از باغ‌های بهشت به ما قسمت شد، و داخل بیوت آن حضرت شدیم که جای امن امان از عذاب الهی این خانه‌است که نور الهی از این خانه روشن شده و بعد از عرض حاجات از آنجا بیرون آمده به جانب بقیع رفتیم، و در آن بقعه مقدس وارد شده و استجابت دعا را در آن محل دیده که توی حرم فرش غیر از حصیر نداشت و چراغی نبود و دربانان متعصّب از هر یک نفر یک مجدیه می‌گرفتند بعد می‌گذاشتند وارد بشود. در هر حال خیلی آنجا گریه نموده، و دو سه روضه خوان از اهل تبریز همراه بودند در آن روضه منوره مرثیه خوانده، تمام زوّار صدا به ناله و نوحه بلند کردند. بعد از آن بیرون آمدیم. هر روز وقت عصر در آن روضه مطهر که مرقد چهار امام برحق که رکن ایمانند روضه می‌خواندند. بعد از اتمام آن دربان دستمال می‌انداخت قدری پول برای او جمع می‌شد و جهت پول، آن دربان سنّی به روضه خواندن کاری نداشت و بعد از یک هفته حمل شام آمد. از حاجی علی آقا شیرازی که رعیت ایران بود شتر کرایه کردیم هجده لیره و یک رفیق ما حاجی میرزا حسن نام داشت، محرّر برادر حاجی میرزا حسن مجتهد، لکن آدم خوبی بود. در اوایل انجمن که در تبریز بود به انجمن خیلی آمد رفت می‌کرد و در باطوم چنان شهرت داده بود که از اهل انجمن هستم. قونسول را در باطوم فحش داده و گفته بود عزل می‌کنم. قونسول باطوم با هزار التماس آنچه خواهش مشارالیه بود جابجا نمود و علیه آمده بود. بعضی‌ها به او انجمن می‌گفتند. در علیه به نزد سفیر رفته بود او هم چنان فهمیده که از انجمن آمده ملاحظه وضع حجاج نماید. برادر سفیر ارفع الدوله که به قونسولگری مکه با همان کشتی که ما رفتیم او هم عازم شد. به او سفارش حاجی میرزا حسن را نموده بود. در کشتی بسیار در نزد قونسول می‌رفت و خودمان هم ملاحظه کردیم که یک پولتیک به دست ما افتاده اسم او را انجمن گذاشتیم؛ حاجی میرزا حسن انجمن در میان حجاج مشهور شد و حاجی علی اکبر شیرازی حمله دار خیلی احترام می‌کرد و چادر ما در سر قافله بود، ملقب به چادر انجمن شد. و بعضی کارها اتفاق می‌افتد که رجوع حجاج به چادر ما می‌شد و جهت این رسم مخارج ما قدری زیاد شد، [اما] به زیادی خرج پاپی نبودیم و نوکر داشتیم و حمله دار ما هم رئیس حمله دارهای حمل حاجی علی آقا بود، و در هر چیز ما مقدّم بودیم و احترام در نزد حجّاج داشتیم. === حرکت به سمت مکه مکرمه === تا این که از مدینه منوره حرکت نموده در مسجد شجره احرام بسته، لبیک گویان عازم طواف بیت الله الحرام شدیم و در عرض راه احوالات زیاد روی داد. چون بنا به مختصر نوشتن است از آنها می‌گذرم و روز هفتم ذی حجه وارد مکه معظمه شده دیدیم که عثمانی‌ها حرکت به منی نموده‌اند که اختلاف ماه به میان انداخته که عید قربان را پیش انداختند و ما هم آن روز به زحمت کلی از کوچه‌های مکه وارد منزل شدیم و هوا خیلی گرم بود و آنجا به چهار لیره منزل خوب گرفتیم. و شب با دلیل وارد مسجدالحرام و به نهایت عجز و شکستی رفته در پیش حجرالاسود ایستاده سلام داده و او را شاهد گرفتیم که آن عهدی که از ما در عالم اول گرفته بودند به آن عهد وفا نموده و به ندای حضرت ابراهیم ـ علی نبینا واله السلام ـ لبیک گفته بودیم. آن اعمال را به جا آورده، به طواف بیت الله الحرام حاضر شدیم و از باب ولایت به این خانه داخل شده‌ایم و معرفت راه حق را از این باب دانسته‌ایم؛ و بعد از هفت شوط استلام حجرالاسود را نموده، در باب مستجار که جای داخل شدن فاطمه بنت اسد و مولد تولد شدن ولی الله اعظم بود دعا نموده و در زیر ناودان رحمت بر گناهان خود نموده، طلب مغفرت و آمرزش از باب نجات الهی و واسطه فیض رحمت الهی نموده، دست توسل به دامن جلال و کبریائی قادر متعال زده، و امیدوار کرم نامتناهی قادر متعال شدیم و بعد از طواف پناه به مقام حضرت ابراهیم ـ علیه السلام ـ آورده دو رکعت نماز گذارده، و باز دست نیاز به درگاه قادر بی نیاز بلند نموده با تضرّع و زاری دعا نموده و اهل بیت و عصمت را شفیع آورده باز طلب مغفرت و برآوردن حاجات نمودیم. امیدوارم چون واسطه خیلی با شأن و عزیز درگاه ربوبیت است اذن جهت دعای ما مستجاب خواهد شد. در عرفات روز هشتم ما هم تدارک دیده عازم عرفات شدیم و آن روز تمام اهل مکه دکان‌ها را بسته عازم عرفات شده بعدازظهر به عرفات رسیدیم و عثمانی‌ها آن روز وقت غروب ازدحام تمام از عرفات رفتند و قونسول [ایران] هم آنجا چادر زده بود، بیرق شیر خورشید بالای چادر بود و آن سال به موجب تذکره که از دریا حجّاج به جده وارد شده بود دویست و شصت هزار بود با حمل شام و اطراف بیست هزار می‌شد که جمعاً دویست و هشتاد هزار حجّاج بود. در میان این همه حجاج که بعد از رفتن غیره شد، جمعاً عرب فارس عجم که شیعه اثنا عشر بودند، از دوازده هزار زیاد نمی‌شد. قونسول قراول اطراف حجّاج گذاشت و شریف طایف پنجاه نفر فرستاده بود در اطراف چادرها محافظه می‌کردند، و روز عرفه شد و آن زمین که از مخالفین پر بود، آن روز تمام شیعه مانده بدون واهمه و تقیه در چادر حاجی علی آقا حمله دار فرش انداختند روضه خوانی شد. در میان حجاج روضه خوان از اهل هر شهر بود در چنان مکان مقدسی همه احرام بسته در درگاه خداوند که عرفات جای دعا کردن است. خداوند عالم به نظر رحمت در عرفات به حجاج نظر نموده و گناه ایشان را بیامرزد. ملاحظه کن تعزیه داری حضرت سیدالشهدا علیه السلام چه قسم در آنجا با خلوص نیت می‌شود و گمان ندارم که آن جور تعزیه داری در روی زمین بوده باشد. و اوّل اعمال حج که از وقت ظهر روز عرفه‌است تا غروب تمام مشغول دعا و نماز مناجات خداوند عالم از همه قبول فرماید و روز عرفه را سنّی‌ها عید نمودند، پیش از ظهر نماز ظهر خواندند و حال آن که هر عمل باید در موقع باشد و هر قرار که فرموده‌اند بی کم و زیاد بجا آورده باشند. درخصوص مخالفین حدیثی روایت شده که در یوم عاشورا بعد از شهادت آن حضرت منادی میان آسمان و زمین ندا کرد خداوند عالم توفیق دو عید را به این قوم قسمت نفرماید و از ثواب عیدین بی بهره مانند. این است که جهت نفرین آن منادی که جبرئیل است یا دیگر مخالفین از اعمال عیدین بی بهره هستند. بعد از غروب از عرفات کوچ نموده روانه مشعرالحرام شدیم و سنّی‌ها نه در عرفه اعمال شان درست شد نه در مشعر نه در منا، همه اعمال را یک روز پیش از وقت نمودند، در ماه مبارک در علیه [استانبول] بودم. عیر فطر را یک روز پیشتر نمودند، همین جهت است که به آنها ثواب عید نرسید. در منی و بعد از طلوع آفتاب روانه منا شده به چادر آمدیم و رمی جمره نموده، قربانی گوسفند نموده، از اعمال فارغ شدیم و از منا فردایش به مکه آمده، باز طواف نموده و سعی صفا مروه نموده دوباره برگشتیم به منا و شب در منا آتش بازی خیلی بود. قونسول ایران مهمانی نموده، بعد از آتش بازی و غریب چیزها درست کرده بودند. بعد از صرف شام آمدیم و همه مخالفین آن روز تمام رفتند به مکه و دوازدهمِ ماه باز به مکه آمده در منزل آمدیم و آن سال سلامت بود ناخوشی نشد و در عید غدیر در مسجدالحرام مشغول دعا و زیارت شدیم و اول اهل تسنّن رفتند و ۲۲ ماه اذن دادند حجّاج ایران برود. و در مکه معظمه یک روز در مسجدالحرام بودم و آن روزها از متعصّبین عامه اذیت می‌کردند به ایرانی‌ها. دیدم دو نفر دهاتی تبریز با یکدیگر حرف می‌زنند که نتوانستی نگاه داری چرا گذاشتی، چندان ملتفت نشدم این طور دانستم مهر گذاشته بود در سجده کردن، ناصبی‌ها برداشته و زده بودند. من هم مشغول نماز شده ریزه سنگ در دست داشتم به او سجده کردم. ناصبی‌ها دو سه نفر از پیشانی ام در حال سجده کشیدند دیدند سنگ است به طرفم انداختند. من هم نماز را تمام نموده دیگر ملتفت آنها نشدم. رسیدن خبر درگذشت مظفرالدین شاه و در عرفات خبر مرحوم شدن مظفرالدین شاه مرحوم قنسول داد و همه رحمت خواندیم و دو ورق روزنامه تبریز در عرفات به حاجی میرزا حسن رفیق بنده رسید و قونسول هم اعتماد نمود، مشارالیه از انجمن است. روزنامه انجمن را فرستاده‌اند. اسم انجمن به قدر چهل تومان در پول تذکره و کرایه به او تفاوت شد، و از مکه به جده کرایه مال هم از او نگرفتند. در جده به جدّه رسیدیم و کشتی که به عقبه برود رفته بود یک کشتی عبدالقادر بود او را آدم قونسول نگذاشت که این معیوب است با او نروید، و از ماندن جدّه تنگ آمدیم. هوای خوب نداشت ده روز آنجا ماندیم و هندوانه خیلی بود یک روز خارج دروازه رفته چه قدر هندوانه آنجا بود، یک عدل گرفتیم، یک تومان ۲۴ عدد بود و گرما هم زیاد بود با وجودی که زمستان بود در ایران چله کوچک شدت سرما می‌شود، در جدّه از گرمی بالای بام می‌خوابیدیم. آخر یک کشتی گرفتیم خوب نبود. غرّه محرّم حرکت کردیم و آب شیرین در کشتی کم بود با پول می‌گرفتیم و خیلی در آن کشتی اذیب شدیم از بی تمیزی و یک روز و شب طوفان شد که خیلی شدید بود باز ساکت شد. === قرنطینه طور سینا === تا این که به طور سینا رسید و آن روز آنجا ماندیم، فردایش به قرنطینه بیرون آمدیم و آنچه تدارکات بود آنها را نصف نموده در انبار کشتی گذاشتم و قدری با خودمان بیرون آوردیم. دیدیم عجب هنگامه‌است هر چه خوردنی است نان قند برنج و غیره همه را می‌سوزانند غیر از چای، و جمیع اسباب را از دست ما گرفتند. دست خالی آمده اتاق دیگر. جامه‌ها را بیرون آوردیم یک لنگ گرفتیم و آمدیم. حکیم نگاه کرد به بدن ما و اتاق دیگر رفتیم. فوطه را هم گرفتند. عریان ماندیم سه نفر همراه بودیم و یک مأمور ایستاد آنجا که خودتان را بشویید و از سقف اتاق مثل سرآب پاش لوله بود از او آب می‌ریخت در زیر او ایستاده آب گرم که مخلوط به دوا بود و صابون هم دادند که چرک بدن را بشویید. بعد از شستن بیرون آمده، یک پیراهن عربی دادند آمدیم اتاق دیگر و منتظر شدیم که جامه ما ارا از بخور بیرون آید و هر چه رختخواب، فرش و لباس بود یک ماشین بود توی او گذاشته و درجه داشت به آن درجه می‌رسید بیرون می‌آوردند که همه اشیا بخارا دوا گرفته گرم می‌شد و قد ماشین سه ذرع می‌شد و توی ماشین به اندازه یک ذرع پهنای داشت و لباس‌ها که از ماشین بیرون آمد همه خراب شده پوشیدیم. در آنجا سرمازدگی عارض شد. بعد اسباب‌ها را از بخور آورده جمع کردیم حتی به سماور و استکان آب بخور پاشیده بودند، چه قدر شستیم باز الی چند روز بوی بخور می‌آمد و آمدیم به منزل قرنطینه، و آنجا اتاق درست کرده بودند که هر یک چهل پنجاه نفر آدم منزل می‌کرد. در یک اتاق با چند نفر تبریزی نشستیم و آن قرنطینه از اطراف مفتول کشیده بودند که اهل آن کشتی نتواند به جایی برود و هر جای آدم کشتی علی حده بود که ممکن نبود اهل آن کشتی با این طرف سؤال جواب نمایند و هفت روز آنجا ماندیم و مرض حقیر شدت نمود و می‌ترسیدم که بلکه مرا به قرنطینه مریضخانه بردند و هر روز می‌رفتم حکیم معاینه می‌کرد و در خانه حکیم یک طور رفتار می‌کردم که حکیم صورت مرا نمی‌دید، در اتاق صف می‌کشیدیم، من از صف خارج شده می‌گفتم راست بایستید، الحمد ماها سلامت هستیم حکیم که معاینه می‌کرد می‌گفت که بروید پیش از همه از اتاق خارج می‌شدم. الحمد لله طوری از آن بلیه خلاص شدیم. در آخر روز قرنطینه عرق نمودم احوالم خوب شد و بعد از قرنطینه بیرون آمده به کشتی رفتیم چون همه اسباب ما را سوزانیدند در قرنطینه از بقال لازمی را می‌گرفتیم. روزی از یک لیره زیاد خرج ما می‌شد و باز کشتی آمده در قزنطینه با رئیس سؤال جواب نمودیم و خیلی کارها سرمان آمد. === بیروت === آخرالأمر در کشتی روغن و برنج را آوردند دادند باقی به دست ما نیامد تلف شد و از آنجا کشتی روانه شد به سوئز رسید از کانال گذشته در پورت سعید لنگر انداخت. جهت آب گرفتن و ذغال خریدن تا وقت غروب آنجا ماند که هوا به هم خورد، بنا کرد طوفان نمودن. بعد واپور به راه افتاد تا رسیدن به... [ناخوانا] دریا توفان بود یک اندازه شدّت کرد که آب را توی واپور می‌ریخت و همه حال‌ها بر هم شد تا رسیدن بیروت هیچ کس امکان برخاستن و طعام خوردن نداشت تا رسیدیم بیروت. واپور لنگر انداخت قدری به حال آمده چای خوردیم. بعدازظهر اجزای قرنطینه آمدند که از واپور آیید به قرنطینه هوا ابر بود، باران گاه گاه می‌بارید، چند قایق بیرون آمده به قرنطینه رفتند. باران شدت کرد بعد از آن ساکت شد. باز ما را نگذاشتند که باید بروید قرنطینه اسباب‌ها را کنار واپور آورده، به قایق گذاشتیم و خودمان بسم الله گفته توی قایق آمدیم تا قرنطینه خیلی راه بود و در میان راه با قایق می‌رفتم. باران بزرگ قطره بنا کرد باریدن که جمیع اسباب و لباس‌ها تر شد و دریا موج می‌زد و کنار دریا کوه بود موج آب به کوه و سنگ می‌رسید، صدای مهیب می‌آمد. و در میان قایق بودم دیدم که موج آب به بلندی ده زرع روی به طرف قایق می‌آید و اضطراب نمودم که این موج ما را غرق می‌کند یکی از رفقاها برخاست یک دفعه موج آب از سر رفیق ما یک زرع بالا رفت و قایق پر از آب شد و تمام که ده نفر آدم بودیم همه آب شدیم و نزدیک کناره رسیده بودیم الحمد غرق نشدیم. باز موج دیگر آمد آن موج از قایق کنار رفت که ریسمان از قایق به کنار انداختند سرش را گرفتند قدری آسوده شدیم. از قایق بیرون آمدیم که از سرتاسر تا پا آب شده بودیم اسباب‌ها را آوردیم به جای مسقّف که نزد قرنطینه بود و دو ساعت به غروب مانده بود که آنجا رسیدیم و تا آب لباس قدری خشک نمودیم فشردیم، آفتاب غروب کرد. گفتند فردا به قرنطینه بروید. شب هوا سرد و همه لباس و رختخواب تر بود و آنجا جای بزرگ بود خوب بود. ذغال از واپور آورده بودیم. ذغال‌ها در منقل ریخته سه چهار منقل گذاشتیم و لحاف را در روی آتش قدری خشک نمودیم. با فلاکت آن شب را صبح نمودیم و شکر می‌کردیم که از عرق شدن نجات یافتیم و از عمر ما باقی مانده بود که سلامت شدیم. بعد از صبح شدن به قرنطینه رفتیم و اینجا مثل طور سینا نبود لکن لباس و رختخواب را بخور گذاشتند و شستن و برهنه نمودن نبود همین لباس را بخور دادند. بعد از آن اتاق منزل بود آنجا آمدیم و سه روز آنجا ماندیم و هوای بیروت خیلی خوب بود و جای قرنطینه سبز و خرم و گل‌ها شکفته بود. آنجا به حال آمدیم و چون از واپور اذیت کشیده بودیم با رفقا قرار گذاشتیم که از واپور نرویم. واپور دیگر می‌شود از او می‌رویم منتها کرایه واپور دو لیره باشد عیب ندارد. از قرنطینه بیرون آمده به مهمانخانه که آنجا هتل می‌گویند رفتیم. شب پنج قروش هر آدم کرایه و نیم تخت و لحاف هر چیز آن جا مهیا بود. و در بیروت گردش نموده حمام رفتیم. و پرتقال خیلی آنجا فراوان بود. === زیارت مراقد شام === و بعد از آن بلیط ماشین گرفته دو مجدیه سفید به شام و رسیدگی نمودیم. یک واپور فرانسه پست می‌برد، گفتند بعد از دو روز می‌رود ما هم با رفقا قرار گذاشتیم به شام رفته زیارت نماییم بعد آمده با این واپور برویم و ده ساعت راه ماشین بود الی شام که عرض راه کوه بلند بود و برف زیاد بود و بعضی جاها سبز بود و باغات خیلی بود تا این که به شام رسیدیم در هتل منزل کردیم و فایتون دیده به زینبیه رفتم که قبر جناب زینب ـ علیها السلام ـ آنجا بود. یک فرسخ راه بود بعد از زیارت باز برگشتیم و تمام باغات بود این عرض راه و آب زیاد دارد و خیلی آن روضه خیلی مجلّل و اهل آنجا شیعه بودند. و زیارت ائمه معصومین علیه السلام در آن روضه روی تخته نوشته بودند. بعد که آمدیم فردا روز جمعه بود به مسجد شام رفتیم، و قبر حضرت یحیی علیه السلام آنجا بود و آن مسجد بسیار مزین و مذهّب بود و خیلی به ساختن آن مسجد مایه گذاشته بودند که آن مسجد با آن وضع به آنجا منحصر است و مقام رأس حضرت سیدالشهدا علیه السلام در آنجا بود و می‌گفتند که امین السلطان اینجا را تعمیرکاری نموده و صحن مسجد با سنگ فرش بود، بی کفش رفتیم، و از آنجا به روضه جناب رقیه رفته زیارت نمودیم، در آنجا هم مقام رأس حضرت سیدالشهدا علیه السلام بود. و بعد به قبرستان شام رفتیم و دو روضه آنجا روبروی یکدیگر بود، فراموشم شده قبر کدام خاتون معظّمه بود. و یک روضه دیگر هم جای دیگر بود. و بعد از آن آمده نهار خوردیم وقت عصر ماشین می‌رفت دیگر چندان فرصت نشد بازارش برویم آن قدر فرصت شد چهار عدد عبا گرفتیم با فایتون پای ماشین آمدیم، بلیط بگیریم. گفتند راه برف زیاد باریده راه ماشین را گرفته ماشین نمی‌آید، لاعلاج بلیط را به نصف راه گرفتیم که محلّبه بود، از آنجا به حلب می‌رفت. از شب یک ساعت گذشته [به] محلّبه رسیدیم. باران می‌بارید و راه گل بود. سراغ منزل نمودیم یک نفر از عمله ماشین ما را به یک خانه برد ملاحظه کردیم که جای محفوظ نبود و سرما بود. منزل دیگر رفتیم آخر به خانه نشیمن صاحب منزل نگاه کردیم دیدیم که آنجا خوب است. آخر آنجا ماندیم آتش گذاشتند و دو نفر عثمانی هم آنجا پیدا نبود. نان هم نداشتیم، رفیق عثمانی رفت نان گرفت، کره و تخم مرغ آورد. زن رومیه تابه آورد با طوری او را نیمرو نموده خوردیم. و مقام لابدّی بود، آب هم باران می‌بارید از آب باران می‌آوردیم و آن شب بطوری صبح نمودیم فرداد دیدیم که باز راه ماشین باز نشده می‌گفتند که عمله گذاشتند تا وقت شام باز می‌شود و باران هم می‌بارید. باز نهار را نان گرفته خوردیم و هیچ چیز را با گوارایی نمی‌خوردیم و خانه صاحب گاه می‌آمد، پلو بپزم، گوشت بیاورم، آخر هر چه می‌گوییم نمی‌فهمد که ما نمی‌توانیم گوشت شما را بخوریم، و یک سماور پیدا کرده چای گذاشتیم. دیگر این دفعه ارمنی مسلمان تفاوت نداشت، شلوغ اندر شلوغ شد. تا عصر خبر از راه نشد آخر یک مرغ گرفتیم رفیق ما سرش را برید پاک کردیم که شب این مرغ را می‌خوریم و از وضع منزل خیلی بد دل و پریشان بودیم که جای نامناسب و هرچه می‌خوردیم ناپاک بود. بازگشت به بیروت وقت غروب بود که رفتم پای ماشین، خبر رسید که راه باز شد. آمدم به رفیق‌ها مژده دادم، خیلی خوشحال شدند، اسباب را برداشته پای ماشین آمدیم. بعد از یک ساعت ماشین آمد بلیط گرفته ۵ ساعت از شب گذشته بیروت آمدیم آدم صاحب هتل آمد گفت مژده بدهید واپور فرانسه نرفته، پنجاه نفر سیاح فرنگی بودند که در شام به سیاحت مسجد که قبر حضرت یحیی آنجا بود می‌کردند و اینها در همان محلّبه با ما بودند، به بیروت تلگراف نموده‌اند که خرج واپور را می‌دهیم حرکت نکند، واپور عازم حرکت بود، تلگراف رسید دوباره لنگر انداخت و فردا خواهد رفت. === اقامت یک ماهه در استانبول و بازگشت به تبریز === وقت صبح از بازار قدری گوشت، نان و غیره گرفتیم آمدیم به واپور و بلیط را در واپور گرفتیم. واپور خیلی بزرگ بود به قدر پنجاه درخت نارنج لیمو بود و خیلی منظّم واپور بود. واپور آمد در بندر ازمیر ایستاد. از واپور بیرون آمده به ازمیر غروب مانده به اسلامبول رسیدیم. یک ساعت از شب گذشته اسباب را برداشته رفیق‌ها منزل دیگر رفتند و خودم حجره آقا علی اکبر مشهور جورابچی آمدم و آنچه لازمه احترام بود به عمل آورده و یک ماه آنجا ماندم، و خرید آنچه ممکن بود نمودم و احوالات تبریز را نقل می‌کردند که انجمن تبریز برقرار است و دارالشوری در طهران پایدار و کلاً تبریز اغتشاش می‌شود و حاجی میرزاحسن مجتهد در تبریز مخالفت می‌کند با انجمن و بسیار حرف‌ها نقل می‌کردند. تا این که در ۱۷ ربیع‌الاول از واپور آلمان بلیط گرفته دریا آرام بود در ۴۴ ساعت به باطوم رسیدیم. به قرنطینه بردند و در آنجا دو سه ساعت ماندیم. قدری به عمله قرنطینه تعارف داده آمدیم به گمرکخانه و به تذکره قول کشیدند آمدیم به قهوه‌خانه مشهدی علی. شب آنجا ماندیم صبح بلیط گرفته به اولوخانی آمدیم، در قهوه‌خانه منزل گرفتیم شب آنجا مانده، صبح بلیط ماشین گرفته عازم جلفا، و در راه ماشین برای ما خوب گذشت تا جلفا رسیدیم. از جلفا طرف ایران گذشتیم. از آنجا فایتون دیده یکسره تبریز آمدیم. در عرض هفت روز از اسلامبول به تبریز آمدیم و به زیارت قبله گاهی و اخوان کرام نایل شده از سلامتی حالات نهایت خوشحال شدیم. --------------- :متن برگرفته از [http://www.ical.ir/item/%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%DA%A9%D9%87-/-%D8%AD%D8%A7%D8%AC-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%AA%D9%82%D9%8A-%D8%AC%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%A8%DA%86%D9%8A.html کتابخانه مجلس شورا] [[رده:سفرنامه‌ها]] jcv06khe2rpjff6h714z909dytgwt56 300862 300859 2026-09-29T20:00:36Z Hanooz 17889 نسخهٔ [[Special:Diff/300859|300859]] از [[Special:Contributions/Hanooz|Hanooz]] ([[User talk:Hanooz|بحث]]) خنثی شد، اصلاح نشانی وب 300862 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ مصحح رسول جعفریان https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/859959/سفرنامه-مکه-حاج-محمد-تقی-جورابچی}} '''سفرنامه مکه''' * حاج محمد تقی جورابچی * پیشگفتار: ‌رسول جعفریان == متن == === از پورت سعید به ینبع === از آقا میرزا علی‌اکبر خداحافظی نموده عازم مکه معظّمه شدیم و بعد از سه روز دریا طوفان شد که آنجا را غرق فرعون می‌گفتند. تا این که به یک اندازه طوفان شدّت نمود که چهل ساعت ممکن نشد در کشتی بپاخیزیم یا چای یا شام بخوریم و خوابیده قی عارض می‌شد و نماز خواندن ممکن نشد تا این که به پورت سعید رسیدیم. دریام آرام شد قدری به حال آمده شام خوردیم. از کانال مفتش آمده روانه شدیم به [طرف] سوئز از آنجا به ینبوع رسیدیم و ینبوع آن ایام زمستان بود، لکن خیلی گرما بود و پشه آنقدر بود با بازدن به بازار می‌رفتیم که پشه‌ها اذیّت نکند. اهل آنجا بسیاری کور و یا چشمشان دردناک بود. از جهت آن که از کوچکی عادت نموده‌اند در آب شور دریا باشند و حتی واپور که در آنجا لنگر انداخت بچه عرب‌ها برهنه اطراف کشتی آمده پول سیاه به آب می‌انداختیم، به آب فرو رفته، پول را بیرون می‌آوردند. و شتر کرایه فردایش آمد ۷ لیره خاوه و ۳ مجدیه پول بلیط داده شتر کم بود. حجّاج بسیار بود و شتر آوردند که بار نمایند. در آن خانه که بودیم ۳۰ نفر حجاج بود ۱۶ شتر آوردند شریف ما را بار کردند. سایرین نگذاشتند که شما بروید ما بمانیم. بعد از سه ساعت لنگ شدن میانه شلوغ شد. مصری مرا از شریف دزدیدند. تذکره و مناسک در جیبم بود. آخر شترداران بارها را گشوده رفتند، ما هم این طرف آن، آخر آنها که ما را مانع شدند نه خودشان رفتند نه ما را گذاشتند. پانزده روز در ینبوع ماندیم به چه نحو به ما بدگذشت. روزی سه هزار پول آب می‌دادیم و مخارج بی‌اندازه بود تا این که بعد از آن شتر آمد، عازم مدینه منوره شدم. و آن راه خیلی ترس و واهمه داشت و بی‌آب بود. آن واهمه‌هایی که در آن راه کشیدیم خدا عالم، هرکس می‌خواهد در بعدی عازم مکه معظّمه باشد، از راه شام به مدینه منوره مشرف باشد، آسوده می‌شود، و بی‌آبی راه ینبوع که معلوم است در یک منزل که خضرا باشد آب فراوان است، چشمه دارد؛ در یک منزلی مدینه رسیدیم آب جهت خوردن هم نبود، آخر یک مشک دادیم به جمّال که آب بگیرد بیاورد، نه چای خورده بودیم نه آب. یک ساعت غروب مانده بود که آب را آورد. سه آفتابه شد، یک مجدیّه سفیر دادیم با آن سه آفتابه آب قناعت نموده، نماز خوانده چای خوردیم. === ورود به مدینه منوره === و تا این که دو ساعت از آفتاب رفته به مدینه منوره رسیده، تمام آن ترس واهمه و زحمت دریا از یاد فراموش شد. زمانی که قصد زیارت به جا آورده و سجده شکر نموده که خداوند عالم داد که این روضه خلد برین که فرموده ما بین قبر و منبر من روضه ایست از باغ‌های بهشت به ما قسمت شد، و داخل بیوت آن حضرت شدیم که جای امن امان از عذاب الهی این خانه‌است که نور الهی از این خانه روشن شده و بعد از عرض حاجات از آنجا بیرون آمده به جانب بقیع رفتیم، و در آن بقعه مقدس وارد شده و استجابت دعا را در آن محل دیده که توی حرم فرش غیر از حصیر نداشت و چراغی نبود و دربانان متعصّب از هر یک نفر یک مجدیه می‌گرفتند بعد می‌گذاشتند وارد بشود. در هر حال خیلی آنجا گریه نموده، و دو سه روضه خوان از اهل تبریز همراه بودند در آن روضه منوره مرثیه خوانده، تمام زوّار صدا به ناله و نوحه بلند کردند. بعد از آن بیرون آمدیم. هر روز وقت عصر در آن روضه مطهر که مرقد چهار امام برحق که رکن ایمانند روضه می‌خواندند. بعد از اتمام آن دربان دستمال می‌انداخت قدری پول برای او جمع می‌شد و جهت پول، آن دربان سنّی به روضه خواندن کاری نداشت و بعد از یک هفته حمل شام آمد. از حاجی علی آقا شیرازی که رعیت ایران بود شتر کرایه کردیم هجده لیره و یک رفیق ما حاجی میرزا حسن نام داشت، محرّر برادر حاجی میرزا حسن مجتهد، لکن آدم خوبی بود. در اوایل انجمن که در تبریز بود به انجمن خیلی آمد رفت می‌کرد و در باطوم چنان شهرت داده بود که از اهل انجمن هستم. قونسول را در باطوم فحش داده و گفته بود عزل می‌کنم. قونسول باطوم با هزار التماس آنچه خواهش مشارالیه بود جابجا نمود و علیه آمده بود. بعضی‌ها به او انجمن می‌گفتند. در علیه به نزد سفیر رفته بود او هم چنان فهمیده که از انجمن آمده ملاحظه وضع حجاج نماید. برادر سفیر ارفع الدوله که به قونسولگری مکه با همان کشتی که ما رفتیم او هم عازم شد. به او سفارش حاجی میرزا حسن را نموده بود. در کشتی بسیار در نزد قونسول می‌رفت و خودمان هم ملاحظه کردیم که یک پولتیک به دست ما افتاده اسم او را انجمن گذاشتیم؛ حاجی میرزا حسن انجمن در میان حجاج مشهور شد و حاجی علی اکبر شیرازی حمله دار خیلی احترام می‌کرد و چادر ما در سر قافله بود، ملقب به چادر انجمن شد. و بعضی کارها اتفاق می‌افتد که رجوع حجاج به چادر ما می‌شد و جهت این رسم مخارج ما قدری زیاد شد، [اما] به زیادی خرج پاپی نبودیم و نوکر داشتیم و حمله دار ما هم رئیس حمله دارهای حمل حاجی علی آقا بود، و در هر چیز ما مقدّم بودیم و احترام در نزد حجّاج داشتیم. === حرکت به سمت مکه مکرمه === تا این که از مدینه منوره حرکت نموده در مسجد شجره احرام بسته، لبیک گویان عازم طواف بیت الله الحرام شدیم و در عرض راه احوالات زیاد روی داد. چون بنا به مختصر نوشتن است از آنها می‌گذرم و روز هفتم ذی حجه وارد مکه معظمه شده دیدیم که عثمانی‌ها حرکت به منی نموده‌اند که اختلاف ماه به میان انداخته که عید قربان را پیش انداختند و ما هم آن روز به زحمت کلی از کوچه‌های مکه وارد منزل شدیم و هوا خیلی گرم بود و آنجا به چهار لیره منزل خوب گرفتیم. و شب با دلیل وارد مسجدالحرام و به نهایت عجز و شکستی رفته در پیش حجرالاسود ایستاده سلام داده و او را شاهد گرفتیم که آن عهدی که از ما در عالم اول گرفته بودند به آن عهد وفا نموده و به ندای حضرت ابراهیم ـ علی نبینا واله السلام ـ لبیک گفته بودیم. آن اعمال را به جا آورده، به طواف بیت الله الحرام حاضر شدیم و از باب ولایت به این خانه داخل شده‌ایم و معرفت راه حق را از این باب دانسته‌ایم؛ و بعد از هفت شوط استلام حجرالاسود را نموده، در باب مستجار که جای داخل شدن فاطمه بنت اسد و مولد تولد شدن ولی الله اعظم بود دعا نموده و در زیر ناودان رحمت بر گناهان خود نموده، طلب مغفرت و آمرزش از باب نجات الهی و واسطه فیض رحمت الهی نموده، دست توسل به دامن جلال و کبریائی قادر متعال زده، و امیدوار کرم نامتناهی قادر متعال شدیم و بعد از طواف پناه به مقام حضرت ابراهیم ـ علیه السلام ـ آورده دو رکعت نماز گذارده، و باز دست نیاز به درگاه قادر بی نیاز بلند نموده با تضرّع و زاری دعا نموده و اهل بیت و عصمت را شفیع آورده باز طلب مغفرت و برآوردن حاجات نمودیم. امیدوارم چون واسطه خیلی با شأن و عزیز درگاه ربوبیت است اذن جهت دعای ما مستجاب خواهد شد. در عرفات روز هشتم ما هم تدارک دیده عازم عرفات شدیم و آن روز تمام اهل مکه دکان‌ها را بسته عازم عرفات شده بعدازظهر به عرفات رسیدیم و عثمانی‌ها آن روز وقت غروب ازدحام تمام از عرفات رفتند و قونسول [ایران] هم آنجا چادر زده بود، بیرق شیر خورشید بالای چادر بود و آن سال به موجب تذکره که از دریا حجّاج به جده وارد شده بود دویست و شصت هزار بود با حمل شام و اطراف بیست هزار می‌شد که جمعاً دویست و هشتاد هزار حجّاج بود. در میان این همه حجاج که بعد از رفتن غیره شد، جمعاً عرب فارس عجم که شیعه اثنا عشر بودند، از دوازده هزار زیاد نمی‌شد. قونسول قراول اطراف حجّاج گذاشت و شریف طایف پنجاه نفر فرستاده بود در اطراف چادرها محافظه می‌کردند، و روز عرفه شد و آن زمین که از مخالفین پر بود، آن روز تمام شیعه مانده بدون واهمه و تقیه در چادر حاجی علی آقا حمله دار فرش انداختند روضه خوانی شد. در میان حجاج روضه خوان از اهل هر شهر بود در چنان مکان مقدسی همه احرام بسته در درگاه خداوند که عرفات جای دعا کردن است. خداوند عالم به نظر رحمت در عرفات به حجاج نظر نموده و گناه ایشان را بیامرزد. ملاحظه کن تعزیه داری حضرت سیدالشهدا علیه السلام چه قسم در آنجا با خلوص نیت می‌شود و گمان ندارم که آن جور تعزیه داری در روی زمین بوده باشد. و اوّل اعمال حج که از وقت ظهر روز عرفه‌است تا غروب تمام مشغول دعا و نماز مناجات خداوند عالم از همه قبول فرماید و روز عرفه را سنّی‌ها عید نمودند، پیش از ظهر نماز ظهر خواندند و حال آن که هر عمل باید در موقع باشد و هر قرار که فرموده‌اند بی کم و زیاد بجا آورده باشند. درخصوص مخالفین حدیثی روایت شده که در یوم عاشورا بعد از شهادت آن حضرت منادی میان آسمان و زمین ندا کرد خداوند عالم توفیق دو عید را به این قوم قسمت نفرماید و از ثواب عیدین بی بهره مانند. این است که جهت نفرین آن منادی که جبرئیل است یا دیگر مخالفین از اعمال عیدین بی بهره هستند. بعد از غروب از عرفات کوچ نموده روانه مشعرالحرام شدیم و سنّی‌ها نه در عرفه اعمال شان درست شد نه در مشعر نه در منا، همه اعمال را یک روز پیش از وقت نمودند، در ماه مبارک در علیه [استانبول] بودم. عیر فطر را یک روز پیشتر نمودند، همین جهت است که به آنها ثواب عید نرسید. در منی و بعد از طلوع آفتاب روانه منا شده به چادر آمدیم و رمی جمره نموده، قربانی گوسفند نموده، از اعمال فارغ شدیم و از منا فردایش به مکه آمده، باز طواف نموده و سعی صفا مروه نموده دوباره برگشتیم به منا و شب در منا آتش بازی خیلی بود. قونسول ایران مهمانی نموده، بعد از آتش بازی و غریب چیزها درست کرده بودند. بعد از صرف شام آمدیم و همه مخالفین آن روز تمام رفتند به مکه و دوازدهمِ ماه باز به مکه آمده در منزل آمدیم و آن سال سلامت بود ناخوشی نشد و در عید غدیر در مسجدالحرام مشغول دعا و زیارت شدیم و اول اهل تسنّن رفتند و ۲۲ ماه اذن دادند حجّاج ایران برود. و در مکه معظمه یک روز در مسجدالحرام بودم و آن روزها از متعصّبین عامه اذیت می‌کردند به ایرانی‌ها. دیدم دو نفر دهاتی تبریز با یکدیگر حرف می‌زنند که نتوانستی نگاه داری چرا گذاشتی، چندان ملتفت نشدم این طور دانستم مهر گذاشته بود در سجده کردن، ناصبی‌ها برداشته و زده بودند. من هم مشغول نماز شده ریزه سنگ در دست داشتم به او سجده کردم. ناصبی‌ها دو سه نفر از پیشانی ام در حال سجده کشیدند دیدند سنگ است به طرفم انداختند. من هم نماز را تمام نموده دیگر ملتفت آنها نشدم. رسیدن خبر درگذشت مظفرالدین شاه و در عرفات خبر مرحوم شدن مظفرالدین شاه مرحوم قنسول داد و همه رحمت خواندیم و دو ورق روزنامه تبریز در عرفات به حاجی میرزا حسن رفیق بنده رسید و قونسول هم اعتماد نمود، مشارالیه از انجمن است. روزنامه انجمن را فرستاده‌اند. اسم انجمن به قدر چهل تومان در پول تذکره و کرایه به او تفاوت شد، و از مکه به جده کرایه مال هم از او نگرفتند. در جده به جدّه رسیدیم و کشتی که به عقبه برود رفته بود یک کشتی عبدالقادر بود او را آدم قونسول نگذاشت که این معیوب است با او نروید، و از ماندن جدّه تنگ آمدیم. هوای خوب نداشت ده روز آنجا ماندیم و هندوانه خیلی بود یک روز خارج دروازه رفته چه قدر هندوانه آنجا بود، یک عدل گرفتیم، یک تومان ۲۴ عدد بود و گرما هم زیاد بود با وجودی که زمستان بود در ایران چله کوچک شدت سرما می‌شود، در جدّه از گرمی بالای بام می‌خوابیدیم. آخر یک کشتی گرفتیم خوب نبود. غرّه محرّم حرکت کردیم و آب شیرین در کشتی کم بود با پول می‌گرفتیم و خیلی در آن کشتی اذیب شدیم از بی تمیزی و یک روز و شب طوفان شد که خیلی شدید بود باز ساکت شد. === قرنطینه طور سینا === تا این که به طور سینا رسید و آن روز آنجا ماندیم، فردایش به قرنطینه بیرون آمدیم و آنچه تدارکات بود آنها را نصف نموده در انبار کشتی گذاشتم و قدری با خودمان بیرون آوردیم. دیدیم عجب هنگامه‌است هر چه خوردنی است نان قند برنج و غیره همه را می‌سوزانند غیر از چای، و جمیع اسباب را از دست ما گرفتند. دست خالی آمده اتاق دیگر. جامه‌ها را بیرون آوردیم یک لنگ گرفتیم و آمدیم. حکیم نگاه کرد به بدن ما و اتاق دیگر رفتیم. فوطه را هم گرفتند. عریان ماندیم سه نفر همراه بودیم و یک مأمور ایستاد آنجا که خودتان را بشویید و از سقف اتاق مثل سرآب پاش لوله بود از او آب می‌ریخت در زیر او ایستاده آب گرم که مخلوط به دوا بود و صابون هم دادند که چرک بدن را بشویید. بعد از شستن بیرون آمده، یک پیراهن عربی دادند آمدیم اتاق دیگر و منتظر شدیم که جامه ما ارا از بخور بیرون آید و هر چه رختخواب، فرش و لباس بود یک ماشین بود توی او گذاشته و درجه داشت به آن درجه می‌رسید بیرون می‌آوردند که همه اشیا بخارا دوا گرفته گرم می‌شد و قد ماشین سه ذرع می‌شد و توی ماشین به اندازه یک ذرع پهنای داشت و لباس‌ها که از ماشین بیرون آمد همه خراب شده پوشیدیم. در آنجا سرمازدگی عارض شد. بعد اسباب‌ها را از بخور آورده جمع کردیم حتی به سماور و استکان آب بخور پاشیده بودند، چه قدر شستیم باز الی چند روز بوی بخور می‌آمد و آمدیم به منزل قرنطینه، و آنجا اتاق درست کرده بودند که هر یک چهل پنجاه نفر آدم منزل می‌کرد. در یک اتاق با چند نفر تبریزی نشستیم و آن قرنطینه از اطراف مفتول کشیده بودند که اهل آن کشتی نتواند به جایی برود و هر جای آدم کشتی علی حده بود که ممکن نبود اهل آن کشتی با این طرف سؤال جواب نمایند و هفت روز آنجا ماندیم و مرض حقیر شدت نمود و می‌ترسیدم که بلکه مرا به قرنطینه مریضخانه بردند و هر روز می‌رفتم حکیم معاینه می‌کرد و در خانه حکیم یک طور رفتار می‌کردم که حکیم صورت مرا نمی‌دید، در اتاق صف می‌کشیدیم، من از صف خارج شده می‌گفتم راست بایستید، الحمد ماها سلامت هستیم حکیم که معاینه می‌کرد می‌گفت که بروید پیش از همه از اتاق خارج می‌شدم. الحمد لله طوری از آن بلیه خلاص شدیم. در آخر روز قرنطینه عرق نمودم احوالم خوب شد و بعد از قرنطینه بیرون آمده به کشتی رفتیم چون همه اسباب ما را سوزانیدند در قرنطینه از بقال لازمی را می‌گرفتیم. روزی از یک لیره زیاد خرج ما می‌شد و باز کشتی آمده در قزنطینه با رئیس سؤال جواب نمودیم و خیلی کارها سرمان آمد. === بیروت === آخرالأمر در کشتی روغن و برنج را آوردند دادند باقی به دست ما نیامد تلف شد و از آنجا کشتی روانه شد به سوئز رسید از کانال گذشته در پورت سعید لنگر انداخت. جهت آب گرفتن و ذغال خریدن تا وقت غروب آنجا ماند که هوا به هم خورد، بنا کرد طوفان نمودن. بعد واپور به راه افتاد تا رسیدن به... [ناخوانا] دریا توفان بود یک اندازه شدّت کرد که آب را توی واپور می‌ریخت و همه حال‌ها بر هم شد تا رسیدن بیروت هیچ کس امکان برخاستن و طعام خوردن نداشت تا رسیدیم بیروت. واپور لنگر انداخت قدری به حال آمده چای خوردیم. بعدازظهر اجزای قرنطینه آمدند که از واپور آیید به قرنطینه هوا ابر بود، باران گاه گاه می‌بارید، چند قایق بیرون آمده به قرنطینه رفتند. باران شدت کرد بعد از آن ساکت شد. باز ما را نگذاشتند که باید بروید قرنطینه اسباب‌ها را کنار واپور آورده، به قایق گذاشتیم و خودمان بسم الله گفته توی قایق آمدیم تا قرنطینه خیلی راه بود و در میان راه با قایق می‌رفتم. باران بزرگ قطره بنا کرد باریدن که جمیع اسباب و لباس‌ها تر شد و دریا موج می‌زد و کنار دریا کوه بود موج آب به کوه و سنگ می‌رسید، صدای مهیب می‌آمد. و در میان قایق بودم دیدم که موج آب به بلندی ده زرع روی به طرف قایق می‌آید و اضطراب نمودم که این موج ما را غرق می‌کند یکی از رفقاها برخاست یک دفعه موج آب از سر رفیق ما یک زرع بالا رفت و قایق پر از آب شد و تمام که ده نفر آدم بودیم همه آب شدیم و نزدیک کناره رسیده بودیم الحمد غرق نشدیم. باز موج دیگر آمد آن موج از قایق کنار رفت که ریسمان از قایق به کنار انداختند سرش را گرفتند قدری آسوده شدیم. از قایق بیرون آمدیم که از سرتاسر تا پا آب شده بودیم اسباب‌ها را آوردیم به جای مسقّف که نزد قرنطینه بود و دو ساعت به غروب مانده بود که آنجا رسیدیم و تا آب لباس قدری خشک نمودیم فشردیم، آفتاب غروب کرد. گفتند فردا به قرنطینه بروید. شب هوا سرد و همه لباس و رختخواب تر بود و آنجا جای بزرگ بود خوب بود. ذغال از واپور آورده بودیم. ذغال‌ها در منقل ریخته سه چهار منقل گذاشتیم و لحاف را در روی آتش قدری خشک نمودیم. با فلاکت آن شب را صبح نمودیم و شکر می‌کردیم که از عرق شدن نجات یافتیم و از عمر ما باقی مانده بود که سلامت شدیم. بعد از صبح شدن به قرنطینه رفتیم و اینجا مثل طور سینا نبود لکن لباس و رختخواب را بخور گذاشتند و شستن و برهنه نمودن نبود همین لباس را بخور دادند. بعد از آن اتاق منزل بود آنجا آمدیم و سه روز آنجا ماندیم و هوای بیروت خیلی خوب بود و جای قرنطینه سبز و خرم و گل‌ها شکفته بود. آنجا به حال آمدیم و چون از واپور اذیت کشیده بودیم با رفقا قرار گذاشتیم که از واپور نرویم. واپور دیگر می‌شود از او می‌رویم منتها کرایه واپور دو لیره باشد عیب ندارد. از قرنطینه بیرون آمده به مهمانخانه که آنجا هتل می‌گویند رفتیم. شب پنج قروش هر آدم کرایه و نیم تخت و لحاف هر چیز آن جا مهیا بود. و در بیروت گردش نموده حمام رفتیم. و پرتقال خیلی آنجا فراوان بود. === زیارت مراقد شام === و بعد از آن بلیط ماشین گرفته دو مجدیه سفید به شام و رسیدگی نمودیم. یک واپور فرانسه پست می‌برد، گفتند بعد از دو روز می‌رود ما هم با رفقا قرار گذاشتیم به شام رفته زیارت نماییم بعد آمده با این واپور برویم و ده ساعت راه ماشین بود الی شام که عرض راه کوه بلند بود و برف زیاد بود و بعضی جاها سبز بود و باغات خیلی بود تا این که به شام رسیدیم در هتل منزل کردیم و فایتون دیده به زینبیه رفتم که قبر جناب زینب ـ علیها السلام ـ آنجا بود. یک فرسخ راه بود بعد از زیارت باز برگشتیم و تمام باغات بود این عرض راه و آب زیاد دارد و خیلی آن روضه خیلی مجلّل و اهل آنجا شیعه بودند. و زیارت ائمه معصومین علیه السلام در آن روضه روی تخته نوشته بودند. بعد که آمدیم فردا روز جمعه بود به مسجد شام رفتیم، و قبر حضرت یحیی علیه السلام آنجا بود و آن مسجد بسیار مزین و مذهّب بود و خیلی به ساختن آن مسجد مایه گذاشته بودند که آن مسجد با آن وضع به آنجا منحصر است و مقام رأس حضرت سیدالشهدا علیه السلام در آنجا بود و می‌گفتند که امین السلطان اینجا را تعمیرکاری نموده و صحن مسجد با سنگ فرش بود، بی کفش رفتیم، و از آنجا به روضه جناب رقیه رفته زیارت نمودیم، در آنجا هم مقام رأس حضرت سیدالشهدا علیه السلام بود. و بعد به قبرستان شام رفتیم و دو روضه آنجا روبروی یکدیگر بود، فراموشم شده قبر کدام خاتون معظّمه بود. و یک روضه دیگر هم جای دیگر بود. و بعد از آن آمده نهار خوردیم وقت عصر ماشین می‌رفت دیگر چندان فرصت نشد بازارش برویم آن قدر فرصت شد چهار عدد عبا گرفتیم با فایتون پای ماشین آمدیم، بلیط بگیریم. گفتند راه برف زیاد باریده راه ماشین را گرفته ماشین نمی‌آید، لاعلاج بلیط را به نصف راه گرفتیم که محلّبه بود، از آنجا به حلب می‌رفت. از شب یک ساعت گذشته [به] محلّبه رسیدیم. باران می‌بارید و راه گل بود. سراغ منزل نمودیم یک نفر از عمله ماشین ما را به یک خانه برد ملاحظه کردیم که جای محفوظ نبود و سرما بود. منزل دیگر رفتیم آخر به خانه نشیمن صاحب منزل نگاه کردیم دیدیم که آنجا خوب است. آخر آنجا ماندیم آتش گذاشتند و دو نفر عثمانی هم آنجا پیدا نبود. نان هم نداشتیم، رفیق عثمانی رفت نان گرفت، کره و تخم مرغ آورد. زن رومیه تابه آورد با طوری او را نیمرو نموده خوردیم. و مقام لابدّی بود، آب هم باران می‌بارید از آب باران می‌آوردیم و آن شب بطوری صبح نمودیم فرداد دیدیم که باز راه ماشین باز نشده می‌گفتند که عمله گذاشتند تا وقت شام باز می‌شود و باران هم می‌بارید. باز نهار را نان گرفته خوردیم و هیچ چیز را با گوارایی نمی‌خوردیم و خانه صاحب گاه می‌آمد، پلو بپزم، گوشت بیاورم، آخر هر چه می‌گوییم نمی‌فهمد که ما نمی‌توانیم گوشت شما را بخوریم، و یک سماور پیدا کرده چای گذاشتیم. دیگر این دفعه ارمنی مسلمان تفاوت نداشت، شلوغ اندر شلوغ شد. تا عصر خبر از راه نشد آخر یک مرغ گرفتیم رفیق ما سرش را برید پاک کردیم که شب این مرغ را می‌خوریم و از وضع منزل خیلی بد دل و پریشان بودیم که جای نامناسب و هرچه می‌خوردیم ناپاک بود. بازگشت به بیروت وقت غروب بود که رفتم پای ماشین، خبر رسید که راه باز شد. آمدم به رفیق‌ها مژده دادم، خیلی خوشحال شدند، اسباب را برداشته پای ماشین آمدیم. بعد از یک ساعت ماشین آمد بلیط گرفته ۵ ساعت از شب گذشته بیروت آمدیم آدم صاحب هتل آمد گفت مژده بدهید واپور فرانسه نرفته، پنجاه نفر سیاح فرنگی بودند که در شام به سیاحت مسجد که قبر حضرت یحیی آنجا بود می‌کردند و اینها در همان محلّبه با ما بودند، به بیروت تلگراف نموده‌اند که خرج واپور را می‌دهیم حرکت نکند، واپور عازم حرکت بود، تلگراف رسید دوباره لنگر انداخت و فردا خواهد رفت. === اقامت یک ماهه در استانبول و بازگشت به تبریز === وقت صبح از بازار قدری گوشت، نان و غیره گرفتیم آمدیم به واپور و بلیط را در واپور گرفتیم. واپور خیلی بزرگ بود به قدر پنجاه درخت نارنج لیمو بود و خیلی منظّم واپور بود. واپور آمد در بندر ازمیر ایستاد. از واپور بیرون آمده به ازمیر غروب مانده به اسلامبول رسیدیم. یک ساعت از شب گذشته اسباب را برداشته رفیق‌ها منزل دیگر رفتند و خودم حجره آقا علی اکبر مشهور جورابچی آمدم و آنچه لازمه احترام بود به عمل آورده و یک ماه آنجا ماندم، و خرید آنچه ممکن بود نمودم و احوالات تبریز را نقل می‌کردند که انجمن تبریز برقرار است و دارالشوری در طهران پایدار و کلاً تبریز اغتشاش می‌شود و حاجی میرزاحسن مجتهد در تبریز مخالفت می‌کند با انجمن و بسیار حرف‌ها نقل می‌کردند. تا این که در ۱۷ ربیع‌الاول از واپور آلمان بلیط گرفته دریا آرام بود در ۴۴ ساعت به باطوم رسیدیم. به قرنطینه بردند و در آنجا دو سه ساعت ماندیم. قدری به عمله قرنطینه تعارف داده آمدیم به گمرکخانه و به تذکره قول کشیدند آمدیم به قهوه‌خانه مشهدی علی. شب آنجا ماندیم صبح بلیط گرفته به اولوخانی آمدیم، در قهوه‌خانه منزل گرفتیم شب آنجا مانده، صبح بلیط ماشین گرفته عازم جلفا، و در راه ماشین برای ما خوب گذشت تا جلفا رسیدیم. از جلفا طرف ایران گذشتیم. از آنجا فایتون دیده یکسره تبریز آمدیم. در عرض هفت روز از اسلامبول به تبریز آمدیم و به زیارت قبله گاهی و اخوان کرام نایل شده از سلامتی حالات نهایت خوشحال شدیم. --------------- :متن برگرفته از [http://www.ical.ir/item/مقالات/سفرنامه-مکه-/-حاج-محمد-تقي-جورابچي.html کتابخانه مجلس شورا] [[رده:سفرنامه‌ها]] 4t69ksxqr8zmyk2xy3bcg4t3n9908qg 4 26273 300721 193837 2026-09-29T16:21:47Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[ویکی‌نبشته:چرا حساب بسازیم؟]] 300721 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[ویکی‌نبشته:چرا حساب بسازیم؟]] 8tj1vtg0fkdkihu5m6goai55qkaiuek 300723 300721 2026-09-29T16:56:04Z Hanooz 17889 تغییر هدف تغییرمسیر از [[ویکی‌نبشته:چرا حساب بسازیم؟]] به [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] 300723 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] sg8ctf9z25gn0jwvhb3k81afaih9304 4 28732 300841 300518 2026-09-29T19:37:16Z Hanooz 17889 /* عمومی */ 300841 wikitext text/x-wiki {{سیاست}} {{process header | title = سیاست حذف | section = | previous = [[ویکی‌نبشته:سیاست‌ها و رهنمودها|سیاست‌ها و رهنمودها]] | next = | shortcut = [[ویکی‌نبشته:ح]] | notes = سیاست حذف ویکی‌نبشته، شرایطی را که تحت آن مدیران می‌توانند صفحات را حذف کنند مشخص می‌کند. اگرچه هر کاربری می‌تواند محتوای یک صفحه را خالی کند، صفحه همچنان در دسترس باقی می‌ماند و نسخه‌های پیشین آن از طریق تاریخچهٔ ویرایش‌ها قابل مشاهده است. هنگامی که صفحه‌ای حذف می‌شود، تاریخچهٔ ویرایش‌های پیشین آن برای کاربران غیرمدیر قابل مشاهده نیست. تنها مدیران توانایی حذف و احیای صفحات را دارند. }} == سیاست: معیارهای حذف == === اجماع === اگر گمان می‌کنید اثری ناقض حق تکثیر است، می‌توانید آن را در [[ویکی‌نبشته:بحث‌های حق تکثیر]] مطرح کنید. اگر معتقدید مقاله‌ای در ویکی‌نبشته جایی ندارد، اما با هیچ‌یک از معیارهای حذف سریع در زیر مطابقت ندارد، می‌توانید آن را در [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف]] فهرست کنید. این بحث دست‌کم یک هفته (برای [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف|پیشنهادهای حذف]]) یا دو هفته (برای [[ویکی‌نبشته:بحث‌های حق تکثیر|بحث‌های حق تکثیر]]) ادامه خواهد داشت. اگرچه هر کاربری می‌تواند در بحث دربارهٔ این پیشنهاد شرکت کند، تنها ویرایشگران باسابقه می‌توانند رأیی با وزن (اعتبار تصمیم‌گیری) ثبت کنند. === حذف سریع === {{shortcut|ویکی‌نبشته:معیارهای حذف سریع}}سیاست حذف ویکی‌نبشته به مدیران اجازه می‌دهد صفحاتی را که با یک یا چند مورد از معیارهای حذف سریع (معمولاً CSD نامیده می‌شود) مطابقت دارند، بدون تشریفات حذف کنند. اگر با حذف سریع صفحه‌ای مخالفید، می‌توانید در [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف]] به آن اعتراض کنید (بخش «[[#احیا|احیا]]» را ببینید). صفحاتی که با یکی از معیارهای حذف سریع مطابقت دارند باید با الگوی مناسب همان معیار (یا {{tl|حذف سریع}}) برچسب بخورند و ''نباید'' در [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف]] گزارش شوند (به [[:رده:درخواست‌های حذف سریع|رده]] نگاه کنید). هنگام برچسب‌گذاری یک صفحه برای حذف سریع، لطفاً دلیل حذف را این‌گونه بنویسید: <nowiki>{{حذف سریع|دلیل حذف}}</nowiki>. <!-- لطفاً لنگرهای (anchor) هر معیار را حذف نکنید؛ این‌ها برای پیوند دادن استفاده می‌شوند --> ==== عمومی ==== #{{anchor|G1}}'''بدون محتوا یا تاریخچهٔ معنادار'''. این مورد شامل ویرایش‌های آزمایشی (مانند «asdf» یا «آیا واقعاً می‌توانم اینجا صفحه بسازم؟»)، مزخرفات آشکار، یا خرابکاری ساده می‌شود. #{{anchor|G2}}'''محتوای دوباره فرستاده شده''' که پیش‌تر طبق این سیاست حذف، حذف شده است، مگر آنکه به‌گونه‌ای قابل‌توجه بازنویسی شده باشد که دلیل حذف پیشین را زیر سؤال ببرد. #{{anchor|G3}}'''مشارکت‌کنندهٔ تحریم‌شده:''' محتوایی که تنها توسط کاربری تحریم‌شده و پس از تحریم شدنش ایجاد و ویرایش شده، در جایی که احتمال سوءنیت وجود دارد. مشارکت‌های خوب یک کاربر تحریم‌شده باید پذیرفته شود، اما هرجا احتمال سوءنیت وجود داشته باشد، باید همان فرض در نظر گرفته شود. #{{anchor|G4}}'''زائد:''' دو نسخه از یک متن یکسان در صفحات جداگانه، بدون تفاوت قابل‌توجه میان آن‌ها. اثری بدون منبع که نسبت به نسخهٔ منبع‌دار (اسکن‌شده) [[Wikisource:Versions#Why_not.3F|زائد]] است. #{{anchor|G5}}'''خارج از محدوده:''' محتوایی که آشکارا خارج از محدودهٔ ویکی‌نبشته قرار دارد (مانند آگهی‌های تبلیغاتی یا توضیحات کتاب بدون متن). این مورد شامل آثاری که به پروژهٔ دیگری از ویکی‌مدیا تعلق دارند ''نمی‌شود'' (بخش '''مقالات ترنسویکی‌شده''' را ببینید). #{{anchor|G6}}'''نقض حق تکثیر:''' محتوایی که به‌روشنی و اثبات‌شده ناقض حق تکثیر است، یا محتوایی که پیش‌تر به دلیل نقض حق تکثیر حذف شده، یا صفحات پدیدآورندگانی که تمام آثارشان دارای حق تکثیر است. #{{anchor|G7}}'''درخواست پدیدآورنده:''' حذف به درخواست پدیدآورنده، در صورتی که پدیدآورنده تنها مشارکت‌کنندهٔ قابل‌توجه باشد، درخواست از سرِ سوءنیت نباشد، و محتوا به سود ویکی‌نبشته نباشد. اگر پدیدآورنده صفحه را خالی کند، این کار می‌تواند به‌عنوان یک درخواست در نظر گرفته شود. #{{anchor|G8}}'''رده‌های مبتنی بر شخص یا اثر:''' رده‌هایی که ویژگی تعریف‌کنندهٔ آن‌ها مبتنی بر شخص یا مبتنی بر اثر است. به [[راهنما:رده‌بندی#رده‌های مستثنا شده|راهنما:رده‌بندی § رده‌های مستثنا شده]] مراجعه کنید. #* '''رده‌های مبتنی بر شخص:''' رده‌هایی که ویژگی تعریف‌کنندهٔ آن‌ها مبتنی بر شخص است. این مورد شامل، اما نه محدود به، رده‌های مبتنی بر پدیدآورنده مانند «آثار ''نام پدیدآورنده''» است که برای دربرگرفتن آثار یک پدیدآورندهٔ خاص در نظر گرفته شده‌اند (در عوض، آثار را در صفحهٔ پدیدآورنده فهرست کنید). #*: استثناهایی برای رده‌هایی وجود دارد که نام شخص نشان‌دهندهٔ یک نهاد اداری (مانند دولت مرتبط با یک رئیس‌جمهور خاص آمریکا)، یک دورهٔ سلطنتی (مانند حکومت یک پادشاه بریتانیایی خاص)، یا موارد مشابه باشد؛ این‌ها مشمول حذف سریع طبق این معیار نیستند. #* '''رده‌های مبتنی بر اثر:''' رده‌هایی که تنها برای دربرگرفتن صفحات یک اثر خاص در نظر گرفته شده‌اند (در عوض، فهرست مطالب را در صفحهٔ اصلی اثر ارائه دهید). #{{anchor|G9}}'''صفحات پدیدآورنده بدون هیچ اثر قابل‌میزبانیِ فهرست‌شده.''' ==== مقالات و تصاویر ==== #{{anchor|A1}}'''مقالات [[m:transwiki|ترنسویکی‌]]شده''' به پروژه‌ای دیگر، یا تصاویری که با ذکر مشارکت‌کنندهٔ اصلی در [[commons:|ویکی‌انبار]] بارگذاری شده‌اند. #{{anchor|A2}}'''محتوای غیرقابل‌توجه''' که به‌طور قابل‌توجهی داوری همتا نشده یا پیش‌تر در ویرایش یا مجمعی معتبر منتشر نشده است. #{{anchor|A3}}'''آثار فاقد اطلاعات پدیدآورنده'''، در جایی که تلاشی معقول برای یافتن این اطلاعات و تماس با کاربری که متن را افزوده صورت گرفته است. توجه داشته باشید این مورد شامل متونی که پدیدآورندهٔ آن‌ها ناشناخته است نمی‌شود. ==== گوناگون ==== #{{anchor|M1}}'''حذف فرایندی:''' حذف به‌عنوان بخشی از انتقال صفحه یا ادغام تاریخچه، تا زمانی که اقدامِ نیازمند به حذف، بحث‌برانگیز نباشد. #{{anchor|M2}}'''تغییرمسیرهای غیرضروری''' از عنوان‌هایی که در هفتهٔ گذشته ایجاد شده‌اند، یا تغییرمسیرهای قدیمی‌تری که دست‌کم دو ماه با <code><nowiki>{{subst:dated soft redirect|"[[عنوان تازه]]"}}</nowiki></code> برچسب خورده‌اند. تغییرمسیر به صفحاتی که وجود ندارند را می‌توان در هر زمانی حذف کرد. تغییرمسیرهای غیرضروری شامل حالت‌های جایگزینِ حروف بزرگ/کوچکِ ترکیبی می‌شود (یک تغییرمسیر با حرف اول بزرگ برای همهٔ کلمات کافی است)، و نیز تغییرمسیرهای ناشی از انتقال صفحه که عنوان اصلی نادرست بوده است. #{{anchor|M3}}'''تغییرمسیرهای بین‌فضای‌نامی''' از فضای نام اصلی به هر فضای نام دیگر. #{{anchor|M4}}'''صفحهٔ بحث یتیم:''' صفحهٔ گفتگویی برای محتوای حذف‌شده یا ناموجود. === پیشینه === <div style="border:1px solid #AAA; padding:0.5em; margin:1em;">این معیارها به‌صورت ''آزمایشی'' استفاده می‌شوند و هنوز تثبیت نشده‌اند.</div> این معیارها می‌توانند توسط مدیران برای بستن سریع [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف|پیشنهادهای حذف]] استفاده شوند، هرچند نمی‌توان از آن‌ها برای حذف صفحه‌ای پیش از آغاز چنین بحثی استفاده کرد. چنین حذف‌هایی در [[:en:Wikisource:Proposed deletions/Archives|بایگانی پیشنهادهای حذف]] قابل مشاهده‌اند و به‌آسانی می‌توان آن‌ها را بازبینی یا به چالش کشید. برای بحث بیشتر، به «[[:en:Special:PermanentLink/9125147#Precedent_deletion_criteria|معیارهای حذفِ مبتنی بر پیشینه]]» مراجعه کنید. # '''رده‌ها برای آثار یک پدیدآورنده'''، در جایی که یک نمایهٔ استاندارد‌شدهٔ [[ویکی‌نبشته:شیوه‌نامه#صفحات پدیدآورندگان|پدیدآورنده]] وجود دارد و همهٔ صفحات در آن فهرست شده‌اند. #: – <small>نگاه کنید به: [[ویکی‌نبشته:شیوه‌نامه]].</small> #: – <small>بحث‌ها: «[[:en:Wikisource:Scriptorium/Archives/2005-09#Author pages|صفحات پدیدآورنده]]» (دفترخانه، ۲۰۰۵-۰۹)، «[[:en:Wikisource:Scriptorium/Archives/2005-10#Author Template|الگوی پدیدآورنده]]» (دفترخانه، ۲۰۰۵-۱۰)، «[[:en:Wikisource talk:WikiProject on infrastructural and guidance development/Archives/2006-01#Categorisation|رده‌بندی]]» (ویکی‌پروژه IGD، ۲۰۰۶-۰۱).</small> #: – <small>پیشینه‌ها: [[:en:Wikisource:Proposed deletions/Archives/2006/09#Category:Harold Frederic and Category:James Fenimore Cooper|۲۰۰۶/۰۹]]</small>. # '''«کپی‌دامپ» (Copydump)'''، یعنی آثاری که از متن OCRِ کپی‌وپیست‌شده با قالب‎بندی یا پاک‌سازیِ حداقلی یا بدون آن تشکیل شده‌اند. #: – <small>نکته: معمولاً شروع دوباره از ابتدا ساده‌تر از تلاش برای پاک‌سازیِ متن OCR ضعیف‌تولیدشده است</small> #: - <small>بحث‌ها: «[[:en:Wikisource:Scriptorium/Archives/2019-10#Request for comment: Are drop by copy and pastes still in scope?|درخواست نظر: آیا کپی‌وپیست‌های سرسری هنوز در حیطهٔ کار ما هستند؟]]» (دفترخانه، ۲۰۱۹-۱۰)، «[[:en:Wikisource:Scriptorium/Archives/2021-02#Copydumps|کپی‌دامپ‌ها]]» (دفترخانه، ۲۰۲۱-۰۲)</small> #: - <small>پیشینه‌ها: [[:en:Wikisource:Proposed_deletions/Archives/2019#Mission to Gelele, King of Dahome|۲۰۱۹/۱۰]]، [[:en:Wikisource:Proposed_deletions/Archives/2021#The_Coming_of_the_White_Men_OCR_text|۲۰۲۱/۰۳]]</small> == احیا == هر حذفی را می‌توان با نوشتن دلایل موافق در [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف]] و با پیشوند «احیا» به چالش کشید. برای نمونه: <code><nowiki>== احیای [[نمونه]] ==</nowiki></code> == در عمل == * برای صفحاتی که باید سریعاً حذف شوند، لطفاً طبق راهنمای آن، {{الگو|حذف سریع}} را به صفحهٔ موردنظر بیفزایید. * برای صفحاتی که نیاز به بحث دربارهٔ حذف دارند، لطفاً {{الگو|حذف}} را بیفزایید، سپس بحث را در صفحهٔ پیشنهاد ایجاد کنید. * اگر می‌خواهید در بحثی دربارهٔ حذف مشارکت کنید، این کار در [[ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف]] انجام می‌شود. * اگر می‌خواهید در بحثی دربارهٔ حق تکثیر مشارکت کنید، این کار در [[ویکی‌نبشته:بحث‌های حق تکثیر]] انجام می‌شود. * پرسش‌های عمومی در [[ویکی‌نبشته:دفترخانه]] پذیرفته می‌شوند. == همچنین ببینید == * [[ویکی‌نبشته:آنچه ویکی‌نبشته دربرمی‌گیرد]] mn4ejcquxo3f8fwg9lfxuhbrqbcs9ct 0 31451 300866 276725 2026-09-29T20:11:36Z Hanooz 17889 {{حق تکثیر مشکوک}} 300866 wikitext text/x-wiki {{حق تکثیر مشکوک}} {{سرصفحه | عنوان = زینت‌المجالس | مؤلف = محمد بن ابیطالب مجدی | قسمت = | قبلی = | بعدی = | یادداشت =تاریخ: سده یازدهم{{سخ}}ناشر فیزیکی: کتابخانه سنایی{{سخ}}منبع بارگذاری برخط: [http://lib.ahlolbait.com/book/read/32577/زینت-المجالس/page/20/42789 پورتال تحقیقاتی اهل‌البیت]{{سخ}}(متن در مالکیت عمومی به خاطر قدمت) | مصحح = احمد احمدی }} {{Navbox with collapsible groups | name =دربارهٔ کتاب | state = | group2 =دربارهٔ کتاب | abbr2 = برابرها | state2 = collapsed | list2 = مقدمه نسخه چاپی کتابفروشی سنائی زینة المجالس چنانچه از نامش پیداست کتابی است تاریخی که در موضوعات متنوعه برشتهٔ تألیف درآمده و مؤلف آن مجد الدین محمد بن ابی طالب الحسینی الحائری از دانشمندان عصر صفویه؛ این کتاب را در نه جزء و هر جزء را در ده فصل ترتیب داده ولی دو فصل از آخر جزء نهم را گویا موفق باتمام آن نشده یا بعللی غیر معلوم بنام مؤلف جزء کتاب نیامده است. چنان‌که در چندین چاپ که از این کتاب بنظر رسیده، نساخ در اواخر فصل هشتم متذکر این معنی شده‌اند و سپس فصل نهم و دهم را زیر عنوان (ملحقات) بآن افزوده و اشاره نکرده‌اند که نویسنده و اضافه‌کننده این دو فصل کیست ولی این دو فصل طبق همان عنوان و ترتیبی که مؤلف در اول جزء نهم مقرر کرده باتمام رسیده است. این کتاب دفعات متعددی چاپ شده که خود حاکی از مورد علاقه بودن آن برای عموم است اکنون معرفی آقای خان‌بابا مشار را که چاپهای متعدد آن را دیده‌اند در اینجا از کتاب (فهرست کتب چاپی) ایشان نقل می‌کنیم «زینة المجالس سید مجد الدین محمد بن ابی طالب حسینی حائری متخلص بمجدی تاریخ تألیف ۱۰۰۴ قمری طهران ۱۲۶۲ ق، سنگی، خط حبیب اللّه افشار قزوینی طهران ۱۲۷۶ ق خط محسن بن حبیب اللّه جردقانی رحلی. طهران ۱۲۶۹ ق رحلی بدون شماره صفحه. طهران اخوان کتابچی اسلامیه ۱۳۵۹ ق، رحلی ۵٬۵ ص (گویا. ۱۳۶ ق باشد همان نسخه‌ایست که برای مقابله در این طبع مورد استفاده قرار گرفت). و ۲۱۷۰ ق و ۱۲۶۹ ق و ۱۲۶۶ ق ایران ۱۳۰۹ ق سنگی ۴۸۹ صفحه» با اینکه بچند نسخه از چاپهای متعدد از آن برخوردیم-و با مورد علاقه بودن این کتاب چنانچه رسم اکثر نسخه‌های چاپی سنگی بوده همه از هم اقتباس کرده و مغلوط چاپ کرده بودند مخصوصاً جمله‌های عربی آنها که غالباً غیر خوانا بطبع رسیده بود ولی تا آنجا که میسر بود در تصحیح آن کوشش بعمل آمد چنانچه با تطبیق این نسخه با سایر نسخ سنگی صادق بر مدعی است مدیر کتابفروشی سنائی آقای داود شیرازی که از جوانان فرهنگ دوست ایران و ناشر آثار بزرگان و از خدمتگزاران عالم علم و ادب است این کتاب نفیس را از حالت اولیه خارج و با چاپ و اسلوبی زیبا بپژوهندگان دانش بارمغان می‌فرستد احمد احمدی اردیبهشت ۱۳۴۲ }} = فهرست درون‌مایه = کتاب زینت‌المجالس از ۹ جزء تشکیل شده که هر جزء خود به ۱۰ فصل بخش می‌شود. عنوان‌های فصل‌ها در زیر به شکلی خلاصه‌تر از عناوین طولانی اصلی درج شده‌اند: {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء یکم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل یک|معرفت آفریدگار]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل دو|معجزات انبیا]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل سه|کرامات اولیاء]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل چهار|ملوک عجم]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل پنج|خلفاء راشدین]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل شش|پادشاهان اسلام، معاصر عباسیان]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل هفت|خاصیت عدالت]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل هشت|سیرت‌های ملوک]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل نه|لطایف و ظرایف سخنان اهل زمان]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء یک: فصل ده|کیاست ملوک عدالت‌آیین]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء دوم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل یک|توقیعات ملوک و سلاطین]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل دو|فواید تدبیرات صایب که از ملوک و سلاطین صدور یافته]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل سه|فراست ارباب کیاست]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل چهار|تدبیرات ارباب دولت و دفع اعدا]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل پنج|کفایت و حسن سلوک ایشان]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل شش|مواعظ حکماء نسبت بسلاطین]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل هفت|اجوبه حسنه که عقلا در برابر سوالات تقدیم نموده‌اند]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل هشت|غرایب احکام و نوادر قضایا که از ائمه و قضات صدور یافته]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل نه|نوادر حکایات دبیران]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء دو: فصل ده|شمه‌ای از لطایف حکایات ندما و معاشران]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء سوم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل یک|معالجات غریبه که از اطباء مسیحادم صدور یافته]]{{سخ}} ۲. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل دو|احکام غریب و عجیب که از منجمان ماهر صادر گشته]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل سه|مجملی از احوال شعرا]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل چهار|شمه‌ای از احوال مغنیان و مخترع علم موسیقی و منشأ اختراع آن فن]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل پنج|عقلای صاحب کیاست و ازکیای با فطنت]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل شش|نوادر احکام مُعبّران]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل هفت|حیا و آزرم]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل هشت|تواضع و مکارم اخلاق و فواید حسن اتفاق]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل نه|حلم و صفت عفو]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء سه: فصل ده|علو همت]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء چهارم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل یک|فواید ادب]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل دو|شفقت و مرحمت]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل سه|تسلیم و توکل]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل چهار|سخاوت]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل پنج|ضیافت]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل شش|شجاعت]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل هفت|صبوری]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل هشت|شکرگذاری]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل نه|زهد و ورع و پرهیزکاری و تقوی و دینداری]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء چهار: فصل ده|حزم و احتیاط در عواقب امور و تأمل نمودن در قضایای نزدیک و دور]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء پنجم}} |{{brace2|10|r}} |۱: [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل یک|فواید جهد و اجتهاد در امور و خسران تغافل و تجاهل موفور]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل دو|فضیلت خاموشی عجل و رجحان نطق بوقت]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل سه|وفا و عهد و حسن میثاق]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل چهار|اصلاح ذات البین و احتراز از قطع صله رحم]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل پنج|فواید کتمان راز]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل شش|امانت]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل هفت|مکارم اخلاق و محاسن شیم]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل هشت|ثبات نیت و استقامت عزیمت]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل نه|فواید مشورت]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء پنج: فصل ده|اختلاف طبایع آدمیان]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء ششم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل یک|ارباب حسد]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل دو|حرص]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل سه|طمع]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل چهار|دزدان و عیاران]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل پنج|لطایف احوال گدایان]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل شش|دروغ]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل هفت|پادشاهان ظالم]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل هشت|بخل و امساک]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل نه|نقض عهد و خلف وعده]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء شش: فصل ده|حمق و نادانی]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء هفتم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل یک|درشت‌خویی و فظاظت]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل دو|خست و دنایت]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل سه|اسراف]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل چهار|خیانت در ملک و مال]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل پنج|زنا و ناحفاظی]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل شش|کفران نعمت]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل هفت|غمز و سعایت]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل هشت|تعجیل]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل نه|احوال مردم بداصل بداعتقاد و وجوب احتراز و اجتناب از طایفه جاهل‌نهاد]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء هفت: فصل ده|زنان پارسا و نیکوسیرت خردمند صاحب تدبیر و زنان ناپارسای صاحب تزویر]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء هشتم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل یک|فواید خدمت ملوک و سلاطین]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل دو|عواید خوف و فواید رجا]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل سه|بیین دعاهای مستجاب]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل چهار|تفألات]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل پنج|فرج بعد الشده و فرح بعد الغم]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل شش|ذکر مردمی که بدست جماعتی قطاع‌الطریق گرفتار گشته و بفضل الهی از آن خلاص یافتند]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل هفت|ذکر جماعتی که بمحنت سباع ضاره مبتلا شده و بعنایت الهی از آن بلا خلاص یافتند]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل هشت|ذکر جماعتی که ببلای عاشقی گرفتار شدند و برخی بمراد خود رسیدند و بعضی دست در گردن مقصود حمایل نتوانستند کرد]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل نه|ذکر جماعتی که بورطه هلاک افتادند و خلاصی یافتند]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء هشت: فصل ده|عجایب قضا و غرایب قدر]] |- {|{{table style|mc}} |{{sc|جزء نهم}} |{{brace2|10|r}} |۱. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل یک|غرایب خلقت آدمیان و طول عمر ایشان]]{{سخ}}۲. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل دو|ممالک جهان، تاریخ بعضی از شهرهای ایران]]{{سخ}}۳. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل سه|عمارات رفیعه]]{{سخ}}۴. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل چهار|غرایب و طلسمات عجایب]]{{سخ}}۵. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل پنج|خاصیت و طبیعت بهایم اهلی و وحشی]]{{سخ}}۶. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل شش|سباع ضاره و حیوانات موذی]]{{سخ}}۷. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل هفت|غرایب طیور و خواص بعضی مرغان]]{{سخ}}۸. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل هشت|مطایبات اکابر و اصاغر و بعضی از سخنان هزل]]{{سخ}}۹. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل نه|سلطنت مغولان از زمان دولت چنگیزخان تا اوان دولت جغتایی در بلاد ایران و توران]]{{سخ}}۱۰. [[زینت‌المجالس/جزء نه: فصل ده|صفویه]] |- [[رده:شیعه]] gghwekqxhcq4moe3a363clsi2xb9wyf 0 31574 300868 277764 2026-09-29T20:15:15Z Hanooz 17889 300868 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ مصحح زنده}} {{سرصفحه | عنوان = تفسیر قرآن پاک | مؤلف = مؤلف ناشناس | قسمت = | قبلی = | بعدی = | یادداشت ={{سخ}}منبع تایپ: تفسیر قرآن پاک جلد: ۱  نویسنده:رواقی، علین ناشر:سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی. محل نشر: تهران. سال نشر: ۱۳۸۳ {{سخ}}منبع بارگذاری برخط: [http://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/19139 کتابخانه نور]{{سخ}}(متن در مالکیت عمومی به خاطر قدمت) }} {{Navbox with collapsible groups | name =درباره کتاب | state = {{{state|}}} | group2 =درباره کتاب | abbr2 = برابرها | state2 = collapsed | list2 = '''تفسیر قرآن پاک''' از کهن‌ترین تفسیرهای [[قرآن]] به [[زبان فارسی]] است. امروز بخش کوچکی از آن بازمانده است و نویسندهٔ اثر هم دانسته نیست. تاریخ نوشته‌شدنش قرن چهارم یا اوایل قرن پنجم قمری است و احتمالاً قدمت آن از آنِ ترجمهٔ [[تفسیر طبری]] اندکی کم‌تر است. این اثر ترجمهٔ اثری عربی نیست بلکه مستقیم به فارسی نوشته شده است و واژه‌های عربی در ''تفسیر قرآن پاک'' به نسبت کم به کار رفته است. نسبت شمار واژه‌های عربی به آنِ فارسی در آن، از ''[[شاهنامه]]'' بیشتر، با ''[[تاریخ بلعمی]]'' برابر و از ''[[کشف‌المحجوب (هجویری)|کشف‌المحجوب]]'' هجویری کم‌تر است.<ref>حافظ محمودخان شیرانی، «مقدمه»، ناشناس، ''تفسیر قرآن پاک''، ترجمهٔ مقدمه از عارف نوشاهی، چهل و سه.</ref> شماری از واژه‌های عربی که در فارسی متداول امروز به صورت وام‌واژه به کار می‌روند در این اثر به فارسی ترجمه شده‌اند. چنان‌که ''زکات'' را ''دهش''،<ref>''تفسیر قرآن پاک''، ۲۱ و ۱۳۵</ref> ''نهی'' را ''باززد کردن''<ref>''تفسیر قرآن پاک''، ۲۴، ۶۰ و ۱۳۶</ref> ترجمه کرده است. منبع اطلاعات: {{یادکرد|کتاب=تفسیر قرآن پاک|کوشش=به کوشش دکتر علی رواقی و مقدمهٔ حافظ محمودخان شیرانی و ترجمهٔ مقدمه از عارف نوشاهی|شهر=تهران|چاپ=دوم|ناشر=پژوهشگاه علم انسانی و مطالعات فرهنگی|سال=۱۳۸۵|شابک= ISBN 964-459-910-1}} }} == متن تفسیر == '''وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ اَلَّذِینَ اِعْتَدَوْا مِنْکُمْ فِی اَلسَّبْتِ{{سر خط}} و لقد عرفتم خبر قوم   الّذین اعتدوا فی السّبت فجاوزوا عن حدود اللّه تعالی باخذ الحیتان یوم السّبت و هم قوم کانوا فی زمن داود علیه السّلام علی شطّ بحیرة الطّبریّة فنهوا عن اخذ الحیتان یوم السّبت فاخذوها و استحلّوا باخذها فمسخهم اللّه تعالی فَقُلْنٰا لَهُمْ کُونُوا قِرَدَةً خٰاسِئِینَ صاغرین ذلیلین.''' و قصهٔ آن چنان بود که قومی بودند اندر شارستان ایله، اندر ایّام داود علیه السّلام؛ و این ایله جاییست بر کنارهٔ دریای طبریه، و اندران دریا ماهیی بوده‌است که آنرا زاهده خواندندی و روز شنبد از هرجایی از دریاها ماهیان به زیارت وی آمدندی چنانکه روی آب از ماهی پوشیده گشتی. ایزد تعالی به داود علیه السّلام وحی کرد که قوم خود را بگوی تا روز شنبد ماهی نگیرند، و گرفتن آن حلال ندارند؛ و ایشان یک چندی برین جمله فرمان نگاه می‌داشتند. پس مردی چند ازین ناپاکان بی‌باکان، شیطان مریشان را بران داشت که روز آدینه حوضها ساختند وز دریا آب را بدین حوضها راه دادند. چون روز شنبد بودی ماهی بسیار بیامدی بر اثر آب، اندرین حوضها گرد آمدندی، و ایشان بشدندی و بند آب را ببستندی تا ماهی اندران حوضها بماندی و باز   نتوانستی گشت. چون روز یک‌شنبد بودی برفتندی و آن ماهیان را بگرفتندی و گفتندی ما روز یک شنبد می‌گیریم نه روز شنبد. مردمان آن شهر بر سه قسمت شدند: یک گروه با ایشان یار شدند به گرفتن ماهی و گفتند راست گویند این روز یک‌شنبد گرفته می‌شود نه روز شنبد. و یک گروه با ایشان بدین موافقت نکردند و با ایشان نساختند و گرفتن ماهی روا نداشتند؛ و یک گروه خاموش بودند و با این ماهی‌گیران بساختند. مهمان ایشان می‌شدند  . و این مردمان که ماهی نگرفتند و به گرفتن رضا ندادند، به میان شهر دیوالی برکشیدند و ازیشان جدا شدند. پس همی شبی از شبها ایزد تعالی آن قوم را که ماهی گرفته بودند کپیان گردانید، و چون روز شد این مردمان مصلح در شارستان خود بگشادند و بیرون آمدند و آن در شارستان دیگر گشاده نشد. عجب داشتند و چون روز بلند برآمد، از سوی دیوال، کسی را برفرستادند تا به بامهای ایشان فرو شد. یافتند مریشان را همه کپیان گشته. خروش برداشتند و درهای شارستان بگشادند و اندر آمدند. یافتند اندر خانها، ده‌گان و پنج‌گان و کم‌وبیش مرد و زن کپی گشته. پرسیدندی ایشان را که فلان توی و فلان کدامست؟ سر می‌جنبانیدندی و به زبان سخون نتوانستندی گفت. این همه سه روز بزیستند و از پس آن هلاک شدند؛ و آنکه نگرفته بودند ماهی، همه برستند. اندرین سه دیگر گروه که با ایشان نان خوردند و مداهنت کرده بودند و ایشان را از ان فعل بد باز نداشته بودند، علما اختلاف کردند. گروهی گویند که ایشان برستند و گروهی گویند که ایشان نیز کپی گشتند. ابن‌عباس رحمة اللّه علیه گوید: کاشکی   بدانمی که با آن سوم گروه چه کردند. وز علما کسی گفته است-'''یا لها من آکلة ما أوخمها'''-ای چه ناگوارنده خورشی بوده‌است. اینست قصه، و اینست که خداوند تعالی گفت: :'''فَقُلْنٰا لَهُمْ کُونُوا قِرَدَةً خٰاسِئِینَ ای صیّرناهم جمیعا ذلیلین مبعّدین عن رحمة اللّه تعالی''' کپیان گردانیدیم ایشان را ذلیل و نژند و خوار، و دور از رحمت ما :'''فَجَعَلْنٰاهٰا نَکٰالاً لِمٰا بَیْنَ یَدَیْهٰا وَ مٰا خَلْفَهٰا.''' :'''فَجَعَلْنٰاهٰا: تلک المسخة و قیل تلک القریة''' گفت آن فعل که با ایشان کردیم و آن شارستان را و اهل آن شارستان را :'''نَکٰالاً لِمٰا بَیْنَ یَدَیْهٰا عبرة و عقوبة''' آن را نمونه‌ای گردانیدیم ایشان را و شارستان ایشان را. و معنی نکال عقوبتی بود بازدارنده. معنی آن باشد که چون به گناهی کسی را عقوبتی رسانند هرکه آن ببیند یا بشنود، باز باشد از ان فعل، که آن‌چنان عقوبت واجب آید. :'''لِمٰا بَیْنَ یَدَیْهٰا وَ مٰا خَلْفَهٰا من القری''' آن شارستانهایی که در پیش آن بود و آن شارستانهایی که در پس آن شهر بود بدین مسخ‌کردن ایشان عبرتی بود مرین همه را. و گروهی گویند آن مسخ عقوبت آن گناهان بود که ایشان کرده بودند پیش از گرفتن ماهی و پس از گرفتن ماهی :'''وَ مَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِینَ زجرا و تخویفا للمؤمنین''' گفت آنچه با ایشان کردیم اندران پند است مر مؤمنان را، تا بدانند که با خداوند تعالی دلیری نباید کرد و فرمان و نهی ویرا خرد نباید داشت :'''وَ إِذْ قٰالَ مُوسیٰ لِقَوْمِهِ و اذکر حین قال موسی لقومه لبنی اسرائیل.''' گفت یاد کن که موسی علیه السّلام مر گروه خود را چه گفت :'''إِنَّ اَللّٰهَ یَأْمُرُکُمْ أَنْ تَذْبَحُوا بَقَرَةً''' گفت خداوند تعالی مر شما را فرموده‌است تا گاوی بسمل کنید. :'''قٰالُوا أَ تَتَّخِذُنٰا هُزُواً أتستهزئنا  یا موسی.''' گفتند: یا موسی بر ما فسوس می‌کنی؟ و قصهٔ   آن چنان بود که ایزد تعالی به موسی وحی کرده بود و گفته، که هرجا که کشته‌ای یابید و ندانید که، که کشته‌است قیاس گیرید تا به کدام ده و محلت نزدیک‌ترست. پس از ان ده و محلت پنجاه پیر را بگیرید و گاوی یک‌ساله را با خود ببرید به وادیی که آنرا وادی قذرون گویند. آن گاو را آنجا بسمل کنند. پس این پنجاه پیر دست بران نهند و به خدای عز و جل سوگند گویند که ما این مرد را نکشتیم و کشندهٔ او را نشناسیم. چون این سوگند بخورده باشند از قصاص برهند. اما ایشان را بگیرند و خون‌بها بستانند. شریعت موسی علیه السّلام برین جمله بود. چون روزگاری برین برآمد، مردی بود اندر بنی اسرائیل، او را عامیل گفتندی و مالی بسیار بود مرو را، و دو عم‌زاده بود مرو را. هردو بهم جای بسگالیدند تا مرو را بکشند، بر آنچه تا مال وی به میراث برگیرند. و از عکرمه روایت آرند که او گوید که بنی اسرایل را یکی مسجد بود. آن را دوازده در بود از آنچه ایشان دوازده سبط بودند هرسبطی را دری بود. این مرد چون عامیل را بکشت بر دری از درهای آن مسجد برد و بیفگند. چون روز شد مردمان آن ره را بگرفتند، و بریشان به خون دعوی کردند. ایشان به نزد موسی آمدند. گفتند: یا موسی ما این دیت بدهیم و سوگند بخوریم، اما این زشت نامیی باشد که بر ما نشیند. دعا کن خداوند خود را تعالی تا به ما باز نماید که او را که کشته‌است. آنگه موسی علیه السّلام ایشان را بفرمود به فرمان خدای عز و جل تا گاوی را بگیرند و بسمل کنند و اندامی از آن او بر کشته نهند تا ایزد تعالی او را به سخون آرد و بگوید که او را که کشته‌است. گفت: این گاو بیافتند به نزدیک کسی، و آن به قیمت روز از وی بخواستند. او می‌گفت به ده دینار کم ندهم. شگفت آمد ایشان را از وی. گفتند: گاوی را ده دینار! باز آمدند به نزد موسی، و گفتند که گاو به ده دینار می‌کم ندهد، موسی گفت: حق اوست اگر نفروشد. بازگشتند  . باز گفتند بیست دینار بدهیم. گفت: پنجاه دینار کم ندهم. باز آمدند به نزد موسی، و موسی همان جواب داد. بازگشتند به خداوند گاو. گفتند: پنجاه دینار بدهیم. گفت: صد دینار کم ندهم. باز همچنین، باز می‌آمدند و باز می‌رفتند تا بدانجا رسید، گفت: تا پوست او پر زر ندهید بندهم. چاره ندیدند و پوست او پر زر بدادند و بخریدند. ازین جهت اندر خبر آمده‌است عن رسول اللّه صلّی اللّه علیه و سلّم انّ بنی اسرایل لمّا شدّدوا علی انفسهم فشدّد اللّه علیهم؛ و بعضی گویند این تشدید و خود نهادن آن بود که چون موسی علیه السّلام ایشان را گفت: گاوی بکشید. اگر ایشان برفتندی و گاوی بکشتندی، مراد ایشان خود بحاصل آمدی. اما بر خود دشوار گرفتند. اول گفتند :'''أَ تَتَّخِذُنٰا هُزُواً''' یا موسی تو بر ما فسوس می‌کنی؟ :'''قٰالَ أَعُوذُ بِاللّٰهِ... امتنع باللّه تعالی أَنْ أَکُونَ مِنَ اَلْجٰاهِلِینَ ای من المستهزئین'''  موسی گفت علیه السّلام پر گست بادا، و آن روز مبادا، که من از جملهٔ جاهلان باشم که بر مؤمنان افسوس کنم، که هرکه بر مؤمنان افسوس کند او از جملهٔ جاهلان باشد :'''قٰالُوا اُدْعُ لَنٰا رَبَّکَ سل لأجلنا خالقک.''' آن وقت گفتند: یا موسی بپرس از بهر ما مر خداوند خود را تعالی :'''یُبَیِّنْ لَنٰا مٰا هِیَ''' تا پدید کند ما را که چه گاوست این؟ خردست یا بزرگ؟ :'''قٰالَ إِنَّهُ یَقُولُ قال موسی إن ربی یقول''' گفت موسی علیه السّلام خداوند من چنین گفت :'''إِنَّهٰا بَقَرَةٌ لاٰ فٰارِضٌ وَ لاٰ بِکْرٌ''' این گاویست نه پیر پیر است و نه جوان جوان :'''عَوٰانٌ بَیْنَ ذٰلِکَ و سط بین الصغیر و الکبیر''' میانه گاوی است. گفت اگر ایشان بدین صفت گاوی بخریدندی مراد ایشان بدان حاصل آمدی و لکن بر خود دشخوار گرفتند و باز پرسیدند موسی را علیه السّلام :''' فَافْعَلُوا مٰا تُؤْمَرُونَ ائتمروا بما امرتم و لا تسئلوا.''' گفت فرمان بجای آرید بدانچتان فرموده شد و پس از ین مپرسید از چگونگی گاو بی‌فرمانی کردند و باز به سؤال معاودت کردند :'''قٰالُوا اُدْعُ لَنٰا رَبَّکَ یُبَیِّنْ لَنٰا مٰا لَوْنُهٰا ای ای لون لون البقرة''' گفتند بخوان از بهر ما خداوند خود را، تا پیدا کند ما را، که این گاو بر چه رنگ است؟ :'''قٰالَ إِنَّهُ یَقُولُ إِنَّهٰا بَقَرَةٌ صَفْرٰاءُ''' گفت موسی که خداوند تعالی چنین گفت که آن گاوی است که همه یپوست او زرد است :'''فٰاقِعٌ لَوْنُهٰا''' زرد زرد تا شنگلها و سرونش نیز زرد است :'''تَسُرُّ اَلنّٰاظِرِینَ تعجب النّاظرین الیها''' چنانکه شادمانه گرداند مر نگرندگان را که در وی نگرند، و به شگفت آرد ایشان را. معنی این سخون آنست که آن گاو به زردی چنان باشد که هرکه در وی نگرد به شگفتی بماند و دلش شادمانه گردد. چنانکه در خبر آمده‌است از پیغامبر صلّی اللّه علیه و سلّم که بر شما بادا که نعلین از پوست گاو زرد دارید دل شادمانه گردد و دور باشید ازین نعلینها که از پوست گاو سیاه کنند که آن مر دل را غم افزاید :'''قٰالُوا اُدْعُ لَنٰا رَبَّکَ سئل لأجلنا ربک خالقک''' بار دیگر معاودت کردند و گفتند از بهر ما یکی بخوان مر خداوند خود را :'''یُبَیِّنْ لَنٰا مٰا هِیَ اعاملة هی او غیر عاملة''' تا پدید کند که این گاو چه گاوست؟ کار کن است یا کار ناکن؟ :'''إِنَّ اَلْبَقَرَ تَشٰابَهَ عَلَیْنٰا اشتبهت   علینا صفة البقرة''' کی صفت این گاو پوشیده گشت بر ما، می‌درنیابیم :'''وَ إِنّٰا إِنْ شٰاءَ اَللّٰهُ لَمُهْتَدُونَ الی قاتل عامیل و یقال الی صفة   البقرة ''' گفتند اگر خدای عز و جل بخواهد ما راه بریم بسوی کشندهٔ این کشته، و بازیابیم نشان این گاو؛ و در تفسیر آورده‌اند که اگر ایشان این ان شاء اللّه نگفتندی هرگز این گاو را در نیافتندی    :'''قٰالَ إِنَّهُ و یقول قال موسی ان ربی تعالی یَقُولُ إِنَّهٰا بَقَرَةٌ لاٰ ذَلُولٌ تُثِیرُ اَلْأَرْضَ ای لیس بمذلل ذللتها اثارة الأرض وَ لاٰ تَسْقِی اَلْحَرْثَ مُسَلَّمَةٌ لاٰ شِیَةَ فِیهٰا و لا یستقی علیها بالسواقی.''' گفت آن گاویست که هنوزش بکار اندر نیفگنده‌اند و کار کوفته نگشته‌است به کشت‌کردن و به دلو آب گردانیدن. :'''مُسَلَّمَةٌ لاٰ شِیَةَ فِیهٰا لا عیب علیها''' گفت گاوی باشد بسلامت، که درو عیبی نباشد و نیز گویند گاوی است یک رنگ، که بر همه اندام وی، هیچ‌جای رنگی دیگر نیست، جز از یک رنگ زردی :'''قٰالُوا اَلْآنَ جِئْتَ بِالْحَقِّ قالوا الآن جئت بصفة   الحقّ''' گفتند اکنون نشانی راستی دادی تو ما را. بشدند، بجستند، یافتند این گاو برین نشان، به نزد جوانی نیکوکار بجای مادر خویش، و بخریدند آن گاو از وی به پوست او پر زر، چنانک صفت در قصه گفته آید ان شاء اللّه. یکی قصه گفتیم که حال آن جوان که گاو از وی خریدند چگونه بود. اما به روایتی دیگر آنست. قصهٔ آن چنان بود که مردی از بنی اسرایل مرده شد. از وی فرزندی ماند و زنی و این فرزند مصلح آمد و پارسا و بجای مادر نیکوکار. و اندر بنی اسرایل چنان عادت بودی که کسی را کم دختر بزنی دادندی تا به نزد او از سه چیز یکی نبودی: یا حرفتی دانستی، یا ضیعتی داشتی، یا دست مایه‌ای بودی او را. چون این جوان به جایگاه مردان رسید رغبت افتاد ویرا به تزویج، مادرش گفت: یا فرزند دست مایه نداری و ضیعتی نداری، و حرفتی ندانی کم رغبت کنند مردمان به دادن دختر مر ترا. اما پدرت را گوساله‌ای بود، به خردگی آنرا اندر کوهی برده‌است به امانت به خداوند ابرهیم و اسحق سپرده‌است. برو، آنجا شو به پایان کوه، دعا کن، بگوی یا اله ابرهیم و اسحق امانت پدرم به من باز ده. اگر ایزد تعالی آن گوساله به تو باز رساند تا بر وی ننشینی و کس را برو ننشانی و بی فرمان من آنرا بر کس نفروشی. این جوامرد رفت، به پایان کوه شد، و خداوند را تعالی بخواند، آن گاو را دید که از سر کوه فرود آمدن گرفت و به نزد این جوان آمد و بیستاد و این جوان دست در گردن وی آورد و او را خوش‌خوشک همی آورد. ابلیس لعنه اللّه خواست   که مرو را از راه ببرد. آمد و خویشتن را به مانند شبانی برساخت، و به میان راه، خویشتن بیفگند و نالیدن گرفت و خویشتن را اندر خاک می‌غلطانید و این جوان پارسا آنجا رسید. بر سر او بیستاد. گفت: یا عبد اللّه چه بوده‌است مر ترا؟ ابلیس جوان را گفت: من یکی مرد شبانم چهارپایان مردمان دارم اندرین کوه به امانت، به سوی خانه رفتم که تا توشه‌ای آرم به میان راه درد شکمم بگرفت، اینجا افتاده‌ام و ترسم که آن امانت مردمان ضایع شود. اگر بینی حسبتی کنی، و مرا برین گاو خود برنشانی تا به نزد رمه رسم. این جوان گفت: مادرم نفرموده‌است. ابلیس جواب داد که مادر چه خبر دارد مرو آنجا، تا من ترا دو گاو قوی بدهم. جوامرد جواب داد: گاو مردمان مرا چگونه دهی؟ و من به ستدن گاو مردمان استحلال نکنم. ابلیس گفت: مرا اندران چهارپایان خود هست نیز، و هم ازین گونه میان ایشان سخون رفت تا جوان چنین گفت که من بی‌فرمان مادر کاری نکنم، اگر ترا غم امانت مسلمانانست و خداوند تعالی از نیت تو بداند ترا آنجا رساند و اگر تو دیوی لعنت   بر تو باد. ابلیس چون بشنید خویشتن از پیش وی ناپدید کرد و برفت، خویشتن را یکی عقابی ساخت و اندر هوا برآمد وز آنجا پرواز داد، و این گاو را بر ربود از پیش جوان، در هوا ببرد. جوامرد بخروشید، بخواند خداوند را تعالی یا اله ابراهیم و اسحاق اردد الی امانتی گفت یا اله ابراهیم و اسحق و یعقوب آن گاو را به من باز رسان. این روایت بو صالح بود. اما اندر روایت وهب بن منبه و حسن بصری از بو هریره رحمة اللّه علیهم روایت کنند از پیغامبر صلّی اللّه علیه و سلّم که او گفت: اندر بنی اسرایل جوانی بود بجای مادر خویش نیکوکار، و شب را سه قسمت کردی در یک قسمت بخفتی و یک قسمت نماز کردی و اندر یک قسمت بر بالین مادر بنشستی، و مرو را تلقین کردی به تسبیح و تهلیل و تکبیر. گفتی ای مادر اگر از قیام شب ضعیف گشته‌ای تسبیح و تهلیل می‌کن، و چون روز شدی پشت‌واره‌ای هیزم آوردی، و آن را بفروختی بهای آن سه قسمت کردی سیکی به درویشان دادی و سیکی خود خوردی و سیکی به مادر   دادی؛ و مادر وی بعضی از آن بخوردی و بعضی صدقه دادی. چون روزگار یبرآمد این مادر مرو را گفت: یا فرزند، من از پدر تو گاوی میراث یافته‌ام، نشانی بر گردن وی نهاده‌ام و او را به خدای عز و جل سپردم و به صحرا بیرون راندم و رنگ آن گاو زردست، گاوی سخت زرد، چنانک گویی از رنگ موی وی آفتاب می‌برخشدی، بی‌عیب گاوی. به بیابان اندر رو، بخوان خدای ابراهیم و اسحق را چون خداوند تعالی آن گاو به تو باز دهد دست اندر گردن وی اندر آر و آنرا به نزد من آر. این جوان از پیش مادر برفت. دو شب و دو روز می‌رفت چون روز سدیگر بود، بدید این گاو را بدین نشان، اندر چراگاهی، بخواند خدای را عز و جل و گفت یا اله ابراهیم و اسحاق و یعقوب آن گاو را به من رسان. به امر خدای عز و جل آن گاو بیامد پیش آن جوان بیستاد. خدای عز و جل این گاو را به سخون آورد و گفت: ای جوامرد نیکوکار بجای مادر، برنشین بر من تا مانده نشوی. جوان گفت: مادرم نفرموده‌است. گاو به سخون آمد، گفت: اگر چنانست که تو بر من نشستیی هرگز نیز مرا ندیدیی، اکنون که امر مادر نگاه داشتی رو که اگر تو این کوهها را فرمان دهی که از جای برخیزید همه از جای برخیزند، به برکت آن فرمانی کی تو مادر خود را داشتی. رفتند هردو، تا ابلیس لعنه اللّه اندر راه پیش‌آمد چنانکه یاد کردیم. بقیت قصهٔ کلبی: ایزد تعالی فریشته‌ای را بفرستاد تا ابلیس را هزیمت کرد و آن گاو از وی بستد و به جوان باز آورد و اندر روایت وهب و حسن بصری که از بو هریره روایت کردند گفت ابلیس خویشتن به مانند مرغی ساخت و اندر روی گاو اندر آمد و آن گاو از پیش وی برمید. جوان خداوند را تعالی بخواند. گاو به نزد وی باز آمد و گفت آن مرغ نبود چه آن ابلیس بود، مرا از پیش تو بر ربود. خداوند تعالی فریشته‌ای را بفرستاد تا مرا از دست وی بستد و به تو باز آورد به حرمت آن طاعتی که تو مادر خود را داشتی و می‌داری. پس آمد این جوان با آن گاو به نزد مادر، مادرش گفت: رو ای پسر این گاو را ببر و به سه دینار بفروش و رضای من اندران شرط کن. این جوان به بازار شد ایزد تعالی فریشته‌ای را به مانند آدمی به نزد وی فرستاد و گفت: ای جوان این گاو به چند فروشی؟ گفت: به سه دینار و شرط رضای مادرم.   فریشته گفت: شش دینار بستان بی رضای مادر. گفت: اگر هم‌سنگ او زر دهی بی رضای مادر نفروشم. جوان به مادر باز آمد. مادر گفت: رو شش دینار بفروش بر شرط رضای من. جوان باز آمد به بازار. فریشته گفت: دوازده دینار بستان بی رضای مادر. جوان به مادر بازگشت وز وی دستوری خواست مادر گفت: یا پسر پندارم که آن فریشته‌ای است می‌ترا بیازماید، که تو حق مادر چگونه نگاه داری. بازگرد و مران فریشته را بگوی که چه فرمایی، تا این گاو را به چند فروشم. جوان به نزد فریشته باز آمد وز وی بپرسید. فریشته گفت: بدان که مرا خدای عز و جل فرستاده‌است تا بنگرم که مادر خود را چون مطیع باشی. بازگرد و به نزد مادر شو و او را از من سلام کن و بگوی که این گاو ترا موسی بن عمران علیه السّلام خریداری خواهد کرد، مفروش تا پوست او را پر زر به تو ندهد و قصه تا به آخر. :'''فَذَبَحُوهٰا''' بسمل کردند آن را :'''وَ مٰا کٰادُوا یَفْعَلُونَ''' بخریدند آنرا به پوست او پر زر، و در اول نخواستند که آن گاو را بخرند از گرانی بهای آن، و دیگر از بسیار اختلاف و آمد و شد که اندران کردند نخواستند که آن بخرند :'''وَ إِذْ قَتَلْتُمْ نَفْساً فَادّٰارَأْتُمْ فِیهٰا ''' اهل معانی گفته‌اند این آیت اندر نبشتن و خواندن پس از آن آیت پیشین است اما اندر معنی پیش از آن باید که باشد ازیرا که نخست کشتن بوده‌است، پس خریدن گاو و بسمل‌کردن. اما ایزد تعالی این پیشتر یاد کرد و آن را پستر، و خواست او راست جل جلاله. اما قصهٔ کشتن، کلبی گوید: اندر بنی اسرایل مردی بود توانگر و او را عامیل گفتندی. دو عم‌زاده بود مرو را درویش، و او مال بسیار داشت و به روایت وهب گفت یکی عم‌زاده بود مرو را درویش، و او مال بسیار داشت و جز وی مرو را میراث خواری نبود، شبی مرو را بکشت و او را به جایی برد و میان قومی بیفگند و روز دیگر دست به گریستن برد و مردمان آن محلت را بگرفت که عم‌زادهٔ مرا شما کشتید بر ایشان خصومت خون کرد. ایشان آمدند به نزد موسی علیه السّلام، و گفتند که از ایزد تعالی درخواه تا ما را پدید کند که کشندهٔ این کیست. ایزد تعالی بفرمود مر ایشان را به کشتن گاوی بران صفت که یاد کردیم. پس آوردند این گاو را و   کشتند. یوشع بن نون از ران اوی پاری گوشت را ببرید و بران کشته نهاد و آواز داد که خبر ده ما را که مر ترا که کشته‌است. کلبی گفت از استخوان دنب اوی بر کشته نهادند و بعضی گفتند یک پاره گوشت که در میان دو کتف او باشد بر کشته نهادند  . کشته زنده شد به امر خدای عز و جل، و سخون آمد و گفت مرا ابن عمم کشت تا مال من به میراث برگیرد، این بگفت و باز بیفتاد وز پس از آن نیز هیچ سخون نگفت. ایزد تعالی به موسی علیه السّلام وحی کرد که این کشنده را بکش، و مرو را از آن میراث او هیچ مده، از آن‌گاه باز تا قیامت سنت گشت که هیچ کشنده از کشتهٔ خود میراث نیابد. این آنست که خداوند تعالی گفت :'''قوله تعالی وَ اَللّٰهُ مُخْرِجٌ مٰا کُنْتُمْ تَکْتُمُونَ''' گفت خدای عز و جل پدید آرنده‌است و آشکارا کننده، ای که پیدا آرد و آشکارا کند آنچه شما پنهان کرده‌اید ای که پنهان کشتید مر عامیل را :'''فَقُلْنٰا اِضْرِبُوهُ بِبَعْضِهٰا''' گفتیم بر زبان موسی علیه السّلام مر شما را که مر آن کشته را به یک اندام گاو بزنید ای که اندامی از اندام این گاو بران کشته نهید، گفتیم اختلاف مفسران اندر اندام گاو :'''کَذٰلِکَ یُحْیِ اَللّٰهُ اَلْمَوْتیٰ وَ یُرِیکُمْ آیٰاتِهِ لَعَلَّکُمْ تَعْقِلُونَ''' گفت هم‌چنان‌که ایزد تعالی مرین کشته را-عامیل را-پس از کشتن زنده گردانید هم‌چنین زنده گرداند مر مردگان را به روز راست‌خیز. کلبی گفت در بنی اسرایل کسها بودند که ایشان مر بعث را منکر بودند ایزد تعالی به زنده‌کردن عامیل بدیشان نمود که او مرده زنده تواند کرد. چنانکه خداوند تعالی گفت :'''لَعَلَّکُمْ تَعْقِلُونَ''' تا شما اندر یابید و بدانید و بی‌گمان گردید که خداوند تعالی توانایی آن دارد که مرده زنده کند :'''ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُکُمْ مِنْ بَعْدِ ذٰلِکَ''' گفت از پس آن‌که ایزد تعالی مر عامیل را زنده گردانید و نشان قدرت خود به شما نمود دلهای شما سیاه و سخت گشت و خشک گشت که اندر آنجا بیم و اومید و نور یقین نماند :'''فَهِیَ کَالْحِجٰارَةِ''' گفت دلهای شما به سختی و بی‌آبی چنان چون سنگهای خاره گشته است؛ و بامنصور ماتریدی رحمة اللّه گوید فایده اندران که به سنگ مانند   کرد نه به روی و نه به آهن ازیرا که روی و آهن هم به آتش نرم گردد اما سنگ در آتش پاره‌پاره شود اما نرم نگردد :'''أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً ''' گفت دلهای شما چون سنگهاست به سختی، نی، چه از سنگها سختر و بی‌آب‌تر و آنگاه فایدهای سنگ پدید کرد تا اندر زیر آن عیب دلهای ایشان پدید آورد گفت :'''وَ إِنَّ مِنَ اَلْحِجٰارَةِ لَمٰا یَتَفَجَّرُ مِنْهُ اَلْأَنْهٰارُ''' گفت از سنگها سنگ است که از وی چشمهٔ آب گشاید چنانکه جویها از وی روان گردد :'''وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا یَشَّقَّقُ فَیَخْرُجُ مِنْهُ اَلْمٰاءُ''' گفت از سنگها سنگ است که از هم باز شکافد وزان میان چشمهٔ آب پدید آید :'''وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا یَهْبِطُ مِنْ خَشْیَةِ اَللّٰهِ''' گفت از سنگها سنگ است که از بالای کوه در لغزد و فرو غلطد و پاره‌پاره شود از بیم خدای عز و جل و دلهای شما به هیچ‌گونه نرم نمی‌شود :'''وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا تَعْمَلُونَ''' گفت نیست خداوند تعالی از کردهای شما بی‌خبر، و گفت که خداوند تعالی از کردهای شما فرغول کار نیست گفت ای که فرویش کار نیست. :'''أَ فَتَطْمَعُونَ أَنْ یُؤْمِنُوا لَکُمْ؛''' و چه گمان برید و چه امید دارید و معنی أفتطمعون استفهامی بود به جای انکار، ای که اومید مدارید که جهودان به شما بخواهند گروید :'''وَ قَدْ کٰانَ فَرِیقٌ مِنْهُمْ یَسْمَعُونَ کَلاٰمَ اَللّٰهِ''' گفت که چه بودند گروهی از قوم موسی علیه السّلام، و آن هفتاد تن بودند از پیران ایشان که با موسی علیه السّلام به کوه آمدند و چنانکه شرح کرده شد پیش ازین، بشنیدند سخن خداوند تعالی و گروهی از دانشومندان گفته‌اند که آن سخون هم از خداوند تعالی شنیدند و گروهی گفتند، نی، چه از موسی علیه السّلام شنیدند و بعضی گویند سخون خدای عز و جل ای که قرآن از محمد صلّی اللّه علیه و سلّم شنیدند :''' ثُمَّ یُحَرِّفُونَهُ مِنْ بَعْدِ مٰا عَقَلُوهُ''' گفت پس آنرا برگردانیدند پس از آن‌که دانسته بودند و دریافته بودند :'''وَ هُمْ یَعْلَمُونَ ''' و ایشان می‌دانستند که آن سخون خداوندست عز و جل، ایشان آنرا بدل می‌کنند :'''وَ إِذٰا لَقُوا   اَلَّذِینَ آمَنُوا قٰالُوا آمَنّٰا''' گفت هرباری که ببینند و پیش آیند مر مؤمنان گرویدگان را، چون بو بکر صدیق و عمر خطاب و علی بو طالب رضی اللّه عنهم گویند ما بگرویده‌ایم و مسلمانی پذیرفته‌ایم هم‌چنان‌که شما گرویده‌اید و پذیرفته‌اید   و این قصه برتر گفته شده‌است :'''وَ إِذٰا خَلاٰ بَعْضُهُمْ إِلیٰ بَعْضٍ''' گفت چون بازگردند این فرومایگان به سوی آن دیو مردمان و مهتران خویش :'''قٰالُوا أَ تُحَدِّثُونَهُمْ بِمٰا فَتَحَ اَللّٰهُ عَلَیْکُمْ''' گویند این پیش‌روان مرین پس‌روان خود را، ای شگفتا شما پیش یاران محمد صلّی اللّه علیه و سلّم بگفتید آنچه خداوند تعالی اندر توریت با شما گفته بود که اندر آخر الزمان این پیغامبر می‌پدید خواهد آمد و یا بدان حکمی که خداوند تعالی بر شما کرد ای که پدرانتان را پوزنه گردانید و خوک گردانید. و قصهٔ این چنان بود که این گروهی از جهودان که کم علم‌تر بودند و گروهی منافقان با مؤمنان هم‌نشینی کردندی، و آنچه از دانشومندان خویش شنیده بودندی، بعضی با مؤمنان می‌گفتندی وزان جمله آن بود که گفتندی که ما را دانشومندان ما خبر داده‌اند که این پیغامبر بخواهد بود، نشان او اندر توریت یافته‌ایم و نیز بگفتندی که دانشومندان ما، ما را خبر داده‌اند که از پیشینگان ما بعضی را خدای عز و جل کپی گردانید اندر زمانهٔ داود علیه السّلام، و بعضی را خوک گردانید اندر وقت عیسی علیه السّلام. چون این نادانان به نزد داناآن خود باز آمدندی آن داناآن مریشان ملامت کردندی و گفتندی :'''أَ تُحَدِّثُونَهُمْ بِمٰا فَتَحَ اَللّٰهُ عَلَیْکُمْ''' ای شگفت کارا پیش مسلمانان بگفتید که خداوند تعالی با شما و با برادرانتان چه کرده‌است و مر شما را چه خبر داده‌است :'''لِیُحَاجُّوکُمْ بِهِ عِنْدَ رَبِّکُمْ لیخاصموکم به عند ربکم''' تا ایشان بدین بر شما به قیامت به خدای تعالی بهانه گیرند و مر شما را بدین برده گردانند و گویند که شما دانستید که این پیغامبر به پیغامبری سزاوار است چرا نگرویدید :'''أَ فَلاٰ تَعْقِلُونَ او لیس لکم ذهن الانسانیّة و لبّ الغریزیّة حتی تعلموا انّ هذا حجّة لهم علیکم''' گفت این مقدار باری هوش ندارید و اندر دلتان این مقدار خرد نیست که بدانید   که ایشان را حجت و بهانه باشد و شما اندرین پرده شوید :'''أَ وَ لاٰ یَعْلَمُونَ أَنَّ اَللّٰهَ یَعْلَمُ مٰا یُسِرُّونَ وَ مٰا یُعْلِنُونَ یعنی الرّؤسآء و السّفلة   انّ اللّه بانّ اللّه تعالی یعلم ما یسرّون یعنی اسرارهم و ما یعلنون یعنی اعلانهم''' گفت و نمی‌دانند این مهتران جهودان که خدای عز و جل آگهست و آگاهی دارد به هرچه ایشان اندر پنهان می‌گویند و می‌کنند و آنچه نیز آشکارا می‌گویند و می‌کنند :'''وَ مِنْهُمْ أُمِّیُّونَ لاٰ یَعْلَمُونَ اَلْکِتٰابَ الذین لا یعرفون من التوراة إِلاّٰ أَمٰانِیَّ الا الامانی، القراءة فقط و قیل: الا الامانی، لا یعرفون من التوراة الا الاباطیل التی یسمعونها من رؤسائهم''' گفت ازین جهودان گروهی کم دانانند از توریت چیزی ندانند جز آن خواندن تفسیر و معنی آن ندانند و گروهی گویند، از جهودان گروهی نادانانند توریت خود ندانند جز آن بیهدهای ترفندها که از سریاکان خویش و دانشمندان خویش می‌شنوند و پندارند که آن علم است یا از آسمان آمده‌است :'''وَ إِنْ هُمْ إِلاّٰ یَظُنُّونَ و ما یقولون ذلک الا بالظن''' گفت ایشان آنچه می‌کنند و می‌گویند جز به گمانی نمی‌کنند نه ایشان را اندر آنچه می‌کنند و یا می‌گویند یقینی و بی‌گمانی است :'''فَوَیْلٌ لِلَّذِینَ یَکْتُبُونَ اَلْکِتٰابَ بِأَیْدِیهِمْ الویل شدة العذاب و قیل و اد   فی جهنم و قیل جبل من النار و قیل انها کلمة تستعمل فی کل من وقع فی و رطة او هلکة''' گفت این ویل یکی رودی است از آتش و کوهی از آتش و گویند که این ویل سخونی است که کسی را گویند که اوی اندر هلاکی افتاده باشد معنیش به پارسی چنان باشد که وای بریشان :'''الّذین یکتبون الکتاب یغیّرون نعت محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم بِأَیْدِیهِمْ ثُمَّ یَقُولُونَ هٰذٰا مِنْ عِنْدِ اَللّٰهِ''' گفت واویل مران کسها را که بخودی کتابها نبشتند :'''ثُمَّ یَقُولُونَ هٰذٰا مِنْ عِنْدِ اَللّٰهِ''' پس پیش نادانان خود گفتند که این از نزد خدای عز و جل به سوی موسی آمده‌است :'''لِیَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِیلاً لیصیبوا بذلک عرضا یسیرا من الشّعیر و الکرباس''' گفت تا بدان سبب   خود را چیزی از خورش و پوشش حاصل کنند از جو و کرباس. چنانک در خبر است که از علمای جهودان تنی چند به خانهٔ کعب اشرف آمدند و منزل کردند و آن کعب جهودی بود از بنی نضیر، مهتر ایشان پرسیدش مریشان را که نشان این مرد یعنی محمد صلّی اللّه علیه و سلّم در توریت هیچ یافته‌اید؟ گفتند: بلی او حقست و نشان او در توریت هست. کعب اشرف گفت: و یحکم بی‌نصیب شدید از خبر بسیار، مرا نیت آن بود تا بجای شما نیکوی کنم اکنون شما مرو را راست‌گوی داشتید، از خیر من بی‌نصیب گشتید. در وقت این دانشمندان از گفتهٔ خود پشیمان شدند. گفتند مرو را که شتاب مکن تا ما فردا ویرا ببینیم مگر این خود نه آنست که ما اندر کتاب یافته‌ایم. دیگر روز بیرون آمدند و کتابی بنبشتند و صفت پیغامبر را صلّی اللّه علیه و سلّم بگردانیدند و پیش کعب آوردند و گفتند این نه آن مردست که ما اندر توریت نعت و نشان او یافته‌ایم. کعب مریشان را لختی جو بخشید و گزی چند کرباس. خداوند تعالی گفت :'''فَوَیْلٌ لَهُمْ مِمّٰا کَتَبَتْ أَیْدِیهِمْ ''' سه ویل از پس یک‌دیگر مریشان را یاد کرد و گفت :'''واویل وَ وَیْلٌ لَهُمْ مِمّٰا یَکْسِبُونَ یصیبون من سفلتهم من الرّشوة و الهدایا''' گفت وای ویل بریشان مرین جهودان را بدان سبب که نام پیغامبر را صلّی اللّه علیه و سلّم و نشان او را اندر توریت برگردانیدند و پیش سفلگان و نادانان گفتند این پیغامبر نه آن پیغامبرست که ما اندر توریت یافته بودیم نشان او را، تا بدین سبب از سفلگان خویش هدیها یافتندی و رشوتها ستدندی. خدای عز و جل گفت :'''وَ وَیْلٌ لَهُمْ مِمّٰا یَکْسِبُونَ''' وای بریشان بدین کسبها که می‌کنند و بدین هدیها که می‌ستانند :'''وَ قٰالُوا لَنْ تَمَسَّنَا اَلنّٰارُ إِلاّٰ أَیّٰاماً مَعْدُودَةً قالت الیهود لن تحرقنا النار الا مقدار ایام الذی   عبد آباؤنا فیها العجل و هم اربعون یوما''' گفتند جهودان که نپساید ما را آتش دوژخ جز که   روزی چند شمرده، بدان مقداری که پدران ما اندران روزگار گوساله پرستیدند و آن چهل روز بود. کلبی گفت آن بیست روز بود و ضحاک گفت جهودان چنین گویند که عمر دنیا هفت هزار سال باشد. ما مقدار هرهزار سال یک روز بمانیم در آتش و آن هفت روز باشد و ما را از دوژخ بیرون آرند و شما را به جای ما بنشانند؛ و گروهی گویند جهودان چنین گفتند که ما در آتش چهل روز بیش نمانیم تا آتش همه گناهان ما را بسوزد، پس منادی آید هرکه ختنه دارد از فرزندان اسرایل همه را از دوژخ بیرون آرید. ما ازین جهت است که به خردگی بچگان را ختنه کنیم :'''قُلْ أَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اَللّٰهِ عَهْداً ا کان لکم عند الله عهد و میثاق بهذا الذی تقولون''' گفت: یا محمد بگوی ایشان را، خداوند تعالی درین باب با شما پیمانی بسته‌است که شما را بیش‌ازین در دوژخ ندارد :'''فَلَنْ یُخْلِفَ اَللّٰهُ عَهْدَهُ''' اگر پیمانی بسته‌است اوی وعدهٔ خود را خلاف نکند :'''أَمْ تَقُولُونَ عَلَی اَللّٰهِ مٰا لاٰ تَعْلَمُونَ ا تقولون علی الله ما لا علم لکم''' به و یا خود شما از خودی بر خدای عز و جل چیزی می‌گویید که ندانید :'''بَلیٰ مَنْ کَسَبَ سَیِّئَةً بلی لیس الامر کما تقولون''' نی نی، کار نه چنانست که شما می‌گویید :'''من کسب سیّئة و لکن من اشرک باللّه تعالی و جحد نبوّة محمد صلّی اللّه علیه و سلّم''' گفت هرکه بدی الفنجد ای که به خدای عز و جل شرک آرد بی‌ستون گردد، و به حق رسول او ناخستون گردد :'''وَ أَحٰاطَتْ بِهِ خَطِیئَتُهُ''' پس هم بران کافری بمیرد :'''فَأُولٰئِکَ أَصْحٰابُ اَلنّٰارِ هُمْ فِیهٰا خٰالِدُونَ''' این‌چنین کسها باشند سزاوار دوژخ و اندر دوژخ مانده جاوید جاوید، که نه از آتش بیرون آمدن باشد و نه اندر آتش مرگی و راحت باشد باشند و فریضه‌گزار باشند :'''أُولٰئِکَ أَصْحٰابُ اَلْجَنَّةِ اهل هذه الصفة هم اهل الجنة و مستحقوها''' گفت این آن کسهااند سزاوار بهشت و شایستهٔ بهشت :'''هُمْ فِیهٰا خٰالِدُونَ دایمون لا یموتون فیها و لا یخرجون منها''' ایشان‌اند اندران بهشت جاوید جاوید می‌باشند بی از آنکه بمیرند یا ازنجاشان بیرون باید آمد همیشه :'''وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَ بَنِی إِسْرٰائِیلَ و اذکر حین اخذنا ای اکّدنا المواثیق علی بنی اسرایل علی اولاد یعقوب فی التّوریة''' گفت یاد کن و یاد دار که ما پیمان بستیم و سوگند دادیم مر فرزندان یعقوب را علیه السّلام اندر توریت بر زبان موسی علیه السّلام :'''لاٰ تَعْبُدُونَ   إِلاَّ اَللّٰهَ بان لا یعبدوا و لا یوحّدوا الاّ اللّه تعالی''' تا نپرستند جز مر یک خدای را عز و جل :'''وَ بِالْوٰالِدَیْنِ إِحْسٰاناً''' و بفرمودیم تا بجای مادران و پدران نیکوی و کردار کنند و به حق مریشان را فرمان‌بردار باشند :'''وَ ذِی اَلْقُرْبیٰ وَ اَلْیَتٰامیٰ وَ اَلْمَسٰاکِینِ و یحسنون الی الاقرباء احسانا و الیتامی یتامی المسلمین و المساکین الفقراء و الضعفاء یحسنون الیهم و یتصدقون علیهم''' و گفت فرمودیم تا براستای خویش و پیوندان نیکوییها کنند و رحم پیوسته دارند و :'''وَ اَلْیَتٰامیٰ''' گفت: فرمودیم ایشان را تا بجای یتیمان و بی‌پدران نیکوییها کنند و بریشان مهربان باشند. اندر لغت عرب از آدمیان یتیم آن بود که پدر ندارد وز جانوران دیگر یتیم آن باشد که مادر ندارد وز پس بلوغ نام یتیمی از وی برخیزد. اما اندر حکم شریعت هرکه پدر ندارد و آنکه مادر ندارد هردو یتیم باشند و بجای هردو گروه احسان‌کردن مزد باشد. خبر و اندر خبرست که پیغامبر گفت صلّی اللّه علیه و سلّم من با آن کسی که یتیمی را که از مادر و پدر مانده باشد بپرورد به قیامت جفت چون انگشت میانگی و سبابه بهم باشیم. خواجه گفت رضی اللّه عنه که در خبر یافتم که اگر این یتیم هم فرزند او باشد که مادرش بمرده باشد او را پدر بپرورد و یا پدرش بمرده باشد مادر بپرورد هم این ثواب باشد. و المسکین گفت فرمودیم بجای درویشان و بیچارگان نیکوی کنند و مریشان را دهش دهند :'''وَ قُولُوا    لِلنّٰاسِ حُسْناً صدقا فی امر النّبی صلّی اللّه علیه و سلم و حسنا یعنی قولا حسنا''' گفت پیش مردمان دیگر از پیغامبر من صلی اللّه علیه و سلم نیکو گویید و آنچه اندر توریت یافته‌اید از نشان وی، پیش مردمان راست بگویید و پنهان مکنید :'''وَ أَقِیمُوا اَلصَّلاٰةَ وَ آتُوا اَلزَّکٰاةَ ای صلّوا للّه تعالی بتمام شرایطها و   الصّلوة المکتوبة و اعطو الزّکوة   المفروضة بتمامها''' گفت برپای دارید ای که تمام گزارید نمازهایی را که بر شما اسکرد کرده‌اند ای که واجب کرده‌اند و وقتهای آن پیدا کرده‌اند بامداد و نماز پیشین و نماز دیگر   و نماز شام و نماز خفتن :'''و ءاتوا الزّکوة''' و بدهید زکوة ای که دهشی که بر خواستهای شما اسکرد کرده‌اند ای که واجب کرده‌اند بر شما از سیم از دویست درم پنج درم، و از زر از بیست مثقال نیم مثقال، چنانکه اندر فقه شرایط آن پیداست. و بدان که واجب شدن نماز را سه شرط است: یکی مسلمانی، دیگر رسیدگی، سدیگر عاقلی؛ و واجب شدن زکوة را هفت شرط است: اول مسلمانی، دیگر رسیدگی، سدیگر عاقلی، چهارم بی‌فامی، پنجم نصابی تمام، ششم تمام شدن سال، هفتم اگر چهارپای بود چنان باید که زهی باشد یا از بهر تجارت   . ازین هفت شرط یکی نبود زکوة واجب نیاید در قول بو حنیفه رحمة اللّه علیه. :'''ثُمَّ تَوَلَّیْتُمْ إِلاّٰ قَلِیلاً مِنْکُمْ''' پس برگشتید از ایمان مگر لختی از مردمان شما که بر   نگشتند از دین :'''وَ أَنْتُمْ مُعْرِضُونَ''' اما شما یا کعب اشرف و حیی اخطب و جز از شما جهودان دیگر روی برگردانیده‌اید از دین حق :'''وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَکُمْ اقرارکم فی التّوریة لاٰ تَسْفِکُونَ دِمٰاءَکُمْ ای لا یسفک بعضکم دم بعض''' گفتیم شما را   و سوگند دادیم که مریزید خون اهل دین خویش :'''وَ لاٰ تُخْرِجُونَ أَنْفُسَکُمْ مِنْ دِیٰارِکُمْ ای لا یخرج بعضکم بعضا''' و مر یک‌دیگر را از خانها و از شهرها بیرون مکنید :'''ثُمَّ أَقْرَرْتُمْ وَ أَنْتُمْ تَشْهَدُونَ ثم اقررتم بجمیع ذلک و انتم تشهدون علی انفسکم بذلک''' گفت شما   خستون شدید که بر شما عهد هم بران‌گونه بوده است که یاد کردیم و شما بر خود بدین گوایی می‌دهید :'''ثُمَّ أَنْتُمْ هٰؤُلاٰءِ تَقْتُلُونَ أَنْفُسَکُمْ ثم انتم یا هؤلاء تقتلون أنفسکم ای یقتل بعضکم بعضا''' پس اکنون، هان! شما را گویم ای آنکه شمااید مر یک‌دیگر را می‌کشید وَ تُخْرِجُونَ فَرِیقاً مِنْکُمْ مِنْ دِیٰارِهِمْ و گروهی را از خانها بیرون می‌کنید :'''تَظٰاهَرُونَ عَلَیْهِمْ تعاونون علیهم''' سوگندیان خویش را و دوستان خویش را یاری می‌دهید بر قهرکردن اهل دین خویش :'''بِالْإِثْمِ وَ اَلْعُدْوٰانِ''' به بزه‌مندی و ستم‌گاری :'''وَ إِنْ یَأْتُوکُمْ  أُسٰاریٰ تُفٰادُوهُمْ''' چون از شما کسی گرفتار آید به دست دشمنان :'''تفدوهم''' مال خویش بدهید و او را بازخرید و برهانید و این را قصه‌ای است. بدان که یثرب شهری بوده است به نزدیک مدینهٔ رسول صلّی اللّه علیه و سلم که نخست پیغامبر علیه السّلام که هجرت کرد آنجا آمد، و چون این مسجد که امروزست به مدینه بنا کردند و   گرد بر گرد آن خانها کردند و   آن را مدینة الرّسول نام کردند و بدین یثرب دو گونه مردمان بت‌پرست بودند یکی را اوس گفتندی و دیگری را خزرج و گرد بر گرد ایشان دو حصار جهودان بود یکی را بنی قریظه گفتندی و دیگری را بنی النضیر   . این بنی قریظه خویشتن را به خزرجیان پیوستند و بنی النضیر   خویشتن به اوسیان پیوستند و اندر سایهٔ ایشان اندر آمدند، و عرب آنرا حلف خواندندی و آن کس را حلیف خواندندی. اکنون چون قریظیان حلیف خزرج بودند و نضیریان   حلیف اوس بودند و به روزگار دراز میان اوس و خزرج حربها بودی-و آن حربها را اندر کتبها نامست چون سمیر و حاطب، و آنچه مانند اینست-چون وقتی اوس را با خزرج کارزار بودی این قریظی مر خزرجی را یاری بایستی داد و چون به حرب اندر آمدندی چاره نبودی نضیری   مر قریظیان   را کشتی و قریظی   مر نضیریان   را و این گروه مران گروه را از خانمان بیرون کردندی و آن گروه مرین گروه را بیرون کردندی و چون باز کسی ازیشان به بند   گرفتار شدی و اسیر افتادی او را باز خریدندی و گفتندی خدای عز و جل اندر توریت ما را چنین فرموده است. اگر کسی مریشان را گفتی که چیست اهل دین خود را می‌بازخرید گفتندی فرمان چنین است و اگر گفتندی پس یک‌دیگر را چرا می‌بکشید گفتندی پس چکنیم نتوانیم که مر حلفای خود را یاری ندهیم. ایزد تعالی بدین معنی   ایشان را سرزنش کرد و این قصه یاد کرد   وَ هُوَ مُحَرَّمٌ عَلَیْکُمْ إِخْرٰاجُهُمْ آن بیرون کردن شما مریشان از خانهاشان   حرام بود بر شما یعنی باز زد کرده بود شما را و آنگه گفت: أَ فَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ اَلْکِتٰابِ وَ تَکْفُرُونَ بِبَعْضٍ شگفتتان نیاید از خود که به بهری از توریت بگروید و کار بندید به باز خریدن اسیران و به بعضی بی‌ستون و ناخستون شوید به کشتن یک‌دیگر فَمٰا جَزٰاءُ مَنْ یَفْعَلُ ذٰلِکَ مِنْکُمْ ما مکافاة من یفعل ذلک منکم إِلاّٰ خِزْیٌ فِی اَلْحَیٰاةِ اَلدُّنْیٰا نکال و عقوبة فی الدنیا باخذ الجزیة و قتل بنی قریظة   و اجلاء بنی النضیر   گفت چه باشد سزای بعده من بعد موسی بِالرُّسُلِ بالانبیاء و المرسلین من بنی اسرایل گفت از پس مرگ موسی علیه السّلام یک از پس دیگر پیغامبران فرستیدیم چنانکه در خبرست از پس موسی تا به وقت عیسی علیهما السّلام ایزد تعالی هزار پیغامبر از بنی اسرایل بفرستاد وَ آتَیْنٰا عِیسَی اِبْنَ مَرْیَمَ اَلْبَیِّنٰاتِ و اعطینا عیسی ابن مریم البینات، الآیات البینات الواضحات الدالة   علی صدق نبوته منها ابراء الاکمه و الابرص و احیاء الموتی گفت بدادیم مر عیسی را پسر مریم را علیهما السّلام نشانیهایی بر راستی پیغامبری و زان نشانیها یکی آن بود که دعا کردی ایزد تعالی پیسان را درست گردانیدی و نابیناآن را بینا گردانیدی و مردگان را زنده گردانیدی. کلبی گوید چهار مرده بیش زنده نکرد، یکی ازیشان عازور بود، و آن عازور دوستی بود از دوستان عیسی علیه السّلام به دهی نشستی و اوی مرده شد. تابوتی ساختند او را از سنگ و اندران تابوتش بنهادند چون خبر به عیسی رسید به تعزیت آنجا شد. اهل او تنگ‌دلی بسیار می‌کردند دل عیسی تنک شد بر سر گور او آمد و دعا کرد از پس آنکه خون‌آب و زردآب از وی دویده بود و بندهای وی سست گشته بود. ایزد تبارک و تعالی او را زنده گردانید. برخاست و به خانه باز آمد. و دیگر روزی عیسی علیه   السّلام می‌رفت جنازه‌ای پیش آوردند و زالکی مادر   آن مرده خروشان از پس می‌آمد. عیسی را دل از بهر وی بسوخت.   گفت جنازه بنهید چون بنهادند عیسی علیه السّلام دعا کرد و آن برنا زنده شد و جنازه برگردن گرفت وز مردمان عذر خواست و به خانه باز آمد؛ و سدیگر کلبی گوید دختر باژوانی را زنده کرد و بیش‌ازین نگوید. خواجهٔ امام گفت رضی اللّه عنه که از پیری سماع دارم از اهل تفسیر رحمه اللّه او چنین گفت که عیسی علیه السّلام در گورستانی برگذشت بر سر گوری برنایی را دید   زار می‌گریست. دل عیسی علیه السّلام بسوخت پرسید که این مرده ترا چه باشد؟ جواب داد که این عیال من بوده است و دل من در وی بسته است، و بی وی نمی‌شکیبم. عیسی را دل بر وی تنک شد، دعا کرد خداوند را تعالی. گور باز شکافت و زن سر از آنجا برآورد، دست شوی گرفت و به خانه باز شد از پس از آن به روزگاری این مرد به سوی عیسی دوان آمد، گفت یا روح اللّه گوایی است مرا به نزد تو، آن زن که به دعای تو از گور برآمد دست بیگانه‌ای گرفته است، و مرا می‌گوید ترا نشناسم. عیسی گفت گوایی یک تن به حکم درست نیاید اما باز گرد و مرو را بگوی که تو آنی که به دعای عیسی از گور برآمدی و زندگانی رفته بازیافتی. اگر گوید نی بگوی اگر چنین نیست که من می‌گویم آن زندگانی باز دادی. این جوان برفت و این زن را هم‌چنین بگفت. زن که این سخون بگفت در ساعت بیفتاد و جان بداد. خواجهٔ امام گفت-رضی اللّه عنه-شاید بود که این زن دختر آن باژبان بوده است که کلبی یاد کرده است و اللّه اعلم. و چهارم سام بن نوح را زنده کرد. اندر کتاب چنین یافتیم که کافران گفتند مر عیسی را علیه السّلام که تو مردگان تازه را می‌زنده کنی و شاید بود که هنوز جان ازیشان برنیامده است تمام. خواهیم که ما را یکی مردهٔ کهن زنده کنی. عیسی علیه السّلام به گورستان بیرون شد، با ایشان گفت کرا خواهید؟ گفتند: سام بن نوح را زنده کن، عیسی علیه السّلام دو رکعت نماز کرد، اندر یک رکعت الم تنزیل خواند و در دیگر رکعت تبارک الملک، و همیشه هم چنین کردی و اندر آخر آن ایزد را تعالی بدین هفت نام بخواندی یا حی. یا قیوم. یا علیم.    یا فرد. یا وتر. یا احد. یا صمد. گور باز شد و سام سر از گور برآورد بنگریست سر او را دید و موی او را سپید شذه، پرسید مرو را که در وقت شما سپیدی موی نبود چیست که تو سپید موی برخاستی از گور. سام جواب داد که آواز تو به گوش من رسید گفتی قم باذن اللّه پنداشتم که قیامت آمده است از هول آن موی من سپید گشت. پس گفت یا عیسی دعا کن تا من به حال اول بازگردم، که هنوز از مرگ اول طلخی جان کندن در گلوی من است بنگریستند چهار هزار سال بود تا او مرده بود. و در اخبار دیگر-جزین چهار تن-آمده است که بسیار مرده را زنده کرد به دعا و اللّه اعلم. قوله تعالی وَ أَیَّدْنٰاهُ بِرُوحِ اَلْقُدُسِ ای قوّینا عیسی علیه السّلام بروح القدس بجبریل الطّاهر و ذلک انّ الیهود قصدوا قتله فرفعه جبریل علیه السّلام الی السّماء گفت یاری دادیم ما مر عیسی را علیه السّلام به جبریل پاکیزه. و قصه یآن‌چنان بود که چون عیسی علیه السّلام دعوت   خود را آشکارا کرد و خلق را به ملت خویش خواند و شریعت موسی را علیه السّلام منسوخ کرد، جهودان مرو را متابعت نکردند و مرو را حرام‌زاده خواندند و داری بزدند و قصد آن کردند تا مرو را بر دار کنند، پس مهتری را از آن خویش، نام او یهودا، بفرستادند تا او را از خانه بیرون آرد. این مهتر اندر خانهٔ عیسی اندر آمد ایزد تبارک و تعالی شبه عیسی علیه السّلام بران مهتر جهودان برافگند و جبریل علیه السّلام عیسی را برگرفت وز راه روزن به سوی آسمان برآورد و این مهتر جهودان که بیرون آمد گفت عیسی را در خانه نیافتم جهودان گفتند نه، تو عیسی مهتر ما را چه کردی. بگرفتند او را و بر دار کردند. پنداشتند که عیسی را کشتیم و بردار کردیم. ایزد تعالی خود عیسی را علیه السّلام به آسمان برده بود. و اندر روایت دیگر چنین آمده است که عیسی از جهودان بگریخت و به کوهی اندر شد. جهودان مرو را طلب می‌کردند عیسی مر حواریان را گفت- یاران خویش را-کیست از شما که خویشتن فدی من کند تا ایزد تعالی    مرو را مانند من گرداند به صورت   تا او را بدل من بر دار کنند تا او به قیامت اندر بهشت قرین من باشد. از حواریان یکی گفت من خود را فدی تو کردم. ایزد تعالی شبه عیسی بر وی افگند، و جبریل عیسی را به آسمان برآورد، و جهودان آن حواری را بگرفتند و بر دار کردند پنداشتند که عیسی را بر دار کردیم. پس مریم زاری بسیار کرد. بدین روایت چنین آمده است که مریم از پس عیسی بمرد؛ و به روایت دیگر چنانست که پیش از عیسی مرد اما اندرین روایت گفت که مریم رضوان اللّه علیها به زیر دار آمد شبی، و بسیار می‌گریست. ایزد تعالی عیسی را بازفرستاد و با مادر دیدار کرد و گفت: ای مادر من به آسمان رفته‌ام، و این یاری است از یاران من و مرا نکشته‌اند؛ و صحیح‌تر آنست که این مریم مادر عیسی نبود اما مریدهٔ وی بود و دوست‌دار وی بود اینست که ایزد تعالی گفت وَ أَیَّدْنٰاهُ بِرُوحِ اَلْقُدُسِ أَ فَکُلَّمٰا جٰاءَکُمْ متی ما جاءکم و مهما جاءکم یا معشر الیهود رَسُولٌ مرسل بِمٰا لاٰ تَهْویٰ أَنْفُسُکُمُ بما لا یوافق شریعتکم و لا یواطی مرادکم اِسْتَکْبَرْتُمْ تعظمتم عن الایمان بذلک النبی گفت هرباری که به شما آید از من رسولی بدانچه که موافق شریعت شما نباشد و بر مراد شما نباشد استکبرتم بزرگ‌منشی کردید و گردن‌کشی کردید آن پیغامبر را فَفَرِیقاً کَذَّبْتُمْ مثل محمّد و عیسی صلوات اللّه علیهما وَ فَرِیقاً تَقْتُلُونَ مثل زکریّا و یحیی علیهما السّلام گفت یا جهودان او هرباری که به سوی شما از من رسولی فرستیده آید و پیغامبری آید که آن شریعت او با شریعت شما موافق نیاید و با شما به مراد شما کار نکند ایشان را کشتن گیرید، و دروغ‌زن‌کردن گیرید چنانکه یک گروه را دروغ‌زن کردید چون محمد مصطفی را و عیسی را صلوات اللّه علیهما و گروهی را بکشتید چنان چون زکریا و یحیی را علیهما السّلام و قصه به جایگاه گفته آید ان شاء اللّه. وَ قٰالُوا قُلُوبُنٰا غُلْفٌ و قالت الیهود قلوبنا غلف ای اوعیة بمنزلة الغلاف لکلّ علم و هی لا تعی کلامک جهودان گفتند که دلهای ما چون آوندهاست هرگونه   گونه علمها را، و غلافهای علم است اما سخونهای تو اندر دل ما جای نمی‌گیرد و اندر دلهای ما می‌نخورد فلو کنت نبیّا لنجع قولک فی قلوبنا گفتند اگر تو پیغامبر بودیی راستی سخونهای تو در دلهای ما جای گیردی. این تفسیر آنگاه باشذ که غلف خوانی اما چون غلف خوانی لام را ساکن کنی تفسیرش آن باشد که جهودان گفتند که این دلهای ما ازین گفتارهای تو چنان می‌باشد چنانکه چیزی در زیر غلافی پوشیده باشذ به هیچ‌گونه سخونهای تو اندر دل ما می‌جای نگیرد قال اللّه تعالی بَلْ لَعَنَهُمُ اَللّٰهُ بِکُفْرِهِمْ عقوبة   کفرهم و مجازات کفرهم فَقَلِیلاً مٰا یُؤْمِنُونَ فلا یومنون الاّ قلیلا ای فلا یومنون الاّ ایمانا قلیلا و قیل لا یومنون بقلیل و لا بکثیر و قیل لا یومنون الاّ القلیل منهم خداوند تعالی گفت بَلْ لَعَنَهُمُ اَللّٰهُ بِکُفْرِهِمْ نه چنانست که ایشان می‌گویند جز آنکه دلهای ایشان را و ایشان را خدای عز و جل بنفرین کرده است، وز خود دور کرده است، و از دریافتن سخونهای خویش دور کرده است، تا می‌نگروند به سخونهای تو مگر گرویدنی اندک؛ و نیز گویند نگروند مگر اندکی ازیشان، چون عبد اللّه سلام و بحیرای راهب و مانند ایشان و گویند لا یومنون بالقلیل منه و لا بالکثیر نه به اندک می‌گروند و نه به بسیار و این قول کلبی است وَ لَمّٰا جٰاءَهُمْ کِتٰابٌ مِنْ عِنْدِ اَللّٰهِ یعنی القرآن مُصَدِّقٌ لِمٰا مَعَهُمْ موافق لما معهم من التّوریة بتوحید اللّه و نعتک و صفتک و ببعض الشّرایع گفت چون به نزد ایشان آمد نامه‌ای از خدای عز و جل، و آن قرآنست و قرآن را به پارسی نبی گویند برابر آمد با آن نامه که ایشان دارند و آن توریت است به یگانگی خدای عز و جل و به نشانیهای تو که محمدی صلّی اللّه علیه و سلّم و به بعضی از شریعتها نیز برابر آمد با نامهٔ ایشان این نامهٔ تو وَ کٰانُوا مِنْ قَبْلُ و کانت الیهود من قبل مجیئک و قیل مجیء القرآن یَسْتَفْتِحُونَ یستنصرون بک یا محمّد عَلَی اَلَّذِینَ کَفَرُوا اذا حاربوا مع بعض الکفرة مثل اسد و غطفان گفت این جهودان چنان   بودند آن وقت که ترا هنوز تدیده بودند هرباری که با مشرکانشان کارزار بودی به برکت تو از خدای عز و جل نصرت خواستندی و گفتندی یا رب به حرمت و حق آن پیغامبر آخر الزمان که فرستاد خواهی که ما را نصرت و یاری دهی و خداوندشان بدین گفتار نصرت می‌دادی فَلَمّٰا جٰاءَهُمْ مٰا عَرَفُوا فلمّا اتاهم حین اتاهم و هو محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم ما عرفوا ما علموا انّه هو کَفَرُوا بِهِ جحدوا به و انکروا گفت چون به ایشان آمد یعنی محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم می‌دانستند و می‌شناختند که این آن پیغامبر آخر الزمان است کفروا به به پیامبری او بی‌ستون گشتند و او را ناشناخته کردند و گفتند این نه آن پیغامبر است فَلَعْنَةُ اَللّٰهِ عَلَی اَلْکٰافِرِینَ فبعد اللّه عن رحمته و قربه و جنّته گفت نفرین خدای باد برین چنین بی‌ستونان؛ و دوری باد از قرب و بهشت خدای عز و جل این‌چنین کافران را بِئْسَمَا اِشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ بئس شیئا اختاروه لانفسهم أَنْ یَکْفُرُوا بِمٰا أَنْزَلَ اَللّٰهُ گفت بد چیزا که مر خویشتن را خریدند وز بهر خود را گزیدند و آن ناشناسی ایشان است مر محمد را صلّی اللّه علیه و سلّم و مران نامه را که خدای عز و جل به سوی محمد فرستاده است بر زبان جبریل علیه السّلام. و دیگر قول بد چیزا که ایشان اختیار کردند و آن حق ناشناختن ازیشان مر خداوند خود را أَنْ یَکْفُرُوا بِمٰا أَنْزَلَ اَللّٰهُ بان یکفروا و نو سپاسی کردند نعمتی را که خداوند تعالی مریشان را داده است و آن محمد است و قرآن، به هردو نگرویدند بَغْیاً انما فعلوا ذلک لبغی و حسد اثاروه و اظهروه این همه که کردند از ان کردند که حسدشان آمد و رشکشان آمد که این پیغامبر از فرزندان اسمعیل آمد ازیرا چه جهودان اندر توریت نشان پیغامبر آخر الزمان یافته بودند و بگرویده بودند. بران پنداشت بودند که این پیغامبر آخر الزمان از فرزندان اسحق باشد ازیرا که جهودان از نسل اسحق‌اند علیه السّلام و پیغامبر ما صلّی اللّه علیه و سلّم از عرب آمد وز نسل اسمعیل آمد   مرو را حسد کردند و به سبب حسد بدوی نگرویدند و حسد را به تازی عبارت   کرده‌ایم الحسد غمّ یظهر فیک بما انعم اللّه علی اخیک. حسد غمی بود که پدید آید در دل تو به نیکوییی که پدید آید بر برادر تو. و عبارتی دیگر به پارسی الحسد جوشش و الحرص کوشش و الغش پوشش و مفسران بغی را حسد تفسیر کرده‌اند اما حقیقت بغی بر مسلمانان بیشی جستن بود و پیشی جستن أَنْ یُنَزِّلَ اَللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ عَلیٰ مَنْ یَشٰاءُ مِنْ عِبٰادِهِ بان ینزّل اللّه جبریل علیه السّلام من فضله بفضله الکتاب و النبوّة عَلیٰ مَنْ یَشٰاءُ مِنْ عِبٰادِهِ کما شآء علی محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم. یعنی این بغی و حسد و رشک بدان ظاهر کردند که ایزد تعالی پیغامبری بدان کس داد و نبی بدان کس فرستاد از بندگان خویش که او خواست، و آن محمد است صلّی اللّه علیه و سلّم فَبٰاؤُ بِغَضَبٍ عَلیٰ غَضَبٍ فاستوجبوا   الیهود لعنة من اللّه تعالی و غضبه و قیل رجعوا بلعنة من اللّه تعالی گفت سزاوار گشتند مر نفرین خدای را تعالی و خشم او را علی غضب لعنة علی اثر لعنة نفرینی پس نفرینی تا همیشگی اندر موجب آن نفرین و آن خشم بماندند وَ لِلْکٰافِرِینَ عَذٰابٌ مُهِینٌ و للکافرین الجاحدین عذاب مّهین یهانون فیه و لا یکرمون   . مرین بی‌خستونان را پای وهی بود اندر دوژخ خوارکننده، نه کفارت‌کننده، چه عذاب مؤمنان کفارت ایشانست و عذاب کافران عقوبت ایشان است، او هرعذابی که آن کفارت باشد مهین نباشد وَ إِذٰا قِیلَ لَهُمْ فمهما قیل للیهود آمِنُوا صدّقوا بِمٰا أَنْزَلَ اَللّٰهُ تعالی من القرآن علی محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم گفت یا جهودان بگروید بدینچه ما فرو فرستادیم قٰالُوا نُؤْمِنُ بِمٰا أُنْزِلَ عَلَیْنٰا گفتند ما بدین کتاب گرویدیم که به نزد پیغامبر ما فرود آمد و آن توریة است وَ یَکْفُرُونَ بِمٰا وَرٰاءَهُ و یجحدون ما سوی التوراة منکر شدند و ناخستون شدند به هرکتابی که جز از توریت بود وَ    هُوَ اَلْحَقُّ این همه کتابها که از آسمان آمدند به نزد انبیا علیهم السّلام همه راستست و شایسته است و بایسته مُصَدِّقاً لِمٰا مَعَهُمْ ای موافقا للتّوریة ببعض الشّرایع نعتک و صفتک فی الکتب مشهور   معنی حق به پارسی چیزی شایسته باشد و پارسی باطل ناشایسته قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنْبِیٰاءَ اَللّٰهِ مِنْ قَبْلُ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ قل للیهود لم قتلتم انبیاء الله   فی مقالتکم بانکم مؤمنون بدان که هرچه اندر قرآن قل است همه آن بوده است که از کسی سؤالی رفته است به تعنت یا به جز آن، این قل جواب آن آمده است چنانکه پرسیدندش از صفت خداوند تعالی جواب آمد قُلْ هُوَ اَللّٰهُ أَحَدٌ و چنانکه از حدیث می‌پرسیدند جواب آمد که قُلْ فِیهِمٰا إِثْمٌ کَبِیرٌ و چنانکه از حدیث روح پرسیدند جواب آمد قُلِ اَلرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّی همه قرآن همه چنین است اما اینجا که گفت قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنْبِیٰاءَ اَللّٰهِ مِنْ قَبْلُ و آن چنان بود که جهودان دعوی کردند که دین دین ماست و جز از دین ما هیچ دینی حق نیست. آیت آمد قل بگوی مریشان را فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنْبِیٰاءَ اَللّٰهِ پس اگر شما مؤمن بودید چرا چندین پیغامبر را بکشتید به ناحق؟ ای که بی از آن‌که بریشان کشتن واجب آمد إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ اگر چنانکه شما راست گویید بدینچه می‌گویید که ما مؤمنانیم و این نبی که حق است با توریت برابر   به توحید ایزد تعالی و به نعت محمد-صلّی اللّه علیه و سلم-، چرا این را باطل می‌شمرید؟ و این جهودان که در وقت رسول بودند هیچ پیغامبر نکشته بودند اما چه آن پدرانشان کشته بودند، این جهودان بدان رضا می‌دادند و هرکه به فعل کسی رضا دهد او هم ازیشان باشد وَ لَقَدْ جٰاءَکُمْ مُوسیٰ بِالْبَیِّنٰاتِ بالآیات البینات بالمعجزات النیرات و الدلالات الواضحات علی صدق نبوته گفت به راستی و به خدایی ما که موسی علیه السّلام آمد به سوی شما و آورد از خداوند تعالی به سوی شما معجزاتهایی، که آن جز از امارات پیغامبری نباشد چنان چون چوبی که از دست   او اژدها گشت و دستی را که زیر بغل اندر آوردی از آن نوری ساطع شدی چنانکه نور آفتاب را غلبه کردی و از پس آن معجزاتهای دیگر چون طوفان و جراد و قمّل و آنچ بدین ماند ثُمَّ اِتَّخَذْتُمُ اَلْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ الها معبودا من بعده من بعد انطلاقه الی الجبل گفت از پس آن‌که موسی علیه السّلام از شما غایب شد گوساله‌ای را به خدایی گرفتید وَ أَنْتُمْ ظٰالِمُونَ ضارّون لانفسکم شما خود را از زیان‌کاران کردید و این هم پدرانشان کرده بودند اما ایشان چون به فعل پدران راضی بودند ملامت ایشان را آمد وَ إِذْ أَخَذْنٰا مِیثٰاقَکُمْ و اذکروا حین عاهدنا معکم و حلفناکم و اوثقنا علیکم بان آمنوا بنبیّ آخر الزّمان و بکتابه گفت یاد دارید که ما با پدران شما عهدی بستیم و پیمانی با سوگند که هرگز بر پیغامبر آخر الزمان شمشیر نکشید و او را نگاه دارید و یاری دهید و بدوی بگروید وَ رَفَعْنٰا فَوْقَکُمُ اَلطُّورَ ای قلعنا و حبسنا فوق رؤسکم الجبل و از جای برکندیم کوهی بر مقدار لشکرگاهتان و آن بر سر شما بداشتیم تا توریة بپذیرفتید   خُذُوا مٰا آتَیْنٰاکُمْ بِقُوَّةٍ اعملوا بما امرناکم بالجدّ و المواظبة گفتیم که بگیرید و بپذیرید   این کتاب را ای که توریت را و آنچه اندران برآید کاربند باشید مردانه اندران ایستید و روز و شب اندران کنید وَ اِسْمَعُوا اطیعوا ای که فرمان‌بردار باشید   و گوش به فرمان دارید قٰالُوا سَمِعْنٰا وَ عَصَیْنٰا ای سمعنا الآن و عصینا من قبل گفتند جهودان یا رب فرمان برداریم گوش به فرمان نهادیم اکنون که این کوه بر سر ما بداشتی و عصینا هرچند که پیش ازین در تو عاصی بودیم. خواجهٔ امام گفت-رضی اللّه عنه-شاید بود معنی آیت آن باشد که پدرانتان گاهی گفتند فرمان برداریم، و باز گاهی گفتند فرمان نبریم، و گوساله را معبود گرفتند و اللّه اعلم وَ أُشْرِبُوا فِی قُلُوبِهِمُ اَلْعِجْلَ بِکُفْرِهِمْ ای تشرّب و دخل فی قلوبهم   افئدتهم حب العجل گفت اندر خورد و جای گرفت در دلهای ایشان   دوستی گوساله و پرستیدن آن بِکُفْرِهِمْ ای عقوبة بکفرهم گفت این همه پاداش ایشان بود بدانکه ایشان کفر را اختیار کردند قُلْ بِئْسَمٰا یَأْمُرُکُمْ بِهِ إِیمٰانُکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ قل یا محمّد بئس الایمان ایمان یأمرکم بالکفر ان کنتم مؤمنین علی زعمکم گفت اگر بدین چه شما می‌گویید که ما مؤمنیم راست گویید، بد ایمانا که ایمان شماست که مر شما را به پیامبر کشتن فرماید و گوساله پرستیدن فرماید اگر شما مؤمنیدی این‌چنین نه کنیدی قُلْ إِنْ کٰانَتْ لَکُمُ اَلدّٰارُ اَلْآخِرَةُ قل یا محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم ان کانت الجنّة خالصة لکم عِنْدَ اَللّٰهِ خٰالِصَةً مّن دون النّاس گفت بگوی یا محمد اگر بهشت جاودان در حکم خدای عز و جل چنانست که آن مر شما راست خاصگی مِنْ دُونِ اَلنّٰاسِ بی از دیگر مردمان فَتَمَنَّوُا اَلْمَوْتَ فاشتهوا الموت ای قولوا یا ربّ امتنا لکی تدخلوا الجنّة إِنْ کُنْتُمْ صٰادِقِینَ فی مقالتکم انّ الجنّة خالصة لکم گفتیم که هرجا که قل بینی بدان که پیش از آن با قومی سؤالی یا خصومتی یا دعوی رفته باشد که این قل جواب آن باشد و آن‌چنان بود که جهودان دعوی کردند و گفتند که بهشت خاصگی مر ما راست، و اندر بهشت نیاید کسی جز جهود؛ و ترساآن گفتند که نی بهشت خاصگی مر ما راست و اندر بهشت جز ترسا کس نیاید. فرمان آمد که قل بگوی مر ایشان را إِنْ کٰانَتْ لَکُمُ اَلدّٰارُ اَلْآخِرَةُ اگر چنانست که بهشت یکبارگی مر شما را خواهد بودن، پس مرگ را آرزو کنید و بخواهید از خداوند تعالی مرگ را، و بگویید یا رب بمیران مر ما را، تا زودتر به بهشت رسید. خدای تعالی گفت وَ لَنْ یَتَمَنَّوْهُ أَبَداً لن یشتهوا الموت ابدا فی الدنیا البتة گفت هرگز آرزو نکنند ایشان مر مرگ را، هرگز هرگز تا اندرین جهان باشند اما اندر دوژخ بسیار مرگ آرزو کنند اما نمیرند بِمٰا قَدَّمَتْ أَیْدِیهِمْ بدان سبب که دانند که ایشان چه الفغده‌اند مر خویشتن را وَ اَللّٰهُ عَلِیمٌ بِالظّٰالِمِینَ انّ اللّه تعالی عالم باحوال الیهود و النّصاری   گفت خداوند تعالی داناست به حال دلهای جهودان و ترساآن که ایشان مر زندگانی را چگونه دوست دارند وَ لَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ اَلنّٰاسِ عَلیٰ حَیٰاةٍ یعنی و الله لتلفینهم اشد الناس حرصا علی البقاء فی الدنیا گفت ایشان را هرآینه از همه مردمان دیگر بر زندگانی حریص‌تر یابی ای که گواژگن   تر یابی. پارسی حرص، گواژه‌کردن باشد و معنی حرص، سیر ناشدنی باشد از یافتن چیزی اگر چه بسیار یابد وَ مِنَ اَلَّذِینَ أَشْرَکُوا یعنی المجوس وز مغانشان نیز بر زندگانی حریص‌تر یابی یَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ یُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَةٍ یتمنی کل واحد منهم ان یعمر ان یعیش الف سنة و آرزو برد هریکی ازیشان که بزیدی هزار سال وَ مٰا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ اَلْعَذٰابِ و ما التعمیر بمنجیه و مبعده من العذاب أَنْ یُعَمَّرَ ان یعیش الف سنة گفت چنان نیست اگر او خود هزار سال بزید که این زندگانی مرو را از عذاب و پای‌وه خداوند تعالی بخواهد رهانید یا از دوژخ ایشان را دور خواهد کرد   وَ اَللّٰهُ بَصِیرٌ بِمٰا یَعْمَلُونَ خداوند تعالی دانا و بیناست به هرچه ایشان می‌کنند قُلْ مَنْ کٰانَ عَدُوًّا لِجِبْرِیلَ این جواب سؤالیست که رییسی از آن جهودان که او را عبد اللّه بن صوریا گفتندی به نزدیک پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلم-آمد مرو را پرسید و گفت: یا محمد ما را خبر داده‌اند که پیغامبر آخر الزمانی را، خواب وی چگونه باشد. ما را خبر ده که خواب تو چگونه است. پیغامبر گفت-صلّی اللّه علیه و سلّم-چشمهای من اندر خواب باشد، اما دلم بیدار باشد، گفت: هم‌چنین یافتیم اندر توریت؛ و خبر ده که از مردم چند چیز از آب مرد باشد و چند اندام از آب زن باشد. پیغامبر گفت-صلّی اللّه علیه و سلّم- اما استخوان و پی و رگها از آب مرد باشد، و گوشت و خون و ناخن و موی از آب زن باشد. ابن صوریا گفت: راست گویی. گفت چیست که فرزند گروهی به پدرگان ماند و گروهی به مادرگان؟ پیغامبر گفت: -صلّی اللّه علیه و سلم-هر کرا آب غلبه کند فرزند به کسهای او ماند   گفت: راست گویی اکنون یک چیز ماند اگر بگویی، بگروم به تو. مرا بگوی که کدام فریشته آید به نزدیک تو، پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-گفت که جبریل آید-علیه السّلام-وحی او آرد به نزد من. گفتند: یا محمد اگر به جای جبریل به نزدیک تو میکایل آمدی ما به تو بگرویدیمی، ازیرا که جبریل دشمن ماست و اوی از آسمان جز عذاب نیارد، و شارستانها را او هلاک کرده است. اگر چنان بودی که میکایل آمدی به نزد تو ما به تو بگرویدیمی ازیرا که اوی ولی و دوست ماست که وی از آسمان همه رحمت و خیر و باران آرد، پس گفت مرو را که ابتدا دشمنی شما با جبریل از کجا افتاده است؟ جواب دادند از آن جهت را که ایزد تعالی در کتابهای خویش ما را آگاه کرده بود که مردی خواهد بود او را بخت نصر گویند او مملکت یابد، بیاید، و این بیت المقدس را ویران کند و توریت را بسوزد، و توریت خوانان را بکشد، و منشأ او از بابل باشد. ما کسی را بفرستادیم تا او را بکشد این کس او را بدان نشانی بیافت، اندران وقت هنوز کودک بود و خرد بود این کس ما خواست که تا او را بکشد، جبریل او را برهانید و نگذاشت که مرو را بکشتی تا بزرگ شد و بیامد و بیت المقدس را ویران کرد و توریت را بسوخت و هفتاد هزار توریت خوان را بکشت. ما را بر وی دشمنی ازین جهت افتاده است. عمر خطاب-رضوان اللّه علیه-گفت پس هرکسی که دشمن جبریل باشد او دشمن میکایل باشد و هرکه دشمن ایشان باشد، او دشمن خدای تعالی باشد. خداوند تعالی این آیت بفرستاد و گفت قُلْ بگوی مرین جهودان را مَنْ کٰانَ عَدُوًّا لِجِبْرِیلَ هرکه دشمن است مر جبریل را بدان سبب که او از آسمان همه عذاب آرد فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلیٰ قَلْبِکَ بِإِذْنِ اَللّٰهِ ای انّه نزّل   القرآن و یقرأه   علی قلبک باذن اللّه بامر اللّه تعالی و ای خیر افضل من القرآن. ایشان را بگوی اگر دشمنیتان با جبریل ازین جهت است که اوی جز عذاب نیارد قرآن او آورده است از آسمان و بر دل تو می‌خواند و کدام خیرست بزرگتر از قرآن. و وجهی دیگر گفت بگوی آنرا که دشمن جبریل است گو می‌باشی   دشمن که دشمنی تو او را زیان ندارد    مُصَدِّقاً لِمٰا بَیْنَ یَدَیْهِ الکتاب مصدقا لما بین یدیه گفت این کتاب که جبریل آورده است راست گوی کننده است مر همه کتابها را که پیش ازین کتاب بوده است وَ هُدیً وَ بُشْریٰ لِلْمُؤْمِنِینَ المصدّقین للقرآن هادیا و مبشرا للمومنین گفت این قرآن راه‌نمای و مژده‌دهنده است مر مؤمنان را و راه نمایست به نیکیها مر مؤمنان را و مژدگان‌دهنده به بهشت جاودان مر مؤمنان را و آنگه گفت مَنْ کٰانَ عَدُوًّا لِلّٰهِ وَ مَلاٰئِکَتِهِ وَ بجمیع ملائکته و رسله و بجمیع رُسُلِهِ وَ جِبْرِیلَ وَ مِیکٰالَ فانه کافر فَإِنَّ اَللّٰهَ عَدُوٌّ لِلْکٰافِرِینَ، مبغض للکافرین. گفت بگوی ایشان را هرکه او دشمن خدای تعالی باشد، او دشمن همه فریشتگان باشد بخاصه از ان جبریل و میکایل و آن کس کافر باشد وخدای عز و جل دشمن دار کافرانست وَ لَقَدْ أَنْزَلْنٰا إِلَیْکَ آیٰاتٍ بَیِّنٰاتٍ آیات القرآن مبینات بالحلال و الحرام وَ مٰا یَکْفُرُ بِهٰا إِلاَّ اَلْفٰاسِقُونَ و ما یجحد بها الا الفاسقون الکافرون الیهود و النّصاری الخارجون عن امر اللّه تعالی به راستی که ما به سوی تو فرو فرستاده‌ایم آیتهای قرآن پدید کرده اندر وی بایست و نابایست و شایست و ناشایست و فرمان و نهی، مرو را منکر نشوند مگر فاسقان بی‌فرمانان از کافران و جهودان و ترساآن أَ وَ کُلَّمٰا عٰاهَدُوا عَهْداً یعنی اهل التّوریة و الانجیل نَبَذَهُ فَرِیقٌ مِنْهُمْ ای ترکه و طرحه طائفة منهم ذلک العهد گفت: او هرباری که با این جهودان و ترساآن عهدی و پیمانی بسته آید که تا بگروند بدین پیغامبر آخر الزمان، همی گروهی ازیشان آن فرمان را به جای مانند و آن پیمان را بشکنند و گویی که همه را پس پشت انداختندی بَلْ أَکْثَرُهُمْ لاٰ یُؤْمِنُونَ بل اکثر الیهود و النّصاری لا یعرفون العهد و الحقّ گفت چه بیشتر ازیشان، خود، آنند که عهد خدای را تعالی نشناسند، و آنچ با ایشان پیمان بسته آمده است ندانند. سؤال و جواب-و اگر کسی سؤال کند که این عهد و پیمان با که بسته بودند و کی بسته بود، جواب آنست که ایزد تعالی هرپیغامبری که بفرستادی اندر هرایامی، او را فرمان دادی که با امت   خویش عهد بندید و بگویید تا به پیغامبران   ؟ آخر الزمان بگروند یعنی به محمد-صلّی اللّه علیه و سلّم-ایشان از پیغامبران علیهم السّلام بپذیرفتندی   و پیغامبران ایشان را گفتندی که این عهد با فرزندان خود ببندید و بگویید تا با فرزندان خویش و فرزند فرزند هم‌چونین خبر می‌دهید تا بدان پیغامبر بگروند وَ لَمّٰا جٰاءَهُمْ رَسُولٌ مِنْ عِنْدِ اَللّٰهِ مُصَدِّقٌ لِمٰا مَعَهُمْ فلما اتاهم ای من عند الله بامر الله و حکمه نَبَذَ ترک و طرح فَرِیقٌ طائفة مِنَ اَلَّذِینَ أُوتُوا اَلْکِتٰابَ اعطوا علم التوراة کِتٰابَ اَللّٰهِ یعنی القرآن و قیل نبذوا   التّوریة وَرٰاءَ ظُهُورِهِمْ عبارة عن ترک العمل به کَأَنَّهُمْ لاٰ یَعْلَمُونَ کتاب اللّه تعالی و لا یعرفونه گفت چون آنگاهی که بدیشان رسید، این پیغامبر خدای عز و جل و آن محمد بود-صلّی اللّه علیه و سلّم-به فرمان خدای عز و جل آمده بود و به حکم او آمد مُصَدِّقٌ لِمٰا مَعَهُمْ راست گوی کننده مران نامه را که ایشان داشتند ای که توریة نَبَذَ فَرِیقٌ مِنْهُمْ گروهی ازین جهودان که علم توریت یافته بودند نامهٔ خدایرا عز و جل، یعنی قرآن را بینداختند، ای که کار نبستند، و بدان نگرویدند. کَأَنَّهُمْ لاٰ یَعْلَمُونَ چنان ساختند خویشتن را که هرگز ندانستندی مرین نامه را وَ اِتَّبَعُوا مٰا تَتْلُوا اَلشَّیٰاطِینُ ترکوا کتاب اللّه و اتّبعوا تلک الکتب اللّتی تلت الشّیاطین و کتبت الشّیاطین گفت نامهٔ خدای را عز و جل بگذاشتند   و آن نبشتها را که دیوان نبشته بودند از جادویها و نیرنگها، اندر وقت ملک سلیمان یا از پس ملک سلیمان علیه السّلام، آن پیش گرفتند و بدان مشغول گشتند. و قصهٔ این‌چنان بود که ایزد تعالی مر سلیمان را علیه السّلام فرمان چنان داده بود که تا جز از بنی اسرایل زن بزنی نخواهد. وقتی از وقتها به غزایی رفت. دختری از ان ملک کافران به بردگی گرفت، و پس او را آزاد کرد و بزنی خواست. غفلتی بر وی برفت. ایزد تعالی آن از وی نپسندید و به عتاب آن، مرو را از مملکتش معزول گردانید تا چهل روز، و سبب آن بود که ایزد تعالی شکوه مملکت او اندر زیر آن نگین انگشتری وی نهاده داشت و گفته‌اند که آدم علیه السّلام از بهشت آن را بیرون   آورده بود و عصای موسی را علیه السّلام. عصا معجزت موسی گشت و انگشتیره معجزت سلیمان علیه السّلام، و هرباری که سلیمان علیه السّلام به آب‌خانه اندر شدی، از حرمت مران انگشتیره را با خود نداشتی، به زنی از زنان خویش که به نزد او امینه‌تر بود-نام وی ضبنه- انگشتیره بدو دادی، و پس در آب خانه شدی. روزی هم برین عادت انگشتیره بود و به حکم او آمد مُصَدِّقٌ لِمٰا مَعَهُمْ راست گوی کننده مران نامه را که ایشان داشتند ای که توریة نَبَذَ فَرِیقٌ مِنْهُمْ گروهی ازین جهودان که علم توریت یافته بودند نامهٔ خدایرا عز و جل، یعنی قرآن را بینداختند، ای که کار نبستند، و بدان نگرویدند. کَأَنَّهُمْ لاٰ یَعْلَمُونَ چنان ساختند خویشتن را که هرگز ندانستندی مرین نامه را وَ اِتَّبَعُوا مٰا تَتْلُوا اَلشَّیٰاطِینُ ترکوا کتاب اللّه و اتّبعوا تلک الکتب اللّتی تلت الشّیاطین و کتبت الشّیاطین گفت نامهٔ خدای را عز و جل بگذاشتند   و آن نبشتها را که دیوان نبشته بودند از جادویها و نیرنگها، اندر وقت ملک سلیمان یا از پس ملک سلیمان علیه السّلام، آن پیش گرفتند و بدان مشغول گشتند. و قصهٔ این‌چنان بود که ایزد تعالی مر سلیمان را علیه السّلام فرمان چنان داده بود که تا جز از بنی اسرایل زن بزنی نخواهد. وقتی از وقتها به غزایی رفت. دختری از ان ملک کافران به بردگی گرفت، و پس او را آزاد کرد و بزنی خواست. غفلتی بر وی برفت. ایزد تعالی آن از وی نپسندید و به عتاب آن، مرو را از مملکتش معزول گردانید تا چهل روز، و سبب آن بود که ایزد تعالی شکوه مملکت او اندر زیر آن نگین انگشتری وی نهاده داشت و گفته‌اند که آدم علیه السّلام از بهشت آن را بیرون   آورده بود و عصای موسی را علیه السّلام. عصا معجزت موسی گشت و انگشتیره معجزت سلیمان علیه السّلام، و هرباری که سلیمان علیه السّلام به آب‌خانه اندر شدی، از حرمت مران انگشتیره را با خود نداشتی، به زنی از زنان خویش که به نزد او امینه‌تر بود-نام وی ضبنه- انگشتیره بدو دادی، و پس در آب خانه شدی. روزی هم برین عادت انگشتیره بدو داده بود و خود به آب‌خانه در شده بود، و چون وقت معزولیش آمده بود، دیوی که نام او صخر بود خویشتن را بر صورت سلیمان علیه السّلام بساخت، و چنان نمود که از آب‌خانه همی بیرون آید. به نزد آن زن آمد و انگشتیره از وی بستد، آن شکوه که مر سلیمان را علیه السّلام بود برین دیو پدید آمد. «قصهٔ انگشتیرهٔ سلیمان علیه السّلام» وهب بن منبه گوید که ایزد سبحانه و تعالی چون آدم را علیه السّلام اندر بهشت آورد، خاتم عزّ از بهر وی بیافرید، و گفت: یا آدم، این نگینهٔ عز است، از بهر تو آفریده‌ام و این خلعت من تراست تا آن وقت که عهد من فراموش نکنی اگر تو عهد و فرمان من بجای مانی، من این از تو بازستانم، به کسی دهم از فرزندان تو. گفت: یا رب آن کدام فرزند باشد ازان من؟ گفت بندهٔ من سلیمان که از کبر سلامت یافته باشد، یعنی متکبر نباشد. آدم علیه السّلام آن انگشتیره اندر انگشت آورد و نوری ازان بتافتی چون نور آفتاب، چنانکه همه درختان بهشت ازان نورانی گشتی و دیوالهای بهشت پنداشتی که ازان نور می‌بخندند، تا آن وقت که از آدم آن زلت موجود آمد آن انگشتیره از انگشت او بپرید تا خویشتن را اندر رکنی از رکنهای عرش افگند و گفت یا رب آدم مرا بگذاشت. ندا آمد که اینجا قرار گیر، که ترا به بنده‌ای خواهم داد که او را ملکی خواهم داد   چنانکه از پس او نیز کسی را ندهم. چون ایزد تعالی سلیمان را برگزید عزّ او را اندران انگشتیره نهاد. جبریل را علیه السّلام بفرستاد به روز عاشورا، روز آدینه، با انگشتیره، و سلیمان اندر نماز بود با دوازده سبط بنی اسرایل. هرسبطی دوازده هزار مرد از علما و حکما و اهل درس   و کتب، و مردمانی برنس‌دار و عکازه‌گیر، از زهاد و عباد و دیگر نیکان، و سلیمان اندر خواندن زبور بود، که انگشتیره در انگشت او کرد جبریل، و گفت یا سلیمان بگیر این هدیهٔ خدای عز و جل مر ترا. سلیمان با همه قوم سر به سجده نهادند تا آخر روز در یک سجده بودند. بر یک سون انگشتیره نبشته بود انا اللّه لم ازل؛ و به دیگر سون انا اللّه الحیّ القیّام   . و بر سدیگر سون انا اللّه العزیز لا عزیز غیری و عزیز من البسته خاتم عزّی و بر چهار سون آیة الکرسی، و گرد برگرد نبشته بود محمّد رسول اللّه خاتم الانبیا فبذکره و الایمان به تمّ عزّک یا سلیمن فصلّ علیه لیلک و نهارک یعنی عز تو یا سلیمان آن وقت تمام شود که محمد را علیه السّلام یاد کنی و بدوی بگروی. یا سلیمان شب و روز بر محمد درود ده. و اندر روایت بو صالح که اندر تفسیر یاد کرده است گوید سبب این معزولی سلیمان علیه السّلام آن بود که بر ملکی از ملک کافران که در جزیره بودی غزو کرد با وی، او را بکشت و دختر او را بزنی کرد و این دختر منافقه بود و مسلمانیش پاک نبود و سلیمان علیه السّلام او را به‌غایت دوست داشتی. هرباری که در آمدی او را گریان یافتی. چون پرسیدی مرو را که چرا گری؟ گفتی غم پدرم گرفته است مرا، اگر خواهی که من خرسند شوم، بفرمای دیوان را تا بمانند پدرم صورتی کنند تا هروقتی که مرا غم پدر گیرد اندران نگرم خرسندی باشد مرا. سلیمان علیه السّلام از پاک‌دلی خویش بفرمود تا آن‌چنان صورتی بکردند و آن زن آنرا به خانه اندر بنهاد، و جامهای پدر خویش اندر وی پوشانید. چون سلیمان علیه السّلام از وی غایب شدی او آن را می‌پرستیدی به جای بتی، تا بدان جای رسید که کنیزکان خویش را نیز بر پرستش آن بت خواندن گرفت. آن خبر بیرون افتاد، و گفت‌گویی پدید آمد که اندر خانهٔ سلیمان می بت پرستند، و سلیمان را ازین آگاهی نیست و مرو را وزیری بود، آصف بن برخیای ابن شمعیا که از بزرگان بنی اسرایل بود و اندر علم و حکمت و عبادت   و زهادت   و مرد پای‌گاه‌دار بود. این خبر بدو   رسید، از حشمت سلیمان علیه السّلام این سخون با وی به مشافهه نتوانست گفت   ، حیلتی بسازید، و آمد به نزد سلیمان، گفت: بدان که من پیر گشتم و عمر من به آخر رسید خواهم که یکی مجلسی کنم، و خدایرا عز و جل و انبیای او را علیهم السّلام ثنا گویم و سیرتهای ایشان پیش بنی اسرایل یاد کنم، تا از من یادگاری ماند. سلیمان علیه السّلام او را   دستوری داد و روزی وعده نهادند و بنی اسرایل جمله شدند و سلیمان علیه السّلام حاضر آمد. پس منبری بنهادند و آصف بر آنجا برآمد. خداوند را تعالی چنانکه سزا بود ثنا و حمد گفت. پس از آدم گرفت علیه السّلام هرپیامبری را یگان‌یگان همی ستود و شمایل ایشان از روزگار کودکی تا به وقت پیری یاد می‌کرد. چون به سلیمان علیه السّلام برسید و آن پارساییهای او را و عبادتهای او را که اندر ایام کودکی کرده بود یاد کرد و اندر ایام بزرگیش هیچ یاد نکرد، مردمان عامه آن درنیافتند و پنداشتند که مر سلیمان را به تمامی چنانکه سزا بود بستوده است، اما سلیمان علیه السّلام آن بجای آورد. چون خالی شد، وز منبر فرود آمد، او را به نزد خود خواند و گفت هرپیامبری را-صلوات اللّه علیه-از کودکی تا به بزرگی ثنا گفتی و شمایل ایشان یاد کردی و چون به من رسیدی ایام کودکی مرا یاد کردی وز روزگار بزرگی یاد نکردی و تو دانی که من امروز اندر عبادت   بیش‌از آنم که در کودکی بودم. آصف زبان برگشاد و گفت: بلی، اما اندر کودکی اندر خانهٔ تو بت نپرستیدندی و اکنون همی بت پرستند. سلیمان بجای آورد که چه می‌گوید. به خانه اندر آمد و آن بت را فرمود تا بسوختند و آن زن را طلاق داد و از در بیرون کرد و به عذر به درگاه خداوند تعالی بازگشت، و زاری کرد بسیاری. چون خداوند تعالی خواست که توبهٔ وی بپذیرد   اولش مبتلا کرد به ذل و معزولی و غریبی و گرسنگی و مزدورکاری، آن وقتش به تخت و مملکت باز آورد. اما وهب بن منبه گوید که این ملک را که سلیمان علیه السّلام قهر کرد ملکی جبار بود. وز آنجا که سلیمان بود تا بدین جزیره که این ملک بود، مسافتی دور بود. باد را فرمان داد تا بشد   و جاسوسی کرد و خبر آن ملک به نزد سلیمان آورد و گفت از ینجا تا بدانجا که اوست مسافتی دورست. بر دریا گذشت   باید وز جزیرها، و هیچ‌گونه ندانستم که سوار را و پیاده را آنجا راه بود یا بزودی آنجا رسند. سلیمان علیه السّلام باد را سوگند داد که لشکر مرا باید که برگیری و بزودی آنجا بری، لشکر را برنشاند و سلاح اندر پوشانید و باد ایشان را همه برگرفت به مقدار یک شباروز آنجا برد، و بریشان کارزار کردند و قهر کردند. باد اندر آمد ایشان را و ملکشان را و مال ایشان را و دختران و زنان ایشان را همه برگرفت و به نزد سلیمان علیه السّلام آورد. سلیمان آن غنیمت بریشان قسمت کرد و آنچه نصیب قربان بود اندر مذبح نهاد. پس دعا کرد بسیار. ایزد تعالی آتشی بفرستاد و آن قربانی بپذیرفت   سلیمان چون آن دختر ملک را بدید دلش اندر وی بسته شد، هرچند مسلمانی بر وی عرضه کرد نپذیرفت   . گفت: اگر مسلمانی نپذیری   پدرت را بکشم. این دختر گفت اگر پدرم را بکشی من خویشتن را بکشم و اگر مرا به مسلمانی خوانی من خویشتن را بکشم، و اگر مرا نگذاری   که بت خویش را پرستم خود را بکشم. سلیمان از دوستی که وی را گرفته بود به هیچ روی نمی‌خواست که او خود را بکشد و نیز روا نداشت که مشرکه را بزنی کند به هرگونه‌ای مرو را می‌فریفت و دل‌گرمی همی نمود و این زن به شب و روز می‌گریست تا آخر بدانجا رسید که سلیمان را علیه السّلام گفت: خواهی تا من به مراد تو اندر آیم، از بهر بت مرا قربانی بکن. سلیمان گفت این نشاید اندر دین ما. آخر چون فتنه مستحکم گشت خواست که مرو را بفریماند بی‌آنکه اندر دین او خلل اندر آید. بفرمود تا ملخی را بیاوردند، و گفت این ملخ را از بهر بت تو قربان کنم. کارد برنهاد و سر ملخ ببرید. اندر وقت ایزد تعالی جبریل را علیه السّلام به عتاب بفرستید که یا سلیمان اگر این قربان از بهر من کردی سبک داشتی مرا، چه بهر من قربان اشتر باید یا گاو باید یا گوسپند، و اگر این قربان بهر بت کردی، روا داشتی که بهر زنی جز بهر من قربان کنی؟    لاجرم خادمی را از آن تو بر تخت تو بنشانم و هیأت تو بر وی پدید آرم و ترا اندر غربت افگنم و پیش از ان هیچ دیوی را زهره نبودی که به نزد سلیمان آمدی یا با وی استاخی کردی، چون این محنت اندر رسید، دیوی بیامد و این انگشتری از انگشت وی بکشید. در ساعت سلیمان در خود نگریست چنان شد که خود را می‌نشناخت گفت: نه من آنم که بودم و چون بیرون آمد کسی را دید به مانند او، که بر منبر برآمده بود و خلق را می‌خطبه کرد. و اندر روایت بو صالح است که آن دیو بود که انگشتیرهٔ وی را در انگشت داشت و خلق همه پنداشتند که این سلیمان است علیه السّلام و سلیمان روی از شهر بیرون نهاد. چون‌ماندگی و گرسنگی بدو رسید به نزد زالی آمد و گفت من سلیمانم مرا نانی ده. زال سنگی برداشت و بر سر او زد، و گفت یا گدای خود را به سلیمان مانند می‌کنی؟ و به نام سلیمان می‌گدایی کنی؟ سلیمان پیامبری است ملکی بر جای ملک نشسته. سلیمان دانست که روزگار محنت آمده است. رفت خویشتن را با ملاحان و صیادان به مزدوری داد از میان آب که پایاب بودی ماهی را به پشت‌واره به کنارهٔ دریا آوردی، و هرشبی دو ماهیش مزد دادندی. یکی را بفروختی نان خریدی، و یکی را نان خورش کردی تا چهل روز اندرین بماند و دیو هم‌چنان بر سر منبر خلق را علم همی‌گفت، و آن علم اوی در دل کسی جای نگرفتی. مردمان دانا و اهل فراست به شک اندر افتادند و با یک‌دیگر گفتن گرفتند که اگر این سلیمان است این را از خدای عز و جل خشمی پدید آمده است و دور افتاده است از خداوند عز و جل، وگرنه این سلیمان نیست. ما را بباید جستن تا سلیمان کجا افتاده است. چون این گفت‌گوی اندر میان مردمان افتاد دیوان دانستند که این حال بریشان دیر نماند. کتابها ساختند از جادوی و نیرنجات و اندران بنبشتند   که این آن علمهاست که آصف بن برخیا مر سلیمان ملک را آموخته است و سلیمان بدین علمها بود که مملکت خویش را بتوانست داشت؛ و پس بیاوردند آنرا زیر کرسیها و مصلاهای سلیمان فرو بردند و آن دیو بشد آن انگشتیرهٔ او را    اندر دریا انداخت و چون روزگار عتاب سلیمان به آخر رسید بر کنارهٔ آبی نشسته بود اندوهگین، ماهیی بر کنارهٔ آب پدید آمد و بر طپیدن گرفت. سلیمان آنرا بگرفت، و خواست که شکم او باز کند   ، آن انگستیرهٔ خویش اندر وی بیافت. انگشتیره به انگشت اندر آورد. آن بها و جمال باز بدو باز آمد و لشکر به نزد او گرد آمدند و باز به مملکت خویش باز رسید. چون سلیمان علیه السّلام ازین جهان برفت دیوان آن کتبها را برآوردند، اندر میان مردمان پراگندند. جهودان بیشتر علم توریت به جای ماندند و به جادوی و نیرنجات مشغول گشتند، چنانکه خداوند تعالی گفت   عَلیٰ مُلْکِ سُلَیْمٰانَ و آن کسها که بدان مشغول نگشتند همیشه دلهاشان با سلیمان علیه السّلام به خصومت می‌بود که مگر این کتبهای اوست، تا آن وقت که ایزد تعالی پیغامبر ما را-صلّی اللّه علیه و سلّم-به خلق فرستید، و به سوی او آیت فرستید و بیان کرد که آن کتب دیوان نبشتند نه سلیمان و عذر سلیمان باز نمود و بی‌جرمی وی پیدا کرد گفت: وَ مٰا کَفَرَ سُلَیْمٰانُ ای ما سحر سلیمن گفت سلیمان کافر نبود و جادو نبود ازیرا که هرکه جادوی اعتقاد کرد مرتد و کافر گردد. وَ لٰکِنَّ اَلشَّیٰاطِینَ کَفَرُوا جز که دیوان کافر شدند به استعمال جادوی یُعَلِّمُونَ اَلنّٰاسَ اَلسِّحْرَ بیاموختند مر مردمان جهودان را جادویها و مشعبذیها   وَ مٰا أُنْزِلَ عَلَی اَلْمَلَکَیْنِ بِبٰابِلَ هٰارُوتَ وَ مٰارُوتَ   و اتبعوا ما انزل علی الملکین و هی کلمات یقولان احیانا لیخفّف العقاب عنهما و قال   انما یقولان لیشدد العذاب علیهما گفت این جهودان کتاب خدای را عز و جل بگذاشتند   و پس پشت انداختند و گرد آن جادویها می‌گشتند که دیوان نبشته‌اند و گرد آن سخونها که آن فریشتگان همی‌گویند به بابل، که ایشان که به بابل‌اند، اسم احدهما هاروت و الثّانی ماروت نام یکی ازیشان هاروت و آن دیگری ماروت وَ مٰا یُعَلِّمٰانِ مِنْ أَحَدٍ ای ما یقرآن بین یدی احد گفت ایشان آن سخونها بر کسی برخوانند حَتّٰی یَقُولاٰ إِنَّمٰا نَحْنُ فِتْنَةٌ ای ذو فتنة گفت ایشان نخست    پند دهند مردمانرا و گویند ما آزموده گشته‌ایم بدین بلا و عذاب. این سخونها بهر آن خوانیم بر خویشتن، تا عذاب بر ما مگر سبکتر شود فَلاٰ تَکْفُرْ تو یا آدمی به خدای کافر مشو و جادوی میاموز و کار مبند فَیَتَعَلَّمُونَ مِنْهُمٰا این جهودان و دیوان و جادوان ازیشان یاد گیرند بی از آنکه ایشان را آموزند مٰا یُفَرِّقُونَ بِهِ بَیْنَ اَلْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ سخونهایی که بدان سبب میان زناشویی جدایی افگنند وَ مٰا هُمْ بِضٰارِّینَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلاّٰ بِإِذْنِ اَللّٰهِ گفت ایشان بدین جادوی به کسی بدی نتوانند رسانید و زیانی نتوانند کرد مگر به خواست و علم خدای عز و جل. وَ یَتَعَلَّمُونَ مٰا یَضُرُّهُمْ الا ازیشان بیاموزند چیزهایی که مر ایشان را زیان دارد به دو جهانی وَ لاٰ یَنْفَعُهُمْ و چه سودشان ندارد. و قصهٔ این چنانست که کلبی یاد کرد اندر کتاب خود، که وقتی فریشتگان آسمان به زمین نگریستند، از اهل زمین معصیت و فسادها بدیدند. گفتند: یا رب نه ما گفته بودیم أَ تَجْعَلُ فِیهٰا مَنْ یُفْسِدُ فِیهٰا گفته بودیم که در زمین باز خلقانی آفرینی که ایشان گناهان کنند و تباهیها کنند اینک می‌کنند. خداوند تعالی به فریشتگان وحی کرد، و گفت: بنگرید تا اندر آسمانها از شما فریشتگان کیست خویشتن‌دارتر و پارساتر، صد فریشته بگزینید، و پس گفت: نود فریشته بگزینید، و پس گفت: هشتاد، هم‌چونین تا گفت: از جملهٔ ایشان سه تن را اختیار کنید تا من همان شهوت که اندر فرزندان آدم نهاده‌ام اندرین فریشتگان بنهم، و پس ایشان را به زمین فرستم. اگر ایشان خود را از گناهان نگاه دارند و نگاه توانند داشتن، آنگاه شما را رسد که بر فرزندان آدم دراز زبانی کنید. ایشان اندر آسمان سه فریشته اختیار کردند، یکی عزا، و دیگر عزایا، و سدیگر عزازیل. ایزد تعالی شهوت اندریشان مرکب کرد این‌که عزازیل بود چون اندر خویشتن آن شهوت بدید و طبع او خواهان گشت مر شهوتها را، شرم گرفت از خدای عز و جل، به حاجت اندر خواست، تا آن شهوت از وی برگیرد و او را به حال اول باز برد. ایزد   تعالی دعای وی مستجاب کرد و آن حال از وی دفع کرد. اکنون آن فریشته از شرم خداوند تعالی سراندر پیش افگنده است. گویند که تا قیامت سر برنیارد. اما آن دو فریشته عزا و عزایا. عزا، آن‌که هاروت است و عزایا، که آن ماروت است. ایزد تعالی ایشان را به زمین فرستاد و فرمان داد که روز، به زمین می‌شوید، میان فرزندان آدم حکم می‌کنید و عدل نگاه می‌دارید و سوی جفت و جور میل مکنید و شبانگاه باز به آسمان باز آیید. ایشان هم برین حال روزگاری می‌آمدند، و می‌شدند تا وقتی زنی را با شوی خصومت افتاد-نام این زن به تازی زهره بود و به پارسی بیدخت و به زبان عبری اناهید -پیش ایشان آمد با شوی خویش. چون چشم ایشان بران زن افتاد، دل ایشان بدو مشغول گشت. هرکسی ازیشان تنها به دل اندیشید اگر این زن مرا بودی شایستی، اما با یار خویش نگفت و هریکی ازیشان این زن را جدا به جدا، پنهان از یار خویش وعده نهادند که فردا به نزد من آی تا ترا یاری دهم بر شوی تو. دیگر روز هریکی ازیشان بر وعده به نزد آن زن آمدند. هردو را اتفاق به یک جای افتاد، و پس راز خویش با یک‌دیگر بگفتند. چون ایشان با آن زن بنشستند زن آغاز کرد که من خویشتن به شما ندهم تا آنگه که شما آن نام بزرگ که بدان نام به آسمان روید وز آسمان فرود آیید مرا نیاموزید. شهوت مریشان را اسیر خود کرده بود، آن نام بزرگ او را بیاموختند و چیزهایی دیگر ازیشان درخواست که من روا ندارم یادکردن آن. اندران ساعت که این دو فریشته به نزد آن زن بنشستند ایزد تعالی فرمان داد تا درهای آسمانها بگشادند، و فریشتگان آسمانها را گفت: فرونگرید تا گزیدگان خود را ببینید که کجا نشسته‌اند. ازان روز باز فریشتگان آسمانها شفیع مؤمنان گشته‌اند، و مؤمنان را از خداوند تعالی آمرزش می‌خواهند از آنچه بدانستند که در دنیا آدمی با این شهوت   کم بود که به سلامت رهد از آنچه گزیدگان اهل آسمان در دنیا سلامت نرستند. پس این زن آن دعا برخواند، و سوی آسمان بررفت. ایزد تعالی مرو را مسخ گردانید و آتش گشت. ابن عمر گوید-رحمة اللّه علیه-این ستارهٔ زهره اوست   که در آسمان پدید آید و این فریشتگان آن نام برخواندند هرچند کوشیدند تا به آسمان برآیند نتوانستند برآمد، آن پایگه ازیشان بشد، بر روی زمین بماندند، از شرق تا غرب می‌دویدند و می‌گریستند و زاری می‌کردند تا یاد آمد مریشان را که در روی زمین خدای عز و جل بنده‌ای است که هرروز فریشتگان از وی چندان طاعت به آسمان آوردندی که از همه اهل روی زمین آوردندی؛ و آن ادریس پیغامبر بود-صلوات اللّه علیه-هردو آمدند به نزدیک اوی، و گفتند از ما گناهی موجود آمده است، ما را شفاعت کن تا خداوند عز و جل مگر ما را عفو کند. ادریس علیه السّلام جواب داد که هرگز دیده‌اید که اهل زمین مر اهل آسمان را شفاعت کند؟ گفتند: آری ما منزلت تو دیده‌ایم اندر آسمان. ادریس گفت: اگر من نیز شفاعت کنم چه دانم که شفاعت من روا کردند یا نی؟ فریشتگان گفتند: تو سر به سجده نه، و شفاعت کن، آنگه که سر برآری اگر ما را به نزد خود بینی امید آن باشد که شفاعت تو می‌روا کند و اگر ما را از پیش تو برده باشند، بدان که شفاعت تو از ما می‌روا نشود. ادریس علیه السّلام سر به سجده آورد و دعا کرد تا او سر از سجده برآورد، ایشان را برده بودند، و ندید مریشان را؛ و اندر خبر چنانست که ایشان را ببردند. پس فرمان آمد که اختیار کنید، عذاب دنیا خواهید یا عذاب آخرت   . و اندر آخرت   مشیت مراست اندر کار شما. جبریل علیه السّلام گفت: عذاب دنیا اختیار کنید؛ و ایشان عذاب دنیا را بر عذاب آخرت اختیار کردند. اکنون هردوان را از بابل آویخته‌اند، و عذابشان می‌کنند از وقت نماز بامداد تا وقت آفتاب برآمدن؛ و از وقت نماز دیگر تا وقت آفتاب فرو شدن. و کلماتی است که ایشان آنرا بر زبان می‌رانند که ایشان بدان مبتلااند. بعضی از علما گویند که آن از بهر آن خوانند تا عذابشان زیادت شود و بعضی گویند که بدان خوانند تا عذابشان سبک‌تر شود. جهودان و دیوان و آن کسها که اعتقاد جادوی دارند آنجا روند و گوش دارند مران کلمات را. ایشان نخست مریشان را پند دهند و گویند این از ما میاموزید   ، و یاد مگیرید، که ما بدین مبتلاایم و هرکه این بیاموزد و اعتقاد جادوی کند او کافر گردد و مرو را اندر بهشت هیچ نصیب نماند چنانکه خداوند گفت-تبارک و تعالی- وَ مٰا یُعَلِّمٰانِ مِنْ أَحَدٍ حَتّٰی یَقُولاٰ إِنَّمٰا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلاٰ تَکْفُرْ چون اینان بازنگردند از آنجا و دل بران نهند، تا آن ازیشان بیاموزند، ایشان را چاره نباشد از خواندن آن. ایشان آنرا برمی‌خوانند و اینان یاد می‌گیرند و آن کلماتی است که هرکسی که بر چیزی برخواند آن مراد او حاصل آید. بیشتر مفسران برین‌اند، و گروهی گویند این خود فریشتگان نیند. دو مرد گبر بوده‌اند به بابل، مردمان را جادوی آموختندی و بدین قول میل کرده است حسن بصری-رحمة اللّه علیه-و قرائت   او ملکین خواند نه ملکین. و گفت خواجهٔ امام-رضی اللّه عنه-که از قاضی بو عاصم-رحمة اللّه علیه- شنیدم که او گفتی اندر زمانه‌ای جادوی چنان فاش گشت که گروهی مردمان معجزات پیغامبران خویش را-صلوات اللّه علیه-به جادوی برگرفتندی و فرق ندانستندی کرد میان جادوی و میان معجزت. ایزد تعالی دو فریشته بفرستاد تا مریشان را باز نمود چگونگی جادوی و چگونگی معجزت. این چنان باشد که عالمی مر کسی را بیاموزد که زنا چگونه باشد و نکاح چگونه باشد. بدان آن خواهد تا او از زنا باز باشد. یا مرو را بگوید که آب انگور به چه جای رسد می‌گردد، و خوردن آن حرام گردد و به چه جایگاه باشد که خوردن آن   حلال باشد. بدین آن خواهد تا او را حلال از حرام باز نماید. این فریشتگان نیز   هم چونین بودند و اللّه اعلم. وَ مٰا هُمْ بِضٰارِّینَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ و لیس هم بمضرین بالآخرة و السحر؟ احدا من الناس الا باذن الله الا بمشیة الله تعالی. گفت درین جادوی ایشان مر کسی را زیانی نتوانند کرد تا آنگه که قضایی   خدای عز و جل با آن برابر نیارد. گفت خواجهٔ امام-رضی اللّه عنه-اندر بعضی از تفسیرها خواندم که بدان کلمه که از فریشتگان شنوند بدان مرد را از زن بازگیرند، و میان ایشان جدایی افگنند؛ و اللّه اعلم. وز خواجه ابو جعفر مفسر شنیدم-رحمة اللّه-که وی گفتی مٰا یُفَرِّقُونَ بِهِ بَیْنَ اَلْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ سبب این تفریق آن باشذ که کسی به نزدیک زنی آید مرو را گوید من ترا جادوی   آموزم، یا از بهر تو جادوی کنم تا شوی تو مر ترا دوست گیرد، و این زن بدان رضا دهد و یا آن بیاموزد، بدین اعتقاد جادوی مرتده گردد، و از شوی خویش باین گردد. اینک جدایی افتاد و آنگه برین استشهاد آوردی از قول خدای عز و جل وَ مِنْ شَرِّ اَلنَّفّٰاثٰاتِ فِی اَلْعُقَدِ آنکه آن زنکان که ریسمانها گره کنند و اندران می‌دمند و آن را زبان‌بند نام می‌کنند، این زن بیچاره بدان اعتقاد کند از اسلام بیرون آید وز شوی جدا شود. شری بیش‌ازین مخواه. الحکایت-گفت خواجهٔ امام-رضی اللّه عنه-که اندر بعضی از تفسیرها چنان سماع کردیم که زنی به نزدیک عایشه آمد-رضی اللّه عنها-و گفت که شوی وی زنی دیگر کرده بود، و مرا رشک   می‌رنجه داشت. زنی مرا گفت: من ترا به جایی برم که ترا چیزی آموزند که بر شوی خوانی، آن زن را دست باز دارد. شب اندر آمد، دو سگ یا دو گربه بیاورد، و اللّه اعلم. یکی خود برنشست و یکی مرا نشناخت. رفتیم تا به جایی رسیدیم که دو شخص دیدیم نگوسار آویخته، مرا پیش ایشان برد و بیستانید. ایشان آواز کردند که میاموز آنچه ما گوییم که کافر شوی. گفتم لا بد مرا می‌بباید که بیاموزم مرا گفتند اگر لا بدست شو، به نزدیک آن تنور شو، به مانند تنور جایی دیدم. چون فراز رفتم، بترسیدم، بازگشتم، گفتم: شدم به نزدیک تنور. گفتند: چه دیدی؟ گفتم: هیچ‌چیز ندیدم. گفتند: نشده‌ای، پس بازگرد، میاموز که کافر شوی. فرمان نکردم، پس گفتند: رو، بر سر تنور شو، تا چه بینی. بار دیگر هم نشدم تا سیم بار بر سر تنور شدم. نگاه کردم به مانند سواری دیدم سپید جامه، جامهٔ سپید اندر سر کشیده، از تنور برآمد و به سوی آسمان بررفت. باز آمدم، گفتم: این‌چونین دیدم، گفتند: آن ایمان تو بود، بررفت. اکنون بیاموزی آن کلمها. ایشان برخواندند. من یاد گرفتم و باز خانه آمدم. از بهر آزمایش تخم اندر زمین افگندم و آن سخونها برخواندم. در وقت برست و سبز شد، و بربالید، و خوشه شد، چون آن پدید آمد، در حال پشیمان شدم   بیش‌از ان به هیچ‌جای آن را کار نبستم، مرا چه گویی توبه هست؟ عایشه-رضوان اللّه علیها-توبهٔ وی نپذیرفت   و به نزدیک صحابه آمد. هیچ‌کس حکم نکردند به پذیرفتن   توبه اوی. ایزد تعالی داند که حال وی به قیامت چگونه باشد. اکنون اصل شریعت آنست که جادو چون اقرار کند به جادوی، اگر چه توبه کند بکشندش نعوذ باللّه من السحر. قوله تعالی وَ لَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اِشْتَرٰاهُ   و الله لقد علموا یعنی الشیاطین ان من اختار السحر مٰا لَهُ فِی اَلْآخِرَةِ مِنْ خَلاٰقٍ فلیس له فی الآخرة نصیب فی الجنة گفت به راستی و درستی که این دیوان که مردمان را جادوی آموزند دانند که هرکه این جادوی اختیار کرد او را در بهشت هیچ بخش نماند وَ لَبِئْسَ مٰا شَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ بئس شی ء باعوانه   انفسهم ای رهنوا به انفسهم گفت بد چیزا این‌که ایشان خویشتن بدان بفروختند و دیگر گفت خویشتن بدان گروگان کردند، و دیگر گفتند بد چیزا که خود را خریدند وز بهر خود گزیدند، یعنی که جادوی لَوْ کٰانُوا یَعْلَمُونَ لو علموا حقیقة العلم ما اختاروهم. گفت اگر ایشان راستی بدانندی که ایشان را ازین جادوی چه زیانها خواهد داشت، نگزینندی جادوی را، و نیاموزندی وَ لَوْ أَنَّهُمْ آمَنُوا وَ اِتَّقَوْا یعنی الیهود آمنوا بالله و کتبه و رسله و اتقوا و الشرک   و الکفر لَمَثُوبَةٌ مِنْ عِنْدِ اَللّٰهِ خَیْرٌ لکان ثوابهم عند الله خیرا من السحر گفت اگر ایشان که جهودان‌اند بگروندی به محمد-صلّی اللّه علیه و سلم-و به کتاب او و به کتابهای دیگر   که   ایشان را از خدای عز و جل پاداش به ازین جادوی باشدی و آنچه بر جادوی می‌یابند لَوْ کٰانُوا یَعْلَمُونَ لآمنوا اگر بدانندی که چونین است بگروندی یٰا أَیُّهَا اَلَّذِینَ آمَنُوا لاٰ تَقُولُوا رٰاعِنٰا هذا حکم آخر این حکمی دیگرست گفت ای مؤمنان پس ازین پیش پیغامبر آیید-صلّی اللّه علیه و سلّم-مرو را مگویید که راعنا، و این‌چنان بود که این راعنا اندر لغت عرب سخونی نیکو بودی، یکی مر یکی را گفتی، در من نیوش، هوش سوی من دار تا چه گویم   ترا، اما این راعنا به لغت جهودان سخونی زشت بودی، دعای بد بودی، تفسیرش چنان بودی که بشنو که مشنو یا پدهر   و زندگانی ؟. روزی این جهودان درآمدند به نزد پیغامبر ما-صلّی اللّه علیه و سلّم- بشنیدند که مؤمنان او را گفتند که راعنا. چون بیرون شدند، یک‌دیگر را گفتند، تا اکنون ما این مرد را پنهان می دشنام دادیم، اکنون به آشکارا دشنام می‌دهیم و می‌گوییم راعنا، او خود پی نیفتد. سعد معاذ-رضی اللّه عنه-لغت جهودان پی افتادی. بانگی بریشان زد، و گفت: ای دشمنان خدای اگر از پس این از هیچ‌کس بشنوم که پیغامبر را-صلّی اللّه علیه و سلّم-راعنا گوید زبان آن کس ببرّم. پس گفتند شما هم می‌گویید او را راعنا، باز ازان ما بتر آمد. جبریل علیه السّلام بدین آیت فرود آمد گفت لاٰ تَقُولُوا رٰاعِنٰا شما که مؤمنانید نیز این مگویید که راعنا، تا جهودان آنرا بهانه نگیرند، گفت وَ قُولُوا اُنْظُرْنٰا به جای راعنا، انظرنا گویید چه همان معنی دهد وَ اِسْمَعُوا و چنان باشد که زیردستی مر زبردستی را گوید اندر کار من بنگر و نظری بکن وز بهر من یک ساعت گوش به من دار   وَ لِلْکٰافِرِینَ عَذٰابٌ أَلِیمٌ و مر جهودان راست-که ترا به راعنا دشنام دهند-پای‌وهی اندر دوژخ دردناک مٰا یَوَدُّ اَلَّذِینَ کَفَرُوا ما یتمنی و ما یشتهی الذین کفروا جحدوا نبوتک مِنْ أَهْلِ اَلْکِتٰابِ الیهود و النصاری وَ لاَ اَلْمُشْرِکِینَ الذین اشرکوا مع الله الها آخر من مشرکی مکة و غیرهم گفت هیچ آرزو نبرند، و نخواهند این کافران که خستون نیند مر پیامبری ترا، از توریت‌خوانان و انجیل‌خوانان، و نه نیز این کافران مکه و جز ازیشان آن کجا بتان را با خداوند عز و جل انباز گویند أَنْ یُنَزَّلَ عَلَیْکُمْ مِنْ خَیْرٍ مِنْ رَبِّکُمْ یعنی القرآن و النبوّة گفت نخواهند که به هیچ روی بر شما یعنی پیامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم- خدای عز و جل نیکویی فرو فرستد از   پیغامبری و قرآن و جز آن وَ اَللّٰهُ یَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ یَشٰاءُ یختار لدینه و نبوته و رسالته من یشاء من عباده کما اختار محمدا صلّی اللّه علیه و سلّم گفت این اختیار نه مر ایشان   راست چه خدای عز و جل اختیار کند و برگزیند از بهر پیغامبری خویش آنرا که او خواهد، نه آنرا که کافران خواهند وَ اَللّٰهُ ذُو   اَلْفَضْلِ اَلْعَظِیمِ خداوند راست تعالی بر بندگان اوی زیادتیهای بزرگ، از دادن ایمان و فرستادن قرآن و اختیارکردن به پیغامبری مٰا نَنْسَخْ مِنْ آیَةٍ أَوْ نُنْسِهٰا فی الآیة تقدیم و تأخیر معناه کلّما نرفع حکم آیة او قرآءة آیة نَأْتِ بِخَیْرٍ مِنْهٰا بالقرآءة و العمل أَوْ مِثْلِهٰا فی القرآءة و العمل أَوْ نُنْسِهٰا نترکها غیرمنسوخة یعمل   بها الی یوم القیامة گفت هرآیتی که ما آنرا منسوخ گردانیدیم آیتی دیگر فرستیم هم‌چنان، و برابر آن به ثواب و کارکردن آن، یا خود بگذاریم   آنرا و منسوخ نکنیم تا هم بران کار می‌کنند أَ لَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ و ندانی تو ای که می‌دانی به حقیقت أَنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ که خداوند تعالی بر هرچه بخواهد که بکند و بفرماید قادرست و توانا، و کس او را باز نتواند داشت؛ و قولی دیگر گویی أَنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ از آنچه که خداوند عز و جل بر آنچه خواهد که بکند قادرست و توانا، خواهد آیت را منسوخ کند، خواهد نکند؛ و شرح این اکنون آنست: بدان که قرآن بر سه رویست بعضی ناسخ است و بعضی منسوخ و بعضی محکم. اما ناسخ آن آنست که پیش ازان آیتی آمده باشد و بدان کار فرموده، پس آن آیتی دیگر آید و کاری دیگر فرماید، وزان کار پیشین باززد کند. این آیت که پستر آمد آن را ناسخ خوانند و آن پیشین را منسوخ خوانند و نسخ برداشتن حکمی بود به حکمی دیگر، چنانکه ایزد تعالی وَ اَلَّذِینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنْکُمْ وَ یَذَرُونَ أَزْوٰاجاً گفت هرکه از شما مرده گردد و زنان گذارد   از پس مرگ خویش وصیّة لازواجهم وصیت کند امر زنان خویش را متاعا الی الحول غیراخراج یک‌ساله نفقه، تا ایشان عدت بدارند در یک سال، چنانکه از خانه بیرون نشوند، و نفقات از مال شوی خورند. پس منسوخ شد به آیت میراث. حکم اول این بود که زنان را یک سال عدت بایستی داشت، و نفقات از ترکات بایستی خورد. ایزد تعالی آیتی دیگر فرستید گفت: وَ اَلَّذِینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنْکُمْ وَ یَذَرُونَ    أَزْوٰاجاً یَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَ عَشْراً گفت هرکه از شما مرده گردد و زنان گذارد   از پس مرگ خویش آن زنان را عدت باید داشت چهار ماه و ده روز. چون این عدت   چهار ماه و ده روز بیامد، این ناسخ گشت و آن آیت پیشین منسوخ گشت. اینست حقیقت ناسخ و منسوخ، و آنچه مانند اینست و آنچه منسوخ است بر سه رویست: یکی آنست: هم خواندن آن ایزد تعالی از میان بندگان برداشته است و هم کار بستن آن. چنان چون ابتدا قبلهٔ بیت المقدس، ازیرا که تا پیغامبر -صلّی اللّه علیه و سلم-به مکه بود، فرمان چنان بود که نماز سوی بیت المقدس کردی و چون به مدینه آمد مقدار هفده مایگان یا شانزده، نماز نیز سوی بیت المقدس کردی. آن وقت این آیت آمد فَوَلِّ وَجْهَکَ شَطْرَ اَلْمَسْجِدِ اَلْحَرٰامِ این قبله آن قبله را منسوخ کرد. اکنون هم قرائت   آن قرآن منسوخ است و هم حکم آن قبله. و بعضی آنست که کار بستن آن منسوخ کرده است، اما خواندن آن بر جای مانده است. چنانکه گفتیم آن آیت یک‌ساله عدت. و بعضی آنست که خواندنش منسوخ است و حکمش بر جای مانده است، چنان چون سنگ‌سارکردن مر زانیان را. گفتند این آیت اندر قرآن بوده است و لکن خواندن آن منسوخ شده است و حکمش بر جای مانده است. و بعضی آیتها محکم است که همی فرمانی از خداوند تعالی آمده است به ابتدا تا انتها هم بران حال مانده است، نه ناسخ است خواندن آن و نه منسوخ است. چنانکه گفت أَقِیمُوا اَلصَّلاٰةَ وَ آتُوا اَلزَّکٰاةَ وَ لِلّٰهِ عَلَی اَلنّٰاسِ حِجُّ اَلْبَیْتِ و آنچه مانند اینست چنانکه گفت أَوْ نُنْسِهٰا   یا بگذاریم   منسوخ ناکرده، تا بدان کار می‌کنند تا روز قیامت. و شرح آن‌که گفت نَأْتِ بِخَیْرٍ مِنْهٰا اگر کسی سؤال کند که روا باشد سخون خدای عز و جل بعضی بهتر باشد و بعضی بتر، جواب ازین آنست ازان معنی که همه سخون خدایست عز و جل، نشاید که گویی بعضی بهتر است و بعضی بتر. اما فرمان هست و کارهایی هست که ما را بدان فرمان داد که به‌کردن آن مر ما را ثواب آن بیشتر است و بعضی را کمتر. آن بهتری و بتری اندر نصیب ماست،    نه کلام خداوند تعالی بعضی بهتر و بعضی بتر، و دیگر کارهاست از طاعتها، که رنج آن بر ما بیشترست و بعضی هست که رنج آن کمتر است. این بهتری و بتری اندر حق ماست؛ و بعضی گفته‌اند که آیتها بر دو گونه است بعضی آنست که مرو را یک فضل است و بعضی آنست که آن را دو فضل است. چنان چون سورة تبت، مرو را فضل آن هست که کلام خداوند است عز و جل. اما فضل مذکور فیه ندارد که مذکور اندر وی بو لهب است. باز سورة اخلاص دو فضل دارد: یکی فضل آن‌که کلام باری است تعالی و دیگر فضل مذکور که ثنای خداوندست عز و جل. و سبب این آیت آن بود که جهودان ناسخ و منسوخ روا ندارند و گویند که این صفت آن کس باشد که از عاقبت آن کار خبر ندارد، چیزی بفرماید که به آخر کار داند که آن بد فرمود ازان بازگردد این صفت گویند مر خداوند را تعالی، و نشاید. مسلمانان گویند این نه چنین است، خداوند تعالی بندگان خود را فرمانی دهد به چیزی، و داند که صلاح ایشان اندرانست تا به وقتی، وز پس آن وقت داند که صلاح ایشان اندر چیزی دیگر است آن پیشین را منسوخ کند، و فرمان دیگر بفرماید. اینست که خداوند تعالی گفت أَ لَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اَللّٰهَ لَهُ مُلْکُ اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ جمیع ما فی السماوات و ما فی الأرض ملکا و ملکا فله ان یتصرف فی مملکته لما شاء   یأمر عبیده   بما شاء و ینهیهم عن ما شاء   متی ما شآء   و کیف ما شآء   . گفت پس ندانی یا شنونده که پادشاهی هفت آسمان و زمین مر خدای راست عز و جل، به ملک و ملک. مرو راست اندر پادشایی خویش تصرف کند، آنچه خواهد فرماید، وز انچه خواهد باززد کند، چنانکه خواهد، آنگه که خواهد، و چونان که خواهد، کس را بر وی چرایی نیاید. و فرق میان ملک و ملک: از مخلوقان کسی بود که او را ملک بود اما ملک نبود چنانکه امیری را بر مردمان ولایت خویش ملک بود اما مال ایشان مرو را ملک نبود؛ و باز کس بود که او را بر خانه‌ای یا بر کنیزکی یا غلامی ملک بود اما او را ملک نبود. خداوند ما را تبارک و تعالی هم ملک است و هم ملک وَ مٰا لَکُمْ مِنْ دُونِ اَللّٰهِ سوی الله مِنْ وَلِیٍّ   ینفعکم وَ لاٰ نَصِیرٍ و لا ناصر ینصرکم و یدافع عنکم العذاب. گفت: نیست مر شما را یا بندگان جز از خدای عز و جل کسی که شغلهای شما راست آرد و یا مر شما را یاری دهد جز از خدای عز و جل قوله تعالی أَمْ تُرِیدُونَ أَنْ تَسْئَلُوا رَسُولَکُمْ ا تریدون و تشتهون ان تطلبوا من رسولکم و تقترحوا علیه. گفت: یا شما که کافرانید چنان می‌خواهید تا از رسول خویش چیزهایی درخواهید کَمٰا سُئِلَ مُوسیٰ مِنْ قَبْلُ کما طولب من موسی رؤیة الرب چنانکه از موسی علیه السّلام خواستند از دیدار خدای عز و جل. ابن‌عباس گفت-رحمة اللّه علیه-که عبد اللّه بن امیّة المخزومی آمد به نزد پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-با جماعتی از کافران قریش؛ و گفت: یا محمد، ما به تو نگرویم تا تو ما را عجایبها ننمایی، وزان عجایبها اندر سورة بنی اسرایل یاد کرده است قوله تعالی وَ قٰالُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَکَ حَتّٰی تَفْجُرَ لَنٰا مِنَ اَلْأَرْضِ یَنْبُوعاً تا آخر آیة. گفتند: نگرویم تا ما را از میان این کوهها چشمهای آب پدید نیاری، و این کوهها را همه از میان ما برنگیری، بدل کوهها باغها نگردانی، یا بر آسمان برنروی، و زانجا از بهر ما نامه‌ای نیاری. چنانکه ما را اندران نام‌زد کرده باشد که این محمد پیغامبر منست، بدو بگروید. آن وقت که این همه بکنی، ندانیم گرویم به تو، یا خود نه. این آیت اندر شأن ایشان آمده است. سدی گفت: مشرکان مکه از پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-در خواستند، خدای خود را بیار تا مرو را معاینه ببینیم. این آیت اندر شأن ایشان آمده است. مجاهد گوید: قریشیان از پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-اندر خواستند، گفتند: کوه صفا از بهر ما زر گردان. خداوند تعالی این آیت بفرستاد قوله تعالی وَ مَنْ یَتَبَدَّلِ اَلْکُفْرَ بِالْإِیمٰانِ ای من اختار الکفر علی الایمان. گفت هرکسی که او ایمان را به کفر عوض کند کفر را بر ایمان برگزیند فَقَدْ ضَلَّ سَوٰاءَ اَلسَّبِیلِ گم بوده کرده باشد مر راه راست را و رها کرده دین مسلمانی را. وَدَّ کَثِیرٌ مِنْ أَهْلِ اَلْکِتٰابِ تمنّی کثیر مثل کعب بن الاشرف و فنحاص بن عازور و حییّ بن اخطب   لو یردّونکم لو یصرّفونکم عن توحید اللّه من بعد اقرارکم. گفت آرزو می‌برند، بسیاری از   مردمان توریت‌خوان چون کعب بن اشرف و فنحاص بن عازور و حیی بن اخطب لَوْ یَرُدُّونَکُمْ گر بتوانندی مر شما را یا حذیفه و یا عمار برگردانندی از دین خدای عز و جل مِنْ بَعْدِ إِیمٰانِکُمْ از پس ایمان که آورده‌اید کُفّٰاراً حَسَداً تا مر شما را کافر گردانندی. این همه که می‌کنند از حسد می‌کنند که دلهاشان پرغم است، از آنچه دانند که شما برحق‌اید و ایشان بر باطل‌اند. و این قصه چنان بود که چون جهودان مر عمار یاسر را و حذیفة بن الیمان را گفتند از پس حرب احد که می‌بینید که این مرد را چه رسید و مرو را چه پیش آمد اگر اوی برحق بودی او را این پیش نیامدی. بازگردید از دین اوی، و اندر دین ما اندر آیید. عمار جواب داد که عهد و پیمان شکستن را چگونه دارید شما که جهودانید؟ گفتند: هول و صعب است عهد شکستن. عمار گفت: پس من با خدای عز و جل عهد دارم و پیمان، که هرگز از دین او برنگردم. حذیفه را گفتند: این عمار بی‌راه شده است و دین پدران یله کرده است تو چه گویی باری   ؟ حذیفه جواب داد که اللّه خداوند منست و محمد رسول منست، و قرآن امام منست، هم برین می‌باشم تا روز مرگ. این آیت اندر شأن ایشان آمد قوله تعالی   مِنْ عِنْدِ أَنْفُسِهِمْ گفت این جوششی است که در دلهای ایشان افتاده است، از آنچه می‌دانند که شما را آن جهان چه نیکوییها خواهد بود مِنْ بَعْدِ مٰا تَبَیَّنَ لَهُمُ اَلْحَقُّ از پس آن‌که مریشان را پدید آمده است اندر توریة، که حق آنست که شما دارید. و حقیقت حسد جوششی بود اندر دل، که پدید آید به سبب نیکوییی که یاری ازان کسی را پدید آید فَاعْفُوا وَ اِصْفَحُوا اترکوهم من غیرمجازاة ایها المؤمنون و اصفحوا اعرضوا عن مکافاتاهم. گفت بگذارید   شان بی‌پاداش‌کردن و اصفحوا روی بگردانید از مکافات‌کردن ایشان حَتّٰی یَأْتِیَ اَللّٰهُ بِأَمْرِهِ تا آن روز که خداوند تعالی فرمانی از فرمانهای خویش به پیغامبر شما   رساند و حکمی از حکمهای خویش بریشان براند به کشتن بنی قریظه وز شهر راندن بنی نضیر   إِنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ قادر من القتل و الاجلاء. از آنچه خداوند تعالی بر قتل یعنی بر کشتن دشمنان خویش و نفی‌کردن از شهرها مر دشمنان خویش را قادرست و توانا. و این قصه   آن‌چنان بود که ایشان جهودان بودند و نزدیک مدینه حصاری داشتند و با پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-عهد بسته بودند، که بر وی بد نیندیشند. وقتی پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-در حصار ایشان شد. قصد کشتن او کردند. ایزد تعالی پیغامبر را-صلّی اللّه علیه و سلّم-فرمان داد تا ایشان را اندر حصار کردند، و چند روز اندر حصار ببودند پس صلح بران افتاد که خانمان و ضیاع و مال یله کنند، خود با عیال از ناحیت حجاز بیرون روند به سوی شام، و بنی قریظه هم جهودان بودند عهد پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم- بشکستند و با مشرکان مکه یار شدند تا خداوند تعالی پیغامبر را-صلّی اللّه علیه و سلّم-فرمان داد و ایشان را اندر حصار کرد، چند روز، تا بر حکم سعد معاذ- رضی اللّه عنه-فرود آمدند همه را بکشت و زن و فرزند و خواستهٔ ایشان به غنیمت گرفت. این هردو قصه به جایگاه تمام گفته آید. قصهٔ بنی نضیر اندر سورة حشر و قصهٔ بنی قریظه اندر سورت احزاب ان شاء اللّه. اینست که خداوند تعالی گفت حَتّٰی یَأْتِیَ اَللّٰهُ بِأَمْرِهِ إِنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ وَ أَقِیمُوا اَلصَّلاٰةَ اتموا الصلاة برکوعها و سجودها و طهارتها و حفظ اوقاتها وَ آتُوا اَلزَّکٰاةَ و اعطوا الزکوات المفروضات من اموالکم. گفت: برپای دارید مر نمازها را و معنی دیگر، تمام گزارید نمازها را به آبدستهای تمام و وقتهاش نگاه دارید و قرائت   اندر وی درست خوانید، و رکوع و سجود آن تمام نگاه دارید و گفتیم که اقامت نماز اندر چهار چیز است: اول کار نماز ساخته دارید پیش که وقت آید و به نشاط برخیزید به سوی نماز، چون وقت اندر آید؛ و دل حاضر دارید در میان نماز، تا بدانید که چه می   گزارید و پس به اخلاص بی‌مرایی و نفاق به خدای   عز و جل سپارید. وَ آتُوا اَلزَّکٰاةَ و بگزارید زکوتهای خواستهاتان بر موجب شریعت و شرط آن   وَ مٰا تُقَدِّمُوا لِأَنْفُسِکُمْ و کل شی ء من الاعمال و الاقوال و الاموال لانفسکم لاجل فقرکم و فاقتکم و لنجاة انفسکم گفت هرچیزی‌که شما بدهید و پیش فرستید از خواستهای خویش، و کردارهای نیک، و گفتارهای خوب این همه از بهر خود فرستاده باشید وز بهر رستگاری خود کرده باشید مِنْ خَیْرٍ تَجِدُوهُ عِنْدَ اَللّٰهِ ای تجدوا مکافاته و ثوابه من اللّه تبارک و تعالی. گفت پاداش آن و سزای آن بیابید از خدای عز و جل إِنَّ اَللّٰهَ بِمٰا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ لأنّ اللّه تعالی بما تنفقون و تقولون و تعلمون   بصیر عالم لا یخفی علیه شیء من اعمالکم. گفت: هرچه شما کنید و گویید و پیش فرستید هیچ بر خدای عز و جل پوشیده نباشد ازیرا چه خدای عز و جل به هرچه شما کنید بینا است و دانا وَ قٰالُوا لَنْ یَدْخُلَ اَلْجَنَّةَ و قالت الیهود لن یدخل   الجنة ابدا إِلاّٰ مَنْ کٰانَ هُوداً أَوْ نَصٰاریٰ یهودیا و قالت النصاری لن یدخل الجنة الا من کان نصرانیا. گفت این قصه‌ای دیگر است. خبر داد ما را ایزد تعالی از گفتار جهودان و ترساآن. ابن‌عباس گفت-رضی اللّه عنه-جهودان با ترساآن خصومت کردند گفتند ترساآن کس نیند و دین ایشان نه دین حقست و اندر بهشت نشود کس جز ما که جهودانیم؛ و ترساآن هم‌چونین گفتند مر جهودان را. گفت جهود گوید: لن یدخل الجنّة هرگز در بهشت نشود إِلاّٰ مَنْ کٰانَ هُوداً مگر کسی که او جهود باشد أَوْ نَصٰاریٰ و اندر آیت اختصارست معنی چنان باشد که ترساآن نیز چنین گفتند. اندر بهشت نشود هرگز کسی مگر که او ترسا باشد تِلْکَ أَمٰانِیُّهُمْ هذا اشتهاؤهم و تمنّیهم و یقال هذا اباطیل و اکاذیبهم خدای گفت تعالی تِلْکَ أَمٰانِیُّهُمْ گفت این آرزوهاست که ایشان می‌برند به آرزو چه نیابند؛ و بعضی گفتند این دروغهاست که ایشان گویند و سخونهایی بی‌اصل است و ترفند جاهلانه است این‌چه ایشان می‌گویند قُلْ هٰاتُوا بُرْهٰانَکُمْ قل یا محمد   للیهود و النّصاری هلمّوا لبرهانکم و بیانکم و حجّتکم علی ما تقولون. خدای عز و جل گفت مر محمّد مصطفی را-صلّی اللّه علیه و سلّم-بگوی مریشان را هٰاتُوا بُرْهٰانَکُمْ بیارید پس دلیلی و نشانی و حجتی مرین سخون را که می‌گویید إِنْ کُنْتُمْ صٰادِقِینَ فی مقالتکم اگر شما بدین گفتار راست گویانید بَلیٰ مَنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلّٰهِ ردّ لکلامهم ای لیس الامر کما تقولون و لکن من أسلم اخلص دینه و عمله للّه تبارک و تعالی وَ هُوَ مُحْسِنٌ و هو مع ذلک مؤمن موقن محسن فی عمله و قوله. گفت: بلی و این بلی اندر لغت عرب وقت باشد که از بهر جواب آید چنانکه عرابیی یکی را پرسد نه من دوست توم؟ جواب او بلی گوید؛ و اگر اندر سخون نه اندر نیارد همی گوید من دوست توم جواب او نعم آید. و دیگر سخونی رفته باشد کسی مر چیزی را منکر شده باشد گوید که آن نیست؟ عرابی جواب کند، گوید: بلی که چرا نیست، هست. و دیگر چون کسی را نهی کند از چیزی آن کس نخواهد که فرمان برد مرو را، گوید: نکن، این کس گوید: بلی! کنم. اکنون اینجا چون جهودان گفته بودند که اندر بهشت نشود کسی جز جهود، و ترساآن گفته بودند که اندر بهشت نشود کسی جز ترسا، ایزد تعالی به قول بلی، آن سخونهای ایشان را رد کرد. گفت: نه چنانست که شما می‌گویید بل که چنین است که من می‌گویم مَنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلّٰهِ هرکسی که او دل خویش را به توحید و معرفت، و دین خویش را به خدمت و شریعت، به خدای عز و جل سپارد وَ هُوَ مُحْسِنٌ با این جمله نیز به قول و عمل نیکوکار باشد این بهشت جای او باشد نه آن جهودان و ترساآن؛ و آنکه گفت فَلَهُ أَجْرُهُ عِنْدَ رَبِّهِ فله جزاؤه ثوابه و مکافاته من ربّه عند بمعنی من گفت این کس که چنین باشد، پاداش باشد او را از خدای عز و جل وَ لاٰ خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَ لاٰ هُمْ یَحْزَنُونَ گفت نه بیم جاودانگی باشد او را و نه اندوه جاودانگی وَ قٰالَتِ اَلْیَهُودُ لَیْسَتِ اَلنَّصٰاریٰعَلیٰ شَیْءٍ    من دین اللّه تعالی و لا دین الاّ الیهودیّة وَ قٰالَتِ اَلنَّصٰاریٰ لَیْسَتِ اَلْیَهُودُ عَلیٰ شَیْءٍ ولاّ دین الاّ النّصرانیّة گفت جهودان   گفتند که این ترساآن هیچ‌کس نیستند و بر هیچ نیستند و آن نه دین است که ایشان دارند و دین حق نیست جز این جهودی که ما داریم و ترساآن گفتند نی، این جهودان کس نیند و بر هیچ نیند و آن نه دین است که ایشان دارند. دین اینست که ما داریم، و دین نیست مگر ترسایی وَ هُمْ یَتْلُونَ اَلْکِتٰابَ و بلی   الفریقین یقرؤن کتاب اللّه تعالی احد الفریقین یقرؤن التّوریة و فریق آخر یقرؤن الانجیل گفت این هردو گروه کتاب خدای را عز و جل خواننده‌اند اما جهودان توریت خوانند و ترساآن انجیل خوانند. و قولی دیگر است که جهودان مدینه گفتند: یا محمد دین دین ماست، ترساآن را دین نیست ترا با دین ایشان چه کارست؟ و ترساآن نجران گفتند: یا محمد دین دین ماست جهودان را دین نیست. ترا با دین ایشان چه کارست؟ و هردو گروه کتاب ما می‌خوانند و نه آن می‌گویند که اندر کتاب ماست و این سخون را فایده‌ای   باید و فایدهٔ این آنست که از خواندن توریت و انجیل مریشان را چه سود می‌دارد، آن را کار نبندند که   آن کسها که نه کتاب دارند، و نه بخوانند هم‌چنین می‌گویند کَذٰلِکَ قٰالَ اَلَّذِینَ لاٰ یَعْلَمُونَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ التوراة و الانجیل و هم المشرکون و المجوس   ان الیهود و النصاری لیسوا علی شی ء و لا دین الا دیننا الذی نحن علیه‌گفت آن کسها که نامهٔ ما ندانند و نخوانند مشرکان و مغان هم‌چنین می‌گویند که جهودان و ترساآن کس نیند و بر هیچ نیند و شما را که مؤمنانید نیز هم‌چنین گویند و اندر زیر این تعزیتی است مر مؤمنان را، چنانستی که گفتی ای مؤمنان اگر شما را جهود و ترسا عیب می‌کنند، و دین شما را به چیزی می‌نشمرند صبر کنید، که ایشان یک‌دیگر را نیز هم‌چنین گویند فَاللّٰهُ یَحْکُمُ بَیْنَهُمْ یَوْمَ اَلْقِیٰامَةِ یقضی بینهم و یفصل بینهم یوم القیامة و یمیز المحق من المبطل و یدخل المحقین فی جنته و یدخل المبطلین فی النار. گفت خدای عز و جل هم‌چنین نخواهد گذاشت، روزی بود که داد کند میان خلق و حکم راند. سزاوار از ناسزاوار   جدا کند، سزاوار بهشت را به بهشت رساند، و سزاوار دوژخ را به دوژخ رساند. و حسن بصری گفت-رحمة اللّه علیه-حکم کند میان ایشان، ای که همه را دروغ‌زن کند و اندر دوژخ کند. و زجاج گفت: حکم آنست که پدایشان نماید که در بهشت که شود و آن مؤمنان باشند فِیمٰا کٰانُوا فِیهِ یَخْتَلِفُونَ من امر الدّین. معنی اختلاف میان دو تن ناسزاواری بود که هریکی ازیشان مر یار خود را در آنچه گوید و کند، موافقت نکند. خداوند تعالی به قیامت میان این خلق داد خواهد کرد   . قوله تعالی وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَسٰاجِدَ اَللّٰهِ و ای احد اظلم علی نفسه و اغنی   و اجری علی خالقه من هذا الذی منع مساجد الله أَنْ یُذْکَرَ فِیهَا اِسْمُهُ ای منع الذاکرین عن مساجد الله تعالی وَ سَعیٰ فِی خَرٰابِهٰا و عمل فیها بتخریبها و هدمها و قیل و اجتهد فی خرابها کل الجهد گفت کیست از مردمان بر خویشتن بیدادگرتر، وز خداوند تعالی گردن‌بردتر، و بر خداوند خود دلیرتر از آن کس که او باز دارد نمازکنان را از مسجدهای خداوند تعالی، و نگذارد   یادکنندگان را، که در مسجدها، خداوند را تعالی یاد کنند وَ سَعیٰ فِی خَرٰابِهٰا و بکوشد اندر ویران‌کردن مسجدها. ویران کردن مسجد نه آن بود که مسجد فرود آری اما از جماعت و نماز خالی ماند ویرانی مسجد آمد چنانکه خداوند تعالی گفت إِنَّمٰا یَعْمُرُ مَسٰاجِدَ اَللّٰهِ مَنْ آمَنَ بِاللّٰهِ این را قصه‌ای است یاد کنیم ان شاء اللّه. کافران مکه به آبادان داشتن خانهٔ کعبه و روفتن و اندودن بر مؤمنان فخر کردند خداوند تعالی رد کرد قول ایشان. گفت نه آبادانی مسجد اندر روفتن است چه آبادانی مسجد اندر مؤمنانست که اندر وی نماز کنند؛ و در خبر داودست علیه السّلام که ایزد تعالی بدوی وحی کرد. گفت: یا داود هرروز خواهم که عذاب فرستم بر اهل زمین، به سه گروه بندگان خود بنگرم عذاب از همه باز دارم: یکی بدان مؤمنان که از بهر   خدای عز و جل به یکجای دوستی دارند، و دیگر بدان مؤمنانی که به سحرگاهان مرا استغفار کنند،   و سدیگر بدان مؤمنانی که مسجدهای مرا آبادان دارند. اما شأن و نزول آیت. بعضی از علما گفتند که مردی بود از روم، ترسا، سپاه ساخت نام ططوس بن اسبسیانوس الرومی بیت المقدس ویران کرد، و توریةخوانان را بکشت، و مردگان را اندر مسجد بیت المقدس اندر افگند؛ و آن هم‌چنان بماند تا وقت عمر بن الخطاب-رضی اللّه عنه-و این قول کلبی است. و بعضی گویند این ملک را نام انطیاخوس بن نیس الرومی بود و این قول مقاتل بن سلیمان است. و بعضی گویند این هردو بودند یک کرت   این آمد و یک کرت   آن آمد و یک کرت   دیگر بخت نصر آمد أُولٰئِکَ اهل هذه الصّفة یعنی اهل الرّوم مٰا کٰانَ لَهُمْ أَنْ یَدْخُلُوهٰا ما ینبغی لهم و ما یقدرون علی ان یدخلوا بیت المقدس جهدا   إِلاّٰ خٰائِفِینَ الا یدخلون مستخفین خائفین گفت: نیست مرین کسها را که این‌چنین کردند، که نیز هرگز اندر بیت المقدس یارند آمدن آشکارا، مگر به بیم می‌آیند پنهان. کلبی گفت هیچ رومی از پس از آن اندر بیت المقدس آشکارا نیارست آمد و اگر آیند بگیرندش و بکشند لَهُمْ فِی اَلدُّنْیٰا خِزْیٌ خراب مداینهم قسطنطینیه و عموریه و رومیه. گفت ایشان را اندرین دنیا رسواییها باشد، و پای‌واههای بسیار، بدان چه مسلمانان ظفر یابند بر بعضی شهرهای ایشان چون قسطنطینیه و عموریه و رومیه وَ لَهُمْ فِی اَلْآخِرَةِ عَذٰابٌ عَظِیمٌ یعنی النّار و مریشان را خواهد بود به روز پسین ای که بدان جهان پای‌واههای بزرگ، در آتش دوژخ وَ لِلّٰهِ اَلْمَشْرِقُ وَ اَلْمَغْرِبُ المشرق الصلاة الی بیت المقدس و المغرب الصلاة الی الکعبة فَأَیْنَمٰا تُوَلُّوا فاینما تحولوا وجوهکم شطره الی التحری گفت مر خدای راست عز و جل مشرق، ای زان سو که آفتاب برآید   و مغرب، ای زان سو که آفتاب فروشود؛ و بعضی گفتند مشرق سوی بیت المقدس است و مغرب سوی بیت الحرام است، به هرسونی که شما به تحری روی بران جانب کنید فَثَمَّ وَجْهُ اَللّٰهِ ای فثّم اللّه معناه تلک الصّلوة یرضا اللّه   گفت هرسونی که شما به تحری و نیت نیکو روی بران جانب کنید آنجا یابید خداوند را تعالی   ای که خشنودی خدای عز و جل یابید؛ و آن نماز شما با خشنودی خداوند تعالی باشد. اندر قول مقاتل این آیت در باب تحری‌کردن آمده است، و تحری دل برگماشتن باشد و منسوخ نیست؛ و در قول قتاده و عطای خراسانی این آیت منسوخ است ازیرا که اول اسلام روا بودی که در نماز روی به هرسونی که خواستندی کردندی تا آن وقت که این آیت آمد وَ حَیْثُ مٰا کُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَکُمْ شَطْرَهُ. این آیت منسوخ شد و قصهٔ این‌چنان بود: مقاتل گفت که یاران پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-وقتی در بیابانی بماندند، تاره میغی برآمد. آسمان بپوشید، و جهت قبله بریشان پوشیده شد. هر کسی نیتی بکردند و بر یک جانب نماز کردند و بران جانب خطی می‌کشیدند، چون ابر برفت، بنگریستند بیشتر ازیشان، روی خویش از قبله گردانیده یافتند. چون باز آمدند خبر به پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-آوردند. این آیت فرود آمد در شان ایشان إِنَّ اَللّٰهَ وٰاسِعٌ عَلِیمٌ خداوند تعالی بر بندگان خویش اندر باب شریعت، کار فراخ گیرنده است وز حال دلهای ایشان داننده است وَ قٰالُوا اِتَّخَذَ اَللّٰهُ وَلَداً و قالت الیهود اتّخذ اللّه عزیر ولدا   و قالت النّصاری اتّخذ اللّه مسیحا ولدا و قالت بنو ملیح اتّخذ اللّه الملائکة ولدا کذبوا و فجروا فیما قالوا. ابن‌عباس گفت: این اندر شان جهودان آمده است چون کعب بن اشرف و کعب بن اسید و وهب بن یهودا. گفتند این جهودان، که خدای عز و جل مر عزیر را به پسری گرفته است، ای که عزیر پسر اوست؛ و مقاتل گفت: این آیت اندر شان ترساآن نجران آمده است سید و عاقب، که ایشان گفتند که عیسی پسر اوست و قبیله‌ای از قبایل عرب-ایشان را بنو ملیح گویند-ایشان گفتند که خداوند تعالی مر فریشتگان را به دختری دارد، ای که دختران وی‌اند. قال اللّه تعالی سُبْحٰانَهُ براءة لله من هذه الاوصاف و تنزیها له. گفت پاکی مر خدای را تعالی ازین چنین صفت که ایشان کردند که خدای عز و جل بی‌عیب است و مستغنی از گرفتن فرزند، ازیرا چه هرکرا فرزند باشد او محدث باشد نه قدیم، و معیوب باشد نه پاک، ازیرا که فرزند جوی حاجتمند بود به جفتی و حاجتمند خدایی را نشاید بَلْ لَهُ مٰا فِی اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ لیس الامر کما قالوا   و لکن جمیع ما فی السّموات و ما فی الارض ملکا و ملکا لا بنوّة و لا ولادة و البنوّة و الملک لا یجتمعان. گفت نه چنانست که ایشان گفتند. این بلی و بل، کلمتی است مر عرب را، که سخونی رفته باشد از کسی بدین کلمة آنرا رد کنند و سخونی دیگر که حق‌تر از آن باشد آن پس بل یاد کنند. چون خداوند دعوی جهود و ترسا و گفتار ایشان باز داد بدیشان و رد کرد، بل اندر آورد؛ و از پس آن سخونی که حق بود و راستر از سخون ایشان بود یاد کرد. گفت بَلْ لَهُ مٰا فِی اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ. گفت نه چنانست که ایشان گفتند چه آسمان و زمین و آنچه در آسمان و زمین است مر بار خدای راست عز و جل به ملک و به ملک، نه به فرزندی و ولادت   ، و اندر شریعت هرجا که نسبت ولادت آمد ملک از میان برخیزد   نه‌بینی که چون کسی مر فرزند خود را مالک شود رق از میان برخیزد، و فرزند آزاد گردد چون اینجا دعوی کرد که همه اندر ملک اواند فرزندی از میان برخاست پس گفت کُلٌّ لَهُ قٰانِتُونَ کلّ له مطیعون و مقرّون له بالعبودیّة. گفت همه مرو را اقرار داده‌اند به خداوندی، هیچ‌کسی دعوی فرزندی او نکرد، نه عزیر و نه عیسی و نه فریشته، چه همه مرو را به بندگی اقرار داده‌اند. گفت خواجهٔ امام-رضی اللّه عنه-بدان که اینجا اصلی است و آن آنست که روا باشد چیزی را عام یادکردن و بدان خاص خواستن، و چیزی خاص یادکردن و بدان عام خواستن؛ و این اندر قرآن موجود است چنانکه ایزد تعالی گفت وَ اَلسّٰارِقُ وَ اَلسّٰارِقَةُ فَاقْطَعُوا أَیْدِیَهُمٰا   . اینجا دو عموم یاد کرد؛ یکی همه دزدان را دست بریدن فرمود عام، و اتفاق است به نزد فقها. معنی این خصوص است، ازیرا چه هردزدی را دست نبرند. اگر کسی از ذو رحم محرم خویش چیزی دزدد، دست او نبرند و اگر کم از ده درم و یا چیزی‌که بهای او   کم از ده درم بود به نزد بو حنیفه-رحمة اللّه علیه-دست او نبرند و اگر نیز نه از حرز چیزی دزدد دست او هم نبرند و مسایلهایی که برین مقالست و عمومی. دیگر همه مسلمانان را در خطاب آورد و فرمان داد به بریدن دست دزدان، و اتفاق است میان مسلمانان که این دست بریدن مر والی راست و جز وی را کسی را نشاید. اینست عموم معنی خصوص، و باز آنچه خصوص است   معنی او عموم چنانکه خداوند تعالی گفت یٰا أَیُّهَا   اَلنَّبِیُّ خاص او را گفت پس گفت إِذٰا طَلَّقْتُمُ اَلنِّسٰاءَ و پس هم او را گفت فَاعْلَمْ أَنَّهُ لاٰ إِلٰهَ إِلاَّ اَللّٰهُ و این خطاب هرچند که به ظاهر او راست معنی این عموم است. پس اکنون پدید آمد ما را که این لفظ کُلٌّ لَهُ قٰانِتُونَ بدین اهل طاعت را خواست و مؤمنان را خاص، و این قول ابن‌عباس است بَدِیعُ اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ مبدع السماوات و الارض ابدعهما و لم یکونا شیئا. گفت اللّه تعالی بدیع است ای مبدع است و مبدع نو سازنده‌ای بود که نه از چیز چیز آرد وز چیز چیز آرد به هرگونه که وی خواهد بی از آنکه از کسی آموخته باشد یا از کسی اندازه‌ای گرفته باشد. ازین جهت است که مبتدع را مبتدع خوانند ازیرا چه در اسلام چیزی نو پدید آورده باشد بی از آنکه مرو را از قرآن یا از حدیث رسول-صلّی اللّه علیه و سلّم-اصلی باشد بر حقیقت. ایزد تعالی هفت آسمان و زمین چنانکه خواست بیافرید و پدید آورد بی آنکه پیش ازان مران را مثالی بود که این بدان اندازه پدید آورد یا مرو را کسی بود که این تعلیم کرد وَ إِذٰا قَضیٰ أَمْراً اذا اراد امضاء حکم قدره فَإِنَّمٰا یَقُولُ لَهُ کُنْ فَیَکُونُ لذلک الشی کاین فی علمه کن فیکون فکان کما شا إذا قضی أمرا چون خواهد که خواست خویش را پیش برد و پدید آرد و حکمی را تقدیر فرآن   کرده باشد خواهد که پدید آرد همی آن بود که مران چیز را که در علم وی موجود باشد گوید بباش، بباشد چنانکه او خواهد. و بامنصور ماتریدی گفت آنچه خواهد که پدید آرد همی آن بود بی‌آنکه گوید کن، و این کن از بهر آن یاد کرده است که فهم آدمیان اندر دریافت زودی بیش‌ازین طاقت نداشت که دریافتی، کن یاد کرد و اللّه اعلم. و بعضی گویند خود چنین است که چون خواهد چیزی را که پدید آرد و فرمان دهد، به «کن»   ای بباش چنانکه او خواهد بباشد وَ قٰالَ اَلَّذِینَ لاٰ یَعْلَمُونَ توحید اللّه لَوْ لاٰ یُکَلِّمُنَا اَللّٰهُ معاینة مشافهة فیخبرنا بانّک رسوله. گفت، گفتند آن کسها که ایشان از یگانگی خدای عز و جل آگاهی ندارند همی گویند ترا یا محمد، چرا که خدای عز و جل با ما برابر سخون نگوید؟ و چرا ما را خبر ندهد که تو پیامبر اویی؟ أَوْ تَأْتِینٰا   آیَةٌ او هلاّ تاتینا بعلامة تدلّ علی صدق نبوّتک. گفتند و یا چرا تو یکی نشانی و معجزتی پدید نیاری چنانکه آن دلیل باشد به پیغامبری تو؟ وزین معجزت بسیار می‌دیدند، اما مکابره می‌کردند کَذٰلِکَ قٰالَ اَلَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ هکذی قال الذین من قبلهم من الکفار لا نبیائهم. گفت هم‌چنین که این کافران مر ترا می‌گویند، کافرانی که پیش ازیشان بودند مر انبیای خود را همین گفتند. اندرین تعزیت است مر پیغامبر ما را-صلّی اللّه علیه و سلّم-و تعزیت، خرسندی دادن باشد ای که خرسند باش یا محمد بدینچه ترا می‌گویند، که پیغامبران پیشین را همین گفتند مِثْلَ قَوْلِهِمْ مانند این سخونها گفتند که ترا می‌گویند تَشٰابَهَتْ قُلُوبُهُمْ تشاکلت قلوبهم و توافقت السنتهم. گفت دلهای این کافران با دلهای آن کافران یکسان و یک گونه شده است و بمانند یک‌دیگر گشته است؛ و گفتارهای ایشان با گفتارهای پیشینگان یکسان شده است و فایدهٔ این آنست که چون گفتار این کافران با گفتار پیشینگان یکسان شده است باید که حال تو یا محمد در صبرکردن با جفای دشمنان با صبرکردن پیغامبران پیشین یکسان باشد قَدْ بَیَّنَّا اَلْآیٰاتِ قد اظهرنا المعجزات گفت ما پیغامبران را معجزات بسیار دادیم و در وقت تو یا محمد نیز معجزات بسیار می‌نماییم و لکن ایشان به بی‌شرمی   مکابره می‌کنند وز تو آیتهای دیگر می‌جویند لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ انّما یعتبر بالآیات من کان موقنا بوحدانیّة اللّه تعالی و بنبوّتک گفت ما آیت و معجزت می‌نماییم و لکن این آیت و معجزت مران کس را سود دارد که او به هستی ما و به پیغامبری تو بی‌گمان باشد إِنّٰا أَرْسَلْنٰاکَ بِالْحَقِّ انّا ارسلناک یا محمّد بالحقّ ای بالرّسالة و الثّانی بدین الحقّ لا بالباطل. گفت: یا محمد ما مر ترا که بفرستیدیم به راستی فرستیدیم نه به دروغ، و بسزا فرستیدیم نه به ناسزا، ای که به دین حق فرستیدیم و به پیغامبری   فرستیدیم، تو بدین دعوی راست‌گویی نه دروغ‌زن بَشِیراً وَ نَذِیراً بشیرا بالجنة لمن آمن و نذیرا عن النار من لا یؤمن. گفت مژدگان‌دهنده فرستیدیم ترا مر گرویدگان را   به بهشت و به زلیفن‌کردن فرستیدیم مر ترا مر ناگرویدگان را به دوژخ وَ لاٰ تُسْئَلُ عَنْ أَصْحٰابِ اَلْجَحِیمِ ای لا تطلب نجاة اهل الجحیم و الثّانی لا تسأل عن کیفیّة حال اصحاب الجحیم. گفت: مپرس از حال دوژخیان، این را دو معنی است یکی سؤال، سؤال پرسیدن بود. دیگر سؤال، سؤال خواستن بود. اگر بر پرسیدن رانی آن‌چنان بود، که روزی پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-مر جبریل را گفت علیه السّلام لیت شعری ما فعل بابویّ. گفت: ای کاشکی   بدانمی که کار مادر و پدرم چگونه شده است. آیت آمد که مپرس از دوژخیان   و دیگر قول آنست   که پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلم-این روز که بر سر گور مادر شد خواست که از بهر مادر آمرزش خواهد. جبریل علیه السّلام بدین آیت آمد وَ لاٰ تُسْئَلُ عَنْ أَصْحٰابِ اَلْجَحِیمِ و این را سدیگر معنی هست کسی که خواهد از بدی حال کسی مر کسی را خبر دهد او را گوید: مپرس از حال فلان که چگونه است، اینجا همان معنی دهد ای مپرس از حال دوژخیان که چگونه است و چون قرائت   دیگر خوانند وَ لاٰ تُسْئَلُ عَنْ أَصْحٰابِ اَلْجَحِیمِ معنی آن باشد که ترا نخواهند پرسید از گناه و کردهای ایشان، چه ایشان خود به کردهای خود گرفتاراند وَ لَنْ تَرْضیٰ عَنْکَ اَلْیَهُودُ وَ لاَ اَلنَّصٰاریٰ یهود المدینة و لا النّصاری نصاری النّجران حَتّٰی تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ حتّی تدخل فی ملّتهم و تصلّ   الی قبلتهم. گفت: هرگز از تو خشنود نباشند جهودان مدینه، و نه ترساآن نجران، تا آنگه که تو اندر دین ایشان درنیایی و به قبلهٔ ایشان نماز نکنی و این خود هرگز نباشد قُلْ إِنَّ هُدَی اَللّٰهِ هُوَ اَلْهُدیٰ قل انّ دین اللّه المرضیّة هو الاسلام و انّ قبلة اللّه المستقیمة هی الکعبة. گفت بگو ایشان را وقتی که ترا به دین و قبلهٔ خود خوانند، دین پسندیده به نزد خدای عز و جل این دین اسلام است که من دارم، و قبلهٔ راست قبلهٔ کعبه است که من سوی آن می‌نماز کنم وَ لَئِنِ اِتَّبَعْتَ أَهْوٰاءَهُمْ و لئن لزمت مرادهم و صلّیت الی قبلتهم. گفت اگر   تو به هیچ وقتی در مراد جهودان اندر آیی و به قبلهٔ ایشان نماز کنی بَعْدَ اَلَّذِی جٰاءَکَ مِنَ اَلْعِلْمِ و البیان ان قبلة الله هی الکعبة و ان دین الله الاسلام. گفت از پس آنکه ترا از خداوند عز و جل خبر آمده است که دین خدای دین مسلمانیست و قبلهٔ راست خانهٔ کعبه است مٰا لَکَ مِنَ اَللّٰهِ مِنْ وَلِیٍّ ینفعک وَ لاٰ نَصِیرٍ ناصر ینصرک. گفت آنکه مر ترا جز از خدای عز و جل که باشد دست‌گیری و کارسازی، که ترا منفعت نماید و از وی نیکوی باشد و یا پشتگانی که مر ترا یاری دهد وز عذاب خداوند تعالی برهاند اَلَّذِینَ آتَیْنٰاهُمُ اَلْکِتٰابَ اعطیناهم علم التّوریة و الانجیل مثل عبد اللّه بن سلام و بحیر الرّاهب و النّجاشی و سیف ذی یزن و اشباههم. گفت آن کسها که ما ایشان را توریت دادیم و انجیل دادیم چون عبد اللّه سلام از جهودان، و بحیرای راهب از ترساآن، و نجاشی و سیف ذی یزن و جز ایشان یَتْلُونَهُ حَقَّ تِلاٰوَتِهِ می‌خوانند توریت و انجیل را و کاربند می‌باشند چنانکه سزای آنست و درخور آنست. قتاده گفت این یاران پیغامبر بودند-صلّی اللّه علیه و سلم-که به قرآن بگرویده بودند و بسزا کاربند آن بودند أُولٰئِکَ یُؤْمِنُونَ بِهِ اهل هذه الصفة هم الذین یؤمنون بالله تعالی حقیقة الایمان لا غیرهم. ایشان‌اند هرآینه به راستی گرویدگان به خدای عز و جل نه دیگران وَ مَنْ یَکْفُرْ بِهِ و من یجحد بالقرآن و یقال بالنّبیّ صلّی اللّه علیه و سلّم و یحتمل و باللّه تعالی فَأُولٰئِکَ هُمُ اَلْخٰاسِرُونَ اهل   هذه الصفّة هم المغبونون بفوات الجنّة عنهم. گفت آن کسها که به هستی خداوند تعالی بی‌ستون گشتند، و به پیغامبری و قرآن ناخستون گشتند، فَأُولٰئِکَ ایشانند زیان‌زدگان شکروفان یٰا بَنِی إِسْرٰائِیلَ اُذْکُرُوا نِعْمَتِیَ اَلَّتِی أَنْعَمْتُ عَلَیْکُمْ وَ أَنِّی فَضَّلْتُکُمْ عَلَی اَلْعٰالَمِینَ وَ اِتَّقُوا یَوْماً لاٰ تَجْزِی نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَیْئاً وَ لاٰ یُقْبَلُ مِنْهٰا عَدْلٌ وَ لاٰ   تَنْفَعُهٰا شَفٰاعَةٌ وَ لاٰ هُمْ یُنْصَرُونَ وَ إِذِ اِبْتَلیٰ إِبْرٰاهِیمَ رَبُّهُ و اذکر حین اختبر ابراهیم ربه بکلمات. گفت: یاد کن پیش امتان خود حدیث ابرهیم علیه السّلام که چون آزموده کرد خداوند تعالی مرو را به فرمانهایی که مرو را فرمود بِکَلِمٰاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ اوی آنرا تمام بجای آورد. و آن چنان بود که ایزد تعالی از ابرهیم علیه السّلام ده چیز اندر خواست ازان پنج   اندر سراست: یکی آب اندر دهان‌کردن، و آب اندر بینی‌کردن، و سبلت پست داشتن، و مسواک‌کردن و موی سر فرق‌کردن. و پنج اندر تن است: ازان یکی ناخن پست‌کردن، و بغل پاک داشتن، و زیر ناف را پاک‌کردن، و به آب استنجاکردن، و ختنه‌کردن. ابرهیم-صلوات اللّه علیه-آن بجای آورد و این ده خصلت از دین حنیفی. است؛ و اندرین شریعت سنت   است. و عکرمه گفت که ابن‌عباس گفت-رضی اللّه عنه-آن سی خصلت است که ابرهیم بجای آورد، و بعضی از علما گفتند آن سی خصلت آنست که ایزد تعالی از ابرهیم اندر خواست، ازان ده خصلت اندر سورة براءة یاد کرده است قوله تعالی اَلتّٰائِبُونَ اَلْعٰابِدُونَ تا آخر آیت، و ده اندر سورة الاحزاب است إِنَّ اَلْمُسْلِمِینَ وَ اَلْمُسْلِمٰاتِ تا آخر آیت، و شش اندر سورة قَدْ أَفْلَحَ اَلْمُؤْمِنُونَ اَلَّذِینَ هُمْ فِی صَلاٰتِهِمْ خٰاشِعُونَ؛ و چهار اندر سورة سأل سائل إِلاَّ اَلْمُصَلِّینَ تا آخر آیت، این سی خصلت ابرهیم بجای آورد و این سی خصلت اندر وی موجود بود و از پس او پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-این   خصال تمامی بجای آورد. و مقاتل گفت: ایزد تعالی ابرهیم را مبتلا کرد بدان دعاها که بکرد، آن همه در قرآن موجود است قوله تعالی: رَبِّ اِجْعَلْ هٰذٰا بَلَداً آمِناً؛ و قوله وَ اِجْعَلْنٰا مُسْلِمَیْنِ لَکَ؛ و قوله وَ اِبْعَثْ فِیهِمْ رَسُولاً مِنْهُمْ و آنچه مانند اینست. و حسن بصری و عطای خراسانی گفت-رحمة اللّه علیهما-مبتلاش کرد به بسمل‌کردن فرزند، و به آتش نمرود، و به ستاره و ماه و آفتاب قٰالَ إِنِّی جٰاعِلُکَ لِلنّٰاسِ إِمٰاماً فلما وفا   بما امر به قال اللّه تعالی إنّی جاعلک للنّاس إماما معلّما   للخیر یقتدی بک فی هدیک. گفت چون ابرهیم صلوات اللّه علیه آنچه فرمودش خداوند تعالی، بجای آورد به تمامی، خداوند تعالی گفت من ترا امامی خواهم   گردانید ای که پیش‌روی پیش‌روندگان اندر نیکیها و آموزنده مر نیکان را نیکیها قٰالَ وَ مِنْ ذُرِّیَّتِی ای یا رب اجعل من اولادی من یکون اماما للمتقین گفت: یا رب از فرزندان من گروهی نیز هم‌چنان پیش‌رو نیک‌مردان گردان، که مر بندگان ترا نیک‌مردی   آموزند قٰالَ لاٰ یَنٰالُ عَهْدِی اَلظّٰالِمِینَ قال اللّه تعالی لا یصلح للامامة من کان ظالما مشرکا من اولادک. گفت: یا ابرهیم این ولایت من اندر دادن امامت نرسد مر فرزندان ترا، آن کسها که ایشان بیدادگر باشند، ای که بیدادگران فرزندان ترا امام پارساآن نگردانم. ازینجا گفته‌اند هردل عالمی که مر دنیا را دوست‌دارنده باشد حرامست بر وی، که اوی امام مسلمانان گردد. و حقیقت امامی آن بود که بنده بر طریقتی بود که هرچه خود کند اندرانش رستگاری بود و هرکه بوی اندران پی برد، آن‌کس را نیز اندران   رستگاری بود. وَ إِذْ جَعَلْنَا اَلْبَیْتَ مَثٰابَةً لِلنّٰاسِ و هذا فضل آخر قال و اذکر حین جعلنا البیت یعنی بیت الحرام مثابة لّلنّاس مهوا لقلوب المؤمنین و مرجعا لابدانهم گفت: یاد کن یا محمد که چون ما مر خانهٔ کعبه را مثابه گردانیدیم و یوبه‌گاه دلهای مؤمنان گردانیدیم ای که دلهای مؤمنان سوی آن یوبان گردانیدیم. چه اگر کسی بسیار دیده باشد هم یوبان آن باشد و اگر چه رفته باشد باز دیگر باره آرزو برد وَ أَمْناً جای‌گاه ایمنی کردیم ای مأمنا لاهلهم من السّبی و الاغارة ای اهل مکه را ایمن گردانیدیم از غارت‌کردن خواسته وز تاراج بردن وز بچگان ایشان اسیر و برده بردن؛ و گفته‌اند که هرکسی که بیرون از حرم کاری کند که بر وی حدی واجب آید، چون به مکه التجا کند، آن حد بر وی قایم نگردانند، اما فرمان دهند اهل حرم را تا کسی بر وی خرید و فروخت نکند و آب و نانش ندهند تا بیچاره شود از آنجا برود، آنگاه هرجا که بگیرند حدش برپای کنند، و نیز محتمل بود که اهل آن ای که صید آن از سباع ایمن بود؛ و محتمل است که اهل آن به قیامت از عذاب ایمن باشند. قال اللّه تعالی وَ مَنْ دَخَلَهُ کٰانَ آمِناً    وَ اِتَّخِذُوا مِنْ مَقٰامِ إِبْرٰاهِیمَ مُصَلًّی ای اجعلوا مقام ابرهیم موضع قیام امامکم فی الصّلوة گفت نماز جای سازید مر مقام ابرهیم را و اندر مقام ابرهیم اختلاف کرده‌اند. بعضی گویند سنگی است بران سنگ نشان قدمهای ابرهیم-صلوات اللّه علیه-. قصهٔ آن‌چنان بود که ابرهیم علیه السّلام چون از آتش نمرود بیرون آمد و ساره بدو بگروید و او را بزنی خواست، ابرهیم و ساره به زمین شام شدند؛ و ابرهیم را علیه السّلام از هاجر اسمعیل بیامد. ساره را ازان رشک آمد. مر ابرهیم را گفت: این کنیزک را با پسر از پیش من غایب کن، و نخواهم که هیچ‌جای با ایشان منزل کنی و ایزد تعالی مر ابرهیم را-علیه السّلام-فرموده بود که رضای ساره نگاه دار. چون ابرهیم علیه السّلام هاجر را بدین وادی آورد که خانهٔ کعبه آنجاست، جبریل-علیه السّلام-مرو را فرمان داد که اینجا بنه مر ایشان را، و خود بازگرد. چون ابرهیم ایشان را آنجا بنهاد، و خود بازگشت و روزگاری برین برآمد، و اسماعیل علیه السّلام بزرگ شد وز جرهمیان زنی خواست و قصهٔ این به تمام‌تر به جای دیگر گفته آید ان شاء اللّه. و آنگه ابرهیم را علیه السّلام شور به دل پدید آمد از بهر هاجر و مهر فرزندش برخاست وز زمین شام بیامد به زمین مکه؛ یافت آنجا آبادانیهای بسیار، جرهمیان آنجا مسکن ساخته و هاجر ازین جهان رفته. خبر اسمعیل پرسید. گفتند: او امروز رئیس ماست. نشان خانهٔ او بدادند. ابرهیم علیه السّلام چون بر در خانهٔ   اسمعیل شد خبر پرسید. گفتند: اسماعیل به شکار رفته است. زنش را آواز داد که اسمعیل کجاست؟ گفت: شکار رفته است، نکرد مرو را لطفی بیشتر، و ابرهیم پرسید که کار معیشتتان چگونه است؟ ننمود از خداوند تعالی شکری بیشتر. ابرهیم گفت: چون شویت باز آید بگوی که پیری آمده بود برین هیئت و برین حلیت به دیدار تو، و فرمود مر ترا تا که پاشنای این در بباید گردانید و خود بازگشت. چون اسمعیل-علیه السّلام-باز آمد به خانه زنش این قصه با وی بگفت. اسمعیل گفت: آن پدر من بود این پاشنای در گردانیدن اشارت به تو دارد. مرا فرموده است تا ترا بگذارم   به جای تو زنی دیگر آرم. بازگرد به خانهٔ   اهل خویش   . چون یک‌چندی برآمد ابرهیم را باز آرزوی فرزند گرفت و اسمعیل زنی دیگر آورده بود. چون ابرهیم بیامد زن بیرون آمد مرو را لطفها نمود، و گفت: ای پیر مبارک چه باشد اگر ما را گرامی گردانی و نیک‌نامی از ما دریغ نداری و برکت پی خویش اندر خانهٔ ما اندر آری؟ ابرهیم-علیه السّلام-پرسید که حال عیشتان چگونه است؟ از خدای عز و جل بسیار آزادی و شکر نمود و گفت ابرهیم را که ساعتی فرود آی. گفت: فرمان فرود آمدن نیست. گفت: لا بد اگر فرو نیایی، باری اشتر بخسپان تا روی ترا و موی ترا به آب‌خانهٔ خویش بشویم، تا برکت   تو اندر خانهٔ ما بماند. ابرهیم علیه السّلام اشتر بخوابنید. این زن سنگی بیاورد به زیر پای وی نهاد. او بران سنگ قوت کرد نیمهٔ سر خویش پیش او داشت تا او آن نیمه را بشست، پس سنگ برین جانب آورد تا ابرهیم پای دیگر بر آنجا نهاد هردو قدم وی اندران نشان گرفت. اینست مقام ابرهیم. و ابرهیم-علیه السّلام-گفت چون شویت باز آید بگوی که آن پیر گفت این در را نگاه دار و این را از حال مگردان و این قول اسمعیل سدّی است. و به روایت واقدی چنان آرد که ابرهیم-علیه السّلام هرماهی یکبار به زیارت هاجر و پسر بیامدی، و بر براق آمدی. بامداد بیامدی، وقت قیلوله باز به خانهٔ خود باز شدی و این روز که زن پسرش گیسوی وی بشست اوی بر براق بود. و گروهی گویند مقام ابرهیم هم‌سنگ است اما بر وجهی دیگر گویند. گفت چون ابرهیم علیه السّلام از بنای   خانه فارغ شد و فرمان آمد که وَ أَذِّنْ فِی اَلنّٰاسِ بِالْحَجِّ. ابراهیم برین سنگ بیستاد برانکه تا آواز دهد. این سنگ خویشتن برافراشت تا برابر گشت با همه کوههای مکه به امر خدای عز و جل. آنگه ابرهیم علیه السّلام آواز داد الا انّ ربّکم قد بنا بیتا و امرکم بان تحجّوه فحجّوه از بیابانها و کوهها آواز برآمد لبّیک اللهمّ لبّیک. اینست مقام ابرهیم و این سنگ در پیغولهٔ مسجد بود به روزگار، تا روزی عمر خطاب گفت-رضی اللّه عنه-این مقام پدر ماست، چه باشدی گر ما این را چون قبله سازیمی و امام پیش او ایستدی. پادشاه عز و جل   جبریل را -علیه السّلام-بدین آیت فرستاد وَ اِتَّخِذُوا مِنْ مَقٰامِ إِبْرٰاهِیمَ مُصَلًّی. اکنون آن جای را جای قبله ساختند. و بعضی گفته‌اند همه حرم خود مقام ابرهیم است، و این قول مجاهد است. و عطا گفت: مقام ابرهیم عرفاتست و مزدلفه و آن جایها که سنگها اندازند. و معنی آیت اکنون چنان گردد که جای دیگر گفت وَ حَیْثُ مٰا کُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَکُمْ شَطْرَهُ گفت هرجای که باشید روی سوی قبله آرید. قوله تعالی وَ عَهِدْنٰا إِلیٰ إِبْرٰاهِیمَ وَ إِسْمٰاعِیلَ أَنْ طَهِّرٰا بَیْتِیَ العهد من الله تعالی هو الامر کانه قال امرنا ابراهیم و اسماعیل علیهما السلام أن طهرا بیتی ای نظفا بیتی عن الانجاس و الادناس و الاوثان و قول الخنا. گفت فرمان فرستیدیم به سوی ابرهیم و اسمعیل أَنْ طَهِّرٰا بَیْتِیَ. بدانچه گفتیم: پاک دارید خانهٔ مرا ای که کعبه را از پلیدیها وز بتان وز سخون ترفند گفتن اندر وی لِلطّٰائِفِینَ الذین یطوفون حوله وَ اَلْعٰاکِفِینَ الذین یجاورونه وَ اَلرُّکَّعِ اَلسُّجُودِ الراکعین و الساجدین الیه. گفت این خانه را پاک دارید از بهر آن کسها را که گرد آن برمی‌گردند از بهر بزرگ‌داشت آن، وَ اَلْعٰاکِفِینَ و از بهر آن کسها که اندر برابر او معتکف و مجاور نشسته‌اند و از بهر آن کسها که   نماز می‌کنند و روی سوی آن دارند. و اندر خبر است که هرروز به مکه صد و بیست رحمت فرود آید، ازان شست رحمت طواف‌کنندگان را بود و چهل نمازکنان را، و بیست رحمت مر مجاورانی را که گردبرگرد کعبه اندر مسجد بوند. قوله تعالی وَ إِذْ قٰالَ إِبْرٰاهِیمُ رَبِّ اِجْعَلْ و اذکر حین قال ابراهیم رب یا رب اِجْعَلْ هٰذٰا بَلَداً یعنی بلد الحرام آمِناً ذا آمن و الثانی آمنا اهلها من السّبی و الاغارة گفت: یاد دار و یاد کن که ابرهیم علیه السّلام چون درخواست از خداوند خود تعالی گفت یا رب این شهر را-ای که مکه را-جایی بی‌بیم گردان، ای که اهل مکه را از بدی بدان بی‌بیم گردان، از غارت‌کردن و برده بردن وَ اُرْزُقْ أَهْلَهُ مِنَ اَلثَّمَرٰاتِ ای و ارزق أهل مکّة من انواع الثّمرات اللتی یکون   فی سائر البلدان لانّ مکّة لا زرع فیها و لا ضرع    گفت: یا رب روزی کن مر اهل این شهر را از هرگونه میوه‌ای که جایهای دیگر باشد، که اینجا نه میوه است، و نه کشت‌زار مَنْ آمَنَ مِنْهُمْ بِاللّٰهِ وَ اَلْیَوْمِ اَلْآخِرِ یعنی و ارزق المؤمنین دون الکافرین. گفت یا رب این میوه روزی کنی مر گرویدگان را نه ناگرویدگان را، پنداری که ابرهیم علیه السّلام چون از بهر همه فرزندان خود امامی طلب کرد، خداوند تعالی گفت لاٰ یَنٰالُ عَهْدِی اَلظّٰالِمِینَ. گفت از فرزندان تو هرکه کافر و ظالم باشد من او را امام نگردانم. خلیل-صلوات اللّه علیه- پنداشت که حدیث روزی نیز هم   چون حدیث امامی است، جز از بهر مؤمنان روزی نخواست ایزد تعالی گفت قٰالَ وَ مَنْ کَفَرَ فَأُمَتِّعُهُ قَلِیلاً ارزقه قلیلا من الدنّیا لیس امر الرزّق کامر الامامة. گفت یا ابرهیم من کافران را نیز روزی دهم، و میوه دهم، و اندکیشان برخورداری دهم اندرین دنیا ثُمَّ أَضْطَرُّهُ إِلیٰ عَذٰابِ اَلنّٰارِ الجئه الی عذاب جهنم وَ بِئْسَ اَلْمَصِیرُ و بئس المرجع النّار. گفت یا ابرهیم کافرانرا و مؤمنان را روزی دهم و لکن کافر را وا بشاوانم اندران جهان به پای‌واهی دردناک، ای بد جایگاها که آنست وَ إِذْ یَرْفَعُ إِبْرٰاهِیمُ اَلْقَوٰاعِدَ مِنَ اَلْبَیْتِ وَ إِسْمٰاعِیلُ و اذکر حین رفع ابرهیم ای بنا ابرهیم القواعد   البیت ای اساس البیت علی بنا آدم علیه السّلام. گفت یاد کن، و یاد دار. چون برآورد ابرهیم علیه السّلام با اسمعیل علیه السّلام، اندر ایستادند به بنیادکردن   آن خانه، بر آنجا که آدم علیه السّلام بنا کرده بود، بالای خانه نه رش کرد و پهنای آن سی رش. پس ایزد تعالی رکن را به سوی او فرستاد. چون دیوال بلند شد، اسمعیل بر مقام بیستادی. و رکن می‌گویند در وقت طوفان نوح جبریل آن را به کوه بو قبیس نهاده بود   ، آن بدو باز داد؛ و پس خانه را تمام کرد. جبریل علیه السّلام بیامد و مرو را مناسکهای حج درآموخت و آن مناسک تا قیامت از وی سنت   ماند. قصهٔ این چنان بوده است چون آدم علیه السّلام از بهشت بیرون افتاد   به زمین افتاد، به کوه سرندیب، بالای وی چنان بود که سرش به آسمان می‌سودی، و آواز تسبیح فریشتگان می‌شنیدی. پس چون ایزد تعالی بالای وی را به شست رش باز آورد و آواز فریشتگان از وی منقطع شد، تنگدل گشت، و به خدای عز و جل بنالید و گفت یا رب از بهشت بیرون افتادم. وز آواز فریشتگان وز تسبیحهای ایشان خرسند می‌بودم، اکنون آن آواز از گوش من منقطع شد. ایزد تعالی به آدم علیه السّلام وحی کرد که مرا حرمی است بر مقابلهٔ عرش، بر زمین، آنجا شو و خویشتن را بنایی ساز، هرباری که ترا آرزوی عرش گیرد به گرد آن طواف کن. پس ایزد تعالی فریشته‌ای را بفرستاد تا آدم را راه‌بری کرد. از زمین هند مرو را به مکه آورد تا آدم-علیه السّلام-آنجا دوکانی بنا کرد و فریشته از پنج کوه سنگ آورد، از کوه جودی و لبنان و حرا و طور سینا و طور زیتا. چون دوکانی برآمد، ایزد تعالی خانه‌ای زرین از زیر عرش به سوی آدم فرستاد، با هفتاد هزار فریشته تا آن خانه را بر میان دوکانی بنهادند وز بهشت یک پاره یاقوت سپید فرستاد آنکه امروز   حجر اسود خوانند. و بعضی گویند این حجر اسود آدم-علیه السّلام-با خود از بهشت بیرون آورده بود چنانکه باز جای دیگر گفته آید ان شاء اللّه که آدم از بهشت با خویشتن چند چیز آورد. اکنون چون آدم علیه السّلام این دوکانی بنا کرد و این خانه بران نهاده آمد تا به ایامی دراز انبیا و اولیا-علیهم السّلام-آن را زیارت می‌کردند و گرد آن طواف می‌کردند تا وقت طوفان نوح بود. پس فریشتگان را فرمان عالی آمد. هفتاد هزار فریشته این خانه را به آسمان بردند، به آسمان چهارم بنهادند و آنرا می‌ضراح خوانند و حجر اسود جبریل-علیه السّلام-به کوه بو قبیس امانت نهاد و آن دوکانی و سنگهای آن به زیر زمین پنهان شد؛ و هم‌چنان ویران بماند؛ و کس ندانست که آنجا هرگز خانه بوده است تا این وقت که ایزد تعالی مر ابرهیم را علیه السّلام بفرمود   که آنجا خانه‌ای بنا کن و این را نیز قصه‌ای است. و ابرهیم از زمین حران برفت ایزد تعالی فریشته‌ای را با وی فرستاد و سکینه را با وی روان کرد و مرغی اندر میان سکینه. تا اینجا رسید که جای خانه است، سکینه گرد آن برتنید چنانکه عنکبوت تند و مرغ از میان آن آواز داد، یا ابرهیم ابن بحیالی گفت: در برابر من خانه بنا کن. ابرهیم علیه السّلام قصد کرد و زمین کندن گرفت، و اسمعیل وی را یاری می‌داد تا بدانجا برسید که بناهای سنگ آدم بود علیه السّلام از آنجا خانه برآوردن گرفتند، و دیوال برافراشتند، به جایی رسید که حجر اسود بایستی نهاد کوه بو قبیس ندا کرد: یا ابرهیم حجر من دارم. ابرهیم آن حجر از آنجا بستد و به جایگاه خویش بنهاد و خانه را برآورد چنانکه فرمان بود، اینست که خداوند تعالی گفت وَ إِذْ یَرْفَعُ إِبْرٰاهِیمُ اَلْقَوٰاعِدَ مِنَ اَلْبَیْتِ. چون ابرهیم علیه السّلام از شام بیامد بر براق، و هاجر را از پس خود برنشاند و اسمعیل را به پیش اندر گرفت تا بدینجا رسید که اکنون خانهٔ کعبه است. چون از کرا اندر گذشت-کرا آنجاست که چون بدانجا رسیدی حجون و گورستان مکه پدید آید-ابرهیم را گفت فرمان اینست که مرین هاجر را و پسر را ایدر بگذاری   و خود بازگردی. ابرهیم-علیه السّلام-چون بازگشت هاجر گفت ما را به که می‌بگذاری   ؟ گفت به سوی خدای عز و جل. گفت: خداوند عز و جل فرموده است ترا این‌چنین؟ گفت: بلی. هاجر گفت: پس مرا خدای بس که او مرا کافی است. هاجر به سوی پسر بازگشت. ابرهیم-علیه السّلام-برفت چون به کرا رسید نزدیک بود که هاجر و اسمعیل از چشم اوی غایب شوند مهر پدری بجنبیدش، آواز داد که إِنِّی أَسْکَنْتُ مِنْ ذُرِّیَّتِی بِوٰادٍ غَیْرِ ذِی زَرْعٍ الی آخره و چاره ندید از رفتن. هاجر از خاشاک کوه وز خاربنان وادی خویشتن را کریجکی ساخت و پاره‌ای آب داشت اندر مشکی کهن، و آن آب برسید و اسمعیل علیه السّلام آن وقت شیرخواره بود، دوساله. مادرش را شیر خشک گشت از تشنگی، و اسمعیل بر حال مرگ افتاد. اندیشید   هاجر به دل، اگر من ازینجا غایب شوم تا مرگ فرزند را نبینم بر من آسان‌تر آید. برفت از پیش او تا به کوه صفا رسید، آنجا بر شد، تا مگر به نشان جایی آب   یابد. هیچ‌جای نشان آب ندید. پس زاری کرد پیش خداوند تعالی، پس از آنجا فرود آمد و قصد مروه کرد چون میان وادی رسید بپویید تا به مروه برآمد. هم‌چنین هفت بار از آنجا بدینجا آمد و زینجا بدانجا شد و هرباری که سوی فرزند نگریستی او را بران حال دیدی غمش زیادت شدی. این بار به مروه برآمد و دیری بیستاد. آوازی به گوش او آمد، ندانست که از کجا همی آید. جواب داد ای آوازدهنده مرا فریاد رس. آوازدهنده گفت: بر اثر من همی آی. بران اثر همی شد تا بر سر اسمعیل. جبریل علیه السّلام خویشتن آشکارا کرد و بدو نمود و پس او را به جای زمزم بردپاشنا بزد آب زمزم پدید آمد. هاجر اندر دوید و گردبرگرد آن خاک افگند از بیم آنکه مگر آن آب برود نیز نماند. پس مشک بیاورد وزان آب پر کرد. چندان کش بایست بخورد. از هردو پستان شیر روان شد. بر اسمعیل آمد علیه السّلام، و او را به   شیر سیر کرد. پس جبریل علیه السّلام گفت: یا هاجر مترس که هرگز آب کم نیاید و مژده ترا که این فرزند تو بزرگ خواهد شد و پدر او بیاید و هردو تن اینجا خانه‌ای بنا کنند که بندگان خداوند تعالی از اطراف زمین اینجا آیند لبیک گویند سرها کشن شده و گردآلود گشته، و گرد آن خانه طواف کنند و این آب، شراب آن مهمانان خداوند تعالی باشد. آنگه ابرهیم علیه السّلام اندر هرماهی یکبار بر براق نشستیی   به زیارت هاجر، و اسمعیل علیهما السّلام آمدی چنان کردی که وقت قیلوله باز به جایگاه باز شدی. تا آن وقت که ایزد تعالی مرو را فرمان داد به بناکردن خانهٔ کعبه   و إسمعیل ای بنا ابرهیم اساس البیت و اسمعیل یعینه گفت: یاد کن چون ابرهیم- علیه السّلام-بنای خانهٔ کعبه برآورد و اسمعیل مرو را اندران یاری داد رَبَّنٰا تَقَبَّلْ مِنّٰا   قالا یا ربّنا فاقبل منّا بنانا بیتک و آنگه بنا تمام کردند به زانو اندر آمدند و گفتند: خداوند ما بپذیر   از ما این برآوردن خانهٔ تو إِنَّکَ أَنْتَ اَلسَّمِیعُ اَلْعَلِیمُ السّمیع لدعائنا العلیم بنیّاتنا گفتند تویی بار خدایا شنوندهٔ گفتارهای ما، و داننده از نیتهای ما، رَبَّنٰا وَ اِجْعَلْنٰا مُسْلِمَیْنِ لَکَ مخلصین بالتّوحید منقادین مطیعین لک. گفتند یا رب ما هردو را یگانهٔ خود گردان ای که ما را چنان گردان به یگانگی، ترا که بشناختیم چنان پرستیم و اندر پرستش تو ریا و نفاق و شرک اندر نیاریم و مر ترا به همه فرمانها فرمان‌بردار باشیم و گردن‌نهنده وَ مِنْ ذُرِّیَّتِنٰا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَکَ وز فرزندان ما قومی را نیز هم‌چون ما گردان و وَ أَرِنٰا مَنٰاسِکَنٰا و عرّفنا متعبّدات حجّک و معالم نسکک و ما یتّصل بالحجّ بازآموز ما را آنچ دربایست حج است و آنچه دربایست پرستش تست وَ تُبْ عَلَیْنٰا إِنَّکَ أَنْتَ اَلتَّوّٰابُ اَلرَّحِیمُ (۱۲۲) ای فاقبل توبتنا گفت: بدار ما را بر توبهای ما و بپذیر  ۱ از ما عذرهای ما، و درگذار  ۲ از ما جرمهای ما، که توی پذیرندهٔ  ۳ توبه. الرحیم، بر ما بخشاینده، این همه معنی این قول است وَ تُبْ عَلَیْنٰا هم‌چنان‌که گفت اندر قصهٔ آدم علیه السّلام فتاب علیه و هدی ای که بپذیرفت  ۴ خداوند تعالی از آدم توبهٔ او و بداشت او را بر توبهٔ او، و بپذیرفت  ۵ عذر او و درگذاشت  ۶ جرم او، و اندر همه قرآن هرتوبه‌ای که به خداوند تعالی منسوب است هم‌چنین است چه ایزد تعالی تواب است و بنده تواب. بنده به آوردن توبه تواب است و ایزد تعالی به پذیرفتن  ۷ توبه توابست  ۸ . الرحیم بخشاینده بران کس که پیش تو عذر آرد و توبه کند رَبَّنٰا وَ اِبْعَثْ فِیهِمْ قالا ربّنا و ابعث فیهم ارسل فیهم ای فی اهل مکّة و یقال فی العرب و قیل فی ولد اسمعیل. گفت: یا رب بفرست به سوی اهل مکه یا سوی عرب یا سوی فرزندان اسمعیل رَسُولاً مِنْهُمْ نبیّا من جملتهم او عربیّا من نسبتهم. پیامبری فرست به سوی ایشان هم ازیشان هم [ ۷۳ ]از برادر و پسر ایشان، یا هم‌شهری ایشان، یا عربی هم‌چون ایشان. ایزد تعالی دعای ابرهیم و اسمعیل مستجاب کرد و محمد مصطفی را -صلّی اللّه علیه و سلّم-هم از عرب و هم از مکه و هم از فرزندان اسمعیل به خلق فرستاد  ۱ چنانکه پیغامبر گفت-صلّی اللّه علیه و سلّم-انا دعوة ابی ابرهیم و بشری اخی عیسی منم دعای پدر خویش ابرهیم، و مژدگانی برادر خویش عیسی یَتْلُوا عَلَیْهِمْ آیٰاتِکَ قاریا علیهم آیاتک المنزلة گفت پیامبری فرست تا آیتهایی که تو بدو فرستاده باشی بر عرب برخواند؛ و یزکّیهم و یبرّئهم من الذّنوب و یطهّرهم بالتّوحید  ۲ و قیل و یأخذ زکوة اموالهم گفت پیامبری بدیشان فرست که او مریشان را به توحید و ایمان پاکیزه گرداند از مشرکی و معنی دیگر تا به پندهای قرآن بازدارد ایشان را ازکردن عصیان، و معنی سدیگر تا مریشان را به دادن زکوة پاکیزه گرداند از گناهان وَ یُعَلِّمُهُمُ اَلْکِتٰابَ وَ اَلْحِکْمَةَ وَ یُزَکِّیهِمْ ای یفهمهم تلاوة القرآن و حکمة القرآن ای الامر  ۳ و النهی الذی فی القرآن و درآموزاند مریشان را خواندن قرآن و باز نماید مریشان را آنچ اندر قرآن باشد، از شرایع ایمان، إِنَّکَ أَنْتَ اَلْعَزِیزُ اَلْحَکِیمُ (۱۲۳) العزیز بالنّقمة عمّن لا یومن بهذا النّبیّ الحکیم بان یحکم بارسال هذا الرّسول گفت یا رب توی عزیز ای که کینه آهنجی ازان کس که نگرود بدین پیامبر و حکیمی که حکم کنی به فرستادن این پیغامبر وَ مَنْ یَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ إِبْرٰاهِیمَ و ایّ احد یزهد عن طریقة ابرهیم إِلاّٰ مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ جهل قدر نفسه و اهلک نفسه گفت کیست که ناخواهانی کند مر دین ابرهیم، مگر آن کس که خود را و قدر خود را نشناسد. معنی این سخون بجمله آن باشد تا جاهلی نباشد و بی‌خردی و بی‌قیمتی، مر دین ابرهیم را ناخواهانی نکند وَ لَقَدِ اِصْطَفَیْنٰاهُ فِی اَلدُّنْیٰا و الله لقد اخترناه فی الدنیا بالخلة و النبوة وَ إِنَّهُ فِی اَلْآخِرَةِ فی القیامة و فی الجنة لَمِنَ اَلصّٰالِحِینَ (۱۲۴) من جملة [ ۷۴ ]الانبیاء و المرسلین. گفت به راستی و درستی که ما مر ابرهیم را برگزیدیم اندرین جهان به پیغامبری و به دوستی و بدان جهان اندر بهشت جاودان و از جملهٔ پیغامبران و نیک‌مردان باشد کسی که مر دین این‌چنین کس را ناخواهانی کند نباشد مگر جاهلی و نادانی إِذْ قٰالَ لَهُ رَبُّهُ أَسْلِمْ حین خرج من السرب اوحی الله تعالی الیه ان أسلم ای اخلص دینک و عملک لله. چون اندران وقتی که ابرهیم علیه السّلام ازان غار که مادرش نهاده بود پیش هژده سالگی بیرون آمد، وحی آمد بدو که یا ابرهیم این بتان که پدرانتان می‌پرستند چه نیند أسلم اخلص خالص گردان دل خویش را به شناخت خدای عز و جل و عبادت  ۱ یگانه کن مرو را و مرو را به یگانگی اقرار ده قٰالَ أَسْلَمْتُ لِرَبِّ اَلْعٰالَمِینَ (۱۲۵) اخلصت دینی و عملی للّه تعالی. گفت ابرهیم علیه السّلام خالص گردانیدم دل خویش را و یگانه گشتم از بهر خداوند خویش را و به یکیی او اقرار دادم وَ وَصّٰی بِهٰا إِبْرٰاهِیمُ بَنِیهِ اوصی بکلمة التّوحید ابرهیم بنیه الاربع اسمعیل اسحق و مدین و مدیان و قد قیل انّه کان له ستّة بنین گفت ابرهیم-علیه السّلام-وصیت کرد هم بدین سخون که خداوند تعالی مرو را وصیت کرده بود ای که اندرز کرد مر فرزندان خویش را اسمعیل و اسحق و مدین و مدیان را وَ یَعْقُوبُ یٰا بَنِیَّ ای اوصی یعقوب ایضا بنیه اثنا عشره. گفت یعقوب نیز هم بدین سخون مر فرزندان خویش را اندرز کرد و آن دوازده فرزند بودند نامهای ایشان گفته آید ان شاء اللّه. گفت یا فرزندان من إِنَّ اَللّٰهَ اِصْطَفیٰ لَکُمُ اَلدِّینَ اختار لاجلکم و لصلاحکم و لسعادتکم الدّین دین الاسلام فلا تموتنّ إلاّ و أنتم مّسلمون (۱۲۶) ای دوموا علی الاسلام حتّی اذا جاءکم الموت فتموتوا علی الاسلام گفت خدای عز و جل مر شما را دینی گزید ای که بهر نیک‌بختی شما را، و نیک آمد شما را دین اسلام فَلاٰ تَمُوتُنَّ إِلاّٰ وَ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ نمی‌رید مگر بر مسلمانی این مردن به دست کس نبود. اما معنی این سخون آن باشد که بپایید بر مسلمانی تا آنگه که مرگ اندر رسد [ ۷۵ ]شما را، بر مسلمانی یابد بَعْدِی چون من بمیرم شما کرا پرستید از پس مرگ من؟ اندرین دو معنی است یکی خواست که فرزندان را بیازماید، و دیگر گفتند این خطاب فرزندان را بود؛ و مراد اندرین نصیحت دیگران بود. این تعلیمی بود از وی مر خلق را، تا بدانند که کرا باید پرستید قٰالُوا نَعْبُدُ إِلٰهَکَ وَ إِلٰهَ آبٰائِکَ إِبْرٰاهِیمَ وَ إِسْمٰاعِیلَ وَ إِسْحٰاقَ. فرزندانش با خردی تمام و بر اعتقادی پاک جواب دادند مر پدر را. قالوا گفتند نَعْبُدُ إِلٰهَکَ وَ إِلٰهَ آبٰائِکَ إبرهیم الخلیل و إسمعیل الصادق و إسحق الحلیم إِلٰهاً وٰاحِداً ربّا واحدا وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ (۱۲۷) مخلصون منقادون بالتّوحید و العبادة گفت جواب دادند با خردی تمام وز اعتقادی پاک، گفتند ما از پس تو و در وقت تو آن خدای را تعالی پرستیم  ۱ که ابرهیم خلیل پرستید و اسحق بردبار پرستید و اسمعیل وفادار پرستید إلها واحدا اوست که یک خدایست وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ما مرین خداوند را فرمان برداریم و یکی گوینده تِلْکَ أُمَّةٌ جماعة قَدْ خَلَتْ قد مضت سبیلها گفت  ۲ ای که گروهی بودند رفتند و گذشتند  ۳ لَهٰا مٰا کَسَبَتْ من الخیر و علیها ما اکتسبت من الشّرّ وَ لَکُمْ مٰا کَسَبْتُمْ من الخیر و علیکم ما اکتسبتم من الشّرّ گفت مریشان راست هرچه کردند و الفغدند، مکافات آن خود بیابند و شما را نیز هرچه کنید و الفنجید [ ۷۶ ]مکافات آن بیابید وَ لاٰ تُسْئَلُونَ عَمّٰا کٰانُوا یَعْمَلُونَ (۱۲۸) یعنی لا توخذون انتم بذنوبهم و لا یوخذونهم بذنوبکم نه مر شما را به کردارهای ایشان پرسند و نه مریشان را به کردارهای شما وَ قٰالُوا کُونُوا هُوداً أَوْ نَصٰاریٰ قالت الیهود للمومنین کونوا هودا ای یهودیا و قالت النصاری کونوا نصاری. جهودان گفتند مر مؤمنان را که شما نیز جهود باشید. ترساآن گفتند نی که ترسا باشید. تَهْتَدُوا حتی ترشدوا الی الصواب گفتند این‌چنین باشید تا راه یابید سوی حق و راه برید قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرٰاهِیمَ حَنِیفاً قل یا محمد لا یکون  ۱ یهودیا و لا نصرانیا بل نتّبع ملّة إبرهیم طریقة ابرهیم و شریعته حنیفا الّذی کان مایلا عن الادیان کلّها مقبلا علی الایمان و ما کان من المشرکین (۱۲۹) لم یکن ابرهیم من جملة المشرکین. گفت: بگوی یا محمد مر جهودان را و ترساآن را که ما نه جهود باشیم و نه ترسا بَلْ مِلَّةَ إِبْرٰاهِیمَ حَنِیفاً. پارسی ملت کیش باشد جز که ملت ابرهیم نگاه داریم  ۲ و آن دین مسلمانیست ازیرا که ابرهیم حنیف بود. حنیف آن بود که از همه کیشها روی برگردانیده دارد و روی به مسلمانی آورده باشد و باز گروهی گفتند هرجای که در قرآن ایزد تعالی ابرهیم را حنیف خوانده است بی‌آنکه مسلم با وی یاد کرده است بدان حنیف، مسلمان خواسته است و هرجا که حنیف و مسلم یاد کرده است مسلم خود مسلمان باشد و حنیف حاجی باشد وَ مٰا کٰانَ مِنَ اَلْمُشْرِکِینَ و نبود ابرهیم علیه السّلام از مشرکان و بت‌پرستان قُولُوا آمَنّٰا بِاللّٰهِ ثمّ علّم المؤمنین مجری التّوحید پس مسلمانان را درآموخت که روش توحید چگونه است و بر چیست و چه گویند پیش جهودان و ترساآن گفت قُولُوا آمَنّٰا بِاللّٰهِ بانّه واحد لا شریک له  ۳ وَ مٰا أُنْزِلَ إِلَیْنٰا ای و بما انزل الی نبیّنا محمّد-صلّی اللّه علیه و سلم-  ۴ وَ مٰا أُنْزِلَ إِلیٰ إِبْرٰاهِیمَ و آمنّا بابرهیم و ما انزل الیه من الصّحف  ۵ گفت یا امت محمد بگویید که ما بگرویدیم به ابرهیم و به هرچه از خداوند تعالی به ابرهیم آمد وَ إِسْمٰاعِیلَ و آمنّا باسماعیل [ ۷۷ ] و بکتابه و به اسمعیل گرویدیم و به هرچه سوی او آمد از خدای تعالی وَ إِسْحٰاقَ آمنّا باسحق و بما انزل الیه و به اسحاق بگرویدیم و به هرچه به سوی وی آمد وَ یَعْقُوبَ و به یعقوب گرویدیم و هرچه بدو آمد وَ اَلْأَسْبٰاطِ و به فرزندان یعقوب و نبیرگان او و هرکه ازیشان پیامبر بود به همه گرویدیم وَ مٰا أُوتِیَ مُوسیٰ وَ عِیسیٰ و به موسی و عیسی هردو گرویدیم و به هرچه سوی ایشان آمد از خداوند تعالی همه گرویدیم وَ مٰا أُوتِیَ اَلنَّبِیُّونَ مِنْ رَبِّهِمْ ای بکلّ نبیّ بعثه اللّه تعالی ءامنّا به سوی هؤلاء المذکورین گفت به جز این پیامبران که یاد کردیم به همه پیغامبران دیگر نیز بگرویدیم و به هرچه بریشان آمده است از خداوند تعالی به همه گرویدیم لاٰ نُفَرِّقُ بَیْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ گفت هیچ‌کس از پیغامبران را-صلوات اللّه علیهم-از یک‌دیگر جدا نیفگنیم چنانکه جهودان افگندند و ترساآن، ای که نگوییم که گروهی ازیشان بر راست بوده است و گروهی بر دروغ، چنانکه ترسا و جهود گفت ما نگوییم وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ (۱۳۰) مخلصون منقادون گفت مر خداوند را گردن نهاده‌ایم فرمان‌برداریم از پیش دل تو برگرفته آید. چون بر نوید رانی چنان باشد که ازان زودتر که ایزد تعالی این غم جهودان از دل تو برگیرد و معنی دیگر چنان باشد فَسَیَکْفِیکَهُمُ اَللّٰهُ که تو را بر جهودان و ترساآن یاری‌دهنده خدای عز و جل بس وَ هُوَ اَلسَّمِیعُ اَلْعَلِیمُ (۱۳۱) السّمیع لمقالتک و لمقالتهم و العلیم بنصرتک و بعقوبتهم گفت خداوند تعالی شنونده است مر گفتار ترا وزان ایشان را؛ و داننده است مر نیتهای شما را و داند که ترا چگونه نصرت کند و ایشان را چگونه عقوبت کند صِبْغَةَ اَللّٰهِ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اَللّٰهِ صِبْغَةً ای الزموا صبغة اللّه الصّبغة هاهنا عبارة  ۱ عن الدّین ای قولوا بل نتّبع صبغة اللّه دین اللّه. گفت شما که مسلمانانید جهودان و کافران را جواب دهید چون مر شما را بدین خود خوانند بگویید که ما صبغهٔ خدای عز و جل نگاه داریم و دیگر معنی گفتند چنین باشد یا مؤمنان اگر جهودان صبغهٔ جهودی دارند و ترساآن صبغهٔ ترسایی دارند شما صبغهٔ مسلمانی نگاه دارید. ابن‌عباس و قتاده گفت که جهودان چون فرزندان را نام نهادندی به نام جهودی علامت کردندی، و ترساآن به نام ترسایی علامت کردندی و بعضی گفتند اصل این صبغه آن بودی که جهودان فرزندان را ختنه کردندی و گفتندی این نشان جهودی است و باز ترساآن ختنه روا ندارند به جای ختنه فرزند خود را به آب عموریه بشستندی و به روغن مبارک چرب کردندی و گفتندی که این صبغهٔ ترسایی است ای که علامت ترسایی است. خداوند تعالی در مقابلهٔ آن مرین مسلمانی را نیز صبغه خواند و این‌چنین روا باشد اندر لغت عرب و هم اندر لغت عجم که کسی از کسی چیزی یاد کند این کس مکافات آن را از خود یاد کند هم نام آن چیز گوید چون جهودان ختنه را صبغهٔ دین خویش خواندندی و ترساآن آب عموریه را و دهن مبارک را صبغهٔ دین خویش داشتندی، در مقابلهٔ آن ایزد تعالی مسلمانی را  ۱ نیز صبغه خواند [ ۷۹ ]. وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اَللّٰهِ صِبْغَةً معنی چنان باشد که یا مؤمنان کدام دین است نیکوتر از دین مسلمانی که خدای عز و جل شما را داده است و کدام نامست نیکوتر ازین نام مسلمانی که خداوند تعالی شما را نام کرده است. بگویید مر جهودان را وَ نَحْنُ لَهُ عٰابِدُونَ (۱۳۲) و نحن للّه تعالی مخلصون بالتّوحید بگویید که ما مر خداوند را تعالی مخلصانیم ای که یکی گویانیم و به یکیی پرستندگانیم. آنچه در ظاهر داریم در باطن هم چنان داریم قُلْ أَ تُحَاجُّونَنٰا فِی اَللّٰهِ وَ هُوَ رَبُّنٰا وَ رَبُّکُمْ قل یا محمّد للیهود و النّصاری أ تحاجّوننا اتخاصموننا و تجادلوننا فی صفة ربّنا تعالی. گفت بگوی مر ایشانرا ای که جهود و ترسا را، ای شگفتا شما با ما خصومت و داوری می‌کنید فی اللّه اندر صفت خداوند ما تعالی وَ هُوَ رَبُّنٰا وَ رَبُّکُمْ خالقنا و خالقکم و رازقنا و رازقکم گفت او خداوند ماست و ازان شما، و پرورندهٔ ماست و زان شما وَ لَنٰا أَعْمٰالُنٰا وَ لَکُمْ أَعْمٰالُکُمْ ای لنا ثواب اعمالنا فی الاسلام و لکم ثواب اعمالکم ان کان لکم عمل مع الاخلاص وَ نَحْنُ لَهُ مُخْلِصُونَ (۱۳۳) ای انتم لستم بمخلصین و نحن له مخلصون منقادون بالتّوحید مقرّون له ظاهرا و باطنا. بگوی مریشان را اگر شما مخلصید ثواب عمل شما، شما را باشد  ۲ . پارسی مخلص یک‌روی باشد و لکن شما نه مخلصید مخلص ماییم أَمْ تَقُولُونَ إِنَّ إِبْرٰاهِیمَ قیل انّ هذا متّصل بقوله أَ تُحَاجُّونَنٰا فِی اَللّٰهِ أَمْ تَقُولُونَ إِنَّ إِبْرٰاهِیمَ وَ إِسْمٰاعِیلَ وَ إِسْحٰاقَ وَ یَعْقُوبَ وَ اَلْأَسْبٰاطَ گفت با ما به چه چیز اندر مناظره همی کنید و بر ما به چه  ۱ حجت می‌آرید. حجت شما بدانست که می‌گویید ما مر خداوند را دوستانیم و اندر بهشت جز از ما کس نخواهد شد یا بدان می حجت آرید که می‌گویید که ابرهیم و اسمعیل و اسحق و یعقوب و الاسباط کٰانُوا هُوداً أَوْ نَصٰاریٰ شما که جهودانید می‌گویید که اینان همه جهود بودند و شما که ترساآنید می‌گویید که ایشان همه ترسا بودند قُلْ أَ أَنْتُمْ أَعْلَمُ أَمِ اَللّٰهُ انتم اعرف [ ۸۰ ]بایمان هولاء ام اللّه تعالی و اللّه تعالی قد اخبرنی انّهم کانوا مسلمین. گفت از حال ایشان شما بهتر دانید یا خدای عز و جل؟ خدای عز و جل مرا خبر کرد که ایشان نه جهود بودند و نه ترسا وَ مَنْ أَظْلَمُ و ایّ احد اظلم علی نفسه و اعتا و اجرأ علی خالقه مِمَّنْ کَتَمَ شَهٰادَةً عِنْدَهُ مِنَ اَللّٰهِ ممّن اخفی و اسرّ الشّهادة الّتی کانت عنده من اللّه تعالی و هو ما اخبرهم اللّه تعالی فی التّوریة و الانجیل من نعت هذا النّبیّ صلّی اللّه علیه و سلّم گفت: کیست بر تن و جان خود بی‌دادگرتر و بر خداوند تعالی دلیرتر وز خداوند گردن بردتر. مِمَّنْ کَتَمَ شَهٰادَةً عِنْدَهُ مِنَ اَللّٰهِ ازین کسها که پنهان کردند آن گواییی که خداوند را تعالی بود به نزد ایشان، در باب پیغامبر ما-صلّی اللّه علیه و سلّم- وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا تَعْمَلُونَ (۱۳۴) فلیس اللّه تعالی بتارک عقوبة ما تعملون و لا بساه  ۲ عمّا تعملون. گفت نه خداوند تعالی بی‌خبر است از کارهای شما، و یا چنانست که شما را فرود گذارد  ۳ بی از آنکه شما را مکافات بدیهاتان بدهد تِلْکَ أُمَّةٌ جماعة قَدْ خَلَتْ قد مضت تلک جماعة ابرهیم و ذویه و ذریّته قد مضت سبیلها لَهٰا مٰا کَسَبَتْ من الخیر یعنی لها ثواب ما کسبت من الخیر وَ لَکُمْ ثواب مٰا کَسَبْتُمْ من الخیر وَ لاٰ تُسْئَلُونَ و لا تؤخذون انتم عَمّٰا کٰانُوا یَعْمَلُونَ (۱۳۵) گفت ابرهیم و فرزندانش قومی بودند که رفتند و گذشتند  ۱ مر ایشان راست پاداش هرچه کردند از نیکوییها و مر شما راست نیز پاداش هرچه کنید از نیکوی و مر شما را  ۲ نگیرند به  ۳ کردهای ایشان و نه ایشان را گیرند به کردهای  ۴ شما سَیَقُولُ اَلسُّفَهٰاءُ مِنَ اَلنّٰاسِ سوف یقول السّفهاء الجهلاء الاغنیاء من النّاس من اهل مکّة و قیل من الیهود مٰا وَلاّٰهُمْ ایّ شیء حوّلهم عَنْ قِبْلَتِهِمُ اَلَّتِی کٰانُوا عَلَیْهٰا صلّوا الیها سبعة عشر شهرا او ثمانیة عشر شهرا سیقول. این‌چنین «سین» که عرب اندر سخون در آرد این را «سین سوف» گویند و «سوف» وعد را بود [ ۸۱ ]و وعید را بود. گفت سَیَقُولُ اَلسُّفَهٰاءُ گفتیم که این را دو معنی است یک معنیش پارسی آن باشد-سرانجام بگویند این بی‌خردان-و معنی دیگر آن بود که-ازان زودتر که بگویند-اکنون هرچه اندر همه قرآن «سوف» و «سین» بینی هم این معنی دارد. و قصهٔ این چنان بود که چون پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-هجرت کرد، از مکه به مدینه آمد و نماز سوی بیت المقدس کرد هفده مایگان و هژده نیز گفته‌اند و شانزده نیز گفته‌اند. بعضی گویند تا به مکه بود هم بران سون نمازش فرموده بودند تا فرق بودی میان او و میان کافران مکه، و چون به مدینه آمد هم بران سون نماز می‌کرد تا روزی از روزها با جبریل-صلوات اللّه علیه بازگفت و گفت مرا می‌کراهیت آید با جهودان موافقت‌کردن اندر قبلهٔ بیت المقدس. خواهمی که خداوند تعالی مرا فرمان دهدی تا به سوی قبلهٔ پدر خویش ابرهیم-علیه السّلام-نماز کنمی. جبریل گفت: از خداوند تعالی اندر خواه پس جبریل علیه السّلام بازگشت و هر وقتی که پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-نماز کردی، روی سوی آسمان کردی به امید آن تا مگر جبریل آید، و مرو را فرمانی آرد اندر تحویل قبله. ایزد تعالی او را خبر داد که چون قبلهٔ تو به سوی بیت الحرام گردانم این بی‌خردان-کافران مکه و جهودان مدینه-چیزها گویند و پس خبر داد که چه گویند، گفت مٰا وَلاّٰهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ اَلَّتِی کٰانُوا عَلَیْهٰا ای شی ء حولهم عن قبلتهم التی صلوا الیها. گفت که ایشان را چه برگردانید ازان قبله که نماز کردندی بران جانب هفده مایگان و آن‌کس که معنی آیت بر جهودان راند گفت جهودان چنین گفتندی:  ۱ این محمد  ۲ چندین رای است و بر یاران خویش فسوسها کند. گاهشان فرماید تا روی بدین جانب کنند و گاه فرماید تا روی بدان جانب کنند. این نشان ضعیف رای باشد و آنکه بر کافران مکه راند کافران گفتند: چه شد این محمد را و یاران او را که قبلهٔ خود یله کردند و روی سوی قبلهٔ ما کردند هم چنانکه به قبلهٔ ما بازآمدند امیدست که بدین ما بازآیند. خداوند تعالی گفت قُلْ لِلّٰهِ اَلْمَشْرِقُ وَ اَلْمَغْرِبُ بگوی یا محمد مر خدای راست عز و جل ازین سو که آفتاب برآید وزان سو که آفتاب فرو شود و گفته‌اند نیز که مشرق مر خدای راست ای که قبلهٔ بیت المقدس و مغرب مر خدای راست ای که [ ۸۲ ]قبلهٔ بیت الحرام این به مدینه صورت  ۱ بندد که ایشان را بیت الحرم به سوی مغرب است و بیت المقدس به سوی مشرق یَهْدِی مَنْ یَشٰاءُ یرشد من یشاء إِلیٰ صِرٰاطٍ مُسْتَقِیمٍ (۱۳۶) الی دین مرضیّ و قبلة مرضیّة. خدای عز و جل آنرا که خواهد و پسندد راه نماید به سوی دینی پسندیده و قبله‌ای پسندیده. چنانکه محمد را-صلّی اللّه علیه و سلم-نمود و امتش را وَ کَذٰلِکَ جَعَلْنٰاکُمْ أُمَّةً وَسَطاً هکذی جعلناکم خلقناکم أمة جماعة وسطا خیارا عدلا. گفت آری این‌چنین آفریدیم مر شما را که مسلمانانید امتی گردانیدیم شما را خیاره‌ترین امتان لِتَکُونُوا شُهَدٰاءَ عَلَی اَلنّٰاسِ ای لتکونوا شهداء الانبیاء علی اممهم گفت تا شما روز قیامت گوایی پیامبران باشید بر امتان ایشان. چنانکه در خبر آید که چون روز قیامت باشد اولین کسی را از پیغامبران که به حساب خوانند نوح را خوانند و قوم او را. پرسند مر نوح را پیامی که به تو دادیم به امت رسانیدی؟ گوید: بلی. امت منکر شوند و گویند که نوح هیچ پیغام تو به ما نرسانید اگر رسانیدی ما بگرویدیمی. ایزد تعالی از بهر اظهار عدل را از نوح علیه السّلام گوا خواهد. نوح علیه السّلام این امت را به گوایی خواند تا از بهر اوی گوایی دهند و گویند که نوح علیه السّلام پیغام بدیشان رسانید اما ایشان مرو را دروغ‌زن کردند. امت نوح گوید شما در وقت ما نبودید چگونه بر ما گوایی دهید. این امت گوید بلی ما نبودیم اما ایزد تعالی به سوی رسول ما قرآن فرستاد و ما را خبر داد که نوح مر امت را چه گفت و امت مرو را چه جواب دادند. ایزد تعالی گوایی این امت بپذیرد  ۱ و پیغامبر ما-صلّی اللّه علیه و سلّم-مرین امت را تزکیه کند و راستگوی کند چنانکه گفت ایزد تعالی وَ یَکُونَ اَلرَّسُولُ عَلَیْکُمْ شَهِیداً (۱۴۲) ای لکم شهیدا و مزکّیا. گفت تا رسول مر شما را گوا باشد ای که معدّل و مزکّی باشد. این قول ابن‌عباس است. و مجاهد گفت تا شما گوایی پیغامبر خود باشید بر جهودان و ترساآن و مغان به رسانیدن رسالت  ۲ و پیغام خدای عز و جل بدیشان [ ۸۳ ]و نیز گفته‌اند تا محمد-علیه السّلام-مر شما را گوایی دهد به پذیرفتن  ۳ ایمان وَ مٰا جَعَلْنَا اَلْقِبْلَةَ اَلَّتِی کُنْتَ عَلَیْهٰا و ما امرناک بالتّوجه الی القبلة الّتی صلّیت الیها سبعة عشر شهرا گفت نفرموده بودیم ما ترا بدان قبله که هفده مایگان به سوی آن نماز کردی إِلاّٰ لِنَعْلَمَ لنمیّز مگر از بهر آن‌که تا جدا کنیم مَنْ یَتَّبِعُ اَلرَّسُولَ مِمَّنْ یَنْقَلِبُ عَلیٰ عَقِبَیْهِ ممّن یرجع عن دینه قهقری الی الشّرک آن کسها را که فرمان‌بردار توند که نماز کرده‌اند بدان قبله ازان کسها که ایشان از دین حق‌تعالی بر پاشنه باز گشته‌اند و بیشتر اندر قرآن صفت کافران هم برین نسق است یاد کرده، بر وجه مثل، که هرکه از مسلمانی برگردد او را مانند کرد به کسی که او به جایی می‌رود پس از آنجا بر پاشنا بازگردد ای که روی برنگرداند مگر هم چنان روی برگردانیده می‌رود ازیرا که آن کس که بر پاشنا رود نبیند که از پس او چه باشد، باشد که در مهلکه‌ای افتد خبر ندارد این کس نیز هم‌چنین در دوژخ افتاده است و خبر ندارد وَ إِنْ کٰانَتْ لَکَبِیرَةً إِلاّٰ عَلَی اَلَّذِینَ هَدَی اَللّٰهُ و قد کان صرف القبلة لثقیلة الاّ علی الّذین هدیهم اللّه تعالی و ارشدهم الی دین الاسلام گفت این روی‌گردانیدن تو از قبلهٔ بیت المقدس به سوی بیت الحرام سخت دشخوار آمد بر دل گروهی از جهودان إلاّ علی الّذین هدی  ۱ اللّه (؟) مگر آن کسها که ایزد تعالی ایشان را به مسلمانی راه نموده است که ایشان را دشخوار نیامد وَ مٰا کٰانَ اَللّٰهُ لِیُضِیعَ إِیمٰانَکُمْ ای ایمانکم الی تلک القبلة. گفت خداوند تعالی نه چنان است که بدین قبله گردانیدن شما، ایمان شما را باطل گرداند. معنی آن بود که ایمان خود به جای خویش است هرچند که قبله گردانیده شد، ازیرا که ایمان اصلست و قبله و نماز از شرایع آنست. شرایع منسوخی پذیرد  ۲ اما ایمان نسخ نپذیرد  ۳ بدان که اندرین مسئله اختلاف است میان فریقین به نزد بو حنیفه و یاران او-رحمة اللّه علیهم- نماز شریعت ایمانست نه ایمان، و به نزد شافعی و یاران اوی نماز [ ۸۴ ]از ایمانست و حجت کنند به ظاهر این آیت؛ و سبب این آیت چنان بود، چون قبله به سوی بیت الحرام شد مردمانی بیامدند به سوی پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم- و گفتند: یا رسول اللّه مردمانی بودند از خویشان ما که با تو بدان قبله نماز کرده بودند و هم بران بمردند. اکنون چون قبله گردانیده شد آن نمازهای ایشان چه گویی باطل شد یا نی؟ جبریل-علیه السّلام-بدین آیت آمد و گفت وَ مٰا کٰانَ اَللّٰهُ لِیُضِیعَ إِیمٰانَکُمْ بدین آیت حجت کنند اصحاب شافعی، گفتند سؤال ایشان از نماز بود جواب مر ایمان را آمد دلیل خواست که نماز از ایمانست اما انفصال آنست که گویند ایشان را اندر طریق عرب معروف است که چیزی به چیزی نزدیکی دارد یا از وی سببی دارد آن را بدان نام خوانند و این را بدان نام خوانند چنانکه ابر را سما خواند ایزد تعالی گفت وَ أَنْزَلْنٰا مِنَ اَلسَّمٰاءِ مٰاءً. مفسران این سما را به سحاب تفسیر کرده‌اند ازان چه سحاب سوی سماست روا بود که سحاب را سما گویند تا بدانجای که عرب مر باران را هم سما خواند ازان جهت که از سوی سما آید چنانکه شاعر گفت: اذا سقط السّماء بارض قوم رعیناه و ان کانوا غضابا  ۱  چون نماز سبب ایمانست و این از شریعت آنست روا باشد که این را به نام آن خواند؛ و جوابی دیگر علی حال چون به قبله‌ای نماز کنند بدان قبله ایمان آورد باید. هم چنان‌که به نماز ایمان آوردی معنی و تاویل این و ما کان اللّه لیضیع إیمانکم یعنی بتلک القبلة گفت آن گرویدن شما که بدان قبله گرویده بودید باطل نکرد إِنَّ اَللّٰهَ بِالنّٰاسِ لَرَؤُفٌ رَحِیمٌ (۱۳۸) ای باهل تلک الصّلوات الّتی ماتوا علی قبلة الاولی رؤف رحیم، رحیم رؤف. گفت ایزد تعالی بران مؤمنان که بر قبلهٔ اول مرده‌اند مهربانست و نیک مهربانست ازیرا چه رافت  ۲ اندر صفت رحمت بلیغ‌تر بود از رحمت، اما در آیة تقدیم و تاخیرست قَدْ نَریٰ تَقَلُّبَ وَجْهِکَ فِی اَلسَّمٰاءِ قد راینا و نری تقلّب وجهک تصرّف وجهک نحو السّما لنزول جبریل علیه السّلام فَلَنُوَلِّیَنَّکَ فلنحوّلنّک [ ۸۵ ] قِبْلَةً الی قبلة تَرْضٰاهٰا تهویها و هی قبلة بیت الحرام گفت دیدیم و می‌بینیم آن روی گردانیدن تو به سوی آسمان و برسون نگریستن تو اندر نماز و جز آن از بهر آمدن جبریل را علیه السّلام فلنولّینّک فلنحوّلنّک هرآینه که روی ترا به سوی آن قبله گردانیم که تو دوست داری و تو خواهی فَوَلِّ وَجْهَکَ شَطْرَ اَلْمَسْجِدِ اَلْحَرٰامِ فحول الآن وجهک یا محمد نحو المسجد الحرام گفت اکنون روی برگردان به سوی مسجد حرام آر و آن  ۱ کعبه است. براعازب گفت یار پیغامبر-صلّی اللّه علیه و سلّم-که با پیغامبر علیه السّلام به سوی بیت المقدس دو رکعت نماز کرده بودیم که جبریل علیه السّلام آمد و فرمان آورد تا  ۲ روی به سوی بیت الحرام آوردیم؛ و کعبه را مسجد حرام ازان جهت خوانند که مکه و گردبرگرد وی از آنجا که نشانیهای حرم است  ۳ ابرهیم علیه السّلام دعا کرده است تا ایزد تعالی صیدکردن بر مسلمانان حرام کرده است؛ و هیچ‌کس را نیاید که از حرم پای اندر نهد بی‌احرام، مگر هیزم‌کشان مکه که به هیزم کشیدن از حرم بیرون آیند و بازگردند. ایشان را مباح است که حرم نگیرند؛ و صید حرم حرام است گرفتن، و درختان آن حرام است بریدن، و گیاه آن حرام است درودن، مگر اذخر. قوله تعالی وَ حَیْثُ مٰا کُنْتُمْ بعد هذا الیوم فی بر او بحر از پس امروز هرجا که باشید اندر خشکی و دریا و بیابان و کوه فَوَلُّوا وُجُوهَکُمْ شَطْرَهُ رویهای خویش را به وقت نماز سوی خانهٔ کعبه کنید وَ إِنَّ اَلَّذِینَ أُوتُوا اَلْکِتٰابَ گفت آن کسها را که علم توریت و انجیل داده آمده است لَیَعْلَمُونَ أَنَّهُ اَلْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ هرآینه که می‌دانند که این قبله قبلهٔ حق است و این فرمان ترا از خداوند تعالی است ازیرا که ایشان اندر توریت یافته‌اند که این رسول آخر الزمانی  ۱ به دو قبله نماز کند وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا یَعْمَلُونَ  ۲ (۱۳۹) و لیس اللّه بساه عمّا تعملون گفت نه چنانکه خداوند تعالی از کردهای شما بی‌آگاهی است، و یا خبر ندارد که شما چه [ ۸۶ ]می‌کنید وَ لَئِنْ أَتَیْتَ اَلَّذِینَ أُوتُوا اَلْکِتٰابَ و لئن جئت الی الّذین اعطوا الکتاب یعنی التّوریة و الانجیل بِکُلِّ آیَةٍ علامة طلبواها منک علی صدق دعواتک گفت اگر بیاری به سوی این جهودان و ترساآن‌که علم توریت  ۳ و انجیل یافته‌اند  ۴ چون کعب اشرف و یاران اوی بکلّ ءایة به هرنشانیی که از تو می‌درخواهند بر راستی دعوی تو مٰا تَبِعُوا قِبْلَتَکَ ما صلّوا الی قبلتک و ما دخلوا فی دینک. اگر چه آیت و نشانی نمایی مریشان را، نه اندر دین تو درآیند و نه به قبلهٔ تو نماز کنند وَ مٰا أَنْتَ بِتٰابِعٍ قِبْلَتَهُمْ و لست ایضا انت بمصلّی الی قبلتهم. گفت نه چنانکه هرگز تو نیز به قبلهٔ ایشان نماز کنی و یا به دین ایشان اندر آیی وَ مٰا بَعْضُهُمْ بِتٰابِعٍ قِبْلَةَ بَعْضٍ و لیست الیهود بمصلّی الی قبلة النّصاری و لیست النّصاری بمصلّی الی قبلة الیهود و نه هرگز جهودان به قبلهٔ ترساآن نماز کنند، و نه  ۵ ترساآن هرگز به قبلهٔ جهودان نماز کنند وَ لَئِنِ اِتَّبَعْتَ أَهْوٰاءَهُمْ و لئن دخلت فی دینهم او صلّیت الی قبلتهم مِنْ بَعْدِ مٰا جٰاءَکَ مِنَ اَلْعِلْمِ من بعد ما اخبرک اللّه تعالی انّ دین اللّه هو الاسلام و انّ قبلة اللّه هی الکعبة گفت اگر تو به قبلهٔ ایشان نماز کنی و یا به دین ایشان اندر آیی از پس آن‌که ترا آگاهی داده باشند، که دین خدای مسلمانی است، و قبلهٔ حق کعبه است. إِنَّکَ إِذاً لَمِنَ اَلظّٰالِمِینَ (۱۴۰) تو هوازی آنگه از جملهٔ بی‌دادگران باشی بر خویشتن. شاید که این خطاب مرو را بود، و مراد دیگران را بود؛ و شاید که این خطاب او را بود، و مراد هم او را بود. ازیرا چه اگر بنده چه معصوم است از پند وز امر و نهی خالی نباشد قوله تعالی اَلَّذِینَ آتَیْنٰاهُمُ اَلْکِتٰابَ یَعْرِفُونَهُ کَمٰا یَعْرِفُونَ أَبْنٰاءَهُمْ یعنی علم التّوریة یعرفون محمّدا-صلّی اللّه علیه و سلّم-کمعرفتهم أبناهم فیما بین الولدان گفت آن کسها را که ایشان را توریت و انجیل داده آمده است، مر محمد [ ۸۷ ]مصطفی را-صلّی اللّه علیه و سلّم-هم‌چنان بشناسند به پیغامبری، که فرزندان خود را شناسند در میان کودکان. در خبر چنان آمده است که عبد اللّه بن سلام این آیت بشنید گفت من این محمد را به پیامبری به ازان شناسم که فرزند خود را اندر میان کودکان شناسم. عمر خطاب گفت-رضی اللّه عنه-که این چگونه باشد یا پسر سلام؟ گفت: من به یقین دانم که او پیغامبر خداوندست تعالی اما اندر باب فرزند خود بگمانم ندانم تا زنان در پنهانی چه کردند. عمر خطاب شاد شد و گفت نیکو توفیقی یافته‌ای ای پسر سلام از خداوند تعالی وَ إِنَّ فَرِیقاً مِنْهُمْ و انّ طائفة من الیهود لَیَکْتُمُونَ اَلْحَقَّ یخفون صفة محمّد صلّی اللّه علیه و سلّم عن سفلتهم. گفت جز آنکه گروهی ازیشان می‌بپوشاند مر راستی را، پیش نادانان خود می‌نگویند از حدیث پیغامبر ما-صلّی اللّه علیه و سلّم- وَ هُمْ یَعْلَمُونَ (۱۴۱) انّه رسول اللّه و قد وجدوا نعته فی کتابهم گفت ایشان نیک می‌دانند که محمد رسول خدایست عز و جل، از آنچه در کتابها یافته‌اند نام و نشان او اَلْحَقُّ مِنْ رَبِّکَ یعنی ذکرک حقّ من ربّک و هذا الخبر صدق من ربّک اینچه گفتیم ترا خبری راست گفتیم از خداوند تو مر ترا و دیگر اینچه گفتیم که این جهودان ترا شناسند این راستست که ترا گفتیم فَلاٰ تَکُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِینَ (۱۴۲) من الشّاکّین فی انّهم لم یعرفونک تا بگمانی نباشی که ایشان مر ترا نمی‌شناسند چه که نیک می‌شناسند و لکن مکابره می‌کنند وَ لِکُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّیهٰا و لکلّ اهل دین شریعة و هو مستعملوها  ۱ و الثّانی و لکلّ اهل دین قبلة و هی الکعبة و هو مولّیها: مستقبلها گفت هراهل دینی را شریعتی بوده است، که ایشان آنرا کاربند بودندی و دیگر گفتند هرامتی را قبله‌ای بوده است و آن بیت الحرام است که ایشان روی بدان جانب کردندی فَاسْتَبِقُوا اَلْخَیْرٰاتِ فبادروا بالطّاعات یا امت محمد-صلّی اللّه علیه و سلّم-گفت پیش‌دستی کنید به طاعتها و نیکوییها پیش که اجل فراز رسد أَیْنَ مٰا تَکُونُوا [ ۸۸ ]فی برّ او بحر یَأْتِ بِکُمُ اَللّٰهُ جَمِیعاً یجمعکم اللّه جمیعا گفت به هرجا که باشید و هرجا که شما می‌رید خواهی به دریا و خواهی به خشکی یَأْتِ بِکُمُ اَللّٰهُ جَمِیعاً جمله‌تان به یکجا آرد خداوند تعالی از بهرکردن حساب را، و دادن مکافات را إِنَّ اَللّٰهَ عَلیٰ کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (۱۴۳) قادر علی کلّ شیء خداوند تعالی قادرست بر هرچه که خواهد بتواند کرد وَ مِنْ حَیْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَکَ من ایّ موضع الی ایّ موضع فی برّ او بحر گفت به هرسونی که بیرون شوی، اگر خشکی یا به دریا. فَوَلِّ وَجْهَکَ فحوّل وجهک شَطْرَ اَلْمَسْجِدِ اَلْحَرٰامِ نحو الکعبة  ۲ وَ إِنَّهُ لَلْحَقُّ مِنْ رَبِّکَ و انّ هذا الخبر لصدق من ربّک و انّ ارسالنا الیک حقّ من ربّک و انّ تحویلک الی بیت الحرام حقّ من ربّک. گفت این روی گردانیدن تو به سوی خانهٔ حرام راستست؛ و فرمان تو از خداوندست تعالی و فرستادن وحی به سوی تو حقست از خداوند تعالی وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا تَعْمَلُونَ (۱۴۴) و لیس اللّه تعالی بساه  ۱ عمّا تعملون فانّ ذلک ممّا لا یخفی علیه. گفت خداوند تعالی بی‌خبر نیست ازین که شما می‌کنید، و هرچه شما می‌کنید بر وی پوشیده نیست و بی‌پاداش نگذارد  ۲ شما را وَ مِنْ حَیْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَکَ شَطْرَ اَلْمَسْجِدِ اَلْحَرٰامِ وَ حَیْثُ مٰا کُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَکُمْ شَطْرَهُ  ۳  و به هرسون که بیرون شوی و به هرجا که باشی روی سوی خانهٔ کعبه کن و این تکرار از بهر آنست که قبله‌ای بود چندین گاه بران جانب نماز کرده، و دلهای مردم بران گرم شده، و چون حکمی بود موکّد، که آنرا منسوخ گردانید تکرار حاجت آمد. هم‌چنان‌که می خوردن ابتدا مباح بود و با طبع بشریت  ۴ و به هوای ایشان موافق، چون آنرا حرام کرد به سه جای اندر قرآن یاد کرد یک جای گفت لاٰ تَقْرَبُوا اَلصَّلاٰةَ وَ أَنْتُمْ سُکٰاریٰ تا بعضی از قوم به شب خوردندی، و به روز  ۵ نی از بهر نماز را، و بازگفت قُلْ فِیهِمٰا إِثْمٌ کَبِیرٌ تا باز دلهای بعضی ازان سردتر شد و بازگفت إِنَّمَا اَلْخَمْرُ وَ اَلْمَیْسِرُ تا آخر آیة تا عمر رضی اللّه عنه آواز داد انتهینا یا ربّ. قوله تعالی لِئَلاّٰ یَکُونَ لِلنّٰاسِ عَلَیْکُمْ حُجَّةٌ لکی لا یکون للناس الیهود [ ۸۹ ]و المشرکین علیکم حجة از بهر آن گفتم شما را که روی سوی خانهٔ کعبه کنید تا جهودان را بر شما بهانه نماند ازیرا که جهودان اندر توریت یافته بودند که محمد آخر الزمانی به دو قبله نماز کند. پارسی حجت  ۱ بهانه‌ای بود که خصم را پرده گرداند و دعوی دعوی کننده را روشن گرداند إِلاَّ اَلَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ لکن الذین ظلموا فانهم یحتجون علیکم بالباطل و لا برهان لحجتهم. گفت جز آنکه این بیدادگران به شرک بر تو بهانهای دروغ آرند و لکن اندران بهانهای ایشان هیچ روشنی نباشد. و دیگر گفته‌اند معنی این آیت آن باشد که پیغامبر را گفت خداوند تعالی روی سوی خانه کعبه کن، تا جهودان را بر تو بهانه و حجت نماند إِلاَّ اَلَّذِینَ ظَلَمُوا مگر که این مشرکان مکه بر تو حجتی نمایند و بهانه‌ای نمایند بدانچه گویند آن قبله که بران چندین گاه نماز کردی اگر حق بود، چرا دست بازداشتی؟ و اگر باطل بود، چرا به باطل کار کردی؟ این به ظاهر حجت نماید اما به حقیقت نه حجت است ازیرا که او بنده بود و بنده را خواست نبود خداوند را تعالی آید، که بنده را بدانچه خواهد، فرمان دهد، و از آنچه نخواهد، باز دارد فَلاٰ تَخْشَوْهُمْ فلا تخشوا المشرکین فی صرف القبلة و اخشونیّ فی ترکها گفت مندیش ازیشان و مترس. روی ازین قبله بدان قبله گردان. وَ اِخْشَوْنِی از من ترس اگر آن فرمان من به جای نمانی بدان قبله کت فرمودم روی بدان سون کنی وَ لِأُتِمَّ نِعْمَتِی عَلَیْکُمْ و لاکمّل نعمتی علیکم دینا و دنیا و الثانی اتمّ نعمتی علیکم بحیث اهدیکم الی قبلة ابرهیم. گفت پاینده گردانم نیکوییهای خویش بر شما این جهانی و آن جهانی و دیگر تا نیکوییهای خویش براستای شما تمام گردانم. وَ لَعَلَّکُمْ تَهْتَدُونَ (۱۴۵) الی قبلة ابیکم ابرهیم تا راه گیرید شما و راه یابید به سوی قبلهٔ پدر خویش ابرهیم -صلوات اللّه علیه- قوله تعالی کَمٰا أَرْسَلْنٰا فِیکُمْ رَسُولاً مِنْکُمْ کما بعثنا فیکم یا اولاد اسمعیل رسولا منکم من العرب و من اولاد اسمعیل علیه السّلام. و قیل کما أرسلنا فیکم رسولا آدمیا مثلکم گفت نعمت خویش بر شما تمام کردم بدین قبله، هم چنان‌که به سوی شما پیغامبری فرستادم [ ۹۰ ]. فرمان‌بردارم خدای را و رسول او را خواهر را به زنی به وی بازدهم قوله تعالی وَ اَلْوٰالِدٰاتُ یُرْضِعْنَ أَوْلاٰدَهُنَّ حَوْلَیْنِ کٰامِلَیْنِ لِمَنْ أَرٰادَ أَنْ یُتِمَّ اَلرَّضٰاعَةَ وَ عَلَی اَلْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَ کِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ لاٰ تُکَلَّفُ نَفْسٌ إِلاّٰ وُسْعَهٰا لاٰ تُضَارَّ وٰالِدَةٌ بِوَلَدِهٰا وَ لاٰ مَوْلُودٌ لَهُ بِوَلَدِهِ وَ عَلَی اَلْوٰارِثِ مِثْلُ ذٰلِکَ فَإِنْ أَرٰادٰا فِصٰالاً عَنْ تَرٰاضٍ مِنْهُمٰا وَ تَشٰاوُرٍ فَلاٰ جُنٰاحَ عَلَیْهِمٰا وَ إِنْ أَرَدْتُمْ أَنْ تَسْتَرْضِعُوا أَوْلاٰدَکُمْ فَلاٰ جُنٰاحَ عَلَیْکُمْ إِذٰا سَلَّمْتُمْ مٰا آتَیْتُمْ بِالْمَعْرُوفِ وَ اِتَّقُوا اَللّٰهَ وَ اِعْلَمُوا أَنَّ اَللّٰهَ بِمٰا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ (۲۳۳) وَ اَلْوٰالِدٰاتُ یُرْضِعْنَ گفت مادرانی که از شویان طلاق شده باشند و میان ایشان فرزندی باشد این مادر را باید که مرین فرزند را شیر دهد. حَوْلَیْنِ کٰامِلَیْنِ دو سال  ۱ . . . لِمَنْ أَرٰادَ أَنْ یُتِمَّ اَلرَّضٰاعَةَ. این آن کس را باشد که می‌خواهد شیر دادن بچگان تمامی دو سال بدهد و اندرین مسئله اختلافست به نزدیک بو حنیفه- رحمة اللّه علیه-. اگر مادر و پدر داند که بچه را زیان ندارد کم از دو سال، به رضای یک‌دیگر از شیر بازکنند مریشان را روا باشد ازیرا که خداوند تعالی گفت: لِمَنْ أَرٰادَ أَنْ یُتِمَّ اَلرَّضٰاعَةَ این کس را باشد این دو سال که می‌خواهد تا کودک را شیرخواری تمام دهد نه چنانکه اگر کم دهد روا نباشد. باز به نزدیک بو یوسف و محمد بن حسن-رحمة اللّه علیهما-کم دو سال نشاید شیر دادن و این قول شافعی است. و شیرخوارگی که در وی تحریم نکاح افتد به نزدیک بو حنیفه-رحمة اللّه علیه-دو سال و نیم است. هرزنی که کودکی را بیش‌از دو سال و نیم شیر دهد آخر تا دو سال و نیم میان ایشان حرمت شیرخوارگی افتد و این قول بو حنیفه است و به نزدیک بو یوسف و محمد حسن و شافعی تا دو سال. وز پس دو سال حرمت شیرخوارگی نیفتد و به نزدیک مالک انس [ ۳۹ ]تا سه سال، و آن قول زفرست و به نزدیک عایشه و حسن بصری-رضی اللّه عنهما-به همه عمر، به هروقتی که کسی شیر زنی بخورد، میان ایشان حرمت رضاع افتد. قوله تعالی وَ عَلَی اَلْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ مَوْلُودٌ لَهُ پدر باشد گفت پدر کودک چون زن را طلاق داده باشد مزد شیرخوارگی مر مادر کودک را بباید داد، واجبست وَ کِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ و جامهٔ ایشان واجب نیست. . . .  ۱ از طریق احسان و معروف، اگر بدهد خوب آید لاٰ تُکَلَّفُ نَفْسٌ إِلاّٰ وُسْعَهٰا ای که از کسی نفقهٔ شیرخوارگی مطلبید، مگر به مقدار طاقت اوی. لاٰ تُضَارَّ وٰالِدَةٌ بِوَلَدِهٰا گفت رنج رسانیدن روانی مر مادران بچگان را. و آن‌چنان باشد که مردی زن خود را طلاق دهد و میان ایشان فرزندکی  ۲ باشد این مادر به داشت و پروردن اوی حق‌تر از دیگر زنان باشد. اما نفقات اوی بر پدر واجب آید. چون این مادر گوید بدان نفقاتی که دیگر دایگان این بچه را بدارند، من هم بدان بدارم، نیاید پدر را که این. . .  ۱ از وی بستاند و به دیگری دهد. این آنست که گفت لاٰ تُضَارَّ وٰالِدَةٌ بِوَلَدِهٰا  ۲ امّا قوله تعالی وَ لاٰ مَوْلُودٌ لَهُ بِوَلَدِهِ ای که نیز رنج نمودن مر پدران را از جهت فرزندان هم روا نباشد و آن چنان باشد که این فرزند مر مادر را شناخته کرده باشد و شیر دیگران نمی‌ستاند، مادر را نیاید، که این فرزند را پیش پدر بیندازد و گوید: من شیر ندهم و یا گوید نفقه زیادت ازان خواهم که دیگران ستانند. ایزد تعالی اندرین آیت حق مادر و پدر نگاه داشت، بفرمود به عدل؛ و اما قوله تعالی وَ عَلَی اَلْوٰارِثِ مِثْلُ ذٰلِکَ. گفت بر میراث‌خوار اوی، ای که بر میراث‌خوار پدر و گفته‌اند بر میراث‌خوار  ۳ کودک نفقهٔ شیرخوارگی هم‌چنین واجب است هم‌چنانکه بر پدر بود چون پدر مرده باشد قوله تعالی: فَإِنْ أَرٰادٰا فِصٰالاً گفت اگر مادر و پدر می‌خواهند که کودک را از شیر باز کنند پیش از دو سال عَنْ تَرٰاضٍ مِنْهُمٰا وَ تَشٰاوُرٍ. به خشنودی یک‌دیگر و مشاورت کنند یک‌جای و دانند که آن کودک را زیان ندارد فَلاٰ جُنٰاحَ عَلَیْهِمٰا برین مادر و پدر چه تنگی نیست و بزه‌مندی نیست. -------------------------------- پایان -------------------------------- پانویس: [[رده:قرآن]] 8o6ztotlu3j9m6wecf9eyhjv1c78qrx 0 31582 300842 277115 2026-09-29T19:37:30Z Hanooz 17889 {{حس|ع۶، مصحح زنده}} 300842 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}} ترجمه تقویم التواریخ: (سالشمار وقایع مهم جهان از آغاز آفرینش تا سال  ۱۰۸۵ ق) جلد: ۱ نویسنده:حاجی خلیفه، مصطفی بن عبد اللهمصحح:محدث، هاشممترجم:مترجم ناشناختهناشر:احیاء کتابمحل نشر:تهرانسال نشر: ۱۳۷۶  تقویم التّواریخ جدولهای تقویم رویدادهای جهان (بیشتر عثمانی، عراق، عربستان و ایران) از آفرینش جهان تا سال  ۱۰۵۸  هجری قمری (۱۶۴۸ . م) است که متن تاریخ در جدولها به زبان فارسی و مقدّمه و ضمایم آن به زبان ترکی است. این کتاب به علّت اهمیتی که دارد به زبانهای فارسی، عربی، ایتالیایی و لاتین ترجمه و به بعضی از آن زبانها چاپ شده امّا ترجمهٔ فارسی آن تاکنون چاپ نشده است. متن خود کتاب یک بار در استانبول به سال  ۱۱۴۶  هجری قمری (۱۷۳۳ . م) یعنی حدود  ۲۷۰  سال پیش به طبع رسیده است. نویسندهٔ این کتاب مصطفی بن عبدالله ایکنجی ملقّب به کاتب چلبی است که بیشتر به حاجی خلیفه شهرت دارد. وی از مورخین بزرگ ترک مستعرب سدهٔ یازدهم است. مولد وی ماه ذی القعدهٔ سال  ۱۰۱۷  به قسطنطنیّه بوده است. مترجم فارسی تقویم التواریخ شناخته شده نیست. امّا این ترجمه در سال  ۱۰۷۵  یعنی هفده سال پس از تألیف انجام شده است. در بعضی از نسخ ترجمهٔ وقایع تا سال  ۱۰۸۵  نیز ادامه داده شده است و ما آن را آوردیم. منبع: http://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/6415/1/5?ProjectID=113122 * [[تقویم‌التواریخ/از آغاز تا مسیح]] * [[تقویم‌التواریخ/سده یکم هجری]] * [[تقویم‌التواریخ/سده دوم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده سوم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده چهارم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده پنجم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده ششم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده هفتم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده هشتم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده نهم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده دهم]] * [[تقویم‌التواریخ/سده یازدهم]] [[رده:تاریخ]] [[رده:ترجمه‌ها]] osv95ea0rgwzguo37nqcpc1d4varl9f 0 31587 300851 168001 2026-09-29T19:38:41Z Hanooz 17889 300851 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}} جدول وقایع از ابتدای عالم تا به طوفان نوح علیه السلام سنهٔ اولی: ابتدای تاریخ عالم و هبوط آدم علیه السّلام. یوز: اجتماع آدم و حوا در عرفه و بنای کعبه علی قول، و اخذ میثاق در وادی النعمان به قول ابن‌عباس رضی الله عنهما. ۲۳۰: مقتولی هابیل و ولادت شیث علیه السّلام. ۹۳۰: وفات آدم علیه السّلام در روز جمعه سابع نیسان. مدت عمر شریف وی بیک سنه دور [هزار سال].  ۱۱۲۲ : ولادت اخنوخ یعنی ادریس بن یرد بن مهلایل بن قینان بن انوش بن شیث علیه السّلام.  ۱۱۴۲ : وفات شیث علیه السّلام در روز شنبه از ماه آب. مدت عمر لری طقوز یوزاون سنه دور الور [ ۹۱۰  سال]. ۱۳۴۰: وفات انوش بن شیث. و بنای هرمان مصر در زمان سوریه از ملوک مصر برای حفظ عوام از طوفان با فرمان ادریس علیه السّلام.  ۱۴۶۷ : رفع ادریس علیه السّلام به سوی آسمان. ۱۶۴۲: ولادت حضرت نوح علیه السّلام بن لمک بن متوشلخ بن خنوخ علیه السّلام.  ۲۱۴۲ : ولادت سام بن نوح علیه السّلام. ۲۲۴۲: هلاک قوم نوح به طوفان باران و وفات متوشلخ در اثنای طوفان. جدول وقایع از طوفان تا به زمان ولادت ابراهیم علیه السّلام  ۲۲۴۴ : ابتدای تاریخ طوفان در زمان آدم ثانی یعنی نوح علیه السّلام. ۱  ۲۲۴۴ : ابتدای دولت پیشدادیان  ۲ طبقهٔ اولی از ملوک فرس و جلوس کیومرث بر تخت [و مدت ملک کیومرث چهل سال بوده، بعد از او طهمورث سی سال، بعد از او جمشید هفصد سال، و بعد از او ضحاک هزار سال، و بعد از او افریدون پانصد سال، و بعد از او منوچهر صد و بیست سال، و بعد از او نوذر هفت سال، و بعد از او افراسیاب دوازده سال، و بعد از او روین سی سال، و بعد از او گشتاسب سی سال، و منقرض شدند] ۳و ولادت ارفخشد بن سام.  ۲۷۰۲ : وفات نوح علیه السّلام در عصر هوشنگ و عمر او را صاحب تقویم هفتصد و پنج سال ذکر کرده و آنچه مروی است هزار و شصت سال و در بعضی روایات هزار و سیصد سال بوده. ۲۷۰۹: وفات ارفخشد بن سام در اوایل عصر جمشید و عمر او چهار صد و شصت سال بوده.  ۲۷۴۳ : وفات سام بن نوح علیه السّلام و عمر او ششصد سال بوده‌است. ۲۷۹۲: ولادت فالح بن عابر بن شالخ بن قینان ثانی، شخصی که تفرقهٔ السنه میان بنی آدم نموده  ۴.  ۲۸۷۸ : وفات شالخ بن قینان در اوایل عصر ضحاک و عمر او چهارصد و شصت سال بوده‌است. ۲۹۱۱  ۵ : ابتدای ملک نمرود بن کنعان از ملوک بابل، و اوایل حرب قحطان ۶بن عابر، و اختراع سلاح از جوارح سباع، [و به قول ابو ریحان، جلوس نمرود بعد از تبدیل السنه به بیست و سه سال بوده. و سلاح را که اختراع نموده شمشیر را از کرگدن و تیر را از قنفذ و سپر را از لاک پشت و گرز را از سم اسب نمود.  ۲۹۹۲ : ولادت حضرت صالح پیغمبر علیه السّلام در این سنه بوده‌است. [؟] [خروج ضحاک و هزیمت جمشید بعد از هفتصد سال سلطنت. و ضحاک هزار سال پادشاه بوده].  ۱   ۳۰۱۴ : ابتدای ملک مضراییم از ملوک مصر. ۳۰۴۴: هلاک عاد اولی به طوفان ریح در احقاف. [و احقاف از حضرموت تا عمان است از جانب جنوبی جزیرهٔ عرب و چون فی الحقیقه از سواحل بحر محیط است اکثر اراضی او سنگلاخ است]،  ۲ و ولادت ساروغ [بن ارغوا]، ۳و مبدأ استعمال مکیال و ترازو و زدن  ۴ سکه بر نقود.  ۳۱۱۲ : وفات عابر بن شالخ یعنی هود نبی علیه السّلام و عمر وی چهارصد و شصت و چهار سال بوده‌است. ۳۱۲۱: هلاک قوم ثمود در حجر به صیحهٔ حضرت جبرئیل علیه السّلام و وفات قالغ بن غابر و عمر او سیصد و بیست و نه سال.  ۳۲۲۷ : ابتدای ملک ملوک اثور در موصل از قرار نقل ابوریحان، و بنای شهر دمشق به دست کنعانیان. ۳۲۸۴:  ۵ وفات صالح پیغمبر علیه السّلام در حضرموت، و عمر صالح علیه السّلام دویست و هشتاد سال بوده، و ولادت تارخ بن ناخور بن ساروغ بن ارغوا یعنی آذر، و هلاک اهل سبا به سیل العرم.  ۳۳۲۳ : ولادت حضرت ابراهیم علیه السّلام در بابل، و بنای قدس شریف در عصر مکردق کاهن. و بنای شهر حران به سعی کنعانیه. جدول وقایع از ولادت حضرت ابراهیم تا ولادت حضرت موسی علیه السلام  ۳۳۶۷ : سوختن نار نمرود در ده کوثی از قرای بابل بر نقل جمهور اهل تاریخ؛ و در تاریخ جزری مذکور است که نمرود ملعون وقتی که حضرت ابراهیم علیه السّلام را در آتش انداخت آن روز هر آتشی که در دنیا بود همه خاموش شدند. ۳۳۹۳: هجرت حضرت ابراهیم علیه السّلام از بابل به فلسطین. و خروج کاوهٔ آهنگر بر ضحاک و سلطنت افریدون.  ۳۴۰۱ : ولادت حضرت اسماعیل پیغمبر علیه السّلام در عصر افریدون. ۳۴۰۳: اختنان حضرت ابراهیم علیه السّلام [به موسی یعنی تیغ سر تراشی].  ۱   ۳۴۲۲ : هلاک قوم حضرت لوط پیغمبر علیه السّلام در این سنه. ۳۴۲۳: ولادت حضرت اسحاق علیه السّلام و بنای کعبهٔ معظمه، و ابتدای ملوک فلسطین.  ۳۴۳۵ : قصهٔ ذبح و نزول قربان [برای حضرت ذبیح اسماعیل علیه السّلام]. ۲  ۳۴۶۰ : وفات ساره والدهٔ اسحاق علیه السّلام و عمر وی صد و بیست و هفت سال بوده. و بنای سد اسکندر.  ۳۴۸۰ : ملاقات ذوالقرنین حمیری  ۳ بانی سد و صاحب خضر علیه السّلام با حضرت ابراهیم در مکهٔ معظمه.  ۳۴۸۳ : ولادت حضرت یعقوب بن اسحاق علیه السّلام در این سنه. ۳۴۹۸: وفات حضرت ابراهیم علیه السّلام؛ و عمر حضرت ابراهیم علیه السّلام صد و هفتاد و پنج سال بوده. و رسیدن ولید از ملوک مصر به منبع نیل در نواحی جبال قمر.  ۳۵۴۶ : وفات حضرت اسماعیل پیغمبر علیه السّلام و عمر او صد و چهل و پنج سال بود. ۳۵۷۴: ولادت با سعادت حضرت یوسف بن یعقوب پیغمبر علیه السّلام.  ۳۶۰۳ : وفات حضرت اسحاق علیه السّلام و عمر او صد و هشتاد سال بود. ۳۶۱۳: سلطنت حضرت یوسف علیه السّلام و اجتماع او با والد، و دخول حضرت یعقوب علیه السّلام با اولاد بر او در مصر.  ۳۶۳۰ : وفات حضرت یعقوب علیه السّلام و عمر او صد و چهل و هفت سال بود. ۳۶۴۲: وفات حضرت ایوب علیه السّلام و عمر او [؟ و]هفتاد سال بوده. قبل از ابتلا و بعد از ابتلا صد و چهل و سه سال پیغمبر شد.  ۳۶۷۸ : ولادت عمران بن قاهث بن لاوی بن اسحاق والد حضرت موسی علیه السّلام. ۳۶۸۴: وفات حضرت یوسف علیه السّلام و عمر او صد و ده سال بود.  ۳۷۴۵ : ولادت هارون بن عمران، و ابتدای شوکت فرعون، و قتل اولاد بنی اسرائیل. ۳۷۴۸: ولادت حضرت موسی بن عمران علیه السّلام در شهر مصر.  ۳۸۱۲ : هلاک اصحاب الایکه یعنی قوم حضرت شعیب علیه السّلام در مدین. ۳۸۱۴: وفات عمران والد موسی علیه السّلام و بعثت حضرت موسی علی نبیّنا و علیه السّلام.  ۳۸۲۲ : اجتماع حضرت خضر و موسی علیه السّلام در مجمع البحرین. و قضیهٔ خسف  ۱ قارون.  ۳۸۲۸ : غرق فرعون لعین در بحر نیل  ۲ و نجات بنی اسرائیل و حبس ایشان در بادیهٔ تیه در مصر مدت چهل سال؛ و مدت مکث بنی اسرائیل در مصر دویست و پانزده سال بود.  ۳۸۴۷ : صعود موسی علیه السّلام بر جبل طور و مناجات  ۳ و تلقی تورات در عصر دلوکه ملکهٔ مصر.  ۳۸۶۸ : وفات یافتن حضرت هارون بن عمران علیهما السلام [در تیه]. ۴  ۳۸۶۹ : وفات حضرت موسی در تیه مصر در عصر منوچهر ۵از ملوک فرس و عمر او صد و بیست سال بود؛ و خروج بنی اسرائیل از تیه [بعد از وفات موسی علیه السّلام به سه روز راهی به هم رسید از جانب قدس، از آن راه برآمدند. و به روایت طبرسی و صاحب خلاصة الاخبار وفات موسی علیه السّلام بعد از سه سال از وفات هارون واقع شده فی سنة  ۳۸۷۱ ].  ۶  جدول وقایع از وفات حضرت موسی علیه السّلام تا ظهور بخت النصر  ۳۸۹۲ : وفات حضرت یوشع علیه السّلام اول حکام بنی اسرائیل و عمر او صد و ده سال بود. ۴۰۳۵: ابتدای عمارت نیقومودیا یعنی استنبول و ایاصوفیه به روایت روح التواریخ. و بنای مدینهٔ حلب و ملطیه و طرطوس و صور بر نقل مختصر الدول.  ۴۰۳۸ :  ۱ ولادت اشمویل پیغمبر علیه السّلام، و غلبهٔ فلسطینیان بر بنی اسرائیل و نزع تابوت سکینه از دست ایشان، مدت تغلب چهل سال بود.  ۴۳۳۳ : ولادت حضرت داود علیه السّلام، و غلبهٔ افراسیاب ترک بر اهل ایران، و بعد از دوازده سال منوچهر بن لهراسب قوت یافت و ایران را از او گرفت. ۴۳۶۰: ابتدای ملوک بنی اسرائیل و سلطنت طالوت و انقضای حکومت و عود تابوت.  ۴۳۶۲ : قتل جالوت بربری به دست داود علیه السّلام در حرب عمالقه. و وفات طالوت. و بنای شهر مغنیسا به روایت روح التواریخ. [بعد از وفات طالوت سبط الیهودا ملک به داود علیه السّلام انتقال یافت].  ۲   ۴۳۹۱ : ولادت حضرت سلیمان بن داود نبی علیهما السلام. ۴۳۹۶: وفات اشمویل پیغمبر علیه السّلام و عمر او صد و بیست و چهار سال بود.  ۴۴۰۳ : وفات حضرت داود علیه السّلام و عمر او هفتاد سال بود. ۴۴۰۷: ابتدای بنای مسجد الاقصی در ماه ایار در هفت سال به اتمام رسید.  ۴۴۱۸ : قدوم بلقیس ملکهٔ یمن از ملوک حمیر به حضرت سلیمان علیه السّلام و انقیاد ملوک شرق و غرب مر او را. ۴۴۴۲: وفات حضرت سلیمان علیه السّلام و عمر او پنجاه و یک سال بود.  ۴۴۴۴ : خروج اسباط عشرهٔ بنی اسرائیل از اطاعت رجعیم بن سلیمان علیه السّلام و ابتدای دولت ایشان با تغلب.  ۴۵۲۶ : رفع الیاس به جانب ملأ اعلی با جز اسرائیل (؟) در عصر الیسع النبی علیه السّلام.  ۴۵۹۲ : مبعث حضرت یونس علیه السّلام به اهل نینوا که عبارت از موصل است. ۴۵۹۹: انقراض ملوک اثور در موصل و ظهور دولت ملوک بابل.  ۴۶۰۲ : ظهور طبقهٔ کیانیان از طبقات ملوک فرس به سلطنت کیقباد. و ابتدای ملوک دولت روم اولی به جلوس مارولس  ۱ با نقل روح التواریخ.  ۴۶۳۹ : مبعث حضرت شعیا  ۲ -علی نبینا و علیه الصلوات و علیه السلام-در این سنه بوده.  ۴۶۶۱ : ابتدای بنای قلاع و بلاد در جزیرهٔ رودس  ۳ در این سنه با تعیین روح التواریخ. [«اروس» را شعرا قافیهٔ «خروس» کرده‌اند!]. ۴  ۴۶۶۹ : ابتدای بنای رومیة الکبری که مراد از آن «قزل الما» باشد به سعی رومانوس  ۵ از ملوک روم. [و در آن ماهی که تمام شده عید ارمنیان شده و اسم آن عید «مرطیس». و بعد از اتمام چون هفده سال گذشت سکان آن بلده را شمردند هفتصد و پنجاه هزار شدند]. ۶  ۴۶۸۲ : وفات حضرت یونس پیغمبر علیه السّلام در این سنه بود. ۴۶۹۹: وفات حضرت شعیب  ۷ پیغمبر علیه السّلام در این سنه بود.  ۴۷۰۵ : انقراض اسباط عشرهٔ بنی اسرائیل در زمان کیکاوس از ملوک فرس. ۴۷۲۸: وفات حزقیای ملک. در بعضی روایات وارد است که مراد از او ذوالکفل است. و ظهور اومیرس  ۸ از شعرای یونان. [و حکمای یونان شعر او را در امثال ذکر می‌نمودند به حدی که افلاطون در اوایل طلب تقلید ایشان می‌نمود در تمثیل شعر او بعد از آن بقراط را دیدم که ذم شعر می‌نمود به جهت آنکه طلب حقایق و معرفت اولی است، تمثیل شعرا را ترک نمود و در طلب علم کوشید]. ۹  ۴۷۵۷ : بنای بوزنطیه  ۱۰ که استنبول باشد. قبل از این نیقومودیا بعد از خسف و خرابی زلزله بنا نمود و بعد از آن خراب شد. [بوزنطیس بنا کرد و اسم او بوزنطیه شد. بوزنطیس در اسنانیه محبوس شد و بعد از خلاصی به روم آمده و تسخیر ملک نمود و بعد از آن بنای قسطنطنیه نمود به سعی قسطنطین، پس دو مرتبه تعمیر نمود. و در بعضی اسفار در وقت عبور از آب طونه سیف شدادی که داشت در آب افتاد. در زمان سلطان بایزید خان او را از آب بیرون آوردند]. جدول وقایع از بخت النّصر الی غلبهٔ اسکندر بر دارا  ۴۸۴۷ : ابتدای ملک بخت النصر از ملوک بابل و تخریب نینوا؛ و در بعضی روایات مذکور است که بخت النصر استقلال نداشت بلکه تابع لهراسب کیانی بوده؛ و به اتفاق مورّخین از خروج بخت النصر تا هجرت هزار و سیصد [و...]سال بوده. ۴۸۵۱: استیلای بخت النصر بر ملک شام و اطاعت یهود.  ۴۸۵۴ : استیلای بخت النصر بر قدس شریف؛ و سبی و غارت نسل هارون، و دانیال پیغمبر از جمله سبایا بود. ۴۸۶۱: غیبت تابوت سکینه و قبة الرمان به اخفای ارمیا علیه السّلام در بعض غارات.  ۴۸۶۸ : خرابی قدس شریف به سعی بخت النصر بعد از محاربهٔ عظیمه و محاصرهٔ دو سال و نیم و قتل صدقیا آخر ملوک بنی اسرائیل و سبی بقایای بنی اسرائیل بعد از قتل اکثر ایشان. ۴۸۶۹: شهادت ارمیا علیه السّلام در مصر به غدر یهود. مدّت نبوت او [سی و]  ۱ هشت سال بود. در بعضی روایات آن که ارمیا علیه السّلام بعد از موت به صد و پنجاه سال زنده شده و مبعوث شد.  ۴۸۷۹ : شهادت حزقیا علیه السّلام به غدر یهود. و او از جملهٔ سبایا بود.  ۴۸۸۱ : استیلای لشکر بخت النصر بر ممالک مصر بعد از فتح قلعهٔ صور و قتل فرعون اعرج ملک مصر در آن زمان و بعد از چهل سال مصر نیز معمور شد و بعد از [...]را ضبط نمودند و بعد از او اسکندر [...]. ۴۸۸۹: فوت بخت النصر و حضرت عزیر علیه السّلام در بعض روایات.  ۴۹۰۷ : ابتدای ملک گشتاسب کیانی و حکومت کتر خوش بانی قصر شمع از جانب ملوک فرس در مصر. ۴۹۱۵: وفات و انتقال حضرت دانیال علیه السّلام که از جملهٔ سبایا بود.  ۴۹۳۷ : عمارت بیت المقدس به سعی کورش فارسی و مراد از او گشتاسب است. و اطلاق اسرای بنی اسرائیل و ظهور زردشت به دین زرتشتی و متابعت گشتاسب او را.  ۴۹۴۷ : ظهور تعلیم فیثاغورس صوری در انطاکیه، و ظهور رستم و اسفندیار بن گشتاسب در زابلستان و قتل اسفندیار با تیر رستم. ۱  ۴۹۷۳ : قتل زردشت واضع قوانین زرتشتی. و ظهور ثالیس ملطی فیلسوف.  ۵۰۲۷ : ابتدای ملک اردشیر بن اسفندیار کیانی ملقب به بهمن دراز دست. و ظهور بقراط حکیم  ۲ در ماقدونیه.  ۵۰۴۷ : انتقال و موت ذیمقراطیس فیلسوف و عمر او نود سال بود. ۵۱۷۳: دخول عزیر به قدس شریف بعد از عمارت. و دعوت بنی اسرائیل و املاء نمودن تورات از ظهر قلب بر ایشان.  ۵۱۷۹ : مردن اردشیر و سلطنت همای دختر و همسر او. و انتقال سقراط یونانی تلماذ فیثاغورس و عمر او صد سال بود.  ۵۲۱۵ : ظهور اقلیدس صوری و سلطنت داراب بن بهمن بعد از والدهٔ او همای. ۵۲۶۰: ولادت اسکندر یونانی در ماقدونیه  ۳، و وفات افلاطون الهی تلمیذ سقراط در قونیه در زمان فیلفوس ماقدونی ۴به قول اسحاق بن حنین.  ۵۲۷۵ : موت فیلفس قیصر جد والدهٔ اسکندر و ملک ماقدونیه و بوزنطیه و رومیة الکبری و اندلس از نسل روم اولی یعنی روم بن بسیطل  ۵ بن یونان بن یافث، و انقطاع ملک روم اولی، و انتقال حکومت ممالک مزبوره به فیلقوس بن هرمس ملک رومیة الصغری اعنی بلاد ارمنیه و جزیره و حروسنا و ماقدونیه از نسل روم ثانی اعنی بنی الاصغر اولاد روم بن عیص بن اسحاق علیه السّلام به روایت روح التواریخ.  ۵۲۷۶ : ابتدای ملک دارای بن داراب در این سنه بود. ۵۲۸۱: غلبه اسکندر بر ملک دارا در نصیبین، و انقراض طبقهٔ کیانیه به قتل دارا، و ابتدای تاریخ اسکندری. جدول وقایع از زمان اسکندر تا ولادت حضرت مسیح علیه السّلام  ۵۲۸۸ : وفات اسکندر بن فیلفوس یونانی و ذوالقرنین ثانی در شهر زور. عمر او سی و شش سال بوده و مدت سلطنتش سیزده سال.  ۵۲۸۹ : ابتدای دولت ملوک بطالسه [ملوک یونان]  ۱ در ملک مصر و ظهور ملوک طوایف در آفاق، و موت بلیناس بانی منار اسکندریه.  ۵۲۹۳ : موت ارسطاطالیس معلّم اوّل تلمیذ افلاطون در زمن اوایل بطلمیوس بن الاعوس، و عمر او شصت و هفت سال بود. ۵۳۰۶: بنای سور انطاکیه به سعی انطیقوس والی شام و جزیره، و بنای قلعهٔ حلب و قنسرین و مدینهٔ رها به مباشرت سلیقوس سردار لشکر بطالسه.  ۵۳۰۸ : ابتدای ملک بطلمیوس ثانی ابن قلوذیوس یونانی ناقل تورات یونانیه و صاحب مجسطی. ۵۳۴۲: فوت بطلمیوس حکیم و اشتهار اقلیدس مهندس در تصویر.  ۲   ۵۳۹۵ : قتل انطیقوس در فاس مغرب، و فوت دابشلیم واضع کتاب کلیله و دمنه از ملوک هند. ۵۴۲۶: استیلای لشکر انطیوخس بن انطیقوس بر قدس و قتال یهود در یوم السبت.  ۵۴۳۱ : حرکت عساکر تبع اکبر زید بن عمرو الحمیری  ۳ از یمن و استیلای او بر بلاد مشرق و تخریب سمرقند [به دست شمر ولد تبع مذکور]. ۴  ۵۵۲۱ : غلبهٔ روم بر اهالی سوریه یعنی بلاد شام و جزیره و خراب انطاکیه و متابعت نمودن یهود مذکور در جزیه دادن. ۵۵۲۷: ظهور طبقهٔ اشکانیان از طبقات ملوک فرس با تحریر ملک المؤید و غیره از مورخین.  ۵۵۵۲ : ابتدای ملک اغسطس اول قیاصرهٔ روم. چون والدهٔ او فوت شد و حامل به او بود شکم او را شق نموده برآوردند و او را «قیصر» لقب دادند به جهت آن که به لغت ایشان، از شکم برآوردن «قیصر» است.  ۵۵۶۳ : توجه عساکر اغسطس قیصر به جانب مصر و سوء حال عساکر قلوبطرا بنت دیوسیوس ملکه مصر و انقضای ایام بطالسه [و ملک مصر منتقل شدن به روم و گرفتن اهل اسلام از روم]. ۱  ۵۵۷۷ : بنای قیساریهٔ شام به مباشرت هردوس حاکم یهود از جانب قیصر و شمردن سکان رومیة الکبری، و عدد ایشان در آن سال چهارصد هزار کس بوده. ۵۵۸۴: ولادت حضرت یحیی علیه السّلام در بیت اللحم از قرای قدس در عصر شاپور اشکانی. جدول وقایع از ولادت حضرت مسیح تا هجرت نبوی صلی الله علیه و آله  ۵۵۸۵ : [شهادت زکریا علیه السّلام با غدر یهود. مدت عمر او صد سال]  ۱، و ولادت حضرت عیسی علیه السّلام و توجه نمودن مریم علیه السّلام به مصر.  ۵۵۹۳ : موت اغسطس قیصر و جلوس پسر او طیتارنوس (طیباریوس). ۵۵۹۶: آمدن حضرت مریم علیه السّلام با حضرت عیسی علیه السّلام از طرف مصر [و تمکن او در قریهٔ ناصره از قرای شام، و بنای طبریه به دست هردوس والی قدس برای طیباریوس]  ۲.  ۵۵۹۷ : ابتدای دولت حضرت عیسی علیه السّلام در ولایت غور، [و قتل حضرت یحیی علیه السّلام به امر هردوس به جهت آن که هردوس می‌خواست که دختر خواهر خود را بگیرد و یحیی علیه السّلام او را منع نمود که مخالف شریعت است، آزرده شد و او را شهید کرد]  ۳.  ۵۶۱۷ : رفع حضرت عیسی علیه السّلام به آسمان و اختلاف یهود و نصارا در این ماده. ۵۶۲۳: وفات حضرت مریم علیه السّلام و عمر او پنجاه و سه سال بود، و حبس شمعون الصفا در رومیة الکبری [بعد از دعوت قلوذیوس قیصر]  ۴.  ۵۶۴۴ : وفات کعب بن لؤی از تواریخ عرب، و مقتولی بولس در رومیة الکبری. ۵۶۵۷: خرابی بیت المقدس بار دوم به مباشرت طیطوس قیصر، و قتل اهالی آنجا به جهت قتل یحیی علیه السّلام  ۵   ۵۶۹۶ : ابتدای ملک آدریانوس و اشتهار بطلمیوس از اولاد قلوزیوس صاحب جغرافیا،  ۶ و ظهور جالینوس طبیب.  ۵۷۱۶ : ابتدای رصد بطلمیوس قلوزی، و ظهور ابن دیصان از اساقفهٔ رها، سرکردهٔ مذهب ثنویه. ۵۷۹۳ : ظهور ساسانیان؛ و مراد از ایشان اکاسرهٔ طبقهٔ چهارمی از ملوک فرس به قیام اردشیر، و انقراض اشکانیان به موت اردوان.  ۱   ۵۸۲۱ : وفات دقیانوس قیصر قاتل نصارا، و نوم اصحاب کهف، و ظهور مانی نقاش، سرکردهٔ مذهب مانویه. ۵۸۶۱: استیلای دقلطیانوس قیصر اول عبدهٔ اصنام از قیاصره بر ممالک مصر.  ۵۸۶۹ : وفات دقلطیانوس و سلطنت قسطنطین از ملوک نصارا در رومیة الکبری، و ابتدای تاریخ قبطی. ۵۸۷۹: انتقال قسطنطین از رومیهٔ کبری به بوزنطیه و تجدید بنا و توسیع سور، و تجدید بنای ایاصوفیه.  ۵۸۸۲ : تنصر قسطنطین و عامهٔ روم، و ابتدای ملک شاپور ذو الاکتاف، و بنا نمودن ایوان کسری در جانب شرقی دجله. ۵۸۸۷: حج نمودن بلاقی  ۲ والدهٔ قسطنطین بیت المقدس را، [و اخراج عود صلیب و بنای کنیسهٔ قمامه بعد از تلویث مسجد و تخریب]. ۳  ۵۸۹۲ : جمعیت اساقفه به امر قسطنطین در ازنیق جهت استقامت مذهب نصارا،  ۴ و ظهور این مذهب در ملک روم و بنای قسطنطنیه بعد از بنای بوزنطیس به بیست سال بوده بدین سبب به قسطنطنیه به اسم بانی مسمی شده.  ۵۹۰۸ : وفات و انتقال قسطنطین در این سنه. ۵۹۶۰: بنای طاق و تخریب قلعهٔ حلقدونیه در زمان والندهٔ قیصر.  ۵۹۹۷ : ابتدای ملک بهرام گور و نعمان اعور از ملوک حیره بانی قصر خورنق و سدیر [واقع در طرف یمن. خورنق به معنی نعمت خانه و مهمانخانه‌است]. ۵  ۶۰۰۵ : بنای عمود رفیع «عورت بازاری» در قسطنطنیه برای نقش صور عسکر ارفادیوس قیصر. [و خیالی مورخ ذکر نموده که عمودی در سر قبه بود و ساعتی در آن ساخته بودند که آواز او به کل نواحی شهر می‌رسید و بعد از مرور ایام خراب شد]. ۶  ۶۰۳۶ : بیداری اصحاب کهف، و جمعیّت جمعیّت اساقفه ثانیا به مباشرت سنطورس.  ۶۰۵۰ : قتل فیروز در معرکهٔ خنشواز پادشاه هیاطله [مذکور است که فیروز جهت تعیین سرحد، سنگ بزرگ عظیم بر فیل‌ها حمل نمود تا حد میان او و هیاطله معلوم شود، و وقت وصول او به آن مکان، معرکهٔ جنگ واقع شد و در آن معرکه ناپدید شد]،  ۱ ابتدای ملک اسطینوئیل و بنای ایاصوفیه و قلعهٔ حما.  ۶۰۹۳ : استیلای حبشه بر یمن بعد از انقراض ذونواس حمیری؛ و این ذونواس، ملک اصحاب الاخدود بود. ۶۱۱۰: بنای حصار بزرگ در ناحیهٔ قسطنطنیه از سلوری تا قره‌دنگز. [و در بعضی تواریخ عرب مذکور است که طایفه‌ای از عرب از آب گذشته به بلاد ارنود رسیدند و متمکن شدند و طایفهٔ بلغار ایشان را مقاومت نمودند و بر نواحی استنبول تغلب می‌نمودند. ایاسنوس قیصر، جهت دفع ایشان آن حصار را بنا نمود].  ۲   ۶۱۱۸ : ظهور مزدک زندیق زرتشتی در این سنه بود. ۶۱۲۰: ابتدای ملک انوشیروان و استیصال طایفهٔ مانویه و مزدکیان.  ۶۱۴۴ : ولادت عبد الله بن عبد المطلب والد فخر العالم خاتم الانبیاء صلّی اللّه علیه و آله. ۶۱۶۳: ولادت فخرالبشر، خاتم النبیین حضرت رسول-صلی الله علیه و آله-در عام الفیل بعد از واقعهٔ ابرهه رئیس اصحاب الفیل، و سقوط شرفهٔ ایوان کسری، و خمود آتش فارس، و رؤیای موبدان [و خشکی بحیرهٔ ساوه. و چون عدد شرفهٔ ایوان دوازده بود سطیح کاهن چون خبر انهدام شنید اخبار به ولادت حضرت کرد و گفت به عدد هر شرفه پادشاهی می‌شود و پس منقرض می‌شوند].  ۳   ۶۱۶۵ : انقطاع حبشه از یمن، و آمدن سیف ذی یزن به اعانت انوشیروان. ۴  ۶۱۶۹ : وفات یافتن انوشیروان و پادشاهی هرمز. ۶۱۷۸: بنای کعبهٔ مشرفه مرتبهٔ دوم به مباشرت صنادید قریش.  ۶۱۸۲ : ابتدای ملک کسری پرویز یعنی خسرو بانی قصر شیرین در حلوان. ۶۱۸۷: عبور خاقان خزر از نهر ثونه جهت غارت در زمان طیباریوس قیصر.  ۶۲۰۳ : مبعث حضرت رسول صلّی اللّه علیه و آله و ایمان سابقین چون امیر المؤمنین علی علیه السّلام و خدیجه و ابی بکر و زید بن حارثه رضی الله عنهم اجمعین. [و از مدت بیست روز از مبعث، منع شیاطین از استراق سمع].  ۶۲۰۴ : ابتدای ملک هرقل قیصر، و اسلام عثمان بن عفان و طلحه و زبیر و سعد و عبد الرحمن بن عوف رضی الله عنهم اجمعین. ۶۲۰۷: اظهار دعوت خاتم الانبیاء صلّی اللّه علیه و آله و انحصار در شعب مکه و اسلام حمزه رضی الله عنه.  ۶۲۰۸ : هجرت اولی یعنی بیرون رفتن صحابه به حبشه وقت اسلام حمزه. ۶۲۰۹: اسلام عمر-رضی الله تعالی عنه- و قوت دین و ضعف مشرکین [و عدد مسلمین با عمر چهل نفر بودند].  ۱   ۶۲۱۲ : غلبهٔ فرس [بر]روم و انهزام هرقل از معرکهٔ خسرو، و استیلای او بر قدس و نزول آیهٔ الم غُلِبَتِ اَلرُّومُ و بحث ابو بکر صدیق رضی الله عنه، [و خسرو بلد قدس را در این سنه فتح نمود و نهب نصارا کرد و عود الصلیب، و قتل‌عام نصارا نمود، و شش ماه به این امر مصر بود و در سنهٔ سابقه روم غلبه نمودند و مصالحه به برگردانیدن عود الصلیب نمودند].  ۲   ۶۲۱۳ : عام حزن به موت خدیجه، و انشقاق قمر منور در مکه به معجزهٔ رسول الله صلّی اللّه علیه و آله، [و موت حضرت ابو طالب و تزویج عایشه]. ۳  ۶۲۱۴ : ایمان آوردن طایفه‌ای از جن در این سنه. ۶۲۱۵: بیعت عقبهٔ اولی و معراج رسول صلّی اللّه علیه و آله از مکه به بیت المقدس و از آنجا به سماوات [و فرض نماز].  ۴   ۶۲۱۶ : بیعت عقبهٔ ثانیه، و هجرت حضرت رسول صلّی اللّه علیه و آله از مکه به مدینه [با هفتاد نفر. اول شبی از لیالی تشریق مبایعت نمودند در عقبه و امر به هجرت شد، و حضرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام بعد از آن که اول شب هجرت کرد، در فراش حضرت رسول صلّی اللّه علیه و آله خوابید و خود را فدا نمود، و ادای امانات کرد، و در مسجد قبا اولا نزول نمودند و بعد از آن به مدینه تشریف بردند و در خانهٔ ابو ایوب فرود آمدند به جهت آن که ناقهٔ حضرت به زمین نشست. پس حضرت فرود آمد و صخرهٔ بیت المقدس را قبله ساخت. و در عقبهٔ اولی دوازده نفر از نصارا بیعت نمودند که در قرآن مذکور است. و در بیعت عقبهٔ ثانیه مصعب بن عمیر با هفتاد و سه نفر از ثلث شب مبایعت کردند و بعد از آن متوجه...] *** psdxk5jnt6bjnpx5llj5jufxwrpwc7d 0 31588 300844 168004 2026-09-29T19:38:12Z Hanooz 17889 300844 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}چون فارغ شد از بیان تفصیل تواریخ از هبوط آدم تا هجرت نبوی و بیان وقایع مشهوره [...]بیان نسبت مابین التواریخ به طریق اجمال در الواح سابقه، شروع نمود در بیان وقایع از ابتدای هجرت نبوی-صلّی اللّه علیه و آله-تا زمان تألیف که آن شصت بعد الف است و از هر مائه از این سنوات و هر چه در هر سنه واقع شده به اعتبار سنوات، ذکر می‌نماید، بعون الله تعالی و توفیقه. جدول وقایع مائهٔ اولی از مآت هجرت  ۱ : هجرت نبینا صلّی اللّه علیه و آله از مکهٔ معظمه به مدینهٔ مشرفه، و بنای مسجد شریف در مدینه، و وفات براء بن معرور، و ابو امامه از اصحاب کرام رضوان الله علیهم اجمعین.  ۲ : تحویل قبله از بیت المقدس به کعبهٔ معظمه، و فرض صیام، و امر به فطره و اذان، و غزای بدر کبری، و قتل ابو جهل، و هلاک ابو لهب، [و ولادت امام حسن علیه السّلام].  ۱   ۳ : غزوهٔ بدر صغری، و غزای احد، و شهادت حمزه [و مصعب و غیری از صحابهٔ کرام]،  ۲ و وفات رقیه بنت رسول الله صلّی اللّه علیه و آله زوجهٔ عثمان، [و ولادت امام حسین علیه السّلام. و بعضی آن را در سال چهارم از هجرت نقل نموده‌اند].  ۳   ۴ : غزوهٔ بئر معونه، و غزوهٔ ذات الرقاع، و غزوهٔ بنی النضیر، و نزول آیه تیمم.  ۵ : غزوهٔ دومة الجندل [و خندق]،  ۴ و غزوهٔ بنی قریظه، و وفات سعد بن معاذ، [و قتل عمرو بن عبدود به مباشرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام و بعضی غزوهٔ بنی المصطلق را نیز ذکر نموده‌اند].  ۵   ۶ : فرض حج، و غزوهٔ حنین و فتح آن به مباشرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام،  ۶ و غزوهٔ ذی قرد، و حدیث افک در غزوهٔ بنی المصطلق، و کسوف شمس، و نزول آیهٔ ظهار.  ۷   ۷ : عمرهٔ قضا و غزوهٔ حدیبیه و دعوت ملوک الانام الی الاسلام، و قصهٔ شات مسمومه در خیبر، و قتل کسری پرویز به دست ولد او شیرویه.  ۸ : فتح مکه، و غزوهٔ حنین و طائف و ذات سلاسل، و غزوهٔ مؤته، و موت زید بن حارثه و جعفر طیار و عبد الله بن رواحه امرای جیش رسول،  ۱ و وفات زینب بنت رسول الله زوجهٔ ابو العاص.  ۹ : غزوهٔ تبوک با جیش العسره  ۲ ، و حج ابو بکر-رضی الله عنه-و قصهٔ قمیص  ۳ ، و اول آمدن اعراب، و فوت نجاشی، و ام کلثوم [بنت رسول الله و زوجهٔ عثمان بن عفان].  ۴   ۱۰ : سنة الوفود بر یک قول، و حجة الوداع، و نزول آیهٔ یٰا أَیُّهَا اَلرَّسُولُ بَلِّغْ مٰا أُنْزِلَ إِلَیْکَ، و آیهٔ اَلْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ در روز غدیر خم، و خطبهٔ رسول به تولیت و وصیت حضرت امیر المؤمنین علی، و ظهور اسود بن عنسی در یمن،  ۵ و کسوف شمس، و ارسال معاذ به یمن،  ۶ و فوت ابراهیم بن رسول الله صلّی اللّه علیه و آله.  ۱۱ : وفات حضرت رسالت صلّی اللّه علیه و آله در روز دوشنبه و اشتغال حضرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام به تجهیز حضرت رسول، و تعجیل مهاجرین و انصار در سقیفه جهت خلیفه، و قتل اسود بن عنسی، و وفات فاطمهٔ زهرا علیه السّلام به قولی، [و شهادت عکاشه].  ۷   ۱۲ : قتل مسیلمه در حرب یمامه، و شهادت ثابت بن قیس، و ابو دجانه [و زید بن خطاب]،  ۸ و فتح یمامه [به دست خالد بن ولید]،  ۹  و جمع کردن قرآن به امر خلیفه صدیق اکبر، و فتح نمودن حیره و بحرین به دست خالد.  ۱۳ : فتح عظیم الاجنادین، و واقعهٔ مرج صفر، و خلافت عمر بعد از فوت ابو بکر به موجب وصیّت ابو بکر در جمادی الآخر، و موت عتاب بن اسید امیر مکهٔ معظمه.  ۱۴ : فتح دمشق به صلح به مباشرت ابو عبیده مسعود ثقفی و بعلبک و حمص و حما، و بنای بصره به مباشرت عتبة بن غزوان، و قتل رستم سردار لشکر عجم در نهر عتیق به دست هلال بن علفه.  ۱   ۱۵ : حرب یرموک در شام و انهزام کفار، و حرب قادسیه در کوفه و غلبهٔ سعد بن ابی وقاص بر عساکر فرس و قتل رستم به روایتی، و فتح قدس و اردن به صلح به دست عمر، و موت سعد بن عباده و به روایتی مقتول شده، [و ترتیب امور دیوانیهٔ عمریه].  ۲   ۱۶ : حرب حلوان و انهزام فرس و دخول سعد در ایوان کسری، و فتح حلب و انطاکیه و رها، و اشهر روایات آن که به صلح فتح شده، و بنای کوفه به مباشرت سعد، [و تنصر جبلة بن ایهم]،  ۳ و وفات ماریه‌ام ولد رسول الله.  ۱۷ : فتح اهواز و رامهرمز به ید ابو موسی امیر بصره، و اسلام هرمزان، و سیل ام نهشل در مکهٔ معظمه و قحط و غلا در حجاز، و وفات عتبة بن غزوان.  ۱۸ : فتح حران و موصل به مباشرت عیاض بن غنم، و طاعون عام در اکثر بلاد اسلام، و موت ابو عبیده والی شام، و معاذ بن جبل، و حارث بن هشام از صحابهٔ کرام.  ۱۹ : فتح تکریت و قیساریه،  ۲۰ : فتح مصر و بنای فسطاط به مباشرت عمرو بن العاص، و وفات بلال حبشی، و ابو سفیان بن الحارث، و زینب بنت جحش از زوجات مطهرات، و وفات هرقل قیصر روم.  ۲۱ : فتح نهاوند و انهزام مجوس بعد از شهادت سر عسکر اسلام، و طلیحة بن خویلد، و نعمان بن مقرن، و فتح تستر و اسکندریه، و موت خالد بن ولید در حما، و العلاء بن الحضرمی از اصحاب کرام، و جارود المعلی.  ۲۲ : فتح آذربایجان به دست مغیره، و فتح دینور و همدان و قزوین و زنجان و طبرستان به دست حذیفه، و طرابلس مغرب به دست عمرو بن العاص.  ۲۳ : فتح سجستان و مکران به دست عاصم، و حکم و قصهٔ ساریه در نهاوند،  ۱ و ندای عمر در منبر و حج او، و قتل هرمزان، و وفات قتادة بن نعمان.  ۲۴ : قتل عمر بن الخطاب و خلافت عثمان بن عفان و حج او، و فتح ولایت ری به دست براء بن عازب، و وفات سراقة بن مالک.  ۲۵ : قتل و سبی اهل اسکندریه به جهت نقض عهد، و حج عثمان بن عفان.  ۲۶ : فتح نیشابور با صلح، و افریقیه به مباشرت ابن ابی سرح، و غزوهٔ معاویه والی شام به جزیرهٔ قبرس، و حج عثمان و توسیع حرم مکهٔ معظمه.  ۲۷ : فتح اصطخر مرتبهٔ دوم بر دست عثمان بن ابی العاص، و غنیمت اهل اسلام در غزوات افریقیه، و حج عثمان، و وفات ام حرام زوجهٔ عبادة بن صامت در قبرس.  ۲۸ : غزوهٔ معاویة بن ابی سفیان به قبرس بر بعضی روایات، و حج عثمان.  ۲۹ : فتح اصفهان، و حج عثمان بن عفان، و توسیع حرم مدینهٔ منوره.  ۳۰ : جمع قرآن از نسخهٔ ابی بکر با رأی (برای) عثمان، و سقوط خاتم حضرت رسول در چاه ارس، و فوت حاطب بن ابی بلتعه از اصحاب.  ۳۱ : انقراض دولت ساسانیان به قتل یزدجرد در مرو، و فتح طالقان و جرجان و بلخ به دست عروه،  ۱ و توسیع حرم مدینه به امر عثمان، و موت ابی سفیان و حکم بن ابی عاص.  ۳۲ : ابتدای تاریخ فرس قدیم، و انهزام کفار روم در حرب معاویه در نواحی قسطنطنیه، و موت عباس عم رسول الله و ابو دردا و عبد الرحمن بن عوف و عبد الله بن مسعود و ابوذر غفاری.  ۳۳ : فتح قارون خاقان ترک در حرب عبد الله بن حازم سردار لشکر اسلام در خراسان، و غزای معاویه در کرید و ملطیه، و وفات مقداد بن اسود کندی رضی الله عنه.  ۳۴ : جمعیت اهل خلاف جهت خلع خلیفهٔ عثمان بن عفان در مدینه، و وفات ابو طلحة الانصاری و عبادة بن صامت در رمله، و وفات کعب الاحبار در حمص.  ۳۵ : موت عثمان و خلافت علی بن ابی طالب علیه السّلام در ذیحجة الحرام، و انهزام کشتی کفار از دوننما (؟) امیر مصر عبد الله بن سعد در فنکه، و موت عامر بن ربیعه والی یمن، و عابر بن بلال از اصحاب، و انهزام قیصر به سلانیک.  ۳۶ : واقعهٔ حرب جمل مابین امیر المؤمنین علی و عایشه-رضی الله عنهما-در نواحی بصره و قتل جمعی کثیر از صحابه مثل طلحة بن عبید الله و زبیر بن عوام، و موت حذیفة بن یمان و تمیم داری و قتل جمی غفیر از صحابه.  ۳۷ : حرب صفین به دفعات قریب به یک سال ما بین حضرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام و معاویه و شهادت جمعی کثیر از مهاجر و انصار مثل عمار بن یاسر و ابو لیلی و خزیمة بن ثابت، و قصهٔ تحکیم در دومة الجندل، و غیبت اویس قرنی و به قولی شهادت او.  ۳۸ : حرب نهروان ما بین امیر المؤمنین علیه السّلام و خوارج، و استیلای عمرو بن عاص مرتبهٔ دیگر بر دیار مصر، و قتل محمد بن ابی بکر والی مصر، و مالک اشتر نخعی، و موت صهیب بن سنان، و حباب بن ارت، [و ولادت علی بن الحسین زین العابدین و خیر الساجدین علیه السّلام].  ۱   ۳۹ : تنازع اتباع حضرت امیر المؤمنین علی علیه السّلام و معاویه در اقامت حج، و استیلای لشکر اسلام بر استنبول، و موت ابو مسعود عقبه انصاری در این سنه.  ۴۰ : اتمام مدت خلافت به شهادت امیر المؤمنین علی علیه السّلام، و ابتدای دولت بنی امیه، و استقرار معاویه در شام بعد از بیعت ظاهری حضرت امام حسن علیه السّلام به قولی، و موت اشعث بن قیس در کوفه، و ظهور باروت و قواریر  ۲ به دست بعضی از فلاسفهٔ اسکندریه.  ۴۱ : عام الجماعة به جهت اجتماع اکثر اهل اسلام به خلافت معاویه بعد از مبایعت ظاهری امام حسن علیه السّلام، و فوت صفوان بن امیه و لبید بن ربیعهٔ شاعر.  ۴۲ : فتح ولایت زنج  ۳ به مباشرت عبدالرحمن بن سمره در این سال.  ۴۳ : وفات عمرو بن عاص امیر مصر و عبد الله بن سلام و محمد بن مسلمه از صحابهٔ کرام.  ۴۴ : فتح کابل به دست عبدالرحمن بن سمره، و استیلای مهلب بن ابی صفره بر دیار هند، و حج معاویه، و فوت ابو موسی اشعری و ام حبیبه بنت ابی سفیان از زوجات مطهرات.  ۴۵ : در این سنه چیزی واقع نشده.  ۴۶ : انهزام کفار ترک از حرب ربیع بن زیاد سجستانی.  ۴۷ : غزوهٔ عتبة بن عامر امیر ولایت مصر به رودس.  ۴۸ : غزای معاویه و یزید بر بلاد روم، و محاصرهٔ قسطنطنیه در این سال.  ۴۹ : شهادت امام حسن علیه السّلام [به علت زهر به اغوای معاویة بن ابی سفیان]  ۴ در مدینه، و بنای قیروان در افریقیهٔ مغرب بر دست عقبة بن نافع.  ۵۰ : فتح قهستان، و استیلای لادن قیصر روم بر افریقیه، و فوت عبدالرحمن بن سمره، و کعب بن مالک، و مغیرة بن شعبه، و صفیه بنت حیی  ۱ از زوجات رسول الله صلّی اللّه علیه و آله.  ۵۱ : محاربهٔ لشکر اسلام و لشکر هند در سجستان و انهزام لشکر هند، و فوت جریر بن عبد الله البجلی و میمونه بنت حارث  ۲ بن حزن از زوجات مطهرات.  ۵۲ : استیلای سفیان بن عوف  ۳ بر قسطنطنیه، و موت ابو ایوب خالد بن یزید انصاری در خارج آن بلده  ۴ ، و عمران بن حصین، و معاویة بن حدیج از اصحاب کرام.  ۵۳ : استیلای اهل اسلام بر بلاد ترکستان، و موت عبد الله بن ابی بکر  ۵ ، و زیاد بن ابیه امیر عراقین، و فیروز دیلمی.  ۵۴ : فتح ترمد و عبور عبید الله بن زیاد والی خراسان از نهر جیحون به ماوراء النهر، و موت اسامة بن زید، و حسان بن ثابت شاعر، و ثوبان، و ابو قتادهٔ انصاری، و حکیم بن حزام از صحابهٔ کرام.  ۵۵ : کسوف تام و ظهور کواکب، و مردن سعد بن ابی وقاص از اصحاب از جملهٔ عشرهٔ مبشره.  ۵۶ : استیلای سعید بن عثمان والی خراسان بر سمرقند، و وفات ام المؤمنین جویریه از زوجات مطهرات.  ۵۷ : [ولادت امام محمد باقر علیه السّلام]،  ۶ و موت عایشه از زوجات مطهرات در مدینه، و فوت ابو هریره به قول هشام.  ۵۸ : موت جبیر بن مطعم، و شداد بن اوس انصاری، و وفات عقبة بن عامر جهنی امیر مصر از فقهای صحابه، و عبد الله بن عباس والی یمن.  ۷   ۵۹ : وصول لشکر اسلام به مغرب اقصی، و موت شیبة بن عثمان حاجب کعبه، و سعید بن عاص، و ام سلمهٔ هند از جمله زوجات مطهرات.  ۶۰ : قتل باوند ملک طبرستان، و موت معاویة بن ابی سفیان، و ولایت یزید بن معاویه، و موت سمرة بن جندب و عبد الله بن مغفل.  ۶۱ : واقعهٔ کربلا و شهادت امام حسین علیه السّلام با جمعی از اتباع در روز عاشورا، و موت ام سلمه و میمونه بنت حارث از زوجات مطهرات.  ۶۲ : وفات یافتن ابو مسلم خولانی از کبار تابعین در این سال.  ۶۳ : واقعهٔ حره در مدینهٔ مشرفه و قتل جمعی کثیر از اهالی مدینه بر دست مسلم بن عقبه به امر یزید،  ۱ و موت عقبة بن نافع سرکردهٔ مسلمین در حرب کفار مغرب زمین، و وفات بریدة بن حصیب، و علقمة بن قیس از اصحاب کرام.  ۶۴ : تجدید بنای کعبه به مباشرت عبد الله بن زبیر، و قتل ضحاک الشهیر به احنف بن قیس در جنگ مرج الراهط و غالب شدن مروان بر او، و مردن مسروق و هلاک یزید بن معاویه.  ۶۵ : انهزام ازارقه در جنگ مهلب بن ابی صفره والی خراسان، و خروج سلیمان بن صرد کوفی به طلب خون حضرت امام حسین علیه السّلام در عراق عرب و شهید شدن او، و موت عبد الله بن عمرو بن عاص، [و خلافت مروان بن حکم].  ۲   ۶۶ : خروج مختار بن ابو عبیدهٔ ثقفی در عراق عرب به طلب خون امام حسین علیه السّلام، و استیلای نجدهٔ حروری بر یمامه، و طاعون عظیم در مصر، [و خلافت عبد الملک بن مروان،]  ۳ و مردن زید بن ارقم از صحابهٔ کرام.  ۶۷ : محاربهٔ جاذر ما بین ابراهیم بن مالک اشتر سردار لشکر مختار و عبید الله بن زیاد در موصل، و قتل جمعی کثیر [با عبید الله بن زیاد،]  ۴ و جنگ مصعب بن زبیر در آخر سنه با مختار و کشته شدن مختار، و مردن عدی بن حاتم طائی از صحابه.  ۶۸ : حرب مهلب و ازارقه در سولاف، و اجتماع الویهٔ بنی امیه و ابن الزبیر و نجدهٔ حروری در عرفات در این سنه.  ۶۹ : طاعون جارف در بصره،  ۱ و بنای صخرهٔ قدس به امر عبد الملک بن مروان،  ۲ و قتل نجده و مردن ابو الاسود دوئلی قاضی بصره.  ۷۰ : غلبهٔ روم بر مسلمانان و عقد صلح به جهت دفع ابن زبیر از عراق، و مردن عاصم بن عمر خطاب.  ۷۱ : واقعهٔ حرب دیر الجاثلیق ما بین عبد الملک و مصعب بن زبیر در عراق  ۳ و قتل مصعب و استیلای او بر عراق.  ۷۲ : فتح قیساریه به مباشرت عبد الملک، و مردن براء بن عازب و عبیدة بن عمرو السلمانی.  ۷۳ : بنای کعبه به مباشرت حجاج بعد از تخریبی که او نیز باعث بوده، و قتل عبد الله بن زبیر، و مردن اسماء بنت ابی بکر ذات النطاقین والدهٔ عبد الله بن زبیر.  ۷۴ : حرب محمد بن مروان با روم در مرعش و هزیمت کفار، و مردن عبد الله بن عمر، و ابن مسعود، و ابو سعید خدری، و سلمة بن اکواع، و رافع بن خدیج، و جابر بن سمره.  ۷۵ : ابتدای زدن سکهٔ بنی امیه بر نقود،  ۴ و مردن عرباض بن ساریه از اصحاب صفه و اسود بن یزید النخعی.  ۷۶ : قتل زایده  ۵ در جنگ شبیب خارجی.  ۷۷ : فتح هرقلیه به دست عبدالملک، و جنگ شبیب با حجاج و غلبهٔ او به دفعات و مقتولی غزاله و غرقه شدن شبیب در دجلهٔ اهواز.  ۷۸ : توجه موسی بن نصیر به مغرب و بسیاری جنگ در افریقیه، و مردن جابر بن عبد الله انصاری، و زید بن خالد جهنی، و قاضی شریح بن حارث کندی در کوفه.  ۷۹ : طاعون عظیم در نیشابور، و مقتولی قطری خارجی در طبرستان.  ۸۰ : سیل عظیم در حجاز و مکه،  ۱ و استیلای عبد الرحمن بن محمد امیر عراق بر سجستان بعد از جنگ بسیار، و مردن ابو ادریس خولانی فقیه شام، و مصلوبی معبد جهنی با فرمان عبد الملک.  ۸۱ : واقعهٔ زاویه در میان حجاج و اهل بصره، و فتح قالیقلا، و موت محمد بن الحنفیه و سوید بن غفله در کوفه.  ۸۲ : واقعهٔ دیر الجماجم از حروب حجاج، و فتح جزیرهٔ مسنه یعنی صقلبه در مغرب به دست عطاء بن رافع، و مردن مهلب امیر خراسان و عبدالرحمن بن ابی لیلی.  ۸۳ : بنای واسط به مباشرت حجاج، و قتل [عبد الرحمن بن]محمد بن اشعث در سجستان، و مردن ابو الجوزا اوسی من التابعین، [و ولادت امام جعفر صادق علیه السّلام سادس ائمهٔ اثنی عشر علیه السّلام].  ۲   ۸۴ : سنة الحریق و سبب آن که محمد بن مروان، کنایس ارمنیه را سوخته بود، و فتح مصیصه به مباشرت عبد الله بن عبد الملک و بعضی بلاد مغرب به مباشرت موسی بن نصیر، و مردن ایوب الهلالی.  ۸۵ : بنای شهر اربیل به مصلحت محمد بن مروان، و هزیمت عساکر اسلام از روم، و وبای عظیم در مصر، و مردن واثلة بن اسقع از اصحاب صفه.  ۸۶ : فتح صاغان  ۳ به مباشرت قتیبه والی خراسان، و طاعون حیوان‌ها،  ۴ و بنای جامع بنی امیه در دمشق، و مردن عبد الملک بن مروان و خلافت ولید، و مردن ابو امامة الباهلی و عبد الله بن ابی عوفی از صحابه، [و بنای جامع امیه در دمشق].  ۱   ۸۷ : محاربهٔ عظیمه ما بین قتیبه و کفار بخارا و نصرت اهل اسلام و فتح بیکند، و فتح سردانیه از جزایر بحر روم، و تجدید حرم مدینه به دست ولید، و مردن عمرو بن معدیکرب.  ۲   ۸۸ : غلبهٔ قتیبه  ۳ در حرب اتراک و فتح حلوان [به دست مسلمة بن عبد الملک]  ۴ و اتمام بنای جامع دمشق.  ۸۹ : فتح میورقه و منورقه از جزایر بحر روم به مباشرت موسی بن نصیر.  ۹۰ : استیلای قتیبه بر بلاد اتراک، و قتل‌عام سکان طالقان در این سال  ۵ .  ۹۱ : فتح بیت الحکمة ارقلوس در طلیطله به دست لودریغ قرال اسپانیه، و مردن سهل بن سعد انصاری آخر صحابه در مدینه.  ۹۲ : فتح و عبور طارق بن زیاد با عساکر اسلام از خلیج سبته به دیار اندلس و غلبهٔ او در جنگ طویل اسپانیه و فتوحات عظیمه در آن بلاد.  ۹۳ : فتح سمرقند و خوارزم به مباشرت قتیبه بعد از هزیمت اتراک، و مردن انس بن مالک خادم رسول الله صلّی اللّه علیه و آله، و ابو العالیه مفسر، و زرارة بن اوفی قاضی بصره.  ۹۴ : سنة الفقها به جهت فوت جمعی از ایشان مثل سعید بن المسیب، و عروة بن الزبیر، و ابو بکر بن عبد الرحمن از فقهای سبعه، و فتح انطاکیه به مباشرت عباس بن الولید [و فرغانه به دست قتیبه و زلزلهٔ عظیمه در شام]،  ۶ و وفات امام زین العابدین علیه السّلام.  ۹۵ : فتح باب الابواب یعنی در بند به مباشرت مسلمة بن عبدالملک، و مردن حجاج و ابراهیم نخعی فقیه در عراق.  ۹۶ : فتح طرسوس به مباشرت عباس بن الولید و کاشغر به مباشرت قتیبه، و مردن ولید فاجر، و قتل قتیبه والی خراسان، [و خلافت سلیمان بن عبدالملک].  ۷   ۹۷ : فتح ملطیه و بنای جامع العرب به مباشرت مسلمه و عقد مصالحه با عمر بن عبد العزیز، و حج سلیمان بن عبد الملک خلیفه، و فوت موسی بن نصیر.  ۹۸ : فتح قلعهٔ روم در ملطیه به مباشرت داود بن سلیمان، و قتل‌عام اهل جرجان به جهت نقض پیمان و غدر و طغیان، و وفات یافت عبد الله از فقهای سبعه.  ۹۹ : اسلام ملک هند، و خلافت عمر عبد العزیز و ابطال سب حضرت امیر المؤمنین علیه السّلام در خطبه.  ۱۰۰ : موت خارجة بن زید از فقهای سبعه، و ابو الطفیل عامر بن واثلة الکنانی آخر کسی که از صحابه وفات یافته، و انقراض زمرهٔ جلیلهٔ اصحاب کرام. eqaz2dccksihz65m9v0s2yjw8sfpmrq 0 31589 300845 168003 2026-09-29T19:38:15Z Hanooz 17889 300845 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ ثانیه از تاریخ هجرت نبوی صلّی اللّه علیه و آله  ۱۰۱ : حرب یزید بن مهلب و یزید بن عبد الملک در بصره، و موت عمر بن عبدالعزیز در معره و خلافت یزید بن عبد الملک، و فوت ربعی بن حراش زاهد در کوفه، و ذو الرمه، و قطامی، و زیاد الاعجم رب الشعراء.  ۱۰۲ : وفات یافتن ضحاک مفسر مشهور در خراسان.  ۱۰۳ : وفات مجاهد، و عطاء بن یسار مفسر، و خالد بن معدان فقیه حمص، و ابو بردهٔ اشعری قاضی کوفه.  ۱۰۴ : حرب جراح حکمی سردار لشکر اسلام با خاقان ترک در ارمنیه و انهزام خاقان ترک، و فوت عامر شعبی، و ابو قلابه عبدالله.  ۱۰۵ : حرب جراح و خاقان در ارمنیه و انهزام ترک، و فتح کماخ و قونیه به مباشرت مروان بن محمد، [و وفات یزید بن عبد الملک خلیفه، و ابو رجاء العطاردی از تابعین].  ۱   ۱۰۶ : حرب مسلمة بن سعید با کفار اتراک در فرغانه و قتل خاقان ترک، و موت سالم فقیه مدینه، و عکرمه، و طاوس بن کیسان از تابعین، [و حج هشام خلیفهٔ عصر].  ۲   ۱۰۷ : هزیمت اسد القسری سردار لشکر اسلام در حرب سیستان و استیلای او بر طالقان و بلخ، و فتح قیصریه به مباشرت یزید بن مسلمه، و فوت سلیمان بن یسار از فقهای سبعه، و کثیر شاعر، و محمد بن ابی بکر.  ۳   ۱۰۸ : شهادت حارث بن عمرو سردار لشکر اسلام در معرکهٔ آذربایجان و هزیمت اتراک، و وفات محمد بن کعب قرظی.  ۴   ۱۰۹ : حرب اسد قسری با خاقان ترک و انهزام اتراک.  ۱۱۰ : سفر معاویة بن هشام خلیفه بر سر روم، و واقعهٔ طین ما بین مسلمه و جریر در باب الابواب، و موت محمد بن سیرین معبر، و حسن بصری، و فرزدق، و جریر از مشاهیر شعرای عرب، [و عبد الرحن بن هرمز اعرج از کبار تابعین].  ۱   ۱۱۱ : فتح بیضا به مباشرت جراح والی آذربایجان.  ۱۱۲ : فتح حرسنا یعنی اماسیه به مباشرت معاویة بن هشام، و انهزام لشکر اسلام در حرب خزر. و قتل جراح و استیلای ترک بر آذربایجان، و موت رجاء بن حیوة الکندی از عباد.  ۱۱۳ : هزیمت اهل سمرقند از ترک، و هزیمت خاقان ترک از اهل اسلام در روم و انکسار اهل اسلام در روم، و شهادت مالک بن شبیب و عبد الوهاب الغازی در سیواس، [و وفات مکحول فقیه شام].  ۲   ۱۱۴ : استیلای مروان الحمار بر بلاد ماوراء النهر با سبی و غارت اموال، و موت عطاء بن ابی رباح فقیه حجاز، و وفات امام محمد باقر علیه السّلام [در قرب رها]،  ۳ و وهب بن منبه.  ۱۱۵ : در این سنه چیزی واقع نشده.  ۱۱۶ : موت عدی بن ثابت کوفی، و میمون بن مهران فقیه جزیره.  ۱۱۷ : حرب اسد قسری با اتراک در مرو  ۴ و هزیمت اتراک، و موت ابن ابی ملیلکه، و سعید بن یسار، و نافع فقیه مدینه.  ۱۱۸ : قتل خاقان ترک در جنگ اسلام، و موت قتاده، و علی بن عبد الله جد عباسیان، و عبد الله بن عامر قاری شام.  ۱۱۹ : غزای مروان بر بلاد لان و خزر و انهزام خاقان، و سقوط سرمناره در بازار زنان در قسطنطنیه از زلزله، و موت سلیمان اشدق فقیه دمشق.  ۱۲۰ : تبری لاذن قیصر روم از نصارا و ازالهٔ صورت حضرت عیسی و مریم از دیوار کلیسا،  ۵ و اهلاک طایفهٔ بطارقهٔ نصارا، و خروج روم بر ایشان به اشارت ریم پاپا، و موت عبد الله بن کثیر قاری مکه، و حماد بن سلیمان فقیه کوفه.  ۱   ۱۲۱ : استیلای مروان بر بلاد خزر، و سفر نصر بن سیار بر بلاد ماوراء النهر، و شهادت زید بن علی بن الحسین علیه السّلام در کوفه، و شهادت سیدی غازی ابو محمد البطال در روم. و وفات مسلمة بن عبد الملک از امرای بنی امیه.  ۱۲۲ : خروج عبد الواحد الهواری در مغرب با قوم بربر و هزیمت او، و موت ایاس بن معاویه قاضی بصره از ازکیاء دهر، و سماک بن حرب کوفی.  ۱۲۳ : حرب مغاربه و صفریه و هزیمت طرفین و کشته شدن کلثوم سردار لشکر مغرب و کشته شدن ابو یوسف ازدی بزرگ صفریه، و وفات ثابت بن اسلم بنانی از کبار تابعین، و وفات قاری مکه محمد بن محیص، و حج یزید بن هشام.  ۱۲۴ : حرب عظیم اهل اسلام با میسرهٔ سردار لشکر صفریه در مغرب، و موت محمد بن شهاب الزهری امام اهل مدینه.  ۱۲۵ : موت هشام بن عبد الملک و خلافت ولید بن یزید، و موت ابو عبد الله محمد بن علی پدر سفاح.  ۱۲۶ : خلافت یزید بن ولید ناقص بعد قتل ولید، و موت او نیز و خلافت پسر او ابراهیم، و موت کمیت شاعر، و عمرو بن دینار عالم در مکه.  ۱۲۷ : حرب مروان بن محمد با خلیفه در مرج دمشق و خلافت مروان، و فوت مالک بن دینار زاهد بصره، و اسماعیل سدی مفسر از اهل کوفه.  ۱۲۸ : قتل ضحاک بن قیس خارجی در حرب مروان در نصیبین، و قیام شیبان در مکان ضحاک و امتداد کارزار تا آخر سال، و خروج بسطام در آذربایجان و قتل او، و موت عاصم قاری در کوفه، [و ولادت امام موسی علیه السّلام از ائمه اثنی عشر].  ۱   ۱۲۹ : ظهور ابو مسلم خراسانی صاحب دعوت برای عباسیان از مرو در رمضان، و اخبار نصر بن سیار والی خراسان مروان را از خروج او و غفلت و عدم اعتنای مروان به این خبر، [و وفات ابو جعفر یزید بن قعقاع القاری، و ابو اسحاق عمرو السبیعی از مشاهیر].  ۲   ۱۳۰ : استیلای ابو مسلم بر خراسان و نقص دولت امویه، و موت محمد بن منکدر زاهد در مدینه.  ۱۳۱ : هزیمت نصر بن سیار از ابو مسلم، و موت ایوب سختیانی فقیه بصره، و ابن ذکوان، و منصور بن زادان، و قتل ابراهیم بن میمون به غدر ابو مسلم.  ۱۳۲ : ظهور دولت عباسیان در عراق عرب، و انهزام مروان از جنگ عبد الله عم سفاح در نهروان،  ۳ و انقراض دولت امویه به قتل او در بوصیر به دست صالح بن علی، و استیلای عبد الله بر بلاد شام بعد از استیصال بنی امیه و قتل‌عام ایشان.  ۱۳۳ : استیلای الیون قیصر بر ملطیه و استیمان اسلامیان.  ۱۳۴ : نقل سفاح دار الخلافه را از کوفه به انبار.  ۱۳۵ : وفات عطاء خراسانی.  ۱۳۶ : وفات علاء بن الحضرمی فقیه شام  ۴ ، و زید بن اسلم العدوی، و خلافت ابو جعفر منصور بعد از موت سفاح.  ۱۳۷ : هزیمت عبد الله بن علی از حرب ابو مسلم در نصیبین، و گرفتن ابو مسلم خزاین بنی امیه را که از بلاد شام جمع کرده بود و چون ابو جعفر از او خواست ابو مسلم نداد و به خراسان رفت. لاجرم برای این کار به دام ابو جعفر گرفتار شد و به قتل رسید.  ۱۳۸ : هزیمت قسطنطین از جنگ صالح بن علی عم منصور دوانقی بعد از تخریب ملطیه، و ابتدای دولت بنی رستم در مغرب.  ۱۳۹ : ظهور دولت بنی امیه در اندلس.  ۱۴۰ : بنای مصیصه به مباشرت جبرئیل بن یحیی از امرای منصور، و موت ابو سالم عالم مدینه.  ۱۴۱ : ظهور دولت طایفهٔ راوندیه از اتباع ابو مسلم با مذهب تناسخ در خراسان و قتل ایشان در دار الخلافه، و فتح طبرستان بعد از حرب طویل، و مردن موسی بن عقبه صاحب مغازی.  ۱۴۲ : موت عمرو بن عبید معتزلی عالم معروف.  ۱۴۳ : هزیمت اهل اسلام از دیالمه، و غلبهٔ محمد بن اشعث امیر مصر بر طایفهٔ اباضیهٔ خوارج در مغرب، و شروع کردن علمای اسلام تدوین حدیث و فقه و تفسیر را.  ۱۴۴ : سفر محمد بن سفاح بر سر دیلم، و مردن ابو شبرمه عبد الله فقیه کوفه، و مجالد بن سعید کوفی.  ۱۴۵ : ظهور نفس زکیه محمد بن عبد الله بن حسن علیه السّلام در مدینه و کشته شدن او به مباشرت عیسی، ابن عم منصور، بعد از آن که اهل مدینه با او بیعت نمودند، و خروج برادرش ابراهیم به اجازت ابو حنیفه در بصره، و کشته شدن او ایضا بعد از محاربهٔ عظیمه با منصور در نزدیکی کوفه، و الزام پوشیدن اثیاب سیاه، عباسیان را، و بنای بغداد در کنار دجله.  ۱۴۶ : نقل دار الخلافه از انبار به بغداد، و مردن محمد بن السائب الکلبی المفسر، و هشام بن عروه محدث مدینه.  ۱۴۷ : ولادت امام علی بن موسی الرّضا علیه السّلام، و وفات امام جعفر من الائمة الاثنی عشر، [و سلیمان بن مهران اعمش محدث کوفه، و ابن ابی لیلی محمد قاضی کوفه].  ۱   ۱۴۸ : استیلای کفار اتراک بر بلدهٔ تفلیس و هزیمت اهل اسلام، و مردن عبد الله بن علی سردار لشکر بنی امیه در حبس ابو جعفر.  ۱۴۹ : غزای عباس بن محمد به جانب روم، و بنای سور قرطبه به مباشرت عبد الرحمن الداخل، و مردن محمد بن اشعث امیر  ۲ ، و زکریا بن ابی زائدهٔ قاضی.  ۱۵۰ : خروج استادسیس از امرای خراسان و کشته شدن اجشم مرو رودی  ۱ سردار لشکر منصور در آن جنگ، و وفات امام اعظم و همام اقدم حضرت ابو حنیفه نعمان بن ثابت کوفی در رجب، و عبد الملک بن جریج مکی اول مصنف در حجاز، و بسته شدن خلیج قسطنطنیه از یخ از شدت سرما.  ۱۵۱ : بنای رصافه در جانب شرقی آب دجله برای قدوم مهدی از ری؛ و الحال شهر بغداد، در آن مکان است، و مردن عبد الله بن عون شیخ بصره، و محمد بن اسحاق امام اهل سیر.  ۱۵۲ : قتل استادسیس در جنگ حازم سردار لشکر اسلام.  ۱۵۳ : استیلای فرقهٔ اباضیهٔ خوارج بر افریقیه و کشته شدن عمر بن حفص والی آن ولایت، و جنگ ابو قره سردار سفریه با ابو حاتم سر عسکر اباضیه، و وفات معمر بن راشد حافظ بصره، و هشام دستوائی محدث عراق، و ابو بکر بن عیاش از حفاظ.  ۲   ۱۵۴ : سفر ابو جعفر خود به شام به جهت تجهیز لشکر به جانب افریقیه، و موت ابو عمرو بن علاء قاضی بصره، و اشعب طماع  ۳ از طرفه کاران جهان.  ۱۵۵ : هزیمت خوارج مغرب از جنگ یزید بن حاتم سردار لشکر اسلام در مغرب از جانب خلیفه، و مردن مسعر بن کدام، و ابو هاشم صوفی.  ۱۵۶ : موت حمزه شیخ قراء کوفه، و سعید بن ابی عروبه اول کسی که در عراق تصنیف نموده.  ۱۵۷ : موت ابو عمرو عبد الرحمن اوزاعی امام اهل شام.  ۱۵۸ : حج ابو جعفر خلیفه و مردن او در مکه و خلافت المهدی بالله، و مردن امام زفر از شاگردان ابو حنیفه.  ۱۵۹ : حج نمودن مهدی خلیفه و امر او به توسیع حرم مدینهٔ مشرفه.  ۱۶۰ : موت شعبة بن حجاج شیخ اهل بصره.  ۱۶۱ : ظهور نمودن مقنع خراسانی از سحرهٔ روزگار در مرو، و مردن سفیان ثوری.  ۱۶۲ : سفر مهدی خلیفه به جانب روم، و مردن داود بن نصیر طائی از زهاد کوفه، و ابراهیم ادهم بلخی در شام.  ۱۶۳ : ظهور نمودن طایفهٔ مجبره و کشته شدن عبدالقاهر رئیس ایشان بعد از فتنهٔ عظیمه، و استیصال اهل جرجان، و هلاک شدن مقنع در قلعهٔ خود، و مقتولی زنادقه در حلب.  ۱۶۴ : موت عبد العزیز ماجشون از شیوخ اهل مدینه.  ۱۶۵ : هزیمت کفار روم از هارون الرشید و کشته شدن پنجاه هزار نفر از کفار، و مردن خالد برمکی وزیر سفاح.  ۱۶۶ : آمدن هارون به اسکدار  ۱ و عقد صلح ما بین کفار.  ۱۶۷ : توسیع حرم مکه به امر مهدی خلیفه، و وبا و طاعون عظیم در عراق عرب، و کشته شدن بشار شاعر به تهمت زندقه، و ابتدای دولت بنی مدرار در سجلماسهٔ مغرب.  ۱۶۸ : فوت سید حسن بن سید زید والدست نفیسه در راه حج.  ۱۶۹ : خلافت موسی الهادی بعد از موت مهدی در پی صید، و خروج حسین بن علی الاصغر  ۲ و بیعت اهل مدینه با او و کشته شدن او به دست اتباع عباسیین در مکهٔ معظمه، و گریختن ادریس بن عبد الله به جانب مغرب و استقلال او در آن مکان. [و وفات نافع، شیخ قراء کوفه].  ۳   ۱۷۰ : خلافت هارون الرشید بعد از مردن هادی و بنای طرسوس به حکم او، و بنای جامع مشهور قرطبه به امر عبد الرحمن الداخل.  ۱۷۱ : موت یزید بن حاتم  ۴ از شجعان مشهور، و ابو دلامه از مشاهیر شعرای عرب.  ۱۷۲ : ظهور دولت بنی ادریس  ۵ از شرفا در مغرب اقصی.  ۱۷۳ : موت ابو خیثمه زهیر محدث جزیره، و ابو عصمة نوح بن ابی مریم قاضی مرو.  ۱۷۴ : موت عبد الله بن لهیعه حافظ، [و وفات شقیق بلخی].  ۱   ۱۷۵ : حرب طایفهٔ قیسیه و طایفهٔ یمانیه با هم در شام،  ۲ و مردن لیث بن سعد شیخ دیار مصر، و خلیل بن احمد استاد در فن عروض.  ۱۷۶ : جنگ اعراب قیسیه و یمانیه ایضا، و خروج یحیی علوی در دیلم و حبس او، و مردن وضاح بزاز محدث واسط.  ۱۷۷ : موت شریک بن عبد الله القاضی محدث کوفه.  ۱۷۸ : موت یوسف بن خالد سمتی  ۳ از اتباع ابو حنیفهٔ کوفی.  ۱۷۹ : خروج ولید بن طریف الشیبانی، و مردن امام مالک بن انس امام مدینه، و حماد بن زید امام بصره.  ۱۸۰ : جنگ قیسیه با یمانیه در شام، و نزول رشید به مدینهٔ رقه برای توطن، و سقوط منارهٔ اسکندریه از زلزلهٔ عظیمه، و وفات حفص قاری راوی عاصم، و مسلم بن خالد زنجی فقیه مکه، و رابعهٔ عدویه زاهدهٔ بصره، و عمرو بن عثمان الشهیر به سیبویه النحوی.  ۱۸۱ : سفر هارون الرشید به روم و فتح صفصاف،  ۴ و مردن اسماعیل بن عیاش محدث شام، و عبد الله بن مبارک فقیه بزرگوار، و امیر حسن بن قحطبه.  ۱۸۲ : وفات یحیی بن ابی زائده عالم کوفه، و ابو یوسف یعقوب اول قاضی القضاة بغداد و تلمیذ ابو حنیفهٔ کوفی، و یونس بن حبیب نحوی.  ۱۸۳ : استیلای خزر بر بلاد گنجه و شروان  ۵ و اسیر شدن صد هزار نفس نزد ایشان، و قائم نمودن حصار باب الابواب به امر رشید، و مردن محمد بن سماک واعظ، و فوت امام همام موسی بن جعفر سابع ائمهٔ اثنی عشر در حبس هارون الرشید و مسموم شدن به امر او، [و زیاد بکّائی صاحب مغازی].  ۱   ۱۸۴ : ظهور دولت بنی اغلب در افریقیهٔ مغرب.  ۱۸۵ : استیلای افرنج بر بلاد برشلونه،  ۲ و مردن برهان الدین ابراهیم فزاری.  ۳   ۱۸۶ : استیلای عیسی بن علی سردار لشکر خلیفه بر خراسان و هزیمت یافتن ابو الخصیب از او در جنگ نسا، و مردن عیسی نجار محدث ماوراء النهر.  ۱۸۷ : سفر هارون الرشید ایضا به روم و قرار دادن جزیه بر تکفور،  ۴ و کشته شدن جعفر برمکی وزیر و نکبت برامکه، [و وفات معتمر بن سلیمان شیخ بصره، و فضیل بن عیاض شیخ حجاز].  ۵   ۱۸۸ : هزیمت تکفور از جنگ اهل اسلام در صفصاف و کشته شدن جمعی کثیر، و مقتولی نیکوفری قیصر در جنگ بلغار، و مردن اسد بن عمرو از اتباع ابو حنیفه.  ۱۸۹ : سفر رشید به جانب ری از خوف طغیان والی خراسان  ۶ ، و مردن علی بن حمزهٔ کسائی شیخ قراء کوفه  ۷ ، و محمد بن حسن شیبانی شاگرد ابی حنیفه در ری، و مردن محمد بن مروان از اهل تفسیر.  ۱۹۰ : سفر هارون الرشید ایضا به جانب روم و خراب هرقله، و توجه حمید بن معیوف سردار دوننما به جانب قبرس، و مردن یحیی بن خالد برمکی در حبس هارون الرشید.  ۱۹۱ : قتل تکفور قیصر روم در جنگ برجان در این سنه.  ۱۹۲ : ظهور طایفهٔ خرمیه در جبال آذربایجان و هلاک آن قوم به مباشرت حازم، و مردن فضل بن یحیی برمکی.  ۱۹۳ : سفر هارون الرشید ایضا به خراسان به جهت مصادرهٔ علی بن عیسی و کشتن رافع بن لیث به سبب رفع لوای طغیان در ماوراء النهر، و مردن رشید در طوس و خلافت محمد امین، و مردن اسماعیل بن علبه محدث بصره، و عباس بن احنف شاعر، [و ابو بکر بن عیاش شیخ کوفه].  ۱   ۱۹۴ : ظهور فتنه ما بین امین و مأمون به جهت خلع امین از ولایتعهدی، و کشته شدن شقیق بلخی در غزا،  ۲ و مردن حفص بن غیاث قاضی کوفه.  ۱۹۵ : ابتدای دولت آل طاهر، و کشته شدن علی بن عیسی سردار لشکر امین در حرب طاهر سر عسکر مأمون در ری، و عزیمت عسکر خلیفه دوم بار به جانب همدان، و هجوم طاهر، و اقبال مأمون و آمدن او به حلوان، و ظهور ابو العمیطر در شام، و نزول لشکر امین در رقه، و ولادت امام علی النقی علیه السّلام.  ۱۹۶ : خلافت مأمون الرشید بعد از خلع امین در شهر رجب و حدوث فتنهٔ عظیمه، و مردن ابو نواس حسن از مشاهیر شعراء بل اشعر شعراء به قول ابن عیینه.  ۱۹۷ : محصور شدن امین در بغداد و استیلای طاهر بر او، و مردن بقیة بن الولید محدث شام، و عثمان بن سعید الشهیر به «ورش» راوی نافع قاری مصر [و وکیع بن جراح از مشاهیر ائمه].  ۳   ۱۹۸ : قتل امین به مباشرت طاهر و استقلال مأمون در بغداد، و هزیمت ابو العمیطر از محمد بن صالح امیر عرب در شام، و واقعهٔ ربض میان حکم و اهل قرطبه،  ۴ و مردن سفیان بن عیینه شیخ حجاز، و ابو سعید یحیی بن سعید قطان امام بصره.  ۱۹۹ : ظهور محمد بن طباطبا العلوی در کوفه، و هزیمت سردار لشکر بغداد از او، و کشته شدن محمد در آن شب، و هزیمت عبدوس  ۱ از پسرش بار دیگر، و وقوع فتنه در عراق و حجاز در این سنه، [و وفات ابو مطیع بلخی صاحب فقه اکبر].  ۲   ۲۰۰ : تشتت احوال علویین در کوفه، و کشته شدن الیون قیصر روم، و مردن معروف کرخی از مشاهیر مشایخ، و رسیدن عدد بنی العباس در آن سال به سی هزار نفر. m1sdujn4fdwpiw7x1ks0b3wf4mzzau2 0 31590 300846 73814 2026-09-29T19:38:18Z Hanooz 17889 300846 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ ثالثه از تاریخ هجرت  ۲۰۱ : ظهور بابک خرمی و جریان فتنهٔ عظیمه، و قصد مأمون به ولیعهد نمودن علی بن موسی الرضا علیه السّلام و امر به تغییر لباس سیاه به سبز،  ۱ و گفتگوی اهل بغداد در خلع مأمون، و وقوع زلزلهٔ عظیمهٔ ممتده در خراسان.  ۲۰۲ : خروج داعی الی الحق حسین کوکبی در قزوین و زنجان و هزیمت او از بغا سردار لشکر خلیفه،  ۲ و مردن فضل بن سهل وزیر مأمون، و نضر بن شمیل شیخ عربیت، و یحیی بن آدم قاری کوفه.  ۲۰۳ : ظهور دولت بنی زیاد در یمن، و آمدن مأمون از خراسان و تمکن او در بغداد، و وفات علی بن موسی الرضا علیه السّلام در طوس به سبب زهر به امر مأمون، و مردن محمد بن جعفر الصادق ملقب به «دیباج» در مدینه.  ۲۰۴ : ظهور دولت سامانیه در خراسان، و بنای شهر زبید در یمن، و وفات شافعی از ائمهٔ اربعه در مصر، و حسن بن زیاد قاضی کوفه، و ابو داود طبالسی محدث بصره، و هشام بن سائب کلبی امام در انساب.  ۲۰۵ : وفات ابو سلیمان الدارانی از مشایخ، و یعقوب بن اسحاق الحضرمی قاری بصره، [و استقلال طاهر ذو الیمینین از جانب خلفا در خراسان و ظهور دولت آل طاهر].  ۳   ۲۰۶ : مد بحر فارس به نوعی که سواد عراق از آن غرق شد، و مردن محمد بن قطرب نحوی، و یزید بن هارون محدث عراق.  ۲۰۷ : وفات طاهر ذو الیمینین امیر خراسان، و محمد بن عمرو واقدی قاضی بغداد، و هیثم بن عدی اخباری، و یحیی بن زیاد از قراء و شیخ کوفه.  ۲۰۸ : وفات ست نفیسه بنت سید حسن بن سید زید صاحبهٔ آستانه در مصر.  ۲۰۹ : حرب عبد الله بن طاهر و نصر بن شبث و هزیمت نمودن عبدالله.  ۲۱۰ : زفاف مأمون به زین المخدرات پوران دختر حسن در واسط، و مردن ابو عمرو اسحاق بن مرار شیبانی، و ابو عبیده معمر بن مثنی امامان در لغت، و حکومت طلحة بن طاهر در خراسان به امر مأمون.  ۲۱۱ : ندای تفضیل علی بن ابی طالب علیه السّلام بر سایر چهار یار گزین به امر مأمون در بغداد، و اخراج عبد الله بن طاهر، متغلبهٔ ربضیه را از اسکندریه به جزیرهٔ کرید، و مردن ابو العتاهیه شاعر مشهور، و معن بن منصور، و امام عبد الرزاق بن همام المفسر.  ۲۱۲ : ظهور محنت خلق قرآن از یاوه گویان عباسیان به حکم مأمون و حج او، و رفتن عسکر به جانب بابک خرمی، و گرفتن اهل ربض، جزیرهٔ کرید را، و مردن اسماعیل بن حماد بن ابی حنیفه، و ابو عاصم النبیل، و عبد الملک ماجشون از اهل حدیث، و ولادت با سعادت امام علی النقی عاشر ائمهٔ اثنی عشر علیه السّلام.  ۲۱۳ : اعراض مردم از عباسیون به جهت تکلیف به اعتقاد حدوث و خلق قرآن و اکراه ایشان.  ۲۱۴ : هزیمت بابک از جنگ محمد بن حمید سردار لشکر اسلام و شهادت محمد مزبور، و مردن عبد الله بن عبد الحکم فقیه مصر.  ۲۱۵ : سفر مأمون به روم و فتح انقره، و مردن خلف بن ایوب شاگرد ابو یوسف و ابو زید لغوی.  ۲۱۶ : سفر مأمون ثانیا به بلاد حبشه تا دیار مصر و سبی و غارت اهل حبشه، و مردن امام عبد الملک اصمعی معروف رئیس ادبا و جلیس خلفا، و حکومت عبد الله بن طاهر در خراسان.  ۲۱۷ : سفر مأمون ایضا به جانب روم به جهت حرب کفار و استرداد بعضی قلاع، و مردن عبد الملک بن هشام امام فن سیر، و بشر بن غیاث مریسی از معتزله، و عبد الله بن یوسف تنیسی محدث مصر، و امام ابو حفص کبیر از کبار حنفیه.  ۲۱۸ : بنای حصار در سرحد روم به امر مأمون، و اجابت کردن خلق جهان به تکلیف شنیع او،  ۱ الا احمد بن حنبل و محمد بن نوح  ۲ از ائمهٔ دین، و خلافت معتصم بعد از موت مأمون، و گریختن اتباع بابک از جنگ اسحاق سردار لشکر خلیفه در این سنه.  ۲۱۹ : محنت عظیمهٔ احمد بن حنبل در منع قول به حدوث قرآن در حضور خلیفه، و مردن فضل بن دکین محدث کوفه.  ۲۲۰ : هزیمت بابک از جنگ افشین سردار لشکر معتصم، و بنای بلدهٔ سر من رای به جهت دار الخلافه، و وزارت ابن زیات، و مردن خلاد قاری، و قالون قاری مدینه، و فوت امام محمد الجواد بن علی الرضا علیه السّلام.  ۲۲۱ : هزیمت بابک از جنگ بغا سردار عسکر معتصم، و مردن عبد الله قعنبی زاهد بصره، و فتح موصلی.  ۲۲۲ : خروج مازیار در طبرستان،  ۳ و اسیر شدن بابک به دست افشین بعد از تعب عظیم، و عقد مصالحه ما بین قیصر و بلغار و تنصر آن قوم بعد از تسلیم بلدهٔ صماقو  ۴ و زغر، و مردن احمد ازرقی.  ۲۲۳ : قتل بابک در حضور خلیفه به سیاست شدیده، و انهزام توفیل قیصر روم در جنگ افشین در ملطیه، و مردن موسی بن اسماعیل تبودکی احد ارکان فن حدیث.  ۲۲۴ : حرب عبد الله بن طاهر امیر خراسان با مازیار در طبرستان، و مردن ابو عبید قاسم بن سلام شیخ در عربیت.  ۲۲۵ : موت اصبغ امام اهل مصر، و امیر ابو دلف قاسم عجلی از اسخیا و شجعان جهان، و محمد بن سلام بیکندی الحافظ.  ۲۲۶ : قتل افشین در حبس معتصم، و صلب مازیار بعد از بحث بسیار در نزد خلیفه.  ۲۲۷ : خلافت الواثق بالله بعد از فوت معتصم در بغداد، و خروج اعراب قیس بر والی شام بعد از فساد و طغیان، و مردن بشر حافی، و سعید بن منصور خراسانی صاحب سنن.  ۲۲۸ : موت محمد العتبی شاعر بصره، و استیلای بنی اغلب بر جزیرهٔ صقلیه.  ۲۲۹ : موت خلف بن هشام بزاز شیخ قراء در بغداد، و نعیم بن حماد شیخ حدیث در حبس محنت.  ۲۳۰ : خروج مجوسان در اندلس، و مردن عبد الله بن طاهر امیر خراسان، و ابو اسحاق اسماعیل مشهور به شاطبی از علمای حنفیه، و حکومت طاهر بن عبد الله در خراسان.  ۲۳۱ : اصرار الواثق بالله تکلیف اعتقاد به حدوث قرآن، و کشته شدن احمد بن نصر خزاعی برای امتناع، و مردن ابو عبد الله محمد بن زیاد الاعرابی شیخ عربیت، و ابو یعقوب بویطی امام شافعیه در مصر در حبس محنت، و ابو تمام طائی شاعر مشهور.  ۲۳۲ : خلافت متوکل بعد از فوت الواثق بالله، و رفع قول به حدوث قرآن از اهل آن زمان، و ولادت حضرت امام حسن عسکری علیه السّلام حادی عشر از ائمهٔ اثنی عشر.  ۲۳۳ : کشتن ابن زیات وزیر، و مردن محمد بن سماعه قاضی، و یحیی بن معین شیخ حفاظ مدینه.  ۲۳۴ : فوت علی بن المدینی شیخ و قدوهٔ حفاظ بصره.  ۲۳۵ : تعیین لباس و رخت عسلی جهت نصاری.  ۱  و مردن ابو بکر بن ابی شیبه در کوفه  ۲ ، و ابو الهذیل محمد العلاف شیخ معتزله.  ۲۳۶ : تخریب حایر امام حسین علیه السّلام [و مشهد امام رضا علیه السّلام]  ۳ به امر متوکل ناصبی.  ۲۳۷ : خروج ارمنیان دبیل  ۴ و قتل ایشان به مباشرت بغا،  ۵ و مردن حاتم اصم در خراسان، و ظهور آتش عظیم در عسقلان.  ۲۳۸ : استیلای بغا بر تفلیس و خرابی حصار آن بلده و نزول کشتی کفار در دمیاط، و مردن اسحاق بن راهویه، و بشر بن ولید کندی قاضی بغداد، و حسین سلمی از مشاهیر.  ۲۳۹ : نزول نمودن عساکر اسلام در حوالی قسطنطنیه.  ۲۴۰ : موت احمد بن ابی دؤاد خصم امام احمد، و ابو ثور بن خالد کلبی، و خلیفة بن خیاط، و سحنون مالکی مفتی قیروان، و قتیبة بن سعید بلخی محدث خراسان، و احمد بن خضرویه از کبار صوفیه.  ۲۴۱ : وفات امام احمد بن حنبل در بغداد.  ۲۴۲ : زلزلهٔ عظیمه در اکثر معموره، و مردن عبد الله بن ذکوان شیخ قراء در دمشق، و محمد بن اسلم طوسی، و یحیی بن اکثم قاضی بغداد.  ۲۴۳ : موت ابراهیم بن الصولی شاعر مشهور، و حارث بن اسد المحاسبی قدوة الزهاد، و حرملة بن یحیی فقیه مصر.  ۲۴۴ : هلاک جمعی کثیر در اخلاط از استماع صیحه و آواز عظیم در جو سما، و نزول تگرگ بسیار در عراق، و مردن یعقوب بن سکیت شیخ لغت به غدر متوکل.  ۲۴۵ : انخساف سیزده ده از قرای مغرب و عموم زلازل، و مردن ذو النون مصری، و ابو تراب نخشبی از کبار مشایخ، و هشام بن عمار  ۱ قاری دمشق.  ۲۴۶ : موت شیخ احمد بن ابو الحواری از مشایخ،  ۲ و حفص بن عمر الدوری شیخ القراء، و دعبل بن علی خزاعی مادح اهل بیت علیهم السّلام.  ۳   ۲۴۷ : خلافت منتصر بعد از قتل متوکل در مجلس لهو، و موت ابو عثمان بکر المازنی نحوی  ۴ .  ۲۴۸ : خلافت المستعین بعد از موت منتصر، و ظهور دولت بنی لیث صفار در خراسان، و مردن ابو علی کرابیسی فقیه بغداد،  ۵ و طاهر بن عبد الله امیر خراسان، و حکومت محمد بن طاهر بعد از پدر.  ۲۴۹ : موت عبد بن حمید الکسی.  ۲۵۰ : ظهور دولت علویه در طبرستان، و مردن احمد السیری مؤذن مسجد الحرام، و ابو حاتم سهل السجستانی (سختیانی)،  ۱ و عمرو بن بحر الجاحظ.  ۲۵۱ : ظهور دولت بنی اخضر (اخیضر) از شرفای حجاز.  ۲۵۲ : خلافت معتز بعد از قتل المستعین بالله، و شیوع فتنه و بلا و قحط و غلا در بغداد، و تغلب عیسی عامل رمله بر شام.  ۲۵۳ : هزیمت کفار اسپانیه از محمد بن عبد الرحمن اموی در حرب وادی سلیط، و هلاک شدن سیصد هزار کافر،  ۲ و استیلای یعقوب صفاری بر خراسان،  ۳ [و وفات سری السقطی قدس سره].  ۴   ۲۵۴ : ظهور دولت بنی طولون در مصر و شام، و وفات حضرت امام علی النقی علیه السّلام عاشر ائمهٔ اثنی عشر علیه السّلام.  ۲۵۵ : خروج طایفهٔ زنجیه در بصره،  ۵ و خلافت مهتدی بعد از قتل معتز، و استیلای یعقوب صفاری بر کرمان، و مردن شیخ کرامیه محمد بن کرام، [و ولادت امام محمد بن مهدی علیه السّلام به مذهب امامیه].  ۶   ۲۵۶ : خلافت معتمد بالله بعد از قتل مهتدی بالله، و مردن زبیر بن بکار قاضی مکهٔ معظمه، و فوت محمد بن اسماعیل بخاری قدوهٔ حفاظ در عید فطر.  ۲۵۷ : هزیمت سعید  ۷ امیر لشکر خلیفه از طایفهٔ زنجیه و خراب نمودن بصره و ایله، و استیلای داعی الکبیر بر جرجان، و مردن ابو داود سلیمان صاحب سنن.  ۸   ۲۵۸ : قتل منصور  ۹ امیر لشکر خلیفه در حرب زنجیه، و نزول موفق برادر خلیفه به جهت دفع زنجیه در آن حوالی، و انهزام زنجیه، و مردن یحیی بن معاذ  ۱ رازی واعظ.  ۲۵۹ : وفات امام ابو اسحاق جوزجانی، و خراب شدن بطایح عراق از غارات زنجیه، و بنا نمودن قلعهٔ یافا به مباشرت احمد ابن طولون، و انقراض آل طاهر در خراسان، و مستولی شدن یعقوب بن لیث صفار.  ۲۶۰ : توجه یعقوب به طبرستان و شکست خوردن از کثرت امطار، و مردن حنین بن اسحاق مسیحی شیخ اطباء در عراق،  ۲ و مالک بن طوق امیر عرب در شام، و وفات امام حسن عسکری علیه السّلام.  ۲۶۱ : فتنهٔ یعقوب در خراسان، و فتنهٔ زنجیه در اهواز، و مردن سوسی قاری رقه، و بایزید بسطامی قدوة العارفین، و فوت امام مسلم از ارکان حدیث، و احمد بن عمر خصاف از کبار حنفیه.  ۲۶۲ : هزیمت یعقوب از حرب موفق در واسط، و استیلای زنجیه بر بطایح بعد از غارت و سبی، و مردن یعقوب بن شیبه محدث بصره.  ۲۶۳ : موت فتح بن خاقان وزیر متوکل بالله.  ۲۶۴ : غارت زنوج بر واسط، و بنای بلدهٔ رفاده در افریقیهٔ مغرب به مباشرت ابراهیم اغلبی، و بنای مسجد احمد بن طولون در مصر، و مردن امام اسماعیل المزنی، و ابو زرعه عبید الله رازی از مشاهیر.  ۲۶۵ : استیلای زنوج بر نعمانیه، و موت ابن الخصیب وزیر منتصر بالله، و ابو حفص نیشابوری شیخ خراسان، و محمد بن سحنون امام مالکیه،  ۳ و وفات یعقوب بن لیث صفار، و استیلای زنگیان، و غیبت صغرای امام محمد مهدی علیه السّلام به مذهب شیعه.  ۲۶۶ : تخریب رامهرمز از غارت زنوج، و هزیمت کفار روم در جنگ خلف فرغانی  ۴ امیر لشکر ابن طولون، و مردن محمد بن شجاع ثلجی فقیه عراق.  ۲۶۷ : هزیمت زنوج در جنگ واسط از لشکر خلیفه.  ۲۶۸ : سفر خلف سردار لشکر خلیفه به روم و قتل جمعی کثیر از کفار، و انقطاع خطبهٔ عباسیه از مصر، و مردن محمد بن عبد الحکم مفتی مصر،  ۲۶۹ : بنای قبة العالیه علی قبر معاویه به امر احمد بن طولون.  ۲۷۰ : کشته شدن محمد بن العبقسی (؟) رئیس زنجیه بر دست موفق در قلعهٔ مختاره از قلاع جزایر شط العرب و رفع فتنه به اعدام آن طایفه، و مردن احمد بن طولون امیر مصر، و داود بن علی الظاهری امام ظاهریه، و بکار بن قتیبه قاضی مصر، و حکومت عمرو بن لیث از صفاریه.  ۲۷۱ : واقعه طواحین بین لشکر موفق و خمارویه در فلسطین و هزیمت معتضد.  ۱   ۲۷۲ : در این سنه چیزی واقع نشده.  ۲۷۳ : موت ابن ماجه محمد القزوینی محدث شرق،  ۲ و محمد بن عبد الرحمن الاموی ملک اندلس.  ۲۷۴ : در این سنه چیزی واقع نشده.  ۲۷۵ : موت ابو داود سلیمان بن اشعث السجستانی صاحب السنن.  ۳   ۲۷۶ : انهزام افشین سر عسکر خلیفه در حرب خمارویه امیر مصر، و موت ابن قتیبه عبد الله بن مسلم دینوری.  ۴   ۲۷۷ : موت ابو حاتم محمد الرازی حافظ مشرق، و امام یعقوب بن سفیان فسوی.  ۲۷۸ : ظهور قرامطه در کوفه، و خلافت معتضد بعد از فوت موفق.  ۲۷۹ : ممنوع شدن اهل نجوم و قصه خوانان و فلسفیان از جمعیت و افاده و بیع و شرای کتب فلاسفه، و مردن احمد بن [ابی]خیثمه مورخ، و امام ابو عیسی محمد ترمدی صاحب سنن و فخر الحفاظ، و خلافت معتضد به قولی.  ۲۸۰ : موت عثمان بن سعید دارمی از حفاظ حدیث.  ۲۸۱ : مصالحه نمودن معتضد با خمارویه، و مردن ابو العیناء محمد بن قاسم بصری، و احمد بن داود ابو حنیفهٔ دینوری از اقران جاحظ.  ۲۸۲ : اعتبار نوروز در حزیران به امر معتضد،  ۱ و شیوع سب معاویة بن ابی سفیان در بغداد، و کشتن خمارویه را در فراش خود.  ۲۸۳ : توریث ذوی الارحام به امر معتضد،  ۲ و ابطال اعتبار نوروز، و گریختن رافع از عمرو لیث در جنگ خراسان. و مردن سهل بن عبد الله تستری قدوهٔ مشایخ.  ۲۸۴ : ظلمت شدیده در مصر، و هبوب بادهای سرخ و زرد در بصره، و مردن ابن عمر المستملی محدث نیشابور، و ابو عباده الولید البحتری امیر الشعراء.  ۲۸۵ : کسوف تام شمس در شوال، و زلزلهٔ عظیمه و وفور آب‌ها در ری و طبرستان، و الحاق دار النداوة به مسجد الحرام به امر معتضد، و مردن ابو العباس محمد بن یزید المبرد شیخ النحات، و امام ابو اسحاق حربی در بغداد.  ۲۸۶ : ظهور ابو سعید جنابی رئیس قرامطه در بحرین، و انهزام عمرو بن لیث از اسماعیل بن احمد سامانی در جنگ ماوراء النهر و اسیر شدن او، و مردن ابو سعید الشهیر به «خراز» قدوهٔ زهاد، [و محمد بن وضاح محدث قرطبه].  ۳   ۲۸۷ : هزیمت عباس غنوی سرلشکر بغداد در جنگ جنابی.  ۲۸۸ : ظهور ابو عبد الله الشیعی در مغرب. و وبای مفرط در آذربایجان، و وفات عثمان بن سعید انماطی مفتی بغداد.  ۲۸۹ : خروج یحیی بن زکرویه از قرامطه در شام، و خلافت مکتفی بالله بعد از موت معتضد بالله، و مردن عمرو بن لیث در حبس.  ۲۹۰ : استیلای قرامطه بر حصار دمشق، و انهزام یافتن لشکر مکتفی بالله از ایشان، و گریختن قرامطه از لشکر مصر.  ۲۹۱ : حروب ترک و روم و قرامطه در خراسان و شام و انطاکیه با عسکر اسلام و فتح انطاکیه با سیف، و مردن احمد ثعلب شیخ ادب، [و محمد الشهیر به قنبل شیخ القراء در مکه].  ۱   ۲۹۲ : انقراض دولت بنی طولون به کشتن هارون بن خمارویه در جنگ محمد بن سلیمان سردار مکتفی و ضبط بلاد مصر، و طغیان آب دجله و خراب شدن بغداد از آن، و مردن ابو بکر احمد بزاز صاحب «المسند»، و قاضی ابو خازم عبد الحمید، و استقلال طاهر بن لیث و انقراض ایشان بعد از او.  ۲۹۳ : خرابی شام از قرامطه و گریختن قرامطه از لشکر خلیفه در کوفه، و مردن ابو العباس الناشی الشاعر، و ظهور دولت سامانیه.  ۲۹۴ : استیصال قافلة الحاج در راه مکهٔ معظمه به مباشرت زکرویهٔ قرمطی و کشته شدن زکرویه در جنگ لشکر بغداد.  ۲۹۵ : خلافت المقتدر بعد فوت المکتفی، و مردن ابراهیم بن معقل محدث نسف، و ابو بکر اسماعیلی از حفاظ، و احمد بن محمد المعروف به ابو الحسین النوری از کبار مشایخ، و اسماعیل بن احمد سامانی.  ۲۹۶ : خلافت ابن المعتز بعد خلع مقتدر و عود مقتدر به خلافت بعد از مقتولی ابن المعتز، و انقراض دولت بنی اغلب در افریقیه، و گریختن طاهر صفاری در جنگ سبکری در فارس مغرب.  ۲۹۷ : ظهور دولت عبیدیه و فاطمیون در مغرب، و انقراض دولت اداراسه در فارس مغرب، و بنی مدرار در سجلماسه، و بنی رستم در تاهرت، و وفات عمرو بن عثمان مکی قدوهٔ زهاد، و محمد بن داود ظاهری مفتی بغداد از علت عشق.  ۲۹۸ : والی شدن حسین بن حمدان به دیار بکر و رها و ربیعه، و استیلای عبیدالله  ۲ بر طرابلس غرب، و وفات سلطان العارفین جنید بغدادی، و ابو عثمان سعید الحیری شیخ نیشابور، و محمد بن ولاد النحوی.  ۲۹۹ : نهب بغداد، و محبوسی وزیر ابن فرات، و وفات ابن کیسان محمد بن احمد شیخ نحات.  ۳۰۰ : وفات احمد بن راوندی از علمای زنادقه، و استیلای عمرو بن یعقوب صفاری بر سیستان و محصوری او از آل سامان. rz9s9f6irkcye2wjasz9eafxgq7yncn 0 31591 300847 73816 2026-09-29T19:38:20Z Hanooz 17889 300847 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ رابعه از تاریخ هجری نبوی صلّی اللّه علیه و آله ۳۰۱: اشتهار حسین بن منصور حلاج در بغداد، و کشته شدن ابو سعید جنابی رئیس قرامطه، و وفات احمد سامانی، و ابو بکر فریابی، و محمد بن احزم از ائمهٔ حدیث، و استیلای محمد نزار عبید الله بر اسکندریه و فیوم.  ۳۰۲ : انهزام مهدی مغربی از مونس سرکردهٔ لشکر مقتدر در جنگ اسکندریه.  ۳۰۳ : وفات امام احمد بن شعیب نسائی، و حسن بن سفیان نسوی، و ابو علی محمد الجبائی از ائمهٔ معتزله، و بنای حصار مهدیه در سواحل افریقیه به حکم عبید الله مهدی.  ۳۰۴ : وفات زیادة الله والی افریقیه.  ۳۰۵ : انقراض دولت صفاریه در خراسان.  ۳۰۶ : وفات احمد بن [عمر بن]شریح  ۱ شیخ شافعیه، [و احمد بن یحیی الجلا از مشایخ کبار]،  ۲ و انهزام عبید الله از مقتدر خلیفه در جنگ رشید.  ۳۰۷ : خرابی بصره از غارت قرامطه، و وفات ابو یعلی احمد موصلی از حفاظ، و انقراض دولت بنی ادریس در مغرب.  ۳۰۸ : حروب و فتن در بغداد، و جنگ مدید در میان الیون قیصر روم و بلغار و انکروس و مغلوبی قیصر.  ۳۰۹ : مقتولی حسین بن منصور حلاج در بغداد، و وفات ابو العباس احمد بن عطا، و ابو حمزهٔ خراسانی از کبار صوفیه.  ۳۱۰ : وفات ابو بشر محمد الدولابی، و امام ابو جعفر محمد بن جریر طبری از کبار مورخین.  ۳۱۱ : شبیخون و قتل‌عام سکان بصره به دست ابو طاهر جنابی سر عسکر قرامطه، و وفات ابو بکر احمد الحلال، و زجاج نحوی، و ابن خزیمه، و محمد بن زکریا الرازی قدوهٔ اطباء.  ۳۱۲ : استیصال قافلهٔ حجاج عراق به دست ابو طاهر، و فتح فرغانه از ترکستان، و مقتولی ابن فرات، و وزارت عبد الله خاقانی،  ۳۱۳ : استیلا یافتن قرامطه بر کوفه و عودت حجاج عراق از راه حج.  ۳۱۴ : استیلای روم بر ملطیه و انسداد راه کعبه از عراق.  ۳۱۵ : انهزام عسکر خلیفه در جنگ قرامطه، و استیلای روم بر سمیساط  ۱، و وفات ابو بکر رازی از حفاظ، و اخفش صغیر ابو الحسن البغدادی، و گرفتن عبد الرحمن الناصر حصار طلیطله را از اسپانیه، و ظهور دولت بنی زیار از دیالمه.  ۳۱۶ : خرابی بلدهٔ رحبه و رقة البیضاء و هیت به استیلای قرامطه، و وفات بنان جمال از شیوخ عراق، و ابن سراج شیخ نحات، و محمد بن عقیل شیخ بلخ، و ابو عوانه یعقوب اسفراینی از حفاظ حدیث، و استیلای عسکر دمشق بر اخلاط.  ۳۱۷ : کندن حجر الاسود و در کعبه بعد از قتل‌عام حجاج به دست ابو طاهر قرمطی یوم ترویه و نقل حجر به بلاد هجر، و خلافت قاهر بعد از مخلوعی مقتدر، و خلافت مقتدر بار دیگر، و وفات احمد بن حسین بردعی شیخ حنفیه.  ۳۱۸ : ظهور دولت آل الیاس از فروع سامانیان در کرمان.  ۳۱۹ : استیلای مرداویج دیلمی بر همدان در جبل، و انهزام لشکر خلیفه در جنگ او، و وفات شیخ معتزله ابو القاسم عبد الله کعبی، و محمد بن فضل بلخی قدوة الزهاد،  ۳۲۰ : خلافت قاهر بالله بعد قتل مقتدر در جنگ مونس، و وفات محمد بن یوسف فربری راوی بخاری  ۲، و ابن خیزران حسین شیخ شافعیه در بغداد، و ظهور دولت آل بویه در فارس.  ۳۲۱ : وفات امام احمد طحاوی شیخ حنفیه، و ابو هاشم عبد السلام شیخ معتزله، و ابن درید محمد لغوی، و خیر النساج از مشایخ صوفیه، و مونس خادم مقتدر، و ابو الولید محمد ازرقی مورخ کعبه.  ۳۲۲ : خلافت راضی بالله بعد از خلع قاهر بی‌چشم،  ۱ و استیلای علی بن بویه بر فارس، و مقتولی مرداویج دیلمی، و خروج محمد بن علی شلمغانی به دعوای ربوبیت و قتل او، و وزارت ابن مقله، و وفات ابو بکر کنانی، و ابو علی رودباری از کبار مشایخ.  ۳۲۳ : تعزیر ابن شنبوذ برای قرائت شواذ در نماز، و گریختن لشکر بغداد از ناصر الدوله در جنگ موصل،  ۲ و ظهور دولت اخشیدیه در شام، و بنی حمدان در موصل، و مردن ابو بشر احمد کندی وضاع حدیث، و نفطویه ابراهیم نحوی، و عبد الملک بن عدی جرجانی از حفاظ.  ۳۲۴ : تعذیب ابن مقله، و وفات احمد بن مجاهد مقری عراق، و امام ابو الحسن اشعری.  ۳۲۵ : حروب متعدده در میان ابو عبد الله بریدی ناظر اهواز و ابن رایق والی بصره،  ۳ و استیلای لشکر نزار بر جزیرهٔ مسنه به سبب عصیان رعایا.  ۳۲۶ : استیلای بجکم ترکی بر امور خلافت و قطع ید ابن مقله به تهمت مکاتبه، و استیلای معز الدوله بر اهواز، و موت جحظهٔ برمکی از شعراء.  ۳۲۷ : انهزام ناصر الدوله از بجکم سرکردهٔ لشکر خلیفه در جنگ موصل، و وفات ابن ابی حاتم عبد الرحمن الرازی، و ابو بکر محمد خرایطی، و میرمان نحوی شارح کتاب سیبویه، و انهزام لشکر اندلس از جلالقه.  ۳۲۸ : انهزام لشکر دمشق از جنگ سیف الدوله، و گریختن ابن رایق از جنگ محمد بن طغج اخشیدی، و وفات ابو عمر احمد بن عبد ربه، و ابو سعید اصطخری شیخ شافعیه، و ابن مقله، و ابن شنبوذ قاری، و ابو بکر ابن انباری شیخ ادب، و ابو الحسن مزین، و ابو محمد مرتعش از مشایخ کبار، [و محمد بن یعقوب کلینی صاحب کتاب کافی در جمع احادیث ائمه اثنی عشر. و تناثر نجوم در آن سنه].  ۱   ۳۲۹ : وفات ابو بکر صیرفی شیخ شافعیه، و خلافت متقی بعد از موت راضی، و استیلای قیصر بر نواحی دیار بکر، و رجعت او بعد از گرفتن مندیل عیسی علیه السّلام از کنیسهٔ رها با صلح، و انهزام ماکان دیلمی در جنگ ابو علی وزیر نصر سامانی، [و موت ابو الحسن علی بن محمد السمری آخر سفرای اربعه از ناحیهٔ مقدس صاحب الامر].  ۲   ۳۳۰ : طغیان دجله و غلا و وبای مفرط در بغداد، و جنگ سیف الدوله و بریدی  ۳ در مداین، و وفات ابو یعقوب نهرجوری از مشایخ صوفیه، و ابو عبد الله محاملی از کبار شافعیه، و استیلای ملک بلغار بر نواحی استنبول و حروب عظیمه، و استیلای فرنگ بر اندلس.  ۳۳۱ : استیلای ناصر الدوله بر بغداد، و وفات ابو بکر فرغانی، و ابو محمد عبد الله مازنی (منازل) از شیوخ صوفیه، و نصر بن احمد سامانی.  ۳۳۲ : جنگ مدید توزون و بنی حمدان در عراق، و وفات ابو العباس احمد بن عقده از حفاظ، و ابن ولاد احمد نحوی، و ظهور ابو یزید خارجی در افریقیه.  ۳۳۳ : خلافت مستکفی بعد از میل کشیدن توزون به چشم متقی، و گریختن لشکر اخشیدیه از سیف الدوله در جنگ حلب، و استیلای احمد بن بویه بر واسط و بغداد، و وفات امام منصور ما تریدی، [و احمد بن مروان دینوری صاحب المجالسة]،  ۴ و محصوری نزار از ابو یزید در مهدیه.  ۳۳۴ : تمکن سیف الدوله با خطبه و سکه در بغداد و خرابی آن بلده از هرج و مرج، و خلافت مطیع و تعیین روزیانه جهت او هر روز صد دینار بعد از میل کشیدن به چشم مستکفی، و وفات ابو بکر صنوبری شاعر مشهور، و علی بن عیسی وزیر، و ابو القاسم خرقی از کبار حنابله، و محمد بن طغج.  ۳۳۵ : وفات ابن وقاص طبری از شافعیه، و ابو بکر صولی از شعرا، و انهزام خوارج افریقیه از منصور بالله در جنگ قیروان.  ۳۳۶ : وفات ابن منادی حافظ عراق، و وفات ابو بکر اسکاف از کبار حنفیه، و ظهور دولت بنی کلب در جزیرهٔ صقلیه یعنی مسنه.  ۱   ۳۳۷ : انهزام سیف الدوله از کفار روم در جنگ مرعش، و غرق شهر بغداد از طغیان دجله.  ۳۳۸ : وفات ابو جعفر نحاس نحوی، و عماد الدوله علی بن بویه.  ۳۳۹ : انهزام سیف الدوله از کفار در جنگ آناطولی، و نقل حجر اسود از بصره به کعبه به حکم رئیس قرامطه، و وفات احمد بلاذری از حفاظ، و ابو نصر فارابی معلم ثانی.  ۳۴۰ : وفات ابو سعید ابن اعرابی، و ابو اسحاق مروزی شیخ شافعیه، و ابو القاسم عبد الرحمان زجاجی  ۲، و قاسم بن اصبغ محدث اندلس، و ابو الحسن کرخی شیخ حنفیه در عراق. و تنصر ملک ترک و روس و متابعت ایشان به قیصر روم.  ۳۴۱ : استیلای کفار روم بر سروج از نواحی رها، و وفات منصور بالله فاطمی.  ۳۴۲ : اسیر شدن قسطنطین ولد دمستق به دست سیف الدوله، و وفات ابراهیم رقی شیخ صوفیه، و ابن شوذب محدث واسط،  ۳ و اسحاق بن محمد بن حکیم سمرقندی از مشایخ.  ۳۴۳ : انهزام کفار روم از سیف الدوله در جنگ عظیم حدیثه، و مردن عبد الله بن احزم محدث نیشابور، و وفات نوح سامانی [و حکومت عبد الملک پسر او].  ۴   ۳۴۴ : وفات ابو عمرو السماک مسند بغداد، و ابو بکر بن حداد شیخ شافعیه، و انقراض دولت بنی طباطبا در کوفه و یمن.  ۳۴۵ : انهزام سفاین قیصر از اهل اسلام در جنگ کرید، و غلبهٔ روم بر طرسوس، و وفات ابن ابی هریره شیخ شافعیه، و استیلای سیف الدوله بر بلاد روم با قتل و غارت.  ۳۴۶ : جزر کردن بحر فارس خارج از حد، و ظهور جزایر، و منخسف شدن اهل ری و طالقان از زلازل عظیمه، و وفات ابو الحسن سیرافی  ۱ در مصر، و ابو الحسین احمد بن قطان بغدادی  ۲.  ۳۴۷ : استیلای کفار بر آمد، و انهزام سیف الدوله از روم در جنگ قنسرین، و استیلای معز الدوله بر اقلیم جزیره، و وفات ابن درستویهٔ نحوی، و ابن یونس مورخ مصر.  ۳   ۳۴۸ : خرابی رها و حران و هارونیه از استیلای کفار، و وفات ابو محمد جعفر خلدی شیخ صوفیه در بغداد، و استیلای جوهر قائد بر بلاد فاس و تاهرت.  ۳۴۹ : واقعهٔ عظیمه مابین شیعه و اهل سنت در بغداد، و غلبهٔ شیعه  ۴ به سبب بنی هاشم و معز الدوله، و مسلمان شدن دو هزار خانه از خرگاه اتراک، و انهزام سیف الدوله از روم در جنگ اماسیه، و غرق شدن حجاج مصر از سیل عظیم در کنار دریا.  ۳۵۰ : بنای دار السلطنه در بغداد برای معز الدوله، و انقراض بنی اخیضر از شرفای حجاز، و ظهور بنی هاشم در مکه، و گرفتن کفار روم جزیرهٔ کرید را از اهل اسلام، و وفات عبد الملک سامانی از سقطه در لعب چوگان و حکومت منصور برادر او.  ۳۵۱ : قیصر شدن تکفور دمستق و انهزام سیف الدوله از او در جنگ حلب، و قوت شیعه  ۵ و نقش لعن سلف در ابواب مساجد بغداد، [و وفات عبد الباقی بن قانع الحافظ، و ابو بکر محمد نقاش المفسر، و ابو الحسین احمد المعروف به قاضی الحرمین، و ابو الطیب عبد الواحد اللغوی].  ۱   ۳۵۲ : اجرای عزا گرفتن به جهت واقعهٔ یوم الطف و واقعهٔ امام حسین علیه السّلام در کربلای معلی به امر معز الدوله، و مردن وزیر ابو محمد حسن مهلبی.  ۳۵۳ : انهزام معز الدوله در جنگ ناصر الدوله، و وفات ابو سعید احمد حیری،  ۲ و علی بن سکن از حفاظ، و ابو بکر محمد بزاز محدث بغداد، و حج کردن خلف بن احمد صفاری، و انهزام کفار از عساکر معز الدوله در جنگ صقلیه.  ۳۵۴ : بنای حصار قیصریه به دست دمستق، و استیلای او بر مصیصه و طرسوس و انطاکیه، و اخراج مسلمانان از قبرس، و وفات ابو طیب احمد متنبی شاعر مشهور، و امام ابو حاتم محمد بن حیان بستی، و استیلای خلف بن احمد بر سجستان.  ۳۵۵ : تفرق و تلاشی قافلهٔ حجاج مصر و شام از غارت بنی سلیم، و وفات قاضی الجماعة منذر بلوطی  ۳ در قرطبه، و ابو حامد احمد شارکی از فقهای شافعیه.  ۳۵۶ : وفات معز الدوله، و ابو علی قالی شیخ العربیة، و ابو الفرج اصفهانی صاحب الاغانی، و سیف الدوله علی، و کافور اخشیدی.  ۳۵۷ : تقاعد حجاج از حج به جهت ناامنی طرق، و انقراض اخشیدیه از مصر و شام، و استیلای عضد الدوله بر کرمان و فارس و تمکن او در سلطنت به اعانت عم او رکن الدوله.  ۳۵۸ : دخول جوهر قائد به مصر و ضبط مصر برای معز عبیدی، و وفات ناصر الدوله حسن حمدانی، و استیلای کفار بر حمص، و زیادهٔ حی علی خیر العمل در اذان از مخترعات فاطمیه.  ۴   ۳۵۹ : مقتولی تکفور قیصر بعد از گرفتن حصار انطاکیه، و انقراض دولت آل الیاس به مقتولی سلیمان در جنگ عضد الدوله در کرمان، و استیلای ابن فلاح از جانب جوهر بر طبریه و دمشق، و ظهور دولت اکراد آل حسنویه در دینور.  ۳۶۰ : استیلای قرامطه بر دمشق، و وفات امام ابو القاسم سلیمان طبرانی، و ابن العمید، و امام ابو بکر محمد آجری، و ابو محمد رامهرمزی، و مقتولی زیری ملک افریقیه در جنگ جعفر امیرزاب، و اتمام بنای قاهرهٔ معزیه و جامع ازهر به دست جوهر، [و کشتن ابن فلاح و غلبهٔ جوهر بر ایشان در جنگ مصر، و ظهور دولت بادیس].  ۱   ۳۶۱ : تلاشی قافلهٔ حجاج عراق از غارت بنی هلال، و وفات محمد خشنی مورخ اندلس، و رحلت معز فاطمی از مغرب به مصر با خیل و حشم.  ۳۶۲ : انهزام کفار بعد از غارت نصیبین در جنگ عز الدوله، و اسیر شدن دمستق، و انقطاع قرامطه از دمشق بعد از انهزام در جنگ حسان  ۲، و وفات ابو حامد مرو رودی، و امیر ابو العباس احمد بن میکال ممدوح ابن درید، و ابو جعفر الهندوانی شیخ حنفیه، و ابن هانی شاعر اندلس.  ۳۶۳ : انقطاع خطبهٔ آل عباس از حرمین با فرمان معز، و مردن حجاج عراق در راه،  ۳ و وفات ثابت بن سنان از حکمای مورخین.  ۳۶۴ : ظهور فتنهٔ عیاران در بغداد، و استیلای عضد الدوله بر عراق، و وفات ابن سنی ابو بکر از حفاظ، و خلافت طایع بعد از وفات مطیع، و انهزام عز الدوله در جنگ عضد الدوله و مخلوعی او.  ۳۶۵ : استقرار عضد الدوله در فارس و کرمان، و وفات ابو علی ما سرجسی، و ابو احمد ابن عدی صاحب «الکامل» از حفاظ، و ابو بکر  ۴ قفال شاشی، و معز لدین الله فاطمی، [و حکومت نوح بن منصور سامانی در این سال].  ۱   ۳۶۶ : جنگ عضد الدوله و عز الدوله، و مردن [یوسف بن]حسن جنابی رئیس قرامطه، و رکن الدوله حسن بن بویه، و مستنصر صاحب اندلس، و غارت کردن ابو القاسم علی کلبی بلاد قلوریه را.  ۳۶۷ : مقتولی عز الدوله بختیار در جنگ برادرش عضد، و وفات ابو القاسم نصرآبادی از کبار مشایخ، و ابو بکر بن قریعه، و ابن بقیه وزیر عز الدوله با صلب و سیاست تمام.  ۳۶۸ : وفات ابو بکر قطیعی محدث عراق، و ابو سعید حسن سیرافی نحوی، و ابو احمد جلودی، و بنای سور مدینهٔ منوره به حکم عضد الدوله و استیلای او بر دیار بکر.  ۳۶۹ : وفات ابو عبد الله رودباری از کبار مشایخ،  ۲ و ابو الشیخ ابن حیان، و ابو بکر محمد نقاش محدث، و ابو بکر محمد غندر بغدادی، و استیلای عضد الدوله بر همدان و ری.  ۳۷۰ : وفات ابو بکر احمد جصاص رازی از شیوخ حنفیه، و ابن خالویهٔ نحوی، و ابو منصور ازهری صاحب التهذیب در لغت.  ۳۷۱ : وفات امام ابو بکر اسماعیلی، و ابو زید مروزی، و ابو عبد الله ابن خفیف از کبار مشایخ، و استیلای عضد الدوله بر طبرستان.  ۳۷۲ : تمام شدن بنای بیمارستان عضدی در بغداد، و ولایت صمصام الدوله بعد از موت پدرش عضد، و شهادت علی کلبی ملک صقلیه در جنگ فرنگ.  ۳۷۳ : وفات ابو عثمان مغربی از شیوخ نیشابور.  ۳۷۴ : وفات ابن نباته خطیب حلب، و ابو الفتح ازدی از حفاظ.  ۳۷۵ : وفات ابو زرعه احمد رازی، و ابو القاسم دارکی شیخ شافعیه.  ۳۷۶ : انهزام دیلمیان در جنگ ترک، و وفات ابو اسحاق مستملی، و ابو بکر ابن شاذان شیخ صوفیه.  ۳۷۷ : غلای مفرط در بغداد، و وفات ابو علی فارسی شیخ عربیت، و ابو القاسم انطاکی.  ۳۷۸ : بنای رصدگاه در بغداد با فرمان شرف الدوله، و وفات ابو سعید سجزی، و ابو بکر وراق، و حاکم کبیر نیشابوری از حفاظ حدیث  ۱.  ۳۷۹ : طغیان عیاران در بغداد، و وفات شرف الدوله، و ابو بکر زبیدی شیخ العربیه.  ۳۸۰ : ظهور خواقین ترک از نسل افراسیاب در سمرقند، و انقراض آل حمدان از موصل، و ظهور دولت بنی عقیل، و مردن ابو حیان توحیدی از مشاهیر عصر  ۲، [و سلطنت بهاء الدوله]  ۳.  ۳۸۱ : خلافت قادر بالله بعد از خلع بهاء الدوله، طایع را، و هرج و مرج در بغداد، و وفات سعد الدوله بن سیف الدوله، و جوهر قائد، و ابو بکر بن مهران.  ۳۸۲ : مقتولی ابو الحسن کوکبی وزیر بهاء الدوله برای ابطال ماتم عاشورا،  ۴ و وفات ابو احمد عسکر صاحب «الامثال».  ۳۸۳ : احضار شخصی از یأجوج و مأجوج به مجلس خلیفه، و انهزام عسکر نوح سامانی از بغراخان در جنگ اسبیجاب  ۵.  ۳۸۴ : تقاعد حجاج عراق و شام از حج، و وفات ابو اسحاق صابی، و ابو الحسن رمانی نحوی، و ابو عبید الله مرزبانی، و انهزام ابو علی سیمجور از سبکتکین محمود در جنگ هرات.  ۳۸۵ : وفات اسماعیل بن عباد الشهیر به «صاحب» وزیر فاضل مؤید الدوله،  ۶ [و امام ابو الحسن علی دار قطنی، و ابو حفص ابن شاهین از کبار حفاظ، و ابو الحسن ابن سکره از شعراء، و ابو بکر اودنی شیخ شافعیه].  ۷   ۳۸۶ : وفات ابن بطه امام حنابله، و ابو طالب مکی صاحب القوت، و ظهور دولت آل فریغون از خوارزمیان در خوارزم  ۸، ۳۸۷ : وفات فخر الدوله علی بن بویه، و ابن سمعون الواعظ، و نوح بن منصور سامانی، و حکومت منصور بن نوح، و ظهور دولت سبکتکینیه در خراسان و غزنه.  ۳۸۸ : وفات امام ابو سلیمان خطابی صاحب المعالم، و ابو بکر ادفوی المفسر.  ۳۸۹ : طغیان شیعه در اهتمام به عزای امام حسین علیه السّلام در عاشورا،  ۱ و احداث یوم غار هجرت، [و وفات ابن غلبون مقری]،  ۲ و انقطاع خطبهٔ آل سامان به استیلای سلطان محمود بر جمیع بلاد روم، [و مردن منصور سامانی و حکومت برادر او عبد الملک].  ۳   ۳۹۰ : وفات قاضی ابو الفرج معافا النهروانی، و انقراض آل سامان از خراسان و ماوراء النهر، [و سلطنت محمود سبکتکین و ظهور دولت الغزنویه].  ۴   ۳۹۱ : وفات ابن حجاج از مشاهیر شعراء.  ۳۹۲ : ظهور دولت بنی مروان در دیار بکر، و مردن عثمان بن جنی شیخ عربیت.  ۳۹۳ : وفات ابو اسحاق طبری، و اسماعیل بن حماد جوهری صاحب اللغة، و انتزاع سلطان محمود مملکت سجستان را از خلف بن احمد، و وفات امام ابو اللیث سمرقندی از کبار فقهای حنفیه.  ۳۹۴ : ابتدای دولت کاکویه از فروع بنی بویه در یزد و اصفهان.  ۳۹۵ : وفات احمد بن فارس لغوی، و ابو عبد الله بن منده از حفاظ اصفهان.  ۳۹۶ : انقراض نسل ملوک بلغار و تغلب اعیان اروام در بلاد ایشان، و وفات ابو العباس احمد یسوی از مشایخ صوفیه.  ۳۹۷ : خروج ابو رکوه در رقه  ۵ و مقتولی او در حضور حاکم بامر الله، و انهزام ایلوک خان از سلطان محمود در جنگ بلخ، [و نزول برف عظیم در بغداد]،  ۶ و وفات ابو الفرج ببغا شاعر مشهور.  ۳۹۸ : غلبه اهل سنت در جنگ بغداد بر شیعه، و زلزلهٔ عظیمه در دینور، و هدم کردن حاکم بامر الله کنیسهٔ قمامه را، و وفات بدیع الزمان همدانی، و احمد بن لال، و ابو نصر احمد کلابادی از حفاظ.  ۳۹۹ : رجوع قافلهٔ عراق از طریق حج، و هلاکی قافلهٔ بصره در بریه، و وفات ابو العباس بصیر نحوی، و ابو العباس نامی از شعراء، و خلف بن احمد صفاری از ملوک، [و ابو الرقعمق احمد انطاکی از مشاهیر شعراء].  ۱   ۴۰۰ : بنای جامع الحاکم بامر الله در مصر، و وفات ابو مسعود دمشقی، و ابو نعیم اسفرائینی از حفاظ، و ظهور افاعیل عجیبهٔ حاکم بامر الله. 1wigteonfgda24f640qnc8gw43t762i 0 31592 300848 73817 2026-09-29T19:38:22Z Hanooz 17889 300848 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ خامسه از تاریخ هجرت نبوی صلّی اللّه علیه و آله ۴۰۱: وصول دعوت حاکم بامر الله به عراق، و وفات ابو عبید احمد هروی از مشایخ لغت.  ۴۰۲ : ثبوت تزویر نسب فاطمیون مصر در محکمهٔ بغداد، و وفات ابن جمیع صاحب المعجم، و ابن لبان حسین مصری از فقهای عراق.  ۱   ۴۰۳ : استیصال کردن فلیتهٔ خفاجی، قافلهٔ حجاج عراق را، و وفات بهاء الدوله از آل بویه، و ابو عبد الله حکیمی از کبار شافعیه، و ابو الولید بن قرطبی مورخ اندلس، و یوسف رفادی از شعراء، و مقتولی شمس المعالی قابوس از بنی زیار.  ۴۰۴ : وفات امام ابو الطیب سهل صعلوکی، و امام ابو الفرج نهروانی مقری بغداد،  ۲ و ابن گچ دینوری شیخ شافعیه.  ۴۰۵ : ممنوع شدن زنان مصر از خروج به حکم حاکم بامر الله، و وفات بکر بن شادان واعظ بغداد، و ابن اکفانی، و ابن نباته از شعرای بغداد، و ابو عبد الله حاکم نیشابوری، و متابعت بوسنه و بلغار به واسلیوس قیصر روم، و هلاکی هلال از آل حسنویه بعد از انهزام در جنگ بدر.  ۴۰۶ : وفات ابو حامد اسفرایینی شیخ شافعیه در عراق، و ابو علی دقاق از کبار مشایخ، و ابن فورک، و شریف رضی الموسوی از اعیان بغداد، و انهزام حماد در جنگ بادیس ملک افریقیه، و انقراض آل فریغون در خوارزم، و انهزام سلیمان مروانی از علی بن حمود در جنگ قرطبه.  ۴۰۷ : انهزام شیعهٔ واسط از جنگ اهل سنت، و انهدام قبهٔ صخرة الله در قدس شریف، و وفات ابو بکر شیرازی از حفاظ  ۱، و ابو الحسن محاملی از کبار شافعیه، و فخر الملک از وزراء مؤلف «فخری» در جبر و مقابله  ۲، و ظهور دولت بنی حمود العلوی در اندلس، و بنی اسد در حله.  ۴۰۸ : فتنهٔ عظیمه ما بین شیعیان و سنیان در بغداد در روز عاشورا، و وفات ابو الفضل جرجانی شیخ القراء، و انهزام حماد بن یوسف در جنگ معز ملک افریقیه، و انقراض دولت بنی زیاد در یمن  ۴۰۹ : وفات حافظ عبد الغنی بن سعید ازدی.  ۳   ۴۱۰ : انهزام خاقان ترک در جنگ سلطان محمود، و جنگ سلطان محمود در بلاد هند، و مردن مردویهٔ اصفهانی، و ابن بابک شاعر مشهور.  ۴۱۱ : غلای مفرط در بغداد، و وفات حاکم بامر الله منصور فاطمی از اشقیای ملوک،  ۴ و امیر کلام فردوسی طوسی.  ۴۱۲ : وفات ابو سعد مالینی طاوس الفقراء، و غنجار بخاری از شیوخ حدیث، و ابو عبد الرحمن سلمی از مشایخ صوفیه، و صریع الدلاء از شعرا، و ظهور دولت آل نجاح در یمن.  ۴۱۳ : مقتولی بعض اشقیاء برای ضرب حجر الاسود در حرم کعبه، و وفات سلطان الدوله در شیراز، و ابن بواب، و ابو الفضل جارودی.  ۵   ۴۱۴ : استیلای سلطان محمود بر بعض قلاع هند، و وفات ابن جهضم  ۶ همدانی از کبار مشایخ در حرم مکه، و ظهور دولت بنی مرداس در حلب.  ۴۱۵ : وفات قاضی عبد الجبار معتزلی همدانی از کبار معتزله، و محمد بن سفیان مقری قیروان صاحب الهادی.  ۷   ۴۱۶ : وفات شرف الدوله، و ابو الحسن تهامی از کبار شعراء.  ۴۱۷ : طغیان عیاران در بغداد، و وفات ابو العلاء صاعد نزیل اندلس،  ۱ و ابو بکر قفال شیخ شافعیه، و ابو الحسن حمامی مقری عراق.  ۴۱۸ : فتح سومنات هند به دست سلطان محمود، و وفات ابو اسحاق اسفرایینی استاد مشایخ، [و ابو القاسم اکافی از حفاظ]،  ۲ و وقوع برد عظیم در جمیع بلاد عراق و انجماد میاه.  ۴۱۹ : وفات عبد المحسن صوری  ۳ از شعراء، و ابن فخار شیخ مالکیه در قرطبه، و انقراض طبقهٔ اولی از ملوک باوند در طبرستان، و استیلای سلطان محمود بر شهر ری و منکوبی مجد الدوله.  ۴۲۰ : هبوب بادهای تند و وقوع سرمای عظیم در عراق، و وعظ قادر بالله خلیفه از تألیف خود و مقهوری رفضه، و وفات علی ربعی از نحات، و امیر مختار مسبحی حرانی، و مقتولی اسد الدوله صالح  ۴ در جنگ انوشتکین در اقحوانه.  ۴۲۱ : قتال اهل سنت با شیعه برای ماتم عاشورا در بغداد، و انهزام کفار در جنگ شام، و وفات ابن دراج احمد قسطل از شعراء، و سلطان محمود غزنوی، و ابو علی احمد بن محمد مرزوقی شاعر حماسه.  ۴۲۲ : حروب فریقین سنیان و شیعیان در بغداد و تفوق سنیان، و خلافت القائم بامر الله بعد از وفات القادر بالله، و انقراض دولت بنی امیه در اندلس.  ۴۲۳ : استیلای مسعود بر اصفهان و قتل‌عام سکان آن بلده.  ۴۲۴ : طغیان حرامیان  ۵ در بغداد، و وفات ابو بکر اردستانی، و شیخ ابو اسحاق کازرونی.  ۴۲۵ : وفات ابو بکر احمد برقانی  ۶ از حفاظ، و احمد عقیلی حلبی صاحب الخلاف.  ۴۲۶ : غزوهٔ مسعود به بلاد هند و غانم شدن عسکر او، و وفات ابن شهید شاعر اندلس.  ۴۲۷ : وفات یافتن امام ثعلبی المفسر، و ابو القاسم حمزة بن یوسف سهمی، و ابو الفضل فلکی، و ظاهر لدین الله فاطمی، و محصوری اکحل ملک صقلیه در خالصه.  ۴۲۸ : وفات ابو بکر بن منجویهٔ  ۱ اصفهانی محدث نیشابور، و امام احمد قدوری از کبار حنفیه، و شیخ الرئیس ابو علی حسین بن عبد الله بن سینا، و ابن باکویهٔ شیرازی،  ۲ و مهیار دیلمی از شعراء، و غلای مفرط در جملهٔ بغداد، و استیلای طغرل بر نیشابور.  ۴۲۹ : وفات ابو عمر  ۳ احمد طلمنکی مقری اندلس، و ظهور دولت بنی صلیح در یمن، و مقتولی شهاب الدوله  ۴ (شبل الدوله) از بنی مرداس در جنگ انوشتکین،  ۴۳۰ : استیلای آل سلجوق بر خراسان، و وفات ابو نعیم اصفهانی از حفاظ، و قاضی ابو زید دبوسی از کبار حنفیه، و امام ابو منصور ثعالبی شیخ ادب، و شیخ ابو الفتح بستی از شعرای نامدار.  ۴۳۱ : وفات ابو القاسم حسن بن احمد عنصری از مشاهیر شعرای فرس.  ۴۳۲ : وفات ابو العباس مستغفری از شیوخ حدیث، و زلزلهٔ عظیمه در تبریز و افریقیه، و ظهور دولت سلجوقیه در خراسان، و انهزام سلطان مسعود غزنوی از سلاجقه در جنگ بریهٔ خراسان.  ۴۳۳ : وفات قاضی محمد بن عباد صاحب اشبیلیه، و انهزام مسعود غزنوی از انوشتکین در جنگ دامغان، و پادشاهی محمد بن محمود غزنوی الاعمی و مقتولی مسعود، و ظهور دولت سلجوقیه در کرمان.  ۴۳۴ : زلزلهٔ عظیمه در تبریز و تلف شدن نفوس بسیار در زیر جدران، و پادشاهی مودود بعد از جنگ با محمد و قتل او و اولادش و انوشکتین، و استیلای طغرل سلجوقی بر طبرستان و جرجان.  ۴۳۵ : استیلای طغرل بر شهر ری و قتل‌عام آن بلده، و خطبهٔ ابو کالیجار در بغداد، و وفات جهور امیر قرطبه، و مسلمان شدن پنج هزار خرگاه از اتراک، و انهزام معز پسر بادیس از عرب در جنگ افریقیه، و ظهور ملوک طوایف در اندلس.  ۴۳۶ : وفات عبد الله صیرفی شیخ حنفیه در بغداد، و تمام بن غالب لغوی، و وفات نمودن شریف مرتضی بغدادی، و ابو الحسین بصری از کبار معتزله.  ۴۳۷ : وفات مکی بن ابی طالب شیخ اندلس، و ابو نصر منازی از شعراء.  ۴۳۸ : استیلای طغرل بر اصفهان، و وفات ابو محمد جوینی شیخ شافعیه.  ۴۳۹ : غلای عظیم در عراق، و وفات ابو الحسین عبد الرحمن قدوری صاحب «تکلمه» و «تجرید».  ۱   ۴۴۰ : وفات ابو کالیجار عز الملوک مرزبان دیلمی، و اتمام بنای سور شیراز به حکم عز الملوک مذکور، و اتمام بنای سور شیراز به حکم عز الملوک مذکور، و وفات ابو سعید بن ابو الخیر از کبار مشایخ.  ۴۴۱ : قتال فریقین برای ماتم عاشورا در بغداد، و وفات ابو القاسم افلیلی وزیر اندلس، و سلطان مودود غزنوی، [و حکومت مسعود پسرش].  ۲   ۴۴۲ : وفات ملک العزیز بویهی، و ابو القاسم عمر غانینی از نحات، و طلوع نجم ذو ذوابه.  ۴۴۳ : قتال سنیان و روافض در بغداد و غلبهٔ اهل سنت، و گرفتن طغرل اصفهان را بعد از محاصرهٔ یک ساله، و وقعهٔ عظیمه در میان اهل مصر و بادیس، و مخذولی مغاربه، و پادشاهی عبد الرشید در غزنه بعد از فرار علی بن مسعود.  ۴۴۴ : خرابی کرخ بعد از خذلان شیعه، و عقد مجلس عظیم در بغداد به جهت نسب فاطمیه، و انتشار عسکر غز در نواحی عراق با نهب و غارت، و وفات ابو نصر سجزی، و ابو عمرو دانی از شیوخ حدیث و قراء، و انقراض دولت بنی کلب در صقلیه.  ۴۴۵ : وصول طایفهٔ سلجوقیه به حلوان، و وفات ابو سعید تمان از حفاظ حدیث.  ۴۴۶ : حروب عظیمه در میان بنی بادیس و عرب مصر در افریقیه، و وفات ابو علی اهوازی مقری شام، و ابو العباس احمد ناطفی از کبار حنفیه.  ۴۴۷ : استیلای طغرل بر عراق به استدعای خلیفه برای دفع فتنهٔ بساسیری، و وفات ابو الفتح سلیم بن ایوب رازی مفسر، و انقراض دولت آل بویه در عراق و فارس.  ۴۴۸ : استیلای طغرل بر عراق بار دیگر به استدعای خلیفه و عقد مصاهرت در میان طغرل و قائم، و قحط عظیم و وبای مفرط در مصر، و تموج بحر فتن در عراق، و وفات امام شمس الائمهٔ عبد العزیز بن احمد الحلوانی، و امام عبد العال فارسی، و ظهور دولت ملثمین در مغرب، و ملوک شبانکاره در فارس.  ۴۴۹ : وبای مفرط در ماوراء النهر، و وفات ابو العلای معری از کبار شعراء، و شیخ الاسلام ابو عثمان اسماعیل صابونی، و ابن بطال شیخ قرطبه، و ظهور دولت بنی طغتکین در شام، و انقراض دولت آل حمود در اندلس، و وفات ایاز وزیر سلطان محمود.  ۴۵۰ : توجه طغرل به جانب ری، و شوکت شیعه در بغداد به توجه بساسیری در اشاعت شعار شیعیان در آن بلاد، و سکه و خطبه به نام مستنصر فاطمی در بغداد زدن، و وفات ابو الطیب طبری، و ابن شیطا مقری عراق، و ابو منصور سمعانی، و فرخزاد غزنوی.  ۴۵۱ : رجوع طغرل به بغداد، و مقتولی بساسیری بعد از فرار و پریشانی اتباع او، و مصالحهٔ ابراهیم غزنوی با چغری بک سلجوقی برادر طغرل.  ۴۵۲ : انهزام لشکر مصر از محمود کلابی  ۱ در جنگ حلب، و استیلا یافتن محمود بر ایشان و بر حلب، و وفات ابن موازین (؟) شاعر حلب.  ۴۵۳ : غلای مفرط در مصر و پریشانی ناس، و وفات نصر الدوله صاحب دیاربکر، و علی بن رضوان فیلسوف مصر، و ابراهیم حصری شاعر قیروان، و افتقار  ۱ مستنصر.  ۴۵۴ : طغیان دجله و غرقه شدن بغداد، و وفات امام ابو عبد الله قضاعی، و معز بن بادیس ملک افریقیه.  ۴۵۵ : سلطنت الب ارسلان بعد از وفات طغرل بیک، و انهزام شاه غازی در جنگ غزان، و وفات ابو طاهر اسماعیل بن خلف مقری صاحب «العنوان» در قرائت.  ۴۵۶ : وزارت نظام الملک بعد از قتل عمید الملک، و ابطال سب اشعریه، و وفات ابو محمد ابن حزم ظاهری، و انهزام امیر قتلمش در جنگ الب ارسلان و مقتولی او در ری، و وفات ابن برهان نحوی.  ۴۵۷ : چیزی در این سنه واقع نشده.  ۴۵۸ : وفات امام بیهقی، و علی بن سیده از مشاهیر اهل لغت، و ابو عاصم عبادی شیخ شافعیه، و ابو یعلی بن فراء شیخ حنابله.  ۴۵۹ : بنای مدرسهٔ نظامیه در بغداد، و تدریس ابو اسحاق شیرازی.  ۴۶۰ : زلزله عظیمه در رمله.  ۴۶۱ : حریق عظیم در دمشق و زوال محاسن جامع بنی امیه، و وفات ابو القاسم حورانی شیخ شافعیه، و شیخ الاسلام ابو الحسن علی سغدی از کبار حنفیه.  ۴۶۲ : اشتداد قحط و غلا در مصر، و انقطاع خطبهٔ فاطمیه از حجاز، و استیلای ارمانوس قیصر بر بلاد شام، و وفات قاضی حسین مروزی (مروروذی) شیخ شافعیه.  ۴۶۳ : انهزام کفار روم از الب ارسلان در جنگ ملازگرد و اسیری ارمانوس قیصر، و استیلای اتسز از امرای الب ارسلان بر بلاد شام، و خطبهٔ عباسیان در حلب. و وفات ابو بکر خطیب بغدادی حافظ مشرق، و ابن عبد البر قرطبی حافظ مغرب، و ابن زیدون شاعر اندلس.  ۴۶۴ : وفات معتضد عبادی صاحب اشبیلیه، و ابو القاسم بن جباره صاحب «الکامل»، و ابتدای دولت دانشمندیان در روم.  ۴۶۵ : سلطنت ملکشاه بعد از مقتولی پدرش الب ارسلان و غالب شدن او بر قاورد در جنگ همدان، و انهزام اهل مصر از غلامان اتراک مستنصر، و قحط مفرط در آن اقلیم، و وفات امام قشیری.  ۴۶۶ : غرق شدن بغداد از طغیان دجله، و وفات ابو بکر خیاط مقری عراق، و استیلای شهریار بن قارن بر طبرستان، و ابتدای طبقهٔ ثانیهٔ باوندیه.  ۴۶۷ : ابتدای تاریخ جلالی،  ۱ و دخول بدر جمالی به مصر برای تأیید مستنصر، و پریشانی ارباب تغلب بعد از جنگ مدید، و خطبهٔ مستنصر در حجاز، و خلافت مقتدی بالله بعد از وفات قائم بامر الله، و ابو الحسن باخرزی از ادبای خراسان.  ۴۶۸ : حصار دمشق به استیلای اتسز، و ابطال شعار شیعه و خطبهٔ عباسیان، و وفات ابو علی هراس مقری واسط، و امام واحدی المفسر.  ۴۶۹ : استیلای اتسز بر مصر، و فتنهٔ طایفهٔ اشعریه و حنبلیه در بغداد، و وفات حیان بن خلف مورخ اندلس، و ابن بابشاذ نحوی.  ۴۷۰ : فتنهٔ عظیمهٔ اشعریه و حنبلیه در بغداد، و وفات امام ابن مندهٔ اصفهانی از حفاظ  ۲، و انقراض دولت بنی زیار در طبرستان.  ۴۷۱ : استیلای تتش سلجوقی بر حلب و شام و ابتدای دولت آل سلجوق در آن دیار، و وفات امام عبد القاهر بن عبد الرحمن جرجانی.  ۴۷۲ : انقراض دولت بنی مرداس در حلب، و استیلای سلطان شاه سلجوقی بر کرمان.  ۴۷۳ : وفات ابن حیوس شاعر شام.  ۴۷۴ : فتح طرسوس از روم به دست تتش، و وفات ابو الولید باجی عالم اندلس، و ابو نصر احمد اقطع شارح قدوری  ۱، و انهزام تکش در جنگ ملکشاه و محصوری او در ترمد.  ۴۷۵ : وفات یوسف بن سلیمان شنت مری المعروف بالاعلم از نحات.  ۴۷۶ : وفات شیخ ابو اسحاق ابراهیم شیرازی از کبار شافعیه، و ابو عبد الله رعینی مقری اندلس. و رفتن ملکشاه به قتال قیصر روم و اسیر شدن او در صید، و تخلیص کردن نظام الملک به حسن تدبیر، و انهزام کفار در جنگ او و اسیر شدن قیصر.  ۴۷۷ : فتح انطاکیه به دست سلیمان بن قتلمش بعد از گرفتن کفار صد و بیست سال، و وفات ابو نصر صباغ، و ابو علی فارمدی شیخ خراسان، و محمد بن عمار شاعر اندلس، و ظهور دولت بنی ارتق در ماردین، و آل سلجوق در روم، و انقراض ملوک طوایف در اندلس.  ۴۷۸ : استرداد اذفونش قرال اسپانیه حصار طلیطله را بعد از محاصرهٔ هفت سال، و جنگ شیعه و سنیان در بغداد، و وفات ابو سعد متولی شیخ شافعیه، و ابو معشر طبری مقری مکه، و امام الحرمین ابو المعالی، و قاضی ابو عبد الله دامغانی،  ۲ و انقراض بنی مروان در دیار بکر.  ۴۷۹ : مقتولی سلیمان سلجوقی در جنگ تتش در حلب، و انهزام کفار اسپانیه از معتمد بن یوسف سر عسکر اسلام در جنگ زلاقه از نواحی بطلیوس، و تمکن ملثمین در اندلس، و اعادهٔ خطبهٔ عباسیان در حرمین، و وفات ابو [الحسن]علی مجاشعی.  ۴۸۰ : ظهور دولت بنی آق سنقر اتابک در موصل.  ۴۸۱ : وفات شیخ الاسلام عبد الله انصاری پیر هرات، و حکیم ناصر خسرو استاد شعراء و زبدهٔ حکماء.  ۴۸۲ : استیلای ملکشاه بر سمرقند و بخارا بعد از قتال و حصار و اطاعت ملک کاشغر، و استیلای حسن صباح بر قلعهٔ الموت در نواحی قزوین، و وفات فخر الاسلام علی بن محمد بزدوی از کبار حنفیه.  ۴۸۳ : شوکت سنیان و ذلت شیعه در بغداد بعد از فتنهٔ عظیمه ما بین ایشان، و وفات ابو بکر خواهر زادهٔ شیخ حنیفه، و عاصم [بن الحسن]بن محمد عاصمی از شعراء، و ظهور دولت ملاحدهٔ اسماعیلیه در قهستان.  ۴۸۴ : استیلای یوسف بن تاشفین بر جمیع اندلس، و استرداد فرنگ، جزیرهٔ مسنه را، و وفات معتصم بن صمادح ملک المریه در محاصره، و انقراض صلیحیه در یمن،  ۱ و خرابی سور انطاکیه و شام از زلزله.  ۴۸۵ : مقتولی نظام الملک وزیر، و انهزام اسپانیه از مسلمانان در جنگ جیّان، و تلاشی حجاج عراق از بنی خفاجه، و احتراق بغداد، و وفات ملکشاه بن الب ارسلان.  ۴۸۶ : انهزام عساکر ابراهیم عقیلی ملک موصل از تتش در جنگ مضیع و مقتولی ابراهیم، و غلبهٔ برکیارق بر تتش، و تقاعد حجاج عراق و پریشانی حجاج شام.  ۴۸۷ : انهزام آق سنقر سر عسکر حلب در جنگ تتش و مقتولی او، و استیلای برکیارق بر بغداد با خطبه، و خلافت مستظهر بالله عباسی بعد از موت مقتدی، و وفات امیر ابو نصر ابن ماکولا، و المستنصر فاطمی.  ۴۸۸ : مقتولی احمد خان صاحب سمرقند به تهمت زندقه،  ۲ و انهزام تتش از برکیارق در جنگ ری و مقتولی او، و وفات ابن خیرون، و محمد عمیدی از حفاظ، و محمد بن عباد ملک اندلس.  ۴۸۹ : گرفتن کربوقا حصار موصل را بعد از محاصرهٔ مدید، و وفات امام ابو المظفر منصور سمعانی، و اقتران سبعهٔ سیاره غیر از زحل در حوت، و حکم منجمین به طوفان، و غرق حجاج به سیل.  ۱   ۴۹۰ : انهزام دقاق از رضوان برادر خود، و استیلای فرنگ بر حصار انطاکیه، و ظهور دولت خوارزمیان در ماوراء النهر، و انهزام قیصر روم در جنگ قلیج ارسلان، و وفات نصر مقدسی شیخ شافعیه.  ۴۹۱ : گرفتن افرنج حصار انطاکیه و معره  ۲ و کفر طاب را، و فرار باغی سیان از انطاکیه، و انتشار کفار در آن دیار با سیف و تغلب.  ۴۹۲ : نقل مصحف عثمان از طبریه به جامع دمشق، و گرفتن فرنگ، بلدهٔ قدس را بعد از حصار نمودن در شعبان و مقتولی اهل اسلام آن دیار، و طغیان باطنیه در اصفهان، و وفات سلطان ابراهیم غزنوی از کبار ملوک، و انهزام دولتشاه والی بلخ در جنگ سنجر.  ۴۹۳ : انهزام برکیارق از برادر خود محمد در جنگ همدان، و جنگ او دوم بار با سنجر در خراسان و گریختن هر دو طایفه، و گریختن افرنج از لشکر دانشمندلو در جنگ ملطیه  ۳، و وفات امام ابو الیسر محمد بزدوی برادر فخر الاسلام.  ۴۹۴ : شوکت باطنیه در عراق، و انهزام محمد در جنگ برکیارق، و استرداد فرنگ بلاد رها و سروج و قیساریه را با سیف، و انهزام کفار در جنگ قلیج ارسلان.  ۴۹۵ : جنگ مکرر در میان محمد و برکیارق و انهزام محمد در دفعهٔ رابعه در ری، و غلبهٔ سنجر بر قدرخان در جنگ ترمد و اسیر شدن قدرخان، و وفات مستعلی فاطمی، و انقراض دولت بنی عقیل در موصل به موت علی بن مسلم. و بنای شهر حله در شط فرات به مباشرت ابو کلیل منصور اسدی.  ۴۹۶ : جنگ خامس در میان اخوین و انهزام محمد، و استیلای دقاق بر رحبه، و وفات ابن سوار مقری عراق، و انهزام عسکر دانشمندلو در جنگ قلیج ارسلان.  ۴۹۷ : مصالحهٔ برادران با شرط استقرار محمد در عراق و حکومت برکیارق بر بلاد خراسان و فارس و جزیره و حرمین، و گرفتن فرنگ حصار عکه را، و انهزام کفار از سقمان ارتقی در جنگ حران، و وفات شمس الملوک دقاق، و انهزام قیصر در جنگ قلیج ارسلان.  ۴۹۸ : وفات برکیارق و استقرار محمد به جای او، و انهزام رضوان در جنگ فرنگ، و وفات سقمان از بنی ارتق، و قتال فرنگ با اهل عسقلان.  ۴۹۹ : گرفتن فرنگ حصار رفنیه را و مقهوری ایشان از طغتکین، و ظهور دولت بنی طغتکین در شام.  ۵۰۰ : ظفر محمد ملکشاه بر حصار باطنیه در اصفهان، و وفات ابو المظفر خوافی شیخ شافعیه، و یوسف بن تاشفین سلطان اندلس، و انقراض اکراد آل حسنویه در دینور و شهر زور. ggfin9fdok1sq3f19jcd97dv8qtmh3s 0 31593 300849 73818 2026-09-29T19:38:25Z Hanooz 17889 300849 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ سادسه از هجرت نبوی صلّی اللّه علیه و آله ۵۰۱: مقتولی سیف الدوله صدقه امیر عرب در جنگ سلطان محمد سلجوقی، و وفات تمیم بن معز صاحب قیروان،  ۵۰۲ : استیلای چاولی بر موصل، و انهزام قلیج ارسلان ملک قرمان در جنگ چاولی و غرقه شدن او در خابور دجله، و وفات ابو المحاسن رویانی  ۱ شیخ شافعیه، و ابو زکریا یحیی المعروف به خطیب تبریزی.  ۵۰۳ : گرفتن فرنگ قلعهٔ طرابلس را بعد از محاصرهٔ هفت سال، و جنگ و استیلای کفار بر حصار بانیاس و طرسوس و حصن اکراد.  ۵۰۴ : گرفتن فرنگ حصار بیروت را با سیف، و قلعهٔ صیدا را به امان، و استغاثهٔ اسلامیان از ملوک جهان.  ۵۰۵ : وصول عسکر عراق به شیزر  ۲، و پریشانی ایشان بعد از تفرق کلمه، و فوت سر عسکر، و انهزام اسپانیه در جنگ عظیم بر تاشفین، و وفات امام ابو حامد محمد غزالی، و بنای سور مشهد خراسان به مباشرت امیر علی کاکویه.  ۵۰۶ : وفات امام ابو بکر محمد شاشی از کبار شافعیه.  ۳   ۵۰۷ : گرفتاری بغدوین حاکم قدس بعد از انهزام فرنگ در جنگ عظیم طبریه،  ۴ و وفات رضوان ملک حلب، و مودود ملک موصل  ۵، و محمد بن طاهر مقدسی از حفاظ، و ابو المظفر محمد ابیوردی از شعراء، و ابو المعین نسفی از کبار حنفیه.  ۵۰۸ : استیلای لشکر سلجوقی بر حماه و کفر طاب، و وفات علاء الدوله مسعود غزنوی، و استیلای سنجر بر غزنه، و انهزام آق سنقر در جنگ [ایل]غازی در ارتقیه، و انهزام محمود شبانکاری در جنگ چاولی.  ۵۰۹ : استنصار برسق سر عسکر سلطان محمد برای انتقام از طغتکین امیر شام و خذلان طاغیان، و وفات ابو شجاع دیلمی از حفاظ، و شریف بن الهباریه از شعراء، و یحیی البادیسی ملک افریقیه، و پادشاهی سلطان الدوله در غزنه بعد از قتل برادرش شیرزاد.  ۵۱۰ : انهزام فرنگ در جنگ طغتکین، و وفات ابو بکر سمعانی از حفاظ، و انهزام سلطان الدوله در جنگ برادرش بهرامشاه به امداد سنجر سلجوقی، و انهزام محمود شبانکاری از رکن الدین چاولی.  ۵۱۱ : خرابی سنجار از سیل عظیم، و وفات سلطان محمد سلجوقی، و یحیی بن مندهٔ اصفهانی المورخ، و انقراض آل سلجوق در شام، و انهزام ارسلان شاه غزنوی در جنگ سنجر در شاهاباد [ شاه آباد؟]غزنین.  ۵۱۲ : خلافت مسترشد بعد از موت مستظهر، و مقتولی سلطان الدوله ارسلان شاه به دست برادرش بهرام شاه غزنوی.  ۵۱۳ : قتال سنجر و محمود بن سلطان محمد در خراسان، و انهزام فرنگ در جنگ طغتکین و ایل غازی در نواحی حلب، و ظهور قبر ابراهیم خلیل‌الله و اسحاق و یعقوب علیهم السّلام در مغارهٔ مشهوره.  ۵۱۴ : استیلای کفار گرج و خزر بر حصار تفلیس بعد از انکسار دبیس و ایل غازی سر عسکر اسلام. و انهزام مسعود از محمود برادر خود در جنگ اسدآباد و مقتولی طغرائی وزیر مسعود، و وفات ابن سکره از حفاظ، و ظهور دولت موحدین در مغرب.  ۵۱۵ : احتراق دار السلطنهٔ بغداد، و وفات امیر جیوش شهنشاه وزیر مصر،  ۱ و ابن قطاع صقلی شیخ اللغة، و انهدام بعضی از رکن یمانی از کعبهٔ مکرمه.  ۵۱۶ : وفات ایل غازی از ارتقیه، و امام محیی السنه حسین بغوی،  ۲ و ابو القاسم ابن الفحام، و ابو محمد قاسم حریری صاحب «المقامات».  ۵۱۷ : انهزام دبیس از مسترشد خلیفه در جنگ بغداد، و استرداد تمرتاش ارتقی، حصار خرتپرت را از فرنگ،  ۱ و انهزام عسکر عبد المؤمن در جنگ زبیر بن علی، [و وفات ابن خیاط از شعراء].  ۲   ۵۱۸ : انهزام فرنگ در جنگ آق سنقر بعد از گرفتن حصار صور به امان، و وفات حسن بن صباح رئیس اسماعیلیه در الموت، و ابو الفتح احمد بن برهان از کبار شافعیه، و امام ابو الفضل احمد میدانی صاحب «الامثال»، و احمد بن خازن بغدادی.  ۵۱۹ : مقهوری دبیس در دست سنجر.  ۵۲۰ : خطبه خواندن مسترشد در عید، و وفات شیخ احمد غزالی برادر ابو حامد محمد غزالی، و آق سنقر برسقی ملک موصل، و ابو الولید ابن رشد  ۳ قاضی قرطبه، و ابو بکر طرطوشی نزیل اسکندریه، و انهزام طغتکین از فرنگ در جنگ مرج الصفر.  ۴   ۵۲۱ : مصالحهٔ محمود خلیفه بعد از قتل و نهب دار الخلافة، و مقتولی جمع کثیر از باطنیه به دست سنجر، و وفات ابو العز قلانسی مقری عراق، و ابو محمد عبد الله بن السید بطلیوسی از نحات.  ۵۲۲ : استیلا یافتن عماد الدین زنگی بر حلب، و وفات طغتکین.  ۵۲۳ : استیلای دبیس بر حله، و زنگی بر حماه و حمص، و مقتولی شش هزار اشرار در دمشق به تهمت عقیدهٔ اسماعیلیه، و استیلای فرنگ بر دمشق و رجوع ایشان به هجوم عسکر عرب و ترکمان.  ۵۲۴ : انهزام فرنگ در جنگ زنگی ملک حلب، و گرفتن سلطان محمود حصار الموت  ۵ را، و ظهور عقارب طیاره در بغداد، و وفات ابراهیم غزی از شعراء، و محمد بن تومرت بربری، و بارع دباس از ادبا، و استیلای سنجر بر سمرقند.  ۵۲۵ : وفات حماد دباس از مشایخ صوفیه، و ابو العلاء زهر طبیب اندلسی، و عین القضاة همدانی، و سلطان محمود سلجوقی، و مقتولی امیر ابراهیم، سردار ملثمین در جنگ عبد المؤمن.  ۵۲۶ : انهزام مسعود از سنجر در جنگ عظیم دینور، و انهزام رئیس زنگی در جنگ مسترشد خلیفهٔ بغداد، و وفات بوری ملک دمشق.  ۵۲۷ : انهزام فرنگ از لشکر حلب، و گرفتن شمس الملوک حصار بانیاس را، و گریختن طغرل بن محمد از داود سلجوقی در جنگ خراسان، و وفات اسعد میهنی.  ۵۲۸ : قوت خلیفهٔ بغداد و اطاعت ملوک، و وفات ابو الصلت اندلسی، و استیلای فرنگ بر جزیرهٔ جربه  ۱، و انهزام فرنگ در جنگ غازی از دانشمندلو، و وفات ابو جعفر احمد بن البادش از نحات.  ۵۲۹ : گرفتن زنگی حصار معره را از فرنگ، و انهزام عسکر خلیفه از مسعود در جنگ همدان، و اسیری مسترشد با خدم و حشم، و خلافت راشد بعد از مقتولی مسترشد با غدر باطنیه در مراغه، و وفات شمس الملوک دبیس اسدی، و عبد الغافر فارسی.  ۵۳۰ : استیلای مسعود بر بغداد، و خلافت متقی با شرط تجرد از آلات حرب بعد از خلع راشد، و وفات محمد بن حمویه از مشایخ، [و محمد بن الفضل فراوی فقیه حرم مکه].  ۲   ۵۳۱ : استظهار راشد به داود بن محمود سلجوقی و قتال او با مسعود در مراغه، و انهزام فرنگ از عسکر شام در جنگ طرابلس، و انهزام محمود خان حاکم سمرقند از گورخان در جنگ خجند، و مقتولی داود  ۳، و استیلای بوزابه بر فارس.  ۵۳۲ : مقتولی راشد بعد از شوکت کاذبه به دست باطنیه، و وفات ابو الحسن کرخی، و انوشروان بن خالد اصفهانی وزیر، [و خلافت مقتفی].  ۱   ۵۳۳ : زلزلهٔ عظیمه در حیره و هلاک نفوس کثیره، و انهزام اتسز خوارزمی در جنگ سنجر در هزار اسب، و وفات محمود بن بوری ملک دمشق، و پوشیدن بعض تجار، کعبهٔ معظمه را به ثیاب فاخره، و تغافل کردن ملوک از تدارک آن به مشغلهٔ تدافع خصوم.  ۵۳۴ : استیلای زنگی بر دمشق، و انهزام امیر تاشفین از عبد المؤمن در جنگ مغانه، و وفات ابو اسحاق صفار از ائمهٔ حنفیه.  ۵۳۵ : محاصره کردن زنگی دمشق را، و وفات ابو القاسم اصفهانی از حفاظ، و رزین بن معاویهٔ عبدری، و خواجه یوسف همدانی، و گرفتن عبد المؤمن حصار مراکش را بعد از محاصرهٔ یک سال. و وفات شیخ الاسلام علی اسبیجانی از کبار حنفیه.  ۵۳۶ : انهزام سنجر در جنگ عظیم گورخان و کفار اتراک در سمرقند،  ۲ و وفات ابن برجان افریقی،  ۳ و محمد بن علی مازری شارح «مسلم»، و شیخ الاسلام احمد جامی، و حسام الشهید عمر بن عبد العزیز بن مازه در سمرقند، و استیلای اتسز خوارزمی بر مرو.  ۵۳۷ : وفات ابو سعید میدانی صاحب «السامی»  ۴، و امام نجم الدین عمر بن محمد نسفی، و انقراض دولت کاکویه در فارس، و ظهور دولت اتابکان یزد از فروع آل بویه، و بنای قلعهٔ عمادیه به مباشرت عماد الدین زنگی ملک موصل.  ۵   ۵۳۸ : استیلای سنجر بر بلاد خوارزم، و وفات صاحب «کشاف» جارالله زمخشری.  ۵۳۹ : خسارت حجاج عراق در مکه، و وفات ابن خیرون مقری بغداد، و استرداد عماد زنگی حصار رها و سروج را از فرنگ، و استیلای عبد المؤمن بر وهران و تلمسان.  ۵۴۰ : وفات ابو منصور موهوب جوالیقی، و ظهور دولت اتابکان در آذربایجان، و وفات رکن الدین ابو الفضل کرمانی.  ۵۴۱ : شیوع رفض و الحاد در بغداد، و استیلای گرجیان بر آذربایجان، و استرداد نور الدین حصار قنیطره را از فرنگ، و وفات شیخ عبد القادر گیلانی از مشاهیر،  ۱ و حسین سبط خیاط مقری بغداد.  ۵۴۲ : وفات ابو نصر صباغ، و ابو السعادات ابن شجری، و گرفتن نور الدین محمود بعض قلاع را از فرنگ، و ظهور دولت آل سلغر در فارس و کرمان، و مقتولی بوزابه، و انهزام عسکر فارس و کرمان در جنگ مسعود سلجوقی، و وفات امام افتخار الدین طاهر بن احمد صاحب «خلاصه».  ۵۴۳ : انهزام فرنگ در جنگ دمشق، و خرابی سواد عراق از عسکر مسعود، و گرفتن کفار صقلیه حصار مهدیه را با حیله، و انقراض دولت بنی بادیس [ بنی زیری] در افریقیه، و وفات ابو اسحاق الغنوی از مشایخ صوفیه.  ۲   ۵۴۴ : انهزام فرنگ در جنگ نور الدین و اسیر شدن حاکم انطاکیه، و وفات ابو بکر احمد ارجانی از شعراء، و حافظ لدین الله، و قاضی عیاض بن موسی، و سیف الدین غازی ملک موصل، و انهزام جهانسوز از سنجر در جنگ غزنه.  ۵۴۵ : گرفتن عربان، قافلهٔ عراق را و تلف نفوس کثیره در بریه، و ظهور دولت اتابکان لر بزرگ در لرستان، و دولت غوریه در غزنه و خراسان.  ۵۴۶ : وفات قاضی ابو بکر ابن العربی از کبار محدثین،  ۱ و انهزام فرنگ در جنگ نور الدین، و استرداد بلاد از فرات تا به مرعش، و وفات شهاب الدین ادیب صابر از شعرای فرس.  ۵۴۷ : منخسف شدن بهرام شاه غزنوی با اولاد و اتباعش در جنگ ملتان، و وفات مسعود سلجوقی، و اوحد الدین انوری از شعرای فرس.  ۵۴۸ : خروج طایفهٔ غز یعنی ترکمان  ۲ در خراسان و اسیر شدن سنجر بعد از قتال و انهزام، و غارت نیشابور و بلخ، و گرفتن فرنگ حصار عسقلان را، و استیلای غیاث غوری بر هرات،  ۳ و وفات امام محمد شهرستانی، و ابن القیسرانی، و عین الزمان احمد بن منیر.  ۵۴۹ : انقراض دولت بنی طغتکین، و استیلای نور الدین بر دمشق، و غلبهٔ مقتفی بر عسکر محمد شاه در عراق،  ۴ و وفات ظافر عبیدی،  ۵ و ولادت چنگیز خان،  ۵۵۰ : وفات احمد بن معداقلیشی، و ابو الکرم شهر زوری قاری عراق، و مجلی بن جمیع قاضی مصر.  ۵۵۱ : پریشانی طایفهٔ اوغوز با موت علی سردار ایشان، و خلاص شدن سنجر از اسر، و آمدن سلیمان شاه به بغداد برای تقلید سلطنت، و ظهور دولت بنی حفص در تونس و افریقیه  ۱.  ۵۵۲ : خرابی جانب بغداد از عساکر محمد شاه سلجوقی، و قحط مفرط در خراسان به استیلای اوغوز،  ۲ و استرداد نور الدین حصار بانیاس و غزه را و انهزام فرنگ از او در جنگ صیدا،  ۳ * و وفات سلطان سنجر و شمس الملوک.  ۵۵۳ : جنگ خراسانیان با لشکر اوغوز، و استیلای محمد شاه بر خوزستان، و وفات ابو الوقت عبد الاول سجزی از حفاظ حدیث، و امام ظهیر بلخی، و انقراض دولت آل نجاح در یمن.  ۵۵۴ : گرفتن عبد المؤمن حصار مهدیه را از فرنگ، و استیلای اوغوز بر نیشابور، و فتنهٔ عظیمه در میان فقهای نیشابور و علویان،  ۴ و انهزام کفار در جنگ شام، و وفات محمد شاه سلجوقی، و ظهور دولت مهدیه در یمن.  ۵۵۵ : خلافت مستنجد بعد از فوت مقتفی، و وفات فائز فاطمی و خسرو شاه غزنوی، و استیلای سلیمان شاه بر همدان، و انقراض دولت غزنویه در خراسان، و ظهور دولت غوریه در خراسان، و ابتدای دولت ایوبیه در حمص.  ۵۵۶ : انهزام شاه غازی ملک طبرستان از لشکر غز،  ۵ و ظهور دولت سلدقیه ملوک ارزن الروم و انهزام امیر سلدق در جنگ گرجیان، و وفات امام ناصر الدین سمرقندی، و سلیمان شاه، و طلائع وزیر مصر.  ۵۵۷ : کسوف تام، و انهزام گرجیان از اهل اسلام در جنگ عظیم آذربیجان، و رجوع حجاج عراق از راه، و وفات عدی بن مسافر شیخ شام، و بنای حوالی روضهٔ مطهره از زیر زمین به مباشرت نور الدین.  ۵۵۸ : غلبهٔ فرنگ بر نور الدین در جنگ حصن الاکراد،  ۱ و انهزام آل دبیس از عسکر مستنجد، و وفات عبد المؤمن سلطان مغرب، و جمال الدین اصفهانی وزیر جواد، و انقراض دولت بنی اسد در حلب.  ۵۵۹ : انهزام فرنگ از نور الدین در جنگ حارم و اسیر شدن سر عسکر روم، و انهزام کفار در جنگ سلجوقیان روم، و رفتن نور الدین به مصر برای اخراج فرنگ از مصر، و وفات نصر بن خلف ملک سجستان.  ۵۶۰ : فتنه و تعصب مذهب  ۲ در اصفهان  ۳، و انهزام قلیج ارسلان در جنگ یاغی بسان از دانشمندیه، و وفات عون الدین وزیر مقتفی،  ۴ و امام تاج الدین عبد الغفور بن لقمان کردری از کبار حنفیه،  ۵ و حجة الافاضل علی بن محمد النحوی.  ۵۶۱ : شیوع مذهب تشیع در بغداد، و استیلای گرجیان بر آذربایجان، و استرداد نور الدین حصار قنیطره را از فرنگ، و وفات شیخ عبد القادر گیلانی از مشاهیر.  ۵۶۲ : دخول اسد الدین به مصر برای دفع فرنگ و انهزام شاور در جنگ او، و تمکن شاور در شحنگی مصر بعد از صلح، و وفات امام ابو سعید عبد الکریم بن محمد سمعانی از حفاظ.  ۵۶۳ : وفات ابو النجیب سهروردی از کبار مشایخ، و ابتدای دولت بنی ایوب در حمص.  ۵۶۴ : استیلای فرنگ بر غالب محلات مصر و رجوع آن قوم ابتر به قدوم اسد الدین با عسکر، و وزارت صلاح الدین بعد از مقتولی شاور، و وفات شیرکوه، و انقراض دولت دانشمندیه در روم.  ۵۶۵ : زلزلهٔ عظیمه در شام، و استیلای فرنگ بر دمیاط، و استیلای نور الدین بر سنجار.  ۵۶۶ : استیلای قوم خزر بر بعضی بلاد ارمنیه و مقتولی سی هزار مرد از مسلمانان، و خلافت مستضیء بعد از خلافت مستنجد.  ۱   ۵۶۷ : ابتدای دولت ایوبیه به سلطنت صلاح الدین، و انقراض دولت فاطمیه به موت عاضد، و ظهور دولت مؤیدیه در خراسان. و وفات ابو محمد خشاب نحوی.  ۵۶۸ : رفتن قراقوش به مغرب و استرداد حصار طرابلس را از فرنگ، و انهزام کفار روم در جنگ ابن لاون ارمنی، و استرداد نور الدین حصار بهسنی و مرعش را،  ۲ و وفات ملک النحاة حسن بغدادی، و محمد بن ظفر مکی از نحات.  ۵۶۹ : وفات ابو العلاء همدانی از حفاظ قرآن، و سعید بن دهان شیخ نحات، و عمارة بن علی فقیه یمن، و سلطان نور الدین شهید، و ابتدای دولت بنی ایوب در یمن،  ۳ و انقراض مهدیه در زبید،  ۴ و وفات حکیم سوزنی از شعراء.  ۵۷۰ : استیلای صلاح الدین بر ممالک شام، و وفات امام جمال الدین اسعد کرابیسی  ۵.  ۵۷۱ : انهزام غازی سیف الدین صاحب موصل از سلطان صلاح الدین در جنگ حلب، و وفات ابو القاسم ابن عساکر مورخ شام، [و ارسلان سلجوقی].  ۶   ۵۷۲ : بنای قلعة الجبل و سور کبیر مصر به اذن صلاح الدین، و انهزام عسکر اسپانیه  ۷ در جنگ صلاح الدین، و بنای شهر منصوره به مباشرت سیف الاسلام در برابر جند.  ۵۷۳ : انهزام عسکر اسلام از فرنگ در جنگ رمله، و وفات ارسلان شاه سلجوقی،  ۱ و رشید محمد بن محمد و طواط از مشاهیر کتاب، و ابو فراس علی عامری از کبار شعراء.  ۵۷۴ : انهزام فرنگ از فرخ نایب شام، و ضعف مذهب تشیع،  ۲ و وفات حیص بیص از شعرای عصر، و بنای سور عظیم و قلعهٔ جبل در قاهره.  ۵۷۵ : خلافت ناصر لدین الله بعد از موت مستضیء، و انهزام فرنگ از صلاح الدین، و انهزام عسکر قلیج ارسلان از عمر بن شهنشاه در جنگ حصن رعنان.  ۳   ۵۷۶ : رسیدن تقلید نامهٔ سلطنت صلاح الدین از ناصر خلیفه، و وفات امام ابو طاهر احمد سلفی از مشاهیر حفاظ، و ملک المعظم توران شاه، و سیف الدین غازی، و مجد الدین محمد المعروف به حکیم سنائی صاحب «حدیقه»،  ۴ و شیخ ابو محمد یوسف بن مؤید الشهیر به نظامی از شعرای فرس.  ۵   ۵۷۷ : وفات امام کمال الدین عبد الرحمن ابن انباری، و توجه پرنس افرنجی حاکم کرک به مدینهٔ منوره و انهزام او از فرخ شاه.  ۵۷۸ : پوشیدن ناصر خلیفه لباس فتوت از شیخ فتوت عبد الجبار، و وفات شیخ ابو العباس رفاعی، و خلف بن بشکوال.  ۵۷۹ : وفات ایلهٔ بغدادی، و استیلای صلاح الدین بر حصار آمد و حلب در صفر، و تبشیر قاضی مجیر الدین به فتح قدس شریف در رجب، و ابتدای دولت بنی ایوب در حلب.  ۵۸۰ : وفات یوسف بن عبد المؤمن ملک مغرب بعد از انهزام در جنگ شنترین  ۶، و پادشاهی منصور بن یعقوب و غالب شدن او بر ملثمین، و ابتدای دولت آل خورشید در لور کوچک،  ۱ و وفات نور الدین احمد صابونی از شیوخ حنفیه.  ۵۸۱ : فتنهٔ عظیمه در میان ترکمان و اکراد، و منع کردن سیف الاسلام قول حی علی خیر العمل را در اذان حرمین، و وفات عبد الحق اشبیلی از حفاظ، و ابو القاسم السهیلی، و عبد الله بن ابراهیم المفسر، و طغان شاه از مؤیدیه.  ۵۸۲ : قران سبعهٔ سیاره در میزان و حکم منجمین به خرابی عالم از طوفان ریح، و فتنهٔ عظیمه مابین شیعه و سنیان بغداد برای ماتم عاشورا، و ابتدای دولت بنی ایوب در حصن کیفا  ۲، و وفات ابن بری لغوی، و خاقانی از شعرای فرس.  ۵۸۳ : انهزام فرنگ در جنگ صلاح الدین و استرداد قدس و عکه و قلاع عدیدهٔ شام از کفار، و انقراض دولت آل سلجوق در کرمان، و انهزام ملثمین در جنگ یعقوب موحدی. و استیلای غیاث الدین محمد غوری بر بلاد هند.  ۵۸۴ : انهزام طغرل از عسکر خلیفه، و گرفتن ملک عادل قلعهٔ کرک را، و وفات ابن التعاویذی از شعراء، و ابن ملکون حضرمی از نحات، و محمد بن عبد الرحمان مسعودی شارح مقامات.  ۵۸۵ : هجوم فرنگ بر حصار عکا بعد از پریشانی در جنگ صلاح الدین و امتداد زمان محاصره تا به آخر سال، و خرابی حصن عسقلان در رمله با رای صلاح الدین، و وفات ابن ابی عصرون فقیه شام.  ۵۸۶ : کارزار سلطان صلاح الدین با فرنگ مدت یک سال، و ابتدای دولت ایوبیه در حماه، و گرفتن سلطان یعقوب حصار مثلب (؟) را از فرنگ، و انهزام سلطان شاه از غیاث الدین غوری در جنگ طالقان، و وفات زین المشایخ محمد بقالی  ۳، و شیخ عطار.  ۵۸۷ : گرفتن فرنگ حصار عکا را، و مقتولی شهاب الدین سهروردی فیلسوف. و وفات زین الدین احمد عتابی، و امام ابو بکر کاشانی صاحب «تحفه»  ۱ از کبار حنفیه، و احمد بن مودود چشتی از کبار مشایخ.  ۵۸۸ : انهزام هندیان در جنگ غیاث الدین غوری، و حروب عدیدهٔ اسلامیان با فرنگ و انهزام کفار در اکثر جنگها، و استرداد حصار یافا،  ۲ و احتراق کتب فروع در فاس  ۳ با رای سلطان یعقوب برای عمل به کتب احادیث، و وفات محمد بن اسماعیل القفال.  ۵۸۹ : مقتولی سلطان طغرل سلجوقی در جنگ تکش خوارزمی، و انهزام هندیان و مقتولی ملکشاه در حرب غیاث الدین غوری، و وفات سلطان صلاح الدین بن عز الدین ملک موصل  ۴، و فوت شیخ ابو مدین مغربی قاری از کبار مشایخ.  ۵۹۰ : انهزام عسکر هند در جنگ شهاب الدین غوری، و مقتولی چغوربیک در جنگ خوارزم شاه در ری، و انقراض دولت سلجوقیه در خراسان، و وفات ابو محمد قاسم شاطبی شیخ القراء، و ابتدای دولت ملوک هند.  ۵۹۱ : انهزام کفار اسپانیه از حرب [ابو] یعقوب [یوسف بن تاشفین]موحدی در جنگ عظیم وقعهٔ زلاقه  ۵ و مقتولی صد هزار کافر و استرداد قلعهٔ رباح  ۶.  ۵۹۲ : انهزام اسپانیه در جنگ ابو یعقوب و استیلای او بر حصار طلیطله و عقد مصالحه برای دفع ملثمین از افریقیه، و وفات امام قاضی خان [حسن بن منصور بن ابی القاسم]محمود بن عبد العزیز اوزجندی از کبار حنفیه.  ۵۹۳ : استرداد فرنگ بعضی از قلاع شام را، و بنای مهدیه در برابر سلانیک به مباشرت سلطان یعقوب، و وفات سیف الاسلام طغتکین ایوبی در یمن، و امام برهان الدین علی بن ابی بکر المرغینانی صاحب الهدایة، و امام حسام الدین علی رازی شارح قدوری.  ۵۹۴ : استیلای تکش خوارزمی بر بخارا، و انهزام کفار اتراک از بهاء الدین سام در جنگ بخارا، و وفات احمد بن [محمد بن]محمود غزنوی صاحب المقدمة.  ۵۹۵ : فتنهٔ هایله در میام امام فخر و کرامیه در هرات و حافظ عبد الغنی و اشعریه در دمشق برای تعصب مذهب، و انقراض دولت مؤیدیه در خراسان و دولت ملثمین در مغرب، و وفات سلطان یعقوب مجاهد منصور.  ۱   ۵۹۶ : سلطنت محمد خوارزمشاهی بعد از موت علاء الدین تکش، و انهزام ملک افضل از ملک عادل در جنگ مصر،  ۲ و وفات ابو اسحاق عراقی، و قاضی عبد الرحیم لخمی.  ۵۹۷ : غلا و وبا در مصر، و زلزلهٔ عظیمه در اکثر معموره و هلاک شدن خلق عظیم از آن، و وفات ابو الفرج ابن جوزی، و عماد کاتب از مشاهیر.  ۵۹۸ : انقراض دولت شرفای بنی فلیته در حجاز، و بنی سلدق در ارزن الروم، و ظهور دولت بنی قتاده، و زلزلهٔ عظیمه در بلاد اسلامیه، و انهزام سلیمان سلجوقی در جنگ گرجیان، و وفات ابو طاهر برکات خشوعی، و طاهر بن محمد المعروف به ظهیر فاریابی از مشاهیر شعراء.  ۵۹۹ : تموج نجوم در آسمان یک شب تمام در سلخ محرم، و بنای سور دمشق، و ابتدای دولت بنی هاشم در مدینهٔ منوره، و انهزام اونک خان در جنگ چنگیز خان و استقلال یافتن در خانیت، و وفات غیاث الدین غوری  ۳. ۶۰۰ : سنة الرماد برای نزول رماد  ۱ سفید از جو هوا در یمن، و استیلای فرنگ بر قوه  ۲، و انهزام عسکر شهاب الدین غوری از خوارزمیان در جنگ هرات، و وفات ابو الفتح اسعد عجلی، و حافظ عبد الغنی. 9iagnrdt1p7edu4cxe73qfchoymdc4n 0 31594 300850 73819 2026-09-29T19:38:29Z Hanooz 17889 300850 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح زنده}}جدول وقایع مائهٔ سابعه از تاریخ هجرت نبوی صلّی اللّه علیه و آله ۶۰۱: استیلای فرنگ بر استنبول، و انقطاع نصارای یونان بعد از جنگ بی پایان، و استیلای لشکر گرجی بر آذربایجان و مقتولی سردار ایشان، و استیلای محمد صامت بر حضار قسطنطنیه،  ۱ و انهزام شریف قتاده در جنگ سالم امیر مدینه، و وفات شمیم حلی از نحات.  ۶۰۲ : گرفتن اهل ختا، بلدهٔ ترمد را از خوارزمشاه، و تتابع غارت گرجیان در آذربایجان، و ابتدای فرقهٔ بنی ایوب در شام، و استیلای قطب الدین آیبک بر معظم ممالک هند، و وفات شهاب الدین غوری.  ۲   ۶۰۳ : استیلای فرنگ بر حمص، و شوکت خوارزم شاه، و استرداد کیخسرو سلجوقی حصار انطاکیه را از فرنگ بعد از محاصره و جنگ.  ۶۰۴ : انهزام عسکر محمد خوارزم شاه در جنگ ختائیان در ماوراء النهر و اسیر شدن او، و استیلای ملک اوحد بر اخلاط، و انقراض دولت غوریه در خراسان و غزنه، و وفات علم الدین عبد الکریم عراقی از کبار علماء  ۳، و ابن ساعاتی از شعراء.  ۶۰۵ : گرفتن گرجیان، حصار ارجیش را با سیف، و استیلای علاء الدین محمد بر هرات و قتل‌عام کردن او اهل سمرقند را، و انهزام عسکر ختا از او در جنگ ماوراء النهر و اسیر شدن ملک ختا.  ۶۰۶ : اسیر شدن ملک گرجی در اخلاط، و انهزام عدیدهٔ جیش ختا از خوارزم شاه در جنگ ماوراء النهر، و غلبهٔ چنگیز خان بر کوچلک خان  ۴، و وفات امام فخر رازی، و ابو السعادات مبارک ابن اثیر جزری مؤلف جامع الاصول.  ۶۰۷ : استیلای فرنگ بر سواحل دمیاط، و وفات ابن سکینه از مشایخ حدیث، و ابن طبرزد مسند عصر،  ۱ و ابو موسی الجزولی از نحات، و الملک الاوحد الایوبی.  ۶۰۸ : غارت شریف قتاده حجاج عراق را در منی، و انهزام کیخسرو در جنگ الاشکری حاکم الاشکر  ۲ و مقتولی او، و وفات ابن حمدون، و ابن سناء الملک.  ۶۰۹ : انهزام ناصر محمد صامت موحدی از اسپانیه در جنگ عظیم طلیطله المشهور به «وقعهٔ عقاب»، و استیلای کفار بر حصار بیاسه  ۳ و انطاکیه، [و وفات علی بن حروف نحوی].  ۴   ۶۱۰ : اسیر شدن خوارزم شاه در دست تاتار در جاسوسی و باز خلاص شدن او، و وفات ابن هبل بغدادی از اطباء، و سلطان مغرب ناصر محمد، و امام ابو الفتح ناصر بن عبد السید مطرزی.  ۶۱۱ : استیلای عسکر خوارزمیان بر کرمان و مکران، و حج ملک الاعظم عیسی  ۵، و بنای برکهٔ مشهورهٔ بلقیس در طریق حج.  ۶۱۲ : استیلای عسکر گرج بر آذربایجان، و ملک مسعود بر یمن، و خوارزم شاه بر غزنه، و مقتولی منکلی در جبل فارس، و استرداد کیکاوس حصار انطاکیه را از فرنگ، و وفات عبد القادر رهاوی از حفاظ، و وجیه بن دهان.  ۶۱۳ : انهزام روم از کیکاوس، و عسکر گرجی از عسکر سلطان شاه، و وفات ابو الیمن زید کندی، و محمد جاجرمی از فقهاء.  ۶۱۴ : قصد بد کردن محمد خوارزم شاه خلیفهٔ بغداد را، و رسالت شیخ شهاب الدین، و جمعیت فرنگ در عین جالوت، و طغیان دجله، و عودت خوارزم شاه به جانب خراسان.  ۶۱۵ : انهزام فرنگ از ملک الکامل در جنگ دمیاط  ۱، و تخریب کردن ملک المعظم  ۲ حصار بانیاس را، و ابتدای فتنهٔ چنگیزیه برای قتل خوارزم شاه به سبب قتل تجار و رسل، و ابتدای دولت بنی ایوب در شام، و مردن کیکاوس ملک قونیه، و ملک عادل صاحب مصر.  ۶۱۶ : حرکت عسکر مغول از ترکستان و فرار خوارزم شاه به جانب همدان، و خرابی سور قدس با رأی ملک معظم، و استیلای فرنگ بر دمیاط بعد از محاصرهٔ طویله، و وفات ابو البقاء عکبری، و ابن شاس شیخ مالکیه، و شیخ مجد الدین بغدادی.  ۶۱۷ : استیلای چنگیزیان بر جبل و آذربایجان با قتل و غارت و خرابی سمرقند و اکثر دیار کفار، و وفات شیخ عبد الله بوینی، و ابو المظفر عبد الرحیم سمنانی، و محمد خوارزم شاه در مازندران، و کیکاوس سلجوقی، و خواجه عبد الخالق غجدوانی.  ۶۱۸ : انهزام جلال الدین خوارزمشاه در سند بعد از انهزام فرنگ و انکسار تولی خان در جنگ او، و انهزام فرنگ از ملک الکامل به زیادتی آب نیل در جنگ دمیاط و گرفتن حصار دمیاط را، و شهادت نجم الدین کبری از مشایخ، و قطب مصر (؟) در نیشابور.  ۶۱۹ : بنای سور قونیه به مباشرت علاء الدین کیقباد سلجوقی، و ابتدای بنای سور ارزنجان، و وفات شیخ روزبهان بقلی در شیراز.  ۳   ۶۲۰ : انهزام عسکر دشت قبچاق و روس در جنگ متمادی چنگیزیان، و استیلای غیاث الدین میرشاه بر کرمان، و انهزام شریف حسن از ملک مسعود در مکه، و وفات موفق بن قدامه شیخ قدس، و بدیع الدین احمد قزوینی از کبار شافعیه، و یوسف بن یعقوب ملک مغرب.  ۶۲۱ : استیلای جلال الدین بر آذربایجان و رفتن تاتار به فارس و قتل‌عام بقیهٔ سکان آن اقلیم بعد از تخریب دشت، و ظهور دولت لرکوچک در لرستان، و آل براق در کرمان، و رفتن سلیمان شاه از قیساوبامان (؟) و قوم عثمانیه به جانب روم.  ۶۲۲ : استیلای جلال الدین بر بغداد و خرابی دقوق از او،  ۱ و استیلای گرجیان بر آذربایجان و غلبهٔ خوارزم شاه در جنگ ایشان، و خلافت ظاهر بامر الله بعد از موت ناصر لدین الله، و انقراض بنی ایلدگز در آذربایجان، و وفات احمد بن یونس از کبار شافعیه.  ۶۲۳ : استیلای کیقباد بر اطراف آمد و انهزام مسعود ارتقی، و استیلای جلال الدین خوارزم شاه بر فارس و کرمان، و وفات امام ابو القاسم عبد الکریم رافعی، و ظاهر بامر الله.  ۶۲۴ : انهزام عسکر مغول از جلال الدین در جنگ اصفهان، و انهزام بکتاش خان از امرای مغول در جنگ چنگیز، و وفات چنگیز فتنه انگیز در رمضان، و ملک معظم ملک شام، و جوجی خان بن چنگیز خان ملک دشت قبچاق.  ۶۲۵ : مصالحهٔ فرنگ به ملک الکامل برای قدس، و انتزاع صیدا، و انهزام جلال الدین در جنگ تاتار.  ۶۲۶ : تسلیم کردن الکامل، قدس را به فرنگ و محاصرهٔ دمشق، و ظهور دولت بنی رسول بعد از انقراض بنی ایوب در یمن، و پادشاهی اوگتای ولد چنگیز، و وفات یاقوت بن عبد الله رومی  ۲.  ۶۲۷ : استیلای جلال الدین بر اخلاط و نهب و غارت او در بلاد اسلام و انهزامش در جنگ اشرف و کیقباد در آذربایجان، و گرفتن فرنگ جزیرهٔ میورقه  ۳ را از موحدین، و وفات سراج الدین یوسف بن ابی بکر سکاکی صاحب المفتاح.  ۶۲۸ : استیلای مغول بر مراغه و قتل‌عام سکان آن بلده، و انقراض دولت خوارزمیان در ماوراء النهر و خراسان به غیبت جلال الدین بعد از انهزام او در جنگ مغول، و وفات یحیی بن المعطی از نحات.  ۶۲۹ : نزول تاتار به شهر زور و استعداد خلیفه، و رفتن اوگتای قا آن به تسخیر ختا، و غرقه شدن سلیمان شاه در معبر قلعهٔ جعبر  ۱، و وفات جلال الدین خوارزم شاه، و موفق الدین عبد اللطیف بغدادی، و ابو بکر بن نقطه از حفاظ.  ۲   ۶۳۰ : گرفتن کامل حصار آمد را از مودود،  ۳ و استیلای سلاجقهٔ روم بر رقه و رها و حران، و انقراض دولت بنی آق سنقر در موصل، و ظهور دولت بنی مرین در مغرب، و وفات ادریس بن یعقوب ملک اندلس، و عز الدین ابن اثیر جزری صاحب «کامل».  ۶۳۱ : انهزام ملک کامل در جنگ علاء الدین ملک روم، و سلطنت بدر الدین لؤلؤ در موصل، و بنای مستنصریه در بغداد، و وفات سیف الدین آمدی، و محمد بن عمر قرطبی، و شیخ بهاء الدین ولد پدر مولانای روم.  ۶۳۲ : وفات عمر بن الفارض، و شهاب الدین عمر سهروردی، و غانم مقدسی از کبار مشایخ، و ابن شداد الحلبی  ۴ از علماء، و ابو حفص عمر اندکانی از کبار حنفیه.  ۶۳۳ : گرفتن اسپانیه شهر قرطبه را از اهل اسلام، و انهزام عسکر مغول در جنگ اربیل، و خرابی حصار رها به دست کامل، و رفتن گیوگ ولد اوگتای به تسخیر دیار روس و بلغار، و وفات ابن دحیه عمر کلبی از حفاظ.  ۶۳۴ : استیلای تاتار بر حصار اربیل و قتل‌عام اهل آن بلده، و وفات ابو الربیع کلاعی از حفاظ، و علاء الدین کیقباد سلجوقی.  ۶۳۵ : وصول لشکر تاتار به دقوق  ۵ و انهزام جیش بغداد، و گرفتن اسپانیه شهر بلنسیه  ۱ را از اهل اسلام، و ابتدای طبقهٔ ثالثهٔ باوندیه و خروج حسام الدوله اردشیر، و شهادت اسماعیل بن محمد المعروف به کمال اصفهانی، و وفات سلطان مصر الکامل محمد.  ۶۳۶ : آبادانی هرات با فرمان اوگتای قاآن، و وفات امام جمال الدین حصیری  ۲ از کبار حنفیه.  ۶۳۷ : استخلاص ملک ناصر داود ملک شام حصار قدس را از فرنگ، و وفات ابن الدبیثی از حفاظ، و ابن مستوفی الاربلی، و ضیاء الدین بن اثیر.  ۶۳۸ : تسلیم کردن ملک صالح حصار شقیق  ۳ را به فرنگ، و محبوسی عز الدین عبد السلام  ۴ و ابن حاجب برای اعتراض،  ۵ و ابتدای دولت آل چنگیز در ماوراء النهر، و وفات شیخ محیی الدین بن عربی، و جغتای خان بن چنگیز خان.  ۶۳۹ : بنای قلعهٔ روضه در برابر مصر قدیم به حکم ملک صالح ایوبی برای اسکان غلامان اتراک و باعث شدن استیلای ترک بر مصر، و استیلای مغولان بر لاهور  ۶ و مقتولی بهرام شاه، و وفات ابن یونس از فقهای موصل، و اوگتای قاآن.  ۶۴۰ : خلافت مستعصم بعد از فوت مستنصر، و مردن قاضی افضل الدین محمد بن ناماوار خونجی  ۷ صاحب الکشف.  ۶۴۱ : استیلای کفار تاتار بر غالب بلاد روم بعد از انهزام کیخسرو در جنگ ارزنجان، و وفات شیخ رضی الدین علی بابا از کبار مشایخ قزوین.  ۶۴۲ : انهزام ملک صالح ملک دمشق در جنگ ملک صالح ایوبی در عسقلان  ۱ و اسیر شدن ملک فرنگ حاکم قدس در آن جنگ، و استرداد صالح قدس را بعد از آن، و پادشاهی گیوگ خان و شوکت قسیسان به سبب آن، و وفات شمس الائمه [محمد بن]محمد بن عبد الستار کردری از کبار حنفیه.  ۶۴۳ : محاصرهٔ خوارزمیان حصار دمشق را پنج ماه، و پاره شدن پیراهن کعبه از بادهای تند، و وفات ابن صلاح شهرزوری، و علم الدین سخاوی، و ضیاء الدین مقدسی، و ابن النجار بغدادی، و ابن یعیش (بعیش) عوفی.  ۶۴۴ : انهزام عسکر خوارزمیان از عسکر دمشق و ترکمان در جنگ بحیرهٔ حمص و مقتولی برکه خان سر عسکر خوارزم، و انقراض دولت ایوبیه در دمشق، و ظهور دولت ملوک کرت در خراسان، و وفات غیاث الدین کیخسرو سلجوقی.  ۶۴۵ : استرداد مسلمانان، عسقلان و طبریه را از فرنگ، و وفات ابو علی عمر شلوبینی از نحات، و محمد بن محمد حسام الدین اخسیکتی صاحب المنتخب، و امام علاء الدین زاهد.  ۶۴۶ : مقتولی علی معتضد موحدی در محاصرهٔ تلمسان، و وفات ابن بیطار مالقی، و ابن حاجب مالکی، و علی بن جابر نحوی، و جمال الدین قفطی وزیر، و محمد بن هشام الحصری (خضراوی) ازنحات، [و وفات شمس تبریزی].  ۲   ۶۴۷ : انهزام فرنگ از اهل مصر در جنگ منصوره، و مستولی شدن کفار بر حصار دمیاط، و غارت کردن تاتار اطراف عراق را، و ظهور دولت الوغ خانیه در هند، و وفات ملک صالح ایوب.  ۶۴۸ : اسیر شدن قرال فرانسه با بیست هزار کفار بعد از انهزام فرنگ در جنگ منصوره و استرداد حصار دمیاط از فرنگ، و انهزام عسکر مصر از عسکر شام در جنگ عباسیه، و مقتولی توران شاه آخر ایوبیه در مصر،  ۱ و پادشاهی منگو قاآن.  ۶۴۹ : ابتدای ظهور اتراک در مصر، و تولیت شجر الدر زوجهٔ ملک صالح و استقلال ملک المعز اول ملوک اتراک بعد از تزویج شجر الدر، و وفات محمد بن عمرون شارح مفصل  ۲.  ۶۵۰ : وصول مغول به دیار بکر با نهب و غارت، و وفات امام صغانی، و سعد الدین حموی از کبار مشایخ.  ۶۵۱ : بنای بلدهٔ باغچه سرای به حکم باتوبن جوجی خان،  ۳ و وفات امام کمال الدین ابن ملکانی (الوندکانی)، و ابو العباس احمد المعروف به ابن الحاج اشبیلی صاحب المؤلفات.  ۴   ۶۵۲ : انقراض دولت بنی ایوب در مصر به مخلوعی اشرف موسی، و استقلال اتراک به سلطنت معز آیبک، و وفات عبد الحمید خسروشاه، و صدر الدین محمد بن عباد خلاطی صاحب تلخیص الجامع، و امام بکبرس از امراء.  ۶۵۳ : استرداد یونانیان روم شهر قسطنطنیه را از فرنگ، و انهزام عسکر مرتضی عمر موحدی در محاصرهٔ فاس از مغلطهٔ اسب سرکش، و پادشاهی برکه خان بعد از موت باتو در دشت، و ابتدای دولت چنگیزیان در خراسان و در دشت قبچاق.  ۶۵۴ : ظهور آتش سرخ در نواحی مدینهٔ منوره، و غرق بغداد بعد از طغیان دجله، و حریق مسجد رسول صلّی اللّه علیه و اله، و استیلای هولاگو بر حصار الموت و ری، و انقراض دولت ملاحده در قهستان، و وصول مغول به روم، و وفات نجم دایه، و سبط ابن الجوزی. ۶۵۵ : مردن منگو قاآن، و سلطنت منصور ترکی بعد از مقتولی معز، و آمدن ایلچیان هولاگو به بغداد، و فتنهٔ عظیمه در بین شیعه و سنیان در بغداد، و وفات ابن باطیش از شافعیه، و ابو المؤید محمد بن محمود خوارزمی.  ۶۵۶ : استیلای هولاگو بر عراق در محرم و انقراض آل عباس به مقتولی مستعصم خلیفه و اکثر اهل بغداد، و وفات ابو العباس احمد بن فرح قرطبی، و زکی الدین عبد العظیم منذری از حفاظ، و ابو الحسن شاذلی، و ابن علقمی وزیر.  ۶۵۷ : نزول هولاگو بر آمد، و رفتن عسکر مغول به تسخیر قلاع شبانکاره به اغوای اتابک ابو بکر بن سعد، و خرابی بلدهٔ ایج بعد از مقتولی مظفر الدین محمد شبانکاره‌ای، [و رفتن عسکر مغول به تسخیر قلاع ماردین و رها و بیرة الفرات]،  ۱ و پادشاهی مظفر قدوز بعد از خلع منصور علی.  ۶۵۸ : وصول هولاگو به حلب با نهب و غارت و مقتولی اکثر اهل حلب و حماه و حمص، و انهزام کتبوقا سرعسکر هولاگو از ملک المظفر سلطان مصر در جنگ عین جالوت، و پادشاهی بیبرس و قبلای قاآن و بنای خان بالغ به حکم او،  ۲ و وفات ابن امین الدوله.  ۶۵۹ : رجوع تاتار به غارت حلب و حماه و انهزام ایشان بار دیگر در جنگ حمص، و ثبوت نسب مستنصر احمد عباسی و بیعت اعیان برای خلافت، و ابتدای دولت عباسیه در مصر، و وفات سعید بن مطهر باخرزی.  ۶۶۰ : گرفتن تاتار حصار موصل را به خدعه و مقتولی اهل بلد، و انهزام مستنصر احمد عباسی از قرابغا در جنگ انبار و غیبت او، و وفات عز الدین بن عبد السلام، و کمال الدین ابو حفص عمر بن عدیم مورخ حلب.  ۶۶۱ : انهزام هولاگو از برکه خان در جنگ دشت، و انقراض دولت بنی ایوب در حمص، و آل سلغر در فارس و کرمان، و وفات عبد الرزاق رسعنی  ۱ المفسر و امام شهاب الدین فضل الله توربشتی.  ۶۶۲ : تعیین قضات مذاهب اربعه در مصر به حکم ملک ظاهر بیبرس.  ۶۶۳ : انهزام کفار اسپانیه در جنگ ابن احمر از ملوک طوایف و اسیر شدن قرال با دو هزار کافر، و استرداد سلطان مصر حصار قیساریه و ارسوف را از فرنگ، و وفات هولاگو و پادشاهی اباقا.  ۶۶۴ : انهزام اباقا از برکه خان در جنگ دشت، و استرداد ملک طاهر حصار صفد و طرابلس را از فرنگ، و مقتولی سلیمان بن کیخسرو سلجوقی به حکم اباقا  ۲.  ۶۶۵ : وفات ابو شامه عبد الرحمن مورخ شام، و شیخ اسماعیل کورانی، و برکه خان در دشت، و سلطان مغرب عمر القیسی.  ۶۶۶ : گرفتن بیبرس سلطان مصر حصار انطاکیه و یافا را با سیف و قلعهٔ شقیق  ۳ را با امان، و وفات کیقباد سلجوقی،  ۴ و امام حمید الدین علی ضریر از کبار حنفیه.  ۶۶۷ : انقراض دولت موحدین در مغرب، و وفات ابن رفیق در عبد از کبار شافعیه.  ۶۶۸ : انهزام عسکر غیاث الدین براق خان از عسکر اباقا در جنگ هرات، و اختلاف حال اولاد جغتای، و استیلای یعقوب مرینی بر مراکش، [و حج ملک ظاهر بیبرس، و وفات احمد بن عبد الدایم از مشایخ حدیث].  ۵   ۶۶۹ : استرداد سلطان مصر، حصن اکراد و عکا را از فرنگ، و غرقه شدن دمشق از طغیان انهار، و مقتولی ادریس بن قتاده در جنگ ابونمی شریف، و وفات شیخ عبد الحق ابن سبعین از مشایخ مرسیه، و ابن عصفور از نحات اشبیلیه.  ۶۷۰ : خراب شدن حران از غارت تاتار، و عقد مجلس ثبوت خلافت حاکم احمد عباسی، و تقلید سلطنت ملک ظاهر در مصر، و وفات عبد الرحیم بن یونس از شافعیه.  ۶۷۱ : انهزام مغول از سلطان مصر در جنگ محاصرهٔ بیره جک، و استیلای محمود قلهاتی به جزیرهٔ هرمز و ابتدای دولت او، و وفات شیخ صدر الدین محمد بن اسحاق قونوی از کبار مشایخ، و امام علم الدین قاسم لورقی.  ۶۷۲ : انقراض دولت بنی عبد المؤمن در مغرب،  ۱ و وفات جمال الدین محمد بن مالک از نحات، و خواجه نصیر الدین محمد طوسی از مشاهیر جهان، و سراج الدین محمود ارموی قاضی قونیه از کبار علماء، و جلال الدین محمد بلخی المعروف به ملا خداوندگار در قونیه.  ۶۷۳ : وفات امام منصور بن سلیم از حفاظ، و امام ابو الحسن علی بن سعید مغربی مورخ مشهور، و خواجه عماد فقیه از کبار شعرای فرس در کرمان.  ۲   ۶۷۴ : وفات تاج الدین علی بن انجب بن ساعی مورخ مشهور در بغداد.  ۶۷۵ : انهزام معین الدین سردار مغول از ملک ظاهر در جنگ البستان  ۳، و انهزام رومیان در جنگ اباقا، [و وفات شهاب تلعفری از شعراء]  ۴، و سیدی احمد بدوی.  ۶۷۶ : سلطنت ملک السعید محمد برکه بعد از موت پدرش ظاهر بیبرس، و مقتولی معین الدین پروانه به حکم اباقا، و وفات ملک شمس الدین کرت، و اسماعیل حضرمی از کبار علمای یمن.  ۶۷۷ : وفات ابو موسی عیسی الجزولی از کبار نحات.  ۶۷۸ : سلطنت منصور قلاوون بعد از وفات سعید، و خلع سلامش، و وفات شمس الدین محمد بن محمود اصفهانی شارح محصول.  ۶۷۹ : وفات تقی الدین منصور بن فلاح یمنی صاحب مغنی در نحو.  ۶۸۰ : انهزام منگو تمر سرعسکر مغول از سلطان مصر در جنگ حمص، و مردن اباقا پادشاه مغول، و استیلای رکن الدین غوری بر قندهار، و وفات احمد بن یوسف کواشی المفسر، و ارطغرل غازی جد آل عثمان در خطهٔ بید با روایت تاج التواریخ.  ۶۸۱ : دخول علامهٔ شیرازی به مصر با رسالت از طرف احمد بن هولاگو، و وفات شمس الدین احمد بن خلکان المورخ؛ و منگو تمر سر عسکر مغول، و امام ابو المحامد محمود لؤلؤ شارح منظومه  ۱، [و حسین بن ایاز نحوی صاحب قواعد].  ۶۸۲ : سیل عظیم و غرقهٔ دمشق، و انهزام ارغون بن اباقا از سلطان احمد در جنگ آذربایجان، و مقتولی کیخسرو سلجوقی به حکم او، و پادشاهی مسعود بن کیکاوس به حکم ارغون در سال آینده.  ۶۸۳ : مقتولی سلطان مغول احمد بن هولاگو، و علاء الدین عطاملک الوزیر، و پادشاهی ارغون، و وفات ابو الفضل عبد الله الموصلی صاحب المختار، و ناصر الدین احمد بن منیر اسکندری، و مقتولی شمس الدین محمد صاحب دیوان وزیر مغول.  ۶۸۴ : استرداد قلاوون حصن مرقب را، و وفات محمد برهان الدین نسفی، و امام رضی الدین محمد استرابادی شارح کافیه، و شهاب الدین احمد قرافی از کبار علمای مصر.  ۶۸۵ : وفات علامه ناصر الدین عبد الله بن عمر المعروف بالقاضی البیضاوی.  ۶۸۶ : وفات محمد بدر الدین بن جمال الدین بن مالک از کبار نحات، و شیخ ابو العباس احمد بن عمر مرسی خلیفهٔ شیخ شاذلی.  ۶۸۷ : ولادت سلطان اورخان، و انهزام کفار از عثمان غازی در جنگ ایبه کول و شهادت کوند زال و فتح قره حصار، و وفات علی قرشی صاحب موجز شیخ اطباء در مصر.  ۶۸۸ : انقراض ملوک شبانکاره در فارس، و استرداد قلاوون حصار طرابلس را با سیف و هدم حصار برای قطع طمع کفار، و تشریف سلجوقیان، عثمان غازی را به طبل و علم و منشور ایالت و استیلای او بر کوپری حصار، و وفات شمس الدین محمود اصفهانی  ۱.  ۶۸۹ : سلطنت ملک اشرف بعد از موت قلاوون، و انقراض دولت الوغ خانیه، و ظهور دولت فیروز شاهی در هند.  ۶۹۰ : عمارت قلعهٔ حلب به حکم اشرف خلیل، و پادشاهی گیخاتو، و استرداد اشرف، حصن عکا را و هدم حصار مزبور، و فرار کفار از صیدا، و انقطاع کفار لئام از سواحل شام، و وفات حکیم سویدی رئیس اطباء، و سلامش بن طاهر سلطان مصر،  ۲ و ارغون بن اباقا.  ۶۹۱ : انقراض دولت بنی ایوب در حلب،  ۳ و فتح قلعة الروم در کنار فرات از ارمنیان به دست اشرف خلیل، و وفات جلال الدین عمر خبازی صاحب مغنی، و مصلح الدین شیرازی المعروف به شیخ سعدی.  ۴   ۶۹۲ : ظهور آتشی بار دیگر در حوالی مدینهٔ مشرفه، و انقراض دولت چنگیزیه در توران، و وفات قاضی فاضل محیی الدین ابن عبد الظاهر ادیب مصر.  ۶۹۳ : سلطنت کتبوغا بعد از موت ملک ناصر محمد و اشرف خلیل، و انقراض دولت اتابکان کوچک از لرستان، و ظهور «چاو» به جای درهم و دینار از ورق مربع برای ضرورت، و اشراف گیخاتو بر ایران، [و وفات محمد خوئی از کبار شافعیه].  ۱   ۶۹۴ : قلت آب نیل و غلای مفرط در مصر، و پادشاهی تیمور قاآن بعد از وفات قبلا، و جلوس بایدوخان بعد از مقتولی گیخاتو، و پادشاهی غازان خان بعد از انهزام و مقتولی بایدو، و وفات محب الدین طبری شیخ حرم مکه، و احمد بن علی ساعاتی صاحب المجمع، و اسلام مغولان.  ۶۹۵ : غلای مفرط در مصر و شام، و مقتولی فیروز شاه ملک هند در اگره،  ۲ و وفات سراج الدین وراق ادیب مصر، و ابو هلال حسن عسکری از ادباء  ۳.  ۶۹۶ : انقراض دولت اتابکان یزد از فروع کاکویه، و پادشاهی منصور لاچین بعد از خلع کتبوغا  ۴ در مصر.  ۶۹۷ : طرح بنای شنب غازان در تبریز، و پادشاهی علاء الدین کیقباد به حکم غازان، و وفات ابن واصل حموی، و ظهیر الدین علی بن محمد کازرونی مورخ بغداد،  ۵ و شیخ اوحدی ناظم جام جم در اصفهان، و غیاث الدین مسعود.  ۶۹۸ : سلطنت ملک ناصر محمد بعد از مقتولی منصور لاچین، و انهزام کفار در وقعهٔ سور نیلوفر بنت تکفور بعد از انحصار، و وفات ابن نحاس از نحات، و ابن نقیب مقدسی، و المظفر محمود آخر ملوک حماه  ۶، و یاقوت المستعصمی از خطاطین مشهور و کتاب.  ۶۹۹ : انهزام ملک ناصر پادشاه مصر در جنگ سلطان مغول غازان خان در میان حمص و سلامیه،  ۷ و استیلای غازان بر بلاد شام، و ظهور دولت آل عثمان در روم، [و انقراض دولت سلجوقیه]،  ۸ و فتح بیکه جک و اینه کول [به دست عثمان خان خواندگار].  ۱  و وفات ابو العباس احمد بن فرح اشبیلی.  ۷۰۰ : ابتدای نماز جمعه در مصر با فرمان محمد بن قلاوون، و هجوم غازان خان بر شام، و ظهور دولت آل قرامان بعد از انقراض اتابکان بزرگ در لرستان (؟) و وفات علاء الدین اسود شارح وقایه در ازنیق. 2fnhfqk4m94npn997xj25tvc6h8h916 0 31622 300867 276784 2026-09-29T20:13:06Z Hanooz 17889 300867 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶ مصحح زنده}} نظام التواریخ تاریخ عمومی مختصر و مفیدی است که در سال  ۶۷۴  ه‍ ق  ۱ در زمان پادشاهی اباقا خان مغول تألیف شده و با تمام اختصاری که دارد از زمان تألیف تاکنون در اکثر متون تاریخی از روضة الصفا و حبیب السیر و تاریخ گزیده گرفته تا فارس‌نامهٔ ناصری مورد استناد بوده و مؤلفین آن کتابها قسمتهائی از آن را به عین عبارت نقل کرده‌اند. :منبع: http://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/image/17693 == متن ==  ۱  [خطبهٔ کتاب] بسم اللّه الرحمن الرحیم رب وفق   الحمد لله ذی العظمة و الکبریاء   حمد بی‌نهایت و شکر بی‌غایت، مبدعی را که به یک امر «کن»، عالم ارواح و اشباح را پیدا کرد،   و اجرام فلکی و اجسام عنصری را از مکمن عدم به فضای وجود آورد. صانعی که اطباق   افلاک را برافراشت و بساط خاک را به ازهار و انوار بیاراست. قادری که از صخرهٔ صمّا، گل رعنا برویانید و در تضاعیف سحاب، آتش و آب تعبیه گردانید، و بر صفحات لعاب مذاب،   صورت جانوران بنگاشت، و آدمی‌زاده را به زیور عقل و زینت نطق اختصاص داد تا بدان تاج کرامت و خلعت خلافت یافت، و او را از نتایج اکوان و موالید ارکان برگزید و زمین و زمان را در ربقهٔ تسخیر او کشید. قوله تعالی: وَ لَقَدْ کَرَّمْنٰا بَنِی آدَمَ وَ حَمَلْنٰاهُمْ فِی اَلْبَرِّ وَ اَلْبَحْرِ وَ رَزَقْنٰاهُمْ مِنَ اَلطَّیِّبٰاتِ وَ فَضَّلْنٰاهُمْ عَلیٰ کَثِیرٍ مِمَّنْ خَلَقْنٰا تَفْضِیلاً.   و درود بی‌شمار بر پیغامبر ما محمد مصطفی-صلی الله علیه و آله-باد که جهانیان را از هاویهٔ غوایت و ضلالت برهانید [و از تیه بطالت و جهالت به معاهد معرفت برسانید.] ۱و بر آنانی که او را پیروی کردند و ما را راه نمودند. اما بعد چنین گوید مؤلف این کتاب، مولانا امام المعظم، مقتدای عالم، مجتهد زمان، علامة العصر، استاد افاضل الدهر، مصنف طلاب المعانی، هادی البیان، صاحب تفسیر القرآن، ناصر الحق و الدین، حجة الاسلام و المسلمین، ابو سعید عبد الله بن مولانا قاضی القضاة المغفور، امام الدین ابو القاسم عمر بن الامام السعید فخر الدین ابی الحسن علی البیضاوی  ۲ ادام الله علی المسلمین ظلاله و رحم اسلافه ۳که چون باری تعالی-جل و علا-توفیق داد تا در هر فنی از علوم دینی عجالة الوقت را در ریعان شباب کتابی به تحریر پیوست، خواستم تا در علم تاریخ که معظم کتب الهی و صحف آسمانی به ذکر آن مشحون است و فواید دین و دنیا در مطاوی آن مضمون، تجارب احوال گذشتگان، ارباب تدابیر را مرشدی مشفق، و تدبیر حوادث و وقایع ایشان، راهروان را مذکری صادق، مختصری سازم مشتمل به ذکر مشاهیر انبیاء و اکابر علماء و سلاطین عظام و ملوک کرام و شطری از احوال ایشان بر وجه ایجاز بیان کنم [چنان‌که خواننده ملول نشود و اگرچه از زوایدی که به علم تاریخ، زیاده تعلقی ندارد خالی باشد اما آنچه این علم را لابد بود به تمام ایراد کرده آمده است] ۱، و این کتاب را از تاریخهای معتبر فراهم آوردم و نظام التواریخ نام کردم، چه در آن سلسلهٔ حکام و ملوک ایران زمین که طول آن از فرات است تا به جیحون، بلکه از دیار عرب تا حدود خجند، چنان‌که یاد کرده‌اند از زمان  ۲ آدم الی یومنا هذا و هو الحادی و العشرون من شهر الله محرم الحرام سنة اربع و سبعین ۳و ست مائهٔ هجریه بر سبیل ایجاز  ۴ آوردم، و آن را به چهار قسم نهادم و به زبان فارسی ساختم تا فواید آن عام باشد؛ و الله سبحانه و تعالی و هو الموفق و الهادی؛ و هذا فهرست الکتاب: قسم اول: در بیان شرح حال انبیاء-علیهم السلام-و اوصیاء و حکامی که از ابتدای دور آدم تا آخر ایام نوح بوده‌اند. عدد ایشان ده نفر بود و مدت ملک ایشان دو هزار و پانصد سال بوده است. قسم دویم: اندر تعداد ملوک فرس و شرح احوال ایشان با ضحاک علوانی و افراسیاب تورانی و اسکندر یونانی و اسطحن رومی، هفتاد و سه تن و مدت ملک ایشان چهار هزار و صد و هشتاد و یک سال و چند ماه است. قسم سیم: در شرح حال خلفا و ائمهٔ اسلام-رضوان الله علیهم اجمعین- عدد ایشان پنجاه و پنج نفر و مدت ایام خلافت ایشان ششصد و پنجاه سال. قسم چهارم: اندر اخبار سلاطین عظام و ملوک کرام که در ایام خلفای بنی عباس به استقلال و استبداد در ممالک ایران پادشاهی کرده‌اند، و ایشان نه  ۱ طایفه‌اند، عدد ایشان هفتاد و هشت. مدت ملک ایشان من وقت خروج یعقوب بن اللیث الی یومنا هذا چهارصد و بیست سال. = قسم اول = در بیان احوال انبیاء و اوصیا [و علما و حکما]  ۱ که از اول دور عالم تا آخر ایام نوح-علیه السلام-بوده‌اند، عدد ایشان ده تن بوده و مدت ملک ایشان دو هزار و پانصد سال  ۲ : آدم صفی-علیه السلام-شیث بن آدم، انوش بن شیث، قینان بن انوش، مهلائیل بن قینان، یزد بن مهلائیل، اخنوخ بن یزد و هو ادریس-علیه السلام- متوشلخ بن اخنوخ، لمک بن متوشلخ، نوح بن لمک علیه السلام  ۳ . آدم الصفی علیه السلام علمای تواریخ آورده‌اند که آدم و حوا چون از عالم علوی به عالم سفلی نقل کردند و از بهشت باقی به این جهان فانی پیوستند به زمین هند فرود آمدند و آن جایگه مقام ساختند و نهصد و چند سال بزیستند، و حوا هر نوبت که آبستن شدی پسری و دختری [توأمان  ۴ ]بیاوردی و مادهٔ هر بطنی به نر بطنی دیگر دادی ۱. پس خواست که توأم قابیل در ربقهٔ نکاح هابیل آرد. قابیل باوی میل داشت و مانع گشت، و به معادات هابیل برخاست و او را هلاک کرد و سنت قتل در بنی آدم نهاد؛ و آدم-علیه السلام-بدان فراق سوخته شد و متحیر و مبتلا در جهان می‌گردید و به زبان سریانی شعری می‌خواند که ترجمهٔ آن این است، شعر: تغیرت البلاد و من علیها و وجه الارض مغبر قبیح تغیر کل ذی طعم و لون قتیلا قد تغمسه الضریح و جاوزنا عدو لیس یغنی لعین لا یموت فتستریح تا باری تعالی شیث را به وی داد و بدان [مسرور و]  ۲ متسلی ۳گشت؛ و چون سال وی از نهصد برگذشت به جوار حق پیوست؛ و حوا بعد از آن سالی دیگر بزیست و هر دو را در زمین هند دفن کردند، و گویند به کوه ابو قبیس؛ و طایفه‌ای گویند که نوح-علیه السلام-به وقت طوفان، اجزای ایشان با خود برداشت و بعد از زوال آب به زمین بیت المقدس دفن کرد. و قصهٔ آفرینش وی و سجدهٔ ملائکه و وسوسهٔ ابلیس و اخراج ایشان از بهشت مشهور است و در قرآن مجید مذکور و از شرح مستغنی. [منقول است که آدم را به سراندیب و حوا را در جده فرستادند و در عرفات به هم رسیدند، و ایشان را صد و بیست شکم فرزند آمد و قابیل پسر شکم چهارم است. بعد از هلاک هابیل به پنج سال آدم را پسری آمد به یک شکم، تنها، بی دختر. او را «شیث» نام نهاد و فرمود که او بدل هابیل است و پسری مبارک است و پیغمبر خواهد شد. و آدم هزار سال بزیست و در آخر عمر، شیث را وصی ساخت و بعد از بیست و یک روز خستگی به جوار رحمت حق پیوست]. ۱ وصی خلیفة الله شیث بن آدم آدم-علیه السلام-چون اجلش در رسید و خطاب ارجعی  ۲ به گوش هوش شنید شیث را وصی کرد و همگنان را مطاوعت و متابعت او فرمود، و باری تعالی او را خلعت رسالت داد و تاج نبوت بر تارک میمونش نهاد [و صحیفه فرستاد. و او صحف آدم و صحف خود را بنوشت و به حکم آن کار کردی. و او را بسیار فرزند آمد و اکثر، ملکان روی زمین بودند. و نشست در مکه داشت] ۳و مدت چهل و دو سال عالم را به انوار شرع و آثار عدل، منور و مزین گردانید. چون سالش به نهصد و دوازده رسید و عمرش به فرجام آمد در جوار ابوینش دفن کردند. انوش بن شیث شیث چون آثار ضعف و انکسار در خود بدید انوش را وصی گردانید، و ریاست اولاد آدم به وی داد، و زمام امور سیاست در قبضهٔ تصرف وی نهاد و به رعایت رعیت وصیت فرمود. پس انوش قریب ششصد  ۴ سال بر آن قیام نمود، آنگاه عمرش سپری گشت. قینان بن انوش پس قینان به حکم وصیت به جای پدر آمد و بایستاد و به مراسم پیشوائی و سرداری قیام نمود، و هیچ‌قدر از متابعت و اقتفای آثار آبای بزرگوار خود تجاوز و انحراف نکرد، و قریب نود و پنج سال در آن بسر برد و در وقت وفات، پسر بزرگترین را عقد وصایت و عهد ولایت استوار کرد و درگذشت. مهلائیل بن قینان در زمان او بنی آدم بسیار شدند و از انبوهی در رنج بودند. پس مهلائیل ایشان را در اقطار زمین متفرق ساخت و خود با اولاد شیث به زمین بابل آمد و شهر سوسن بساخت  ۱ ، و بابل را نیز گویند او بنا کرده است، و پیش از وی شهر نساخته بودند، مأوای بنی آدم در بیشه‌ها و غارها بودی ۲. و او نهصد و بیست و شش سال بزیست و یزد را وصی کرد  ۳  یزد بن مهلائیل  ۴  بعد از وفات پدر  ۵ به خلافت وی قیام نمود، و او را فرزند بسیار بود و از ایشان یکی اخنوخ بود، و مدت عمر او نهصد و شصت و دو سال بود. [چنین گویند که در ایام یزد نعمت بسیار و الوان بیشمار بود] ۶. اخنوخ بن یزد چنین گویند که در ایام یزد، بتها ساختند و به عبادت آن مشغول شدند. پس باری تعالی به اخنوخ-که او را ادریس گویند-وحی فرستاد تا مردم را دعوت کند و از بت پرستیدن باز دارد. [و گویند اسقلیبیوس که استاد حکما و اطباست شاگرد او بوده]  ۷ . و چنین گویند که سنت جهاد ۸، وی بنهاد که با فرزندان قابیل مقاتله کرد و زنان و کودکان ایشان را برده کرد. استنباط خیاطت او کرد. [گویند سه صحیفه به ادریس فرود آمده بود و در سن پنجاه و شش سالگی زنی کرد و او را پسری آمد. او را متوشلخ نام نهاد. بعد از ولادت او سیصد سال در میان خلق بماند و بعد از آن متوشلخ را وصی خود گردانید و اهل بیت خود را به او سپرد. و متوشلخ پادشاه جهان شد. و اول کسی که بر اسب سوار شد او بود که به طریقهٔ پدر غزا کردی. و نهصد و نوزده سال بزیست و هنگام وفات، پسر خود را که «لمک» نام داشت وصی ساخت. و گویند متوشلخ را غیر از این لمک پسری دیگر بود نام او «صابی» و صابیان که در قرآن مذکورند به او منسوبند. و طریقهٔ صابیان آن بوده است که ملائکه پرستیدندی و عبادت ملائکه را وسیلهٔ قرب و قبول حضرت ذوالجلال دانستندی. و الله اعلم] ۱. و چون سیصد و شصت و پنج سال از عمر او بگذشت باری تعالی او را به آسمان برد و آنجا است. متوشلخ بن اخنوخ او را فرزند بسیار شد چنان‌که از عدد درگذشت. چون عمر او به نهصد رسید او را پسری آمد، نام او «لمک» کرد و بعد از آن دویست سال  ۲ بزیست. لمک بن متوشلخ مرذی موحد بود و بسیاری به واسطهٔ ارشاد او از بت‌پرستی تبرا نمودند  ۳ [و از بتان بیزار شدند]. [چون لمک پسر متوشلخ را صد و هشتاد و هفت سال از عمر او گذشت زن کرد و نوح-علیه السلام-از او متولد شد. و لمک بعد از ولادت نوح پانصد و نود و پنج سال بزیست. و نوح چون پنجاه‌ساله شد زن خواست و او را چهار پسر آمد: سام و حام و یام و یافث. و یام کافر بود با پدر به کشتی نرفت، غرق شد و از او فرزند نماند. و بعضی گویند پسر نوح که غرق شد کنعان نام داشت. و دیگر از نسل سام، عرب و فرس و روم پیدا شدند و از نسل یافث، ترکان پیدا شدند. و گویند یأجوج و مأجوج هم از یافث‌اند. و از نسل حام، سیاهان پیدا شدند. نوح را در خانه تنوری بود که بعضی گویند از سنگ بود و از آن حوا بوده و بعضی گویند از آهن بود و از آدم به میراث به نوح رسیده بود. و نشانهٔ وعدهٔ الهی با نوح آن بود که هرزمان از آنجا آب بیاید وقت طوفان رسیده باشد. چون کشتی تمام گشت، روزی زن نوح در آن تنور نان بسته بود، دید که از میان آتش آب برآمد. تعجب کرد و نوح را خبر داد. نوح دانست که وقت طوفان است. اکثر مورخان برآنند که آن زمان که نوح به کشتی می‌نشست ششصد سال داشت و با او سه پسر بودند: سام و حام و یافث، و زن نوح نیز با ایشان بود، و هشت کس بودند و بعضی گویند شش کس دیگر با ایشان بود. ابن‌عباس برآن است که در کشتی با نوح هشتاد کس بودند. و چون نوح با اصحاب به کشتی رفتند از آسمان باران روان شد و آب از زمین برآمد و بعد از آغاز طوفان به ده روز کشتی از زمین برخاست و بر روی آب افتاد. و آورده‌اند که روز. . . ماه رجب بود که نوح به کشتی نشست و روز عاشورای محرم بود که از کشتی بیرون آمدند، چنانچه مدت شش ماه کشتی بر روی آب بود و آب چندان برآمد که از مجموع کوهها و مردم و دیگر حیوانات، مجموع هلاک شدند الا آنان‌که با نوح در کشتی بودند. و جماعتی مورخان را زعم چنان است که عوج بن. . . علیه السلام در عهد نوح بود و با وجود آن‌که در کشتی درنیامد و در میان آب بود غرق نشد] ۱. نوح بن لمک علیه السلام  ۲  ابن‌عباس-رضی الله عنه-چنین گوید  ۳ که چون عمر نوح به چهارصد و هشتاد سال رسید او را وحی آمد و مدت هفتصد و بیست سال دعوت خلق کرد. در این مدت هشتاد تن بر او ایمان آوردند. پس باری تعالی طوفان فرستاد و او با آن هشتاد تن در کشتی نشست و خلاص یافت؛ و او بعد از طوفان سیصد سال دیگر بزیست ۴. و آن هشتاد تن سه پسر نوح بودند: سام و حام و یافث و باقی از اولاد شیث-علیه السلام-بودند؛ و او را پسری دیگر بود پام نام و کافر بود و در طوفان هلاک شد. و چنین گویند که این جمع که با نوح بودند ایشان نیز بعد از طوفان وفات یافتند و نوح با این سه پسر بماند و انتساب بنی آدم بعد از طوفان به این سه تن است؛ و الله اعلم و العلم عند الله  ۵ . = قسم دوم = در ذکر ملوک فرس و مشاهیر انبیا و اکابر علما که در ایام ایشان بوده‌اند  ۱ . نقل  ۲ است که جملهٔ ملوک فرس چهار طبقه‌اند همه از یک اصل وعده ایشان با ضحاک علوانی و افراسیاب تورانی هفتاد و یک تن، و مدت ملک ایشان تا روزگار اسکندر یونانی و اسطحن رومی چهار هزار و صد و هشتاد و یک سال و چند ماه بوده است. طبقهٔ اول: پیشدادیان: عدد ایشان نه تن  ۳ ، مدت ملک ایشان دو هزار و پانصد و شصت و هشت سال بوده است. طبقهٔ دویم: کیانیان: عدد ایشان نه تن و مدت ملک ایشان هفتصد و سی و هفت سال بوده است. طبقهٔ سیم: اشغانیان: عدد ایشان بیست و پنج تن  ۴ ، مدت ملک ایشان چهارصد و بیست و سه سال طبقهٔ چهارم: ساسانیان: عدد ایشان بیست و هشت تن  ۱ ، مدت ملک ایشان چهارصد و بیست و نه ۲سال بوده است طبقهٔ اول پیشدادیان کیونمرث، هوشنج، طهمورث بن انو جهان  ۱ ، جمشید بن انو جهان، افریدون بن آتبین، ضحاک، منوچهر بن میشخوریار، زاب بن لهراسب، افراسیاب بن گرشاسب بن رستاسب. ۲ کیونمرث پادشاه به اتفاق ارباب تواریخ، اول کسی که رسم پادشاهی به جهان آورد کیونمرث بود؛ و مغان گویند که او آدم است، و دیگر مورخان، ایشان را باور ندارند بلکه امام حجة الاسلام  ۳ ابو حامد محمد بن [محمد]الغزالی ۴-قدس الله روحه-در کتاب نصایح الملوک آورده که او برادر شیث-علیه السلام- است، و جمعی دیگر گویند که او از اولاد نوح-علیه السلام-است، و این ظاهرتر است از برای آن که اتفاق است که ابراهیم خلیل-صلوات الله-در زمان ضحاک علوانی بوده است، و از ایام ضحاک تا عصر کیونمرث هزار سال است، و از دور آدم ۱تا زمان طوفان نوح-علیه السلام-هزار و چهارصد سال است؛ و همچنین اتفاق است که موسی-علیه السلام-در ایام دولت منوچهر بوده است و از دور او تا زمان کیونمرث [به قول عجم]  ۲ دو هزار و دویست سال است؛ و به قول علمای بنی اسرائیل از ایام موسی-علیه السلام-تا وقت طوفان همین مقدار است. سیم آنکه نسابهٔ عجم، ضحاک را به سه پدر با «تاز» برند که پدر عرب بوده است و گویند که او برادر هوشنج بوده. و قومی گفته‌اند که از فرزندان یافث است؛ و موافق میان این دو قول آن است که «تاز» آدم است و هوشنج، ارفخشد و کیونمرث، سام بن نوح. و قومی گفته‌اند که کیونمرث، حام بن یافث است، و این قول ضعیف است چه یافث، پدر ترک است؛ و العلم عند الله. فی الجمله به اجماع، کیونمرث اول پادشاه است؛ و گویند ابتدای بنیاد شهر، او کرده است  ۳ و دو شهر بنیاد نهاد: یکی اصطرخ ۴و بیشتر آنجا بودی، و دوم شهر دماوند، و گاهکاه آن جایگه بودی. مدت هزار سال بزیست و مدت چهل سال  ۵ پادشاهی کرد و به جوار حق پیوست، نییرهٔ خویش ولی عهد کرد. هوشنج پادشاهی بود به علم و داد، و کتابی در حکمت  ۱ دارد که آن را «جاویدان خرد» گویند و شطری از آن حسن بن سهل وزیر مأمون یافته بود و آن را به زبان عربی آورده و شیخ ابو علی [مشکویه] ۲در کتاب آداب العرب و الفرس تضمین کرده  ۳ و مطالهٔ آن دلیلی ظاهر است بر حصافت ۴نفس و کمال فضل او؛ و عجم دعوی کنند که پیغمبر بوده است و از غایت معدلتش «پیش‌داد» لقب کردند. مدت چهل سال پادشاهی کرد و تاج بر سر نهاد، و از سنگ، آهن، بیرون آورد و از آن سلاح ساخت، و در عمارت اصطرخ که دار الملک بود افزود، و دو شهر بنا کرد: سوس و بابل؛ و جمعی گویند که بابل را ضحاک ساخته است. [و در بعضی از تواریخ آورده‌اند که او طریق تحیر  ۵ سپردی و همواره در کوهها به عبادت مشغول بودی. جمعی از دیوان در حالت سجود سنگی بر سر وی زدند و او را هلاک کردند. طهمورث مدتها تضرع کرد و نمی‌شکیبید تا شبی در خواب از حالت او آگاهی یافت، روز دیگر آهنگ آن ۶جمع کرد و از ایشان کینه خواست و جمله را هلاک کرد و در آن مقام شهری بنا کرد و آن بلخ است]  ۷ . طهمورث بن انو جهان چون هوشنج درگذشت نبیرهٔ وی طهمورث که ولی عهد او بود بر جای او نشست و به رعایت خلایق و حمایت ممالک قیام نمود، و طریق عدل و انصاف پیش گرفت، و مدت سی سال پادشاهی کرد، و شهر نساور از پارس و کهن دژ مرو بنا کرده ۱. و در زمان او قحطی پیدا شد. منعمان را فرمود تا به طعام شبانگاه قناعت کنند و خورش بامداد به درویشان دهند، و سنت روزه بنهاد. [و اصفهان و سارویه و بحرین نیز او بنا کرده.]  ۲ چنین گویند که در زمان او وبائی طاری شد. هرکه را عزیزی وفات کردی صورت بتی ساختی ۳، دعوت بت‌پرستی از آن برخاست. جمشید بن انو جهان طهمورث را فرزند نبود، جمشید برادر وی بود و به روایتی برادرزادهٔ وی، در غایت جمال و فرّ و بها، و در علم و عقل مشار الیه. عظمای فرس بر وی جمع شدند و او را پیشوا و پادشاه گردانیدند  ۴ و کمر مطاوعتش بر میان بستند. او نیز به تدبیر امور و ترتیب امور و آلات و ادوات حرب مشغول گشت و استنباط صنایع کرد. شهر اصطرخ را عظیم گردانید چنان‌که طول آن از حد خفرک تا آخر را مجرد به قدر دوازده فرسنگ در عرض دو فرسنگ ۵، و بنائی عظیم در آن بساخت، امروزه طلل و ستونهای آن مانده است و آن را «چهل مناره» خوانند، کس در جهان مثل آن عمارت نشان نداده. چون آن عمارت تمام شد جملهٔ ملوک و اکابر اطراف را بخواند و در آن ساعت که آفتاب به نقطهٔ اعتدال ربیعی رسید در آن عمارت بر تخت نشست و همگنان را به عدل و شفقت وعده داد، آن روز را «نوروز» نام کردند؛ و چون مدت پادشاهی او قریب هفتصد سال رسید [به اغوای ابلیس] ۱بطر  ۲ نعمت گرفت و سودای حماقت و تجبر در وی غلبه کرد و جهانیان را به عبادت خویش دعوت کرد و بتان بر صورت خویشتن بساخت و به اقالیم فرستاد تا آن را بپرستند. پس باری تعالی شداد عاد را غلبه داد تا برادرزادهٔ خود ضحاک بن علوان را بفرستاد تا او را قمع کرد [و پاره‌پاره گردانید] ۳. [حکایت عادیان  ۴  بدان که ارم برادر ارفخشد را هفت پسر بود: عاد، ثمود، ضحار، طسم، جدیس، حاسم، تاز. عاد به یمن رفت و ثمود به میان حجاز و شام مقام ساخت، طسم به عمان و بحرین فرود آمد و جدیس به زمین یمامه، و ضحار به اراضی طی، و حاسم به میانهٔ حرم و سقوران، و تاز به زمینی که به وی تاز می‌خوانند. اولاد عاد بسیار شدند و مستولی گشتند. مهتر ایشان عملیق بن عاد بود و چون او درگذشت پسران او شداد و شدید پادشاه شدند و بر جهانیان غلبه کردند و ضحاک را به زمین بابل و فارس فرستادند]  ۵ تا جمشید را قهر کرد و آن جایگاه فرو گرفت و آغاز جور و ستم کرد. [پس باری تعالی هود بن الخالد بن الخلود بن عیص بن عملیق را به پیغمبری فرستاد و عادیان را دعوت کرد. شداد به وی التفاتی نکرد تا بلای آسمانی به وی رسید و او را با دیگر معاندان به ریح العقیم هلاک کرد و: مرتد بن شداد پادشاه گشت و به هود-علیه السلام-بگروید و با او در حضرموت می‌بود، آن جایگاه درگذشت. افریدون بن آتبین  ۱ از اسباط جمشید بود و پدران او از ضحاک گریخته بودند و در میانهٔ شبانان می‌بودند] ۲. چنین گویند که ضحاک قریب هزار سال پادشاهی کرد در ایران زمین و همواره بر رعیت جور کردی. آخر الامر دو سلعه  ۳ به شکل مار از دوش او برآمد ۴و وجع آن جز به مغز آدمی ساکن نمی‌شد و از برای طلای آن خلق بسیار به قتل آوردند. کاوه  ۵ آهنگر از اصفهان از برای آن که دو پسر او کشته بودند خروج کرد و پوستی که آهنگران در پیش می‌بندند بر سر چوب کرد، و ضحاک را دشنام داد، و خلقی بر وی جمع شدند، و روی به ضحاک نهادند. ضحاک از ایشان بگریخت. پس ایشان افریدون را طلب کردند و به پادشاهی نشاندند و ضحاک را بازدست کردند ۶و قتل کردند  ۷ و آن چوب را به فال داشتند و «درفش کاویان» ۱لقب کردند و مرصع گردانیدند؛ و افریدون آهنگ عادیان کرد و ایشان را متفرق گردانید و بر مملکت ایشان مستولی گشت، و عزم دیگر مواضع کرد و اکثر معمورهٔ عالم بگشود و تمامت رعیت را در ظل رأفت و معدلت بداشت، و جمله را به پسران سه‌گانه تفویض کرد: روم و مغرب  ۲ به سلم داد، ترکستان و چین ۳به تور داد، و فارس و عراق و خراسان [و قهستان]  ۴ به ایرج به سبب آن‌که او را دوستر داشتی. پس ایشان هردو متفق شدند و ایرج را بکشتند. بعد از مدتی منوچهر که از نژاد ایرج بود برفت و خون جد از ایشان بخواست. پس عمر افریدون سپری شد. مدت ملکش پانصد سال بود. منوچهر [بن میشخوریار]  ۵  جمعی گویند دخترزادهٔ ایرج بود، و جمعی گویند پسرزاده. چون افریدون درگذشت منوچهر به حکم ولی عهدی به پادشاهی بنشست و به هر [اقلیمی پادشاهی و به هر]  ۶ دیهی دهقانی گماشت، و نهر فرات را حفر کرد و آب به عراق آورد و بوستانها بساخت و انواع اشجار و ریاحین از بیشه‌ها و کوهها بدان‌جا نقل کرد و به عمارت عالم مشغول شد؛ و ایام دولتش به شصت رسید. و در آن ایام افراسیاب  ۷ از نسل تور آهنگ او کرد با لشکر عظیم، منوچهر از وی بگریخت و به طبرستان رفت. افراسیاب از پی وی نتوانست رفت. پس -------- پایان ص ۲۰. [[رده:تاریخ ایران]] gj7fi7s1zj9ulz0oyvo787nmfyg4dsw 828 31967 300719 74884 2026-09-29T15:42:04Z Hanooz 17889 ترجمه و تغییر هوش مصنوعی 300719 Scribunto text/plain -- This module provides configuration data for [[Module:Protection banner]]. -- -- برای ویکی‌نبشتهٔ فارسی بومی‌سازی شده‌است. هر جایی که با نسخهٔ اصلی انگلیسی تفاوت -- دارد با «fa:» مشخص شده‌است. لطفاً هنگام به‌روزرسانی از نسخهٔ بالادست با دقت این -- بخش‌ها را دوباره اعمال کنید. تغییرات اصلی: -- * همهٔ متن‌های رو-به-کاربر (متن جعبه‌ها، راهنما، نام رده‌ها) فارسی شده‌اند. -- * پیوندهای «ویکی‌نبشته:» به صفحه‌های واقعی این ویکی اشاره می‌کنند: به‌ویژه -- «ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت»، «ویکی‌نبشته:سیاست قطع دسترسی» و -- «ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران». پیوندهای «w:» به ویکی‌پدیای فارسی -- می‌روند (در ویکی‌نبشته، پیشوند w: به‌طور خودکار به همان زبان اشاره می‌کند) -- اما دقتِ عنوان هر یک را جداگانه بررسی نکرده‌ام؛ پیش از انتشار آن‌ها را -- امتحان کنید. -- * فضاهای نام برگه (۱۰۴) و پدیدآورنده (۱۰۲) که مخصوص ویکی‌نبشته‌اند و در -- نسخهٔ اصلی از قلم افتاده بودند، به categoryNamespaceKeys و pagetypes -- افزوده شدند. -- * wrappers اکنون کلیدهایش را با پیشوند «الگو:» (نه «Template:») نگه -- می‌دارد، چون parent:getTitle() روی این ویکی همین را برمی‌گرداند. -- * تاریخ خروجی (${EXPIRY}, ${PROTECTIONDATE}) اکنون به گاه‌شماری هجری -- خورشیدی نمایش داده می‌شود. -- * رشته‌های بی‌پایان (indefStrings) معادل فارسی هم گرفته‌اند. return { -------------------------------------------------------------------------------- -- -- BANNER DATA -- -------------------------------------------------------------------------------- --[[ -- Banner data consists of six fields: -- * text - the main protection text that appears at the top of protection -- banners. -- * explanation - the text that appears below the main protection text, used -- to explain the details of the protection. -- * tooltip - the tooltip text you see when you move the mouse over a small -- padlock icon. -- * link - the page that the small padlock icon links to. -- * alt - the alt text for the small padlock icon. This is also used as tooltip -- text for the large protection banners. -- * image - the padlock image used in both protection banners and small padlock -- icons. -- -- The module checks in three separate tables to find a value for each field. -- First it checks the banners table, which has values specific to the reason -- for the page being protected. Then the module checks the defaultBanners -- table, which has values specific to each protection level. Finally, the -- module checks the masterBanner table, which holds data for protection -- templates to use if no data has been found in the previous two tables. -- -- The values in the banner data can take parameters. These are specified -- using ${TEXTLIKETHIS} (a dollar sign preceding a parameter name -- enclosed in curly braces). fa: parameter names must stay as uppercase -- ASCII letters -- the substitution code only matches %u -- so they were -- left untranslated everywhere they appear below. -- -- Available parameters: -- -- ${CURRENTVERSION} - a link to the page history or the move log, with the -- display message "current-version-edit-display" or -- "current-version-move-display". -- -- ${EDITREQUEST} - a link to create an edit request for the current page. -- -- ${EXPIRY} - the protection expiry date in the format DD Month YYYY. If -- protection is indefinite or is not set, this is the blank string. -- -- ${EXPLANATIONBLURB} - an explanation blurb, e.g. "Please discuss any changes -- on the talk page; you may submit a request to ask an administrator to make -- an edit if it is minor or supported by consensus." -- -- ${IMAGELINK} - a link to set the image to, depending on the protection -- action and protection level. -- -- ${INTROBLURB} - the PROTECTIONBLURB parameter, plus the expiry if an expiry -- is set. E.g. "Editing of this page by new or unregistered users is currently -- disabled until dd Month YYYY." -- -- ${INTROFRAGMENT} - the same as ${INTROBLURB}, but without final punctuation -- so that it can be used in run-on sentences. -- -- ${PAGETYPE} - the type of the page, e.g. "article" or "template". -- Defined in the cfg.pagetypes table. -- -- ${PROTECTIONBLURB} - a blurb explaining the protection level of the page, e.g. -- "Editing of this page by new or unregistered users is currently disabled" -- -- ${PROTECTIONDATE} - the protection date, if it has been supplied to the -- template. -- -- ${PROTECTIONLEVEL} - the protection level, e.g. "fully protected" or -- "semi-protected". -- -- ${PROTECTIONLOG} - a link to the protection log or the pending changes log, -- depending on the protection action. -- -- ${TALKPAGE} - a link to the talk page. If a section is specified, links -- straight to that talk page section. -- -- ${TOOLTIPBLURB} - uses the PAGETYPE, PROTECTIONTYPE and EXPIRY parameters to -- create a blurb like "This template is semi-protected", or "This article is -- move-protected until DD Month YYYY". -- -- ${VANDAL} - links for the specified username (or the root page name) -- using Module:Vandal-m. -- -- Functions -- -- For advanced users, it is possible to use Lua functions instead of strings -- in the banner config tables. Using functions gives flexibility that is not -- possible just by using parameters. Functions take two arguments, the -- protection object and the template arguments, and they must output a string. -- -- For example: -- -- text = function (protectionObj, args) -- if protectionObj.level == 'autoconfirmed' then -- return 'foo' -- else -- return 'bar' -- end -- end -- -- Some protection object properties and methods that may be useful: -- protectionObj.action - the protection action -- protectionObj.level - the protection level -- protectionObj.reason - the protection reason -- protectionObj.expiry - the expiry. Nil if unset, the string "indef" if set -- to indefinite, and the protection time in unix time if temporary. -- protectionObj.protectionDate - the protection date in unix time, or nil if -- unspecified. -- protectionObj.bannerConfig - the banner config found by the module. Beware -- of editing the config field used by the function, as it could create an -- infinite loop. -- protectionObj:isProtected - returns a boolean showing whether the page is -- protected. -- protectionObj:isTemporary - returns a boolean showing whether the expiry is -- temporary. -- protectionObj:isIncorrect - returns a boolean showing whether the protection -- template is incorrect. --]] -- The master banner data, used if no values have been found in banners or -- defaultBanners. masterBanner = { text = '${INTROBLURB}', explanation = '${EXPLANATIONBLURB}', tooltip = '${TOOLTIPBLURB}', link = '${IMAGELINK}', alt = 'صفحهٔ ${PROTECTIONLEVEL}' }, -- The default banner data. This holds banner data for different protection -- levels. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. defaultBanners = { edit = {}, move = {}, autoreview = { autoconfirmed = { alt = 'صفحه با بازبینی تغییرات سطح ۱ محافظت شده‌است', tooltip = 'همهٔ ویرایش‌های کاربران ثبت‌نام‌نشده و تازه پیش از نمایش نیاز به بازبینی دارند', image = 'Padlock-silver-light.svg' }, default = { alt = 'صفحه با بازبینی تغییرات سطح ۲ محافظت شده‌است', tooltip = 'همهٔ ویرایش‌های کاربرانی که بازبین یا مدیر نیستند پیش از نمایش نیاز به بازبینی دارند', } } }, -- The banner data. This holds banner data for different protection reasons. -- In fact, the reasons specified in this table control which reasons are -- valid inputs to the first positional parameter. -- -- There is also a non-standard "description" field that can be used for items -- in this table. This is a description of the protection reason for use in the -- module documentation. -- -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: the table keys below (blp, dmca, dispute, ...) are the values that -- |1= actually takes on the wiki; they stay in English so that they still -- match what the wrapper templates in cfg.wrappers pass through. Only the -- text shown to readers is translated. banners = { edit = { blp = { description = 'برای صفحاتی که برای پیروی از خط‌مشی' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:زندگی‌نامهٔ افراد زنده' .. '|زندگی‌نامهٔ افراد زنده]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} برای پیروی از' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:زندگی‌نامهٔ افراد زنده' .. '|خط‌مشی ویکی‌پدیا دربارهٔ زندگی‌نامهٔ' .. '&nbsp;افراد&nbsp;زنده]].', tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} برای پیروی از خط‌مشی زندگی‌نامهٔ' .. ' افراد زنده', }, dmca = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل درخواست‌های حذف بر پایهٔ' .. ' قانون کپی‌رایت هزارهٔ دیجیتال، توسط بنیاد ویکی‌مدیا' .. ' محافظت شده‌اند.', explanation = function (protectionObj, args) local ret = 'بر پایهٔ اطلاعیهٔ دارندهٔ حق نشر بر اساس قانون' .. ' کپی‌رایت هزارهٔ دیجیتال (DMCA) دربارهٔ بخشی از محتوای' .. ' این نوشتار، بنیاد ویکی‌مدیا بر پایهٔ قوانین مربوطه' .. ' اقدام کرده و محتوای موردنظر را حذف و محدود کرده‌است.' if args.notice then ret = ret .. ' رونوشتی از اطلاعیهٔ دریافت‌شده را می‌توان' .. ' اینجا یافت: ' .. args.notice .. '.' end ret = ret .. ' برای اطلاعات بیشتر، از جمله وب‌گاه‌هایی که' .. ' دربارهٔ نحوهٔ ارسال اعتراضیه توضیح می‌دهند، به' .. ' [[m:Office actions|اقدامات دفتر ویکی‌مدیا]] و' .. " ${TALKPAGE} این نوشتار مراجعه کنید. '''این الگو را" .. " تا زمانی که این محدودیت برداشته نشده از این نوشتار" .. " برندارید.'''" return ret end, image = 'Padlock-black.svg', }, dispute = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل اختلاف‌نظر در ویرایش' .. ' محافظت شده‌اند.', text = function (protectionObj, args) -- Find the value of "disputes". local display = 'اختلاف‌ها' local disputes if args.section then disputes = string.format( '[[%s:%s#%s|%s]]', mw.site.namespaces[protectionObj.title.namespace].talk.name, protectionObj.title.text, args.section, display ) else disputes = display end -- Make the blurb, depending on the expiry. local msg if type(protectionObj.expiry) == 'number' then msg = '${INTROFRAGMENT} یا تا زمانی که %s در ویرایش آن برطرف شود.' else msg = '${INTROFRAGMENT} تا زمانی که %s در ویرایش آن برطرف شود.' end return string.format(msg, disputes) end, explanation = "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. ${EXPLANATIONBLURB}", tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} به دلیل اختلاف‌نظر در ویرایش', }, mainpage = { description = 'برای پرونده‌هایی که به دلیل نمایش در' .. ' [[صفحهٔ اصلی]] محافظت شده‌اند.', text = 'این پرونده در حال حاضر از' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|ویرایش محافظت‌شده]] است،' .. ' زیرا هم‌اینک یا به‌زودی در' .. ' [[صفحهٔ اصلی]] نمایش داده می‌شود.', explanation = 'تصاویر صفحهٔ اصلی به دلیل بازدید بالا محافظت' .. ' می‌شوند. لطفاً هرگونه تغییر لازم را در ${TALKPAGE}' .. ' مطرح کنید.' .. '<br /><span style="font-size:90%;">' .. "'''مدیران:''' به‌محض اینکه این تصویر قطعاً از صفحهٔ اصلی" .. ' برداشته شد، لطفاً محافظت این پرونده را بردارید یا در' .. ' صورت لزوم آن را به نیمه‌محافظت کاهش دهید.</span>', }, office = { description = 'برای صفحاتی که توسط بنیاد ویکی‌مدیا محافظت' .. ' شده‌اند.', text = function (protectionObj, args) local ret = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر تحت بررسی' .. ' [[m:Office actions|دفتر بنیاد ویکی‌مدیا]]' .. ' است و محافظت شده‌است.' if protectionObj.protectionDate then ret = ret .. ' این محافظت از تاریخ ${PROTECTIONDATE}' .. ' برقرار است.' end return ret end, explanation = "اگر امکان ویرایش این صفحه را دارید، لطفاً پیش از" .. " هر تغییر یا افزوده‌ای، ابتدا آن را در ${TALKPAGE} مطرح" .. " کنید. '''محافظت این صفحه را برندارید، مگر آنکه از سوی" .. " بنیاد ویکی‌مدیا برای این کار مجاز باشید.'''", image = 'Padlock-black.svg', }, reset = { description = 'برای صفحاتی که توسط بنیاد ویکی‌مدیا محافظت' .. ' شده و به نسخه‌ای اولیه «بازنشانی» شده‌اند.', text = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر تحت بررسی' .. ' [[m:Office actions|دفتر بنیاد ویکی‌مدیا]]' .. ' است و محافظت شده‌است.', explanation = function (protectionObj, args) local ret = '' if protectionObj.protectionDate then ret = ret .. 'در تاریخ ${PROTECTIONDATE} این ${PAGETYPE}' else ret = ret .. 'این ${PAGETYPE}' end ret = ret .. ' به نسخه‌ای ساده و اولیه کاهش داده شد تا بتوان' .. ' آن را کاملاً بازنویسی و از انطباق آن با خط‌مشی‌های' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:دیدگاه بی‌طرف|دیدگاه بی‌طرف]] و' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:قابل تأیید بودن|قابلیت اثبات]] مطمئن' .. ' شد. خط‌مشی‌های استاندارد ویکی‌پدیا برای بازنویسی' .. ' آن—که سرانجام برای همهٔ ویرایشگران آزاد خواهد بود—اعمال' .. ' و به‌شدت رعایت خواهند شد. این ${PAGETYPE} تا زمان' .. ' بازسازی ${PROTECTIONLEVEL} است.\n\n' .. 'هرگونه افزودن مطلب مستقیماً از نسخه‌های پیش از محافظتِ' .. ' این ${PAGETYPE} حذف خواهد شد، همچنین هر مطلبی که بدون' .. ' منبع معتبر به آن افزوده شود. صفحه(های) بحث مربوطه نیز' .. ' در همان تاریخ خالی شدند.\n\n' .. "اگر امکان ویرایش این صفحه را دارید، لطفاً پیش از هر" .. " تغییر یا افزوده‌ای ابتدا آن را در ${TALKPAGE} مطرح کنید." .. " '''این اقدام را نادیده نگیرید و محافظت این صفحه را" .. " برندارید، مگر آنکه از سوی بنیاد ویکی‌مدیا برای این کار" .. " مجاز باشید. هیچ ویرایشگری اجازهٔ برداشتن این اعلان را" .. " ندارد.'''" return ret end, image = 'Padlock-black.svg', }, sock = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:حساب کاربری همزاد|استفاده از حساب‌های' .. ' همزاد]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} تا از ایجاد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:حساب کاربری همزاد|حساب‌های همزاد]]' .. ' کاربران [[ویکی‌نبشته:سیاست قطع دسترسی|قطع‌دسترسی‌شده' .. ' یا بن‌شده]] برای ویرایش آن جلوگیری شود.', tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} تا از ویرایش با حساب‌های همزاد' .. ' کاربران قطع‌دسترسی‌شده یا بن‌شده جلوگیری شود', }, template = { description = 'برای [[:w:ویکی‌پدیا:الگوهای پرخطر|الگوها]] و' .. ' پودمان‌های لوآیی که پرخطر شمرده می‌شوند.', text = 'این ${PAGETYPE} به‌طور دائم' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|محافظت‌شده]] است،' .. ' چون [[:w:ویکی‌پدیا:الگوهای پرخطر|پرخطر]] شمرده می‌شود.', explanation = 'لطفاً هرگونه تغییر را در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛' .. ' می‌توانید ${EDITREQUEST} تا از یک مدیر یا' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:ویرایشگر الگو|ویرایشگر الگو]] بخواهید' .. ' در صورتی که تغییر غیرمناقشه‌برانگیز است یا مورد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را اعمال' .. ' کند. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', tooltip = 'این ${PAGETYPE} پرخطر به‌طور دائم ${PROTECTIONLEVEL}' .. ' است تا از خرابکاری جلوگیری شود', alt = '${PAGETYPE} محافظت‌شدهٔ دائم', }, usertalk = { description = 'برای صفحاتی که در برابر ویرایش‌های مخرب یک' .. ' کاربر خاص محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} تا از ${VANDAL} برای انجام' .. ' ویرایش‌های مخرب، از جمله سوءاستفاده از الگوهای' .. ' درخواست رفع قطع دسترسی، جلوگیری شود.', explanation = 'اگر نمی‌توانید این صفحهٔ بحث کاربر را ویرایش' .. ' کنید و نیاز به ایجاد تغییر یا گذاشتن پیام دارید،' .. ' می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]]' .. ' درخواست ویرایش یا درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', }, vandalism = { description = 'برای صفحاتی که در برابر' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری|خرابکاری]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} به دلیل' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری|خرابکاری]].', explanation = function (protectionObj, args) local ret = '' if protectionObj.level == 'sysop' then ret = ret .. "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. " end return ret .. '${EXPLANATIONBLURB}' end, tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} به دلیل خرابکاری', } }, move = { dispute = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل اختلاف‌نظر بر سر عنوان' .. ' صفحه، در برابر انتقال محافظت شده‌اند.', explanation = "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. ${EXPLANATIONBLURB}", image = 'Padlock-olive.svg' }, vandalism = { description = 'برای صفحاتی که در برابر' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری#خرابکاری با جابه‌جایی صفحه' .. '|خرابکاری با جابه‌جایی صفحه]] محافظت شده‌اند.' } }, autoreview = {} }, -------------------------------------------------------------------------------- -- -- GENERAL DATA TABLES -- -------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection blurbs -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the protection blurbs available with the -- ${PROTECTIONBLURB} parameter. It is sorted by protection action and -- protection level, and is checked by the module in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. protectionBlurbs = { edit = { default = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر در برابر ویرایش' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|محافظت‌شده]] است', autoconfirmed = 'ویرایش این ${PAGETYPE} توسط کاربران تازه یا' .. ' ثبت‌نام‌نشده در حال حاضر' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|غیرفعال]] است' }, move = { default = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر در برابر' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|انتقال]] محافظت شده‌است' }, autoreview = { autoconfirmed = 'همهٔ ویرایش‌های این ${PAGETYPE} توسط کاربران تازه' .. ' یا ثبت‌نام‌نشده در حال حاضر پیش از نمایش به خوانندگان' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:تغییرات بازبینی‌نشده|نیاز به بازبینی]]' .. ' دارند', default = 'همهٔ ویرایش‌های این ${PAGETYPE} توسط کاربرانی که بازبین' .. ' یا [[:w:ویکی‌پدیا:مدیران|مدیر]] نیستند، در حال حاضر پیش' .. ' از نمایش به خوانندگان' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:تغییرات بازبینی‌نشده|نیاز به بازبینی]]' .. ' دارند' } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Explanation blurbs -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the explanation blurbs available with the -- ${EXPLANATIONBLURB} parameter. It is sorted by protection action, -- protection level, and whether the page is a talk page or not. If the page is -- a talk page it will have a talk key of "talk"; otherwise it will have a talk -- key of "subject". The table is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level, page's talk key -- 2. page's protection action, page's protection level, default talk key -- 3. page's protection action, default protection level, page's talk key -- 4. page's protection action, default protection level, default talk key -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. explanationBlurbs = { edit = { autoconfirmed = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. اگر نمی‌توانید این' .. ' ${PAGETYPE} را ویرایش کنید و می‌خواهید تغییری در آن' .. ' ایجاد شود، می‌توانید ${EDITREQUEST}، تغییرات را در' .. ' ${TALKPAGE} مطرح کنید، در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. اگر نمی‌توانید این' .. ' ${PAGETYPE} را ویرایش کنید و می‌خواهید تغییری در آن' .. ' ایجاد شود، می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', }, default = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. لطفاً هرگونه تغییر را' .. ' در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛ می‌توانید ${EDITREQUEST} تا' .. ' از یک مدیر بخواهید در صورتی که تغییر' .. ' [[:w:راهنما:ویرایش جزئی|غیرمناقشه‌برانگیز]] است یا' .. ' مورد [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را' .. ' اعمال کند. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست ویرایش این صفحه یا رفع محافظت آن را' .. ' بدهید.' } }, move = { default = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. این صفحه هم‌چنان' .. ' قابل‌ویرایش است، اما تا رفع محافظت قابل‌انتقال نیست.' .. ' لطفاً هر پیشنهادی برای انتقال را در ${TALKPAGE}' .. ' مطرح کنید. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. این صفحه هم‌چنان' .. ' قابل‌ویرایش است، اما تا رفع محافظت قابل‌انتقال نیست.' .. ' لطفاً هر پیشنهادی برای انتقال را در' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:درخواست‌های انتقال|درخواست‌های انتقال]]' .. ' مطرح کنید. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.' } }, autoreview = { default = { reviewer = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. ویرایش‌های این' .. ' ${PAGETYPE} تا زمانی که یک بازبین یا مدیر آن‌ها را' .. ' تأیید نکند، برای خوانندگان نمایش داده نخواهد شد.' .. ' برای رهایی از نیاز به بازبینی ویرایش‌هایتان،' .. ' می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید. ویرایشگران' .. ' باتجربه همچنین می‌توانند درخواست دسترسی' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:بازبینی|بازبین]] بدهند.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. ویرایش‌های کاربران تازه' .. ' یا ثبت‌نام‌نشده در این ${PAGETYPE} تا زمانی که یک' .. ' بازبین آن‌ها را تأیید نکند، برای خوانندگان نمایش داده' .. ' نخواهد شد. برای رهایی از نیاز به بازبینی' .. ' ویرایش‌هایتان، می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].' }, } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection levels -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the data for the ${PROTECTIONLEVEL} parameter, which -- produces a short label for different protection levels. It is sorted by -- protection action and proteciton level, and is checked in the following -- order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: every value here has to read naturally both as a predicate ("این نوشتار -- ${PROTECTIONLEVEL} است") and as an ezafe modifier ("صفحهٔ ${PROTECTIONLEVEL}" -- in masterBanner.alt) -- kept this in mind when choosing the wording. protectionLevels = { edit = { default = 'محافظت‌شده', templateeditor = 'محافظت‌شده در سطح ویرایشگر الگو', autoconfirmed = 'نیمه‌محافظت‌شده', }, move = { default = 'محافظت‌شده در برابر انتقال' }, autoreview = { } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Images -------------------------------------------------------------------------------- -- This table lists different padlock images for each protection action and -- protection level. It is used if an image is not specified in any of the -- banner data tables, and if the page does not satisfy the conditions for using -- the ['image-filename-indef'] image. It is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- fa: filenames are shared Commons files, unchanged. images = { edit = { default = 'Padlock.svg', templateeditor = 'Padlock-pink.svg', autoconfirmed = 'Padlock-silver.svg' }, move = { default = 'Padlock-olive.svg', }, autoreview = { autoconfirmed = 'Padlock-silver-light.svg', default = 'Padlock-orange.svg' } }, -- Pages with a reason specified in this table will show the special "indef" -- padlock, defined in the 'image-filename-indef' message, if no expiry is set. indefImageReasons = { template = true }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Image links -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the data for the ${IMAGELINK} parameter, which gets -- the image link for small padlock icons based on the page's protection action -- and protection level. It is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: all point to the local policy page. The upstream English config uses -- section anchors (#full, #template, #semi, #move, #pc1, #pc2); I couldn't -- confirm matching headings exist on ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت, so I link to the -- plain page instead of guessing anchor names. Add anchors here once the -- policy page has matching section headings. imageLinks = { edit = { default = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', templateeditor = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', autoconfirmed = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' }, move = { default = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' }, autoreview = { autoconfirmed = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', reviewer = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Padlock indicator names -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the "name" attribute for the <indicator> extension tag -- with which small padlock icons are generated. All indicator tags on a page -- are displayed in alphabetical order based on this attribute, and with -- indicator tags with duplicate names, the last tag on the page wins. -- The attribute is chosen based on the protection action; table keys must be a -- protection action name or the string "default". -- fa: this is an internal HTML attribute, never shown to readers -- left as-is. padlockIndicatorNames = { autoreview = 'pp-autoreview', default = 'pp-default' }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection categories -------------------------------------------------------------------------------- --[[ -- The protection categories are stored in the protectionCategories table. -- Keys to this table are made up of the following strings: -- -- 1. the expiry date -- 2. the namespace -- 3. the protection reason (e.g. "dispute" or "vandalism") -- 4. the protection level (e.g. "sysop" or "autoconfirmed") -- 5. the action (e.g. "edit" or "move") -- -- When the module looks up a category in the table, first it will will check to -- see a key exists that corresponds to all five parameters. For example, a -- user page semi-protected from vandalism for two weeks would have the key -- "temp-user-vandalism-autoconfirmed-edit". If no match is found, the module -- changes the first part of the key to "all" and checks the table again. It -- keeps checking increasingly generic key combinations until it finds the -- field, or until it reaches the key "all-all-all-all-all". -- -- The module uses a binary matrix to determine the order in which to search. -- This is best demonstrated by a table. In this table, the "0" values -- represent "all", and the "1" values represent the original data (e.g. -- "indef" or "file" or "vandalism"). -- -- expiry namespace reason level action -- order -- 1 1 1 1 1 1 -- 2 0 1 1 1 1 -- 3 1 0 1 1 1 -- 4 0 0 1 1 1 -- 5 1 1 0 1 1 -- 6 0 1 0 1 1 -- 7 1 0 0 1 1 -- 8 0 0 0 1 1 -- 9 1 1 1 0 1 -- 10 0 1 1 0 1 -- 11 1 0 1 0 1 -- 12 0 0 1 0 1 -- 13 1 1 0 0 1 -- 14 0 1 0 0 1 -- 15 1 0 0 0 1 -- 16 0 0 0 0 1 -- 17 1 1 1 1 0 -- 18 0 1 1 1 0 -- 19 1 0 1 1 0 -- 20 0 0 1 1 0 -- 21 1 1 0 1 0 -- 22 0 1 0 1 0 -- 23 1 0 0 1 0 -- 24 0 0 0 1 0 -- 25 1 1 1 0 0 -- 26 0 1 1 0 0 -- 27 1 0 1 0 0 -- 28 0 0 1 0 0 -- 29 1 1 0 0 0 -- 30 0 1 0 0 0 -- 31 1 0 0 0 0 -- 32 0 0 0 0 0 -- -- In this scheme the action has the highest priority, as it is the last -- to change, and the expiry has the least priority, as it changes the most. -- The priorities of the expiry, the protection level and the action are -- fixed, but the priorities of the reason and the namespace can be swapped -- through the use of the cfg.bannerDataNamespaceHasPriority table. --]] -- If the reason specified to the template is listed in this table, -- namespace data will take priority over reason data in the protectionCategories -- table. reasonsWithNamespacePriority = { vandalism = true, }, -- The string to use as a namespace key for the protectionCategories table for each -- namespace number. -- fa: [102] (پدیدآورنده/Author) and [104] (برگه/Page) are ProofreadPage -- namespaces specific to Wikisource and were missing from the upstream -- config entirely -- added them, plus [106] (فهرست/Index) for completeness. -- [100] (درگاه/Portal) was already present upstream. categoryNamespaceKeys = { [ 2] = 'user', [ 3] = 'user', [ 4] = 'project', [ 6] = 'file', [ 8] = 'mediawiki', [ 10] = 'template', [ 12] = 'project', [ 14] = 'category', [100] = 'portal', [102] = 'author', [104] = 'page', [106] = 'index', [828] = 'module', }, -- fa: every category name below is my own translation, kept consistent -- (نیمه‌محافظت‌شده = semi-protected, محافظت‌شده در برابر انتقال = -- move-protected, بی‌پایان = indefinite, موقت = temporary). These are my -- choices -- create them on the wiki, or rename these strings to match -- whatever categories already exist there. The ['all|author|...'] and -- ['all|page|...'] rows are new, mirroring the existing file/category rows, -- since the source config had nothing for Wikisource's own namespaces. protectionCategories = { ['all|all|all|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|office|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|reset|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|dmca|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|mainpage|all|all'] = 'تصاویر محافظت‌شدهٔ صفحهٔ اصلی', ['all|template|all|all|edit'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['indef|all|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ بی‌پایان ویکی‌نبشته', ['all|all|blp|autoconfirmed|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ نیمه‌محافظت‌شدهٔ بی‌پایان', ['temp|all|blp|autoconfirmed|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ نیمه‌محافظت‌شدهٔ موقت', ['all|all|dispute|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|sock|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده در برابر کاربران قطع‌دسترسی‌شده', ['all|all|vandalism|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده در برابر خرابکاری', ['all|category|all|autoconfirmed|edit'] = 'رده‌های نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|file|all|autoconfirmed|edit'] = 'تصاویر نیمه‌محافظت‌شده', ['all|portal|all|autoconfirmed|edit'] = 'درگاه‌های نیمه‌محافظت‌شده', ['all|author|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات پدیدآورندهٔ نیمه‌محافظت‌شده', -- fa: new ['all|page|all|autoconfirmed|edit'] = 'برگه‌های نیمه‌محافظت‌شده', -- fa: new ['all|project|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته', ['all|talk|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات بحث نیمه‌محافظت‌شده', ['all|template|all|autoconfirmed|edit'] = 'الگوهای نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|user|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر نیمه‌محافظت‌شده', ['all|all|blp|sysop|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ محافظت‌شدهٔ بی‌پایان', ['temp|all|blp|sysop|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ محافظت‌شدهٔ موقت', ['all|all|dispute|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|sock|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر کاربران قطع‌دسترسی‌شده', ['all|all|vandalism|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر خرابکاری', ['all|category|all|sysop|edit'] = 'رده‌های محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|file|all|sysop|edit'] = 'تصاویر محافظت‌شده', ['all|author|all|sysop|edit'] = 'صفحات پدیدآورندهٔ محافظت‌شده', -- fa: new ['all|page|all|sysop|edit'] = 'برگه‌های محافظت‌شده', -- fa: new ['all|project|all|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته', ['all|talk|all|sysop|edit'] = 'صفحات بحث محافظت‌شده', ['all|template|all|sysop|edit'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|user|all|sysop|edit'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر محافظت‌شده', ['all|module|all|all|edit'] = 'پودمان‌های محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|module|all|autoconfirmed|edit'] = 'پودمان‌های نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال', ['indef|all|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ بی‌پایان در برابر انتقال', ['all|all|dispute|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|vandalism|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال به دلیل خرابکاری', ['all|portal|all|sysop|move'] = 'درگاه‌های محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|project|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته در برابر انتقال', ['all|talk|all|sysop|move'] = 'صفحات بحث محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|template|all|sysop|move'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته در برابر انتقال', ['all|user|all|sysop|move'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|all|all|autoconfirmed|autoreview'] = 'صفحات محافظت‌شده با بازبینی تغییرات (سطح ۱)', ['all|all|all|reviewer|autoreview'] = 'صفحات محافظت‌شده با بازبینی تغییرات (سطح ۲)', }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Expiry category config -------------------------------------------------------------------------------- -- This table configures the expiry category behaviour for each protection -- action. -- * If set to true, setting that action will always categorise the page if -- an expiry parameter is not set. -- * If set to false, setting that action will never categorise the page. -- * If set to nil, the module will categorise the page if: -- 1) an expiry parameter is not set, and -- 2) a reason is provided, and -- 3) the specified reason is not blacklisted in the reasonsWithoutExpiryCheck -- table. expiryCheckActions = { edit = nil, move = false, autoreview = true }, reasonsWithoutExpiryCheck = { blp = true, template = true, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Pagetypes -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the page types available with the ${PAGETYPE} parameter. -- Keys are namespace numbers, or the string "default" for the default value. -- fa: added [102] (Author) and [104]/[106] (Page/Index, ProofreadPage), which -- the upstream config had no entries for. [0] uses "نوشتار" (a piece of -- writing) rather than the literal "مقاله" (article), since Wikisource's main -- namespace holds transcribed works, not encyclopedia articles. pagetypes = { [0] = 'نوشتار', [6] = 'پرونده', [10] = 'الگو', [14] = 'رده', [102] = 'صفحهٔ پدیدآورنده', [104] = 'برگه', [106] = 'فهرست', [828] = 'پودمان', default = 'صفحه' }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Strings marking indefinite protection -------------------------------------------------------------------------------- -- This table contains values passed to the expiry parameter that mean the page -- is protected indefinitely. -- fa: added Persian equivalents so editors can write e.g. |expiry=بی‌پایان; -- the original English values still work too. indefStrings = { ['indef'] = true, ['indefinite'] = true, ['indefinitely'] = true, ['infinite'] = true, ['بی‌پایان'] = true, ['نامحدود'] = true, ['همیشگی'] = true, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Group hierarchy -------------------------------------------------------------------------------- -- This table maps each group to all groups that have a superset of the original -- group's page editing permissions. -- fa: these are real MediaWiki group names (as returned by -- Module:Effective protection level), not display text -- never translate them. hierarchy = { sysop = {}, reviewer = {'sysop'}, filemover = {'sysop'}, templateeditor = {'sysop'}, autoconfirmed = {'reviewer', 'filemover', 'templateeditor'}, user = {'autoconfirmed'}, ['*'] = {'user'} }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Wrapper templates and their default arguments -------------------------------------------------------------------------------- -- This table contains wrapper templates used with the module, and their -- default arguments. Templates specified in this table should contain the -- following invocation, and no other template content: -- -- {{#invoke:Protection banner|main}} -- -- If other content is desired, it can be added between -- <noinclude>...</noinclude> tags. -- -- When a user calls one of these wrapper templates, they will use the -- default arguments automatically. The arguments cannot be overwritten by the -- user. -- fa: keys use the "الگو:" prefix (fa.wikisource's namespace 10), not -- "Template:" -- parent:getTitle() in the main module returns the title in -- that namespace, so "Template:" here would simply never match. Template -- names themselves (Pp, Pp-blp, ...) are kept as on en.wikisource; fa.wikisource -- already has at least الگو:Pp-protected, الگو:Pp-meta and الگو:Pp-move using -- this convention. wrappers = { ['الگو:Pp'] = {}, ['الگو:Pp-blp'] = {'blp'}, -- نیازی به الگو:Pp-create نداریم ['الگو:Pp-dispute'] = {'dispute'}, ['الگو:Pp-main-page'] = {'mainpage'}, ['الگو:Pp-move'] = {action = 'move'}, ['الگو:Pp-move-dispute'] = {'dispute', action = 'move'}, -- نیازی به الگو:Pp-move-indef نداریم ['الگو:Pp-move-vandalism'] = {'vandalism', action = 'move'}, ['الگو:Pp-office'] = {'office'}, ['الگو:Pp-office-dmca'] = {'dmca'}, ['الگو:Pp-pc1'] = {action = 'autoreview', small = true}, ['الگو:Pp-pc2'] = {action = 'autoreview', small = true}, ['الگو:Pp-reset'] = {'reset'}, ['الگو:Pp-semi-indef'] = {expiry = 'indef', small = true}, ['الگو:Pp-sock'] = {'sock'}, ['الگو:Pp-template'] = {'template', small = true}, ['الگو:Pp-usertalk'] = {'usertalk'}, ['الگو:Pp-vandalism'] = {'vandalism'}, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- -- MESSAGES -- -------------------------------------------------------------------------------- msg = { -------------------------------------------------------------------------------- -- Intro blurb and intro fragment -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages specify what is produced by the ${INTROBLURB} and -- ${INTROFRAGMENT} parameters. If the protection is temporary they use the -- intro-blurb-expiry or intro-fragment-expiry, and if not they use -- intro-blurb-noexpiry or intro-fragment-noexpiry. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['intro-blurb-expiry'] = '${PROTECTIONBLURB} تا ${EXPIRY}.', ['intro-blurb-noexpiry'] = '${PROTECTIONBLURB}.', ['intro-fragment-expiry'] = '${PROTECTIONBLURB} تا ${EXPIRY}،', ['intro-fragment-noexpiry'] = '${PROTECTIONBLURB}', -------------------------------------------------------------------------------- -- Tooltip blurb -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages specify what is produced by the ${TOOLTIPBLURB} parameter. -- If the protection is temporary the tooltip-blurb-expiry message is used, and -- if not the tooltip-blurb-noexpiry message is used. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['tooltip-blurb-expiry'] = 'این ${PAGETYPE} تا ${EXPIRY} ${PROTECTIONLEVEL} است.', ['tooltip-blurb-noexpiry'] = 'این ${PAGETYPE} ${PROTECTIONLEVEL} است.', ['tooltip-fragment-expiry'] = 'این ${PAGETYPE} تا ${EXPIRY} ${PROTECTIONLEVEL} است،', ['tooltip-fragment-noexpiry'] = 'این ${PAGETYPE} ${PROTECTIONLEVEL} است', -------------------------------------------------------------------------------- -- Special explanation blurb -------------------------------------------------------------------------------- -- An explanation blurb for pages that cannot be unprotected, e.g. for pages -- in the MediaWiki namespace. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['explanation-blurb-nounprotect'] = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و ${PROTECTIONLOG}' .. ' مراجعه کنید. لطفاً هرگونه تغییر را در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛' .. ' می‌توانید ${EDITREQUEST} تا از یک مدیر بخواهید در صورتی که تغییر' .. ' [[:w:راهنما:ویرایش جزئی|غیرمناقشه‌برانگیز]] است یا مورد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را اعمال کند.', -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection log display values -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine the display values for the protection log link -- or the pending changes log link produced by the ${PROTECTIONLOG} parameter. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['protection-log-display'] = 'سیاههٔ محافظت', ['pc-log-display'] = 'سیاههٔ تغییرات بازبینی‌نشده', -------------------------------------------------------------------------------- -- Current version display values -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine the display values for the page history link -- or the move log link produced by the ${CURRENTVERSION} parameter. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['current-version-move-display'] = 'عنوان کنونی', ['current-version-edit-display'] = 'نسخهٔ کنونی', -------------------------------------------------------------------------------- -- Talk page -------------------------------------------------------------------------------- -- This message determines the display value of the talk page link produced -- with the ${TALKPAGE} parameter. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['talk-page-link-display'] = 'صفحهٔ بحث', -------------------------------------------------------------------------------- -- Edit requests -------------------------------------------------------------------------------- -- This message determines the display value of the edit request link produced -- with the ${EDITREQUEST} parameter. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['edit-request-display'] = 'درخواست ویرایش ارسال کنید', -------------------------------------------------------------------------------- -- Expiry date format -------------------------------------------------------------------------------- -- This is the format for the blurb expiry date. It should be valid input for -- the first parameter of the #time parser function. -- fa: Solar Hijri (Jalali) output -- day, Jalali month name, Jalali year -- -- matching how dates are normally written in Persian prose. Use 'j F Y' here -- instead for the Gregorian calendar with Persian digits. ['expiry-date-format'] = 'j xiF xiY', -------------------------------------------------------------------------------- -- Tracking categories -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine which tracking categories the module outputs. ['tracking-category-incorrect'] = 'صفحات ویکی‌نبشته با الگوهای محافظت نادرست', ['tracking-category-expiry'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته بدون تاریخ انقضا', ['tracking-category-template'] = 'صفحات محافظت‌شده در سطح ویرایشگر الگو به‌جز الگوها و پودمان‌ها', -------------------------------------------------------------------------------- -- Images -------------------------------------------------------------------------------- -- These are images that are not defined by their protection action and protection level. -- fa: shared Commons files, unchanged. ['image-filename-indef'] = 'Padlock-red.svg', ['image-filename-default'] = 'Transparent.gif', -------------------------------------------------------------------------------- -- End messages -------------------------------------------------------------------------------- } -------------------------------------------------------------------------------- -- End configuration -------------------------------------------------------------------------------- } pf950bd0nf2oihk363u9i9oqejw9zwv 300720 300719 2026-09-29T16:01:44Z Hanooz 17889 بازبینی پیوندها به ویکیپدیای فارسی 300720 Scribunto text/plain -- This module provides configuration data for [[Module:Protection banner]]. -- -- برای ویکی‌نبشتهٔ فارسی بومی‌سازی شده‌است. هر جایی که با نسخهٔ اصلی انگلیسی تفاوت -- دارد با «fa:» مشخص شده‌است. لطفاً هنگام به‌روزرسانی از نسخهٔ بالادست با دقت این -- بخش‌ها را دوباره اعمال کنید. تغییرات اصلی: -- * همهٔ متن‌های رو-به-کاربر (متن جعبه‌ها، راهنما، نام رده‌ها) فارسی شده‌اند. -- * پیوندهای «ویکی‌نبشته:» به صفحه‌های واقعی این ویکی اشاره می‌کنند: به‌ویژه -- «ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت»، «ویکی‌نبشته:سیاست قطع دسترسی» و -- «ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران». پیوندهای «w:» به ویکی‌پدیای فارسی -- می‌روند (در ویکی‌نبشته، پیشوند w: به‌طور خودکار به همان زبان اشاره می‌کند) -- اما دقتِ عنوان هر یک را جداگانه بررسی نکرده‌ام؛ پیش از انتشار آن‌ها را -- امتحان کنید. -- * فضاهای نام برگه (۱۰۴) و پدیدآورنده (۱۰۲) که مخصوص ویکی‌نبشته‌اند و در -- نسخهٔ اصلی از قلم افتاده بودند، به categoryNamespaceKeys و pagetypes -- افزوده شدند. -- * wrappers اکنون کلیدهایش را با پیشوند «الگو:» (نه «Template:») نگه -- می‌دارد، چون parent:getTitle() روی این ویکی همین را برمی‌گرداند. -- * تاریخ خروجی (${EXPIRY}, ${PROTECTIONDATE}) اکنون به گاه‌شماری هجری -- خورشیدی نمایش داده می‌شود. -- * رشته‌های بی‌پایان (indefStrings) معادل فارسی هم گرفته‌اند. return { -------------------------------------------------------------------------------- -- -- BANNER DATA -- -------------------------------------------------------------------------------- --[[ -- Banner data consists of six fields: -- * text - the main protection text that appears at the top of protection -- banners. -- * explanation - the text that appears below the main protection text, used -- to explain the details of the protection. -- * tooltip - the tooltip text you see when you move the mouse over a small -- padlock icon. -- * link - the page that the small padlock icon links to. -- * alt - the alt text for the small padlock icon. This is also used as tooltip -- text for the large protection banners. -- * image - the padlock image used in both protection banners and small padlock -- icons. -- -- The module checks in three separate tables to find a value for each field. -- First it checks the banners table, which has values specific to the reason -- for the page being protected. Then the module checks the defaultBanners -- table, which has values specific to each protection level. Finally, the -- module checks the masterBanner table, which holds data for protection -- templates to use if no data has been found in the previous two tables. -- -- The values in the banner data can take parameters. These are specified -- using ${TEXTLIKETHIS} (a dollar sign preceding a parameter name -- enclosed in curly braces). fa: parameter names must stay as uppercase -- ASCII letters -- the substitution code only matches %u -- so they were -- left untranslated everywhere they appear below. -- -- Available parameters: -- -- ${CURRENTVERSION} - a link to the page history or the move log, with the -- display message "current-version-edit-display" or -- "current-version-move-display". -- -- ${EDITREQUEST} - a link to create an edit request for the current page. -- -- ${EXPIRY} - the protection expiry date in the format DD Month YYYY. If -- protection is indefinite or is not set, this is the blank string. -- -- ${EXPLANATIONBLURB} - an explanation blurb, e.g. "Please discuss any changes -- on the talk page; you may submit a request to ask an administrator to make -- an edit if it is minor or supported by consensus." -- -- ${IMAGELINK} - a link to set the image to, depending on the protection -- action and protection level. -- -- ${INTROBLURB} - the PROTECTIONBLURB parameter, plus the expiry if an expiry -- is set. E.g. "Editing of this page by new or unregistered users is currently -- disabled until dd Month YYYY." -- -- ${INTROFRAGMENT} - the same as ${INTROBLURB}, but without final punctuation -- so that it can be used in run-on sentences. -- -- ${PAGETYPE} - the type of the page, e.g. "article" or "template". -- Defined in the cfg.pagetypes table. -- -- ${PROTECTIONBLURB} - a blurb explaining the protection level of the page, e.g. -- "Editing of this page by new or unregistered users is currently disabled" -- -- ${PROTECTIONDATE} - the protection date, if it has been supplied to the -- template. -- -- ${PROTECTIONLEVEL} - the protection level, e.g. "fully protected" or -- "semi-protected". -- -- ${PROTECTIONLOG} - a link to the protection log or the pending changes log, -- depending on the protection action. -- -- ${TALKPAGE} - a link to the talk page. If a section is specified, links -- straight to that talk page section. -- -- ${TOOLTIPBLURB} - uses the PAGETYPE, PROTECTIONTYPE and EXPIRY parameters to -- create a blurb like "This template is semi-protected", or "This article is -- move-protected until DD Month YYYY". -- -- ${VANDAL} - links for the specified username (or the root page name) -- using Module:Vandal-m. -- -- Functions -- -- For advanced users, it is possible to use Lua functions instead of strings -- in the banner config tables. Using functions gives flexibility that is not -- possible just by using parameters. Functions take two arguments, the -- protection object and the template arguments, and they must output a string. -- -- For example: -- -- text = function (protectionObj, args) -- if protectionObj.level == 'autoconfirmed' then -- return 'foo' -- else -- return 'bar' -- end -- end -- -- Some protection object properties and methods that may be useful: -- protectionObj.action - the protection action -- protectionObj.level - the protection level -- protectionObj.reason - the protection reason -- protectionObj.expiry - the expiry. Nil if unset, the string "indef" if set -- to indefinite, and the protection time in unix time if temporary. -- protectionObj.protectionDate - the protection date in unix time, or nil if -- unspecified. -- protectionObj.bannerConfig - the banner config found by the module. Beware -- of editing the config field used by the function, as it could create an -- infinite loop. -- protectionObj:isProtected - returns a boolean showing whether the page is -- protected. -- protectionObj:isTemporary - returns a boolean showing whether the expiry is -- temporary. -- protectionObj:isIncorrect - returns a boolean showing whether the protection -- template is incorrect. --]] -- The master banner data, used if no values have been found in banners or -- defaultBanners. masterBanner = { text = '${INTROBLURB}', explanation = '${EXPLANATIONBLURB}', tooltip = '${TOOLTIPBLURB}', link = '${IMAGELINK}', alt = 'صفحهٔ ${PROTECTIONLEVEL}' }, -- The default banner data. This holds banner data for different protection -- levels. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. defaultBanners = { edit = {}, move = {}, autoreview = { autoconfirmed = { alt = 'صفحه با بازبینی تغییرات سطح ۱ محافظت شده‌است', tooltip = 'همهٔ ویرایش‌های کاربران ثبت‌نام‌نشده و تازه پیش از نمایش نیاز به بازبینی دارند', image = 'Padlock-silver-light.svg' }, default = { alt = 'صفحه با بازبینی تغییرات سطح ۲ محافظت شده‌است', tooltip = 'همهٔ ویرایش‌های کاربرانی که بازبین یا مدیر نیستند پیش از نمایش نیاز به بازبینی دارند', } } }, -- The banner data. This holds banner data for different protection reasons. -- In fact, the reasons specified in this table control which reasons are -- valid inputs to the first positional parameter. -- -- There is also a non-standard "description" field that can be used for items -- in this table. This is a description of the protection reason for use in the -- module documentation. -- -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: the table keys below (blp, dmca, dispute, ...) are the values that -- |1= actually takes on the wiki; they stay in English so that they still -- match what the wrapper templates in cfg.wrappers pass through. Only the -- text shown to readers is translated. banners = { edit = { blp = { description = 'برای صفحاتی که برای پیروی از سیاست' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:زندگی‌نامه زندگان' .. '|زندگی‌نامهٔ افراد زنده]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} برای پیروی از' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:زندگی‌نامه زندگان' .. '|سیاست ویکی‌پدیا دربارهٔ زندگی‌نامهٔ' .. '&nbsp;افراد&nbsp;زنده]].', tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} برای پیروی از خط‌مشی زندگی‌نامهٔ' .. ' افراد زنده', }, dmca = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل درخواست‌های حذف بر پایهٔ' .. ' قانون کپی‌رایت هزارهٔ دیجیتال، توسط بنیاد ویکی‌مدیا' .. ' محافظت شده‌اند.', explanation = function (protectionObj, args) local ret = 'بر پایهٔ اطلاعیهٔ دارندهٔ حق نشر بر اساس قانون' .. ' کپی‌رایت هزارهٔ دیجیتال (DMCA) دربارهٔ بخشی از محتوای' .. ' این نوشتار، بنیاد ویکی‌مدیا بر پایهٔ قوانین مربوطه' .. ' اقدام کرده و محتوای موردنظر را حذف و محدود کرده‌است.' if args.notice then ret = ret .. ' رونوشتی از اطلاعیهٔ دریافت‌شده را می‌توان' .. ' اینجا یافت: ' .. args.notice .. '.' end ret = ret .. ' برای اطلاعات بیشتر، از جمله وب‌گاه‌هایی که' .. ' دربارهٔ نحوهٔ ارسال اعتراضیه توضیح می‌دهند، به' .. ' [[m:Office actions|اقدامات دفتر ویکی‌مدیا]] و' .. " ${TALKPAGE} این نوشتار مراجعه کنید. '''این الگو را" .. " تا زمانی که این محدودیت برداشته نشده از این نوشتار" .. " برندارید.'''" return ret end, image = 'Padlock-black.svg', }, dispute = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل اختلاف‌نظر در ویرایش' .. ' محافظت شده‌اند.', text = function (protectionObj, args) -- Find the value of "disputes". local display = 'اختلاف‌ها' local disputes if args.section then disputes = string.format( '[[%s:%s#%s|%s]]', mw.site.namespaces[protectionObj.title.namespace].talk.name, protectionObj.title.text, args.section, display ) else disputes = display end -- Make the blurb, depending on the expiry. local msg if type(protectionObj.expiry) == 'number' then msg = '${INTROFRAGMENT} یا تا زمانی که %s در ویرایش آن برطرف شود.' else msg = '${INTROFRAGMENT} تا زمانی که %s در ویرایش آن برطرف شود.' end return string.format(msg, disputes) end, explanation = "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. ${EXPLANATIONBLURB}", tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} به دلیل اختلاف‌نظر در ویرایش', }, mainpage = { description = 'برای پرونده‌هایی که به دلیل نمایش در' .. ' [[صفحهٔ اصلی]] محافظت شده‌اند.', text = 'این پرونده در حال حاضر از' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|ویرایش محافظت‌شده]] است،' .. ' زیرا هم‌اینک یا به‌زودی در' .. ' [[صفحهٔ اصلی]] نمایش داده می‌شود.', explanation = 'تصاویر صفحهٔ اصلی به دلیل بازدید بالا محافظت' .. ' می‌شوند. لطفاً هرگونه تغییر لازم را در ${TALKPAGE}' .. ' مطرح کنید.' .. '<br /><span style="font-size:90%;">' .. "'''مدیران:''' به‌محض اینکه این تصویر قطعاً از صفحهٔ اصلی" .. ' برداشته شد، لطفاً محافظت این پرونده را بردارید یا در' .. ' صورت لزوم آن را به نیمه‌محافظت کاهش دهید.</span>', }, office = { description = 'برای صفحاتی که توسط بنیاد ویکی‌مدیا محافظت' .. ' شده‌اند.', text = function (protectionObj, args) local ret = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر تحت بررسی' .. ' [[m:Office actions|دفتر بنیاد ویکی‌مدیا]]' .. ' است و محافظت شده‌است.' if protectionObj.protectionDate then ret = ret .. ' این محافظت از تاریخ ${PROTECTIONDATE}' .. ' برقرار است.' end return ret end, explanation = "اگر امکان ویرایش این صفحه را دارید، لطفاً پیش از" .. " هر تغییر یا افزوده‌ای، ابتدا آن را در ${TALKPAGE} مطرح" .. " کنید. '''محافظت این صفحه را برندارید، مگر آنکه از سوی" .. " بنیاد ویکی‌مدیا برای این کار مجاز باشید.'''", image = 'Padlock-black.svg', }, reset = { description = 'برای صفحاتی که توسط بنیاد ویکی‌مدیا محافظت' .. ' شده و به نسخه‌ای اولیه «بازنشانی» شده‌اند.', text = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر تحت بررسی' .. ' [[m:Office actions|دفتر بنیاد ویکی‌مدیا]]' .. ' است و محافظت شده‌است.', explanation = function (protectionObj, args) local ret = '' if protectionObj.protectionDate then ret = ret .. 'در تاریخ ${PROTECTIONDATE} این ${PAGETYPE}' else ret = ret .. 'این ${PAGETYPE}' end ret = ret .. ' به نسخه‌ای ساده و اولیه کاهش داده شد تا بتوان' .. ' آن را کاملاً بازنویسی و از انطباق آن با خط‌مشی‌های' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:دیدگاه بی‌طرف|دیدگاه بی‌طرف]] و' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:تأییدپذیری|قابلیت اثبات]] مطمئن' .. ' شد. خط‌مشی‌های استاندارد ویکی‌پدیا برای بازنویسی' .. ' آن—که سرانجام برای همهٔ ویرایشگران آزاد خواهد بود—اعمال' .. ' و به‌شدت رعایت خواهند شد. این ${PAGETYPE} تا زمان' .. ' بازسازی ${PROTECTIONLEVEL} است.\n\n' .. 'هرگونه افزودن مطلب مستقیماً از نسخه‌های پیش از محافظتِ' .. ' این ${PAGETYPE} حذف خواهد شد، همچنین هر مطلبی که بدون' .. ' منبع معتبر به آن افزوده شود. صفحه(های) بحث مربوطه نیز' .. ' در همان تاریخ خالی شدند.\n\n' .. "اگر امکان ویرایش این صفحه را دارید، لطفاً پیش از هر" .. " تغییر یا افزوده‌ای ابتدا آن را در ${TALKPAGE} مطرح کنید." .. " '''این اقدام را نادیده نگیرید و محافظت این صفحه را" .. " برندارید، مگر آنکه از سوی بنیاد ویکی‌مدیا برای این کار" .. " مجاز باشید. هیچ ویرایشگری اجازهٔ برداشتن این اعلان را" .. " ندارد.'''" return ret end, image = 'Padlock-black.svg', }, sock = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:حساب زاپاس|استفاده از حساب‌های' .. ' زاپاس]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} تا از ایجاد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:حساب زاپاس|حساب‌های زاپاس]]' .. ' کاربران [[ویکی‌نبشته:سیاست قطع دسترسی|قطع‌دسترسی‌شده' .. ' یا بن‌شده]] برای ویرایش آن جلوگیری شود.', tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} تا از ویرایش با حساب‌های همزاد' .. ' کاربران قطع‌دسترسی‌شده یا بن‌شده جلوگیری شود', }, template = { description = 'برای [[:ویکی‌پدیا:الگوهای حساس|الگوها]] و' .. ' پودمان‌های لوآیی که حساس شمرده می‌شوند.', text = 'این ${PAGETYPE} به‌طور دائم' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|محافظت‌شده]] است،' .. ' چون [[:ویکی‌پدیا:الگوهای حساس|حساس]] شمرده می‌شود.', explanation = 'لطفاً هرگونه تغییر را در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛' .. ' می‌توانید ${EDITREQUEST} تا از یک مدیر یا' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:ویرایشگر الگو|ویرایشگر الگو]] بخواهید' .. ' در صورتی که تغییر غیرمناقشه‌برانگیز است یا مورد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را اعمال' .. ' کند. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', tooltip = 'این ${PAGETYPE} پرخطر به‌طور دائم ${PROTECTIONLEVEL}' .. ' است تا از خرابکاری جلوگیری شود', alt = '${PAGETYPE} محافظت‌شدهٔ دائم', }, usertalk = { description = 'برای صفحاتی که در برابر ویرایش‌های مخرب یک' .. ' کاربر خاص محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} تا از ${VANDAL} برای انجام' .. ' ویرایش‌های مخرب، از جمله سوءاستفاده از الگوهای' .. ' درخواست رفع قطع دسترسی، جلوگیری شود.', explanation = 'اگر نمی‌توانید این صفحهٔ بحث کاربر را ویرایش' .. ' کنید و نیاز به ایجاد تغییر یا گذاشتن پیام دارید،' .. ' می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]]' .. ' درخواست ویرایش یا درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', }, vandalism = { description = 'برای صفحاتی که در برابر' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری|خرابکاری]] محافظت شده‌اند.', text = '${INTROFRAGMENT} به دلیل' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری|خرابکاری]].', explanation = function (protectionObj, args) local ret = '' if protectionObj.level == 'sysop' then ret = ret .. "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. " end return ret .. '${EXPLANATIONBLURB}' end, tooltip = '${TOOLTIPFRAGMENT} به دلیل خرابکاری', } }, move = { dispute = { description = 'برای صفحاتی که به دلیل اختلاف‌نظر بر سر عنوان' .. ' صفحه، در برابر انتقال محافظت شده‌اند.', explanation = "این محافظت به معنای تأیید نسخهٔ" .. " ${CURRENTVERSION} '''نیست'''. ${EXPLANATIONBLURB}", image = 'Padlock-olive.svg' }, vandalism = { description = 'برای صفحاتی که در برابر' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:خرابکاری#خرابکاری با انتقال صفحه' .. '|خرابکاری با انتقال صفحه]] محافظت شده‌اند.' } }, autoreview = {} }, -------------------------------------------------------------------------------- -- -- GENERAL DATA TABLES -- -------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection blurbs -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the protection blurbs available with the -- ${PROTECTIONBLURB} parameter. It is sorted by protection action and -- protection level, and is checked by the module in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. protectionBlurbs = { edit = { default = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر در برابر ویرایش' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|محافظت‌شده]] است', autoconfirmed = 'ویرایش این ${PAGETYPE} توسط کاربران تازه یا' .. ' ثبت‌نام‌نشده در حال حاضر' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|غیرفعال]] است' }, move = { default = 'این ${PAGETYPE} در حال حاضر در برابر' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|انتقال]] محافظت شده‌است' }, autoreview = { autoconfirmed = 'همهٔ ویرایش‌های این ${PAGETYPE} توسط کاربران تازه' .. ' یا ثبت‌نام‌نشده در حال حاضر پیش از نمایش به خوانندگان' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:تغییرات در حال انتظار|نیاز به بازبینی]]' .. ' دارند', default = 'همهٔ ویرایش‌های این ${PAGETYPE} توسط کاربرانی که بازبین' .. ' یا [[:w:ویکی‌پدیا:مدیران|مدیر]] نیستند، در حال حاضر پیش' .. ' از نمایش به خوانندگان' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:تغییرات در حال انتظار|نیاز به بازبینی]]' .. ' دارند' } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Explanation blurbs -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the explanation blurbs available with the -- ${EXPLANATIONBLURB} parameter. It is sorted by protection action, -- protection level, and whether the page is a talk page or not. If the page is -- a talk page it will have a talk key of "talk"; otherwise it will have a talk -- key of "subject". The table is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level, page's talk key -- 2. page's protection action, page's protection level, default talk key -- 3. page's protection action, default protection level, page's talk key -- 4. page's protection action, default protection level, default talk key -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. explanationBlurbs = { edit = { autoconfirmed = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. اگر نمی‌توانید این' .. ' ${PAGETYPE} را ویرایش کنید و می‌خواهید تغییری در آن' .. ' ایجاد شود، می‌توانید ${EDITREQUEST}، تغییرات را در' .. ' ${TALKPAGE} مطرح کنید، در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. اگر نمی‌توانید این' .. ' ${PAGETYPE} را ویرایش کنید و می‌خواهید تغییری در آن' .. ' ایجاد شود، می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].', }, default = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. لطفاً هرگونه تغییر را' .. ' در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛ می‌توانید ${EDITREQUEST} تا' .. ' از یک مدیر بخواهید در صورتی که تغییر' .. ' [[:w:راهنما:ویرایش جزئی|غیرمناقشه‌برانگیز]] است یا' .. ' مورد [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را' .. ' اعمال کند. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست ویرایش این صفحه یا رفع محافظت آن را' .. ' بدهید.' } }, move = { default = { subject = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. این صفحه هم‌چنان' .. ' قابل‌ویرایش است، اما تا رفع محافظت قابل‌انتقال نیست.' .. ' لطفاً هر پیشنهادی برای انتقال را در ${TALKPAGE}' .. ' مطرح کنید. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. این صفحه هم‌چنان' .. ' قابل‌ویرایش است، اما تا رفع محافظت قابل‌انتقال نیست.' .. ' لطفاً هر پیشنهادی برای انتقال را در' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:درخواست تغییرنام|درخواست‌های انتقال]]' .. ' مطرح کنید. همچنین می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت این صفحه را بدهید.' } }, autoreview = { default = { reviewer = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. ویرایش‌های این' .. ' ${PAGETYPE} تا زمانی که یک بازبین یا مدیر آن‌ها را' .. ' تأیید نکند، برای خوانندگان نمایش داده نخواهد شد.' .. ' برای رهایی از نیاز به بازبینی ویرایش‌هایتان،' .. ' می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید. ویرایشگران' .. ' باتجربه همچنین می‌توانند درخواست دسترسی' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:بازبینی|بازبین]] بدهند.', default = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و' .. ' ${PROTECTIONLOG} مراجعه کنید. ویرایش‌های کاربران تازه' .. ' یا ثبت‌نام‌نشده در این ${PAGETYPE} تا زمانی که یک' .. ' بازبین آن‌ها را تأیید نکند، برای خوانندگان نمایش داده' .. ' نخواهد شد. برای رهایی از نیاز به بازبینی' .. ' ویرایش‌هایتان، می‌توانید در' .. ' [[ویکی‌نبشته:تابلوی اعلانات مدیران|تابلوی اعلانات' .. ' مدیران]] درخواست رفع محافظت بدهید،' .. ' [[ویژه:ورود|وارد شوید]]، یا' .. ' [[ویژه:ایجاد حساب|حساب کاربری بسازید]].' }, } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection levels -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the data for the ${PROTECTIONLEVEL} parameter, which -- produces a short label for different protection levels. It is sorted by -- protection action and proteciton level, and is checked in the following -- order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: every value here has to read naturally both as a predicate ("این نوشتار -- ${PROTECTIONLEVEL} است") and as an ezafe modifier ("صفحهٔ ${PROTECTIONLEVEL}" -- in masterBanner.alt) -- kept this in mind when choosing the wording. protectionLevels = { edit = { default = 'محافظت‌شده', templateeditor = 'محافظت‌شده در سطح ویرایشگر الگو', autoconfirmed = 'نیمه‌محافظت‌شده', }, move = { default = 'محافظت‌شده در برابر انتقال' }, autoreview = { } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Images -------------------------------------------------------------------------------- -- This table lists different padlock images for each protection action and -- protection level. It is used if an image is not specified in any of the -- banner data tables, and if the page does not satisfy the conditions for using -- the ['image-filename-indef'] image. It is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- fa: filenames are shared Commons files, unchanged. images = { edit = { default = 'Padlock.svg', templateeditor = 'Padlock-pink.svg', autoconfirmed = 'Padlock-silver.svg' }, move = { default = 'Padlock-olive.svg', }, autoreview = { autoconfirmed = 'Padlock-silver-light.svg', default = 'Padlock-orange.svg' } }, -- Pages with a reason specified in this table will show the special "indef" -- padlock, defined in the 'image-filename-indef' message, if no expiry is set. indefImageReasons = { template = true }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Image links -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the data for the ${IMAGELINK} parameter, which gets -- the image link for small padlock icons based on the page's protection action -- and protection level. It is checked in the following order: -- 1. page's protection action, page's protection level -- 2. page's protection action, default protection level -- 3. "edit" protection action, default protection level -- -- It is possible to use banner parameters inside this table. -- *required* - this table needs edit, move, and autoreview subtables. -- fa: all point to the local policy page. The upstream English config uses -- section anchors (#full, #template, #semi, #move, #pc1, #pc2); I couldn't -- confirm matching headings exist on ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت, so I link to the -- plain page instead of guessing anchor names. Add anchors here once the -- policy page has matching section headings. imageLinks = { edit = { default = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', templateeditor = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', autoconfirmed = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' }, move = { default = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' }, autoreview = { autoconfirmed = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت', reviewer = 'ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت' } }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Padlock indicator names -------------------------------------------------------------------------------- -- This table provides the "name" attribute for the <indicator> extension tag -- with which small padlock icons are generated. All indicator tags on a page -- are displayed in alphabetical order based on this attribute, and with -- indicator tags with duplicate names, the last tag on the page wins. -- The attribute is chosen based on the protection action; table keys must be a -- protection action name or the string "default". -- fa: this is an internal HTML attribute, never shown to readers -- left as-is. padlockIndicatorNames = { autoreview = 'pp-autoreview', default = 'pp-default' }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection categories -------------------------------------------------------------------------------- --[[ -- The protection categories are stored in the protectionCategories table. -- Keys to this table are made up of the following strings: -- -- 1. the expiry date -- 2. the namespace -- 3. the protection reason (e.g. "dispute" or "vandalism") -- 4. the protection level (e.g. "sysop" or "autoconfirmed") -- 5. the action (e.g. "edit" or "move") -- -- When the module looks up a category in the table, first it will will check to -- see a key exists that corresponds to all five parameters. For example, a -- user page semi-protected from vandalism for two weeks would have the key -- "temp-user-vandalism-autoconfirmed-edit". If no match is found, the module -- changes the first part of the key to "all" and checks the table again. It -- keeps checking increasingly generic key combinations until it finds the -- field, or until it reaches the key "all-all-all-all-all". -- -- The module uses a binary matrix to determine the order in which to search. -- This is best demonstrated by a table. In this table, the "0" values -- represent "all", and the "1" values represent the original data (e.g. -- "indef" or "file" or "vandalism"). -- -- expiry namespace reason level action -- order -- 1 1 1 1 1 1 -- 2 0 1 1 1 1 -- 3 1 0 1 1 1 -- 4 0 0 1 1 1 -- 5 1 1 0 1 1 -- 6 0 1 0 1 1 -- 7 1 0 0 1 1 -- 8 0 0 0 1 1 -- 9 1 1 1 0 1 -- 10 0 1 1 0 1 -- 11 1 0 1 0 1 -- 12 0 0 1 0 1 -- 13 1 1 0 0 1 -- 14 0 1 0 0 1 -- 15 1 0 0 0 1 -- 16 0 0 0 0 1 -- 17 1 1 1 1 0 -- 18 0 1 1 1 0 -- 19 1 0 1 1 0 -- 20 0 0 1 1 0 -- 21 1 1 0 1 0 -- 22 0 1 0 1 0 -- 23 1 0 0 1 0 -- 24 0 0 0 1 0 -- 25 1 1 1 0 0 -- 26 0 1 1 0 0 -- 27 1 0 1 0 0 -- 28 0 0 1 0 0 -- 29 1 1 0 0 0 -- 30 0 1 0 0 0 -- 31 1 0 0 0 0 -- 32 0 0 0 0 0 -- -- In this scheme the action has the highest priority, as it is the last -- to change, and the expiry has the least priority, as it changes the most. -- The priorities of the expiry, the protection level and the action are -- fixed, but the priorities of the reason and the namespace can be swapped -- through the use of the cfg.bannerDataNamespaceHasPriority table. --]] -- If the reason specified to the template is listed in this table, -- namespace data will take priority over reason data in the protectionCategories -- table. reasonsWithNamespacePriority = { vandalism = true, }, -- The string to use as a namespace key for the protectionCategories table for each -- namespace number. -- fa: [102] (پدیدآورنده/Author) and [104] (برگه/Page) are ProofreadPage -- namespaces specific to Wikisource and were missing from the upstream -- config entirely -- added them, plus [106] (فهرست/Index) for completeness. -- [100] (درگاه/Portal) was already present upstream. categoryNamespaceKeys = { [ 2] = 'user', [ 3] = 'user', [ 4] = 'project', [ 6] = 'file', [ 8] = 'mediawiki', [ 10] = 'template', [ 12] = 'project', [ 14] = 'category', [100] = 'portal', [102] = 'author', [104] = 'page', [106] = 'index', [828] = 'module', }, -- fa: every category name below is my own translation, kept consistent -- (نیمه‌محافظت‌شده = semi-protected, محافظت‌شده در برابر انتقال = -- move-protected, بی‌پایان = indefinite, موقت = temporary). These are my -- choices -- create them on the wiki, or rename these strings to match -- whatever categories already exist there. The ['all|author|...'] and -- ['all|page|...'] rows are new, mirroring the existing file/category rows, -- since the source config had nothing for Wikisource's own namespaces. protectionCategories = { ['all|all|all|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|office|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|reset|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|dmca|all|all'] = 'صفحات محافظت‌شده توسط دفتر ویکی‌مدیا', ['all|all|mainpage|all|all'] = 'تصاویر محافظت‌شدهٔ صفحهٔ اصلی', ['all|template|all|all|edit'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['indef|all|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ بی‌پایان ویکی‌نبشته', ['all|all|blp|autoconfirmed|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ نیمه‌محافظت‌شدهٔ بی‌پایان', ['temp|all|blp|autoconfirmed|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ نیمه‌محافظت‌شدهٔ موقت', ['all|all|dispute|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|sock|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده در برابر کاربران قطع‌دسترسی‌شده', ['all|all|vandalism|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شده در برابر خرابکاری', ['all|category|all|autoconfirmed|edit'] = 'رده‌های نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|file|all|autoconfirmed|edit'] = 'تصاویر نیمه‌محافظت‌شده', ['all|portal|all|autoconfirmed|edit'] = 'درگاه‌های نیمه‌محافظت‌شده', ['all|author|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات پدیدآورندهٔ نیمه‌محافظت‌شده', -- fa: new ['all|page|all|autoconfirmed|edit'] = 'برگه‌های نیمه‌محافظت‌شده', -- fa: new ['all|project|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات نیمه‌محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته', ['all|talk|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات بحث نیمه‌محافظت‌شده', ['all|template|all|autoconfirmed|edit'] = 'الگوهای نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|user|all|autoconfirmed|edit'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر نیمه‌محافظت‌شده', ['all|all|blp|sysop|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ محافظت‌شدهٔ بی‌پایان', ['temp|all|blp|sysop|edit'] = 'زندگی‌نامه‌های افراد زندهٔ محافظت‌شدهٔ موقت', ['all|all|dispute|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|sock|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر کاربران قطع‌دسترسی‌شده', ['all|all|vandalism|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر خرابکاری', ['all|category|all|sysop|edit'] = 'رده‌های محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|file|all|sysop|edit'] = 'تصاویر محافظت‌شده', ['all|author|all|sysop|edit'] = 'صفحات پدیدآورندهٔ محافظت‌شده', -- fa: new ['all|page|all|sysop|edit'] = 'برگه‌های محافظت‌شده', -- fa: new ['all|project|all|sysop|edit'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته', ['all|talk|all|sysop|edit'] = 'صفحات بحث محافظت‌شده', ['all|template|all|sysop|edit'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|user|all|sysop|edit'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر محافظت‌شده', ['all|module|all|all|edit'] = 'پودمان‌های محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|module|all|autoconfirmed|edit'] = 'پودمان‌های نیمه‌محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته', ['all|all|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال', ['indef|all|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ بی‌پایان در برابر انتقال', ['all|all|dispute|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال به دلیل اختلاف‌نظر', ['all|all|vandalism|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شده در برابر انتقال به دلیل خرابکاری', ['all|portal|all|sysop|move'] = 'درگاه‌های محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|project|all|sysop|move'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ فضای نام ویکی‌نبشته در برابر انتقال', ['all|talk|all|sysop|move'] = 'صفحات بحث محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|template|all|sysop|move'] = 'الگوهای محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته در برابر انتقال', ['all|user|all|sysop|move'] = 'صفحات کاربر و بحث کاربر محافظت‌شده در برابر انتقال', ['all|all|all|autoconfirmed|autoreview'] = 'صفحات محافظت‌شده با بازبینی تغییرات (سطح ۱)', ['all|all|all|reviewer|autoreview'] = 'صفحات محافظت‌شده با بازبینی تغییرات (سطح ۲)', }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Expiry category config -------------------------------------------------------------------------------- -- This table configures the expiry category behaviour for each protection -- action. -- * If set to true, setting that action will always categorise the page if -- an expiry parameter is not set. -- * If set to false, setting that action will never categorise the page. -- * If set to nil, the module will categorise the page if: -- 1) an expiry parameter is not set, and -- 2) a reason is provided, and -- 3) the specified reason is not blacklisted in the reasonsWithoutExpiryCheck -- table. expiryCheckActions = { edit = nil, move = false, autoreview = true }, reasonsWithoutExpiryCheck = { blp = true, template = true, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Pagetypes -------------------------------------------------------------------------------- -- This table produces the page types available with the ${PAGETYPE} parameter. -- Keys are namespace numbers, or the string "default" for the default value. -- fa: added [102] (Author) and [104]/[106] (Page/Index, ProofreadPage), which -- the upstream config had no entries for. [0] uses "نوشتار" (a piece of -- writing) rather than the literal "مقاله" (article), since Wikisource's main -- namespace holds transcribed works, not encyclopedia articles. pagetypes = { [0] = 'نوشتار', [6] = 'پرونده', [10] = 'الگو', [14] = 'رده', [102] = 'صفحهٔ پدیدآورنده', [104] = 'برگه', [106] = 'فهرست', [828] = 'پودمان', default = 'صفحه' }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Strings marking indefinite protection -------------------------------------------------------------------------------- -- This table contains values passed to the expiry parameter that mean the page -- is protected indefinitely. -- fa: added Persian equivalents so editors can write e.g. |expiry=بی‌پایان; -- the original English values still work too. indefStrings = { ['indef'] = true, ['indefinite'] = true, ['indefinitely'] = true, ['infinite'] = true, ['بی‌پایان'] = true, ['نامحدود'] = true, ['همیشگی'] = true, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Group hierarchy -------------------------------------------------------------------------------- -- This table maps each group to all groups that have a superset of the original -- group's page editing permissions. -- fa: these are real MediaWiki group names (as returned by -- Module:Effective protection level), not display text -- never translate them. hierarchy = { sysop = {}, reviewer = {'sysop'}, filemover = {'sysop'}, templateeditor = {'sysop'}, autoconfirmed = {'reviewer', 'filemover', 'templateeditor'}, user = {'autoconfirmed'}, ['*'] = {'user'} }, -------------------------------------------------------------------------------- -- Wrapper templates and their default arguments -------------------------------------------------------------------------------- -- This table contains wrapper templates used with the module, and their -- default arguments. Templates specified in this table should contain the -- following invocation, and no other template content: -- -- {{#invoke:Protection banner|main}} -- -- If other content is desired, it can be added between -- <noinclude>...</noinclude> tags. -- -- When a user calls one of these wrapper templates, they will use the -- default arguments automatically. The arguments cannot be overwritten by the -- user. -- fa: keys use the "الگو:" prefix (fa.wikisource's namespace 10), not -- "Template:" -- parent:getTitle() in the main module returns the title in -- that namespace, so "Template:" here would simply never match. Template -- names themselves (Pp, Pp-blp, ...) are kept as on en.wikisource; fa.wikisource -- already has at least الگو:Pp-protected, الگو:Pp-meta and الگو:Pp-move using -- this convention. wrappers = { ['الگو:Pp'] = {}, ['الگو:Pp-blp'] = {'blp'}, -- نیازی به الگو:Pp-create نداریم ['الگو:Pp-dispute'] = {'dispute'}, ['الگو:Pp-main-page'] = {'mainpage'}, ['الگو:Pp-move'] = {action = 'move'}, ['الگو:Pp-move-dispute'] = {'dispute', action = 'move'}, -- نیازی به الگو:Pp-move-indef نداریم ['الگو:Pp-move-vandalism'] = {'vandalism', action = 'move'}, ['الگو:Pp-office'] = {'office'}, ['الگو:Pp-office-dmca'] = {'dmca'}, ['الگو:Pp-pc1'] = {action = 'autoreview', small = true}, ['الگو:Pp-pc2'] = {action = 'autoreview', small = true}, ['الگو:Pp-reset'] = {'reset'}, ['الگو:Pp-semi-indef'] = {expiry = 'indef', small = true}, ['الگو:Pp-sock'] = {'sock'}, ['الگو:Pp-template'] = {'template', small = true}, ['الگو:Pp-usertalk'] = {'usertalk'}, ['الگو:Pp-vandalism'] = {'vandalism'}, }, -------------------------------------------------------------------------------- -- -- MESSAGES -- -------------------------------------------------------------------------------- msg = { -------------------------------------------------------------------------------- -- Intro blurb and intro fragment -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages specify what is produced by the ${INTROBLURB} and -- ${INTROFRAGMENT} parameters. If the protection is temporary they use the -- intro-blurb-expiry or intro-fragment-expiry, and if not they use -- intro-blurb-noexpiry or intro-fragment-noexpiry. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['intro-blurb-expiry'] = '${PROTECTIONBLURB} تا ${EXPIRY}.', ['intro-blurb-noexpiry'] = '${PROTECTIONBLURB}.', ['intro-fragment-expiry'] = '${PROTECTIONBLURB} تا ${EXPIRY}،', ['intro-fragment-noexpiry'] = '${PROTECTIONBLURB}', -------------------------------------------------------------------------------- -- Tooltip blurb -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages specify what is produced by the ${TOOLTIPBLURB} parameter. -- If the protection is temporary the tooltip-blurb-expiry message is used, and -- if not the tooltip-blurb-noexpiry message is used. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['tooltip-blurb-expiry'] = 'این ${PAGETYPE} تا ${EXPIRY} ${PROTECTIONLEVEL} است.', ['tooltip-blurb-noexpiry'] = 'این ${PAGETYPE} ${PROTECTIONLEVEL} است.', ['tooltip-fragment-expiry'] = 'این ${PAGETYPE} تا ${EXPIRY} ${PROTECTIONLEVEL} است،', ['tooltip-fragment-noexpiry'] = 'این ${PAGETYPE} ${PROTECTIONLEVEL} است', -------------------------------------------------------------------------------- -- Special explanation blurb -------------------------------------------------------------------------------- -- An explanation blurb for pages that cannot be unprotected, e.g. for pages -- in the MediaWiki namespace. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['explanation-blurb-nounprotect'] = 'برای جزئیات بیشتر به' .. ' [[ویکی‌نبشته:سیاست حفاظت|سیاست حفاظت]] و ${PROTECTIONLOG}' .. ' مراجعه کنید. لطفاً هرگونه تغییر را در ${TALKPAGE} مطرح کنید؛' .. ' می‌توانید ${EDITREQUEST} تا از یک مدیر بخواهید در صورتی که تغییر' .. ' [[:w:راهنما:ویرایش جزئی|غیرمناقشه‌برانگیز]] است یا مورد' .. ' [[:w:ویکی‌پدیا:اجماع|اجماع]] قرار گرفته، آن را اعمال کند.', -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection log display values -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine the display values for the protection log link -- or the pending changes log link produced by the ${PROTECTIONLOG} parameter. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['protection-log-display'] = 'سیاههٔ محافظت', ['pc-log-display'] = 'سیاههٔ تغییرات بازبینی‌نشده', -------------------------------------------------------------------------------- -- Current version display values -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine the display values for the page history link -- or the move log link produced by the ${CURRENTVERSION} parameter. -- It is possible to use banner parameters in these messages. ['current-version-move-display'] = 'عنوان کنونی', ['current-version-edit-display'] = 'نسخهٔ کنونی', -------------------------------------------------------------------------------- -- Talk page -------------------------------------------------------------------------------- -- This message determines the display value of the talk page link produced -- with the ${TALKPAGE} parameter. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['talk-page-link-display'] = 'صفحهٔ بحث', -------------------------------------------------------------------------------- -- Edit requests -------------------------------------------------------------------------------- -- This message determines the display value of the edit request link produced -- with the ${EDITREQUEST} parameter. -- It is possible to use banner parameters in this message. ['edit-request-display'] = 'درخواست ویرایش ارسال کنید', -------------------------------------------------------------------------------- -- Expiry date format -------------------------------------------------------------------------------- -- This is the format for the blurb expiry date. It should be valid input for -- the first parameter of the #time parser function. -- fa: Solar Hijri (Jalali) output -- day, Jalali month name, Jalali year -- -- matching how dates are normally written in Persian prose. Use 'j F Y' here -- instead for the Gregorian calendar with Persian digits. ['expiry-date-format'] = 'j xiF xiY', -------------------------------------------------------------------------------- -- Tracking categories -------------------------------------------------------------------------------- -- These messages determine which tracking categories the module outputs. ['tracking-category-incorrect'] = 'صفحات ویکی‌نبشته با الگوهای محافظت نادرست', ['tracking-category-expiry'] = 'صفحات محافظت‌شدهٔ ویکی‌نبشته بدون تاریخ انقضا', ['tracking-category-template'] = 'صفحات محافظت‌شده در سطح ویرایشگر الگو به‌جز الگوها و پودمان‌ها', -------------------------------------------------------------------------------- -- Images -------------------------------------------------------------------------------- -- These are images that are not defined by their protection action and protection level. -- fa: shared Commons files, unchanged. ['image-filename-indef'] = 'Padlock-red.svg', ['image-filename-default'] = 'Transparent.gif', -------------------------------------------------------------------------------- -- End messages -------------------------------------------------------------------------------- } -------------------------------------------------------------------------------- -- End configuration -------------------------------------------------------------------------------- } fg8k7hufggmbsjhshsh9bceqoksen40 828 31968 300718 240097 2026-09-29T15:41:57Z Hanooz 17889 ترجمه و تغییر هوش مصنوعی 300718 Scribunto text/plain -- This module implements {{pp-meta}} and its daughter templates such as -- {{pp-dispute}}, {{pp-vandalism}} and {{pp-sock}}. -- -- برای ویکی‌نبشتهٔ فارسی بومی‌سازی شده‌است؛ تغییرات با «fa:» مشخص شده‌اند: -- * validateDate اکنون پیش از تجزیهٔ تاریخ، رقم‌های فارسی/عربی را به رقم -- لاتین تبدیل می‌کند و در صورت شکست تجزیهٔ زبان محتوا (fa)، با زبان -- انگلیسی هم امتحان می‌کند -- برای |date= که ویرایشگران معمولاً با رقم -- فارسی می‌نویسند. نام ماه‌های فارسی (مانند «مهر») هنوز پشتیبانی نمی‌شوند؛ -- |date= باید با رقم و نام ماه میلادی (فارسی یا انگلیسی رقم‌ها) نوشته شود. -- * پیام‌های خطا فارسی شده‌اند. -- * منطق اصلی (الگوریتم یافتن رده، جایگزینی پارامترها، سلسله‌مراتب گروه‌ها) -- دست‌نخورده باقی مانده، چون به زبان وابسته نیست. -- کلیدهای جدول‌های پیکربندی (نام‌های اقدام/دلیل/گروه) هنوز انگلیسی هستند، چون -- با مقادیر داخلی مدیاویکی و با پودمان:Protection banner/config تطبیق دارند؛ -- تنها به آن‌ها دست نزنید مگر پودمان:Protection banner/config را هم به‌روز کنید. -- Initialise necessary modules. require('strict') local makeFileLink = require('Module:File link')._main local effectiveProtectionLevel = require('Module:Effective protection level')._main local effectiveProtectionExpiry = require('Module:Effective protection expiry')._main local yesno = require('Module:Yesno') -- Lazily initialise modules and objects we don't always need. local getArgs, makeMessageBox, lang -- Set constants. local CONFIG_MODULE = 'Module:Protection banner/config' -------------------------------------------------------------------------------- -- Helper functions -------------------------------------------------------------------------------- local function makeCategoryLink(cat, sort) if cat then return string.format( '[[%s:%s|%s]]', mw.site.namespaces[14].name, cat, sort ) end end -- fa: Persian-Indic and Eastern Arabic-Indic digits -> ASCII, so a date typed -- as "۵ ژانویه ۲۰۲۷" or "٥ يناير" is at least numerically parseable. Each -- entry is a complete, fixed multi-byte UTF-8 sequence, so a plain (non- -- Unicode-aware) literal gsub is safe here -- no character-range pattern is -- involved, which is the part that needs mw.ustring rather than string. local FA_DIGITS = { {'۰', '0'}, {'۱', '1'}, {'۲', '2'}, {'۳', '3'}, {'۴', '4'}, {'۵', '5'}, {'۶', '6'}, {'۷', '7'}, {'۸', '8'}, {'۹', '9'}, {'٠', '0'}, {'١', '1'}, {'٢', '2'}, {'٣', '3'}, {'٤', '4'}, {'٥', '5'}, {'٦', '6'}, {'٧', '7'}, {'٨', '8'}, {'٩', '9'}, } local function toAsciiDigits(s) for _, pair in ipairs(FA_DIGITS) do s = s:gsub(pair[1], pair[2]) end return s end -- Validation function for the expiry and the protection date -- fa: tries the wiki's content-language parser first (as upstream did), then -- retries with ASCII-normalised digits, then falls back to the English date -- parser for plain Gregorian input the "fa" parser may not accept. Any one of -- the three succeeding is enough; only if all three fail do we error, exactly -- as the original single-attempt version did. local function validateDate(dateString, dateType) if not lang then lang = mw.language.getContentLanguage() end local attempts = {dateString, toAsciiDigits(dateString)} for i, attempt in ipairs(attempts) do local success, result = pcall(lang.formatDate, lang, 'U', attempt) if success then result = tonumber(result) if result then return result end end end do local enLang = mw.language.new('en') local success, result = pcall( enLang.formatDate, enLang, 'U', toAsciiDigits(dateString) ) if success then result = tonumber(result) if result then return result end end end error(string.format( '%s نامعتبر است: %s', dateType, tostring(dateString) ), 4) end local function makeFullUrl(page, query, display) return string.format( '[%s %s]', tostring(mw.uri.fullUrl(page, query)), display ) end -- Given a directed graph formatted as node -> table of direct successors, -- get a table of all nodes reachable from a given node (though always -- including the given node). local function getReachableNodes(graph, start) local toWalk, retval = {[start] = true}, {} while true do -- Can't use pairs() since we're adding and removing things as we're iterating local k = next(toWalk) -- This always gets the "first" key if k == nil then return retval end toWalk[k] = nil retval[k] = true for _,v in ipairs(graph[k]) do if not retval[v] then toWalk[v] = true end end end end -------------------------------------------------------------------------------- -- Protection class -------------------------------------------------------------------------------- local Protection = {} Protection.__index = Protection Protection.supportedActions = { edit = true, move = true, autoreview = true, upload = true } Protection.bannerConfigFields = { 'text', 'explanation', 'tooltip', 'alt', 'link', 'image' } function Protection.new(args, cfg, title) local obj = {} obj._cfg = cfg obj.title = title or mw.title.getCurrentTitle() -- Set action if not args.action then obj.action = 'edit' elseif Protection.supportedActions[args.action] then obj.action = args.action else error(string.format( 'اقدام نامعتبر: %s', tostring(args.action) ), 3) end -- Set level obj.level = args.demolevel or effectiveProtectionLevel(obj.action, obj.title) if not obj.level or (obj.action == 'move' and obj.level == 'autoconfirmed') then -- Users need to be autoconfirmed to move pages anyway, so treat -- semi-move-protected pages as unprotected. obj.level = '*' end -- Set expiry local effectiveExpiry = effectiveProtectionExpiry(obj.action, obj.title) if effectiveExpiry == 'infinity' then obj.expiry = 'indef' elseif effectiveExpiry ~= 'unknown' then obj.expiry = validateDate(effectiveExpiry, 'تاریخ انقضا') end -- Set reason if args[1] then obj.reason = mw.ustring.lower(args[1]) if obj.reason:find('|') then error('دلیل نمی‌تواند نویسهٔ خط عمودی ("|") داشته باشد', 3) end end -- Set protection date if args.date then obj.protectionDate = validateDate(args.date, 'تاریخ محافظت') end -- Set banner config do obj.bannerConfig = {} local configTables = {} if cfg.banners[obj.action] then configTables[#configTables + 1] = cfg.banners[obj.action][obj.reason] end if cfg.defaultBanners[obj.action] then configTables[#configTables + 1] = cfg.defaultBanners[obj.action][obj.level] configTables[#configTables + 1] = cfg.defaultBanners[obj.action].default end configTables[#configTables + 1] = cfg.masterBanner for i, field in ipairs(Protection.bannerConfigFields) do for j, t in ipairs(configTables) do if t[field] then obj.bannerConfig[field] = t[field] break end end end end return setmetatable(obj, Protection) end function Protection:isProtected() return self.level ~= '*' end function Protection:isTemporary() return type(self.expiry) == 'number' end function Protection:makeProtectionCategory() local cfg = self._cfg local title = self.title -- Exit if the page is not protected. if not self:isProtected() then return '' end -- Get the expiry key fragment. local expiryFragment if self.expiry == 'indef' then expiryFragment = self.expiry elseif type(self.expiry) == 'number' then expiryFragment = 'temp' end -- Get the namespace key fragment. local namespaceFragment = cfg.categoryNamespaceKeys[title.namespace] if not namespaceFragment and title.namespace % 2 == 1 then namespaceFragment = 'talk' end -- Define the order that key fragments are tested in. This is done with an -- array of tables containing the value to be tested, along with its -- position in the cfg.protectionCategories table. local order = { {val = expiryFragment, keypos = 1}, {val = namespaceFragment, keypos = 2}, {val = self.reason, keypos = 3}, {val = self.level, keypos = 4}, {val = self.action, keypos = 5} } --[[ -- The old protection templates used an ad-hoc protection category system, -- with some templates prioritising namespaces in their categories, and -- others prioritising the protection reason. To emulate this in this module -- we use the config table cfg.reasonsWithNamespacePriority to set the -- reasons for which namespaces have priority over protection reason. -- If we are dealing with one of those reasons, move the namespace table to -- the end of the order table, i.e. give it highest priority. If not, the -- reason should have highest priority, so move that to the end of the table -- instead. --]] table.insert(order, table.remove(order, self.reason and cfg.reasonsWithNamespacePriority[self.reason] and 2 or 3)) --[[ -- Define the attempt order. Inactive subtables (subtables with nil "value" -- fields) are moved to the end, where they will later be given the key -- "all". This is to cut down on the number of table lookups in -- cfg.protectionCategories, which grows exponentially with the number of -- non-nil keys. We keep track of the number of active subtables with the -- noActive parameter. --]] local noActive, attemptOrder do local active, inactive = {}, {} for i, t in ipairs(order) do if t.val then active[#active + 1] = t else inactive[#inactive + 1] = t end end noActive = #active attemptOrder = active for i, t in ipairs(inactive) do attemptOrder[#attemptOrder + 1] = t end end --[[ -- Check increasingly generic key combinations until we find a match. If a -- specific category exists for the combination of key fragments we are -- given, that match will be found first. If not, we keep trying different -- key fragment combinations until we match using the key -- "all-all-all-all-all". -- -- To generate the keys, we index the key subtables using a binary matrix -- with indexes i and j. j is only calculated up to the number of active -- subtables. For example, if there were three active subtables, the matrix -- would look like this, with 0 corresponding to the key fragment "all", and -- 1 corresponding to other key fragments. -- -- j 1 2 3 -- i -- 1 1 1 1 -- 2 0 1 1 -- 3 1 0 1 -- 4 0 0 1 -- 5 1 1 0 -- 6 0 1 0 -- 7 1 0 0 -- 8 0 0 0 -- -- Values of j higher than the number of active subtables are set -- to the string "all". -- -- A key for cfg.protectionCategories is constructed for each value of i. -- The position of the value in the key is determined by the keypos field in -- each subtable. --]] local cats = cfg.protectionCategories for i = 1, 2^noActive do local key = {} for j, t in ipairs(attemptOrder) do if j > noActive then key[t.keypos] = 'all' else local quotient = i / 2 ^ (j - 1) quotient = math.ceil(quotient) if quotient % 2 == 1 then key[t.keypos] = t.val else key[t.keypos] = 'all' end end end key = table.concat(key, '|') local attempt = cats[key] if attempt then return makeCategoryLink(attempt, title.text) end end return '' end function Protection:isIncorrect() local expiry = self.expiry return not self:isProtected() or type(expiry) == 'number' and expiry < os.time() end function Protection:isTemplateProtectedNonTemplate() local action, namespace = self.action, self.title.namespace return self.level == 'templateeditor' and ( (action ~= 'edit' and action ~= 'move') or (namespace ~= 10 and namespace ~= 828) ) end function Protection:makeCategoryLinks() local msg = self._cfg.msg local ret = { self:makeProtectionCategory() } if self:isIncorrect() then ret[#ret + 1] = makeCategoryLink( msg['tracking-category-incorrect'], self.title.text ) end if self:isTemplateProtectedNonTemplate() then ret[#ret + 1] = makeCategoryLink( msg['tracking-category-template'], self.title.text ) end return table.concat(ret) end -------------------------------------------------------------------------------- -- Blurb class -------------------------------------------------------------------------------- local Blurb = {} Blurb.__index = Blurb Blurb.bannerTextFields = { text = true, explanation = true, tooltip = true, alt = true, link = true } function Blurb.new(protectionObj, args, cfg) return setmetatable({ _cfg = cfg, _protectionObj = protectionObj, _args = args }, Blurb) end -- Private methods -- function Blurb:_formatDate(num) -- Formats a Unix timestamp into dd Month, YYYY format. lang = lang or mw.language.getContentLanguage() local success, date = pcall( lang.formatDate, lang, self._cfg.msg['expiry-date-format'] or 'j F Y', '@' .. tostring(num) ) if success then return date end end function Blurb:_getExpandedMessage(msgKey) return self:_substituteParameters(self._cfg.msg[msgKey]) end function Blurb:_substituteParameters(msg) if not self._params then local parameterFuncs = {} parameterFuncs.CURRENTVERSION = self._makeCurrentVersionParameter parameterFuncs.EDITREQUEST = self._makeEditRequestParameter parameterFuncs.EXPIRY = self._makeExpiryParameter parameterFuncs.EXPLANATIONBLURB = self._makeExplanationBlurbParameter parameterFuncs.IMAGELINK = self._makeImageLinkParameter parameterFuncs.INTROBLURB = self._makeIntroBlurbParameter parameterFuncs.INTROFRAGMENT = self._makeIntroFragmentParameter parameterFuncs.PAGETYPE = self._makePagetypeParameter parameterFuncs.PROTECTIONBLURB = self._makeProtectionBlurbParameter parameterFuncs.PROTECTIONDATE = self._makeProtectionDateParameter parameterFuncs.PROTECTIONLEVEL = self._makeProtectionLevelParameter parameterFuncs.PROTECTIONLOG = self._makeProtectionLogParameter parameterFuncs.TALKPAGE = self._makeTalkPageParameter parameterFuncs.TOOLTIPBLURB = self._makeTooltipBlurbParameter parameterFuncs.TOOLTIPFRAGMENT = self._makeTooltipFragmentParameter parameterFuncs.VANDAL = self._makeVandalTemplateParameter self._params = setmetatable({}, { __index = function (t, k) local param if parameterFuncs[k] then param = parameterFuncs[k](self) end param = param or '' t[k] = param return param end }) end msg = msg:gsub('${(%u+)}', self._params) return msg end function Blurb:_makeCurrentVersionParameter() -- A link to the page history or the move log, depending on the kind of -- protection. local pagename = self._protectionObj.title.prefixedText if self._protectionObj.action == 'move' then -- We need the move log link. return makeFullUrl( 'Special:Log', {type = 'move', page = pagename}, self:_getExpandedMessage('current-version-move-display') ) else -- We need the history link. return makeFullUrl( pagename, {action = 'history'}, self:_getExpandedMessage('current-version-edit-display') ) end end function Blurb:_makeEditRequestParameter() local mEditRequest = require('Module:Submit an edit request') local action = self._protectionObj.action local level = self._protectionObj.level -- Get the edit request type. local requestType if action == 'edit' then if level == 'autoconfirmed' then requestType = 'semi' elseif level == 'extendedconfirmed' then requestType = 'extended' elseif level == 'templateeditor' then requestType = 'template' end end requestType = requestType or 'full' -- Get the display value. local display = self:_getExpandedMessage('edit-request-display') return mEditRequest._link{type = requestType, display = display} end function Blurb:_makeExpiryParameter() local expiry = self._protectionObj.expiry if type(expiry) == 'number' then return self:_formatDate(expiry) else return expiry end end function Blurb:_makeExplanationBlurbParameter() -- Cover special cases first. if self._protectionObj.title.namespace == 8 then -- MediaWiki namespace return self:_getExpandedMessage('explanation-blurb-nounprotect') end -- Get explanation blurb table keys local action = self._protectionObj.action local level = self._protectionObj.level local talkKey = self._protectionObj.title.isTalkPage and 'talk' or 'subject' -- Find the message in the explanation blurb table and substitute any -- parameters. local explanations = self._cfg.explanationBlurbs local msg if explanations[action][level] and explanations[action][level][talkKey] then msg = explanations[action][level][talkKey] elseif explanations[action][level] and explanations[action][level].default then msg = explanations[action][level].default elseif explanations[action].default and explanations[action].default[talkKey] then msg = explanations[action].default[talkKey] elseif explanations[action].default and explanations[action].default.default then msg = explanations[action].default.default else error(string.format( 'برای اقدام «%s»، سطح «%s» و کلید بحث «%s» متن توضیح یافت نشد', action, level, talkKey ), 8) end return self:_substituteParameters(msg) end function Blurb:_makeImageLinkParameter() local imageLinks = self._cfg.imageLinks local action = self._protectionObj.action local level = self._protectionObj.level local msg if imageLinks[action][level] then msg = imageLinks[action][level] elseif imageLinks[action].default then msg = imageLinks[action].default else msg = imageLinks.edit.default end return self:_substituteParameters(msg) end function Blurb:_makeIntroBlurbParameter() if self._protectionObj:isTemporary() then return self:_getExpandedMessage('intro-blurb-expiry') else return self:_getExpandedMessage('intro-blurb-noexpiry') end end function Blurb:_makeIntroFragmentParameter() if self._protectionObj:isTemporary() then return self:_getExpandedMessage('intro-fragment-expiry') else return self:_getExpandedMessage('intro-fragment-noexpiry') end end function Blurb:_makePagetypeParameter() local pagetypes = self._cfg.pagetypes return pagetypes[self._protectionObj.title.namespace] or pagetypes.default or error('نوع صفحهٔ پیش‌فرض تعریف نشده‌است', 8) end function Blurb:_makeProtectionBlurbParameter() local protectionBlurbs = self._cfg.protectionBlurbs local action = self._protectionObj.action local level = self._protectionObj.level local msg if protectionBlurbs[action][level] then msg = protectionBlurbs[action][level] elseif protectionBlurbs[action].default then msg = protectionBlurbs[action].default elseif protectionBlurbs.edit.default then msg = protectionBlurbs.edit.default else error('متن محافظت برای protectionBlurbs.edit.default تعریف نشده‌است', 8) end return self:_substituteParameters(msg) end function Blurb:_makeProtectionDateParameter() local protectionDate = self._protectionObj.protectionDate if type(protectionDate) == 'number' then return self:_formatDate(protectionDate) else return protectionDate end end function Blurb:_makeProtectionLevelParameter() local protectionLevels = self._cfg.protectionLevels local action = self._protectionObj.action local level = self._protectionObj.level local msg if protectionLevels[action][level] then msg = protectionLevels[action][level] elseif protectionLevels[action].default then msg = protectionLevels[action].default elseif protectionLevels.edit.default then msg = protectionLevels.edit.default else error('سطح محافظت برای protectionLevels.edit.default تعریف نشده‌است', 8) end return self:_substituteParameters(msg) end function Blurb:_makeProtectionLogParameter() local pagename = self._protectionObj.title.prefixedText if self._protectionObj.action == 'autoreview' then -- We need the pending changes log. return makeFullUrl( 'Special:Log', {type = 'stable', page = pagename}, self:_getExpandedMessage('pc-log-display') ) else -- We need the protection log. return makeFullUrl( 'Special:Log', {type = 'protect', page = pagename}, self:_getExpandedMessage('protection-log-display') ) end end function Blurb:_makeTalkPageParameter() return string.format( '[[%s:%s#%s|%s]]', mw.site.namespaces[self._protectionObj.title.namespace].talk.name, self._protectionObj.title.text, self._args.section or 'top', self:_getExpandedMessage('talk-page-link-display') ) end function Blurb:_makeTooltipBlurbParameter() if self._protectionObj:isTemporary() then return self:_getExpandedMessage('tooltip-blurb-expiry') else return self:_getExpandedMessage('tooltip-blurb-noexpiry') end end function Blurb:_makeTooltipFragmentParameter() if self._protectionObj:isTemporary() then return self:_getExpandedMessage('tooltip-fragment-expiry') else return self:_getExpandedMessage('tooltip-fragment-noexpiry') end end function Blurb:_makeVandalTemplateParameter() return require('Module:Vandal-m')._main{ self._args.user or self._protectionObj.title.baseText } end -- Public methods -- function Blurb:makeBannerText(key) -- Validate input. if not key or not Blurb.bannerTextFields[key] then error(string.format( '«%s» یک فیلد معتبر پیکربندی جعبه نیست', tostring(key) ), 2) end -- Generate the text. local msg = self._protectionObj.bannerConfig[key] if type(msg) == 'string' then return self:_substituteParameters(msg) elseif type(msg) == 'function' then msg = msg(self._protectionObj, self._args) if type(msg) ~= 'string' then error(string.format( 'خروجی نامعتبر از تابع پیکربندی جعبه با کلید «%s»' .. ' (رشته انتظار می‌رفت، %s دریافت شد)', tostring(key), type(msg) ), 4) end return self:_substituteParameters(msg) end end -------------------------------------------------------------------------------- -- BannerTemplate class -------------------------------------------------------------------------------- local BannerTemplate = {} BannerTemplate.__index = BannerTemplate function BannerTemplate.new(protectionObj, cfg) local obj = {} obj._cfg = cfg -- Set the image filename. local imageFilename = protectionObj.bannerConfig.image if imageFilename then obj._imageFilename = imageFilename else -- If an image filename isn't specified explicitly in the banner config, -- generate it from the protection status and the namespace. local action = protectionObj.action local level = protectionObj.level local namespace = protectionObj.title.namespace local reason = protectionObj.reason -- Deal with special cases first. if ( namespace == 10 or namespace == 828 or reason and obj._cfg.indefImageReasons[reason] ) and action == 'edit' and level == 'sysop' and not protectionObj:isTemporary() then -- Fully protected modules and templates get the special red "indef" -- padlock. obj._imageFilename = obj._cfg.msg['image-filename-indef'] else -- Deal with regular protection types. local images = obj._cfg.images if images[action] then if images[action][level] then obj._imageFilename = images[action][level] elseif images[action].default then obj._imageFilename = images[action].default end end end end return setmetatable(obj, BannerTemplate) end function BannerTemplate:renderImage() local filename = self._imageFilename or self._cfg.msg['image-filename-default'] or 'Transparent.gif' return makeFileLink{ file = filename, size = (self.imageWidth or 20) .. 'px', alt = self._imageAlt, link = self._imageLink, caption = self.imageCaption } end -------------------------------------------------------------------------------- -- Banner class -------------------------------------------------------------------------------- local Banner = setmetatable({}, BannerTemplate) Banner.__index = Banner function Banner.new(protectionObj, blurbObj, cfg) local obj = BannerTemplate.new(protectionObj, cfg) -- This doesn't need the blurb. obj.imageWidth = 40 obj.imageCaption = blurbObj:makeBannerText('alt') -- Large banners use the alt text for the tooltip. obj._reasonText = blurbObj:makeBannerText('text') obj._explanationText = blurbObj:makeBannerText('explanation') obj._page = protectionObj.title.prefixedText -- Only makes a difference in testing. return setmetatable(obj, Banner) end function Banner:__tostring() -- Renders the banner. makeMessageBox = makeMessageBox or require('Module:Message box').main local reasonText = self._reasonText or error('متن دلیل تنظیم نشده‌است', 2) local explanationText = self._explanationText local mbargs = { page = self._page, type = 'protection', image = self:renderImage(), text = string.format( "'''%s'''%s", reasonText, explanationText and '<br />' .. explanationText or '' ) } return makeMessageBox('mbox', mbargs) end -------------------------------------------------------------------------------- -- Padlock class -------------------------------------------------------------------------------- local Padlock = setmetatable({}, BannerTemplate) Padlock.__index = Padlock function Padlock.new(protectionObj, blurbObj, cfg) local obj = BannerTemplate.new(protectionObj, cfg) -- This doesn't need the blurb. obj.imageWidth = 20 obj.imageCaption = blurbObj:makeBannerText('tooltip') obj._imageAlt = blurbObj:makeBannerText('alt') obj._imageLink = blurbObj:makeBannerText('link') obj._indicatorName = cfg.padlockIndicatorNames[protectionObj.action] or cfg.padlockIndicatorNames.default or 'pp-default' return setmetatable(obj, Padlock) end function Padlock:__tostring() local frame = mw.getCurrentFrame() -- The nowiki tag helps prevent whitespace at the top of articles. return frame:extensionTag{name = 'nowiki'} .. frame:extensionTag{ name = 'indicator', args = {name = self._indicatorName}, content = self:renderImage() } end -------------------------------------------------------------------------------- -- Exports -------------------------------------------------------------------------------- local p = {} function p._exportClasses() -- This is used for testing purposes. return { Protection = Protection, Blurb = Blurb, BannerTemplate = BannerTemplate, Banner = Banner, Padlock = Padlock, } end function p._main(args, cfg, title) args = args or {} cfg = cfg or require(CONFIG_MODULE) local protectionObj = Protection.new(args, cfg, title) local ret = {} -- If a page's edit protection is equally or more restrictive than its -- protection from some other action, then don't bother displaying anything -- for the other action (except categories). if protectionObj.action == 'edit' or args.demolevel or not getReachableNodes( cfg.hierarchy, protectionObj.level )[effectiveProtectionLevel('edit', protectionObj.title)] then -- Initialise the blurb object local blurbObj = Blurb.new(protectionObj, args, cfg) -- Render the banner if protectionObj:isProtected() then ret[#ret + 1] = tostring( (yesno(args.small) and Padlock or Banner) .new(protectionObj, blurbObj, cfg) ) end end -- Render the categories if yesno(args.category) ~= false then ret[#ret + 1] = protectionObj:makeCategoryLinks() end return table.concat(ret) end function p.main(frame, cfg) cfg = cfg or require(CONFIG_MODULE) -- Find default args, if any. local parent = frame.getParent and frame:getParent() local defaultArgs = parent and cfg.wrappers[parent:getTitle():gsub('/sandbox$', '')] -- Find user args, and use the parent frame if we are being called from a -- wrapper template. getArgs = getArgs or require('Module:Arguments').getArgs local userArgs = getArgs(frame, { parentOnly = defaultArgs, frameOnly = not defaultArgs }) -- Build the args table. User-specified args overwrite default args. local args = {} for k, v in pairs(defaultArgs or {}) do args[k] = v end for k, v in pairs(userArgs) do args[k] = v end return p._main(args, cfg) end return p 6xwfj58kwjjrvez27xon1t96vrq9ajn 0 32747 300852 277114 2026-09-29T19:42:02Z Hanooz 17889 300852 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}} تاریخ بخارای نرشخی چنان‌که از نام آن پیداست عبارت از تاریخ شهرستان بخارا است که از اوضاع جغرافیائی آن و نام شهرها و قصبات و روستاها و رودها، و همچنین ذکر علما و قضاة و حوادث و اتفاقات آن ناحیه بحث می‌کند. منبع: [http://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/53211/20#100 کتابخانه دیجیتالی تبیان] = متن = * [[تاریخ بخارا/یک]] * [[تاریخ بخارا/دو]] * [[تاریخ بخارا/سه]] * [[تاریخ بخارا/چهار]] * [[تاریخ بخارا/پنج]] * [[تاریخ بخارا/شش]] * [[تاریخ بخارا/هفت]] * [[تاریخ بخارا/هشت]] * [[تاریخ بخارا/نه]] * [[تاریخ بخارا/ده]] [[رده:تاریخ]] [[رده:آثار نوشته‌شده به زبان عربی]] ezpc1yo4gekpz67poa1qc68i6upx79w 0 32748 300853 167661 2026-09-29T19:42:21Z Hanooz 17889 300853 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}}تاریخ بخارای نرشخی: بسم الله الرحمن الرحیم سپاس و ستایش خدای تعالی را جل جلاله که آفریننده جهان است، و داننده نهان است، و روزی دهنده جانوران است، و دارنده زمین و آسمان است. درود و تحیّت برگزیده آدمیان و خاتم پیغمبران محمد مصطفی صلّی الله علیه وآله وسلّم و یاران و اتباع و اشیاع او رضوان الله علیهم اجمعین. چنین گوید ابو نصر احمد بن محمد بن نصر القباوی که ابو بکر محمد بن جعفر النرشخی کتابی تألیف کرده‌است به نام امیر حمید ابو محمد نوح بن نصر بن احمد بن اسماعیل السامانی رحمه الله تعالی در ذکر بخارا، و مناقب و فضائل او، و آنچه در وی است و در روستاهای وی از مرافق و منافع و آنچه به وی نسبت دارد، و ذکر احادیثی که در فضیلت بخارا آمده‌است از رسول صلّی الله علیه وسلّم، و از اصحاب و تابعین و علمای دین رضوان الله علیهم اجمعین؛ و تألیف این کتاب به عربی بود به عبارت بلیغ در شهور سنه اثنین و ثلثین و ثلثمائه؛ و بیشتر مردم به خواندن کتاب عربی رغبت ننمایند. دوستان از من درخواست کردند که این کتاب را به فارسی ترجمه کن فقیر درخواست ایشان اجابت کردم و این کتاب را به پارسی ترجمه کردم. در جمادی الاول سنه اثنین و عشرین و خمسمائه؛ و چون در نسخه عربی ذکر چیزهائی بود که در کار نبود و نیز طبیعت را از خواندن آن ملالتی می‌افزود. ذکر آن چیزها کرده نشد؛ و در شهور سنه اربع و سبعین و خمسمائه کمترین بندگان محمد بن زفر بن عمر به طریق اختصار ذکر کرد به جهت مجلس عالی صدر صدور جهان خواجه امام آجل اعز برهان الملة و الدین سیف الاسلام و المسلمین حسام الائمة فی العالمین سلطان الشریعة ظهر الخلافة امام الحرمین مفتی الخافقین کریم الطرفین ذوالمناقب و المفاخر عبد العزیز بن الصدر الامام الحمید برهان الدین عبد العزیز قدس الله ارواح السلف و بارک فی عمر الخلف فی العز و العلا. '''ذکر جماعتی که در بخارا قاضی بودند''' سیبویه بن عبد العزیز البخاری بود؛ و محمد بن اعین گفت از عبد الله مبارک شنیدم که گفت سیبویه قضای بخارا کرد و به دو درم جور نکرد. باز گفت دو درم بسیار باشد به ذره‌ای جور نکرد؛ و باز مخلد بن عمر قاضی شد به سالهای دراز چندانکه آخر کار شهید شد؛ و دیگر ابو دیم حازم سدوسی که وی را از خلیفه فرمان قضا رسید؛ و دیگر عیسی بن موسی التیمی المعروف به غنجار بود که رحمه الله او را قضا دادند قبول نکرد، سلطان فرمود: اگر قضا نکنی کسی را اختیار کن که به وی دهیم [این هم‏] قبول نکرد. سلطان فرمود که اهل قضا را پیش او یاد کنید همچنان کردند و نام هر کسی که پیش او یاد کردندی گفتی نشاید. چون حسن بن عثمان همدانی را پیش او یاد کردند خاموش گشت. گفتند خاموشی از وی علامت رضا باشد حسن بن عثمان را قضا دادند. در عهد او در شهرهای خراسان به علم و زهد او هیچ‌کس را نشان ندادند. باز عامر بن عمر بن عمران بود؛ و باز اسحاق بن ابراهیم بن الخیطی بود، و بعد از عزل به طوس وفات یافت در سنه ثمان و مأتین. و دیگر سعید بن خلف البلخی بود که وی را قضا دادند در سلخ جمادی الاول سنه ثلاث عشر و مأتین به وجهی قضا راند که بروی مثل زدند از عدل و انصاف و شفقت بر خلق خدای تعالی، و سنتهای نیکو نهاد؛ و از آن جمله این درغات و قسمت آب بخارا وی نهاد به عدل و انصاف تا قوی بر ضعیف ستم نکند. دیگر عبد المجید بن ابراهیم النرشخی را رحمه الله، او را از جمله عباد الصالحین گفتندی. دیگر احمد بن ابراهیم البرکدی رحمه الله به روزگار سلطان احمد بن اسماعیل السامانی قاضی بود و هم فقیه بود و هم زاهد. دیگر ابو ذر محمد بن یوسف البخاری از جمله اصحاب امام شافعی بود رحمه الله و با علم و زهد بود، و او را بر علماء بخارا تقدیم کردندی؛ و او را بسیار بیازمودند به رشوت پنهان، و به هر معنی به هیچ چیز خویشتن را آلوده نکرد، بلکه هر روز عدل و انصاف از او ظاهرتر می‌شد؛ و چون پیر شد از قضا عفو خواست، و به حج رفت، و حج گذارد، و مدتی به عراق باشید، و در طلب علم حدیث پیغمبر صلی الله [علیه‏] و سلم بود؛ و شاگردی کرد، و باز به بخارا آمد، و عزلت اختیار کرد، تا آخر حیات رحمة الله علیه. دیگر ابو الفضل بن محمد بن احمد المروزی السلمی الفقیه رحمه الله صاحب مختصر کافی، سال‌های بسیار در بخارا قضا کرد که به ذره‌ای بروی عیب نگرفتند، و عدل و انصاف عام می‌کرد، که به روزگار او در دنیا به علم و زهد مثل او نبود. بعد از آن وزیر سلطان شد و به مرو شهید شد رحمة الله علیهم اجمعین. مصنف این کتاب گوید که اگر جمله علمای بخارا را ذکر کنیم دفترها باید؛ و این جمله که ما یاد کردیم از آنهایند که پیغمبر صلی الله علیه و سلم فرمود که علماء امتی کانبیاء بنی اسرائیل. '''فصل''' محمد بن جعفر النرشخی این فصل را اندر کتاب نیاورده‌است. اما ابو الحسن عبد الرحمن محمد النیشابوری در کتاب خزاین العلوم چنین آورده‌است: که این موضع که امروز بخارا است آبگیر بوده‌است، و بعضی از وی نیستان بوده است؛ و درختستان و مرغزار، و بعضی موضع چنان بوده که هیچ حیوان پایاب نیافتی بدان سبب که به ولایتها که سوی سمرقند است بر کوه‌ها برفها گداختی، و آن آب آنجا جمع شدی، بر سوی سمرقند رودی عظیم است که آنرا رود ماصف خوانند . در آن رود آب بسیار جمع شود و آن آب بسیار زمین را بکند، و گل بسیار بیرون آورد، چنان‌که این مغاکها آکنده شد آب بسیار می‌آمد، و گل بسیار می‌آورد تا به بتک و فرب رسید . و آن آب دیگر بازداشت، و این موضع که بخاراست آکنده شد ، و زمین راست شد؛ و آن رود عظیم سغد شد، و این موضع آکنده بخارا شد؛ و مردمان از هر جانب جمع آمدند، و آنجا خرمی گرفت و مردمان از جانب ترکستان آمدندی ، و بدین ولایت آب و درختان بسیار بودی، و شکار بسیار بودی آن مردمان را این ولایت خوش آمد اینجا مقام کردند؛ و اول در خیمه و خرگاه ایستادند و باشیدند ی . و به روزگار مردم گرد آمدند، و عمارتها کردند، و مردم بسیار شدند ، و یکی را برگزیدند، و امیر کردند، و نام او ابروی بود، و هنوز این شهر نبود، و لیکن بعضی از روستاها شده بود، و از آن جمله یکی نور بود، و خرقان رود ، و وردانه و تراوچه و سفنه و ایسوانه و دیهی بزرگ که پادشاه نشستی بیکند بود، و شهر قلعه دبوسی بود و شهر وی را خواندندی؛ و چون روزگاری بر آمد ابروی، بزرگ شد و ظلم پیش گرفت بدین ولایت، چنان‌که مردم بیش صبر نتوانستند کرد . دهقانان و توانگران از این ولایت بگریختند و به ترکستان رفتند ، و طراز شهری بنا کردند؛ و آن شهر را حموکت نام کردند. از بهر آنکه دهقانی بزرگ رئیس آن طایفه که از آنجا رفته بود وی را حموک نام بود؛ و حموک به زبان بخاری گوهر بود، و کت شهر بود. یعنی شهر حموک و به زبان بخاری کسی که بزرگ بود وی را حموک خوانند یعنی گوهری است فلان . پس آن مردمان که به بخارا مانده بودند به نزدیک مهتران خود کس فرستادند، و فریاد خواستند از جورا بروی. آن مهتران و دهقانان به نزدیک پادشاه ترکان رفتند؛ و نام آن پادشاه قراجورین ترک بود و آنرا از جهت بزرگی بیاغو لقب کرده بودند و از بیاغو داد خواستند. بیاغو پسر خود که شیر کشور نام داشت با لشکر عظیم فرستاد. چون شیر کشور به بخارا آمد ابروی را در بیکند بگرفت؛ و بند کرد، و باز بفرمود تا یکی جوال را بزرگ از کبت سرخ پر کردند و ابروی را در آن جوال کردند تا بمرد؛ و شیر کشور را این ولایت خوش آمد، به نزدیک پدر نامه فرستاد، و این ولایت را طلبید، و دستوری خواست تا به بخارا باشد؛ و از بیاغو جواب آمد که آن ولایت را به تو بخشیدم. شیر کشور کس فرستاد به جموکت تا آن مردمان را که از بخارا گریخته بودند با زنان و فرزندان باز به بخارا آوردند . از آنگاه باز مرسوم شد که هر که از حموکت آمده بودی ، وی از جمله خواص بود. از بهر آنکه هر که توانگر بود و دهقان بزرگ بود گریخته بود، و درویشان و فقیران مانده بودند. چون آن قوم باز آمدند، آن قوم که به بخارا مانده بودند خدمتکاران آن قوم شدند. و در میان آن قوم دهقان بزرگی بود و آن دهقان را بخارخدات گفتندی، از بهر آنکه دهقان‌زاده قدیم بود ، و ضیاع بیشتر او را بود، و اغلب این مردمان کدیوران و خدمتکاران او بودند؛ و شیر کشور شهرستان بخارا بنا کرد، و دیهه مماستین و سقمتین و سمتین و فرب بنا کرد . و بیست سال پادشاهی کرد، بعد از آن پادشاه دیگر که شد اسکجکت و شرغ و رامیتن بنا کرد، بعد از آن دیهه فرخشی برآورد؛ و چون دختر ملک چین را به بخارا عروس آوردند ، اندر جهاز او بتخانه‌ای آوردند از چین، و این بتخانه را به رامیتن نهادند؛ و به روزگار خلافت امیر المؤمنین ابو بکر صدیق رضی الله عنه به بخارا سیم زدند از نقره خالص؛ و پیش از آن به بخارا سیم نبود . و به روزگار معاویه بخارا گشاده شد بر دست قتیبة بن مسلم ، و طغشاده پادشاه شد ، سی و دو سال ملک داشت از جهت قتیبه ابن مسلم. چون ابو مسلم او را به سمرقند کشت به روزگار نصر سیار که امیر خراسان بود بعد از قتیبه ده سال طغشاده ملک داشت، و او را ابو مسلم رحمه الله بکشت؛ و بعد از وی سکان بن طغشاده برادر او هفت سال ملک داشت؛ و اندر کاخ فرخشی کشته شد به فرمان خلیفه. غوغا برخاست ، او نیز کشته شد، هم در کوشک خود، در ماه رمضان کراسه‌ای بر کنار نهاده بود و قرآن می‌خواند، در آن حال او را بکشتند؛ و هم در آن کوشک وی را دفن کردند؛ و بعد از او برادر او بنیات بن طغشاده هفت سال ملک داشت، و اندر کاخ فرخشی کشته شد به فرمان خلیفه؛ و سبب آن بعد از این یاد کرده شود؛ و بعد از آن بخارا در دست فرزندان طغشاده و خدام و نبیرگان او می‌بود، تا به روزگار امیر اسماعیل سامانی که ملک از دست فرزندان بخارخدات بیرون شد. بعد از این یاد کرده شود ذکر آن . ذکر خاتونی که به بخارا پادشاه بود و فرزندان او که پادشاه بودند بعد از وی‏ محمد بن جعفر گوید: چون بیدون بخار خدات بمرد از وی پسری شیرخواره ماند، نام او طغشاده. این خاتون که مادر این پسر بود به ملک بنشست و پانزده سال ملک داشت؛ و به روزگار او عرب به بخارا آمدن گرفتند . و هر بار خاتون صلح کردی و مال دادی. چنین گفته‌اند: که به روزگار وی از وی صایب رای‌تر کسی نبود . و به اصابت رای ملک می‌داشت، و مردمان او را منقاد گشته بودند؛ و عادت او چنان بود که هر روز از در حصار بخارا بیرون آمدی و بر اسب ایستادی بر در ریگستان ، و آن در را دروازه علف فروشان خوانده‌اند؛ و بر تخت نشستی و پیش وی غلامان و خواجه سرایان یعنی خصیان و خواجگان ایستادندی؛ و وی قاعده نهاده بود بر اهل روستا که هر روز از دهقانان و ملک زادگان دویست برنا کمر زرّین بر بسته و شمشیر حمایل کرده به خدمت آمدندی، و از دور بایستادندی؛ و چون خاتون بیرون آمدی همه خدمت کردندی، و به دو صف ایستادندی . و او در کار ملک نگرش کردی، و امر و نهی دادی ، و آنرا که خواستی خلعت دادی، و آنرا که خواستی عقوبت کردی . و اینچنین از بامداد تا چاشتگاه نشستی و بعد از آن به حصار اندر آمدی و خوانها بیرون فرستادی و همه حشم را طعام دادی؛ و چون شبانگاه شدی به همین صفت بیرون آمدی، و بر تخت نشستی، و از دهقانان و ملک‌زادگان به دو صف پیش او به خدمت بایستادندی، تا آفتاب فرو رفتی، آنگاه برخاستی و بر نشستی و به کاخ رفتی؛ و آنها به وطن خویش به روستا رفتندی . و روز دیگر قوم دیگر آمدندی و بر همین صفت خدمت کردندی، چندانکه نوبت به همین قوم باز رسیدی . هر سال هر قوم را چهار روز بدین صفت بایستی آمدن. چون این خاتون بمرد، پسر او طغشاده بزرگ شده بود، به پادشاهی شایسته شده، و هر کس طمع می‌کرد در این ملک. یکی وزیر از ترکستان آمده بود نام او وردان‌خدات و ناحیه وردانه او را بود؛ و قتیبه را با او بسیار حربها بایست کردن . این وردان‌خدات بمرد؛ و قتیبه بخارا را بگرفت، و چند بار او را از این ولایت بیرون کرد که گریخته به ترکستان رفت. قتیبه بخارا را باز به طغشاده داد، و او را به ملک بنشاند، و ملک بر وی صافی کرد؛ و همه دشمنان او را دست کوتاه کرد؛ و طغشاده به دست قتیبه ایمان آورده بود، و ملک بخارا می‌داشت، تا قتیبه زنده بود . و از بعد او تا به روزگار نصر سیار سی و دو سال ملک بخارا به دست او بود؛ و او را در اسلام پسری شد او را قتیبه نام کرد، از بس که قتیبه دوستی با او کرده بود؛ و از بعد طغشاده پسر وی قتیبه به ملک بنشست، مدّتی مسلمان بود، تا ردّت آورد. در نهان ابو مسلم رحمه الله خبر یافت و او را بکشت؛ و برادر او را نیز با کسان او هلاک کرد، بعد از آن بنیات بن طغشاده پادشاه بخارا شد، و وی در اسلام زاده بود، و مدّتی مسلمان بود. چون مقنع پدید آمد و فتنه سپید جامگان به روستای بخارا ظاهر شد، بنیات به ایشان میل کرد، و ایشان را یاری داد، تا دست سپید جامگان دراز گشت، و غلبه کردند. صاحب برید به خلیفه خبر فرستاد و خلیفه مهدی بود. چون مهدی دل از کار مقنع و سپید جامگان فارغ کرد، سواران فرستاد، و بنیات به فرخشی به کاخ بر نشسته در مجلس شراب می‌خورد، و از منظر نظاره می‌کرد، از دور سواران دید که می‌آمدند به تعجیل. دانست به فراست که اینها از خلیفه‌اند، در تدارک آن بود که رسیدند، و هیچ سخن نگفتند، و شمشیرها کشیدند، و سروی را برداشتند؛ و این در سال صد و شصت و شش بود و خیل وی همه بگریختند و آن سواران همه باز گشتند؛ و چون قتیبه بن طغشاده به سبب ردت که از وی ظاهر شده بود ، ابو مسلم او را بکشت، و مر برادر و اهل بیت او را، ضیاعات و مستغلات او را به بنیات بن طغشاده داد ، تا به روزگار امیر اسماعیل سامانی با وی می‌بود. چون بنیات ردّت آورد، و کشته شد، این ضیاعات می‌بود در دست فرزندان بخار خدات؛ و آخرین کسی که این مملکت از دست وی بیرون رفت ابو اسحاق ابراهیم بن خالد بن بنیات بود؛ و ابراهیم به بخارا بودی، و مملکت در دست وی بودی. هر سالی از ارتفاعات و غلات از طرف ما وراء النهر به نزدیک برادر خود نصر فرستادی تا به امیر المؤمنین معتضد رسانیدی. و امیر اسماعیل سامانی این ضیاعات و مستغلات از دست وی بیرون کرد. به سبب آنکه احمد بن محمد لیث که صاحب شرط بود، روزی امیر را گفت که یا امیر این ضیاع بدین نیکوئی با چندین غله به ابو اسحاق از که مانده‌است. امیر اسماعیل سامانی گفت این ضیاع ملک ایشان نیست ملک سلطانی است. احمد بن محمد لیث گفت ملک ایشان راست اما به سبب ردّت پدر ایشان خلیفه از دست ایشان بیرون کرده است؛ و ملک بیت المال گردانیده، و باز بر سبیل اجرت و جامگی به ایشان داده، و وی خدمت بسزا نمی‌کند، و چنین می‌داند که این ضیاع ملک اوست. در این سخن بودند که ابو اسحاق ابراهیم اندر آمد ، امیر اسماعیل سامانی او را گفت: یا ابا اسحاق ترا هر سال از این ضیاع چه قدر غله به حاصل آید. ابو اسحاق گفت از بعد رنج بسیار و تکلف سالی بیست هزار درهم به حاصل آید. امیر اسماعیل فرمود احمد بن محمد لیث را که این موضع را تو بگیر، و ابو الحسن عارض را بگوی تا هر سال بیست هزار درم به وی دهد، بدین سبب این ضیاع از دست وی بیرون رفت، و بیش به دست او باز نیامد. ابو اسحاق از دنیا برفت در سال سیصد و یک، و فرزندان او به دیهه سفنه و سیونج ماندند. c7cl6d7yht0efjekcherm9hvczqk3ea 0 32749 300857 167657 2026-09-29T19:42:42Z Hanooz 17889 300857 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}}'''ذکر بخارا و جای‌هائی که مضاف است به وی‏''' ابو الحسن نیشابوری در کتاب خزاین العلوم آورده‌است که شهر بخارا از جمله شهرهای خراسان است هر چند آب جیحون در میان است. و کرمینه از جمله روستاهای بخاراست، و آب او از آب بخارا است، و خراج او از خراج بخارا است و وی را روستائی علی حده‌است، و مسجد جامع دارد؛ و اندر وی ادبا و شعرا بسیار بوده‌اند؛ و به مثل در قدیم کرمینه را بادیه خردک خوانده‌اند، و از بخارا تا کرمینه چهارده فرسنگ است؛ و نور جای بزرگ است، و در وی مسجد جامع است؛ و رباطهای بسیار دارد؛ و به هر سالی مردمان بخارا و جای دیگر به زیارت آنجا روند، و اهل بخارا در این کار تکلف کنند، و کسی که به زیارت نور رود فضیلت حج دارد . و چون باز آید شهر را خوازه بندند ، به سبب آمدن از آن جای متبرک . و این نور را در ولایتهای دیگر نور بخارا خوانند، و بسیار کس از تابعین آنجا آسوده‌اند. رضی الله عنهم اجمعین الی یوم الدین . و دیگر طوایس . نام او ارقود است؛ و در وی مردمانی بوده‌اند با نعمت و تجمل. و از تجمل هر کسی در خانه یکی و دو طاوس می‌داشته‌اند و عرب پیش از این طاوس ندیده بوده‌اند. چون در آنجا طاوس بسیار دیدند، آن دیهه را ذات الطوایس نام کردند؛ و نام اصلی او برخاست . و بعد از آن ذات را نیز رها کردند، و طوایس گفتند. در وی مسجد جامع است؛ و شارستانی عظیم دارد؛ و در ایام قدیم آنجا بازار بوده‌است به فصل تیر ماه ده روز. رسم آن بازار چنان بوده‌است که هر چه آخریان معیوب بودی از برده و ستور و دیگر آخریان با عیب، همه بدین بازار فروختندی؛ و بازار رد کردن امکان و سامان نبودی؛ و هیچ شرط نپذیرفتی. نه فروشنده و نه خرنده را؛ و هر سالی بدین بازار ده هزار کس بیش حاضر آمدی از بازارگانان و اصحاب حوائج، چنان‌که از فرغانه و چاچ و جایهای دیگر بیامدندی و با منفعت بسیار بازگشتندی؛ و بدین سبب اهل این دیهه توانگر بوده‌اند . و سبب توانگری ایشان کشاورزی نبوده است، و بر شاهراه سمرقند است، و تا بخارا هفت فرسنگ است . اسکجکت کندزی بزرگ دارد، و در وی مردمان توانگر بوده‌اند، و سبب توانگری ایشان کشاورزی نبوده است ، از بهر آنکه ضیاع آن دیهه ویران، و آبادان آن به هزار جفت نرسیده‌است . و مردمان او همه بازرگان بوده‌اند، و از آنجا کرباس بسیار خیزد، و هر پنجشنبهی آنجا بازار بوده است؛ و آن دیهه از جمله خاصه مملکه سلطانی است و ابو احمد الموفق باللّه این دیهه را به مقاطعه داده بود به محمد بن طاهر که امیر خراسان بود و باز فروخت به سهل بن احمد الداغونی البخاری، و بها گرفت . وی آنجا گرمابه‌ای بنا کرد و کاخی عظیم بر گوشه بر لب رود [ساخت‏]، و تا به روزگار ما بقیه آن کاخ مانده بود . و آن را کاخ داغونی خوانده‌اند. آب رود، آن کاخ را ویران کرد؛ و مر این سهل بن احمد داغونی را بر اهل اسکجکت ضریبه بوده‌است هر سالی ده هزار درم، قسمت بر خانها کردندی. پس از آن دیهه، ضریبه باز گرفتند دو سه سال، و به سلطان باز گشتند، و از وی یاری خواستند، و ورثه سهل بن احمد قباله‌ای بیرون آوردند به روزگار امیر اسماعیل سامانی، وی قباله‌ای دید درست ، و لیکن خصومت دراز شده بود، و خواجگان شهر میانجی شدند . اهل دیهه و ورثه داغونی به صد و هفتاد هزار درم صلح کردند. اهل این دیهه مر این دیهه را بخریدند تا این ضریبه از ایشان برخاست و آن مال بدادند؛ و بدین دیهه هرگز مسجد جامع نبوده‌است، تا به روزگار ملک شمس الملک نصر بن ابراهیم بن طمغاج خان، خواجه‌ای بوده‌است از اهل دیهه که او را خوانسالار خواندندی، مردی محتشم بود، با خیل انبوه، و از جمله عمال سلطان بود، وی مسجد جامع بنا کرد از خالص مال خود بغایت نیکو، و مالی عظیم خرج کرد . و نماز آدینه گذارد. احمد بن محمد نصر گوید که: مرا خطیب شرغ خبر داد که نماز آدینه بیش نگذاردند اندر آن مسجد جامع، و بعد از آن ائمه بخارا رها نکردند، و روا نداشتند تا آنجا نماز جمعه گذارند؛ و آن مسجد آدینه معطل بماند، تا به روزگاری که قدرخان جبرئیل بن عمر بن طغرل خان به بخارا امیر شد؛ و نام او طغرل بیک بود و کولارتکین لقب شده بود. وی چوب‌های آن مسجد را بخرید از ورثه خوان سالار، و آن مسجد را ویران کرد، و چوب‌ها را به شهر بخارا آورد، و مدرسه‌ای بنا کرد به نزدیک چوبه بقالان و آن چوب‌ها را در آنجا خرج کرد، و مال بی‌حد آنجا به کار برد، و آن مدرسه را مدرسه کولارتکین خوانند . و خاک این امیر در آن مدرسه بود؛ و شرغ به اسکجکت روباروی است؛ و در میان هر دو هیچ باغ و زمین خالی نیست الا رود عظیم است که آنرا رود سامجن خوانند؛ و امروز رود شرغ می‌خوانند و بعضی مردم حرام کام خوانند؛ و پلی عظیم بوده‌است بدین رود میان هر دو دیهه؛ و بدین شرغ هیچ وقت مسجد جامع نبوده است؛ و به روزگار ارسلان خان محمد بن سلیمان به فرمان او این پل را از خشت پخته ساختند بغایت محکم؛ و مسجد جامع بنا کردند، از خالص مال او. به جانب اسکجکت رباطی فرمود ساختند به جهت غریبان؛ و این دیهه را کندزی بزرگ است، و از بزرگی با شهر مقابله توان کردن . و محمد بن جعفر یاد کرده‌است که ایشان را در قدیم بازاری بوده‌است [که‏] در میان زمستان هر سالی ده روز از ولایت‌های دور آمدندی و بازارگانی‏ و سودا کردندی؛ و آنچه از آنجا خاستی بیشتر حلوای مغزین بودی از دوشاب کرده ، و قنطاری بودی، و چوبها و ماهی شور و ماهی تازه، و پوستین گوسفندی، و از بره، و بسیار بازرگانی شدی؛ و اما امروز به روزگار ما هر آدینه بازار باشد، که از شهر و نواحی بازرگانان آنجا روند؛ و آنچه از آن دیهه خیزد که امروز بازرگانان به ولایتها برند روی باشد و کرباس. و محمد بن جعفر آورده‌است که این دیهه را امیر اسماعیل سامانی رحمه الله و جمله ضیاعات و عقارات او را بخرید، و آن جمله را وقف کرد بر رباطی که کرده بود به دروازه سمرقند، در درون شهر بخارا، و امروز آن رباط نمانده‌است و آن وقف نیز نمانده است؛ و این شرغ و [این‏] اسکجکت خوش‌ترین دیهه‌های بخارا بوده‌است. حماها الله تعالی . زندنه کندزی بزرگ دارد، و بازار بسیار، و مسجد جامع، هر آدینه آنجا نماز گذارند، و بازار کنند؛ و آنچه از وی خیزد آنرا زندنیجی گویند، که کرباس باشد. یعنی از دیهه زندنه، هم نیکو باشد و هم بسیار بود؛ و از آن کرباس به بسیار دیه‌های بخارا بافند و آنرا هم زندنیجی گویند، از بهر آنکه اول بدین دیهه پدید آمده است؛ و از آن کرباس به همه ولایتها برند، چون عراق و فارس و کرمان و هندوستان و غیر آن؛ و همه بزرگان و پادشاهان از آن جامه سازند، و به قیمت دیبا بخرند. عمرها الله وردانه دیهی بزرگ است و کندزی و حصاری بزرگ دارد و استوار ، از قدیم باز جای پادشاهان بوده‌است، و در وی جای نشست پادشاه حالا نیست و قدیم‌تر از شهر بخارا است، و او را شاهپور ملک بنا کرده‌است . و سر حد ترکستان است؛ و آنجا هر هفته یک روز بازار بوده‌است ، و بازرگانی بسیار می‌شده، و آنچه از آنجا خیزد هم زندنیجی بوده نیکو . افشنه شارستانی بزرگ دارد و حصاری استوار، و نواحی به وی منسوب باشد ، و هر هفته یک روز بازار باشد ، و ضیاع و بیابان این دیهه وقف است بر طلبه علم؛ و قتیبة بن مسلم آنجا مسجد جامع بنا کرده است؛ و محمد بن واسع نیز مسجد ی بنا کرده‌است ، و دعا در وی مستجاب است؛ و مردمان از شهر آنجا روند و تبرّک کنند. برکد دیهی قدیم و بزرگ است ، و کندزی عظیم دارد؛ و این دیهه را برکد علویان خوانند، بدان سبب که امیر اسماعیل سامانی این دیهه را خرید و وقف کرد، دو دانگ بر علویان و جعفریان، و دو دانگ بر درویشان و دو دانگ بر ورثه خویش. رامیتن کندزی بزرگ دارد، و دیهی استوار است؛ و از شهر بخارا قدیم‌تر است؛ و در بعضی کتب بخارا آن دیهه را خوانده‌اند؛ و از قدیم باز مقام پادشاهان است؛ و بعد از آنکه بخارا شهر شده‌است ، پادشاهان زمستان بدین دیهه باشیده‌اند؛ و در اسلام همچنین بوده‌است، و ابو مسلم رحمه الله چون به بخارا رسیده‌است ، بدین دیهه باشیده و مقام کرده است؛ و افراسیاب بنا کرده است این دیهه را؛ و افراسیاب هر گاهی که بدین ولایت آمده جز بدین دیهه به جای دیگر نباشیده است؛ و اندر کتب پارسیان چنان است که وی دو هزار سال زندگانی یافته است؛ و وی مردی جادو بوده است؛ و از فرزندان نوح ملک بوده است؛ و وی داماد خویش را بکشت که سیاوش نام داشت؛ و سیاوش را پسری بود کیخسرو نام، وی به طلب خون پدر بدین ولایت آمد با لشکری عظیم، افراسیاب دیهه رامیتن را حصار کرد ، و دو سال کیخسرو برگرد حصار با لشکر خویش بنشست و در مقابله وی دیهی بنا کرد، و آن دیهه را رامش نام کرد و رامش برای خوشی او نام کردند و هنوز این دیهه آبادان است . و در دیهه رامش آتشخانه‌ای نهاد؛ و مغان چنین گویند که آن آتشخانه قدیم‌تر از آتشخانه‌های بخارا است؛ و کیخسرو بعد دو سال افراسیاب را بگرفت و بکشت؛ و گور افراسیاب بر در شهر بخارا است به دروازه معبد ، بر آن تل بزرگ که پیوسته به تل خواجه امام ابو حفص کبیر است رحمة الله علیه و اهل بخارا را بر کشتن سیاوش سرودهای عجب است و مطربان آن سرودها را کین سیاوش گویند؛ و محمد بن جعفر گوید که از این تاریخ سه هزار سال است و الله اعلم. ورخشه [در بعضی نسخه‌ها به جای ورخشه رجفندون نوشته شده‌است ]. از جمله دیهای بزرگ است مثل بخارا بوده‌است، و قدیم‌تر است از شهر بخارا، و جای پادشاهان بوده است؛ و حصاری استوار داشته است آنچنانکه پادشاهان بارها حصار کرده‌اند؛ و ربضی بوده‌است او را مثل ربض شهر بخارا؛ و ورخشه را دوازده جویبار است و وی اندرون باره بخار است و در او کاخی بوده‌است آبادان چنان‌که مثل زدندی به نکوئی او ، و او را بخارخدات بنا کرده‌است، زیادت از هزار سال است از بر آوردن آن کاخ؛ و این کاخ ویران و معطل شده بود سالهای بسیار، باز خنک‌خدات آبادان کرد، و باز ویران شد. باز بنیات بن طغشاده بخارخدات در اسلام عمارت کرد، و جای نشست خویش آنجا ساخت تا هم در آن کشته شد؛ و امیر اسماعیل سامانی رحمه الله مردم آن دیهه را بخواند، و گفت من بیست هزار درم، و چوب بدهم و ساختگی آن بکنم و بعضی عمارت بر جای است، شما این کاخ را مسجد جامع سازید. آن مردمان دیهه نخواستند، و گفتند که مسجد جامع در دیهه ما راست نیاید، و روا نباشد؛ و این کاخ تا به روزگار امیر احمد بن نوح بن نصر بن احمد بن اسماعیل السامانی برجای بود، وی چوب‌های آن کاخ را به شهر آورد، و سرائی که او را بود بر در حصار بخارا به عمارت مشغول شد؛ و این دیهه را هر پانزده روزی بازار است؛ و چون بازار آخرین سال باشد، بیست روز بازار کنند؛ و بیست و یکم روز نوروز کنند، و آنرا نوروز کشاورزان گویند؛ و کشاورزان بخارا از آن حساب را نگهدارند، و بر آن اعتبار کنند؛ و نوروز مغان بعد از آن به پنج روز باشد؛ و بیکند را از جمله شهرها گفته‌اند؛ و اهل بیکند بدان رضا نداده‌اند که کسی بیکند را دیهه خواند؛ و اگر کسی از اهل بیکند به بغداد رفته‌است و او را پرسیده‌اند که از کجائی گفته‌است که از بیکند، نگفته‌است که از بخارا؛ و او مسجد جامع بزرگ دارد، و بناها ی عالی، تا به تاریخ سال دویست و چهل بر در وی رباطهای بسیار بوده‌است . و محمد بن جعفر در کتاب آورده‌است که بیکند را زیادت از هزار رباط بوده‌است به عدد دیهای بخارا؛ و سبب آن بوده‌است که این بیکند جای معظم نیک است . اهل هر دیهی آنجا رباطی بنا کرده‌اند، و جماعتی را نشانده و نفقه ایشان را از دیهه می فرستادند . و زمستان که وقت غلبه کافران می‌شد از هر دیهی آنجا مردم بسیار جمع آمده غزو می‌کرده‌اند ، و هر قومی به رباط خویش فرود می‌آمده‌است و اهل بیکند جمله بازرگان بوده‌اند و بازرگانی چین و دریا کردندی و بغایت توانگر بوده‌اند . و قتیبة بن مسلم بسیار رنج دید به گرفتن او که بغایت استوار بود؛ و او را شهرستان روئین خوانده‌اند؛ و قدیم‌تر از شهر بخاراست؛ و هر پادشاهی که در این ولایت بوده‌است، مقام آنجا ساخته است؛ و از فرب تا بیکند بیابانی است دوازده فرسنگ و ریگ دارد آن بیابان؛ و ارسلان خان محمد بن سلیمان به روزگار خویش بیکند را عمارت فرمود، و مردمان در وی گرد آمدند، و عمارتهای نیک کردند. خاقان خویشتن را سرائی فرمود با تکلف عظیم، و آب حرامکام آنجا رود؛ و پیوسته بیکند نیستانهاست، و آبگیرهای عظیم، و آنرا پارگین فراخ خوانند . و قراکول نیز خوانند؛ و از مردمان معتبر شنیدم که مقدار بیست فرسنگ در فرسنگ است . و اندر کتاب مسالک و ممالک آورده‌است که آنرا بحیره سامجن خوانند؛ و فضل آب بخارا هم آنجا جمع آید؛ و اندر آنجا جانوران آبی باشند، و در جمله خراسان آن مقدار مرغ و ماهی به حاصل نیاید که از آنجا به حاصل آید؛ و ارسلان‌خان فرمود تا جوئی علی حده کنند بیکند را، چنان‌که آب به عین عمارتهای او رسد که آب حرامکام گاهی [آنجا] رسیدی و گاهی نرسیدی، و بیکند بر بالای کوه‌است و لیکن کوه بلند نیست؛ و خاقان بفرمود تا جوئی در کوه کندند سنگ بغایت رسته پدید آمد، چنان‌که هیچ درز نبود؛ و اندر این کار متحیر شدند، و خروار خروار روغن و سرکه صرف شد تا سنگ نرم‌تر گردید ، مقدار یک فرسنگ بیش نتوانستند کندن ، و خلق بسیار هلاک شد . بعد از رنج بسیار و مال بسیار که خرج شد بگذاشتند. و قصه فتح بیکند به جایگاه او گفته شود. انشاء الله تعالی. فرب که از جمله شهرهاست، و نواحی علی حده دارد، و از لب جیحون تا فرب یک فرسنگ است؛ و چون آب خیزد نیم گردد، و گاه باشد که تا فرب آب جیحون رسد؛ و فرب مسجد جامع بزرگ دارد . و دیوارها و سقف‌های آن از خشت پخته کرده‌اند، چنان‌که در وی هیچ چوب نیست، و در وی امیری بوده که وی را به هیچ حادثه به بخارا نبایستی آمدن ، و قاضی بوده که با بیداد شداد حکمها راندی؛ و عدد دیهای بخارا بسیار است، این چند عدد که معروفتر و قدیم‌تر بود یاد کردیم. 5lexabvmsmdaoseabnk1eab0mxfc1vk 0 32750 300854 167658 2026-09-29T19:42:26Z Hanooz 17889 300854 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}}'''ذکر بیت الطراز که به بخارا بوده‌است و هنوز بر جای است‏''' و بخارا را کارگاهی بوده‌است میان حصار و شهرستان، نزدیک مسجد جامع، و در وی بساط و شادروانها بافتندی، و یزدیها و بالشها و مصلیها و بردیهای فندقی از جهت خلیفه بافتندی، که به یکی شادروان خراج بخارا خرج شدی؛ و از بغداد هر سال عاملی علی حده بیامدی، و هر چه خراج بخارا بودی از این جامه عوض بردی. باز چنان شد که این کارگاه معطل ماند، و آن مردمان که این صناعت می‌کردند پراکنده شدند، و اندر شهر بخارا استادان بودندی که معین بودند مر این شغل را، و از ولایتها بازرگانان بیامدندی چنان‌که مردم زندنیجی می‌بردند از آن جامها بردندی تا به شام و مصر و در شهرهای روم، و به هیچ شهر خراسان نیافتندی؛ و عجب آن بود که اهل این صناعت به خراسان رفتند بعضی، و آنچه آلت این شغل بود بساختند، و از آن جامه بافتند، به این آب و تاب نیامد؛ و هیچ پادشاه و امیر و رئیس و صاحب منصب نبودی که وی را از این جامه نبودی، و رنگ وی سرخ و سفید و سبز بودی، و امروز زندنیجی از آن معروف‌تر است به همه ولایتها. '''ذکر بازار ماخ‏''' به بخارا بازاری بوده‌است که آنرا بازار ماخ روز خوانده‌اند، سالی دو بار، هر باری یک روز بازار کردندی؛ و هر باری که بازار بود در وی بتان فروختندی و به هر یک روز زیادت از پنجاه هزار درم بازرگانی شدی؛ و محمد بن جعفر اندر کتاب آورده‌است که این بازار به روزگار ما بوده است؛ و من بغایت عجب داشتمی که این را از بهر چه کرده‌اند. پرسیدم از پیران و مشایخ بخارا که سبب این چه بوده‌است. گفتند اهل بخارا در قدیم بت‌پرست بوده‌اند این بازار مرسوم شده بود، [و] از آن تاریخ باز در وی بت فروختندی، حالا نیز همچنان مانده است؛ و ابو الحسن نیشابوری در کتاب خزاین العلوم آورده‌است که در قدیم پادشاهی بوده به بخارا نام او ماخ، این بازار وی فرمود ساختن؛ و درودگران و نقاشان را فرمود که سال تا سال بتان تراشیدندی و بدین بازار، به روز معین حاضر کردندی و فروختندی، و مردمان خریدندی، و هر گاه آن بت گم شدی یا شکستی یا کهنه شدی چون روز بازار شدی دیگری خریدندی، و آن کهنه را بینداختندی. و آنجا که امروز مسجد جامع ماخ است صحرائی بوده‌است بر لب رود و درختان بسیار چنان‌که در سایه درختان بازار بودی، و آن پادشاه بدین بازار آمدی و بر تخت نشستی بدین موضع که امروز مسجد ماخ است، تا مردمان رغبت کردندی به خریدن بت؛ و هر کس خویشتن را بتی خریدی و به خانه بردی. باز این موضع آتش خانه شدی و در روز بازار چون مردم جمع شدندی همه به آتشخانه اندر آمدندی، و آتش پرستندی؛ و آن آتشخانه تا به وقت اسلام به جای بود. چون مسلمانان قوت گرفتند، آن مسجد را بر آن موضع بنا کردند، و امروز از مسجدهای معتبر بخارا است. == ذکر اسامی بخارا == احمد بن محمد بن نصر گوید که نامهای بخارا بسیار است و در کتاب خویش نیمجکت آورده است؛ و باز در جای دیگر دیدم بومسکت آورده است؛ و به جای دیگر به تازی نبشته‌است مدینة الصفریه یعنی شارستان روئین؛ و به جای دیگر به تازی مدینة التجار یعنی شهر بازرگانان؛ و نام بخارا از آن همه معروف‌تر است؛ و هیچ شهری خراسان را چندین نام نیست و به حدیثی نام بخارا فاخره آمده است؛ و خواجه امام زاهد واعظ محمد بن علی النوجابادی حدیثی روایت کرده‌است از سلمان فارسی رضی الله عنه که او گفت رسول صلّی الله علیه وسلّم فرمود که: جبرئیل صلوات الله علیه گفت به زمین مشرق بقعه‌ای است که آنرا خراسان گویند. سه شهر از این خراسان روز قیامت آراسته بیارند به یاقوت سرخ و مرجان، و نوری از ایشان می‌برآید، و گرد بر گرد این شهرها فرشتگان بسیار باشند، تسبیح و تحمید و تکبیر می‌آرند، این شهرها را بر عرصات آرند به عز و ناز، چون عروسی که به خانه شویش برند؛ و هر شهری را از این شهرها هفتاد هزار علم بود، در زیر هر علمی هفتاد هزار شهید بود، و به شفاعت هر شهیدی هفتاد هزار موحد پارسی گوی نجات یابند؛ و به هر طرفی از این شهرها از راست و از چپ، و از پیش و از پس ده روزه راه بود که همه شهید باشند. حضرت رسول صلّی الله علیه وسلّم گفت یا جبرئیل نام این شهرها بگوی. جبرئیل علیه السلام گفت نام یکی از این شهرها را به تازی قاسمیه خوانند؛ و به پارسی بیشکرد. دوم را به تازی سمران خوانند و به پارسی سمرقند. سیوم را به تازی فاخره خوانند و به پارسی بخارا، رسول صلّی الله علیه وسلّم گفت یا جبرئیل چرا فاخره خوانند. گفت از بهر آنکه بخارا روز قیامت بر همه شهرها فخر کند به بسیاری شهید. رسول صلّی الله علیه وسلّم فرمود: اللّهمّ بارک فی فاخرة و طهّر قلوبهم بالتقوی و زکّ اعمالهم و اجعلها رحیما فی امّتی؛ و از بهر این معنی است که بر رحم دلی بخاریان از مشرق تا مغرب گواهی می‌دهند و به اعتقاد و پاکی ایشان. '''ذکر بنای ارگ بخارا و از عجایب آن‏''' احمد بن محمد بن نصر گوید که: ابو الحسن نیشابوری در خزاین العلوم آورده‌است که سبب بنای قهندز بخارا یعنی حصارک ارگ بخارا آن بود که سیاوش بن کیکاوس از پدر خویش بگریخت، و از جیحون بگذشت، و نزدیک افراسیاب آمد. افراسیاب او را بنواخت و دختر خویش را به زنی به وی داد؛ و بعضی گفته‌اند که جمله ملک خویش [را] به وی داد. سیاوش خواست که از وی اثری ماند در این ولایت، از بهر آنکه این ولایت او را عاریتی بود. پس وی این حصار بخارا بنا کرد و بیشتر آنجا می‌بود؛ و میان وی و افراسیاب بدگوئی کردند، و افراسیاب او را بکشت؛ و هم در این حصار بدان موضع که از در شرقی اندر آئی اندرون در کاه فروشان، و آنرا دروازه غوریان خوانند او را آنجا دفن کردند؛ و مغان بخارا بدین سبب آنجای را عزیز دارند؛ و هر سالی هر مردی آنجا یکی خروس برد و بکشد پیش از بر آمدن آفتاب روز نوروز؛ و مردمان بخارا را در کشتن سیاوش نوحه‌هاست، چنان‌که در همه ولایت‌ها معروف است؛ و مطربان آنرا سرود ساخته‌اند، و می‌گویند و قوّالان آنرا گریستن مغان خوانند؛ و این سخن زیادت از سه هزار سال است، پس این حصار را بدین روایت وی بنا کرده است؛ و بعضی گفته‌اند افراسیاب بنا کرده‌است، و این حصار ویران گشت، و سالها ویران بماند، چون بیدون بخار خدات به ملک نشست، شوی آن خاتون بود که یاد کردیم؛ و پدر طغشاده [بود]، کس فرستاد و این حصار را آبادان کرد و آن کاخ که بود وی آباد کرد و نام خویش بر آهن نوشت، و بر در کاخ محکم کرد، تا به روزگار مترجم آن آهن نوشته بر در آن کاخ بود؛ و لیکن احمد بن محمد [بن‏] نصر گوید: چون حصار را ویران کردند آن در را نیز ویران کردند. و احمد بن محمد بن نصر آورده‌است و [محمد بن‏] جعفر و ابو الحسن نیشابوری گفته‌اند که چون بیدون بخارخدات این کاخ را بنا کرد ویران شد، باز بنا کرد و باز ویران شد، چند بار بنا می‌کرد و باز ویران می‌شد. حکما را جمع کردند و تدبیری خواستند، بر آن اتفاق افتاد که این کاخ را بر شکل بنات النعش که بر آسمان است بنا کنند به هفت ستون سنگین، بر آن صورت ویران نشد. و عجب دیگر آن است که از آنگاه باز که این کاخ را بنا کردند هیچ پادشاهی از این کاخ در وی به هزیمت نشده‌است، الا که ظفر وی را بود و عجب دیگر آن است که تا این کاخ را بنا کرده‌اند هیچ پادشاهی در وی نمرده‌است نی در کفر و نی در اسلام. و چون پادشاه را آجل نزدیک شده‌است ، سببی پدید آمده‌است که از آن کاخ بیرون آمده‌است، و به جای دیگر وفات یافته‌است، از وقت بنای این کاخ تا ویران شدن وی همچنین بوده‌است و این حصار را دو در است، یکی در شرقی و دیگر در غربی . در شرقی را در غوریان خوانند، و در غربی را در ریگستان خوانند؛ و به روزگار مترجم در علف فروشان خوانده‌اند . و در میان حصار راهی بوده‌است راست ، از این در تا بدان در؛ و این حصار جای با شش پادشاهان و امیران و سرهنگان بوده‌است و زندان و دیوانهای پادشاهی و کاخ جای نشست پادشاهان از قدیم باز و سرای حرم و خزینه در وی بوده است؛ و به روزگار مترجم این حصار ویران شد؛ و سالی چند بر آمد، ارسلان‌خان آبادان فرمود کردن ، و جای نشست خود آنجا ساخت . و امیر بزرگی را بر این حصار کوتوال ساخته بود تا به شرایط نگاه می‌داشت؛ و این حصار را در چشم خلق حرمتی عظیم بود؛ و چون خوارزم شاه به بخارا رسید در شهور سنه اربع و ثلاثین و خمسمائه، امیر زنگی علی خلیفه بود؛ و به فرمان سلطان سنجر والی بخارا بود، او را بگرفت و بکشت، و حصار را ویران کرد؛ و دو سال زیادت ویران بماند؛ و چون در شهور سنه ستّ و ثلاثین و خمسمائة البتکین از جانب گورخان والی بخارا شد ، هم در این سال بفرمود تا حصار را آبادان کردند، و جای با شش خود آنجا ساخت؛ و حصار نیکوتر از آن شد که بود . در ماه رمضان سنه ثمان و ثلاثین و خمسمائة حشم غز به بخارا رسید ، عین الدوله و قراچه بیک و شهاب وزیر محصور گشتند و جنگی و رنجی عظیم شد، و حشم غز حصار بگرفتند و شهاب وزیر را بکشتند، و حصار ویران کردند، و همچنان ویران بماند. چون در شهور سنه ستین و خمسمائة خواستند در شهر بخارا ربض زنند، و کدواده ربض از خشت پخته می‌بایست، کدواده حصار را و برجهای او که از خشت پخته بود باز کردند؛ و به ربض شهر بخارا خرج کردند؛ و آن [حصار] به یکبارگی ویران شد، و از آن کاخ و هیچ عمارت دیگر نشانی نماند. در شهور سنه اربع و ستمائة خوارزمشاه محمد بن سلطان تکش بخارا را بگرفت، و باز حصار [را] آبادان کرد و ختایان مقهور شدند، باز در شهور سنه ست عشر و ستمائة لشکر تاتار بیامد، و امیر ایشان چنگیزخان بود و بر در قلعه دوازده روز جنگ کردند ، و قلعه را بگرفتند، و ویران کردند . ذکر منزلهای پادشاهان که به بخارا بوده است‏ از در غربی حصار بخارا تا به دروازه معبد که ریگستان خوانند. در این ریگستان سرایهای پادشاهان بوده‌است از قدیم باز در جاهلیّت ، و در روزگار آل سامان امیر سعید نصر بن احمد بن اسماعیل السامانی به ریگستان سرائی فرمود، و سرائی ساختند بغایت نیکو، و مال بسیار در وی خرج کرد؛ و بر در سرای خویش سرای عمال فرمود بنا کردند. چنان‌که هر عاملی را علی حده دیوانی بودی اندر سرای خویش بر در سرای سلطان. چون دیوان وزیر، و دیوان مستوفی، و دیوان عمید الملک ، و دیوان صاحب شرط، و دیوان صاحب مؤید، و دیوان شرف، و دیوان مملکه خاص، و دیوان محتسب، و دیوان اوقاف، و دیوان قضا، بدین ترتیب دیوانها فرمود بنا نهادند؛ و به روزگار امیر رشید عبد الملک بن نوح بن نصر بن احمد بن اسماعیل ، وزیر وی احمد بن حسن بن العتبی رحمه الله که مؤلف کتاب یمینی است که گورخانه او به محله دروازه منصور در جوار گرمابه خان است در مقابله مدرسه مسجدی بنا کرد بغایت نیکو، چنان‌که آن موضع از آن مسجد کمال گرفت. چون امیر رشید از ستور بیفتاد و بمرد، در شب غلامان به سرا اندر آمدند و به غارت مشغول شدند. خاصگان و کنیزان منازعت کردند، و سرای را آتش زدند تا همه بسوخت، و در وی هر چه ظرایف بود از زرّینه و سیمینه همه ناچیز شد، و چنان شد که از بناها اثری نماند؛ و چون امیر سدید منصور بن نوح به ملک بنشست اندر ماه شوال سال به سیصد و پنجاه به جوی مولیان . فرمود تا آن سرایها را دیگر بار عمارت کردند، و هر چه هلاک و ضایع شده بود، بهتر از آن به حاصل کردند . آنگاه امیر سدید به سرای بنشست، [هنوز] سال تمام نشده بود که چون شب سوری ، چنان‌که عادت قدیم است آتشی عظیم افروختند ، پاره آتش بجست و سقف سرای در گرفت، و دیگر باره جمله سرای بسوخت؛ و امیر سدید هم در شب به جوی مولیان رفت. وزیر را فرمود تا هم در آن شب خزینه و دفینه همه را بیرون برد؛ و به دست معتمدان به جوی مولیان فرستاد. چون روز شد معلوم کردند که هیچ غایب نشده بود جز یکی پنکان زرین، و وزیر وی از خالص مال خود پنکانی فرمود که وزن او هفتصد مثقال بود، و به خزینه فرستاد؛ و از آنگاه باز این موضع ریگستان بماند و خراب شد؛ و دیگر سرای پادشاهان به جوی مولیان بوده‌است که بهتر از مقام نفیس بهشت آیین مثل جوی مولیان در بخارا جای و منزلی نبوده‌است. چرا که همه جای او سراها و باغها و چمنها و بوستانها و آبهای روان علی الدوام در مرغزارهای او در هم پیچیده از میان همدیگر جویها می‌گذشته‌اند؛ و به هزار جانب به طرف مرغزارها و به گلزارها می‌رفته‌اند، و هر کس که تماشای آبهای روان می‌کرد در حیرت می‌شد که از کجا می‌آید و به کجا می‌رود؛ و استادان نادر العصر و معماران چنان طرح کشیده‌اند . و صاحب دولتی گفته: بیت: و دیگر از در ریگستان تا دشتک به تمام خانه‌های موزون و منقش عالی سنگین، و مهمانخانه‌های مصوّر، و چهار باغهای خوش، و سر حوضهای نیکو، و درختهای کجم خر گاهی بوده، به نوعی که ذره‌ای آفتاب از جانب شرقی و غربی به نشستگاه سر حوض نمی‌افتاده؛ و در این چهار باغها میوه‌های الوان فراوان از ناشپاتی و بادام و فندق و گیلاس و عناب و هر میوه‌ای که در بهشت عنبر سرشت هست در آنجا بغایت نیکو و لطیف بوده‌است. '''ذکر جوی مولیان و صفت او''' در قدیم این ضیاع جوی مولیان ملک طغشاده بوده‌است، و وی هر کسی از فرزندان و دامادان خود را حصه‌ای داده است؛ و امیر اسماعیل سامانی رحمة الله علیه، این ضیاع را بخرید از حسن بن محمد بن طالوت که سرهنگ المستعین ابن المعتصم بود؛ و امیر اسماعیل به جوی مولیان سرایها و بوستانها ساخت، و بیشتر بر موالیان وقف کرد، و هنوز وقف است؛ و پیوسته او را از جهت موالیان خویش دل مشغول بودی ، تا روزی امیر اسماعیل از حصار بخارا به جوی مولیان نظاره می‌کرد، سیماء الکبیر مولای پدر او پیش او استاده بود، او را بغایت دوست داشتی و نیکو داشتی . امیر اسماعیل گفت هرگز بود که خداوند تعالی سببی سازد تا این ضیاع را از بهر شما بخرم، و مرا زندگانی دهد تا ببینم که این ضیاع شما را شده است ، از آنکه این ضیاع از همه ضیاع بخارا بقیمت‌تر است، و خوشتر و خوش‌هواتر. خدای تعالی روزی کرد تا جمله بخرید، و بر موالیان داد، تا جوی موالیان نام شد؛ و عامه مردم جوی مولیان گویند؛ و پیوسته حصار بخارا صحرائی است که آنرا دشتک خوانند ، و جمله نیستانها بوده‌است. امیر اسماعیل رحمه الله آن موضع را هم بخرید از حسن بن محمد بن طالوت به ده هزار درم، و هم سال اول ده هزار درم از بهای نی به حاصل آمد. امیر اسماعیل آن موضع را وقف کرد بر مسجد جامع؛ و بعد از امیر اسماعیل از فرزندان او هر که امیر شد خویشتن را به جوی مولیان بوستانها و کوشکها ساخت به سبب خوشی و خرّمی و نزهت او . به دروازه نو موضعی است که آن را کارک علویان خوانند بر در شهر، و آنجا امیر منصور بن نوح کوشکی ساخت بغایت نیکو، چنان‌که به وی مثل زدندی از نیکوئی، و سال بر سیصد و پنجاه و شش بود؛ و این ضیاع کارک علویان مملکه سلطانی بود، تا به روزگار نصرخان بن طمغاج خان، وی این ضیاع اهل علم را داد، از آنکه به شهر نزدیک بود، تا فقها را کشاورزی آسانتر بود، و عوض آن ضیاع [را] دور تر بگرفت؛ و جوی مولیان و کارک علویان معمور بود تا آخر عهد سامانیان چون ملک از سامانیان برفت، آن سرایها خراب شد، و به بخارا دار الملک معین نبود مگر حصار، تا به روزگار ملک شمس الملک نصر بن ابراهیم طمغاج خان که او شمس‌آباد بنا کرد. ذکر بنای شمس‌آباد ملک شمس الملک به دروازه ابراهیم ضیاعهای بسیار خرید قریب نیم فرسنک به دروازه باغ . و بوستانها ساخت بغایت نیکو، و مالهای بسیار و خزینهای [بسیار] اندر آن عمارتها خرج کرد، و آنرا شمس‌آباد نام نهاد . و پیوسته شمس‌آباد چراگاهی ساخت از جهت ستوران خاصه، و آنرا غورق نام کرد، و آنرا دیوارهای استوار ساخت به مقدار یک میل، و اندر وی کاخی و کبوتر خانه‌ای ساخت، و اندر آن غورق جانوران وحشی داشتی، چون گوزنان و آهوان و روباهان و خوکان، و همه آموخته بودند؛ و دیوارهای بلند بر وی بود که نتوانستندی گریختن. چون ملک شمس الملک از دنیا برفت، برادر او خضرخان به ملک نشست ، و این شمس‌آباد را عمارتها زیادت فرمود؛ و بغایت با نزهت بود ، و چون او نیز از دنیا برفت، پسر او احمدخان پادشاه شد، این شمس‌آباد را تیمار نکرد تا خراب شد. چون ملکشاه از خراسان بیامد، و به بخارا رسید، خرابی بسیار کرد. چون به سمرقند رفت احمد خان را بگرفت، و به خراسان برد، و باز به ما وراء النهر فرستاد؛ و شمس‌آباد تمام ویران شده بود؛ و خویشتن را سرائی به جویبار فرمود بنا کردند . و اندر آن بوستان آب روان و آنچه تکلّف بود به جای آوردند . و مدّت سی سال آن سرای دار الملک بخارا بود. چون ارسلان‌خان به ملک بنشست، هر وقت که به بخارا بودی در این سرای بودی. بعد از آن چنان صواب دید که [ویران کنند] فرمود تا آن سرای را برداشتند و به حصار بردند، و آن موضع خراب بماند؛ و از بعد چند سال ارسلان‌خان به محلت دروازه‌جه اندر کوی بو لیث سرائی فرمود بنا کردند ، و اندر وی گرمابه خاص فرمود ساختند ، و یکی گرمابه دیگر بر در سرای، چنان‌که مثل آن گرمابه نبود؛ و سالهای بسیار آن سرای دار الملک بخارا بود، و بعد از آن فرمود تا آن سرای را مدرسه فقها ساختند، و آن گرمابه که بر در سرای بود، و دیهای دیگر بر آن مدرسه وقف کردند؛ و سرای خاص خود را به در سعد آباد فرمود تا بنا کردند. ذکر آل کشکثه محمد بن جعفر النرشخی اندر کتاب آورده‌است که قتیبة بن مسلم به بخارا در آمد، و بخارا را بگرفت ، اهل بخارا را فرمود تا یک نیمه از خانها و ضیاع خویش عرب را دادند. قومی بودند در بخارا که ایشان را کشکثان گفتندی، و ایشان مردمانی بودند با حرمت، و قدر و منزلت، و در میان اهل بخارا ایشان را شرف زیاده بودی ، و ایشان از دهقانان نبودند، غربا بودند اصیل ، و بازرگانان بودند، و توانگر بودند. پس قتیبه الحاح کرد اندر قسمت خانها و اسباب ایشان. خانها و اسباب خویش جمله گذاشتند به عرب، و از بیرون شهر هفتصد کوشک بنا کردند، و آن روز شهر همین قدر بود که شهرستان است؛ و هر کسی گرد بر گرد کوشک خویش خانهای چاکران و اتباع خویش بنا کردند و هر کسی بر در کوشک خود بوستانی و صحرائی ساخت و بدان کوشکها بیرون آمدند؛ و آن کوشکها امروز ویران شده‌است، و بیشتر شهر شده، بر آن موضع دو سه کوشک مانده‌است که آنرا کوشک مغان می‌خوانند، و آنجا مغان باشیده‌اند؛ و آتشخانه‌های مغان در این ولایت بسیار بوده‌است، و بر در این کوشکهاء مغان بوستانهای خوش و خرّم بوده‌است، و ضیاع ایشان بغایت عزیز. محمد بن جعفر چنین تقریر کرده‌است که ما به روزگار امیر حمید چنین شنیدیم ضیاع کوشک مغان را قیمت بدان سبب است که پادشاهان به بخارا مقام کرده‌اند، و غلامان و نزدیکان پادشاه رغبت نمودند به خریدن آن ضیاعها، تا قیمت هر جفتی از این ضیاع به چهار هزار درم شد. چون این سخن به امیر بخارا رسید بگفت چنان است که او دانسته‌است، پیش از این که پادشاهان به بخارا مقام کردندی، قیمت این ضیاع بیشتر بودی، و اگر کسی خواستی که یک جفت گاو زمین خرد در سال نتوانستی، اگر بیافتی هر جفتی به دوازده هزار درم سنگ نقره بایستی خریدن، و اکنون نرخ ارزان شده‌است که هر جفت زمین به چهار هزار درم سنگ نقره می‌باید که مردمان را سیم کمتر مانده‌است. احمد بن محمد نصر گوید که به روزگار ما این ضیاع کوشک مغان چنان است که به رایگان می‌دهند، و کسی نمی‌خواهد ، و آنچه بخرند بمانند رایگان به سبب ظلم و بی‌شفقتی بر رعیت . '''ذکر رودهای بخارا و نواحی آن''' اول رود کرمینه‌است، و آن رود عظیم است. دوم رود شاپور کام است و عامه بخارا شافر کام خوانند؛ و آورده‌اند اندر حکایت که یکی از فرزندان کسری از آل ساسان ، از پدر خویش خشم گرفت، و بدین ولایت آمد، و نام او شاپور بود؛ و پور به زبان فارسی پسر باشد. چون به بخارا رسید بخارخدات او را نیکو داشت؛ و این شاپور شکار دوست بود، یک روز به شکار رفت و بدان جانب افتاد، و در آن تاریخ آنجا هیچ دیهه نبود، و آبادانی نبود، مرغزاری بود و جایگاه شکار، او را خوش آمد، آن جایگاه را از بخارخدات به مقاطعه بگرفت ، تا آن جایگاه را آبادان کند. بخارخدات آن موضع را به او داد، این شاپور رود عظیم بر کند، و به نام خود کرد. یعنی شاپور کام، و بر آن رود روستاها نهاد، و کاخ بنا کرد و آن حوالی را روستاهای آبویه خوانند؛ و دیهه وردانه بنا کرد ، و کاخ ساخت، و جای نشست خویش کرد و آنجا ملکی عظیم شد، و از پس وی به فرزندان وی میراث ماند آن روستاها، و بدان روزگار که قتیبة بن مسلم به بخارا آمد از فرزندان شاپور وردان‌خدات بود، و او پادشاهی عظیم بود، و به دیهه وردانه نشستی، و با طغشاده بخارخدات منازعت کردی . قتیبه را با وی حربهای بسیار افتاد، و آخر وردان‌خدات بمرد؛ و قتیبه ملک بخارا را به طغشاده داد، و این قصه در فتح بیکند و بخارا گفته شود؛ و رود سیم را خرقانة العلیا خوانند؛ و رود چهارم را خرقان رود خوانند؛ و [رود] پنجم را عاو ختفر خوانند، رودی بغایت عظیم و بزرگ است؛ و [رود] ششم را سامجن خوانند؛ و [رود] هفتم را بیکان رود خوانند؛ و [رود] هشتم را فراوز العلیا خوانند؛ و این رود روستاهای بسیار دارد . و [رود] نهم را فراوز السفلی خوانند، و نیز کام دیمون خوانند؛ و [رود] دهم را اروان خوانند؛ و [رود] یازدهم را کیفر خوانند؛ و [رود] دوازدهم را رود زر خوانند؛ و این رود در رود شهر است؛ و هر رودی که یاد کردیم روستاهای بسیار دارد، و آب بسیار دارد؛ و چنین آورده‌اند که همه رودها را مردمان کنده‌اند، مگر رود عاو ختفر را که آب خود کنده‌است بی‌زحمت خلق آن موضع [و حالا بخارائیان رود] نفر خوانند .] hgyqk72gqimbu5dq2cjp4ek26id3ir5 0 32751 300855 167660 2026-09-29T19:42:28Z Hanooz 17889 300855 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}}'''ذکر خراج بخارا و نواحی آن‏''' به روزگار آل سامان و امرای سامان یکی بار هزار هزار و صد و شست و هشت هزار و پانصد و شست و شش درم و پنج دانگ و نیم بوده‌است با خراج کرمینه؛ و از بعد آن به هر طرف خراج کم شده، و بعضی ضیاع به آب غرق شده، سلطان خراج از آن موضع برداشته‌است و آنرا که آب برده خراج آنرا نیز وضع کرده‌است و بعضی به دست علویان و فقها افتاده‌است، سلطان خراج آنرا نیز وضع کرده است؛ و بعضی ضیاع سلطان شده، و خراج از دیوان پاک شده‌است، چون بیکند؛ و بسیار روستاهای دیگر، و خراج کرمینه از عمل بخارا بیرون رفته‌است. ذکر دیوار [بخارا] که مردمان آنرا دیوار کنپرک گویند احمد بن محمد بن نصر گوید که این فصل محمد بن جعفر نرشخی بدین ترتیب نیاورده‌است، و لیکن بعضی از این در اثناء سخن رانده‌است. و ابو الحسن نیشابوری در خزائن العلوم به ترتیب آورده‌است که چون خلافت به امیر المؤمنین مهدی رسید، یعنی پدر هارون الرشید، و هیچ‌کس از خلفای عباسی از وی پارساتر نبودی ، پس امیری جمله خراسان ابو العباس فضل بن سلیمان طوسی را داد، در سال صد شصت و شش، و او بیامد تا به مرو، و آنجا بنشست، پس وجوه و مهتران و بزرگان [بخارا] به نزدیک او رفتند، و مهتران سغد نیز جمله به مرو رفتند، به سلام امیر خراسان. او از حال ولایت ایشان پرسید، اهل بخارا گفتند که ما را از کافران ترک رنج است، که به هر وقت ناگاه می‌آیند و دیه‌ها غارت می‌کنند. و اکنون به تازگی آمده‌اند، و دیهه سامدون را غارت کرده‌اند، و مسلمانان را اسیر کرده بوده‌اند . ابو العباس طوسی گفت هیچ تدبیری دارید تا بفرمایم . یزید بن غورک ملک سغد آنجا بود گفت بقای امیر خراسان باد. به روزگار پیشین در جاهلیت ترکان ولایت سغد را غارت می‌کرده‌اند به سغد زنی پادشاه بوده‌است ، او سغد را باره بر آورده‌است، ولایت سغد از ترکان امان یافته. ابو العباس طوسی بفرمود مر مهتدی بن حماد بن عمرو الذهلی را که که امیر بخارا بود از جانب او، تا بخارا را باره زند چنان‌که همه روستاهای بخارا اندرون آن باره بود به شکل سمرقند، تا دست ترکان به ولایت بخارا نرسد. این مهتدی بن حماد بفرمود تا این دیوار بزنند، و [در فرسنگی‏] دروازه‌ای نهند، و به هر نیمه میلی یکی برج استوار بر آرند. و سعد بن خلف البخاری رحمة الله علیه که قاضی بخارا بود، این شغل را قیام نمود، تا به روزگار محمد [بن یحیی بن عبد الله‏] بن منصور بن هلجد بن ورق تمام شده، در سال دویست پانزده؛ و هر امیری که بودی بعد از آن عمارت می‌فرمود و نگاه می‌داشت، و مئونت و خرجی عظیم بر مردمان بخارا بود، و هر سالی مالی عظیم ببایستی، و حشرهای بسیار، تا به روزگار امیر اسماعیل سامانی رحمه الله که او خلق را رها کرد تا آن دیوار خراب شد، و گفت تا من زنده باشم باره ولایت بخارا من باشم، و آنچه پذیرفت تمام کرد، و پیوسته به تن خویش حرب می‌کرد، و نگذاشت که به ولایت بخارا دشمنان ظفر یابند. '''ذکر ربض بخارا''' مردمان شهر بخارا از احمد بن خالد که امیر بخارا بود از [دست‏] امیر خراسان محمد بن عبد الله بن طلحة الطاهرین در خواست کردند که شهر ما را ربضی می‌باید، تا شب دروازه‌ها بر بندیم و از دزدان و راه زنان در امان باشیم، پس او فرمود تا ربضی بنا کردند بغایت نیکو و استوار، و برجها ساختند، و دروازه‌ها نهادند، و این به تاریخ دویست و سی و پنج بود که تمام شد؛ و این ربض [را] به هر وقت که لشکری قصد بخارا کردی عمارت تازه کردندی؛ و ارسلان‌خان به روزگار خویش بفرمود تا در پیش آن ربض قدیم ربضی دیگر بنا کنند ، چنان‌که هر دو متصل و محکم شد؛ و آن نیز خراب شد؛ و در شهور سنه ستین و خمسمائه خاقان عادل عالم رکن الدنیا و الدین مسعود قلج طمغاج خان نورالله مضجعه بفرمود تا بیرون آن ربض قدیم شهر بخارا ربضی زدند، و باز ویران شد؛ و در شهور سنه ستین و خمسمائه خوارزمشاه محمد بن سلطان تکش بخارا را بگرفت و باز ربض فرمود، و فصیل زدند ، و هر دو را نو کردند؛ و در شهور سنه عشرة و ستمائة باز لشکر تاتار آمد و شهر [را] بگرفت و باز ویران شد. '''ذکر درم و سیم زدن به بخارا''' نخستین کسی که سیم زد به بخارا پادشاهی بود نام او کانا بخارخدات و او سی سال بر بخارا پادشاه بود و در بخارا بازرگانی به کرباس و گندم بودی. او را خبر دادند که به ولایتهای دیگر سیم زده‌اند، او نیز بفرمود تا به بخارا سیم زدند از نقره‏ خالص و بر آن صورت خویش، بفرمود با تاج، و این به روزگار خلافت امیر المؤمنین ابو بکر صدیق رضی الله عنه [بود]. تا به روزگار هارون الرشید غطریف بن عطا امیر خراسان شد، در ماه رمضان به سال صد و هشتاد و پنج . و این غطریف برادر مادر هارون الرشید بود، و مادر هارون الرشید [را] خیزران نام بود، دختر عطا از یمن. از شهری که آنرا جرش گویند، و اسیر افتاده بود به طبرستان، و از آنجا او را به نزدیک مهدی آوردند، مهدی را از وی دو پسر آمد : یکی موسی الهادی و دوم هارون الرشید؛ و چون کار خیزران بزرگ شد، این غطریف به نزدیک وی آمد از یمن، و با وی می‌بود. هارون الرشید خراسان به وی داد، و بدان تاریخ در دست مردمان سیم خوارزم روان شده بود، و مردمان آن سیم را به ناخوش دلی گرفتندی، و آن سیم بخارا از دست مردمان بیرون شده بود. چون غطریف بن عطا به خراسان آمد، اشراف و اعیان بخارا به نزدیک او رفتند، و از وی درخواستند که ما را سیم نمانده‌است در شهر. امیر خراسان فرماید تا ما را سیم زنند، و به همان سکه زنند که سیم بخارا در قدیم بوده‌است، و سیمی [می‏] باید که هیچ‌کس از دست ما بیرون نکند و از شهر ما بیرون نبرد تا [ما] با سیم میان خویش، معاملت بکنیم. ، و بدان تاریخ نقره عزیز بود، پس اهل شهر را جمع کردند، و از ایشان رأی خواستند در این معنی، بر آن اتفاق کردند که سیم زنند از شش چیز: زر و نقره و مشک و ارزیز و آهن و مس، همچنان کردند، و به آن سکه پیشین به نام غطریف زدند، یعنی سیم غطریفی؛ و عامه مردمان غدریفی خواندندی؛ و سیم قدیم از نقره خالص بود و این سیم که به اخلاط زدند سیاه آمد. اهل بخارا نگرفتند، سلطان خشم کردشان و به کراهت می‌گرفتند، و قیمت نهادند شش غدرفی به یک درم سنگ نقره خالص؛ و سلطان به همین قیمت گرفت تا رایج شد . و بدین سبب خراج بخارا گران شد، بهر آنکه خراج بخارا در قدیم دویست هزار درم نقره بود چیزی کم . چون غدرفی زدند، و شش درم سنگ نقره رایج شد، سلطان به همین غدرفی بر ایشان لازم کرد. چون غدرفی عزیز شد و چنان شد که درم غدرفی به درم نقره روان شد، و سلطان نقره نخواست و غدرفی خواست، خراج بخارا از دویست هزار درم نقره کم چیزی بود به یکبار هزار هزار درم و شصت و هشت هزار و پانصد و شصت و هفت درم غدرفی برآمد. محمد بن جعفر آورده‌است به سال دویست و بیست، درم نقره پاکیزه به هشتاد و پنج درم غدرفی بوده‌است. احمد بن نصر گوید در شهور سنه اثنین و عشرین بود که ما این کتاب را ترجمه کردیم صد درم نقره خالص به هفتاد درم غدرفی بود و زر سرخ مثقالی به هفت و نیم درم غدرفی بود . محمد بن جعفر آورده‌است که این غدرفی به کوشک ماخک زده‌اند در شهر بخارا؛ و در سیم غدرفی نقره بیشتر از اخلاط دیگر است؛ و گفته‌اند که در هر درمی یک حبه زر است- و در هر ده درم به وزن نیم درم سنگ تا چهار دانگ و نیم باشد؛ و به بخارا عدلی پشیز بسیار زده‌اند، هر کسی از آل سامان، و از پادشاهان دیگر بعد از آل سامان ذکر آن کرده نشد، چون در آن عجبی نبود. '''ذکر ابتدای فتح بخارا''' محمد بن جعفر چنین آورده‌است که چون عبید الله زیاد را معاویه به خراسان فرستاد، وی از آب جیحون بگذشت و به بخارا آمد؛ و پادشاه بخارا خاتونی بود، از بهر آنکه پسر او طغشاده خرد بود. پس عبید الله زیاد بیکند بگشاد و رامیتن ، و بسیار برده کرد . و چهار هزار بنده بخاری خویشتن را گرفت ، و این به آخر سال پنجاه و سه و اول سال پنجاه و چهار بود. چون به شهر بخارا رسید صفها بر کشید، و منجنیقها راست کرد. خاتون کس به ترکان فرستاد، و از ایشان یاری خواست؛ و کس به عبید الله زیاد فرستاد و هفت روز مهلت خواست، و گفت من در طاعت توأم، و هدیه‌های بسیار فرستاد. چون در این هفت روز مدد نرسید دیگر باره هدیها فرستاد، و هفت روز دیگر زمان خواست، لشکر ترک برسید و دیگران جمع شدند، و لشکر بسیار گشت، و حربهای بسیار کردند، و به آخر کافران به هزیمت شدند، و مسلمانان در پی ایشان رفتند، و بسیار بکشتند، و خاتون به حصار اندر آمد و آن لشکرها به ولایت خویش باز گشتند . [و مسلمانان بسیار غنیمت یافتند ] از سلاح و جامه و زرینه و سیمینه، و برده گرفتند؛ و یک پای موزه خاتون با جورب گرفتند؛ و جورب و موزه از زر بود مرصع به جواهر، چنان‌که قیمت کردند دویست‌هزار درهم آمد. عبید الله زیاد فرمود تا درختان می‌کندند و دیها را خراب می‌کردند، و شهر را نیز خطر بود. خاتون کس فرستاد، و امان خواست، صلح افتاد بر هزار بار هزار درم، و مال بفرستاد، و مال بگرفت، و بازگشت؛ و آن چهار هزار برده با خویشتن برد. چون وی از امارت خراسان معزول شد در سال پنجاه و شش، و سعید بن عثمان امیر خراسان شد، از جیحون بگذشت، و به بخارا آمد. خاتون کس فرستاد و گفت بر همان صلحم که با عبید الله زیاد کرده‌ام؛ و از آن مال بعضی فرستاد، که ناگاه لشکر سغد و کش و نخشب رسیدند؛ و عدد ایشان [یک‏] صد و بیست هزار مرد بود. خاتون از صلح و از آنچه فرستاده بود پشیمان شد. سعید گفت بر همان قولم، و آن مال باز فرستان . خاتون گفت ما را صلح نیست. آنگاه لشکرها جمع شدند و در مقابله [یک دیگر] ایستادند، و صفها بر کشیدند. خدای تعالی سهم در دل کافران انداخت تا آن همه لشکرهای کافران بازگشتند بی‌حرب، خاتون تنها ماند. باز کس فرستاد، و صلح خواست، و مال زیادت کرد، و به تمامی فرستاد. سعید گفت من اکنون به سغد و سمرقند می‌روم، و تو به راه منی ، از تو گروی باید، تا راه بر من نگیری، و مرا نرنجانی. خاتون هشتاد تن از ملک‌زادگان و دهقانان بخارا به گرو به سعید داد، [و] سعید از در بخارا بازگشت، و رفت و هنوز می‌رود؛ و در حکایت آورده‌اند که این خاتون بر یکی از چاکران شوی خویش عاشق بود، و مردمان گفتندی که طغشاده پسر وی از این مرد است، و وی این پسر را بر شوی خویش بسته است؛ و این پسر از بخارخدات نیست. جماعتی از لشکر وی گفتند که ما این ملک وی را به خدات‌زاده دیگر می‌دهیم ، که وی بی‌شک پادشاه زاده‌است ، و خاتون از این قصد ایشان آگاه بود، و تدبیر می‌ساخت، تا ایشان را از خود دفع کند، چون این صلح افتاد با سعید، و سعید از وی گرو خواست، خاتون حیله کرد، و آن قوم را که این قصد کرده بودند. به گرو داد. تا هم از ایشان باز رست و هم از سعید. حکایت کنند که چون سعید با خاتون صلح کرد، خاتون را گفت باید به سلام من بیرون آئی، خاتون همچنان کرد، و به سلام وی بیرون آمد؛ و گفت که به سلام مهتران من نیز بیرون آیی، خاتون به سلام هر یکی از وجوه لشکر وی بیرون آمد؛ و یکی از وجوه لشکر او عبد الله خازم بود، بفرمود تا آتشی عظیم افروختند اندر خیمه او، و او ایستاده بود؛ و بغایت هوا گرم بود ، و این عبد الله مردی سرخ بود، چشمهای او نیز سرخ شده بود از تاب آتش، و سر وی بزرگ بود، چنان‌که مثل زدندی او را بیغاریه، و مردی بیمناک بود، سلاح برداشت، و شمشیر بر کشید و بنشست. چون خاتون به نزدیک او در آمد از او بترسید، و زود بگریخت، و می‌گفت: بیت: :خوبت آراست ای غلام ایزد :چشم بد دورخه بنامیزد حکایت هم سلیمان لیثی می‌گوید که چون سعید با خاتون صلح کرد به بخارا، سعید بیمار گشت ، خاتون به عیادت او در آمد ، کیسه‌ای داشت پر زر ، دست در کیسه کرد و دو چیز از کیسه بیرون کرد و گفت: [این یکی ] از بهر خویشتن نگاه می‌دارم تا اگر بیمار شوم بخورم، و آن دیگر ترا می‌دهم تا بخوری، و بهتر شوی. سعید را عجب آمد که چیست که این خاتون با این عزّت و بزرگی می‌دهد، چون خاتون بیرون رفت، سعید نگاه کرد، خرما بود کهنه گشته. کسان خود را فرمود تا پنج شتر خرماء تازه بار کردند، و به نزدیک خاتون بردند. خاتون جوالها بگشاد و خرماء بسیار دید، کیسه بگشاد و آن خرماء خویش بیرون کرد، و با آن خرماها مقابله کرد و همچنان بود که خاتون داشت، و به عذر آمد ، و گفت ما را از این جنس بسیار نباشد، و این دو خرما را سالهای بسیار نگاه داشته‌ام از بهر بیماری . آورده‌اند که این خاتون زنی بود شیرین و با جمال، سعید بر وی عاشق شد، و اهل بخارا را در این معنی سرودهاست به زبان بخاری . و در روایتی آورده‌اند که در آن وقت که سعید به بخارا آمده بود، قثم بن عباس رضی الله عنه به بخارا آمد، سعید او را اکرامی کرد و گفت از این غنیمت هر کسی را یک تیر بدهم ، و ترا هزار تیر. قثم رضی الله عنه گفت نخواهم بجز یک تیر، چنان‌که فرمان شریعت است. از بعد آن قثم رضی الله عنه به مرو رفت و آنجا فوت شد؛ و بعضی گفته‌اند به سمرقند فوت شده‌است و الله اعلم؛ و چون سعید از کارهای بخارا فارغ شد، به سمرقند و سغد رفت، و حربهای بسیار کرد و ظفر او را بود؛ و آن روز سمرقند را پادشاهی نبود، و از سمرقند سی هزار تن برده کرد ، و مال بسیار آورد. چون به بخارا رسید، خاتون کس فرستاد و گفت: چون به سلامت بازگشتی آن گرو به ما بده . سعید گفت من هنوز از تو ایمن نشده‌ام . گرو با من باشد تا من از جیحون بگذرم. چون از جیحون بگذشت خاتون باز کس فرستاد. گفت باش تا به مرو رسم. چون به مرو رسید باز کس فرستاد. گفت تا به نیشابور رسم. چون به نیشابور رسید، گفت تا به کوفه رسم، و از آنجا به مدینه. چون به مدینه رسید، غلامان را بفرمود تا شمشیرها و کمرها از ایشان بگشادند، و هر چه با ایشان بود از جامه دیبا و زر و سیم همه را از ایشان بگرفتند ، و ایشان را گلیمها عوض دادند، و به کشاورزی مشغولشان کردند. ایشان بغایت تنگدل شدند، و گفتند این مرد را چه خواری ماند که با ما نکرد، و ما را به بندگی گرفت و کار سخت می‌فرماید، چون در استخفاف خواهیم هلاک شدن باری به فائده هلاک شویم. به سرای سعید اندر آمدند، و درها بر بستند و سعید را بکشتند، و خویشتن را نیز به کشتن دادند، و این وقتی بود که یزید بن معاویه خلیفه بود. سلم بن زیاد بن ابیه امیر خراسان شد ، و به خراسان آمد، و از آنجا لشکرها ساخته به بخارا رسید. خاتون آن لشکر و ساختگی بدید، دانست که با این لشکر بخارا نتواند مقاومت کردن . کس فرستاد به نزدیک طرخون ملک سغد، [و] گفت من ترا به زنی باشم، و بخارا شهر تو است باید که بیائی و دست عرب از این ملک کوتاه سازی. طرخون بیامد با صد و بیست هزار مرد، و بیدون نیز از ترکستان با لشکر بسیار بیامد ، خاتون با سلم صلح کرده بود؛ و دروازه‌ها گشاده، و درهای کوشک که در بیرون بود هم گشاده ، بیدون برسید، و از آن روی خرقان رود فرود آمد، خبر آوردند سلم را که بیدون رسید، و خاتون به وی بیعت کرد، و دروازه‌های شهر بستند. سلم بن زیاد کس به نزدیک مهلب فرستاد ، و گفت بگوی تا برود و این لشکر را ببیند که بچه اندازه‌است، و آنچه شرط طلایگی باشد بجای آرد. مهلب جواب داد که چون منی را کس بدین کار نفرستد، من مردی مشهورم ، کسی را فرست که اگر به سلامت باز آید ترا خبر درست بیارد ، و اگر هلاک شود در لشکر تو شکستی پدید نیاید. سلم گفت هر آینه ترا باید رفتن. مهلّب گفت که اگر هر آئینه مرا باید رفتن از هر علمی مردی با من فرست، و از رفتن من کسی را آگاه مکن، همچنان کرد، و پسر عم خویش را با او فرستاد؛ و ایشان شب با او رفتند ، و معلوم کردند بی‌آنکه سپاه دشمن را خبر بودی. چون روز شد سلم بن زیاد نماز بامداد گذارد ، و رو به مردمان کرد و گفت من دوش مهلب را به طلایگی فرستاده‌ام . خبر در لشکر فاش شد، و عرب بشنودند، و گفتند: امیر مهلب را بدان فرستاده‌است تا بیش از ما غنیمت بگیرد؛ و اگر حرب بودی ما را با وی فرستادی. زود جمعی سوار شدند و بر اثر مهلب رفتند تا به لب رود. مهلب چون ایشان را بدید گفت خطا کردید که بیامدید، من پنهان بودم، و ایشان آشکارا همی آیند، هم اکنون کافران همه را بگیرند. مهلب بشمرد، مسلمانان نهصد کس بودند. گفت و الله که پشیمان شوید از آنچه کرده‌اید . آنگاه صف بر کشیدند و طلایه لشکر بیدون ایشان را بدیدند. مسلمانان زود بوق زدند ، و همه به یکبار سوار شدند، و صفها بر کشیدند؛ و ملک ترک بر ایشان تاخت و عرب درماندند. مهلب گفت من دانستم که همین شود. گفتند تدبیر چیست؟ گفت پیشتر روید، باز گشتند؛ و بیدون ایشان را اندریافت، و چار صد تن را از مسلمانان بکشت، و باقی بگریختند تا لشگرگاه . بامداد دیگر شد، و بیدون از آب بگذشت، و نزدیک امیر ختن آمد، که میان ایشان نیم فرسنگ بود، و جنگ در پیوست، مهلّب پیش اندر آمد و حرب سخت شد، و کافران حمله کردند، و او را در میان گرفتند. مهلب بانگ کرد که مرا اندر یابید. سلم خیره شد و گفت این بانگ مهلب است. عبد الله حوذان آن زمان در پیش سلم ایستاده بود خاموش. سلم گفت چه بوده‌است ترا که سخن نمی‌گوئی. گفت باللّه که اگر مهلب را بیم هلاک نباشد، وی فریاد نکند. من باری برنشینم و آنچه بر من است بکنم. اگر باری هلاک شوم روا دارم؛ و بر هر هزیمت که می‌شد مهلب آواز می‌داد. سلم گفت یک ساعت صبر کنید. در این میان سلم خوان خواست و نان خورد. عبد الله حوذان گفت چه وقت نان خوردن است، خداوند سیر کناد ترا، هلاک شده‌ای خبر نیست، و مرد حرب نبوده‌ای، سلم گفت اکنون تدبیر چیست. گفت سواران را بگوی تا پیاده شوند و به حربگاه روند. همچنین کردند. عبد الله بن حوذان بتاخت به نزدیک مهلب رفت . و مهلب سخت در میان مانده بود. گفت سپس خویش نگرید، چون نگاه کردند مردان را دیدند که به مدد ایشان می‌آمدند، قوی دل شدند، و بر جستن گرفتند، و کار را سخت کردند. در این میانه بیدون کشته شد. مسلمانان تکبیر گفتند. کافران به یکبار هزیمت شدند و مسلمانان بر اثر کافران همی رفتند و می‌کشتند، تا دمار از نهاد کافران بر آوردند؛ و بسیار غنیمت گرفتند، و آن روز قسمت کردند، هر سواری را دو هزار و چهار صد درم رسید. خاتون کس فرستاد و صلح خواست، سلم با وی صلح کرد، و مال عظیم بستد. خاتون گفت از تو درخواست می‌کنم که عبد الله خازم مرا نمائی چنان‌که صورت اوست که یکبار دیده‌ام و بیهوش شده‌ام، و مرا چنان می‌نماید که او آدمی نیست، سلم عبد الله خازم را بخواند به مهمانخانه‌ای که داشت، و به خاتون نمود و جبه خز نیلگون می‌داشت و دستار سرخ، چون خاتون او را بدید سجده کرد و هدیه‌ها فرستادش از عجب. سلم مظفر و با غنیمت بازگشت و به خراسان رفت. '''ذکر ولایت قتیبة بن مسلم و فتح بخارا و قسمت ما وراء النهر میان عرب و عجم‏''' چون قتیبة بن مسلم امیر خراسان شد از دست حجاج ، به خراسان آمد. و جمله خراسان را راست کرد، و فتح طخارستان بر دست او برآمد، و از جیحون بگذشت در سال هشتاد و هشت. اهل بیکند خبر یافتند، بیکند را حصار کردند، بغایت استوار بود، و بیکند را در قدیم شارستان گویند؛ و شارستان روئین خوانده‌اند از استواری ورا . قتیبة حربهای بسیار سخت کرد؛ و مدّت پنجاه روز مسلمانان بیچاره شدند، و رنج دیدند، و حیله کردند، و قومی در زیر دیوار حفره کردند بر برج، و اندرون حصار به ستورگاهی برآمدند ، و دیوار حفره کردند، و رخنه انداختند، و هنوز مسلمانان به حصار نمی‌رسیدند از رخنه در آمدند. قتیبه آواز برآورد که هر که بر این رخنه بر آید، دیت وی می‌دهم، و اگر کشته شود به فرزندان وی می‌دهم تا هر کسی رغبت کردند بدر آمدن، و حصار را گرفتند؛ و مردمان بیکند امان خواستند، قتیبه صلح کرد، و مال بستد، و ورقاء بن نصر باهلی را بر ایشان امیر کرد، و او روی به بخارا آورد. چون به خنبون رسید، خبر دادند که اهل حصار خلاف کردند، و امیر را کشتند. قتیبه فرمود لشکر را که بروید و بیکند را غارت کنید، و خون و مال ایشان مباح کردم؛ و سبب آن بود که اندر بیکند مردی بود او را دو دختر بود با جمال، ورقاء بن نصر هر دو را بیرون آورد، این مرد گفت بیکند شهری بزرگ است چرا از همه شهر دو دختر من می‌گیری، ورقاء جواب نداد، مرد بجست و کاردی بزد، و رقاء را به ناف اندر آمد ، و لیکن کاری نیامد و کشته نشد. چون خبر به قتیبة رسید، بازگشت هر که در بیکند اهل حرب بود همه را بکشت، و آنچه باقی‌مانده بود برده کرد. چنان‌که اندر بیکند کس نماند، و بیکند خراب شد؛ و اهل بیکند بازارگانان بودند و بیشتر به بازرگانی رفته بودند به ولایت بلده چین و جای دیگر، و چون بازگشتند فرزندان و زنان و اقرباء خویش را طلب کردند، و بخریدند از عرب، و باز بیکند را آبادان کردند. گفته‌اند که هیچ شهری نبود که جمله آن شهر ویران شد و خالی بماند، و باز به دست همان شهریان زود آبادان گشت مگر بیکند. حکایت آورده‌اند که چون قتیبه بیکند را بگشاد، در بتخانه یکی بتی سیمین یافت به وزن چهار هزار درم، و سیمین جامها یافت جمله را گرد کرد، و بر کشید صد و پنجاه هزار مثقال بر آمد؛ و دو دانه مروارید یافت ، هر یکی چون بیضه کبوتر. قتیبه گفت این مرواریدها بدین بزرگی از کجا آورده‌اید، گفتند دو مرغ آورده‌است به دهان گرفته، و بدین بتخانه انداخته، پس قتیبه طرایفها جمع کرد و با آن دو دانه مروارید به نزدیک حجاج فرستاد، و نامه نوشت به فتح بیکند، و قصه این دو دانه مروارید در نامه یاد کرد. حجاج جواب نوشت که آنچه یاد کردی معلوم شد، و عجب آمد مرا از این دو دانه مروارید بزرگ، و از آن مرغانی که آورده‌اند، و از این عجب‌تر سخاوت تو که چنین چیزی فاخر به دست آوردی، و به نزدیک ما فرستادی. بارک الله علیک. پس بیکند سالهای بسیار خراب بماند، چون قتیبه از کار بیکند فارغ شد، به خنبون رفت، و حربها کرد؛ و خنبون و تاراب و بسیار دیهای خرد بگرفت، و به وردانه رفت، و آنجا پادشاهی بود وردان‌خدات نام، و با وی حربهای بسیار کرد و عاقبت وردان‌خدات بمرد؛ و وردانه و بسیار دیها بگرفت، و اندر میان روستاهای بخارا میان تاراب و خنبون و رامیتن لشکرها گرد آمدند بسیار، و قتیبه را در میان گرفتند، و طرخون ملک سغد با لشکر بسیار بیامد، و خنک‌خدات با سپاهی عظیم، و وردان‌خدات با سپاه خویش، و ملک کورمغانون خواهرزاده فغفورچین را به مزد گرفته بودند با چهل هزار مرد آمده بود. تا او را یاری دهند به جنگ قتیبه؛ و لشکرها جمع شدند، و کار بر قتیبه سخت شد، و قتیبه و یاران او بی‌سلاح بودند. قتیبه ندی کرد که بیش سلاح از خود دور نکنند و لشکرها رها نکنند ، و سلاح را از این جهت قیمت شد. چنان‌که نیزه‌ای به پنجاه درم شد، و سپری به پنجاه درم یا شصت درم، و زره به هفتصد درم. حیان النبطی مر قتیبه را گفت من خود آن می‌جویم تا فردا مرا امان ده. چون بامداد شد، حیان نبطی به نزدیک ملک سغد کس فرستاد و گفت بر من نصیحتی است بر تو، باید که هر دو یکجا جمع شویم، طرخون گفت رواست، چه وقت جمع شویم. حیان گفت بدان وقت که لشکر به حرب مشغول گردد و حرب سخت شود. همچنان کردند. چون حرب سخت شد ، حیان نبطی طرخون را دید . و گفت ملک از دست تو رفته است و ترا خبر نیست. گفت چگونه. گفت ما اینجا چندانی توانیم بودن که هوا گرم شود، و اکنون هوا سرد است. وقت رفتن ما شده است، و تا ما اینجاایم این ترکان با ما حرب کنند؛ و چون از اینجا رفتیم حربها با تو بسیار کنند ، از بهر آنکه ولایت سغد جائی خوش است، و مثل او اندر دنیا نیست به خوشی، ایشان سغد را با تو کجا مانند تا به ترکستان روند، و تو در رنج درمانی، و ملک تو ایشان بگیرند . طرخون گفت حیله من چیست. گفت آنکه با قتیبه صلح کنی و چیزی بدهی، و چنان نمائی به ترکان، که ما را از حجاج مدد رسیده‌است بر راه کش و نخشب لشکری عظیم، و تو گوئی من باز می‌گردم تا ایشان نیز باز گردند؛ و چون تو با ما صلح کرده باشی و از ما عهد گرفته باشی ما ترا بد نخواهیم و نرنجانیم، و تو از این رنج بیرون آئی. طرخون گفت مرا نیکو نصیحت کردی، همچنین کنم، امشب باز گردم. چون شب شد، طرخون کس فرستاد به نزدیک قتیبه و صلح کرد، و مال فرستاد و دو هزار درم، و بوق زدند ، و روان شدند. دهقانان و امیران گفتند چه بود. گفت زنهار به هوش باشید که حجاج لشکری عظیم فرستاد از جانب کش و نخشب تا از پس ما برآیند، و ما را در میان گیرند، و من باز می‌گردم به ولایت خویش، کورمغانون ترک کس فرستاد و خبر پرسید، از این حال او را خبر دادند. او نیز بوق زد و بازگشت؛ و ولایت غارت می‌کردند، و می‌رفتند. خدای تعالی آن بلا را از سر مسلمانان باز گردانید؛ و چهار ماه بود که قتیبه اندر مانده بود، و در این مدت خبر قتیبه و یاران او به حجاج نرسیده بود، و حجاج را دل بدین جانب مشغول می‌بود؛ و در مسجدها قرآن می‌خواندند، و ختمها می‌کردند، و دعاها می‌گفتند. قتیبه و یاران او باز به بخارا رفتند؛ و این چهارم بار بود که به بخارا آمده بود، و حرب کرده و مال بستده، و لختی از ولایت غارت کرده، و بعضی را کشته و بعضی را اسیر کرده و برده تا به مرو رفتی و باز آمدی با ولایت بخارا، حماها الله تعالی من جمیع الآفات و البلیات. '''ذکر فتح بخارا و ظاهر شدن اسلام در او''' محمد بن جعفر آورده‌است که خاتون مادر طغشاده را شوهر مرده بود، بخارخدات پادشاه زاده پسر وی خرد بود، و ملک این خاتون می‌داشت، و ذکر آن کرده شده‌است با عبید الله بن زیاد، و با سعید بن عثمان بن عفان رضی الله عنهما؛ و هر بار که لشکر اسلام به بخارا آمدی، و غزا کردی تابستان، و زمستان باز رفتی؛ و این خاتون با هر که بیامدی لختی حرب کردی، و باز صلح کردی و چون پسر وی خرد بود هر کسی از اهلان بدین ملک طمع کردندی، و به جنگ بخارخدات بخارا را گرفته بود. هر باری اهل بخارا مسلمان شدندی، و باز چون عرب بازگشتندی ردّت آوردندی، و قتیبة بن مسلم سه بار ایشان را مسلمان کرده بود، باز ردّت آورده کافر شده بودند، این بار چهارم قتیبه حرب کرده شهر بگرفت؛ و از بعد رنج بسیار اسلام آشکارا کرد، و مسلمانی اندر دل ایشان بنشاند به هر طریقی کار بر ایشان سخت کرد، و ایشان اسلام پذیرفتند به ظاهر، و به باطن بت‌پرستی می‌کردند. قتیبه چنان صواب دید که اهل بخارا را فرمود یک نیمه از خانهای خویش به عرب دادند، تا عرب با ایشان باشند . و از احوال ایشان با خبر باشند، تا به ضرورت مسلمان باشند بدین طریق مسلمانی آشکارا کرد؛ و احکام شریعت بر ایشان لازم گردانید، و مسجدها بنا کرد ، و آثار کفر و رسم گبری برداشت، و جدّ عظیم می‌کرد، و هر که در احکام شریعت تقصیری کردی عقوبت می‌کرد، و مسجد جامع بنا کرد، و مردمان را فرمود تا نماز آدینه آوردند تا اهل بخارا را ایزد تعالی ثواب این خیر ذخیره آخرت او کناد. ذکر بنای مسجد جامع‏ قتیبة بن مسلم مسجد جامع بنا کرد، اندر حصار بخارا به سال نود و چهار، و آن موضع بتخانه بود مر اهل بخارا را ، فرمود تا هر آدینه در آنجا جمع شدندی، چنان‌که هر آدینه منادی فرمودی، هر که به نماز آدینه حاضر شود، دو درم بدهم؛ و مردمان بخارا به اول اسلام در نماز قرآن به پارسی خواندندی ، و عربی نتوانستندی آموختن؛ و چون وقت رکوع شدی، مردی بودی که در پس ایشان بانگ زدی بکنیتا نکینت . و چون سجده خواستندی کردن بانگ کردی نکو نیانکونی محمد بن جعفر اندر کتاب یاد کرده‌است که مسجد جامع بخارا را دیدم بر وی درهای با صورت، و روی آنرا تراشیده، و باقی را بر حال گذاشته. گفت پرسیدم از استاد خویش که آن درها به اول که نهاده بود؛ و مردی که عمر یافته بود گفت سبب آن چنان بود که بزمان گفتندی بیرون شهر هفتصد کوشک بود که توانگران آنجا باشیدندی، و ایشان گردنکش تر بودند، و به مسجد جامع بیشتر کس حاضر نشدندی، و درویشان رغبت نمودندی بدان دو درم تا بگیرند، اما توانگران رغبت نکردندی. یک روز آدینه مسلمانان به در کوشکها رفتند، و ایشان را به نماز آدینه خواندند؛ و الحاح کردند ایشان را، از بام کوشک سنگ می‌زدند، حرب شد، و دست مسلمانان قوی آمد، و درهای کوشکهای ایشان بر کندند، و بیاوردند و بدان درها هر کسی صورت بت خویش کرده بودند. چون مسجد جامع زیادت شد آن درها را به مسجد جامع خرج کردند، و روی صورت بتراشیده و باقی بگذاشته راست کردند . احمد بن محمد بن نصر گوید امروز از آن درها یکی مانده‌است بدان موضع که از بامها فرود آئی بر در مسجد جامع، چون خواهی به سرای امیر خراسان روی، نخستین در بمانی ، در دوم از بقیت آن درهاست؛ و اثر تراشیدگی بر وی پدید است هنوز؛ و آن مسجد که اندر حصار است قتیبه بنا کرده‌است، مردمان در وی نماز می‌کردند. چون مسلمانی زیادت شد، و رغبت مردمان به هر روز به اسلام بیشتر می‌شد ، پس بدان مسجد نگنجیدند، تا به روزگار فضل بن یحیی بن خالد برمکی ، چون امیر خراسان شد به روزگار هارون الرشید ، مردمان بخارا جمع شدند، و اتفاق کردند، و پارگین حصار بنا کردند. و میان حصار و شارستان، مسجد جامع بنا کردند اندر سال صد و پنجاه و چهار اندر مسجد جامع حصار نماز آدینه گذاردند . و چون مسجد جامع فرسود ، و مسجد جامع حصار معطل شد، دیوان خراج شد؛ و هیچ‌کس را در عمارت مسجد بزرگ آن اثر نبود که فضل بن یحیی برمکی را، و وی بسیار مال خرج کرد، و بعد از آن هر کسی زیادت می‌کردند، تا به روزگار امیر اسماعیل سامانی رحمه الله، وی بسیار خانها خرید؛ و به مقدار ثلثی از مسجد جامع زیادتی کرد، و نخستین کسی که ماه رمضان به مسجدها قندیلها فرمود، این فضل بن یحیی بر مکی بود. حکایت آورده‌اند که به روزگار امیر سعید نصر بن احمد بن اسماعیل اندر ماه رمضان روز آدینه بود، به وقتی که مردم در مسجد جامع در شده بودند، مسجد به یکبار فرو رفت، و خلق بسیار در وی هلاک شدند؛ و در جمله شهر تعزیت شد، و بعضی را بیرون آوردند، و هنوز دم می‌زدند؛ و ساعتی بودی بمردندی . و بعضی دست و پای شکسته بودند. در جمله شهر خلق بسیار هلاک شدند، چنان‌که از بعد آن شهر بخارا خالی ماند، و باز مردمان شهر ایستادگی کردند، و پیوستگان سلطان هر کسی یاری دادند و ابو... قاضی رحمه الله قیام کرده بود آن شغل را تا به یک سال تمام شد. بار دیگر باز سال دیگر ویران شد. هر دو جانب قبله فرو رفت، و لیکن مردمان آنجا نبودند. باز آبادان کردند، و در مدت پنج سال مناره را ابو عبید الله الجیهانی برآورد، از خالص مال خویش اندر سال سیصد و شش و او وزیر سلطان بود بدان تاریخ؛ و این مسجد جامع پیوسته حصار بود تا آخر عهد ابراهیم طمغاج خان او به ملک بنشست، طمغاج خان را پسری دیگر بود شمس الملک نصر بن ابراهیم، او قصد بخارا کرد، سپس حصار بخارا استوار کرد. شمس الملک بر در حصار بخارا جنگ کرد، از مناره مسجد جامع به حصار تیر انداختند، و اهل حصار را از آن رنج بود . شمس الملک فرمود تا از حصار آتش انداختند و سر مناره از چوب بود بسوخت، و سوخته‌ها به مسجد جامع فرود آمد؛ و مسجد جامع نیز بسوخت. چون ملک شمس الملک حصار را بگرفت، و ملک بخارا او را مسلم شد، فرمود تا مسجد جامع باز بنا کردند، اندر میان حصار و میان مسجد جامع خندق فرمود کندند، و سر مناره را از خشت پخته ساختند. مقصوره و آن سرای که مقصوره در او است از حصار دورتر فرمود؛ و خواجگان و توانگران هر کسی یاری دادند تا این عمارت تمام شد؛ و این سوختن مسجد جامع به سال چهار صد و شصت بود، و در سال چهار صد و شصت و یک بود که تمام شد. محمد بن ابی بکر گوید که از ثقات شنودم که این مقصوره و منبر و محراب که در بخار است، ملک شمس الملک فرمود تا به سمرقند تراشیدند، و منقش کردند، و به بخارا آوردند؛ و این مسجد بر این صفت می‌بود، تا به روزگار ارسلان خان محمد بن سلیمان ، او فرمود تا مسجد جامع از حصار دورتر کردند، تا خللی پدید نیاید، چنان‌که به وقت شمس الملک؛ و ارسلان خان در شارستان خانه‌های بسیار خرید، و از مسجد جامع آنچه به حصار نزدیک‌تر بود فرمود نهادند، و مناره به نزدیک حصار، بفرمود تا آن مناره از آنجا بر کندند، و به شارستان فرمود نهادند، چنان‌که مثل او در هیچ جای نبودی در غایت تکلف و نیکوئی، و چون تمام شد و سر وی نهادند، و اندکی ماند تا تمام شود، چشم رسید ، و مناره فرو افتاد، و در مسجد جامع زد، مقدار ثلثی از مسجد فرو رفت، و چوبهای نقاشی و درودگری کرده همه بشکست. دیگر باره ارسلان خان فرمود تا مناره بر آوردند، و تکلف در استواری او کردند، و سر وی از خشت پخته کردند، و جمله از خالص مال خویش کرد، و آن مسجد جامع که ارسلان خان فرمود در پانصد و پانزده بود، و در جمله مسجد پنج میان سرای است، و این دو که بر شارستان است بناء مناره کرده ارسلان خان است، و آن سرای بزرگ و مقصوره کرده شمس الملک است، و در میان اینها دو میان سرای است از قدیم، آنکه به نزدیک حصار است، از بقیت امیر اسماعیل سامانی است رحمه الله، اندر سال دویست و نود کرده است؛ و آن دیگر که به جانب سرای امیر خراسان است کرده امیر حمید نوح بن نصر بن احمد بن اسماعیل سامانی است به سال سیصد و چهل از هجرت نبویه صلّی الله علیه وآله وسلّم و سلم. '''ذکر نمازگاه عید''' چون قتیبة بن مسلم مسجد جامع بنا کرد اندرون حصار بود. از اندرون شهر و آن حوالی را ریگستان می‌خوانند، آن موضع را نمازگاه عید کرد؛ و مسلمانان را بیرون آورد، تا نماز عید کردند؛ و مردمان را فرمود تا سلاح با خود بیرون آوردند، به سبب آنکه اسلام هنوز نو بود، و مسلمانان از کافران ایمن نبودند، و امروز سنت مانده‌است، تا هر که اهل سلاح باشند با خویشتن بیرون آرند؛ و آن دروازه را دروازه سرای معبد خوانند؛ و این معبد الخیل امیر بخارا بوده‌است و بدین نمازگاه سالهای بسیار نماز عید گذارده‌اند ، نمی‌گنجیده‌اند امیر سدید منصور بن نوح بن نصر بر راه سمتین حایطها و باغهای با نزهت بخرید به قیمت بسیار، و مال بسیار در آن خرج کرده آنرا نمازگاه [عید ساخت، و منبر و محراب نیکو فرمود. و میلها فرمود ساختند، تا مکبران بر آن میلها تکبیر گویند، تا مردمان بشنوند. و از موضع نمازگاه تا به حصار بخارا، مقدار نیم فرسنگ بودی. همه پر مردم بودی. و سالهای بسیار نماز عید آنجا کردند. و این تاریخ سال سیصد و شست بود، آن نمازگاه تا به روزگار ارسلان خان بود. ارسلان خان فرمود تا نمازگاه‏] به نزدیک شهر کردند، تا مردمان را رنج نباشد؛ و اگر وقتی دشمنی قصد شهر کند، مردمان شهر غایب نباشند. به دروازه ابراهیم باغی بود مر پادشاهان را که آنرا شمساباد خواندندی، باغ ویران شده بود، که در وی کشاورزی کردندی، و خاقان ترک فرمود تا آن همه را بر بست کردند و دیوارهای بلند بر او زدند، و منبر و محراب ساختند از خشت پخته ، در وی میلهای مکبران ساختند و آن در سال پانصد و سیزده بود از هجرت نبویه صلّی الله علیه وآله وسلّم و سلم. '''ذکر قسم کردن شهر بخارا در میان عرب و عجم'''‏ محمد بن جعفر از حاتم الفقیه روایت کند که چون قتیبه بار چهارم به بخارا آمد، و بخارا را بگرفت، و صلح کرد بدانکه هر سال دویست هزار درم خلیفه را دهند، و ده هزار درم امیر خراسان را؛ و از خانها و ضیاعها یک نیمه به مسلمانان دهند، و علف ستوران عرب و هیزم و آنچه خرج گردد کسانی که از بیرون شهر باشند هم دهند . و اندر شهر کوشکها بود، و بعضی محلتها پراکنده، دور از یک دیگر باشند، چون روستا و شهرستان را هفت دروازه بوده‌است، در اول را در بازار گفته‌اند که آن روز به هیچ دروازه به نزدیک شهر بازار نبوده‌است مگر بر این دروازه، و ما در عطاران می‌خوانیم. پس قتیبه قسمت کرد شهرستان را از آنجا که در عطاران اندر آئی تا به در حصار، و از آنجا تا به در نون مر ربیعه و مضر را داده بود؛ و باقی اهل یمن را؛ و چون به شهرستان اندر آئی نخستین کوی که به دست چپ است آنرا کوی رندان خوانند؛ و از پس آن کلیسیای ترسایان بوده‌است، و آنجا مسجدی است و آن مسجد را مسجد بنی حنظله خوانند؛ و چون از در شهرستان اندر آئی به دست راست کویی است که آنرا کوی وزیر ابن ایوب بن حسان خوانند؛ و آن کوی را کوی کاخ نیز خوانند و این وزیر بن ایوب سرهنگی بوده‌است از سرهنگان قتیبه؛ و پدرش ایوب امیر بخارا بوده‌است، اول کسی که در اسلام در بخارا امیر شده‌است از دست قتیبة بن مسلم او بوده‌است، و پیوسته امیران بخارا در این کوی کاخ بوده‌اند؛ و آنجا سرای بوده‌است علی حده از بهر امیران بخارا، و دهقانی بوده‌است که او را کدرخینه نام، و چون اسلام آورد احمد نام گشت، و این کوی کاخ جمله او را بوده‌است. و در این کوی کاخی بوده‌است مرین دهقان را. و امیران بخارا پیوسته در این کاخ بودندی ، و بعد او این کاخ از دست خداوند ذریه او بیرون شده بود؛ و به سال صد و پنجاه ورثه این دهقان کدر خینه نام پیش ابو جعفر دوانیقی که خلیفه بود دعوی کردند این کاخ را، و قباله بیرون آوردند، حد اول او باره شهرستان پیوسته جوبه بقالان . حد دوم هم باره شهرستان که پیوسته بازار پسته شکنان است. حد سیوم راه راست که از در نون برآئی تا میان شارستان از در عطاران تا به در نون جمله یک محلت است که ربع شهرستان است. در این قباله یاد کرده بودند؛ و یک هزار دکان اندرین شهر بخارا و هفتاد و پنج پاره دیهه خاص به رود بخارا و فراویز علیا که به روزگار اسلام شده بود، این جمله را پیش خلیفه دعوی کردند، و قباله‌ها عرضه داشتند، و گواهان گواهی دادند، خلیفه فرمود تا سجل کردند، و به بخارا آوردند، و جمله را باز گرفتند. باز بعد آن فرزندان ایشان پاره‌پاره به هر کس فروختند، تا پراکنده گشت در دست مردمان؛ و چون از در عطاران بگذری در بنی سعد آید، و مسجد بنی سعد؛ و حسن بن علاء سغدی مردی بزرگ بوده‌است، و او را کوشکی در شارستان بغایت عالی بوده [است‏] چنان‌که هیچ پادشاه را نبوده‌است مثل آن، و کوی علاء به دروازه‌جه او بنا کرده‌است، و این حظیره او ساخته‌است، و هر ماهی او را یک هزار و دویست دینار از این حظیره غله به حاصل آمده‌است، و اندر شارستان مستغلها داشته‌است. حکایت به روزگار حسن بن طاهر که امیر خراسان بود او را وزیری بود، نام او حفص بن هاشم، او طمع کرد که این ملاک را از ایشان بخرد؛ و نفروختند ، بدان سبب بند کرد ، و عقوبت بسیار کرد، و هر هفته به یکبار ایشان را به نزدیک خویش خواندی، و خریداری کردی، چون نفروختندی باز به زندان فرستادی ، و عقوبت زیادت فرمودی، تا پانزده سال بر این بر آمد، و ایشان عقوبت و رنج بسیار می‌کشیدند، و املاک خویش نمی‌فروختند. روزی حفص بن هاشم ایشان را بخواند و گفت: روزگاری دراز گشت تا شما در عقوبت مانده‌اید، آخر چه چیز را می‌یابید ، حسن بن علاء گفت یکی از سه کار را می‌یابیم ، یا آنکه تو بمیری، یا خداوندگار تو بمیرد، یا ما بمیریم. حفص فرمود تا آن روز بند و عقوبت زیادت کردند . از این سخن یک ماه بر نیامده بود که امیر خراسان بمرد؛ و غوغا برخاست، و زندان بشکستند؛ و حفص بن هاشم بگریخت، و سرای او را غارت کردند، و حفص همچنان متواری بودی که بمرد، و حسن بن علا با برادران خویش به بخارا باز آمدند. چون از در بنی سعد بگذری در بنی اسد است ، و این در را در جاهلیت در مهره خوانده‌اند؛ و چون از آن در بیرون آئی، و به پایان فرود آئی ، سرای امیر خراسان است؛ و دروازه دیگر را در کبریه خوانده‌اند. از بهر آنکه چون از دروازه بیرون آئی، حصار در پیش باشد؛ و امروز آن محله ویران شده است؛ و آن محله را فغسادره می‌خوانند؛ و اکنون آن جایگاه گورستانها شده است؛ و خانهای عرب بیشتر به آن دروازه بوده‌است، و آن دروازه استوارترین دروازه‌هاست؛ و کمر بزرگ دارد، و در ازای آن مقدار شست گام است، و زیر آن کمر خانهای بسیار است، و این عمارت را امیری کرده‌است که نام او سوباش تکین است، و هم بدین موضع گورخانه اوست؛ و دروازه دیگر را در حقره‌است و خواجه امام ابو حفص کبیر بخاری رحمة الله علیه بدان محله می‌بوده‌اند . و ایشان از بخارا به بغداد رفته ، و شاگردی امام محمدحسن شیبانی رحمه الله کرده، و مثل وی کسی در ولایت نبوده؛ و وی از جمله متأخران بخار است. هم زاهد بود هم عالم؛ و بخارا به سبب وی قبة الاسلام شده‌است، و سبب آنکه اهل بخارا با علم شدند و علم در وی فاش شد، و ائمه و علما محترم گشتند، سبب او بوده‌است . و پسر او ابو عبد الله را علم بدان درجه بوده‌است، که چون قافله از حج گشتی، علماء ایشان به نزدیک خواجه امام ابو حفص آمدندی ، و از او مسئله پرسیدندی . او گفتی از عراق می‌آئی چرا از علماء عراق نپرسیدی. گفتی در این مسئله با علماء عراق مناظره کردم، ایشان جواب نتوانستند گفتن، و مرا گفتند چون به بخارا رسی، این مسئله را از خواجه امام ابو حفص بخاری پرس ، یا از فرزندان ایشان بپرسید، آنگاه وی این مسئله را جواب با صواب گفتی؛ و خواجه ابو حفص هر شبان روزی دو بار ختم قرآن کردی، با آنکه مردمان را علم آموختی؛ و چون ضعیف و پیر شد، یکبار ختم کردی، و چون ضعیف‌تر شد، نیمه‌ای از قرآن برخواندی تا از دنیا برفت . تغمده الله بالرحمة و الرضوان. حکایت آورده‌اند که یحیی بن نصر گفت به نزدیک خواجه ابو حفص بودم نماز بامداد گذارده بود، و روی به قبله نشسته، و چیزی می‌خواند. چون آفتاب بر آمد، سپس نگریست، قوم حاضر نشده بودند ، تا علم گفتی. برخاست و چهار رکعت نماز گذارد، و سورة البقرة و آل عمران و سورة النساء و سورة المائدة بر خواند . اندرین چهار رکعت نماز؛ و چون سلام داد، هنوز قوم حاضر نشده بود. برخاست و دوازده رکعت نماز بگذارد و تا سورة الرعد برخواند . محمد بن طالوت همدانی از فضل الخطاب روایت کرده‌اند که: به بخارا امیری بوده‌است، نام او محمد طالوت، روزی خشویه را که وزیر او بود گفت: می‌باید که به زیارت خواجه [امام‏] ابو حفص رویم، و او را دریابیم؛ و این خشویه از مهتران بخارا بود و محتشم. خشویه گفت ترا نزدیک او نشاید رفتن؛ و چون تو به نزدیک او در روی پیش او سخن نتوانی گفت از هیبت او، و گفت هر آیینه بروم. پس با وزیر به نزدیک خواجه [امام ] ابو حفص رفت و ایشان در مسجد بودند؛ و نماز می‌گذاردند . بعد از نماز پیشین ، چون سلام دادند، وزیر اندر آمد؛ و گفت امیر آمده‌است دستوری هست تا درآید، گفت هست؛ و روی به قبله نشسته بود، و امیر اندر آمد و سلام کرد، و بنشست ، و هیچ سخن نتوانست گفتن. خواجه رحمة الله علیه گفت چه حاجت داری. هر چند جهد کرد که سخن گوید، هیچ نتوانست گفتن. چون امیر خشویه را دید گفت خواجه ابو حفص را چگونه یافتی. گفت همچنانکه تو گفتی. حیران فرو ماندم، چند بار نزدیک خلیفه رفتم، و با خلیفه سخن گفتم، مرا مهابت خلیفه از آن سخن باز نداشت، و اینجا از هیبت ایشان سخن نتوانستم گفتن. روایت کرده‌اند از محمد بن سلام بیکندی که وی با زهد و با علم بود. گفت که به خواب دیدم رسول را صلّی الله علیه وسلّم به بخارا در بازار خرقان و بازار خرقان از سر کوی مغان تا کوی دهقانان، آنرا در قدیم بازار خرقان خوانده‌اند. گفت رسول را دیدم بر همان شتری که در خبر آمده‌است نشسته، و کلاه سفید بر سر نهاده، و خلقی انبوه به پیش او ایستاده، و شادی می‌کردند به آمدن رسول علیه السلام، و می‌گفتند رسول را صلوات الله علیه به کجا فرود آریم، آنگاه به خانه خواجه امام ابو حفص رحمة الله علیه فرود آوردند. خواجه ابو حفص را دیدم پیش رسول صلّی الله علیه وسلّم‏ نشسته، و کتاب می‌خواند، به مدت سه روز رسول علیه السلام به خانه خواجه ابو حفص باشیدند ، و او کتاب می‌خواند؛ و رسول علیه السلام می‌شنود، و در این سه روز هیچ بر وی رد نکرد و همه صواب داشت . و امروز سرای خواجه ابو حفص رحمة الله علیه نمانده است هر چند که مردم آنجا عمارت کرده‌اند، لیکن آثار وی مانده‌است . و صومعه نیز اندر آن خانه برجای است، و آن مستجاب الدعوة است و وفات او به تاریخ دویست و هفده بوده است؛ و خاک او به دروازه نو معروف است جای دعا مستجاب است و آن تل راتل خواجه امام ابو حفص خوانند؛ و آنجا مسجدها و صومعه‌هاست، و پیوسته مجاوران می‌باشند ، و مردمان بدان خاک تبرک کنند؛ و آن موضع را در حقره بدان می‌خوانند که مردمان فتوی آنجا بردندی، نزدیک خواجه ابو حفص رحمة الله علیه و فتوی را حق خوانده‌اند، و از این جهت حقره راه حق خواسته‌اند؛ و دروازه هفتم را در نو می‌خوانند خوانند، به این معنی که در آخر درهای شارستان است، و چون بدین در اندرآئی، به دست راست مسجد قریشیان است، که به نزدیک سرای خواجه ابو حفص است، و این را مسجد قریشیان بدان می‌خوانند که مقاتل بن سلیمان القریشی آنجا باشیده‌است، و این مقاتل مولای حیان است، و حیان مولی طلحة بن هبیرة الشیبانی بوده است؛ و این حیان مردی بزرگ بوده‌است و با قدر، به خراسان رفته، و صلح کرده میان قتیبه و طرخون ملک سغد، به وقتی که قتیبه را کافران در میان گرفته بودند به در بخارا، و باز همین حیان به فرغانه لشکر بر گماشت تا قتیبه را کشتند؛ و حوض حیان به وی باز می‌خوانند، و خاک قتیبه به فرغانه معروف است، در ناحیت رباط سرهنگ در دیهی که آنرا کاخ خوانند آسوده است؛ و از ولایتها پیوسته آنجا روند به زیارت، و پنجاه و پنج ساله بود که شهادت یافت رضی الله عنه. n3hiilxth01bkl8jmxy4eb9ffek8nu6 0 32752 300856 167659 2026-09-29T19:42:31Z Hanooz 17889 300856 wikitext text/x-wiki {{حس|ع۶، مصحح [[محمدتقی مدرس رضوی]]، در مالکیت عمومی نیست}}'''ذکر آل سامان و نسب ایشان''' چون اسد بن عبد الله القسری امیر خراسان شد و به خراسان آمد و همان‌جا بود تا از دنیا برفت، در سال صد و شصت و شش؛ و آورده‌اند که مردی نیکوکار بود و جوانمرد، و دل او بدان جانب نگران که خاندانهای بزرگ قدیم را تیمار کردی، و مردمان اصیل را نیکو داشتی هم از عرب و هم از عجم؛ و چون سامان‌خدات که جدّ ایشان بود از بلخ بگریخت، و به نزدیک وی آمد، به مرو، ورا اکرامی کرد، و حمایت کرد، و دشمنان او را قهر کرد، و بلخ را باز به وی داد، سامان‌خدات به دست وی ایمان آورد؛ و او را سامان‌خدات بدان سبب خوانند که دیهی بنا کرده‌است، و آنرا سامان نام کرده‌است، او را به آن نام خوانده‌اند. چنان‌که امیر بخارا را بخارخدات. چون سامان‌خدات را پسری آمد از دوستی او پسر را اسد نام کرد؛ و این اسد جدّ امیر ماضی امیر اسماعیل سامانی است رحمة الله علیه. اسماعیل ابن اسد بن سامان‌خدات؛ و سامان خدات از فرزندان بهرام چوبین ملک بوده‌است، و از آنگاه باز بارگاه سامانیان هر روز بلندتر است تا رسید آنجا که رسید. احمد بن محمد بن نصر گوید که: محمد [بن‏] جعفر روایت کرده‌است اندر کتاب، از محمد بن صالح اللیثی و ابو الحسن میدانی که به روزگار اسد بن عبد الله القسری مردی بیرون آمد، و اهل بخارا را به ایمان خواند، و اهل بخارا بیشتر اهل ذمه بودند، و جزیه می‌دادند، قومی اجابت کردند، و مسلمان شدند. ملک بخارا طغشاده بود، وی را خشم آمد، از بهر آنکه در سر کافر بود، او به امیر خراسان اسد بن عبد الله نامه نوشت، که به بخارا مردی پدید آمده‌است، و ولایت بر ما شوریده می‌دارد، و قومی را به خلاف ما بیرون آورده‌است، و می‌گویند که اسلام آوردیم و دروغ می‌گویند. اسلام به زبان آورده‌اند، و به دل به همان کار خویش مشغولند، و بدین بهانه ولایت و ملک شوریده می‌دارند؛ و خراج می‌شکنند. بدین سبب اسد بن عبد الله نامه کرد به عمال خویش شریک بن حریث و او را فرمود، که آن قوم را بگیرد، و به ملک بخارا تسلیم نماید، تا هر چه بخواهد بکند. آورده‌اند که آن قوم در مسجد بوده‌اند، جمله به آواز بلند می‌گفتند، اشهد ان لا اله الا الله، و اشهد ان محمدا عبده و رسوله، و فریاد می‌کردند، که وا محمدا، و وا احمدا، و طغشاده بخارخدات ایشان را گردن می‌زد، و هیچ‌کس را زهره نبودی که سخن گوید، یا شفاعت کند، تا چهار صد تن را گردن زد، و به دار کرد، و باقی را برده کرد، به نام اسد بن عبد الله، و به نزدیک او فرستاد به خراسان؛ و هیچ‌کس از این قوم از اسلام بر نگشت، و هر که ماند بر اسلام ماند، و این قوم را اسد بن عبد الله از اسلام باز نداشت، و چون طغشاده بخارخدات بمرد، آن قوم به بخارا باز آمدند، و الله اعلم. '''ذکر نصر سیار و مقتل طغشاده‏''' در همین سال صد و شصت و شش بود که اسد بن عبد الله بمرد، و هشام بن عبد الملک بن مروان، نصر سیار را به خراسان امیر گردانید، و منشور خراسان به وی فرستاد. چون او به ما وراء النهر آمد، و با ترکان غزات کرد، و فرغانه را بگشاد، و ایشان را پراکنده کرد، به سمرقند باز آمد. چون به سمرقند رسید، طغشاده بخارخدات به نزدیک او رفت، و نصر او را اکرامی کرد، و حرمت داشتی که دختر او را خواسته بود. طغشاده ضیاع خنبون علیا که کار یک علویان گویند به وی داده بود. چون طغشاده به نزدیک نصر سیار آمد، نصر سیار بر در سرای خود نشسته بود، و ماه رمضان بود، و وقت آفتاب فروشدن، و نصر سیار با [طغشاده‏] بخارخدات سخن می‌گفت، [که‏] دو دهقان از بخارا بیامدند، هر دو از خویشان بخارخدات بودند، و هر دو بر دست نصر سیار اسلام آورده بودند، و بزرگ‌زادگان بودند، هر دو در پیش نصر سیار از بخارخدات تظلم کردند، و گفتند که بخارخدات دیه‌های ما را غصب کرده‌است، و امیر بخارا و اصل بن عمرو در آنجا حاضر بود، از وی نیز داد خواستند، و گفتند این هر دو دست یکی کرده‌اند، و ملکهای مردمان می‌گیرند، و طغشاده با نصر سیار نرم نرم سخن می‌گفت، ایشان گمان بردند که طغشاده از نصر سیار در می‌خواهد تا ایشان را بکشد، ایشان عزم کردند و گفتند با یک دیگر که بخارخدات چون ما را خواهد کشتن، باری دل خود خوش کنیم. طغشاده گفت با نصر سیار که این هر دو تن بر دست تو ایمان آورده‌اند. ای امیر بر میان ایشان خنجرها چراست. نصر سیار گفت ایشان را که این خنجرها چرا بر میان می‌دارید، ایشان گفتند میان ما و میان بخارخدات عداوت است، ما خویشتن بر وی ایمن نمی‌داریم. نصر سیار هارون بن سیاوش را فرمود، تا خنجرها را از میان ایشان بگشاد، و امیر بر ایشان روی ترش کرد، آن هر دو دهقان دورتر شدند، و تدبیر کشتن ایشان کردند، نصر سیار به نماز برخاست، و اقامت کرد، و امامی کرد، و نماز بگذارد، و بخارخدات بر کرسی نشسته بود، نماز نگذارد، از آنکه هنوز در سر کافر بود. چون نصر سیار از نماز فارغ شد، به سرا پرده اندر آمد، و طغشاده را بخواند، و طغشاده را بر در سرای، پای اندر لغزید، و بیفتاد. یکی از آن دو دهقان بدوید و کاردی بزد بر شکم بخارخدات و شکم او را بدرانید؛ و آن دیگر به واصل اندر رسید، و وی هنوز اندر نماز بود، دشنه اندر شکم واصل زد، واصل چون او را بدید نیز شمشیر بزد، و سر آن دهقان را بینداخت؛ و هر دو به یکبار مردند، و آنکه بخارخدات را کارد زده بود نصر سیار فرمود تا او را بکشتند. در حال بخارخدات را به سراپرده بردند، و نصر سیار او را بر بالین خود بنشاند، و تکیه داد؛ و قریحه طبیب را بخواند، و فرمود تا معالجت او کند، و بخارخدات وصیت می‌کرد، و یک ساعت بود بمرد. چاکران او در آمدند، و گوشت از وی جدا کردند، و استخوانهای او را به بخارا آوردند. وی سی و دو سال پادشاه بود. نصر سیار بر واصل عمرو نماز کرده، اندر سراپرده خویش گور کردش؛ و پسر طغشاده را به بخارخداتی نشاند، و خالد بن جنید را به بخارا به امیری نشاند؛ و الله اعلم. '''ذکر شریک بن شیخ المهری''' مردی بود از عرب به بخارا باشیده، و مردی مبارز بود، و مذهب شیعه داشتی، و مردمان را دعوت کردی به خلافت فرزندان امیر المؤمنین علی رضی الله عنه، و گفتی ما از رنج مروانیان اکنون خلاص یافتیم، ما را رنج آل عباس نمی‌باید. فرزندان پیغمبر باید که خلیفه پیغامبر بود. خلقی عظیم به وی گرد آمدند، و امیر بخارا عبد الجبار بن شعیب بود، و با وی بیعت کرد؛ و امیر خوارزم، عبد الملک بن هرثمه با وی بیعت کرد؛ و اتفاق کردند، و امیر برزم مخلد بن حسین با وی بیعت کرد؛ و پذیرفتند که این دعوت آشکار کنیم، و هر کس که پیش آید با او حرب کنیم. این خبر به ابو مسلم رسید، او زیاد بن صالح را با ده هزار مرد به بخارا فرستاد، و بفرمود که چون به آموی رسی صبر کنی، و جاسوسان بفرستی، تا از احوال شریک خارجی خبر دهند، و به احتیاط به بخارا روی، و ابو مسلم رحمه الله از مرو بیرون آمد، و از راه آموی به یک منزل به کشمیز لشکرگاه زد، و از هر جانب لشکر خود گرد کرده، زیاد ابن صالح را گفت من آن جایم، اگر ترا لشکر حاجت باشد خبر ده تا بفرستم. زیاد به بخارا آمد، و لشکرگاه زد، و شریک بن شیخ با لشکری عظیم بر در بخارا لشکرگاه زد، و جمله اهل بخارا با وی اتفاق کردند به حرب [زیاد بن صالح و] ابو مسلم؛ و مدّت سی و هفت روز حرب کردند، و هیچ روز نبود الّا ظفر مر شیخ را بودی، و هر روز بسیاری از لشکر زیاد بن صالح کشته شدی، و اسیر گشتی تا سلیمان قریشی مولای حیان نبطی با پانصد مرد به در شهر رفت. حمزة الهمدانی از شهر بخارا بیرون آمد در مقابله او، و سلیمان چهار صد مرد در کمین نهاده بود، و خود با صد مرد پیش حرب حمزة الهمدانی آمده. حمزه پنداشت که مردش همین قدر بیش نیست، پیشتر آمد، و حرب کرد، و آن چهار صد مرد از کمین بیرون آمدند و خلقی بسیار را هلاک کردند، و باقی به شهر اندر بگریختند؛ و قتیبة بن طغشاده بخارخدات با ده هزار مرد بیامد، و علامت سپاه آشکارا کرد، و با زیاد بن صالح جنگ در پیوست، و بفرمود تا در کوشکها بگشادند، و بر در شهر بخارا هفتصد کوشک بود، اهل کوشکها را بفرمود تا علامت سپاه آشکارا کردند، و در این کوشکها مردم بیش از آن بودند که در شهر، و لیکن در شهر بود با اهل شهر، و در کوشکها از عرب کس نبود؛ و بخارخدات بفرمود اهل روستا و اهل کوشکها را با لشکر شریک درها بسته دارند، و طعام و علف ندهند؛ و فرمود تا طعام و علف به لشگرگاه زیاد برند؛ و به هر طریقی کار بر لشکر شریک سخت کردند، تا لشکر به تنگ اندر ماندند، و گرسنه شدند، و ستوران ایشان علف نیافتند، و از کار فروماندند. تدبیر کردند، اتفاق بر آن افتاد که بر در [دروازه‏] شهر نزدیکتر روند، تا از شهر طعام و علف بیرون آرند، و شهر را پس پشت کنند، و روی سوی خصم کنند، و از شهر نیز لشکر دیگر با ایشان یار شود، و لیکن به روز نتوانستند رفتن، از بهر آنکه لشکرگاه زیاد، و بخارخدات بر راه بود. به شب رفتند، تا رسیدند به یک فرسنگی شهر، زیاد خبر یافت بیرون آمد، و راه بر ایشان بگرفت، و هم حرب در بند کردند سخت؛ و هزیمت بر لشکر زیاد و بخارخدات افتاد. بخارخدات گفت صواب آن است که بر ساقه لشکر زنیم، که اگر ما پیش ایشان بیرون آییم جائی را بزنند و کار بر ما دشوار شود؛ و چون بر ساقه زنیم مقدمه ایشان خویش را به شهر افکند باشد، به تعجیل باز گردند، و به حرب بایستند، و مصلحت ما بر آید. پس همچنین کردند، و بماندند تا بعضی برفتند، آنگاه بر ساقه زدند، و حرب در گرفتند و حرب می‌کردند و می‌رفتند تا به نو کنده رسیدند. بخارخدات زیاد بن صالح را گفت این قوم گرسنه‌اند، و امسال ایشان انگور و خربزه ندیده‌اند و نخورده‌اند. چون به نوکنده رسند بمانیم، تا ایشان خویشتن را به انگور و خربزه مشغول کنند، و مقدمه ایشان به شهر رسیده بود، آنگاه بر ایشان زنیم. چون به نوکنده رسیدند پراکنده شدند به طلب انگور و خربزه و میوه، و مقدمه به شهر رسیده بودند، آنگاه بخارخدات و زیاد بر ایشان زدند، و حمله کردند، و خلقی عظیم را بکشتند، و باقی به هزیمت شدند؛ و در این میان شریک بن شیخ که صاحب الدعوه آن قوم بود از اسب بیفتاد و کشته شد. و زیاد بن صالح به در ماخ که حالا مسجد مغاک خوانند فرود آمد اندر لب رود، و بفرمود تا آتش اندر شهر زدند، و سه شبانه روز شهر بسوخت؛ و منادی فرمود که هر که بیرون آید او را امان دهند؛ و زیاد لشکر را از شهر دورتر مانده بود که ایشان بیرون آیند، و پسر شریک و یکی از کلانتران لشکرش در این شب بر در شهر رسیدند، هر دو را بگرفتند، و به نزدیک زیاد بردند، فرمود تا هر دو را بردار کردند؛ و دیگر بار مردم شهر بددل گشتند، و بدین منادی بیرون نیامدند، از بعد سه روز زیاد بر در شهر آمد؛ و به کوشک بخارخدات که بر در حصار بود به ریگستان فرود آمد؛ و فرمود تا لشکر به در شهر رفتند، و باز حرب در پیوستند، و حرب می‌کردند، و تکبیر می‌گفتند، چنان‌که زمین می‌لرزید، و حرب سخت شد، و تنی چند از معروفان بیرون آمدند، و به در عطاران حرب شد؛ و بسیار کس از اهل شهر کشته شدند؛ و زیاد بفرمود تا هر که را از شهر بگرفتند، بر در شهر بردار کردند، و عاقبت شهر را بگرفتند؛ و چون زیاد از کار بخارا دل فارغ کرد به جانب سمرقند رفت، و آنجا او را حربها افتاد، و باز به جانب خراسان رفت، و الله اعلم. '''ذکر خروج مقنع و اتباع او از سفیدجامگان‏''' احمد بن محمد بن نصر چنین گوید که محمد بن جعفر اندر کتاب این فصل را آورده‌است، لیکن ناتمام، و ابراهیم که صاحب اخبار مقنع است، و محمد بن جریر الطبری آورده‌است که مقنع مردی بود از اهل روستای مرو، از دیهی که آنرا کازه خوانند، و نام او هاشم بن حکیم بود، و وی در اول گازرگری کردی، و بعد از آن به علم آموختن مشغول شدی؛ و از هر جنسی علم بحاصل کرد، و مشعبدی و علم نیز نجات و طلسمات بیاموخت و شعبده نیک دانسته، دعوی نبوّت نیز می‌کرد، و مهدی بن منصورش هلاک کرد، در سنه صد و شصت و هفت از هجرت؛ و بغایت زیرک بود، و کتابهای بسیار از علم پیشینیان خوانده بود، و در جادوئی بغایت استاد شده بود؛ و پدر او را حکیم نام بود، و سرهنگی بود از سرهنگان امیر خراسان به روزگار ابو جعفر دوانقی؛ و از بلخ بود، و او را مقنع بدان خوانده‌اند که سر و روی خویش پوشیده داشتی، از آنکه بغایت زشت بود و سرش کل بود، و یک چشمش کور بود، و پیوسته مقنعه سبز بر سر و روی [خود] داشتی؛ و این مقنع به روزگار ابو مسلم صاحب الدعوة [العباسیه‏] سرهنگی بود از سرهنگان خراسان، و وزیر عبد الجبار ازدی شد؛ و وی دعوی نبوّت کرد، و مدّتی بر این بود؛ و ابو جعفر دوانقی او را کس فرستاد و از مرو به بغداد برد، و زندان کرد سالها، از بعد آن چون خلاص یافت به مرو باز آمد، و مردمان را گرد کرد، و گفت دانید که من کیستم، مردمان گفتند: تو هاشم بن حکیمی، گفت غلط کرده‌اید، من خدای شمایم، و خدای همه عالم. خاکش بر دهان و گفت من خود را به هر کدام نام خواهم خوانم، و گفت من آنم که خود را به صورت آدم به خلق نمودم، و باز به صورت نوح، و باز به صورت ابراهیم، و باز به صورت موسی، و باز به صورت عیسی، و باز به صورت محمد [مصطفی‏] صلّی الله علیه وآله وسلّم و سلم، و باز به صورت ابو مسلم، و باز به این صورت که می‌بینید. مردمان گفتند دیگران دعوی پیغمبری کردند، تو دعوی خدائی می‌کنی، گفت ایشان نفسانی بودند من روحانی‌ام، که اندر ایشان بودم، و مرا این قدرت هست که خود را به هر صورت که خواهم بنمایم؛ و نامه‌ها نوشت به هر ولایتی، و به داعیان خویش داد و اندر نامه چنین نوشت که: بسم الله الرحمن الرحیم، من هاشم بن حکیم سید السادات الی فلان بن فلان الحمد للّه الذی لا اله الا هو، اله آدم و نوح و ابراهیم و عیسی و موسی و محمد و ابو مسلم، ثم ان للمقنع القدرة و السلطان و العزة و البرهان. به من گروید، و بدانید که پادشاهی مراست. علیه اللعنه، و عزّ و کردگاری مراست و جز من خدای دیگر نیست. خاکش به دهان، و هر کس که به من گرود بهشت او راست، و هر که نگرود دوزخ او راست هنوز به مرو بود و داعیان به هر جای بیرون کرد، و بسیار خلق را از راه دین بیرون برد. و به مرو مردی بود از عرب نام او عبد الله بن عمرو، به وی بگروید، و دختر خود به وی داد به زنی، و این عبد الله از جیحون بگذشت، و به نخشب و به کش آمد، و هر جای خلق را دعوت کردی به دین مقنع، علیه اللعنه؛ و خلق بسیار را از راه ببرد، و اندر کش و روستای کش بیشتر بودند، و نخستین دیهی که به دین مقنع در آمدند، و دین او ظاهر کردند، دیهی بود در کش، نام آن دیهه سوبخ، و مهتر ایشان عمر سوبخی بود، ایشان خروج کردند، و امیر ایشان مردی بود از عرب پارسا، وی را بکشتند؛ و اندر سغد اغلب دیه‌ها به دین مقنع در آمدند، و از دیه‌های بخارا بسیار کافر شدند، و کفر آشکارا کردند، و این فتنه عظیم شد، و بلا بر مسلمانان سخت شد، کاروانها می‌زدند، و دیه‌ها غارت می‌کردند، و بسیار خرابی می‌کردند؛ و [سبب رفتن مقنع به ما وراء النهر این بود که چون‏] خبر مقنع به خراسان فاش شد، حمید بن قحطبه که امیر خراسان بود، فرمود که او را بند کنند، او بگریخت از دیهه خویش، و پنهان می‌بود، چندانکه او را معلوم شد که به ولایت ما وراء النهر خلقی عظیم به دین وی گرد آمده‌اند، و دین وی آشکارا کردند، قصد کرد از جیحون بگذرد. امیر خراسان فرموده بود، تا بر لب جیحون نگهبانان او را نگاه دارند، و پیوسته صد سوار بر لب جیحون بر می‌آمدند و فرود می‌آمدند، تا اگر بگذرد او را بگیرند. وی با سی و شش تن بر لب جیحون آمد و عمد ساخت، و از جیحون بگذشت، و به ولایت کش رفت؛ و آن ولایت او را مسلم شد، و خلق بر وی رغبت کردند، و بر کوه سام حصاری بود بغایت استوار، و اندر وی آب روان، و درختان و کشاورزان، و حصار دیگر از این استوارتر، آنرا فرمود تا عمارت کردند، و مال بسیار و نعمت بی‌شمار آنجا جمع کرد، و نگاهبانان نشاند و سفید جامگان بسیار شدند، و مسلمانان اندر کار ایشان عاجز شدند، و نفیر به بغداد رسید، و خلیفه مهدی بود اندر آن روزگار، تنگدل شد؛ و بسیار لشکرها فرستاد به حرب وی، و به آخر خود آمد به نشابور به دفع آن فتنه؛ و می‌ترسید و بیم آن بود که اسلام خراب شود، و دین مقنع همه جهان بگیرد؛ و مقنع ترکان را بخواند، و خون و مال مسلمانان بر ایشان مباح گردانید؛ و از ترکستان لشکرهای بسیار به طمع غارت بیامدند، و ولایتها غارت می‌کردند، و زنان و فرزندان مسلمانان اسیر می‌بردند، و می‌کشتند؛ و به بخارا نخستین پدید آمدند، گروه سپید جامگان که از بیعت کرده مقنع بودند، به دیهی رفتند که آنرا نمجکت خوانند، و به شب به مسجد اندر آمدند، و مؤذن را با پانزده تن بکشتند، و همه اهل دیهه را بکشتند، و این در سال صد و پنجاه و نه بود؛ و امیر بخارا حسین بن معاذ بود، و از مهتران طایفه مقنع مردی بود از اهل بخارا، نام او حکیم احمد، و با وی سه سرهنگ دیگر بودند، نام یکی خشوی، و دوم باغی، و این هر دو از کوشک فضیل بودند، و نام سیوم کردک بود از دهه غجدوان؛ و این هر سه مرد مبارز بودند، و عیار و رونده و طرار. چون اهل دیهه را بکشتند، و خبر به شهر رسید، اهل بخارا جمع شدند، به نزدیک امیر رفتند، و گفتند هر آینه ما را با این سپید جامگان حرب می‌باید کرد. حسین ابن معاذ با لشکر خویش و قاضی بخارا عامر بن عمران، با اهل بخارا بیرون آمدند. در ماه رجب سال بر صد و پنجاه و نه رفتند تا به دیهه نرشخ، و حالا [دیهه‏] نرجق گویند؛ و در مقابله ایشان لشکرگاه زدند. قاضی بخارا گفت ما ایشان را به دین حق خوانیم، ما را با ایشان حرب نشاید کردن، پس قاضی با اهل صلاح به دیهه اندر آمدند، تا ایشان را به دین حق خوانند. ایشان گفتند ما اینها که شما گوئید ندانیم، هر روز کفر زیادت کردند؛ و نصیحت نپذیرفتند، آنگاه جنگ اندر پیوستند؛ و نخستین کسی که با ایشان حمله کرد مردی بود از عرب، نام او نعیم بن سهل، بسیار حرب کرد؛ و چندین کس را بکشت و به آخر کشته شد، و هزیمت بر سپید جامگان افتاد؛ و هفتصد مرد از ایشان کشته شد، دیگران بگریختند، و آن روز به آخر رسید، چون بامداد شد، رسول فرستادند، و امان خواستند، و گفتند ما مسلمان شدیم، با ایشان صلح کردند؛ و صلح نامه نوشتند؛ و شرطها کردند که بیش راه نزنند، و مسلمانان را نکشند، و پراکنده شوند به دیهه‌های خویش، و امیر خویش را اطاعت دارند، و عهدهای خدای و رسول خدای استوار کردند، و همه اعیان شهر بر آن صلح نامه خطها نوشتند؛ و چون مسلمانان باز گشتند، ایشان نیز از آن عهد باز گشتند، و باز به راه زدن مشغول شدند، و مسلمانان را می‌کشتند، و کشت‌های سبز سر کشیده را به حصار نرشخ اندر می‌آوردند، و کار بر مسلمانان سخت شد. مهدی که خلیفه بود وزیر خود جبرئیل بن یحیی را به حرب مقنع فرستاد، و او به بخارا آمد، و به دروازه سمرقند لشکرگاه زد، تا به حرب مقنع رود، حسین بن معاذ نزدیک او رفت، و گفت تو مرا به حرب سپید جامگان یاری ده تا چون از این کار فارغ گردیم با تو به حرب مقنع رویم، جبرئیل اجابت کرد و لشکر برداشت، و برفت تا به دیهه نرشخ، و بفرمود تا برگرد دیهه خندق کندند، و اندرون خندق لشکرگاه زدند، و بفرمود تا لشکر به هوش باشند، تا سفید جامگان بیرون نیایند، و بر ما شباخون نزنند، و همچنان آمد که او گفت، شب نخست بیرون آمدند و بر ایشان [شبیخون‏] زدند، و بسیار ویرانی کردند، چون حسین بن معاذ که امیر بخارا بود چنان بدید، بسیار لطف کرد جبرئیل را، و گفت تا به بخارا باشد و به کش نرود، چندانکه این شغل تمام شود، جبرئیل حرب پیوست، و چهار ماه پیوسته حرب کردند، بامداد و شبانگاه، و هیچ روز نبود الا ظفر سپید جامگان را بودی، مسلمانان بیچاره شدند، تدبیر جستند. مالک بن فارم گفت من تدبیر بگویم، بفرمود تا جوئی کندند از لشگرگاه تا به دیوار حصار، مردمان با سلاح آنجا [اندر] فرستاد، و بفرمود تا هر چه می‌کندند، به چوب و نی و خاک استوار می‌کردند، و می‌پوشانیدند تا به زیر دیوار حصار برسیدند، و مقدار پنجاه گز جای سوراخ کردند با ستونها استوار می‌کردند. چون پنجاه گز جای برکنده شد، آنرا پرهیزم کردند، و نفط بزدند، و آتش اندر زدند، تا آن ستونها بسوزد، و دیوار حصار بیفتد، آتش عمل نکرد، از بهر آنکه آتش را باد باید تا عمل کند، و اندر حصار آنجا باد [را] راه نبود، منجنیقها بنهادند، و راست کردند بر آن برج که زیر او آکنده بود، سنگها انداختند، حفره شد، و باد راه یافت، و آتش کار کرد، و آن ستونها بسوخت، و مقدار پنجاه گز بیفتاد؛ و مسلمانان شمشیر اندر نهادند، و بسیار کس را بکشتند؛ و باقی امان خواستند؛ و باز عهد کردند بر همان جمله که اول کرده بودند، که مسلمانان را نرنجانند، و به دیه‌های خویش بازروند، و مهتران ایشان را به نزدیک خلیفه فرستند، و سلاح با خود ندارند، بدین شرطها عهد کردند، و بیرون آمدند و از خندق بگذشتند، و نهان سلاح با خود داشتند؛ و مهتر ایشان حکیم را جبرئیل به عباس پسر خود سپرد، و گفت که وی را به سرا پرده بنشان، و پنهان وی را بکش، و ایشان امتثال امر او کردند، به سراپرده بردند، و ایشان از دور ایستاده بودند و جبرئیل به سراپرده رفت، سپید جامگان خشوی را که یار حکیم بود فرستادند، و جبرئیل را گفتند ما بی‌حکیم نرویم، و خشوی موزه‌های نو پوشیده بود، و این سخن می‌گفت، که عباس پسر جبرئیل آمد، و گفت که حکیم را کشتم. جبرئیل فرمود تا خشوی را از اسب فرو کشیدند، و در حال بکشتند. سپیدجامگان بانگ برآوردند، و سلاح بیرون کردند، و جنگ شد، جبرئیل بفرمود تا لشکرها همه سوار شدند؛ و حرب اندر پیوستند از آن قوی‌تر که بود، حربهای سخت کردند، تا دیگر باره به هزیمت شدند، و خلقی بسیار از ایشان کشته شدند، و آنکه ماند بگریخت؛ و خاوند دیهه نرشخ زنی بود، شوی او را شرف نام بود، و او سرهنگ ابو مسلم بود، و ابو مسلم رحمه الله او را کشته بود، این زن را به نزدیک جبرئیل آوردند، و با وی یکی پسر عم نابینا بود به‌غایت پلید و بد کار. جبرئیل آن زن را گفت که ابو مسلم را بحل کن، او گفت ابو مسلم پدر مسلمانان را گویند، و او پدر مسلمانان نیست که شوهر مرا کشته‌است، جبرئیل فرمود تا آن زن را از میان بدو نیم زدند، و پسر عم او را نیز کشتند، و کردک به نزدیک مقنع رفت، و باغی که هم از ایشان بود در حرب کشته شد؛ و جبرئیل سرهای ایشان را به سغد برد، تا دل سپید جامگان سغد بشکند؛ و اهل سغد را امیری شده بود از نقیبان مقنع نام او سغدیان، اهل سغد با وی اتفاق کردند، و جبرئیل را با اهل سغد حربهای بسیار اتفاق افتاد، و به آخر مردی از اهل بخارا این سغدیان را بکشت، و آن قوم پراکنده شدند، و جبرئیل از آنجا به سمرقند رفت، و با ترکان و سفید جامگان او را حربهای بسیار افتاد، و با امیر خراسان معاذ بن مسلم شد، سال بر صد و شصت و یک بود که به مرو آمد و از آنجا کار ساخت، و به بیابان آموی فرو رفت. چون به بخارا رسید، از اهل بخارا دهقانان مردان حرب جمع کردند، پانصد و هفتاد هزار مرد جمع شد، معاذ بن مسلم فرمود تا آلتهای حرب بسیار ساخته کردند، و سه هزار مرد کاری را با تیشه‌ها و بیلها و کوزها و تبرها، و از هر جنس صناعت و ران که اندر لشکر بکار آیند مهیا کرد؛ و منجنیقها و عراده‌ها بساخت، و به نیکوترین تعبیه روی به سوی سغد نهاد؛ و در سغد سپید جامگان بسیار بودند، و لشکر ترک بسیار آمده بود، و امیر هری ازهری ده هزار گوسفند آورده بود، و با خود همی برد. معاذ بن مسلم او را گفت اینجا ترکان ما را خصمان نزدیک‌اند، و ایشان را به گوسفند رغبت بسیار باشد، این گوسفندان را به بخارا بمان، یا به من بفروش تا به لشکر قسمت کنم، راضی نشد. خیلی از ترکان بر آمدند، و بتاختند، و جمله گوسفندان را ببردند، اندر منزلی که میان اربنجن و زرماز است، لشکر در عقب ایشان رفتند، ایشان را نیز بعضی بکشتند، و بعضی به هزیمت باز آمدند، و معاذ بن مسلم به سغد و سمرقند رفت، و با ترکان و سپید جامگان حربهای بسیار کرد، تا مدت دو سال گاه ظفر او را بود، و گاه خصم او را، و بعد دو سال عفو خواست، و امیر خراسان مسیب بن زهیر الضبی شد به مرو، در تاریخ جمادی الاول سال بر صد و شصت و سه در ماه رجب به بخارا آمد؛ و امیر بخارا جنید بن خالد بود، او را امیر خراسان به خوارزم فرستاد، و به بخارا سرهنگی از سرهنگان مقنع بود، کولارتکین نام، با لشکر و حشم ساخته، با او حربها کرد. حکایت محمد بن جعفر آورده‌است که پنجاه هزار تن از لشکر مقنع از اهل ما وراء النهر از ترک و غیره به در حصار مقنع جمع شدند، و سجده و زاری کردند، و از وی دیدار خواستند، هیچ جواب نیافتند، الحاح کردند، و گفتند باز نگردیم تا دیدار خداوند خویش را نبینیم. غلامی بود او را حاجب نام، مقنع او را گفت: بگوی بندگان مرا خاکش به دهان که موسی از من دیدار خواست ننمودم که طاقت نداشت، و هر که بیند مرا طاقت ندارد، و در حال بمیرد. ایشان تضرّع و خواهش زیادت کردند، و گفتند ما دیدار خواهیم، اگر بمیریم روا باشد، وی ایشان را وعده کرد، که فلان روز بیائید تا شما را دیدار نمایم. پس بفرمود تا آن زنان که با او در حصار بودند، صد زن بودند از دختران دهقانان سغد و کش و نخشب که با خود می‌داشت؛ و آنرا عادت آن بود که هر کجا زنی با جمال بود، او را نشان دادندی، وی آنرا بیاوردی، و با خود بداشتی، و در حصار با وی هیچ کس نبودی مگر این زنان، و این غلام خاص و آنچه حاجت ایشان بودی از خوردنی هر روز یکبار در حصار بگشادی، و از بیرون سو و کیلی بودی آنچه بایستی آماده کردی، و غلام از وی بخواستی، و به حصار اندر آوردی، و باز در حصار بر بستی تا به روز دیگر. هیچ‌کس روی زشت او ندیدی از آنکه مقنعه سبزی بر روی خویش داشتی، پس وی آن زنان را بفرمود تا هر زنی آئینه‌ای بگیرند، و به بام حصار برآیند، و برابر یک دیگر می‌دارند، بدان وقت که نور آفتاب به زمین افتاده بود، و جمله آئینها به دست گیرند و برابر دارند بی‌تفاوت. خلق جمع شده بودند، چون آفتاب بر آن آئینها بتافت، از شعاع آن آئینها آن حوالی پر نور شد. آنگاه آن غلام را گفت بگوی مر بندگان مرا، که خدای روی خویش به شما می‌نماید، بنگرید، چون بدیدند همه جهان [را] پر نور دیدند، بترسیدند، و همه به یکبار سجده کردند، و گفتند خداوندا این قدرت و عظمت که دیدیم بس باشد، اگر زیادت از این بینیم زهره‌های ما بدرد، و همچنان در سجده می‌بودند تا مقنع فرمود آن غلام را که بگوی بندگان مرا تا سرها از سجده بردارند، که خدای شما از شما خشنود است، و گناهان شما را آمرزید. آن قوم سر از سجده برداشتند، با ترس و بیم، آنگاه گفت همه ولایتها بر شما مباح کردم، و هر که به من نگرود خون و مال و فرزندان او بر شما حلال است. خاکش به دهان و آن قوم از آنجا روی به غارت آوردند؛ و آن قوم بر دیگران فخر می‌کردند، و می‌گفتند ما خدای را دیدیم. == سبب هلاک شدن مقنع == سعید شخصی را که امیر هرات بود به در حصار فرستاد، وی بنشست با لشکر بسیار، و خانها و گرمابها بنا کردند، و تابستان و زمستان آنجا باشیدند. و اندر حصار چشمه آب بود، و درختان و کشاورزی، و خاصگان وی اندر حصار بودندی؛ و سپهسالاران با لشکری قوی؛ و اندر حصار حصار دیگری بود بر سر کوه، و هیچ کس را بدان حصار راه نبودی، وی با آن زنان در حصار می‌بود؛ و عادت وی آن بود که هر روزی طعام بخوردی با آن زنان، و به شراب نشستی، و با ایشان شراب خوردی، و چهارده سال برین کار وی بر آمد. چون امیر هرات کار بر وی تنگ کرد، و لشکرهای وی پراکنده شد، این سپهسالار که در حصار بود در حصار بگشاد، و به طاعت بیرون آمد، و اسلام پذیرفت، مسلمانان حصار بگرفتند. مقنع دانست که حصار اندرون را نتواند داشتن. محمد بن جعفر روایت کرده‌است، از ابو علی محمد بن هارون که از دهقانان کش بود، و گفت که جده من از جمله خاتونان بوده‌است که مقنع از بهر خویش گرفته بود، و در حصار می‌داشت، و می‌گفت: روزی مقنع زنان را بنشاند به طعام و شراب بر عادت خویش، و اندر شراب زهر کرد، و هر زنی را یک قدح خاص فرمود، و گفت چون من قدح خویش بخورم شما باید که جمله قدح خویش بخورید. پس همه خوردند، و من نخوردم و در گریبان خود ریختم، و وی ندانست؛ و همه زنان بیفتادند، و بمردند؛ و من نیز خویشتن در میان ایشان انداختم، و خویشتن را مرده ساختم، و وی از حال من ندانست، پس مقنع برخاست و نگاه کرد، و همه زنان را مرده دید، نزدیک غلام خود رفت، و شمشیر بزد، و سروی برداشت؛ و فرموده بود تا سه روز باز تنور تفتانیده بودند، به نزدیک آن تنور رفت، و جامه بیرون کرد، و خویشتن را در تنور انداخت، و دودی برآمد، من به نزدیک آن تنور رفتم، از او هیچ اثری ندیدم، و هیچ‌کس در حصار زنده نبود؛ و سبب [خود را] سوختن وی آن بود، که پیوسته گفتی که چون بندگان من عاصی شوند، من به آسمان روم، و از آنجا فرشتگان آرم، و ایشان را قهر کنم. وی خود را از آن جهت سوخت تا خلق گویند که او به آسمان رفت تا فرشتگان آرد، و ما را از آسمان نصرت دهد، و دین او در جهان بماند. پس آن زن در حصار بگشاد، و سعید حرشی در آمد، و آن خزینه برداشت. احمد بن محمد بن نصر گوید هنوز آن قوم مانده‌اند در ولایت کش و نخشب، و بعضی از دیه‌های بخارا، چون کوشک عمر، و کوشک خشتوان، و دیهه رزماز، و ایشان خود از مقنع هیچ خبر ندارند، و بر همان دین وی‌اند، و مذهب ایشان آن است که نماز نگذارند، و روزه ندارند، و غسل جنابت نکنند، و لیکن به امانت باشند، و این همه احوال از مسلمانان پنهان دادند، و دعوی مسلمانی کنند؛ و چنین گویند که ایشان زنان خویش را به یک دیگر مباح دارند، و گویند زن همچو گل است، هر که بوید از وی هیچ کم نشود؛ و چون مردی به نزدیک زنی اندر آید به خلوت، علامتی بر در خانه بماند، که چون شوی این زن برسد، بداند که این زن با مردی در خانه‌است باز گردد، و چون این مرد فارغ شود، وی به خانه خویش اندر آید، و ایشان را رئیسی بود اندر هر دیهی، که ایشان به فرمان وی باشند. حکایت چنین گویند که ایشان را در هر دیهی مردی باشد که اندر آن دیهه هر که زن بکر خواهد گرفت اول بکارت او آن مرد زائل کند، از بعد آن به شوی تسلیم کند. احمد بن محمد بن نصر گوید: سؤال کردم از پیران روستا که اندر این چه معنی است که این نعمتی بدین بزرگی را بدین یک تن مانده‌اند، و دیگران خویش را محروم گردانیده‌اند. گفتند رسم ایشان این است که هر کودکی که نورسیده شود، تا آنگاه که زنی به زنی کند، حاجت خویش بدین مرد روا کند؛ و قصاص او آن است که شب اول زن خویش را به وی ماند، و چون آن مرد پیر گردد، دیگری به جای وی نصب کنند، و پیوسته مردان این دیهه با این مرد این معامله می‌کنند، و نام این شخص که این شغل کند ثکانه خوانند، و لیکن به حقیقت این حال واقف نگشتم. این حکایت از پیران کهنه روستا شنیدم و از آن جماعت که در دیه‌های ایشان‌اند. اللهم اعصمنا منه. == ذکر بدایت ولایت آل سامان رحمهم الله == پیش از این یاد کرده شده بود که سامان‌خدات را پسری بود اسد نام کرد، از دوستی اسد بن عبد الله القسری؛ و اسد را چهار پسر بود: نوح و احمد و یحیی و الیاس؛ و چون رافع بن لیث خروج کرد بر هارون الرشید، و سمرقند بگرفت، هارون الرشید هرثمة بن اعین را به حرب وی فرستاد، و رافع سمرقند را حصار کرد. هرثمه در کار وی عاجز شد. مأمون با هارون الرشید به خراسان آمده بود، به سبب همین حادثه؛ و دل هارون به‌غایت مشغول بود بدین کار، مأمون نامه‌ای کرد به فرزندان اسد، و بفرمود تا هرثمه را در حرب رافع یاری دهند، و فرزندان اسد رافع را بدان داشتند تا با هرثمه صلح کرد؛ و میان ایشان مصاهرت کردند، و دل هارون از آن کار فارغ گشت، و خطر آن بود که رافع همه خراسان بگرفتی؛ و این کار به نزدیک مأمون نیک در موقع افتاد؛ و در این سفر هارون به طوس وفات یافت؛ و چون خلافت به مأمون رسید غسان بن عباد امیر خراسان شد. مأمون وی را فرمود تا فرزندان اسد بن سامان‌خدات را ولایت دهد، از شهرهای خراسان. هر یکی را شهری معتبر داد، در حق آنچه کرده بود؛ و غسان بن عباد نوح بن اسد را به سمرقند امیر کرد، و احمد بن اسد را به مرو امیر کرد، و این در سال دویست و دو بود. و چون غسان از خراسان معزول شد، طاهر بن الحسین امیر خراسان شد، و این ولایتها بر ایشان مقرر داشت، و نوح بن اسد را که بزرگتر بود خلعت داد، و وی به سمرقند می‌بود تا از دنیا برفت. برادر خویش احمد بن اسد را خلیفه کرد؛ و این احمد بن اسد مردی بود عالم و پارسا و به سمرقند می‌بود، تا از دنیا برفت، پسر خویش را خلیفه کرد، نصر بن احمد بن اسد را. چون به جای پدر بنشست از خلیفه واثق باللّه منشور اعمال ما وراء النهر برسید به نام وی، به تاریخ روز شنبه غره ماه مبارک رمضان سال بر دویست و پنجاه و یک بود. تا میانه ص ۱۲۳ h0b2qblenwn9m0ayjq2jr6drh55apc3 2 35129 300728 83790 2026-09-29T17:07:44Z Hanooz 17889 {{جستار}} 300728 wikitext text/x-wiki {{جستار}} تذکرات مهم برای کتابداران * یادتان باشد که هدف در این جا تبدیل متن اسکن شده به متن تایپ‌شده است تا بتوان آن را در اینترنت به آسانی پیدا کرد و خواند. *یادتان باشد در ویکی‌نبشته متونی بیش از بقیه قابل اعتماد هستند که با صفحه‌های اسکن‌شده از متن اصلی تطابق داده شده باشند. پس اولویت با چنین متن‌هایی است. *شیوهٔ نگارش واژه‌هایی که ممکن است هم‌اکنون منسوخ شده باشند (مثل طهران) را عوض نکنید و به متن وفادار باشید. *از اِعمال شیوه‌های نگارشی جدید مثل جدانویسی «می» استمراری از بقیه‌ی واژه پرهیز کنید مگر آنکه در متن اصلی هم همان‌طور آمده باشد. مثال دیگر: «بایران» را «به ایران» نکنید. (این کار را به این دلیل انجام می‌دهیم تا به متن اصلی پایبند باشیم و قدمت آن را نشان دهیم.) *اشتباهات نگارشی و چاپی را اصلاح نکنید. به‌هیچ وجه! *بدانید و آگاه باشید که فاصله‌های مجازی در کتب چاپی قدیمی در خیلی جاها به منظور جا شدن واژه‌های بیشتر در یک خط استفاده شده‌اند و پیاده کردن نعل به نعل آن‌ها در متن تایپی زیان‌آور است. پس از آن پرهیز کنید. با این حال اگر فاصله‌ی مجازی یادشده طبق اصول امروزی بود حتماً آن را اعمال کنید. *اعداد عربی را به شکل فارسی بنویسید، مگر آنکه دلیل ویژه‌ای برای عدم انجام این کار داشته باشید. *نشانهٔ همزه بالای حرف «ه» را حتماً به صورت جدا تایپ کنید: ه+ ٔ. همچنین است حروف أ و ؤ. اگر صفحه کلید استاندارد ندارید حتماً فارسی‌نویسی را بخوانید. *برای جدا کردن خطوط از هیچ دستور HTML یا الگوی ویکی استفاده نکنید. فقط از همان کلید Enter بهره بجویید. *تورفتگی ابتدای بندها (پاراگراف‌ها) نباید در متن وارد شوند. *ویکی فاصله‌ی بیش از یک Space را نمی‌فهمد و شما هر قدر روی کلید Space بزنید، نرم‌افزار ویکی در نهایت آن را به شکل یک فاصله تفسیر خواهد کرد. برای اِعمال فاصله‌های بیشتر حتماً از الگوهای موجود استفاده کنید. *هر چند شبیه کردن متن تایپ‌شده به متن اصلی کتاب خوب است، اما در این کار زیاده‌روی نکنید. *با الگوها آشنا شوید و آنها را به‌کار بگیرید. evjpievmg79mlf5o0piyr4p1ins0gsn 2 35774 300727 85487 2026-09-29T17:07:27Z Hanooz 17889 {{جستار}} 300727 wikitext text/x-wiki {{جستار}} این یک مصاحبه خیالی با خودم است! شاید به کار آید... *'''ویکی‌نبشته چیست؟''' – ویکی‌نبشته یک مرجع است. یک کتابخانه. کتابخانه‌ای که فعلاً درهم و برهم است و قرار است روزی چند منجی از عالم غیب بیایند و آن را مرتب کنند و دیگر آثار زبان فارسی را در آن وارد کنند! *'''منظورت از کتابخانه چیست؟ من خودم روی کامپیوترم کلی کتاب دارم به صورت دسته‌بندی‌شده. چه اهمیتی دارد که یک عده بی‌کار جمع بشوند دور هم و متن همان کتاب‌ها را وارد کنند؟''' – این آدم‌های فرشته‌صفت که دور هم جمع می‌شوند یک هدف دارند. هدفشان این است که متن کتاب‌ها و اسناد دیگر را که دیگر حق تکثیری بر آن‌ها قابل اعمال نیست پیاده کنند تا پژوهشگران و آن‌ها که به هر دلیلی در اینترنت جستجو می‌کنند بتوانند متن آن‌ها را پیدا کنند. اگر فایل‌ها به صورت اسکن‌شده در قالب PDF باقی بمانند که قابل جستجو نیستند مخصوصاً زمانی که از صفحه‌ها عکس گرفته شده باشد که در مورد کتاب‌های قدیمی باید بگویم همه‌شان این طوری هستند. با این کار خدمت بزرگی به ماندگاری و گسترش متون هم می‌شود. از طرف دیگر، کاربران ویکی‌پدیا (والبته سایر سایت‌ها) می‌توانند در مقالاتشان به این متون ارجاع بدهند. *'''خب اگر این پروژه این قدر مهم است پس چرا در جا می‌زند و رشد نمی‌کند؟''' هر کس ممکن است دلیل خاصی برای این مشکل بیاورد اما فعلاً اینها به ذهن من می‌رسند: #هنوز خیلی‌ها نمی‌دانند ویکی‌نبشته واقعاً چیست. خیلی‌ها آن را با انبار متونی که روی اینترنت هست اشتباه می‌گیرند. #هستهٔ اولیه‌ای که اقدام به وارد کردن متن به ویکی‌نبشته کردند، فقط سراغ شعر رفتند. آن‌ها با کمال مسرت، هر غزل یا رباعی را در یک صفحه گنجاندند و با افتخار فکر کردند که حالا دیگر ویکی‌نبشته قوی شده است. #هستهٔ اولیه اصلاً انگار حال نداشت یک بار رهنمودهای ویکی‌نبشته‌ی انگلیسی را بخواند، یا شاید هم بعد از خواندن متوجه شد که بالا بردن آمار به آن شیوه که در ویکی انگلیسی آمده خیلی سخت است، یا شاید هم حوصله‌ی نمونه‌خوانی نداشت. #هستهٔ اولیه حال نداشت OCR را راه بیندازد تا از همان اول متون اسکن شوند و کاربران نمونه‌خوانی کنند. #ویکی‌نبشته، عرصه‌ٔ خودنمایی نشد. مدیر شدن در آن باعث شهرت و اعمال مدیریت بر صدها نفر نمی‌شود. لذا ورود و فعالیت در آن برای آن‌ها که دنبال شهرت هستند بیهوده است. *'''خب حالا این قدر غر نزن! بگو ببینم چه متونی را می‌توان در ویکی‌نبشته آورد؟''' – متون فارسی که حق تکثیر نداشته باشند. *'''فکر نمی‌کنید که این طوری خیلی از آثار را نمی‌توان به ویکی‌نبشته فارسی آورد؟''' – اتفاقاً آنقدر زبان فارسی از این نظر قوی است که قابل تصور نیست. فکرش را بکنید که آثار هر نویسنده‌ای را که پیش از انقلاب مرده می‌توان در ویکی‌نبشته آورد. *'''این طوری که تو می‌گویی یعنی کاربران در ویکی‌نبشته نمی‌توانند چیزی از خود بنویسند. فقط باید کارهای دیگران را وارد کنند؟''' – کارِ کاربران در ویکی‌نبشته بیشتر نمونه‌خوانی است. یعنی نگاه می‌کنند تا ببینند که آیا متن پیاده‌شده با اصل سند یکی است یا خیر. *'''گیریم که کتابی را به ویکی‌نبشته آوردیم. از کجا معلوم که در این میان کسی متن آن را تغییر ندهد؟ مگر ذات ویکی این نیست که هر کس می‌تواند متون را تغییر دهد؟''' – ویکی‌نبشته راه خاصی برای این مسأله دارد. اول این که اسکن هر کتابی که می‌خواهید متن آن را وارد ویکی‌نبشته کنید را باید پیش از هر کاری به ویکی‌انبار بارگذاری کنید. بعد با استفاده از ابزارهای ویژه فهرست کار را در ویکی‌نبشته درست کنید. سپس متن هر صفحه را دقیقاً همانطور که هست با استفاده از نرم‌افزار OCR یا به صورت دستی وارد کنید. اما کار اینجا تمام نمی‌شود. یک نفر دیگر هم باید کار شما را تایید کند تا نرم‌افزار ویکی کار شما را صحیح تلقی کند. در نهایت وقتی همه‌ی صفحه‌ها پر از متن شدند و دو نفر همه صفحه‌ها را تایید کردند، اثر مذکور، تراگنجانی می‌شود. *'''تراگنجانی دیگر چه صیغه‌ای است؟!''' – شاید بتوان آن را مشابه با صحافی دانست. تراگنجانی در ویکی‌نبشته یعنی برگه‌های مجزا که متنشان وارد شده، بر اساس فصول مختلف در صفحات جداگانه سر هم می‌شوند. مثلاً اگر کتابی ۱۰ فصل دارد، ۱۰ صفحه تحت نام اصلی کتاب به وجود می‌آید و در هر صفحه با استفاده از دستورات ویژه، چندین برگ از کتاب گنجانده می‌شوند. نرم‌افزار این قابلیت را دارد که در طول متن صفحه‌ی تراگنجانی‌شده عدد صفحه‌ی کتاب اصلی را بیاورد. در این مرحله هر شخصی که بخواهد متن را از روی اصل کتاب تطابق دهد، می‌تواند روی شماره برگه کلیک کند و به صفحه‌ی متناظر برود. *'''اگر این طور باشد که الان هیچ اثر معتبری در ویکی‌نبشته نیست!''' – به طور کلی هیچ کدام از پروژه‌های ویکی‌مدیا را نمی‌توان معتبر دانست اما همیشه از راه‌های ثانویه می‌توان به اعتبار مطالبی که در آن‌ها آمده، پی برد. این مساله در ویکی‌نبشته بیش از هر جای دیگری قابل اثبات است چون می‌توان خواننده را مستقیماً به صفحهٔ اسکن‌شده هدایت کرد. اما خب زمانی که متن اسکن‌شده‌ای در کار نباشد، هیچ کس نمی‌تواند اعتبار آن‌ها را ثابت کند. *'''یعنی مثلاً این همه وقت صرف شده و تمام غزل‌های حافظ وارد شده‌اند، همگی بی‌اعتبارند؟!''' – بی‌اعتبار هستند از این نظر که به سختی می‌توان گفت که فلان غزل بر اساس تصحیحِ کدام یک از مصححان شهیر است. هر کس که در اینترنت در حال جستجو بوده و به ویکی‌نبشته رسیده، بر اساس دیوانی که در دست داشته ویکی‌نبشته را تغییر داده. اما مرجع ویکی‌نبشته کدام نسخه است؟ نهایت کاری که افراد ممکن است بکنند این است که در بخش منابع، بنویسند که مثلا از روی نسخه قزوینی، اما این کافی نیست. باید اسکن آن صفحه موجود باشد تا دیگر هیچ کس نتواند ایرادی وارد کند. حتی می‌توان برای هر نسخهٔ تصحیحی یک صفحه جدا به وجود آورد. *'''این همه اثر اسکن‌شده از کتاب‌های مختلف وجود دارد که خیلی از آن‌ها حق تکثیر هم ندارند. چرا پس کسی کاری نمی‌کند؟''' – نمی‌دانم! ''... ادامه دارد.'' qe0agfahlno2iqr77s8yq0l6dhbsqbo 2 38907 300731 300687 2026-09-29T17:35:44Z Hanooz 17889 300731 wikitext text/x-wiki == الگوها == * حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} * در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:((]] |- |[[الگو:))]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Background color]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bracket]] |- |[[الگو:Categories by date]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Column-gap]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:Div col]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Fqm]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Lang2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:Navimg]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Ns has subpages]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Str left]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Tmbox]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Violet]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:اندازهٔ قلم]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} * دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |} == رده‌ها == رده خالی * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !category!!is_redirect |- |رده:Documentation subpages||0 |- |رده:Header templates||0 |- |رده:Interwiki link templates||0 |- |رده:PD-old-75-1923||0 |- |رده:Pages with override author||0 |- |رده:Proofreading pages||0 |- |رده:TOC templates||0 |- |رده:Undated works||0 |- |رده:User az-1||0 |- |رده:User de-0||0 |- |رده:User de-2||0 |- |رده:User de-3||0 |- |رده:User en-0||0 |- |رده:User en-1||0 |- |رده:User es-1||0 |- |رده:User es-3||0 |- |رده:User es-4||0 |- |رده:User es-N||0 |- |رده:User fa-2||0 |- |رده:User fa-3||0 |- |رده:User templates az||0 |- |رده:Wikipedia books (community books)||0 |- |رده:آثار آرتور کریستن سن||1 |- |رده:آثار ابن‌بطوطه||0 |- |رده:آثار انگلیسی||1 |- |رده:آثار باراک اوباما||0 |- |رده:آثار بدون منبع||0 |- |رده:آثار به زبان فارسی||1 |- |رده:آثار بیدل شیرازی||0 |- |رده:آثار تصحیح‌شده||1 |- |رده:آثار تورج ا. قوچانی||0 |- |رده:آثار حزب ایران||0 |- |رده:آثار حیدر علی کمالی||1 |- |رده:آثار رشید یاسمی||1 |- |رده:آثار سیدعلی خامنه‌ای||1 |- |رده:آثار شفاهی||0 |- |رده:آثار عربی||1 |- |رده:آثار فرانسوی||1 |- |رده:آثار نستعلیق||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط صادق هدایت||1 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت||0 |- |رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی||0 |- |رده:آثار هاینریش هاینه||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر||0 |- |رده:آثار پژمان بختیاری||0 |- |رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:آموزش عالی||0 |- |رده:آموزش و پرورش||0 |- |رده:آیین‌نامه‌ها مجلس شورای ملی||1 |- |رده:اسفار مشکوک||0 |- |رده:اسناد سازمان ملل متحد||1 |- |رده:اسیر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:الگو subpages||0 |- |رده:الگوهای محافظت‌شده||0 |- |رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته||0 |- |رده:الگوهای چیدمان||0 |- |رده:املا فارسی||0 |- |رده:املای فارسی||0 |- |رده:اوزان عروضی||1 |- |رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد||0 |- |رده:اینترنت||0 |- |رده:بابل - کاربران بر اساس زبان||0 |- |رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات||0 |- |رده:بخش‌های ناقص||0 |- |رده:برتولت برشت||0 |- |رده:بوستان سعدی||0 |- |رده:بوستان سعدی در احسان||0 |- |رده:بوستان سعدی در تواضع||0 |- |رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب||0 |- |رده:بوستان سعدی در رضا||0 |- |رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عالم تربیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور||0 |- |رده:بوستان سعدی در قناعت||0 |- |رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب||0 |- |رده:بی‌پیوند||0 |- |رده:ترانه‌ها||0 |- |رده:تصمیم قانونی||0 |- |رده:تلما||0 |- |رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:جهانگشای نادری||0 |- |رده:حرف ا||0 |- |رده:حرف ب||0 |- |رده:حرف س||0 |- |رده:حرف ف||0 |- |رده:حرف م||0 |- |رده:حرف ه||0 |- |رده:حرف پ||0 |- |رده:حرف چ||0 |- |رده:حرف ک||0 |- |رده:حرف گ||0 |- |رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار||0 |- |رده:در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:درخواست‌های باز شدن||0 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی نبشته||1 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی‌پدیا||1 |- |رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده||0 |- |رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان –۱۳۲۹ (خورشیدی)||1 |- |رده:دوره ای در معجزات||0 |- |رده:دولت ایران||1 |- |رده:دیوار فروغ فرخزاد||0 |- |رده:دیوان بیدل شیرازی||0 |- |رده:دیوان شمس||0 |- |رده:دیوان منوچهری دامغانی||0 |- |رده:رباعیات شیخ بهائی||0 |- |رده:روحانیون اسلام||0 |- |رده:روزنامه کیهان||0 |- |رده:روزنامه‌نگاران||0 |- |رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان سده ۶ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زبان فرانسوی||0 |- |رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱||0 |- |رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم||0 |- |رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶||0 |- |رده:سازمان‌های پدیدآورنده||0 |- |رده:سرصفحه با پارامتر اضافه||0 |- |رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |رده:شاهنامه فردوسی||0 |- |رده:شعر کلاسیک||0 |- |رده:شعرهای منتشرشده در نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:صادق رضازاده شفق||0 |- |رده:صفحات با شعر ناتراز||0 |- |رده:صفحات بدون فهرست||0 |- |رده:صفحات برای حذف||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد||0 |- |رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند||0 |- |رده:صفحه‌های بدون عنوان||0 |- |رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب||0 |- |رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر||0 |- |رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع||0 |- |رده:صفحه‌های نمایه نشده||0 |- |رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند||0 |- |رده:صفویان||0 |- |رده:عصیان فروغ فرخزاد||0 |- |رده:فدایی مازندرانی||0 |- |رده:فرتورها||0 |- |رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف||0 |- |رده:قانون||1 |- |رده:متن‌های برگزیده||0 |- |رده:متن‌های مشکل‌دار||0 |- |رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده||0 |- |رده:متون فارسی آسیای میانه||0 |- |رده:متون نیازمند تصویر||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:نشریات ادواری، تاریخ||0 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، ادبی||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، تاریخ||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، حکومت||1 |- |رده:نگارندگان ادبیات همزمان||0 |- |رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک||0 |- |رده:هدایت‌الطالبین||0 |- |رده:هفت اورنگ جامی||0 |- |رده:واگردانان ویکی‌نبشته||0 |- |رده:ویرایشگران||1 |- |رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی||0 |- |رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری||0 |- |رده:پدیدآورندگان فارسی||1 |- |رده:پیوند به ویکی‌داده||1 |- |رده:چامه‌ها||1 |- |رده:چامه‌ها بر پایه گونه||1 |- |رده:کاربران تهران||0 |- |رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی||0 |- |رده:کاربران زاده ی شهریور||0 |- |رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱||0 |- |رده:کاربران ویکی‌نسک||0 |- |رده:کتاب‌های شیعه||0 |- |رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته||0 |- |رده:گلستان سعدی||0 |} jv09v50aoyn2yhsibbw8be5g68i9bzx 300732 300731 2026-09-29T17:38:23Z Hanooz 17889 /* الگوها */ 300732 wikitext text/x-wiki == الگوها == * الگوهای استفاده نشده * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template!!is_redirect |- |الگو:!||0 |- |الگو:!-||0 |- |الگو:....||0 |- |الگو:=||0 |- |الگو:Aligned couplet||0 |- |الگو:Annotate QID||0 |- |الگو:Anon||0 |- |الگو:Aqua||0 |- |الگو:Author subpage||0 |- |الگو:Authority reference||0 |- |الگو:Auxiliary Table of Contents||1 |- |الگو:BLP editintro||0 |- |الگو:Bar||0 |- |الگو:Biblecontents||0 |- |الگو:Bigmath||0 |- |الگو:Births by year||1 |- |الگو:Bl||1 |- |الگو:Black||0 |- |الگو:Blank||0 |- |الگو:Block info||1 |- |الگو:Block1||1 |- |الگو:Block2||1 |- |الگو:Block3||1 |- |الگو:Blocked user||1 |- |الگو:Box-header||0 |- |الگو:CTOC-content||0 |- |الگو:CTOC-content-nl||0 |- |الگو:CTOC-title||0 |- |الگو:CTOC-title-nl||0 |- |الگو:Cat handler||1 |- |الگو:Cat main||1 |- |الگو:Category explanation||1 |- |الگو:Category see also||1 |- |الگو:CategoryTOC||0 |- |الگو:Center or HI||0 |- |الگو:Cited||0 |- |الگو:Col-begin||0 |- |الگو:Col-break||0 |- |الگو:Col-end||0 |- |الگو:Commons category link||0 |- |الگو:Contrast||1 |- |الگو:Copyvio||1 |- |الگو:Ct||0 |- |الگو:Custom rule segment||0 |- |الگو:Cyan||1 |- |الگو:DIRMARK||0 |- |الگو:Darkred||0 |- |الگو:Dashed line||0 |- |الگو:Db-meta||0 |- |الگو:Deaths by year||1 |- |الگو:Di||1 |- |الگو:Diff||0 |- |الگو:Distinguish||1 |- |الگو:Ditto bar||0 |- |الگو:Ditto bar thin||0 |- |الگو:Div col end||0 |- |الگو:Doc||1 |- |الگو:Dotted TOC page listing||0 |- |الگو:DoubleHeightRow||1 |- |الگو:Dtpl||1 |- |الگو:Edit||0 |- |الگو:Editprotected||0 |- |الگو:End||0 |- |الگو:Export||1 |- |الگو:Featured||0 |- |الگو:Featured download||1 |- |الگو:File other||0 |- |الگو:Fine block||0 |- |الگو:FlowMention||0 |- |الگو:Font-size90%||0 |- |الگو:Fuchsia||0 |- |الگو:Further information||1 |- |الگو:Further2||1 |- |الگو:Gray||0 |- |الگو:Greyed||0 |- |الگو:Header periodical||0 |- |الگو:Helpme||1 |- |الگو:Hi||1 |- |الگو:Historical||0 |- |الگو:Hlist||0 |- |الگو:Hwe||1 |- |الگو:Hws||1 |- |الگو:Hyphenated word end||1 |- |الگو:Hyphenated word start||1 |- |الگو:IA small link||1 |- |الگو:IRC||0 |- |الگو:ISO 639 name||0 |- |الگو:IfEmptyDo||0 |- |الگو:Indent||1 |- |الگو:Index progress pie chart||0 |- |الگو:Indigo||0 |- |الگو:Inline-block||0 |- |الگو:Internet Archive small link||0 |- |الگو:Invisible reference||0 |- |الگو:Is century||0 |- |الگو:Is decade||0 |- |الگو:Is number||0 |- |الگو:Is year||0 |- |الگو:Issue banner||0 |- |الگو:Italic||0 |- |الگو:Kbd||0 |- |الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow||0 |- |الگو:LQT post imported with different signature user||0 |- |الگو:LQT post imported with supressed user||0 |- |الگو:Lang||0 |- |الگو:Lang block||0 |- |الگو:Larger block||0 |- |الگو:Ld||1 |- |الگو:Left sidenote||1 |- |الگو:Li||1 |- |الگو:License scope||1 |- |الگو:Lime||0 |- |الگو:Line break||0 |- |الگو:Link break||1 |- |الگو:Locus sigilli||0 |- |الگو:Longdash||0 |- |الگو:Loop||0 |- |الگو:Ltr||0 |- |الگو:Ltr ends||0 |- |الگو:MJe||1 |- |الگو:MJs||1 |- |الگو:MS||1 |- |الگو:Maintenance category||1 |- |الگو:Manuscript Joiner end||0 |- |الگو:Manuscript Joiner start||0 |- |الگو:Manuscript Substitution||0 |- |الگو:Maroon||0 |- |الگو:Media||0 |- |الگو:Meta-inline||1 |- |الگو:Migrate to djvu||0 |- |الگو:Monthly Challenge month overview||0 |- |الگو:Na||0 |- |الگو:Namespace link||0 |- |الگو:National||0 |- |الگو:Navy||0 |- |الگو:Notelist||0 |- |الگو:Nr||0 |- |الگو:Numbers||0 |- |الگو:Olive||0 |- |الگو:Open proxy||1 |- |الگو:Orange||0 |- |الگو:Other people||1 |- |الگو:Other people2||1 |- |الگو:Other people3||1 |- |الگو:Other translations||0 |- |الگو:Other uses||1 |- |الگو:Otrs||0 |- |الگو:Overline||1 |- |الگو:PD-1923||1 |- |الگو:PD-1996||0 |- |الگو:PD-USGov||1 |- |الگو:PD-old-30-1923||0 |- |الگو:PD-old-50-1923||0 |- |الگو:PD-old-60-1923||0 |- |الگو:PD-old-70-1923||0 |- |الگو:PD-old-75-1923||0 |- |الگو:PD-old-80-1923||0 |- |الگو:PD-old-99-1923||0 |- |الگو:Page||0 |- |الگو:Page end hyphen||0 |- |الگو:Parabr||1 |- |الگو:Peh||1 |- |الگو:Personendaten||0 |- |الگو:Pmbox||0 |- |الگو:Poem begin||0 |- |الگو:Poem end||0 |- |الگو:Poem-off||0 |- |الگو:Poem-on||0 |- |الگو:Portal Parent||1 |- |الگو:Portal subpage||1 |- |الگو:Pp-move||0 |- |الگو:Pp-protected||1 |- |الگو:Pp-semi-template||0 |- |الگو:Process subpage||0 |- |الگو:Progress||0 |- |الگو:Progress pie chart||0 |- |الگو:Purge||1 |- |الگو:Purple||0 |- |الگو:RebeccaPurple||0 |- |الگو:Redact||0 |- |الگو:Redirect||1 |- |الگو:Redirect2||1 |- |الگو:Redirect3||1 |- |الگو:Redirect4||1 |- |الگو:Reflist-talk||0 |- |الگو:Right sidenote||1 |- |الگو:Rvh||1 |- |الگو:Sdelete||1 |- |الگو:Section end rule||0 |- |الگو:Sibling||0 |- |الگو:Side box||0 |- |الگو:Sidenote||1 |- |الگو:Silver||0 |- |الگو:Smallcaps||1 |- |الگو:Subst||0 |- |الگو:Symbol missing||0 |- |الگو:TOC||0 |- |الگو:TOC line||0 |- |الگو:TOC link||0 |- |الگو:TOC row 1-dot-1||0 |- |الگو:TOC row 2-1||0 |- |الگو:TOC row c||0 |- |الگو:TOC row l||0 |- |الگو:TOC row r||0 |- |الگو:Tag link nostyle||0 |- |الگو:Talkback||1 |- |الگو:Teal||0 |- |الگو:Test||1 |- |الگو:Text-indent||0 |- |الگو:Ti||1 |- |الگو:Toolbar||0 |- |الگو:Translation header||0 |- |الگو:Transparent||0 |- |الگو:Txt||0 |- |الگو:Uhtml||0 |- |الگو:Unblock||1 |- |الگو:Unblock granted||1 |- |الگو:Unblock reviewed||1 |- |الگو:Unicode||0 |- |الگو:Unspaced page end||0 |- |الگو:Upe||1 |- |الگو:User eo-3||0 |- |الگو:User es-2||0 |- |الگو:User fa-4||0 |- |الگو:User is-1||0 |- |الگو:User ro-2||0 |- |الگو:User ru-1||0 |- |الگو:User yi-1||0 |- |الگو:Userbox-level||0 |- |الگو:Validated||1 |- |الگو:Validé||1 |- |الگو:Vrl||1 |- |الگو:Warning||1 |- |الگو:Welcome||1 |- |الگو:What era is||0 |- |الگو:White||0 |- |الگو:Wikidata||0 |- |الگو:Wikidata image||0 |- |الگو:Wikidata link||1 |- |الگو:Wikiquote||1 |- |الگو:Wikivar||0 |- |الگو:Word-spacing||0 |- |الگو:Works by year||1 |- |الگو:X-smaller block||0 |- |الگو:Xx-larger block||0 |- |الگو:Xx-smaller block||0 |- |الگو:Xxxx-larger block||0 |- |الگو:Ya||0 |- |الگو:Yellow||0 |- |الگو:You've got mail||1 |- |الگو:آبی‌دریایی||1 |- |الگو:آثار زرین‌کوب||1 |- |الگو:آثار صادق هدایت||1 |- |الگو:آثار فروغ فرخزاد||1 |- |الگو:آخرین‌ها||1 |- |الگو:آغاز فهرست آثار||0 |- |الگو:اثر||0 |- |الگو:اخطار نگاره||0 |- |الگو:اسپم نشود||1 |- |الگو:اسکنک||1 |- |الگو:اشتباه نشود۲||1 |- |الگو:اطلاعات قطع||1 |- |الگو:الگوی خالی||1 |- |الگو:الگوی خرد||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌بوکز||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌نسک||0 |- |الگو:اندازهٔ قلم||0 |- |الگو:باز شد||0 |- |الگو:باز شدن||0 |- |الگو:باز نشد||0 |- |الگو:باز کردن||1 |- |الگو:بازبحث||0 |- |الگو:بازشدن||1 |- |الگو:بازکردن||1 |- |الگو:بالای بایگانی||0 |- |الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده||0 |- |الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده||0 |- |الگو:بخوان||1 |- |الگو:بر||0 |- |الگو:برای۲||1 |- |الگو:برش تصویر||0 |- |الگو:برون‌بری||0 |- |الگو:بستن۱||1 |- |الگو:بسملة||0 |- |الگو:بن||0 |- |الگو:به انگلیسی||0 |- |الگو:به فرانسوی||0 |- |الگو:به گفتاورد منتقل شود||0 |- |الگو:بیت خالی||0 |- |الگو:بیهقی-د||0 |- |الگو:بیهقی-ن||0 |- |الگو:تاریخ الطبری ط بریل||0 |- |الگو:تاریخ تولد||0 |- |الگو:تاریخ طبری||0 |- |الگو:تاریخ مرگ و سن||0 |- |الگو:تحفه اثنا عشری||1 |- |الگو:ترتیب‌پیش‌فرض||0 |- |الگو:تست||1 |- |الگو:تست3 تست3||0 |- |الگو:تصویر خام||0 |- |الگو:تمرین||0 |- |الگو:جستجو||1 |- |الگو:جعبه||0 |- |الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه||0 |- |الگو:جعبه زندگینامه||0 |- |الگو:حاشیه چپ||0 |- |الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم||0 |- |الگو:حک||1 |- |الگو:خط نقطه‌چین فهرست||0 |- |الگو:خطا||0 |- |الگو:خوشامد||1 |- |الگو:درگاه مادر||0 |- |الگو:دست نگهدار||0 |- |الگو:دیگر کاربردهای||1 |- |الگو:رده مؤلفان||1 |- |الگو:رسته‌های بنیادی||0 |- |الگو:رضى الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنها||1 |- |الگو:رضي الله عنهم||1 |- |الگو:رضي الله عنهما||1 |- |الگو:رنگ‌آمیزی||1 |- |الگو:زرین‌کوب||0 |- |الگو:زیر صفحه توضیحات||1 |- |الگو:سرصفحه داستان||0 |- |الگو:سرصفحه۲||1 |- |الگو:سن||0 |- |الگو:سنگنبشته گنجنامه||0 |- |الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |الگو:سه دایره بهار||0 |- |الگو:شرح||0 |- |الگو:شعر۱||1 |- |الگو:شناساساز||1 |- |الگو:شوآ||1 |- |الگو:شوپ||1 |- |الگو:شک||0 |- |الگو:شکست واژه-آغاز||0 |- |الگو:شکست واژه-پایان||0 |- |الگو:شکن||1 |- |الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد||0 |- |الگو:صل||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله وسلم||0 |- |الگو:صلى الله عليه وسلم||1 |- |الگو:صلى الله علیه وسلم||1 |- |الگو:عبارت چپ‌چین||1 |- |الگو:عدد به فارسی||0 |- |الگو:عليه السلام||0 |- |الگو:عليه الصلاة والسلام||0 |- |الگو:عليهم السلام||0 |- |الگو:غ||0 |- |الگو:غلق||0 |- |الگو:غیراستاندارد||1 |- |الگو:فراخوان||1 |- |الگو:فرهنگستان-ب||0 |- |الگو:فرهنگستان-ج||0 |- |الگو:فرهنگستان-ح||0 |- |الگو:فهرست مرکزی||0 |- |الگو:ل||1 |- |الگو:مؤلف۲||0 |- |الگو:مؤلف۳||0 |- |الگو:متا-درخط||1 |- |الگو:مجلس شورای اسلامی||0 |- |الگو:مجوز گنو||0 |- |الگو:مجوز گنو-خود||0 |- |الگو:مدیر ویکی‌پدیا||0 |- |الگو:مرورگر||0 |- |الگو:مصراع||1 |- |الگو:مع-دولت آمریکا||1 |- |الگو:مع-دولت ایالات متحده آمریکا||1 |- |الگو:ممتنع||0 |- |الگو:منصفانه||0 |- |الگو:میله||1 |- |الگو:نامزد حذف||1 |- |الگو:نخ||1 |- |الگو:نسخه‌‌های دیگر||1 |- |الگو:نشان مدیر||0 |- |الگو:نظر||0 |- |الگو:نمونه‌خوانی شده||0 |- |الگو:نوار پیشرفت ترجمه||1 |- |الگو:نوشتار برگزیده||0 |- |الگو:نگاره قدیمی||0 |- |الگو:نیازمند انگلیسی||0 |- |الگو:نیازمند ترجمه||0 |- |الگو:نیازمند تصویر||0 |- |الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی||0 |- |الگو:نیازمند فرمول ریاضی||0 |- |الگو:نیازمند نت موسیقی||0 |- |الگو:هس||1 |- |الگو:همکاری کنونی||1 |- |الگو:هم‌سنجی شده||0 |- |الگو:هم‌سنجی‌شده||0 |- |الگو:وحشی-س||0 |- |الگو:وسط کوچکتر۲||0 |- |الگو:وک۱||1 |- |الگو:وک۲||0 |- |الگو:ویرایش||0 |- |الگو:ویکی سازی||0 |- |الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان||0 |- |الگو:ویکی‌نبشته||0 |- |الگو:ویکی‌نسک||0 |- |الگو:پاسخ‌به||1 |- |الگو:پایان فهرست آثار||0 |- |الگو:پایان چپچین||1 |- |الگو:پایین بایگانی||0 |- |الگو:پروژه خواهر||0 |- |الگو:پروژه‌های بزرگ||0 |- |الگو:پیشرفت فهرست||1 |- |الگو:پیشنهاد||1 |- |الگو:کاربر ویکی‌نسک||0 |- |الگو:کلیدکلیکشونده||1 |- |الگو:کلیدکلیکشونده ۲||0 |- |الگو:کمربند||1 |- |الگو:کمکم کن||0 |- |الگو:کپی‌رایت توسط ویکی‌مدیا||0 |- |الگو:گنو-خود||1 |- |الگو:یادداشت راست||1 |- |الگو:یادداشت چپ||1 |- |الگو:یادداشت کنار||0 |- |الگو:یادکرد ژورنال||0 |- |الگو:یونی‌کد||0 |} * حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} * در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:((]] |- |[[الگو:))]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Background color]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bracket]] |- |[[الگو:Categories by date]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Column-gap]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:Div col]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Fqm]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Lang2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:Navimg]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Ns has subpages]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Str left]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Tmbox]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Violet]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:اندازهٔ قلم]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} * دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |} == رده‌ها == رده خالی * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !category!!is_redirect |- |رده:Documentation subpages||0 |- |رده:Header templates||0 |- |رده:Interwiki link templates||0 |- |رده:PD-old-75-1923||0 |- |رده:Pages with override author||0 |- |رده:Proofreading pages||0 |- |رده:TOC templates||0 |- |رده:Undated works||0 |- |رده:User az-1||0 |- |رده:User de-0||0 |- |رده:User de-2||0 |- |رده:User de-3||0 |- |رده:User en-0||0 |- |رده:User en-1||0 |- |رده:User es-1||0 |- |رده:User es-3||0 |- |رده:User es-4||0 |- |رده:User es-N||0 |- |رده:User fa-2||0 |- |رده:User fa-3||0 |- |رده:User templates az||0 |- |رده:Wikipedia books (community books)||0 |- |رده:آثار آرتور کریستن سن||1 |- |رده:آثار ابن‌بطوطه||0 |- |رده:آثار انگلیسی||1 |- |رده:آثار باراک اوباما||0 |- |رده:آثار بدون منبع||0 |- |رده:آثار به زبان فارسی||1 |- |رده:آثار بیدل شیرازی||0 |- |رده:آثار تصحیح‌شده||1 |- |رده:آثار تورج ا. قوچانی||0 |- |رده:آثار حزب ایران||0 |- |رده:آثار حیدر علی کمالی||1 |- |رده:آثار رشید یاسمی||1 |- |رده:آثار سیدعلی خامنه‌ای||1 |- |رده:آثار شفاهی||0 |- |رده:آثار عربی||1 |- |رده:آثار فرانسوی||1 |- |رده:آثار نستعلیق||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط صادق هدایت||1 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت||0 |- |رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی||0 |- |رده:آثار هاینریش هاینه||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر||0 |- |رده:آثار پژمان بختیاری||0 |- |رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:آموزش عالی||0 |- |رده:آموزش و پرورش||0 |- |رده:آیین‌نامه‌ها مجلس شورای ملی||1 |- |رده:اسفار مشکوک||0 |- |رده:اسناد سازمان ملل متحد||1 |- |رده:اسیر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:الگو subpages||0 |- |رده:الگوهای محافظت‌شده||0 |- |رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته||0 |- |رده:الگوهای چیدمان||0 |- |رده:املا فارسی||0 |- |رده:املای فارسی||0 |- |رده:اوزان عروضی||1 |- |رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد||0 |- |رده:اینترنت||0 |- |رده:بابل - کاربران بر اساس زبان||0 |- |رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات||0 |- |رده:بخش‌های ناقص||0 |- |رده:برتولت برشت||0 |- |رده:بوستان سعدی||0 |- |رده:بوستان سعدی در احسان||0 |- |رده:بوستان سعدی در تواضع||0 |- |رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب||0 |- |رده:بوستان سعدی در رضا||0 |- |رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عالم تربیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور||0 |- |رده:بوستان سعدی در قناعت||0 |- |رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب||0 |- |رده:بی‌پیوند||0 |- |رده:ترانه‌ها||0 |- |رده:تصمیم قانونی||0 |- |رده:تلما||0 |- |رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:جهانگشای نادری||0 |- |رده:حرف ا||0 |- |رده:حرف ب||0 |- |رده:حرف س||0 |- |رده:حرف ف||0 |- |رده:حرف م||0 |- |رده:حرف ه||0 |- |رده:حرف پ||0 |- |رده:حرف چ||0 |- |رده:حرف ک||0 |- |رده:حرف گ||0 |- |رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار||0 |- |رده:در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:درخواست‌های باز شدن||0 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی نبشته||1 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی‌پدیا||1 |- |رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده||0 |- |رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان –۱۳۲۹ (خورشیدی)||1 |- |رده:دوره ای در معجزات||0 |- |رده:دولت ایران||1 |- |رده:دیوار فروغ فرخزاد||0 |- |رده:دیوان بیدل شیرازی||0 |- |رده:دیوان شمس||0 |- |رده:دیوان منوچهری دامغانی||0 |- |رده:رباعیات شیخ بهائی||0 |- |رده:روحانیون اسلام||0 |- |رده:روزنامه کیهان||0 |- |رده:روزنامه‌نگاران||0 |- |رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان سده ۶ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زبان فرانسوی||0 |- |رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱||0 |- |رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم||0 |- |رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶||0 |- |رده:سازمان‌های پدیدآورنده||0 |- |رده:سرصفحه با پارامتر اضافه||0 |- |رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |رده:شاهنامه فردوسی||0 |- |رده:شعر کلاسیک||0 |- |رده:شعرهای منتشرشده در نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:صادق رضازاده شفق||0 |- |رده:صفحات با شعر ناتراز||0 |- |رده:صفحات بدون فهرست||0 |- |رده:صفحات برای حذف||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد||0 |- |رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند||0 |- |رده:صفحه‌های بدون عنوان||0 |- |رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب||0 |- |رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر||0 |- |رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع||0 |- |رده:صفحه‌های نمایه نشده||0 |- |رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند||0 |- |رده:صفویان||0 |- |رده:عصیان فروغ فرخزاد||0 |- |رده:فدایی مازندرانی||0 |- |رده:فرتورها||0 |- |رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف||0 |- |رده:قانون||1 |- |رده:متن‌های برگزیده||0 |- |رده:متن‌های مشکل‌دار||0 |- |رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده||0 |- |رده:متون فارسی آسیای میانه||0 |- |رده:متون نیازمند تصویر||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:نشریات ادواری، تاریخ||0 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، ادبی||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، تاریخ||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، حکومت||1 |- |رده:نگارندگان ادبیات همزمان||0 |- |رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک||0 |- |رده:هدایت‌الطالبین||0 |- |رده:هفت اورنگ جامی||0 |- |رده:واگردانان ویکی‌نبشته||0 |- |رده:ویرایشگران||1 |- |رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی||0 |- |رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری||0 |- |رده:پدیدآورندگان فارسی||1 |- |رده:پیوند به ویکی‌داده||1 |- |رده:چامه‌ها||1 |- |رده:چامه‌ها بر پایه گونه||1 |- |رده:کاربران تهران||0 |- |رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی||0 |- |رده:کاربران زاده ی شهریور||0 |- |رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱||0 |- |رده:کاربران ویکی‌نسک||0 |- |رده:کتاب‌های شیعه||0 |- |رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته||0 |- |رده:گلستان سعدی||0 |} nq3gqci7bi20cpear9brlwrt1im8n8y 300733 300732 2026-09-29T17:43:32Z Hanooz 17889 300733 wikitext text/x-wiki == نوشتارها == == الگوها == * الگوهای استفاده نشده * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template!!is_redirect |- |الگو:!||0 |- |الگو:!-||0 |- |الگو:....||0 |- |الگو:=||0 |- |الگو:Aligned couplet||0 |- |الگو:Annotate QID||0 |- |الگو:Anon||0 |- |الگو:Aqua||0 |- |الگو:Author subpage||0 |- |الگو:Authority reference||0 |- |الگو:Auxiliary Table of Contents||1 |- |الگو:BLP editintro||0 |- |الگو:Bar||0 |- |الگو:Biblecontents||0 |- |الگو:Bigmath||0 |- |الگو:Births by year||1 |- |الگو:Bl||1 |- |الگو:Black||0 |- |الگو:Blank||0 |- |الگو:Block info||1 |- |الگو:Block1||1 |- |الگو:Block2||1 |- |الگو:Block3||1 |- |الگو:Blocked user||1 |- |الگو:Box-header||0 |- |الگو:CTOC-content||0 |- |الگو:CTOC-content-nl||0 |- |الگو:CTOC-title||0 |- |الگو:CTOC-title-nl||0 |- |الگو:Cat handler||1 |- |الگو:Cat main||1 |- |الگو:Category explanation||1 |- |الگو:Category see also||1 |- |الگو:CategoryTOC||0 |- |الگو:Center or HI||0 |- |الگو:Cited||0 |- |الگو:Col-begin||0 |- |الگو:Col-break||0 |- |الگو:Col-end||0 |- |الگو:Commons category link||0 |- |الگو:Contrast||1 |- |الگو:Copyvio||1 |- |الگو:Ct||0 |- |الگو:Custom rule segment||0 |- |الگو:Cyan||1 |- |الگو:DIRMARK||0 |- |الگو:Darkred||0 |- |الگو:Dashed line||0 |- |الگو:Db-meta||0 |- |الگو:Deaths by year||1 |- |الگو:Di||1 |- |الگو:Diff||0 |- |الگو:Distinguish||1 |- |الگو:Ditto bar||0 |- |الگو:Ditto bar thin||0 |- |الگو:Div col end||0 |- |الگو:Doc||1 |- |الگو:Dotted TOC page listing||0 |- |الگو:DoubleHeightRow||1 |- |الگو:Dtpl||1 |- |الگو:Edit||0 |- |الگو:Editprotected||0 |- |الگو:End||0 |- |الگو:Export||1 |- |الگو:Featured||0 |- |الگو:Featured download||1 |- |الگو:File other||0 |- |الگو:Fine block||0 |- |الگو:FlowMention||0 |- |الگو:Font-size90%||0 |- |الگو:Fuchsia||0 |- |الگو:Further information||1 |- |الگو:Further2||1 |- |الگو:Gray||0 |- |الگو:Greyed||0 |- |الگو:Header periodical||0 |- |الگو:Helpme||1 |- |الگو:Hi||1 |- |الگو:Historical||0 |- |الگو:Hlist||0 |- |الگو:Hwe||1 |- |الگو:Hws||1 |- |الگو:Hyphenated word end||1 |- |الگو:Hyphenated word start||1 |- |الگو:IA small link||1 |- |الگو:IRC||0 |- |الگو:ISO 639 name||0 |- |الگو:IfEmptyDo||0 |- |الگو:Indent||1 |- |الگو:Index progress pie chart||0 |- |الگو:Indigo||0 |- |الگو:Inline-block||0 |- |الگو:Internet Archive small link||0 |- |الگو:Invisible reference||0 |- |الگو:Is century||0 |- |الگو:Is decade||0 |- |الگو:Is number||0 |- |الگو:Is year||0 |- |الگو:Issue banner||0 |- |الگو:Italic||0 |- |الگو:Kbd||0 |- |الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow||0 |- |الگو:LQT post imported with different signature user||0 |- |الگو:LQT post imported with supressed user||0 |- |الگو:Lang||0 |- |الگو:Lang block||0 |- |الگو:Larger block||0 |- |الگو:Ld||1 |- |الگو:Left sidenote||1 |- |الگو:Li||1 |- |الگو:License scope||1 |- |الگو:Lime||0 |- |الگو:Line break||0 |- |الگو:Link break||1 |- |الگو:Locus sigilli||0 |- |الگو:Longdash||0 |- |الگو:Loop||0 |- |الگو:Ltr||0 |- |الگو:Ltr ends||0 |- |الگو:MJe||1 |- |الگو:MJs||1 |- |الگو:MS||1 |- |الگو:Maintenance category||1 |- |الگو:Manuscript Joiner end||0 |- |الگو:Manuscript Joiner start||0 |- |الگو:Manuscript Substitution||0 |- |الگو:Maroon||0 |- |الگو:Media||0 |- |الگو:Meta-inline||1 |- |الگو:Migrate to djvu||0 |- |الگو:Monthly Challenge month overview||0 |- |الگو:Na||0 |- |الگو:Namespace link||0 |- |الگو:National||0 |- |الگو:Navy||0 |- |الگو:Notelist||0 |- |الگو:Nr||0 |- |الگو:Numbers||0 |- |الگو:Olive||0 |- |الگو:Open proxy||1 |- |الگو:Orange||0 |- |الگو:Other people||1 |- |الگو:Other people2||1 |- |الگو:Other people3||1 |- |الگو:Other translations||0 |- |الگو:Other uses||1 |- |الگو:Otrs||0 |- |الگو:Overline||1 |- |الگو:PD-1923||1 |- |الگو:PD-1996||0 |- |الگو:PD-USGov||1 |- |الگو:PD-old-30-1923||0 |- |الگو:PD-old-50-1923||0 |- |الگو:PD-old-60-1923||0 |- |الگو:PD-old-70-1923||0 |- |الگو:PD-old-75-1923||0 |- |الگو:PD-old-80-1923||0 |- |الگو:PD-old-99-1923||0 |- |الگو:Page||0 |- |الگو:Page end hyphen||0 |- |الگو:Parabr||1 |- |الگو:Peh||1 |- |الگو:Personendaten||0 |- |الگو:Pmbox||0 |- |الگو:Poem begin||0 |- |الگو:Poem end||0 |- |الگو:Poem-off||0 |- |الگو:Poem-on||0 |- |الگو:Portal Parent||1 |- |الگو:Portal subpage||1 |- |الگو:Pp-move||0 |- |الگو:Pp-protected||1 |- |الگو:Pp-semi-template||0 |- |الگو:Process subpage||0 |- |الگو:Progress||0 |- |الگو:Progress pie chart||0 |- |الگو:Purge||1 |- |الگو:Purple||0 |- |الگو:RebeccaPurple||0 |- |الگو:Redact||0 |- |الگو:Redirect||1 |- |الگو:Redirect2||1 |- |الگو:Redirect3||1 |- |الگو:Redirect4||1 |- |الگو:Reflist-talk||0 |- |الگو:Right sidenote||1 |- |الگو:Rvh||1 |- |الگو:Sdelete||1 |- |الگو:Section end rule||0 |- |الگو:Sibling||0 |- |الگو:Side box||0 |- |الگو:Sidenote||1 |- |الگو:Silver||0 |- |الگو:Smallcaps||1 |- |الگو:Subst||0 |- |الگو:Symbol missing||0 |- |الگو:TOC||0 |- |الگو:TOC line||0 |- |الگو:TOC link||0 |- |الگو:TOC row 1-dot-1||0 |- |الگو:TOC row 2-1||0 |- |الگو:TOC row c||0 |- |الگو:TOC row l||0 |- |الگو:TOC row r||0 |- |الگو:Tag link nostyle||0 |- |الگو:Talkback||1 |- |الگو:Teal||0 |- |الگو:Test||1 |- |الگو:Text-indent||0 |- |الگو:Ti||1 |- |الگو:Toolbar||0 |- |الگو:Translation header||0 |- |الگو:Transparent||0 |- |الگو:Txt||0 |- |الگو:Uhtml||0 |- |الگو:Unblock||1 |- |الگو:Unblock granted||1 |- |الگو:Unblock reviewed||1 |- |الگو:Unicode||0 |- |الگو:Unspaced page end||0 |- |الگو:Upe||1 |- |الگو:User eo-3||0 |- |الگو:User es-2||0 |- |الگو:User fa-4||0 |- |الگو:User is-1||0 |- |الگو:User ro-2||0 |- |الگو:User ru-1||0 |- |الگو:User yi-1||0 |- |الگو:Userbox-level||0 |- |الگو:Validated||1 |- |الگو:Validé||1 |- |الگو:Vrl||1 |- |الگو:Warning||1 |- |الگو:Welcome||1 |- |الگو:What era is||0 |- |الگو:White||0 |- |الگو:Wikidata||0 |- |الگو:Wikidata image||0 |- |الگو:Wikidata link||1 |- |الگو:Wikiquote||1 |- |الگو:Wikivar||0 |- |الگو:Word-spacing||0 |- |الگو:Works by year||1 |- |الگو:X-smaller block||0 |- |الگو:Xx-larger block||0 |- |الگو:Xx-smaller block||0 |- |الگو:Xxxx-larger block||0 |- |الگو:Ya||0 |- |الگو:Yellow||0 |- |الگو:You've got mail||1 |- |الگو:آبی‌دریایی||1 |- |الگو:آثار زرین‌کوب||1 |- |الگو:آثار صادق هدایت||1 |- |الگو:آثار فروغ فرخزاد||1 |- |الگو:آخرین‌ها||1 |- |الگو:آغاز فهرست آثار||0 |- |الگو:اثر||0 |- |الگو:اخطار نگاره||0 |- |الگو:اسپم نشود||1 |- |الگو:اسکنک||1 |- |الگو:اشتباه نشود۲||1 |- |الگو:اطلاعات قطع||1 |- |الگو:الگوی خالی||1 |- |الگو:الگوی خرد||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌بوکز||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌نسک||0 |- |الگو:اندازهٔ قلم||0 |- |الگو:باز شد||0 |- |الگو:باز شدن||0 |- |الگو:باز نشد||0 |- |الگو:باز کردن||1 |- |الگو:بازبحث||0 |- |الگو:بازشدن||1 |- |الگو:بازکردن||1 |- |الگو:بالای بایگانی||0 |- |الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده||0 |- |الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده||0 |- |الگو:بخوان||1 |- |الگو:بر||0 |- |الگو:برای۲||1 |- |الگو:برش تصویر||0 |- |الگو:برون‌بری||0 |- |الگو:بستن۱||1 |- |الگو:بسملة||0 |- |الگو:بن||0 |- |الگو:به انگلیسی||0 |- |الگو:به فرانسوی||0 |- |الگو:به گفتاورد منتقل شود||0 |- |الگو:بیت خالی||0 |- |الگو:بیهقی-د||0 |- |الگو:بیهقی-ن||0 |- |الگو:تاریخ الطبری ط بریل||0 |- |الگو:تاریخ تولد||0 |- |الگو:تاریخ طبری||0 |- |الگو:تاریخ مرگ و سن||0 |- |الگو:تحفه اثنا عشری||1 |- |الگو:ترتیب‌پیش‌فرض||0 |- |الگو:تست||1 |- |الگو:تست3 تست3||0 |- |الگو:تصویر خام||0 |- |الگو:تمرین||0 |- |الگو:جستجو||1 |- |الگو:جعبه||0 |- |الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه||0 |- |الگو:جعبه زندگینامه||0 |- |الگو:حاشیه چپ||0 |- |الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم||0 |- |الگو:حک||1 |- |الگو:خط نقطه‌چین فهرست||0 |- |الگو:خطا||0 |- |الگو:خوشامد||1 |- |الگو:درگاه مادر||0 |- |الگو:دست نگهدار||0 |- |الگو:دیگر کاربردهای||1 |- |الگو:رده مؤلفان||1 |- |الگو:رسته‌های بنیادی||0 |- |الگو:رضى الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنها||1 |- |الگو:رضي الله عنهم||1 |- |الگو:رضي الله عنهما||1 |- |الگو:رنگ‌آمیزی||1 |- |الگو:زرین‌کوب||0 |- |الگو:زیر صفحه توضیحات||1 |- |الگو:سرصفحه داستان||0 |- |الگو:سرصفحه۲||1 |- |الگو:سن||0 |- |الگو:سنگنبشته گنجنامه||0 |- |الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |الگو:سه دایره بهار||0 |- |الگو:شرح||0 |- |الگو:شعر۱||1 |- |الگو:شناساساز||1 |- |الگو:شوآ||1 |- |الگو:شوپ||1 |- |الگو:شک||0 |- |الگو:شکست واژه-آغاز||0 |- |الگو:شکست واژه-پایان||0 |- |الگو:شکن||1 |- |الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد||0 |- |الگو:صل||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله وسلم||0 |- |الگو:صلى الله عليه وسلم||1 |- |الگو:صلى الله علیه وسلم||1 |- |الگو:عبارت چپ‌چین||1 |- |الگو:عدد به فارسی||0 |- |الگو:عليه السلام||0 |- |الگو:عليه الصلاة والسلام||0 |- |الگو:عليهم السلام||0 |- |الگو:غ||0 |- |الگو:غلق||0 |- |الگو:غیراستاندارد||1 |- |الگو:فراخوان||1 |- |الگو:فرهنگستان-ب||0 |- |الگو:فرهنگستان-ج||0 |- |الگو:فرهنگستان-ح||0 |- |الگو:فهرست مرکزی||0 |- |الگو:ل||1 |- |الگو:مؤلف۲||0 |- |الگو:مؤلف۳||0 |- |الگو:متا-درخط||1 |- |الگو:مجلس شورای اسلامی||0 |- |الگو:مجوز گنو||0 |- |الگو:مجوز گنو-خود||0 |- |الگو:مدیر ویکی‌پدیا||0 |- |الگو:مرورگر||0 |- |الگو:مصراع||1 |- |الگو:مع-دولت آمریکا||1 |- |الگو:مع-دولت ایالات متحده آمریکا||1 |- |الگو:ممتنع||0 |- |الگو:منصفانه||0 |- |الگو:میله||1 |- |الگو:نامزد حذف||1 |- |الگو:نخ||1 |- |الگو:نسخه‌‌های دیگر||1 |- |الگو:نشان مدیر||0 |- |الگو:نظر||0 |- |الگو:نمونه‌خوانی شده||0 |- |الگو:نوار پیشرفت ترجمه||1 |- |الگو:نوشتار برگزیده||0 |- |الگو:نگاره قدیمی||0 |- |الگو:نیازمند انگلیسی||0 |- |الگو:نیازمند ترجمه||0 |- |الگو:نیازمند تصویر||0 |- |الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی||0 |- |الگو:نیازمند فرمول ریاضی||0 |- |الگو:نیازمند نت موسیقی||0 |- |الگو:هس||1 |- |الگو:همکاری کنونی||1 |- |الگو:هم‌سنجی شده||0 |- |الگو:هم‌سنجی‌شده||0 |- |الگو:وحشی-س||0 |- |الگو:وسط کوچکتر۲||0 |- |الگو:وک۱||1 |- |الگو:وک۲||0 |- |الگو:ویرایش||0 |- |الگو:ویکی سازی||0 |- |الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان||0 |- |الگو:ویکی‌نبشته||0 |- |الگو:ویکی‌نسک||0 |- |الگو:پاسخ‌به||1 |- |الگو:پایان فهرست آثار||0 |- |الگو:پایان چپچین||1 |- |الگو:پایین بایگانی||0 |- |الگو:پروژه خواهر||0 |- |الگو:پروژه‌های بزرگ||0 |- |الگو:پیشرفت فهرست||1 |- |الگو:پیشنهاد||1 |- |الگو:کاربر ویکی‌نسک||0 |- |الگو:کلیدکلیکشونده||1 |- |الگو:کلیدکلیکشونده ۲||0 |- |الگو:کمربند||1 |- |الگو:کمکم کن||0 |- |الگو:کپی‌رایت توسط ویکی‌مدیا||0 |- |الگو:گنو-خود||1 |- |الگو:یادداشت راست||1 |- |الگو:یادداشت چپ||1 |- |الگو:یادداشت کنار||0 |- |الگو:یادکرد ژورنال||0 |- |الگو:یونی‌کد||0 |} * حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} * در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:((]] |- |[[الگو:))]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Background color]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bracket]] |- |[[الگو:Categories by date]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Column-gap]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:Div col]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Fqm]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Lang2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:Navimg]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Ns has subpages]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Str left]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Tmbox]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Violet]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:اندازهٔ قلم]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} * دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |} == پودمان‌ها == * استفاده نشده * https://quarry.wmcloud.org/query/109744 {| class="wikitable" !module!!is_redirect |- |پودمان:Document||1 |- |پودمان:Documentation||0 |- |پودمان:Dotted TOC page listing||0 |- |پودمان:Effective protection expiry||0 |- |پودمان:Exponential search||0 |- |پودمان:FarsiDate||0 |- |پودمان:GetParameters||0 |- |پودمان:Index data||0 |- |پودمان:Index template||0 |- |پودمان:Iranian calendar||0 |- |پودمان:Namespace other||0 |- |پودمان:No globals||0 |- |پودمان:Other uses of||0 |- |پودمان:PD-old||0 |- |پودمان:PotM||0 |- |پودمان:Proofreadpage index template||0 |- |پودمان:See also||0 |- |پودمان:Sidebar||0 |- |پودمان:Small scan link||0 |- |پودمان:TNT||0 |- |پودمان:TOC link||0 |- |پودمان:Userbox||0 |- |پودمان:Work||0 |- |پودمان:اثر||0 |} == رده‌ها == رده خالی * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !category!!is_redirect |- |رده:Documentation subpages||0 |- |رده:Header templates||0 |- |رده:Interwiki link templates||0 |- |رده:PD-old-75-1923||0 |- |رده:Pages with override author||0 |- |رده:Proofreading pages||0 |- |رده:TOC templates||0 |- |رده:Undated works||0 |- |رده:User az-1||0 |- |رده:User de-0||0 |- |رده:User de-2||0 |- |رده:User de-3||0 |- |رده:User en-0||0 |- |رده:User en-1||0 |- |رده:User es-1||0 |- |رده:User es-3||0 |- |رده:User es-4||0 |- |رده:User es-N||0 |- |رده:User fa-2||0 |- |رده:User fa-3||0 |- |رده:User templates az||0 |- |رده:Wikipedia books (community books)||0 |- |رده:آثار آرتور کریستن سن||1 |- |رده:آثار ابن‌بطوطه||0 |- |رده:آثار انگلیسی||1 |- |رده:آثار باراک اوباما||0 |- |رده:آثار بدون منبع||0 |- |رده:آثار به زبان فارسی||1 |- |رده:آثار بیدل شیرازی||0 |- |رده:آثار تصحیح‌شده||1 |- |رده:آثار تورج ا. قوچانی||0 |- |رده:آثار حزب ایران||0 |- |رده:آثار حیدر علی کمالی||1 |- |رده:آثار رشید یاسمی||1 |- |رده:آثار سیدعلی خامنه‌ای||1 |- |رده:آثار شفاهی||0 |- |رده:آثار عربی||1 |- |رده:آثار فرانسوی||1 |- |رده:آثار نستعلیق||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط صادق هدایت||1 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت||0 |- |رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی||0 |- |رده:آثار هاینریش هاینه||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر||0 |- |رده:آثار پژمان بختیاری||0 |- |رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:آموزش عالی||0 |- |رده:آموزش و پرورش||0 |- |رده:آیین‌نامه‌ها مجلس شورای ملی||1 |- |رده:اسفار مشکوک||0 |- |رده:اسناد سازمان ملل متحد||1 |- |رده:اسیر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:الگو subpages||0 |- |رده:الگوهای محافظت‌شده||0 |- |رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته||0 |- |رده:الگوهای چیدمان||0 |- |رده:املا فارسی||0 |- |رده:املای فارسی||0 |- |رده:اوزان عروضی||1 |- |رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد||0 |- |رده:اینترنت||0 |- |رده:بابل - کاربران بر اساس زبان||0 |- |رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات||0 |- |رده:بخش‌های ناقص||0 |- |رده:برتولت برشت||0 |- |رده:بوستان سعدی||0 |- |رده:بوستان سعدی در احسان||0 |- |رده:بوستان سعدی در تواضع||0 |- |رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب||0 |- |رده:بوستان سعدی در رضا||0 |- |رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عالم تربیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور||0 |- |رده:بوستان سعدی در قناعت||0 |- |رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب||0 |- |رده:بی‌پیوند||0 |- |رده:ترانه‌ها||0 |- |رده:تصمیم قانونی||0 |- |رده:تلما||0 |- |رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:جهانگشای نادری||0 |- |رده:حرف ا||0 |- |رده:حرف ب||0 |- |رده:حرف س||0 |- |رده:حرف ف||0 |- |رده:حرف م||0 |- |رده:حرف ه||0 |- |رده:حرف پ||0 |- |رده:حرف چ||0 |- |رده:حرف ک||0 |- |رده:حرف گ||0 |- |رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار||0 |- |رده:در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:درخواست‌های باز شدن||0 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی نبشته||1 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی‌پدیا||1 |- |رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده||0 |- |رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان –۱۳۲۹ (خورشیدی)||1 |- |رده:دوره ای در معجزات||0 |- |رده:دولت ایران||1 |- |رده:دیوار فروغ فرخزاد||0 |- |رده:دیوان بیدل شیرازی||0 |- |رده:دیوان شمس||0 |- |رده:دیوان منوچهری دامغانی||0 |- |رده:رباعیات شیخ بهائی||0 |- |رده:روحانیون اسلام||0 |- |رده:روزنامه کیهان||0 |- |رده:روزنامه‌نگاران||0 |- |رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان سده ۶ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زبان فرانسوی||0 |- |رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱||0 |- |رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم||0 |- |رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶||0 |- |رده:سازمان‌های پدیدآورنده||0 |- |رده:سرصفحه با پارامتر اضافه||0 |- |رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |رده:شاهنامه فردوسی||0 |- |رده:شعر کلاسیک||0 |- |رده:شعرهای منتشرشده در نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:صادق رضازاده شفق||0 |- |رده:صفحات با شعر ناتراز||0 |- |رده:صفحات بدون فهرست||0 |- |رده:صفحات برای حذف||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد||0 |- |رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند||0 |- |رده:صفحه‌های بدون عنوان||0 |- |رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب||0 |- |رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر||0 |- |رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع||0 |- |رده:صفحه‌های نمایه نشده||0 |- |رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند||0 |- |رده:صفویان||0 |- |رده:عصیان فروغ فرخزاد||0 |- |رده:فدایی مازندرانی||0 |- |رده:فرتورها||0 |- |رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف||0 |- |رده:قانون||1 |- |رده:متن‌های برگزیده||0 |- |رده:متن‌های مشکل‌دار||0 |- |رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده||0 |- |رده:متون فارسی آسیای میانه||0 |- |رده:متون نیازمند تصویر||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:نشریات ادواری، تاریخ||0 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، ادبی||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، تاریخ||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، حکومت||1 |- |رده:نگارندگان ادبیات همزمان||0 |- |رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک||0 |- |رده:هدایت‌الطالبین||0 |- |رده:هفت اورنگ جامی||0 |- |رده:واگردانان ویکی‌نبشته||0 |- |رده:ویرایشگران||1 |- |رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی||0 |- |رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری||0 |- |رده:پدیدآورندگان فارسی||1 |- |رده:پیوند به ویکی‌داده||1 |- |رده:چامه‌ها||1 |- |رده:چامه‌ها بر پایه گونه||1 |- |رده:کاربران تهران||0 |- |رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی||0 |- |رده:کاربران زاده ی شهریور||0 |- |رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱||0 |- |رده:کاربران ویکی‌نسک||0 |- |رده:کتاب‌های شیعه||0 |- |رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته||0 |- |رده:گلستان سعدی||0 |} btzo75gnr80wlufviojwocderlz4rn8 4 50799 300858 300502 2026-09-29T19:58:20Z Hanooz 17889 /* سفرنامه مکه جورابچی */ بخش جدید 300858 wikitext text/x-wiki __بخش‌جدید__ {{سرصفحه پردازش | عنوان = پیشنهادهای حذف | بخش = | قبلی = → [[ویکی‌نبشته:فهرست/جامعه|صفحات جامعه]] | بعدی = [[/بایگانی|بایگانی‌ها]] ([[/بایگانی/{{سال‌کنونی}}|جاری]]) ← | میانبر = [[ون:حذف]]{{سخ}}[[ون:پح]] | یادداشت = این صفحه جهت ارائهٔ پیشنهاد حذف مقالات، مطابق با [[ویکی‌نبشته:سیاست حذف|سیاست حذف]]، و یا بازیابی صفحات پیشتر حذف شده، در نظر گرفته شده‌است. '''لطفاً الگوی {{الگو|حذف}} را به صفحاتی که نامزد حذف کرده‌اید بیفزاید.''' مقالاتی که در این صفحه باقی می‌مانند، در صورت نبود مخالفت جدی، حداقل پس از گذشت یک هفته حذف خواهند شد. نقض تکثیرهای احتمالی باید در [[ویکی‌نبشته:نقض حق تکثیرهای احتمالی|نقض حق تکثیرهای احتمالی]] فهرست شوند. صفحاتی که یکی از [[ویکی‌نبشته:معیارهای حذف سریع|معیارهای حذف سریع]] را دارند باید برچسب {{الگو|حذف سریع}} بخورند و نیازی به گزارش آن‌ها در اینجا نیست ([[:رده:درخواست‌های حذف سریع|این رده]] را ببینید). {{جعبه بایگانی |خودکار = بله |ریشه = ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف }} {{موتور}} [[رده:درخواست‌های حذف| ]] [[رده:نگهداری ویکی‌نبشته|حذف]] }} __فهرست__ = نامزدها = ''لطفاً درخواستتان را با عنوان سطح دو در پایین صفحه قرار دهید.'' == [[ویکی‌نبشته:Transwiki]] == فاقد کاربرد. نسخه انگلیسی از [[:en:Special:Diff/3017164/prev|برچسب تاریخی خورده]] و از آنجا که صفحه در نسخه فارسی از ابتدا هیچ کاربردی نداشته و عنوان و متنش حتی ترجمه نشده فکر نمی‌کنم نیازی به نگهداشتنش باشد. [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۵ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۴۵ (UTC) == [[کتاب:دوره ای در معجزات]] == + زیرصفحه‌ها. ترجمه چندخطی یک کتاب [[Special:Permalink/284000|توسط هوش مصنوعی]] [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۰ (UTC) == [[متن قانون‌نامه‌ها]] == فضای نام اشتباه. محتوا در [[درگاه:قوانین]] موجود است. بهتر است بدون تغییرمسیر تاریخچه ادغام شود. [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۲۱ (UTC) == [[سفرنامه مکه جورابچی]] == نسخه "به کوشش رسول جعفریان" و با مقدمه او منتشر شده. می‌توان گفت جعفریان مصحح و در نتیجه اثر حق تکثیر دارد. [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۸ (UTC) dkekd9m0c72eplmouswh4k438pz58pa 300861 300858 2026-09-29T20:00:02Z Hanooz 17889 نسخهٔ [[Special:Diff/300858|300858]] از [[Special:Contributions/Hanooz|Hanooz]] ([[User talk:Hanooz|بحث]]) خنثی شد 300861 wikitext text/x-wiki __بخش‌جدید__ {{سرصفحه پردازش | عنوان = پیشنهادهای حذف | بخش = | قبلی = → [[ویکی‌نبشته:فهرست/جامعه|صفحات جامعه]] | بعدی = [[/بایگانی|بایگانی‌ها]] ([[/بایگانی/{{سال‌کنونی}}|جاری]]) ← | میانبر = [[ون:حذف]]{{سخ}}[[ون:پح]] | یادداشت = این صفحه جهت ارائهٔ پیشنهاد حذف مقالات، مطابق با [[ویکی‌نبشته:سیاست حذف|سیاست حذف]]، و یا بازیابی صفحات پیشتر حذف شده، در نظر گرفته شده‌است. '''لطفاً الگوی {{الگو|حذف}} را به صفحاتی که نامزد حذف کرده‌اید بیفزاید.''' مقالاتی که در این صفحه باقی می‌مانند، در صورت نبود مخالفت جدی، حداقل پس از گذشت یک هفته حذف خواهند شد. نقض تکثیرهای احتمالی باید در [[ویکی‌نبشته:نقض حق تکثیرهای احتمالی|نقض حق تکثیرهای احتمالی]] فهرست شوند. صفحاتی که یکی از [[ویکی‌نبشته:معیارهای حذف سریع|معیارهای حذف سریع]] را دارند باید برچسب {{الگو|حذف سریع}} بخورند و نیازی به گزارش آن‌ها در اینجا نیست ([[:رده:درخواست‌های حذف سریع|این رده]] را ببینید). {{جعبه بایگانی |خودکار = بله |ریشه = ویکی‌نبشته:پیشنهادهای حذف }} {{موتور}} [[رده:درخواست‌های حذف| ]] [[رده:نگهداری ویکی‌نبشته|حذف]] }} __فهرست__ = نامزدها = ''لطفاً درخواستتان را با عنوان سطح دو در پایین صفحه قرار دهید.'' == [[ویکی‌نبشته:Transwiki]] == فاقد کاربرد. نسخه انگلیسی از [[:en:Special:Diff/3017164/prev|برچسب تاریخی خورده]] و از آنجا که صفحه در نسخه فارسی از ابتدا هیچ کاربردی نداشته و عنوان و متنش حتی ترجمه نشده فکر نمی‌کنم نیازی به نگهداشتنش باشد. [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۵ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۴۵ (UTC) == [[کتاب:دوره ای در معجزات]] == + زیرصفحه‌ها. ترجمه چندخطی یک کتاب [[Special:Permalink/284000|توسط هوش مصنوعی]] [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۵۰ (UTC) == [[متن قانون‌نامه‌ها]] == فضای نام اشتباه. محتوا در [[درگاه:قوانین]] موجود است. بهتر است بدون تغییرمسیر تاریخچه ادغام شود. [[کاربر:Hanooz|Hanooz]] ([[بحث کاربر:Hanooz|بحث]]) ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۲۱ (UTC) cp7vec38cdpb1x47612gu1fagsg0vzh 0 61417 300784 300648 2026-09-29T19:16:35Z YoosefBot 39835 افزودن ۳۹ مدخل تازه به فهرست الف 300784 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../رموز کتاب|رموز کتاب]] | قسمت = الف | بعدی = [[../ب|ب]] }} <div style="{{column-count|5}} {{column-rule}} {{column-gap|1em}}"> *[[../ا (فارسی)|ا (فارسی)]] *[[../ا (عربی)|ا (عربی)]] *[[../ءا|ءا]] *[[../ءاء|ءاء]] *[[../آء|آء]] *[[../آئة|آئة]] *[[../آب|آب]] *[[../آباء|آباء]] *[[../آبائی|آبائی]] *[[../آب‌آجام|آب‌آجام]] *[[../آباجی|آباجی]] *[[../آباد|آباد]] *[[../آبادان|آبادان]] *[[../آبادانی|آبادانی]] *[[../آباده|آباده]] *[[../آبادی|آبادی]] *[[../آبادیان|آبادیان]] *[[../آبادی کاغذ|آبادی کاغذ]] *[[../آبار|آبار]] *[[../آبارگیر|آبارگیر]] *[[../آباره|آباره]] *[[../آب‌آسیا|آب‌آسیا]] *[[../آبافت|آبافت]] *[[../آبال|آبال]] *[[../آبام|آبام]] *[[../آبان|آبان]] *[[../آبانگاه|آبانگاه]] *[[../آبانیدن|آبانیدن]] *[[../آب‌آورد|آب‌آورد]] *[[../آبایان|آبایان]] *[[../آب انبار|آب انبار]] *[[../آب انداز|آب انداز]] *[[../آب اندام|آب اندام]] *[[../آب باران|آب باران]] *[[../آب باز|آب باز]] *[[../آب بازی|آب بازی]] *[[../آب برین|آب برین]] *[[../آب‌بن|آب‌بن]] *[[../آب‌پاش|آب‌پاش]] *[[../آب‌پاشان|آب‌پاشان]] *[[../آب‌پیکران|آب‌پیکران]] *[[../آبتاب|آبتاب]] *[[../آب‌تابه|آب‌تابه]] *[[../آبتاخت|آبتاخت]] *[[../آبتاختن|آبتاختن]] *[[../آبتین|آبتین]] *[[../آبجامه|آبجامه]] *[[../آبجر|آبجر]] *[[../آبجو| آبجو]] *[[../آب جو|آب جو]] *[[../آبجوش|آبجوش]] *[[../آب جوشیده|آب جوشیده]] *[[../آبچ|آبچ]] *[[../آبچرا|آبچرا]] *[[../آبچشی|آبچشی]] *[[../آبچین|آبچین]] *[[../آب حیات|آب حیات]] *[[../آبخانه|آبخانه]] *[[../آبخست|آبخست]] *[[../آبخو|آبخو]] *[[../آبخور|آبخور]] *[[../آبخورد|آبخورد]] *[[../آبخوره|آبخوره]] *[[../آبخوری|آبخوری]] *[[../آبخوست|آبخوست]] *[[../آبخون|آبخون]] *[[../آبخیز|آبخیز]] *[[../آبداده|آبداده]] *[[../آبدار|آبدار]] *[[../آبدارخانه|آبدارخانه]] *[[../آبداری|آبداری]] *[[../آبدان|آبدان]] *[[../آبدانی|آبدانی]] *[[../آبدة|آبدة]] *[[../آبدزد|آبدزد]] *[[../آبدزدک|آبدزدک]] *[[../آبدست|آبدست]] *[[../آبدستان|آبدستان]] *[[../آبدستان‌دار|آبدستان‌دار]] *[[../آبدستدان|آبدستدان]] *[[../آبدسدان|آبدسدان]] *[[../آبدن|آبدن]] *[[../آبدندان|آبدندان]] *[[../آبدنگ|آبدنگ]] *[[../آبدوات‌کن|آبدوات‌کن]] *[[../آبده|آبده]] *[[../آبده دست|آبده دست]] *[[../آبدیده|آبدیده]] *[[../آبدین|آبدین]] *[[../آبذان|آبذان]] *[[../آبرانه|آبرانه]] *[[../آبراه|آبراه]] *[[../آبراهه|آبراهه]] *[[../آبرخ|آبرخ]] *[[../آبرفت|آبرفت]] *[[../آب رکن‌آباد|آب رکن‌آباد]] *[[../آب رکنی|آب رکنی]] *[[../آبرو|آبرو]] *[[../آبرود|آبرود]] *[[../آبرومند|آبرومند]] *[[../آبرومندی|آبرومندی]] *[[../آبرون|آبرون]] *[[../آبروی|آبروی]] *[[../آبریز|آبریز]] *[[../آبریزان|آبریزان]] *[[../آبریزگان|آبریزگان]] *[[../آبزرفت|آبزرفت]] *[[../آبزن|آبزن]] *[[../آب زندرود|آب زندرود]] *[[../آبزه|آبزه]] *[[../آبزهره|آبزهره]] *[[../آبزیرکاه|آبزیرکاه]] *[[../آبژ|آبژ]] *[[../آبس|آبس]] *[[../آبسال|آبسال]] *[[../آبسالان|آبسالان]] *[[../آب سبک|آب سبک]] *[[../آبست|آبست]] *[[../آبستان|آبستان]] *[[../آبستانه|آبستانه]] *[[../آبستگی|آبستگی]] *[[../آبستن|آبستن]] *[[../آبستنی|آبستنی]] *[[../آبستنگاه|آبستنگاه]] *[[../آبسته|آبسته]] *[[../آبسرد|آبسرد]] *[[../آبسردن|آبسردن]] *[[../آبسردی|آبسردی]] *[[../آب سفید|آب سفید]] *[[../آبسگون|آبسگون]] *[[../آبسوار|آبسوار]] *[[../آبسیان|آبسیان]] *[[../آب سیاه|آب سیاه]] *[[../آب سیر|آب سیر]] *[[../آب سیه|آب سیه]] *[[../آبش|آبش]] *[[../آبشار|آبشار]] *[[../آبشت|آبشت]] *[[../آبشتگاه|آبشتگاه]] *[[../آبشتگه|آبشتگه]] *[[../آبشتن|آبشتن]] *[[../آبشتنگاه|آبشتنگاه]] *[[../آبشتنگه|آبشتنگه]] *[[../آبشخور|آبشخور]] *[[../آب شدن|آب شدن]] *[[../آبشم|آبشم]] *[[../آبشن|آبشن]] *[[../آبشناس|آبشناس]] *[[../آبشناسان|آبشناسان]] *[[../آبشنگ|آبشنگ]] *[[../آبشوره|آبشوره]] *[[../آبشیب|آبشیب]] *[[../آبشیر|آبشیر]] *[[../آبشیم|آبشیم]] *[[../آبشینه|آبشینه]] *[[../آب صفت|آب صفت]] *[[../آب طبرستان|آب طبرستان]] *[[../آب طبریه|آب طبریه]] *[[../آب‌غوره|آب‌غوره]] *[[../آبفت|آبفت]] *[[../آبق|آبق]] *[[../آبک|آبک]] *[[../آبکار|آبکار]] *[[../آب کار|آب کار]] *[[../آبکاری|آبکاری]] *[[../آبکامه|آبکامه]] *[[../آب کبود|آب کبود]] *[[../آبکش|آبکش]] *[[../آب کشیدن|آب کشیدن]] *[[../آبکشین|آبکشین]] *[[../آبکم|آبکم]] *[[../آبکمه|آبکمه]] *[[../آبکند|آبکند]] *[[../آب کوثر|آب کوثر]] *[[../آب کور|آب کور]] *[[../آبکی|آبکی]] *[[../آبگ|آبگ]] *[[../آب گاز|آب گاز]] *[[../آبگانه|آبگانه]] *[[../آبگداز|آبگداز]] *[[../آبگاه|آبگاه]] *[[../آبگرد|آبگرد]] *[[../آبگردان|آبگردان]] *[[../آبگردش|آبگردش]] *[[../آب گرم|آب گرم]] *[[../آبگمه|آبگمه]] *[[../آبگوشت|آبگوشت]] *[[../آبگون|آبگون]] *[[../آبگه|آبگه]] *[[../آبگی|آبگی]] *[[../آبگیر|آبگیر]] *[[../آبگیرناک|آبگیرناک]] *[[../آبگینه|آبگینه]] *[[../آبگینه‌خانه|آبگینه‌خانه]] *[[../آبگینه‌گر|آبگینه‌گر]] *[[../آبلاژ|آبلاژ]] *[[../آبلمبه|آبلمبه]] *[[../آبلوچ|آبلوچ]] *[[../آبلوک|آبلوک]] *[[../آبله|آبله]] *[[../آبله‌رو|آبله‌رو]] *[[../آبله‌زده|آبله‌زده]] *[[../آبله گاوی|آبله گاوی]] *[[../آبله مرغان|آبله مرغان]] *[[../آبلیته|آبلیته]] *[[../آب لیمو|آب لیمو]] *[[../آب‌ماده|آب‌ماده]] *[[../آب مرغان|آب مرغان]] *[[../آب مروارید|آب مروارید]] *[[../آب معدنی|آب معدنی]] *[[../آب مقطر|آب مقطر]] *[[../آبمند|آبمند]] *[[../آبناک|آبناک]] *[[../آبنبات|آبنبات]] *[[../آب نقره|آب نقره]] *[[../آبنوس|آبنوس]] *[[../آبنوس بن|آبنوس بن]] *[[../آبنوسی|آبنوسی]] *[[../آب نوشیدن|آب نوشیدن]] *[[../آبنیک|آبنیک]] *[[../آبو|آبو]] *[[../آبورز|آبورز]] *[[../آبورزی|آبورزی]] *[[../آب و رنگ|آب و رنگ]] *[[../آبون|آبون]] *[[../آبوند|آبوند]] *[[../آبونه|آبونه]] *[[../آبه|آبه]] *[[../آبه الله|آبه الله]] *[[../آبهی|آبهی]] *[[../آبی|آبی]] *[[../آبیار|آبیار]] *[[../آبیاری|آبیاری]] *[[../آبیان|آبیان]] *[[../آبید|آبید]] *[[../آبین|آبین]] *[[../آبیو|آبیو]] *[[../آبیة|آبیة]] *[[../آپگانه|آپگانه]] *[[../آپنن|آپنن]] *[[../آپوق|آپوق]] *[[../آتبین|آتبین]] *[[../آتش|آتش]] *[[../آتش افرازه|آتش افرازه]] *[[../آتش افروزنه|آتش افروزنه]] *[[../آتش‌آلود|آتش‌آلود]] *[[../آتش‌انگیز|آتش‌انگیز]] *[[../آتش‌بار|آتش‌بار]] *[[../آتش‌باز|آتش‌باز]] *[[../آتش‌بازی|آتش‌بازی]] *[[../آتش‌بان|آتش‌بان]] *[[../آتش‌برگ|آتش‌برگ]] *[[../آتش بی‌باد|آتش بی‌باد]] *[[../آتش بیدود|آتش بیدود]] *[[../آتشپا|آتشپا]] *[[../آتش پارسی|آتش پارسی]] *[[../آتش‌پاره|آتش‌پاره]] *[[../آتش‌پرست|آتش‌پرست]] *[[../آتش‌پرستی|آتش‌پرستی]] *[[../آتش‌پرور|آتش‌پرور]] *[[../آتش پیکر|آتش پیکر]] *[[../آتش‌تاب|آتش‌تاب]] *[[../آتش تابه|آتش تابه]] *[[../آتش تاو|آتش تاو]] *[[../آتش حجر|آتش حجر]] *[[../آتش خاطر|آتش خاطر]] *[[../آتش‌خانه|آتش‌خانه]] *[[../آتش‌خوار|آتش‌خوار]] *[[../آتش‌خواره|آتش‌خواره]] *[[../آتش‌خیال|آتش‌خیال]] *[[../آتش‌داغ|آتش‌داغ]] *[[../آتشدان|آتشدان]] *[[../آتش دست|آتش دست]] *[[../آتش‌دستی|آتش‌دستی]] *[[../آتش‌دم|آتش‌دم]] *[[../آتش دهقان|آتش دهقان]] *[[../آتش‌زار|آتش‌زار]] *[[../آتش زبان|آتش زبان]] *[[../آتش‌زن|آتش‌زن]] *[[../آتش‌زنه|آتش‌زنه]] *[[../آتشستان|آتشستان]] *[[../آتش‌سخن|آتش‌سخن]] *[[../آتش‌عنان|آتش‌عنان]] *[[../آتش‌فام|آتش‌فام]] *[[../آتش‌فروز|آتش‌فروز]] *[[../آتش‌فشان|آتش‌فشان]] *[[../آتش فعل|آتش فعل]] *[[../آتشک|آتشک]] *[[../آتشکار|آتشکار]] *[[../آتشکاروان|آتشکاروان]] *[[../آتشکده|آتشکده]] *[[../آتشکده کاو|آتشکده کاو]] *[[../آتشگر|آتشگر]] *[[../آتشگون|آتشگون]] *[[../آتشلاخ|آتشلاخ]] *[[../آتش لباس|آتش لباس]] *[[../آتش محلول|آتش محلول]] *[[../آتش مزاج|آتش مزاج]] *[[../آتشناک|آتشناک]] *[[../آتش نثار|آتش نثار]] *[[../آتش‌نشین|آتش‌نشین]] *[[../آتش نمرودی|آتش نمرودی]] *[[../آتش نهال|آتش نهال]] *[[../آتش‌وای|آتش‌وای]] *[[../آتشی|آتشی]] *[[../آتشیان|آتشیان]] *[[../آتشیزه|آتشیزه]] *[[../آتشین|آتشین]] *[[../آتشین داغ|آتشین داغ]] *[[../آتشین زبان|آتشین زبان]] *[[../آتشين لباس|آتشين لباس]] *[[../آتشین مار|آتشین مار]] *[[../آتل|آتل]] *[[../آتموسفر|آتموسفر ]] *[[../آتن|آتن]] *[[../آتوربان|آتوربان]] *[[../آتون|آتون]] *[[../آتی|آتی]] *[[../آتیش|آتیش]] *[[../آتین|آتین]] *[[../آتینان|آتینان]] *[[../آتیه|آتیه]] *[[../آثار|آثار]] *[[../آثام|آثام]] *[[../آثم|آثم]] *[[../آثمات|آثمات]] *[[../آثمون|آثمون]] *[[../آجاک|آجاک]] *[[../آجال|آجال]] *[[../آجام|آجام]] *[[../آجدن|آجدن]] *[[../آجدان|آجدان]] *[[../آجده|آجده]] *[[../آجر|آجر]] *[[../آجری|آجری]] *[[../آجستن|آجستن]] *[[../آجسته|آجسته]] *[[../آجش|آجش]] *[[../آجل|آجل]] *[[../آجلا|آجلاً]] *[[../آجم|آجم]] *[[../آجن|آجن]] *[[../آجنگان|آجنگان]] *[[../آجودان|آجودان]] *[[../آجی|آجی]] *[[../آجیدن|آجیدن]] *[[../آجیده|آجیده]] *[[../آجیش|آجیش]] *[[../آجیل|آجیل]] *[[../آجین‌داجین|آجین‌داجین]] *[[../آچار|آچار]] *[[../آچاک|آچاک]] *[[../آحاد|آحاد]] *[[../آخ|آخ]] *[[../آخاء|آخاء]] *[[../آخار|آخار]] *[[../آخاز|آخاز]] *[[../آخال|آخال]] *[[../آخانیدن|آخانیدن]] *[[../آختن|آختن]] *[[../آخته|آخته]] *[[../آخذ|آخذ]] *[[../آخر|آخر]] *[[../آخربین|آخربین]] *[[../آخرة|آخرة]] *[[../آخرت|آخرت]] *[[../آخر دست|آخر دست]] *[[../آخر سالار|آخر سالار]] *[[../آخرش|آخرش]] *[[../آخرک|آخرک]] *[[../آخروط|آخروط]] *[[../آخرون|آخرون]] *[[../آخریا|آخریا]] *[[../آخریان|آخریان]] *[[../آخرین|آخرین]] *[[../آخسته|آخسته]] *[[../آخسمه|آخسمه]] *[[../آخسی|آخسی]] *[[../آخسیکت|آخسیکت]] *[[../آخش|آخش]] *[[../آخشمه|آخشمه]] *[[../آخشنج|آخشنج]] *[[../آخشیان|آخشیان]] *[[../آخشیج|آخشیج]] *[[../آخشیجان|آخشیجان]] *[[../آخشیجستان|آخشیجستان]] *[[../آخشیک|آخشیک]] *[[../آخشیگان|آخشیگان]] *[[../آخشیجی‌سرا|آخشیجی‌سرا]] *[[../آخککمند|آخککمند]] *[[../آخمسه|آخمسه]] *[[../آخنی|آخنی]] *[[../آخنیة|آخنیة]] *[[../آخور|آخور]] *[[../آخور سالار|آخور سالار]] *[[../آخورک|آخورک]] *[[../آخون|آخون]] *[[../آخیة|آخیة]] *[[../آخیر|آخیر]] *[[../آخیز|آخیز]] *[[../آخیزگر|آخیزگر]] *[[../آخیسه|آخیسه]] *[[../آخیه|آخیه]] *[[../آد|آد]] *[[../آداب|آداب]] *[[../آدابگاه|آدابگاه]] * [[../آدابها|آدابها]] * [[../آداد|آداد]] * [[../آداش|آداش]] * [[../آداک|آداک]] * [[../آدام|آدام]] * [[../آدب|آدب]] * [[../آدخ|آدخ]] * [[../آدر|آدر]] * [[../آدرخش|آدرخش]] * [[../آدرس|آدرس]] * [[../آدرشاخ|آدرشاخ]] * [[../آدرفش|آدرفش]] * [[../آدرم|آدرم]] * [[../آدرنگ|آدرنگ]] * [[../آدرون|آدرون]] * [[../آدریاتیک|آدریاتیک]] * [[../آدش|آدش]] * [[../آدغر|آدغر]] * [[../آدک|آدک]] * [[../آدم|آدم]] * [[../آدمان|آدمان]] * [[../آدم پیرا|آدم پیرا]] * [[../آدمة|آدمة]] * [[../آدم ثانی|آدم ثانی]] * [[../آدم‌خوار|آدم‌خوار]] * [[../آدمستان|آدمستان]] * [[../آدم سر|آدم سر]] * [[../آدم‌شناس|آدم‌شناس]] * [[../آدم‌گری|آدم‌گری]] * [[../آدمی|آدمی]] * [[../آدمیان|آدمیان]] * [[../آدمیانه|آدمیانه]] * [[../آدمی بچه|آدمی بچه]] * [[../آدمیت|آدمیت]] * [[../آدمیزاد|آدمیزاد]] * [[../آدمی‌خوار|آدمی‌خوار]] * [[../آده|آده]] * [[../آدی|آدی]] * [[../آدیج|آدیج]] * [[../آدیش|آدیش]] * [[../آدینده|آدینده]] * [[../آدینه|آدینه]] * [[../آدینه مسجد|آدینه مسجد]] * [[../آذار|آذار]] * [[../آذار آفیون|آذار آفیون]] * [[../آذار طوس|آذار طوس]] * [[../آذاری|آذاری]] * [[../آذان|آذان]] * [[../آذر|آذر]] * [[../آذرآباد|آذرآباد]] * [[../آذرآبادگان|آذرآبادگان]] * [[../آذرآبادگون|آذرآبادگون]] * [[../آذرآئین|آذرآئین]] * [[../آذرافروز|آذرافروز]] * [[../آذرافزا|آذرافزا]] * [[../آذرباد|آذرباد]] * [[../آذربادگان|آذربادگان]] * [[../آذربایجان|آذربایجان]] * [[../آذربایگان|آذربایگان]] * [[../آذربرزین|آذربرزین]] * [[../آذربو|آذربو]] * [[../آذربویه|آذربویه]] * [[../آذربهرام|آذربهرام]] * [[../آذربیجان|آذربیجان]] * [[../آذرپرست|آذرپرست]] * [[../آذرپیرا|آذرپیرا]] * [[../آذرپژوه|آذرپژوه]] * [[../آذرتش|آذرتش]] * [[../آذر خرداد|آذر خرداد]] * [[../آذرخرین|آذرخرین]] * [[../آذرخش|آذرخش]] * [[../آذرخشا|آذرخشا]] * [[../آذر خورداد|آذر خورداد]] * [[../آذررنک|آذررنک]] * [[../آذر زردهشت|آذر زردهشت]] * [[../آذرس|آذرس]] * [[../آذرشب|آذرشب]] * [[../آذرشسب|آذرشسب]] * [[../آذرشین|آذرشین]] * [[../آذرطوس|آذرطوس]] * [[../آذرفروز|آذرفروز]] * [[../آذرفزا|آذرفزا]] * [[../آذرکده|آذرکده]] * [[../آذرکو|آذرکو]] * [[../آذرکیش|آذرکیش]] * [[../آذرکیشی|آذرکیشی]] * [[../آذرکیوان|آذرکیوان]] * [[../آذرگشب|آذرگشب]] * [[../آذرگشسب|آذرگشسب]] * [[../آذرگون|آذرگون]] * [[../آذرم|آذرم]] * [[../آذرماه|آذرماه]] * [[../آذرمه|آذرمه]] * [[../آذرمهر|آذرمهر]] * [[../آذرمیدوخت|آذرمیدوخت]] * [[../آذرنگ|آذرنگ]] * [[../آذرنوش|آذرنوش]] * [[../آذرهمایون|آذرهمایون]] * [[../آذرهمیون|آذرهمیون]] * [[../آذرهوشنگ|آذرهوشنگ]] * [[../آذرهوشنگی|آذرهوشنگی]] * [[../آذرهوشنگیان|آذرهوشنگیان]] * [[../آذری|آذری]] * [[../آذریاس|آذریاس]] * [[../آذریان|آذریان]] * [[../آذریطوس|آذریطوس]] * [[../آذرین|آذرین]] * [[../آذریون|آذریون]] * [[../آذن|آذن]] * [[../کبش‌آذن|کبش‌آذن]] * [[../آذوقه|آذوقه]] * [[../آذون|آذون]] * [[../آذی|آذی]] * [[../آذیش|آذیش]] * [[../آذین|آذین]] * [[../آر|آر]] * [[../آرا|آرا]] * [[../آراء|آراء]] * [[../آراب|آراب]] * [[../آراج|آراج]] * [[../آراختن|آراختن]] * [[../آراخیدن|آراخیدن]] * [[../آراد|آراد]] * [[../آرارات|آرارات]] * [[../آرازش|آرازش]] * [[../آراستک|آراستک]] * [[../آراستگی|آراستگی]] * [[../آراستن|آراستن]] * [[../آراسته|آراسته]] * [[../آراض|آراض]] * [[../آرال|آرال]] * [[../آراک|آراک]] * [[../آراکسس|آراکسس]] * [[../آرام|آرام]] * [[../آرام آرام|آرام آرام]] * [[../آرامانیدن|آرامانیدن]] * [[../آرام بانو|آرام بانو]] * [[../آرامبن|آرامبن]] * [[../آرام خاک|آرام خاک]] * [[../آرامدن|آرامدن]] * [[../آرامدوست|آرامدوست]] * [[../آرامش|آرامش]] * [[../آرام طلب|آرام طلب]] * [[../آرامکار|آرامکار]] * [[../آرام کرسی|آرام کرسی]] * [[../آرامگاه|آرامگاه]] * [[../آرامگه|آرامگه]] * [[../آرامگیر|آرامگیر]] * [[../آرامی|آرامی]] * [[../آرامید|آرامید]] * [[../آرامیدن|آرامیدن]] * [[../آرامیده|آرامیده]] * [[../آران|آران]] * [[../آرای|آرای]] * [[../آرایانیدن|آرایانیدن]] * [[../آرایش|آرایش]] * [[../آراینده|آراینده]] * [[../آراییدن|آراییدن]] * [[../آراییده|آراییده]] * [[../آرت|آرت]] * [[../آرة|آرة]] * [[../آرث|آرث]] * [[../آرج|آرج]] * [[../آرد|آرد]] * [[../آردآب|آردآب]] * [[../آردابه|آردابه]] * [[../آرداد|آرداد]] * [[../آرداو|آرداو]] * [[../آردبا|آردبا]] * [[../آردبخرک|آردبخرک]] * [[../آرد توله|آرد توله]] * [[../آرد حاله|آرد حاله]] * [[../آردوله|آردوله]] * [[../آرد روغن|آرد روغن]] * [[../آردزرده|آردزرده]] * [[../آردستان|آردستان]] * [[../آردشیر|آردشیر]] * [[../آردم|آردم]] * [[../آردن|آردن]] * [[../آرده|آرده]] * [[../آردهاله|آردهاله]] * [[../آرده بخرک|آرده بخرک]] * [[../آردهن|آردهن]] * [[../آردی|آردی]] * [[../آردینه|آردینه]] * [[../آرز|آرز]] * [[../آرزة|آرزة]] * [[../آرزو|آرزو]] * [[../آرزوانه|آرزوانه]] * [[../آرزوخواه|آرزوخواه]] * [[../آرزودن|آرزودن]] * [[../آرزو شکست|آرزو شکست]] * [[../آرزوشکن|آرزوشکن]] * [[../آرزوکده|آرزوکده]] * [[../آرزومند|آرزومند]] * [[../آرزومندی|آرزومندی]] * [[../آرزون|آرزون]] * [[../آرزوناک|آرزوناک]] * [[../آرزه|آرزه]] * [[../آرزه‌گر|آرزه‌گر]] * [[../آرزوئیدن|آرزوئیدن]] * [[../آرست|آرست]] * [[../آرستن|آرستن]] * [[../آرسته|آرسته]] * [[../آرسطا|آرسطا]] * [[../آرش|آرش]] * [[../آرشی|آرشی]] * [[../آرشیپل|آرشیپل]] * [[../آرض|آرض]] * [[../آرغ|آرغ]] * [[../آرغاده|آرغاده]] * [[../آرغده|آرغده]] * [[../آرغیش|آرغیش]] * [[../آرق|آرق]] * [[../آرک|آرک]] * [[../آرکة|آرکة]] * [[../آرم|آرم]] * [[../آرمان|آرمان]] * [[../آرمة|آرمة]] * [[../آرمدن|آرمدن]] * [[../آرمده|آرمده]] * [[../آرمش|آرمش]] * [[../آرمگاه|آرمگاه]] * [[../آرمنده|آرمنده]] * [[../آرمون|آرمون]] * [[../آرمیدگی|آرمیدگی]] * [[../آرمیدن|آرمیدن]] * [[../آرمیده|آرمیده]] * [[../آرن|آرن]] * [[../آرنج|آرنج]] * [[../آرنده|آرنده]] * [[../آرنگ|آرنگ]] * [[../آرنگ آرنگ|آرنگ آرنگ]] * [[../آرنو|آرنو]] * [[../آرو|آرو]] * [[../آرواره|آرواره]] * [[../آروغ|آروغ]] * [[../آروغیدن|آروغیدن]] * [[../آروق|آروق]] * [[../آرون|آرون]] * [[../آروند|آروند]] * [[../آروندیدن|آروندیدن]] * [[../آروین|آروین]] * [[../آره|آره]] * [[../آری|آری]] * [[../آرید برید|آرید برید]] * [[../آریدن|آریدن]] * [[../آریر|آریر]] * [[../آریغ|آریغ]] * [[../آرین|آرین]] * [[../آز|آز]] * [[../آزا|آزا]] * [[../آزاب|آزاب]] * [[../آزابستان|آزابستان]] * [[../آزاج|آزاج]] * [[../آزاد|آزاد]] * [[../آزاد آوا|آزاد آوا]] * [[../آزادبر|آزادبر]] * [[../آزاد بهمن|آزاد بهمن]] * [[../آزاد خلق|آزاد خلق]] * [[../آزاد دارو|آزاد دارو]] * [[../آزاد درخت|آزاد درخت]] * [[../آزادرو|آزادرو]] * [[../آزاد سرو|آزاد سرو]] * [[../آزاد طبع|آزاد طبع]] * [[../آزادگان|آزادگان]] * [[../آزادگاه جامه|آزادگاه جامه]] * [[../آزادگی|آزادگی]] * [[../آزادمرد|آزادمرد]] * [[../آزادمردی|آزادمردی]] * [[../آزاد میوه|آزاد میوه]] * [[../آزاد نامه|آزاد نامه]] * [[../آزادوار|آزادوار]] * [[../آزاده|آزاده]] * [[../آزاده خرام|آزاده خرام]] * [[../آزاده‌خو|آزاده‌خو]] * [[../آزاده‌دار|آزاده‌دار]] * [[../آزاده‌دل|آزاده‌دل]] * [[../آزاده‌گاه جامه|آزاده‌گاه جامه]] * [[../آزاده‌وار|آزاده‌وار]] * [[../آزادی|آزادی]] * [[../آزار|آزار]] * [[../آزارانیدن|آزارانیدن]] * [[../آزاردن|آزاردن]] * [[../آزارده|آزارده]] * [[../آزاردیده|آزاردیده]] * [[../آزاررسان|آزاررسان]] * [[../آزار رسیده|آزار رسیده]] * [[../آزارش|آزارش]] * [[../آزارمند|آزارمند]] * [[../آزارنده|آزارنده]] * [[../آزاری|آزاری]] * [[../آزاریدن|آزاریدن]] * [[../آزاغ|آزاغ]] * [[../آزال|آزال]] * [[../آزامند|آزامند]] * [[../آزپیشه|آزپیشه]] * [[../آزج|آزج]] * [[../آزخ|آزخ]] * [[../آزدگی|آزدگی]] * [[../آزدن|آزدن]] * [[../آزده|آزده]] * [[../آزر|آزر]] * [[../آزرباد|آزرباد]] * [[../آزرة|آزرة]] * [[../آزرخش|آزرخش]] * [[../آزرد|آزرد]] * [[../آزردآلو|آزردآلو]] * [[../آزردانیدن|آزردانیدن]] * [[../آزردگان|آزردگان]] * [[../آزردگی|آزردگی]] * [[../آزردن|آزردن]] * [[../آزرده|آزرده]] * [[../آزرده پشت|آزرده پشت]] * [[../آزرده خاطر|آزرده خاطر]] * [[../آزرگون|آزرگون]] * [[../آزرم|آزرم]] * [[../آزرماه|آزرماه]] * [[../آزرم‌جوی|آزرم‌جوی]] * [[../آزرم‌دخت|آزرم‌دخت]] * [[../آزرم‌سار|آزرم‌سار]] * [[../آزرم‌گاه|آزرم‌گاه]] * [[../آزرمیدخت|آزرمیدخت]] * [[../آزرمیدن|آزرمیدن]] * [[../آزرمین|آزرمین]] * [[../آزرنگ|آزرنگ]] * [[../آزروان|آزروان]] * [[../آزغ|آزغ]] * [[../آزفة|آزفة]] * [[../آزفنداک|آزفنداک]] * [[../آزقه|آزقه]] * [[../آزم|آزم]] * [[../آزما|آزما]] * [[../آزمان|آزمان]] * [[../آزمانی|آزمانی]] * [[../آزمانیدن|آزمانیدن]] * [[../آزمای|آزمای]] * [[../آزمایش|آزمایش]] * [[../آزمائی|آزمائی]] * [[../آزمة|آزمة]] * [[../آزمرده|آزمرده]] * [[../آزمند|آزمند]] * [[../آزمندی|آزمندی]] * [[../آزمودگان|آزمودگان]] * [[../آزمودگی|آزمودگی]] * [[../آزمودن|آزمودن]] * [[../آزموده|آزموده]] * [[../آزمودها|آزمودها]] * [[../آزمون|آزمون]] * [[../آزن|آزن]] * [[../آزناک|آزناک]] * [[../آزناکی|آزناکی]] * [[../آزنج|آزنج]] * [[../آزنخ|آزنخ]] * [[../آزندانیدن|آزندانیدن]] * [[../آزنک‌ناک|آزنک‌ناک]] * [[../آزنه|آزنه]] * [[../آزو|آزو]] * [[../آزود|آزود]] * [[../آزور|آزور]] * [[../آزوغ|آزوغ]] * [[../آزوقه|آزوقه]] * [[../آزی|آزی]] * [[../آزیدن|آزیدن]] * [[../آزیر|آزیر]] * [[../آزیراک|آزیراک]] * [[../آزیریدن|آزیریدن]] * [[../آزیغ|آزیغ]] * [[../آژ|آژ]] * [[../آژخ|آژخ]] * [[../آژخناک|آژخناک]] * [[../آژدن|آژدن]] * [[../آژده|آژده]] * [[../آژدها|آژدها]] * [[../آژدهاک|آژدهاک]] * [[../آژرد|آژرد]] * [[../آژغ|آژغ]] * [[../آژفنداک|آژفنداک]] * [[../آژکهان|آژکهان]] * [[../آژگن|آژگن]] * [[../آژن|آژن]] * [[../آژند|آژند]] * [[../آژندانیدن|آژندانیدن]] * [[../آژندن|آژندن]] * [[../آژنده|آژنده]] * [[../آژندیدن|آژندیدن]] * [[../آژنک|آژنک]] * [[../آژنک‌ناک|آژنک‌ناک]] * [[../آژنگ|آژنگ]] * [[../آژنه|آژنه]] * [[../آژور|آژور]] * [[../آژوغ|آژوغ]] * [[../آژیانه|آژیانه]] * [[../آژیخ|آژیخ]] * [[../آژیدانیدن|آژیدانیدن]] * [[../آژیدن|آژیدن]] * [[../آژیر|آژیر]] * [[../آژیراک|آژیراک]] * [[../آژیریدن|آژیریدن]] * [[../آژین|آژین]] * [[../آژینه|آژینه]] * [[../آس|آس]] * [[../آسا|آسا]] * [[../آساب|آساب]] * [[../آساد|آساد]] * [[../آساره|آساره]] * [[../آساس|آساس]] * [[../آس‌افزون|آس‌افزون]] * [[../آسال|آسال]] * [[../آسام|آسام]] * [[../آسان|آسان]] * [[../آسان کار|آسان کار]] * [[../آسان‌گشا|آسان‌گشا]] * [[../آسان‌گذار|آسان‌گذار]] * [[../آسان‌گذاری|آسان‌گذاری]] * [[../آسان‌گیر|آسان‌گیر]] * [[../آسان نیوش|آسان نیوش]] * [[../آسانی|آسانی]] * [[../آسانیدن|آسانیدن]] * [[../آسای|آسای]] * [[../آسایانیدن|آسایانیدن]] * [[../آسایش|آسایش]] * [[../آسایشکده|آسایشکده]] * [[../آسایشگاه|آسایشگاه]] * [[../آسائی|آسائی]] * [[../آسائیدن|آسائیدن]] * [[../آسب|آسب]] * [[../آسبان|آسبان]] * [[../آست|آست]] * [[../آسة|آسة]] * [[../آستا|آستا]] * [[../آستان|آستان]] * [[../آستانبوس|آستانبوس]] * [[../آستانبوسی|آستانبوسی]] * [[../آستان روب|آستان روب]] * [[../آستانه|آستانه]] * [[../آستانی|آستانی]] * [[../آستانیدن|آستانیدن]] * [[../آستر|آستر]] * [[../آسترنگ|آسترنگ]] * [[../آستره|آستره]] * [[../آستن|آستن]] * [[../آسته|آسته]] * [[../آستی|آستی]] * [[../آستیم|آستیم]] * [[../آستین|آستین]] * [[../آستینه|آستینه]] * [[../آسد|آسد]] * [[../آسر|آسر]] * [[../آسریس|آسریس]] * [[../آسغده|آسغده]] * [[../آسف|آسف]] * [[../آسفته|آسفته]] * [[../آسفده|آسفده]] * [[../آسک|آسک]] * [[../آس‌کننده|آس‌کننده]] * [[../آسگون|آسگون]] * [[../آسما|آسما]] * [[../آسمار|آسمار]] * [[../آسمان|آسمان]] * [[../آسمان پایه|آسمان پایه]] * [[../آسمان‌پیمای|آسمان‌پیمای]] * [[../آسمان پیوند|آسمان پیوند]] * [[../آسمان جاه|آسمان جاه]] * [[../آسمان جواب|آسمان جواب]] * [[../آسمان جونی|آسمان جونی]] * [[../آسمان‌خیز|آسمان‌خیز]] * [[../آسمان درخش|آسمان درخش]] * [[../آسمان دره|آسمان دره]] * [[../آسمان رفعت|آسمان رفعت]] * [[../آسمان صفت|آسمان صفت]] * [[../آسمان غرش|آسمان غرش]] * [[../آسمان غریو|آسمان غریو]] * [[../آسمان قدر|آسمان قدر]] * [[../آسمان‌گیر|آسمان‌گیر]] * [[../آسمان‌ناب|آسمان‌ناب]] * [[../آسمانه|آسمانه]] * [[../آسمانی|آسمانی]] * [[../آسمند|آسمند]] * [[../آسموغ|آسموغ]] * [[../آسمه|آسمه]] * [[../آسن|آسن]] * [[../آسنستان|آسنستان]] * [[../آسنی|آسنی]] * [[../آسو|آسو]] * [[../آسودگی|آسودگی]] * [[../آسودن|آسودن]] * [[../آسوده|آسوده]] * [[../آسوده حال|آسوده حال]] * [[../آسه|آسه]] * [[../آسی|آسی]] * [[../آسیا|آسیا]] * [[../آسیا آژن|آسیا آژن]] * [[../آسیاب|آسیاب]] * [[../آسیابان|آسیابان]] * [[../آسیابانی|آسیابانی]] * [[../آسیاخانه|آسیاخانه]] * [[../آسیازن|آسیازن]] * [[../آسیازنه|آسیازنه]] * [[../آسیاسنگ|آسیاسنگ]] * [[../آسیاگر|آسیاگر]] * [[../آسیاگری|آسیاگری]] * [[../آسیای صغیر|آسیای صغیر]] * [[../آسیانه|آسیانه]] * [[../آسیائی|آسیائی]] * [[../آسیب|آسیب]] * [[../آسیب کار|آسیب کار]] * [[../آسیة|آسیة]] * [[../آسیم|آسیم]] * [[../آسیمه|آسیمه]] * [[../آسیمه دماغ|آسیمه دماغ]] * [[../آسیمه‌سار|آسیمه‌سار]] * [[../آسیون|آسیون]] * [[../آسیه|آسیه]] * [[../آش|آش]] * [[../آشا|آشا]] * [[../آشام|آشام]] * [[../آشامش|آشامش]] * [[../آشامنده|آشامنده]] * [[../آشامیدن|آشامیدن]] * [[../آشامیدنی|آشامیدنی]] * [[../آشب|آشب]] * [[../آشپز|آشپز]] * [[../آشپزخانه|آشپزخانه]] * [[../آشپزی|آشپزی]] * [[../آشتم|آشتم]] * [[../آشتنگاه|آشتنگاه]] * [[../آشتوم|آشتوم]] * [[../آشتوه|آشتوه]] * [[../آشتی|آشتی]] * [[../آشتی‌خواران|آشتی‌خواران]] * [[../آشتی‌گاه|آشتی‌گاه]] * [[../آشتینه|آشتینه]] * [[../آشخانه|آشخانه]] * [[../آشدّ|آشدّ]] * [[../آشر|آشر]] * [[../آشرة|آشرة]] * [[../آشردن|آشردن]] * [[../آشرمه|آشرمه]] * [[../آشزدن|آشزدن]] * [[../آشغال|آشغال]] * [[../آشفتانیدن|آشفتانیدن]] * [[../آشفتگی|آشفتگی]] * [[../آشفتن|آشفتن]] * [[../آشفته|آشفته]] * [[../آشفته‌حال|آشفته‌حال]] * [[../آشفته‌خاطر|آشفته‌خاطر]] * [[../آشفته‌دل|آشفته‌دل]] * [[../آشفته روز|آشفته روز]] * [[../آشفته رومیان|آشفته رومیان]] * [[../آشفته عقل|آشفته عقل]] * [[../آشفته‌کاکل|آشفته‌کاکل]] * [[../آشفته‌مغز|آشفته‌مغز]] * [[../آشفته‌موی|آشفته‌موی]] * [[../آشکار|آشکار]] * [[../آشکارگی|آشکارگی]] * [[../آشکاره|آشکاره]] * [[../آشکزه|آشکزه]] * [[../آشکو|آشکو]] * [[../آشگار|آشگار]] * [[../آشگون|آشگون]] * [[../آشگونه|آشگونه]] * [[../آشگوی|آشگوی]] * [[../آشمالی|آشمالی]] * [[../آشمید|آشمید]] * [[../آشمیدن|آشمیدن]] * [[../آشنا|آشنا]] * [[../آشناب|آشناب]] * [[../آشناباز|آشناباز]] * [[../آشنابازی|آشنابازی]] * [[../آشناپرست|آشناپرست]] * [[../آشناخو|آشناخو]] * [[../آشناد|آشناد]] * [[../آشنارو|آشنارو]] * [[../آشناگر|آشناگر]] * [[../آشناو|آشناو]] * [[../آشناور|آشناور]] * [[../آشناه|آشناه]] * [[../آشنایان|آشنایان]] * [[../آشنائی|آشنائی]] * [[../آشنه|آشنه]] * [[../آشو|آشو]] * [[../آشوب|آشوب]] * [[../آشوب‌انگیز|آشوب‌انگیز]] * [[../آشوبتر|آشوبتر]] * [[../آشوبگاه|آشوبگاه]] * [[../آشوب‌گستر|آشوب‌گستر]] * [[../آشوبناک|آشوبناک]] * [[../آشوبیدن|آشوبیدن]] * [[../آشور|آشور]] * [[../آشوردن|آشوردن]] * [[../آشوغ|آشوغ]] * [[../آشوفتگی|آشوفتگی]] * [[../آشوفتن|آشوفتن]] * [[../آشوفته|آشوفته]] * [[../آشی|آشی]] * [[../آشیا|آشیا]] * [[../آشیان|آشیان]] * [[../آشیانه|آشیانه]] * [[../آشیب|آشیب]] * [[../آشیج|آشیج]] * [[../آشیگاه|آشیگاه]] * [[../آشین|آشین]] * [[../آشینه|آشینه]] * [[../آشیهه|آشیهه]] * [[../آصار|آصار]] * [[../آصاص|آصاص]] * [[../آصال|آصال]] * [[../آصدة|آصدة]] * [[../آصرة|آصرة]] * [[../آصف|آصف]] * [[../آصف جاه|آصف جاه]] * [[../آصل|آصل]] * [[../آصی|آصی]] * [[../آصیة|آصیة]] * [[../آط|آط]] * [[../آطة|آطة]] * [[../آطال|آطال]] * [[../آطام|آطام]] * [[../آطریلال|آطریلال]] * [[../آطن|آطن]] * [[../آغا|آغا]] * [[../آغاباجی|آغاباجی]] * [[../آغار|آغار]] * [[../آغارانیدن|آغارانیدن]] * [[../آغارد|آغارد]] * [[../آغاردن|آغاردن]] * [[../آغارش|آغارش]] * [[../آغاروز|آغاروز]] * [[../آغاره|آغاره]] * [[../آغاری|آغاری]] * [[../آغاریدن|آغاریدن]] * [[../آغاریقون|آغاریقون]] * [[../آغاز|آغاز]] * [[../آغازش|آغازش]] * [[../آغازکار|آغازکار]] * [[../آغازگاه|آغازگاه]] * [[../آغازنده|آغازنده]] * [[../آغازه|آغازه]] * [[../آغازیدن|آغازیدن]] * [[../آغاش|آغاش]] * [[../آغاشتن|آغاشتن]] * [[../آغال|آغال]] * [[../آغال پشه|آغال پشه]] * [[../آغالش|آغالش]] * [[../آغالشتن|آغالشتن]] * [[../آغاوات|آغاوات]] * [[../آغالیدن|آغالیدن]] * [[../آغالیده|آغالیده]] * [[../آغایان|آغایان]] * [[../آغر|آغر]] * [[../آغرده|آغرده]] * [[../آغرسطس|آغرسطس]] * [[../آغره|آغره]] * [[../آغریوس|آغریوس]] * [[../آغستن|آغستن]] * [[../آغسته|آغسته]] * [[../آغش|آغش]] * [[../آغشتانیدن|آغشتانیدن]] * [[../آغشتگی|آغشتگی]] * [[../آغشتن|آغشتن]] * [[../آغشته|آغشته]] * [[../آغشغه|آغشغه]] * [[../آغشک|آغشک]] * [[../آغل|آغل]] * [[../آغند|آغند]] * [[../آغندن|آغندن]] * [[../آغنده|آغنده]] * [[../آغوات|آغوات]] * [[../آغوز|آغوز]] * [[../آغوش|آغوش]] * [[../آغوشیدن|آغوشیدن]] * [[../آغول|آغول]] * [[../آغیة|آغیة]] * [[../آغیرس|آغیرس]] * [[../آغیشتن|آغیشتن]] * [[../آغیشیدن|آغیشیدن]] * [[../آغیل|آغیل]] * [[../آف|آف]] * [[../آفات|آفات]] * [[../آفاق|آفاق]] * [[../آفاق‌بند|آفاق‌بند]] * [[../آفاق گرفته|آفاق گرفته]] * [[../آفاقی|آفاقی]] * [[../آفة|آفة]] * [[../آفت|آفت]] * [[../آفتاب|آفتاب]] * [[../آفتاب‌پرست|آفتاب‌پرست]] * [[../آفتاب‌پرستی|آفتاب‌پرستی]] * [[../آفتاب جلوه|آفتاب جلوه]] * [[../آفتاب چشمه|آفتاب چشمه]] * [[../آفتابچی|آفتابچی]] * [[../آفتاب خاطر|آفتاب خاطر]] * [[../آفتاب خانه|آفتاب خانه]] * [[../آفتاب دزدک|آفتاب دزدک]] * [[../آفتاب رخ|آفتاب رخ]] * [[../آفتاب‌رو|آفتاب‌رو]] * [[../آفتاب‌زار|آفتاب‌زار]] * [[../آفتاب زرد|آفتاب زرد]] * [[../آفتاب سوار|آفتاب سوار]] * [[../آفتابگاه|آفتابگاه]] * [[../آفتاب‌گردان|آفتاب‌گردان]] * [[../آفتاب گردش|آفتاب گردش]] * [[../آفتاب گردک|آفتاب گردک]] * [[../آفتاب‌گیر|آفتاب‌گیر]] * [[../آفتابناک|آفتابناک]] * [[../آفتابه|آفتابه]] * [[../آفتابه‌چی|آفتابه‌چی]] * [[../آفتابه لگن|آفتابه لگن]] * [[../آفتابی|آفتابی]] * [[../آفتاوا|آفتاوا]] * [[../آفت رسیده|آفت رسیده]] * [[../آفت‌زده|آفت‌زده]] * [[../آفتفایا|آفتفایا]] * [[../آفت‌گری|آفت‌گری]] * [[../آفته|آفته]] * [[../آفد|آفد]] * [[../آفرازه|آفرازه]] * [[../آفرنگان|آفرنگان]] * [[../آفروزه|آفروزه]] * [[../آفروزینه|آفروزینه]] * [[../آفروسه|آفروسه]] * [[../آفریدگار|آفریدگار]] * [[../آفریدگان|آفریدگان]] * [[../آفریدن|آفریدن]] * [[../آفریدون|آفریدون]] * [[../آفریده|آفریده]] * [[../آفرین|آفرین]] * [[../آفرینا|آفرینا]] * [[../آفرین خانه|آفرین خانه]] * [[../آفرینش|آفرینش]] * [[../آفرینگان|آفرینگان]] * [[../آفرین‌گر|آفرین‌گر]] * [[../آفریننده|آفریننده]] * [[../آفسانه|آفسانه]] * [[../آفق|آفق]] * [[../آفقة|آفقة]] * [[../آفگانه|آفگانه]] * [[../آفل|آفل]] * [[../آفلیئن|آفلیئن]] * [[../آفند|آفند]] * [[../آفنداک|آفنداک]] * [[../آفندیدن|آفندیدن]] * [[../آق|آق]] * [[../آقا|آقا]] * [[../آقاسی|آقاسی]] * [[../آقال|آقال]] * [[../آقاواینی|آقاواینی]] * [[../آقایان|آقایان]] * [[../آقائی|آقائی]] * [[../آقچه|آقچه]] * [[../آق سنقر|آق سنقر]] * [[../آقشام|آقشام]] * [[../آقشته|آقشته]] * [[../آقطی|آقطی]] * [[../آق مزار|آق مزار]] * [[../آقوش|آقوش]] * [[../آک|آک]] * [[../آکا|آکا]] * [[../آکال|آکال]] * [[../آکام|آکام]] * [[../آکپ|آکپ]] * [[../آکچ|آکچ]] * [[../آکح|آکح]] * [[../آکحج|آکحج]] * [[../آکخ|آکخ]] * [[../آکرکره|آکرکره]] * [[../آکس|آکس]] * [[../آکسته|آکسته]] * [[../اکسه|اکسه]] * [[../آکشته|آکشته]] * [[../آکل|آکل]] * [[../آکلة|آکلة]] * [[../آکله|آکله]] * [[../آکنج|آکنج]] * [[../آکنده|آکنده]] * [[../آکو|آکو]] * [[../آکوچ|آکوچ]] * [[../آکورس|آکورس]] * [[../آگ|آگ]] * [[../آگاه|آگاه]] * [[../آگاهانه|آگاهانه]] * [[../آگاهانیدن|آگاهانیدن]] * [[../آگاهی|آگاهی]] * [[../آگاهیدن|آگاهیدن]] * [[../آگده|آگده]] * [[../آگر|آگر]] * [[../آگره|آگره]] * [[../آگری|آگری]] * [[../آگسته|آگسته]] * [[../آگش|آگش]] * [[../آگشته|آگشته]] * [[../آگفت|آگفت]] * [[../آگن|آگن]] * [[../آگنبالین|آگنبالین]] * [[../آگنج|آگنج]] * [[../آگند|آگند]] * [[../آگندگی|آگندگی]] * [[../آگندن|آگندن]] * [[../آگنده|آگنده]] * [[../آگنده پر|آگنده پر]] * [[../آگنده‌خو|آگنده‌خو]] * [[../آگنده گوش|آگنده گوش]] * [[../آگنده یال|آگنده یال]] * [[../آگنش|آگنش]] * [[../آگنه|آگنه]] * [[../آگنیدن|آگنیدن]] * [[../آگوچ|آگوچ]] * [[../آگور|آگور]] * [[../آگوش|آگوش]] * [[../آگوشیدن|آگوشیدن]] * [[../آگون|آگون]] * [[../آگه|آگه]] * [[../آگهی|آگهی]] * [[../آگیج|آگیج]] * [[../آگیش|آگیش]] * [[../آگیشیدن|آگیشیدن]] * [[../آگیلون|آگیلون]] * [[../آگین|آگین]] * [[../آل|آل]] * [[../آلاء|آلاء]] * [[../آلا|آلا]] * [[../آلات|آلات]] * [[../آلار|آلار]] * [[../آلاریان|آلاریان]] * [[../آلاس|آلاس]] * [[../آلاف|آلاف]] * [[../آلاکلنگ|آلاکلنگ]] * [[../آلاله|آلاله]] * [[../آلام|آلام]] * [[../آلان|آلان]] * [[../آلانه|آلانه]] * [[../آلاو|آلاو]] * [[../آلاوه|آلاوه]] * [[../آلای|آلای]] * [[../آلایش|آلایش]] * [[../آلائیدن|آلائیدن]] * [[../آلپ|آلپ]] * [[../آلة|آلة]] * [[../آلت|آلت]] * [[../آلت‌شناس|آلت‌شناس]] * [[../آمادگی|آمادگی]] * [[../آمادن|آمادن]] * [[../آماده|آماده]] * [[../آمار|آمار]] * [[../آمارگیر|آمارگیر]] * [[../آماره|آماره]] * [[../آماره‌گیر|آماره‌گیر]] * [[../آمازن|آمازن]] * [[../آماس|آماس]] * [[../آماسا|آماسا]] * [[../آماسانیدن|آماسانیدن]] * [[../آماسیدن|آماسیدن]] * [[../آماسیده|آماسیده]] * [[../آماش|آماش]] * [[../آماق|آماق]] * [[../آمال|آمال]] * [[../آماه|آماه]] * [[../آماهیدن|آماهیدن]] * [[../آمای|آمای]] * [[../آمائی|آمائی]] * [[../آمائیدن|آمائیدن]] * [[../آمة|آمة]] * [[../آمختن|آمختن]] * [[../آمخته|آمخته]] * [[../آمد|آمد]] * [[../آمد آمد|آمد آمد]] * [[../آمدانه|آمدانه]] * [[../آمد رفت|آمد رفت]] * [[../آمد شد|آمد شد]] * [[../آمد شدن|آمد شدن]] * [[../آمدن|آمدن]] * [[../آمدنگاه|آمدنگاه]] * [[../آمدنی|آمدنی]] * [[../آمدورفت|آمدورفت]] * [[../آمدوشد|آمدوشد]] * [[../آمده|آمده]] * [[../آمده‌گیر|آمده‌گیر]] * [[../آمدیه|آمدیه]] * [[../آمر|آمر]] * [[../آمرا|آمرا]] * [[../آمرة|آمرة]] * [[../آمرک|آمرک]] * [[../آمرز|آمرز]] * [[../آمرزش|آمرزش]] * [[../آمرزگار|آمرزگار]] * [[../آمرزگاری|آمرزگاری]] * [[../آمرزنده|آمرزنده]] * [[../آمرزیدن|آمرزیدن]] * [[../آمرزیده|آمرزیده]] * [[../آمرغ|آمرغ]] * [[../آمر نون و القلم|آمر نون و القلم]] * [[../آمره|آمره]] * [[../آمس|آمس]] * [[../آمشام|آمشام]] * [[../آمص|آمص]] * [[../آمل|آمل]] * [[../آمله|آمله]] * [[../آمن|آمن]] * [[../آمنه|آمنه]] * [[../آمو|آمو]] * [[../آموت|آموت]] * [[../آموتیا|آموتیا]] * [[../آموختگان|آموختگان]] * [[../آموختن|آموختن]] * [[../آموخته|آموخته]] * [[../آمود|آمود]] * [[../آمودریا|آمودریا]] * [[../آمودن|آمودن]] * [[../آموده|آموده]] * [[../آمور|آمور]] * [[../آمورز|آمورز]] * [[../آموز|آموز]] * [[../آموزاننده|آموزاننده]] * [[../آموزانیدن|آموزانیدن]] * [[../آموزش|آموزش]] * [[../آموزگار|آموزگار]] * [[../آموزناک|آموزناک]] * [[../آموزندگی|آموزندگی]] * [[../آموزنده|آموزنده]] * [[../آموزی|آموزی]] * [[../آموزیدن|آموزیدن]] * [[../آموس|آموس]] * [[../آموسنی|آموسنی]] * [[../آموغ|آموغ]] * [[../آمولن|آمولن]] * [[../آمون|آمون]] * [[../آموی|آموی]] * [[../آمویه|آمویه]] * [[../آمه|آمه]] * [[../آمی|آمی]] * [[../آمیختگی|آمیختگی]] * [[../آمیختن|آمیختن]] * [[../آمیخته|آمیخته]] * [[../آمیر|آمیر]] * [[../آمیز|آمیز]] * [[../آمیزانیدن|آمیزانیدن]] * [[../آمیزش|آمیزش]] * [[../آمیزش‌کن|آمیزش‌کن]] * [[../آمیزش‌کنی|آمیزش‌کنی]] * [[../آمیزگار|آمیزگار]] * [[../آمیزگاری|آمیزگاری]] * [[../آمیزناک|آمیزناک]] * [[../آمیزنده|آمیزنده]] * [[../آمیزه|آمیزه]] * [[../آمیزه‌مو|آمیزه‌مو]] * [[../آمیزیدن|آمیزیدن]] * [[../آمیژ|آمیژ]] * [[../آمیژه|آمیژه]] * [[../آمیص|آمیص]] * [[../آمیغ|آمیغ]] * [[../آمیغه|آمیغه]] * [[../آمیغی|آمیغی]] * [[../آمین|آمین]] * [[../آمینه|آمینه]] * [[../آن|آن]] * [[../آناء|آناء]] * [[../آنات|آنات]] * [[../آناس|آناس]] * [[../آناف|آناف]] * [[../آنام|آنام]] * [[../آنان|آنان]] * [[../آنة|آنة]] * [[../آنت|آنت]] * [[../آنتی‌پیرین|آنتی‌پیرین]] * [[../آنتی فبرین|آنتی فبرین]] * [[../آنتیل|آنتیل]] * [[../آنج|آنج]] * [[../آنجا|آنجا]] * [[../آنجا که|آنجا که]] * [[../آن‌چنان|آن‌چنان]] * [[../آنچه|آنچه]] * [[../آنح|آنح]] * [[../آنحة|آنحة]] * [[../آند|آند]] * [[../آنداو|آنداو]] * [[../آن دم|آن دم]] * [[../آندون|آندون]] * [[../آن را|آن را]] * [[../آنرو|آنرو]] * [[../آن زمان|آن زمان]] * [[../آنس|آنس]] * [[../آنستان|آنستان]] * [[../آنسة|آنسة]] * [[../آنسته|آنسته]] * [[../آن‌سو|آن‌سو]] * [[../آنسیکلوپدی|آنسیکلوپدی]] * [[../آنطرف|آنطرف]] * [[../آنف|آنف]] * [[../آنفا|آنفا]] * [[../آنق|آنق]] * [[../آن‌قدر|آن‌قدر]] * [[../آنک|آنک]] * [[../آن‌کس|آن‌کس]] * [[../آنکه|آنکه]] * [[../آنگاه|آنگاه]] * [[../آنگاهی|آنگاهی]] * [[../آنگندن|آنگندن]] * [[../آنگنده|آنگنده]] * [[../آنگه|آنگه]] * [[../آنه|آنه]] * [[../آنها|آنها]] * [[../آنهالت|آنهالت]] * [[../آن همه|آن همه]] * [[../آنی|آنی]] * [[../آنیة|آنیة]] * [[../آنیسته|آنیسته]] * [[../آنیسون|آنیسون]] * [[../آنین|آنین]] * [[../آو|آو]] * [[../آوا|آوا]] * [[../آواب|آواب]] * [[../آواخ|آواخ]] * [[../آوادان|آوادان]] * [[../آوار|آوار]] * [[../آوارجه|آوارجه]] * [[../آوارچه|آوارچه]] * [[../آوارگی|آوارگی]] * [[../آواره|آواره]] * [[../آواره‌گیر|آواره‌گیر]] * [[../آواری|آواری]] * [[../آواریدن|آواریدن]] * [[../آواز|آواز]] * [[../آوازک|آوازک]] * [[../آوازناک|آوازناک]] * [[../آوازه|آوازه]] * [[../آوازیدن|آوازیدن]] * [[../آوام|آوام]] * [[../آوان|آوان]] * [[../آواه|آواه]] * [[../آواها|آواها]] * [[../آوای|آوای]] * [[../آوة|آوة]] * [[../آوخ|آوخ]] * [[../آود|آود]] * [[../آور|آور]] * [[../آورجه|آورجه]] * [[../آورچه|آورچه]] * [[../آورد|آورد]] * [[../آوردگاه|آوردگاه]] * [[../آوردن|آوردن]] * [[../آوردنی|آوردنی]] * [[../آورده|آورده]] * [[../آورسر|آورسر]] * [[../آورگ|آورگ]] * [[../آورگوش|آورگوش]] * [[../آورند|آورند]] * [[../آورنده|آورنده]] * [[../آوره|آوره]] * [[../آوری|آوری]] * [[../آوریدن|آوریدن]] * [[../آوریز|آوریز]] * [[../آوریل|آوریل]] * [[../آورین|آورین]] * [[../آوزیدن|آوزیدن]] * [[../آوزین|آوزین]] * [[../آوژه|آوژه]] * [[../آوشن|آوشن]] * [[../آوغون|آوغون]] * [[../آوگان|آوگان]] * [[../آوله|آوله]] * [[../آون|آون]] * [[../آونة|آونة]] * [[../آوند|آوند]] * [[../آوندی|آوندی]] * [[../آونگ|آونگ]] * [[../آونگان|آونگان]] * [[../آونوس|آونوس]] * [[../آوو|آوو]] * [[../آووه|آووه]] * [[../آوه|آوه]] * [[../آوها|آوها]] * [[../آوی|آوی]] * [[../آویخ|آویخ]] * [[../آویختگی|آویختگی]] * [[../آویختن|آویختن]] * [[../آویخته|آویخته]] * [[../آویدن|آویدن]] * [[../آویز|آویز]] * [[../آویزان|آویزان]] * [[../آویزانیدن|آویزانیدن]] * [[../آویزش|آویزش]] * [[../آویزگن|آویزگن]] * [[../آویزگی|آویزگی]] * [[../آویزه|آویزه]] * [[../آویزه‌بند|آویزه‌بند]] * [[../آویزیدن|آویزیدن]] * [[../آویژگان|آویژگان]] * [[../آویژه|آویژه]] * [[../آویش|آویش]] * [[../آویشن|آویشن]] * [[../آویشه|آویشه]] * [[../آوینا|آوینا]] * [[../آویندن|آویندن]] * [[../آه|آه]] * [[../آها|آها]] * [[../آهار|آهار]] * [[../آهازیدن|آهازیدن]] * [[../آهازیده|آهازیده]] * [[../آهال|آهال]] * [[../آهانه|آهانه]] * [[../آهبة|آهبة]] * [[../آهبنیانه|آهبنیانه]] * [[../آهة|آهة]] * [[../آهته|آهته]] * [[../آهختن|آهختن]] * [[../آهخته|آهخته]] * [[../آهرمن|آهرمن]] * [[../آهرمن‌خوی|آهرمن‌خوی]] * [[../آهرمن‌روی|آهرمن‌روی]] * [[../آهرمن کیش|آهرمن کیش]] * [[../آهرن|آهرن]] * [[../آهریمن|آهریمن]] * [[../آهزن|آهزن]] * [[../آه‌زنان|آه‌زنان]] * [[../آهستگی|آهستگی]] * [[../آهسته|آهسته]] * [[../آهسته رای|آهسته رای]] * [[../آهسته‌رو|آهسته‌رو]] * [[../آهسته سخن|آهسته سخن]] * [[../آهشتگی|آهشتگی]] * [[../آهک|آهک]] * [[../آهک‌پز|آهک‌پز]] * [[../آه‌کش|آه‌کش]] * [[../آهل|آهل]] * [[../آهمند|آهمند]] * [[../آهن|آهن]] * [[../آهن آشیان|آهن آشیان]] * [[../آهنبایه|آهنبایه]] * [[../آهن‌بر|آهن‌بر]] * [[../آهن‌پاره|آهن‌پاره]] * [[../آهن‌پایه|آهن‌پایه]] * [[../آهنج|آهنج]] * [[../آهن‌جان|آهن‌جان]] * [[../آهنجانیدن|آهنجانیدن]] * [[../آهنجد|آهنجد]] * [[../آهنجلوغ|آهنجلوغ]] * [[../آهنجه|آهنجه]] * [[../آهنجیدن|آهنجیدن]] * [[../آهن چنگال|آهن چنگال]] * [[../آهنچه|آهنچه]] * [[../آهنچیدن|آهنچیدن]] * [[../آهنخای|آهنخای]] * [[../آهن‌دل|آهن‌دل]] * [[../آهن دیگ|آهن دیگ]] * [[../آهن‌دلی|آهن‌دلی]] * [[../آهن‌ربا|آهن‌ربا]] * [[../آهن‌رگ|آهن‌رگ]] * [[../آهن روی|آهن روی]] * [[../آهن‌ریزی|آهن‌ریزی]] * [[../آهن‌سای|آهن‌سای]] * [[../آهن‌قبا|آهن‌قبا]] * [[../آهن کرسی|آهن کرسی]] * [[../آهن‌کش|آهن‌کش]] * [[../آهنگ|آهنگ]] * [[../آهنگاو|آهنگاو]] * [[../آهنگر|آهنگر]] * [[../آهنگری|آهنگری]] * [[../آهنگی|آهنگی]] * [[../آهنگیدن|آهنگیدن]] * [[../آهنو|آهنو]] * [[../آهنه|آهنه]] * [[../آهنی|آهنی]] * [[../آهنیابه|آهنیابه]] * [[../آهنین|آهنین]] * [[../آهنین پنجه|آهنین پنجه]] * [[../آهنین‌جان|آهنین‌جان]] * [[../آهنین‌جگر|آهنین‌جگر]] * [[../آهنین خفتان|آهنین خفتان]] * [[../آهنین دل|آهنین دل]] * [[../آهنین رگ|آهنین رگ]] * [[../آهنین قبا|آهنین قبا]] * [[../آهنین کرسی|آهنین کرسی]] * [[../آهنین کمر|آهنین کمر]] * [[../آهو|آهو]] * [[../آهوان|آهوان]] * [[../آهوای|آهوای]] * [[../آهوبان|آهوبان]] * [[../آهوبره|آهوبره]] * [[../آهوپا|آهوپا]] * [[../آهودل|آهودل]] * [[../آهودلی|آهودلی]] * [[../آهو دوستک|آهو دوستک]] * [[../آهوری|آهوری]] * [[../آهوز|آهوز]] * [[../آهوگان|آهوگان]] * [[../آهول|آهول]] * [[../آهون|آهون]] * [[../آهون‌بر|آهون‌بر]] * [[../آهونگاه|آهونگاه]] * [[../آهووره|آهووره]] * [[../آهوی|آهوی]] * [[../آهوئی|آهوئی]] * [[../آهی|آهی]] * [[../آهیانه|آهیانه]] * [[../آهیختن|آهیختن]] * [[../آهیخته|آهیخته]] * [[../آهیخته گوش|آهیخته گوش]] * [[../آهیخته هار|آهیخته هار]] * [[../آهیز|آهیز]] * [[../آهین|آهین]] * [[../آی|آی]] * [[../آیا|آیا]] * [[../آیاء|آیاء]] * [[../آیات|آیات]] * [[../آیار|آیار]] * [[../آیاز|آیاز]] * [[../آیاغ|آیاغ]] * [[../آیام|آیام]] * [[../آیان|آیان]] * [[../آیانی|آیانی]] * [[../آیای|آیای]] * [[../آی‌آی|آی‌آی]] * [[../آئب|آئب]] * [[../آئبة|آئبة]] * [[../آیة|آیة]] * [[../آیت|آیت]] * [[../آیده|آیده]] * [[../آیر|آیر]] * [[../آئر|آئر]] * [[../آیژ|آیژ]] * [[../آیس|آیس]] * [[../آیش|آیش]] * [[../آیشتنه|آیشتنه]] * [[../آیشم|آیشم]] * [[../آیشنه|آیشنه]] * [[../آیفت|آیفت]] * [[../آئک|آئک]] * [[../آئل|آئل]] * [[../آیلانت|آیلانت]] * [[../آین|آین]] * [[../آئن|آئن]] * [[../آئنات|آئنات]] * [[../آئنة|آئنة]] * [[../آیندگان|آیندگان]] * [[../آینده|آینده]] * [[../آینه|آینه]] * [[../آیه|آیه]] * [[../آیهات|آیهات]] * [[../آیهان|آیهان]] * [[../آئی|آئی]] * [[../آییان|آییان]] * [[../آئیدن|آئیدن]] * [[../آییر|آییر]] * [[../آییژ|آییژ]] * [[../آییشه|آییشه]] * [[../آیین|آیین]] * [[../آئینه|آئینه]] * [[../اب|اب]] * [[../ابا|ابا]] * [[../اباء|اباء]] * [[../اباءة|اباءة]] * [[../اباب|اباب]] * [[../ابابة|ابابة]] * [[../ابابیل|ابابیل]] * [[../ابابین|ابابین]] * [[../اباة|اباة]] * [[../ابات|ابات]] * [[../اباتة|اباتة]] * [[../اباتر|اباتر]] * [[../اباثة|اباثة]] * [[../اباثی|اباثی]] * [[../اباجر|اباجر]] * [[../اباجیر|اباجیر]] * [[../اباحة|اباحة]] * [[../اباحه|اباحه]] * [[../اباحیة|اباحیة]] * [[../اباخة|اباخة]] * [[../اباخس|اباخس]] * [[../ابادة|ابادة]] * [[../ابادید|ابادید]] * [[../ابآر|ابآر]] * [[../ابأر|ابأر]] * [[../ابار|ابار]] * [[../ابارة|ابارة]] * [[../ابارد|ابارد]] * [[../ابارص|ابارص]] * [[../ابارق|ابارق]] * [[../ابارمة|ابارمة]] * [[../اباریات|اباریات]] * [[../اباریق|اباریق]] * [[../اباریة|اباریة]] * [[../اباز|اباز]] * [[../اباس|اباس]] * [[../اباش|اباش]] * [[../اباشة|اباشة]] * [[../اباض|اباض]] * [[../اباضة|اباضة]] * [[../اباضیة|اباضیة]] * [[../اباط|اباط]] * [[../اباطح|اباطح]] * [[../اباطیل|اباطیل]] * [[../اباعة|اباعة]] * [[../اباعد|اباعد]] * [[../ابا عن جد|ابا عن جد]] * [[../اباعر|اباعر]] * [[../اباغ|اباغ]] * [[../اباغولس|اباغولس]] * [[../اباغووس|اباغووس]] * [[../اباق|اباق]] * [[../اباقاآن|اباقاآن]] * [[../ابال|ابال]] * [[../ابالة|ابالة]] * [[../ابالسة|ابالسة]] * [[../اباله|اباله]] * [[../ابالیس|ابالیس]] * [[../ابام|ابام]] * [[../ابان|ابان]] * [[../ابانة|ابانة]] * [[../ابانی|ابانی]] * [[../اباوة|اباوة]] * [[../اباهر|اباهر]] * [[../اباهم|اباهم]] * [[../ابای|ابای]] * [[../ابایض|ابایض]] * [[../ابابیت|ابابیت]] * [[../ابة|ابة]] * [[../ابت|ابت]] * [[../ابتات|ابتات]] * [[../ابتار|ابتار]] * [[../ابتاه|ابتاه]] * [[../ابتة|ابتة]] * [[../ابتتار|ابتتار]] * [[../ابتث|ابتث]] * [[../ابتجاج|ابتجاج]] * [[../ابتحاث|ابتحاث]] * [[../ابتحاح|ابتحاح]] * [[../ابتدا|ابتدا]] * [[../ابتداء|ابتداء]] * [[../ابتداد|ابتداد]] * [[../ابتدار|ابتدار]] * [[../ابتداع|ابتداع]] * [[../ابتداه|ابتداه]] * [[../ابتدائی|ابتدائی]] * [[../ابتذاذ|ابتذاذ]] * [[../ابتذال|ابتذال]] * [[../ابتر|ابتر]] * [[../ابتراء|ابتراء]] * [[../ابتراد|ابتراد]] * [[../ابترار|ابترار]] * [[../ابتراض|ابتراض]] * [[../ابتراک|ابتراک]] * [[../ابتران|ابتران]] * [[../ابتزاز|ابتزاز]] * [[../ابتزال|ابتزال]] * [[../ابتزام|ابتزام]] * [[../ابتسار|ابتسار]] * [[../ابتسال|ابتسال]] * [[../ابتسام|ابتسام]] * [[../ابتشاک|ابتشاک]] * [[../ابتضاض|ابتضاض]] * [[../ابتضاع|ابتضاع]] * [[../ابتطان|ابتطان]] * [[../ابتع|ابتع]] * [[../ابتعاث|ابتعاث]] * [[../ابتعاق|ابتعاق]] * [[../ابتغاء|ابتغاء]] * [[../ابتقاع|ابتقاع]] * [[../ابتقال|ابتقال]] * [[../ابتکار|ابتکار]] * [[../ابتکن|ابتکن]] * [[../ابتلا|ابتلا]] * [[../ابتلاء|ابتلاء]] * [[../ابتلاز|ابتلاز]] * [[../ابتلاع|ابتلاع]] * [[../ابتلال|ابتلال]] * [[../ابتناء|ابتناء]] * [[../ابتهاء|ابتهاء]] * [[../ابتهاج|ابتهاج]] * [[../ابتهار|ابتهار]] * [[../ابتهاش|ابتهاش]] * [[../ابتهال|ابتهال]] * [[../ابتهالا|ابتهالا]] * [[../ابتهالانه|ابتهالانه]] * [[../ابتیاث|ابتیاث]] * [[../ابتیاج|ابتیاج]] * [[../ابتئار|ابتئار]] * [[../ابتیار|ابتیار]] * [[../ابتئاس|ابتئاس]] * [[../ابتیاض|ابتیاض]] * [[../ابتیاع|ابتیاع]] * [[../ابث|ابث]] * [[../ابثاث|ابثاث]] * [[../ابثع|ابثع]] * [[../ابثعرار|ابثعرار]] * [[../ابثعجاج|ابثعجاج]] * [[../ابثئرار|ابثئرار]] * [[../ابج|ابج]] * [[../ابجاج|ابجاج]] * [[../ابجال|ابجال]] * [[../ابجد|ابجد]] * [[../ابجدخوان|ابجدخوان]] * [[../ابجر|ابجر]] * [[../ابجل|ابجل]] * [[../ابجئرار|ابجئرار]] * [[../ابح|ابح]] * [[../ابحاء|ابحاء]] * [[../ابحاث|ابحاث]] * [[../ابحاح|ابحاح]] * [[../ابحار|ابحار]] * [[../ابحر|ابحر]] * [[../ابحل|ابحل]] * [[../ابخار|ابخار]] * [[../ابخاز|ابخاز]] * [[../ابخاق|ابخاق]] * [[../ابخال|ابخال]] * [[../ابخر|ابخر]] * [[../ابخرة|ابخرة]] * [[../ابخره|ابخره]] * [[../ابخص|ابخص]] * [[../ابخق|ابخق]] * [[../ابخل|ابخل]] * [[../ابخنان|ابخنان]] * [[../ابخنداء|ابخنداء]] * [[../ابخوخ|ابخوخ]] * [[../ابخوسا|ابخوسا]] * [[../ابخینان|ابخینان]] * [[../ابد|ابد]] * [[../ابد الله|ابد الله]] * [[../ابدا|ابدا]] * [[../ابداء|ابداء]] * [[../ابداد|ابداد]] * [[../ابدار|ابدار]] * [[../ابداع|ابداع]] * [[../ابدال|ابدال]] * [[../ابد الآباد|ابد الآباد]] * [[../ابدالی|ابدالی]] * [[../ابدام|ابدام]] * [[../ابدان|ابدان]] * [[../ابد پیوند|ابد پیوند]] * [[../ابدة|ابدة]] * [[../ابدح|ابدح]] * [[../ابدرم|ابدرم]] * [[../ابد شهر|ابد شهر]] * [[../ابدغ|ابدغ]] * [[../ابدن|ابدن]] * [[../ابدوج|ابدوج]] * [[../ابدود|ابدود]] * [[../ابدی|ابدی]] * [[../ابدیت|ابدیت]] * [[../ابذ|ابذ]] * [[../ابذاء|ابذاء]] * [[../ابذاع|ابذاع]] * [[../ابذعرار|ابذعرار]] * [[../ابذقرار|ابذقرار]] * [[../ابر|ابر]] * [[../ابرا|ابرا]] * [[../ابراء|ابراء]] * [[../ابرات|ابرات]] * [[../ابراث|ابراث]] * [[../ابراج|ابراج]] * [[../ابراح|ابراح]] * [[../ابراد|ابراد]] * [[../ابرار|ابرار]] * [[../ابراز|ابراز]] * [[../ابراص|ابراص]] * [[../ابراض|ابراض]] * [[../ابراق|ابراق]] * [[../ابراک|ابراک]] * [[../ابرام|ابرام]] * [[../ابراه|ابراه]] * [[../ابراهام|ابراهام]] * [[../ابراهم|ابراهم]] * [[../ابراهوم|ابراهوم]] * [[../ابراهیم|ابراهیم]] * [[../ابراهیمی|ابراهیمی]] * [[../ابراهیمیة|ابراهیمیة]] * [[../ابراهیمیون|ابراهیمیون]] * [[../ابر بخشش|ابر بخشش]] * [[../ابرپوشان|ابرپوشان]] * [[../ابرة|ابرة]] * [[../ابرة الراعی|ابرة الراعی]] * [[../ابرج|ابرج]] * [[../ابرجن|ابرجن]] * [[../ابرح|ابرح]] * [[../ابرخ|ابرخ]] * [[../ابرخیده|ابرخیده]] * [[../ابرد|ابرد]] * [[../ابردان|ابردان]] * [[../ابردة|ابردة]] * [[../ابرزی|ابرزی]] * [[../ابرساء|ابرساء]] * [[../ابرش|ابرش]] * [[../ابرشاش|ابرشاش]] * [[../ابرش خورشید|ابرش خورشید]] * [[../ابرشم|ابرشم]] * [[../ابرشمی|ابرشمی]] * [[../ابر شهر|ابر شهر]] * [[../ابرص|ابرص]] * [[../ابرع|ابرع]] * [[../ابرغشاش|ابرغشاش]] * [[../ابرق|ابرق]] * [[../ابرقباد|ابرقباد]] * [[../ابرقوه|ابرقوه]] * [[../ابرک|ابرک]] * [[../ابر کابشا|ابر کابشا]] * [[../ابرکار|ابرکار]] * [[../ابرکاکیا|ابرکاکیا]] * [[../ابرکوباد|ابرکوباد]] * [[../ابرکوه|ابرکوه]] * [[../ابر گردش|ابر گردش]] * [[../ابرم|ابرم]] * [[../ابرمة|ابرمة]] * [[../ابر مادران|ابر مادران]] * [[../ابر مرده|ابر مرده]] * [[../ابرناک|ابرناک]] * [[../ابرنتاء|ابرنتاء]] * [[../ابرنجن|ابرنجن]] * [[../ابرنجین|ابرنجین]] * [[../ابرنذاع|ابرنذاع]] * [[../ابرنشاق|ابرنشاق]] * [[../ابرو|ابرو]] * [[../ابرواز|ابرواز]] * [[../ابروان|ابروان]] * [[../ابروز|ابروز]] * [[../ابرو صنام|ابرو صنام]] * [[../ابرو فراخی|ابرو فراخی]] * [[../ابرو کمان|ابرو کمان]] * [[../ابرو کن|ابرو کن]] * [[../ابرو گشاده|ابرو گشاده]] * [[../ابرونتن|ابرونتن]] * [[../ابرو هلال|ابرو هلال]] * [[../ابرویز|ابرویز]] * [[../ابره|ابره]] * [[../ابرهام|ابرهام]] * [[../ابرهة|ابرهة]] * [[../ابرهه|ابرهه]] * [[../ابرهیمیه|ابرهیمیه]] * [[../ابری|ابری]] * [[../ابرئاء|ابرئاء]] * [[../ابریة|ابریة]] * [[../ابریج|ابریج]] * [[../ابریز|ابریز]] * [[../ابریسم|ابریسم]] * [[../ابریشم|ابریشم]] * [[../ابریشمی|ابریشمی]] * [[../ابریشمین|ابریشمین]] * [[../ابریق|ابریق]] * [[../ابرئلال|ابرئلال]] * [[../ابرین|ابرین]] * [[../ابز|ابز]] * [[../ابزاء|ابزاء]] * [[../ابزار|ابزار]] * [[../ابزاردان|ابزاردان]] * [[../ابزاری|ابزاری]] * [[../ابزاریون|ابزاریون]] * [[../ابزال|ابزال]] * [[../ابزام|ابزام]] * [[../ابزج|ابزج]] * [[../ابزر|ابزر]] * [[../ابزن|ابزن]] * [[../ابزی|ابزی]] * [[../ابزیدن|ابزیدن]] * [[../ابزیم|ابزیم]] * [[../ابزین|ابزین]] * [[../ابس|ابس]] * [[../ابسار|ابسار]] * [[../ابساس|ابساس]] * [[../ابساط|ابساط]] * [[../ابساق|ابساق]] * [[../ابسال|ابسال]] * [[../ابسان|ابسان]] * [[../ابست|ابست]] * [[../ابستا|ابستا]] * [[../ابستاق|ابستاق]] * [[../ابسته|ابسته]] * [[../ابسگون|ابسگون]] * [[../ابسنت|ابسنت]] * [[../ابش|ابش]] * [[../ابشار|ابشار]] * [[../ابشاش|ابشاش]] * [[../ابشاط|ابشاط]] * [[../ابشاغ|ابشاغ]] * [[../ابشام|ابشام]] * [[../ابشتن|ابشتن]] * [[../ابشر|ابشر]] * [[../ابص|ابص]] * [[../ابصار|ابصار]] * [[../ابصاص|ابصاص]] * [[../ابصاق|ابصاق]] * [[../ابصر|ابصر]] * [[../ابصع|ابصع]] * [[../ابصنة|ابصنة]] * [[../ابصعون|ابصعون]] * [[../ابض|ابض]] * [[../ابضاض|ابضاض]] * [[../ابضاع|ابضاع]] * [[../ابضع|ابضع]] * [[../ابضعة|ابضعة]] * [[../ابط|ابط]] * [[../ابطاء|ابطاء]] * [[../ابطاخ|ابطاخ]] * [[../ابطار|ابطار]] * [[../ابطاش|ابطاش]] * [[../ابطاط|ابطاط]] * [[../ابطال|ابطال]] * [[../ابطالة|ابطالة]] * [[../ابطان|ابطان]] * [[../ابطح|ابطح]] * [[../ابطر|ابطر]] * [[../ابطع|ابطع]] * [[../ابطل|ابطل]] * [[../ابطن|ابطن]] * [[../ابطنة|ابطنة]] * [[../ابطولة|ابطولة]] * [[../ابطی|ابطی]] * [[../ابظاظ|ابظاظ]] * [[../ابظر|ابظر]] * [[../ابعاء|ابعاء]] * [[../ابعاد|ابعاد]] * [[../ابعار|ابعار]] * [[../ابعاض|ابعاض]] * [[../ابعاط|ابعاط]] * [[../ابعد|ابعد]] * [[../ابعرة|ابعرة]] * [[../ابغاء|ابغاء]] * [[../ابغاش|ابغاش]] * [[../ابغاض|ابغاض]] * [[../ابغث|ابغث]] * [[../ابغثة|ابغثة]] * [[../ابغض|ابغض]] * [[../ابفره|ابفره]] * [[../ابفون|ابفون]] * [[../ابق|ابق]] * [[../ابقا|ابقا]] * [[../ابقاء|ابقاء]] * [[../ابقاق|ابقاق]] * [[../ابقال|ابقال]] * [[../ابقر|ابقر]] * [[../ابقع|ابقع]] * [[../ابقور|ابقور]] * [[../ابقی|ابقی]] * [[../ابک|ابک]] * [[../ابکاء|ابکاء]] * [[../ابکار|ابکار]] * [[../ابکر|ابکر]] * [[../ابکم|ابکم]] * [[../ابکی|ابکی]] * [[../ابگ|ابگ]] * [[../ابل|ابل]] * [[../ابل ابل|ابل ابل]] * [[../ابلاء|ابلاء]] * [[../ابلات|ابلات]] * [[../ابلاج|ابلاج]] * [[../ابلاح|ابلاح]] * [[../ابلاد|ابلاد]] * [[../ابلاس|ابلاس]] * [[../ابلاط|ابلاط]] * [[../ابلاع|ابلاع]] * [[../ابلاغ|ابلاغ]] * [[../ابلاق|ابلاق]] * [[../ابلال|ابلال]] * [[../ابلام|ابلام]] * [[../ابلان|ابلان]] * [[../ابلاه|ابلاه]] * [[../ابلة|ابلة]] * [[../ابلج|ابلج]] * [[../ابلجاج|ابلجاج]] * [[../ابلح|ابلح]] * [[../ابلخ|ابلخ]] * [[../ابلد|ابلد]] * [[../ابلغ|ابلغ]] * [[../ابلق|ابلق]] * [[../ابلقاق|ابلقاق]] * [[../ابلک|ابلک]] * [[../ابلگ|ابلگ]] * [[../ابلم|ابلم]] * [[../ابلمة|ابلمة]] * [[../ابلنداج|ابلنداج]] * [[../ابلنداک|ابلنداک]] * [[../ابلنصاء|ابلنصاء]] * [[../ابلنقاع|ابلنقاع]] * [[../ابلنقاق|ابلنقاق]] * [[../ابلوج|ابلوج]] * [[../ابلوک|ابلوک]] * [[../ابله|ابله]] * [[../ابلهانه|ابلهانه]] * [[../ابله لب|ابله لب]] * [[../ابلهی|ابلهی]] * [[../ابلی|ابلی]] * [[../ابلئجاج|ابلئجاج]] * [[../ابلیز|ابلیز]] * [[../ابلیس|ابلیس]] * [[../ابلیسانه|ابلیسانه]] * [[../ابلیقاق|ابلیقاق]] * [[../ابلیم|ابلیم]] * [[../ابم|ابم]] * [[../ابمیق|ابمیق]] * [[../ابن|ابن]] * [[../ابنا|ابنا]] * [[../ابناء|ابناء]] * [[../ابناج|ابناج]] * [[../ابناخون|ابناخون]] * [[../ابناس|ابناس]] * [[../ابناق|ابناق]] * [[../ابن الوقت|ابن الوقت]] * [[../ابنان|ابنان]] * [[../ابناوی|ابناوی]] * [[../ابنبم|ابنبم]] * [[../ابنة|ابنة]] * [[../ابنت زده|ابنت زده]] * [[../ابن سیرین|ابن سیرین]] * [[../ابن سینا|ابن سینا]] * [[../ابن کاکویه|ابن کاکویه]] * [[../ابن مقله|ابن مقله]] * [[../ابنه|ابنه]] * [[../ابنه‌زده|ابنه‌زده]] * [[../ابنی|ابنی]] * [[../ابنیات|ابنیات]] * [[../ابنیة|ابنیة]] * [[../ابنیه|ابنیه]] * [[../ابو|ابو]] * [[../ابؤر|ابؤر]] * [[../ابؤز|ابؤز]] * [[../ابوز|ابوز]] * [[../ابؤس|ابؤس]] * [[../ابو شحمة|ابو شحمة]] * [[../ابوشهر|ابوشهر]] * [[../ابوص|ابوص]] * [[../ابوض|ابوض]] * [[../ابو علی|ابو علی]] * [[../ابوق|ابوق]] * [[../ابو قبیس|ابو قبیس]] * [[../ابول|ابول]] * [[../ابومان|ابومان]] * [[../ابون|ابون]] * [[../ابونة|ابونة]] * [[../ابو هریره|ابو هریره]] * [[../ابوی|ابوی]] * [[../ابویان|ابویان]] * [[../ابوین|ابوین]] * [[../ابه|ابه]] * [[../ابهاء|ابهاء]] * [[../ابهاج|ابهاج]] * [[../ابهار|ابهار]] * [[../ابهاص|ابهاص]] * [[../ابهاض|ابهاض]] * [[../ابهال|ابهال]] * [[../ابهام|ابهام]] * [[../ابهة|ابهة]] * [[../ابهت|ابهت]] * [[../ابهج|ابهج]] * [[../ابهر|ابهر]] * [[../ابهر رود|ابهر رود]] * [[../ابهل|ابهل]] * [[../ابهم|ابهم]] * [[../ابهول|ابهول]] * [[../ابهی|ابهی]] * [[../ابهیرار|ابهیرار]] * [[../ابی|ابی]] * [[../ابیات|ابیات]] * [[../ابیاری|ابیاری]] * [[../ابیان|ابیان]] * [[../ابیاوات|ابیاوات]] * [[../ابیب|ابیب]] * [[../ابیة|ابیة]] * [[../ابیحساب|ابیحساب]] * [[../ابیحر|ابیحر]] * [[../ابید|ابید]] * [[../ابیداد|ابیداد]] * [[../ابیر|ابیر]] * [[../ابیرق|ابیرق]] * [[../ابیره|ابیره]] * [[../ابیز|ابیز]] * [[../ابیستن|ابیستن]] * [[../ابیش|ابیش]] * [[../ابیشم|ابیشم]] * [[../ابی‌شمار|ابی‌شمار]] * [[../ابیض|ابیض]] * [[../ابیضاض|ابیضاض]] * [[../ابیضان|ابیضان]] * [[../ابیعاء|ابیعاء]] * [[../ابیق|ابیق]] * [[../ابیقر|ابیقر]] * [[../ابیقع|ابیقع]] * [[../ابیکر|ابیکر]] * [[../ابیکرانه|ابیکرانه]] * [[../ابیل|ابیل]] * [[../ابیلة|ابیلة]] * [[../ابیلی|ابیلی]] * [[../ابین|ابین]] * [[../ابیناء|ابیناء]] * [[../ابیو|ابیو]] * [[../ابیورد|ابیورد]] * [[../ابیون|ابیون]] * [[../ابی یهمیا|ابی یهمیا]] * [[../اپار|اپار]] * [[../اپاره|اپاره]] * [[../اپدر|اپدر]] * [[../اپرا|اپرا]] * [[../اپراهام|اپراهام]] * [[../اپرخیده|اپرخیده]] * [[../اپرناک|اپرناک]] * [[../اپرنداخ|اپرنداخ]] * [[../اپرواز|اپرواز]] * [[../اپرویز|اپرویز]] * [[../اپسان|اپسان]] * [[../اپشک|اپشک]] * [[../اپغده|اپغده]] * [[../اپکانه|اپکانه]] * [[../اپمید|اپمید]] * [[../اپیرش|اپیرش]] * [[../اپیرک|اپیرک]] * [[../اپیرنداخ|اپیرنداخ]] * [[../اپیز|اپیز]] * [[../اپیکا|اپیکا]] * [[../اپیون|اپیون]] * [[../ات|ات]] * [[../اتا|اتا]] * [[../اتاء|اتاء]] * [[../اتاب|اتاب]] * [[../اتآب|اتآب]] * [[../اتابک|اتابک]] * [[../اتاة|اتاة]] * [[../اتات|اتات]] * [[../اتاحة|اتاحة]] * [[../اتاد|اتاد]] * [[../اتاده|اتاده]] * [[../اتار|اتار]] * [[../اتارة|اتارة]] * [[../اتازونی|اتازونی]] * [[../اتاسة|اتاسة]] * [[../اتاعة|اتاعة]] * [[../اتاق|اتاق]] * [[../اتاقة|اتاقة]] * [[../اتاکة|اتاکة]] * [[../اتاله|اتاله]] * [[../اتالیق|اتالیق]] * [[../اتآم|اتآم]] * [[../اتاماژر|اتاماژر]] * [[../اتآمة|اتآمة]] * [[../اتان|اتان]] * [[../اتانه|اتانه]] * [[../اتانین|اتانین]] * [[../اتاوات|اتاوات]] * [[../اتاوة|اتاوة]] * [[../اتاوی|اتاوی]] * [[../اتاویات|اتاویات]] * [[../اتاویه|اتاویه]] * [[../اتب|اتب]] * [[../اتبا|اتبا]] * [[../اتباب|اتباب]] * [[../اتبار|اتبار]] * [[../اتباس|اتباس]] * [[../اتباع|اتباع]] * [[../اتبال|اتبال]] * [[../اتبان|اتبان]] * [[../اتجاء|اتجاء]] * [[../اتجار|اتجار]] * [[../اتجاه|اتجاه]] * [[../اتحاد|اتحاد]] * [[../اتحاف|اتحاف]] * [[../اتحال|اتحال]] * [[../اتحام|اتحام]] * [[../اتحم|اتحم]] * [[../اتحمی|اتحمی]] * [[../اتخاخ|اتخاخ]] * [[../اتخاذ|اتخاذ]] * [[../اتخاف|اتخاف]] * [[../اتخام|اتخام]] * [[../اتداء|اتداء]] * [[../اتداع|اتداع]] * [[../اتدان|اتدان]] * [[../اتذاء|اتذاء]] * [[../اتر|اتر]] * [[../اتراء|اتراء]] * [[../اتراب|اتراب]] * [[../اتراح|اتراح]] * [[../اتراد|اتراد]] * [[../اترار|اترار]] * [[../اتراز|اتراز]] * [[../اتراس|اتراس]] * [[../اتراص|اتراص]] * [[../اتراع|اتراع]] * [[../اتراف|اتراف]] * [[../اتراق|اتراق]] * [[../اتراک|اتراک]] * [[../اتربة|اتربة]] * [[../اترب|اترب]] * [[../اترج|اترج]] * [[../اترجة|اترجة]] * [[../اترع|اترع]] * [[../اترف|اترف]] * [[../اترنج|اترنج]] * [[../اتروب|اتروب]] * [[../اتروپین|اتروپین]] * [[../اترود|اترود]] * [[../اترهوة|اترهوة]] * [[../اتریش|اتریش]] * [[../اتزار|اتزار]] * [[../اتزاع|اتزاع]] * [[../اتزان|اتزان]] * [[../اتساخ|اتساخ]] * [[../اتسار|اتسار]] * [[../اتساع|اتساع]] * [[../اتساق|اتساق]] * [[../اتسام|اتسام]] * [[../اتست|اتست]] * [[../اتسز|اتسز]] * [[../اتشاح|اتشاح]] * [[../اتشار|اتشار]] * [[../اتشاق|اتشاق]] * [[../اتشح|اتشح]] * [[../اتشی|اتشی]] * [[../اتصاف|اتصاف]] * [[../اتصال|اتصال]] * [[../اتضاح|اتضاح]] * [[../اتضاع|اتضاع]] * [[../اتضان|اتضان]] * [[../اتطاء|اتطاء]] * [[../اتطان|اتطان]] * [[../اتعاب|اتعاب]] * [[../اتعاد|اتعاد]] * [[../اتعاس|اتعاس]] * [[../اتعاظ|اتعاظ]] * [[../اتعب|اتعب]] * [[../اتغاب|اتغاب]] * [[../اتغام|اتغام]] * [[../اتفار|اتفار]] * [[../اتفاف|اتفاف]] * [[../اتفاق|اتفاق]] * [[../اتفاقا|اتفاقا]] * [[../اتفاقات|اتفاقات]] * [[../اتفاقی|اتفاقی]] * [[../اتفال|اتفال]] * [[../اتقاء|اتقاء]] * [[../اتقاد|اتقاد]] * [[../اتقار|اتقار]] * [[../اتقان|اتقان]] * [[../اتقاه|اتقاه]] * [[../اتقیاء|اتقیاء]] * [[../اتک|اتک]] * [[../اتکا|اتکا]] * [[../اتکاء|اتکاء]] * [[../اتکار|اتکار]] * [[../اتکاع|اتکاع]] * [[../اتکال|اتکال]] * [[../اتل|اتل]] * [[../اتلاء|اتلاء]] * [[../اتلاج|اتلاج]] * [[../اتلاد|اتلاد]] * [[../اتلاع|اتلاع]] * [[../اتلاف|اتلاف]] * [[../اتلافات|اتلافات]] * [[../اتلال|اتلال]] * [[../اتلام|اتلام]] * [[../اتلان|اتلان]] * [[../اتلاه|اتلاه]] * [[../اتلة|اتلة]] * [[../اتلع|اتلع]] * [[../اتلئباب|اتلئباب]] * [[../اتم|اتم]] * [[../اتمار|اتمار]] * [[../اتماک|اتماک]] * [[../اتمام|اتمام]] * [[../اتمهلال|اتمهلال]] * [[../اتمید|اتمید]] * [[../اتمئرار|اتمئرار]] * [[../اتمئلال|اتمئلال]] * [[../اتن|اتن]] * [[../اتناخ|اتناخ]] * [[../اتنامیس|اتنامیس]] * [[../اتنان|اتنان]] * [[../اتنوگرافی|اتنوگرافی]] * [[../اتو|اتو]] * [[../اتواء|اتواء]] * [[../اتواق|اتواق]] * [[../اتواه|اتواه]] * [[../اتوب|اتوب]] * [[../اتوة|اتوة]] * [[../اتوت|اتوت]] * [[../اتوز|اتوز]] * [[../اتوشه|اتوشه]] * [[../اتوم|اتوم]] * [[../اتومبیل|اتومبیل]] * [[../اتون|اتون]] * [[../اتونات|اتونات]] * [[../اتونة|اتونة]] * [[../اتونی|اتونی]] * [[../اتوه|اتوه]] * [[../اتهاب|اتهاب]] * [[../اتهال|اتهال]] * [[../اتهام|اتهام]] * [[../اتی|اتی]] * [[../اتئاء|اتئاء]] * [[../اتئاب|اتئاب]] * [[../اتئاد|اتئاد]] * [[../اتیاس|اتیاس]] * [[../اتئاس|اتئاس]] * [[../اتیام|اتیام]] * [[../اتیان|اتیان]] * [[../اتیة|اتیة]] * [[../اتیشة|اتیشة]] * [[../اتیع|اتیع]] * [[../اتیل|اتیل]] * [[../اتیه|اتیه]] * [[../اث|اث]] * [[../اثاء|اثاء]] * [[../اثاءة|اثاءة]] * [[../اثاب|اثاب]] * [[../اثابة|اثابة]] * [[../اثابی|اثابی]] * [[../اثاث|اثاث]] * [[../اثاث البیت|اثاث البیت]] * [[../اثاثة|اثاثة]] * [[../اثاثه|اثاثه]] * [[../اثاثی|اثاثی]] * [[../اثار|اثار]] * [[../اثارب|اثارب]] * [[../اثارة|اثارة]] * [[../اثافی|اثافی]] * [[../اثاکیل|اثاکیل]] * [[../اثال|اثال]] * [[../اثام|اثام]] * [[../اثامی|اثامی]] * [[../اثانین|اثانین]] * [[../اثاوة|اثاوة]] * [[../اثاولة|اثاولة]] * [[../اثایه|اثایه]] * [[../اثیا|اثیا]] * [[../اثایة|اثایة]] * [[../اثائث|اثائث]] * [[../اثب|اثب]] * [[../اثبات|اثبات]] * [[../اثباج|اثباج]] * [[../اثبار|اثبار]] * [[../اثباط|اثباط]] * [[../اثبان|اثبان]] * [[../اثبة|اثبة]] * [[../اثبج|اثبج]] * [[../اثبجرار|اثبجرار]] * [[../اثبیة|اثبیة]] * [[../اثبیجاج|اثبیجاج]] * [[../اثبیرار|اثبیرار]] * [[../اثة|اثة]] * [[../اثتماد|اثتماد]] * [[../اثتئار|اثتئار]] * [[../اثجاء|اثجاء]] * [[../اثجام|اثجام]] * [[../اثجر|اثجر]] * [[../اثحاف|اثحاف]] * [[../اثخان|اثخان]] * [[../اثدی|اثدی]] * [[../اثر|اثر]] * [[../اثراء|اثراء]] * [[../اثراب|اثراب]] * [[../اثراد|اثراد]] * [[../اثرار|اثرار]] * [[../اثرارة|اثرارة]] * [[../اثرام|اثرام]] * [[../اثرب|اثرب]] * [[../اثربی|اثربی]] * [[../اثرة|اثرة]] * [[../اثردار|اثردار]] * [[../اثردان|اثردان]] * [[../اثر طراز|اثر طراز]] * [[../اثرم|اثرم]] * [[../اثرماط|اثرماط]] * [[../اثرمان|اثرمان]] * [[../اثرنباج|اثرنباج]] * [[../اثرنتاء|اثرنتاء]] * [[../اثری|اثری]] * [[../اثط|اثط]] * [[../اثطاط|اثطاط]] * [[../اثعار|اثعار]] * [[../اثعال|اثعال]] * [[../اثعبان|اثعبان]] * [[../اثعبی|اثعبی]] * [[../اثعل|اثعل]] * [[../اثعنجاح|اثعنجاح]] * [[../اثعنجار|اثعنجار]] * [[../اثعوب|اثعوب]] * [[../اثغاء|اثغاء]] * [[../اثغاب|اثغاب]] * [[../اثغار|اثغار]] * [[../اثغام|اثغام]] * [[../اثغماء|اثغماء]] * [[../اثف|اثف]] * [[../اثفاء|اثفاء]] * [[../اثفار|اثفار]] * [[../اثفال|اثفال]] * [[../اثفان|اثفان]] * [[../اثفیة|اثفیة]] * [[../اثقاب|اثقاب]] * [[../اثقاف|اثقاف]] * [[../اثقال|اثقال]] * [[../اثقب|اثقب]] * [[../اثقف|اثقف]] * [[../اثقل|اثقل]] * [[../اثقوب|اثقوب]] * [[../اثکال|اثکال]] * [[../اثکول|اثکول]] * [[../اثکون|اثکون]] * [[../اثل|اثل]] * [[../اثلاب|اثلاب]] * [[../اثلات|اثلات]] * [[../اثلاث|اثلاث]] * [[../اثلاج|اثلاج]] * [[../اثلال|اثلال]] * [[../اثلب|اثلب]] * [[../اثلة|اثلة]] * [[../اثلغی|اثلغی]] * [[../اثلق|اثلق]] * [[../اثلم|اثلم]] * [[../اثم|اثم]] * [[../اثماد|اثماد]] * [[../اثمار|اثمار]] * [[../اثمال|اثمال]] * [[../اثمان|اثمان]] * [[../اثمد|اثمد]] * [[../اثمن|اثمن]] * [[../اثمیداد|اثمیداد]] * [[../اثن|اثن]] * [[../اثنا|اثنا]] * [[../اثناء|اثناء]] * [[../اثناه|اثناه]] * [[../اثناعشر|اثناعشر]] * [[../اثناعشری|اثناعشری]] * [[../اثنان|اثنان]] * [[../اثنة|اثنة]] * [[../اثنتان|اثنتان]] * [[../اثنوی|اثنوی]] * [[../اثنی|اثنی]] * [[../اثنیة|اثنیة]] * [[../اثنی عشریة|اثنی عشریة]] * [[../اثنین|اثنین]] * [[../اثنیناء|اثنیناء]] * [[../اثو|اثو]] * [[../اثواء|اثواء]] * [[../اثواب|اثواب]] * [[../اثوار|اثوار]] * [[../اثوب|اثوب]] * [[../اثوث|اثوث]] * [[../اثور|اثور]] * [[../اثول|اثول]] * [[../اثولال|اثولال]] * [[../اثوم|اثوم]] * [[../اثون|اثون]] * [[../اثویاء|اثویاء]] * [[../اثی|اثی]] * [[../اثئار|اثئار]] * [[../اثیبج|اثیبج]] * [[../اثیث|اثیث]] * [[../اثیثة|اثیثة]] * [[../اثیداء|اثیداء]] * [[../اثیر|اثیر]] * [[../اثیرة|اثیرة]] * [[../اثیل|اثیل]] * [[../اثیلة|اثیلة]] * [[../اثیم|اثیم]] * [[../اثمة|اثمة]] * [[../اثین|اثین]] * [[../اثئیة|اثئیة]] * [[../اج|اج]] * [[../اجاء|اجاء]] * [[../اجاءة|اجاءة]] * [[../اجاب|اجاب]] * [[../اجابة|اجابة]] * [[../اجابت|اجابت]] * [[../اجاث|اجاث]] * [[../اجاج|اجاج]] * [[../اجاجرة|اجاجرة]] * [[../اجاح|اجاح]] * [[../اجاد|اجاد]] * [[../اجادة|اجادة]] * [[../اجادب|اجادب]] * [[../اجادل|اجادل]] * [[../اجأر|اجأر]] * [[../اجار|اجار]] * [[../اجارب|اجارب]] * [[../اجارة|اجارة]] * [[../اجارد|اجارد]] * [[../اجاره|اجاره]] * [[../اجاره‌دار|اجاره‌دار]] * [[../اجازة|اجازة]] * [[../اجازت|اجازت]] * [[../اجازت‌خواه|اجازت‌خواه]] * [[../اجازه|اجازه]] * [[../اجاس|اجاس]] * [[../اجاش|اجاش]] * [[../اجاص|اجاص]] * [[../اجاصة|اجاصة]] * [[../اجاصیة|اجاصیة]] * [[../اجاعة|اجاعة]] * [[../اجاغ|اجاغ]] * [[../اجافة|اجافة]] * [[../اجاق|اجاق]] * [[../اجالة|اجالة]] * [[../اجالد|اجالد]] * [[../اجالید|اجالید]] * [[../اجام|اجام]] * [[../اجامر|اجامر]] * [[../اجامل|اجامل]] * [[../اجانب|اجانب]] * [[../اجانة|اجانة]] * [[../اجاود|اجاود]] * [[../اجآی|اجآی]] * [[../اجب|اجب]] * [[../اجباء|اجباء]] * [[../اجباب|اجباب]] * [[../اجباح|اجباح]] * [[../اجباخ|اجباخ]] * [[../اجبار|اجبار]] * [[../اجبارانه|اجبارانه]] * [[../اجباس|اجباس]] * [[../اجبال|اجبال]] * [[../اجبان|اجبان]] * [[../اجبح|اجبح]] * [[../اجبس|اجبس]] * [[../اجبل|اجبل]] * [[../اجبن|اجبن]] * [[../اجبوء|اجبوء]] * [[../اجبه|اجبه]] * [[../اجة|اجة]] * [[../اجتباء|اجتباء]] * [[../اجتباب|اجتباب]] * [[../اجتباذ|اجتباذ]] * [[../اجتبار|اجتبار]] * [[../اجتبان|اجتبان]] * [[../اجتباه|اجتباه]] * [[../اجتثاث|اجتثاث]] * [[../اجتحاء|اجتحاء]] * [[../اجتحار|اجتحار]] * [[../اجتحاف|اجتحاف]] * [[../اجتداء|اجتداء]] * [[../اجتداث|اجتداث]] * [[../اجتداح|اجتداح]] * [[../اجتدار|اجتدار]] * [[../اجتذاب|اجتذاب]] * [[../اجتذال|اجتذال]] * [[../اجتراء|اجتراء]] * [[../اجتراح|اجتراح]] * [[../اجترار|اجترار]] * [[../اجتراس|اجتراس]] * [[../اجتراش|اجتراش]] * [[../اجتراع|اجتراع]] * [[../اجتراف|اجتراف]] * [[../اجترام|اجترام]] * [[../اجتران|اجتران]] * [[../اجتزاء|اجتزاء]] * [[../اجتزار|اجتزار]] * [[../اجتزاز|اجتزاز]] * [[../اجتزاع|اجتزاع]] * [[../اجتزاف|اجتزاف]] * [[../اجتزام|اجتزام]] * [[../اجتسار|اجتسار]] * [[../اجتساس|اجتساس]] * [[../اجتساع|اجتساع]] * [[../اجتشاء|اجتشاء]] * [[../اجتشاش|اجتشاش]] * [[../اجتصاص|اجتصاص]] * [[../اجتعاف|اجتعاف]] * [[../اجتعال|اجتعال]] * [[../اجتفاء|اجتفاء]] * [[../اجتفات|اجتفات]] * [[../اجتفار|اجتفار]] * [[../اجتفاف|اجتفاف]] * [[../اجتلاء|اجتلاء]] * [[../اجتلاب|اجتلاب]] * [[../اجتلات|اجتلات]] * [[../اجتلاد|اجتلاد]] * [[../اجتلاط|اجتلاط]] * [[../اجتلاف|اجتلاف]] * [[../اجتلال|اجتلال]] * [[../اجتلام|اجتلام]] * [[../اجتمار|اجتمار]] * [[../اجتماع|اجتماع]] * [[../اجتمال|اجتمال]] * [[../اجتناء|اجتناء]] * [[../اجتناب|اجتناب]] * [[../اجتناح|اجتناح]] * [[../اجتنان|اجتنان]] * [[../اجتواء|اجتواء]] * [[../اجتوار|اجتوار]] * [[../اجتهاد|اجتهاد]] * [[../اجتهادی|اجتهادی]] * [[../اجتهار|اجتهار]] * [[../اجتهاف|اجتهاف]] * [[../اجتهام|اجتهام]] * [[../اجتیاب|اجتیاب]] * [[../اجتیاح|اجتیاح]] * [[../اجتیاز|اجتیاز]] * [[../اجتیاس|اجتیاس]] * [[../اجتیاف|اجتیاف]] * [[../اجتیال|اجتیال]] * [[../اجثأ|اجثأ]] * [[../اجثاء|اجثاء]] * [[../اجثاث|اجثاث]] * [[../اجثئلال|اجثئلال]] * [[../اجحاح|اجحاح]] * [[../اجحاد|اجحاد]] * [[../اجحار|اجحار]] * [[../اجحاف|اجحاف]] * [[../اجحافات|اجحافات]] * [[../اجحام|اجحام]] * [[../اجحان|اجحان]] * [[../اجحد|اجحد]] * [[../اجحم|اجحم]] * [[../اجحنشاش|اجحنشاش]] * [[../اجخا|اجخا]] * [[../اجخار|اجخار]] * [[../اجخی|اجخی]] * [[../اجد|اجد]] * [[../اجداء|اجداء]] * [[../اجداب|اجداب]] * [[../اجداث|اجداث]] * [[../اجداح|اجداح]] * [[../اجداد|اجداد]] * [[../اجدار|اجدار]] * [[../اجداش|اجداش]] * [[../اجداع|اجداع]] * [[../اجداف|اجداف]] * [[../اجدال|اجدال]] * [[../اجدام|اجدام]] * [[../اجدان|اجدان]] * [[../اجدب|اجدب]] * [[../اجدث|اجدث]] * [[../اجدر|اجدر]] * [[../اجدرار|اجدرار]] * [[../اجدرونتن|اجدرونتن]] * [[../اجدزاز|اجدزاز]] * [[../اجدع|اجدع]] * [[../اجدف|اجدف]] * [[../اجدل|اجدل]] * [[../اجدلی|اجدلی]] * [[../اجدماع|اجدماع]] * [[../اجدی|اجدی]] * [[../اجذاء|اجذاء]] * [[../اجذاد|اجذاد]] * [[../اجذار|اجذار]] * [[../اجذاع|اجذاع]] * [[../اجذاف|اجذاف]] * [[../اجذال|اجذال]] * [[../اجذام|اجذام]] * [[../اجذع|اجذع]] * [[../اجذم|اجذم]] * [[../اجذئرار|اجذئرار]] * [[../اجر|اجر]] * [[../اجراء|اجراء]] * [[../اجرء|اجرء]] * [[../اجرا|اجرا]] * [[../اجراب|اجراب]] * [[../اجراح|اجراح]] * [[../اجراد|اجراد]] * [[../اجراذ|اجراذ]] * [[../اجرار|اجرار]] * [[../اجراز|اجراز]] * [[../اجراس|اجراس]] * [[../اجراض|اجراض]] * [[../اجراف|اجراف]] * [[../اجراک|اجراک]] * [[../اجرال|اجرال]] * [[../اجرام|اجرام]] * [[../اجران|اجران]] * [[../اجرب|اجرب]] * [[../اجربة|اجربة]] * [[../اجرة|اجرة]] * [[../اجرت|اجرت]] * [[../اجرد|اجرد]] * [[../اجردان|اجردان]] * [[../اجردة|اجردة]] * [[../اجرذ|اجرذ]] * [[../اجرش|اجرش]] * [[../اجرع|اجرع]] * [[../اجرعباب|اجرعباب]] * [[../اجرعنان|اجرعنان]] * [[../اجرمزاز|اجرمزاز]] * [[../اجرنباء|اجرنباء]] * [[../اجرنثام|اجرنثام]] * [[../اجرنماز|اجرنماز]] * [[../اجرهداد|اجرهداد]] * [[../اجری|اجری]] * [[../اجریا|اجریا]] * [[../اجریاء|اجریاء]] * [[../اجرئباب|اجرئباب]] * [[../اجریة|اجریة]] * [[../اجرئشاش|اجرئشاش]] * [[../اجزا|اجزا]] * [[../اجزاء|اجزاء]] * [[../اجزار|اجزار]] * [[../اجزاع|اجزاع]] * [[../اجزال|اجزال]] * [[../اجزل|اجزل]] * [[../اجزم|اجزم]] * [[../اجزن|اجزن]] * [[../اجساد|اجساد]] * [[../اجسام|اجسام]] * [[../اجسر|اجسر]] * [[../اجسم|اجسم]] * [[../اجسئنان|اجسئنان]] * [[../اجش|اجش]] * [[../اجشاء|اجشاء]] * [[../اجشاش|اجشاش]] * [[../اجشام|اجشام]] * [[../اجشر|اجشر]] * [[../اجشرة|اجشرة]] * [[../اجط|اجط]] * [[../اجظاظ|اجظاظ]] * [[../اجعاظ|اجعاظ]] * [[../اجعاف|اجعاف]] * [[../اجعال|اجعال]] * [[../اجعام|اجعام]] * [[../اجعان|اجعان]] * [[../اجعب|اجعب]] * [[../اجعم|اجعم]] * [[../اجفاء|اجفاء]] * [[../اجفار|اجفار]] * [[../اجفال|اجفال]] * [[../اجفان|اجفان]] * [[../اجفت|اجفت]] * [[../اجفلة|اجفلة]] * [[../اجفلی|اجفلی]] * [[../اجفن|اجفن]] * [[../اجفئظاظ|اجفئظاظ]] * [[../اجفیل|اجفیل]] * [[../اجکال|اجکال]] * [[../اجل|اجل]] * [[../اجلحمام|اجلحمام]] * [[../اجلخاخ|اجلخاخ]] * [[../اجلخباب|اجلخباب]] * [[../اجلخمام|اجلخمام]] * [[../اجلد|اجلد]] * [[../اجلع|اجلع]] * [[../اجلعباب|اجلعباب]] * [[../اجلعداد|اجلعداد]] * [[../اجلنخاء|اجلنخاء]] * [[../اجلنظاء|اجلنظاء]] * [[../اجلنفاع|اجلنفاع]] * [[../اجلوّاد|اجلوّاد]] * [[../اجلوّاظ|اجلوّاظ]] * [[../اجله|اجله]] * [[../اجلی|اجلی]] * [[../اجلیلاء|اجلیلاء]] * [[../اجم|اجم]] * [[../اجمأ|اجمأ]] * [[../اجماء|اجماء]] * [[../اجمات|اجمات]] * [[../اجماج|اجماج]] * [[../اجماد|اجماد]] * [[../اجمار|اجمار]] * [[../اجماع|اجماع]] * [[../اجمال|اجمال]] * [[../اجمالا|اجمالا]] * [[../اجمالی|اجمالی]] * [[../اجمام|اجمام]] * [[../اجمة|اجمة]] * [[../اجمع|اجمع]] * [[../اجمعون|اجمعون]] * [[../اجمل|اجمل]] * [[../اجمود|اجمود]] * [[../اجمیر|اجمیر]] * [[../اجن|اجن]] * [[../اجنا|اجنا]] * [[../اجنأ|اجنأ]] * [[../اجناء|اجناء]] * [[../اجناب|اجناب]] * [[../اجناح|اجناح]] * [[../اجناد|اجناد]] * [[../اجناس|اجناس]] * [[../اجناف|اجناف]] * [[../اجنان|اجنان]] * [[../اجنب|اجنب]] * [[../اجنبان|اجنبان]] * [[../اجنبة|اجنبة]] * [[../اجنبی|اجنبی]] * [[../اجنبیة|اجنبیة]] * [[../اجنة|اجنة]] * [[../اجنح|اجنح]] * [[../اجند|اجند]] * [[../اجنف|اجنف]] * [[../اجنک|اجنک]] * [[../اجنن|اجنن]] * [[../اجنه|اجنه]] * [[../اجنی|اجنی]] * [[../اجنیض|اجنیض]] * [[../اجواء|اجواء]] * [[../اجواب|اجواب]] * [[../اجواد|اجواد]] * [[../اجواز|اجواز]] * [[../اجواف|اجواف]] * [[../اجوال|اجوال]] * [[../اجوام|اجوام]] * [[../اجوانی|اجوانی]] * [[../اجواین|اجواین]] * [[../اجوب|اجوب]] * [[../اجوبة|اجوبة]] * [[../اجوث|اجوث]] * [[../اجوع|اجوع]] * [[../اجوج|اجوج]] * [[../اجوح|اجوح]] * [[../اجود|اجود]] * [[../اجودان|اجودان]] * [[../اجور|اجور]] * [[../اجوره|اجوره]] * [[../اجوره‌دار|اجوره‌دار]] * [[../اجوره‌داری|اجوره‌داری]] * [[../اجوز|اجوز]] * [[../اجوزة|اجوزة]] * [[../اجوف|اجوف]] * [[../اجوفان|اجوفان]] * [[../اجوق|اجوق]] * [[../اجول|اجول]] * [[../اجولی|اجولی]] * [[../اجؤم|اجؤم]] * [[../اجوم|اجوم]] * [[../اجون|اجون]] * [[../اجوه|اجوه]] * [[../اجوی|اجوی]] * [[../اجویة|اجویة]] * [[../اجهاء|اجهاء]] * [[../اجهاد|اجهاد]] * [[../اجهار|اجهار]] * [[../اجهاز|اجهاز]] * [[../اجهاش|اجهاش]] * [[../اجهاض|اجهاض]] * [[../اجهال|اجهال]] * [[../اجهام|اجهام]] * [[../اجهر|اجهر]] * [[../اجهره|اجهره]] * [[../اجهزات|اجهزات]] * [[../اجهزة|اجهزة]] * [[../اجهل|اجهل]] * [[../اجهی|اجهی]] * [[../اجهیزاز|اجهیزاز]] * [[../اجیاد|اجیاد]] * [[../اجیاف|اجیاف]] * [[../اجیال|اجیال]] * [[../اجیج|اجیج]] * [[../اجید|اجید]] * [[../اجیر|اجیر]] * [[../اجیرانه|اجیرانه]] * [[../اجیری|اجیری]] * [[../اجیل|اجیل]] * [[../اجئلال|اجئلال]] * [[../اجیم|اجیم]] * [[../اجین|اجین]] * [[../اجئواء|اجئواء]] * [[../اجئیون|اجئیون]] * [[../اچاق|اچاق]] * [[../اچکه|اچکه]] * [[../اچی|اچی]] * [[../اح|اح]] * [[../احابش|احابش]] * [[../احابیش|احابیش]] * [[../احاثۀ|احاثۀ]] * [[../احاجة|احاجة]] * [[../احاجی|احاجی]] * [[../احاح|احاح]] * [[../احأحة|احأحة]] * [[../احاد|احاد]] * [[../احادی|احادی]] * [[../احادیث|احادیث]] * [[../احارة|احارة]] * [[../احاریر|احاریر]] * [[../احاریض|احاریض]] * [[../احاسن|احاسن]] * [[../احاسی|احاسی]] * [[../احاشة|احاشة]] * [[../احاطة|احاطة]] * [[../احاطه|احاطه]] * [[../احاظی|احاظی]] * [[../احافیر|احافیر]] * [[../احاقة|احاقة]] * [[../احاکة|احاکة]] * [[../احالة|احالة]] * [[../احالیل|احالیل]] * [[../احامر|احامر]] * [[../احامرة|احامرة]] * [[../احامس|احامس]] * [[../احانة|احانة]] * [[../احایین|احایین]] * [[../احب|احب]] * [[../احبا|احبا]] * [[../احباء|احباء]] * [[../احباب|احباب]] * [[../احباج|احباج]] * [[../احبار|احبار]] * [[../احباس|احباس]] * [[../احباش|احباش]] * [[../احباض|احباض]] * [[../احباط|احباط]] * [[../احباق|احباق]] * [[../احبال|احبال]] * [[../احبة|احبة]] * [[../احبجرار|احبجرار]] * [[../احبش|احبش]] * [[../احبل|احبل]] * [[../احبن|احبن]] * [[../احبنجار|احبنجار]] * [[../احبنطاء|احبنطاء]] * [[../احبوش|احبوش]] * [[../احبوشة|احبوشة]] * [[../احبول|احبول]] * [[../احبیر|احبیر]] * [[../احتاء|احتاء]] * [[../احتات|احتات]] * [[../احتار|احتار]] * [[../احتان|احتان]] * [[../احتباء|احتباء]] * [[../احتباس|احتباس]] * [[../احتباک|احتباک]] * [[../احتبال|احتبال]] * [[../احتتاش|احتتاش]] * [[../احتثاث|احتثاث]] * [[../احتجاب|احتجاب]] * [[../احتجاج|احتجاج]] * [[../احتجاجات|احتجاجات]] * [[../احتجار|احتجار]] * [[../احتجاز|احتجاز]] * [[../احتجاف|احتجاف]] * [[../احتجام|احتجام]] * [[../احتجان|احتجان]] * [[../احتداء|احتداء]] * [[../احتداد|احتداد]] * [[../احتداف|احتداف]] * [[../احتدام|احتدام]] * [[../احتذاء|احتذاء]] * [[../احتذار|احتذار]] * [[../احتراب|احتراب]] * [[../احتراث|احتراث]] * [[../احتراز|احتراز]] * [[../احتراس|احتراس]] * [[../احتراش|احتراش]] * [[../احتراص|احتراص]] * [[../احتراف|احتراف]] * [[../احتراق|احتراق]] * [[../احترام|احترام]] * [[../احتزاز|احتزاز]] * [[../احتزاک|احتزاک]] * [[../احتزام|احتزام]] * [[../احتزان|احتزان]] * [[../احتساء|احتساء]] * [[../احتساب|احتساب]] * [[../احتسال|احتسال]] * [[../احتشاء|احتشاء]] * [[../احتشاب|احتشاب]] * [[../احتشاد|احتشاد]] * [[../احتشار|احتشار]] * [[../احتشاش|احتشاش]] * [[../احتشام|احتشام]] * [[../احتصاد|احتصاد]] * [[../احتصار|احتصار]] * [[../احتصان|احتصان]] * [[../احتضاء|احتضاء]] * [[../احتضار|احتضار]] * [[../احتضاض|احتضاض]] * [[../احتضان|احتضان]] * [[../احتطاب|احتطاب]] * [[../احتطاط|احتطاط]] * [[../احتظاء|احتظاء]] * [[../احتظار|احتظار]] * [[../احتفاء|احتفاء]] * [[../احتفاد|احتفاد]] * [[../احتفار|احتفار]] * [[../احتفاز|احتفاز]] * [[../احتفاظ|احتفاظ]] * [[../احتفاف|احتفاف]] * [[../احتفال|احتفال]] * [[../احتفان|احتفان]] * [[../احتقاب|احتقاب]] * [[../احتقاد|احتقاد]] * [[../احتقار|احتقار]] * [[../احتقاق|احتقاق]] * [[../احتقان|احتقان]] * [[../احتکاء|احتکاء]] * [[../احتکار|احتکار]] * [[../احتکاک|احتکاک]] * [[../احتکال|احتکال]] * [[../احتکام|احتکام]] * [[../احتلاب|احتلاب]] * [[../احتلاج|احتلاج]] * [[../احتلاز|احتلاز]] * [[../احتلاس|احتلاس]] * [[../احتلاط|احتلاط]] * [[../احتلاق|احتلاق]] * [[../احتلال|احتلال]] * [[../احتلام|احتلام]] * [[../احتم|احتم]] * [[../احتماء|احتماء]] * [[../احتماد|احتماد]] * [[../احتماس|احتماس]] * [[../احتماش|احتماش]] * [[../احتمال|احتمال]] * [[../احتمالات|احتمالات]] * [[../احتمام|احتمام]] * [[../احتناج|احتناج]] * [[../احتناک|احتناک]] * [[../احتوا|احتوا]] * [[../احتواء|احتواء]] * [[../احتواش|احتواش]] * [[../احتوال|احتوال]] * [[../احتیاج|احتیاج]] * [[../احتیاجات|احتیاجات]] * [[../احتیاز|احتیاز]] * [[../احتیاص|احتیاص]] * [[../احتیاط|احتیاط]] * [[../احتیاطا|احتیاطا]] * [[../احتیاطات|احتیاطات]] * [[../احتیاطانه|احتیاطانه]] * [[../احتیاک|احتیاک]] * [[../احتیال|احتیال]] * [[../احتئمام|احتئمام]] * [[../احث|احث]] * [[../احثاء|احثاء]] * [[../احثاث|احثاث]] * [[../احثار|احثار]] * [[../احثال|احثال]] * [[../احج|احج]] * [[../احجاء|احجاء]] * [[../احجاب|احجاب]] * [[../احجاج|احجاج]] * [[../احجار|احجار]] * [[../احجاز|احجاز]] * [[../احجال|احجال]] * [[../احجام|احجام]] * [[../احجان|احجان]] * [[../احجة|احجة]] * [[../احجر|احجر]] * [[../احجن|احجن]] * [[../احجوة|احجوة]] * [[../احد|احد]] * [[../احدا|احدا]] * [[../احداء|احداء]] * [[../احداب|احداب]] * [[../احداث|احداث]] * [[../احداثات|احداثات]] * [[../احداج|احداج]] * [[../احداد|احداد]] * [[../احدار|احدار]] * [[../احداق|احداق]] * [[../احدام|احدام]] * [[../احدان|احدان]] * [[../احداها|احداها]] * [[../احدب|احدب]] * [[../احدباب|احدباب]] * [[../احدة|احدة]] * [[../احدث|احدث]] * [[../احدر|احدر]] * [[../احدل|احدل]] * [[../احدوثة|احدوثة]] * [[../احدور|احدور]] * [[../احدون|احدون]] * [[../احدی|احدی]] * [[../احدی الاحد|احدی الاحد]] * [[../احدی الحسنین|احدی الحسنین]] * [[../احدیت|احدیت]] * [[../احدیداب|احدیداب]] * [[../احدیداق|احدیداق]] * [[../احذ|احذ]] * [[../احذاء|احذاء]] * [[../احذار|احذار]] * [[../احذال|احذال]] * [[../احذاق|احذاق]] * [[../احذر|احذر]] * [[../احذیرار|احذیرار]] * [[../احر|احر]] * [[../احراء|احراء]] * [[../احراب|احراب]] * [[../احراث|احراث]] * [[../احراج|احراج]] * [[../احراح|احراح]] * [[../احراد|احراد]] * [[../احرار|احرار]] * [[../احراز|احراز]] * [[../احراس|احراس]] * [[../احراش|احراش]] * [[../احراض|احراض]] * [[../احراف|احراف]] * [[../احراق|احراق]] * [[../احرام|احرام]] * [[../احرامی|احرامی]] * [[../احراه|احراه]] * [[../احرثة|احرثة]] * [[../احرد|احرد]] * [[../احرس|احرس]] * [[../احرش|احرش]] * [[../احرض|احرض]] * [[../احرف|احرف]] * [[../احرماز|احرماز]] * [[../احرنباء|احرنباء]] * [[../احرنجام|احرنجام]] * [[../احرنفاز|احرنفاز]] * [[../احرنفاش|احرنفاش]] * [[../احرون|احرون]] * [[../احری|احری]] * [[../احریاء|احریاء]] * [[../احریراف|احریراف]] * [[../احریض|احریض]] * [[../احرین|احرین]] * [[../احزاء|احزاء]] * [[../احزاب|احزاب]] * [[../احزاز|احزاز]] * [[../احزاق|احزاق]] * [[../احزام|احزام]] * [[../احزان|احزان]] * [[../احزة|احزة]] * [[../احزقه|احزقه]] * [[../احزم|احزم]] * [[../احزمة|احزمة]] * [[../احزیزاء|احزیزاء]] * [[../احزیزام|احزیزام]] * [[../احزئلال|احزئلال]] * [[../احساء|احساء]] * [[../احساب|احساب]] * [[../احسار|احسار]] * [[../احساس|احساس]] * [[../احساسات|احساسات]] * [[../احساف|احساف]] * [[../احساک|احساک]] * [[../احسال|احسال]] * [[../احسان|احسان]] * [[../احسانات|احسانات]] * [[../احسان دیده|احسان دیده]] * [[../احسانمند|احسانمند]] * [[../احسانی|احسانی]] * [[../احسب|احسب]] * [[../احسباب|احسباب]] * [[../احسن|احسن]] * [[../احسنتا|احسنتا]] * [[../احسنت|احسنت]] * [[../احسوة|احسوة]] * [[../احسیة|احسیة]] * [[../احشا|احشا]] * [[../احشاء|احشاء]] * [[../احشاب|احشاب]] * [[../احشاد|احشاد]] * [[../احشاش|احشاش]] * [[../احشاف|احشاف]] * [[../احشاک|احشاک]] * [[../احشام|احشام]] * [[../احشان|احشان]] * [[../احص|احص]] * [[../احصا|احصا]] * [[../احصاء|احصاء]] * [[../احصاب|احصاب]] * [[../احصاد|احصاد]] * [[../احصار|احصار]] * [[../احصاص|احصاص]] * [[../احصاف|احصاف]] * [[../احصال|احصال]] * [[../احصان|احصان]] * [[../احصد|احصد]] * [[../احصرة|احصرة]] * [[../احصنة|احصنة]] * [[../احضاب|احضاب]] * [[../احضاج|احضاج]] * [[../احضار|احضار]] * [[../احضان|احضان]] * [[../احضة|احضة]] * [[../احط|احط]] * [[../احطاب|احطاب]] * [[../احطاط|احطاط]] * [[../احطال|احطال]] * [[../احطب|احطب]] * [[../احطیطاء|احطیطاء]] * [[../احظ|احظ]] * [[../احظاء|احظاء]] * [[../احظاظ|احظاظ]] * [[../احظی|احظی]] * [[../احفاء|احفاء]] * [[../احفاث|احفاث]] * [[../احفاد|احفاد]] * [[../احفار|احفار]] * [[../احفاش|احفاش]] * [[../احفاص|احفاص]] * [[../احفاض|احفاض]] * [[../احفاظ|احفاظ]] * [[../احفاف|احفاف]] * [[../احفة|احفة]] * [[../احفش|احفش]] * [[../احفلی|احفلی]] * [[../احفیظاظ|احفیظاظ]] * [[../احق|احق]] * [[../احقاء|احقاء]] * [[../احقاب|احقاب]] * [[../احقاد|احقاد]] * [[../احقاف|احقاف]] * [[../احقاق|احقاق]] * [[../احقال|احقال]] * [[../احقان|احقان]] * [[../احقب|احقب]] * [[../احقد|احقد]] * [[../احقر|احقر]] * [[../احقف|احقف]] * [[../احک|احک]] * [[../احکاء|احکاء]] * [[../احکاد|احکاد]] * [[../احکاک|احکاک]] * [[../احکال|احکال]] * [[../احکام|احکام]] * [[../احکامات|احکامات]] * [[../احکم الحاکمین|احکم الحاکمین]] * [[../احکومة|احکومة]] * [[../احل|احل]] * [[../احلاء|احلاء]] * [[../احلاب|احلاب]] * [[../احلابة|احلابة]] * [[../احلاس|احلاس]] * [[../احلاط|احلاط]] * [[../احلاف|احلاف]] * [[../احلافی|احلافی]] * [[../احلاق|احلاق]] * [[../احلاک|احلاک]] * [[../احلال|احلال]] * [[../احلام|احلام]] * [[../احلب دیا|احلب دیا]] * [[../احلس|احلس]] * [[../احلساس|احلساس]] * [[../احلنقام|احلنقام]] * [[../احلوفة|احلوفة]] * [[../احلی|احلی]] * [[../احلیة|احلیة]] * [[../احلیل|احلیل]] * [[../احلیلاء|احلیلاء]] * [[../احلیلاک|احلیلاک]] * [[../احم|احم]] * [[../احماء|احماء]] * [[../احماد|احماد]] * [[../احمار|احمار]] * [[../احماس|احماس]] * [[../احماش|احماش]] * [[../احماض|احماض]] * [[../احماق|احماق]] * [[../احمال|احمال]] * [[../احمام|احمام]] * [[../احمد|احمد]] * [[../احمدآباد|احمدآباد]] * [[../احمدی|احمدی]] * [[../احمر|احمر]] * [[../احمرار|احمرار]] * [[../احمران|احمران]] * [[../احمرة|احمرة]] * [[../احمری|احمری]] * [[../احمریت|احمریت]] * [[../احمز|احمز]] * [[../احمس|احمس]] * [[../احمش|احمش]] * [[../احمص|احمص]] * [[../احمق|احمق]] * [[../احمقانه|احمقانه]] * [[../احمقی|احمقی]] * [[../احمل|احمل]] * [[../احموقة|احموقة]] * [[../احمی|احمی]] * [[../احمیرار|احمیرار]] * [[../احمیماء|احمیماء]] * [[../احمیماس|احمیماس]] * [[../احن|احن]] * [[../احناء|احناء]] * [[../احنات|احنات]] * [[../احناث|احناث]] * [[../احناج|احناج]] * [[../احناد|احناد]] * [[../احناش|احناش]] * [[../احناط|احناط]] * [[../احناق|احناق]] * [[../احناک|احناک]] * [[../احنان|احنان]] * [[../احنة|احنة]] * [[../احنط|احنط]] * [[../احنف|احنف]] * [[../احنک|احنک]] * [[../احنی|احنی]] * [[../احواب|احواب]] * [[../احوات|احوات]] * [[../احواج|احواج]] * [[../احواذ|احواذ]] * [[../احوار|احوار]] * [[../احواز|احواز]] * [[../احواش|احواش]] * [[../احواض|احواض]] * [[../احوال|احوال]] * [[../احوالات|احوالات]] * [[../احوال‌پرسی|احوال‌پرسی]] * [[../احوب|احوب]] * [[../احوج|احوج]] * [[../احوذ|احوذ]] * [[../احوذی|احوذی]] * [[../احور|احور]] * [[../احورار|احورار]] * [[../احورة|احورة]] * [[../احوری|احوری]] * [[../احوز|احوز]] * [[../احوزی|احوزی]] * [[../احوس|احوس]] * [[../احوص|احوص]] * [[../احوط|احوط]] * [[../احوق|احوق]] * [[../احول|احول]] * [[../احولال|احولال]] * [[../احولة|احولة]] * [[../احولی|احولی]] * [[../احولیت|احولیت]] * [[../احونصال|احونصال]] * [[../احوواء|احوواء]] * [[../احوی|احوی]] * [[../احویة|احویة]] * [[../احویلال|احویلال]] * [[../احویواء|احویواء]] * [[../احی|احی]] * [[../احیا|احیا]] * [[../احیاء|احیاء]] * [[../احیاج|احیاج]] * [[../احیاد|احیاد]] * [[../احیاز|احیاز]] * [[../احیال|احیال]] * [[../احیان|احیان]] * [[../احیانا|احیانا]] * [[../احیح|احیح]] * [[../احیسن|احیسن]] * [[../احیف|احیف]] * [[../احیل|احیل]] * [[../احیمر|احیمر]] * [[../احیمرون|احیمرون]] * [[../احیوی|احیوی]] * [[../احییة|احییة]] * [[../اخ|اخ]] * [[../اخا|اخا]] * [[../اخاء|اخاء]] * [[../اخابیر|اخابیر]] * [[../اخ اخ|اخ اخ]] * [[../اخاخة|اخاخة]] * [[../اخادع|اخادع]] * [[../اخادید|اخادید]] * [[../اخادیر|اخادیر]] * [[../اخاذ|اخاذ]] * [[../اخاذات|اخاذات]] * [[../اخاذة|اخاذة]] * [[../اخاذی|اخاذی]] * [[../اخارة|اخارة]] * [[../اخاریج|اخاریج]] * [[../اخاسف|اخاسف]] * [[../اخاسی|اخاسی]] * [[../اخاشف|اخاشف]] * [[../اخاضة|اخاضة]] * [[../اخاضر|اخاضر]] * [[../اخافة|اخافة]] * [[../اخافش|اخافش]] * [[../اخاقة|اخاقة]] * [[../اخاقیق|اخاقیق]] * [[../اخالة|اخالة]] * [[../اخامة|اخامة]] * [[../اخامص|اخامص]] * [[../اخان|اخان]] * [[../اخاوة|اخاوة]] * [[../اخاوین|اخاوین]] * [[../اخایا|اخایا]] * [[../اخائل|اخائل]] * [[../اخباء|اخباء]] * [[../اخباب|اخباب]] * [[../اخبات|اخبات]] * [[../اخباث|اخباث]] * [[../اخبار|اخبار]] * [[../اخبارات|اخبارات]] * [[../اخبارنویس|اخبارنویس]] * [[../اخباری|اخباری]] * [[../اخباط|اخباط]] * [[../اخبال|اخبال]] * [[../اخبان|اخبان]] * [[../اخبث|اخبث]] * [[../اخبثان|اخبثان]] * [[../اخبر|اخبر]] * [[../اخبط|اخبط]] * [[../اخبعثاث|اخبعثاث]] * [[../اخبل|اخبل]] * [[../اخبنداء|اخبنداء]] * [[../اخبیة|اخبیة]] * [[../اخبئة|اخبئة]] * [[../اخپچ|اخپچ]] * [[../اخت|اخت]] * [[../اختاء|اختاء]] * [[../اختات|اختات]] * [[../اختاج|اختاج]] * [[../اختاجی|اختاجی]] * [[../اختان|اختان]] * [[../اختباء|اختباء]] * [[../اختباب|اختباب]] * [[../اختبار|اختبار]] * [[../اختباز|اختباز]] * [[../اختباس|اختباس]] * [[../اختباص|اختباص]] * [[../اختباط|اختباط]] * [[../اختبال|اختبال]] * [[../اختتاء|اختتاء]] * [[../اختتال|اختتال]] * [[../اختتام|اختتام]] * [[../اختتان|اختتان]] * [[../اختثاث|اختثاث]] * [[../اختجی|اختجی]] * [[../اختداع|اختداع]] * [[../اختدار|اختدار]] * [[../اختداف|اختداف]] * [[../اختدام|اختدام]] * [[../اختر|اختر]] * [[../اختراب|اختراب]] * [[../اختراج|اختراج]] * [[../اختراش|اختراش]] * [[../اختراص|اختراص]] * [[../اختراط|اختراط]] * [[../اختراع|اختراع]] * [[../اختراعات|اختراعات]] * [[../اختراف|اختراف]] * [[../اختراق|اختراق]] * [[../اخترام|اخترام]] * [[../اختران|اختران]] * [[../اخترستان|اخترستان]] * [[../اختر شمار|اختر شمار]] * [[../اخترگرای|اخترگرای]] * [[../اخترگو|اخترگو]] * [[../اختزاز|اختزاز]] * [[../اختزاع|اختزاع]] * [[../اختزاق|اختزاق]] * [[../اختزال|اختزال]] * [[../اختزان|اختزان]] * [[../اختشاب|اختشاب]] * [[../اختشاش|اختشاش]] * [[../اختشاع|اختشاع]] * [[../اختصاء|اختصاء]] * [[../اختصار|اختصار]] * [[../اختصارا|اختصارا]] * [[../اختصاص|اختصاص]] * [[../اختصاصات|اختصاصات]] * [[../اختصاف|اختصاف]] * [[../اختصام|اختصام]] * [[../اختضاب|اختضاب]] * [[../اختضاد|اختضاد]] * [[../اختضار|اختضار]] * [[../اختضاع|اختضاع]] * [[../اختضام|اختضام]] * [[../اختطاء|اختطاء]] * [[../اختطاب|اختطاب]] * [[../اختطاطا|اختطاطا]] * [[../اختطاف|اختطاف]] * [[../اختفا|اختفا]] * [[../اختفاء|اختفاء]] * [[../اختفاض|اختفاض]] * [[../اختفاق|اختفاق]] * [[../اخ تف|اخ تف]] * [[../اختلاء|اختلاء]] * [[../اختلاب|اختلاب]] * [[../اختلاج|اختلاج]] * [[../اختلاجات|اختلاجات]] * [[../اختلاس|اختلاس]] * [[../اختلاط|اختلاط]] * [[../اختلاع|اختلاع]] * [[../اختلاف|اختلاف]] * [[../اختلافات|اختلافات]] * [[../اختلاق|اختلاق]] * [[../اختلال|اختلال]] * [[../اختلالات|اختلالات]] * [[../اختلام|اختلام]] * [[../اختمار|اختمار]] * [[../اختمال|اختمال]] * [[../اختمام|اختمام]] * [[../اختناث|اختناث]] * [[../اختناق|اختناق]] * [[../اختواء|اختواء]] * [[../اخته|اخته]] * [[../اخته‌بیگی|اخته‌بیگی]] * [[../اخته‌خانه|اخته‌خانه]] * [[../اختی|اختی]] * [[../اختیات|اختیات]] * [[../اختیار|اختیار]] * [[../اختیارا|اختیارا]] * [[../اختیارات|اختیارات]] * [[../اختیاری|اختیاری]] * [[../اختیاریه|اختیاریه]] * [[../اختیاض|اختیاض]] * [[../اختیاط|اختیاط]] * [[../اختیاف|اختیاف]] * [[../اختیال|اختیال]] * [[../اختیان|اختیان]] * [[../اختیت|اختیت]] * [[../اخثاء|اخثاء]] * [[../اخثار|اخثار]] * [[../اخثم|اخثم]] * [[../اخثیکث|اخثیکث]] * [[../اخجاء|اخجاء]] * [[../اخجال|اخجال]] * [[../اخجسته|اخجسته]] * [[../اخجی|اخجی]] * [[../اخچه|اخچه]] * [[../اخداء|اخداء]] * [[../اخداج|اخداج]] * [[../اخدار|اخدار]] * [[../اخداع|اخداع]] * [[../اخدال|اخدال]] * [[../اخدام|اخدام]] * [[../اخدان|اخدان]] * [[../اخدب|اخدب]] * [[../اخدة|اخدة]] * [[../اخدر|اخدر]] * [[../اخدری|اخدری]] * [[../اخدریة|اخدریة]] * [[../اخدع|اخدع]] * [[../اخدعان|اخدعان]] * [[../اخدم|اخدم]] * [[../اخدود|اخدود]] * [[../اخدور|اخدور]] * [[../اخذ|اخذ]] * [[../اخذاء|اخذاء]] * [[../اخذال|اخذال]] * [[../اخذام|اخذام]] * [[../اخذة|اخذة]] * [[../اخر|اخر]] * [[../اخرا|اخرا]] * [[../اخراب|اخراب]] * [[../اخراة|اخراة]] * [[../اخرات|اخرات]] * [[../اخراج|اخراج]] * [[../اخراجات|اخراجات]] * [[../اخراد|اخراد]] * [[../اخرار|اخرار]] * [[../اخراس|اخراس]] * [[../اخراص|اخراص]] * [[../اخراط|اخراط]] * [[../اخراف|اخراف]] * [[../اخراق|اخراق]] * [[../اخرب|اخرب]] * [[../اخربة|اخربة]] * [[../اخرة|اخرة]] * [[../اخرج|اخرج]] * [[../اخرجاج|اخرجاج]] * [[../اخرجان|اخرجان]] * [[../اخرجة|اخرجة]] * [[../اخرس|اخرس]] * [[../اخرفة|اخرفة]] * [[../اخرق|اخرق]] * [[../اخرم|اخرم]] * [[../اخرماس|اخرماس]] * [[../اخرمان|اخرمان]] * [[../اخرنباق|اخرنباق]] * [[../اخرنطام|اخرنطام]] * [[../اخرنفاق|اخرنفاق]] * [[../اخرنماس|اخرنماس]] * [[../اخرواط|اخرواط]] * [[../اخروش|اخروش]] * [[../اخروی|اخروی]] * [[../اخری|اخری]] * [[../اخریا|اخریا]] * [[../اخریات|اخریات]] * [[../اخریان|اخریان]] * [[../اخریجاج|اخریجاج]] * [[../اخریراق|اخریراق]] * [[../اخریط|اخریط]] * [[../اخزاء|اخزاء]] * [[../اخزان|اخزان]] * [[../اخزة|اخزة]] * [[../اخزر|اخزر]] * [[../اخزری|اخزری]] * [[../اخزل|اخزل]] * [[../اخزم|اخزم]] * [[../اخزواء|اخزواء]] * [[../اخس|اخس]] * [[../اخساء|اخساء]] * [[../اخسار|اخسار]] * [[../اخساس|اخساس]] * [[../اخساف|اخساف]] * [[../اخسان|اخسان]] * [[../اخسر|اخسر]] * [[../اخسفة|اخسفة]] * [[../اخسمه|اخسمه]] * [[../اخسوم|اخسوم]] * [[../اخسی|اخسی]] * [[../اخسیسک|اخسیسک]] * [[../اخسیکتی|اخسیکتی]] * [[../اخش|اخش]] * [[../اخشاب|اخشاب]] * [[../اخشاش|اخشاش]] * [[../اخشام|اخشام]] * [[../اخشب|اخشب]] * [[../اخشبان|اخشبان]] * [[../اخشف|اخشف]] * [[../اخشم|اخشم]] * [[../اخشن|اخشن]] * [[../اخشنده|اخشنده]] * [[../اخشی|اخشی]] * [[../اخشیج|اخشیج]] * [[../اخشیجان|اخشیجان]] * [[../اخشیجستان|اخشیجستان]] * [[../اخشیشاب|اخشیشاب]] * [[../اخشیشان|اخشیشان]] * [[../اخشیک|اخشیک]] * [[../اخص|اخص]] * [[../اخصاء|اخصاء]] * [[../اخصاب|اخصاب]] * [[../اخصاص|اخصاص]] * [[../اخصاف|اخصاف]] * [[../اخصال|اخصال]] * [[../اخصام|اخصام]] * [[../اخصف|اخصف]] * [[../اخصن|اخصن]] * [[../اخصوم|اخصوم]] * [[../اخضاب|اخضاب]] * [[../اخضاج|اخضاج]] * [[../اخضاد|اخضاد]] * [[../اخضار|اخضار]] * [[../اخضاع|اخضاع]] * [[../اخضال|اخضال]] * [[../اخضد|اخضد]] * [[../اخضر|اخضر]] * [[../اخضرار|اخضرار]] * [[../اخضع|اخضع]] * [[../اخضف|اخضف]] * [[../اخضلال|اخضلال]] * [[../اخضیضاب|اخضیضاب]] * [[../اخضیضار|اخضیضار]] * [[../اخضیضاع|اخضیضاع]] * [[../اخضیضال|اخضیضال]] * [[../اخضیلال|اخضیلال]] * [[../اخطاء|اخطاء]] * [[../اخطاب|اخطاب]] * [[../اخطار|اخطار]] * [[../اخطاط|اخطاط]] * [[../اخطاف|اخطاف]] * [[../اخطال|اخطال]] * [[../اخطب|اخطب]] * [[../اخطبان|اخطبان]] * [[../اخطف|اخطف]] * [[../اخطل|اخطل]] * [[../اخطم|اخطم]] * [[../اخطیاط|اخطیاط]] * [[../اخف|اخف]] * [[../اخفا|اخفا]] * [[../اخفاء|اخفاء]] * [[../اخفات|اخفات]] * [[../اخفاد|اخفاد]] * [[../اخفار|اخفار]] * [[../اخفاس|اخفاس]] * [[../اخفاض|اخفاض]] * [[../اخفاع|اخفاع]] * [[../اخفاف|اخفاف]] * [[../اخفاق|اخفاق]] * [[../اخفج|اخفج]] * [[../اخفش|اخفش]] * [[../اخفض|اخفض]] * [[../اخفی|اخفی]] * [[../اخفیة|اخفیة]] * [[../اخقاق|اخقاق]] * [[../اخقوق|اخقوق]] * [[../اخکار|اخکار]] * [[../اخککند|اخککند]] * [[../اخکل|اخکل]] * [[../اخکلند|اخکلند]] * [[../اخکلنده|اخکلنده]] * [[../اخکم|اخکم]] * [[../اخکمر|اخکمر]] * [[../اخکندو|اخکندو]] * [[../اخکوبه|اخکوبه]] * [[../اخکوچه|اخکوچه]] * [[../اخکور|اخکور]] * [[../اخکوزه|اخکوزه]] * [[../اخکوژنه|اخکوژنه]] * [[../اخکوش|اخکوش]] * [[../اخکوک|اخکوک]] * [[../اخکوکش|اخکوکش]] * [[../اخکون|اخکون]] * [[../اخگار|اخگار]] * [[../اخگر|اخگر]] * [[../اخگرستان|اخگرستان]] * [[../اخگل|اخگل]] * [[../اخل|اخل]] * [[../اخلاء|اخلاء]] * [[../اخلاب|اخلاب]] * [[../اخلاد|اخلاد]] * [[../اخلاس|اخلاس]] * [[../اخلاص|اخلاص]] * [[../اخلاصا|اخلاصا]] * [[../اخلاص‌مند|اخلاص‌مند]] * [[../اخلاصمندانه|اخلاصمندانه]] * [[../اخلاصمندی|اخلاصمندی]] * [[../اخلاط|اخلاط]] * [[../اخلاع|اخلاع]] * [[../اخلاف|اخلاف]] * [[../اخلاق|اخلاق]] * [[../اخلال|اخلال]] * [[../اخلام|اخلام]] * [[../اخلة|اخلة]] * [[../اخلج|اخلج]] * [[../اخلص|اخلص]] * [[../اخلف|اخلف]] * [[../اخلق|اخلق]] * [[../اخلکندو|اخلکندو]] * [[../اخلود|اخلود]] * [[../اخلومد|اخلومد]] * [[../اخلیاء|اخلیاء]] * [[../اخلیج|اخلیج]] * [[../اخلیلاء|اخلیلاء]] * [[../اخلیلاق|اخلیلاق]] * [[../اخم|اخم]] * [[../اخماد|اخماد]] * [[../اخمار|اخمار]] * [[../اخماس|اخماس]] * [[../اخماع|اخماع]] * [[../اخمال|اخمال]] * [[../اخمام|اخمام]] * [[../اخمر|اخمر]] * [[../اخمرة|اخمرة]] * [[../اخمساء|اخمساء]] * [[../اخمسه|اخمسه]] * [[../اخمص|اخمص]] * [[../اخمه|اخمه]] * [[../اخمه‌رو|اخمه‌رو]] * [[../اخن|اخن]] * [[../اخناء|اخناء]] * [[../اخناب|اخناب]] * [[../اخناث|اخناث]] * [[../اخناس|اخناس]] * [[../اخناع|اخناع]] * [[../اخنان|اخنان]] * [[../اخنث|اخنث]] * [[../اخنجاج|اخنجاج]] * [[../اخنس|اخنس]] * [[../اخنع|اخنع]] * [[../اخنف|اخنف]] * [[../اخنگل|اخنگل]] * [[../اخنوخ|اخنوخ]] * [[../اخو|اخو]] * [[../اخوات|اخوات]] * [[../اخواستی|اخواستی]] * [[../اخواص|اخواص]] * [[../اخواط|اخواط]] * [[../اخوال|اخوال]] * [[../اخوان|اخوان]] * [[../اخواند|اخواند]] * [[../اخوة|اخوة]] * [[../اخوت|اخوت]] * [[../اخ و تف|اخ و تف]] * [[../اخوث|اخوث]] * [[../اخودة|اخودة]] * [[../اخوص|اخوص]] * [[../اخوف|اخوف]] * [[../اخوق|اخوق]] * [[../اخول اخول|اخول اخول]] * [[../اخولة|اخولة]] * [[../اخون|اخون]] * [[../اخونة|اخونة]] * [[../اخوندی|اخوندی]] * [[../اخوی|اخوی]] * [[../اخوین|اخوین]] * [[../اخی|اخی]] * [[../اخیار|اخیار]] * [[../اخیاس|اخیاس]] * [[../اخیاش|اخیاش]] * [[../اخیاط|اخیاط]] * [[../اخیاف|اخیاف]] * [[../اخیال|اخیال]] * [[../اخیام|اخیام]] * [[../اخیان|اخیان]] * [[../اخیة|اخیة]] * [[../اخیخة|اخیخة]] * [[../اخید|اخید]] * [[../اخیدن|اخیدن]] * [[../اخیذ|اخیذ]] * [[../اخیذة|اخیذة]] * [[../اخیر|اخیر]] * [[../اخیرا|اخیرا]] * [[../اخیروس|اخیروس]] * [[../اخیریدن|اخیریدن]] * [[../اخیس|اخیس]] * [[../اخیشن|اخیشن]] * [[../اخیص|اخیص]] * [[../اخیضر|اخیضر]] * [[../اخیف|اخیف]] * [[../اخیل|اخیل]] * [[../اخیلة|اخیلة]] * [[../اخینوس|اخینوس]] * [[../اخیون|اخیون]] * [[../اخیه|اخیه]] * [[../اد|اد]] * [[../ادّ|ادّ]] * [[../ادا|ادا]] * [[../اداء|اداء]] * [[../اداءة|اداءة]] * [[../ادآب|ادآب]] * [[../ادابة|ادابة]] * [[../ادابر|ادابر]] * [[../ادابند|ادابند]] * [[../ادابندی|ادابندی]] * [[../ادات|ادات]] * [[../ادادا|ادادا]] * [[../ادادة|ادادة]] * [[../ادار|ادار]] * [[../اداراقی|اداراقی]] * [[../ادارة|ادارة]] * [[../اداره|اداره]] * [[../ادارین|ادارین]] * [[../اداف|اداف]] * [[../ادافهم|ادافهم]] * [[../اداقة|اداقة]] * [[../اداک|اداک]] * [[../ادالة|ادالة]] * [[../ادام|ادام]] * [[../ادامة|ادامة]] * [[../ادانة|ادانة]] * [[../ادانوش|ادانوش]] * [[../ادانی|ادانی]] * [[../اداوة|اداوة]] * [[../اداوی|اداوی]] * [[../اداهم|اداهم]] * [[../ادب|ادب]] * [[../ادباء|ادباء]] * [[../ادباب|ادباب]] * [[../ادبار|ادبار]] * [[../ادبارا|ادبارا]] * [[../ادبارة|ادبارة]] * [[../ادباری|ادباری]] * [[../ادباس|ادباس]] * [[../ادباق|ادباق]] * [[../ادب‌آموز|ادب‌آموز]] * [[../ادبانه|ادبانه]] * [[../ادب‌آوازه|ادب‌آوازه]] * [[../ادبب|ادبب]] * [[../ادبة|ادبة]] * [[../ادبخانه|ادبخانه]] * [[../ادبر|ادبر]] * [[../ادبس|ادبس]] * [[../ادبساس|ادبساس]] * [[../ادبستان|ادبستان]] * [[../ادب‌گاه|ادب‌گاه]] * [[../ادبیات|ادبیات]] * [[../ادبیر|ادبیر]] * [[../ادة|ادة]] * [[../ادثار|ادثار]] * [[../ادثر|ادثر]] * [[../ادجاء|ادجاء]] * [[../ادجان|ادجان]] * [[../ادجن|ادجن]] * [[../ادجیجاء|ادجیجاء]] * [[../ادجیجان|ادجیجان]] * [[../ادحاض|ادحاض]] * [[../ادحاق|ادحاق]] * [[../ادحال|ادحال]] * [[../ادحل|ادحل]] * [[../ادحواء|ادحواء]] * [[../ادحوة|ادحوة]] * [[../ادحی|ادحی]] * [[../ادحیة|ادحیة]] * [[../ادخ|ادخ]] * [[../ادخار|ادخار]] * [[../ادخال|ادخال]] * [[../ادخالات|ادخالات]] * [[../ادخان|ادخان]] * [[../ادخل|ادخل]] * [[../ادخن|ادخن]] * [[../ادخنة|ادخنة]] * [[../ادد|ادد]] * [[../اددی|اددی]] * [[../ادر|ادر]] * [[../ادراء|ادراء]] * [[../ادراب|ادراب]] * [[../ادراج|ادراج]] * [[../ادرار|ادرار]] * [[../ادرارات|ادرارات]] * [[../ادراری|ادراری]] * [[../ادراس|ادراس]] * [[../ادراص|ادراص]] * [[../ادراع|ادراع]] * [[../ادرانیس|ادرانیس]] * [[../ادراق|ادراق]] * [[../ادراک|ادراک]] * [[../ادراکات|ادراکات]] * [[../ادرام|ادرام]] * [[../ادران|ادران]] * [[../ادرة|ادرة]] * [[../ادرجة|ادرجة]] * [[../ادرد|ادرد]] * [[../ادرص|ادرص]] * [[../ادرع|ادرع]] * [[../ادرعباب|ادرعباب]] * [[../ادرعشاش|ادرعشاش]] * [[../ادرعفاف|ادرعفاف]] * [[../ادرفن|ادرفن]] * [[../ادرک|ادرک]] * [[../ادرم|ادرم]] * [[../ادرمجاج|ادرمجاج]] * [[../ادرمکش|ادرمکش]] * [[../ادرمه|ادرمه]] * [[../ادرنفاق|ادرنفاق]] * [[../ادرنقاع|ادرنقاع]] * [[../ادرنگ|ادرنگ]] * [[../ادرنه|ادرنه]] * [[../ادرون|ادرون]] * [[../ادره|ادره]] * [[../ادرهمام|ادرهمام]] * [[../ادری|ادری]] * [[../ادریس|ادریس]] * [[../ادریس‌خانه|ادریس‌خانه]] * [[../ادریون|ادریون]] * [[../ادس|ادس]] * [[../ادسا|ادسا]] * [[../ادساف|ادساف]] * [[../ادساق|ادساق]] * [[../ادسام|ادسام]] * [[../ادسق|ادسق]] * [[../ادسم|ادسم]] * [[../ادعا|ادعا]] * [[../ادعاء|ادعاء]] * [[../ادعاث|ادعاث]] * [[../ادعاص|ادعاص]] * [[../ادعاق|ادعاق]] * [[../ادعام|ادعام]] * [[../ادعب|ادعب]] * [[../ادعج|ادعج]] * [[../ادعر|ادعر]] * [[../ادعم|ادعم]] * [[../ادعن|ادعن]] * [[../ادعنة|ادعنة]] * [[../ادعنکار|ادعنکار]] * [[../ادعوة|ادعوة]] * [[../ادعیاء|ادعیاء]] * [[../ادعیة|ادعیة]] * [[../ادعیه|ادعیه]] * [[../ادغار|ادغار]] * [[../ادغاش|ادغاش]] * [[../ادغاص|ادغاص]] * [[../ادغال|ادغال]] * [[../ادغام|ادغام]] * [[../ادغر|ادغر]] * [[../ادغم|ادغم]] * [[../ادغیمام|ادغیمام]] * [[../ادف|ادف]] * [[../ادفأ|ادفأ]] * [[../ادفاء|ادفاء]] * [[../ادفاع|ادفاع]] * [[../ادفاف|ادفاف]] * [[../ادفاق|ادفاق]] * [[../ادفان|ادفان]] * [[../ادفر|ادفر]] * [[../ادفساس|ادفساس]] * [[../ادفع|ادفع]] * [[../ادفق|ادفق]] * [[../ادفوة|ادفوة]] * [[../ادفوی|ادفوی]] * [[../ادفی|ادفی]] * [[../ادفیة|ادفیة]] * [[../ادق|ادق]] * [[../ادقاق|ادقاق]] * [[../ادقال|ادقال]] * [[../ادقچه|ادقچه]] * [[../ادقع|ادقع]] * [[../ادقم|ادقم]] * [[../ادک|ادک]] * [[../ادکار|ادکار]] * [[../ادکاس|ادکاس]] * [[../ادکل|ادکل]] * [[../ادکن|ادکن]] * [[../ادگر|ادگر]] * [[../ادل|ادل]] * [[../ادلاء|ادلاء]] * [[../ادلاث|ادلاث]] * [[../ادلاج|ادلاج]] * [[../ادلاس|ادلاس]] * [[../ادلاع|ادلاع]] * [[../ادلاف|ادلاف]] * [[../ادلاق|ادلاق]] * [[../ادلاک|ادلاک]] * [[../ادلال|ادلال]] * [[../ادلة|ادلة]] * [[../ادلص|ادلص]] * [[../ادلصی|ادلصی]] * [[../ادلعی|ادلعی]] * [[../ادلغفاف|ادلغفاف]] * [[../ادلم|ادلم]] * [[../ادلمساس|ادلمساس]] * [[../ادلنظاء|ادلنظاء]] * [[../ادله|ادله]] * [[../ادلهمام|ادلهمام]] * [[../ادلهنان|ادلهنان]] * [[../ادلی|ادلی]] * [[../ادلیساس|ادلیساس]] * [[../ادلیلاء|ادلیلاء]] * [[../ادلیمام|ادلیمام]] * [[../ادم|ادم]] * [[../ادماء|ادماء]] * [[../ادمات|ادمات]] * [[../ادماج|ادماج]] * [[../ادماع|ادماع]] * [[../ادماغ|ادماغ]] * [[../ادماق|ادماق]] * [[../ادمال|ادمال]] * [[../ادمام|ادمام]] * [[../ادمان|ادمان]] * [[../ادمانة|ادمانة]] * [[../ادمبورگ|ادمبورگ]] * [[../ادمة|ادمة]] * [[../ادمص|ادمص]] * [[../ادمع|ادمع]] * [[../ادمغة|ادمغة]] * [[../ادمن|ادمن]] * [[../ادموج|ادموج]] * [[../ادموس|ادموس]] * [[../ادمیماه|ادمیماه]] * [[../ادن|ادن]] * [[../ادنا|ادنا]] * [[../ادناء|ادناء]] * [[../ادناس|ادناس]] * [[../ادناف|ادناف]] * [[../ادنان|ادنان]] * [[../ادند؟|ادند؟]] * [[../ادنک‌؟|ادنک‌؟]] * [[../ادنک|ادنک]] * [[../ادنی|ادنی]] * [[../ادنیان|ادنیان]] * [[../ادو|ادو]] * [[../ادواء|ادواء]] * [[../ادوات|ادوات]] * [[../ادوار|ادوار]] * [[../ادوای|ادوای]] * [[../ادوب|ادوب]] * [[../ادود|ادود]] * [[../ادؤر|ادؤر]] * [[../ادوس|ادوس]] * [[../ادوش|ادوش]] * [[../ادون|ادون]] * [[../ادوی|ادوی]] * [[../ادویة|ادویة]] * [[../ادویه|ادویه]] * [[../اده|اده]] * [[../ادهاس|ادهاس]] * [[../ادهاش|ادهاش]] * [[../ادهاض|ادهاض]] * [[../ادهاق|ادهاق]] * [[../ادهام|ادهام]] * [[../ادهان|ادهان]] * [[../ادهج|ادهج]] * [[../ادهجا|ادهجا]] * [[../ادهر|ادهر]] * [[../ادهس|ادهس]] * [[../ادهلی|ادهلی]] * [[../ادهم|ادهم]] * [[../ادهمام|ادهمام]] * [[../ادهی|ادهی]] * [[../ادهیة|ادهیة]] * [[../ادهیساس|ادهیساس]] * [[../ادهیمام|ادهیمام]] * [[../ادی|ادی]] * [[../ادیار|ادیار]] * [[../ادیاک|ادیاک]] * [[../ادیان|ادیان]] * [[../ادیب|ادیب]] * [[../ادیبر|ادیبر]] * [[../ادیة|ادیة]] * [[../ادیچاره|ادیچاره]] * [[../ادید|ادید]] * [[../ادیم|ادیم]] * [[../ادین|ادین]] * [[../ادیون|ادیون]] * [[../ادیه|ادیه]] * [[../اذ|اذ]] * [[../اذا|اذا]] * [[../اذاء|اذاء]] * [[../اذآب|اذآب]] * [[../اذابة|اذابة]] * [[../اذابه|اذابه]] * [[../اذاة|اذاة]] * [[../اذاحة|اذاحة]] * [[../اذاخر|اذاخر]] * [[../اذادة|اذادة]] * [[../اذآر|اذآر]] * [[../اذار|اذار]] * [[../اذاراقی|اذاراقی]] * [[../اذارة|اذارة]] * [[../اذاعة|اذاعة]] * [[../اذاف|اذاف]] * [[../اذاقة|اذاقة]] * [[../اذاک|اذاک]] * [[../اذالة|اذالة]] * [[../اذآم|اذآم]] * [[../اذان|اذان]] * [[../اذانان|اذانان]] * [[../اذانی|اذانی]] * [[../اذاهب|اذاهب]] * [[../اذب|اذب]] * [[../اذباح|اذباح]] * [[../اذبال|اذبال]] * [[../اذبة|اذبة]] * [[../اذبک|اذبک]] * [[../اذحاج|اذحاج]] * [[../اذحال|اذحال]] * [[../اذخار|اذخار]] * [[../اذخر|اذخر]] * [[../اذدکار|اذدکار]] * [[../اذذاک|اذذاک]] * [[../اذراء|اذراء]] * [[../اذراب|اذراب]] * [[../اذراع|اذراع]] * [[../اذراق|اذراق]] * [[../اذرام|اذرام]] * [[../اذربی|اذربی]] * [[../اذرة|اذرة]] * [[../اذرح|اذرح]] * [[../اذرع|اذرع]] * [[../اذرعات|اذرعات]] * [[../اذرعفاف|اذرعفاف]] * [[../اذرعی|اذرعی]] * [[../اذریاس|اذریاس]] * [[../اذط|اذط]] * [[../اذعار|اذعار]] * [[../اذعاف|اذعاف]] * [[../اذعان|اذعان]] * [[../اذفاف|اذفاف]] * [[../اذفر|اذفر]] * [[../اذقان|اذقان]] * [[../اذقن|اذقن]] * [[../اذقه|اذقه]] * [[../اذقی|اذقی]] * [[../اذکاء|اذکاء]] * [[../اذکار|اذکار]] * [[../اذکر|اذکر]] * [[../اذکی|اذکی]] * [[../اذکیاء|اذکیاء]] * [[../اذل|اذل]] * [[../اذلا|اذلا]] * [[../اذلاء|اذلاء]] * [[../اذلاق|اذلاق]] * [[../اذلال|اذلال]] * [[../اذلة|اذلة]] * [[../اذلعباب|اذلعباب]] * [[../اذلعی|اذلعی]] * [[../اذلغ|اذلغ]] * [[../اذلف|اذلف]] * [[../اذلق|اذلق]] * [[../اذله|اذله]] * [[../اذلیلاء|اذلیلاء]] * [[../اذما|اذما]] * [[../اذماء|اذماء]] * [[../اذمار|اذمار]] * [[../اذمام|اذمام]] * [[../اذمة|اذمة]] * [[../اذمقرار|اذمقرار]] * [[../اذن|اذن]] * [[../اذناب|اذناب]] * [[../اذنان|اذنان]] * [[../اذنب|اذنب]] * [[../اذنبة|اذنبة]] * [[../اذنة|اذنة]] * [[../اذنک|اذنک]] * [[../اذواء|اذواء]] * [[../اذواب|اذواب]] * [[../اذواد|اذواد]] * [[../اذواط|اذواط]] * [[../اذواق|اذواق]] * [[../اذؤب|اذؤب]] * [[../اذوذ|اذوذ]] * [[../اذوط|اذوط]] * [[../اذوم|اذوم]] * [[../اذوی|اذوی]] * [[../اذهاب|اذهاب]] * [[../اذهال|اذهال]] * [[../اذهان|اذهان]] * [[../اذی|اذی]] * [[../اذیاخ|اذیاخ]] * [[../اذیال|اذیال]] * [[../اذیب|اذیب]] * [[../اراجیز|اراجیز]] * [[../اراجیف|اراجیف]] * [[../اراجیل|اراجیل]] * [[../اراحة|اراحة]] * [[../اراخ|اراخ]] * [[../اراخنة|اراخنة]] * [[../ارادة|ارادة]] * [[../ارادت|ارادت]] * [[../ارادتانه|ارادتانه]] * [[../ارادت‌بنده|ارادت‌بنده]] * [[../ارادت کیش|ارادت کیش]] * [[../ارادت گزین|ارادت گزین]] * [[../ارادتمند|ارادتمند]] * [[../اراده|اراده]] * [[../ارادی|ارادی]] * [[../اراذل|اراذل]] * [[../ارار|ارار]] * [[../ارأر|ارأر]] * [[../ارارة|ارارة]] * [[../ارارس|ارارس]] * [[../ارارین|ارارین]] * [[../ارأس|ارأس]] * [[../ارأش|ارأش]] * [[../اراض|اراض]] * [[../اراضة|اراضة]] * [[../اراضی|اراضی]] * [[../اراضیات|اراضیات]] * [[../اراطی|اراطی]] * [[../اراعة|اراعة]] * [[../اراعیل|اراعیل]] * [[../اراغة|اراغة]] * [[../ارافة|ارافة]] * [[../اراق|اراق]] * [[../اراقة|اراقة]] * [[../اراقم|اراقم]] * [[../اراقو|اراقو]] * [[../اراقه|اراقه]] * [[../اراک|اراک]] * [[../اراکا|اراکا]] * [[../اراکة|اراکة]] * [[../اراکی|اراکی]] * [[../اراکیب|اراکیب]] * [[../اراکیة|اراکیة]] * [[../اراکین|اراکین]] * [[../ارأل|ارأل]] * [[../ارآم|ارآم]] * [[../ارأم|ارأم]] * [[../ارام|ارام]] * [[../ارامل|ارامل]] * [[../ارامنة|ارامنة]] * [[../ارامنه|ارامنه]] * [[../ارامونی|ارامونی]] * [[../ارامیل|ارامیل]] * [[../اران|اران]] * [[../ارانب|ارانب]] * [[../ارانة|ارانة]] * [[../ارانژ|ارانژ]] * [[../ارانگ اوتان|ارانگ اوتان]] * [[../ارانی|ارانی]] * [[../ارانیة|ارانیة]] * [[../اراوند|اراوند]] * [[../اراوی|اراوی]] * [[../اراویح|اراویح]] * [[../اراه|اراه]] * [[../اراهط|اراهط]] * [[../ارای|ارای]] * [[../ارائة|ارائة]] * [[../ارائک|ارائک]] * [[../ارائه|ارائه]] * [[../اراییح|اراییح]] * [[../ارب|ارب]] * [[../ارباء|ارباء]] * [[../ارباب|ارباب]] * [[../اربابان|اربابان]] * [[../ارباج|ارباج]] * [[../ارباح|ارباح]] * [[../ارباخ|ارباخ]] * [[../ارباذ|ارباذ]] * [[../ارباز|ارباز]] * [[../ارباش|ارباش]] * [[../ارباض|ارباض]] * [[../ارباع|ارباع]] * [[../ارباغ|ارباغ]] * [[../ارباق|ارباق]] * [[../اربال|اربال]] * [[../اربان|اربان]] * [[../اربة|اربة]] * [[../اربثاث|اربثاث]] * [[../اربجان|اربجان]] * [[../اربد|اربد]] * [[../اربداد|اربداد]] * [[../اربساس|اربساس]] * [[../اربش|اربش]] * [[../اربع|اربع]] * [[../اربعاء|اربعاء]] * [[../اربعاآت|اربعاآت]] * [[../اربعاآن|اربعاآن]] * [[../اربعاواء|اربعاواء]] * [[../اربعاوی|اربعاوی]] * [[../اربعة|اربعة]] * [[../اربعة عشر|اربعة عشر]] * [[../اربعون|اربعون]] * [[../اربغ|اربغ]] * [[../اربق|اربق]] * [[../اربک|اربک]] * [[../اربل|اربل]] * [[../اربو|اربو]] * [[../اربوجینا|اربوجینا]] * [[../اربودار|اربودار]] * [[../اربون|اربون]] * [[../اربونا|اربونا]] * [[../اربی|اربی]] * [[../اربیاسیوس|اربیاسیوس]] * [[../اربیان|اربیان]] * [[../اربیة|اربیة]] * [[../اربیتا|اربیتا]] * [[../اربیثاث|اربیثاث]] * [[../اربیداد|اربیداد]] * [[../اربیکاک|اربیکاک]] * [[../ارپاخان|ارپاخان]] * [[../ارة|ارة]] * [[../ارت|ارت]] * [[../ارتا|ارتا]] * [[../ارتاء|ارتاء]] * [[../ارتاب|ارتاب]] * [[../ارتابان|ارتابان]] * [[../ارتات|ارتات]] * [[../ارتاج|ارتاج]] * [[../ارتاحاشت|ارتاحاشت]] * [[../ارتاع|ارتاع]] * [[../ارتاق|ارتاق]] * [[../ارتاک|ارتاک]] * [[../ارتام|ارتام]] * [[../ارتباء|ارتباء]] * [[../ارتباب|ارتباب]] * [[../ارتباث|ارتباث]] * [[../ارتباز|ارتباز]] * [[../ارتباس|ارتباس]] * [[../ارتباط|ارتباط]] * [[../ارتباع|ارتباع]] * [[../ارتباق|ارتباق]] * [[../ارتباک|ارتباک]] * [[../ارتبال|ارتبال]] * [[../ارتة|ارتة]] * [[../ارتتاج|ارتتاج]] * [[../ارتتاق|ارتتاق]] * [[../ارتتام|ارتتام]] * [[../ارتثاء|ارتثاء]] * [[../ارتثاث|ارتثاث]] * [[../ارتثاد|ارتثاد]] * [[../ارتجاء|ارتجاء]] * [[../ارتجاج|ارتجاج]] * [[../ارتجاح|ارتجاح]] * [[../ارتجاز|ارتجاز]] * [[../ارتجاس|ارتجاس]] * [[../ارتجاع|ارتجاع]] * [[../ارتجاعیت|ارتجاعیت]] * [[../ارتجاعیه|ارتجاعیه]] * [[../ارتجال|ارتجال]] * [[../ارتجالا|ارتجالا]] * [[../ارتجام|ارتجام]] * [[../ارتجان|ارتجان]] * [[../ارتجک|ارتجک]] * [[../ارتحاض|ارتحاض]] * [[../ارتحال|ارتحال]] * [[../ارتخ|ارتخ]] * [[../ارتخاخ|ارتخاخ]] * [[../ارتخاش|ارتخاش]] * [[../ارتخاص|ارتخاص]] * [[../ارتداء|ارتداء]] * [[../ارتداد|ارتداد]] * [[../ارتداع|ارتداع]] * [[../ارتداغ|ارتداغ]] * [[../ارتداف|ارتداف]] * [[../ارتدان|ارتدان]] * [[../ارتزاء|ارتزاء]] * [[../ارتزاز|ارتزاز]] * [[../ارتزاق|ارتزاق]] * [[../ارتساس|ارتساس]] * [[../ارتساغ|ارتساغ]] * [[../ارتساف|ارتساف]] * [[../ارتسام|ارتسام]] * [[../ارتسفاف|ارتسفاف]] * [[../ارتشاء|ارتشاء]] * [[../ارتشاف|ارتشاف]] * [[../ارتصاع|ارتصاع]] * [[../ارتصاق|ارتصاق]] * [[../ارتضاء|ارتضاء]] * [[../ارتضاح|ارتضاح]] * [[../ارتضاخ|ارتضاخ]] * [[../ارتضاد|ارتضاد]] * [[../ارتضاع|ارتضاع]] * [[../ارتطام|ارتطام]] * [[../ارتعاء|ارتعاء]] * [[../ارتعاب|ارتعاب]] * [[../ارتعاث|ارتعاث]] * [[../ارتعاج|ارتعاج]] * [[../ارتعاد|ارتعاد]] * [[../ارتعاس|ارتعاس]] * [[../ارتعاش|ارتعاش]] * [[../ارتعاص|ارتعاص]] * [[../ارتعاف|ارتعاف]] * [[../ارتغاء|ارتغاء]] * [[../ارتغاب|ارتغاب]] * [[../ارتغاث|ارتغاث]] * [[../ارتفاد|ارتفاد]] * [[../ارتفاص|ارتفاص]] * [[../ارتفاع|ارتفاع]] * [[../ارتفاف|ارتفاف]] * [[../ارتفاق|ارتفاق]] * [[../ارتقا|ارتقا]] * [[../ارتقاء|ارتقاء]] * [[../ارتقاب|ارتقاب]] * [[../ارتقاش|ارتقاش]] * [[../ارتقاع|ارتقاع]] * [[../ارتقان|ارتقان]] * [[../ارتکاء|ارتکاء]] * [[../ارتکاب|ارتکاب]] * [[../ارتکاح|ارتکاح]] * [[../ارتکاز|ارتکاز]] * [[../ارتکاس|ارتکاس]] * [[../ارتکاض|ارتکاض]] * [[../ارتکاف|ارتکاف]] * [[../ارتکاک|ارتکاک]] * [[../ارتکام|ارتکام]] * [[../ارتکان|ارتکان]] * [[../ارتل|ارتل]] * [[../ارتم|ارتم]] * [[../ارتماء|ارتماء]] * [[../ارتماز|ارتماز]] * [[../ارتماس|ارتماس]] * [[../ارتماسی|ارتماسی]] * [[../ارتماض|ارتماض]] * [[../ارتمال|ارتمال]] * [[../ارتمام|ارتمام]] * [[../ارتناح|ارتناح]] * [[../ارتنگ|ارتنگ]] * [[../ارتواء|ارتواء]] * [[../ارتواح|ارتواح]] * [[../ارتهاء|ارتهاء]] * [[../ارتهاز|ارتهاز]] * [[../ارتهاس|ارتهاس]] * [[../ارتهاش|ارتهاش]] * [[../ارتهاط|ارتهاط]] * [[../ارتهاک|ارتهاک]] * [[../ارتهان|ارتهان]] * [[../ارتئاء|ارتئاء]] * [[../ارتئاب|ارتئاب]] * [[../ارتیاب|ارتیاب]] * [[../ارتیابانه|ارتیابانه]] * [[../ارتیاح|ارتیاح]] * [[../ارتئاد|ارتئاد]] * [[../ارتیاد|ارتیاد]] * [[../ارتئاس|ارتئاس]] * [[../ارتیاش|ارتیاش]] * [[../ارتیاض|ارتیاض]] * [[../ارتیاع|ارتیاع]] * [[../ارتیاغ|ارتیاغ]] * [[../ارتیشدار|ارتیشدار]] * [[../ارتیمان|ارتیمان]] * [[../ارث|ارث]] * [[../ارثأ|ارثأ]] * [[../ارثاء|ارثاء]] * [[../ارثاث|ارثاث]] * [[../ارثاد|ارثاد]] * [[../ارثاط|ارثاط]] * [[../ارثانه|ارثانه]] * [[../ارثة|ارثة]] * [[../ارثد|ارثد]] * [[../ارثعنان|ارثعنان]] * [[../ارثم|ارثم]] * [[../ارثمام|ارثمام]] * [[../ارثی|ارثی]] * [[../ارج|ارج]] * [[../ارجاء|ارجاء]] * [[../ارجاب|ارجاب]] * [[../ارجاج|ارجاج]] * [[../ارجاح|ارجاح]] * [[../ارجاد|ارجاد]] * [[../ارجاس|ارجاس]] * [[../ارجاسپ|ارجاسپ]] * [[../ارجاع|ارجاع]] * [[../ارجاف|ارجاف]] * [[../ارجال|ارجال]] * [[../ارجالون|ارجالون]] * [[../ارجان|ارجان]] * [[../ارجاه|ارجاه]] * [[../ارجح|ارجح]] * [[../ارجحنان|ارجحنان]] * [[../ارجز|ارجز]] * [[../ارجسپ|ارجسپ]] * [[../ارجعة|ارجعة]] * [[../ارجعنان|ارجعنان]] * [[../ارجل|ارجل]] * [[../ارجلة|ارجلة]] * [[../ارجمند|ارجمند]] * [[../ارجمندی|ارجمندی]] * [[../ارجن|ارجن]] * [[../ارجند|ارجند]] * [[../ارجنگ|ارجنگ]] * [[../ارجنه|ارجنه]] * [[../ارجو|ارجو]] * [[../ارجوان|ارجوان]] * [[../ارجوانی|ارجوانی]] * [[../ارجوجة|ارجوجة]] * [[../ارجوزة|ارجوزة]] * [[../ارجوزه|ارجوزه]] * [[../ارجیة|ارجیة]] * [[../ارجیس|ارجیس]] * [[../ارچند|ارچند]] * [[../ارچه|ارچه]] * [[../ارچین|ارچین]] * [[../ارچینی|ارچینی]] * [[../ارح|ارح]] * [[../ارحاء|ارحاء]] * [[../ارحاب|ارحاب]] * [[../ارحاض|ارحاض]] * [[../ارحاف|ارحاف]] * [[../ارحال|ارحال]] * [[../ارحام|ارحام]] * [[../ارحب|ارحب]] * [[../ارحب!|ارحب!]] * [[../ارحبی!|ارحبی!]] * [[../ارحل|ارحل]] * [[../ارحم|ارحم]] * [[../ارحم!|ارحم!]] * [[../ارحیقنه|ارحیقنه]] * [[../ارخ|ارخ]] * [[../ارخا|ارخا]] * [[../ارخاء|ارخاء]] * [[../ارخاخ|ارخاخ]] * [[../ارخاس|ارخاس]] * [[../ارخاص|ارخاص]] * [[../ارخاف|ارخاف]] * [[../ارخالق|ارخالق]] * [[../ارخام|ارخام]] * [[../ارخة|ارخة]] * [[../ارخل|ارخل]] * [[../ارخم|ارخم]] * [[../ارخمان|ارخمان]] * [[../ارخنده|ارخنده]] * [[../ارخنگ|ارخنگ]] * [[../ارخون|ارخون]] * [[../ارخی|ارخی]] * [[../ارخیة|ارخیة]] * [[../ارد|ارد]] * [[../اردأ|اردأ]] * [[../اردا|اردا]] * [[../اراداء|اراداء]] * [[../ارداء|ارداء]] * [[../اردآء|اردآء]] * [[../ارداج|ارداج]] * [[../ارداح|ارداح]] * [[../ارداد|ارداد]] * [[../ارداغ|ارداغ]] * [[../ارداف|ارداف]] * [[../ارداله|ارداله]] * [[../اردام|اردام]] * [[../اردان|اردان]] * [[../اردانه|اردانه]] * [[../ارداویراف|ارداویراف]] * [[../اردب|اردب]] * [[../اردبان|اردبان]] * [[../اردبة|اردبة]] * [[../اردبور|اردبور]] * [[../اردبیز|اردبیز]] * [[../اردبیل|اردبیل]] * [[../اردج|اردج]] * [[../اردجاب|اردجاب]] * [[../اردجان|اردجان]] * [[../اردخل|اردخل]] * [[../اردستان|اردستان]] * [[../اردش|اردش]] * [[../اردشیر|اردشیر]] * [[../اردشیران|اردشیران]] * [[../اردشیر خره|اردشیر خره]] * [[../اردشیر دارو|اردشیر دارو]] * [[../اردع|اردع]] * [[../اردفنانی|اردفنانی]] * [[../اردک|اردک]] * [[../اردکان|اردکان]] * [[../اردگان|اردگان]] * [[../اردل|اردل]] * [[../اردم|اردم]] * [[../اردمون|اردمون]] * [[../اردمی|اردمی]] * [[../اردن|اردن]] * [[../اردنج|اردنج]] * [[../اردو|اردو]] * [[../اردوان|اردوان]] * [[../اردوباد|اردوباد]] * [[../اردوش|اردوش]] * [[../اردوکند|اردوکند]] * [[../اردوله|اردوله]] * [[../اردون|اردون]] * [[../ارده|ارده]] * [[../اردهن|اردهن]] * [[../اردهی|اردهی]] * [[../اردی|اردی]] * [[../اردئاء|اردئاء]] * [[../اردیبهشت|اردیبهشت]] * [[../اردی‌بهشتگان|اردی‌بهشتگان]] * [[../اردیة|اردیة]] * [[../ارذاء|ارذاء]] * [[../ارذاذ|ارذاذ]] * [[../ارذال|ارذال]] * [[../ارذام|ارذام]] * [[../ارذل|ارذل]] * [[../ارذلة|ارذلة]] * [[../ارذلون|ارذلون]] * [[../ارز|ارز]] * [[../ارزاء|ارزاء]] * [[../ارزاز|ارزاز]] * [[../ارزاغ|ارزاغ]] * [[../ارزاف|ارزاف]] * [[../ارزاق|ارزاق]] * [[../ارزام|ارزام]] * [[../ارزان|ارزان]] * [[../ارزانش|ارزانش]] * [[../ارزانی|ارزانی]] * [[../ارزانیان|ارزانیان]] * [[../ارزانیدن|ارزانیدن]] * [[../ارزایانیدن|ارزایانیدن]] * [[../ارزب|ارزب]] * [[../ارزبة|ارزبة]] * [[../ارزة|ارزة]] * [[../ارزتیون|ارزتیون]] * [[../ارزش|ارزش]] * [[../ارزع|ارزع]] * [[../ارزق|ارزق]] * [[../ارزن|ارزن]] * [[../ارزنجان|ارزنجان]] * [[../ارزنگان|ارزنگان]] * [[../ارزنی|ارزنی]] * [[../ارزنین|ارزنین]] * [[../ارزه|ارزه]] * [[../ارزه‌گر|ارزه‌گر]] * [[../ارزی|ارزی]] * [[../ارزیتون|ارزیتون]] * [[../ارزیدن|ارزیدن]] * [[../ارزیز|ارزیز]] * [[../ارزیش|ارزیش]] * [[../ارزیمام|ارزیمام]] * [[../ارژن|ارژن]] * [[../ارژنگ|ارژنگ]] * [[../ارژنه|ارژنه]] * [[../ارس|ارس]] * [[../ارساء|ارساء]] * [[../ارساب|ارساب]] * [[../ارساخ|ارساخ]] * [[../ارساغ|ارساغ]] * [[../ارساف|ارساف]] * [[../ارسال|ارسال]] * [[../ارسام|ارسام]] * [[../ارسان|ارسان]] * [[../ارسانیقون|ارسانیقون]] * [[../ارست|ارست]] * [[../ارستدن|ارستدن]] * [[../ارستن|ارستن]] * [[../ارستو|ارستو]] * [[../ارسح|ارسح]] * [[../ارسط|ارسط]] * [[../ارسطاطلس|ارسطاطلس]] * [[../ارسطلوخیا|ارسطلوخیا]] * [[../ارسطو|ارسطو]] * [[../ارسطولوخیا|ارسطولوخیا]] * [[../ارسع|ارسع]] * [[../ارسغ|ارسغ]] * [[../ارسل|ارسل]] * [[../ارسلان|ارسلان]] * [[../ارسم|ارسم]] * [[../ارسن|ارسن]] * [[../ارسنجار|ارسنجار]] * [[../ارسنگ|ارسنگ]] * [[../ارسنیات|ارسنیات]] * [[../ارسنیک|ارسنیک]] * [[../ارسنیو|ارسنیو]] * [[../ارسوسة|ارسوسة]] * [[../ارسوف|ارسوف]] * [[../ارسی!|ارسی!]] * [[../ارسی|ارسی]] * [[../ارش|ارش]] * [[../ارشاء|ارشاء]] * [[../ارشاح|ارشاح]] * [[../ارشاد|ارشاد]] * [[../ارشاش|ارشاش]] * [[../ارشاف|ارشاف]] * [[../ارشاق|ارشاق]] * [[../ارشام|ارشام]] * [[../ارشح|ارشح]] * [[../ارشد|ارشد]] * [[../ارشنگ|ارشنگ]] * [[../ارشق|ارشق]] * [[../ارشک|ارشک]] * [[../ارشکا|ارشکا]] * [[../ارشم|ارشم]] * [[../ارشمیدس|ارشمیدس]] * [[../ارشن|ارشن]] * [[../ارشه ارشه|ارشه ارشه]] * [[../ارشیا|ارشیا]] * [[../ارشیة|ارشیة]] * [[../ارص|ارص]] * [[../ارصاء|ارصاء]] * [[../ارصاد|ارصاد]] * [[../ارصاع|ارصاع]] * [[../ارصاف|ارصاف]] * [[../ارصان|ارصان]] * [[../ارصح|ارصح]] * [[../ارصع|ارصع]] * [[../ارصوصة|ارصوصة]] * [[../ارض|ارض]] * [[../ارضاء|ارضاء]] * [[../ارضات|ارضات]] * [[../ارضاض|ارضاض]] * [[../ارضاع|ارضاع]] * [[../ارضاک|ارضاک]] * [[../ارضة|ارضة]] * [[../ارضون|ارضون]] * [[../ارضوی|ارضوی]] * [[../ارضی|ارضی]] * [[../ارضیاء|ارضیاء]] * [[../ارضین|ارضین]] * [[../ارط|ارط]] * [[../ارطاء|ارطاء]] * [[../ارطاب|ارطاب]] * [[../ارطاة|ارطاة]] * [[../ارطاس|ارطاس]] * [[../ارطاط|ارطاط]] * [[../ارطال|ارطال]] * [[../ارطام|ارطام]] * [[../ارطاماسیا|ارطاماسیا]] * [[../ارطامیدوس|ارطامیدوس]] * [[../ارطاوی|ارطاوی]] * [[../ارطمیس|ارطمیس]] * [[../ارطنیثا|ارطنیثا]] * [[../ارطوی|ارطوی]] * [[../ارطی|ارطی]] * [[../ارطیون|ارطیون]] * [[../ارعاء|ارعاء]] * [[../ارعاج|ارعاج]] * [[../ارعاد|ارعاد]] * [[../ارعاس|ارعاس]] * [[../ارعاش|ارعاش]] * [[../ارعاص|ارعاص]] * [[../ارعاظ|ارعاظ]] * [[../ارعاف|ارعاف]] * [[../ارعال|ارعال]] * [[../ارعام|ارعام]] * [[../ارعاویة|ارعاویة]] * [[../ارعل|ارعل]] * [[../ارعمة|ارعمة]] * [[../ارعن|ارعن]] * [[../ارعواء|ارعواء]] * [[../ارعوة|ارعوة]] * [[../ارعوثة|ارعوثة]] * [[../ارعوفة|ارعوفة]] * [[../ارغ|ارغ]] * [[../ارغا|ارغا]] * [[../ارغاء|ارغاء]] * [[../ارغاب|ارغاب]] * [[../ارغاث|ارغاث]] * [[../ارغاج|ارغاج]] * [[../ارغاد|ارغاد]] * [[../ارغاس|ارغاس]] * [[../ارغاف|ارغاف]] * [[../ارغال|ارغال]] * [[../ارغام|ارغام]] * [[../ارغامن|ارغامن]] * [[../ارغامونی|ارغامونی]] * [[../ارغان|ارغان]] * [[../ارغاو|ارغاو]] * [[../ارغب|ارغب]] * [[../ارغچ|ارغچ]] * [[../ارغچی|ارغچی]] * [[../ارغد|ارغد]] * [[../ارغد!|ارغد!]] * [[../ارغداد|ارغداد]] * [[../ارغده|ارغده]] * [[../ارغژ|ارغژ]] * [[../ارغشتک|ارغشتک]] * [[../ارغفة|ارغفة]] * [[../ارغک|ارغک]] * [[../ارغل|ارغل]] * [[../ارغلداد|ارغلداد]] * [[../ارغمج|ارغمج]] * [[../ارغمچی|ارغمچی]] * [[../ارغن|ارغن]] * [[../ارغنج|ارغنج]] * [[../ارغند|ارغند]] * [[../ارغند آب|ارغند آب]] * [[../ارغنده|ارغنده]] * [[../ارغنگ|ارغنگ]] * [[../ارغنن|ارغنن]] * [[../ارغنون|ارغنون]] * [[../ارغوان|ارغوان]] * [[../ارغوانشاه|ارغوانشاه]] * [[../ارغوانی|ارغوانی]] * [[../ارغون|ارغون]] * [[../ارغون خان|ارغون خان]] * [[../ارغیان|ارغیان]] * [[../ارغیداد|ارغیداد]] * [[../ارغیدن|ارغیدن]] * [[../ارغیده|ارغیده]] * [[../ارف|ارف]] * [[../ارفاء|ارفاء]] * [[../ارفات|ارفات]]</div> 8kn6qmg7uld9d017kjrn85ne0lpj9k5 300820 300784 2026-09-29T19:26:05Z YoosefBot 39835 افزودن ۳۳ مدخل تازه به فهرست الف 300820 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../رموز کتاب|رموز کتاب]] | قسمت = الف | بعدی = [[../ب|ب]] }} <div style="{{column-count|5}} {{column-rule}} {{column-gap|1em}}"> *[[../ا (فارسی)|ا (فارسی)]] *[[../ا (عربی)|ا (عربی)]] *[[../ءا|ءا]] *[[../ءاء|ءاء]] *[[../آء|آء]] *[[../آئة|آئة]] *[[../آب|آب]] *[[../آباء|آباء]] *[[../آبائی|آبائی]] *[[../آب‌آجام|آب‌آجام]] *[[../آباجی|آباجی]] *[[../آباد|آباد]] *[[../آبادان|آبادان]] *[[../آبادانی|آبادانی]] *[[../آباده|آباده]] *[[../آبادی|آبادی]] *[[../آبادیان|آبادیان]] *[[../آبادی کاغذ|آبادی کاغذ]] *[[../آبار|آبار]] *[[../آبارگیر|آبارگیر]] *[[../آباره|آباره]] *[[../آب‌آسیا|آب‌آسیا]] *[[../آبافت|آبافت]] *[[../آبال|آبال]] *[[../آبام|آبام]] *[[../آبان|آبان]] *[[../آبانگاه|آبانگاه]] *[[../آبانیدن|آبانیدن]] *[[../آب‌آورد|آب‌آورد]] *[[../آبایان|آبایان]] *[[../آب انبار|آب انبار]] *[[../آب انداز|آب انداز]] *[[../آب اندام|آب اندام]] *[[../آب باران|آب باران]] *[[../آب باز|آب باز]] *[[../آب بازی|آب بازی]] *[[../آب برین|آب برین]] *[[../آب‌بن|آب‌بن]] *[[../آب‌پاش|آب‌پاش]] *[[../آب‌پاشان|آب‌پاشان]] *[[../آب‌پیکران|آب‌پیکران]] *[[../آبتاب|آبتاب]] *[[../آب‌تابه|آب‌تابه]] *[[../آبتاخت|آبتاخت]] *[[../آبتاختن|آبتاختن]] *[[../آبتین|آبتین]] *[[../آبجامه|آبجامه]] *[[../آبجر|آبجر]] *[[../آبجو| آبجو]] *[[../آب جو|آب جو]] *[[../آبجوش|آبجوش]] *[[../آب جوشیده|آب جوشیده]] *[[../آبچ|آبچ]] *[[../آبچرا|آبچرا]] *[[../آبچشی|آبچشی]] *[[../آبچین|آبچین]] *[[../آب حیات|آب حیات]] *[[../آبخانه|آبخانه]] *[[../آبخست|آبخست]] *[[../آبخو|آبخو]] *[[../آبخور|آبخور]] *[[../آبخورد|آبخورد]] *[[../آبخوره|آبخوره]] *[[../آبخوری|آبخوری]] *[[../آبخوست|آبخوست]] *[[../آبخون|آبخون]] *[[../آبخیز|آبخیز]] *[[../آبداده|آبداده]] *[[../آبدار|آبدار]] *[[../آبدارخانه|آبدارخانه]] *[[../آبداری|آبداری]] *[[../آبدان|آبدان]] *[[../آبدانی|آبدانی]] *[[../آبدة|آبدة]] *[[../آبدزد|آبدزد]] *[[../آبدزدک|آبدزدک]] *[[../آبدست|آبدست]] *[[../آبدستان|آبدستان]] *[[../آبدستان‌دار|آبدستان‌دار]] *[[../آبدستدان|آبدستدان]] *[[../آبدسدان|آبدسدان]] *[[../آبدن|آبدن]] *[[../آبدندان|آبدندان]] *[[../آبدنگ|آبدنگ]] *[[../آبدوات‌کن|آبدوات‌کن]] *[[../آبده|آبده]] *[[../آبده دست|آبده دست]] *[[../آبدیده|آبدیده]] *[[../آبدین|آبدین]] *[[../آبذان|آبذان]] *[[../آبرانه|آبرانه]] *[[../آبراه|آبراه]] *[[../آبراهه|آبراهه]] *[[../آبرخ|آبرخ]] *[[../آبرفت|آبرفت]] *[[../آب رکن‌آباد|آب رکن‌آباد]] *[[../آب رکنی|آب رکنی]] *[[../آبرو|آبرو]] *[[../آبرود|آبرود]] *[[../آبرومند|آبرومند]] *[[../آبرومندی|آبرومندی]] *[[../آبرون|آبرون]] *[[../آبروی|آبروی]] *[[../آبریز|آبریز]] *[[../آبریزان|آبریزان]] *[[../آبریزگان|آبریزگان]] *[[../آبزرفت|آبزرفت]] *[[../آبزن|آبزن]] *[[../آب زندرود|آب زندرود]] *[[../آبزه|آبزه]] *[[../آبزهره|آبزهره]] *[[../آبزیرکاه|آبزیرکاه]] *[[../آبژ|آبژ]] *[[../آبس|آبس]] *[[../آبسال|آبسال]] *[[../آبسالان|آبسالان]] *[[../آب سبک|آب سبک]] *[[../آبست|آبست]] *[[../آبستان|آبستان]] *[[../آبستانه|آبستانه]] *[[../آبستگی|آبستگی]] *[[../آبستن|آبستن]] *[[../آبستنی|آبستنی]] *[[../آبستنگاه|آبستنگاه]] *[[../آبسته|آبسته]] *[[../آبسرد|آبسرد]] *[[../آبسردن|آبسردن]] *[[../آبسردی|آبسردی]] *[[../آب سفید|آب سفید]] *[[../آبسگون|آبسگون]] *[[../آبسوار|آبسوار]] *[[../آبسیان|آبسیان]] *[[../آب سیاه|آب سیاه]] *[[../آب سیر|آب سیر]] *[[../آب سیه|آب سیه]] *[[../آبش|آبش]] *[[../آبشار|آبشار]] *[[../آبشت|آبشت]] *[[../آبشتگاه|آبشتگاه]] *[[../آبشتگه|آبشتگه]] *[[../آبشتن|آبشتن]] *[[../آبشتنگاه|آبشتنگاه]] *[[../آبشتنگه|آبشتنگه]] *[[../آبشخور|آبشخور]] *[[../آب شدن|آب شدن]] *[[../آبشم|آبشم]] *[[../آبشن|آبشن]] *[[../آبشناس|آبشناس]] *[[../آبشناسان|آبشناسان]] *[[../آبشنگ|آبشنگ]] *[[../آبشوره|آبشوره]] *[[../آبشیب|آبشیب]] *[[../آبشیر|آبشیر]] *[[../آبشیم|آبشیم]] *[[../آبشینه|آبشینه]] *[[../آب صفت|آب صفت]] *[[../آب طبرستان|آب طبرستان]] *[[../آب طبریه|آب طبریه]] *[[../آب‌غوره|آب‌غوره]] *[[../آبفت|آبفت]] *[[../آبق|آبق]] *[[../آبک|آبک]] *[[../آبکار|آبکار]] *[[../آب کار|آب کار]] *[[../آبکاری|آبکاری]] *[[../آبکامه|آبکامه]] *[[../آب کبود|آب کبود]] *[[../آبکش|آبکش]] *[[../آب کشیدن|آب کشیدن]] *[[../آبکشین|آبکشین]] *[[../آبکم|آبکم]] *[[../آبکمه|آبکمه]] *[[../آبکند|آبکند]] *[[../آب کوثر|آب کوثر]] *[[../آب کور|آب کور]] *[[../آبکی|آبکی]] *[[../آبگ|آبگ]] *[[../آب گاز|آب گاز]] *[[../آبگانه|آبگانه]] *[[../آبگداز|آبگداز]] *[[../آبگاه|آبگاه]] *[[../آبگرد|آبگرد]] *[[../آبگردان|آبگردان]] *[[../آبگردش|آبگردش]] *[[../آب گرم|آب گرم]] *[[../آبگمه|آبگمه]] *[[../آبگوشت|آبگوشت]] *[[../آبگون|آبگون]] *[[../آبگه|آبگه]] *[[../آبگی|آبگی]] *[[../آبگیر|آبگیر]] *[[../آبگیرناک|آبگیرناک]] *[[../آبگینه|آبگینه]] *[[../آبگینه‌خانه|آبگینه‌خانه]] *[[../آبگینه‌گر|آبگینه‌گر]] *[[../آبلاژ|آبلاژ]] *[[../آبلمبه|آبلمبه]] *[[../آبلوچ|آبلوچ]] *[[../آبلوک|آبلوک]] *[[../آبله|آبله]] *[[../آبله‌رو|آبله‌رو]] *[[../آبله‌زده|آبله‌زده]] *[[../آبله گاوی|آبله گاوی]] *[[../آبله مرغان|آبله مرغان]] *[[../آبلیته|آبلیته]] *[[../آب لیمو|آب لیمو]] *[[../آب‌ماده|آب‌ماده]] *[[../آب مرغان|آب مرغان]] *[[../آب مروارید|آب مروارید]] *[[../آب معدنی|آب معدنی]] *[[../آب مقطر|آب مقطر]] *[[../آبمند|آبمند]] *[[../آبناک|آبناک]] *[[../آبنبات|آبنبات]] *[[../آب نقره|آب نقره]] *[[../آبنوس|آبنوس]] *[[../آبنوس بن|آبنوس بن]] *[[../آبنوسی|آبنوسی]] *[[../آب نوشیدن|آب نوشیدن]] *[[../آبنیک|آبنیک]] *[[../آبو|آبو]] *[[../آبورز|آبورز]] *[[../آبورزی|آبورزی]] *[[../آب و رنگ|آب و رنگ]] *[[../آبون|آبون]] *[[../آبوند|آبوند]] *[[../آبونه|آبونه]] *[[../آبه|آبه]] *[[../آبه الله|آبه الله]] *[[../آبهی|آبهی]] *[[../آبی|آبی]] *[[../آبیار|آبیار]] *[[../آبیاری|آبیاری]] *[[../آبیان|آبیان]] *[[../آبید|آبید]] *[[../آبین|آبین]] *[[../آبیو|آبیو]] *[[../آبیة|آبیة]] *[[../آپگانه|آپگانه]] *[[../آپنن|آپنن]] *[[../آپوق|آپوق]] *[[../آتبین|آتبین]] *[[../آتش|آتش]] *[[../آتش افرازه|آتش افرازه]] *[[../آتش افروزنه|آتش افروزنه]] *[[../آتش‌آلود|آتش‌آلود]] *[[../آتش‌انگیز|آتش‌انگیز]] *[[../آتش‌بار|آتش‌بار]] *[[../آتش‌باز|آتش‌باز]] *[[../آتش‌بازی|آتش‌بازی]] *[[../آتش‌بان|آتش‌بان]] *[[../آتش‌برگ|آتش‌برگ]] *[[../آتش بی‌باد|آتش بی‌باد]] *[[../آتش بیدود|آتش بیدود]] *[[../آتشپا|آتشپا]] *[[../آتش پارسی|آتش پارسی]] *[[../آتش‌پاره|آتش‌پاره]] *[[../آتش‌پرست|آتش‌پرست]] *[[../آتش‌پرستی|آتش‌پرستی]] *[[../آتش‌پرور|آتش‌پرور]] *[[../آتش پیکر|آتش پیکر]] *[[../آتش‌تاب|آتش‌تاب]] *[[../آتش تابه|آتش تابه]] *[[../آتش تاو|آتش تاو]] *[[../آتش حجر|آتش حجر]] *[[../آتش خاطر|آتش خاطر]] *[[../آتش‌خانه|آتش‌خانه]] *[[../آتش‌خوار|آتش‌خوار]] *[[../آتش‌خواره|آتش‌خواره]] *[[../آتش‌خیال|آتش‌خیال]] *[[../آتش‌داغ|آتش‌داغ]] *[[../آتشدان|آتشدان]] *[[../آتش دست|آتش دست]] *[[../آتش‌دستی|آتش‌دستی]] *[[../آتش‌دم|آتش‌دم]] *[[../آتش دهقان|آتش دهقان]] *[[../آتش‌زار|آتش‌زار]] *[[../آتش زبان|آتش زبان]] *[[../آتش‌زن|آتش‌زن]] *[[../آتش‌زنه|آتش‌زنه]] *[[../آتشستان|آتشستان]] *[[../آتش‌سخن|آتش‌سخن]] *[[../آتش‌عنان|آتش‌عنان]] *[[../آتش‌فام|آتش‌فام]] *[[../آتش‌فروز|آتش‌فروز]] *[[../آتش‌فشان|آتش‌فشان]] *[[../آتش فعل|آتش فعل]] *[[../آتشک|آتشک]] *[[../آتشکار|آتشکار]] *[[../آتشکاروان|آتشکاروان]] *[[../آتشکده|آتشکده]] *[[../آتشکده کاو|آتشکده کاو]] *[[../آتشگر|آتشگر]] *[[../آتشگون|آتشگون]] *[[../آتشلاخ|آتشلاخ]] *[[../آتش لباس|آتش لباس]] *[[../آتش محلول|آتش محلول]] *[[../آتش مزاج|آتش مزاج]] *[[../آتشناک|آتشناک]] *[[../آتش نثار|آتش نثار]] *[[../آتش‌نشین|آتش‌نشین]] *[[../آتش نمرودی|آتش نمرودی]] *[[../آتش نهال|آتش نهال]] *[[../آتش‌وای|آتش‌وای]] *[[../آتشی|آتشی]] *[[../آتشیان|آتشیان]] *[[../آتشیزه|آتشیزه]] *[[../آتشین|آتشین]] *[[../آتشین داغ|آتشین داغ]] *[[../آتشین زبان|آتشین زبان]] *[[../آتشين لباس|آتشين لباس]] *[[../آتشین مار|آتشین مار]] *[[../آتل|آتل]] *[[../آتموسفر|آتموسفر ]] *[[../آتن|آتن]] *[[../آتوربان|آتوربان]] *[[../آتون|آتون]] *[[../آتی|آتی]] *[[../آتیش|آتیش]] *[[../آتین|آتین]] *[[../آتینان|آتینان]] *[[../آتیه|آتیه]] *[[../آثار|آثار]] *[[../آثام|آثام]] *[[../آثم|آثم]] *[[../آثمات|آثمات]] *[[../آثمون|آثمون]] *[[../آجاک|آجاک]] *[[../آجال|آجال]] *[[../آجام|آجام]] *[[../آجدن|آجدن]] *[[../آجدان|آجدان]] *[[../آجده|آجده]] *[[../آجر|آجر]] *[[../آجری|آجری]] *[[../آجستن|آجستن]] *[[../آجسته|آجسته]] *[[../آجش|آجش]] *[[../آجل|آجل]] *[[../آجلا|آجلاً]] *[[../آجم|آجم]] *[[../آجن|آجن]] *[[../آجنگان|آجنگان]] *[[../آجودان|آجودان]] *[[../آجی|آجی]] *[[../آجیدن|آجیدن]] *[[../آجیده|آجیده]] *[[../آجیش|آجیش]] *[[../آجیل|آجیل]] *[[../آجین‌داجین|آجین‌داجین]] *[[../آچار|آچار]] *[[../آچاک|آچاک]] *[[../آحاد|آحاد]] *[[../آخ|آخ]] *[[../آخاء|آخاء]] *[[../آخار|آخار]] *[[../آخاز|آخاز]] *[[../آخال|آخال]] *[[../آخانیدن|آخانیدن]] *[[../آختن|آختن]] *[[../آخته|آخته]] *[[../آخذ|آخذ]] *[[../آخر|آخر]] *[[../آخربین|آخربین]] *[[../آخرة|آخرة]] *[[../آخرت|آخرت]] *[[../آخر دست|آخر دست]] *[[../آخر سالار|آخر سالار]] *[[../آخرش|آخرش]] *[[../آخرک|آخرک]] *[[../آخروط|آخروط]] *[[../آخرون|آخرون]] *[[../آخریا|آخریا]] *[[../آخریان|آخریان]] *[[../آخرین|آخرین]] *[[../آخسته|آخسته]] *[[../آخسمه|آخسمه]] *[[../آخسی|آخسی]] *[[../آخسیکت|آخسیکت]] *[[../آخش|آخش]] *[[../آخشمه|آخشمه]] *[[../آخشنج|آخشنج]] *[[../آخشیان|آخشیان]] *[[../آخشیج|آخشیج]] *[[../آخشیجان|آخشیجان]] *[[../آخشیجستان|آخشیجستان]] *[[../آخشیک|آخشیک]] *[[../آخشیگان|آخشیگان]] *[[../آخشیجی‌سرا|آخشیجی‌سرا]] *[[../آخککمند|آخککمند]] *[[../آخمسه|آخمسه]] *[[../آخنی|آخنی]] *[[../آخنیة|آخنیة]] *[[../آخور|آخور]] *[[../آخور سالار|آخور سالار]] *[[../آخورک|آخورک]] *[[../آخون|آخون]] *[[../آخیة|آخیة]] *[[../آخیر|آخیر]] *[[../آخیز|آخیز]] *[[../آخیزگر|آخیزگر]] *[[../آخیسه|آخیسه]] *[[../آخیه|آخیه]] *[[../آد|آد]] *[[../آداب|آداب]] *[[../آدابگاه|آدابگاه]] * [[../آدابها|آدابها]] * [[../آداد|آداد]] * [[../آداش|آداش]] * [[../آداک|آداک]] * [[../آدام|آدام]] * [[../آدب|آدب]] * [[../آدخ|آدخ]] * [[../آدر|آدر]] * [[../آدرخش|آدرخش]] * [[../آدرس|آدرس]] * [[../آدرشاخ|آدرشاخ]] * [[../آدرفش|آدرفش]] * [[../آدرم|آدرم]] * [[../آدرنگ|آدرنگ]] * [[../آدرون|آدرون]] * [[../آدریاتیک|آدریاتیک]] * [[../آدش|آدش]] * [[../آدغر|آدغر]] * [[../آدک|آدک]] * [[../آدم|آدم]] * [[../آدمان|آدمان]] * [[../آدم پیرا|آدم پیرا]] * [[../آدمة|آدمة]] * [[../آدم ثانی|آدم ثانی]] * [[../آدم‌خوار|آدم‌خوار]] * [[../آدمستان|آدمستان]] * [[../آدم سر|آدم سر]] * [[../آدم‌شناس|آدم‌شناس]] * [[../آدم‌گری|آدم‌گری]] * [[../آدمی|آدمی]] * [[../آدمیان|آدمیان]] * [[../آدمیانه|آدمیانه]] * [[../آدمی بچه|آدمی بچه]] * [[../آدمیت|آدمیت]] * [[../آدمیزاد|آدمیزاد]] * [[../آدمی‌خوار|آدمی‌خوار]] * [[../آده|آده]] * [[../آدی|آدی]] * [[../آدیج|آدیج]] * [[../آدیش|آدیش]] * [[../آدینده|آدینده]] * [[../آدینه|آدینه]] * [[../آدینه مسجد|آدینه مسجد]] * [[../آذار|آذار]] * [[../آذار آفیون|آذار آفیون]] * [[../آذار طوس|آذار طوس]] * [[../آذاری|آذاری]] * [[../آذان|آذان]] * [[../آذر|آذر]] * [[../آذرآباد|آذرآباد]] * [[../آذرآبادگان|آذرآبادگان]] * [[../آذرآبادگون|آذرآبادگون]] * [[../آذرآئین|آذرآئین]] * [[../آذرافروز|آذرافروز]] * [[../آذرافزا|آذرافزا]] * [[../آذرباد|آذرباد]] * [[../آذربادگان|آذربادگان]] * [[../آذربایجان|آذربایجان]] * [[../آذربایگان|آذربایگان]] * [[../آذربرزین|آذربرزین]] * [[../آذربو|آذربو]] * [[../آذربویه|آذربویه]] * [[../آذربهرام|آذربهرام]] * [[../آذربیجان|آذربیجان]] * [[../آذرپرست|آذرپرست]] * [[../آذرپیرا|آذرپیرا]] * [[../آذرپژوه|آذرپژوه]] * [[../آذرتش|آذرتش]] * [[../آذر خرداد|آذر خرداد]] * [[../آذرخرین|آذرخرین]] * [[../آذرخش|آذرخش]] * [[../آذرخشا|آذرخشا]] * [[../آذر خورداد|آذر خورداد]] * [[../آذررنک|آذررنک]] * [[../آذر زردهشت|آذر زردهشت]] * [[../آذرس|آذرس]] * [[../آذرشب|آذرشب]] * [[../آذرشسب|آذرشسب]] * [[../آذرشین|آذرشین]] * [[../آذرطوس|آذرطوس]] * [[../آذرفروز|آذرفروز]] * [[../آذرفزا|آذرفزا]] * [[../آذرکده|آذرکده]] * [[../آذرکو|آذرکو]] * [[../آذرکیش|آذرکیش]] * [[../آذرکیشی|آذرکیشی]] * [[../آذرکیوان|آذرکیوان]] * [[../آذرگشب|آذرگشب]] * [[../آذرگشسب|آذرگشسب]] * [[../آذرگون|آذرگون]] * [[../آذرم|آذرم]] * [[../آذرماه|آذرماه]] * [[../آذرمه|آذرمه]] * [[../آذرمهر|آذرمهر]] * [[../آذرمیدوخت|آذرمیدوخت]] * [[../آذرنگ|آذرنگ]] * [[../آذرنوش|آذرنوش]] * [[../آذرهمایون|آذرهمایون]] * [[../آذرهمیون|آذرهمیون]] * [[../آذرهوشنگ|آذرهوشنگ]] * [[../آذرهوشنگی|آذرهوشنگی]] * [[../آذرهوشنگیان|آذرهوشنگیان]] * [[../آذری|آذری]] * [[../آذریاس|آذریاس]] * [[../آذریان|آذریان]] * [[../آذریطوس|آذریطوس]] * [[../آذرین|آذرین]] * [[../آذریون|آذریون]] * [[../آذن|آذن]] * [[../کبش‌آذن|کبش‌آذن]] * [[../آذوقه|آذوقه]] * [[../آذون|آذون]] * [[../آذی|آذی]] * [[../آذیش|آذیش]] * [[../آذین|آذین]] * [[../آر|آر]] * [[../آرا|آرا]] * [[../آراء|آراء]] * [[../آراب|آراب]] * [[../آراج|آراج]] * [[../آراختن|آراختن]] * [[../آراخیدن|آراخیدن]] * [[../آراد|آراد]] * [[../آرارات|آرارات]] * [[../آرازش|آرازش]] * [[../آراستک|آراستک]] * [[../آراستگی|آراستگی]] * [[../آراستن|آراستن]] * [[../آراسته|آراسته]] * [[../آراض|آراض]] * [[../آرال|آرال]] * [[../آراک|آراک]] * [[../آراکسس|آراکسس]] * [[../آرام|آرام]] * [[../آرام آرام|آرام آرام]] * [[../آرامانیدن|آرامانیدن]] * [[../آرام بانو|آرام بانو]] * [[../آرامبن|آرامبن]] * [[../آرام خاک|آرام خاک]] * [[../آرامدن|آرامدن]] * [[../آرامدوست|آرامدوست]] * [[../آرامش|آرامش]] * [[../آرام طلب|آرام طلب]] * [[../آرامکار|آرامکار]] * [[../آرام کرسی|آرام کرسی]] * [[../آرامگاه|آرامگاه]] * [[../آرامگه|آرامگه]] * [[../آرامگیر|آرامگیر]] * [[../آرامی|آرامی]] * [[../آرامید|آرامید]] * [[../آرامیدن|آرامیدن]] * [[../آرامیده|آرامیده]] * [[../آران|آران]] * [[../آرای|آرای]] * [[../آرایانیدن|آرایانیدن]] * [[../آرایش|آرایش]] * [[../آراینده|آراینده]] * [[../آراییدن|آراییدن]] * [[../آراییده|آراییده]] * [[../آرت|آرت]] * [[../آرة|آرة]] * [[../آرث|آرث]] * [[../آرج|آرج]] * [[../آرد|آرد]] * [[../آردآب|آردآب]] * [[../آردابه|آردابه]] * [[../آرداد|آرداد]] * [[../آرداو|آرداو]] * [[../آردبا|آردبا]] * [[../آردبخرک|آردبخرک]] * [[../آرد توله|آرد توله]] * [[../آرد حاله|آرد حاله]] * [[../آردوله|آردوله]] * [[../آرد روغن|آرد روغن]] * [[../آردزرده|آردزرده]] * [[../آردستان|آردستان]] * [[../آردشیر|آردشیر]] * [[../آردم|آردم]] * [[../آردن|آردن]] * [[../آرده|آرده]] * [[../آردهاله|آردهاله]] * [[../آرده بخرک|آرده بخرک]] * [[../آردهن|آردهن]] * [[../آردی|آردی]] * [[../آردینه|آردینه]] * [[../آرز|آرز]] * [[../آرزة|آرزة]] * [[../آرزو|آرزو]] * [[../آرزوانه|آرزوانه]] * [[../آرزوخواه|آرزوخواه]] * [[../آرزودن|آرزودن]] * [[../آرزو شکست|آرزو شکست]] * [[../آرزوشکن|آرزوشکن]] * [[../آرزوکده|آرزوکده]] * [[../آرزومند|آرزومند]] * [[../آرزومندی|آرزومندی]] * [[../آرزون|آرزون]] * [[../آرزوناک|آرزوناک]] * [[../آرزه|آرزه]] * [[../آرزه‌گر|آرزه‌گر]] * [[../آرزوئیدن|آرزوئیدن]] * [[../آرست|آرست]] * [[../آرستن|آرستن]] * [[../آرسته|آرسته]] * [[../آرسطا|آرسطا]] * [[../آرش|آرش]] * [[../آرشی|آرشی]] * [[../آرشیپل|آرشیپل]] * [[../آرض|آرض]] * [[../آرغ|آرغ]] * [[../آرغاده|آرغاده]] * [[../آرغده|آرغده]] * [[../آرغیش|آرغیش]] * [[../آرق|آرق]] * [[../آرک|آرک]] * [[../آرکة|آرکة]] * [[../آرم|آرم]] * [[../آرمان|آرمان]] * [[../آرمة|آرمة]] * [[../آرمدن|آرمدن]] * [[../آرمده|آرمده]] * [[../آرمش|آرمش]] * [[../آرمگاه|آرمگاه]] * [[../آرمنده|آرمنده]] * [[../آرمون|آرمون]] * [[../آرمیدگی|آرمیدگی]] * [[../آرمیدن|آرمیدن]] * [[../آرمیده|آرمیده]] * [[../آرن|آرن]] * [[../آرنج|آرنج]] * [[../آرنده|آرنده]] * [[../آرنگ|آرنگ]] * [[../آرنگ آرنگ|آرنگ آرنگ]] * [[../آرنو|آرنو]] * [[../آرو|آرو]] * [[../آرواره|آرواره]] * [[../آروغ|آروغ]] * [[../آروغیدن|آروغیدن]] * [[../آروق|آروق]] * [[../آرون|آرون]] * [[../آروند|آروند]] * [[../آروندیدن|آروندیدن]] * [[../آروین|آروین]] * [[../آره|آره]] * [[../آری|آری]] * [[../آرید برید|آرید برید]] * [[../آریدن|آریدن]] * [[../آریر|آریر]] * [[../آریغ|آریغ]] * [[../آرین|آرین]] * [[../آز|آز]] * [[../آزا|آزا]] * [[../آزاب|آزاب]] * [[../آزابستان|آزابستان]] * [[../آزاج|آزاج]] * [[../آزاد|آزاد]] * [[../آزاد آوا|آزاد آوا]] * [[../آزادبر|آزادبر]] * [[../آزاد بهمن|آزاد بهمن]] * [[../آزاد خلق|آزاد خلق]] * [[../آزاد دارو|آزاد دارو]] * [[../آزاد درخت|آزاد درخت]] * [[../آزادرو|آزادرو]] * [[../آزاد سرو|آزاد سرو]] * [[../آزاد طبع|آزاد طبع]] * [[../آزادگان|آزادگان]] * [[../آزادگاه جامه|آزادگاه جامه]] * [[../آزادگی|آزادگی]] * [[../آزادمرد|آزادمرد]] * [[../آزادمردی|آزادمردی]] * [[../آزاد میوه|آزاد میوه]] * [[../آزاد نامه|آزاد نامه]] * [[../آزادوار|آزادوار]] * [[../آزاده|آزاده]] * [[../آزاده خرام|آزاده خرام]] * [[../آزاده‌خو|آزاده‌خو]] * [[../آزاده‌دار|آزاده‌دار]] * [[../آزاده‌دل|آزاده‌دل]] * [[../آزاده‌گاه جامه|آزاده‌گاه جامه]] * [[../آزاده‌وار|آزاده‌وار]] * [[../آزادی|آزادی]] * [[../آزار|آزار]] * [[../آزارانیدن|آزارانیدن]] * [[../آزاردن|آزاردن]] * [[../آزارده|آزارده]] * [[../آزاردیده|آزاردیده]] * [[../آزاررسان|آزاررسان]] * [[../آزار رسیده|آزار رسیده]] * [[../آزارش|آزارش]] * [[../آزارمند|آزارمند]] * [[../آزارنده|آزارنده]] * [[../آزاری|آزاری]] * [[../آزاریدن|آزاریدن]] * [[../آزاغ|آزاغ]] * [[../آزال|آزال]] * [[../آزامند|آزامند]] * [[../آزپیشه|آزپیشه]] * [[../آزج|آزج]] * [[../آزخ|آزخ]] * [[../آزدگی|آزدگی]] * [[../آزدن|آزدن]] * [[../آزده|آزده]] * [[../آزر|آزر]] * [[../آزرباد|آزرباد]] * [[../آزرة|آزرة]] * [[../آزرخش|آزرخش]] * [[../آزرد|آزرد]] * [[../آزردآلو|آزردآلو]] * [[../آزردانیدن|آزردانیدن]] * [[../آزردگان|آزردگان]] * [[../آزردگی|آزردگی]] * [[../آزردن|آزردن]] * [[../آزرده|آزرده]] * [[../آزرده پشت|آزرده پشت]] * [[../آزرده خاطر|آزرده خاطر]] * [[../آزرگون|آزرگون]] * [[../آزرم|آزرم]] * [[../آزرماه|آزرماه]] * [[../آزرم‌جوی|آزرم‌جوی]] * [[../آزرم‌دخت|آزرم‌دخت]] * [[../آزرم‌سار|آزرم‌سار]] * [[../آزرم‌گاه|آزرم‌گاه]] * [[../آزرمیدخت|آزرمیدخت]] * [[../آزرمیدن|آزرمیدن]] * [[../آزرمین|آزرمین]] * [[../آزرنگ|آزرنگ]] * [[../آزروان|آزروان]] * [[../آزغ|آزغ]] * [[../آزفة|آزفة]] * [[../آزفنداک|آزفنداک]] * [[../آزقه|آزقه]] * [[../آزم|آزم]] * [[../آزما|آزما]] * [[../آزمان|آزمان]] * [[../آزمانی|آزمانی]] * [[../آزمانیدن|آزمانیدن]] * [[../آزمای|آزمای]] * [[../آزمایش|آزمایش]] * [[../آزمائی|آزمائی]] * [[../آزمة|آزمة]] * [[../آزمرده|آزمرده]] * [[../آزمند|آزمند]] * [[../آزمندی|آزمندی]] * [[../آزمودگان|آزمودگان]] * [[../آزمودگی|آزمودگی]] * [[../آزمودن|آزمودن]] * [[../آزموده|آزموده]] * [[../آزمودها|آزمودها]] * [[../آزمون|آزمون]] * [[../آزن|آزن]] * [[../آزناک|آزناک]] * [[../آزناکی|آزناکی]] * [[../آزنج|آزنج]] * [[../آزنخ|آزنخ]] * [[../آزندانیدن|آزندانیدن]] * [[../آزنک‌ناک|آزنک‌ناک]] * [[../آزنه|آزنه]] * [[../آزو|آزو]] * [[../آزود|آزود]] * [[../آزور|آزور]] * [[../آزوغ|آزوغ]] * [[../آزوقه|آزوقه]] * [[../آزی|آزی]] * [[../آزیدن|آزیدن]] * [[../آزیر|آزیر]] * [[../آزیراک|آزیراک]] * [[../آزیریدن|آزیریدن]] * [[../آزیغ|آزیغ]] * [[../آژ|آژ]] * [[../آژخ|آژخ]] * [[../آژخناک|آژخناک]] * [[../آژدن|آژدن]] * [[../آژده|آژده]] * [[../آژدها|آژدها]] * [[../آژدهاک|آژدهاک]] * [[../آژرد|آژرد]] * [[../آژغ|آژغ]] * [[../آژفنداک|آژفنداک]] * [[../آژکهان|آژکهان]] * [[../آژگن|آژگن]] * [[../آژن|آژن]] * [[../آژند|آژند]] * [[../آژندانیدن|آژندانیدن]] * [[../آژندن|آژندن]] * [[../آژنده|آژنده]] * [[../آژندیدن|آژندیدن]] * [[../آژنک|آژنک]] * [[../آژنک‌ناک|آژنک‌ناک]] * [[../آژنگ|آژنگ]] * [[../آژنه|آژنه]] * [[../آژور|آژور]] * [[../آژوغ|آژوغ]] * [[../آژیانه|آژیانه]] * [[../آژیخ|آژیخ]] * [[../آژیدانیدن|آژیدانیدن]] * [[../آژیدن|آژیدن]] * [[../آژیر|آژیر]] * [[../آژیراک|آژیراک]] * [[../آژیریدن|آژیریدن]] * [[../آژین|آژین]] * [[../آژینه|آژینه]] * [[../آس|آس]] * [[../آسا|آسا]] * [[../آساب|آساب]] * [[../آساد|آساد]] * [[../آساره|آساره]] * [[../آساس|آساس]] * [[../آس‌افزون|آس‌افزون]] * [[../آسال|آسال]] * [[../آسام|آسام]] * [[../آسان|آسان]] * [[../آسان کار|آسان کار]] * [[../آسان‌گشا|آسان‌گشا]] * [[../آسان‌گذار|آسان‌گذار]] * [[../آسان‌گذاری|آسان‌گذاری]] * [[../آسان‌گیر|آسان‌گیر]] * [[../آسان نیوش|آسان نیوش]] * [[../آسانی|آسانی]] * [[../آسانیدن|آسانیدن]] * [[../آسای|آسای]] * [[../آسایانیدن|آسایانیدن]] * [[../آسایش|آسایش]] * [[../آسایشکده|آسایشکده]] * [[../آسایشگاه|آسایشگاه]] * [[../آسائی|آسائی]] * [[../آسائیدن|آسائیدن]] * [[../آسب|آسب]] * [[../آسبان|آسبان]] * [[../آست|آست]] * [[../آسة|آسة]] * [[../آستا|آستا]] * [[../آستان|آستان]] * [[../آستانبوس|آستانبوس]] * [[../آستانبوسی|آستانبوسی]] * [[../آستان روب|آستان روب]] * [[../آستانه|آستانه]] * [[../آستانی|آستانی]] * [[../آستانیدن|آستانیدن]] * [[../آستر|آستر]] * [[../آسترنگ|آسترنگ]] * [[../آستره|آستره]] * [[../آستن|آستن]] * [[../آسته|آسته]] * [[../آستی|آستی]] * [[../آستیم|آستیم]] * [[../آستین|آستین]] * [[../آستینه|آستینه]] * [[../آسد|آسد]] * [[../آسر|آسر]] * [[../آسریس|آسریس]] * [[../آسغده|آسغده]] * [[../آسف|آسف]] * [[../آسفته|آسفته]] * [[../آسفده|آسفده]] * [[../آسک|آسک]] * [[../آس‌کننده|آس‌کننده]] * [[../آسگون|آسگون]] * [[../آسما|آسما]] * [[../آسمار|آسمار]] * [[../آسمان|آسمان]] * [[../آسمان پایه|آسمان پایه]] * [[../آسمان‌پیمای|آسمان‌پیمای]] * [[../آسمان پیوند|آسمان پیوند]] * [[../آسمان جاه|آسمان جاه]] * [[../آسمان جواب|آسمان جواب]] * [[../آسمان جونی|آسمان جونی]] * [[../آسمان‌خیز|آسمان‌خیز]] * [[../آسمان درخش|آسمان درخش]] * [[../آسمان دره|آسمان دره]] * [[../آسمان رفعت|آسمان رفعت]] * [[../آسمان صفت|آسمان صفت]] * [[../آسمان غرش|آسمان غرش]] * [[../آسمان غریو|آسمان غریو]] * [[../آسمان قدر|آسمان قدر]] * [[../آسمان‌گیر|آسمان‌گیر]] * [[../آسمان‌ناب|آسمان‌ناب]] * [[../آسمانه|آسمانه]] * [[../آسمانی|آسمانی]] * [[../آسمند|آسمند]] * [[../آسموغ|آسموغ]] * [[../آسمه|آسمه]] * [[../آسن|آسن]] * [[../آسنستان|آسنستان]] * [[../آسنی|آسنی]] * [[../آسو|آسو]] * [[../آسودگی|آسودگی]] * [[../آسودن|آسودن]] * [[../آسوده|آسوده]] * [[../آسوده حال|آسوده حال]] * [[../آسه|آسه]] * [[../آسی|آسی]] * [[../آسیا|آسیا]] * [[../آسیا آژن|آسیا آژن]] * [[../آسیاب|آسیاب]] * [[../آسیابان|آسیابان]] * [[../آسیابانی|آسیابانی]] * [[../آسیاخانه|آسیاخانه]] * [[../آسیازن|آسیازن]] * [[../آسیازنه|آسیازنه]] * [[../آسیاسنگ|آسیاسنگ]] * [[../آسیاگر|آسیاگر]] * [[../آسیاگری|آسیاگری]] * [[../آسیای صغیر|آسیای صغیر]] * [[../آسیانه|آسیانه]] * [[../آسیائی|آسیائی]] * [[../آسیب|آسیب]] * [[../آسیب کار|آسیب کار]] * [[../آسیة|آسیة]] * [[../آسیم|آسیم]] * [[../آسیمه|آسیمه]] * [[../آسیمه دماغ|آسیمه دماغ]] * [[../آسیمه‌سار|آسیمه‌سار]] * [[../آسیون|آسیون]] * [[../آسیه|آسیه]] * [[../آش|آش]] * [[../آشا|آشا]] * [[../آشام|آشام]] * [[../آشامش|آشامش]] * [[../آشامنده|آشامنده]] * [[../آشامیدن|آشامیدن]] * [[../آشامیدنی|آشامیدنی]] * [[../آشب|آشب]] * [[../آشپز|آشپز]] * [[../آشپزخانه|آشپزخانه]] * [[../آشپزی|آشپزی]] * [[../آشتم|آشتم]] * [[../آشتنگاه|آشتنگاه]] * [[../آشتوم|آشتوم]] * [[../آشتوه|آشتوه]] * [[../آشتی|آشتی]] * [[../آشتی‌خواران|آشتی‌خواران]] * [[../آشتی‌گاه|آشتی‌گاه]] * [[../آشتینه|آشتینه]] * [[../آشخانه|آشخانه]] * [[../آشدّ|آشدّ]] * [[../آشر|آشر]] * [[../آشرة|آشرة]] * [[../آشردن|آشردن]] * [[../آشرمه|آشرمه]] * [[../آشزدن|آشزدن]] * [[../آشغال|آشغال]] * [[../آشفتانیدن|آشفتانیدن]] * [[../آشفتگی|آشفتگی]] * [[../آشفتن|آشفتن]] * [[../آشفته|آشفته]] * [[../آشفته‌حال|آشفته‌حال]] * [[../آشفته‌خاطر|آشفته‌خاطر]] * [[../آشفته‌دل|آشفته‌دل]] * [[../آشفته روز|آشفته روز]] * [[../آشفته رومیان|آشفته رومیان]] * [[../آشفته عقل|آشفته عقل]] * [[../آشفته‌کاکل|آشفته‌کاکل]] * [[../آشفته‌مغز|آشفته‌مغز]] * [[../آشفته‌موی|آشفته‌موی]] * [[../آشکار|آشکار]] * [[../آشکارگی|آشکارگی]] * [[../آشکاره|آشکاره]] * [[../آشکزه|آشکزه]] * [[../آشکو|آشکو]] * [[../آشگار|آشگار]] * [[../آشگون|آشگون]] * [[../آشگونه|آشگونه]] * [[../آشگوی|آشگوی]] * [[../آشمالی|آشمالی]] * [[../آشمید|آشمید]] * [[../آشمیدن|آشمیدن]] * [[../آشنا|آشنا]] * [[../آشناب|آشناب]] * [[../آشناباز|آشناباز]] * [[../آشنابازی|آشنابازی]] * [[../آشناپرست|آشناپرست]] * [[../آشناخو|آشناخو]] * [[../آشناد|آشناد]] * [[../آشنارو|آشنارو]] * [[../آشناگر|آشناگر]] * [[../آشناو|آشناو]] * [[../آشناور|آشناور]] * [[../آشناه|آشناه]] * [[../آشنایان|آشنایان]] * [[../آشنائی|آشنائی]] * [[../آشنه|آشنه]] * [[../آشو|آشو]] * [[../آشوب|آشوب]] * [[../آشوب‌انگیز|آشوب‌انگیز]] * [[../آشوبتر|آشوبتر]] * [[../آشوبگاه|آشوبگاه]] * [[../آشوب‌گستر|آشوب‌گستر]] * [[../آشوبناک|آشوبناک]] * [[../آشوبیدن|آشوبیدن]] * [[../آشور|آشور]] * [[../آشوردن|آشوردن]] * [[../آشوغ|آشوغ]] * [[../آشوفتگی|آشوفتگی]] * [[../آشوفتن|آشوفتن]] * [[../آشوفته|آشوفته]] * [[../آشی|آشی]] * [[../آشیا|آشیا]] * [[../آشیان|آشیان]] * [[../آشیانه|آشیانه]] * [[../آشیب|آشیب]] * [[../آشیج|آشیج]] * [[../آشیگاه|آشیگاه]] * [[../آشین|آشین]] * [[../آشینه|آشینه]] * [[../آشیهه|آشیهه]] * [[../آصار|آصار]] * [[../آصاص|آصاص]] * [[../آصال|آصال]] * [[../آصدة|آصدة]] * [[../آصرة|آصرة]] * [[../آصف|آصف]] * [[../آصف جاه|آصف جاه]] * [[../آصل|آصل]] * [[../آصی|آصی]] * [[../آصیة|آصیة]] * [[../آط|آط]] * [[../آطة|آطة]] * [[../آطال|آطال]] * [[../آطام|آطام]] * [[../آطریلال|آطریلال]] * [[../آطن|آطن]] * [[../آغا|آغا]] * [[../آغاباجی|آغاباجی]] * [[../آغار|آغار]] * [[../آغارانیدن|آغارانیدن]] * [[../آغارد|آغارد]] * [[../آغاردن|آغاردن]] * [[../آغارش|آغارش]] * [[../آغاروز|آغاروز]] * [[../آغاره|آغاره]] * [[../آغاری|آغاری]] * [[../آغاریدن|آغاریدن]] * [[../آغاریقون|آغاریقون]] * [[../آغاز|آغاز]] * [[../آغازش|آغازش]] * [[../آغازکار|آغازکار]] * [[../آغازگاه|آغازگاه]] * [[../آغازنده|آغازنده]] * [[../آغازه|آغازه]] * [[../آغازیدن|آغازیدن]] * [[../آغاش|آغاش]] * [[../آغاشتن|آغاشتن]] * [[../آغال|آغال]] * [[../آغال پشه|آغال پشه]] * [[../آغالش|آغالش]] * [[../آغالشتن|آغالشتن]] * [[../آغاوات|آغاوات]] * [[../آغالیدن|آغالیدن]] * [[../آغالیده|آغالیده]] * [[../آغایان|آغایان]] * [[../آغر|آغر]] * [[../آغرده|آغرده]] * [[../آغرسطس|آغرسطس]] * [[../آغره|آغره]] * [[../آغریوس|آغریوس]] * [[../آغستن|آغستن]] * [[../آغسته|آغسته]] * [[../آغش|آغش]] * [[../آغشتانیدن|آغشتانیدن]] * [[../آغشتگی|آغشتگی]] * [[../آغشتن|آغشتن]] * [[../آغشته|آغشته]] * [[../آغشغه|آغشغه]] * [[../آغشک|آغشک]] * [[../آغل|آغل]] * [[../آغند|آغند]] * [[../آغندن|آغندن]] * [[../آغنده|آغنده]] * [[../آغوات|آغوات]] * [[../آغوز|آغوز]] * [[../آغوش|آغوش]] * [[../آغوشیدن|آغوشیدن]] * [[../آغول|آغول]] * [[../آغیة|آغیة]] * [[../آغیرس|آغیرس]] * [[../آغیشتن|آغیشتن]] * [[../آغیشیدن|آغیشیدن]] * [[../آغیل|آغیل]] * [[../آف|آف]] * [[../آفات|آفات]] * [[../آفاق|آفاق]] * [[../آفاق‌بند|آفاق‌بند]] * [[../آفاق گرفته|آفاق گرفته]] * [[../آفاقی|آفاقی]] * [[../آفة|آفة]] * [[../آفت|آفت]] * [[../آفتاب|آفتاب]] * [[../آفتاب‌پرست|آفتاب‌پرست]] * [[../آفتاب‌پرستی|آفتاب‌پرستی]] * [[../آفتاب جلوه|آفتاب جلوه]] * [[../آفتاب چشمه|آفتاب چشمه]] * [[../آفتابچی|آفتابچی]] * [[../آفتاب خاطر|آفتاب خاطر]] * [[../آفتاب خانه|آفتاب خانه]] * [[../آفتاب دزدک|آفتاب دزدک]] * [[../آفتاب رخ|آفتاب رخ]] * [[../آفتاب‌رو|آفتاب‌رو]] * [[../آفتاب‌زار|آفتاب‌زار]] * [[../آفتاب زرد|آفتاب زرد]] * [[../آفتاب سوار|آفتاب سوار]] * [[../آفتابگاه|آفتابگاه]] * [[../آفتاب‌گردان|آفتاب‌گردان]] * [[../آفتاب گردش|آفتاب گردش]] * [[../آفتاب گردک|آفتاب گردک]] * [[../آفتاب‌گیر|آفتاب‌گیر]] * [[../آفتابناک|آفتابناک]] * [[../آفتابه|آفتابه]] * [[../آفتابه‌چی|آفتابه‌چی]] * [[../آفتابه لگن|آفتابه لگن]] * [[../آفتابی|آفتابی]] * [[../آفتاوا|آفتاوا]] * [[../آفت رسیده|آفت رسیده]] * [[../آفت‌زده|آفت‌زده]] * [[../آفتفایا|آفتفایا]] * [[../آفت‌گری|آفت‌گری]] * [[../آفته|آفته]] * [[../آفد|آفد]] * [[../آفرازه|آفرازه]] * [[../آفرنگان|آفرنگان]] * [[../آفروزه|آفروزه]] * [[../آفروزینه|آفروزینه]] * [[../آفروسه|آفروسه]] * [[../آفریدگار|آفریدگار]] * [[../آفریدگان|آفریدگان]] * [[../آفریدن|آفریدن]] * [[../آفریدون|آفریدون]] * [[../آفریده|آفریده]] * [[../آفرین|آفرین]] * [[../آفرینا|آفرینا]] * [[../آفرین خانه|آفرین خانه]] * [[../آفرینش|آفرینش]] * [[../آفرینگان|آفرینگان]] * [[../آفرین‌گر|آفرین‌گر]] * [[../آفریننده|آفریننده]] * [[../آفسانه|آفسانه]] * [[../آفق|آفق]] * [[../آفقة|آفقة]] * [[../آفگانه|آفگانه]] * [[../آفل|آفل]] * [[../آفلیئن|آفلیئن]] * [[../آفند|آفند]] * [[../آفنداک|آفنداک]] * [[../آفندیدن|آفندیدن]] * [[../آق|آق]] * [[../آقا|آقا]] * [[../آقاسی|آقاسی]] * [[../آقال|آقال]] * [[../آقاواینی|آقاواینی]] * [[../آقایان|آقایان]] * [[../آقائی|آقائی]] * [[../آقچه|آقچه]] * [[../آق سنقر|آق سنقر]] * [[../آقشام|آقشام]] * [[../آقشته|آقشته]] * [[../آقطی|آقطی]] * [[../آق مزار|آق مزار]] * [[../آقوش|آقوش]] * [[../آک|آک]] * [[../آکا|آکا]] * [[../آکال|آکال]] * [[../آکام|آکام]] * [[../آکپ|آکپ]] * [[../آکچ|آکچ]] * [[../آکح|آکح]] * [[../آکحج|آکحج]] * [[../آکخ|آکخ]] * [[../آکرکره|آکرکره]] * [[../آکس|آکس]] * [[../آکسته|آکسته]] * [[../اکسه|اکسه]] * [[../آکشته|آکشته]] * [[../آکل|آکل]] * [[../آکلة|آکلة]] * [[../آکله|آکله]] * [[../آکنج|آکنج]] * [[../آکنده|آکنده]] * [[../آکو|آکو]] * [[../آکوچ|آکوچ]] * [[../آکورس|آکورس]] * [[../آگ|آگ]] * [[../آگاه|آگاه]] * [[../آگاهانه|آگاهانه]] * [[../آگاهانیدن|آگاهانیدن]] * [[../آگاهی|آگاهی]] * [[../آگاهیدن|آگاهیدن]] * [[../آگده|آگده]] * [[../آگر|آگر]] * [[../آگره|آگره]] * [[../آگری|آگری]] * [[../آگسته|آگسته]] * [[../آگش|آگش]] * [[../آگشته|آگشته]] * [[../آگفت|آگفت]] * [[../آگن|آگن]] * [[../آگنبالین|آگنبالین]] * [[../آگنج|آگنج]] * [[../آگند|آگند]] * [[../آگندگی|آگندگی]] * [[../آگندن|آگندن]] * [[../آگنده|آگنده]] * [[../آگنده پر|آگنده پر]] * [[../آگنده‌خو|آگنده‌خو]] * [[../آگنده گوش|آگنده گوش]] * [[../آگنده یال|آگنده یال]] * [[../آگنش|آگنش]] * [[../آگنه|آگنه]] * [[../آگنیدن|آگنیدن]] * [[../آگوچ|آگوچ]] * [[../آگور|آگور]] * [[../آگوش|آگوش]] * [[../آگوشیدن|آگوشیدن]] * [[../آگون|آگون]] * [[../آگه|آگه]] * [[../آگهی|آگهی]] * [[../آگیج|آگیج]] * [[../آگیش|آگیش]] * [[../آگیشیدن|آگیشیدن]] * [[../آگیلون|آگیلون]] * [[../آگین|آگین]] * [[../آل|آل]] * [[../آلاء|آلاء]] * [[../آلا|آلا]] * [[../آلات|آلات]] * [[../آلار|آلار]] * [[../آلاریان|آلاریان]] * [[../آلاس|آلاس]] * [[../آلاف|آلاف]] * [[../آلاکلنگ|آلاکلنگ]] * [[../آلاله|آلاله]] * [[../آلام|آلام]] * [[../آلان|آلان]] * [[../آلانه|آلانه]] * [[../آلاو|آلاو]] * [[../آلاوه|آلاوه]] * [[../آلای|آلای]] * [[../آلایش|آلایش]] * [[../آلائیدن|آلائیدن]] * [[../آلپ|آلپ]] * [[../آلة|آلة]] * [[../آلت|آلت]] * [[../آلت‌شناس|آلت‌شناس]] * [[../آمادگی|آمادگی]] * [[../آمادن|آمادن]] * [[../آماده|آماده]] * [[../آمار|آمار]] * [[../آمارگیر|آمارگیر]] * [[../آماره|آماره]] * [[../آماره‌گیر|آماره‌گیر]] * [[../آمازن|آمازن]] * [[../آماس|آماس]] * [[../آماسا|آماسا]] * [[../آماسانیدن|آماسانیدن]] * [[../آماسیدن|آماسیدن]] * [[../آماسیده|آماسیده]] * [[../آماش|آماش]] * [[../آماق|آماق]] * [[../آمال|آمال]] * [[../آماه|آماه]] * [[../آماهیدن|آماهیدن]] * [[../آمای|آمای]] * [[../آمائی|آمائی]] * [[../آمائیدن|آمائیدن]] * [[../آمة|آمة]] * [[../آمختن|آمختن]] * [[../آمخته|آمخته]] * [[../آمد|آمد]] * [[../آمد آمد|آمد آمد]] * [[../آمدانه|آمدانه]] * [[../آمد رفت|آمد رفت]] * [[../آمد شد|آمد شد]] * [[../آمد شدن|آمد شدن]] * [[../آمدن|آمدن]] * [[../آمدنگاه|آمدنگاه]] * [[../آمدنی|آمدنی]] * [[../آمدورفت|آمدورفت]] * [[../آمدوشد|آمدوشد]] * [[../آمده|آمده]] * [[../آمده‌گیر|آمده‌گیر]] * [[../آمدیه|آمدیه]] * [[../آمر|آمر]] * [[../آمرا|آمرا]] * [[../آمرة|آمرة]] * [[../آمرک|آمرک]] * [[../آمرز|آمرز]] * [[../آمرزش|آمرزش]] * [[../آمرزگار|آمرزگار]] * [[../آمرزگاری|آمرزگاری]] * [[../آمرزنده|آمرزنده]] * [[../آمرزیدن|آمرزیدن]] * [[../آمرزیده|آمرزیده]] * [[../آمرغ|آمرغ]] * [[../آمر نون و القلم|آمر نون و القلم]] * [[../آمره|آمره]] * [[../آمس|آمس]] * [[../آمشام|آمشام]] * [[../آمص|آمص]] * [[../آمل|آمل]] * [[../آمله|آمله]] * [[../آمن|آمن]] * [[../آمنه|آمنه]] * [[../آمو|آمو]] * [[../آموت|آموت]] * [[../آموتیا|آموتیا]] * [[../آموختگان|آموختگان]] * [[../آموختن|آموختن]] * [[../آموخته|آموخته]] * [[../آمود|آمود]] * [[../آمودریا|آمودریا]] * [[../آمودن|آمودن]] * [[../آموده|آموده]] * [[../آمور|آمور]] * [[../آمورز|آمورز]] * [[../آموز|آموز]] * [[../آموزاننده|آموزاننده]] * [[../آموزانیدن|آموزانیدن]] * [[../آموزش|آموزش]] * [[../آموزگار|آموزگار]] * [[../آموزناک|آموزناک]] * [[../آموزندگی|آموزندگی]] * [[../آموزنده|آموزنده]] * [[../آموزی|آموزی]] * [[../آموزیدن|آموزیدن]] * [[../آموس|آموس]] * [[../آموسنی|آموسنی]] * [[../آموغ|آموغ]] * [[../آمولن|آمولن]] * [[../آمون|آمون]] * [[../آموی|آموی]] * [[../آمویه|آمویه]] * [[../آمه|آمه]] * [[../آمی|آمی]] * [[../آمیختگی|آمیختگی]] * [[../آمیختن|آمیختن]] * [[../آمیخته|آمیخته]] * [[../آمیر|آمیر]] * [[../آمیز|آمیز]] * [[../آمیزانیدن|آمیزانیدن]] * [[../آمیزش|آمیزش]] * [[../آمیزش‌کن|آمیزش‌کن]] * [[../آمیزش‌کنی|آمیزش‌کنی]] * [[../آمیزگار|آمیزگار]] * [[../آمیزگاری|آمیزگاری]] * [[../آمیزناک|آمیزناک]] * [[../آمیزنده|آمیزنده]] * [[../آمیزه|آمیزه]] * [[../آمیزه‌مو|آمیزه‌مو]] * [[../آمیزیدن|آمیزیدن]] * [[../آمیژ|آمیژ]] * [[../آمیژه|آمیژه]] * [[../آمیص|آمیص]] * [[../آمیغ|آمیغ]] * [[../آمیغه|آمیغه]] * [[../آمیغی|آمیغی]] * [[../آمین|آمین]] * [[../آمینه|آمینه]] * [[../آن|آن]] * [[../آناء|آناء]] * [[../آنات|آنات]] * [[../آناس|آناس]] * [[../آناف|آناف]] * [[../آنام|آنام]] * [[../آنان|آنان]] * [[../آنة|آنة]] * [[../آنت|آنت]] * [[../آنتی‌پیرین|آنتی‌پیرین]] * [[../آنتی فبرین|آنتی فبرین]] * [[../آنتیل|آنتیل]] * [[../آنج|آنج]] * [[../آنجا|آنجا]] * [[../آنجا که|آنجا که]] * [[../آن‌چنان|آن‌چنان]] * [[../آنچه|آنچه]] * [[../آنح|آنح]] * [[../آنحة|آنحة]] * [[../آند|آند]] * [[../آنداو|آنداو]] * [[../آن دم|آن دم]] * [[../آندون|آندون]] * [[../آن را|آن را]] * [[../آنرو|آنرو]] * [[../آن زمان|آن زمان]] * [[../آنس|آنس]] * [[../آنستان|آنستان]] * [[../آنسة|آنسة]] * [[../آنسته|آنسته]] * [[../آن‌سو|آن‌سو]] * [[../آنسیکلوپدی|آنسیکلوپدی]] * [[../آنطرف|آنطرف]] * [[../آنف|آنف]] * [[../آنفا|آنفا]] * [[../آنق|آنق]] * [[../آن‌قدر|آن‌قدر]] * [[../آنک|آنک]] * [[../آن‌کس|آن‌کس]] * [[../آنکه|آنکه]] * [[../آنگاه|آنگاه]] * [[../آنگاهی|آنگاهی]] * [[../آنگندن|آنگندن]] * [[../آنگنده|آنگنده]] * [[../آنگه|آنگه]] * [[../آنه|آنه]] * [[../آنها|آنها]] * [[../آنهالت|آنهالت]] * [[../آن همه|آن همه]] * [[../آنی|آنی]] * [[../آنیة|آنیة]] * [[../آنیسته|آنیسته]] * [[../آنیسون|آنیسون]] * [[../آنین|آنین]] * [[../آو|آو]] * [[../آوا|آوا]] * [[../آواب|آواب]] * [[../آواخ|آواخ]] * [[../آوادان|آوادان]] * [[../آوار|آوار]] * [[../آوارجه|آوارجه]] * [[../آوارچه|آوارچه]] * [[../آوارگی|آوارگی]] * [[../آواره|آواره]] * [[../آواره‌گیر|آواره‌گیر]] * [[../آواری|آواری]] * [[../آواریدن|آواریدن]] * [[../آواز|آواز]] * [[../آوازک|آوازک]] * [[../آوازناک|آوازناک]] * [[../آوازه|آوازه]] * [[../آوازیدن|آوازیدن]] * [[../آوام|آوام]] * [[../آوان|آوان]] * [[../آواه|آواه]] * [[../آواها|آواها]] * [[../آوای|آوای]] * [[../آوة|آوة]] * [[../آوخ|آوخ]] * [[../آود|آود]] * [[../آور|آور]] * [[../آورجه|آورجه]] * [[../آورچه|آورچه]] * [[../آورد|آورد]] * [[../آوردگاه|آوردگاه]] * [[../آوردن|آوردن]] * [[../آوردنی|آوردنی]] * [[../آورده|آورده]] * [[../آورسر|آورسر]] * [[../آورگ|آورگ]] * [[../آورگوش|آورگوش]] * [[../آورند|آورند]] * [[../آورنده|آورنده]] * [[../آوره|آوره]] * [[../آوری|آوری]] * [[../آوریدن|آوریدن]] * [[../آوریز|آوریز]] * [[../آوریل|آوریل]] * [[../آورین|آورین]] * [[../آوزیدن|آوزیدن]] * [[../آوزین|آوزین]] * [[../آوژه|آوژه]] * [[../آوشن|آوشن]] * [[../آوغون|آوغون]] * [[../آوگان|آوگان]] * [[../آوله|آوله]] * [[../آون|آون]] * [[../آونة|آونة]] * [[../آوند|آوند]] * [[../آوندی|آوندی]] * [[../آونگ|آونگ]] * [[../آونگان|آونگان]] * [[../آونوس|آونوس]] * [[../آوو|آوو]] * [[../آووه|آووه]] * [[../آوه|آوه]] * [[../آوها|آوها]] * [[../آوی|آوی]] * [[../آویخ|آویخ]] * [[../آویختگی|آویختگی]] * [[../آویختن|آویختن]] * [[../آویخته|آویخته]] * [[../آویدن|آویدن]] * [[../آویز|آویز]] * [[../آویزان|آویزان]] * [[../آویزانیدن|آویزانیدن]] * [[../آویزش|آویزش]] * [[../آویزگن|آویزگن]] * [[../آویزگی|آویزگی]] * [[../آویزه|آویزه]] * [[../آویزه‌بند|آویزه‌بند]] * [[../آویزیدن|آویزیدن]] * [[../آویژگان|آویژگان]] * [[../آویژه|آویژه]] * [[../آویش|آویش]] * [[../آویشن|آویشن]] * [[../آویشه|آویشه]] * [[../آوینا|آوینا]] * [[../آویندن|آویندن]] * [[../آه|آه]] * [[../آها|آها]] * [[../آهار|آهار]] * [[../آهازیدن|آهازیدن]] * [[../آهازیده|آهازیده]] * [[../آهال|آهال]] * [[../آهانه|آهانه]] * [[../آهبة|آهبة]] * [[../آهبنیانه|آهبنیانه]] * [[../آهة|آهة]] * [[../آهته|آهته]] * [[../آهختن|آهختن]] * [[../آهخته|آهخته]] * [[../آهرمن|آهرمن]] * [[../آهرمن‌خوی|آهرمن‌خوی]] * [[../آهرمن‌روی|آهرمن‌روی]] * [[../آهرمن کیش|آهرمن کیش]] * [[../آهرن|آهرن]] * [[../آهریمن|آهریمن]] * [[../آهزن|آهزن]] * [[../آه‌زنان|آه‌زنان]] * [[../آهستگی|آهستگی]] * [[../آهسته|آهسته]] * [[../آهسته رای|آهسته رای]] * [[../آهسته‌رو|آهسته‌رو]] * [[../آهسته سخن|آهسته سخن]] * [[../آهشتگی|آهشتگی]] * [[../آهک|آهک]] * [[../آهک‌پز|آهک‌پز]] * [[../آه‌کش|آه‌کش]] * [[../آهل|آهل]] * [[../آهمند|آهمند]] * [[../آهن|آهن]] * [[../آهن آشیان|آهن آشیان]] * [[../آهنبایه|آهنبایه]] * [[../آهن‌بر|آهن‌بر]] * [[../آهن‌پاره|آهن‌پاره]] * [[../آهن‌پایه|آهن‌پایه]] * [[../آهنج|آهنج]] * [[../آهن‌جان|آهن‌جان]] * [[../آهنجانیدن|آهنجانیدن]] * [[../آهنجد|آهنجد]] * [[../آهنجلوغ|آهنجلوغ]] * [[../آهنجه|آهنجه]] * [[../آهنجیدن|آهنجیدن]] * [[../آهن چنگال|آهن چنگال]] * [[../آهنچه|آهنچه]] * [[../آهنچیدن|آهنچیدن]] * [[../آهنخای|آهنخای]] * [[../آهن‌دل|آهن‌دل]] * [[../آهن دیگ|آهن دیگ]] * [[../آهن‌دلی|آهن‌دلی]] * [[../آهن‌ربا|آهن‌ربا]] * [[../آهن‌رگ|آهن‌رگ]] * [[../آهن روی|آهن روی]] * [[../آهن‌ریزی|آهن‌ریزی]] * [[../آهن‌سای|آهن‌سای]] * [[../آهن‌قبا|آهن‌قبا]] * [[../آهن کرسی|آهن کرسی]] * [[../آهن‌کش|آهن‌کش]] * [[../آهنگ|آهنگ]] * [[../آهنگاو|آهنگاو]] * [[../آهنگر|آهنگر]] * [[../آهنگری|آهنگری]] * [[../آهنگی|آهنگی]] * [[../آهنگیدن|آهنگیدن]] * [[../آهنو|آهنو]] * [[../آهنه|آهنه]] * [[../آهنی|آهنی]] * [[../آهنیابه|آهنیابه]] * [[../آهنین|آهنین]] * [[../آهنین پنجه|آهنین پنجه]] * [[../آهنین‌جان|آهنین‌جان]] * [[../آهنین‌جگر|آهنین‌جگر]] * [[../آهنین خفتان|آهنین خفتان]] * [[../آهنین دل|آهنین دل]] * [[../آهنین رگ|آهنین رگ]] * [[../آهنین قبا|آهنین قبا]] * [[../آهنین کرسی|آهنین کرسی]] * [[../آهنین کمر|آهنین کمر]] * [[../آهو|آهو]] * [[../آهوان|آهوان]] * [[../آهوای|آهوای]] * [[../آهوبان|آهوبان]] * [[../آهوبره|آهوبره]] * [[../آهوپا|آهوپا]] * [[../آهودل|آهودل]] * [[../آهودلی|آهودلی]] * [[../آهو دوستک|آهو دوستک]] * [[../آهوری|آهوری]] * [[../آهوز|آهوز]] * [[../آهوگان|آهوگان]] * [[../آهول|آهول]] * [[../آهون|آهون]] * [[../آهون‌بر|آهون‌بر]] * [[../آهونگاه|آهونگاه]] * [[../آهووره|آهووره]] * [[../آهوی|آهوی]] * [[../آهوئی|آهوئی]] * [[../آهی|آهی]] * [[../آهیانه|آهیانه]] * [[../آهیختن|آهیختن]] * [[../آهیخته|آهیخته]] * [[../آهیخته گوش|آهیخته گوش]] * [[../آهیخته هار|آهیخته هار]] * [[../آهیز|آهیز]] * [[../آهین|آهین]] * [[../آی|آی]] * [[../آیا|آیا]] * [[../آیاء|آیاء]] * [[../آیات|آیات]] * [[../آیار|آیار]] * [[../آیاز|آیاز]] * [[../آیاغ|آیاغ]] * [[../آیام|آیام]] * [[../آیان|آیان]] * [[../آیانی|آیانی]] * [[../آیای|آیای]] * [[../آی‌آی|آی‌آی]] * [[../آئب|آئب]] * [[../آئبة|آئبة]] * [[../آیة|آیة]] * [[../آیت|آیت]] * [[../آیده|آیده]] * [[../آیر|آیر]] * [[../آئر|آئر]] * [[../آیژ|آیژ]] * [[../آیس|آیس]] * [[../آیش|آیش]] * [[../آیشتنه|آیشتنه]] * [[../آیشم|آیشم]] * [[../آیشنه|آیشنه]] * [[../آیفت|آیفت]] * [[../آئک|آئک]] * [[../آئل|آئل]] * [[../آیلانت|آیلانت]] * [[../آین|آین]] * [[../آئن|آئن]] * [[../آئنات|آئنات]] * [[../آئنة|آئنة]] * [[../آیندگان|آیندگان]] * [[../آینده|آینده]] * [[../آینه|آینه]] * [[../آیه|آیه]] * [[../آیهات|آیهات]] * [[../آیهان|آیهان]] * [[../آئی|آئی]] * [[../آییان|آییان]] * [[../آئیدن|آئیدن]] * [[../آییر|آییر]] * [[../آییژ|آییژ]] * [[../آییشه|آییشه]] * [[../آیین|آیین]] * [[../آئینه|آئینه]] * [[../اب|اب]] * [[../ابا|ابا]] * [[../اباء|اباء]] * [[../اباءة|اباءة]] * [[../اباب|اباب]] * [[../ابابة|ابابة]] * [[../ابابیل|ابابیل]] * [[../ابابین|ابابین]] * [[../اباة|اباة]] * [[../ابات|ابات]] * [[../اباتة|اباتة]] * [[../اباتر|اباتر]] * [[../اباثة|اباثة]] * [[../اباثی|اباثی]] * [[../اباجر|اباجر]] * [[../اباجیر|اباجیر]] * [[../اباحة|اباحة]] * [[../اباحه|اباحه]] * [[../اباحیة|اباحیة]] * [[../اباخة|اباخة]] * [[../اباخس|اباخس]] * [[../ابادة|ابادة]] * [[../ابادید|ابادید]] * [[../ابآر|ابآر]] * [[../ابأر|ابأر]] * [[../ابار|ابار]] * [[../ابارة|ابارة]] * [[../ابارد|ابارد]] * [[../ابارص|ابارص]] * [[../ابارق|ابارق]] * [[../ابارمة|ابارمة]] * [[../اباریات|اباریات]] * [[../اباریق|اباریق]] * [[../اباریة|اباریة]] * [[../اباز|اباز]] * [[../اباس|اباس]] * [[../اباش|اباش]] * [[../اباشة|اباشة]] * [[../اباض|اباض]] * [[../اباضة|اباضة]] * [[../اباضیة|اباضیة]] * [[../اباط|اباط]] * [[../اباطح|اباطح]] * [[../اباطیل|اباطیل]] * [[../اباعة|اباعة]] * [[../اباعد|اباعد]] * [[../ابا عن جد|ابا عن جد]] * [[../اباعر|اباعر]] * [[../اباغ|اباغ]] * [[../اباغولس|اباغولس]] * [[../اباغووس|اباغووس]] * [[../اباق|اباق]] * [[../اباقاآن|اباقاآن]] * [[../ابال|ابال]] * [[../ابالة|ابالة]] * [[../ابالسة|ابالسة]] * [[../اباله|اباله]] * [[../ابالیس|ابالیس]] * [[../ابام|ابام]] * [[../ابان|ابان]] * [[../ابانة|ابانة]] * [[../ابانی|ابانی]] * [[../اباوة|اباوة]] * [[../اباهر|اباهر]] * [[../اباهم|اباهم]] * [[../ابای|ابای]] * [[../ابایض|ابایض]] * [[../ابابیت|ابابیت]] * [[../ابة|ابة]] * [[../ابت|ابت]] * [[../ابتات|ابتات]] * [[../ابتار|ابتار]] * [[../ابتاه|ابتاه]] * [[../ابتة|ابتة]] * [[../ابتتار|ابتتار]] * [[../ابتث|ابتث]] * [[../ابتجاج|ابتجاج]] * [[../ابتحاث|ابتحاث]] * [[../ابتحاح|ابتحاح]] * [[../ابتدا|ابتدا]] * [[../ابتداء|ابتداء]] * [[../ابتداد|ابتداد]] * [[../ابتدار|ابتدار]] * [[../ابتداع|ابتداع]] * [[../ابتداه|ابتداه]] * [[../ابتدائی|ابتدائی]] * [[../ابتذاذ|ابتذاذ]] * [[../ابتذال|ابتذال]] * [[../ابتر|ابتر]] * [[../ابتراء|ابتراء]] * [[../ابتراد|ابتراد]] * [[../ابترار|ابترار]] * [[../ابتراض|ابتراض]] * [[../ابتراک|ابتراک]] * [[../ابتران|ابتران]] * [[../ابتزاز|ابتزاز]] * [[../ابتزال|ابتزال]] * [[../ابتزام|ابتزام]] * [[../ابتسار|ابتسار]] * [[../ابتسال|ابتسال]] * [[../ابتسام|ابتسام]] * [[../ابتشاک|ابتشاک]] * [[../ابتضاض|ابتضاض]] * [[../ابتضاع|ابتضاع]] * [[../ابتطان|ابتطان]] * [[../ابتع|ابتع]] * [[../ابتعاث|ابتعاث]] * [[../ابتعاق|ابتعاق]] * [[../ابتغاء|ابتغاء]] * [[../ابتقاع|ابتقاع]] * [[../ابتقال|ابتقال]] * [[../ابتکار|ابتکار]] * [[../ابتکن|ابتکن]] * [[../ابتلا|ابتلا]] * [[../ابتلاء|ابتلاء]] * [[../ابتلاز|ابتلاز]] * [[../ابتلاع|ابتلاع]] * [[../ابتلال|ابتلال]] * [[../ابتناء|ابتناء]] * [[../ابتهاء|ابتهاء]] * [[../ابتهاج|ابتهاج]] * [[../ابتهار|ابتهار]] * [[../ابتهاش|ابتهاش]] * [[../ابتهال|ابتهال]] * [[../ابتهالا|ابتهالا]] * [[../ابتهالانه|ابتهالانه]] * [[../ابتیاث|ابتیاث]] * [[../ابتیاج|ابتیاج]] * [[../ابتئار|ابتئار]] * [[../ابتیار|ابتیار]] * [[../ابتئاس|ابتئاس]] * [[../ابتیاض|ابتیاض]] * [[../ابتیاع|ابتیاع]] * [[../ابث|ابث]] * [[../ابثاث|ابثاث]] * [[../ابثع|ابثع]] * [[../ابثعرار|ابثعرار]] * [[../ابثعجاج|ابثعجاج]] * [[../ابثئرار|ابثئرار]] * [[../ابج|ابج]] * [[../ابجاج|ابجاج]] * [[../ابجال|ابجال]] * [[../ابجد|ابجد]] * [[../ابجدخوان|ابجدخوان]] * [[../ابجر|ابجر]] * [[../ابجل|ابجل]] * [[../ابجئرار|ابجئرار]] * [[../ابح|ابح]] * [[../ابحاء|ابحاء]] * [[../ابحاث|ابحاث]] * [[../ابحاح|ابحاح]] * [[../ابحار|ابحار]] * [[../ابحر|ابحر]] * [[../ابحل|ابحل]] * [[../ابخار|ابخار]] * [[../ابخاز|ابخاز]] * [[../ابخاق|ابخاق]] * [[../ابخال|ابخال]] * [[../ابخر|ابخر]] * [[../ابخرة|ابخرة]] * [[../ابخره|ابخره]] * [[../ابخص|ابخص]] * [[../ابخق|ابخق]] * [[../ابخل|ابخل]] * [[../ابخنان|ابخنان]] * [[../ابخنداء|ابخنداء]] * [[../ابخوخ|ابخوخ]] * [[../ابخوسا|ابخوسا]] * [[../ابخینان|ابخینان]] * [[../ابد|ابد]] * [[../ابد الله|ابد الله]] * [[../ابدا|ابدا]] * [[../ابداء|ابداء]] * [[../ابداد|ابداد]] * [[../ابدار|ابدار]] * [[../ابداع|ابداع]] * [[../ابدال|ابدال]] * [[../ابد الآباد|ابد الآباد]] * [[../ابدالی|ابدالی]] * [[../ابدام|ابدام]] * [[../ابدان|ابدان]] * [[../ابد پیوند|ابد پیوند]] * [[../ابدة|ابدة]] * [[../ابدح|ابدح]] * [[../ابدرم|ابدرم]] * [[../ابد شهر|ابد شهر]] * [[../ابدغ|ابدغ]] * [[../ابدن|ابدن]] * [[../ابدوج|ابدوج]] * [[../ابدود|ابدود]] * [[../ابدی|ابدی]] * [[../ابدیت|ابدیت]] * [[../ابذ|ابذ]] * [[../ابذاء|ابذاء]] * [[../ابذاع|ابذاع]] * [[../ابذعرار|ابذعرار]] * [[../ابذقرار|ابذقرار]] * [[../ابر|ابر]] * [[../ابرا|ابرا]] * [[../ابراء|ابراء]] * [[../ابرات|ابرات]] * [[../ابراث|ابراث]] * [[../ابراج|ابراج]] * [[../ابراح|ابراح]] * [[../ابراد|ابراد]] * [[../ابرار|ابرار]] * [[../ابراز|ابراز]] * [[../ابراص|ابراص]] * [[../ابراض|ابراض]] * [[../ابراق|ابراق]] * [[../ابراک|ابراک]] * [[../ابرام|ابرام]] * [[../ابراه|ابراه]] * [[../ابراهام|ابراهام]] * [[../ابراهم|ابراهم]] * [[../ابراهوم|ابراهوم]] * [[../ابراهیم|ابراهیم]] * [[../ابراهیمی|ابراهیمی]] * [[../ابراهیمیة|ابراهیمیة]] * [[../ابراهیمیون|ابراهیمیون]] * [[../ابر بخشش|ابر بخشش]] * [[../ابرپوشان|ابرپوشان]] * [[../ابرة|ابرة]] * [[../ابرة الراعی|ابرة الراعی]] * [[../ابرج|ابرج]] * [[../ابرجن|ابرجن]] * [[../ابرح|ابرح]] * [[../ابرخ|ابرخ]] * [[../ابرخیده|ابرخیده]] * [[../ابرد|ابرد]] * [[../ابردان|ابردان]] * [[../ابردة|ابردة]] * [[../ابرزی|ابرزی]] * [[../ابرساء|ابرساء]] * [[../ابرش|ابرش]] * [[../ابرشاش|ابرشاش]] * [[../ابرش خورشید|ابرش خورشید]] * [[../ابرشم|ابرشم]] * [[../ابرشمی|ابرشمی]] * [[../ابر شهر|ابر شهر]] * [[../ابرص|ابرص]] * [[../ابرع|ابرع]] * [[../ابرغشاش|ابرغشاش]] * [[../ابرق|ابرق]] * [[../ابرقباد|ابرقباد]] * [[../ابرقوه|ابرقوه]] * [[../ابرک|ابرک]] * [[../ابر کابشا|ابر کابشا]] * [[../ابرکار|ابرکار]] * [[../ابرکاکیا|ابرکاکیا]] * [[../ابرکوباد|ابرکوباد]] * [[../ابرکوه|ابرکوه]] * [[../ابر گردش|ابر گردش]] * [[../ابرم|ابرم]] * [[../ابرمة|ابرمة]] * [[../ابر مادران|ابر مادران]] * [[../ابر مرده|ابر مرده]] * [[../ابرناک|ابرناک]] * [[../ابرنتاء|ابرنتاء]] * [[../ابرنجن|ابرنجن]] * [[../ابرنجین|ابرنجین]] * [[../ابرنذاع|ابرنذاع]] * [[../ابرنشاق|ابرنشاق]] * [[../ابرو|ابرو]] * [[../ابرواز|ابرواز]] * [[../ابروان|ابروان]] * [[../ابروز|ابروز]] * [[../ابرو صنام|ابرو صنام]] * [[../ابرو فراخی|ابرو فراخی]] * [[../ابرو کمان|ابرو کمان]] * [[../ابرو کن|ابرو کن]] * [[../ابرو گشاده|ابرو گشاده]] * [[../ابرونتن|ابرونتن]] * [[../ابرو هلال|ابرو هلال]] * [[../ابرویز|ابرویز]] * [[../ابره|ابره]] * [[../ابرهام|ابرهام]] * [[../ابرهة|ابرهة]] * [[../ابرهه|ابرهه]] * [[../ابرهیمیه|ابرهیمیه]] * [[../ابری|ابری]] * [[../ابرئاء|ابرئاء]] * [[../ابریة|ابریة]] * [[../ابریج|ابریج]] * [[../ابریز|ابریز]] * [[../ابریسم|ابریسم]] * [[../ابریشم|ابریشم]] * [[../ابریشمی|ابریشمی]] * [[../ابریشمین|ابریشمین]] * [[../ابریق|ابریق]] * [[../ابرئلال|ابرئلال]] * [[../ابرین|ابرین]] * [[../ابز|ابز]] * [[../ابزاء|ابزاء]] * [[../ابزار|ابزار]] * [[../ابزاردان|ابزاردان]] * [[../ابزاری|ابزاری]] * [[../ابزاریون|ابزاریون]] * [[../ابزال|ابزال]] * [[../ابزام|ابزام]] * [[../ابزج|ابزج]] * [[../ابزر|ابزر]] * [[../ابزن|ابزن]] * [[../ابزی|ابزی]] * [[../ابزیدن|ابزیدن]] * [[../ابزیم|ابزیم]] * [[../ابزین|ابزین]] * [[../ابس|ابس]] * [[../ابسار|ابسار]] * [[../ابساس|ابساس]] * [[../ابساط|ابساط]] * [[../ابساق|ابساق]] * [[../ابسال|ابسال]] * [[../ابسان|ابسان]] * [[../ابست|ابست]] * [[../ابستا|ابستا]] * [[../ابستاق|ابستاق]] * [[../ابسته|ابسته]] * [[../ابسگون|ابسگون]] * [[../ابسنت|ابسنت]] * [[../ابش|ابش]] * [[../ابشار|ابشار]] * [[../ابشاش|ابشاش]] * [[../ابشاط|ابشاط]] * [[../ابشاغ|ابشاغ]] * [[../ابشام|ابشام]] * [[../ابشتن|ابشتن]] * [[../ابشر|ابشر]] * [[../ابص|ابص]] * [[../ابصار|ابصار]] * [[../ابصاص|ابصاص]] * [[../ابصاق|ابصاق]] * [[../ابصر|ابصر]] * [[../ابصع|ابصع]] * [[../ابصنة|ابصنة]] * [[../ابصعون|ابصعون]] * [[../ابض|ابض]] * [[../ابضاض|ابضاض]] * [[../ابضاع|ابضاع]] * [[../ابضع|ابضع]] * [[../ابضعة|ابضعة]] * [[../ابط|ابط]] * [[../ابطاء|ابطاء]] * [[../ابطاخ|ابطاخ]] * [[../ابطار|ابطار]] * [[../ابطاش|ابطاش]] * [[../ابطاط|ابطاط]] * [[../ابطال|ابطال]] * [[../ابطالة|ابطالة]] * [[../ابطان|ابطان]] * [[../ابطح|ابطح]] * [[../ابطر|ابطر]] * [[../ابطع|ابطع]] * [[../ابطل|ابطل]] * [[../ابطن|ابطن]] * [[../ابطنة|ابطنة]] * [[../ابطولة|ابطولة]] * [[../ابطی|ابطی]] * [[../ابظاظ|ابظاظ]] * [[../ابظر|ابظر]] * [[../ابعاء|ابعاء]] * [[../ابعاد|ابعاد]] * [[../ابعار|ابعار]] * [[../ابعاض|ابعاض]] * [[../ابعاط|ابعاط]] * [[../ابعد|ابعد]] * [[../ابعرة|ابعرة]] * [[../ابغاء|ابغاء]] * [[../ابغاش|ابغاش]] * [[../ابغاض|ابغاض]] * [[../ابغث|ابغث]] * [[../ابغثة|ابغثة]] * [[../ابغض|ابغض]] * [[../ابفره|ابفره]] * [[../ابفون|ابفون]] * [[../ابق|ابق]] * [[../ابقا|ابقا]] * [[../ابقاء|ابقاء]] * [[../ابقاق|ابقاق]] * [[../ابقال|ابقال]] * [[../ابقر|ابقر]] * [[../ابقع|ابقع]] * [[../ابقور|ابقور]] * [[../ابقی|ابقی]] * [[../ابک|ابک]] * [[../ابکاء|ابکاء]] * [[../ابکار|ابکار]] * [[../ابکر|ابکر]] * [[../ابکم|ابکم]] * [[../ابکی|ابکی]] * [[../ابگ|ابگ]] * [[../ابل|ابل]] * [[../ابل ابل|ابل ابل]] * [[../ابلاء|ابلاء]] * [[../ابلات|ابلات]] * [[../ابلاج|ابلاج]] * [[../ابلاح|ابلاح]] * [[../ابلاد|ابلاد]] * [[../ابلاس|ابلاس]] * [[../ابلاط|ابلاط]] * [[../ابلاع|ابلاع]] * [[../ابلاغ|ابلاغ]] * [[../ابلاق|ابلاق]] * [[../ابلال|ابلال]] * [[../ابلام|ابلام]] * [[../ابلان|ابلان]] * [[../ابلاه|ابلاه]] * [[../ابلة|ابلة]] * [[../ابلج|ابلج]] * [[../ابلجاج|ابلجاج]] * [[../ابلح|ابلح]] * [[../ابلخ|ابلخ]] * [[../ابلد|ابلد]] * [[../ابلغ|ابلغ]] * [[../ابلق|ابلق]] * [[../ابلقاق|ابلقاق]] * [[../ابلک|ابلک]] * [[../ابلگ|ابلگ]] * [[../ابلم|ابلم]] * [[../ابلمة|ابلمة]] * [[../ابلنداج|ابلنداج]] * [[../ابلنداک|ابلنداک]] * [[../ابلنصاء|ابلنصاء]] * [[../ابلنقاع|ابلنقاع]] * [[../ابلنقاق|ابلنقاق]] * [[../ابلوج|ابلوج]] * [[../ابلوک|ابلوک]] * [[../ابله|ابله]] * [[../ابلهانه|ابلهانه]] * [[../ابله لب|ابله لب]] * [[../ابلهی|ابلهی]] * [[../ابلی|ابلی]] * [[../ابلئجاج|ابلئجاج]] * [[../ابلیز|ابلیز]] * [[../ابلیس|ابلیس]] * [[../ابلیسانه|ابلیسانه]] * [[../ابلیقاق|ابلیقاق]] * [[../ابلیم|ابلیم]] * [[../ابم|ابم]] * [[../ابمیق|ابمیق]] * [[../ابن|ابن]] * [[../ابنا|ابنا]] * [[../ابناء|ابناء]] * [[../ابناج|ابناج]] * [[../ابناخون|ابناخون]] * [[../ابناس|ابناس]] * [[../ابناق|ابناق]] * [[../ابن الوقت|ابن الوقت]] * [[../ابنان|ابنان]] * [[../ابناوی|ابناوی]] * [[../ابنبم|ابنبم]] * [[../ابنة|ابنة]] * [[../ابنت زده|ابنت زده]] * [[../ابن سیرین|ابن سیرین]] * [[../ابن سینا|ابن سینا]] * [[../ابن کاکویه|ابن کاکویه]] * [[../ابن مقله|ابن مقله]] * [[../ابنه|ابنه]] * [[../ابنه‌زده|ابنه‌زده]] * [[../ابنی|ابنی]] * [[../ابنیات|ابنیات]] * [[../ابنیة|ابنیة]] * [[../ابنیه|ابنیه]] * [[../ابو|ابو]] * [[../ابؤر|ابؤر]] * [[../ابؤز|ابؤز]] * [[../ابوز|ابوز]] * [[../ابؤس|ابؤس]] * [[../ابو شحمة|ابو شحمة]] * [[../ابوشهر|ابوشهر]] * [[../ابوص|ابوص]] * [[../ابوض|ابوض]] * [[../ابو علی|ابو علی]] * [[../ابوق|ابوق]] * [[../ابو قبیس|ابو قبیس]] * [[../ابول|ابول]] * [[../ابومان|ابومان]] * [[../ابون|ابون]] * [[../ابونة|ابونة]] * [[../ابو هریره|ابو هریره]] * [[../ابوی|ابوی]] * [[../ابویان|ابویان]] * [[../ابوین|ابوین]] * [[../ابه|ابه]] * [[../ابهاء|ابهاء]] * [[../ابهاج|ابهاج]] * [[../ابهار|ابهار]] * [[../ابهاص|ابهاص]] * [[../ابهاض|ابهاض]] * [[../ابهال|ابهال]] * [[../ابهام|ابهام]] * [[../ابهة|ابهة]] * [[../ابهت|ابهت]] * [[../ابهج|ابهج]] * [[../ابهر|ابهر]] * [[../ابهر رود|ابهر رود]] * [[../ابهل|ابهل]] * [[../ابهم|ابهم]] * [[../ابهول|ابهول]] * [[../ابهی|ابهی]] * [[../ابهیرار|ابهیرار]] * [[../ابی|ابی]] * [[../ابیات|ابیات]] * [[../ابیاری|ابیاری]] * [[../ابیان|ابیان]] * [[../ابیاوات|ابیاوات]] * [[../ابیب|ابیب]] * [[../ابیة|ابیة]] * [[../ابیحساب|ابیحساب]] * [[../ابیحر|ابیحر]] * [[../ابید|ابید]] * [[../ابیداد|ابیداد]] * [[../ابیر|ابیر]] * [[../ابیرق|ابیرق]] * [[../ابیره|ابیره]] * [[../ابیز|ابیز]] * [[../ابیستن|ابیستن]] * [[../ابیش|ابیش]] * [[../ابیشم|ابیشم]] * [[../ابی‌شمار|ابی‌شمار]] * [[../ابیض|ابیض]] * [[../ابیضاض|ابیضاض]] * [[../ابیضان|ابیضان]] * [[../ابیعاء|ابیعاء]] * [[../ابیق|ابیق]] * [[../ابیقر|ابیقر]] * [[../ابیقع|ابیقع]] * [[../ابیکر|ابیکر]] * [[../ابیکرانه|ابیکرانه]] * [[../ابیل|ابیل]] * [[../ابیلة|ابیلة]] * [[../ابیلی|ابیلی]] * [[../ابین|ابین]] * [[../ابیناء|ابیناء]] * [[../ابیو|ابیو]] * [[../ابیورد|ابیورد]] * [[../ابیون|ابیون]] * [[../ابی یهمیا|ابی یهمیا]] * [[../اپار|اپار]] * [[../اپاره|اپاره]] * [[../اپدر|اپدر]] * [[../اپرا|اپرا]] * [[../اپراهام|اپراهام]] * [[../اپرخیده|اپرخیده]] * [[../اپرناک|اپرناک]] * [[../اپرنداخ|اپرنداخ]] * [[../اپرواز|اپرواز]] * [[../اپرویز|اپرویز]] * [[../اپسان|اپسان]] * [[../اپشک|اپشک]] * [[../اپغده|اپغده]] * [[../اپکانه|اپکانه]] * [[../اپمید|اپمید]] * [[../اپیرش|اپیرش]] * [[../اپیرک|اپیرک]] * [[../اپیرنداخ|اپیرنداخ]] * [[../اپیز|اپیز]] * [[../اپیکا|اپیکا]] * [[../اپیون|اپیون]] * [[../ات|ات]] * [[../اتا|اتا]] * [[../اتاء|اتاء]] * [[../اتاب|اتاب]] * [[../اتآب|اتآب]] * [[../اتابک|اتابک]] * [[../اتاة|اتاة]] * [[../اتات|اتات]] * [[../اتاحة|اتاحة]] * [[../اتاد|اتاد]] * [[../اتاده|اتاده]] * [[../اتار|اتار]] * [[../اتارة|اتارة]] * [[../اتازونی|اتازونی]] * [[../اتاسة|اتاسة]] * [[../اتاعة|اتاعة]] * [[../اتاق|اتاق]] * [[../اتاقة|اتاقة]] * [[../اتاکة|اتاکة]] * [[../اتاله|اتاله]] * [[../اتالیق|اتالیق]] * [[../اتآم|اتآم]] * [[../اتاماژر|اتاماژر]] * [[../اتآمة|اتآمة]] * [[../اتان|اتان]] * [[../اتانه|اتانه]] * [[../اتانین|اتانین]] * [[../اتاوات|اتاوات]] * [[../اتاوة|اتاوة]] * [[../اتاوی|اتاوی]] * [[../اتاویات|اتاویات]] * [[../اتاویه|اتاویه]] * [[../اتب|اتب]] * [[../اتبا|اتبا]] * [[../اتباب|اتباب]] * [[../اتبار|اتبار]] * [[../اتباس|اتباس]] * [[../اتباع|اتباع]] * [[../اتبال|اتبال]] * [[../اتبان|اتبان]] * [[../اتجاء|اتجاء]] * [[../اتجار|اتجار]] * [[../اتجاه|اتجاه]] * [[../اتحاد|اتحاد]] * [[../اتحاف|اتحاف]] * [[../اتحال|اتحال]] * [[../اتحام|اتحام]] * [[../اتحم|اتحم]] * [[../اتحمی|اتحمی]] * [[../اتخاخ|اتخاخ]] * [[../اتخاذ|اتخاذ]] * [[../اتخاف|اتخاف]] * [[../اتخام|اتخام]] * [[../اتداء|اتداء]] * [[../اتداع|اتداع]] * [[../اتدان|اتدان]] * [[../اتذاء|اتذاء]] * [[../اتر|اتر]] * [[../اتراء|اتراء]] * [[../اتراب|اتراب]] * [[../اتراح|اتراح]] * [[../اتراد|اتراد]] * [[../اترار|اترار]] * [[../اتراز|اتراز]] * [[../اتراس|اتراس]] * [[../اتراص|اتراص]] * [[../اتراع|اتراع]] * [[../اتراف|اتراف]] * [[../اتراق|اتراق]] * [[../اتراک|اتراک]] * [[../اتربة|اتربة]] * [[../اترب|اترب]] * [[../اترج|اترج]] * [[../اترجة|اترجة]] * [[../اترع|اترع]] * [[../اترف|اترف]] * [[../اترنج|اترنج]] * [[../اتروب|اتروب]] * [[../اتروپین|اتروپین]] * [[../اترود|اترود]] * [[../اترهوة|اترهوة]] * [[../اتریش|اتریش]] * [[../اتزار|اتزار]] * [[../اتزاع|اتزاع]] * [[../اتزان|اتزان]] * [[../اتساخ|اتساخ]] * [[../اتسار|اتسار]] * [[../اتساع|اتساع]] * [[../اتساق|اتساق]] * [[../اتسام|اتسام]] * [[../اتست|اتست]] * [[../اتسز|اتسز]] * [[../اتشاح|اتشاح]] * [[../اتشار|اتشار]] * [[../اتشاق|اتشاق]] * [[../اتشح|اتشح]] * [[../اتشی|اتشی]] * [[../اتصاف|اتصاف]] * [[../اتصال|اتصال]] * [[../اتضاح|اتضاح]] * [[../اتضاع|اتضاع]] * [[../اتضان|اتضان]] * [[../اتطاء|اتطاء]] * [[../اتطان|اتطان]] * [[../اتعاب|اتعاب]] * [[../اتعاد|اتعاد]] * [[../اتعاس|اتعاس]] * [[../اتعاظ|اتعاظ]] * [[../اتعب|اتعب]] * [[../اتغاب|اتغاب]] * [[../اتغام|اتغام]] * [[../اتفار|اتفار]] * [[../اتفاف|اتفاف]] * [[../اتفاق|اتفاق]] * [[../اتفاقا|اتفاقا]] * [[../اتفاقات|اتفاقات]] * [[../اتفاقی|اتفاقی]] * [[../اتفال|اتفال]] * [[../اتقاء|اتقاء]] * [[../اتقاد|اتقاد]] * [[../اتقار|اتقار]] * [[../اتقان|اتقان]] * [[../اتقاه|اتقاه]] * [[../اتقیاء|اتقیاء]] * [[../اتک|اتک]] * [[../اتکا|اتکا]] * [[../اتکاء|اتکاء]] * [[../اتکار|اتکار]] * [[../اتکاع|اتکاع]] * [[../اتکال|اتکال]] * [[../اتل|اتل]] * [[../اتلاء|اتلاء]] * [[../اتلاج|اتلاج]] * [[../اتلاد|اتلاد]] * [[../اتلاع|اتلاع]] * [[../اتلاف|اتلاف]] * [[../اتلافات|اتلافات]] * [[../اتلال|اتلال]] * [[../اتلام|اتلام]] * [[../اتلان|اتلان]] * [[../اتلاه|اتلاه]] * [[../اتلة|اتلة]] * [[../اتلع|اتلع]] * [[../اتلئباب|اتلئباب]] * [[../اتم|اتم]] * [[../اتمار|اتمار]] * [[../اتماک|اتماک]] * [[../اتمام|اتمام]] * [[../اتمهلال|اتمهلال]] * [[../اتمید|اتمید]] * [[../اتمئرار|اتمئرار]] * [[../اتمئلال|اتمئلال]] * [[../اتن|اتن]] * [[../اتناخ|اتناخ]] * [[../اتنامیس|اتنامیس]] * [[../اتنان|اتنان]] * [[../اتنوگرافی|اتنوگرافی]] * [[../اتو|اتو]] * [[../اتواء|اتواء]] * [[../اتواق|اتواق]] * [[../اتواه|اتواه]] * [[../اتوب|اتوب]] * [[../اتوة|اتوة]] * [[../اتوت|اتوت]] * [[../اتوز|اتوز]] * [[../اتوشه|اتوشه]] * [[../اتوم|اتوم]] * [[../اتومبیل|اتومبیل]] * [[../اتون|اتون]] * [[../اتونات|اتونات]] * [[../اتونة|اتونة]] * [[../اتونی|اتونی]] * [[../اتوه|اتوه]] * [[../اتهاب|اتهاب]] * [[../اتهال|اتهال]] * [[../اتهام|اتهام]] * [[../اتی|اتی]] * [[../اتئاء|اتئاء]] * [[../اتئاب|اتئاب]] * [[../اتئاد|اتئاد]] * [[../اتیاس|اتیاس]] * [[../اتئاس|اتئاس]] * [[../اتیام|اتیام]] * [[../اتیان|اتیان]] * [[../اتیة|اتیة]] * [[../اتیشة|اتیشة]] * [[../اتیع|اتیع]] * [[../اتیل|اتیل]] * [[../اتیه|اتیه]] * [[../اث|اث]] * [[../اثاء|اثاء]] * [[../اثاءة|اثاءة]] * [[../اثاب|اثاب]] * [[../اثابة|اثابة]] * [[../اثابی|اثابی]] * [[../اثاث|اثاث]] * [[../اثاث البیت|اثاث البیت]] * [[../اثاثة|اثاثة]] * [[../اثاثه|اثاثه]] * [[../اثاثی|اثاثی]] * [[../اثار|اثار]] * [[../اثارب|اثارب]] * [[../اثارة|اثارة]] * [[../اثافی|اثافی]] * [[../اثاکیل|اثاکیل]] * [[../اثال|اثال]] * [[../اثام|اثام]] * [[../اثامی|اثامی]] * [[../اثانین|اثانین]] * [[../اثاوة|اثاوة]] * [[../اثاولة|اثاولة]] * [[../اثایه|اثایه]] * [[../اثیا|اثیا]] * [[../اثایة|اثایة]] * [[../اثائث|اثائث]] * [[../اثب|اثب]] * [[../اثبات|اثبات]] * [[../اثباج|اثباج]] * [[../اثبار|اثبار]] * [[../اثباط|اثباط]] * [[../اثبان|اثبان]] * [[../اثبة|اثبة]] * [[../اثبج|اثبج]] * [[../اثبجرار|اثبجرار]] * [[../اثبیة|اثبیة]] * [[../اثبیجاج|اثبیجاج]] * [[../اثبیرار|اثبیرار]] * [[../اثة|اثة]] * [[../اثتماد|اثتماد]] * [[../اثتئار|اثتئار]] * [[../اثجاء|اثجاء]] * [[../اثجام|اثجام]] * [[../اثجر|اثجر]] * [[../اثحاف|اثحاف]] * [[../اثخان|اثخان]] * [[../اثدی|اثدی]] * [[../اثر|اثر]] * [[../اثراء|اثراء]] * [[../اثراب|اثراب]] * [[../اثراد|اثراد]] * [[../اثرار|اثرار]] * [[../اثرارة|اثرارة]] * [[../اثرام|اثرام]] * [[../اثرب|اثرب]] * [[../اثربی|اثربی]] * [[../اثرة|اثرة]] * [[../اثردار|اثردار]] * [[../اثردان|اثردان]] * [[../اثر طراز|اثر طراز]] * [[../اثرم|اثرم]] * [[../اثرماط|اثرماط]] * [[../اثرمان|اثرمان]] * [[../اثرنباج|اثرنباج]] * [[../اثرنتاء|اثرنتاء]] * [[../اثری|اثری]] * [[../اثط|اثط]] * [[../اثطاط|اثطاط]] * [[../اثعار|اثعار]] * [[../اثعال|اثعال]] * [[../اثعبان|اثعبان]] * [[../اثعبی|اثعبی]] * [[../اثعل|اثعل]] * [[../اثعنجاح|اثعنجاح]] * [[../اثعنجار|اثعنجار]] * [[../اثعوب|اثعوب]] * [[../اثغاء|اثغاء]] * [[../اثغاب|اثغاب]] * [[../اثغار|اثغار]] * [[../اثغام|اثغام]] * [[../اثغماء|اثغماء]] * [[../اثف|اثف]] * [[../اثفاء|اثفاء]] * [[../اثفار|اثفار]] * [[../اثفال|اثفال]] * [[../اثفان|اثفان]] * [[../اثفیة|اثفیة]] * [[../اثقاب|اثقاب]] * [[../اثقاف|اثقاف]] * [[../اثقال|اثقال]] * [[../اثقب|اثقب]] * [[../اثقف|اثقف]] * [[../اثقل|اثقل]] * [[../اثقوب|اثقوب]] * [[../اثکال|اثکال]] * [[../اثکول|اثکول]] * [[../اثکون|اثکون]] * [[../اثل|اثل]] * [[../اثلاب|اثلاب]] * [[../اثلات|اثلات]] * [[../اثلاث|اثلاث]] * [[../اثلاج|اثلاج]] * [[../اثلال|اثلال]] * [[../اثلب|اثلب]] * [[../اثلة|اثلة]] * [[../اثلغی|اثلغی]] * [[../اثلق|اثلق]] * [[../اثلم|اثلم]] * [[../اثم|اثم]] * [[../اثماد|اثماد]] * [[../اثمار|اثمار]] * [[../اثمال|اثمال]] * [[../اثمان|اثمان]] * [[../اثمد|اثمد]] * [[../اثمن|اثمن]] * [[../اثمیداد|اثمیداد]] * [[../اثن|اثن]] * [[../اثنا|اثنا]] * [[../اثناء|اثناء]] * [[../اثناه|اثناه]] * [[../اثناعشر|اثناعشر]] * [[../اثناعشری|اثناعشری]] * [[../اثنان|اثنان]] * [[../اثنة|اثنة]] * [[../اثنتان|اثنتان]] * [[../اثنوی|اثنوی]] * [[../اثنی|اثنی]] * [[../اثنیة|اثنیة]] * [[../اثنی عشریة|اثنی عشریة]] * [[../اثنین|اثنین]] * [[../اثنیناء|اثنیناء]] * [[../اثو|اثو]] * [[../اثواء|اثواء]] * [[../اثواب|اثواب]] * [[../اثوار|اثوار]] * [[../اثوب|اثوب]] * [[../اثوث|اثوث]] * [[../اثور|اثور]] * [[../اثول|اثول]] * [[../اثولال|اثولال]] * [[../اثوم|اثوم]] * [[../اثون|اثون]] * [[../اثویاء|اثویاء]] * [[../اثی|اثی]] * [[../اثئار|اثئار]] * [[../اثیبج|اثیبج]] * [[../اثیث|اثیث]] * [[../اثیثة|اثیثة]] * [[../اثیداء|اثیداء]] * [[../اثیر|اثیر]] * [[../اثیرة|اثیرة]] * [[../اثیل|اثیل]] * [[../اثیلة|اثیلة]] * [[../اثیم|اثیم]] * [[../اثمة|اثمة]] * [[../اثین|اثین]] * [[../اثئیة|اثئیة]] * [[../اج|اج]] * [[../اجاء|اجاء]] * [[../اجاءة|اجاءة]] * [[../اجاب|اجاب]] * [[../اجابة|اجابة]] * [[../اجابت|اجابت]] * [[../اجاث|اجاث]] * [[../اجاج|اجاج]] * [[../اجاجرة|اجاجرة]] * [[../اجاح|اجاح]] * [[../اجاد|اجاد]] * [[../اجادة|اجادة]] * [[../اجادب|اجادب]] * [[../اجادل|اجادل]] * [[../اجأر|اجأر]] * [[../اجار|اجار]] * [[../اجارب|اجارب]] * [[../اجارة|اجارة]] * [[../اجارد|اجارد]] * [[../اجاره|اجاره]] * [[../اجاره‌دار|اجاره‌دار]] * [[../اجازة|اجازة]] * [[../اجازت|اجازت]] * [[../اجازت‌خواه|اجازت‌خواه]] * [[../اجازه|اجازه]] * [[../اجاس|اجاس]] * [[../اجاش|اجاش]] * [[../اجاص|اجاص]] * [[../اجاصة|اجاصة]] * [[../اجاصیة|اجاصیة]] * [[../اجاعة|اجاعة]] * [[../اجاغ|اجاغ]] * [[../اجافة|اجافة]] * [[../اجاق|اجاق]] * [[../اجالة|اجالة]] * [[../اجالد|اجالد]] * [[../اجالید|اجالید]] * [[../اجام|اجام]] * [[../اجامر|اجامر]] * [[../اجامل|اجامل]] * [[../اجانب|اجانب]] * [[../اجانة|اجانة]] * [[../اجاود|اجاود]] * [[../اجآی|اجآی]] * [[../اجب|اجب]] * [[../اجباء|اجباء]] * [[../اجباب|اجباب]] * [[../اجباح|اجباح]] * [[../اجباخ|اجباخ]] * [[../اجبار|اجبار]] * [[../اجبارانه|اجبارانه]] * [[../اجباس|اجباس]] * [[../اجبال|اجبال]] * [[../اجبان|اجبان]] * [[../اجبح|اجبح]] * [[../اجبس|اجبس]] * [[../اجبل|اجبل]] * [[../اجبن|اجبن]] * [[../اجبوء|اجبوء]] * [[../اجبه|اجبه]] * [[../اجة|اجة]] * [[../اجتباء|اجتباء]] * [[../اجتباب|اجتباب]] * [[../اجتباذ|اجتباذ]] * [[../اجتبار|اجتبار]] * [[../اجتبان|اجتبان]] * [[../اجتباه|اجتباه]] * [[../اجتثاث|اجتثاث]] * [[../اجتحاء|اجتحاء]] * [[../اجتحار|اجتحار]] * [[../اجتحاف|اجتحاف]] * [[../اجتداء|اجتداء]] * [[../اجتداث|اجتداث]] * [[../اجتداح|اجتداح]] * [[../اجتدار|اجتدار]] * [[../اجتذاب|اجتذاب]] * [[../اجتذال|اجتذال]] * [[../اجتراء|اجتراء]] * [[../اجتراح|اجتراح]] * [[../اجترار|اجترار]] * [[../اجتراس|اجتراس]] * [[../اجتراش|اجتراش]] * [[../اجتراع|اجتراع]] * [[../اجتراف|اجتراف]] * [[../اجترام|اجترام]] * [[../اجتران|اجتران]] * [[../اجتزاء|اجتزاء]] * [[../اجتزار|اجتزار]] * [[../اجتزاز|اجتزاز]] * [[../اجتزاع|اجتزاع]] * [[../اجتزاف|اجتزاف]] * [[../اجتزام|اجتزام]] * [[../اجتسار|اجتسار]] * [[../اجتساس|اجتساس]] * [[../اجتساع|اجتساع]] * [[../اجتشاء|اجتشاء]] * [[../اجتشاش|اجتشاش]] * [[../اجتصاص|اجتصاص]] * [[../اجتعاف|اجتعاف]] * [[../اجتعال|اجتعال]] * [[../اجتفاء|اجتفاء]] * [[../اجتفات|اجتفات]] * [[../اجتفار|اجتفار]] * [[../اجتفاف|اجتفاف]] * [[../اجتلاء|اجتلاء]] * [[../اجتلاب|اجتلاب]] * [[../اجتلات|اجتلات]] * [[../اجتلاد|اجتلاد]] * [[../اجتلاط|اجتلاط]] * [[../اجتلاف|اجتلاف]] * [[../اجتلال|اجتلال]] * [[../اجتلام|اجتلام]] * [[../اجتمار|اجتمار]] * [[../اجتماع|اجتماع]] * [[../اجتمال|اجتمال]] * [[../اجتناء|اجتناء]] * [[../اجتناب|اجتناب]] * [[../اجتناح|اجتناح]] * [[../اجتنان|اجتنان]] * [[../اجتواء|اجتواء]] * [[../اجتوار|اجتوار]] * [[../اجتهاد|اجتهاد]] * [[../اجتهادی|اجتهادی]] * [[../اجتهار|اجتهار]] * [[../اجتهاف|اجتهاف]] * [[../اجتهام|اجتهام]] * [[../اجتیاب|اجتیاب]] * [[../اجتیاح|اجتیاح]] * [[../اجتیاز|اجتیاز]] * [[../اجتیاس|اجتیاس]] * [[../اجتیاف|اجتیاف]] * [[../اجتیال|اجتیال]] * [[../اجثأ|اجثأ]] * [[../اجثاء|اجثاء]] * [[../اجثاث|اجثاث]] * [[../اجثئلال|اجثئلال]] * [[../اجحاح|اجحاح]] * [[../اجحاد|اجحاد]] * [[../اجحار|اجحار]] * [[../اجحاف|اجحاف]] * [[../اجحافات|اجحافات]] * [[../اجحام|اجحام]] * [[../اجحان|اجحان]] * [[../اجحد|اجحد]] * [[../اجحم|اجحم]] * [[../اجحنشاش|اجحنشاش]] * [[../اجخا|اجخا]] * [[../اجخار|اجخار]] * [[../اجخی|اجخی]] * [[../اجد|اجد]] * [[../اجداء|اجداء]] * [[../اجداب|اجداب]] * [[../اجداث|اجداث]] * [[../اجداح|اجداح]] * [[../اجداد|اجداد]] * [[../اجدار|اجدار]] * [[../اجداش|اجداش]] * [[../اجداع|اجداع]] * [[../اجداف|اجداف]] * [[../اجدال|اجدال]] * [[../اجدام|اجدام]] * [[../اجدان|اجدان]] * [[../اجدب|اجدب]] * [[../اجدث|اجدث]] * [[../اجدر|اجدر]] * [[../اجدرار|اجدرار]] * [[../اجدرونتن|اجدرونتن]] * [[../اجدزاز|اجدزاز]] * [[../اجدع|اجدع]] * [[../اجدف|اجدف]] * [[../اجدل|اجدل]] * [[../اجدلی|اجدلی]] * [[../اجدماع|اجدماع]] * [[../اجدی|اجدی]] * [[../اجذاء|اجذاء]] * [[../اجذاد|اجذاد]] * [[../اجذار|اجذار]] * [[../اجذاع|اجذاع]] * [[../اجذاف|اجذاف]] * [[../اجذال|اجذال]] * [[../اجذام|اجذام]] * [[../اجذع|اجذع]] * [[../اجذم|اجذم]] * [[../اجذئرار|اجذئرار]] * [[../اجر|اجر]] * [[../اجراء|اجراء]] * [[../اجرء|اجرء]] * [[../اجرا|اجرا]] * [[../اجراب|اجراب]] * [[../اجراح|اجراح]] * [[../اجراد|اجراد]] * [[../اجراذ|اجراذ]] * [[../اجرار|اجرار]] * [[../اجراز|اجراز]] * [[../اجراس|اجراس]] * [[../اجراض|اجراض]] * [[../اجراف|اجراف]] * [[../اجراک|اجراک]] * [[../اجرال|اجرال]] * [[../اجرام|اجرام]] * [[../اجران|اجران]] * [[../اجرب|اجرب]] * [[../اجربة|اجربة]] * [[../اجرة|اجرة]] * [[../اجرت|اجرت]] * [[../اجرد|اجرد]] * [[../اجردان|اجردان]] * [[../اجردة|اجردة]] * [[../اجرذ|اجرذ]] * [[../اجرش|اجرش]] * [[../اجرع|اجرع]] * [[../اجرعباب|اجرعباب]] * [[../اجرعنان|اجرعنان]] * [[../اجرمزاز|اجرمزاز]] * [[../اجرنباء|اجرنباء]] * [[../اجرنثام|اجرنثام]] * [[../اجرنماز|اجرنماز]] * [[../اجرهداد|اجرهداد]] * [[../اجری|اجری]] * [[../اجریا|اجریا]] * [[../اجریاء|اجریاء]] * [[../اجرئباب|اجرئباب]] * [[../اجریة|اجریة]] * [[../اجرئشاش|اجرئشاش]] * [[../اجزا|اجزا]] * [[../اجزاء|اجزاء]] * [[../اجزار|اجزار]] * [[../اجزاع|اجزاع]] * [[../اجزال|اجزال]] * [[../اجزل|اجزل]] * [[../اجزم|اجزم]] * [[../اجزن|اجزن]] * [[../اجساد|اجساد]] * [[../اجسام|اجسام]] * [[../اجسر|اجسر]] * [[../اجسم|اجسم]] * [[../اجسئنان|اجسئنان]] * [[../اجش|اجش]] * [[../اجشاء|اجشاء]] * [[../اجشاش|اجشاش]] * [[../اجشام|اجشام]] * [[../اجشر|اجشر]] * [[../اجشرة|اجشرة]] * [[../اجط|اجط]] * [[../اجظاظ|اجظاظ]] * [[../اجعاظ|اجعاظ]] * [[../اجعاف|اجعاف]] * [[../اجعال|اجعال]] * [[../اجعام|اجعام]] * [[../اجعان|اجعان]] * [[../اجعب|اجعب]] * [[../اجعم|اجعم]] * [[../اجفاء|اجفاء]] * [[../اجفار|اجفار]] * [[../اجفال|اجفال]] * [[../اجفان|اجفان]] * [[../اجفت|اجفت]] * [[../اجفلة|اجفلة]] * [[../اجفلی|اجفلی]] * [[../اجفن|اجفن]] * [[../اجفئظاظ|اجفئظاظ]] * [[../اجفیل|اجفیل]] * [[../اجکال|اجکال]] * [[../اجل|اجل]] * [[../اجلحمام|اجلحمام]] * [[../اجلخاخ|اجلخاخ]] * [[../اجلخباب|اجلخباب]] * [[../اجلخمام|اجلخمام]] * [[../اجلد|اجلد]] * [[../اجلع|اجلع]] * [[../اجلعباب|اجلعباب]] * [[../اجلعداد|اجلعداد]] * [[../اجلنخاء|اجلنخاء]] * [[../اجلنظاء|اجلنظاء]] * [[../اجلنفاع|اجلنفاع]] * [[../اجلوّاد|اجلوّاد]] * [[../اجلوّاظ|اجلوّاظ]] * [[../اجله|اجله]] * [[../اجلی|اجلی]] * [[../اجلیلاء|اجلیلاء]] * [[../اجم|اجم]] * [[../اجمأ|اجمأ]] * [[../اجماء|اجماء]] * [[../اجمات|اجمات]] * [[../اجماج|اجماج]] * [[../اجماد|اجماد]] * [[../اجمار|اجمار]] * [[../اجماع|اجماع]] * [[../اجمال|اجمال]] * [[../اجمالا|اجمالا]] * [[../اجمالی|اجمالی]] * [[../اجمام|اجمام]] * [[../اجمة|اجمة]] * [[../اجمع|اجمع]] * [[../اجمعون|اجمعون]] * [[../اجمل|اجمل]] * [[../اجمود|اجمود]] * [[../اجمیر|اجمیر]] * [[../اجن|اجن]] * [[../اجنا|اجنا]] * [[../اجنأ|اجنأ]] * [[../اجناء|اجناء]] * [[../اجناب|اجناب]] * [[../اجناح|اجناح]] * [[../اجناد|اجناد]] * [[../اجناس|اجناس]] * [[../اجناف|اجناف]] * [[../اجنان|اجنان]] * [[../اجنب|اجنب]] * [[../اجنبان|اجنبان]] * [[../اجنبة|اجنبة]] * [[../اجنبی|اجنبی]] * [[../اجنبیة|اجنبیة]] * [[../اجنة|اجنة]] * [[../اجنح|اجنح]] * [[../اجند|اجند]] * [[../اجنف|اجنف]] * [[../اجنک|اجنک]] * [[../اجنن|اجنن]] * [[../اجنه|اجنه]] * [[../اجنی|اجنی]] * [[../اجنیض|اجنیض]] * [[../اجواء|اجواء]] * [[../اجواب|اجواب]] * [[../اجواد|اجواد]] * [[../اجواز|اجواز]] * [[../اجواف|اجواف]] * [[../اجوال|اجوال]] * [[../اجوام|اجوام]] * [[../اجوانی|اجوانی]] * [[../اجواین|اجواین]] * [[../اجوب|اجوب]] * [[../اجوبة|اجوبة]] * [[../اجوث|اجوث]] * [[../اجوع|اجوع]] * [[../اجوج|اجوج]] * [[../اجوح|اجوح]] * [[../اجود|اجود]] * [[../اجودان|اجودان]] * [[../اجور|اجور]] * [[../اجوره|اجوره]] * [[../اجوره‌دار|اجوره‌دار]] * [[../اجوره‌داری|اجوره‌داری]] * [[../اجوز|اجوز]] * [[../اجوزة|اجوزة]] * [[../اجوف|اجوف]] * [[../اجوفان|اجوفان]] * [[../اجوق|اجوق]] * [[../اجول|اجول]] * [[../اجولی|اجولی]] * [[../اجؤم|اجؤم]] * [[../اجوم|اجوم]] * [[../اجون|اجون]] * [[../اجوه|اجوه]] * [[../اجوی|اجوی]] * [[../اجویة|اجویة]] * [[../اجهاء|اجهاء]] * [[../اجهاد|اجهاد]] * [[../اجهار|اجهار]] * [[../اجهاز|اجهاز]] * [[../اجهاش|اجهاش]] * [[../اجهاض|اجهاض]] * [[../اجهال|اجهال]] * [[../اجهام|اجهام]] * [[../اجهر|اجهر]] * [[../اجهره|اجهره]] * [[../اجهزات|اجهزات]] * [[../اجهزة|اجهزة]] * [[../اجهل|اجهل]] * [[../اجهی|اجهی]] * [[../اجهیزاز|اجهیزاز]] * [[../اجیاد|اجیاد]] * [[../اجیاف|اجیاف]] * [[../اجیال|اجیال]] * [[../اجیج|اجیج]] * [[../اجید|اجید]] * [[../اجیر|اجیر]] * [[../اجیرانه|اجیرانه]] * [[../اجیری|اجیری]] * [[../اجیل|اجیل]] * [[../اجئلال|اجئلال]] * [[../اجیم|اجیم]] * [[../اجین|اجین]] * [[../اجئواء|اجئواء]] * [[../اجئیون|اجئیون]] * [[../اچاق|اچاق]] * [[../اچکه|اچکه]] * [[../اچی|اچی]] * [[../اح|اح]] * [[../احابش|احابش]] * [[../احابیش|احابیش]] * [[../احاثۀ|احاثۀ]] * [[../احاجة|احاجة]] * [[../احاجی|احاجی]] * [[../احاح|احاح]] * [[../احأحة|احأحة]] * [[../احاد|احاد]] * [[../احادی|احادی]] * [[../احادیث|احادیث]] * [[../احارة|احارة]] * [[../احاریر|احاریر]] * [[../احاریض|احاریض]] * [[../احاسن|احاسن]] * [[../احاسی|احاسی]] * [[../احاشة|احاشة]] * [[../احاطة|احاطة]] * [[../احاطه|احاطه]] * [[../احاظی|احاظی]] * [[../احافیر|احافیر]] * [[../احاقة|احاقة]] * [[../احاکة|احاکة]] * [[../احالة|احالة]] * [[../احالیل|احالیل]] * [[../احامر|احامر]] * [[../احامرة|احامرة]] * [[../احامس|احامس]] * [[../احانة|احانة]] * [[../احایین|احایین]] * [[../احب|احب]] * [[../احبا|احبا]] * [[../احباء|احباء]] * [[../احباب|احباب]] * [[../احباج|احباج]] * [[../احبار|احبار]] * [[../احباس|احباس]] * [[../احباش|احباش]] * [[../احباض|احباض]] * [[../احباط|احباط]] * [[../احباق|احباق]] * [[../احبال|احبال]] * [[../احبة|احبة]] * [[../احبجرار|احبجرار]] * [[../احبش|احبش]] * [[../احبل|احبل]] * [[../احبن|احبن]] * [[../احبنجار|احبنجار]] * [[../احبنطاء|احبنطاء]] * [[../احبوش|احبوش]] * [[../احبوشة|احبوشة]] * [[../احبول|احبول]] * [[../احبیر|احبیر]] * [[../احتاء|احتاء]] * [[../احتات|احتات]] * [[../احتار|احتار]] * [[../احتان|احتان]] * [[../احتباء|احتباء]] * [[../احتباس|احتباس]] * [[../احتباک|احتباک]] * [[../احتبال|احتبال]] * [[../احتتاش|احتتاش]] * [[../احتثاث|احتثاث]] * [[../احتجاب|احتجاب]] * [[../احتجاج|احتجاج]] * [[../احتجاجات|احتجاجات]] * [[../احتجار|احتجار]] * [[../احتجاز|احتجاز]] * [[../احتجاف|احتجاف]] * [[../احتجام|احتجام]] * [[../احتجان|احتجان]] * [[../احتداء|احتداء]] * [[../احتداد|احتداد]] * [[../احتداف|احتداف]] * [[../احتدام|احتدام]] * [[../احتذاء|احتذاء]] * [[../احتذار|احتذار]] * [[../احتراب|احتراب]] * [[../احتراث|احتراث]] * [[../احتراز|احتراز]] * [[../احتراس|احتراس]] * [[../احتراش|احتراش]] * [[../احتراص|احتراص]] * [[../احتراف|احتراف]] * [[../احتراق|احتراق]] * [[../احترام|احترام]] * [[../احتزاز|احتزاز]] * [[../احتزاک|احتزاک]] * [[../احتزام|احتزام]] * [[../احتزان|احتزان]] * [[../احتساء|احتساء]] * [[../احتساب|احتساب]] * [[../احتسال|احتسال]] * [[../احتشاء|احتشاء]] * [[../احتشاب|احتشاب]] * [[../احتشاد|احتشاد]] * [[../احتشار|احتشار]] * [[../احتشاش|احتشاش]] * [[../احتشام|احتشام]] * [[../احتصاد|احتصاد]] * [[../احتصار|احتصار]] * [[../احتصان|احتصان]] * [[../احتضاء|احتضاء]] * [[../احتضار|احتضار]] * [[../احتضاض|احتضاض]] * [[../احتضان|احتضان]] * [[../احتطاب|احتطاب]] * [[../احتطاط|احتطاط]] * [[../احتظاء|احتظاء]] * [[../احتظار|احتظار]] * [[../احتفاء|احتفاء]] * [[../احتفاد|احتفاد]] * [[../احتفار|احتفار]] * [[../احتفاز|احتفاز]] * [[../احتفاظ|احتفاظ]] * [[../احتفاف|احتفاف]] * [[../احتفال|احتفال]] * [[../احتفان|احتفان]] * [[../احتقاب|احتقاب]] * [[../احتقاد|احتقاد]] * [[../احتقار|احتقار]] * [[../احتقاق|احتقاق]] * [[../احتقان|احتقان]] * [[../احتکاء|احتکاء]] * [[../احتکار|احتکار]] * [[../احتکاک|احتکاک]] * [[../احتکال|احتکال]] * [[../احتکام|احتکام]] * [[../احتلاب|احتلاب]] * [[../احتلاج|احتلاج]] * [[../احتلاز|احتلاز]] * [[../احتلاس|احتلاس]] * [[../احتلاط|احتلاط]] * [[../احتلاق|احتلاق]] * [[../احتلال|احتلال]] * [[../احتلام|احتلام]] * [[../احتم|احتم]] * [[../احتماء|احتماء]] * [[../احتماد|احتماد]] * [[../احتماس|احتماس]] * [[../احتماش|احتماش]] * [[../احتمال|احتمال]] * [[../احتمالات|احتمالات]] * [[../احتمام|احتمام]] * [[../احتناج|احتناج]] * [[../احتناک|احتناک]] * [[../احتوا|احتوا]] * [[../احتواء|احتواء]] * [[../احتواش|احتواش]] * [[../احتوال|احتوال]] * [[../احتیاج|احتیاج]] * [[../احتیاجات|احتیاجات]] * [[../احتیاز|احتیاز]] * [[../احتیاص|احتیاص]] * [[../احتیاط|احتیاط]] * [[../احتیاطا|احتیاطا]] * [[../احتیاطات|احتیاطات]] * [[../احتیاطانه|احتیاطانه]] * [[../احتیاک|احتیاک]] * [[../احتیال|احتیال]] * [[../احتئمام|احتئمام]] * [[../احث|احث]] * [[../احثاء|احثاء]] * [[../احثاث|احثاث]] * [[../احثار|احثار]] * [[../احثال|احثال]] * [[../احج|احج]] * [[../احجاء|احجاء]] * [[../احجاب|احجاب]] * [[../احجاج|احجاج]] * [[../احجار|احجار]] * [[../احجاز|احجاز]] * [[../احجال|احجال]] * [[../احجام|احجام]] * [[../احجان|احجان]] * [[../احجة|احجة]] * [[../احجر|احجر]] * [[../احجن|احجن]] * [[../احجوة|احجوة]] * [[../احد|احد]] * [[../احدا|احدا]] * [[../احداء|احداء]] * [[../احداب|احداب]] * [[../احداث|احداث]] * [[../احداثات|احداثات]] * [[../احداج|احداج]] * [[../احداد|احداد]] * [[../احدار|احدار]] * [[../احداق|احداق]] * [[../احدام|احدام]] * [[../احدان|احدان]] * [[../احداها|احداها]] * [[../احدب|احدب]] * [[../احدباب|احدباب]] * [[../احدة|احدة]] * [[../احدث|احدث]] * [[../احدر|احدر]] * [[../احدل|احدل]] * [[../احدوثة|احدوثة]] * [[../احدور|احدور]] * [[../احدون|احدون]] * [[../احدی|احدی]] * [[../احدی الاحد|احدی الاحد]] * [[../احدی الحسنین|احدی الحسنین]] * [[../احدیت|احدیت]] * [[../احدیداب|احدیداب]] * [[../احدیداق|احدیداق]] * [[../احذ|احذ]] * [[../احذاء|احذاء]] * [[../احذار|احذار]] * [[../احذال|احذال]] * [[../احذاق|احذاق]] * [[../احذر|احذر]] * [[../احذیرار|احذیرار]] * [[../احر|احر]] * [[../احراء|احراء]] * [[../احراب|احراب]] * [[../احراث|احراث]] * [[../احراج|احراج]] * [[../احراح|احراح]] * [[../احراد|احراد]] * [[../احرار|احرار]] * [[../احراز|احراز]] * [[../احراس|احراس]] * [[../احراش|احراش]] * [[../احراض|احراض]] * [[../احراف|احراف]] * [[../احراق|احراق]] * [[../احرام|احرام]] * [[../احرامی|احرامی]] * [[../احراه|احراه]] * [[../احرثة|احرثة]] * [[../احرد|احرد]] * [[../احرس|احرس]] * [[../احرش|احرش]] * [[../احرض|احرض]] * [[../احرف|احرف]] * [[../احرماز|احرماز]] * [[../احرنباء|احرنباء]] * [[../احرنجام|احرنجام]] * [[../احرنفاز|احرنفاز]] * [[../احرنفاش|احرنفاش]] * [[../احرون|احرون]] * [[../احری|احری]] * [[../احریاء|احریاء]] * [[../احریراف|احریراف]] * [[../احریض|احریض]] * [[../احرین|احرین]] * [[../احزاء|احزاء]] * [[../احزاب|احزاب]] * [[../احزاز|احزاز]] * [[../احزاق|احزاق]] * [[../احزام|احزام]] * [[../احزان|احزان]] * [[../احزة|احزة]] * [[../احزقه|احزقه]] * [[../احزم|احزم]] * [[../احزمة|احزمة]] * [[../احزیزاء|احزیزاء]] * [[../احزیزام|احزیزام]] * [[../احزئلال|احزئلال]] * [[../احساء|احساء]] * [[../احساب|احساب]] * [[../احسار|احسار]] * [[../احساس|احساس]] * [[../احساسات|احساسات]] * [[../احساف|احساف]] * [[../احساک|احساک]] * [[../احسال|احسال]] * [[../احسان|احسان]] * [[../احسانات|احسانات]] * [[../احسان دیده|احسان دیده]] * [[../احسانمند|احسانمند]] * [[../احسانی|احسانی]] * [[../احسب|احسب]] * [[../احسباب|احسباب]] * [[../احسن|احسن]] * [[../احسنتا|احسنتا]] * [[../احسنت|احسنت]] * [[../احسوة|احسوة]] * [[../احسیة|احسیة]] * [[../احشا|احشا]] * [[../احشاء|احشاء]] * [[../احشاب|احشاب]] * [[../احشاد|احشاد]] * [[../احشاش|احشاش]] * [[../احشاف|احشاف]] * [[../احشاک|احشاک]] * [[../احشام|احشام]] * [[../احشان|احشان]] * [[../احص|احص]] * [[../احصا|احصا]] * [[../احصاء|احصاء]] * [[../احصاب|احصاب]] * [[../احصاد|احصاد]] * [[../احصار|احصار]] * [[../احصاص|احصاص]] * [[../احصاف|احصاف]] * [[../احصال|احصال]] * [[../احصان|احصان]] * [[../احصد|احصد]] * [[../احصرة|احصرة]] * [[../احصنة|احصنة]] * [[../احضاب|احضاب]] * [[../احضاج|احضاج]] * [[../احضار|احضار]] * [[../احضان|احضان]] * [[../احضة|احضة]] * [[../احط|احط]] * [[../احطاب|احطاب]] * [[../احطاط|احطاط]] * [[../احطال|احطال]] * [[../احطب|احطب]] * [[../احطیطاء|احطیطاء]] * [[../احظ|احظ]] * [[../احظاء|احظاء]] * [[../احظاظ|احظاظ]] * [[../احظی|احظی]] * [[../احفاء|احفاء]] * [[../احفاث|احفاث]] * [[../احفاد|احفاد]] * [[../احفار|احفار]] * [[../احفاش|احفاش]] * [[../احفاص|احفاص]] * [[../احفاض|احفاض]] * [[../احفاظ|احفاظ]] * [[../احفاف|احفاف]] * [[../احفة|احفة]] * [[../احفش|احفش]] * [[../احفلی|احفلی]] * [[../احفیظاظ|احفیظاظ]] * [[../احق|احق]] * [[../احقاء|احقاء]] * [[../احقاب|احقاب]] * [[../احقاد|احقاد]] * [[../احقاف|احقاف]] * [[../احقاق|احقاق]] * [[../احقال|احقال]] * [[../احقان|احقان]] * [[../احقب|احقب]] * [[../احقد|احقد]] * [[../احقر|احقر]] * [[../احقف|احقف]] * [[../احک|احک]] * [[../احکاء|احکاء]] * [[../احکاد|احکاد]] * [[../احکاک|احکاک]] * [[../احکال|احکال]] * [[../احکام|احکام]] * [[../احکامات|احکامات]] * [[../احکم الحاکمین|احکم الحاکمین]] * [[../احکومة|احکومة]] * [[../احل|احل]] * [[../احلاء|احلاء]] * [[../احلاب|احلاب]] * [[../احلابة|احلابة]] * [[../احلاس|احلاس]] * [[../احلاط|احلاط]] * [[../احلاف|احلاف]] * [[../احلافی|احلافی]] * [[../احلاق|احلاق]] * [[../احلاک|احلاک]] * [[../احلال|احلال]] * [[../احلام|احلام]] * [[../احلب دیا|احلب دیا]] * [[../احلس|احلس]] * [[../احلساس|احلساس]] * [[../احلنقام|احلنقام]] * [[../احلوفة|احلوفة]] * [[../احلی|احلی]] * [[../احلیة|احلیة]] * [[../احلیل|احلیل]] * [[../احلیلاء|احلیلاء]] * [[../احلیلاک|احلیلاک]] * [[../احم|احم]] * [[../احماء|احماء]] * [[../احماد|احماد]] * [[../احمار|احمار]] * [[../احماس|احماس]] * [[../احماش|احماش]] * [[../احماض|احماض]] * [[../احماق|احماق]] * [[../احمال|احمال]] * [[../احمام|احمام]] * [[../احمد|احمد]] * [[../احمدآباد|احمدآباد]] * [[../احمدی|احمدی]] * [[../احمر|احمر]] * [[../احمرار|احمرار]] * [[../احمران|احمران]] * [[../احمرة|احمرة]] * [[../احمری|احمری]] * [[../احمریت|احمریت]] * [[../احمز|احمز]] * [[../احمس|احمس]] * [[../احمش|احمش]] * [[../احمص|احمص]] * [[../احمق|احمق]] * [[../احمقانه|احمقانه]] * [[../احمقی|احمقی]] * [[../احمل|احمل]] * [[../احموقة|احموقة]] * [[../احمی|احمی]] * [[../احمیرار|احمیرار]] * [[../احمیماء|احمیماء]] * [[../احمیماس|احمیماس]] * [[../احن|احن]] * [[../احناء|احناء]] * [[../احنات|احنات]] * [[../احناث|احناث]] * [[../احناج|احناج]] * [[../احناد|احناد]] * [[../احناش|احناش]] * [[../احناط|احناط]] * [[../احناق|احناق]] * [[../احناک|احناک]] * [[../احنان|احنان]] * [[../احنة|احنة]] * [[../احنط|احنط]] * [[../احنف|احنف]] * [[../احنک|احنک]] * [[../احنی|احنی]] * [[../احواب|احواب]] * [[../احوات|احوات]] * [[../احواج|احواج]] * [[../احواذ|احواذ]] * [[../احوار|احوار]] * [[../احواز|احواز]] * [[../احواش|احواش]] * [[../احواض|احواض]] * [[../احوال|احوال]] * [[../احوالات|احوالات]] * [[../احوال‌پرسی|احوال‌پرسی]] * [[../احوب|احوب]] * [[../احوج|احوج]] * [[../احوذ|احوذ]] * [[../احوذی|احوذی]] * [[../احور|احور]] * [[../احورار|احورار]] * [[../احورة|احورة]] * [[../احوری|احوری]] * [[../احوز|احوز]] * [[../احوزی|احوزی]] * [[../احوس|احوس]] * [[../احوص|احوص]] * [[../احوط|احوط]] * [[../احوق|احوق]] * [[../احول|احول]] * [[../احولال|احولال]] * [[../احولة|احولة]] * [[../احولی|احولی]] * [[../احولیت|احولیت]] * [[../احونصال|احونصال]] * [[../احوواء|احوواء]] * [[../احوی|احوی]] * [[../احویة|احویة]] * [[../احویلال|احویلال]] * [[../احویواء|احویواء]] * [[../احی|احی]] * [[../احیا|احیا]] * [[../احیاء|احیاء]] * [[../احیاج|احیاج]] * [[../احیاد|احیاد]] * [[../احیاز|احیاز]] * [[../احیال|احیال]] * [[../احیان|احیان]] * [[../احیانا|احیانا]] * [[../احیح|احیح]] * [[../احیسن|احیسن]] * [[../احیف|احیف]] * [[../احیل|احیل]] * [[../احیمر|احیمر]] * [[../احیمرون|احیمرون]] * [[../احیوی|احیوی]] * [[../احییة|احییة]] * [[../اخ|اخ]] * [[../اخا|اخا]] * [[../اخاء|اخاء]] * [[../اخابیر|اخابیر]] * [[../اخ اخ|اخ اخ]] * [[../اخاخة|اخاخة]] * [[../اخادع|اخادع]] * [[../اخادید|اخادید]] * [[../اخادیر|اخادیر]] * [[../اخاذ|اخاذ]] * [[../اخاذات|اخاذات]] * [[../اخاذة|اخاذة]] * [[../اخاذی|اخاذی]] * [[../اخارة|اخارة]] * [[../اخاریج|اخاریج]] * [[../اخاسف|اخاسف]] * [[../اخاسی|اخاسی]] * [[../اخاشف|اخاشف]] * [[../اخاضة|اخاضة]] * [[../اخاضر|اخاضر]] * [[../اخافة|اخافة]] * [[../اخافش|اخافش]] * [[../اخاقة|اخاقة]] * [[../اخاقیق|اخاقیق]] * [[../اخالة|اخالة]] * [[../اخامة|اخامة]] * [[../اخامص|اخامص]] * [[../اخان|اخان]] * [[../اخاوة|اخاوة]] * [[../اخاوین|اخاوین]] * [[../اخایا|اخایا]] * [[../اخائل|اخائل]] * [[../اخباء|اخباء]] * [[../اخباب|اخباب]] * [[../اخبات|اخبات]] * [[../اخباث|اخباث]] * [[../اخبار|اخبار]] * [[../اخبارات|اخبارات]] * [[../اخبارنویس|اخبارنویس]] * [[../اخباری|اخباری]] * [[../اخباط|اخباط]] * [[../اخبال|اخبال]] * [[../اخبان|اخبان]] * [[../اخبث|اخبث]] * [[../اخبثان|اخبثان]] * [[../اخبر|اخبر]] * [[../اخبط|اخبط]] * [[../اخبعثاث|اخبعثاث]] * [[../اخبل|اخبل]] * [[../اخبنداء|اخبنداء]] * [[../اخبیة|اخبیة]] * [[../اخبئة|اخبئة]] * [[../اخپچ|اخپچ]] * [[../اخت|اخت]] * [[../اختاء|اختاء]] * [[../اختات|اختات]] * [[../اختاج|اختاج]] * [[../اختاجی|اختاجی]] * [[../اختان|اختان]] * [[../اختباء|اختباء]] * [[../اختباب|اختباب]] * [[../اختبار|اختبار]] * [[../اختباز|اختباز]] * [[../اختباس|اختباس]] * [[../اختباص|اختباص]] * [[../اختباط|اختباط]] * [[../اختبال|اختبال]] * [[../اختتاء|اختتاء]] * [[../اختتال|اختتال]] * [[../اختتام|اختتام]] * [[../اختتان|اختتان]] * [[../اختثاث|اختثاث]] * [[../اختجی|اختجی]] * [[../اختداع|اختداع]] * [[../اختدار|اختدار]] * [[../اختداف|اختداف]] * [[../اختدام|اختدام]] * [[../اختر|اختر]] * [[../اختراب|اختراب]] * [[../اختراج|اختراج]] * [[../اختراش|اختراش]] * [[../اختراص|اختراص]] * [[../اختراط|اختراط]] * [[../اختراع|اختراع]] * [[../اختراعات|اختراعات]] * [[../اختراف|اختراف]] * [[../اختراق|اختراق]] * [[../اخترام|اخترام]] * [[../اختران|اختران]] * [[../اخترستان|اخترستان]] * [[../اختر شمار|اختر شمار]] * [[../اخترگرای|اخترگرای]] * [[../اخترگو|اخترگو]] * [[../اختزاز|اختزاز]] * [[../اختزاع|اختزاع]] * [[../اختزاق|اختزاق]] * [[../اختزال|اختزال]] * [[../اختزان|اختزان]] * [[../اختشاب|اختشاب]] * [[../اختشاش|اختشاش]] * [[../اختشاع|اختشاع]] * [[../اختصاء|اختصاء]] * [[../اختصار|اختصار]] * [[../اختصارا|اختصارا]] * [[../اختصاص|اختصاص]] * [[../اختصاصات|اختصاصات]] * [[../اختصاف|اختصاف]] * [[../اختصام|اختصام]] * [[../اختضاب|اختضاب]] * [[../اختضاد|اختضاد]] * [[../اختضار|اختضار]] * [[../اختضاع|اختضاع]] * [[../اختضام|اختضام]] * [[../اختطاء|اختطاء]] * [[../اختطاب|اختطاب]] * [[../اختطاطا|اختطاطا]] * [[../اختطاف|اختطاف]] * [[../اختفا|اختفا]] * [[../اختفاء|اختفاء]] * [[../اختفاض|اختفاض]] * [[../اختفاق|اختفاق]] * [[../اخ تف|اخ تف]] * [[../اختلاء|اختلاء]] * [[../اختلاب|اختلاب]] * [[../اختلاج|اختلاج]] * [[../اختلاجات|اختلاجات]] * [[../اختلاس|اختلاس]] * [[../اختلاط|اختلاط]] * [[../اختلاع|اختلاع]] * [[../اختلاف|اختلاف]] * [[../اختلافات|اختلافات]] * [[../اختلاق|اختلاق]] * [[../اختلال|اختلال]] * [[../اختلالات|اختلالات]] * [[../اختلام|اختلام]] * [[../اختمار|اختمار]] * [[../اختمال|اختمال]] * [[../اختمام|اختمام]] * [[../اختناث|اختناث]] * [[../اختناق|اختناق]] * [[../اختواء|اختواء]] * [[../اخته|اخته]] * [[../اخته‌بیگی|اخته‌بیگی]] * [[../اخته‌خانه|اخته‌خانه]] * [[../اختی|اختی]] * [[../اختیات|اختیات]] * [[../اختیار|اختیار]] * [[../اختیارا|اختیارا]] * [[../اختیارات|اختیارات]] * [[../اختیاری|اختیاری]] * [[../اختیاریه|اختیاریه]] * [[../اختیاض|اختیاض]] * [[../اختیاط|اختیاط]] * [[../اختیاف|اختیاف]] * [[../اختیال|اختیال]] * [[../اختیان|اختیان]] * [[../اختیت|اختیت]] * [[../اخثاء|اخثاء]] * [[../اخثار|اخثار]] * [[../اخثم|اخثم]] * [[../اخثیکث|اخثیکث]] * [[../اخجاء|اخجاء]] * [[../اخجال|اخجال]] * [[../اخجسته|اخجسته]] * [[../اخجی|اخجی]] * [[../اخچه|اخچه]] * [[../اخداء|اخداء]] * [[../اخداج|اخداج]] * [[../اخدار|اخدار]] * [[../اخداع|اخداع]] * [[../اخدال|اخدال]] * [[../اخدام|اخدام]] * [[../اخدان|اخدان]] * [[../اخدب|اخدب]] * [[../اخدة|اخدة]] * [[../اخدر|اخدر]] * [[../اخدری|اخدری]] * [[../اخدریة|اخدریة]] * [[../اخدع|اخدع]] * [[../اخدعان|اخدعان]] * [[../اخدم|اخدم]] * [[../اخدود|اخدود]] * [[../اخدور|اخدور]] * [[../اخذ|اخذ]] * [[../اخذاء|اخذاء]] * [[../اخذال|اخذال]] * [[../اخذام|اخذام]] * [[../اخذة|اخذة]] * [[../اخر|اخر]] * [[../اخرا|اخرا]] * [[../اخراب|اخراب]] * [[../اخراة|اخراة]] * [[../اخرات|اخرات]] * [[../اخراج|اخراج]] * [[../اخراجات|اخراجات]] * [[../اخراد|اخراد]] * [[../اخرار|اخرار]] * [[../اخراس|اخراس]] * [[../اخراص|اخراص]] * [[../اخراط|اخراط]] * [[../اخراف|اخراف]] * [[../اخراق|اخراق]] * [[../اخرب|اخرب]] * [[../اخربة|اخربة]] * [[../اخرة|اخرة]] * [[../اخرج|اخرج]] * [[../اخرجاج|اخرجاج]] * [[../اخرجان|اخرجان]] * [[../اخرجة|اخرجة]] * [[../اخرس|اخرس]] * [[../اخرفة|اخرفة]] * [[../اخرق|اخرق]] * [[../اخرم|اخرم]] * [[../اخرماس|اخرماس]] * [[../اخرمان|اخرمان]] * [[../اخرنباق|اخرنباق]] * [[../اخرنطام|اخرنطام]] * [[../اخرنفاق|اخرنفاق]] * [[../اخرنماس|اخرنماس]] * [[../اخرواط|اخرواط]] * [[../اخروش|اخروش]] * [[../اخروی|اخروی]] * [[../اخری|اخری]] * [[../اخریا|اخریا]] * [[../اخریات|اخریات]] * [[../اخریان|اخریان]] * [[../اخریجاج|اخریجاج]] * [[../اخریراق|اخریراق]] * [[../اخریط|اخریط]] * [[../اخزاء|اخزاء]] * [[../اخزان|اخزان]] * [[../اخزة|اخزة]] * [[../اخزر|اخزر]] * [[../اخزری|اخزری]] * [[../اخزل|اخزل]] * [[../اخزم|اخزم]] * [[../اخزواء|اخزواء]] * [[../اخس|اخس]] * [[../اخساء|اخساء]] * [[../اخسار|اخسار]] * [[../اخساس|اخساس]] * [[../اخساف|اخساف]] * [[../اخسان|اخسان]] * [[../اخسر|اخسر]] * [[../اخسفة|اخسفة]] * [[../اخسمه|اخسمه]] * [[../اخسوم|اخسوم]] * [[../اخسی|اخسی]] * [[../اخسیسک|اخسیسک]] * [[../اخسیکتی|اخسیکتی]] * [[../اخش|اخش]] * [[../اخشاب|اخشاب]] * [[../اخشاش|اخشاش]] * [[../اخشام|اخشام]] * [[../اخشب|اخشب]] * [[../اخشبان|اخشبان]] * [[../اخشف|اخشف]] * [[../اخشم|اخشم]] * [[../اخشن|اخشن]] * [[../اخشنده|اخشنده]] * [[../اخشی|اخشی]] * [[../اخشیج|اخشیج]] * [[../اخشیجان|اخشیجان]] * [[../اخشیجستان|اخشیجستان]] * [[../اخشیشاب|اخشیشاب]] * [[../اخشیشان|اخشیشان]] * [[../اخشیک|اخشیک]] * [[../اخص|اخص]] * [[../اخصاء|اخصاء]] * [[../اخصاب|اخصاب]] * [[../اخصاص|اخصاص]] * [[../اخصاف|اخصاف]] * [[../اخصال|اخصال]] * [[../اخصام|اخصام]] * [[../اخصف|اخصف]] * [[../اخصن|اخصن]] * [[../اخصوم|اخصوم]] * [[../اخضاب|اخضاب]] * [[../اخضاج|اخضاج]] * [[../اخضاد|اخضاد]] * [[../اخضار|اخضار]] * [[../اخضاع|اخضاع]] * [[../اخضال|اخضال]] * [[../اخضد|اخضد]] * [[../اخضر|اخضر]] * [[../اخضرار|اخضرار]] * [[../اخضع|اخضع]] * [[../اخضف|اخضف]] * [[../اخضلال|اخضلال]] * [[../اخضیضاب|اخضیضاب]] * [[../اخضیضار|اخضیضار]] * [[../اخضیضاع|اخضیضاع]] * [[../اخضیضال|اخضیضال]] * [[../اخضیلال|اخضیلال]] * [[../اخطاء|اخطاء]] * [[../اخطاب|اخطاب]] * [[../اخطار|اخطار]] * [[../اخطاط|اخطاط]] * [[../اخطاف|اخطاف]] * [[../اخطال|اخطال]] * [[../اخطب|اخطب]] * [[../اخطبان|اخطبان]] * [[../اخطف|اخطف]] * [[../اخطل|اخطل]] * [[../اخطم|اخطم]] * [[../اخطیاط|اخطیاط]] * [[../اخف|اخف]] * [[../اخفا|اخفا]] * [[../اخفاء|اخفاء]] * [[../اخفات|اخفات]] * [[../اخفاد|اخفاد]] * [[../اخفار|اخفار]] * [[../اخفاس|اخفاس]] * [[../اخفاض|اخفاض]] * [[../اخفاع|اخفاع]] * [[../اخفاف|اخفاف]] * [[../اخفاق|اخفاق]] * [[../اخفج|اخفج]] * [[../اخفش|اخفش]] * [[../اخفض|اخفض]] * [[../اخفی|اخفی]] * [[../اخفیة|اخفیة]] * [[../اخقاق|اخقاق]] * [[../اخقوق|اخقوق]] * [[../اخکار|اخکار]] * [[../اخککند|اخککند]] * [[../اخکل|اخکل]] * [[../اخکلند|اخکلند]] * [[../اخکلنده|اخکلنده]] * [[../اخکم|اخکم]] * [[../اخکمر|اخکمر]] * [[../اخکندو|اخکندو]] * [[../اخکوبه|اخکوبه]] * [[../اخکوچه|اخکوچه]] * [[../اخکور|اخکور]] * [[../اخکوزه|اخکوزه]] * [[../اخکوژنه|اخکوژنه]] * [[../اخکوش|اخکوش]] * [[../اخکوک|اخکوک]] * [[../اخکوکش|اخکوکش]] * [[../اخکون|اخکون]] * [[../اخگار|اخگار]] * [[../اخگر|اخگر]] * [[../اخگرستان|اخگرستان]] * [[../اخگل|اخگل]] * [[../اخل|اخل]] * [[../اخلاء|اخلاء]] * [[../اخلاب|اخلاب]] * [[../اخلاد|اخلاد]] * [[../اخلاس|اخلاس]] * [[../اخلاص|اخلاص]] * [[../اخلاصا|اخلاصا]] * [[../اخلاص‌مند|اخلاص‌مند]] * [[../اخلاصمندانه|اخلاصمندانه]] * [[../اخلاصمندی|اخلاصمندی]] * [[../اخلاط|اخلاط]] * [[../اخلاع|اخلاع]] * [[../اخلاف|اخلاف]] * [[../اخلاق|اخلاق]] * [[../اخلال|اخلال]] * [[../اخلام|اخلام]] * [[../اخلة|اخلة]] * [[../اخلج|اخلج]] * [[../اخلص|اخلص]] * [[../اخلف|اخلف]] * [[../اخلق|اخلق]] * [[../اخلکندو|اخلکندو]] * [[../اخلود|اخلود]] * [[../اخلومد|اخلومد]] * [[../اخلیاء|اخلیاء]] * [[../اخلیج|اخلیج]] * [[../اخلیلاء|اخلیلاء]] * [[../اخلیلاق|اخلیلاق]] * [[../اخم|اخم]] * [[../اخماد|اخماد]] * [[../اخمار|اخمار]] * [[../اخماس|اخماس]] * [[../اخماع|اخماع]] * [[../اخمال|اخمال]] * [[../اخمام|اخمام]] * [[../اخمر|اخمر]] * [[../اخمرة|اخمرة]] * [[../اخمساء|اخمساء]] * [[../اخمسه|اخمسه]] * [[../اخمص|اخمص]] * [[../اخمه|اخمه]] * [[../اخمه‌رو|اخمه‌رو]] * [[../اخن|اخن]] * [[../اخناء|اخناء]] * [[../اخناب|اخناب]] * [[../اخناث|اخناث]] * [[../اخناس|اخناس]] * [[../اخناع|اخناع]] * [[../اخنان|اخنان]] * [[../اخنث|اخنث]] * [[../اخنجاج|اخنجاج]] * [[../اخنس|اخنس]] * [[../اخنع|اخنع]] * [[../اخنف|اخنف]] * [[../اخنگل|اخنگل]] * [[../اخنوخ|اخنوخ]] * [[../اخو|اخو]] * [[../اخوات|اخوات]] * [[../اخواستی|اخواستی]] * [[../اخواص|اخواص]] * [[../اخواط|اخواط]] * [[../اخوال|اخوال]] * [[../اخوان|اخوان]] * [[../اخواند|اخواند]] * [[../اخوة|اخوة]] * [[../اخوت|اخوت]] * [[../اخ و تف|اخ و تف]] * [[../اخوث|اخوث]] * [[../اخودة|اخودة]] * [[../اخوص|اخوص]] * [[../اخوف|اخوف]] * [[../اخوق|اخوق]] * [[../اخول اخول|اخول اخول]] * [[../اخولة|اخولة]] * [[../اخون|اخون]] * [[../اخونة|اخونة]] * [[../اخوندی|اخوندی]] * [[../اخوی|اخوی]] * [[../اخوین|اخوین]] * [[../اخی|اخی]] * [[../اخیار|اخیار]] * [[../اخیاس|اخیاس]] * [[../اخیاش|اخیاش]] * [[../اخیاط|اخیاط]] * [[../اخیاف|اخیاف]] * [[../اخیال|اخیال]] * [[../اخیام|اخیام]] * [[../اخیان|اخیان]] * [[../اخیة|اخیة]] * [[../اخیخة|اخیخة]] * [[../اخید|اخید]] * [[../اخیدن|اخیدن]] * [[../اخیذ|اخیذ]] * [[../اخیذة|اخیذة]] * [[../اخیر|اخیر]] * [[../اخیرا|اخیرا]] * [[../اخیروس|اخیروس]] * [[../اخیریدن|اخیریدن]] * [[../اخیس|اخیس]] * [[../اخیشن|اخیشن]] * [[../اخیص|اخیص]] * [[../اخیضر|اخیضر]] * [[../اخیف|اخیف]] * [[../اخیل|اخیل]] * [[../اخیلة|اخیلة]] * [[../اخینوس|اخینوس]] * [[../اخیون|اخیون]] * [[../اخیه|اخیه]] * [[../اد|اد]] * [[../ادّ|ادّ]] * [[../ادا|ادا]] * [[../اداء|اداء]] * [[../اداءة|اداءة]] * [[../ادآب|ادآب]] * [[../ادابة|ادابة]] * [[../ادابر|ادابر]] * [[../ادابند|ادابند]] * [[../ادابندی|ادابندی]] * [[../ادات|ادات]] * [[../ادادا|ادادا]] * [[../ادادة|ادادة]] * [[../ادار|ادار]] * [[../اداراقی|اداراقی]] * [[../ادارة|ادارة]] * [[../اداره|اداره]] * [[../ادارین|ادارین]] * [[../اداف|اداف]] * [[../ادافهم|ادافهم]] * [[../اداقة|اداقة]] * [[../اداک|اداک]] * [[../ادالة|ادالة]] * [[../ادام|ادام]] * [[../ادامة|ادامة]] * [[../ادانة|ادانة]] * [[../ادانوش|ادانوش]] * [[../ادانی|ادانی]] * [[../اداوة|اداوة]] * [[../اداوی|اداوی]] * [[../اداهم|اداهم]] * [[../ادب|ادب]] * [[../ادباء|ادباء]] * [[../ادباب|ادباب]] * [[../ادبار|ادبار]] * [[../ادبارا|ادبارا]] * [[../ادبارة|ادبارة]] * [[../ادباری|ادباری]] * [[../ادباس|ادباس]] * [[../ادباق|ادباق]] * [[../ادب‌آموز|ادب‌آموز]] * [[../ادبانه|ادبانه]] * [[../ادب‌آوازه|ادب‌آوازه]] * [[../ادبب|ادبب]] * [[../ادبة|ادبة]] * [[../ادبخانه|ادبخانه]] * [[../ادبر|ادبر]] * [[../ادبس|ادبس]] * [[../ادبساس|ادبساس]] * [[../ادبستان|ادبستان]] * [[../ادب‌گاه|ادب‌گاه]] * [[../ادبیات|ادبیات]] * [[../ادبیر|ادبیر]] * [[../ادة|ادة]] * [[../ادثار|ادثار]] * [[../ادثر|ادثر]] * [[../ادجاء|ادجاء]] * [[../ادجان|ادجان]] * [[../ادجن|ادجن]] * [[../ادجیجاء|ادجیجاء]] * [[../ادجیجان|ادجیجان]] * [[../ادحاض|ادحاض]] * [[../ادحاق|ادحاق]] * [[../ادحال|ادحال]] * [[../ادحل|ادحل]] * [[../ادحواء|ادحواء]] * [[../ادحوة|ادحوة]] * [[../ادحی|ادحی]] * [[../ادحیة|ادحیة]] * [[../ادخ|ادخ]] * [[../ادخار|ادخار]] * [[../ادخال|ادخال]] * [[../ادخالات|ادخالات]] * [[../ادخان|ادخان]] * [[../ادخل|ادخل]] * [[../ادخن|ادخن]] * [[../ادخنة|ادخنة]] * [[../ادد|ادد]] * [[../اددی|اددی]] * [[../ادر|ادر]] * [[../ادراء|ادراء]] * [[../ادراب|ادراب]] * [[../ادراج|ادراج]] * [[../ادرار|ادرار]] * [[../ادرارات|ادرارات]] * [[../ادراری|ادراری]] * [[../ادراس|ادراس]] * [[../ادراص|ادراص]] * [[../ادراع|ادراع]] * [[../ادرانیس|ادرانیس]] * [[../ادراق|ادراق]] * [[../ادراک|ادراک]] * [[../ادراکات|ادراکات]] * [[../ادرام|ادرام]] * [[../ادران|ادران]] * [[../ادرة|ادرة]] * [[../ادرجة|ادرجة]] * [[../ادرد|ادرد]] * [[../ادرص|ادرص]] * [[../ادرع|ادرع]] * [[../ادرعباب|ادرعباب]] * [[../ادرعشاش|ادرعشاش]] * [[../ادرعفاف|ادرعفاف]] * [[../ادرفن|ادرفن]] * [[../ادرک|ادرک]] * [[../ادرم|ادرم]] * [[../ادرمجاج|ادرمجاج]] * [[../ادرمکش|ادرمکش]] * [[../ادرمه|ادرمه]] * [[../ادرنفاق|ادرنفاق]] * [[../ادرنقاع|ادرنقاع]] * [[../ادرنگ|ادرنگ]] * [[../ادرنه|ادرنه]] * [[../ادرون|ادرون]] * [[../ادره|ادره]] * [[../ادرهمام|ادرهمام]] * [[../ادری|ادری]] * [[../ادریس|ادریس]] * [[../ادریس‌خانه|ادریس‌خانه]] * [[../ادریون|ادریون]] * [[../ادس|ادس]] * [[../ادسا|ادسا]] * [[../ادساف|ادساف]] * [[../ادساق|ادساق]] * [[../ادسام|ادسام]] * [[../ادسق|ادسق]] * [[../ادسم|ادسم]] * [[../ادعا|ادعا]] * [[../ادعاء|ادعاء]] * [[../ادعاث|ادعاث]] * [[../ادعاص|ادعاص]] * [[../ادعاق|ادعاق]] * [[../ادعام|ادعام]] * [[../ادعب|ادعب]] * [[../ادعج|ادعج]] * [[../ادعر|ادعر]] * [[../ادعم|ادعم]] * [[../ادعن|ادعن]] * [[../ادعنة|ادعنة]] * [[../ادعنکار|ادعنکار]] * [[../ادعوة|ادعوة]] * [[../ادعیاء|ادعیاء]] * [[../ادعیة|ادعیة]] * [[../ادعیه|ادعیه]] * [[../ادغار|ادغار]] * [[../ادغاش|ادغاش]] * [[../ادغاص|ادغاص]] * [[../ادغال|ادغال]] * [[../ادغام|ادغام]] * [[../ادغر|ادغر]] * [[../ادغم|ادغم]] * [[../ادغیمام|ادغیمام]] * [[../ادف|ادف]] * [[../ادفأ|ادفأ]] * [[../ادفاء|ادفاء]] * [[../ادفاع|ادفاع]] * [[../ادفاف|ادفاف]] * [[../ادفاق|ادفاق]] * [[../ادفان|ادفان]] * [[../ادفر|ادفر]] * [[../ادفساس|ادفساس]] * [[../ادفع|ادفع]] * [[../ادفق|ادفق]] * [[../ادفوة|ادفوة]] * [[../ادفوی|ادفوی]] * [[../ادفی|ادفی]] * [[../ادفیة|ادفیة]] * [[../ادق|ادق]] * [[../ادقاق|ادقاق]] * [[../ادقال|ادقال]] * [[../ادقچه|ادقچه]] * [[../ادقع|ادقع]] * [[../ادقم|ادقم]] * [[../ادک|ادک]] * [[../ادکار|ادکار]] * [[../ادکاس|ادکاس]] * [[../ادکل|ادکل]] * [[../ادکن|ادکن]] * [[../ادگر|ادگر]] * [[../ادل|ادل]] * [[../ادلاء|ادلاء]] * [[../ادلاث|ادلاث]] * [[../ادلاج|ادلاج]] * [[../ادلاس|ادلاس]] * [[../ادلاع|ادلاع]] * [[../ادلاف|ادلاف]] * [[../ادلاق|ادلاق]] * [[../ادلاک|ادلاک]] * [[../ادلال|ادلال]] * [[../ادلة|ادلة]] * [[../ادلص|ادلص]] * [[../ادلصی|ادلصی]] * [[../ادلعی|ادلعی]] * [[../ادلغفاف|ادلغفاف]] * [[../ادلم|ادلم]] * [[../ادلمساس|ادلمساس]] * [[../ادلنظاء|ادلنظاء]] * [[../ادله|ادله]] * [[../ادلهمام|ادلهمام]] * [[../ادلهنان|ادلهنان]] * [[../ادلی|ادلی]] * [[../ادلیساس|ادلیساس]] * [[../ادلیلاء|ادلیلاء]] * [[../ادلیمام|ادلیمام]] * [[../ادم|ادم]] * [[../ادماء|ادماء]] * [[../ادمات|ادمات]] * [[../ادماج|ادماج]] * [[../ادماع|ادماع]] * [[../ادماغ|ادماغ]] * [[../ادماق|ادماق]] * [[../ادمال|ادمال]] * [[../ادمام|ادمام]] * [[../ادمان|ادمان]] * [[../ادمانة|ادمانة]] * [[../ادمبورگ|ادمبورگ]] * [[../ادمة|ادمة]] * [[../ادمص|ادمص]] * [[../ادمع|ادمع]] * [[../ادمغة|ادمغة]] * [[../ادمن|ادمن]] * [[../ادموج|ادموج]] * [[../ادموس|ادموس]] * [[../ادمیماه|ادمیماه]] * [[../ادن|ادن]] * [[../ادنا|ادنا]] * [[../ادناء|ادناء]] * [[../ادناس|ادناس]] * [[../ادناف|ادناف]] * [[../ادنان|ادنان]] * [[../ادند؟|ادند؟]] * [[../ادنک‌؟|ادنک‌؟]] * [[../ادنک|ادنک]] * [[../ادنی|ادنی]] * [[../ادنیان|ادنیان]] * [[../ادو|ادو]] * [[../ادواء|ادواء]] * [[../ادوات|ادوات]] * [[../ادوار|ادوار]] * [[../ادوای|ادوای]] * [[../ادوب|ادوب]] * [[../ادود|ادود]] * [[../ادؤر|ادؤر]] * [[../ادوس|ادوس]] * [[../ادوش|ادوش]] * [[../ادون|ادون]] * [[../ادوی|ادوی]] * [[../ادویة|ادویة]] * [[../ادویه|ادویه]] * [[../اده|اده]] * [[../ادهاس|ادهاس]] * [[../ادهاش|ادهاش]] * [[../ادهاض|ادهاض]] * [[../ادهاق|ادهاق]] * [[../ادهام|ادهام]] * [[../ادهان|ادهان]] * [[../ادهج|ادهج]] * [[../ادهجا|ادهجا]] * [[../ادهر|ادهر]] * [[../ادهس|ادهس]] * [[../ادهلی|ادهلی]] * [[../ادهم|ادهم]] * [[../ادهمام|ادهمام]] * [[../ادهی|ادهی]] * [[../ادهیة|ادهیة]] * [[../ادهیساس|ادهیساس]] * [[../ادهیمام|ادهیمام]] * [[../ادی|ادی]] * [[../ادیار|ادیار]] * [[../ادیاک|ادیاک]] * [[../ادیان|ادیان]] * [[../ادیب|ادیب]] * [[../ادیبر|ادیبر]] * [[../ادیة|ادیة]] * [[../ادیچاره|ادیچاره]] * [[../ادید|ادید]] * [[../ادیم|ادیم]] * [[../ادین|ادین]] * [[../ادیون|ادیون]] * [[../ادیه|ادیه]] * [[../اذ|اذ]] * [[../اذا|اذا]] * [[../اذاء|اذاء]] * [[../اذآب|اذآب]] * [[../اذابة|اذابة]] * [[../اذابه|اذابه]] * [[../اذاة|اذاة]] * [[../اذاحة|اذاحة]] * [[../اذاخر|اذاخر]] * [[../اذادة|اذادة]] * [[../اذآر|اذآر]] * [[../اذار|اذار]] * [[../اذاراقی|اذاراقی]] * [[../اذارة|اذارة]] * [[../اذاعة|اذاعة]] * [[../اذاف|اذاف]] * [[../اذاقة|اذاقة]] * [[../اذاک|اذاک]] * [[../اذالة|اذالة]] * [[../اذآم|اذآم]] * [[../اذان|اذان]] * [[../اذانان|اذانان]] * [[../اذانی|اذانی]] * [[../اذاهب|اذاهب]] * [[../اذب|اذب]] * [[../اذباح|اذباح]] * [[../اذبال|اذبال]] * [[../اذبة|اذبة]] * [[../اذبک|اذبک]] * [[../اذحاج|اذحاج]] * [[../اذحال|اذحال]] * [[../اذخار|اذخار]] * [[../اذخر|اذخر]] * [[../اذدکار|اذدکار]] * [[../اذذاک|اذذاک]] * [[../اذراء|اذراء]] * [[../اذراب|اذراب]] * [[../اذراع|اذراع]] * [[../اذراق|اذراق]] * [[../اذرام|اذرام]] * [[../اذربی|اذربی]] * [[../اذرة|اذرة]] * [[../اذرح|اذرح]] * [[../اذرع|اذرع]] * [[../اذرعات|اذرعات]] * [[../اذرعفاف|اذرعفاف]] * [[../اذرعی|اذرعی]] * [[../اذریاس|اذریاس]] * [[../اذط|اذط]] * [[../اذعار|اذعار]] * [[../اذعاف|اذعاف]] * [[../اذعان|اذعان]] * [[../اذفاف|اذفاف]] * [[../اذفر|اذفر]] * [[../اذقان|اذقان]] * [[../اذقن|اذقن]] * [[../اذقه|اذقه]] * [[../اذقی|اذقی]] * [[../اذکاء|اذکاء]] * [[../اذکار|اذکار]] * [[../اذکر|اذکر]] * [[../اذکی|اذکی]] * [[../اذکیاء|اذکیاء]] * [[../اذل|اذل]] * [[../اذلا|اذلا]] * [[../اذلاء|اذلاء]] * [[../اذلاق|اذلاق]] * [[../اذلال|اذلال]] * [[../اذلة|اذلة]] * [[../اذلعباب|اذلعباب]] * [[../اذلعی|اذلعی]] * [[../اذلغ|اذلغ]] * [[../اذلف|اذلف]] * [[../اذلق|اذلق]] * [[../اذله|اذله]] * [[../اذلیلاء|اذلیلاء]] * [[../اذما|اذما]] * [[../اذماء|اذماء]] * [[../اذمار|اذمار]] * [[../اذمام|اذمام]] * [[../اذمة|اذمة]] * [[../اذمقرار|اذمقرار]] * [[../اذن|اذن]] * [[../اذناب|اذناب]] * [[../اذنان|اذنان]] * [[../اذنب|اذنب]] * [[../اذنبة|اذنبة]] * [[../اذنة|اذنة]] * [[../اذنک|اذنک]] * [[../اذواء|اذواء]] * [[../اذواب|اذواب]] * [[../اذواد|اذواد]] * [[../اذواط|اذواط]] * [[../اذواق|اذواق]] * [[../اذؤب|اذؤب]] * [[../اذوذ|اذوذ]] * [[../اذوط|اذوط]] * [[../اذوم|اذوم]] * [[../اذوی|اذوی]] * [[../اذهاب|اذهاب]] * [[../اذهال|اذهال]] * [[../اذهان|اذهان]] * [[../اذی|اذی]] * [[../اذیاخ|اذیاخ]] * [[../اذیال|اذیال]] * [[../اذیب|اذیب]] * [[../اراجیز|اراجیز]] * [[../اراجیف|اراجیف]] * [[../اراجیل|اراجیل]] * [[../اراحة|اراحة]] * [[../اراخ|اراخ]] * [[../اراخنة|اراخنة]] * [[../ارادة|ارادة]] * [[../ارادت|ارادت]] * [[../ارادتانه|ارادتانه]] * [[../ارادت‌بنده|ارادت‌بنده]] * [[../ارادت کیش|ارادت کیش]] * [[../ارادت گزین|ارادت گزین]] * [[../ارادتمند|ارادتمند]] * [[../اراده|اراده]] * [[../ارادی|ارادی]] * [[../اراذل|اراذل]] * [[../ارار|ارار]] * [[../ارأر|ارأر]] * [[../ارارة|ارارة]] * [[../ارارس|ارارس]] * [[../ارارین|ارارین]] * [[../ارأس|ارأس]] * [[../ارأش|ارأش]] * [[../اراض|اراض]] * [[../اراضة|اراضة]] * [[../اراضی|اراضی]] * [[../اراضیات|اراضیات]] * [[../اراطی|اراطی]] * [[../اراعة|اراعة]] * [[../اراعیل|اراعیل]] * [[../اراغة|اراغة]] * [[../ارافة|ارافة]] * [[../اراق|اراق]] * [[../اراقة|اراقة]] * [[../اراقم|اراقم]] * [[../اراقو|اراقو]] * [[../اراقه|اراقه]] * [[../اراک|اراک]] * [[../اراکا|اراکا]] * [[../اراکة|اراکة]] * [[../اراکی|اراکی]] * [[../اراکیب|اراکیب]] * [[../اراکیة|اراکیة]] * [[../اراکین|اراکین]] * [[../ارأل|ارأل]] * [[../ارآم|ارآم]] * [[../ارأم|ارأم]] * [[../ارام|ارام]] * [[../ارامل|ارامل]] * [[../ارامنة|ارامنة]] * [[../ارامنه|ارامنه]] * [[../ارامونی|ارامونی]] * [[../ارامیل|ارامیل]] * [[../اران|اران]] * [[../ارانب|ارانب]] * [[../ارانة|ارانة]] * [[../ارانژ|ارانژ]] * [[../ارانگ اوتان|ارانگ اوتان]] * [[../ارانی|ارانی]] * [[../ارانیة|ارانیة]] * [[../اراوند|اراوند]] * [[../اراوی|اراوی]] * [[../اراویح|اراویح]] * [[../اراه|اراه]] * [[../اراهط|اراهط]] * [[../ارای|ارای]] * [[../ارائة|ارائة]] * [[../ارائک|ارائک]] * [[../ارائه|ارائه]] * [[../اراییح|اراییح]] * [[../ارب|ارب]] * [[../ارباء|ارباء]] * [[../ارباب|ارباب]] * [[../اربابان|اربابان]] * [[../ارباج|ارباج]] * [[../ارباح|ارباح]] * [[../ارباخ|ارباخ]] * [[../ارباذ|ارباذ]] * [[../ارباز|ارباز]] * [[../ارباش|ارباش]] * [[../ارباض|ارباض]] * [[../ارباع|ارباع]] * [[../ارباغ|ارباغ]] * [[../ارباق|ارباق]] * [[../اربال|اربال]] * [[../اربان|اربان]] * [[../اربة|اربة]] * [[../اربثاث|اربثاث]] * [[../اربجان|اربجان]] * [[../اربد|اربد]] * [[../اربداد|اربداد]] * [[../اربساس|اربساس]] * [[../اربش|اربش]] * [[../اربع|اربع]] * [[../اربعاء|اربعاء]] * [[../اربعاآت|اربعاآت]] * [[../اربعاآن|اربعاآن]] * [[../اربعاواء|اربعاواء]] * [[../اربعاوی|اربعاوی]] * [[../اربعة|اربعة]] * [[../اربعة عشر|اربعة عشر]] * [[../اربعون|اربعون]] * [[../اربغ|اربغ]] * [[../اربق|اربق]] * [[../اربک|اربک]] * [[../اربل|اربل]] * [[../اربو|اربو]] * [[../اربوجینا|اربوجینا]] * [[../اربودار|اربودار]] * [[../اربون|اربون]] * [[../اربونا|اربونا]] * [[../اربی|اربی]] * [[../اربیاسیوس|اربیاسیوس]] * [[../اربیان|اربیان]] * [[../اربیة|اربیة]] * [[../اربیتا|اربیتا]] * [[../اربیثاث|اربیثاث]] * [[../اربیداد|اربیداد]] * [[../اربیکاک|اربیکاک]] * [[../ارپاخان|ارپاخان]] * [[../ارة|ارة]] * [[../ارت|ارت]] * [[../ارتا|ارتا]] * [[../ارتاء|ارتاء]] * [[../ارتاب|ارتاب]] * [[../ارتابان|ارتابان]] * [[../ارتات|ارتات]] * [[../ارتاج|ارتاج]] * [[../ارتاحاشت|ارتاحاشت]] * [[../ارتاع|ارتاع]] * [[../ارتاق|ارتاق]] * [[../ارتاک|ارتاک]] * [[../ارتام|ارتام]] * [[../ارتباء|ارتباء]] * [[../ارتباب|ارتباب]] * [[../ارتباث|ارتباث]] * [[../ارتباز|ارتباز]] * [[../ارتباس|ارتباس]] * [[../ارتباط|ارتباط]] * [[../ارتباع|ارتباع]] * [[../ارتباق|ارتباق]] * [[../ارتباک|ارتباک]] * [[../ارتبال|ارتبال]] * [[../ارتة|ارتة]] * [[../ارتتاج|ارتتاج]] * [[../ارتتاق|ارتتاق]] * [[../ارتتام|ارتتام]] * [[../ارتثاء|ارتثاء]] * [[../ارتثاث|ارتثاث]] * [[../ارتثاد|ارتثاد]] * [[../ارتجاء|ارتجاء]] * [[../ارتجاج|ارتجاج]] * [[../ارتجاح|ارتجاح]] * [[../ارتجاز|ارتجاز]] * [[../ارتجاس|ارتجاس]] * [[../ارتجاع|ارتجاع]] * [[../ارتجاعیت|ارتجاعیت]] * [[../ارتجاعیه|ارتجاعیه]] * [[../ارتجال|ارتجال]] * [[../ارتجالا|ارتجالا]] * [[../ارتجام|ارتجام]] * [[../ارتجان|ارتجان]] * [[../ارتجک|ارتجک]] * [[../ارتحاض|ارتحاض]] * [[../ارتحال|ارتحال]] * [[../ارتخ|ارتخ]] * [[../ارتخاخ|ارتخاخ]] * [[../ارتخاش|ارتخاش]] * [[../ارتخاص|ارتخاص]] * [[../ارتداء|ارتداء]] * [[../ارتداد|ارتداد]] * [[../ارتداع|ارتداع]] * [[../ارتداغ|ارتداغ]] * [[../ارتداف|ارتداف]] * [[../ارتدان|ارتدان]] * [[../ارتزاء|ارتزاء]] * [[../ارتزاز|ارتزاز]] * [[../ارتزاق|ارتزاق]] * [[../ارتساس|ارتساس]] * [[../ارتساغ|ارتساغ]] * [[../ارتساف|ارتساف]] * [[../ارتسام|ارتسام]] * [[../ارتسفاف|ارتسفاف]] * [[../ارتشاء|ارتشاء]] * [[../ارتشاف|ارتشاف]] * [[../ارتصاع|ارتصاع]] * [[../ارتصاق|ارتصاق]] * [[../ارتضاء|ارتضاء]] * [[../ارتضاح|ارتضاح]] * [[../ارتضاخ|ارتضاخ]] * [[../ارتضاد|ارتضاد]] * [[../ارتضاع|ارتضاع]] * [[../ارتطام|ارتطام]] * [[../ارتعاء|ارتعاء]] * [[../ارتعاب|ارتعاب]] * [[../ارتعاث|ارتعاث]] * [[../ارتعاج|ارتعاج]] * [[../ارتعاد|ارتعاد]] * [[../ارتعاس|ارتعاس]] * [[../ارتعاش|ارتعاش]] * [[../ارتعاص|ارتعاص]] * [[../ارتعاف|ارتعاف]] * [[../ارتغاء|ارتغاء]] * [[../ارتغاب|ارتغاب]] * [[../ارتغاث|ارتغاث]] * [[../ارتفاد|ارتفاد]] * [[../ارتفاص|ارتفاص]] * [[../ارتفاع|ارتفاع]] * [[../ارتفاف|ارتفاف]] * [[../ارتفاق|ارتفاق]] * [[../ارتقا|ارتقا]] * [[../ارتقاء|ارتقاء]] * [[../ارتقاب|ارتقاب]] * [[../ارتقاش|ارتقاش]] * [[../ارتقاع|ارتقاع]] * [[../ارتقان|ارتقان]] * [[../ارتکاء|ارتکاء]] * [[../ارتکاب|ارتکاب]] * [[../ارتکاح|ارتکاح]] * [[../ارتکاز|ارتکاز]] * [[../ارتکاس|ارتکاس]] * [[../ارتکاض|ارتکاض]] * [[../ارتکاف|ارتکاف]] * [[../ارتکاک|ارتکاک]] * [[../ارتکام|ارتکام]] * [[../ارتکان|ارتکان]] * [[../ارتل|ارتل]] * [[../ارتم|ارتم]] * [[../ارتماء|ارتماء]] * [[../ارتماز|ارتماز]] * [[../ارتماس|ارتماس]] * [[../ارتماسی|ارتماسی]] * [[../ارتماض|ارتماض]] * [[../ارتمال|ارتمال]] * [[../ارتمام|ارتمام]] * [[../ارتناح|ارتناح]] * [[../ارتنگ|ارتنگ]] * [[../ارتواء|ارتواء]] * [[../ارتواح|ارتواح]] * [[../ارتهاء|ارتهاء]] * [[../ارتهاز|ارتهاز]] * [[../ارتهاس|ارتهاس]] * [[../ارتهاش|ارتهاش]] * [[../ارتهاط|ارتهاط]] * [[../ارتهاک|ارتهاک]] * [[../ارتهان|ارتهان]] * [[../ارتئاء|ارتئاء]] * [[../ارتئاب|ارتئاب]] * [[../ارتیاب|ارتیاب]] * [[../ارتیابانه|ارتیابانه]] * [[../ارتیاح|ارتیاح]] * [[../ارتئاد|ارتئاد]] * [[../ارتیاد|ارتیاد]] * [[../ارتئاس|ارتئاس]] * [[../ارتیاش|ارتیاش]] * [[../ارتیاض|ارتیاض]] * [[../ارتیاع|ارتیاع]] * [[../ارتیاغ|ارتیاغ]] * [[../ارتیشدار|ارتیشدار]] * [[../ارتیمان|ارتیمان]] * [[../ارث|ارث]] * [[../ارثأ|ارثأ]] * [[../ارثاء|ارثاء]] * [[../ارثاث|ارثاث]] * [[../ارثاد|ارثاد]] * [[../ارثاط|ارثاط]] * [[../ارثانه|ارثانه]] * [[../ارثة|ارثة]] * [[../ارثد|ارثد]] * [[../ارثعنان|ارثعنان]] * [[../ارثم|ارثم]] * [[../ارثمام|ارثمام]] * [[../ارثی|ارثی]] * [[../ارج|ارج]] * [[../ارجاء|ارجاء]] * [[../ارجاب|ارجاب]] * [[../ارجاج|ارجاج]] * [[../ارجاح|ارجاح]] * [[../ارجاد|ارجاد]] * [[../ارجاس|ارجاس]] * [[../ارجاسپ|ارجاسپ]] * [[../ارجاع|ارجاع]] * [[../ارجاف|ارجاف]] * [[../ارجال|ارجال]] * [[../ارجالون|ارجالون]] * [[../ارجان|ارجان]] * [[../ارجاه|ارجاه]] * [[../ارجح|ارجح]] * [[../ارجحنان|ارجحنان]] * [[../ارجز|ارجز]] * [[../ارجسپ|ارجسپ]] * [[../ارجعة|ارجعة]] * [[../ارجعنان|ارجعنان]] * [[../ارجل|ارجل]] * [[../ارجلة|ارجلة]] * [[../ارجمند|ارجمند]] * [[../ارجمندی|ارجمندی]] * [[../ارجن|ارجن]] * [[../ارجند|ارجند]] * [[../ارجنگ|ارجنگ]] * [[../ارجنه|ارجنه]] * [[../ارجو|ارجو]] * [[../ارجوان|ارجوان]] * [[../ارجوانی|ارجوانی]] * [[../ارجوجة|ارجوجة]] * [[../ارجوزة|ارجوزة]] * [[../ارجوزه|ارجوزه]] * [[../ارجیة|ارجیة]] * [[../ارجیس|ارجیس]] * [[../ارچند|ارچند]] * [[../ارچه|ارچه]] * [[../ارچین|ارچین]] * [[../ارچینی|ارچینی]] * [[../ارح|ارح]] * [[../ارحاء|ارحاء]] * [[../ارحاب|ارحاب]] * [[../ارحاض|ارحاض]] * [[../ارحاف|ارحاف]] * [[../ارحال|ارحال]] * [[../ارحام|ارحام]] * [[../ارحب|ارحب]] * [[../ارحب!|ارحب!]] * [[../ارحبی!|ارحبی!]] * [[../ارحل|ارحل]] * [[../ارحم|ارحم]] * [[../ارحم!|ارحم!]] * [[../ارحیقنه|ارحیقنه]] * [[../ارخ|ارخ]] * [[../ارخا|ارخا]] * [[../ارخاء|ارخاء]] * [[../ارخاخ|ارخاخ]] * [[../ارخاس|ارخاس]] * [[../ارخاص|ارخاص]] * [[../ارخاف|ارخاف]] * [[../ارخالق|ارخالق]] * [[../ارخام|ارخام]] * [[../ارخة|ارخة]] * [[../ارخل|ارخل]] * [[../ارخم|ارخم]] * [[../ارخمان|ارخمان]] * [[../ارخنده|ارخنده]] * [[../ارخنگ|ارخنگ]] * [[../ارخون|ارخون]] * [[../ارخی|ارخی]] * [[../ارخیة|ارخیة]] * [[../ارد|ارد]] * [[../اردأ|اردأ]] * [[../اردا|اردا]] * [[../اراداء|اراداء]] * [[../ارداء|ارداء]] * [[../اردآء|اردآء]] * [[../ارداج|ارداج]] * [[../ارداح|ارداح]] * [[../ارداد|ارداد]] * [[../ارداغ|ارداغ]] * [[../ارداف|ارداف]] * [[../ارداله|ارداله]] * [[../اردام|اردام]] * [[../اردان|اردان]] * [[../اردانه|اردانه]] * [[../ارداویراف|ارداویراف]] * [[../اردب|اردب]] * [[../اردبان|اردبان]] * [[../اردبة|اردبة]] * [[../اردبور|اردبور]] * [[../اردبیز|اردبیز]] * [[../اردبیل|اردبیل]] * [[../اردج|اردج]] * [[../اردجاب|اردجاب]] * [[../اردجان|اردجان]] * [[../اردخل|اردخل]] * [[../اردستان|اردستان]] * [[../اردش|اردش]] * [[../اردشیر|اردشیر]] * [[../اردشیران|اردشیران]] * [[../اردشیر خره|اردشیر خره]] * [[../اردشیر دارو|اردشیر دارو]] * [[../اردع|اردع]] * [[../اردفنانی|اردفنانی]] * [[../اردک|اردک]] * [[../اردکان|اردکان]] * [[../اردگان|اردگان]] * [[../اردل|اردل]] * [[../اردم|اردم]] * [[../اردمون|اردمون]] * [[../اردمی|اردمی]] * [[../اردن|اردن]] * [[../اردنج|اردنج]] * [[../اردو|اردو]] * [[../اردوان|اردوان]] * [[../اردوباد|اردوباد]] * [[../اردوش|اردوش]] * [[../اردوکند|اردوکند]] * [[../اردوله|اردوله]] * [[../اردون|اردون]] * [[../ارده|ارده]] * [[../اردهن|اردهن]] * [[../اردهی|اردهی]] * [[../اردی|اردی]] * [[../اردئاء|اردئاء]] * [[../اردیبهشت|اردیبهشت]] * [[../اردی‌بهشتگان|اردی‌بهشتگان]] * [[../اردیة|اردیة]] * [[../ارذاء|ارذاء]] * [[../ارذاذ|ارذاذ]] * [[../ارذال|ارذال]] * [[../ارذام|ارذام]] * [[../ارذل|ارذل]] * [[../ارذلة|ارذلة]] * [[../ارذلون|ارذلون]] * [[../ارز|ارز]] * [[../ارزاء|ارزاء]] * [[../ارزاز|ارزاز]] * [[../ارزاغ|ارزاغ]] * [[../ارزاف|ارزاف]] * [[../ارزاق|ارزاق]] * [[../ارزام|ارزام]] * [[../ارزان|ارزان]] * [[../ارزانش|ارزانش]] * [[../ارزانی|ارزانی]] * [[../ارزانیان|ارزانیان]] * [[../ارزانیدن|ارزانیدن]] * [[../ارزایانیدن|ارزایانیدن]] * [[../ارزب|ارزب]] * [[../ارزبة|ارزبة]] * [[../ارزة|ارزة]] * [[../ارزتیون|ارزتیون]] * [[../ارزش|ارزش]] * [[../ارزع|ارزع]] * [[../ارزق|ارزق]] * [[../ارزن|ارزن]] * [[../ارزنجان|ارزنجان]] * [[../ارزنگان|ارزنگان]] * [[../ارزنی|ارزنی]] * [[../ارزنین|ارزنین]] * [[../ارزه|ارزه]] * [[../ارزه‌گر|ارزه‌گر]] * [[../ارزی|ارزی]] * [[../ارزیتون|ارزیتون]] * [[../ارزیدن|ارزیدن]] * [[../ارزیز|ارزیز]] * [[../ارزیش|ارزیش]] * [[../ارزیمام|ارزیمام]] * [[../ارژن|ارژن]] * [[../ارژنگ|ارژنگ]] * [[../ارژنه|ارژنه]] * [[../ارس|ارس]] * [[../ارساء|ارساء]] * [[../ارساب|ارساب]] * [[../ارساخ|ارساخ]] * [[../ارساغ|ارساغ]] * [[../ارساف|ارساف]] * [[../ارسال|ارسال]] * [[../ارسام|ارسام]] * [[../ارسان|ارسان]] * [[../ارسانیقون|ارسانیقون]] * [[../ارست|ارست]] * [[../ارستدن|ارستدن]] * [[../ارستن|ارستن]] * [[../ارستو|ارستو]] * [[../ارسح|ارسح]] * [[../ارسط|ارسط]] * [[../ارسطاطلس|ارسطاطلس]] * [[../ارسطلوخیا|ارسطلوخیا]] * [[../ارسطو|ارسطو]] * [[../ارسطولوخیا|ارسطولوخیا]] * [[../ارسع|ارسع]] * [[../ارسغ|ارسغ]] * [[../ارسل|ارسل]] * [[../ارسلان|ارسلان]] * [[../ارسم|ارسم]] * [[../ارسن|ارسن]] * [[../ارسنجار|ارسنجار]] * [[../ارسنگ|ارسنگ]] * [[../ارسنیات|ارسنیات]] * [[../ارسنیک|ارسنیک]] * [[../ارسنیو|ارسنیو]] * [[../ارسوسة|ارسوسة]] * [[../ارسوف|ارسوف]] * [[../ارسی!|ارسی!]] * [[../ارسی|ارسی]] * [[../ارش|ارش]] * [[../ارشاء|ارشاء]] * [[../ارشاح|ارشاح]] * [[../ارشاد|ارشاد]] * [[../ارشاش|ارشاش]] * [[../ارشاف|ارشاف]] * [[../ارشاق|ارشاق]] * [[../ارشام|ارشام]] * [[../ارشح|ارشح]] * [[../ارشد|ارشد]] * [[../ارشنگ|ارشنگ]] * [[../ارشق|ارشق]] * [[../ارشک|ارشک]] * [[../ارشکا|ارشکا]] * [[../ارشم|ارشم]] * [[../ارشمیدس|ارشمیدس]] * [[../ارشن|ارشن]] * [[../ارشه ارشه|ارشه ارشه]] * [[../ارشیا|ارشیا]] * [[../ارشیة|ارشیة]] * [[../ارص|ارص]] * [[../ارصاء|ارصاء]] * [[../ارصاد|ارصاد]] * [[../ارصاع|ارصاع]] * [[../ارصاف|ارصاف]] * [[../ارصان|ارصان]] * [[../ارصح|ارصح]] * [[../ارصع|ارصع]] * [[../ارصوصة|ارصوصة]] * [[../ارض|ارض]] * [[../ارضاء|ارضاء]] * [[../ارضات|ارضات]] * [[../ارضاض|ارضاض]] * [[../ارضاع|ارضاع]] * [[../ارضاک|ارضاک]] * [[../ارضة|ارضة]] * [[../ارضون|ارضون]] * [[../ارضوی|ارضوی]] * [[../ارضی|ارضی]] * [[../ارضیاء|ارضیاء]] * [[../ارضین|ارضین]] * [[../ارط|ارط]] * [[../ارطاء|ارطاء]] * [[../ارطاب|ارطاب]] * [[../ارطاة|ارطاة]] * [[../ارطاس|ارطاس]] * [[../ارطاط|ارطاط]] * [[../ارطال|ارطال]] * [[../ارطام|ارطام]] * [[../ارطاماسیا|ارطاماسیا]] * [[../ارطامیدوس|ارطامیدوس]] * [[../ارطاوی|ارطاوی]] * [[../ارطمیس|ارطمیس]] * [[../ارطنیثا|ارطنیثا]] * [[../ارطوی|ارطوی]] * [[../ارطی|ارطی]] * [[../ارطیون|ارطیون]] * [[../ارعاء|ارعاء]] * [[../ارعاج|ارعاج]] * [[../ارعاد|ارعاد]] * [[../ارعاس|ارعاس]] * [[../ارعاش|ارعاش]] * [[../ارعاص|ارعاص]] * [[../ارعاظ|ارعاظ]] * [[../ارعاف|ارعاف]] * [[../ارعال|ارعال]] * [[../ارعام|ارعام]] * [[../ارعاویة|ارعاویة]] * [[../ارعل|ارعل]] * [[../ارعمة|ارعمة]] * [[../ارعن|ارعن]] * [[../ارعواء|ارعواء]] * [[../ارعوة|ارعوة]] * [[../ارعوثة|ارعوثة]] * [[../ارعوفة|ارعوفة]] * [[../ارغ|ارغ]] * [[../ارغا|ارغا]] * [[../ارغاء|ارغاء]] * [[../ارغاب|ارغاب]] * [[../ارغاث|ارغاث]] * [[../ارغاج|ارغاج]] * [[../ارغاد|ارغاد]] * [[../ارغاس|ارغاس]] * [[../ارغاف|ارغاف]] * [[../ارغال|ارغال]] * [[../ارغام|ارغام]] * [[../ارغامن|ارغامن]] * [[../ارغامونی|ارغامونی]] * [[../ارغان|ارغان]] * [[../ارغاو|ارغاو]] * [[../ارغب|ارغب]] * [[../ارغچ|ارغچ]] * [[../ارغچی|ارغچی]] * [[../ارغد|ارغد]] * [[../ارغد!|ارغد!]] * [[../ارغداد|ارغداد]] * [[../ارغده|ارغده]] * [[../ارغژ|ارغژ]] * [[../ارغشتک|ارغشتک]] * [[../ارغفة|ارغفة]] * [[../ارغک|ارغک]] * [[../ارغل|ارغل]] * [[../ارغلداد|ارغلداد]] * [[../ارغمج|ارغمج]] * [[../ارغمچی|ارغمچی]] * [[../ارغن|ارغن]] * [[../ارغنج|ارغنج]] * [[../ارغند|ارغند]] * [[../ارغند آب|ارغند آب]] * [[../ارغنده|ارغنده]] * [[../ارغنگ|ارغنگ]] * [[../ارغنن|ارغنن]] * [[../ارغنون|ارغنون]] * [[../ارغوان|ارغوان]] * [[../ارغوانشاه|ارغوانشاه]] * [[../ارغوانی|ارغوانی]] * [[../ارغون|ارغون]] * [[../ارغون خان|ارغون خان]] * [[../ارغیان|ارغیان]] * [[../ارغیداد|ارغیداد]] * [[../ارغیدن|ارغیدن]] * [[../ارغیده|ارغیده]] * [[../ارف|ارف]] * [[../ارفاء|ارفاء]] * [[../ارفات|ارفات]] * [[../ارفاث|ارفاث]] * [[../ارفاد|ارفاد]] * [[../ارفاش|ارفاش]] * [[../ارفاض|ارفاض]] * [[../ارفاغ|ارفاغ]] * [[../ارفاف|ارفاف]] * [[../ارفاق|ارفاق]] * [[../ارفال|ارفال]] * [[../ارفاه|ارفاه]] * [[../ارفة|ارفة]] * [[../ارفتات|ارفتات]] * [[../ارفح|ارفح]] * [[../ارفخشد|ارفخشد]] * [[../ارفدة|ارفدة]] * [[../ارفش|ارفش]] * [[../ارفض|ارفض]] * [[../ارفضاض|ارفضاض]] * [[../ارفع|ارفع]] * [[../ارفغ|ارفغ]] * [[../ارفق|ارفق]] * [[../ارفل|ارفل]] * [[../ارفند|ارفند]] * [[../ارفی|ارفی]] * [[../ارفئنان|ارفئنان]] * [[../ارق|ارق]] * [[../ارقاء|ارقاء]] * [[../ارقاب|ارقاب]] * [[../ارقاد|ارقاد]] * [[../ارقاص|ارقاص]] * [[../ارقاع|ارقاع]] * [[../ارقاف|ارقاف]] * [[../ارقاق|ارقاق]] * [[../ارقال|ارقال]]</div> arcmc89gdt5cnixdj3slm5dy5kf3h4x 300843 300820 2026-09-29T19:37:56Z YoosefBot 39835 افزودن ۱۷ مدخل تازه به فهرست الف 300843 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../رموز کتاب|رموز کتاب]] | قسمت = الف | بعدی = [[../ب|ب]] }} <div style="{{column-count|5}} {{column-rule}} {{column-gap|1em}}"> *[[../ا (فارسی)|ا (فارسی)]] *[[../ا (عربی)|ا (عربی)]] *[[../ءا|ءا]] *[[../ءاء|ءاء]] *[[../آء|آء]] *[[../آئة|آئة]] *[[../آب|آب]] *[[../آباء|آباء]] *[[../آبائی|آبائی]] *[[../آب‌آجام|آب‌آجام]] *[[../آباجی|آباجی]] *[[../آباد|آباد]] *[[../آبادان|آبادان]] *[[../آبادانی|آبادانی]] *[[../آباده|آباده]] *[[../آبادی|آبادی]] *[[../آبادیان|آبادیان]] *[[../آبادی کاغذ|آبادی کاغذ]] *[[../آبار|آبار]] *[[../آبارگیر|آبارگیر]] *[[../آباره|آباره]] *[[../آب‌آسیا|آب‌آسیا]] *[[../آبافت|آبافت]] *[[../آبال|آبال]] *[[../آبام|آبام]] *[[../آبان|آبان]] *[[../آبانگاه|آبانگاه]] *[[../آبانیدن|آبانیدن]] *[[../آب‌آورد|آب‌آورد]] *[[../آبایان|آبایان]] *[[../آب انبار|آب انبار]] *[[../آب انداز|آب انداز]] *[[../آب اندام|آب اندام]] *[[../آب باران|آب باران]] *[[../آب باز|آب باز]] *[[../آب بازی|آب بازی]] *[[../آب برین|آب برین]] *[[../آب‌بن|آب‌بن]] *[[../آب‌پاش|آب‌پاش]] *[[../آب‌پاشان|آب‌پاشان]] *[[../آب‌پیکران|آب‌پیکران]] *[[../آبتاب|آبتاب]] *[[../آب‌تابه|آب‌تابه]] *[[../آبتاخت|آبتاخت]] *[[../آبتاختن|آبتاختن]] *[[../آبتین|آبتین]] *[[../آبجامه|آبجامه]] *[[../آبجر|آبجر]] *[[../آبجو| آبجو]] *[[../آب جو|آب جو]] *[[../آبجوش|آبجوش]] *[[../آب جوشیده|آب جوشیده]] *[[../آبچ|آبچ]] *[[../آبچرا|آبچرا]] *[[../آبچشی|آبچشی]] *[[../آبچین|آبچین]] *[[../آب حیات|آب حیات]] *[[../آبخانه|آبخانه]] *[[../آبخست|آبخست]] *[[../آبخو|آبخو]] *[[../آبخور|آبخور]] *[[../آبخورد|آبخورد]] *[[../آبخوره|آبخوره]] *[[../آبخوری|آبخوری]] *[[../آبخوست|آبخوست]] *[[../آبخون|آبخون]] *[[../آبخیز|آبخیز]] *[[../آبداده|آبداده]] *[[../آبدار|آبدار]] *[[../آبدارخانه|آبدارخانه]] *[[../آبداری|آبداری]] *[[../آبدان|آبدان]] *[[../آبدانی|آبدانی]] *[[../آبدة|آبدة]] *[[../آبدزد|آبدزد]] *[[../آبدزدک|آبدزدک]] *[[../آبدست|آبدست]] *[[../آبدستان|آبدستان]] *[[../آبدستان‌دار|آبدستان‌دار]] *[[../آبدستدان|آبدستدان]] *[[../آبدسدان|آبدسدان]] *[[../آبدن|آبدن]] *[[../آبدندان|آبدندان]] *[[../آبدنگ|آبدنگ]] *[[../آبدوات‌کن|آبدوات‌کن]] *[[../آبده|آبده]] *[[../آبده دست|آبده دست]] *[[../آبدیده|آبدیده]] *[[../آبدین|آبدین]] *[[../آبذان|آبذان]] *[[../آبرانه|آبرانه]] *[[../آبراه|آبراه]] *[[../آبراهه|آبراهه]] *[[../آبرخ|آبرخ]] *[[../آبرفت|آبرفت]] *[[../آب رکن‌آباد|آب رکن‌آباد]] *[[../آب رکنی|آب رکنی]] *[[../آبرو|آبرو]] *[[../آبرود|آبرود]] *[[../آبرومند|آبرومند]] *[[../آبرومندی|آبرومندی]] *[[../آبرون|آبرون]] *[[../آبروی|آبروی]] *[[../آبریز|آبریز]] *[[../آبریزان|آبریزان]] *[[../آبریزگان|آبریزگان]] *[[../آبزرفت|آبزرفت]] *[[../آبزن|آبزن]] *[[../آب زندرود|آب زندرود]] *[[../آبزه|آبزه]] *[[../آبزهره|آبزهره]] *[[../آبزیرکاه|آبزیرکاه]] *[[../آبژ|آبژ]] *[[../آبس|آبس]] *[[../آبسال|آبسال]] *[[../آبسالان|آبسالان]] *[[../آب سبک|آب سبک]] *[[../آبست|آبست]] *[[../آبستان|آبستان]] *[[../آبستانه|آبستانه]] *[[../آبستگی|آبستگی]] *[[../آبستن|آبستن]] *[[../آبستنی|آبستنی]] *[[../آبستنگاه|آبستنگاه]] *[[../آبسته|آبسته]] *[[../آبسرد|آبسرد]] *[[../آبسردن|آبسردن]] *[[../آبسردی|آبسردی]] *[[../آب سفید|آب سفید]] *[[../آبسگون|آبسگون]] *[[../آبسوار|آبسوار]] *[[../آبسیان|آبسیان]] *[[../آب سیاه|آب سیاه]] *[[../آب سیر|آب سیر]] *[[../آب سیه|آب سیه]] *[[../آبش|آبش]] *[[../آبشار|آبشار]] *[[../آبشت|آبشت]] *[[../آبشتگاه|آبشتگاه]] *[[../آبشتگه|آبشتگه]] *[[../آبشتن|آبشتن]] *[[../آبشتنگاه|آبشتنگاه]] *[[../آبشتنگه|آبشتنگه]] *[[../آبشخور|آبشخور]] *[[../آب شدن|آب شدن]] *[[../آبشم|آبشم]] *[[../آبشن|آبشن]] *[[../آبشناس|آبشناس]] *[[../آبشناسان|آبشناسان]] *[[../آبشنگ|آبشنگ]] *[[../آبشوره|آبشوره]] *[[../آبشیب|آبشیب]] *[[../آبشیر|آبشیر]] *[[../آبشیم|آبشیم]] *[[../آبشینه|آبشینه]] *[[../آب صفت|آب صفت]] *[[../آب طبرستان|آب طبرستان]] *[[../آب طبریه|آب طبریه]] *[[../آب‌غوره|آب‌غوره]] *[[../آبفت|آبفت]] *[[../آبق|آبق]] *[[../آبک|آبک]] *[[../آبکار|آبکار]] *[[../آب کار|آب کار]] *[[../آبکاری|آبکاری]] *[[../آبکامه|آبکامه]] *[[../آب کبود|آب کبود]] *[[../آبکش|آبکش]] *[[../آب کشیدن|آب کشیدن]] *[[../آبکشین|آبکشین]] *[[../آبکم|آبکم]] *[[../آبکمه|آبکمه]] *[[../آبکند|آبکند]] *[[../آب کوثر|آب کوثر]] *[[../آب کور|آب کور]] *[[../آبکی|آبکی]] *[[../آبگ|آبگ]] *[[../آب گاز|آب گاز]] *[[../آبگانه|آبگانه]] *[[../آبگداز|آبگداز]] *[[../آبگاه|آبگاه]] *[[../آبگرد|آبگرد]] *[[../آبگردان|آبگردان]] *[[../آبگردش|آبگردش]] *[[../آب گرم|آب گرم]] *[[../آبگمه|آبگمه]] *[[../آبگوشت|آبگوشت]] *[[../آبگون|آبگون]] *[[../آبگه|آبگه]] *[[../آبگی|آبگی]] *[[../آبگیر|آبگیر]] *[[../آبگیرناک|آبگیرناک]] *[[../آبگینه|آبگینه]] *[[../آبگینه‌خانه|آبگینه‌خانه]] *[[../آبگینه‌گر|آبگینه‌گر]] *[[../آبلاژ|آبلاژ]] *[[../آبلمبه|آبلمبه]] *[[../آبلوچ|آبلوچ]] *[[../آبلوک|آبلوک]] *[[../آبله|آبله]] *[[../آبله‌رو|آبله‌رو]] *[[../آبله‌زده|آبله‌زده]] *[[../آبله گاوی|آبله گاوی]] *[[../آبله مرغان|آبله مرغان]] *[[../آبلیته|آبلیته]] *[[../آب لیمو|آب لیمو]] *[[../آب‌ماده|آب‌ماده]] *[[../آب مرغان|آب مرغان]] *[[../آب مروارید|آب مروارید]] *[[../آب معدنی|آب معدنی]] *[[../آب مقطر|آب مقطر]] *[[../آبمند|آبمند]] *[[../آبناک|آبناک]] *[[../آبنبات|آبنبات]] *[[../آب نقره|آب نقره]] *[[../آبنوس|آبنوس]] *[[../آبنوس بن|آبنوس بن]] *[[../آبنوسی|آبنوسی]] *[[../آب نوشیدن|آب نوشیدن]] *[[../آبنیک|آبنیک]] *[[../آبو|آبو]] *[[../آبورز|آبورز]] *[[../آبورزی|آبورزی]] *[[../آب و رنگ|آب و رنگ]] *[[../آبون|آبون]] *[[../آبوند|آبوند]] *[[../آبونه|آبونه]] *[[../آبه|آبه]] *[[../آبه الله|آبه الله]] *[[../آبهی|آبهی]] *[[../آبی|آبی]] *[[../آبیار|آبیار]] *[[../آبیاری|آبیاری]] *[[../آبیان|آبیان]] *[[../آبید|آبید]] *[[../آبین|آبین]] *[[../آبیو|آبیو]] *[[../آبیة|آبیة]] *[[../آپگانه|آپگانه]] *[[../آپنن|آپنن]] *[[../آپوق|آپوق]] *[[../آتبین|آتبین]] *[[../آتش|آتش]] *[[../آتش افرازه|آتش افرازه]] *[[../آتش افروزنه|آتش افروزنه]] *[[../آتش‌آلود|آتش‌آلود]] *[[../آتش‌انگیز|آتش‌انگیز]] *[[../آتش‌بار|آتش‌بار]] *[[../آتش‌باز|آتش‌باز]] *[[../آتش‌بازی|آتش‌بازی]] *[[../آتش‌بان|آتش‌بان]] *[[../آتش‌برگ|آتش‌برگ]] *[[../آتش بی‌باد|آتش بی‌باد]] *[[../آتش بیدود|آتش بیدود]] *[[../آتشپا|آتشپا]] *[[../آتش پارسی|آتش پارسی]] *[[../آتش‌پاره|آتش‌پاره]] *[[../آتش‌پرست|آتش‌پرست]] *[[../آتش‌پرستی|آتش‌پرستی]] *[[../آتش‌پرور|آتش‌پرور]] *[[../آتش پیکر|آتش پیکر]] *[[../آتش‌تاب|آتش‌تاب]] *[[../آتش تابه|آتش تابه]] *[[../آتش تاو|آتش تاو]] *[[../آتش حجر|آتش حجر]] *[[../آتش خاطر|آتش خاطر]] *[[../آتش‌خانه|آتش‌خانه]] *[[../آتش‌خوار|آتش‌خوار]] *[[../آتش‌خواره|آتش‌خواره]] *[[../آتش‌خیال|آتش‌خیال]] *[[../آتش‌داغ|آتش‌داغ]] *[[../آتشدان|آتشدان]] *[[../آتش دست|آتش دست]] *[[../آتش‌دستی|آتش‌دستی]] *[[../آتش‌دم|آتش‌دم]] *[[../آتش دهقان|آتش دهقان]] *[[../آتش‌زار|آتش‌زار]] *[[../آتش زبان|آتش زبان]] *[[../آتش‌زن|آتش‌زن]] *[[../آتش‌زنه|آتش‌زنه]] *[[../آتشستان|آتشستان]] *[[../آتش‌سخن|آتش‌سخن]] *[[../آتش‌عنان|آتش‌عنان]] *[[../آتش‌فام|آتش‌فام]] *[[../آتش‌فروز|آتش‌فروز]] *[[../آتش‌فشان|آتش‌فشان]] *[[../آتش فعل|آتش فعل]] *[[../آتشک|آتشک]] *[[../آتشکار|آتشکار]] *[[../آتشکاروان|آتشکاروان]] *[[../آتشکده|آتشکده]] *[[../آتشکده کاو|آتشکده کاو]] *[[../آتشگر|آتشگر]] *[[../آتشگون|آتشگون]] *[[../آتشلاخ|آتشلاخ]] *[[../آتش لباس|آتش لباس]] *[[../آتش محلول|آتش محلول]] *[[../آتش مزاج|آتش مزاج]] *[[../آتشناک|آتشناک]] *[[../آتش نثار|آتش نثار]] *[[../آتش‌نشین|آتش‌نشین]] *[[../آتش نمرودی|آتش نمرودی]] *[[../آتش نهال|آتش نهال]] *[[../آتش‌وای|آتش‌وای]] *[[../آتشی|آتشی]] *[[../آتشیان|آتشیان]] *[[../آتشیزه|آتشیزه]] *[[../آتشین|آتشین]] *[[../آتشین داغ|آتشین داغ]] *[[../آتشین زبان|آتشین زبان]] *[[../آتشين لباس|آتشين لباس]] *[[../آتشین مار|آتشین مار]] *[[../آتل|آتل]] *[[../آتموسفر|آتموسفر ]] *[[../آتن|آتن]] *[[../آتوربان|آتوربان]] *[[../آتون|آتون]] *[[../آتی|آتی]] *[[../آتیش|آتیش]] *[[../آتین|آتین]] *[[../آتینان|آتینان]] *[[../آتیه|آتیه]] *[[../آثار|آثار]] *[[../آثام|آثام]] *[[../آثم|آثم]] *[[../آثمات|آثمات]] *[[../آثمون|آثمون]] *[[../آجاک|آجاک]] *[[../آجال|آجال]] *[[../آجام|آجام]] *[[../آجدن|آجدن]] *[[../آجدان|آجدان]] *[[../آجده|آجده]] *[[../آجر|آجر]] *[[../آجری|آجری]] *[[../آجستن|آجستن]] *[[../آجسته|آجسته]] *[[../آجش|آجش]] *[[../آجل|آجل]] *[[../آجلا|آجلاً]] *[[../آجم|آجم]] *[[../آجن|آجن]] *[[../آجنگان|آجنگان]] *[[../آجودان|آجودان]] *[[../آجی|آجی]] *[[../آجیدن|آجیدن]] *[[../آجیده|آجیده]] *[[../آجیش|آجیش]] *[[../آجیل|آجیل]] *[[../آجین‌داجین|آجین‌داجین]] *[[../آچار|آچار]] *[[../آچاک|آچاک]] *[[../آحاد|آحاد]] *[[../آخ|آخ]] *[[../آخاء|آخاء]] *[[../آخار|آخار]] *[[../آخاز|آخاز]] *[[../آخال|آخال]] *[[../آخانیدن|آخانیدن]] *[[../آختن|آختن]] *[[../آخته|آخته]] *[[../آخذ|آخذ]] *[[../آخر|آخر]] *[[../آخربین|آخربین]] *[[../آخرة|آخرة]] *[[../آخرت|آخرت]] *[[../آخر دست|آخر دست]] *[[../آخر سالار|آخر سالار]] *[[../آخرش|آخرش]] *[[../آخرک|آخرک]] *[[../آخروط|آخروط]] *[[../آخرون|آخرون]] *[[../آخریا|آخریا]] *[[../آخریان|آخریان]] *[[../آخرین|آخرین]] *[[../آخسته|آخسته]] *[[../آخسمه|آخسمه]] *[[../آخسی|آخسی]] *[[../آخسیکت|آخسیکت]] *[[../آخش|آخش]] *[[../آخشمه|آخشمه]] *[[../آخشنج|آخشنج]] *[[../آخشیان|آخشیان]] *[[../آخشیج|آخشیج]] *[[../آخشیجان|آخشیجان]] *[[../آخشیجستان|آخشیجستان]] *[[../آخشیک|آخشیک]] *[[../آخشیگان|آخشیگان]] *[[../آخشیجی‌سرا|آخشیجی‌سرا]] *[[../آخککمند|آخککمند]] *[[../آخمسه|آخمسه]] *[[../آخنی|آخنی]] *[[../آخنیة|آخنیة]] *[[../آخور|آخور]] *[[../آخور سالار|آخور سالار]] *[[../آخورک|آخورک]] *[[../آخون|آخون]] *[[../آخیة|آخیة]] *[[../آخیر|آخیر]] *[[../آخیز|آخیز]] *[[../آخیزگر|آخیزگر]] *[[../آخیسه|آخیسه]] *[[../آخیه|آخیه]] *[[../آد|آد]] *[[../آداب|آداب]] *[[../آدابگاه|آدابگاه]] * [[../آدابها|آدابها]] * [[../آداد|آداد]] * [[../آداش|آداش]] * [[../آداک|آداک]] * [[../آدام|آدام]] * [[../آدب|آدب]] * [[../آدخ|آدخ]] * [[../آدر|آدر]] * [[../آدرخش|آدرخش]] * [[../آدرس|آدرس]] * [[../آدرشاخ|آدرشاخ]] * [[../آدرفش|آدرفش]] * [[../آدرم|آدرم]] * [[../آدرنگ|آدرنگ]] * [[../آدرون|آدرون]] * [[../آدریاتیک|آدریاتیک]] * [[../آدش|آدش]] * [[../آدغر|آدغر]] * [[../آدک|آدک]] * [[../آدم|آدم]] * [[../آدمان|آدمان]] * [[../آدم پیرا|آدم پیرا]] * [[../آدمة|آدمة]] * [[../آدم ثانی|آدم ثانی]] * [[../آدم‌خوار|آدم‌خوار]] * [[../آدمستان|آدمستان]] * [[../آدم سر|آدم سر]] * [[../آدم‌شناس|آدم‌شناس]] * [[../آدم‌گری|آدم‌گری]] * [[../آدمی|آدمی]] * [[../آدمیان|آدمیان]] * [[../آدمیانه|آدمیانه]] * [[../آدمی بچه|آدمی بچه]] * [[../آدمیت|آدمیت]] * [[../آدمیزاد|آدمیزاد]] * [[../آدمی‌خوار|آدمی‌خوار]] * [[../آده|آده]] * [[../آدی|آدی]] * [[../آدیج|آدیج]] * [[../آدیش|آدیش]] * [[../آدینده|آدینده]] * [[../آدینه|آدینه]] * [[../آدینه مسجد|آدینه مسجد]] * [[../آذار|آذار]] * [[../آذار آفیون|آذار آفیون]] * [[../آذار طوس|آذار طوس]] * [[../آذاری|آذاری]] * [[../آذان|آذان]] * [[../آذر|آذر]] * [[../آذرآباد|آذرآباد]] * [[../آذرآبادگان|آذرآبادگان]] * [[../آذرآبادگون|آذرآبادگون]] * [[../آذرآئین|آذرآئین]] * [[../آذرافروز|آذرافروز]] * [[../آذرافزا|آذرافزا]] * [[../آذرباد|آذرباد]] * [[../آذربادگان|آذربادگان]] * [[../آذربایجان|آذربایجان]] * [[../آذربایگان|آذربایگان]] * [[../آذربرزین|آذربرزین]] * [[../آذربو|آذربو]] * [[../آذربویه|آذربویه]] * [[../آذربهرام|آذربهرام]] * [[../آذربیجان|آذربیجان]] * [[../آذرپرست|آذرپرست]] * [[../آذرپیرا|آذرپیرا]] * [[../آذرپژوه|آذرپژوه]] * [[../آذرتش|آذرتش]] * [[../آذر خرداد|آذر خرداد]] * [[../آذرخرین|آذرخرین]] * [[../آذرخش|آذرخش]] * [[../آذرخشا|آذرخشا]] * [[../آذر خورداد|آذر خورداد]] * [[../آذررنک|آذررنک]] * [[../آذر زردهشت|آذر زردهشت]] * [[../آذرس|آذرس]] * [[../آذرشب|آذرشب]] * [[../آذرشسب|آذرشسب]] * [[../آذرشین|آذرشین]] * [[../آذرطوس|آذرطوس]] * [[../آذرفروز|آذرفروز]] * [[../آذرفزا|آذرفزا]] * [[../آذرکده|آذرکده]] * [[../آذرکو|آذرکو]] * [[../آذرکیش|آذرکیش]] * [[../آذرکیشی|آذرکیشی]] * [[../آذرکیوان|آذرکیوان]] * [[../آذرگشب|آذرگشب]] * [[../آذرگشسب|آذرگشسب]] * [[../آذرگون|آذرگون]] * [[../آذرم|آذرم]] * [[../آذرماه|آذرماه]] * [[../آذرمه|آذرمه]] * [[../آذرمهر|آذرمهر]] * [[../آذرمیدوخت|آذرمیدوخت]] * [[../آذرنگ|آذرنگ]] * [[../آذرنوش|آذرنوش]] * [[../آذرهمایون|آذرهمایون]] * [[../آذرهمیون|آذرهمیون]] * [[../آذرهوشنگ|آذرهوشنگ]] * [[../آذرهوشنگی|آذرهوشنگی]] * [[../آذرهوشنگیان|آذرهوشنگیان]] * [[../آذری|آذری]] * [[../آذریاس|آذریاس]] * [[../آذریان|آذریان]] * [[../آذریطوس|آذریطوس]] * [[../آذرین|آذرین]] * [[../آذریون|آذریون]] * [[../آذن|آذن]] * [[../کبش‌آذن|کبش‌آذن]] * [[../آذوقه|آذوقه]] * [[../آذون|آذون]] * [[../آذی|آذی]] * [[../آذیش|آذیش]] * [[../آذین|آذین]] * [[../آر|آر]] * [[../آرا|آرا]] * [[../آراء|آراء]] * [[../آراب|آراب]] * [[../آراج|آراج]] * [[../آراختن|آراختن]] * [[../آراخیدن|آراخیدن]] * [[../آراد|آراد]] * [[../آرارات|آرارات]] * [[../آرازش|آرازش]] * [[../آراستک|آراستک]] * [[../آراستگی|آراستگی]] * [[../آراستن|آراستن]] * [[../آراسته|آراسته]] * [[../آراض|آراض]] * [[../آرال|آرال]] * [[../آراک|آراک]] * [[../آراکسس|آراکسس]] * [[../آرام|آرام]] * [[../آرام آرام|آرام آرام]] * [[../آرامانیدن|آرامانیدن]] * [[../آرام بانو|آرام بانو]] * [[../آرامبن|آرامبن]] * [[../آرام خاک|آرام خاک]] * [[../آرامدن|آرامدن]] * [[../آرامدوست|آرامدوست]] * [[../آرامش|آرامش]] * [[../آرام طلب|آرام طلب]] * [[../آرامکار|آرامکار]] * [[../آرام کرسی|آرام کرسی]] * [[../آرامگاه|آرامگاه]] * [[../آرامگه|آرامگه]] * [[../آرامگیر|آرامگیر]] * [[../آرامی|آرامی]] * [[../آرامید|آرامید]] * [[../آرامیدن|آرامیدن]] * [[../آرامیده|آرامیده]] * [[../آران|آران]] * [[../آرای|آرای]] * [[../آرایانیدن|آرایانیدن]] * [[../آرایش|آرایش]] * [[../آراینده|آراینده]] * [[../آراییدن|آراییدن]] * [[../آراییده|آراییده]] * [[../آرت|آرت]] * [[../آرة|آرة]] * [[../آرث|آرث]] * [[../آرج|آرج]] * [[../آرد|آرد]] * [[../آردآب|آردآب]] * [[../آردابه|آردابه]] * [[../آرداد|آرداد]] * [[../آرداو|آرداو]] * [[../آردبا|آردبا]] * [[../آردبخرک|آردبخرک]] * [[../آرد توله|آرد توله]] * [[../آرد حاله|آرد حاله]] * [[../آردوله|آردوله]] * [[../آرد روغن|آرد روغن]] * [[../آردزرده|آردزرده]] * [[../آردستان|آردستان]] * [[../آردشیر|آردشیر]] * [[../آردم|آردم]] * [[../آردن|آردن]] * [[../آرده|آرده]] * [[../آردهاله|آردهاله]] * [[../آرده بخرک|آرده بخرک]] * [[../آردهن|آردهن]] * [[../آردی|آردی]] * [[../آردینه|آردینه]] * [[../آرز|آرز]] * [[../آرزة|آرزة]] * [[../آرزو|آرزو]] * [[../آرزوانه|آرزوانه]] * [[../آرزوخواه|آرزوخواه]] * [[../آرزودن|آرزودن]] * [[../آرزو شکست|آرزو شکست]] * [[../آرزوشکن|آرزوشکن]] * [[../آرزوکده|آرزوکده]] * [[../آرزومند|آرزومند]] * [[../آرزومندی|آرزومندی]] * [[../آرزون|آرزون]] * [[../آرزوناک|آرزوناک]] * [[../آرزه|آرزه]] * [[../آرزه‌گر|آرزه‌گر]] * [[../آرزوئیدن|آرزوئیدن]] * [[../آرست|آرست]] * [[../آرستن|آرستن]] * [[../آرسته|آرسته]] * [[../آرسطا|آرسطا]] * [[../آرش|آرش]] * [[../آرشی|آرشی]] * [[../آرشیپل|آرشیپل]] * [[../آرض|آرض]] * [[../آرغ|آرغ]] * [[../آرغاده|آرغاده]] * [[../آرغده|آرغده]] * [[../آرغیش|آرغیش]] * [[../آرق|آرق]] * [[../آرک|آرک]] * [[../آرکة|آرکة]] * [[../آرم|آرم]] * [[../آرمان|آرمان]] * [[../آرمة|آرمة]] * [[../آرمدن|آرمدن]] * [[../آرمده|آرمده]] * [[../آرمش|آرمش]] * [[../آرمگاه|آرمگاه]] * [[../آرمنده|آرمنده]] * [[../آرمون|آرمون]] * [[../آرمیدگی|آرمیدگی]] * [[../آرمیدن|آرمیدن]] * [[../آرمیده|آرمیده]] * [[../آرن|آرن]] * [[../آرنج|آرنج]] * [[../آرنده|آرنده]] * [[../آرنگ|آرنگ]] * [[../آرنگ آرنگ|آرنگ آرنگ]] * [[../آرنو|آرنو]] * [[../آرو|آرو]] * [[../آرواره|آرواره]] * [[../آروغ|آروغ]] * [[../آروغیدن|آروغیدن]] * [[../آروق|آروق]] * [[../آرون|آرون]] * [[../آروند|آروند]] * [[../آروندیدن|آروندیدن]] * [[../آروین|آروین]] * [[../آره|آره]] * [[../آری|آری]] * [[../آرید برید|آرید برید]] * [[../آریدن|آریدن]] * [[../آریر|آریر]] * [[../آریغ|آریغ]] * [[../آرین|آرین]] * [[../آز|آز]] * [[../آزا|آزا]] * [[../آزاب|آزاب]] * [[../آزابستان|آزابستان]] * [[../آزاج|آزاج]] * [[../آزاد|آزاد]] * [[../آزاد آوا|آزاد آوا]] * [[../آزادبر|آزادبر]] * [[../آزاد بهمن|آزاد بهمن]] * [[../آزاد خلق|آزاد خلق]] * [[../آزاد دارو|آزاد دارو]] * [[../آزاد درخت|آزاد درخت]] * [[../آزادرو|آزادرو]] * [[../آزاد سرو|آزاد سرو]] * [[../آزاد طبع|آزاد طبع]] * [[../آزادگان|آزادگان]] * [[../آزادگاه جامه|آزادگاه جامه]] * [[../آزادگی|آزادگی]] * [[../آزادمرد|آزادمرد]] * [[../آزادمردی|آزادمردی]] * [[../آزاد میوه|آزاد میوه]] * [[../آزاد نامه|آزاد نامه]] * [[../آزادوار|آزادوار]] * [[../آزاده|آزاده]] * [[../آزاده خرام|آزاده خرام]] * [[../آزاده‌خو|آزاده‌خو]] * [[../آزاده‌دار|آزاده‌دار]] * [[../آزاده‌دل|آزاده‌دل]] * [[../آزاده‌گاه جامه|آزاده‌گاه جامه]] * [[../آزاده‌وار|آزاده‌وار]] * [[../آزادی|آزادی]] * [[../آزار|آزار]] * [[../آزارانیدن|آزارانیدن]] * [[../آزاردن|آزاردن]] * [[../آزارده|آزارده]] * [[../آزاردیده|آزاردیده]] * [[../آزاررسان|آزاررسان]] * [[../آزار رسیده|آزار رسیده]] * [[../آزارش|آزارش]] * [[../آزارمند|آزارمند]] * [[../آزارنده|آزارنده]] * [[../آزاری|آزاری]] * [[../آزاریدن|آزاریدن]] * [[../آزاغ|آزاغ]] * [[../آزال|آزال]] * [[../آزامند|آزامند]] * [[../آزپیشه|آزپیشه]] * [[../آزج|آزج]] * [[../آزخ|آزخ]] * [[../آزدگی|آزدگی]] * [[../آزدن|آزدن]] * [[../آزده|آزده]] * [[../آزر|آزر]] * [[../آزرباد|آزرباد]] * [[../آزرة|آزرة]] * [[../آزرخش|آزرخش]] * [[../آزرد|آزرد]] * [[../آزردآلو|آزردآلو]] * [[../آزردانیدن|آزردانیدن]] * [[../آزردگان|آزردگان]] * [[../آزردگی|آزردگی]] * [[../آزردن|آزردن]] * [[../آزرده|آزرده]] * [[../آزرده پشت|آزرده پشت]] * [[../آزرده خاطر|آزرده خاطر]] * [[../آزرگون|آزرگون]] * [[../آزرم|آزرم]] * [[../آزرماه|آزرماه]] * [[../آزرم‌جوی|آزرم‌جوی]] * [[../آزرم‌دخت|آزرم‌دخت]] * [[../آزرم‌سار|آزرم‌سار]] * [[../آزرم‌گاه|آزرم‌گاه]] * [[../آزرمیدخت|آزرمیدخت]] * [[../آزرمیدن|آزرمیدن]] * [[../آزرمین|آزرمین]] * [[../آزرنگ|آزرنگ]] * [[../آزروان|آزروان]] * [[../آزغ|آزغ]] * [[../آزفة|آزفة]] * [[../آزفنداک|آزفنداک]] * [[../آزقه|آزقه]] * [[../آزم|آزم]] * [[../آزما|آزما]] * [[../آزمان|آزمان]] * [[../آزمانی|آزمانی]] * [[../آزمانیدن|آزمانیدن]] * [[../آزمای|آزمای]] * [[../آزمایش|آزمایش]] * [[../آزمائی|آزمائی]] * [[../آزمة|آزمة]] * [[../آزمرده|آزمرده]] * [[../آزمند|آزمند]] * [[../آزمندی|آزمندی]] * [[../آزمودگان|آزمودگان]] * [[../آزمودگی|آزمودگی]] * [[../آزمودن|آزمودن]] * [[../آزموده|آزموده]] * [[../آزمودها|آزمودها]] * [[../آزمون|آزمون]] * [[../آزن|آزن]] * [[../آزناک|آزناک]] * [[../آزناکی|آزناکی]] * [[../آزنج|آزنج]] * [[../آزنخ|آزنخ]] * [[../آزندانیدن|آزندانیدن]] * [[../آزنک‌ناک|آزنک‌ناک]] * [[../آزنه|آزنه]] * [[../آزو|آزو]] * [[../آزود|آزود]] * [[../آزور|آزور]] * [[../آزوغ|آزوغ]] * [[../آزوقه|آزوقه]] * [[../آزی|آزی]] * [[../آزیدن|آزیدن]] * [[../آزیر|آزیر]] * [[../آزیراک|آزیراک]] * [[../آزیریدن|آزیریدن]] * [[../آزیغ|آزیغ]] * [[../آژ|آژ]] * [[../آژخ|آژخ]] * [[../آژخناک|آژخناک]] * [[../آژدن|آژدن]] * [[../آژده|آژده]] * [[../آژدها|آژدها]] * [[../آژدهاک|آژدهاک]] * [[../آژرد|آژرد]] * [[../آژغ|آژغ]] * [[../آژفنداک|آژفنداک]] * [[../آژکهان|آژکهان]] * [[../آژگن|آژگن]] * [[../آژن|آژن]] * [[../آژند|آژند]] * [[../آژندانیدن|آژندانیدن]] * [[../آژندن|آژندن]] * [[../آژنده|آژنده]] * [[../آژندیدن|آژندیدن]] * [[../آژنک|آژنک]] * [[../آژنک‌ناک|آژنک‌ناک]] * [[../آژنگ|آژنگ]] * [[../آژنه|آژنه]] * [[../آژور|آژور]] * [[../آژوغ|آژوغ]] * [[../آژیانه|آژیانه]] * [[../آژیخ|آژیخ]] * [[../آژیدانیدن|آژیدانیدن]] * [[../آژیدن|آژیدن]] * [[../آژیر|آژیر]] * [[../آژیراک|آژیراک]] * [[../آژیریدن|آژیریدن]] * [[../آژین|آژین]] * [[../آژینه|آژینه]] * [[../آس|آس]] * [[../آسا|آسا]] * [[../آساب|آساب]] * [[../آساد|آساد]] * [[../آساره|آساره]] * [[../آساس|آساس]] * [[../آس‌افزون|آس‌افزون]] * [[../آسال|آسال]] * [[../آسام|آسام]] * [[../آسان|آسان]] * [[../آسان کار|آسان کار]] * [[../آسان‌گشا|آسان‌گشا]] * [[../آسان‌گذار|آسان‌گذار]] * [[../آسان‌گذاری|آسان‌گذاری]] * [[../آسان‌گیر|آسان‌گیر]] * [[../آسان نیوش|آسان نیوش]] * [[../آسانی|آسانی]] * [[../آسانیدن|آسانیدن]] * [[../آسای|آسای]] * [[../آسایانیدن|آسایانیدن]] * [[../آسایش|آسایش]] * [[../آسایشکده|آسایشکده]] * [[../آسایشگاه|آسایشگاه]] * [[../آسائی|آسائی]] * [[../آسائیدن|آسائیدن]] * [[../آسب|آسب]] * [[../آسبان|آسبان]] * [[../آست|آست]] * [[../آسة|آسة]] * [[../آستا|آستا]] * [[../آستان|آستان]] * [[../آستانبوس|آستانبوس]] * [[../آستانبوسی|آستانبوسی]] * [[../آستان روب|آستان روب]] * [[../آستانه|آستانه]] * [[../آستانی|آستانی]] * [[../آستانیدن|آستانیدن]] * [[../آستر|آستر]] * [[../آسترنگ|آسترنگ]] * [[../آستره|آستره]] * [[../آستن|آستن]] * [[../آسته|آسته]] * [[../آستی|آستی]] * [[../آستیم|آستیم]] * [[../آستین|آستین]] * [[../آستینه|آستینه]] * [[../آسد|آسد]] * [[../آسر|آسر]] * [[../آسریس|آسریس]] * [[../آسغده|آسغده]] * [[../آسف|آسف]] * [[../آسفته|آسفته]] * [[../آسفده|آسفده]] * [[../آسک|آسک]] * [[../آس‌کننده|آس‌کننده]] * [[../آسگون|آسگون]] * [[../آسما|آسما]] * [[../آسمار|آسمار]] * [[../آسمان|آسمان]] * [[../آسمان پایه|آسمان پایه]] * [[../آسمان‌پیمای|آسمان‌پیمای]] * [[../آسمان پیوند|آسمان پیوند]] * [[../آسمان جاه|آسمان جاه]] * [[../آسمان جواب|آسمان جواب]] * [[../آسمان جونی|آسمان جونی]] * [[../آسمان‌خیز|آسمان‌خیز]] * [[../آسمان درخش|آسمان درخش]] * [[../آسمان دره|آسمان دره]] * [[../آسمان رفعت|آسمان رفعت]] * [[../آسمان صفت|آسمان صفت]] * [[../آسمان غرش|آسمان غرش]] * [[../آسمان غریو|آسمان غریو]] * [[../آسمان قدر|آسمان قدر]] * [[../آسمان‌گیر|آسمان‌گیر]] * [[../آسمان‌ناب|آسمان‌ناب]] * [[../آسمانه|آسمانه]] * [[../آسمانی|آسمانی]] * [[../آسمند|آسمند]] * [[../آسموغ|آسموغ]] * [[../آسمه|آسمه]] * [[../آسن|آسن]] * [[../آسنستان|آسنستان]] * [[../آسنی|آسنی]] * [[../آسو|آسو]] * [[../آسودگی|آسودگی]] * [[../آسودن|آسودن]] * [[../آسوده|آسوده]] * [[../آسوده حال|آسوده حال]] * [[../آسه|آسه]] * [[../آسی|آسی]] * [[../آسیا|آسیا]] * [[../آسیا آژن|آسیا آژن]] * [[../آسیاب|آسیاب]] * [[../آسیابان|آسیابان]] * [[../آسیابانی|آسیابانی]] * [[../آسیاخانه|آسیاخانه]] * [[../آسیازن|آسیازن]] * [[../آسیازنه|آسیازنه]] * [[../آسیاسنگ|آسیاسنگ]] * [[../آسیاگر|آسیاگر]] * [[../آسیاگری|آسیاگری]] * [[../آسیای صغیر|آسیای صغیر]] * [[../آسیانه|آسیانه]] * [[../آسیائی|آسیائی]] * [[../آسیب|آسیب]] * [[../آسیب کار|آسیب کار]] * [[../آسیة|آسیة]] * [[../آسیم|آسیم]] * [[../آسیمه|آسیمه]] * [[../آسیمه دماغ|آسیمه دماغ]] * [[../آسیمه‌سار|آسیمه‌سار]] * [[../آسیون|آسیون]] * [[../آسیه|آسیه]] * [[../آش|آش]] * [[../آشا|آشا]] * [[../آشام|آشام]] * [[../آشامش|آشامش]] * [[../آشامنده|آشامنده]] * [[../آشامیدن|آشامیدن]] * [[../آشامیدنی|آشامیدنی]] * [[../آشب|آشب]] * [[../آشپز|آشپز]] * [[../آشپزخانه|آشپزخانه]] * [[../آشپزی|آشپزی]] * [[../آشتم|آشتم]] * [[../آشتنگاه|آشتنگاه]] * [[../آشتوم|آشتوم]] * [[../آشتوه|آشتوه]] * [[../آشتی|آشتی]] * [[../آشتی‌خواران|آشتی‌خواران]] * [[../آشتی‌گاه|آشتی‌گاه]] * [[../آشتینه|آشتینه]] * [[../آشخانه|آشخانه]] * [[../آشدّ|آشدّ]] * [[../آشر|آشر]] * [[../آشرة|آشرة]] * [[../آشردن|آشردن]] * [[../آشرمه|آشرمه]] * [[../آشزدن|آشزدن]] * [[../آشغال|آشغال]] * [[../آشفتانیدن|آشفتانیدن]] * [[../آشفتگی|آشفتگی]] * [[../آشفتن|آشفتن]] * [[../آشفته|آشفته]] * [[../آشفته‌حال|آشفته‌حال]] * [[../آشفته‌خاطر|آشفته‌خاطر]] * [[../آشفته‌دل|آشفته‌دل]] * [[../آشفته روز|آشفته روز]] * [[../آشفته رومیان|آشفته رومیان]] * [[../آشفته عقل|آشفته عقل]] * [[../آشفته‌کاکل|آشفته‌کاکل]] * [[../آشفته‌مغز|آشفته‌مغز]] * [[../آشفته‌موی|آشفته‌موی]] * [[../آشکار|آشکار]] * [[../آشکارگی|آشکارگی]] * [[../آشکاره|آشکاره]] * [[../آشکزه|آشکزه]] * [[../آشکو|آشکو]] * [[../آشگار|آشگار]] * [[../آشگون|آشگون]] * [[../آشگونه|آشگونه]] * [[../آشگوی|آشگوی]] * [[../آشمالی|آشمالی]] * [[../آشمید|آشمید]] * [[../آشمیدن|آشمیدن]] * [[../آشنا|آشنا]] * [[../آشناب|آشناب]] * [[../آشناباز|آشناباز]] * [[../آشنابازی|آشنابازی]] * [[../آشناپرست|آشناپرست]] * [[../آشناخو|آشناخو]] * [[../آشناد|آشناد]] * [[../آشنارو|آشنارو]] * [[../آشناگر|آشناگر]] * [[../آشناو|آشناو]] * [[../آشناور|آشناور]] * [[../آشناه|آشناه]] * [[../آشنایان|آشنایان]] * [[../آشنائی|آشنائی]] * [[../آشنه|آشنه]] * [[../آشو|آشو]] * [[../آشوب|آشوب]] * [[../آشوب‌انگیز|آشوب‌انگیز]] * [[../آشوبتر|آشوبتر]] * [[../آشوبگاه|آشوبگاه]] * [[../آشوب‌گستر|آشوب‌گستر]] * [[../آشوبناک|آشوبناک]] * [[../آشوبیدن|آشوبیدن]] * [[../آشور|آشور]] * [[../آشوردن|آشوردن]] * [[../آشوغ|آشوغ]] * [[../آشوفتگی|آشوفتگی]] * [[../آشوفتن|آشوفتن]] * [[../آشوفته|آشوفته]] * [[../آشی|آشی]] * [[../آشیا|آشیا]] * [[../آشیان|آشیان]] * [[../آشیانه|آشیانه]] * [[../آشیب|آشیب]] * [[../آشیج|آشیج]] * [[../آشیگاه|آشیگاه]] * [[../آشین|آشین]] * [[../آشینه|آشینه]] * [[../آشیهه|آشیهه]] * [[../آصار|آصار]] * [[../آصاص|آصاص]] * [[../آصال|آصال]] * [[../آصدة|آصدة]] * [[../آصرة|آصرة]] * [[../آصف|آصف]] * [[../آصف جاه|آصف جاه]] * [[../آصل|آصل]] * [[../آصی|آصی]] * [[../آصیة|آصیة]] * [[../آط|آط]] * [[../آطة|آطة]] * [[../آطال|آطال]] * [[../آطام|آطام]] * [[../آطریلال|آطریلال]] * [[../آطن|آطن]] * [[../آغا|آغا]] * [[../آغاباجی|آغاباجی]] * [[../آغار|آغار]] * [[../آغارانیدن|آغارانیدن]] * [[../آغارد|آغارد]] * [[../آغاردن|آغاردن]] * [[../آغارش|آغارش]] * [[../آغاروز|آغاروز]] * [[../آغاره|آغاره]] * [[../آغاری|آغاری]] * [[../آغاریدن|آغاریدن]] * [[../آغاریقون|آغاریقون]] * [[../آغاز|آغاز]] * [[../آغازش|آغازش]] * [[../آغازکار|آغازکار]] * [[../آغازگاه|آغازگاه]] * [[../آغازنده|آغازنده]] * [[../آغازه|آغازه]] * [[../آغازیدن|آغازیدن]] * [[../آغاش|آغاش]] * [[../آغاشتن|آغاشتن]] * [[../آغال|آغال]] * [[../آغال پشه|آغال پشه]] * [[../آغالش|آغالش]] * [[../آغالشتن|آغالشتن]] * [[../آغاوات|آغاوات]] * [[../آغالیدن|آغالیدن]] * [[../آغالیده|آغالیده]] * [[../آغایان|آغایان]] * [[../آغر|آغر]] * [[../آغرده|آغرده]] * [[../آغرسطس|آغرسطس]] * [[../آغره|آغره]] * [[../آغریوس|آغریوس]] * [[../آغستن|آغستن]] * [[../آغسته|آغسته]] * [[../آغش|آغش]] * [[../آغشتانیدن|آغشتانیدن]] * [[../آغشتگی|آغشتگی]] * [[../آغشتن|آغشتن]] * [[../آغشته|آغشته]] * [[../آغشغه|آغشغه]] * [[../آغشک|آغشک]] * [[../آغل|آغل]] * [[../آغند|آغند]] * [[../آغندن|آغندن]] * [[../آغنده|آغنده]] * [[../آغوات|آغوات]] * [[../آغوز|آغوز]] * [[../آغوش|آغوش]] * [[../آغوشیدن|آغوشیدن]] * [[../آغول|آغول]] * [[../آغیة|آغیة]] * [[../آغیرس|آغیرس]] * [[../آغیشتن|آغیشتن]] * [[../آغیشیدن|آغیشیدن]] * [[../آغیل|آغیل]] * [[../آف|آف]] * [[../آفات|آفات]] * [[../آفاق|آفاق]] * [[../آفاق‌بند|آفاق‌بند]] * [[../آفاق گرفته|آفاق گرفته]] * [[../آفاقی|آفاقی]] * [[../آفة|آفة]] * [[../آفت|آفت]] * [[../آفتاب|آفتاب]] * [[../آفتاب‌پرست|آفتاب‌پرست]] * [[../آفتاب‌پرستی|آفتاب‌پرستی]] * [[../آفتاب جلوه|آفتاب جلوه]] * [[../آفتاب چشمه|آفتاب چشمه]] * [[../آفتابچی|آفتابچی]] * [[../آفتاب خاطر|آفتاب خاطر]] * [[../آفتاب خانه|آفتاب خانه]] * [[../آفتاب دزدک|آفتاب دزدک]] * [[../آفتاب رخ|آفتاب رخ]] * [[../آفتاب‌رو|آفتاب‌رو]] * [[../آفتاب‌زار|آفتاب‌زار]] * [[../آفتاب زرد|آفتاب زرد]] * [[../آفتاب سوار|آفتاب سوار]] * [[../آفتابگاه|آفتابگاه]] * [[../آفتاب‌گردان|آفتاب‌گردان]] * [[../آفتاب گردش|آفتاب گردش]] * [[../آفتاب گردک|آفتاب گردک]] * [[../آفتاب‌گیر|آفتاب‌گیر]] * [[../آفتابناک|آفتابناک]] * [[../آفتابه|آفتابه]] * [[../آفتابه‌چی|آفتابه‌چی]] * [[../آفتابه لگن|آفتابه لگن]] * [[../آفتابی|آفتابی]] * [[../آفتاوا|آفتاوا]] * [[../آفت رسیده|آفت رسیده]] * [[../آفت‌زده|آفت‌زده]] * [[../آفتفایا|آفتفایا]] * [[../آفت‌گری|آفت‌گری]] * [[../آفته|آفته]] * [[../آفد|آفد]] * [[../آفرازه|آفرازه]] * [[../آفرنگان|آفرنگان]] * [[../آفروزه|آفروزه]] * [[../آفروزینه|آفروزینه]] * [[../آفروسه|آفروسه]] * [[../آفریدگار|آفریدگار]] * [[../آفریدگان|آفریدگان]] * [[../آفریدن|آفریدن]] * [[../آفریدون|آفریدون]] * [[../آفریده|آفریده]] * [[../آفرین|آفرین]] * [[../آفرینا|آفرینا]] * [[../آفرین خانه|آفرین خانه]] * [[../آفرینش|آفرینش]] * [[../آفرینگان|آفرینگان]] * [[../آفرین‌گر|آفرین‌گر]] * [[../آفریننده|آفریننده]] * [[../آفسانه|آفسانه]] * [[../آفق|آفق]] * [[../آفقة|آفقة]] * [[../آفگانه|آفگانه]] * [[../آفل|آفل]] * [[../آفلیئن|آفلیئن]] * [[../آفند|آفند]] * [[../آفنداک|آفنداک]] * [[../آفندیدن|آفندیدن]] * [[../آق|آق]] * [[../آقا|آقا]] * [[../آقاسی|آقاسی]] * [[../آقال|آقال]] * [[../آقاواینی|آقاواینی]] * [[../آقایان|آقایان]] * [[../آقائی|آقائی]] * [[../آقچه|آقچه]] * [[../آق سنقر|آق سنقر]] * [[../آقشام|آقشام]] * [[../آقشته|آقشته]] * [[../آقطی|آقطی]] * [[../آق مزار|آق مزار]] * [[../آقوش|آقوش]] * [[../آک|آک]] * [[../آکا|آکا]] * [[../آکال|آکال]] * [[../آکام|آکام]] * [[../آکپ|آکپ]] * [[../آکچ|آکچ]] * [[../آکح|آکح]] * [[../آکحج|آکحج]] * [[../آکخ|آکخ]] * [[../آکرکره|آکرکره]] * [[../آکس|آکس]] * [[../آکسته|آکسته]] * [[../اکسه|اکسه]] * [[../آکشته|آکشته]] * [[../آکل|آکل]] * [[../آکلة|آکلة]] * [[../آکله|آکله]] * [[../آکنج|آکنج]] * [[../آکنده|آکنده]] * [[../آکو|آکو]] * [[../آکوچ|آکوچ]] * [[../آکورس|آکورس]] * [[../آگ|آگ]] * [[../آگاه|آگاه]] * [[../آگاهانه|آگاهانه]] * [[../آگاهانیدن|آگاهانیدن]] * [[../آگاهی|آگاهی]] * [[../آگاهیدن|آگاهیدن]] * [[../آگده|آگده]] * [[../آگر|آگر]] * [[../آگره|آگره]] * [[../آگری|آگری]] * [[../آگسته|آگسته]] * [[../آگش|آگش]] * [[../آگشته|آگشته]] * [[../آگفت|آگفت]] * [[../آگن|آگن]] * [[../آگنبالین|آگنبالین]] * [[../آگنج|آگنج]] * [[../آگند|آگند]] * [[../آگندگی|آگندگی]] * [[../آگندن|آگندن]] * [[../آگنده|آگنده]] * [[../آگنده پر|آگنده پر]] * [[../آگنده‌خو|آگنده‌خو]] * [[../آگنده گوش|آگنده گوش]] * [[../آگنده یال|آگنده یال]] * [[../آگنش|آگنش]] * [[../آگنه|آگنه]] * [[../آگنیدن|آگنیدن]] * [[../آگوچ|آگوچ]] * [[../آگور|آگور]] * [[../آگوش|آگوش]] * [[../آگوشیدن|آگوشیدن]] * [[../آگون|آگون]] * [[../آگه|آگه]] * [[../آگهی|آگهی]] * [[../آگیج|آگیج]] * [[../آگیش|آگیش]] * [[../آگیشیدن|آگیشیدن]] * [[../آگیلون|آگیلون]] * [[../آگین|آگین]] * [[../آل|آل]] * [[../آلاء|آلاء]] * [[../آلا|آلا]] * [[../آلات|آلات]] * [[../آلار|آلار]] * [[../آلاریان|آلاریان]] * [[../آلاس|آلاس]] * [[../آلاف|آلاف]] * [[../آلاکلنگ|آلاکلنگ]] * [[../آلاله|آلاله]] * [[../آلام|آلام]] * [[../آلان|آلان]] * [[../آلانه|آلانه]] * [[../آلاو|آلاو]] * [[../آلاوه|آلاوه]] * [[../آلای|آلای]] * [[../آلایش|آلایش]] * [[../آلائیدن|آلائیدن]] * [[../آلپ|آلپ]] * [[../آلة|آلة]] * [[../آلت|آلت]] * [[../آلت‌شناس|آلت‌شناس]] * [[../آمادگی|آمادگی]] * [[../آمادن|آمادن]] * [[../آماده|آماده]] * [[../آمار|آمار]] * [[../آمارگیر|آمارگیر]] * [[../آماره|آماره]] * [[../آماره‌گیر|آماره‌گیر]] * [[../آمازن|آمازن]] * [[../آماس|آماس]] * [[../آماسا|آماسا]] * [[../آماسانیدن|آماسانیدن]] * [[../آماسیدن|آماسیدن]] * [[../آماسیده|آماسیده]] * [[../آماش|آماش]] * [[../آماق|آماق]] * [[../آمال|آمال]] * [[../آماه|آماه]] * [[../آماهیدن|آماهیدن]] * [[../آمای|آمای]] * [[../آمائی|آمائی]] * [[../آمائیدن|آمائیدن]] * [[../آمة|آمة]] * [[../آمختن|آمختن]] * [[../آمخته|آمخته]] * [[../آمد|آمد]] * [[../آمد آمد|آمد آمد]] * [[../آمدانه|آمدانه]] * [[../آمد رفت|آمد رفت]] * [[../آمد شد|آمد شد]] * [[../آمد شدن|آمد شدن]] * [[../آمدن|آمدن]] * [[../آمدنگاه|آمدنگاه]] * [[../آمدنی|آمدنی]] * [[../آمدورفت|آمدورفت]] * [[../آمدوشد|آمدوشد]] * [[../آمده|آمده]] * [[../آمده‌گیر|آمده‌گیر]] * [[../آمدیه|آمدیه]] * [[../آمر|آمر]] * [[../آمرا|آمرا]] * [[../آمرة|آمرة]] * [[../آمرک|آمرک]] * [[../آمرز|آمرز]] * [[../آمرزش|آمرزش]] * [[../آمرزگار|آمرزگار]] * [[../آمرزگاری|آمرزگاری]] * [[../آمرزنده|آمرزنده]] * [[../آمرزیدن|آمرزیدن]] * [[../آمرزیده|آمرزیده]] * [[../آمرغ|آمرغ]] * [[../آمر نون و القلم|آمر نون و القلم]] * [[../آمره|آمره]] * [[../آمس|آمس]] * [[../آمشام|آمشام]] * [[../آمص|آمص]] * [[../آمل|آمل]] * [[../آمله|آمله]] * [[../آمن|آمن]] * [[../آمنه|آمنه]] * [[../آمو|آمو]] * [[../آموت|آموت]] * [[../آموتیا|آموتیا]] * [[../آموختگان|آموختگان]] * [[../آموختن|آموختن]] * [[../آموخته|آموخته]] * [[../آمود|آمود]] * [[../آمودریا|آمودریا]] * [[../آمودن|آمودن]] * [[../آموده|آموده]] * [[../آمور|آمور]] * [[../آمورز|آمورز]] * [[../آموز|آموز]] * [[../آموزاننده|آموزاننده]] * [[../آموزانیدن|آموزانیدن]] * [[../آموزش|آموزش]] * [[../آموزگار|آموزگار]] * [[../آموزناک|آموزناک]] * [[../آموزندگی|آموزندگی]] * [[../آموزنده|آموزنده]] * [[../آموزی|آموزی]] * [[../آموزیدن|آموزیدن]] * [[../آموس|آموس]] * [[../آموسنی|آموسنی]] * [[../آموغ|آموغ]] * [[../آمولن|آمولن]] * [[../آمون|آمون]] * [[../آموی|آموی]] * [[../آمویه|آمویه]] * [[../آمه|آمه]] * [[../آمی|آمی]] * [[../آمیختگی|آمیختگی]] * [[../آمیختن|آمیختن]] * [[../آمیخته|آمیخته]] * [[../آمیر|آمیر]] * [[../آمیز|آمیز]] * [[../آمیزانیدن|آمیزانیدن]] * [[../آمیزش|آمیزش]] * [[../آمیزش‌کن|آمیزش‌کن]] * [[../آمیزش‌کنی|آمیزش‌کنی]] * [[../آمیزگار|آمیزگار]] * [[../آمیزگاری|آمیزگاری]] * [[../آمیزناک|آمیزناک]] * [[../آمیزنده|آمیزنده]] * [[../آمیزه|آمیزه]] * [[../آمیزه‌مو|آمیزه‌مو]] * [[../آمیزیدن|آمیزیدن]] * [[../آمیژ|آمیژ]] * [[../آمیژه|آمیژه]] * [[../آمیص|آمیص]] * [[../آمیغ|آمیغ]] * [[../آمیغه|آمیغه]] * [[../آمیغی|آمیغی]] * [[../آمین|آمین]] * [[../آمینه|آمینه]] * [[../آن|آن]] * [[../آناء|آناء]] * [[../آنات|آنات]] * [[../آناس|آناس]] * [[../آناف|آناف]] * [[../آنام|آنام]] * [[../آنان|آنان]] * [[../آنة|آنة]] * [[../آنت|آنت]] * [[../آنتی‌پیرین|آنتی‌پیرین]] * [[../آنتی فبرین|آنتی فبرین]] * [[../آنتیل|آنتیل]] * [[../آنج|آنج]] * [[../آنجا|آنجا]] * [[../آنجا که|آنجا که]] * [[../آن‌چنان|آن‌چنان]] * [[../آنچه|آنچه]] * [[../آنح|آنح]] * [[../آنحة|آنحة]] * [[../آند|آند]] * [[../آنداو|آنداو]] * [[../آن دم|آن دم]] * [[../آندون|آندون]] * [[../آن را|آن را]] * [[../آنرو|آنرو]] * [[../آن زمان|آن زمان]] * [[../آنس|آنس]] * [[../آنستان|آنستان]] * [[../آنسة|آنسة]] * [[../آنسته|آنسته]] * [[../آن‌سو|آن‌سو]] * [[../آنسیکلوپدی|آنسیکلوپدی]] * [[../آنطرف|آنطرف]] * [[../آنف|آنف]] * [[../آنفا|آنفا]] * [[../آنق|آنق]] * [[../آن‌قدر|آن‌قدر]] * [[../آنک|آنک]] * [[../آن‌کس|آن‌کس]] * [[../آنکه|آنکه]] * [[../آنگاه|آنگاه]] * [[../آنگاهی|آنگاهی]] * [[../آنگندن|آنگندن]] * [[../آنگنده|آنگنده]] * [[../آنگه|آنگه]] * [[../آنه|آنه]] * [[../آنها|آنها]] * [[../آنهالت|آنهالت]] * [[../آن همه|آن همه]] * [[../آنی|آنی]] * [[../آنیة|آنیة]] * [[../آنیسته|آنیسته]] * [[../آنیسون|آنیسون]] * [[../آنین|آنین]] * [[../آو|آو]] * [[../آوا|آوا]] * [[../آواب|آواب]] * [[../آواخ|آواخ]] * [[../آوادان|آوادان]] * [[../آوار|آوار]] * [[../آوارجه|آوارجه]] * [[../آوارچه|آوارچه]] * [[../آوارگی|آوارگی]] * [[../آواره|آواره]] * [[../آواره‌گیر|آواره‌گیر]] * [[../آواری|آواری]] * [[../آواریدن|آواریدن]] * [[../آواز|آواز]] * [[../آوازک|آوازک]] * [[../آوازناک|آوازناک]] * [[../آوازه|آوازه]] * [[../آوازیدن|آوازیدن]] * [[../آوام|آوام]] * [[../آوان|آوان]] * [[../آواه|آواه]] * [[../آواها|آواها]] * [[../آوای|آوای]] * [[../آوة|آوة]] * [[../آوخ|آوخ]] * [[../آود|آود]] * [[../آور|آور]] * [[../آورجه|آورجه]] * [[../آورچه|آورچه]] * [[../آورد|آورد]] * [[../آوردگاه|آوردگاه]] * [[../آوردن|آوردن]] * [[../آوردنی|آوردنی]] * [[../آورده|آورده]] * [[../آورسر|آورسر]] * [[../آورگ|آورگ]] * [[../آورگوش|آورگوش]] * [[../آورند|آورند]] * [[../آورنده|آورنده]] * [[../آوره|آوره]] * [[../آوری|آوری]] * [[../آوریدن|آوریدن]] * [[../آوریز|آوریز]] * [[../آوریل|آوریل]] * [[../آورین|آورین]] * [[../آوزیدن|آوزیدن]] * [[../آوزین|آوزین]] * [[../آوژه|آوژه]] * [[../آوشن|آوشن]] * [[../آوغون|آوغون]] * [[../آوگان|آوگان]] * [[../آوله|آوله]] * [[../آون|آون]] * [[../آونة|آونة]] * [[../آوند|آوند]] * [[../آوندی|آوندی]] * [[../آونگ|آونگ]] * [[../آونگان|آونگان]] * [[../آونوس|آونوس]] * [[../آوو|آوو]] * [[../آووه|آووه]] * [[../آوه|آوه]] * [[../آوها|آوها]] * [[../آوی|آوی]] * [[../آویخ|آویخ]] * [[../آویختگی|آویختگی]] * [[../آویختن|آویختن]] * [[../آویخته|آویخته]] * [[../آویدن|آویدن]] * [[../آویز|آویز]] * [[../آویزان|آویزان]] * [[../آویزانیدن|آویزانیدن]] * [[../آویزش|آویزش]] * [[../آویزگن|آویزگن]] * [[../آویزگی|آویزگی]] * [[../آویزه|آویزه]] * [[../آویزه‌بند|آویزه‌بند]] * [[../آویزیدن|آویزیدن]] * [[../آویژگان|آویژگان]] * [[../آویژه|آویژه]] * [[../آویش|آویش]] * [[../آویشن|آویشن]] * [[../آویشه|آویشه]] * [[../آوینا|آوینا]] * [[../آویندن|آویندن]] * [[../آه|آه]] * [[../آها|آها]] * [[../آهار|آهار]] * [[../آهازیدن|آهازیدن]] * [[../آهازیده|آهازیده]] * [[../آهال|آهال]] * [[../آهانه|آهانه]] * [[../آهبة|آهبة]] * [[../آهبنیانه|آهبنیانه]] * [[../آهة|آهة]] * [[../آهته|آهته]] * [[../آهختن|آهختن]] * [[../آهخته|آهخته]] * [[../آهرمن|آهرمن]] * [[../آهرمن‌خوی|آهرمن‌خوی]] * [[../آهرمن‌روی|آهرمن‌روی]] * [[../آهرمن کیش|آهرمن کیش]] * [[../آهرن|آهرن]] * [[../آهریمن|آهریمن]] * [[../آهزن|آهزن]] * [[../آه‌زنان|آه‌زنان]] * [[../آهستگی|آهستگی]] * [[../آهسته|آهسته]] * [[../آهسته رای|آهسته رای]] * [[../آهسته‌رو|آهسته‌رو]] * [[../آهسته سخن|آهسته سخن]] * [[../آهشتگی|آهشتگی]] * [[../آهک|آهک]] * [[../آهک‌پز|آهک‌پز]] * [[../آه‌کش|آه‌کش]] * [[../آهل|آهل]] * [[../آهمند|آهمند]] * [[../آهن|آهن]] * [[../آهن آشیان|آهن آشیان]] * [[../آهنبایه|آهنبایه]] * [[../آهن‌بر|آهن‌بر]] * [[../آهن‌پاره|آهن‌پاره]] * [[../آهن‌پایه|آهن‌پایه]] * [[../آهنج|آهنج]] * [[../آهن‌جان|آهن‌جان]] * [[../آهنجانیدن|آهنجانیدن]] * [[../آهنجد|آهنجد]] * [[../آهنجلوغ|آهنجلوغ]] * [[../آهنجه|آهنجه]] * [[../آهنجیدن|آهنجیدن]] * [[../آهن چنگال|آهن چنگال]] * [[../آهنچه|آهنچه]] * [[../آهنچیدن|آهنچیدن]] * [[../آهنخای|آهنخای]] * [[../آهن‌دل|آهن‌دل]] * [[../آهن دیگ|آهن دیگ]] * [[../آهن‌دلی|آهن‌دلی]] * [[../آهن‌ربا|آهن‌ربا]] * [[../آهن‌رگ|آهن‌رگ]] * [[../آهن روی|آهن روی]] * [[../آهن‌ریزی|آهن‌ریزی]] * [[../آهن‌سای|آهن‌سای]] * [[../آهن‌قبا|آهن‌قبا]] * [[../آهن کرسی|آهن کرسی]] * [[../آهن‌کش|آهن‌کش]] * [[../آهنگ|آهنگ]] * [[../آهنگاو|آهنگاو]] * [[../آهنگر|آهنگر]] * [[../آهنگری|آهنگری]] * [[../آهنگی|آهنگی]] * [[../آهنگیدن|آهنگیدن]] * [[../آهنو|آهنو]] * [[../آهنه|آهنه]] * [[../آهنی|آهنی]] * [[../آهنیابه|آهنیابه]] * [[../آهنین|آهنین]] * [[../آهنین پنجه|آهنین پنجه]] * [[../آهنین‌جان|آهنین‌جان]] * [[../آهنین‌جگر|آهنین‌جگر]] * [[../آهنین خفتان|آهنین خفتان]] * [[../آهنین دل|آهنین دل]] * [[../آهنین رگ|آهنین رگ]] * [[../آهنین قبا|آهنین قبا]] * [[../آهنین کرسی|آهنین کرسی]] * [[../آهنین کمر|آهنین کمر]] * [[../آهو|آهو]] * [[../آهوان|آهوان]] * [[../آهوای|آهوای]] * [[../آهوبان|آهوبان]] * [[../آهوبره|آهوبره]] * [[../آهوپا|آهوپا]] * [[../آهودل|آهودل]] * [[../آهودلی|آهودلی]] * [[../آهو دوستک|آهو دوستک]] * [[../آهوری|آهوری]] * [[../آهوز|آهوز]] * [[../آهوگان|آهوگان]] * [[../آهول|آهول]] * [[../آهون|آهون]] * [[../آهون‌بر|آهون‌بر]] * [[../آهونگاه|آهونگاه]] * [[../آهووره|آهووره]] * [[../آهوی|آهوی]] * [[../آهوئی|آهوئی]] * [[../آهی|آهی]] * [[../آهیانه|آهیانه]] * [[../آهیختن|آهیختن]] * [[../آهیخته|آهیخته]] * [[../آهیخته گوش|آهیخته گوش]] * [[../آهیخته هار|آهیخته هار]] * [[../آهیز|آهیز]] * [[../آهین|آهین]] * [[../آی|آی]] * [[../آیا|آیا]] * [[../آیاء|آیاء]] * [[../آیات|آیات]] * [[../آیار|آیار]] * [[../آیاز|آیاز]] * [[../آیاغ|آیاغ]] * [[../آیام|آیام]] * [[../آیان|آیان]] * [[../آیانی|آیانی]] * [[../آیای|آیای]] * [[../آی‌آی|آی‌آی]] * [[../آئب|آئب]] * [[../آئبة|آئبة]] * [[../آیة|آیة]] * [[../آیت|آیت]] * [[../آیده|آیده]] * [[../آیر|آیر]] * [[../آئر|آئر]] * [[../آیژ|آیژ]] * [[../آیس|آیس]] * [[../آیش|آیش]] * [[../آیشتنه|آیشتنه]] * [[../آیشم|آیشم]] * [[../آیشنه|آیشنه]] * [[../آیفت|آیفت]] * [[../آئک|آئک]] * [[../آئل|آئل]] * [[../آیلانت|آیلانت]] * [[../آین|آین]] * [[../آئن|آئن]] * [[../آئنات|آئنات]] * [[../آئنة|آئنة]] * [[../آیندگان|آیندگان]] * [[../آینده|آینده]] * [[../آینه|آینه]] * [[../آیه|آیه]] * [[../آیهات|آیهات]] * [[../آیهان|آیهان]] * [[../آئی|آئی]] * [[../آییان|آییان]] * [[../آئیدن|آئیدن]] * [[../آییر|آییر]] * [[../آییژ|آییژ]] * [[../آییشه|آییشه]] * [[../آیین|آیین]] * [[../آئینه|آئینه]] * [[../اب|اب]] * [[../ابا|ابا]] * [[../اباء|اباء]] * [[../اباءة|اباءة]] * [[../اباب|اباب]] * [[../ابابة|ابابة]] * [[../ابابیل|ابابیل]] * [[../ابابین|ابابین]] * [[../اباة|اباة]] * [[../ابات|ابات]] * [[../اباتة|اباتة]] * [[../اباتر|اباتر]] * [[../اباثة|اباثة]] * [[../اباثی|اباثی]] * [[../اباجر|اباجر]] * [[../اباجیر|اباجیر]] * [[../اباحة|اباحة]] * [[../اباحه|اباحه]] * [[../اباحیة|اباحیة]] * [[../اباخة|اباخة]] * [[../اباخس|اباخس]] * [[../ابادة|ابادة]] * [[../ابادید|ابادید]] * [[../ابآر|ابآر]] * [[../ابأر|ابأر]] * [[../ابار|ابار]] * [[../ابارة|ابارة]] * [[../ابارد|ابارد]] * [[../ابارص|ابارص]] * [[../ابارق|ابارق]] * [[../ابارمة|ابارمة]] * [[../اباریات|اباریات]] * [[../اباریق|اباریق]] * [[../اباریة|اباریة]] * [[../اباز|اباز]] * [[../اباس|اباس]] * [[../اباش|اباش]] * [[../اباشة|اباشة]] * [[../اباض|اباض]] * [[../اباضة|اباضة]] * [[../اباضیة|اباضیة]] * [[../اباط|اباط]] * [[../اباطح|اباطح]] * [[../اباطیل|اباطیل]] * [[../اباعة|اباعة]] * [[../اباعد|اباعد]] * [[../ابا عن جد|ابا عن جد]] * [[../اباعر|اباعر]] * [[../اباغ|اباغ]] * [[../اباغولس|اباغولس]] * [[../اباغووس|اباغووس]] * [[../اباق|اباق]] * [[../اباقاآن|اباقاآن]] * [[../ابال|ابال]] * [[../ابالة|ابالة]] * [[../ابالسة|ابالسة]] * [[../اباله|اباله]] * [[../ابالیس|ابالیس]] * [[../ابام|ابام]] * [[../ابان|ابان]] * [[../ابانة|ابانة]] * [[../ابانی|ابانی]] * [[../اباوة|اباوة]] * [[../اباهر|اباهر]] * [[../اباهم|اباهم]] * [[../ابای|ابای]] * [[../ابایض|ابایض]] * [[../ابابیت|ابابیت]] * [[../ابة|ابة]] * [[../ابت|ابت]] * [[../ابتات|ابتات]] * [[../ابتار|ابتار]] * [[../ابتاه|ابتاه]] * [[../ابتة|ابتة]] * [[../ابتتار|ابتتار]] * [[../ابتث|ابتث]] * [[../ابتجاج|ابتجاج]] * [[../ابتحاث|ابتحاث]] * [[../ابتحاح|ابتحاح]] * [[../ابتدا|ابتدا]] * [[../ابتداء|ابتداء]] * [[../ابتداد|ابتداد]] * [[../ابتدار|ابتدار]] * [[../ابتداع|ابتداع]] * [[../ابتداه|ابتداه]] * [[../ابتدائی|ابتدائی]] * [[../ابتذاذ|ابتذاذ]] * [[../ابتذال|ابتذال]] * [[../ابتر|ابتر]] * [[../ابتراء|ابتراء]] * [[../ابتراد|ابتراد]] * [[../ابترار|ابترار]] * [[../ابتراض|ابتراض]] * [[../ابتراک|ابتراک]] * [[../ابتران|ابتران]] * [[../ابتزاز|ابتزاز]] * [[../ابتزال|ابتزال]] * [[../ابتزام|ابتزام]] * [[../ابتسار|ابتسار]] * [[../ابتسال|ابتسال]] * [[../ابتسام|ابتسام]] * [[../ابتشاک|ابتشاک]] * [[../ابتضاض|ابتضاض]] * [[../ابتضاع|ابتضاع]] * [[../ابتطان|ابتطان]] * [[../ابتع|ابتع]] * [[../ابتعاث|ابتعاث]] * [[../ابتعاق|ابتعاق]] * [[../ابتغاء|ابتغاء]] * [[../ابتقاع|ابتقاع]] * [[../ابتقال|ابتقال]] * [[../ابتکار|ابتکار]] * [[../ابتکن|ابتکن]] * [[../ابتلا|ابتلا]] * [[../ابتلاء|ابتلاء]] * [[../ابتلاز|ابتلاز]] * [[../ابتلاع|ابتلاع]] * [[../ابتلال|ابتلال]] * [[../ابتناء|ابتناء]] * [[../ابتهاء|ابتهاء]] * [[../ابتهاج|ابتهاج]] * [[../ابتهار|ابتهار]] * [[../ابتهاش|ابتهاش]] * [[../ابتهال|ابتهال]] * [[../ابتهالا|ابتهالا]] * [[../ابتهالانه|ابتهالانه]] * [[../ابتیاث|ابتیاث]] * [[../ابتیاج|ابتیاج]] * [[../ابتئار|ابتئار]] * [[../ابتیار|ابتیار]] * [[../ابتئاس|ابتئاس]] * [[../ابتیاض|ابتیاض]] * [[../ابتیاع|ابتیاع]] * [[../ابث|ابث]] * [[../ابثاث|ابثاث]] * [[../ابثع|ابثع]] * [[../ابثعرار|ابثعرار]] * [[../ابثعجاج|ابثعجاج]] * [[../ابثئرار|ابثئرار]] * [[../ابج|ابج]] * [[../ابجاج|ابجاج]] * [[../ابجال|ابجال]] * [[../ابجد|ابجد]] * [[../ابجدخوان|ابجدخوان]] * [[../ابجر|ابجر]] * [[../ابجل|ابجل]] * [[../ابجئرار|ابجئرار]] * [[../ابح|ابح]] * [[../ابحاء|ابحاء]] * [[../ابحاث|ابحاث]] * [[../ابحاح|ابحاح]] * [[../ابحار|ابحار]] * [[../ابحر|ابحر]] * [[../ابحل|ابحل]] * [[../ابخار|ابخار]] * [[../ابخاز|ابخاز]] * [[../ابخاق|ابخاق]] * [[../ابخال|ابخال]] * [[../ابخر|ابخر]] * [[../ابخرة|ابخرة]] * [[../ابخره|ابخره]] * [[../ابخص|ابخص]] * [[../ابخق|ابخق]] * [[../ابخل|ابخل]] * [[../ابخنان|ابخنان]] * [[../ابخنداء|ابخنداء]] * [[../ابخوخ|ابخوخ]] * [[../ابخوسا|ابخوسا]] * [[../ابخینان|ابخینان]] * [[../ابد|ابد]] * [[../ابد الله|ابد الله]] * [[../ابدا|ابدا]] * [[../ابداء|ابداء]] * [[../ابداد|ابداد]] * [[../ابدار|ابدار]] * [[../ابداع|ابداع]] * [[../ابدال|ابدال]] * [[../ابد الآباد|ابد الآباد]] * [[../ابدالی|ابدالی]] * [[../ابدام|ابدام]] * [[../ابدان|ابدان]] * [[../ابد پیوند|ابد پیوند]] * [[../ابدة|ابدة]] * [[../ابدح|ابدح]] * [[../ابدرم|ابدرم]] * [[../ابد شهر|ابد شهر]] * [[../ابدغ|ابدغ]] * [[../ابدن|ابدن]] * [[../ابدوج|ابدوج]] * [[../ابدود|ابدود]] * [[../ابدی|ابدی]] * [[../ابدیت|ابدیت]] * [[../ابذ|ابذ]] * [[../ابذاء|ابذاء]] * [[../ابذاع|ابذاع]] * [[../ابذعرار|ابذعرار]] * [[../ابذقرار|ابذقرار]] * [[../ابر|ابر]] * [[../ابرا|ابرا]] * [[../ابراء|ابراء]] * [[../ابرات|ابرات]] * [[../ابراث|ابراث]] * [[../ابراج|ابراج]] * [[../ابراح|ابراح]] * [[../ابراد|ابراد]] * [[../ابرار|ابرار]] * [[../ابراز|ابراز]] * [[../ابراص|ابراص]] * [[../ابراض|ابراض]] * [[../ابراق|ابراق]] * [[../ابراک|ابراک]] * [[../ابرام|ابرام]] * [[../ابراه|ابراه]] * [[../ابراهام|ابراهام]] * [[../ابراهم|ابراهم]] * [[../ابراهوم|ابراهوم]] * [[../ابراهیم|ابراهیم]] * [[../ابراهیمی|ابراهیمی]] * [[../ابراهیمیة|ابراهیمیة]] * [[../ابراهیمیون|ابراهیمیون]] * [[../ابر بخشش|ابر بخشش]] * [[../ابرپوشان|ابرپوشان]] * [[../ابرة|ابرة]] * [[../ابرة الراعی|ابرة الراعی]] * [[../ابرج|ابرج]] * [[../ابرجن|ابرجن]] * [[../ابرح|ابرح]] * [[../ابرخ|ابرخ]] * [[../ابرخیده|ابرخیده]] * [[../ابرد|ابرد]] * [[../ابردان|ابردان]] * [[../ابردة|ابردة]] * [[../ابرزی|ابرزی]] * [[../ابرساء|ابرساء]] * [[../ابرش|ابرش]] * [[../ابرشاش|ابرشاش]] * [[../ابرش خورشید|ابرش خورشید]] * [[../ابرشم|ابرشم]] * [[../ابرشمی|ابرشمی]] * [[../ابر شهر|ابر شهر]] * [[../ابرص|ابرص]] * [[../ابرع|ابرع]] * [[../ابرغشاش|ابرغشاش]] * [[../ابرق|ابرق]] * [[../ابرقباد|ابرقباد]] * [[../ابرقوه|ابرقوه]] * [[../ابرک|ابرک]] * [[../ابر کابشا|ابر کابشا]] * [[../ابرکار|ابرکار]] * [[../ابرکاکیا|ابرکاکیا]] * [[../ابرکوباد|ابرکوباد]] * [[../ابرکوه|ابرکوه]] * [[../ابر گردش|ابر گردش]] * [[../ابرم|ابرم]] * [[../ابرمة|ابرمة]] * [[../ابر مادران|ابر مادران]] * [[../ابر مرده|ابر مرده]] * [[../ابرناک|ابرناک]] * [[../ابرنتاء|ابرنتاء]] * [[../ابرنجن|ابرنجن]] * [[../ابرنجین|ابرنجین]] * [[../ابرنذاع|ابرنذاع]] * [[../ابرنشاق|ابرنشاق]] * [[../ابرو|ابرو]] * [[../ابرواز|ابرواز]] * [[../ابروان|ابروان]] * [[../ابروز|ابروز]] * [[../ابرو صنام|ابرو صنام]] * [[../ابرو فراخی|ابرو فراخی]] * [[../ابرو کمان|ابرو کمان]] * [[../ابرو کن|ابرو کن]] * [[../ابرو گشاده|ابرو گشاده]] * [[../ابرونتن|ابرونتن]] * [[../ابرو هلال|ابرو هلال]] * [[../ابرویز|ابرویز]] * [[../ابره|ابره]] * [[../ابرهام|ابرهام]] * [[../ابرهة|ابرهة]] * [[../ابرهه|ابرهه]] * [[../ابرهیمیه|ابرهیمیه]] * [[../ابری|ابری]] * [[../ابرئاء|ابرئاء]] * [[../ابریة|ابریة]] * [[../ابریج|ابریج]] * [[../ابریز|ابریز]] * [[../ابریسم|ابریسم]] * [[../ابریشم|ابریشم]] * [[../ابریشمی|ابریشمی]] * [[../ابریشمین|ابریشمین]] * [[../ابریق|ابریق]] * [[../ابرئلال|ابرئلال]] * [[../ابرین|ابرین]] * [[../ابز|ابز]] * [[../ابزاء|ابزاء]] * [[../ابزار|ابزار]] * [[../ابزاردان|ابزاردان]] * [[../ابزاری|ابزاری]] * [[../ابزاریون|ابزاریون]] * [[../ابزال|ابزال]] * [[../ابزام|ابزام]] * [[../ابزج|ابزج]] * [[../ابزر|ابزر]] * [[../ابزن|ابزن]] * [[../ابزی|ابزی]] * [[../ابزیدن|ابزیدن]] * [[../ابزیم|ابزیم]] * [[../ابزین|ابزین]] * [[../ابس|ابس]] * [[../ابسار|ابسار]] * [[../ابساس|ابساس]] * [[../ابساط|ابساط]] * [[../ابساق|ابساق]] * [[../ابسال|ابسال]] * [[../ابسان|ابسان]] * [[../ابست|ابست]] * [[../ابستا|ابستا]] * [[../ابستاق|ابستاق]] * [[../ابسته|ابسته]] * [[../ابسگون|ابسگون]] * [[../ابسنت|ابسنت]] * [[../ابش|ابش]] * [[../ابشار|ابشار]] * [[../ابشاش|ابشاش]] * [[../ابشاط|ابشاط]] * [[../ابشاغ|ابشاغ]] * [[../ابشام|ابشام]] * [[../ابشتن|ابشتن]] * [[../ابشر|ابشر]] * [[../ابص|ابص]] * [[../ابصار|ابصار]] * [[../ابصاص|ابصاص]] * [[../ابصاق|ابصاق]] * [[../ابصر|ابصر]] * [[../ابصع|ابصع]] * [[../ابصنة|ابصنة]] * [[../ابصعون|ابصعون]] * [[../ابض|ابض]] * [[../ابضاض|ابضاض]] * [[../ابضاع|ابضاع]] * [[../ابضع|ابضع]] * [[../ابضعة|ابضعة]] * [[../ابط|ابط]] * [[../ابطاء|ابطاء]] * [[../ابطاخ|ابطاخ]] * [[../ابطار|ابطار]] * [[../ابطاش|ابطاش]] * [[../ابطاط|ابطاط]] * [[../ابطال|ابطال]] * [[../ابطالة|ابطالة]] * [[../ابطان|ابطان]] * [[../ابطح|ابطح]] * [[../ابطر|ابطر]] * [[../ابطع|ابطع]] * [[../ابطل|ابطل]] * [[../ابطن|ابطن]] * [[../ابطنة|ابطنة]] * [[../ابطولة|ابطولة]] * [[../ابطی|ابطی]] * [[../ابظاظ|ابظاظ]] * [[../ابظر|ابظر]] * [[../ابعاء|ابعاء]] * [[../ابعاد|ابعاد]] * [[../ابعار|ابعار]] * [[../ابعاض|ابعاض]] * [[../ابعاط|ابعاط]] * [[../ابعد|ابعد]] * [[../ابعرة|ابعرة]] * [[../ابغاء|ابغاء]] * [[../ابغاش|ابغاش]] * [[../ابغاض|ابغاض]] * [[../ابغث|ابغث]] * [[../ابغثة|ابغثة]] * [[../ابغض|ابغض]] * [[../ابفره|ابفره]] * [[../ابفون|ابفون]] * [[../ابق|ابق]] * [[../ابقا|ابقا]] * [[../ابقاء|ابقاء]] * [[../ابقاق|ابقاق]] * [[../ابقال|ابقال]] * [[../ابقر|ابقر]] * [[../ابقع|ابقع]] * [[../ابقور|ابقور]] * [[../ابقی|ابقی]] * [[../ابک|ابک]] * [[../ابکاء|ابکاء]] * [[../ابکار|ابکار]] * [[../ابکر|ابکر]] * [[../ابکم|ابکم]] * [[../ابکی|ابکی]] * [[../ابگ|ابگ]] * [[../ابل|ابل]] * [[../ابل ابل|ابل ابل]] * [[../ابلاء|ابلاء]] * [[../ابلات|ابلات]] * [[../ابلاج|ابلاج]] * [[../ابلاح|ابلاح]] * [[../ابلاد|ابلاد]] * [[../ابلاس|ابلاس]] * [[../ابلاط|ابلاط]] * [[../ابلاع|ابلاع]] * [[../ابلاغ|ابلاغ]] * [[../ابلاق|ابلاق]] * [[../ابلال|ابلال]] * [[../ابلام|ابلام]] * [[../ابلان|ابلان]] * [[../ابلاه|ابلاه]] * [[../ابلة|ابلة]] * [[../ابلج|ابلج]] * [[../ابلجاج|ابلجاج]] * [[../ابلح|ابلح]] * [[../ابلخ|ابلخ]] * [[../ابلد|ابلد]] * [[../ابلغ|ابلغ]] * [[../ابلق|ابلق]] * [[../ابلقاق|ابلقاق]] * [[../ابلک|ابلک]] * [[../ابلگ|ابلگ]] * [[../ابلم|ابلم]] * [[../ابلمة|ابلمة]] * [[../ابلنداج|ابلنداج]] * [[../ابلنداک|ابلنداک]] * [[../ابلنصاء|ابلنصاء]] * [[../ابلنقاع|ابلنقاع]] * [[../ابلنقاق|ابلنقاق]] * [[../ابلوج|ابلوج]] * [[../ابلوک|ابلوک]] * [[../ابله|ابله]] * [[../ابلهانه|ابلهانه]] * [[../ابله لب|ابله لب]] * [[../ابلهی|ابلهی]] * [[../ابلی|ابلی]] * [[../ابلئجاج|ابلئجاج]] * [[../ابلیز|ابلیز]] * [[../ابلیس|ابلیس]] * [[../ابلیسانه|ابلیسانه]] * [[../ابلیقاق|ابلیقاق]] * [[../ابلیم|ابلیم]] * [[../ابم|ابم]] * [[../ابمیق|ابمیق]] * [[../ابن|ابن]] * [[../ابنا|ابنا]] * [[../ابناء|ابناء]] * [[../ابناج|ابناج]] * [[../ابناخون|ابناخون]] * [[../ابناس|ابناس]] * [[../ابناق|ابناق]] * [[../ابن الوقت|ابن الوقت]] * [[../ابنان|ابنان]] * [[../ابناوی|ابناوی]] * [[../ابنبم|ابنبم]] * [[../ابنة|ابنة]] * [[../ابنت زده|ابنت زده]] * [[../ابن سیرین|ابن سیرین]] * [[../ابن سینا|ابن سینا]] * [[../ابن کاکویه|ابن کاکویه]] * [[../ابن مقله|ابن مقله]] * [[../ابنه|ابنه]] * [[../ابنه‌زده|ابنه‌زده]] * [[../ابنی|ابنی]] * [[../ابنیات|ابنیات]] * [[../ابنیة|ابنیة]] * [[../ابنیه|ابنیه]] * [[../ابو|ابو]] * [[../ابؤر|ابؤر]] * [[../ابؤز|ابؤز]] * [[../ابوز|ابوز]] * [[../ابؤس|ابؤس]] * [[../ابو شحمة|ابو شحمة]] * [[../ابوشهر|ابوشهر]] * [[../ابوص|ابوص]] * [[../ابوض|ابوض]] * [[../ابو علی|ابو علی]] * [[../ابوق|ابوق]] * [[../ابو قبیس|ابو قبیس]] * [[../ابول|ابول]] * [[../ابومان|ابومان]] * [[../ابون|ابون]] * [[../ابونة|ابونة]] * [[../ابو هریره|ابو هریره]] * [[../ابوی|ابوی]] * [[../ابویان|ابویان]] * [[../ابوین|ابوین]] * [[../ابه|ابه]] * [[../ابهاء|ابهاء]] * [[../ابهاج|ابهاج]] * [[../ابهار|ابهار]] * [[../ابهاص|ابهاص]] * [[../ابهاض|ابهاض]] * [[../ابهال|ابهال]] * [[../ابهام|ابهام]] * [[../ابهة|ابهة]] * [[../ابهت|ابهت]] * [[../ابهج|ابهج]] * [[../ابهر|ابهر]] * [[../ابهر رود|ابهر رود]] * [[../ابهل|ابهل]] * [[../ابهم|ابهم]] * [[../ابهول|ابهول]] * [[../ابهی|ابهی]] * [[../ابهیرار|ابهیرار]] * [[../ابی|ابی]] * [[../ابیات|ابیات]] * [[../ابیاری|ابیاری]] * [[../ابیان|ابیان]] * [[../ابیاوات|ابیاوات]] * [[../ابیب|ابیب]] * [[../ابیة|ابیة]] * [[../ابیحساب|ابیحساب]] * [[../ابیحر|ابیحر]] * [[../ابید|ابید]] * [[../ابیداد|ابیداد]] * [[../ابیر|ابیر]] * [[../ابیرق|ابیرق]] * [[../ابیره|ابیره]] * [[../ابیز|ابیز]] * [[../ابیستن|ابیستن]] * [[../ابیش|ابیش]] * [[../ابیشم|ابیشم]] * [[../ابی‌شمار|ابی‌شمار]] * [[../ابیض|ابیض]] * [[../ابیضاض|ابیضاض]] * [[../ابیضان|ابیضان]] * [[../ابیعاء|ابیعاء]] * [[../ابیق|ابیق]] * [[../ابیقر|ابیقر]] * [[../ابیقع|ابیقع]] * [[../ابیکر|ابیکر]] * [[../ابیکرانه|ابیکرانه]] * [[../ابیل|ابیل]] * [[../ابیلة|ابیلة]] * [[../ابیلی|ابیلی]] * [[../ابین|ابین]] * [[../ابیناء|ابیناء]] * [[../ابیو|ابیو]] * [[../ابیورد|ابیورد]] * [[../ابیون|ابیون]] * [[../ابی یهمیا|ابی یهمیا]] * [[../اپار|اپار]] * [[../اپاره|اپاره]] * [[../اپدر|اپدر]] * [[../اپرا|اپرا]] * [[../اپراهام|اپراهام]] * [[../اپرخیده|اپرخیده]] * [[../اپرناک|اپرناک]] * [[../اپرنداخ|اپرنداخ]] * [[../اپرواز|اپرواز]] * [[../اپرویز|اپرویز]] * [[../اپسان|اپسان]] * [[../اپشک|اپشک]] * [[../اپغده|اپغده]] * [[../اپکانه|اپکانه]] * [[../اپمید|اپمید]] * [[../اپیرش|اپیرش]] * [[../اپیرک|اپیرک]] * [[../اپیرنداخ|اپیرنداخ]] * [[../اپیز|اپیز]] * [[../اپیکا|اپیکا]] * [[../اپیون|اپیون]] * [[../ات|ات]] * [[../اتا|اتا]] * [[../اتاء|اتاء]] * [[../اتاب|اتاب]] * [[../اتآب|اتآب]] * [[../اتابک|اتابک]] * [[../اتاة|اتاة]] * [[../اتات|اتات]] * [[../اتاحة|اتاحة]] * [[../اتاد|اتاد]] * [[../اتاده|اتاده]] * [[../اتار|اتار]] * [[../اتارة|اتارة]] * [[../اتازونی|اتازونی]] * [[../اتاسة|اتاسة]] * [[../اتاعة|اتاعة]] * [[../اتاق|اتاق]] * [[../اتاقة|اتاقة]] * [[../اتاکة|اتاکة]] * [[../اتاله|اتاله]] * [[../اتالیق|اتالیق]] * [[../اتآم|اتآم]] * [[../اتاماژر|اتاماژر]] * [[../اتآمة|اتآمة]] * [[../اتان|اتان]] * [[../اتانه|اتانه]] * [[../اتانین|اتانین]] * [[../اتاوات|اتاوات]] * [[../اتاوة|اتاوة]] * [[../اتاوی|اتاوی]] * [[../اتاویات|اتاویات]] * [[../اتاویه|اتاویه]] * [[../اتب|اتب]] * [[../اتبا|اتبا]] * [[../اتباب|اتباب]] * [[../اتبار|اتبار]] * [[../اتباس|اتباس]] * [[../اتباع|اتباع]] * [[../اتبال|اتبال]] * [[../اتبان|اتبان]] * [[../اتجاء|اتجاء]] * [[../اتجار|اتجار]] * [[../اتجاه|اتجاه]] * [[../اتحاد|اتحاد]] * [[../اتحاف|اتحاف]] * [[../اتحال|اتحال]] * [[../اتحام|اتحام]] * [[../اتحم|اتحم]] * [[../اتحمی|اتحمی]] * [[../اتخاخ|اتخاخ]] * [[../اتخاذ|اتخاذ]] * [[../اتخاف|اتخاف]] * [[../اتخام|اتخام]] * [[../اتداء|اتداء]] * [[../اتداع|اتداع]] * [[../اتدان|اتدان]] * [[../اتذاء|اتذاء]] * [[../اتر|اتر]] * [[../اتراء|اتراء]] * [[../اتراب|اتراب]] * [[../اتراح|اتراح]] * [[../اتراد|اتراد]] * [[../اترار|اترار]] * [[../اتراز|اتراز]] * [[../اتراس|اتراس]] * [[../اتراص|اتراص]] * [[../اتراع|اتراع]] * [[../اتراف|اتراف]] * [[../اتراق|اتراق]] * [[../اتراک|اتراک]] * [[../اتربة|اتربة]] * [[../اترب|اترب]] * [[../اترج|اترج]] * [[../اترجة|اترجة]] * [[../اترع|اترع]] * [[../اترف|اترف]] * [[../اترنج|اترنج]] * [[../اتروب|اتروب]] * [[../اتروپین|اتروپین]] * [[../اترود|اترود]] * [[../اترهوة|اترهوة]] * [[../اتریش|اتریش]] * [[../اتزار|اتزار]] * [[../اتزاع|اتزاع]] * [[../اتزان|اتزان]] * [[../اتساخ|اتساخ]] * [[../اتسار|اتسار]] * [[../اتساع|اتساع]] * [[../اتساق|اتساق]] * [[../اتسام|اتسام]] * [[../اتست|اتست]] * [[../اتسز|اتسز]] * [[../اتشاح|اتشاح]] * [[../اتشار|اتشار]] * [[../اتشاق|اتشاق]] * [[../اتشح|اتشح]] * [[../اتشی|اتشی]] * [[../اتصاف|اتصاف]] * [[../اتصال|اتصال]] * [[../اتضاح|اتضاح]] * [[../اتضاع|اتضاع]] * [[../اتضان|اتضان]] * [[../اتطاء|اتطاء]] * [[../اتطان|اتطان]] * [[../اتعاب|اتعاب]] * [[../اتعاد|اتعاد]] * [[../اتعاس|اتعاس]] * [[../اتعاظ|اتعاظ]] * [[../اتعب|اتعب]] * [[../اتغاب|اتغاب]] * [[../اتغام|اتغام]] * [[../اتفار|اتفار]] * [[../اتفاف|اتفاف]] * [[../اتفاق|اتفاق]] * [[../اتفاقا|اتفاقا]] * [[../اتفاقات|اتفاقات]] * [[../اتفاقی|اتفاقی]] * [[../اتفال|اتفال]] * [[../اتقاء|اتقاء]] * [[../اتقاد|اتقاد]] * [[../اتقار|اتقار]] * [[../اتقان|اتقان]] * [[../اتقاه|اتقاه]] * [[../اتقیاء|اتقیاء]] * [[../اتک|اتک]] * [[../اتکا|اتکا]] * [[../اتکاء|اتکاء]] * [[../اتکار|اتکار]] * [[../اتکاع|اتکاع]] * [[../اتکال|اتکال]] * [[../اتل|اتل]] * [[../اتلاء|اتلاء]] * [[../اتلاج|اتلاج]] * [[../اتلاد|اتلاد]] * [[../اتلاع|اتلاع]] * [[../اتلاف|اتلاف]] * [[../اتلافات|اتلافات]] * [[../اتلال|اتلال]] * [[../اتلام|اتلام]] * [[../اتلان|اتلان]] * [[../اتلاه|اتلاه]] * [[../اتلة|اتلة]] * [[../اتلع|اتلع]] * [[../اتلئباب|اتلئباب]] * [[../اتم|اتم]] * [[../اتمار|اتمار]] * [[../اتماک|اتماک]] * [[../اتمام|اتمام]] * [[../اتمهلال|اتمهلال]] * [[../اتمید|اتمید]] * [[../اتمئرار|اتمئرار]] * [[../اتمئلال|اتمئلال]] * [[../اتن|اتن]] * [[../اتناخ|اتناخ]] * [[../اتنامیس|اتنامیس]] * [[../اتنان|اتنان]] * [[../اتنوگرافی|اتنوگرافی]] * [[../اتو|اتو]] * [[../اتواء|اتواء]] * [[../اتواق|اتواق]] * [[../اتواه|اتواه]] * [[../اتوب|اتوب]] * [[../اتوة|اتوة]] * [[../اتوت|اتوت]] * [[../اتوز|اتوز]] * [[../اتوشه|اتوشه]] * [[../اتوم|اتوم]] * [[../اتومبیل|اتومبیل]] * [[../اتون|اتون]] * [[../اتونات|اتونات]] * [[../اتونة|اتونة]] * [[../اتونی|اتونی]] * [[../اتوه|اتوه]] * [[../اتهاب|اتهاب]] * [[../اتهال|اتهال]] * [[../اتهام|اتهام]] * [[../اتی|اتی]] * [[../اتئاء|اتئاء]] * [[../اتئاب|اتئاب]] * [[../اتئاد|اتئاد]] * [[../اتیاس|اتیاس]] * [[../اتئاس|اتئاس]] * [[../اتیام|اتیام]] * [[../اتیان|اتیان]] * [[../اتیة|اتیة]] * [[../اتیشة|اتیشة]] * [[../اتیع|اتیع]] * [[../اتیل|اتیل]] * [[../اتیه|اتیه]] * [[../اث|اث]] * [[../اثاء|اثاء]] * [[../اثاءة|اثاءة]] * [[../اثاب|اثاب]] * [[../اثابة|اثابة]] * [[../اثابی|اثابی]] * [[../اثاث|اثاث]] * [[../اثاث البیت|اثاث البیت]] * [[../اثاثة|اثاثة]] * [[../اثاثه|اثاثه]] * [[../اثاثی|اثاثی]] * [[../اثار|اثار]] * [[../اثارب|اثارب]] * [[../اثارة|اثارة]] * [[../اثافی|اثافی]] * [[../اثاکیل|اثاکیل]] * [[../اثال|اثال]] * [[../اثام|اثام]] * [[../اثامی|اثامی]] * [[../اثانین|اثانین]] * [[../اثاوة|اثاوة]] * [[../اثاولة|اثاولة]] * [[../اثایه|اثایه]] * [[../اثیا|اثیا]] * [[../اثایة|اثایة]] * [[../اثائث|اثائث]] * [[../اثب|اثب]] * [[../اثبات|اثبات]] * [[../اثباج|اثباج]] * [[../اثبار|اثبار]] * [[../اثباط|اثباط]] * [[../اثبان|اثبان]] * [[../اثبة|اثبة]] * [[../اثبج|اثبج]] * [[../اثبجرار|اثبجرار]] * [[../اثبیة|اثبیة]] * [[../اثبیجاج|اثبیجاج]] * [[../اثبیرار|اثبیرار]] * [[../اثة|اثة]] * [[../اثتماد|اثتماد]] * [[../اثتئار|اثتئار]] * [[../اثجاء|اثجاء]] * [[../اثجام|اثجام]] * [[../اثجر|اثجر]] * [[../اثحاف|اثحاف]] * [[../اثخان|اثخان]] * [[../اثدی|اثدی]] * [[../اثر|اثر]] * [[../اثراء|اثراء]] * [[../اثراب|اثراب]] * [[../اثراد|اثراد]] * [[../اثرار|اثرار]] * [[../اثرارة|اثرارة]] * [[../اثرام|اثرام]] * [[../اثرب|اثرب]] * [[../اثربی|اثربی]] * [[../اثرة|اثرة]] * [[../اثردار|اثردار]] * [[../اثردان|اثردان]] * [[../اثر طراز|اثر طراز]] * [[../اثرم|اثرم]] * [[../اثرماط|اثرماط]] * [[../اثرمان|اثرمان]] * [[../اثرنباج|اثرنباج]] * [[../اثرنتاء|اثرنتاء]] * [[../اثری|اثری]] * [[../اثط|اثط]] * [[../اثطاط|اثطاط]] * [[../اثعار|اثعار]] * [[../اثعال|اثعال]] * [[../اثعبان|اثعبان]] * [[../اثعبی|اثعبی]] * [[../اثعل|اثعل]] * [[../اثعنجاح|اثعنجاح]] * [[../اثعنجار|اثعنجار]] * [[../اثعوب|اثعوب]] * [[../اثغاء|اثغاء]] * [[../اثغاب|اثغاب]] * [[../اثغار|اثغار]] * [[../اثغام|اثغام]] * [[../اثغماء|اثغماء]] * [[../اثف|اثف]] * [[../اثفاء|اثفاء]] * [[../اثفار|اثفار]] * [[../اثفال|اثفال]] * [[../اثفان|اثفان]] * [[../اثفیة|اثفیة]] * [[../اثقاب|اثقاب]] * [[../اثقاف|اثقاف]] * [[../اثقال|اثقال]] * [[../اثقب|اثقب]] * [[../اثقف|اثقف]] * [[../اثقل|اثقل]] * [[../اثقوب|اثقوب]] * [[../اثکال|اثکال]] * [[../اثکول|اثکول]] * [[../اثکون|اثکون]] * [[../اثل|اثل]] * [[../اثلاب|اثلاب]] * [[../اثلات|اثلات]] * [[../اثلاث|اثلاث]] * [[../اثلاج|اثلاج]] * [[../اثلال|اثلال]] * [[../اثلب|اثلب]] * [[../اثلة|اثلة]] * [[../اثلغی|اثلغی]] * [[../اثلق|اثلق]] * [[../اثلم|اثلم]] * [[../اثم|اثم]] * [[../اثماد|اثماد]] * [[../اثمار|اثمار]] * [[../اثمال|اثمال]] * [[../اثمان|اثمان]] * [[../اثمد|اثمد]] * [[../اثمن|اثمن]] * [[../اثمیداد|اثمیداد]] * [[../اثن|اثن]] * [[../اثنا|اثنا]] * [[../اثناء|اثناء]] * [[../اثناه|اثناه]] * [[../اثناعشر|اثناعشر]] * [[../اثناعشری|اثناعشری]] * [[../اثنان|اثنان]] * [[../اثنة|اثنة]] * [[../اثنتان|اثنتان]] * [[../اثنوی|اثنوی]] * [[../اثنی|اثنی]] * [[../اثنیة|اثنیة]] * [[../اثنی عشریة|اثنی عشریة]] * [[../اثنین|اثنین]] * [[../اثنیناء|اثنیناء]] * [[../اثو|اثو]] * [[../اثواء|اثواء]] * [[../اثواب|اثواب]] * [[../اثوار|اثوار]] * [[../اثوب|اثوب]] * [[../اثوث|اثوث]] * [[../اثور|اثور]] * [[../اثول|اثول]] * [[../اثولال|اثولال]] * [[../اثوم|اثوم]] * [[../اثون|اثون]] * [[../اثویاء|اثویاء]] * [[../اثی|اثی]] * [[../اثئار|اثئار]] * [[../اثیبج|اثیبج]] * [[../اثیث|اثیث]] * [[../اثیثة|اثیثة]] * [[../اثیداء|اثیداء]] * [[../اثیر|اثیر]] * [[../اثیرة|اثیرة]] * [[../اثیل|اثیل]] * [[../اثیلة|اثیلة]] * [[../اثیم|اثیم]] * [[../اثمة|اثمة]] * [[../اثین|اثین]] * [[../اثئیة|اثئیة]] * [[../اج|اج]] * [[../اجاء|اجاء]] * [[../اجاءة|اجاءة]] * [[../اجاب|اجاب]] * [[../اجابة|اجابة]] * [[../اجابت|اجابت]] * [[../اجاث|اجاث]] * [[../اجاج|اجاج]] * [[../اجاجرة|اجاجرة]] * [[../اجاح|اجاح]] * [[../اجاد|اجاد]] * [[../اجادة|اجادة]] * [[../اجادب|اجادب]] * [[../اجادل|اجادل]] * [[../اجأر|اجأر]] * [[../اجار|اجار]] * [[../اجارب|اجارب]] * [[../اجارة|اجارة]] * [[../اجارد|اجارد]] * [[../اجاره|اجاره]] * [[../اجاره‌دار|اجاره‌دار]] * [[../اجازة|اجازة]] * [[../اجازت|اجازت]] * [[../اجازت‌خواه|اجازت‌خواه]] * [[../اجازه|اجازه]] * [[../اجاس|اجاس]] * [[../اجاش|اجاش]] * [[../اجاص|اجاص]] * [[../اجاصة|اجاصة]] * [[../اجاصیة|اجاصیة]] * [[../اجاعة|اجاعة]] * [[../اجاغ|اجاغ]] * [[../اجافة|اجافة]] * [[../اجاق|اجاق]] * [[../اجالة|اجالة]] * [[../اجالد|اجالد]] * [[../اجالید|اجالید]] * [[../اجام|اجام]] * [[../اجامر|اجامر]] * [[../اجامل|اجامل]] * [[../اجانب|اجانب]] * [[../اجانة|اجانة]] * [[../اجاود|اجاود]] * [[../اجآی|اجآی]] * [[../اجب|اجب]] * [[../اجباء|اجباء]] * [[../اجباب|اجباب]] * [[../اجباح|اجباح]] * [[../اجباخ|اجباخ]] * [[../اجبار|اجبار]] * [[../اجبارانه|اجبارانه]] * [[../اجباس|اجباس]] * [[../اجبال|اجبال]] * [[../اجبان|اجبان]] * [[../اجبح|اجبح]] * [[../اجبس|اجبس]] * [[../اجبل|اجبل]] * [[../اجبن|اجبن]] * [[../اجبوء|اجبوء]] * [[../اجبه|اجبه]] * [[../اجة|اجة]] * [[../اجتباء|اجتباء]] * [[../اجتباب|اجتباب]] * [[../اجتباذ|اجتباذ]] * [[../اجتبار|اجتبار]] * [[../اجتبان|اجتبان]] * [[../اجتباه|اجتباه]] * [[../اجتثاث|اجتثاث]] * [[../اجتحاء|اجتحاء]] * [[../اجتحار|اجتحار]] * [[../اجتحاف|اجتحاف]] * [[../اجتداء|اجتداء]] * [[../اجتداث|اجتداث]] * [[../اجتداح|اجتداح]] * [[../اجتدار|اجتدار]] * [[../اجتذاب|اجتذاب]] * [[../اجتذال|اجتذال]] * [[../اجتراء|اجتراء]] * [[../اجتراح|اجتراح]] * [[../اجترار|اجترار]] * [[../اجتراس|اجتراس]] * [[../اجتراش|اجتراش]] * [[../اجتراع|اجتراع]] * [[../اجتراف|اجتراف]] * [[../اجترام|اجترام]] * [[../اجتران|اجتران]] * [[../اجتزاء|اجتزاء]] * [[../اجتزار|اجتزار]] * [[../اجتزاز|اجتزاز]] * [[../اجتزاع|اجتزاع]] * [[../اجتزاف|اجتزاف]] * [[../اجتزام|اجتزام]] * [[../اجتسار|اجتسار]] * [[../اجتساس|اجتساس]] * [[../اجتساع|اجتساع]] * [[../اجتشاء|اجتشاء]] * [[../اجتشاش|اجتشاش]] * [[../اجتصاص|اجتصاص]] * [[../اجتعاف|اجتعاف]] * [[../اجتعال|اجتعال]] * [[../اجتفاء|اجتفاء]] * [[../اجتفات|اجتفات]] * [[../اجتفار|اجتفار]] * [[../اجتفاف|اجتفاف]] * [[../اجتلاء|اجتلاء]] * [[../اجتلاب|اجتلاب]] * [[../اجتلات|اجتلات]] * [[../اجتلاد|اجتلاد]] * [[../اجتلاط|اجتلاط]] * [[../اجتلاف|اجتلاف]] * [[../اجتلال|اجتلال]] * [[../اجتلام|اجتلام]] * [[../اجتمار|اجتمار]] * [[../اجتماع|اجتماع]] * [[../اجتمال|اجتمال]] * [[../اجتناء|اجتناء]] * [[../اجتناب|اجتناب]] * [[../اجتناح|اجتناح]] * [[../اجتنان|اجتنان]] * [[../اجتواء|اجتواء]] * [[../اجتوار|اجتوار]] * [[../اجتهاد|اجتهاد]] * [[../اجتهادی|اجتهادی]] * [[../اجتهار|اجتهار]] * [[../اجتهاف|اجتهاف]] * [[../اجتهام|اجتهام]] * [[../اجتیاب|اجتیاب]] * [[../اجتیاح|اجتیاح]] * [[../اجتیاز|اجتیاز]] * [[../اجتیاس|اجتیاس]] * [[../اجتیاف|اجتیاف]] * [[../اجتیال|اجتیال]] * [[../اجثأ|اجثأ]] * [[../اجثاء|اجثاء]] * [[../اجثاث|اجثاث]] * [[../اجثئلال|اجثئلال]] * [[../اجحاح|اجحاح]] * [[../اجحاد|اجحاد]] * [[../اجحار|اجحار]] * [[../اجحاف|اجحاف]] * [[../اجحافات|اجحافات]] * [[../اجحام|اجحام]] * [[../اجحان|اجحان]] * [[../اجحد|اجحد]] * [[../اجحم|اجحم]] * [[../اجحنشاش|اجحنشاش]] * [[../اجخا|اجخا]] * [[../اجخار|اجخار]] * [[../اجخی|اجخی]] * [[../اجد|اجد]] * [[../اجداء|اجداء]] * [[../اجداب|اجداب]] * [[../اجداث|اجداث]] * [[../اجداح|اجداح]] * [[../اجداد|اجداد]] * [[../اجدار|اجدار]] * [[../اجداش|اجداش]] * [[../اجداع|اجداع]] * [[../اجداف|اجداف]] * [[../اجدال|اجدال]] * [[../اجدام|اجدام]] * [[../اجدان|اجدان]] * [[../اجدب|اجدب]] * [[../اجدث|اجدث]] * [[../اجدر|اجدر]] * [[../اجدرار|اجدرار]] * [[../اجدرونتن|اجدرونتن]] * [[../اجدزاز|اجدزاز]] * [[../اجدع|اجدع]] * [[../اجدف|اجدف]] * [[../اجدل|اجدل]] * [[../اجدلی|اجدلی]] * [[../اجدماع|اجدماع]] * [[../اجدی|اجدی]] * [[../اجذاء|اجذاء]] * [[../اجذاد|اجذاد]] * [[../اجذار|اجذار]] * [[../اجذاع|اجذاع]] * [[../اجذاف|اجذاف]] * [[../اجذال|اجذال]] * [[../اجذام|اجذام]] * [[../اجذع|اجذع]] * [[../اجذم|اجذم]] * [[../اجذئرار|اجذئرار]] * [[../اجر|اجر]] * [[../اجراء|اجراء]] * [[../اجرء|اجرء]] * [[../اجرا|اجرا]] * [[../اجراب|اجراب]] * [[../اجراح|اجراح]] * [[../اجراد|اجراد]] * [[../اجراذ|اجراذ]] * [[../اجرار|اجرار]] * [[../اجراز|اجراز]] * [[../اجراس|اجراس]] * [[../اجراض|اجراض]] * [[../اجراف|اجراف]] * [[../اجراک|اجراک]] * [[../اجرال|اجرال]] * [[../اجرام|اجرام]] * [[../اجران|اجران]] * [[../اجرب|اجرب]] * [[../اجربة|اجربة]] * [[../اجرة|اجرة]] * [[../اجرت|اجرت]] * [[../اجرد|اجرد]] * [[../اجردان|اجردان]] * [[../اجردة|اجردة]] * [[../اجرذ|اجرذ]] * [[../اجرش|اجرش]] * [[../اجرع|اجرع]] * [[../اجرعباب|اجرعباب]] * [[../اجرعنان|اجرعنان]] * [[../اجرمزاز|اجرمزاز]] * [[../اجرنباء|اجرنباء]] * [[../اجرنثام|اجرنثام]] * [[../اجرنماز|اجرنماز]] * [[../اجرهداد|اجرهداد]] * [[../اجری|اجری]] * [[../اجریا|اجریا]] * [[../اجریاء|اجریاء]] * [[../اجرئباب|اجرئباب]] * [[../اجریة|اجریة]] * [[../اجرئشاش|اجرئشاش]] * [[../اجزا|اجزا]] * [[../اجزاء|اجزاء]] * [[../اجزار|اجزار]] * [[../اجزاع|اجزاع]] * [[../اجزال|اجزال]] * [[../اجزل|اجزل]] * [[../اجزم|اجزم]] * [[../اجزن|اجزن]] * [[../اجساد|اجساد]] * [[../اجسام|اجسام]] * [[../اجسر|اجسر]] * [[../اجسم|اجسم]] * [[../اجسئنان|اجسئنان]] * [[../اجش|اجش]] * [[../اجشاء|اجشاء]] * [[../اجشاش|اجشاش]] * [[../اجشام|اجشام]] * [[../اجشر|اجشر]] * [[../اجشرة|اجشرة]] * [[../اجط|اجط]] * [[../اجظاظ|اجظاظ]] * [[../اجعاظ|اجعاظ]] * [[../اجعاف|اجعاف]] * [[../اجعال|اجعال]] * [[../اجعام|اجعام]] * [[../اجعان|اجعان]] * [[../اجعب|اجعب]] * [[../اجعم|اجعم]] * [[../اجفاء|اجفاء]] * [[../اجفار|اجفار]] * [[../اجفال|اجفال]] * [[../اجفان|اجفان]] * [[../اجفت|اجفت]] * [[../اجفلة|اجفلة]] * [[../اجفلی|اجفلی]] * [[../اجفن|اجفن]] * [[../اجفئظاظ|اجفئظاظ]] * [[../اجفیل|اجفیل]] * [[../اجکال|اجکال]] * [[../اجل|اجل]] * [[../اجلحمام|اجلحمام]] * [[../اجلخاخ|اجلخاخ]] * [[../اجلخباب|اجلخباب]] * [[../اجلخمام|اجلخمام]] * [[../اجلد|اجلد]] * [[../اجلع|اجلع]] * [[../اجلعباب|اجلعباب]] * [[../اجلعداد|اجلعداد]] * [[../اجلنخاء|اجلنخاء]] * [[../اجلنظاء|اجلنظاء]] * [[../اجلنفاع|اجلنفاع]] * [[../اجلوّاد|اجلوّاد]] * [[../اجلوّاظ|اجلوّاظ]] * [[../اجله|اجله]] * [[../اجلی|اجلی]] * [[../اجلیلاء|اجلیلاء]] * [[../اجم|اجم]] * [[../اجمأ|اجمأ]] * [[../اجماء|اجماء]] * [[../اجمات|اجمات]] * [[../اجماج|اجماج]] * [[../اجماد|اجماد]] * [[../اجمار|اجمار]] * [[../اجماع|اجماع]] * [[../اجمال|اجمال]] * [[../اجمالا|اجمالا]] * [[../اجمالی|اجمالی]] * [[../اجمام|اجمام]] * [[../اجمة|اجمة]] * [[../اجمع|اجمع]] * [[../اجمعون|اجمعون]] * [[../اجمل|اجمل]] * [[../اجمود|اجمود]] * [[../اجمیر|اجمیر]] * [[../اجن|اجن]] * [[../اجنا|اجنا]] * [[../اجنأ|اجنأ]] * [[../اجناء|اجناء]] * [[../اجناب|اجناب]] * [[../اجناح|اجناح]] * [[../اجناد|اجناد]] * [[../اجناس|اجناس]] * [[../اجناف|اجناف]] * [[../اجنان|اجنان]] * [[../اجنب|اجنب]] * [[../اجنبان|اجنبان]] * [[../اجنبة|اجنبة]] * [[../اجنبی|اجنبی]] * [[../اجنبیة|اجنبیة]] * [[../اجنة|اجنة]] * [[../اجنح|اجنح]] * [[../اجند|اجند]] * [[../اجنف|اجنف]] * [[../اجنک|اجنک]] * [[../اجنن|اجنن]] * [[../اجنه|اجنه]] * [[../اجنی|اجنی]] * [[../اجنیض|اجنیض]] * [[../اجواء|اجواء]] * [[../اجواب|اجواب]] * [[../اجواد|اجواد]] * [[../اجواز|اجواز]] * [[../اجواف|اجواف]] * [[../اجوال|اجوال]] * [[../اجوام|اجوام]] * [[../اجوانی|اجوانی]] * [[../اجواین|اجواین]] * [[../اجوب|اجوب]] * [[../اجوبة|اجوبة]] * [[../اجوث|اجوث]] * [[../اجوع|اجوع]] * [[../اجوج|اجوج]] * [[../اجوح|اجوح]] * [[../اجود|اجود]] * [[../اجودان|اجودان]] * [[../اجور|اجور]] * [[../اجوره|اجوره]] * [[../اجوره‌دار|اجوره‌دار]] * [[../اجوره‌داری|اجوره‌داری]] * [[../اجوز|اجوز]] * [[../اجوزة|اجوزة]] * [[../اجوف|اجوف]] * [[../اجوفان|اجوفان]] * [[../اجوق|اجوق]] * [[../اجول|اجول]] * [[../اجولی|اجولی]] * [[../اجؤم|اجؤم]] * [[../اجوم|اجوم]] * [[../اجون|اجون]] * [[../اجوه|اجوه]] * [[../اجوی|اجوی]] * [[../اجویة|اجویة]] * [[../اجهاء|اجهاء]] * [[../اجهاد|اجهاد]] * [[../اجهار|اجهار]] * [[../اجهاز|اجهاز]] * [[../اجهاش|اجهاش]] * [[../اجهاض|اجهاض]] * [[../اجهال|اجهال]] * [[../اجهام|اجهام]] * [[../اجهر|اجهر]] * [[../اجهره|اجهره]] * [[../اجهزات|اجهزات]] * [[../اجهزة|اجهزة]] * [[../اجهل|اجهل]] * [[../اجهی|اجهی]] * [[../اجهیزاز|اجهیزاز]] * [[../اجیاد|اجیاد]] * [[../اجیاف|اجیاف]] * [[../اجیال|اجیال]] * [[../اجیج|اجیج]] * [[../اجید|اجید]] * [[../اجیر|اجیر]] * [[../اجیرانه|اجیرانه]] * [[../اجیری|اجیری]] * [[../اجیل|اجیل]] * [[../اجئلال|اجئلال]] * [[../اجیم|اجیم]] * [[../اجین|اجین]] * [[../اجئواء|اجئواء]] * [[../اجئیون|اجئیون]] * [[../اچاق|اچاق]] * [[../اچکه|اچکه]] * [[../اچی|اچی]] * [[../اح|اح]] * [[../احابش|احابش]] * [[../احابیش|احابیش]] * [[../احاثۀ|احاثۀ]] * [[../احاجة|احاجة]] * [[../احاجی|احاجی]] * [[../احاح|احاح]] * [[../احأحة|احأحة]] * [[../احاد|احاد]] * [[../احادی|احادی]] * [[../احادیث|احادیث]] * [[../احارة|احارة]] * [[../احاریر|احاریر]] * [[../احاریض|احاریض]] * [[../احاسن|احاسن]] * [[../احاسی|احاسی]] * [[../احاشة|احاشة]] * [[../احاطة|احاطة]] * [[../احاطه|احاطه]] * [[../احاظی|احاظی]] * [[../احافیر|احافیر]] * [[../احاقة|احاقة]] * [[../احاکة|احاکة]] * [[../احالة|احالة]] * [[../احالیل|احالیل]] * [[../احامر|احامر]] * [[../احامرة|احامرة]] * [[../احامس|احامس]] * [[../احانة|احانة]] * [[../احایین|احایین]] * [[../احب|احب]] * [[../احبا|احبا]] * [[../احباء|احباء]] * [[../احباب|احباب]] * [[../احباج|احباج]] * [[../احبار|احبار]] * [[../احباس|احباس]] * [[../احباش|احباش]] * [[../احباض|احباض]] * [[../احباط|احباط]] * [[../احباق|احباق]] * [[../احبال|احبال]] * [[../احبة|احبة]] * [[../احبجرار|احبجرار]] * [[../احبش|احبش]] * [[../احبل|احبل]] * [[../احبن|احبن]] * [[../احبنجار|احبنجار]] * [[../احبنطاء|احبنطاء]] * [[../احبوش|احبوش]] * [[../احبوشة|احبوشة]] * [[../احبول|احبول]] * [[../احبیر|احبیر]] * [[../احتاء|احتاء]] * [[../احتات|احتات]] * [[../احتار|احتار]] * [[../احتان|احتان]] * [[../احتباء|احتباء]] * [[../احتباس|احتباس]] * [[../احتباک|احتباک]] * [[../احتبال|احتبال]] * [[../احتتاش|احتتاش]] * [[../احتثاث|احتثاث]] * [[../احتجاب|احتجاب]] * [[../احتجاج|احتجاج]] * [[../احتجاجات|احتجاجات]] * [[../احتجار|احتجار]] * [[../احتجاز|احتجاز]] * [[../احتجاف|احتجاف]] * [[../احتجام|احتجام]] * [[../احتجان|احتجان]] * [[../احتداء|احتداء]] * [[../احتداد|احتداد]] * [[../احتداف|احتداف]] * [[../احتدام|احتدام]] * [[../احتذاء|احتذاء]] * [[../احتذار|احتذار]] * [[../احتراب|احتراب]] * [[../احتراث|احتراث]] * [[../احتراز|احتراز]] * [[../احتراس|احتراس]] * [[../احتراش|احتراش]] * [[../احتراص|احتراص]] * [[../احتراف|احتراف]] * [[../احتراق|احتراق]] * [[../احترام|احترام]] * [[../احتزاز|احتزاز]] * [[../احتزاک|احتزاک]] * [[../احتزام|احتزام]] * [[../احتزان|احتزان]] * [[../احتساء|احتساء]] * [[../احتساب|احتساب]] * [[../احتسال|احتسال]] * [[../احتشاء|احتشاء]] * [[../احتشاب|احتشاب]] * [[../احتشاد|احتشاد]] * [[../احتشار|احتشار]] * [[../احتشاش|احتشاش]] * [[../احتشام|احتشام]] * [[../احتصاد|احتصاد]] * [[../احتصار|احتصار]] * [[../احتصان|احتصان]] * [[../احتضاء|احتضاء]] * [[../احتضار|احتضار]] * [[../احتضاض|احتضاض]] * [[../احتضان|احتضان]] * [[../احتطاب|احتطاب]] * [[../احتطاط|احتطاط]] * [[../احتظاء|احتظاء]] * [[../احتظار|احتظار]] * [[../احتفاء|احتفاء]] * [[../احتفاد|احتفاد]] * [[../احتفار|احتفار]] * [[../احتفاز|احتفاز]] * [[../احتفاظ|احتفاظ]] * [[../احتفاف|احتفاف]] * [[../احتفال|احتفال]] * [[../احتفان|احتفان]] * [[../احتقاب|احتقاب]] * [[../احتقاد|احتقاد]] * [[../احتقار|احتقار]] * [[../احتقاق|احتقاق]] * [[../احتقان|احتقان]] * [[../احتکاء|احتکاء]] * [[../احتکار|احتکار]] * [[../احتکاک|احتکاک]] * [[../احتکال|احتکال]] * [[../احتکام|احتکام]] * [[../احتلاب|احتلاب]] * [[../احتلاج|احتلاج]] * [[../احتلاز|احتلاز]] * [[../احتلاس|احتلاس]] * [[../احتلاط|احتلاط]] * [[../احتلاق|احتلاق]] * [[../احتلال|احتلال]] * [[../احتلام|احتلام]] * [[../احتم|احتم]] * [[../احتماء|احتماء]] * [[../احتماد|احتماد]] * [[../احتماس|احتماس]] * [[../احتماش|احتماش]] * [[../احتمال|احتمال]] * [[../احتمالات|احتمالات]] * [[../احتمام|احتمام]] * [[../احتناج|احتناج]] * [[../احتناک|احتناک]] * [[../احتوا|احتوا]] * [[../احتواء|احتواء]] * [[../احتواش|احتواش]] * [[../احتوال|احتوال]] * [[../احتیاج|احتیاج]] * [[../احتیاجات|احتیاجات]] * [[../احتیاز|احتیاز]] * [[../احتیاص|احتیاص]] * [[../احتیاط|احتیاط]] * [[../احتیاطا|احتیاطا]] * [[../احتیاطات|احتیاطات]] * [[../احتیاطانه|احتیاطانه]] * [[../احتیاک|احتیاک]] * [[../احتیال|احتیال]] * [[../احتئمام|احتئمام]] * [[../احث|احث]] * [[../احثاء|احثاء]] * [[../احثاث|احثاث]] * [[../احثار|احثار]] * [[../احثال|احثال]] * [[../احج|احج]] * [[../احجاء|احجاء]] * [[../احجاب|احجاب]] * [[../احجاج|احجاج]] * [[../احجار|احجار]] * [[../احجاز|احجاز]] * [[../احجال|احجال]] * [[../احجام|احجام]] * [[../احجان|احجان]] * [[../احجة|احجة]] * [[../احجر|احجر]] * [[../احجن|احجن]] * [[../احجوة|احجوة]] * [[../احد|احد]] * [[../احدا|احدا]] * [[../احداء|احداء]] * [[../احداب|احداب]] * [[../احداث|احداث]] * [[../احداثات|احداثات]] * [[../احداج|احداج]] * [[../احداد|احداد]] * [[../احدار|احدار]] * [[../احداق|احداق]] * [[../احدام|احدام]] * [[../احدان|احدان]] * [[../احداها|احداها]] * [[../احدب|احدب]] * [[../احدباب|احدباب]] * [[../احدة|احدة]] * [[../احدث|احدث]] * [[../احدر|احدر]] * [[../احدل|احدل]] * [[../احدوثة|احدوثة]] * [[../احدور|احدور]] * [[../احدون|احدون]] * [[../احدی|احدی]] * [[../احدی الاحد|احدی الاحد]] * [[../احدی الحسنین|احدی الحسنین]] * [[../احدیت|احدیت]] * [[../احدیداب|احدیداب]] * [[../احدیداق|احدیداق]] * [[../احذ|احذ]] * [[../احذاء|احذاء]] * [[../احذار|احذار]] * [[../احذال|احذال]] * [[../احذاق|احذاق]] * [[../احذر|احذر]] * [[../احذیرار|احذیرار]] * [[../احر|احر]] * [[../احراء|احراء]] * [[../احراب|احراب]] * [[../احراث|احراث]] * [[../احراج|احراج]] * [[../احراح|احراح]] * [[../احراد|احراد]] * [[../احرار|احرار]] * [[../احراز|احراز]] * [[../احراس|احراس]] * [[../احراش|احراش]] * [[../احراض|احراض]] * [[../احراف|احراف]] * [[../احراق|احراق]] * [[../احرام|احرام]] * [[../احرامی|احرامی]] * [[../احراه|احراه]] * [[../احرثة|احرثة]] * [[../احرد|احرد]] * [[../احرس|احرس]] * [[../احرش|احرش]] * [[../احرض|احرض]] * [[../احرف|احرف]] * [[../احرماز|احرماز]] * [[../احرنباء|احرنباء]] * [[../احرنجام|احرنجام]] * [[../احرنفاز|احرنفاز]] * [[../احرنفاش|احرنفاش]] * [[../احرون|احرون]] * [[../احری|احری]] * [[../احریاء|احریاء]] * [[../احریراف|احریراف]] * [[../احریض|احریض]] * [[../احرین|احرین]] * [[../احزاء|احزاء]] * [[../احزاب|احزاب]] * [[../احزاز|احزاز]] * [[../احزاق|احزاق]] * [[../احزام|احزام]] * [[../احزان|احزان]] * [[../احزة|احزة]] * [[../احزقه|احزقه]] * [[../احزم|احزم]] * [[../احزمة|احزمة]] * [[../احزیزاء|احزیزاء]] * [[../احزیزام|احزیزام]] * [[../احزئلال|احزئلال]] * [[../احساء|احساء]] * [[../احساب|احساب]] * [[../احسار|احسار]] * [[../احساس|احساس]] * [[../احساسات|احساسات]] * [[../احساف|احساف]] * [[../احساک|احساک]] * [[../احسال|احسال]] * [[../احسان|احسان]] * [[../احسانات|احسانات]] * [[../احسان دیده|احسان دیده]] * [[../احسانمند|احسانمند]] * [[../احسانی|احسانی]] * [[../احسب|احسب]] * [[../احسباب|احسباب]] * [[../احسن|احسن]] * [[../احسنتا|احسنتا]] * [[../احسنت|احسنت]] * [[../احسوة|احسوة]] * [[../احسیة|احسیة]] * [[../احشا|احشا]] * [[../احشاء|احشاء]] * [[../احشاب|احشاب]] * [[../احشاد|احشاد]] * [[../احشاش|احشاش]] * [[../احشاف|احشاف]] * [[../احشاک|احشاک]] * [[../احشام|احشام]] * [[../احشان|احشان]] * [[../احص|احص]] * [[../احصا|احصا]] * [[../احصاء|احصاء]] * [[../احصاب|احصاب]] * [[../احصاد|احصاد]] * [[../احصار|احصار]] * [[../احصاص|احصاص]] * [[../احصاف|احصاف]] * [[../احصال|احصال]] * [[../احصان|احصان]] * [[../احصد|احصد]] * [[../احصرة|احصرة]] * [[../احصنة|احصنة]] * [[../احضاب|احضاب]] * [[../احضاج|احضاج]] * [[../احضار|احضار]] * [[../احضان|احضان]] * [[../احضة|احضة]] * [[../احط|احط]] * [[../احطاب|احطاب]] * [[../احطاط|احطاط]] * [[../احطال|احطال]] * [[../احطب|احطب]] * [[../احطیطاء|احطیطاء]] * [[../احظ|احظ]] * [[../احظاء|احظاء]] * [[../احظاظ|احظاظ]] * [[../احظی|احظی]] * [[../احفاء|احفاء]] * [[../احفاث|احفاث]] * [[../احفاد|احفاد]] * [[../احفار|احفار]] * [[../احفاش|احفاش]] * [[../احفاص|احفاص]] * [[../احفاض|احفاض]] * [[../احفاظ|احفاظ]] * [[../احفاف|احفاف]] * [[../احفة|احفة]] * [[../احفش|احفش]] * [[../احفلی|احفلی]] * [[../احفیظاظ|احفیظاظ]] * [[../احق|احق]] * [[../احقاء|احقاء]] * [[../احقاب|احقاب]] * [[../احقاد|احقاد]] * [[../احقاف|احقاف]] * [[../احقاق|احقاق]] * [[../احقال|احقال]] * [[../احقان|احقان]] * [[../احقب|احقب]] * [[../احقد|احقد]] * [[../احقر|احقر]] * [[../احقف|احقف]] * [[../احک|احک]] * [[../احکاء|احکاء]] * [[../احکاد|احکاد]] * [[../احکاک|احکاک]] * [[../احکال|احکال]] * [[../احکام|احکام]] * [[../احکامات|احکامات]] * [[../احکم الحاکمین|احکم الحاکمین]] * [[../احکومة|احکومة]] * [[../احل|احل]] * [[../احلاء|احلاء]] * [[../احلاب|احلاب]] * [[../احلابة|احلابة]] * [[../احلاس|احلاس]] * [[../احلاط|احلاط]] * [[../احلاف|احلاف]] * [[../احلافی|احلافی]] * [[../احلاق|احلاق]] * [[../احلاک|احلاک]] * [[../احلال|احلال]] * [[../احلام|احلام]] * [[../احلب دیا|احلب دیا]] * [[../احلس|احلس]] * [[../احلساس|احلساس]] * [[../احلنقام|احلنقام]] * [[../احلوفة|احلوفة]] * [[../احلی|احلی]] * [[../احلیة|احلیة]] * [[../احلیل|احلیل]] * [[../احلیلاء|احلیلاء]] * [[../احلیلاک|احلیلاک]] * [[../احم|احم]] * [[../احماء|احماء]] * [[../احماد|احماد]] * [[../احمار|احمار]] * [[../احماس|احماس]] * [[../احماش|احماش]] * [[../احماض|احماض]] * [[../احماق|احماق]] * [[../احمال|احمال]] * [[../احمام|احمام]] * [[../احمد|احمد]] * [[../احمدآباد|احمدآباد]] * [[../احمدی|احمدی]] * [[../احمر|احمر]] * [[../احمرار|احمرار]] * [[../احمران|احمران]] * [[../احمرة|احمرة]] * [[../احمری|احمری]] * [[../احمریت|احمریت]] * [[../احمز|احمز]] * [[../احمس|احمس]] * [[../احمش|احمش]] * [[../احمص|احمص]] * [[../احمق|احمق]] * [[../احمقانه|احمقانه]] * [[../احمقی|احمقی]] * [[../احمل|احمل]] * [[../احموقة|احموقة]] * [[../احمی|احمی]] * [[../احمیرار|احمیرار]] * [[../احمیماء|احمیماء]] * [[../احمیماس|احمیماس]] * [[../احن|احن]] * [[../احناء|احناء]] * [[../احنات|احنات]] * [[../احناث|احناث]] * [[../احناج|احناج]] * [[../احناد|احناد]] * [[../احناش|احناش]] * [[../احناط|احناط]] * [[../احناق|احناق]] * [[../احناک|احناک]] * [[../احنان|احنان]] * [[../احنة|احنة]] * [[../احنط|احنط]] * [[../احنف|احنف]] * [[../احنک|احنک]] * [[../احنی|احنی]] * [[../احواب|احواب]] * [[../احوات|احوات]] * [[../احواج|احواج]] * [[../احواذ|احواذ]] * [[../احوار|احوار]] * [[../احواز|احواز]] * [[../احواش|احواش]] * [[../احواض|احواض]] * [[../احوال|احوال]] * [[../احوالات|احوالات]] * [[../احوال‌پرسی|احوال‌پرسی]] * [[../احوب|احوب]] * [[../احوج|احوج]] * [[../احوذ|احوذ]] * [[../احوذی|احوذی]] * [[../احور|احور]] * [[../احورار|احورار]] * [[../احورة|احورة]] * [[../احوری|احوری]] * [[../احوز|احوز]] * [[../احوزی|احوزی]] * [[../احوس|احوس]] * [[../احوص|احوص]] * [[../احوط|احوط]] * [[../احوق|احوق]] * [[../احول|احول]] * [[../احولال|احولال]] * [[../احولة|احولة]] * [[../احولی|احولی]] * [[../احولیت|احولیت]] * [[../احونصال|احونصال]] * [[../احوواء|احوواء]] * [[../احوی|احوی]] * [[../احویة|احویة]] * [[../احویلال|احویلال]] * [[../احویواء|احویواء]] * [[../احی|احی]] * [[../احیا|احیا]] * [[../احیاء|احیاء]] * [[../احیاج|احیاج]] * [[../احیاد|احیاد]] * [[../احیاز|احیاز]] * [[../احیال|احیال]] * [[../احیان|احیان]] * [[../احیانا|احیانا]] * [[../احیح|احیح]] * [[../احیسن|احیسن]] * [[../احیف|احیف]] * [[../احیل|احیل]] * [[../احیمر|احیمر]] * [[../احیمرون|احیمرون]] * [[../احیوی|احیوی]] * [[../احییة|احییة]] * [[../اخ|اخ]] * [[../اخا|اخا]] * [[../اخاء|اخاء]] * [[../اخابیر|اخابیر]] * [[../اخ اخ|اخ اخ]] * [[../اخاخة|اخاخة]] * [[../اخادع|اخادع]] * [[../اخادید|اخادید]] * [[../اخادیر|اخادیر]] * [[../اخاذ|اخاذ]] * [[../اخاذات|اخاذات]] * [[../اخاذة|اخاذة]] * [[../اخاذی|اخاذی]] * [[../اخارة|اخارة]] * [[../اخاریج|اخاریج]] * [[../اخاسف|اخاسف]] * [[../اخاسی|اخاسی]] * [[../اخاشف|اخاشف]] * [[../اخاضة|اخاضة]] * [[../اخاضر|اخاضر]] * [[../اخافة|اخافة]] * [[../اخافش|اخافش]] * [[../اخاقة|اخاقة]] * [[../اخاقیق|اخاقیق]] * [[../اخالة|اخالة]] * [[../اخامة|اخامة]] * [[../اخامص|اخامص]] * [[../اخان|اخان]] * [[../اخاوة|اخاوة]] * [[../اخاوین|اخاوین]] * [[../اخایا|اخایا]] * [[../اخائل|اخائل]] * [[../اخباء|اخباء]] * [[../اخباب|اخباب]] * [[../اخبات|اخبات]] * [[../اخباث|اخباث]] * [[../اخبار|اخبار]] * [[../اخبارات|اخبارات]] * [[../اخبارنویس|اخبارنویس]] * [[../اخباری|اخباری]] * [[../اخباط|اخباط]] * [[../اخبال|اخبال]] * [[../اخبان|اخبان]] * [[../اخبث|اخبث]] * [[../اخبثان|اخبثان]] * [[../اخبر|اخبر]] * [[../اخبط|اخبط]] * [[../اخبعثاث|اخبعثاث]] * [[../اخبل|اخبل]] * [[../اخبنداء|اخبنداء]] * [[../اخبیة|اخبیة]] * [[../اخبئة|اخبئة]] * [[../اخپچ|اخپچ]] * [[../اخت|اخت]] * [[../اختاء|اختاء]] * [[../اختات|اختات]] * [[../اختاج|اختاج]] * [[../اختاجی|اختاجی]] * [[../اختان|اختان]] * [[../اختباء|اختباء]] * [[../اختباب|اختباب]] * [[../اختبار|اختبار]] * [[../اختباز|اختباز]] * [[../اختباس|اختباس]] * [[../اختباص|اختباص]] * [[../اختباط|اختباط]] * [[../اختبال|اختبال]] * [[../اختتاء|اختتاء]] * [[../اختتال|اختتال]] * [[../اختتام|اختتام]] * [[../اختتان|اختتان]] * [[../اختثاث|اختثاث]] * [[../اختجی|اختجی]] * [[../اختداع|اختداع]] * [[../اختدار|اختدار]] * [[../اختداف|اختداف]] * [[../اختدام|اختدام]] * [[../اختر|اختر]] * [[../اختراب|اختراب]] * [[../اختراج|اختراج]] * [[../اختراش|اختراش]] * [[../اختراص|اختراص]] * [[../اختراط|اختراط]] * [[../اختراع|اختراع]] * [[../اختراعات|اختراعات]] * [[../اختراف|اختراف]] * [[../اختراق|اختراق]] * [[../اخترام|اخترام]] * [[../اختران|اختران]] * [[../اخترستان|اخترستان]] * [[../اختر شمار|اختر شمار]] * [[../اخترگرای|اخترگرای]] * [[../اخترگو|اخترگو]] * [[../اختزاز|اختزاز]] * [[../اختزاع|اختزاع]] * [[../اختزاق|اختزاق]] * [[../اختزال|اختزال]] * [[../اختزان|اختزان]] * [[../اختشاب|اختشاب]] * [[../اختشاش|اختشاش]] * [[../اختشاع|اختشاع]] * [[../اختصاء|اختصاء]] * [[../اختصار|اختصار]] * [[../اختصارا|اختصارا]] * [[../اختصاص|اختصاص]] * [[../اختصاصات|اختصاصات]] * [[../اختصاف|اختصاف]] * [[../اختصام|اختصام]] * [[../اختضاب|اختضاب]] * [[../اختضاد|اختضاد]] * [[../اختضار|اختضار]] * [[../اختضاع|اختضاع]] * [[../اختضام|اختضام]] * [[../اختطاء|اختطاء]] * [[../اختطاب|اختطاب]] * [[../اختطاطا|اختطاطا]] * [[../اختطاف|اختطاف]] * [[../اختفا|اختفا]] * [[../اختفاء|اختفاء]] * [[../اختفاض|اختفاض]] * [[../اختفاق|اختفاق]] * [[../اخ تف|اخ تف]] * [[../اختلاء|اختلاء]] * [[../اختلاب|اختلاب]] * [[../اختلاج|اختلاج]] * [[../اختلاجات|اختلاجات]] * [[../اختلاس|اختلاس]] * [[../اختلاط|اختلاط]] * [[../اختلاع|اختلاع]] * [[../اختلاف|اختلاف]] * [[../اختلافات|اختلافات]] * [[../اختلاق|اختلاق]] * [[../اختلال|اختلال]] * [[../اختلالات|اختلالات]] * [[../اختلام|اختلام]] * [[../اختمار|اختمار]] * [[../اختمال|اختمال]] * [[../اختمام|اختمام]] * [[../اختناث|اختناث]] * [[../اختناق|اختناق]] * [[../اختواء|اختواء]] * [[../اخته|اخته]] * [[../اخته‌بیگی|اخته‌بیگی]] * [[../اخته‌خانه|اخته‌خانه]] * [[../اختی|اختی]] * [[../اختیات|اختیات]] * [[../اختیار|اختیار]] * [[../اختیارا|اختیارا]] * [[../اختیارات|اختیارات]] * [[../اختیاری|اختیاری]] * [[../اختیاریه|اختیاریه]] * [[../اختیاض|اختیاض]] * [[../اختیاط|اختیاط]] * [[../اختیاف|اختیاف]] * [[../اختیال|اختیال]] * [[../اختیان|اختیان]] * [[../اختیت|اختیت]] * [[../اخثاء|اخثاء]] * [[../اخثار|اخثار]] * [[../اخثم|اخثم]] * [[../اخثیکث|اخثیکث]] * [[../اخجاء|اخجاء]] * [[../اخجال|اخجال]] * [[../اخجسته|اخجسته]] * [[../اخجی|اخجی]] * [[../اخچه|اخچه]] * [[../اخداء|اخداء]] * [[../اخداج|اخداج]] * [[../اخدار|اخدار]] * [[../اخداع|اخداع]] * [[../اخدال|اخدال]] * [[../اخدام|اخدام]] * [[../اخدان|اخدان]] * [[../اخدب|اخدب]] * [[../اخدة|اخدة]] * [[../اخدر|اخدر]] * [[../اخدری|اخدری]] * [[../اخدریة|اخدریة]] * [[../اخدع|اخدع]] * [[../اخدعان|اخدعان]] * [[../اخدم|اخدم]] * [[../اخدود|اخدود]] * [[../اخدور|اخدور]] * [[../اخذ|اخذ]] * [[../اخذاء|اخذاء]] * [[../اخذال|اخذال]] * [[../اخذام|اخذام]] * [[../اخذة|اخذة]] * [[../اخر|اخر]] * [[../اخرا|اخرا]] * [[../اخراب|اخراب]] * [[../اخراة|اخراة]] * [[../اخرات|اخرات]] * [[../اخراج|اخراج]] * [[../اخراجات|اخراجات]] * [[../اخراد|اخراد]] * [[../اخرار|اخرار]] * [[../اخراس|اخراس]] * [[../اخراص|اخراص]] * [[../اخراط|اخراط]] * [[../اخراف|اخراف]] * [[../اخراق|اخراق]] * [[../اخرب|اخرب]] * [[../اخربة|اخربة]] * [[../اخرة|اخرة]] * [[../اخرج|اخرج]] * [[../اخرجاج|اخرجاج]] * [[../اخرجان|اخرجان]] * [[../اخرجة|اخرجة]] * [[../اخرس|اخرس]] * [[../اخرفة|اخرفة]] * [[../اخرق|اخرق]] * [[../اخرم|اخرم]] * [[../اخرماس|اخرماس]] * [[../اخرمان|اخرمان]] * [[../اخرنباق|اخرنباق]] * [[../اخرنطام|اخرنطام]] * [[../اخرنفاق|اخرنفاق]] * [[../اخرنماس|اخرنماس]] * [[../اخرواط|اخرواط]] * [[../اخروش|اخروش]] * [[../اخروی|اخروی]] * [[../اخری|اخری]] * [[../اخریا|اخریا]] * [[../اخریات|اخریات]] * [[../اخریان|اخریان]] * [[../اخریجاج|اخریجاج]] * [[../اخریراق|اخریراق]] * [[../اخریط|اخریط]] * [[../اخزاء|اخزاء]] * [[../اخزان|اخزان]] * [[../اخزة|اخزة]] * [[../اخزر|اخزر]] * [[../اخزری|اخزری]] * [[../اخزل|اخزل]] * [[../اخزم|اخزم]] * [[../اخزواء|اخزواء]] * [[../اخس|اخس]] * [[../اخساء|اخساء]] * [[../اخسار|اخسار]] * [[../اخساس|اخساس]] * [[../اخساف|اخساف]] * [[../اخسان|اخسان]] * [[../اخسر|اخسر]] * [[../اخسفة|اخسفة]] * [[../اخسمه|اخسمه]] * [[../اخسوم|اخسوم]] * [[../اخسی|اخسی]] * [[../اخسیسک|اخسیسک]] * [[../اخسیکتی|اخسیکتی]] * [[../اخش|اخش]] * [[../اخشاب|اخشاب]] * [[../اخشاش|اخشاش]] * [[../اخشام|اخشام]] * [[../اخشب|اخشب]] * [[../اخشبان|اخشبان]] * [[../اخشف|اخشف]] * [[../اخشم|اخشم]] * [[../اخشن|اخشن]] * [[../اخشنده|اخشنده]] * [[../اخشی|اخشی]] * [[../اخشیج|اخشیج]] * [[../اخشیجان|اخشیجان]] * [[../اخشیجستان|اخشیجستان]] * [[../اخشیشاب|اخشیشاب]] * [[../اخشیشان|اخشیشان]] * [[../اخشیک|اخشیک]] * [[../اخص|اخص]] * [[../اخصاء|اخصاء]] * [[../اخصاب|اخصاب]] * [[../اخصاص|اخصاص]] * [[../اخصاف|اخصاف]] * [[../اخصال|اخصال]] * [[../اخصام|اخصام]] * [[../اخصف|اخصف]] * [[../اخصن|اخصن]] * [[../اخصوم|اخصوم]] * [[../اخضاب|اخضاب]] * [[../اخضاج|اخضاج]] * [[../اخضاد|اخضاد]] * [[../اخضار|اخضار]] * [[../اخضاع|اخضاع]] * [[../اخضال|اخضال]] * [[../اخضد|اخضد]] * [[../اخضر|اخضر]] * [[../اخضرار|اخضرار]] * [[../اخضع|اخضع]] * [[../اخضف|اخضف]] * [[../اخضلال|اخضلال]] * [[../اخضیضاب|اخضیضاب]] * [[../اخضیضار|اخضیضار]] * [[../اخضیضاع|اخضیضاع]] * [[../اخضیضال|اخضیضال]] * [[../اخضیلال|اخضیلال]] * [[../اخطاء|اخطاء]] * [[../اخطاب|اخطاب]] * [[../اخطار|اخطار]] * [[../اخطاط|اخطاط]] * [[../اخطاف|اخطاف]] * [[../اخطال|اخطال]] * [[../اخطب|اخطب]] * [[../اخطبان|اخطبان]] * [[../اخطف|اخطف]] * [[../اخطل|اخطل]] * [[../اخطم|اخطم]] * [[../اخطیاط|اخطیاط]] * [[../اخف|اخف]] * [[../اخفا|اخفا]] * [[../اخفاء|اخفاء]] * [[../اخفات|اخفات]] * [[../اخفاد|اخفاد]] * [[../اخفار|اخفار]] * [[../اخفاس|اخفاس]] * [[../اخفاض|اخفاض]] * [[../اخفاع|اخفاع]] * [[../اخفاف|اخفاف]] * [[../اخفاق|اخفاق]] * [[../اخفج|اخفج]] * [[../اخفش|اخفش]] * [[../اخفض|اخفض]] * [[../اخفی|اخفی]] * [[../اخفیة|اخفیة]] * [[../اخقاق|اخقاق]] * [[../اخقوق|اخقوق]] * [[../اخکار|اخکار]] * [[../اخککند|اخککند]] * [[../اخکل|اخکل]] * [[../اخکلند|اخکلند]] * [[../اخکلنده|اخکلنده]] * [[../اخکم|اخکم]] * [[../اخکمر|اخکمر]] * [[../اخکندو|اخکندو]] * [[../اخکوبه|اخکوبه]] * [[../اخکوچه|اخکوچه]] * [[../اخکور|اخکور]] * [[../اخکوزه|اخکوزه]] * [[../اخکوژنه|اخکوژنه]] * [[../اخکوش|اخکوش]] * [[../اخکوک|اخکوک]] * [[../اخکوکش|اخکوکش]] * [[../اخکون|اخکون]] * [[../اخگار|اخگار]] * [[../اخگر|اخگر]] * [[../اخگرستان|اخگرستان]] * [[../اخگل|اخگل]] * [[../اخل|اخل]] * [[../اخلاء|اخلاء]] * [[../اخلاب|اخلاب]] * [[../اخلاد|اخلاد]] * [[../اخلاس|اخلاس]] * [[../اخلاص|اخلاص]] * [[../اخلاصا|اخلاصا]] * [[../اخلاص‌مند|اخلاص‌مند]] * [[../اخلاصمندانه|اخلاصمندانه]] * [[../اخلاصمندی|اخلاصمندی]] * [[../اخلاط|اخلاط]] * [[../اخلاع|اخلاع]] * [[../اخلاف|اخلاف]] * [[../اخلاق|اخلاق]] * [[../اخلال|اخلال]] * [[../اخلام|اخلام]] * [[../اخلة|اخلة]] * [[../اخلج|اخلج]] * [[../اخلص|اخلص]] * [[../اخلف|اخلف]] * [[../اخلق|اخلق]] * [[../اخلکندو|اخلکندو]] * [[../اخلود|اخلود]] * [[../اخلومد|اخلومد]] * [[../اخلیاء|اخلیاء]] * [[../اخلیج|اخلیج]] * [[../اخلیلاء|اخلیلاء]] * [[../اخلیلاق|اخلیلاق]] * [[../اخم|اخم]] * [[../اخماد|اخماد]] * [[../اخمار|اخمار]] * [[../اخماس|اخماس]] * [[../اخماع|اخماع]] * [[../اخمال|اخمال]] * [[../اخمام|اخمام]] * [[../اخمر|اخمر]] * [[../اخمرة|اخمرة]] * [[../اخمساء|اخمساء]] * [[../اخمسه|اخمسه]] * [[../اخمص|اخمص]] * [[../اخمه|اخمه]] * [[../اخمه‌رو|اخمه‌رو]] * [[../اخن|اخن]] * [[../اخناء|اخناء]] * [[../اخناب|اخناب]] * [[../اخناث|اخناث]] * [[../اخناس|اخناس]] * [[../اخناع|اخناع]] * [[../اخنان|اخنان]] * [[../اخنث|اخنث]] * [[../اخنجاج|اخنجاج]] * [[../اخنس|اخنس]] * [[../اخنع|اخنع]] * [[../اخنف|اخنف]] * [[../اخنگل|اخنگل]] * [[../اخنوخ|اخنوخ]] * [[../اخو|اخو]] * [[../اخوات|اخوات]] * [[../اخواستی|اخواستی]] * [[../اخواص|اخواص]] * [[../اخواط|اخواط]] * [[../اخوال|اخوال]] * [[../اخوان|اخوان]] * [[../اخواند|اخواند]] * [[../اخوة|اخوة]] * [[../اخوت|اخوت]] * [[../اخ و تف|اخ و تف]] * [[../اخوث|اخوث]] * [[../اخودة|اخودة]] * [[../اخوص|اخوص]] * [[../اخوف|اخوف]] * [[../اخوق|اخوق]] * [[../اخول اخول|اخول اخول]] * [[../اخولة|اخولة]] * [[../اخون|اخون]] * [[../اخونة|اخونة]] * [[../اخوندی|اخوندی]] * [[../اخوی|اخوی]] * [[../اخوین|اخوین]] * [[../اخی|اخی]] * [[../اخیار|اخیار]] * [[../اخیاس|اخیاس]] * [[../اخیاش|اخیاش]] * [[../اخیاط|اخیاط]] * [[../اخیاف|اخیاف]] * [[../اخیال|اخیال]] * [[../اخیام|اخیام]] * [[../اخیان|اخیان]] * [[../اخیة|اخیة]] * [[../اخیخة|اخیخة]] * [[../اخید|اخید]] * [[../اخیدن|اخیدن]] * [[../اخیذ|اخیذ]] * [[../اخیذة|اخیذة]] * [[../اخیر|اخیر]] * [[../اخیرا|اخیرا]] * [[../اخیروس|اخیروس]] * [[../اخیریدن|اخیریدن]] * [[../اخیس|اخیس]] * [[../اخیشن|اخیشن]] * [[../اخیص|اخیص]] * [[../اخیضر|اخیضر]] * [[../اخیف|اخیف]] * [[../اخیل|اخیل]] * [[../اخیلة|اخیلة]] * [[../اخینوس|اخینوس]] * [[../اخیون|اخیون]] * [[../اخیه|اخیه]] * [[../اد|اد]] * [[../ادّ|ادّ]] * [[../ادا|ادا]] * [[../اداء|اداء]] * [[../اداءة|اداءة]] * [[../ادآب|ادآب]] * [[../ادابة|ادابة]] * [[../ادابر|ادابر]] * [[../ادابند|ادابند]] * [[../ادابندی|ادابندی]] * [[../ادات|ادات]] * [[../ادادا|ادادا]] * [[../ادادة|ادادة]] * [[../ادار|ادار]] * [[../اداراقی|اداراقی]] * [[../ادارة|ادارة]] * [[../اداره|اداره]] * [[../ادارین|ادارین]] * [[../اداف|اداف]] * [[../ادافهم|ادافهم]] * [[../اداقة|اداقة]] * [[../اداک|اداک]] * [[../ادالة|ادالة]] * [[../ادام|ادام]] * [[../ادامة|ادامة]] * [[../ادانة|ادانة]] * [[../ادانوش|ادانوش]] * [[../ادانی|ادانی]] * [[../اداوة|اداوة]] * [[../اداوی|اداوی]] * [[../اداهم|اداهم]] * [[../ادب|ادب]] * [[../ادباء|ادباء]] * [[../ادباب|ادباب]] * [[../ادبار|ادبار]] * [[../ادبارا|ادبارا]] * [[../ادبارة|ادبارة]] * [[../ادباری|ادباری]] * [[../ادباس|ادباس]] * [[../ادباق|ادباق]] * [[../ادب‌آموز|ادب‌آموز]] * [[../ادبانه|ادبانه]] * [[../ادب‌آوازه|ادب‌آوازه]] * [[../ادبب|ادبب]] * [[../ادبة|ادبة]] * [[../ادبخانه|ادبخانه]] * [[../ادبر|ادبر]] * [[../ادبس|ادبس]] * [[../ادبساس|ادبساس]] * [[../ادبستان|ادبستان]] * [[../ادب‌گاه|ادب‌گاه]] * [[../ادبیات|ادبیات]] * [[../ادبیر|ادبیر]] * [[../ادة|ادة]] * [[../ادثار|ادثار]] * [[../ادثر|ادثر]] * [[../ادجاء|ادجاء]] * [[../ادجان|ادجان]] * [[../ادجن|ادجن]] * [[../ادجیجاء|ادجیجاء]] * [[../ادجیجان|ادجیجان]] * [[../ادحاض|ادحاض]] * [[../ادحاق|ادحاق]] * [[../ادحال|ادحال]] * [[../ادحل|ادحل]] * [[../ادحواء|ادحواء]] * [[../ادحوة|ادحوة]] * [[../ادحی|ادحی]] * [[../ادحیة|ادحیة]] * [[../ادخ|ادخ]] * [[../ادخار|ادخار]] * [[../ادخال|ادخال]] * [[../ادخالات|ادخالات]] * [[../ادخان|ادخان]] * [[../ادخل|ادخل]] * [[../ادخن|ادخن]] * [[../ادخنة|ادخنة]] * [[../ادد|ادد]] * [[../اددی|اددی]] * [[../ادر|ادر]] * [[../ادراء|ادراء]] * [[../ادراب|ادراب]] * [[../ادراج|ادراج]] * [[../ادرار|ادرار]] * [[../ادرارات|ادرارات]] * [[../ادراری|ادراری]] * [[../ادراس|ادراس]] * [[../ادراص|ادراص]] * [[../ادراع|ادراع]] * [[../ادرانیس|ادرانیس]] * [[../ادراق|ادراق]] * [[../ادراک|ادراک]] * [[../ادراکات|ادراکات]] * [[../ادرام|ادرام]] * [[../ادران|ادران]] * [[../ادرة|ادرة]] * [[../ادرجة|ادرجة]] * [[../ادرد|ادرد]] * [[../ادرص|ادرص]] * [[../ادرع|ادرع]] * [[../ادرعباب|ادرعباب]] * [[../ادرعشاش|ادرعشاش]] * [[../ادرعفاف|ادرعفاف]] * [[../ادرفن|ادرفن]] * [[../ادرک|ادرک]] * [[../ادرم|ادرم]] * [[../ادرمجاج|ادرمجاج]] * [[../ادرمکش|ادرمکش]] * [[../ادرمه|ادرمه]] * [[../ادرنفاق|ادرنفاق]] * [[../ادرنقاع|ادرنقاع]] * [[../ادرنگ|ادرنگ]] * [[../ادرنه|ادرنه]] * [[../ادرون|ادرون]] * [[../ادره|ادره]] * [[../ادرهمام|ادرهمام]] * [[../ادری|ادری]] * [[../ادریس|ادریس]] * [[../ادریس‌خانه|ادریس‌خانه]] * [[../ادریون|ادریون]] * [[../ادس|ادس]] * [[../ادسا|ادسا]] * [[../ادساف|ادساف]] * [[../ادساق|ادساق]] * [[../ادسام|ادسام]] * [[../ادسق|ادسق]] * [[../ادسم|ادسم]] * [[../ادعا|ادعا]] * [[../ادعاء|ادعاء]] * [[../ادعاث|ادعاث]] * [[../ادعاص|ادعاص]] * [[../ادعاق|ادعاق]] * [[../ادعام|ادعام]] * [[../ادعب|ادعب]] * [[../ادعج|ادعج]] * [[../ادعر|ادعر]] * [[../ادعم|ادعم]] * [[../ادعن|ادعن]] * [[../ادعنة|ادعنة]] * [[../ادعنکار|ادعنکار]] * [[../ادعوة|ادعوة]] * [[../ادعیاء|ادعیاء]] * [[../ادعیة|ادعیة]] * [[../ادعیه|ادعیه]] * [[../ادغار|ادغار]] * [[../ادغاش|ادغاش]] * [[../ادغاص|ادغاص]] * [[../ادغال|ادغال]] * [[../ادغام|ادغام]] * [[../ادغر|ادغر]] * [[../ادغم|ادغم]] * [[../ادغیمام|ادغیمام]] * [[../ادف|ادف]] * [[../ادفأ|ادفأ]] * [[../ادفاء|ادفاء]] * [[../ادفاع|ادفاع]] * [[../ادفاف|ادفاف]] * [[../ادفاق|ادفاق]] * [[../ادفان|ادفان]] * [[../ادفر|ادفر]] * [[../ادفساس|ادفساس]] * [[../ادفع|ادفع]] * [[../ادفق|ادفق]] * [[../ادفوة|ادفوة]] * [[../ادفوی|ادفوی]] * [[../ادفی|ادفی]] * [[../ادفیة|ادفیة]] * [[../ادق|ادق]] * [[../ادقاق|ادقاق]] * [[../ادقال|ادقال]] * [[../ادقچه|ادقچه]] * [[../ادقع|ادقع]] * [[../ادقم|ادقم]] * [[../ادک|ادک]] * [[../ادکار|ادکار]] * [[../ادکاس|ادکاس]] * [[../ادکل|ادکل]] * [[../ادکن|ادکن]] * [[../ادگر|ادگر]] * [[../ادل|ادل]] * [[../ادلاء|ادلاء]] * [[../ادلاث|ادلاث]] * [[../ادلاج|ادلاج]] * [[../ادلاس|ادلاس]] * [[../ادلاع|ادلاع]] * [[../ادلاف|ادلاف]] * [[../ادلاق|ادلاق]] * [[../ادلاک|ادلاک]] * [[../ادلال|ادلال]] * [[../ادلة|ادلة]] * [[../ادلص|ادلص]] * [[../ادلصی|ادلصی]] * [[../ادلعی|ادلعی]] * [[../ادلغفاف|ادلغفاف]] * [[../ادلم|ادلم]] * [[../ادلمساس|ادلمساس]] * [[../ادلنظاء|ادلنظاء]] * [[../ادله|ادله]] * [[../ادلهمام|ادلهمام]] * [[../ادلهنان|ادلهنان]] * [[../ادلی|ادلی]] * [[../ادلیساس|ادلیساس]] * [[../ادلیلاء|ادلیلاء]] * [[../ادلیمام|ادلیمام]] * [[../ادم|ادم]] * [[../ادماء|ادماء]] * [[../ادمات|ادمات]] * [[../ادماج|ادماج]] * [[../ادماع|ادماع]] * [[../ادماغ|ادماغ]] * [[../ادماق|ادماق]] * [[../ادمال|ادمال]] * [[../ادمام|ادمام]] * [[../ادمان|ادمان]] * [[../ادمانة|ادمانة]] * [[../ادمبورگ|ادمبورگ]] * [[../ادمة|ادمة]] * [[../ادمص|ادمص]] * [[../ادمع|ادمع]] * [[../ادمغة|ادمغة]] * [[../ادمن|ادمن]] * [[../ادموج|ادموج]] * [[../ادموس|ادموس]] * [[../ادمیماه|ادمیماه]] * [[../ادن|ادن]] * [[../ادنا|ادنا]] * [[../ادناء|ادناء]] * [[../ادناس|ادناس]] * [[../ادناف|ادناف]] * [[../ادنان|ادنان]] * [[../ادند؟|ادند؟]] * [[../ادنک‌؟|ادنک‌؟]] * [[../ادنک|ادنک]] * [[../ادنی|ادنی]] * [[../ادنیان|ادنیان]] * [[../ادو|ادو]] * [[../ادواء|ادواء]] * [[../ادوات|ادوات]] * [[../ادوار|ادوار]] * [[../ادوای|ادوای]] * [[../ادوب|ادوب]] * [[../ادود|ادود]] * [[../ادؤر|ادؤر]] * [[../ادوس|ادوس]] * [[../ادوش|ادوش]] * [[../ادون|ادون]] * [[../ادوی|ادوی]] * [[../ادویة|ادویة]] * [[../ادویه|ادویه]] * [[../اده|اده]] * [[../ادهاس|ادهاس]] * [[../ادهاش|ادهاش]] * [[../ادهاض|ادهاض]] * [[../ادهاق|ادهاق]] * [[../ادهام|ادهام]] * [[../ادهان|ادهان]] * [[../ادهج|ادهج]] * [[../ادهجا|ادهجا]] * [[../ادهر|ادهر]] * [[../ادهس|ادهس]] * [[../ادهلی|ادهلی]] * [[../ادهم|ادهم]] * [[../ادهمام|ادهمام]] * [[../ادهی|ادهی]] * [[../ادهیة|ادهیة]] * [[../ادهیساس|ادهیساس]] * [[../ادهیمام|ادهیمام]] * [[../ادی|ادی]] * [[../ادیار|ادیار]] * [[../ادیاک|ادیاک]] * [[../ادیان|ادیان]] * [[../ادیب|ادیب]] * [[../ادیبر|ادیبر]] * [[../ادیة|ادیة]] * [[../ادیچاره|ادیچاره]] * [[../ادید|ادید]] * [[../ادیم|ادیم]] * [[../ادین|ادین]] * [[../ادیون|ادیون]] * [[../ادیه|ادیه]] * [[../اذ|اذ]] * [[../اذا|اذا]] * [[../اذاء|اذاء]] * [[../اذآب|اذآب]] * [[../اذابة|اذابة]] * [[../اذابه|اذابه]] * [[../اذاة|اذاة]] * [[../اذاحة|اذاحة]] * [[../اذاخر|اذاخر]] * [[../اذادة|اذادة]] * [[../اذآر|اذآر]] * [[../اذار|اذار]] * [[../اذاراقی|اذاراقی]] * [[../اذارة|اذارة]] * [[../اذاعة|اذاعة]] * [[../اذاف|اذاف]] * [[../اذاقة|اذاقة]] * [[../اذاک|اذاک]] * [[../اذالة|اذالة]] * [[../اذآم|اذآم]] * [[../اذان|اذان]] * [[../اذانان|اذانان]] * [[../اذانی|اذانی]] * [[../اذاهب|اذاهب]] * [[../اذب|اذب]] * [[../اذباح|اذباح]] * [[../اذبال|اذبال]] * [[../اذبة|اذبة]] * [[../اذبک|اذبک]] * [[../اذحاج|اذحاج]] * [[../اذحال|اذحال]] * [[../اذخار|اذخار]] * [[../اذخر|اذخر]] * [[../اذدکار|اذدکار]] * [[../اذذاک|اذذاک]] * [[../اذراء|اذراء]] * [[../اذراب|اذراب]] * [[../اذراع|اذراع]] * [[../اذراق|اذراق]] * [[../اذرام|اذرام]] * [[../اذربی|اذربی]] * [[../اذرة|اذرة]] * [[../اذرح|اذرح]] * [[../اذرع|اذرع]] * [[../اذرعات|اذرعات]] * [[../اذرعفاف|اذرعفاف]] * [[../اذرعی|اذرعی]] * [[../اذریاس|اذریاس]] * [[../اذط|اذط]] * [[../اذعار|اذعار]] * [[../اذعاف|اذعاف]] * [[../اذعان|اذعان]] * [[../اذفاف|اذفاف]] * [[../اذفر|اذفر]] * [[../اذقان|اذقان]] * [[../اذقن|اذقن]] * [[../اذقه|اذقه]] * [[../اذقی|اذقی]] * [[../اذکاء|اذکاء]] * [[../اذکار|اذکار]] * [[../اذکر|اذکر]] * [[../اذکی|اذکی]] * [[../اذکیاء|اذکیاء]] * [[../اذل|اذل]] * [[../اذلا|اذلا]] * [[../اذلاء|اذلاء]] * [[../اذلاق|اذلاق]] * [[../اذلال|اذلال]] * [[../اذلة|اذلة]] * [[../اذلعباب|اذلعباب]] * [[../اذلعی|اذلعی]] * [[../اذلغ|اذلغ]] * [[../اذلف|اذلف]] * [[../اذلق|اذلق]] * [[../اذله|اذله]] * [[../اذلیلاء|اذلیلاء]] * [[../اذما|اذما]] * [[../اذماء|اذماء]] * [[../اذمار|اذمار]] * [[../اذمام|اذمام]] * [[../اذمة|اذمة]] * [[../اذمقرار|اذمقرار]] * [[../اذن|اذن]] * [[../اذناب|اذناب]] * [[../اذنان|اذنان]] * [[../اذنب|اذنب]] * [[../اذنبة|اذنبة]] * [[../اذنة|اذنة]] * [[../اذنک|اذنک]] * [[../اذواء|اذواء]] * [[../اذواب|اذواب]] * [[../اذواد|اذواد]] * [[../اذواط|اذواط]] * [[../اذواق|اذواق]] * [[../اذؤب|اذؤب]] * [[../اذوذ|اذوذ]] * [[../اذوط|اذوط]] * [[../اذوم|اذوم]] * [[../اذوی|اذوی]] * [[../اذهاب|اذهاب]] * [[../اذهال|اذهال]] * [[../اذهان|اذهان]] * [[../اذی|اذی]] * [[../اذیاخ|اذیاخ]] * [[../اذیال|اذیال]] * [[../اذیب|اذیب]] * [[../اراجیز|اراجیز]] * [[../اراجیف|اراجیف]] * [[../اراجیل|اراجیل]] * [[../اراحة|اراحة]] * [[../اراخ|اراخ]] * [[../اراخنة|اراخنة]] * [[../ارادة|ارادة]] * [[../ارادت|ارادت]] * [[../ارادتانه|ارادتانه]] * [[../ارادت‌بنده|ارادت‌بنده]] * [[../ارادت کیش|ارادت کیش]] * [[../ارادت گزین|ارادت گزین]] * [[../ارادتمند|ارادتمند]] * [[../اراده|اراده]] * [[../ارادی|ارادی]] * [[../اراذل|اراذل]] * [[../ارار|ارار]] * [[../ارأر|ارأر]] * [[../ارارة|ارارة]] * [[../ارارس|ارارس]] * [[../ارارین|ارارین]] * [[../ارأس|ارأس]] * [[../ارأش|ارأش]] * [[../اراض|اراض]] * [[../اراضة|اراضة]] * [[../اراضی|اراضی]] * [[../اراضیات|اراضیات]] * [[../اراطی|اراطی]] * [[../اراعة|اراعة]] * [[../اراعیل|اراعیل]] * [[../اراغة|اراغة]] * [[../ارافة|ارافة]] * [[../اراق|اراق]] * [[../اراقة|اراقة]] * [[../اراقم|اراقم]] * [[../اراقو|اراقو]] * [[../اراقه|اراقه]] * [[../اراک|اراک]] * [[../اراکا|اراکا]] * [[../اراکة|اراکة]] * [[../اراکی|اراکی]] * [[../اراکیب|اراکیب]] * [[../اراکیة|اراکیة]] * [[../اراکین|اراکین]] * [[../ارأل|ارأل]] * [[../ارآم|ارآم]] * [[../ارأم|ارأم]] * [[../ارام|ارام]] * [[../ارامل|ارامل]] * [[../ارامنة|ارامنة]] * [[../ارامنه|ارامنه]] * [[../ارامونی|ارامونی]] * [[../ارامیل|ارامیل]] * [[../اران|اران]] * [[../ارانب|ارانب]] * [[../ارانة|ارانة]] * [[../ارانژ|ارانژ]] * [[../ارانگ اوتان|ارانگ اوتان]] * [[../ارانی|ارانی]] * [[../ارانیة|ارانیة]] * [[../اراوند|اراوند]] * [[../اراوی|اراوی]] * [[../اراویح|اراویح]] * [[../اراه|اراه]] * [[../اراهط|اراهط]] * [[../ارای|ارای]] * [[../ارائة|ارائة]] * [[../ارائک|ارائک]] * [[../ارائه|ارائه]] * [[../اراییح|اراییح]] * [[../ارب|ارب]] * [[../ارباء|ارباء]] * [[../ارباب|ارباب]] * [[../اربابان|اربابان]] * [[../ارباج|ارباج]] * [[../ارباح|ارباح]] * [[../ارباخ|ارباخ]] * [[../ارباذ|ارباذ]] * [[../ارباز|ارباز]] * [[../ارباش|ارباش]] * [[../ارباض|ارباض]] * [[../ارباع|ارباع]] * [[../ارباغ|ارباغ]] * [[../ارباق|ارباق]] * [[../اربال|اربال]] * [[../اربان|اربان]] * [[../اربة|اربة]] * [[../اربثاث|اربثاث]] * [[../اربجان|اربجان]] * [[../اربد|اربد]] * [[../اربداد|اربداد]] * [[../اربساس|اربساس]] * [[../اربش|اربش]] * [[../اربع|اربع]] * [[../اربعاء|اربعاء]] * [[../اربعاآت|اربعاآت]] * [[../اربعاآن|اربعاآن]] * [[../اربعاواء|اربعاواء]] * [[../اربعاوی|اربعاوی]] * [[../اربعة|اربعة]] * [[../اربعة عشر|اربعة عشر]] * [[../اربعون|اربعون]] * [[../اربغ|اربغ]] * [[../اربق|اربق]] * [[../اربک|اربک]] * [[../اربل|اربل]] * [[../اربو|اربو]] * [[../اربوجینا|اربوجینا]] * [[../اربودار|اربودار]] * [[../اربون|اربون]] * [[../اربونا|اربونا]] * [[../اربی|اربی]] * [[../اربیاسیوس|اربیاسیوس]] * [[../اربیان|اربیان]] * [[../اربیة|اربیة]] * [[../اربیتا|اربیتا]] * [[../اربیثاث|اربیثاث]] * [[../اربیداد|اربیداد]] * [[../اربیکاک|اربیکاک]] * [[../ارپاخان|ارپاخان]] * [[../ارة|ارة]] * [[../ارت|ارت]] * [[../ارتا|ارتا]] * [[../ارتاء|ارتاء]] * [[../ارتاب|ارتاب]] * [[../ارتابان|ارتابان]] * [[../ارتات|ارتات]] * [[../ارتاج|ارتاج]] * [[../ارتاحاشت|ارتاحاشت]] * [[../ارتاع|ارتاع]] * [[../ارتاق|ارتاق]] * [[../ارتاک|ارتاک]] * [[../ارتام|ارتام]] * [[../ارتباء|ارتباء]] * [[../ارتباب|ارتباب]] * [[../ارتباث|ارتباث]] * [[../ارتباز|ارتباز]] * [[../ارتباس|ارتباس]] * [[../ارتباط|ارتباط]] * [[../ارتباع|ارتباع]] * [[../ارتباق|ارتباق]] * [[../ارتباک|ارتباک]] * [[../ارتبال|ارتبال]] * [[../ارتة|ارتة]] * [[../ارتتاج|ارتتاج]] * [[../ارتتاق|ارتتاق]] * [[../ارتتام|ارتتام]] * [[../ارتثاء|ارتثاء]] * [[../ارتثاث|ارتثاث]] * [[../ارتثاد|ارتثاد]] * [[../ارتجاء|ارتجاء]] * [[../ارتجاج|ارتجاج]] * [[../ارتجاح|ارتجاح]] * [[../ارتجاز|ارتجاز]] * [[../ارتجاس|ارتجاس]] * [[../ارتجاع|ارتجاع]] * [[../ارتجاعیت|ارتجاعیت]] * [[../ارتجاعیه|ارتجاعیه]] * [[../ارتجال|ارتجال]] * [[../ارتجالا|ارتجالا]] * [[../ارتجام|ارتجام]] * [[../ارتجان|ارتجان]] * [[../ارتجک|ارتجک]] * [[../ارتحاض|ارتحاض]] * [[../ارتحال|ارتحال]] * [[../ارتخ|ارتخ]] * [[../ارتخاخ|ارتخاخ]] * [[../ارتخاش|ارتخاش]] * [[../ارتخاص|ارتخاص]] * [[../ارتداء|ارتداء]] * [[../ارتداد|ارتداد]] * [[../ارتداع|ارتداع]] * [[../ارتداغ|ارتداغ]] * [[../ارتداف|ارتداف]] * [[../ارتدان|ارتدان]] * [[../ارتزاء|ارتزاء]] * [[../ارتزاز|ارتزاز]] * [[../ارتزاق|ارتزاق]] * [[../ارتساس|ارتساس]] * [[../ارتساغ|ارتساغ]] * [[../ارتساف|ارتساف]] * [[../ارتسام|ارتسام]] * [[../ارتسفاف|ارتسفاف]] * [[../ارتشاء|ارتشاء]] * [[../ارتشاف|ارتشاف]] * [[../ارتصاع|ارتصاع]] * [[../ارتصاق|ارتصاق]] * [[../ارتضاء|ارتضاء]] * [[../ارتضاح|ارتضاح]] * [[../ارتضاخ|ارتضاخ]] * [[../ارتضاد|ارتضاد]] * [[../ارتضاع|ارتضاع]] * [[../ارتطام|ارتطام]] * [[../ارتعاء|ارتعاء]] * [[../ارتعاب|ارتعاب]] * [[../ارتعاث|ارتعاث]] * [[../ارتعاج|ارتعاج]] * [[../ارتعاد|ارتعاد]] * [[../ارتعاس|ارتعاس]] * [[../ارتعاش|ارتعاش]] * [[../ارتعاص|ارتعاص]] * [[../ارتعاف|ارتعاف]] * [[../ارتغاء|ارتغاء]] * [[../ارتغاب|ارتغاب]] * [[../ارتغاث|ارتغاث]] * [[../ارتفاد|ارتفاد]] * [[../ارتفاص|ارتفاص]] * [[../ارتفاع|ارتفاع]] * [[../ارتفاف|ارتفاف]] * [[../ارتفاق|ارتفاق]] * [[../ارتقا|ارتقا]] * [[../ارتقاء|ارتقاء]] * [[../ارتقاب|ارتقاب]] * [[../ارتقاش|ارتقاش]] * [[../ارتقاع|ارتقاع]] * [[../ارتقان|ارتقان]] * [[../ارتکاء|ارتکاء]] * [[../ارتکاب|ارتکاب]] * [[../ارتکاح|ارتکاح]] * [[../ارتکاز|ارتکاز]] * [[../ارتکاس|ارتکاس]] * [[../ارتکاض|ارتکاض]] * [[../ارتکاف|ارتکاف]] * [[../ارتکاک|ارتکاک]] * [[../ارتکام|ارتکام]] * [[../ارتکان|ارتکان]] * [[../ارتل|ارتل]] * [[../ارتم|ارتم]] * [[../ارتماء|ارتماء]] * [[../ارتماز|ارتماز]] * [[../ارتماس|ارتماس]] * [[../ارتماسی|ارتماسی]] * [[../ارتماض|ارتماض]] * [[../ارتمال|ارتمال]] * [[../ارتمام|ارتمام]] * [[../ارتناح|ارتناح]] * [[../ارتنگ|ارتنگ]] * [[../ارتواء|ارتواء]] * [[../ارتواح|ارتواح]] * [[../ارتهاء|ارتهاء]] * [[../ارتهاز|ارتهاز]] * [[../ارتهاس|ارتهاس]] * [[../ارتهاش|ارتهاش]] * [[../ارتهاط|ارتهاط]] * [[../ارتهاک|ارتهاک]] * [[../ارتهان|ارتهان]] * [[../ارتئاء|ارتئاء]] * [[../ارتئاب|ارتئاب]] * [[../ارتیاب|ارتیاب]] * [[../ارتیابانه|ارتیابانه]] * [[../ارتیاح|ارتیاح]] * [[../ارتئاد|ارتئاد]] * [[../ارتیاد|ارتیاد]] * [[../ارتئاس|ارتئاس]] * [[../ارتیاش|ارتیاش]] * [[../ارتیاض|ارتیاض]] * [[../ارتیاع|ارتیاع]] * [[../ارتیاغ|ارتیاغ]] * [[../ارتیشدار|ارتیشدار]] * [[../ارتیمان|ارتیمان]] * [[../ارث|ارث]] * [[../ارثأ|ارثأ]] * [[../ارثاء|ارثاء]] * [[../ارثاث|ارثاث]] * [[../ارثاد|ارثاد]] * [[../ارثاط|ارثاط]] * [[../ارثانه|ارثانه]] * [[../ارثة|ارثة]] * [[../ارثد|ارثد]] * [[../ارثعنان|ارثعنان]] * [[../ارثم|ارثم]] * [[../ارثمام|ارثمام]] * [[../ارثی|ارثی]] * [[../ارج|ارج]] * [[../ارجاء|ارجاء]] * [[../ارجاب|ارجاب]] * [[../ارجاج|ارجاج]] * [[../ارجاح|ارجاح]] * [[../ارجاد|ارجاد]] * [[../ارجاس|ارجاس]] * [[../ارجاسپ|ارجاسپ]] * [[../ارجاع|ارجاع]] * [[../ارجاف|ارجاف]] * [[../ارجال|ارجال]] * [[../ارجالون|ارجالون]] * [[../ارجان|ارجان]] * [[../ارجاه|ارجاه]] * [[../ارجح|ارجح]] * [[../ارجحنان|ارجحنان]] * [[../ارجز|ارجز]] * [[../ارجسپ|ارجسپ]] * [[../ارجعة|ارجعة]] * [[../ارجعنان|ارجعنان]] * [[../ارجل|ارجل]] * [[../ارجلة|ارجلة]] * [[../ارجمند|ارجمند]] * [[../ارجمندی|ارجمندی]] * [[../ارجن|ارجن]] * [[../ارجند|ارجند]] * [[../ارجنگ|ارجنگ]] * [[../ارجنه|ارجنه]] * [[../ارجو|ارجو]] * [[../ارجوان|ارجوان]] * [[../ارجوانی|ارجوانی]] * [[../ارجوجة|ارجوجة]] * [[../ارجوزة|ارجوزة]] * [[../ارجوزه|ارجوزه]] * [[../ارجیة|ارجیة]] * [[../ارجیس|ارجیس]] * [[../ارچند|ارچند]] * [[../ارچه|ارچه]] * [[../ارچین|ارچین]] * [[../ارچینی|ارچینی]] * [[../ارح|ارح]] * [[../ارحاء|ارحاء]] * [[../ارحاب|ارحاب]] * [[../ارحاض|ارحاض]] * [[../ارحاف|ارحاف]] * [[../ارحال|ارحال]] * [[../ارحام|ارحام]] * [[../ارحب|ارحب]] * [[../ارحب!|ارحب!]] * [[../ارحبی!|ارحبی!]] * [[../ارحل|ارحل]] * [[../ارحم|ارحم]] * [[../ارحم!|ارحم!]] * [[../ارحیقنه|ارحیقنه]] * [[../ارخ|ارخ]] * [[../ارخا|ارخا]] * [[../ارخاء|ارخاء]] * [[../ارخاخ|ارخاخ]] * [[../ارخاس|ارخاس]] * [[../ارخاص|ارخاص]] * [[../ارخاف|ارخاف]] * [[../ارخالق|ارخالق]] * [[../ارخام|ارخام]] * [[../ارخة|ارخة]] * [[../ارخل|ارخل]] * [[../ارخم|ارخم]] * [[../ارخمان|ارخمان]] * [[../ارخنده|ارخنده]] * [[../ارخنگ|ارخنگ]] * [[../ارخون|ارخون]] * [[../ارخی|ارخی]] * [[../ارخیة|ارخیة]] * [[../ارد|ارد]] * [[../اردأ|اردأ]] * [[../اردا|اردا]] * [[../اراداء|اراداء]] * [[../ارداء|ارداء]] * [[../اردآء|اردآء]] * [[../ارداج|ارداج]] * [[../ارداح|ارداح]] * [[../ارداد|ارداد]] * [[../ارداغ|ارداغ]] * [[../ارداف|ارداف]] * [[../ارداله|ارداله]] * [[../اردام|اردام]] * [[../اردان|اردان]] * [[../اردانه|اردانه]] * [[../ارداویراف|ارداویراف]] * [[../اردب|اردب]] * [[../اردبان|اردبان]] * [[../اردبة|اردبة]] * [[../اردبور|اردبور]] * [[../اردبیز|اردبیز]] * [[../اردبیل|اردبیل]] * [[../اردج|اردج]] * [[../اردجاب|اردجاب]] * [[../اردجان|اردجان]] * [[../اردخل|اردخل]] * [[../اردستان|اردستان]] * [[../اردش|اردش]] * [[../اردشیر|اردشیر]] * [[../اردشیران|اردشیران]] * [[../اردشیر خره|اردشیر خره]] * [[../اردشیر دارو|اردشیر دارو]] * [[../اردع|اردع]] * [[../اردفنانی|اردفنانی]] * [[../اردک|اردک]] * [[../اردکان|اردکان]] * [[../اردگان|اردگان]] * [[../اردل|اردل]] * [[../اردم|اردم]] * [[../اردمون|اردمون]] * [[../اردمی|اردمی]] * [[../اردن|اردن]] * [[../اردنج|اردنج]] * [[../اردو|اردو]] * [[../اردوان|اردوان]] * [[../اردوباد|اردوباد]] * [[../اردوش|اردوش]] * [[../اردوکند|اردوکند]] * [[../اردوله|اردوله]] * [[../اردون|اردون]] * [[../ارده|ارده]] * [[../اردهن|اردهن]] * [[../اردهی|اردهی]] * [[../اردی|اردی]] * [[../اردئاء|اردئاء]] * [[../اردیبهشت|اردیبهشت]] * [[../اردی‌بهشتگان|اردی‌بهشتگان]] * [[../اردیة|اردیة]] * [[../ارذاء|ارذاء]] * [[../ارذاذ|ارذاذ]] * [[../ارذال|ارذال]] * [[../ارذام|ارذام]] * [[../ارذل|ارذل]] * [[../ارذلة|ارذلة]] * [[../ارذلون|ارذلون]] * [[../ارز|ارز]] * [[../ارزاء|ارزاء]] * [[../ارزاز|ارزاز]] * [[../ارزاغ|ارزاغ]] * [[../ارزاف|ارزاف]] * [[../ارزاق|ارزاق]] * [[../ارزام|ارزام]] * [[../ارزان|ارزان]] * [[../ارزانش|ارزانش]] * [[../ارزانی|ارزانی]] * [[../ارزانیان|ارزانیان]] * [[../ارزانیدن|ارزانیدن]] * [[../ارزایانیدن|ارزایانیدن]] * [[../ارزب|ارزب]] * [[../ارزبة|ارزبة]] * [[../ارزة|ارزة]] * [[../ارزتیون|ارزتیون]] * [[../ارزش|ارزش]] * [[../ارزع|ارزع]] * [[../ارزق|ارزق]] * [[../ارزن|ارزن]] * [[../ارزنجان|ارزنجان]] * [[../ارزنگان|ارزنگان]] * [[../ارزنی|ارزنی]] * [[../ارزنین|ارزنین]] * [[../ارزه|ارزه]] * [[../ارزه‌گر|ارزه‌گر]] * [[../ارزی|ارزی]] * [[../ارزیتون|ارزیتون]] * [[../ارزیدن|ارزیدن]] * [[../ارزیز|ارزیز]] * [[../ارزیش|ارزیش]] * [[../ارزیمام|ارزیمام]] * [[../ارژن|ارژن]] * [[../ارژنگ|ارژنگ]] * [[../ارژنه|ارژنه]] * [[../ارس|ارس]] * [[../ارساء|ارساء]] * [[../ارساب|ارساب]] * [[../ارساخ|ارساخ]] * [[../ارساغ|ارساغ]] * [[../ارساف|ارساف]] * [[../ارسال|ارسال]] * [[../ارسام|ارسام]] * [[../ارسان|ارسان]] * [[../ارسانیقون|ارسانیقون]] * [[../ارست|ارست]] * [[../ارستدن|ارستدن]] * [[../ارستن|ارستن]] * [[../ارستو|ارستو]] * [[../ارسح|ارسح]] * [[../ارسط|ارسط]] * [[../ارسطاطلس|ارسطاطلس]] * [[../ارسطلوخیا|ارسطلوخیا]] * [[../ارسطو|ارسطو]] * [[../ارسطولوخیا|ارسطولوخیا]] * [[../ارسع|ارسع]] * [[../ارسغ|ارسغ]] * [[../ارسل|ارسل]] * [[../ارسلان|ارسلان]] * [[../ارسم|ارسم]] * [[../ارسن|ارسن]] * [[../ارسنجار|ارسنجار]] * [[../ارسنگ|ارسنگ]] * [[../ارسنیات|ارسنیات]] * [[../ارسنیک|ارسنیک]] * [[../ارسنیو|ارسنیو]] * [[../ارسوسة|ارسوسة]] * [[../ارسوف|ارسوف]] * [[../ارسی!|ارسی!]] * [[../ارسی|ارسی]] * [[../ارش|ارش]] * [[../ارشاء|ارشاء]] * [[../ارشاح|ارشاح]] * [[../ارشاد|ارشاد]] * [[../ارشاش|ارشاش]] * [[../ارشاف|ارشاف]] * [[../ارشاق|ارشاق]] * [[../ارشام|ارشام]] * [[../ارشح|ارشح]] * [[../ارشد|ارشد]] * [[../ارشنگ|ارشنگ]] * [[../ارشق|ارشق]] * [[../ارشک|ارشک]] * [[../ارشکا|ارشکا]] * [[../ارشم|ارشم]] * [[../ارشمیدس|ارشمیدس]] * [[../ارشن|ارشن]] * [[../ارشه ارشه|ارشه ارشه]] * [[../ارشیا|ارشیا]] * [[../ارشیة|ارشیة]] * [[../ارص|ارص]] * [[../ارصاء|ارصاء]] * [[../ارصاد|ارصاد]] * [[../ارصاع|ارصاع]] * [[../ارصاف|ارصاف]] * [[../ارصان|ارصان]] * [[../ارصح|ارصح]] * [[../ارصع|ارصع]] * [[../ارصوصة|ارصوصة]] * [[../ارض|ارض]] * [[../ارضاء|ارضاء]] * [[../ارضات|ارضات]] * [[../ارضاض|ارضاض]] * [[../ارضاع|ارضاع]] * [[../ارضاک|ارضاک]] * [[../ارضة|ارضة]] * [[../ارضون|ارضون]] * [[../ارضوی|ارضوی]] * [[../ارضی|ارضی]] * [[../ارضیاء|ارضیاء]] * [[../ارضین|ارضین]] * [[../ارط|ارط]] * [[../ارطاء|ارطاء]] * [[../ارطاب|ارطاب]] * [[../ارطاة|ارطاة]] * [[../ارطاس|ارطاس]] * [[../ارطاط|ارطاط]] * [[../ارطال|ارطال]] * [[../ارطام|ارطام]] * [[../ارطاماسیا|ارطاماسیا]] * [[../ارطامیدوس|ارطامیدوس]] * [[../ارطاوی|ارطاوی]] * [[../ارطمیس|ارطمیس]] * [[../ارطنیثا|ارطنیثا]] * [[../ارطوی|ارطوی]] * [[../ارطی|ارطی]] * [[../ارطیون|ارطیون]] * [[../ارعاء|ارعاء]] * [[../ارعاج|ارعاج]] * [[../ارعاد|ارعاد]] * [[../ارعاس|ارعاس]] * [[../ارعاش|ارعاش]] * [[../ارعاص|ارعاص]] * [[../ارعاظ|ارعاظ]] * [[../ارعاف|ارعاف]] * [[../ارعال|ارعال]] * [[../ارعام|ارعام]] * [[../ارعاویة|ارعاویة]] * [[../ارعل|ارعل]] * [[../ارعمة|ارعمة]] * [[../ارعن|ارعن]] * [[../ارعواء|ارعواء]] * [[../ارعوة|ارعوة]] * [[../ارعوثة|ارعوثة]] * [[../ارعوفة|ارعوفة]] * [[../ارغ|ارغ]] * [[../ارغا|ارغا]] * [[../ارغاء|ارغاء]] * [[../ارغاب|ارغاب]] * [[../ارغاث|ارغاث]] * [[../ارغاج|ارغاج]] * [[../ارغاد|ارغاد]] * [[../ارغاس|ارغاس]] * [[../ارغاف|ارغاف]] * [[../ارغال|ارغال]] * [[../ارغام|ارغام]] * [[../ارغامن|ارغامن]] * [[../ارغامونی|ارغامونی]] * [[../ارغان|ارغان]] * [[../ارغاو|ارغاو]] * [[../ارغب|ارغب]] * [[../ارغچ|ارغچ]] * [[../ارغچی|ارغچی]] * [[../ارغد|ارغد]] * [[../ارغد!|ارغد!]] * [[../ارغداد|ارغداد]] * [[../ارغده|ارغده]] * [[../ارغژ|ارغژ]] * [[../ارغشتک|ارغشتک]] * [[../ارغفة|ارغفة]] * [[../ارغک|ارغک]] * [[../ارغل|ارغل]] * [[../ارغلداد|ارغلداد]] * [[../ارغمج|ارغمج]] * [[../ارغمچی|ارغمچی]] * [[../ارغن|ارغن]] * [[../ارغنج|ارغنج]] * [[../ارغند|ارغند]] * [[../ارغند آب|ارغند آب]] * [[../ارغنده|ارغنده]] * [[../ارغنگ|ارغنگ]] * [[../ارغنن|ارغنن]] * [[../ارغنون|ارغنون]] * [[../ارغوان|ارغوان]] * [[../ارغوانشاه|ارغوانشاه]] * [[../ارغوانی|ارغوانی]] * [[../ارغون|ارغون]] * [[../ارغون خان|ارغون خان]] * [[../ارغیان|ارغیان]] * [[../ارغیداد|ارغیداد]] * [[../ارغیدن|ارغیدن]] * [[../ارغیده|ارغیده]] * [[../ارف|ارف]] * [[../ارفاء|ارفاء]] * [[../ارفات|ارفات]] * [[../ارفاث|ارفاث]] * [[../ارفاد|ارفاد]] * [[../ارفاش|ارفاش]] * [[../ارفاض|ارفاض]] * [[../ارفاغ|ارفاغ]] * [[../ارفاف|ارفاف]] * [[../ارفاق|ارفاق]] * [[../ارفال|ارفال]] * [[../ارفاه|ارفاه]] * [[../ارفة|ارفة]] * [[../ارفتات|ارفتات]] * [[../ارفح|ارفح]] * [[../ارفخشد|ارفخشد]] * [[../ارفدة|ارفدة]] * [[../ارفش|ارفش]] * [[../ارفض|ارفض]] * [[../ارفضاض|ارفضاض]] * [[../ارفع|ارفع]] * [[../ارفغ|ارفغ]] * [[../ارفق|ارفق]] * [[../ارفل|ارفل]] * [[../ارفند|ارفند]] * [[../ارفی|ارفی]] * [[../ارفئنان|ارفئنان]] * [[../ارق|ارق]] * [[../ارقاء|ارقاء]] * [[../ارقاب|ارقاب]] * [[../ارقاد|ارقاد]] * [[../ارقاص|ارقاص]] * [[../ارقاع|ارقاع]] * [[../ارقاف|ارقاف]] * [[../ارقاق|ارقاق]] * [[../ارقال|ارقال]] * [[../ارقالی|ارقالی]] * [[../ارقام|ارقام]] * [[../ارقان|ارقان]] * [[../ارقب|ارقب]] * [[../ارقداد|ارقداد]] * [[../ارقش|ارقش]] * [[../ارقط|ارقط]] * [[../ارقطاط|ارقطاط]] * [[../ارقعة|ارقعة]] * [[../ارقم|ارقم]] * [[../ارقند|ارقند]] * [[../ارقیطاط|ارقیطاط]] * [[../ارک|ارک]] * [[../ارکا|ارکا]] * [[../ارکاء|ارکاء]] * [[../ارکاب|ارکاب]] * [[../ارکات|ارکات]]</div> 4ost3sr66l496r3c4wmtm2h4ojvxe8a 10 65523 300734 198324 2026-09-29T18:00:18Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[الگو:اندازه قلم]] 300734 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[الگو:اندازه قلم]] 6yuzyf537i8se9dgm98vh1ko1hocou5 0 86545 300860 288633 2026-09-29T19:58:58Z Hanooz 17889 {{حذف}} 300860 wikitext text/x-wiki {{حذف}} == متن (Text) == * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/مقدمه|مقدمه]] * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱|فصل ۱: اصول معجزات]] (Principles of Miracles) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲|فصل ۲: دفاع درست و رهایی از ترس]] (Right Defense and Release from Fear) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۳|فصل ۳: ادراک سلیم]] (Sane Perception) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۴|فصل ۴: تلاش اِگو برای بقای خویش]] (The Ego's Struggle to Preserve Itself) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۵|فصل ۵: روح‌القدس]] (The Holy Spirit) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۶|فصل ۶: درس‌های عشق]] (The Lessons of Love) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۷|فصل ۷: گسترش پادشاهی]] (The Extension of the Kingdom) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۸|فصل ۸: اراده‌ی یگانه برای شفا]] (The Undivided Will to Heal) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۹|فصل ۹: طرح بخشش]] (The Plan of Forgiveness) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۰|فصل ۱۰: آیین اِگو]] (The Religion of the Ego) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۱|فصل ۱۱: خداوند یا اِگو]] (God or the Ego) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۲|فصل ۱۲: سلامتِ عقلِ عشق]] (The Sanity of Love) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۳|فصل ۱۳: رهایی از تقصیر]] (Release from Guilt) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۴|فصل ۱۴: نورِ بی‌گناهی]] (The Light of Guiltlessness) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۵|فصل ۱۵: لحظه‌ی مقدس و روابط خاص]] (The Holy Instant and Special Relationships) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۶|فصل ۱۶: نگریستن به رابطه‌ی خاص]] (Looking at the Special Relationship) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۷|فصل ۱۷: رابطه‌ی مقدس]] (The Holy Relationship) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۸|فصل ۱۸: برکتِ رابطه‌ی مقدس]] (The Blessing of the Holy Relationship) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۱۹|فصل ۱۹: از گناه به آرامش]] (From Sin to Peace) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۰|فصل ۲۰: رؤیت برادر تو]] (The Vision of Your Brother) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۱|فصل ۲۱: اشتیاق برای جهانی بدون گناه]] (Desiring a Sinless World) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۲|فصل ۲۲: کارکرد رابطه‌ی مقدس]] (The Function of the Holy Relationship) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۳|فصل ۲۳: گریز از تضاد]] (The Escape from Conflict) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۴|فصل ۲۴: رؤیای خاص بودن]] (The Dream of Specialness) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۵|فصل ۲۵: عدالتِ روح‌القدس]] (The Holy Spirit's Justice) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۶|فصل ۲۶: زمینِ مقدس]] (Holy Ground) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۷|فصل ۲۷: شفای رؤیای دیرین]] (Healing the Ancient Dream) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۸|فصل ۲۸: شکاف کوچک]] (The Little Gap) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۲۹|فصل ۲۹: پرستش بت‌ها]] (The Worship of Idols) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۳۰|فصل ۳۰: آغاز نو]] (The New Beginning) * [[کتاب:دوره ای در معجزات/متن/فصل ۳۱|فصل ۳۱: رؤیت نهایی]] (The Final Vision) rjx7vpykq476qrgnmxrnf83lthyp0nj 104 93901 300743 296439 2026-09-29T19:08:37Z Yoosef Pooranvary 1023 /* نمونه‌خوانی‌شده */ 300743 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Yoosef Pooranvary" />{{سصم||–۱۷۷–|}}{{خطکش}}</noinclude><section begin="ارغام"/>چیزی را. و ارغم ما فی فیه ای القی اللقمة من فیه فی التراب. و ارغمه الله: خشم نماید بر وی خدای. و ارغمه الذل: خاک‌آلود کرد بینی او را خواری. و ارغمه الله انفه: ای الصقه بالرغام یعنی بخاک مالد خدای بینی او را. <section end="ارغام"/> <section begin="ارغامن"/>'''ارغامن''' (arqāmon) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از یونانی – یکی از پرده‌های چشم که در قسمت خارجی عنبیه سرخ و در داخل سپید بنظر می‌آید. <section end="ارغامن"/> <section begin="ارغامونی"/>'''ارغامونی''' (arqāmuni) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از یونانی – [[فرهنگ نفیسی/مامیثا|مامیثای]] سرخ. <section end="ارغامونی"/> <section begin="ارغان"/>'''ارغان''' (erqān) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} گوش داشتن و قبول کردن سخن. و ارغنه: خورانید آن را. و ارغن الامر: آسان و سبک گردانید آن کار را. <section end="ارغان"/> <section begin="ارغاو"/>'''ارغاو''' (arqāv) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} ارغاب و جوی آب و رودخانه. <section end="ارغاو"/> <section begin="ارغب"/>'''ارغب''' (arqab) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} راغب‌تر و حریص‌تر و آرزومندتر. <section end="ارغب"/> <section begin="ارغچ"/>'''ارغچ''' (arqec) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} [[فرهنگ نفیسی/عشقه|عشقه]] و گیاهی که بر درخت می‌پیچد. <section end="ارغچ"/> <section begin="ارغچی"/>'''ارغچی''' (arqaci) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} طناب و ریسمان بلند. <section end="ارغچی"/> <section begin="ارغد"/>'''ارغد''' (arqad) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} موافق. و مطبوع‌تر و خوش‌آیندتر و دلپذیرتر. و فراوان‌تر. <section end="ارغد"/> <section begin="ارغد!"/>'''ارغد!''' (arqada) {{نکته|عربی|ع.}} کلمۀ دعا یعنی خداوند زندگانی فراخ و با آسایش دهد. <section end="ارغد!"/> <section begin="ارغداد"/>'''ارغداد''' (erqeddād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} آسان و نا دشوار بودن. و فراوان بودن. و با خوشی و فراخی زیست کردن. <section end="ارغداد"/> <section begin="ارغده"/>'''ارغده''' (arqode) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} غضبناک. و جسور. <section end="ارغده"/> <section begin="ارغژ"/>'''ارغژ''' (arqej) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} [[فرهنگ نفیسی/ارغچ|ارغچ]] و [[فرهنگ نفیسی/عشقه|عشقه]]. <section end="ارغژ"/> <section begin="ارغشتک"/>'''ارغشتک''' (arqoctak) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} یک نوع بازیچه‌ای مر دختران و دوشیزگان را. <section end="ارغشتک"/> <section begin="ارغفة"/>'''ارغفة''' (arqefat) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رغیف|رغیف]]. <section end="ارغفة"/> <section begin="ارغک"/>'''ارغک''' (arqak) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} [[فرهنگ نفیسی/ارغچ|ارغچ]] و [[فرهنگ نفیسی/عشقه|عشقه]]. <section end="ارغک"/> <section begin="ارغل"/>'''ارغل''' (arqal) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} مرد ختنه ناکرده. و دراز خایه. و عیش ارغل: زیست فراخ. و کذلک من الزمان. <section end="ارغل"/> <section begin="ارغلداد"/>'''ارغلداد''' (erqeldād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} آسان و نا دشوار بودن. و فراوان بودن و با خوشی و فراخی زیست کردن. <section end="ارغلداد"/> <section begin="ارغمج"/>'''ارغمج''' (arqamj) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} ریسمان دراز. <section end="ارغمج"/> <section begin="ارغمچی"/>'''ارغمچی''' (arqamci) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} قبای دراز. و کلافۀ ریسمان بیست زرعی جولاهگان. <section end="ارغمچی"/> <section begin="ارغن"/>'''ارغن''' (arqan) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از یونانی – [[فرهنگ نفیسی/ارغنون|ارغنون]]. <section end="ارغن"/> <section begin="ارغنج"/>'''ارغنج''' (arqanj) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} ریسمان دراز. <section end="ارغنج"/> <section begin="ارغند"/>'''ارغند''' (arqand) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} حریص و آزمند و طمعگار و راغب و طالب. و بی‌باک و بی‌پروا و دلاور. و غضبناک و خشمگین. و خداوند شره و مستی. <section end="ارغند"/> <section begin="ارغند آب"/>'''ارغند آب''' (arqand-āb) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام رودی ما بین عراق و آذربایجان. و نام رودی در قندهار. <section end="ارغند آب"/> <section begin="ارغنده"/>'''ارغنده''' (arqande) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} {{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/ارغند|ارغند]]. <section end="ارغنده"/> <section begin="ارغنگ"/>'''ارغنگ''' (arqang) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نگارخانۀ مانی نقاش. و {{نکته|اسم|ا.}} کتابخانه. <section end="ارغنگ"/> <section begin="ارغنن"/>'''ارغنن''' (arqanan) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از یونانی – [[فرهنگ نفیسی/ارغنون|ارغنون]]. <section end="ارغنن"/> <section begin="ارغنون"/>'''ارغنون''' (arqanun) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام سازی. و نام چند ساز موافق که همه را بیک آواز کوک کرده باشند. <section end="ارغنون"/> <section begin="ارغوان"/>'''ارغوان''' (arqavān) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} [[فرهنگ نفیسی/ارجوان|ارجوان]]. و نام درختی که گل آن سرخ خوش رنگ و پیش از برگ کردن پدید می‌آید. و ارغوان تن {{نکته|اسم|ا.}}: ستارۀ مریخ. <section end="ارغوان"/> <section begin="ارغوانشاه"/>'''ارغوانشاه''' (arqvān-cāh) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام دروازۀ شهر کلات که در شمال شرقی این شهر واقع شده و چون از مشهد و محال چولایخانه وارد این شهر شوند از این دروازه داخل می‌گردند و رودخانۀ ارغوانشاه از این دروازه داخل در شهر شده و از دروازۀ تفته خارج گشته در دشت اتک زراعت می‌شود. <section end="ارغوانشاه"/> <section begin="ارغوانی"/>'''ارغوانی''' (arqavāni) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} رنگ سرخی شبیه برنگ گل ارغوان. و بادۀ ارغوانی: شراب سرخ. <section end="ارغوانی"/> <section begin="ارغون"/>'''ارغون''' (arqun) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} اسب تیز و تند. و اسب وحشی. و {{نکته|اسم خاص|اخ.}} عضو و نام قبیله‌ای در ترکستان. و ارغنون. <section end="ارغون"/> <section begin="ارغون خان"/>'''ارغون خان''' (arqun-xān) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} پادشاه چهارم از هلاکوئیان که از ۶۸۲ هجری تا ۶۹۰ پادشاهی کرد. <section end="ارغون خان"/> <section begin="ارغیان"/>'''ارغیان''' (erqayān) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام قصبه‌ای در نیشابور. <section end="ارغیان"/> <section begin="ارغیداد"/>'''ارغیداد''' (erqidād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} بریده شدن شیر. و تمام ناخفتن آن. و در آمیخته و مشتبه شدن هر چیزی. <section end="ارغیداد"/> <section begin="ارغیدن"/>'''ارغیدن''' (arqidan) {{نکته|فعل لازم|ف‌ل.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نزاع کردن و ستیزیدن. و مباحثه نمودن. و فتنه انگیختن و غوغا کردن. و مناقشه کردن. و سخت شدن. و جنگیدن. و {{نکته|فعل متعدی|ف‌م.}} ملامت کردن. <section end="ارغیدن"/> <section begin="ارغیده"/>'''ارغیده''' (arqide) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} غضبناک و خشمگین. <section end="ارغیده"/> <section begin="ارف"/>'''ارف''' (oraf) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/ارفة|ارفة]]. <section end="ارف"/> <section begin="ارفاء"/>'''ارفاء''' (erfā') {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارفا ارفاء: شانه نمود. و میل کرد. و نزدیک گردید. و نزدیک گردانید. و تنگ‌گیری کرد در معامله. و مدارا نمود. و ارفا الیه: پناه گرفت بوی. و ارفا الثوب: رفو کرد آن جامه را و نیکو کرد دریدگی و بریدگی آن را. ارفات السفینة: نزدیک گردانیدم آن کشتی را بساحل. <section end="ارفاء"/> <section begin="ارفات"/>'''ارفات''' (erfāt) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} شکسته و ریزه شدن.<section end="ارفات"/><noinclude><references/></noinclude> 1gumpkbuksbj0gfpt1l1br10f71z7aw 104 93902 300785 296440 2026-09-29T19:18:11Z Yoosef Pooranvary 1023 /* نمونه‌خوانی‌شده */ 300785 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Yoosef Pooranvary" />{{سصم||–۱۷۸–|}}{{خطکش}}</noinclude><section begin="ارفاث"/>'''ارفاث''' (erfās) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} فحش گفتن. <section end="ارفاث"/> <section begin="ارفاد"/>'''ارفاد''' (erfād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} دادن چیزی. و یاری دادن. و رفاده ساختن برای ستور. و رفاده کردن جراحت. <section end="ارفاد"/> <section begin="ارفاش"/>'''ارفاش''' (erfāc) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارفش بالبلد ارفاشا: اقامت نمود در آن شهر و لازم گرفت. و ارفش ای وقع فی الاهیغین و هما الرفش و القفش ای الاکل و النکاح. <section end="ارفاش"/> <section begin="ارفاض"/>'''ارفاض''' (arfāz) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رفض|رفض]] و رفض. '''ارفاض''' (erfāz) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} بچرا گذاشتن شتران را در چراگاه. و فراخ شدن وادی. <section end="ارفاض"/> <section begin="ارفاغ"/>'''ارفاغ''' (arfāq) {{نکته|جمع|ج.}} {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} مردمان سفله و فرومایه. و {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رفغ|رفغ]] و رفغ. <section end="ارفاغ"/> <section begin="ارفاف"/>'''ارفاف''' (erfāf) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارفت الدجاجة علی بیضتها: گسترد ما کان بالها را بر تخمها. <section end="ارفاف"/> <section begin="ارفاق"/>'''ارفاق''' (arfāq) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رفقة|رفقة]] و رفقة و رفقة. '''ارفاق''' (erfāq) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} نرمی کردن با کسی. و ارفقه: سود رسانید او را. <section end="ارفاق"/> <section begin="ارفال"/>'''ارفال''' (erfāl) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} خرامیدن و دامن کشان رفتن {{نکته|یقال|یق.}} ارفل فی مشیه و ارفل فی ثیابه. و ارفل رفله: فروهشت دامن خود را. <section end="ارفال"/> <section begin="ارفاه"/>'''ارفاه''' (erfāh) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} اقامت کردن شتران نزدیک آب و تن آسان و سیرآب و علف ماندن. و روغن مالیدن مرد هر روز و موی شاندن. و برآسودن. و پیوسته بودن در ناز و نعمت. و ارفههم الله: بر آسوده و تن آسان دارد ایشان را خدای. و ارفهت الابل: بر آب آوردم شتران را هرگاه که خواستند. و ارفهوا: ستوران آنها سیرآب و علف شدند. <section end="ارفاه"/> <section begin="ارفة"/>'''ارفة''' (orfat) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} حد فاصل میان دو زمین. و عقد و گره. {{نکته|جمع|ج.}}: ارف. <section end="ارفة"/> <section begin="ارفتات"/>'''ارفتات''' (erfetāt) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} بریده شدن. و ریزه‌ریزه گردیدن. <section end="ارفتات"/> <section begin="ارفح"/>'''ارفح''' (arfah) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} حیوانی که دو شاخ وی بجانب دو گوش برآمده باشد و میان دو شاخ آن دوری بود. <section end="ارفح"/> <section begin="ارفخشد"/>'''ارفخشد''' (arfaxcad) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام پیغمبری. <section end="ارفخشد"/> <section begin="ارفدة"/>'''ارفدة''' (arfedat) {{نکته|جمع|ج.}} {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|عربی|ع.}} بنو ارفدة: نام گروهی از مردمان حبشه. <section end="ارفدة"/> <section begin="ارفش"/>'''ارفش''' (arfac) {{نکته|اسم جمع|اج.}} {{نکته|عربی|ع.}} قافله و کاروان. '''ارفش''' (arfac) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} رجل ارفش الاذنین: مرد کلان گوش و قیل کان سلمان رضی الله عنه ارفش الاذنین. {{نکته|جمع|ج.}}: رفش. <section end="ارفش"/> <section begin="ارفض"/>'''ارفض''' (arfaz) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} ترک‌کننده و باز گردنده. و متمرد. و ملحد. <section end="ارفض"/> <section begin="ارفضاض"/>'''ارفضاض''' (erfezāz) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} پاشیده شدن و پریشان گشتن سرشک. و پریشان و پاشیده شدن و رفتن هر چیزی. و روان شدن خوی. <section end="ارفضاض"/> <section begin="ارفع"/>'''ارفع''' (arfa') {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} بلندتر. و بلندقدرتر. <section end="ارفع"/> <section begin="ارفغ"/>'''ارفغ''' (arfaq) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} کسی که در زندگانی خود آسایش و برخورداری داشته باشد. '''ارفغ''' (arfoq) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|عربی|ع.}} نام موضعی. '''ارفغ''' (arfoq) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رفغ|رفغ]]. <section end="ارفغ"/> <section begin="ارفق"/>'''ارفق''' (arfaq) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} بعیر ارفق: شتر آرنج برتافته. <section end="ارفق"/> <section begin="ارفل"/>'''ارفل''' (arfal) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} مردی که نه جامه را نیکو پوشد و نه کارهای دیگر را نیکو تواند کردن. <section end="ارفل"/> <section begin="ارفند"/>'''ارفند''' (arfand) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} {{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/اروند|اروند]]. <section end="ارفند"/> <section begin="ارفی"/>'''ارفی''' (arfā) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} مرد بزرگ گوش با فروهشتگی. '''ارفی''' (orfiy) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} شیر آهو. و شیر خوش بی‌آمیغ. و مساح و کسی که مساحت می‌کند زمین را. <section end="ارفی"/> <section begin="ارفئنان"/>'''ارفئنان''' (erfe'nān) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارفان ارفئنانا: رمید و باز آرمید. و سست و فروهشه گردید. و ارفان غضبه: فرو شد خشم او. <section end="ارفئنان"/> <section begin="ارق"/>'''ارق''' (arq) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نهر و آب‌گذر. '''ارق''' (araq) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} بیداری شب. '''ارق''' (araq) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارق ارقا: (از باب سمع): بیدار ماند و بخواب نرفت در شب. '''ارق''' (areq) و (aroq) و (arq) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} یرقان و زردی. '''ارق''' (araqq) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} نازک‌تر و رقیق‌تر. و شفاف‌تر. و باریک‌تر. و حلیم‌تر. <section end="ارق"/> <section begin="ارقاء"/>'''ارقاء''' (erqā') {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقاه الله: خشک و ساکن گرداند اشک او را خدای. و ارقات العرق: برداشتم آن خوی و عرق را. <section end="ارقاء"/> <section begin="ارقاب"/>'''ارقاب''' (erqāb) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} رقبی کردن با کسی ({{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/رقبی|رقبی]] roqbā). و ارقبته دارا او ارضا: بر رقبی دادم او را خانه و یا زمین. <section end="ارقاب"/> <section begin="ارقاد"/>'''ارقاد''' (erqād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقده ارقادا: خواب برد او را. و ارقد المکان: اقامت کرد در آنجای. <section end="ارقاد"/> <section begin="ارقاص"/>'''ارقاص''' (erqās) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} برجهانیدن و ببازی داشتن کودک را. و ارقص البعیر: پویه دوانید آن شتر را. <section end="ارقاص"/> <section begin="ارقاع"/>'''ارقاع''' (erqā') {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقع ارقاعا: حماقت آورد. و ارقع الثوب: در پی خواه شد آن جامه. <section end="ارقاع"/> <section begin="ارقاف"/>'''ارقاف''' (erqāf) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقف ارقافا: (مجهولا): لرزه گرفت از سرما. <section end="ارقاف"/> <section begin="ارقاق"/>'''ارقاق''' (erqāq) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقه ارقاقا: تنگ گردانید آن را – ضد غلظه – و بنده کرد او را. و ارق فلان: بد حال گردید فلان. و ارق العنب: بآخر رسید پختگی آن انگور – خاص بالابیض. <section end="ارقاق"/> <section begin="ارقال"/>'''ارقال''' (erqāl) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقل ارقالا:<section end="ارقال"/><noinclude><references/></noinclude> b6hfs91r3hka3z5jw7ndviilgzvqehw 104 93903 300821 296441 2026-09-29T19:32:09Z Yoosef Pooranvary 1023 /* نمونه‌خوانی‌شده */ عدد انگلیسی 300821 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Yoosef Pooranvary" />{{سصم||–۱۷۹–|}}{{خطکش}}</noinclude><section begin="ارقال"/>بشتاب و پویه رفت. و ارقل المفازة: طی کرد آن بیابان را. <section end="ارقال"/> <section begin="ارقالی"/>'''ارقالی''' (arqāli) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} {{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/ارغالی|ارغالی]]. <section end="ارقالی"/> <section begin="ارقام"/>'''ارقام''' (arqām) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رقم|رقم]]. '''ارقام''' (arqām) {{نکته|جمع|ج.}} {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از تازی – نشانها و علامات چندی که بجای اعداد نویسند و آنها را ارقام هندسی نیز گویند. و ارقام هندی نشانهائی را گویند که در میان ملل اسلام متداول و عبارتند از ۱ و ۲ و ۳ و ۵ و ۶ و ۷ و ۸ و ۹ و ۰. و ارقام عربی علاماتی را گویند که در میان ملل فرنگ متداول می‌باشد و عبارتند از 0,9,8,7,6,5,4,3,2,1. علامات نخستین را دانشمندان هند و دومین را دانشمندان عرب اختراع کرده‌اند. <section end="ارقام"/> <section begin="ارقان"/>'''ارقان''' (arqān) و (erqān) (araqān) و (ereqān) و (aroqān) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} یرقان و زردی. '''ارقان''' (erqān) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} درختی سرخ. و حنا. و زعفران. و خون سیاوشان. و آفتی که در زراعت بهم می‌رسد مانند یرقان که در انسان بروز می‌کند. '''ارقان''' (erqān) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقن لحیته ارقانا: خضاب کرد ریش خود را بحنا یا زعفران. و ارقن الطعام: نیک روغن دار کرد طعام را. و نیز ارقان: آلوده شدن بزعفران. '''ارقان''' (arqān) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از لغت مراکش – نوعی از بادام تلخ که بتازی لوز البربر و روغن آن را دهن الهرجان گویند. <section end="ارقان"/> <section begin="ارقب"/>'''ارقب''' (arqab) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} شیر بیشه. '''ارقب''' (arqab) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} رجل ارقب: مرد ستبر گردن. '''ارقب''' (arqob) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رقبه|رقبه]]. <section end="ارقب"/> <section begin="ارقداد"/>'''ارقداد''' (erqedād) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} شتافتن. <section end="ارقداد"/> <section begin="ارقش"/>'''ارقش''' (arqac) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} مار پیسه که در آن نقطه‌های سیاه و سپید بود. '''ارقش''' (arqec) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|پارسی|پ.}} عاقل و دانا. و هنرمند. '''ارقش''' (arqec) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} استاد. <section end="ارقش"/> <section begin="ارقط"/>'''ارقط''' (arqat) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} سیاه خجک سپید آمیخته. و پلنگ و یوزپیسه. و گوسپند سیاه چرده. و {{نکته|اسم|ا.}} شاخۀ درخت عرفج که برگ آوردن گرفته باشد. <section end="ارقط"/> <section begin="ارقطاط"/>'''ارقطاط''' (erqetāt) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارقط ارقطاطا: پیسه گردید. و ارقط العرفج: برگ آوردن گرفت درخت عرفج. <section end="ارقطاط"/> <section begin="ارقعة"/>'''ارقعة''' (arqeat) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رقیع|رقیع]] <section end="ارقعة"/> <section begin="ارقم"/>'''ارقم''' (arqam) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|عربی|ع.}} بدترین مارها. و مار پیسه. و مار نری که مادۀ آن رقشاء باشد. {{نکته|جمع|ج.}}: اراقم. و {{نکته|اسم خاص|اخ.}} نام طایفه‌ای از تغلب – و هم الاراقم ایضا. <section end="ارقم"/> <section begin="ارقند"/>'''ارقند''' (arqand) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام کوهی در مغرب. <section end="ارقند"/> <section begin="ارقیطاط"/>'''ارقیطاط''' (erqitāt) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} پیسه گردیدن. و برگ آوردن گرفتن عرفج ({{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/ارقطاط)|ارقطاط)]]. <section end="ارقیطاط"/> <section begin="ارک"/>'''ارک''' (ark) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} {{نکته|مرور نمائید|مر.}} [[فرهنگ نفیسی/ارگ|ارگ]]. '''ارک''' (ark) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارکت الابل ارکا و اروکا (از باب ضرب و نصر): چریدند شتران اراک را و لازم گرفتند و اقامت نمودند در خوردن آن. و یا رسیدند شتران بهر درخت که باشد و اقامت نمودند در خوردن آن. و ارک الرجل الابل ارکا: گذاشت آن مرد شتران را در اراک تا بخورند آن را. و ارک الرجل: ستیزه نمود آن مرد. و ارک فی الامر: درنگی نمود در آن کار. و ارک الجرح: ساکن شد آماس آن زخم و نزدیک به بهی رسید. و ارک الامر فی عنقه: لازم گردانید آن کار را بر وی. و ارک بالمکان: اقامت نمود در آنجای. و قوم مؤرکون: قوم نازل شوندگان در اراک برای چرانیدن شتران. '''ارک''' (ark) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} نام موضعی در سجستان. '''ارک''' (arak) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارکت الابل ارکا (از باب سمع و نصر) و ارکت (مجهولا): مبتلا شدند شتران بدرد شکم از خوردن اراک. و ارک بالمکان ارکا (از باب سمع): اقامت نمود در آنجای. '''ارک''' (arak) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|عربی|ع.}} نام دهی. و نام راهی. '''ارک''' (arek) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} اراک‌ناک. و جائی که دارای اراک زیاد باشد. '''ارک''' (orok) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} اراک. '''ارک''' (arakk) {{نکته|صفت|ص.}} {{نکته|عربی|ع.}} مرد ناکس. و سست‌رای. و آنکه بر اهل خود غیرت ندارد. و آنکه اهل او مهابت وی نکنند. <section end="ارک"/> <section begin="ارکا"/>'''ارکا''' (arkā) {{نکته|اسم|ا.}} {{نکته|پارسی|پ.}} – مأخوذ از ساسنکریت – آفتاب. <section end="ارکا"/> <section begin="ارکاء"/>'''ارکاء''' (erkā') {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} تأخیر و درنگ کردن در کاری. و مهلت دادن. و ارکنی الی کذا: مهلت ده من را تا این هنگام. و ارکی الیه: پناه گرفت بوی. و ارکی علیه: گناه نهاد بر وی. و ارکی لهم جندا: آماده و ساخته کرد برای ایشان لشکری. <section end="ارکاء"/> <section begin="ارکاب"/>'''ارکاب''' (arkāb) {{نکته|عربی|ع.}} {{نکته|جمع|ج.}} [[فرهنگ نفیسی/رکب|رکب]]. '''ارکاب''' (erkāb) {{نکته|مصدر|م.}} {{نکته|عربی|ع.}} ارکب المهر: نزدیک بسواری رسید آن کره اسب. و ارکبت الرجل: ستور سواری دادم آن مرد را. <section end="ارکاب"/> <section begin="ارکات"/>'''ارکات''' (arkāt) {{نکته|اسم خاص|اخ.}} {{نکته|پارسی|پ.}} شهر حاکم‌نشین ایالت مدرس که دارای ۳۵۰,۰۰۰ نفر جمعیت است.<section end="ارکات"/><noinclude><references/></noinclude> e9u37wscwbvepv6pl0g6ippeuj7izqw 10 95585 300726 299768 2026-09-29T17:04:45Z Hanooz 17889 300726 wikitext text/x-wiki {{ambox | image = [[پرونده:Text-x-generic_with_pencil.svg|40px]] | text = این یک [[ویکی‌نبشته:جستارها|جستار]] است؛ شامل توصیه‌ها و/یا دیدگاه‌های یک یا چند مشارکت‌کنندهٔ ویکی‌نبشته. این صفحه یک [[ویکی‌نبشته:سیاست‌ها و رهنمودها|سیاست یا رهنمود]] '''نیست''' و ویرایشگران ملزم به پیروی از آن نیستند. {{#if:{{{1|}}}{{{2|}}}{{{3|}}}{{{4|}}}{{{5|}}} | <br />{{shortcut |{{{1|}}}|{{{2|}}}|{{{3|}}}|{{{4|}}}|{{{5|}}} }} }} }}<includeonly>{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:4}}|{{{category|[[رده:جستارهای ویکی‌نبشته|{{PAGENAME}}]]}}}}}{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:2}}|{{{category|[[رده:جستارهای کاربران|{{PAGENAME}}]]}}}}}</includeonly><noinclude>{{documentation}}</noinclude> okbv25099343u5fx6j2j05w0euz0jlc 4 96179 300722 2026-09-29T16:54:24Z Hanooz 17889 ترجمه هوش مصنوعی 300722 wikitext text/x-wiki {{process header | title = ویکی‌نبشته‌ای‌ها | section = | previous = [[ویکی‌نبشته:نمایه/جامعه|جامعه]] | next = | shortcut = | notes = ''ویکی‌نبشته:کاربران'' به اینجا تغییرمسیر می‌یابد. برای گروه‌های کاربری، به ''[[Meta:User groups]]'' مراجعه کنید.<br /> ''ویکی‌نبشته:جامعه'' به اینجا تغییرمسیر می‌یابد. برای درگاهِ جامعه، به ''[[ویکی‌نبشته:درگاه جامعه]]'' مراجعه کنید. }} '''ویکی‌نبشته‌ای‌ها''' کسانی هستند که صفحاتِ [[ویکی‌نبشته:درباره|ویکی‌نبشته]] را رونویسی و ویرایش می‌کنند. هر کسی، از جمله شما، می‌تواند یک ویکی‌نبشته‌ای باشد. کافی است روی پیوندِ ''ویرایش'' در بالای هر صفحه، یا یکی از پیوندهای ابتدایِ هر بخش، کلیک کنید. برای اطلاعاتِ بیشتر به [[راهنما:ویرایش|آموزشِ ویرایش]] سر بزنید. می‌توانید [[ویژه:Listusers|فهرستِ کاملِ کاربران]] را مرور یا در آن جست‌وجو کنید، یا [[ویژه:Random/User|صفحهٔ کاربریِ یک ویکی‌نبشته‌ایِ تصادفی]] را درخواست کنید. در حالِ حاضر دقیقاً '''{{NUMBEROFUSERS}}''' ویکی‌نبشته‌ای وجود دارد. [[ویژه:ActiveUsers|'''{{NUMBEROFACTIVEUSERS}}''' ویکی‌نبشته‌ایِ فعال]] وجود دارد (کسانی که در ۳۰ روزِ گذشته کنشی انجام داده‌اند). [[رده:ویکی‌نبشته]] 8gm5lmrd9sqay6u0kki44ekcpguiy1h 4 96180 300724 2026-09-29T16:56:17Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] 300724 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] sg8ctf9z25gn0jwvhb3k81afaih9304 4 96181 300725 2026-09-29T17:03:32Z Hanooz 17889 تغییرمسیر به [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] 300725 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[ویکی‌نبشته:ویکی‌نبشته‌ای‌ها]] sg8ctf9z25gn0jwvhb3k81afaih9304 14 96182 300729 2026-09-29T17:08:54Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:ویکی‌نبشته]]» ایجاد کرد 300729 wikitext text/x-wiki [[رده:ویکی‌نبشته]] go5ttsh1ohm80a3graaqqtdikkxzh18 14 96183 300730 2026-09-29T17:10:08Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «[[رده:ویکی‌نبشته]]» ایجاد کرد 300730 wikitext text/x-wiki [[رده:ویکی‌نبشته]] go5ttsh1ohm80a3graaqqtdikkxzh18 4 96184 300736 2026-09-29T18:43:24Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «== صفحات یتیم در فضای نام اصلی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109745 {| class="wikitable" !page |- |[[Wiki/مدیاویکی:Edittools.js]] |- |[[آئين‌نامه اصلاحی ثبت تشكيلات و مؤسسات غيرتجارتی مصوب 1337,09,05 با اصلاحات و الحاقات بعدی]] |- |[[آئین‌نامه انضباطی]] |- |[[آب (شعر)]] |- |آیین‌نامه آموزشی...» ایجاد کرد 300736 wikitext text/x-wiki == صفحات یتیم در فضای نام اصلی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109745 {| class="wikitable" !page |- |[[Wiki/مدیاویکی:Edittools.js]] |- |[[آئين‌نامه اصلاحی ثبت تشكيلات و مؤسسات غيرتجارتی مصوب 1337,09,05 با اصلاحات و الحاقات بعدی]] |- |[[آئین‌نامه انضباطی]] |- |[[آب (شعر)]] |- |[[آیین‌نامه آموزشی دوره‌های کاردانی و کارشناسی]] |- |[[باباطاهر (قصاید)/بتا تا زار چون تو دلبرستم]] |- |[[بازگشت]] |- |[[بیانیه تاسیس جمهوری شوروی ایران]] |- |[[تاریخ بخارا]] |- |[[تاریخ بیهقی/styles.css]] |- |[[تاریخ بیهقی/مقدمه مصحح/styles.css]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران/حرف الف بعده التا]] |- |[[تاریخ روابط سیاسی ایران و انگلیس در قرن نوزدهم میلادی/فهرست مطالب کتاب]] |- |[[تصمیم قانونی دایر به‌ابراز رای‌اعتماد به کابینه آقای ابراهیم حکیمی نخست‌وزیر]] |- |[[تصمیم‌های مجلس شورای اسلامی ۱۳۵۹-۱۳۹۵]] |- |[[تصویبنامه راجع به تغییر ساعت و جلو کشیدن آن به مدت یک ساعت تا آخر شهریور ماه ۵۸]] |- |[[تغییر ساعت در ایران در ۱۳۵۹]] |- |[[تقویم‌التواریخ]] |- |[[جاوید فخریان]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/از دهر غدر پیشه وفائی نیافتم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/به جائی رسید عشق که بر جای جان نشست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تا جهان است از جهان اهل وفائی برنخاست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تب‌ها کشم از هجر تو شب‌های جدائی]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تو را در دوستی رائی نمی‌بینم، نمی‌بینم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/کار گیتی را نوائی مانده نیست]] |- |[[خاقانی (قصاید)/آن پیر ما که صبح لقائی است خضر نام]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای با دل سودائیان عشق تو در کار آمده]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای در دل سودائیان، از غمزه غوغا داشته]] |- |[[خاقانی (قصاید)/به درد دلم کاشنائی نبینم]] |- |[[خاقانی (قصاید)/در این منزل اهل وفائی نیابی]] |- |[[خاقانی (قصاید)/دلنواز من بیمار شمائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/سر تابوت مرا باز گشائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/هرگز به باغ دهر گیائی وفا نکرد]] |- |[[خاقانی (قصاید)/چون صبح‌دم عید کند نافه گشائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نه معن زائده دانم نه حاتم طائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نیک بد رائی با خلق جهان]] |- |[[خاقانی (قطعات)/چون زمان، عهد سنائی درنوشت]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/خوشا وقتی که از بستانسرائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] |- |[[دوره ای در معجزات/متن/مقدمه]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۲]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۳]] |- |[[دیوان رسام ارژنگی/زیان جهود]] |- |[[دیوان شمس/اخلائی! اخلائی! صفونی عند مولایی]] |- |[[دیوان شمس/از این تنگین قفس جانا پریدی]] |- |[[دیوان شمس/ای یوسف خوش نام ما خوش می‌روی بر بام ما]] |- |[[دیوان شمس/ترکبن طبقا عن طبق مولائی]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ توبه و عزم سفر حج]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/آمد]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ارزن، میافارقین، نصریه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/از شمیران تا تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/حران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/خلاصه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ری، کوه دماوند و نوشادر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/زیارت شیخ بایزید بسطامی و طلب اهل علم]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/شمیران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/قزوین]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مرند، هسودان، خوی، برکری، وان، اخلاط و بطیس]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مصر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مقدمه]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/بیانیه ارزشها]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/هدفهای عملیاتی و راهکارها]] |- |[[سیاست های کلی شهرسازی]] |- |[[سیاست های کلی نظام]] |- |[[سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی]] |- |[[سیروس غفوری ساداتیه]] |- |[[شرح حال رجال ایران/فهرست]] |- |[[شعر قدیم ایران. از عباس اقبال آشتیانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنها که ربوده‌ی الستند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/الهی الهی، به حق پیمبر]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به شهر عافیت، مأوی ندارم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به عالم هر دلی کاو هوشمند است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دلا! باز این همه افسردگی چیست؟]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مقصود و مراد کون دیدیم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/نگشود مرا ز یاریت کار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/از سمور و حریر بیزارم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/ای نسیم صبح، خوشبو می‌رسی]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/خدمت مولوی، چه صبح و چه شام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلا تا به کی، از در دوست دوری]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلم از قال و قیل گشته ملول]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/راه مقصد دور و پای سعی لنگ]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/روح بخشی، ای نسیم صبحدم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/عادت ما نیست، رنجیدن ز کس]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/چه خوش بودی ارباده‌ی کهنه سال]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/گر نبود خنگ مطلی لگام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/یکدمک با خود آ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (مخمس)/تاکی به تمنای وصال تو یگانه]] |- |[[شیخ بهائی (مستزاد)/هرگز نرسیده‌ام من سوخته جان،]] |- |[[شیخ بهائی (مقطعات)/هرچه در عالم بود، لیلی بود]] |- |[[شیخ بهایی (نان و حلوا)/نان و حلوا چیست، دانی ای پسر؟]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/امروز بزم ما ز ولا همچو گلشن است (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/بخرام تو که سرو گلستانم آرزوست (توسل به حضرت رضا (ع))]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/چندی‌ست که یادیت ز ما نیست (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[صفحهٔ اصلی/آزمایش]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/بتی فرخ رخی فرخنده رائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/خم ابروی ا و در جان فزائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/چه کم گردد خدایا از خدائیت]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چه تفاوت کند ار زانکه بیائی بر ما]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چون ز بهر فال بگشائی کتاب]] |- |[[عبید زاکانی (موش و گربه)/اگر داری تو عقل و دانش و هوش]] |- |[[عریضه به فرماندار کل روس در خانات بخارا]] |- |[[عطار (غزلیات)/چو نقاب برگشائی مه آن جهان برآید]] |- |[[عهدنامه ولایتعهدی علی بن موسی الرضا]] |- |[[فرهنگ نفیسی/انخراط]] |- |[[فرهنگ نفیسی/نویان]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/از بس عرق شمر نشسته‌ست به رویم]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/چونان ز وحشت عشقت دلم هراسان است]] |- |[[فهرست دولتی کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۴ ایران]] |- |[[قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[قانون اساسنامه شرکت ملی نفت ایران]] |- |[[قانون اصلاح ماده ۵ قانون تامین وسایل و امکانات تحصیل اطفال و جوانان ایرانی]] |- |[[قانون افزایش اعتبارات برنامه عمرانی سوم]] |- |[[قانون الحاق یک تبصره به ماده ۵۳ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۴)]] |- |[[قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۱)]] |- |[[قانون توزیع عادلانه آب]] |- |[[قانون جرم سیاسی]] |- |[[قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست]] |- |[[قانون حمایت و تشویق سرمایه‌گذاری خارجی]] |- |[[قانون طبابت]] |- |[[قانون مدنی ۱۳۷۶/ازدواج و طلاق]] |- |[[قانون نحوه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی]] |- |[[قانون وحدت رویه قضایی]] |- |[[قرائت و امضای قسم‌نامه از طرف محمدرضا پهلوی و فرمایشات دایر به مصالح کشور]] |- |[[قطعنامه ۱۳۷۳]] |- |[[قوانین جامع حمایت از معلولان]] |- |[[متحدالمال راجع به تطبیق ساعات دوائر دولتی و رسمی با مرکز در ولایات]] |- |[[متن قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار]] |- |[[متن پیمان استراتژیک افغانستان و آمریکا]] |- |[[مثنوی معنوی/بازگشتن فرعون از میدان به شهر شاد بتفریق بنی اسرائیل از زنانشان در شب حمل]] |- |[[مثنوی معنوی/به میدان خواندن بنی اسرائیل برای حیله‌ی ولادت موسی علیه السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/خطاب حق تعالی به عزرائیل علیه‌السلام کی ترا رحم بر کی بیشتر آمد ازین خلایق کی جانشان قبض کردی و جواب دادن عزرائیل حضرت را]] |- |[[مثنوی معنوی/عذر گفتن دلقک با سید اجل کی]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن عزرائیل ملک العزم و الحزم را علیه‌السلام ببر گرفتن حفنه‌ای خاک تا شود جسم آدم چالاک عیله‌السلام و الصلوة]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن میکائیل را علیه‌السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/پیدا شدن روح القدس بصورت آدمی بر مریم بوقت غسل کردن و پناه گرفتن بحق تعالی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/باز جائی رفته‌ام کز روی یارم شرمسار]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/دگر از بهر من زد دار عبرت سرو بالائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/چون پیش یار قید و رهائی برابر است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/بس که ما از روی رسوائی نقاب افکنده‌ام]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی امن آرامیده مرغی داشت ماوایی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی دلت گرم سوداست گوئی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/جدائی تو هلاکم ز اشتیاق تو کرد]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/خاست غوغائی و زیبا پسری آمد و رفت]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در سیر چمن دیدم سرو چمن آرائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در ظل همائی که بر او میل جهانی است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب که دولت من بی‌بقائی نکند]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب گیرنده راهی بود در عاشق ربائیها]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/مرا حرص نگه هردم به رغبت می‌برد جائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/نیست پیوند گسل مرغ دل شیدائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/پرده‌ی ما میدری کائین زیبائیست این]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/چنین است اقتضا رعنائی قد بلندش را]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/گنج وصل او به چون من بی‌وفائی حیف بود]] |- |[[محتشم کاشانی (قصاید)/به صبر یافت نهال امید نشو و نمائی]] |- |[[محمود عبدالرزاق حمزة]] |- |[[مرزهای ایران]] |- |[[مسجد جامع الفاروق مشهد]] |- |[[من مست و تو دیوانه]] |- |[[منطق‌الطیر/نعت حضرت پیامبر (ص)]] |- |[[منوچهری (قصاید و قطعات)/خواهم که بدانم من جانا که چه خوداری]] |- |[[نامه آیت‌الله خامنه‌ای بعد از توافق ژنو]] |- |[[نامه ایران به شورای امنیت در خصوص حمله به عروسی سیریک]] |- |[[نامه سید علی خامنه‌ای به حسن روحانی پیرامون الزامات اجرای برجام]] |- |[[نظام‌التواریخ]] |- |[[هاتف اصفهانی (ترجیع بند)]] |- |[[هاتف اصفهانی (تک بیتی)]] |- |[[هاتف اصفهانی (رباعیات)]] |- |[[هاتف اصفهانی (گزیده اشعار رشحه)]] |- |[[هشت کتاب/فهرست]] |- |[[ویکی‌پروژه:پیمان‌ها]] |- |[[پروانه عمومی همگانی گنو]] |- |[[پیام تبریک آیت‌الله خامنه‌ای به حسن روحانی]] |- |[[پیغام ماهی‌ها]] |- |[[پیمان آخال]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۳]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۵]] |- |[[کنوانسیون وین در مورد حقوق معاهدات]] |- |[[کودتای ننگین (۱۳۹۷)]] |- |[[کیهان/۱۳۵۶/۱۲/۲۹/ساعت‌ها را ۶۰ دقیقه جلو بکشید]] |} gdm23x0v18q9unxeri0xyvavydr9axy 300826 300736 2026-09-29T19:33:23Z Hanooz 17889 300826 wikitext text/x-wiki == صفحات یتیم == * https://quarry.wmcloud.org/query/109745 {| class="wikitable" !page |- |[[Wiki/مدیاویکی:Edittools.js]] |- |[[آئين‌نامه اصلاحی ثبت تشكيلات و مؤسسات غيرتجارتی مصوب 1337,09,05 با اصلاحات و الحاقات بعدی]] |- |[[آئین‌نامه انضباطی]] |- |[[آب (شعر)]] |- |[[آیین‌نامه آموزشی دوره‌های کاردانی و کارشناسی]] |- |[[باباطاهر (قصاید)/بتا تا زار چون تو دلبرستم]] |- |[[بازگشت]] |- |[[بیانیه تاسیس جمهوری شوروی ایران]] |- |[[تاریخ بخارا]] |- |[[تاریخ بیهقی/styles.css]] |- |[[تاریخ بیهقی/مقدمه مصحح/styles.css]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران/حرف الف بعده التا]] |- |[[تاریخ روابط سیاسی ایران و انگلیس در قرن نوزدهم میلادی/فهرست مطالب کتاب]] |- |[[تصمیم قانونی دایر به‌ابراز رای‌اعتماد به کابینه آقای ابراهیم حکیمی نخست‌وزیر]] |- |[[تصمیم‌های مجلس شورای اسلامی ۱۳۵۹-۱۳۹۵]] |- |[[تصویبنامه راجع به تغییر ساعت و جلو کشیدن آن به مدت یک ساعت تا آخر شهریور ماه ۵۸]] |- |[[تغییر ساعت در ایران در ۱۳۵۹]] |- |[[تقویم‌التواریخ]] |- |[[جاوید فخریان]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/از دهر غدر پیشه وفائی نیافتم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/به جائی رسید عشق که بر جای جان نشست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تا جهان است از جهان اهل وفائی برنخاست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تب‌ها کشم از هجر تو شب‌های جدائی]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تو را در دوستی رائی نمی‌بینم، نمی‌بینم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/کار گیتی را نوائی مانده نیست]] |- |[[خاقانی (قصاید)/آن پیر ما که صبح لقائی است خضر نام]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای با دل سودائیان عشق تو در کار آمده]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای در دل سودائیان، از غمزه غوغا داشته]] |- |[[خاقانی (قصاید)/به درد دلم کاشنائی نبینم]] |- |[[خاقانی (قصاید)/در این منزل اهل وفائی نیابی]] |- |[[خاقانی (قصاید)/دلنواز من بیمار شمائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/سر تابوت مرا باز گشائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/هرگز به باغ دهر گیائی وفا نکرد]] |- |[[خاقانی (قصاید)/چون صبح‌دم عید کند نافه گشائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نه معن زائده دانم نه حاتم طائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نیک بد رائی با خلق جهان]] |- |[[خاقانی (قطعات)/چون زمان، عهد سنائی درنوشت]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/خوشا وقتی که از بستانسرائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] |- |[[دوره ای در معجزات/متن/مقدمه]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۲]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۳]] |- |[[دیوان رسام ارژنگی/زیان جهود]] |- |[[دیوان شمس/اخلائی! اخلائی! صفونی عند مولایی]] |- |[[دیوان شمس/از این تنگین قفس جانا پریدی]] |- |[[دیوان شمس/ای یوسف خوش نام ما خوش می‌روی بر بام ما]] |- |[[دیوان شمس/ترکبن طبقا عن طبق مولائی]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ توبه و عزم سفر حج]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/آمد]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ارزن، میافارقین، نصریه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/از شمیران تا تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/حران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/خلاصه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ری، کوه دماوند و نوشادر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/زیارت شیخ بایزید بسطامی و طلب اهل علم]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/شمیران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/قزوین]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مرند، هسودان، خوی، برکری، وان، اخلاط و بطیس]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مصر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مقدمه]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/بیانیه ارزشها]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/هدفهای عملیاتی و راهکارها]] |- |[[سیاست های کلی شهرسازی]] |- |[[سیاست های کلی نظام]] |- |[[سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی]] |- |[[سیروس غفوری ساداتیه]] |- |[[شرح حال رجال ایران/فهرست]] |- |[[شعر قدیم ایران. از عباس اقبال آشتیانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنها که ربوده‌ی الستند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/الهی الهی، به حق پیمبر]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به شهر عافیت، مأوی ندارم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به عالم هر دلی کاو هوشمند است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دلا! باز این همه افسردگی چیست؟]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مقصود و مراد کون دیدیم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/نگشود مرا ز یاریت کار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/از سمور و حریر بیزارم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/ای نسیم صبح، خوشبو می‌رسی]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/خدمت مولوی، چه صبح و چه شام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلا تا به کی، از در دوست دوری]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلم از قال و قیل گشته ملول]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/راه مقصد دور و پای سعی لنگ]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/روح بخشی، ای نسیم صبحدم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/عادت ما نیست، رنجیدن ز کس]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/چه خوش بودی ارباده‌ی کهنه سال]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/گر نبود خنگ مطلی لگام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/یکدمک با خود آ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (مخمس)/تاکی به تمنای وصال تو یگانه]] |- |[[شیخ بهائی (مستزاد)/هرگز نرسیده‌ام من سوخته جان،]] |- |[[شیخ بهائی (مقطعات)/هرچه در عالم بود، لیلی بود]] |- |[[شیخ بهایی (نان و حلوا)/نان و حلوا چیست، دانی ای پسر؟]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/امروز بزم ما ز ولا همچو گلشن است (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/بخرام تو که سرو گلستانم آرزوست (توسل به حضرت رضا (ع))]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/چندی‌ست که یادیت ز ما نیست (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[صفحهٔ اصلی/آزمایش]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/بتی فرخ رخی فرخنده رائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/خم ابروی ا و در جان فزائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/چه کم گردد خدایا از خدائیت]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چه تفاوت کند ار زانکه بیائی بر ما]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چون ز بهر فال بگشائی کتاب]] |- |[[عبید زاکانی (موش و گربه)/اگر داری تو عقل و دانش و هوش]] |- |[[عریضه به فرماندار کل روس در خانات بخارا]] |- |[[عطار (غزلیات)/چو نقاب برگشائی مه آن جهان برآید]] |- |[[عهدنامه ولایتعهدی علی بن موسی الرضا]] |- |[[فرهنگ نفیسی/انخراط]] |- |[[فرهنگ نفیسی/نویان]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/از بس عرق شمر نشسته‌ست به رویم]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/چونان ز وحشت عشقت دلم هراسان است]] |- |[[فهرست دولتی کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۴ ایران]] |- |[[قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[قانون اساسنامه شرکت ملی نفت ایران]] |- |[[قانون اصلاح ماده ۵ قانون تامین وسایل و امکانات تحصیل اطفال و جوانان ایرانی]] |- |[[قانون افزایش اعتبارات برنامه عمرانی سوم]] |- |[[قانون الحاق یک تبصره به ماده ۵۳ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۴)]] |- |[[قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۱)]] |- |[[قانون توزیع عادلانه آب]] |- |[[قانون جرم سیاسی]] |- |[[قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست]] |- |[[قانون حمایت و تشویق سرمایه‌گذاری خارجی]] |- |[[قانون طبابت]] |- |[[قانون مدنی ۱۳۷۶/ازدواج و طلاق]] |- |[[قانون نحوه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی]] |- |[[قانون وحدت رویه قضایی]] |- |[[قرائت و امضای قسم‌نامه از طرف محمدرضا پهلوی و فرمایشات دایر به مصالح کشور]] |- |[[قطعنامه ۱۳۷۳]] |- |[[قوانین جامع حمایت از معلولان]] |- |[[متحدالمال راجع به تطبیق ساعات دوائر دولتی و رسمی با مرکز در ولایات]] |- |[[متن قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار]] |- |[[متن پیمان استراتژیک افغانستان و آمریکا]] |- |[[مثنوی معنوی/بازگشتن فرعون از میدان به شهر شاد بتفریق بنی اسرائیل از زنانشان در شب حمل]] |- |[[مثنوی معنوی/به میدان خواندن بنی اسرائیل برای حیله‌ی ولادت موسی علیه السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/خطاب حق تعالی به عزرائیل علیه‌السلام کی ترا رحم بر کی بیشتر آمد ازین خلایق کی جانشان قبض کردی و جواب دادن عزرائیل حضرت را]] |- |[[مثنوی معنوی/عذر گفتن دلقک با سید اجل کی]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن عزرائیل ملک العزم و الحزم را علیه‌السلام ببر گرفتن حفنه‌ای خاک تا شود جسم آدم چالاک عیله‌السلام و الصلوة]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن میکائیل را علیه‌السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/پیدا شدن روح القدس بصورت آدمی بر مریم بوقت غسل کردن و پناه گرفتن بحق تعالی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/باز جائی رفته‌ام کز روی یارم شرمسار]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/دگر از بهر من زد دار عبرت سرو بالائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/چون پیش یار قید و رهائی برابر است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/بس که ما از روی رسوائی نقاب افکنده‌ام]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی امن آرامیده مرغی داشت ماوایی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی دلت گرم سوداست گوئی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/جدائی تو هلاکم ز اشتیاق تو کرد]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/خاست غوغائی و زیبا پسری آمد و رفت]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در سیر چمن دیدم سرو چمن آرائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در ظل همائی که بر او میل جهانی است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب که دولت من بی‌بقائی نکند]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب گیرنده راهی بود در عاشق ربائیها]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/مرا حرص نگه هردم به رغبت می‌برد جائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/نیست پیوند گسل مرغ دل شیدائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/پرده‌ی ما میدری کائین زیبائیست این]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/چنین است اقتضا رعنائی قد بلندش را]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/گنج وصل او به چون من بی‌وفائی حیف بود]] |- |[[محتشم کاشانی (قصاید)/به صبر یافت نهال امید نشو و نمائی]] |- |[[محمود عبدالرزاق حمزة]] |- |[[مرزهای ایران]] |- |[[مسجد جامع الفاروق مشهد]] |- |[[من مست و تو دیوانه]] |- |[[منطق‌الطیر/نعت حضرت پیامبر (ص)]] |- |[[منوچهری (قصاید و قطعات)/خواهم که بدانم من جانا که چه خوداری]] |- |[[نامه آیت‌الله خامنه‌ای بعد از توافق ژنو]] |- |[[نامه ایران به شورای امنیت در خصوص حمله به عروسی سیریک]] |- |[[نامه سید علی خامنه‌ای به حسن روحانی پیرامون الزامات اجرای برجام]] |- |[[نظام‌التواریخ]] |- |[[هاتف اصفهانی (ترجیع بند)]] |- |[[هاتف اصفهانی (تک بیتی)]] |- |[[هاتف اصفهانی (رباعیات)]] |- |[[هاتف اصفهانی (گزیده اشعار رشحه)]] |- |[[هشت کتاب/فهرست]] |- |[[ویکی‌پروژه:پیمان‌ها]] |- |[[پروانه عمومی همگانی گنو]] |- |[[پیام تبریک آیت‌الله خامنه‌ای به حسن روحانی]] |- |[[پیغام ماهی‌ها]] |- |[[پیمان آخال]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۳]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۵]] |- |[[کنوانسیون وین در مورد حقوق معاهدات]] |- |[[کودتای ننگین (۱۳۹۷)]] |- |[[کیهان/۱۳۵۶/۱۲/۲۹/ساعت‌ها را ۶۰ دقیقه جلو بکشید]] |} 003887wslpkc9yphopk8ice3ptqk6ma 300880 300826 2026-09-29T20:54:10Z Hanooz 17889 300880 wikitext text/x-wiki == صفحات یتیم == * https://quarry.wmcloud.org/query/109745 {| class="wikitable" !page |- |[[Wiki/مدیاویکی:Edittools.js]] |- |[[آئين‌نامه اصلاحی ثبت تشكيلات و مؤسسات غيرتجارتی مصوب 1337,09,05 با اصلاحات و الحاقات بعدی]] |- |[[آئین‌نامه انضباطی]] |- |[[آب (شعر)]] |- |[[آیین‌نامه آموزشی دوره‌های کاردانی و کارشناسی]] |- |[[باباطاهر (قصاید)/بتا تا زار چون تو دلبرستم]] |- |[[بازگشت]] |- |[[بیانیه تاسیس جمهوری شوروی ایران]] |- |[[تاریخ بخارا]] |- |[[تاریخ بیهقی/styles.css]] |- |[[تاریخ بیهقی/مقدمه مصحح/styles.css]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران/حرف الف بعده التا]] |- |[[تاریخ روابط سیاسی ایران و انگلیس در قرن نوزدهم میلادی/فهرست مطالب کتاب]] |- |[[تصمیم قانونی دایر به‌ابراز رای‌اعتماد به کابینه آقای ابراهیم حکیمی نخست‌وزیر]] |- |[[تصمیم‌های مجلس شورای اسلامی ۱۳۵۹-۱۳۹۵]] |- |[[تصویبنامه راجع به تغییر ساعت و جلو کشیدن آن به مدت یک ساعت تا آخر شهریور ماه ۵۸]] |- |[[تغییر ساعت در ایران در ۱۳۵۹]] |- |[[تقویم‌التواریخ]] |- |[[جاوید فخریان]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/از دهر غدر پیشه وفائی نیافتم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/به جائی رسید عشق که بر جای جان نشست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تا جهان است از جهان اهل وفائی برنخاست]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تب‌ها کشم از هجر تو شب‌های جدائی]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/تو را در دوستی رائی نمی‌بینم، نمی‌بینم]] |- |[[خاقانی (غزلیات)/کار گیتی را نوائی مانده نیست]] |- |[[خاقانی (قصاید)/آن پیر ما که صبح لقائی است خضر نام]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای با دل سودائیان عشق تو در کار آمده]] |- |[[خاقانی (قصاید)/ای در دل سودائیان، از غمزه غوغا داشته]] |- |[[خاقانی (قصاید)/به درد دلم کاشنائی نبینم]] |- |[[خاقانی (قصاید)/در این منزل اهل وفائی نیابی]] |- |[[خاقانی (قصاید)/دلنواز من بیمار شمائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/سر تابوت مرا باز گشائید همه]] |- |[[خاقانی (قصاید)/هرگز به باغ دهر گیائی وفا نکرد]] |- |[[خاقانی (قصاید)/چون صبح‌دم عید کند نافه گشائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نه معن زائده دانم نه حاتم طائی]] |- |[[خاقانی (قطعات)/نیک بد رائی با خلق جهان]] |- |[[خاقانی (قطعات)/چون زمان، عهد سنائی درنوشت]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای سر زلف ترا پیشه سمن فرسائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ای پرده سرایان که درین پرده سرائید]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/به گدائی به سر کوی شما آمده‌ایم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/خوشا وقتی که از بستانسرائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/دیشب ای باد صبا گوئی که جائی بوده‌ئی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/روضه‌ی خلد برین بستانسرائی بیش نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ما نوای خویش را در بینوائی یافتیم]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم آن گدای که سلطان گدای ماست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/مائیم و عشق و کنج خرابات و روی یار]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/ماجرائی که دل سوخته می‌پوشاند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هم عفی الله نی که ما را مرحبائی می‌زند]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/هیچ دل نیست که میلش بدلارائی نیست]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/چون پیکر مطبوعت در معنی زیبائی]] |- |[[خواجوی کرمانی (غزلیات)/گفتا تو از کجائی کاشفته می‌نمائی]] |- |[[دوره ای در معجزات/متن/مقدمه]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۲]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی/۳]] |- |[[دیوان رسام ارژنگی/زیان جهود]] |- |[[دیوان شمس/اخلائی! اخلائی! صفونی عند مولایی]] |- |[[دیوان شمس/از این تنگین قفس جانا پریدی]] |- |[[دیوان شمس/ای یوسف خوش نام ما خوش می‌روی بر بام ما]] |- |[[دیوان شمس/ترکبن طبقا عن طبق مولائی]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ توبه و عزم سفر حج]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/آمد]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ارزن، میافارقین، نصریه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/از شمیران تا تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/تبریز]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/حران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/خلاصه]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/ری، کوه دماوند و نوشادر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/زیارت شیخ بایزید بسطامی و طلب اهل علم]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/شمیران]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/قزوین]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مرند، هسودان، خوی، برکری، وان، اخلاط و بطیس]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مصر]] |- |[[سفرنامه ناصر خسرو/مقدمه]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/بیانیه ارزشها]] |- |[[سند تحول راهبردی نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران/هدفهای عملیاتی و راهکارها]] |- |[[سیاست های کلی شهرسازی]] |- |[[سیاست های کلی نظام]] |- |[[سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی]] |- |[[سیروس غفوری ساداتیه]] |- |[[شرح حال رجال ایران/فهرست]] |- |[[شعر قدیم ایران. از عباس اقبال آشتیانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آتش به جانم افکند، شوق لقای دلدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنانکه شمع آرزو در بزم عشق افروختند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/آنها که ربوده‌ی الستند]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/الهی الهی، به حق پیمبر]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/اگر کنم گله من از زمانه‌ی غدار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ای خاک درت سرمه‌ی ارباب بصارت]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به شهر عافیت، مأوی ندارم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/به عالم هر دلی کاو هوشمند است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/بگذر ز علم رسمی، که تمام قیل و قال است]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تا سرو قباپوش تو را دیده‌ام امروز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/تازه گردید از نسیم صبحگاهی، جان من]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/جاء البرید مبشرا من بعد ما طال المدا]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دلا! باز این همه افسردگی چیست؟]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/دگر از درد تنهایی، به جانم یار می‌باید]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/روی تو گل تازه و خط سبزه‌ی نوخیز]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/ساقیا! بده جامی، زان شراب روحانی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/شبی ز تیرگی دل سیاه گشت چنان]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/عهد جوانی گذشت، در غم بود و نبود]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مضی فی غفلة عمری، کذلک یذهب الباقی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/مقصود و مراد کون دیدیم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/من آینه‌ی طلعت معشوق وجودم]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/نگشود مرا ز یاریت کار]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/پای امیدم، بیابان طلب گم کرده‌ای]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک دمک، با خودآ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (غزلیات)/یک گل ز باغ دوست، کسی بو نمی‌کند]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/از سمور و حریر بیزارم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/ای نسیم صبح، خوشبو می‌رسی]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/خدمت مولوی، چه صبح و چه شام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلا تا به کی، از در دوست دوری]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/دلم از قال و قیل گشته ملول]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/راه مقصد دور و پای سعی لنگ]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/روح بخشی، ای نسیم صبحدم]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/عادت ما نیست، رنجیدن ز کس]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/چه خوش بودی ارباده‌ی کهنه سال]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/گر نبود خنگ مطلی لگام]] |- |[[شیخ بهائی (مثنویات پراکنده)/یکدمک با خود آ، ببین چه کسی]] |- |[[شیخ بهائی (مخمس)/تاکی به تمنای وصال تو یگانه]] |- |[[شیخ بهائی (مستزاد)/هرگز نرسیده‌ام من سوخته جان،]] |- |[[شیخ بهائی (مقطعات)/هرچه در عالم بود، لیلی بود]] |- |[[شیخ بهایی (نان و حلوا)/نان و حلوا چیست، دانی ای پسر؟]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/امروز بزم ما ز ولا همچو گلشن است (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/بخرام تو که سرو گلستانم آرزوست (توسل به حضرت رضا (ع))]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)/چندی‌ست که یادیت ز ما نیست (توسل به شاه لافتی)]] |- |[[صفحهٔ اصلی/آزمایش]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/بتی فرخ رخی فرخنده رائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/خم ابروی ا و در جان فزائی]] |- |[[عبید زاکانی (عشاقنامه)/چه کم گردد خدایا از خدائیت]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چه تفاوت کند ار زانکه بیائی بر ما]] |- |[[عبید زاکانی (مقطعات)/چون ز بهر فال بگشائی کتاب]] |- |[[عبید زاکانی (موش و گربه)/اگر داری تو عقل و دانش و هوش]] |- |[[عریضه به فرماندار کل روس در خانات بخارا]] |- |[[عطار (غزلیات)/چو نقاب برگشائی مه آن جهان برآید]] |- |[[عهدنامه ولایتعهدی علی بن موسی الرضا]] |- |[[فرهنگ نفیسی/انخراط]] |- |[[فرهنگ نفیسی/نویان]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/از بس عرق شمر نشسته‌ست به رویم]] |- |[[فروغی بسطامی (غزلیات)/چونان ز وحشت عشقت دلم هراسان است]] |- |[[فهرست دولتی کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۴ ایران]] |- |[[قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[قانون اساسنامه شرکت ملی نفت ایران]] |- |[[قانون اصلاح ماده ۵ قانون تامین وسایل و امکانات تحصیل اطفال و جوانان ایرانی]] |- |[[قانون افزایش اعتبارات برنامه عمرانی سوم]] |- |[[قانون الحاق یک تبصره به ماده ۵۳ قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۴)]] |- |[[قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری (۱۳۶۱)]] |- |[[قانون توزیع عادلانه آب]] |- |[[قانون جرم سیاسی]] |- |[[قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست]] |- |[[قانون حمایت و تشویق سرمایه‌گذاری خارجی]] |- |[[قانون طبابت]] |- |[[قانون مدنی ۱۳۷۶/ازدواج و طلاق]] |- |[[قانون نحوه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی]] |- |[[قانون وحدت رویه قضایی]] |- |[[قرائت و امضای قسم‌نامه از طرف محمدرضا پهلوی و فرمایشات دایر به مصالح کشور]] |- |[[قطعنامه ۱۳۷۳]] |- |[[قوانین جامع حمایت از معلولان]] |- |[[متحدالمال راجع به تطبیق ساعات دوائر دولتی و رسمی با مرکز در ولایات]] |- |[[متن قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار]] |- |[[متن پیمان استراتژیک افغانستان و آمریکا]] |- |[[مثنوی معنوی/بازگشتن فرعون از میدان به شهر شاد بتفریق بنی اسرائیل از زنانشان در شب حمل]] |- |[[مثنوی معنوی/به میدان خواندن بنی اسرائیل برای حیله‌ی ولادت موسی علیه السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/خطاب حق تعالی به عزرائیل علیه‌السلام کی ترا رحم بر کی بیشتر آمد ازین خلایق کی جانشان قبض کردی و جواب دادن عزرائیل حضرت را]] |- |[[مثنوی معنوی/عذر گفتن دلقک با سید اجل کی]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن عزرائیل ملک العزم و الحزم را علیه‌السلام ببر گرفتن حفنه‌ای خاک تا شود جسم آدم چالاک عیله‌السلام و الصلوة]] |- |[[مثنوی معنوی/فرستادن میکائیل را علیه‌السلام]] |- |[[مثنوی معنوی/پیدا شدن روح القدس بصورت آدمی بر مریم بوقت غسل کردن و پناه گرفتن بحق تعالی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/باز جائی رفته‌ام کز روی یارم شرمسار]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/دگر از بهر من زد دار عبرت سرو بالائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات از رساله‌ی جلالیه)/چون پیش یار قید و رهائی برابر است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/بس که ما از روی رسوائی نقاب افکنده‌ام]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی امن آرامیده مرغی داشت ماوایی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/به جائی دلت گرم سوداست گوئی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/جدائی تو هلاکم ز اشتیاق تو کرد]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/خاست غوغائی و زیبا پسری آمد و رفت]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در سیر چمن دیدم سرو چمن آرائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/در ظل همائی که بر او میل جهانی است]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب که دولت من بی‌بقائی نکند]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/عجب گیرنده راهی بود در عاشق ربائیها]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/مرا حرص نگه هردم به رغبت می‌برد جائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/نیست پیوند گسل مرغ دل شیدائی]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/پرده‌ی ما میدری کائین زیبائیست این]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/چنین است اقتضا رعنائی قد بلندش را]] |- |[[محتشم کاشانی (غزلیات)/گنج وصل او به چون من بی‌وفائی حیف بود]] |- |[[محتشم کاشانی (قصاید)/به صبر یافت نهال امید نشو و نمائی]] |- |[[محمود عبدالرزاق حمزة]] |- |[[مرزهای ایران]] |- |[[مسجد جامع الفاروق مشهد]] |- |[[من مست و تو دیوانه]] |- |[[منطق‌الطیر/نعت حضرت پیامبر (ص)]] |- |[[منوچهری (قصاید و قطعات)/خواهم که بدانم من جانا که چه خوداری]] |- |[[نامه آیت‌الله خامنه‌ای بعد از توافق ژنو]] |- |[[نامه ایران به شورای امنیت در خصوص حمله به عروسی سیریک]] |- |[[نامه سید علی خامنه‌ای به حسن روحانی پیرامون الزامات اجرای برجام]] |- |[[نظام‌التواریخ]] |- |[[هاتف اصفهانی (ترجیع بند)]] |- |[[هاتف اصفهانی (تک بیتی)]] |- |[[هاتف اصفهانی (رباعیات)]] |- |[[هاتف اصفهانی (گزیده اشعار رشحه)]] |- |[[هشت کتاب/فهرست]] |- |[[ویکی‌پروژه:پیمان‌ها]] |- |[[پروانه عمومی همگانی گنو]] |- |[[پیام تبریک آیت‌الله خامنه‌ای به حسن روحانی]] |- |[[پیغام ماهی‌ها]] |- |[[پیمان آخال]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۳]] |- |[[کتاب مقدس/پیدایش/باب ۳۵]] |- |[[کنوانسیون وین در مورد حقوق معاهدات]] |- |[[کودتای ننگین (۱۳۹۷)]] |- |[[کیهان/۱۳۵۶/۱۲/۲۹/ساعت‌ها را ۶۰ دقیقه جلو بکشید]] |} == صفحات فاقد آیتم ویکی‌داده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109750 {| class="wikitable" !page |- |[[AlimBeT]] |- |[[آئين‌نامه اصلاحی ثبت تشكيلات و مؤسسات غيرتجارتی مصوب 1337,09,05 با اصلاحات و الحاقات بعدی]] |- |[[آئین‌نامه انضباطی]] |- |[[آئین‌نامه نحوه اجرای احکام و تصمیمات دادگاه خانواده]] |- |[[آب (شعر)]] |- |[[آب زندگی (داستان کوتاه)]] |- |[[آبجی خانم (داستان کوتاه)]] |- |[[آتش‌پرست (داستان کوتاه)]] |- |[[آفتاب شرق]] |- |[[آیندگان]] |- |[[ادبیات ایران]] |- |[[اساسنامه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی]] |- |[[اساسنامه جبهه ملی ایران]] |- |[[استاندارد تمثال علیا حضرت شهبانوی ایران]] |- |[[اسیر فرانسوی (داستان کوتاه)]] |- |[[اصفهان نصف جهان (سفرنامه)]] |- |[[اصول مذهب دیوانیان]] |- |[[اظهارات نماینده ایران به نیکلای اول امپراتور روسیه (۱۲۰۸)]] |- |[[اعلامیه تأسیس نهضت آزادی ایران]] |- |[[امتیازنامه دارسی]] |- |[[انسان کامل]] |- |[[انوری]] |- |[[ایلیا]] |- |[[بازگشت]] |- |[[برنامه مراسم حمل و تدفین جنازه اعلیحضرت فقید رضا شاه کبیر]] |- |[[به باغ همسفران]] |- |[[بیانات در دیدار مدیران و جمعی از اساتید مدرسه عالی شهید مطهری]] |- |[[بیانات در مراسم تنفیذ حکم چهاردهمین دوره ریاست جمهوری اسلامی ایران‌]] |- |[[بیانیه الجزایر درباره حل و فصل ادعاها توسط دولت امریکا و دولت ایران]] |- |[[بیانیه تاسیس جمهوری شوروی ایران]] |- |[[بیانیه عمومی دولت جمهوری دموکراتیک و مردمی الجزایر (۱۹۸۱)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۸۶)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۸۷)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۸۸)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۸۹)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۰)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۱)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۲)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۳)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۴)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۵)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۶)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۷)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۸)]] |- |[[بیانیه‌های جبهه ملی ایران (۱۳۹۹)]] |- |[[تاریخ بخارا]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران جلد دوم]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران جلد سوم]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران]] |- |[[تاریخ جراید و مجلات ایران، جلد چهارم]] |- |[[تاریخ سی ساله ایران]] |- |[[تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول]] |- |[[تاریخ مختصر دولت قدیم روم]] |- |[[تاریخ منتظم ناصری]] |- |[[ترجمه قرآن (ابوالفتوح رازی)]] |- |[[تصمیم‌های مجلس شورای اسلامی ۱۳۵۹-۱۳۹۵]] |- |[[تصویبنامه راجع به تغییر ساعت و جلو کشیدن آن به مدت یک ساعت تا آخر شهریور ماه ۵۸]] |- |[[تصویبنامه راجع به پرچم ایران]] |- |[[تعهدات امریکا و ایران در مورد بیانیه الجزایر]] |- |[[تغییر ساعت در ایران در ۱۳۵۹]] |- |[[تفسیر قرآن پاک]] |- |[[تفسیرهای اصل بیست و دوم]] |- |[[تفسیرهای اصل سی‌ام]] |- |[[تفسیرهای اصل شصت و نهم]] |- |[[تفسیرهای اصل شصت و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و دوم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و سوم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و نهم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و هشتم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و هفتم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل نود و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل نودم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و دوم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و هشتم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل هشتاد]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد و سوم]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد و هفتم]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل هفتاد]] |- |[[تفسیرهای اصل پنجاه و دوم]] |- |[[تفسیرهای اصل پنجاه و سوم]] |- |[[تفسیرهای اصل پنجاه و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل پنجاه و نهم]] |- |[[تفسیرهای اصل پنجاه و هفتم]] |- |[[تفسیرهای اصل چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل چهل و سوم]] |- |[[تفسیرهای اصل چهل و نهم]] |- |[[تفسیرهای اصل چهل و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و هشتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و هفتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و بیست و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و دهم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و دوازدهم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و سوم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و نهم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و هشتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و هفتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سیزدهم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و سی‌ام]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و شصت و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و شصت و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و شصتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و هفتاد و دوم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و هفتاد و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و هفتاد و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و هفتادم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و هفدهم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و پنجاه و ششم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و پنجاه و هشتم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و چهل و پنجم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و چهل و چهارم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و چهل و یکم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و چهلم]] |- |[[تفسیرهای اصل یکصد و یازدهم]] |- |[[تفسیرهای شورای نگهبان قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[تلخون]] |- |[[تهذیب الأحکام]] |- |[[جاوید فخریان]] |- |[[جمشید و خورشید]] |- |[[حاجی مراد (داستان کوتاه)]] |- |[[حمزه‌نامه]] |- |[[حکم میکنم]] |- |[[حیات‌النفس فی حضرت‌القدس]] |- |[[خاطرات علینقی عالیخانی]] |- |[[خاطرات کریم سنجابی]] |- |[[خلاصه شاهنامه]] |- |[[دانشمندان و سخن‌سرایان فارس]] |- |[[داود گوژپشت (داستان کوتاه)]] |- |[[در خدمت و خیانت روشنفکران جلد دوم]] |- |[[دستورالعمل تذکره مرور]] |- |[[دنیا، خانه‌ی من است]] |- |[[دوست]] |- |[[دیوار]] |- |[[دیوان اطعمه]] |- |[[دیوان بیدل دهلوی]] |- |[[دیوان کامل وحشی بافقی]] |- |[[رأی اعتماد به محمد علی رجایی]] |- |[[رباعیات خیام (تصحیح رمضانی)]] |- |[[رباعیات عمر خیام]] |- |[[رباعی‌های فرخی یزدی]] |- |[[رباعی‌های مهستی گنجوی]] |- |[[رباعی‌های کمال اصفهانی]] |- |[[روزنامه رسمی ایران]] |- |[[روزنامه رسمی کشور شاهنشاهی ایران]] |- |[[رکن رابع]] |- |[[زن زیادی]] |- |[[زنده بگور (داستان کوتاه)]] |- |[[سامپینگه (داستان کوتاه)]] |- |[[سخنرانی درباره سقوط رژیم سوریه]] |- |[[سخنرانی دکتر حسین موسویان رئیس هیت اجرائیه جبهه ملی ایران به مناسبت چهلمین روز درگذشت استاد ادیب برومند]] |- |[[سخنرانی سیدعلی خامنه‌ای در دیدار مسئولان نظام و میهمانان کنفرانس وحدت اسلامی (‌۱۳۹۵)]] |- |[[سروده‌های یحیی دولت‌آبادی]] |- |[[سندبادنامه]] |- |[[سه مقاله دیگر]] |- |[[سه‌تار]] |- |[[سی وهشت سال پس از انقلاب درکجا ایستاده‌ایم؟]] |- |[[سیاست های کلی شهرسازی]] |- |[[سیاست های کلی نظام]] |- |[[سیروس غفوری ساداتیه]] |- |[[شرایط چهارگانه مجلس شورای اسلامی برای حل و فصل مساله گروگان‌ها]] |- |[[شعر قدیم ایران. از عباس اقبال آشتیانی]] |- |[[شیخ بهایی (نان و حلوا)]] |- |[[شیدای گراشی (رباعیات)]] |- |[[شیدای گراشی (غزلیات)]] |- |[[شیدای گراشی (پند و اندرز)]] |- |[[صائب تبریزی (ابیات برگزیده)]] |- |[[صحیفه سجادیه]] |- |[[عریضه به دولت عثمانی در مورد تغییر خط]] |- |[[عهدنامه تجاری ایران و انگلیس (۱۸۴۱)]] |- |[[عهدنامه تهران]] |- |[[عهدنامه ولایتعهدی علی بن موسی الرضا]] |- |[[غزل‌های فرخی یزدی]] |- |[[فایق آزور]] |- |[[فراق نامه]] |- |[[فرمان اجرایی ۱۲۲۷۷ ریاست جمهوری آمریکا]] |- |[[فرمان شاه صفی بر بازگشت دهقانان به سیستان]] |- |[[فرمان شاه صفی درباره‌ی اختلاف دهقانان و امیر اصلان سلطان]] |- |[[فرمان شاه صفی مبنی بر اعطای سالانه نیزه به عبدالرزاق]] |- |[[فرمان شاه عباس اول مبنی بر ساخت کلیسای ارامنه در اصفهان]] |- |[[فرمان فتحعلی‌شاه مبنی بر اعطای نشان شیر و خورشید به جرج ویلوک]] |- |[[فرمان محمدشاه برای معمارباشی دربار]] |- |[[فرمان مظفرالدین‌شاه بر تشکیل مجلس شورای ملی]] |- |[[فرهنگ جغرافیایی ایران]] |- |[[فرهنگ نفیسی]] |- |[[فصل اول: حکمای فرانسه در سدهٔ هفدهم]] |- |[[فصل دوم: اسپینوزا]] |- |[[فصل دوم: حکمای فرانسه]] |- |[[فصل سوم: حکمای انگلیس]] |- |[[فصل سوم: لایب‌نیتس]] |- |[[فصل ششم: حکمای فرانسه در سدهٔ هیجدهم]] |- |[[فصل ششم: حکمای فرانسه]] |- |[[فصل نخستین: حکمای آلمان]] |- |[[فصل هفتم: آخرین منزل]] |- |[[فصل هفتم: کانت]] |- |[[فصل پنجم: حکمای آلمان]] |- |[[فصل پنجم: حکمای انگلیس در سدهٔ هیجدهم]] |- |[[فصل چهارم: حکمای انگلیس در سدهٔ هفدهم]] |- |[[فصل چهارم: حکمای انگلیس]] |- |[[فهرست دولتی کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۴ ایران]] |- |[[فواید گیاه‌خواری]] |- |[[قانون اجازه صدور جواز حمل سلاح توسط ژاندارمری]] |- |[[قانون اجرای احکام مدنی]] |- |[[قانون ارتش جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[قانون اساسی (مطبعه شاهنشاهی، ۱۳۲۵ قمری)]] |- |[[قانون اساسی ایران]] |- |[[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران (مصوب ۱۳۵۸)]] |- |[[قانون استخدام کشوری]] |- |[[قانون اصلاح قانون نظام صنفی کشور]] |- |[[قانون بیمه بیکاری]] |- |[[قانون تجارت ایران]] |- |[[قانون تشکیل شرکت پست جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[قانون توزیع عادلانه آب]] |- |[[قانون جرم سیاسی]] |- |[[قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست]] |- |[[قانون حمایت خانواده ماده ۴۹]] |- |[[قانون راجع به اطبای خارجی]] |- |[[قانون راجع به تغییر سررسید قسط اول بهای زمین‌هایی که در اجرای قانون اصلاحات ارضی به زارعین دهات زلزله زده شهریور ۱۳۴۱ فروخته شده]] |- |[[قانون راجع به حل و فصل اختلافات مالی و حقوقی دولت ایران با دولت امریکا]] |- |[[قانون راجع به مقررات اداری و استخدامی سازمان بازرسی کل کشور]] |- |[[قانون شهرداری (مصوب ۱۳۳۴)]] |- |[[قانون صدور چک]] |- |[[قانون نوسازی و عمران شهری (ضمیمه روزنامه رسمی کشور شاهنشاهی ایران)]] |- |[[قرآن فارسی]] |- |[[قرائت و امضای قسم‌نامه از طرف محمدرضا پهلوی و فرمایشات دایر به مصالح کشور]] |- |[[قرار داد خرید اسلحه بین ایران و فرانسه (۱۸۰۸ میلادی)]] |- |[[قصیده‌های کمال اصفهانی]] |- |[[قطعنامه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۵]] |- |[[قطعنامه ۱۷۳۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۱۹۲۹ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۲ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۲۰۴۹ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۲۱۰۵ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۲۱۵۹ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۲۲۲۴ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۳ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۵ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قطعنامه ۵۹۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد]] |- |[[قوانین جامع حمایت از معلولان]] |- |[[مادلن (داستان کوتاه)]] |- |[[ماده واحده – طرح تعیین نام مجلس]] |- |[[ماهی سیاه کوچولو]] |- |[[متحدالمال راجع به تطبیق ساعات دوائر دولتی و رسمی با مرکز در ولایات]] |- |[[متمم قانون اساسی]] |- |[[محمود عبدالرزاق حمزة]] |- |[[مذاکرات مجلس شورای اسلامی]] |- |[[مذاکرات مجلس شورای ملی]] |- |[[مرامنامه نهضت آزادی ایران]] |- |[[مرثیه شاه صفی]] |- |[[مرده‌خورها (داستان کوتاه)]] |- |[[مرزهای ایران]] |- |[[مرگ (نوشته‌ای کوتاه)]] |- |[[مسجد جامع الفاروق مشهد]] |- |[[مشکل نیما یوشیج]] |- |[[مصوبات مجلس شورای اسلامی]] |- |[[مصیبت‌نامه]] |- |[[معجم‌البلدان]] |- |[[مناظره مغ و مسلمان]] |- |[[منطق‌الطیر]] |- |[[مهر ایران]] |- |[[ناصر خسرو (قصاید)]] |- |[[نامه ایران به شورای امنیت در خصوص حمله به عروسی سیریک]] |- |[[نامه رهبر انقلاب اسلامی به عموم جوانان در کشورهای غربی‌]] |- |[[نامه رهبر جمهوری اسلامی ایران به رئیس‌جمهور ایران درباره الزامات اجرای برجام]] |- |[[نامه سید علی خامنه‌ای به حسن روحانی پیرامون الزامات اجرای برجام]] |- |[[نامه شاه صفی به پادشاه هلند]] |- |[[نامه شاه صفی به چارلز یکم انگلستان]] |- |[[نامه عباس میرزا به ناپلئون بناپارت (۱۸۰۸)]] |- |[[نامه عباس‌میرزا به ایوان پاسکویچ (۱۲۰۷)]] |- |[[نامه عباس‌میرزا به نیکلای اول امپراتور روسیه (۱۲۰۷)]] |- |[[نامه محمد مصدق به مهدی بازرگان درباره تأسیس نهضت آزادی ایران]] |- |[[نامه هیئت مؤسسین نهضت آزادی ایران بعنوان جناب آقای مصدق]] |- |[[نخستین پیام سومین رهبر جمهوری اسلامی ایران]] |- |[[نشان‌های دولت ایران]] |- |[[نگارستان عجایب و غرایب]] |- |[[هدف سیاسی نهضت آزادی ایران]] |- |[[هزار و یک سخن]] |- |[[هزار و یکشب]] |- |[[هوسباز (داستان کوتاه)]] |- |[[وحشی بافقی (ترکیبات)]] |- |[[وصیت نامه علی شریعتی]] |- |[[وصیت نامه محمد مصدق]] |- |[[وقایع اتفاقیه]] |- |[[وقایع روزانه دربار ناصرالدین شاه]] |- |[[ویکی‌پروژه:سرایه]] |- |[[ویکی‌پروژه:پیمان‌ها]] |- |[[پاسخ نیکلای اول امپراتور روسیه به اظهارات نماینده ایران (۱۲۰۸)]] |- |[[پروتکل الحاقی به پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای]] |- |[[پروین دختر ساسان]] |- |[[پرچم]] |- |[[پرگرام تاجگذاری اعلیحضرت همایون شاهنشاهی]] |- |[[پیام به حجاج بیت‌الله الحرام]] |- |[[پیام سید مجتبی خامنه‌ای به مناسبت نوروز ۱۴۰۵]] |- |[[پیام‌های نوروزی]] |- |[[پیغام ماهی‌ها]] |- |[[پیمان‌نامه بین‌المللی رفع هر گونه تبعیض علیه زنان]] |- |[[کاوه]] |- |[[کتابچه قانون نظامیه]] |- |[[کنوانسیون جلوگیری از کشتار جمعی و مجازات آن]] |- |[[کودتای ننگین (۱۳۹۷)]] |- |[[گرشاسپ‌نامه]] |- |[[گروه محکومین (کتاب)]] |- |[[گلستان (تصحیح نفیسی)]] |- |[[یادداشت دیپلماتیک شاه عباس اول به پادشاه جیمز اول انگلستان]] |- |[[یادداشت‌هائی از عصر پهلوی]] |- |[[۲۴ ساعت در خواب و بیداری]] |} 6pculc5lt39ejy85r3jsg7yke979wfk 4 96185 300737 2026-09-29T18:45:40Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «== الگوها == * استفاده نشده * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template!!is_redirect |- |الگو:!||0 |- |الگو:!-||0 |- |الگو:....||0 |- |الگو:=||0 |- |الگو:Aligned couplet||0 |- |الگو:Annotate QID||0 |- |الگو:Anon||0 |- |الگو:Aqua||0 |- |الگو:Author subpage||0 |- |الگو:Authority reference||0 |- |الگو:Auxiliary Table of Contents||1 |- |الگو:BLP e...» ایجاد کرد 300737 wikitext text/x-wiki == الگوها == * استفاده نشده * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template!!is_redirect |- |الگو:!||0 |- |الگو:!-||0 |- |الگو:....||0 |- |الگو:=||0 |- |الگو:Aligned couplet||0 |- |الگو:Annotate QID||0 |- |الگو:Anon||0 |- |الگو:Aqua||0 |- |الگو:Author subpage||0 |- |الگو:Authority reference||0 |- |الگو:Auxiliary Table of Contents||1 |- |الگو:BLP editintro||0 |- |الگو:Bar||0 |- |الگو:Biblecontents||0 |- |الگو:Bigmath||0 |- |الگو:Births by year||1 |- |الگو:Bl||1 |- |الگو:Black||0 |- |الگو:Blank||0 |- |الگو:Block info||1 |- |الگو:Block1||1 |- |الگو:Block2||1 |- |الگو:Block3||1 |- |الگو:Blocked user||1 |- |الگو:Box-header||0 |- |الگو:CTOC-content||0 |- |الگو:CTOC-content-nl||0 |- |الگو:CTOC-title||0 |- |الگو:CTOC-title-nl||0 |- |الگو:Cat handler||1 |- |الگو:Cat main||1 |- |الگو:Category explanation||1 |- |الگو:Category see also||1 |- |الگو:CategoryTOC||0 |- |الگو:Center or HI||0 |- |الگو:Cited||0 |- |الگو:Col-begin||0 |- |الگو:Col-break||0 |- |الگو:Col-end||0 |- |الگو:Commons category link||0 |- |الگو:Contrast||1 |- |الگو:Copyvio||1 |- |الگو:Ct||0 |- |الگو:Custom rule segment||0 |- |الگو:Cyan||1 |- |الگو:DIRMARK||0 |- |الگو:Darkred||0 |- |الگو:Dashed line||0 |- |الگو:Db-meta||0 |- |الگو:Deaths by year||1 |- |الگو:Di||1 |- |الگو:Diff||0 |- |الگو:Distinguish||1 |- |الگو:Ditto bar||0 |- |الگو:Ditto bar thin||0 |- |الگو:Div col end||0 |- |الگو:Doc||1 |- |الگو:Dotted TOC page listing||0 |- |الگو:DoubleHeightRow||1 |- |الگو:Dtpl||1 |- |الگو:Edit||0 |- |الگو:Editprotected||0 |- |الگو:End||0 |- |الگو:Export||1 |- |الگو:Featured||0 |- |الگو:Featured download||1 |- |الگو:File other||0 |- |الگو:Fine block||0 |- |الگو:FlowMention||0 |- |الگو:Font-size90%||0 |- |الگو:Fuchsia||0 |- |الگو:Further information||1 |- |الگو:Further2||1 |- |الگو:Gray||0 |- |الگو:Greyed||0 |- |الگو:Header periodical||0 |- |الگو:Helpme||1 |- |الگو:Hi||1 |- |الگو:Historical||0 |- |الگو:Hlist||0 |- |الگو:Hwe||1 |- |الگو:Hws||1 |- |الگو:Hyphenated word end||1 |- |الگو:Hyphenated word start||1 |- |الگو:IA small link||1 |- |الگو:IRC||0 |- |الگو:ISO 639 name||0 |- |الگو:IfEmptyDo||0 |- |الگو:Indent||1 |- |الگو:Index progress pie chart||0 |- |الگو:Indigo||0 |- |الگو:Inline-block||0 |- |الگو:Internet Archive small link||0 |- |الگو:Invisible reference||0 |- |الگو:Is century||0 |- |الگو:Is decade||0 |- |الگو:Is number||0 |- |الگو:Is year||0 |- |الگو:Issue banner||0 |- |الگو:Italic||0 |- |الگو:Kbd||0 |- |الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow||0 |- |الگو:LQT post imported with different signature user||0 |- |الگو:LQT post imported with supressed user||0 |- |الگو:Lang||0 |- |الگو:Lang block||0 |- |الگو:Larger block||0 |- |الگو:Ld||1 |- |الگو:Left sidenote||1 |- |الگو:Li||1 |- |الگو:License scope||1 |- |الگو:Lime||0 |- |الگو:Line break||0 |- |الگو:Link break||1 |- |الگو:Locus sigilli||0 |- |الگو:Longdash||0 |- |الگو:Loop||0 |- |الگو:Ltr||0 |- |الگو:Ltr ends||0 |- |الگو:MJe||1 |- |الگو:MJs||1 |- |الگو:MS||1 |- |الگو:Maintenance category||1 |- |الگو:Manuscript Joiner end||0 |- |الگو:Manuscript Joiner start||0 |- |الگو:Manuscript Substitution||0 |- |الگو:Maroon||0 |- |الگو:Media||0 |- |الگو:Meta-inline||1 |- |الگو:Migrate to djvu||0 |- |الگو:Monthly Challenge month overview||0 |- |الگو:Na||0 |- |الگو:Namespace link||0 |- |الگو:National||0 |- |الگو:Navy||0 |- |الگو:Notelist||0 |- |الگو:Nr||0 |- |الگو:Numbers||0 |- |الگو:Olive||0 |- |الگو:Open proxy||1 |- |الگو:Orange||0 |- |الگو:Other people||1 |- |الگو:Other people2||1 |- |الگو:Other people3||1 |- |الگو:Other translations||0 |- |الگو:Other uses||1 |- |الگو:Otrs||0 |- |الگو:Overline||1 |- |الگو:PD-1923||1 |- |الگو:PD-1996||0 |- |الگو:PD-USGov||1 |- |الگو:PD-old-30-1923||0 |- |الگو:PD-old-50-1923||0 |- |الگو:PD-old-60-1923||0 |- |الگو:PD-old-70-1923||0 |- |الگو:PD-old-75-1923||0 |- |الگو:PD-old-80-1923||0 |- |الگو:PD-old-99-1923||0 |- |الگو:Page||0 |- |الگو:Page end hyphen||0 |- |الگو:Parabr||1 |- |الگو:Peh||1 |- |الگو:Personendaten||0 |- |الگو:Pmbox||0 |- |الگو:Poem begin||0 |- |الگو:Poem end||0 |- |الگو:Poem-off||0 |- |الگو:Poem-on||0 |- |الگو:Portal Parent||1 |- |الگو:Portal subpage||1 |- |الگو:Pp-move||0 |- |الگو:Pp-protected||1 |- |الگو:Pp-semi-template||0 |- |الگو:Process subpage||0 |- |الگو:Progress||0 |- |الگو:Progress pie chart||0 |- |الگو:Purge||1 |- |الگو:Purple||0 |- |الگو:RebeccaPurple||0 |- |الگو:Redact||0 |- |الگو:Redirect||1 |- |الگو:Redirect2||1 |- |الگو:Redirect3||1 |- |الگو:Redirect4||1 |- |الگو:Reflist-talk||0 |- |الگو:Right sidenote||1 |- |الگو:Rvh||1 |- |الگو:Sdelete||1 |- |الگو:Section end rule||0 |- |الگو:Sibling||0 |- |الگو:Side box||0 |- |الگو:Sidenote||1 |- |الگو:Silver||0 |- |الگو:Smallcaps||1 |- |الگو:Subst||0 |- |الگو:Symbol missing||0 |- |الگو:TOC||0 |- |الگو:TOC line||0 |- |الگو:TOC link||0 |- |الگو:TOC row 1-dot-1||0 |- |الگو:TOC row 2-1||0 |- |الگو:TOC row c||0 |- |الگو:TOC row l||0 |- |الگو:TOC row r||0 |- |الگو:Tag link nostyle||0 |- |الگو:Talkback||1 |- |الگو:Teal||0 |- |الگو:Test||1 |- |الگو:Text-indent||0 |- |الگو:Ti||1 |- |الگو:Toolbar||0 |- |الگو:Translation header||0 |- |الگو:Transparent||0 |- |الگو:Txt||0 |- |الگو:Uhtml||0 |- |الگو:Unblock||1 |- |الگو:Unblock granted||1 |- |الگو:Unblock reviewed||1 |- |الگو:Unicode||0 |- |الگو:Unspaced page end||0 |- |الگو:Upe||1 |- |الگو:User eo-3||0 |- |الگو:User es-2||0 |- |الگو:User fa-4||0 |- |الگو:User is-1||0 |- |الگو:User ro-2||0 |- |الگو:User ru-1||0 |- |الگو:User yi-1||0 |- |الگو:Userbox-level||0 |- |الگو:Validated||1 |- |الگو:Validé||1 |- |الگو:Vrl||1 |- |الگو:Warning||1 |- |الگو:Welcome||1 |- |الگو:What era is||0 |- |الگو:White||0 |- |الگو:Wikidata||0 |- |الگو:Wikidata image||0 |- |الگو:Wikidata link||1 |- |الگو:Wikiquote||1 |- |الگو:Wikivar||0 |- |الگو:Word-spacing||0 |- |الگو:Works by year||1 |- |الگو:X-smaller block||0 |- |الگو:Xx-larger block||0 |- |الگو:Xx-smaller block||0 |- |الگو:Xxxx-larger block||0 |- |الگو:Ya||0 |- |الگو:Yellow||0 |- |الگو:You've got mail||1 |- |الگو:آبی‌دریایی||1 |- |الگو:آثار زرین‌کوب||1 |- |الگو:آثار صادق هدایت||1 |- |الگو:آثار فروغ فرخزاد||1 |- |الگو:آخرین‌ها||1 |- |الگو:آغاز فهرست آثار||0 |- |الگو:اثر||0 |- |الگو:اخطار نگاره||0 |- |الگو:اسپم نشود||1 |- |الگو:اسکنک||1 |- |الگو:اشتباه نشود۲||1 |- |الگو:اطلاعات قطع||1 |- |الگو:الگوی خالی||1 |- |الگو:الگوی خرد||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌بوکز||1 |- |الگو:انتقال به ویکی‌نسک||0 |- |الگو:اندازهٔ قلم||0 |- |الگو:باز شد||0 |- |الگو:باز شدن||0 |- |الگو:باز نشد||0 |- |الگو:باز کردن||1 |- |الگو:بازبحث||0 |- |الگو:بازشدن||1 |- |الگو:بازکردن||1 |- |الگو:بالای بایگانی||0 |- |الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده||0 |- |الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده||0 |- |الگو:بخوان||1 |- |الگو:بر||0 |- |الگو:برای۲||1 |- |الگو:برش تصویر||0 |- |الگو:برون‌بری||0 |- |الگو:بستن۱||1 |- |الگو:بسملة||0 |- |الگو:بن||0 |- |الگو:به انگلیسی||0 |- |الگو:به فرانسوی||0 |- |الگو:به گفتاورد منتقل شود||0 |- |الگو:بیت خالی||0 |- |الگو:بیهقی-د||0 |- |الگو:بیهقی-ن||0 |- |الگو:تاریخ الطبری ط بریل||0 |- |الگو:تاریخ تولد||0 |- |الگو:تاریخ طبری||0 |- |الگو:تاریخ مرگ و سن||0 |- |الگو:تحفه اثنا عشری||1 |- |الگو:ترتیب‌پیش‌فرض||0 |- |الگو:تست||1 |- |الگو:تست3 تست3||0 |- |الگو:تصویر خام||0 |- |الگو:تمرین||0 |- |الگو:جستجو||1 |- |الگو:جعبه||0 |- |الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه||0 |- |الگو:جعبه زندگینامه||0 |- |الگو:حاشیه چپ||0 |- |الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم||0 |- |الگو:حک||1 |- |الگو:خط نقطه‌چین فهرست||0 |- |الگو:خطا||0 |- |الگو:خوشامد||1 |- |الگو:درگاه مادر||0 |- |الگو:دست نگهدار||0 |- |الگو:دیگر کاربردهای||1 |- |الگو:رده مؤلفان||1 |- |الگو:رسته‌های بنیادی||0 |- |الگو:رضى الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنه||1 |- |الگو:رضي الله عنها||1 |- |الگو:رضي الله عنهم||1 |- |الگو:رضي الله عنهما||1 |- |الگو:رنگ‌آمیزی||1 |- |الگو:زرین‌کوب||0 |- |الگو:زیر صفحه توضیحات||1 |- |الگو:سرصفحه داستان||0 |- |الگو:سرصفحه۲||1 |- |الگو:سن||0 |- |الگو:سنگنبشته گنجنامه||0 |- |الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |الگو:سه دایره بهار||0 |- |الگو:شرح||0 |- |الگو:شعر۱||1 |- |الگو:شناساساز||1 |- |الگو:شوآ||1 |- |الگو:شوپ||1 |- |الگو:شک||0 |- |الگو:شکست واژه-آغاز||0 |- |الگو:شکست واژه-پایان||0 |- |الگو:شکن||1 |- |الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد||0 |- |الگو:صل||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله||0 |- |الگو:صلى الله عليه وآله وسلم||0 |- |الگو:صلى الله عليه وسلم||1 |- |الگو:صلى الله علیه وسلم||1 |- |الگو:عبارت چپ‌چین||1 |- |الگو:عدد به فارسی||0 |- |الگو:عليه السلام||0 |- |الگو:عليه الصلاة والسلام||0 |- |الگو:عليهم السلام||0 |- |الگو:غ||0 |- |الگو:غلق||0 |- |الگو:غیراستاندارد||1 |- |الگو:فراخوان||1 |- |الگو:فرهنگستان-ب||0 |- |الگو:فرهنگستان-ج||0 |- |الگو:فرهنگستان-ح||0 |- |الگو:فهرست مرکزی||0 |- |الگو:ل||1 |- |الگو:مؤلف۲||0 |- |الگو:مؤلف۳||0 |- |الگو:متا-درخط||1 |- |الگو:مجلس شورای اسلامی||0 |- |الگو:مجوز گنو||0 |- |الگو:مجوز گنو-خود||0 |- |الگو:مدیر ویکی‌پدیا||0 |- |الگو:مرورگر||0 |- |الگو:مصراع||1 |- |الگو:مع-دولت آمریکا||1 |- |الگو:مع-دولت ایالات متحده آمریکا||1 |- |الگو:ممتنع||0 |- |الگو:منصفانه||0 |- |الگو:میله||1 |- |الگو:نامزد حذف||1 |- |الگو:نخ||1 |- |الگو:نسخه‌‌های دیگر||1 |- |الگو:نشان مدیر||0 |- |الگو:نظر||0 |- |الگو:نمونه‌خوانی شده||0 |- |الگو:نوار پیشرفت ترجمه||1 |- |الگو:نوشتار برگزیده||0 |- |الگو:نگاره قدیمی||0 |- |الگو:نیازمند انگلیسی||0 |- |الگو:نیازمند ترجمه||0 |- |الگو:نیازمند تصویر||0 |- |الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی||0 |- |الگو:نیازمند فرمول ریاضی||0 |- |الگو:نیازمند نت موسیقی||0 |- |الگو:هس||1 |- |الگو:همکاری کنونی||1 |- |الگو:هم‌سنجی شده||0 |- |الگو:هم‌سنجی‌شده||0 |- |الگو:وحشی-س||0 |- |الگو:وسط کوچکتر۲||0 |- |الگو:وک۱||1 |- |الگو:وک۲||0 |- |الگو:ویرایش||0 |- |الگو:ویکی سازی||0 |- |الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان||0 |- |الگو:ویکی‌نبشته||0 |- |الگو:ویکی‌نسک||0 |- |الگو:پاسخ‌به||1 |- |الگو:پایان فهرست آثار||0 |- |الگو:پایان چپچین||1 |- |الگو:پایین بایگانی||0 |- |الگو:پروژه خواهر||0 |- |الگو:پروژه‌های بزرگ||0 |- |الگو:پیشرفت فهرست||1 |- |الگو:پیشنهاد||1 |- |الگو:کاربر ویکی‌نسک||0 |- |الگو:کلیدکلیکشونده||1 |- |الگو:کلیدکلیکشونده ۲||0 |- |الگو:کمربند||1 |- |الگو:کمکم کن||0 |- |الگو:کپی‌رایت توسط ویکی‌مدیا||0 |- |الگو:گنو-خود||1 |- |الگو:یادداشت راست||1 |- |الگو:یادداشت چپ||1 |- |الگو:یادداشت کنار||0 |- |الگو:یادکرد ژورنال||0 |- |الگو:یونی‌کد||0 |} * حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} * در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:((]] |- |[[الگو:))]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Background color]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bracket]] |- |[[الگو:Categories by date]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Column-gap]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:Div col]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Fqm]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Lang2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:Navimg]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Ns has subpages]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Str left]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Tmbox]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Violet]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:اندازهٔ قلم]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} * دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |} axwnw8lgpk1mixuv3y7lxfr7jl2mrxe 300777 300737 2026-09-29T19:15:00Z Hanooz 17889 300777 wikitext text/x-wiki == استفاده نشده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:!-]] |- |[[الگو:!]] |- |[[الگو:....]] |- |[[الگو:=]] |- |[[الگو:Aligned couplet]] |- |[[الگو:Annotate QID]] |- |[[الگو:Anon]] |- |[[الگو:Aqua]] |- |[[الگو:Author subpage]] |- |[[الگو:Authority reference]] |- |[[الگو:BLP editintro]] |- |[[الگو:Bar]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bigmath]] |- |[[الگو:Black]] |- |[[الگو:Blank]] |- |[[الگو:Box-header]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]] |- |[[الگو:CTOC-content]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]] |- |[[الگو:CTOC-title]] |- |[[الگو:CategoryTOC]] |- |[[الگو:Center or HI]] |- |[[الگو:Cited]] |- |[[الگو:Col-begin]] |- |[[الگو:Col-break]] |- |[[الگو:Col-end]] |- |[[الگو:Commons category link]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:Custom rule segment]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Darkred]] |- |[[الگو:Dashed line]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Diff]] |- |[[الگو:Ditto bar thin]] |- |[[الگو:Ditto bar]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:Dotted TOC page listing]] |- |[[الگو:Edit]] |- |[[الگو:Editprotected]] |- |[[الگو:End]] |- |[[الگو:Featured]] |- |[[الگو:File other]] |- |[[الگو:Fine block]] |- |[[الگو:FlowMention]] |- |[[الگو:Font-size90%]] |- |[[الگو:Fuchsia]] |- |[[الگو:Gray]] |- |[[الگو:Greyed]] |- |[[الگو:Header periodical]] |- |[[الگو:Historical]] |- |[[الگو:Hlist]] |- |[[الگو:IRC]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]] |- |[[الگو:Index progress pie chart]] |- |[[الگو:Indigo]] |- |[[الگو:Inline-block]] |- |[[الگو:Internet Archive small link]] |- |[[الگو:Invisible reference]] |- |[[الگو:Is century]] |- |[[الگو:Is decade]] |- |[[الگو:Is number]] |- |[[الگو:Is year]] |- |[[الگو:Issue banner]] |- |[[الگو:Italic]] |- |[[الگو:Kbd]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]] |- |[[الگو:Lang block]] |- |[[الگو:Lang]] |- |[[الگو:Larger block]] |- |[[الگو:Lime]] |- |[[الگو:Line break]] |- |[[الگو:Locus sigilli]] |- |[[الگو:Longdash]] |- |[[الگو:Loop]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Manuscript Joiner end]] |- |[[الگو:Manuscript Joiner start]] |- |[[الگو:Manuscript Substitution]] |- |[[الگو:Maroon]] |- |[[الگو:Media]] |- |[[الگو:Migrate to djvu]] |- |[[الگو:Monthly Challenge month overview]] |- |[[الگو:Na]] |- |[[الگو:Namespace link]] |- |[[الگو:National]] |- |[[الگو:Navy]] |- |[[الگو:Notelist]] |- |[[الگو:Nr]] |- |[[الگو:Numbers]] |- |[[الگو:Olive]] |- |[[الگو:Orange]] |- |[[الگو:Other translations]] |- |[[الگو:Otrs]] |- |[[الگو:PD-1996]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]] |- |[[الگو:Page end hyphen]] |- |[[الگو:Page]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Poem begin]] |- |[[الگو:Poem end]] |- |[[الگو:Poem-off]] |- |[[الگو:Poem-on]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Process subpage]] |- |[[الگو:Progress pie chart]] |- |[[الگو:Progress]] |- |[[الگو:Purple]] |- |[[الگو:RebeccaPurple]] |- |[[الگو:Redact]] |- |[[الگو:Reflist-talk]] |- |[[الگو:Section end rule]] |- |[[الگو:Sibling]] |- |[[الگو:Side box]] |- |[[الگو:Silver]] |- |[[الگو:Subst]] |- |[[الگو:Symbol missing]] |- |[[الگو:TOC line]] |- |[[الگو:TOC link]] |- |[[الگو:TOC row 1-dot-1]] |- |[[الگو:TOC row 2-1]] |- |[[الگو:TOC row c]] |- |[[الگو:TOC row l]] |- |[[الگو:TOC row r]] |- |[[الگو:TOC]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Teal]] |- |[[الگو:Text-indent]] |- |[[الگو:Toolbar]] |- |[[الگو:Translation header]] |- |[[الگو:Transparent]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Uhtml]] |- |[[الگو:Unicode]] |- |[[الگو:Unspaced page end]] |- |[[الگو:User eo-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User is-1]] |- |[[الگو:User ro-2]] |- |[[الگو:User ru-1]] |- |[[الگو:User yi-1]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:What era is]] |- |[[الگو:White]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikivar]] |- |[[الگو:Word-spacing]] |- |[[الگو:X-smaller block]] |- |[[الگو:Xx-larger block]] |- |[[الگو:Xx-smaller block]] |- |[[الگو:Xxxx-larger block]] |- |[[الگو:Ya]] |- |[[الگو:Yellow]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]] |- |[[الگو:اثر]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]] |- |[[الگو:انتقال به ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:باز شد]] |- |[[الگو:باز شدن]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:برش تصویر]] |- |[[الگو:برون‌بری]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:به انگلیسی]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:به گفتاورد منتقل شود]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:ترتیب‌پیش‌فرض]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصویر خام]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه]] |- |[[الگو:حاشیه چپ]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطا]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دست نگهدار]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:شکست واژه-آغاز]] |- |[[الگو:شکست واژه-پایان]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فهرست مرکزی]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مرورگر]] |- |[[الگو:ممتنع]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند تصویر]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:نیازمند فرمول ریاضی]] |- |[[الگو:نیازمند نت موسیقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کلیدکلیکشونده ۲]] |- |[[الگو:کمکم کن]] |- |[[الگو:کپی‌رایت توسط ویکی‌مدیا]] |- |[[الگو:یادداشت کنار]] |- |[[الگو:یادکرد ژورنال]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} == حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته == * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} == در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:((]] |- |[[الگو:))]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Background color]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bracket]] |- |[[الگو:Categories by date]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Column-gap]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:Div col]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Fqm]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Lang2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:Navimg]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Ns has subpages]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Str left]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Tmbox]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Violet]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:اندازهٔ قلم]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} * دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |} q0wwxw0ylalp9bzssmxacw2uknborrk 300819 300777 2026-09-29T19:25:02Z Hanooz 17889 300819 wikitext text/x-wiki == استفاده نشده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109743 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:!-]] |- |[[الگو:!]] |- |[[الگو:....]] |- |[[الگو:=]] |- |[[الگو:Aligned couplet]] |- |[[الگو:Annotate QID]] |- |[[الگو:Anon]] |- |[[الگو:Aqua]] |- |[[الگو:Author subpage]] |- |[[الگو:Authority reference]] |- |[[الگو:BLP editintro]] |- |[[الگو:Bar]] |- |[[الگو:Biblecontents]] |- |[[الگو:Bigmath]] |- |[[الگو:Black]] |- |[[الگو:Blank]] |- |[[الگو:Box-header]] |- |[[الگو:CTOC-content-nl]] |- |[[الگو:CTOC-content]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]] |- |[[الگو:CTOC-title]] |- |[[الگو:CategoryTOC]] |- |[[الگو:Center or HI]] |- |[[الگو:Cited]] |- |[[الگو:Col-begin]] |- |[[الگو:Col-break]] |- |[[الگو:Col-end]] |- |[[الگو:Commons category link]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:Custom rule segment]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Darkred]] |- |[[الگو:Dashed line]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Diff]] |- |[[الگو:Ditto bar thin]] |- |[[الگو:Ditto bar]] |- |[[الگو:Div col end]] |- |[[الگو:Dotted TOC page listing]] |- |[[الگو:Edit]] |- |[[الگو:Editprotected]] |- |[[الگو:End]] |- |[[الگو:Featured]] |- |[[الگو:File other]] |- |[[الگو:Fine block]] |- |[[الگو:FlowMention]] |- |[[الگو:Font-size90%]] |- |[[الگو:Fuchsia]] |- |[[الگو:Gray]] |- |[[الگو:Greyed]] |- |[[الگو:Header periodical]] |- |[[الگو:Historical]] |- |[[الگو:Hlist]] |- |[[الگو:IRC]] |- |[[الگو:ISO 639 name]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]] |- |[[الگو:Index progress pie chart]] |- |[[الگو:Indigo]] |- |[[الگو:Inline-block]] |- |[[الگو:Internet Archive small link]] |- |[[الگو:Invisible reference]] |- |[[الگو:Is century]] |- |[[الگو:Is decade]] |- |[[الگو:Is number]] |- |[[الگو:Is year]] |- |[[الگو:Issue banner]] |- |[[الگو:Italic]] |- |[[الگو:Kbd]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]] |- |[[الگو:Lang block]] |- |[[الگو:Lang]] |- |[[الگو:Larger block]] |- |[[الگو:Lime]] |- |[[الگو:Line break]] |- |[[الگو:Locus sigilli]] |- |[[الگو:Longdash]] |- |[[الگو:Loop]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Manuscript Joiner end]] |- |[[الگو:Manuscript Joiner start]] |- |[[الگو:Manuscript Substitution]] |- |[[الگو:Maroon]] |- |[[الگو:Media]] |- |[[الگو:Migrate to djvu]] |- |[[الگو:Monthly Challenge month overview]] |- |[[الگو:Na]] |- |[[الگو:Namespace link]] |- |[[الگو:National]] |- |[[الگو:Navy]] |- |[[الگو:Notelist]] |- |[[الگو:Nr]] |- |[[الگو:Numbers]] |- |[[الگو:Olive]] |- |[[الگو:Orange]] |- |[[الگو:Other translations]] |- |[[الگو:Otrs]] |- |[[الگو:PD-1996]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]] |- |[[الگو:Page end hyphen]] |- |[[الگو:Page]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Pmbox]] |- |[[الگو:Poem begin]] |- |[[الگو:Poem end]] |- |[[الگو:Poem-off]] |- |[[الگو:Poem-on]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Process subpage]] |- |[[الگو:Progress pie chart]] |- |[[الگو:Progress]] |- |[[الگو:Purple]] |- |[[الگو:RebeccaPurple]] |- |[[الگو:Redact]] |- |[[الگو:Reflist-talk]] |- |[[الگو:Section end rule]] |- |[[الگو:Sibling]] |- |[[الگو:Side box]] |- |[[الگو:Silver]] |- |[[الگو:Subst]] |- |[[الگو:Symbol missing]] |- |[[الگو:TOC line]] |- |[[الگو:TOC link]] |- |[[الگو:TOC row 1-dot-1]] |- |[[الگو:TOC row 2-1]] |- |[[الگو:TOC row c]] |- |[[الگو:TOC row l]] |- |[[الگو:TOC row r]] |- |[[الگو:TOC]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Teal]] |- |[[الگو:Text-indent]] |- |[[الگو:Toolbar]] |- |[[الگو:Translation header]] |- |[[الگو:Transparent]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Uhtml]] |- |[[الگو:Unicode]] |- |[[الگو:Unspaced page end]] |- |[[الگو:User eo-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User is-1]] |- |[[الگو:User ro-2]] |- |[[الگو:User ru-1]] |- |[[الگو:User yi-1]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:What era is]] |- |[[الگو:White]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:Wikidata]] |- |[[الگو:Wikivar]] |- |[[الگو:Word-spacing]] |- |[[الگو:X-smaller block]] |- |[[الگو:Xx-larger block]] |- |[[الگو:Xx-smaller block]] |- |[[الگو:Xxxx-larger block]] |- |[[الگو:Ya]] |- |[[الگو:Yellow]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]] |- |[[الگو:اثر]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]] |- |[[الگو:انتقال به ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:باز شد]] |- |[[الگو:باز شدن]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:برش تصویر]] |- |[[الگو:برون‌بری]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:به انگلیسی]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:به گفتاورد منتقل شود]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:ترتیب‌پیش‌فرض]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصویر خام]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه]] |- |[[الگو:حاشیه چپ]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطا]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دست نگهدار]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:شکست واژه-آغاز]] |- |[[الگو:شکست واژه-پایان]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فهرست مرکزی]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مرورگر]] |- |[[الگو:ممتنع]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:نشان مدیر]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند تصویر]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:نیازمند فرمول ریاضی]] |- |[[الگو:نیازمند نت موسیقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کلیدکلیکشونده ۲]] |- |[[الگو:کمکم کن]] |- |[[الگو:کپی‌رایت توسط ویکی‌مدیا]] |- |[[الگو:یادداشت کنار]] |- |[[الگو:یادکرد ژورنال]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} == حداقل یک میان‌ویکی، بدون پیوند به نسخه انگلیسی ویکی‌نبشته == * https://quarry.wmcloud.org/query/109699 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:!]]||[[d:Q5400303]] |- |[[الگو:-]]||[[d:Q5007897]] |- |[[الگو:=]]||[[d:Q5406510]] |- |[[الگو:About-distinguish2]]||[[d:Q6667051]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/2]]||[[d:Q14406547]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree/3]]||[[d:Q6688013]] |- |[[الگو:Asbox/stubtree]]||[[d:Q14450995]] |- |[[الگو:BLP editintro]]||[[d:Q6864743]] |- |[[الگو:Babel]]||[[d:Q5461620]] |- |[[الگو:Bigmath]]||[[d:Q6718312]] |- |[[الگو:Custom rule segment]]||[[d:Q15649071]] |- |[[الگو:FlowMention]]||[[d:Q20739451]] |- |[[الگو:HideIfEmpty]]||[[d:Q18340418]] |- |[[الگو:IfEmptyDo]]||[[d:Q18340419]] |- |[[الگو:Interwiki-info]]||[[d:Q15632997]] |- |[[الگو:Interwikitmp-grp]]||[[d:Q6027648]] |- |[[الگو:Key press/core]]||[[d:Q14334259]] |- |[[الگو:Key press]]||[[d:Q5410128]] |- |[[الگو:LQT Moved thread stub converted to Flow]]||[[d:Q21042800]] |- |[[الگو:LQT post imported with different signature user]]||[[d:Q21042795]] |- |[[الگو:LQT post imported with supressed user]]||[[d:Q21042797]] |- |[[الگو:Lang2dir]]||[[d:Q141593358]] |- |[[الگو:LangSwitch]]||[[d:Q15212145]] |- |[[الگو:MONTHNAMEEN]]||[[d:Q23687361]] |- |[[الگو:Main list]]||[[d:Q6019536]] |- |[[الگو:Na]]||[[d:Q10998989]] |- |[[الگو:Nobots]]||[[d:Q13225996]] |- |[[الگو:Other people5]]||[[d:Q20750675]] |- |[[الگو:Other places3]]||[[d:Q13099250]] |- |[[الگو:Other ships]]||[[d:Q13108237]] |- |[[الگو:Other uses of]]||[[d:Q5758947]] |- |[[الگو:PD-old-50-1923]]||[[d:Q19283050]] |- |[[الگو:PD-old-60-1923]]||[[d:Q19283053]] |- |[[الگو:PD-old-70-1923]]||[[d:Q19283057]] |- |[[الگو:PD-old-75-1923]]||[[d:Q19283061]] |- |[[الگو:PD-old-80-1923]]||[[d:Q19283064]] |- |[[الگو:PD-old-99-1923]]||[[d:Q19283066]] |- |[[الگو:Pp-meta]]||[[d:Q6028610]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish2]]||[[d:Q19857166]] |- |[[الگو:Redirect-synonym]]||[[d:Q13421042]] |- |[[الگو:See also2]]||[[d:Q13107775]] |- |[[الگو:Side box]]||[[d:Q6906791]] |- |[[الگو:Sister]]||[[d:Q8213590]] |- |[[الگو:Str endswith]]||[[d:Q10518309]] |- |[[الگو:Tcplain]]||[[d:Q18228071]] |- |[[الگو:Technical reasons]]||[[d:Q18574997]] |- |[[الگو:This user talk]]||[[d:Q21856029]] |- |[[الگو:Time ago/core]]||[[d:Q12168883]] |- |[[الگو:Time ago]]||[[d:Q5625682]] |- |[[الگو:Tlpad]]||[[d:Q18122824]] |- |[[الگو:Toolserver/message]]||[[d:Q14936816]] |- |[[الگو:Toolserver]]||[[d:Q8114492]] |- |[[الگو:User de]]||[[d:Q5541223]] |- |[[الگو:User en-2]]||[[d:Q5544939]] |- |[[الگو:User en-4]]||[[d:Q5546014]] |- |[[الگو:User eo-3]]||[[d:Q5541209]] |- |[[الگو:User fa-0]]||[[d:Q6584484]] |- |[[الگو:User fa-1]]||[[d:Q5545992]] |- |[[الگو:User fr-1]]||[[d:Q5548625]] |- |[[الگو:User is-1]]||[[d:Q6081147]] |- |[[الگو:User ro-2]]||[[d:Q6967786]] |- |[[الگو:User ru-1]]||[[d:Q6967995]] |- |[[الگو:User yi-1]]||[[d:Q6156461]] |- |[[الگو:Wikivar]]||[[d:Q5614421]] |- |[[الگو:Ya]]||[[d:Q13407605]] |- |[[الگو:آزمایش]]||[[d:Q10740914]] |- |[[الگو:آغاز فهرست آثار]]||[[d:Q123384983]] |- |[[الگو:اثر]]||[[d:Q123385239]] |- |[[الگو:اخطار نگاره]]||[[d:Q14445900]] |- |[[الگو:اخطار]]||[[d:Q10859921]] |- |[[الگو:اصلی رده]]||[[d:Q6383110]] |- |[[الگو:افزودن بخش جدید]]||[[d:Q6003096]] |- |[[الگو:الگوی محافظت‌شده]]||[[d:Q5646673]] |- |[[الگو:امروز]]||[[d:Q6989997]] |- |[[الگو:ب]]||[[d:Q11000030]] |- |[[الگو:بدون منبع]]||[[d:Q5962027]] |- |[[الگو:به انگلیسی]]||[[d:Q14468757]] |- |[[الگو:به زبان دیگر]]||[[d:Q5824848]] |- |[[الگو:بیشتر۲]]||[[d:Q11442204]] |- |[[الگو:تاریخ مشارکت کاربر]]||[[d:Q5626885]] |- |[[الگو:ترجمه]]||[[d:Q10565367]] |- |[[الگو:تغییرمسیر]]||[[d:Q6042392]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۳]]||[[d:Q5625924]] |- |[[الگو:تغییرمسیر۴]]||[[d:Q14388132]] |- |[[الگو:توضیح رده]]||[[d:Q6864866]] |- |[[الگو:جعبه رنگی‌شده]]||[[d:Q60596779]] |- |[[الگو:جعبه صفحه اصلی]]||[[d:Q18640277]] |- |[[الگو:جعبه]]||[[d:Q14941572]] |- |[[الگو:جمع‌شوندگی]]||[[d:Q5621491]] |- |[[الگو:حق تکثیر مشکوک]]||[[d:Q7745436]] |- |[[الگو:خوش آمدید]]||[[d:Q26016077]] |- |[[الگو:درباره۲]]||[[d:Q20750644]] |- |[[الگو:درخواست برای دسترسی]]||[[d:Q17378160]] |- |[[الگو:دست نگهدار]]||[[d:Q6242359]] |- |[[الگو:دیگر افراد۲]]||[[d:Q13099249]] |- |[[الگو:دیگر افراد۳]]||[[d:Q14410545]] |- |[[الگو:رده انبار]]||[[d:Q48029]] |- |[[الگو:رده زبان کاربران]]||[[d:Q26015330]] |- |[[الگو:رده پنهان]]||[[d:Q5879327]] |- |[[الگو:رنگ متن]]||[[d:Q14468760]] |- |[[الگو:روز دیلمی]]||[[d:Q8085014]] |- |[[الگو:سردر تغییرات اخیر]]||[[d:Q106190262]] |- |[[الگو:سرصفحه/بلوک اصلی]]||[[d:Q105626953]] |- |[[الگو:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]]||[[d:Q26021452]] |- |[[الگو:شعر]]||[[d:Q11160603]] |- |[[الگو:شکستن ورودی‌ها]]||[[d:Q6140715]] |- |[[الگو:صلی الله علیه وسلم]]||[[d:Q6873437]] |- |[[الگو:عبارت چپ به راست]]||[[d:Q26018687]] |- |[[الگو:عدد به انگلیسی]]||[[d:Q13360882]] |- |[[الگو:عدد به فارسی]]||[[d:Q15058701]] |- |[[الگو:عدد به]]||[[d:Q13360879]] |- |[[الگو:عربی]]||[[d:Q13360184]] |- |[[الگو:فم]]||[[d:Q14444956]] |- |[[الگو:م]]||[[d:Q11036760]] |- |[[الگو:مدرک]]||[[d:Q5312535]] |- |[[الگو:مرورگر]]||[[d:Q44609475]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما چارچوب بالا]]||[[d:Q14405709]] |- |[[الگو:ن-م]]||[[d:Q6407319]] |- |[[الگو:نشان بالا]]||[[d:Q5835563]] |- |[[الگو:نشان مدیر]]||[[d:Q5622454]] |- |[[الگو:نشان گشت خودکار]]||[[d:Q6705530]] |- |[[الگو:نوار درصد]]||[[d:Q10514190]] |- |[[الگو:نوار رنگی]]||[[d:Q60950352]] |- |[[الگو:نگاره]]||[[d:Q5618653]] |- |[[الگو:هم‌ترازکردن]]||[[d:Q47461144]] |- |[[الگو:وسط درشت]]||[[d:Q125808942]] |- |[[الگو:ویکی‌نسک]]||[[d:Q5625111]] |- |[[الگو:ویکی‌واژه]]||[[d:Q5649364]] |- |[[الگو:ویکی‌پدیا]]||[[d:Q6275256]] |- |[[الگو:ویکی‌گفتاورد]]||[[d:Q5614687]] |- |[[الگو:پایان شعر]]||[[d:Q11163701]] |- |[[الگو:پایان فهرست آثار]]||[[d:Q123384994]] |- |[[الگو:چر]]||[[d:Q15633829]] |- |[[الگو:چپ به راست]]||[[d:Q15633827]] |- |[[الگو:•]]||[[d:Q6867717]] |} == در ویکی‌نبشته فارسی، فاقد آیتم ویکی‌داده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109696 {| class="wikitable" !template |- |[[الگو:About-distinguish-custom]] |- |[[الگو:About-distinguish]] |- |[[الگو:Author]] |- |[[الگو:Category pair]] |- |[[الگو:Ct]] |- |[[الگو:DIRMARK]] |- |[[الگو:Db-meta]] |- |[[الگو:Details3]] |- |[[الگو:Distinguish2]] |- |[[الگو:For year month day]] |- |[[الگو:For2]] |- |[[الگو:Formatnumber]] |- |[[الگو:Header]] |- |[[الگو:Icon]] |- |[[الگو:Iso2dir]] |- |[[الگو:Languages]] |- |[[الگو:License]] |- |[[الگو:Ltr ends]] |- |[[الگو:Ltr]] |- |[[الگو:Nastaliq block]] |- |[[الگو:NoCat]] |- |[[الگو:Other places]] |- |[[الگو:PAGENAMEBASE]] |- |[[الگو:PD-old-30-1923]] |- |[[الگو:PDFLink]] |- |[[الگو:Pagetype]] |- |[[الگو:Personendaten]] |- |[[الگو:Plain sister]] |- |[[الگو:Pluralize from text]] |- |[[الگو:Pp-move]] |- |[[الگو:Pp-semi-template]] |- |[[الگو:Preceding category]] |- |[[الگو:Prettytable]] |- |[[الگو:Process header]] |- |[[الگو:QOK 1883-A]] |- |[[الگو:QOK 1883-B]] |- |[[الگو:QOK 1883-Bl]] |- |[[الگو:QOK 1883-C]] |- |[[الگو:QOK 1883-I]] |- |[[الگو:QOK 1883-J]] |- |[[الگو:QOK 1883-L]] |- |[[الگو:QOK 1883-N]] |- |[[الگو:Red]] |- |[[الگو:Redirect-distinguish]] |- |[[الگو:Static row numbers table]] |- |[[الگو:Static row numbers]] |- |[[الگو:Succeeding category]] |- |[[الگو:Tag link nostyle]] |- |[[الگو:Three other uses]] |- |[[الگو:Two other uses]] |- |[[الگو:Txt]] |- |[[الگو:Umbox]] |- |[[الگو:User de-1]] |- |[[الگو:User de-4]] |- |[[الگو:User en-3]] |- |[[الگو:User es-2]] |- |[[الگو:User fa-4]] |- |[[الگو:User fa-5]] |- |[[الگو:Userbox-level]] |- |[[الگو:Userbox]] |- |[[الگو:Verse]] |- |[[الگو:Wikidata Infobox]] |- |[[الگو:Wikidata image]] |- |[[الگو:آری-نه]] |- |[[الگو:آمار ویکی‌نبشته فارسی]] |- |[[الگو:إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء]] |- |[[الگو:اطلاعات قطع دسترسی]] |- |[[الگو:الگو-غیره]] |- |[[الگو:الگوب]] |- |[[الگو:الگوهای حفاظت]] |- |[[الگو:الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:الگوپ]] |- |[[الگو:الگوی]] |- |[[الگو:امروز دیلمی]] |- |[[الگو:انبار]] |- |[[الگو:بابل]] |- |[[الگو:باز نشد]] |- |[[الگو:بازبحث]] |- |[[الگو:بالای بایگانی]] |- |[[الگو:بایگانی برای صفحهٔ موضوعات روانی تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی برای ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده]] |- |[[الگو:بایگانی واگردان]] |- |[[الگو:بایگانی گشت]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۲]] |- |[[الگو:بخش اولدوز۳]] |- |[[الگو:بدون خبرسازی]] |- |[[الگو:بر]] |- |[[الگو:بسته]] |- |[[الگو:بسملة]] |- |[[الگو:بسمله]] |- |[[الگو:بن]] |- |[[الگو:بند شعرنو]] |- |[[الگو:به فرانسوی]] |- |[[الگو:بیت خالی]] |- |[[الگو:بیشتر]] |- |[[الگو:بیهقی-ح]] |- |[[الگو:بیهقی-د]] |- |[[الگو:بیهقی-ط]] |- |[[الگو:بیهقی-فا]] |- |[[الگو:بیهقی-مج]] |- |[[الگو:بیهقی-مو]] |- |[[الگو:بیهقی-ن]] |- |[[الگو:بیهقی-ک]] |- |[[الگو:بیهقی-یب]] |- |[[الگو:ب۱]] |- |[[الگو:ب۲]] |- |[[الگو:تار]] |- |[[الگو:تاریخ الطبری ط بریل]] |- |[[الگو:تاریخ تولد]] |- |[[الگو:تاریخ طبری]] |- |[[الگو:تاریخ مرگ و سن]] |- |[[الگو:تحفه اثنا عشریه]] |- |[[الگو:تست3 تست3]] |- |[[الگو:تصحیح سلامان]] |- |[[الگو:تغییر مسیر۲]] |- |[[الگو:تقابل]] |- |[[الگو:تمرین]] |- |[[الگو:ته]] |- |[[الگو:توضیحات الگوهای سرنویس]] |- |[[الگو:تیترتوکار]] |- |[[الگو:جزئیات]] |- |[[الگو:جعبه اطلاعات زندگی‌نامه]] |- |[[الگو:جعبه زندگینامه]] |- |[[الگو:جعبه پیوند به پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:جلالی]] |- |[[الگو:جلدهای مصوبات مجلس شورای ملی]] |- |[[الگو:حافظ-الف]] |- |[[الگو:حافظ-ب]] |- |[[الگو:حافظ-ت]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی ۲]] |- |[[الگو:حافظ-تقوی]] |- |[[الگو:حافظ-حن]] |- |[[الگو:حافظ-خ]] |- |[[الگو:حافظ-دبیرخاقان]] |- |[[الگو:حافظ-ر]] |- |[[الگو:حافظ-س]] |- |[[الگو:حافظ-سودی]] |- |[[الگو:حافظ-سپه]] |- |[[الگو:حافظ-ط]] |- |[[الگو:حافظ-ق]] |- |[[الگو:حافظ-ل]] |- |[[الگو:حافظ-م]] |- |[[الگو:حافظ-ملک]] |- |[[الگو:حافظ-منعم]] |- |[[الگو:حافظ-نخ]] |- |[[الگو:حافظ-نص]] |- |[[الگو:حافظ-نواب]] |- |[[الگو:حافظ-هندی]] |- |[[الگو:حافظ-ک]] |- |[[الگو:حافظ-ی]] |- |[[الگو:حق تکثیر تصویر نامعلوم۲]] |- |[[الگو:خط نقطه‌چین فهرست]] |- |[[الگو:خطکش-پانویس-کوچک]] |- |[[الگو:دارای نستعلیق]] |- |[[الگو:درباره]] |- |[[الگو:درگاه مادر]] |- |[[الگو:دیگر افراد]] |- |[[الگو:دیگر کاربردها]] |- |[[الگو:رایانامه]] |- |[[الگو:رباعی خیام فروغی]] |- |[[الگو:رباعی مشکوک ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:رده وابسته]] |- |[[الگو:رسته‌های بنیادی]] |- |[[الگو:رضی الله عنه]] |- |[[الگو:رضی الله عنها]] |- |[[الگو:رضی الله عنهم]] |- |[[الگو:رضی الله عنهما]] |- |[[الگو:رچ]] |- |[[الگو:رک]] |- |[[الگو:زرین‌کوب]] |- |[[الگو:سبک جدول اولدوز]] |- |[[الگو:سبک سطر اولدوز]] |- |[[الگو:ستاره]] |- |[[الگو:سرخ]] |- |[[الگو:سردر دفترخانه]] |- |[[الگو:سرصفحه داستان]] |- |[[الگو:سرصفحه درگاه‌ها]] |- |[[الگو:سرصفحه راهنما]] |- |[[الگو:سرصفحه صفحه اصلی۲]] |- |[[الگو:سعدی-ابیات ساقط]] |- |[[الگو:سعدی-ب]] |- |[[الگو:سعدی-تجدیدنظر]] |- |[[الگو:سعدی-خ]] |- |[[الگو:سعدی-س]] |- |[[الگو:سعدی-ص]] |- |[[الگو:سعدی-ط]] |- |[[الگو:سعدی-غلطنامه]] |- |[[الگو:سعدی-ق]] |- |[[الگو:سعدی-لغات]] |- |[[الگو:سعدی-م]] |- |[[الگو:سعدی-پا]] |- |[[الگو:سن]] |- |[[الگو:سنگنبشته گنجنامه]] |- |[[الگو:سه دایره بهار]] |- |[[الگو:سه ستاره بهار]] |- |[[الگو:شرح]] |- |[[الگو:شعرنو]] |- |[[الگو:شماره برگه در فهرست]] |- |[[الگو:شماره رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:شماره‌های صور اسرافیل]] |- |[[الگو:شک]] |- |[[الگو:صادق هدایت]] |- |[[الگو:صفحه کاربری استاندارد]] |- |[[الگو:صفحهٔ موضوعات روان به جریان تبدیل شد]] |- |[[الگو:صفحه‌های بی‌سند]] |- |[[الگو:صل]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله وسلم]] |- |[[الگو:صلى الله عليه وآله]] |- |[[الگو:طبرستان-الف]] |- |[[الگو:طبرستان-ب]] |- |[[الگو:طبرستان-ج]] |- |[[الگو:عدد سیاقی]] |- |[[الگو:عليه السلام]] |- |[[الگو:عليه الصلاة والسلام]] |- |[[الگو:عليهم السلام]] |- |[[الگو:عنوان]] |- |[[الگو:غ]] |- |[[الگو:غلق]] |- |[[الگو:فراویکی-درخط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ب]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ج]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ح]] |- |[[الگو:فرهنگستان-د]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ز]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ش]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ط]] |- |[[الگو:فرهنگستان-ف]] |- |[[الگو:فرهنگستان-پ]] |- |[[الگو:فرهنگستان-گ]] |- |[[الگو:فروغ فرخزاد]] |- |[[الگو:فهرست محتویات رده]] |- |[[الگو:فهرست یک‌دست]] |- |[[الگو:قا]] |- |[[الگو:قابوس-ح]] |- |[[الگو:قابوس-خ]] |- |[[الگو:قابوس-ظ]] |- |[[الگو:قطع۱]] |- |[[الگو:قطع۲]] |- |[[الگو:قطع۳]] |- |[[الگو:لحن نامناسب]] |- |[[الگو:لوآ]] |- |[[الگو:مؤلف۲]] |- |[[الگو:مؤلف۳]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی توسط پدیدآورنده]] |- |[[الگو:مالکیت عمومی]] |- |[[الگو:ماهنامه شرف]] |- |[[الگو:مجلس شورای اسلامی]] |- |[[الگو:مجوز گنو-خود]] |- |[[الگو:مجوز گنو]] |- |[[الگو:محدوده مجوز]] |- |[[الگو:مدیر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:مشکوک]] |- |[[الگو:مصراع خالی]] |- |[[الگو:مقدمه راهنما برگ کناری]] |- |[[الگو:منصفانه]] |- |[[الگو:ناعخ-ئف]] |- |[[الگو:ناعخ-بو]] |- |[[الگو:ناعخ-جه]] |- |[[الگو:ناعخ-حج]] |- |[[الگو:ناعخ-رز]] |- |[[الگو:ناعخ-سع]] |- |[[الگو:ناعخ-صا]] |- |[[الگو:ناعخ-غن]] |- |[[الگو:ناعخ-مج]] |- |[[الگو:ناعخ-مر]] |- |[[الگو:ناعخ-مو]] |- |[[الگو:ناعخ-نز]] |- |[[الگو:ناعخ-کز]] |- |[[الگو:ناعخ-کم]] |- |[[الگو:نامه‌ها و فرمان‌های شاه صفی]] |- |[[الگو:نثر]] |- |[[الگو:نحش]] |- |[[الگو:نسخه‌های دیگر]] |- |[[الگو:نشان واگردان]] |- |[[الگو:نشان گشت‌زن]] |- |[[الگو:نشان]] |- |[[الگو:نطاق]] |- |[[الگو:نظر]] |- |[[الگو:نظرخواهی‌ها]] |- |[[الگو:نقطه خط]] |- |[[الگو:نمونه‌خوانی شده]] |- |[[الگو:نوارابزار]] |- |[[الگو:نوشتار برگزیده]] |- |[[الگو:نکته ظاهرشونده]] |- |[[الگو:نگاره قدیمی]] |- |[[الگو:نیازمند انگلیسی]] |- |[[الگو:نیازمند ترجمه]] |- |[[الگو:نیازمند جدول اعداد سیاقی]] |- |[[الگو:هم‌سنجی شده]] |- |[[الگو:هم‌سنجی‌شده]] |- |[[الگو:هم‌سنج‌شده]] |- |[[الگو:وحشی-س]] |- |[[الگو:وحشی-م]] |- |[[الگو:وحشی-چ]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۱]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۲]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۳]] |- |[[الگو:وسط بزرگتر۴]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۱]] |- |[[الگو:وسط کوچکتر۲]] |- |[[الگو:وسط‌چین]] |- |[[الگو:وک۲]] |- |[[الگو:ویرایش زیرصفحه]] |- |[[الگو:ویرایش]] |- |[[الگو:ویرگول خط]] |- |[[الگو:ویکی سازی]] |- |[[الگو:ویکی‌انبار]] |- |[[الگو:ویکی‌متن صفحهٔ بحث تبدیل شده به جریان]] |- |[[الگو:ویکی‌نبشته]] |- |[[الگو:پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان بند شعرنو]] |- |[[الگو:پایان شعرنو]] |- |[[الگو:پایان عنوان]] |- |[[الگو:پایان وسط‌چین]] |- |[[الگو:پایان پانویس‌ها]] |- |[[الگو:پایان چپ‌چین]] |- |[[الگو:پایان کوچک]] |- |[[الگو:پایان گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:پایان]] |- |[[الگو:پایین بایگانی]] |- |[[الگو:پدیدآورنده۲]] |- |[[الگو:پروژه خواهر]] |- |[[الگو:پروژه‌های بزرگ]] |- |[[الگو:پروژه‌های ویکی]] |- |[[الگو:پیشخان جلد]] |- |[[الگو:پیوند الگو]] |- |[[الگو:پیوند بارگذاری]] |- |[[الگو:پیوند رباعی ترانه‌های خیام]] |- |[[الگو:پیوند رباعی خیام رمضانی]] |- |[[الگو:پیوند]] |- |[[الگو:چپ‌چین]] |- |[[الگو:کاربر بسته شده]] |- |[[الگو:کاربر فراویکی]] |- |[[الگو:کاربر ویرایش سراسری]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌نسک]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌واژه]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌پدیا]] |- |[[الگو:کاربر ویکی‌گفتاورد]] |- |[[الگو:کاربر پروژه‌های خواهر]] |- |[[الگو:کوچک]] |- |[[الگو:گرداننده رده]] |- |[[الگو:گفتاورد بزرگ]] |- |[[الگو:گفتاورد]] |- |[[الگو:یادکرد]] |- |[[الگو:یونی‌کد]] |} == دارای آیتم ویکی‌داده، تنها شامل ویکی‌نبشته فارسی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109697 {| class="wikitable" !template!!qid |- |[[الگو:CTOC-content-nl]]||[[d:Q27910151]] |- |[[الگو:CTOC-content]]||[[d:Q27910138]] |- |[[الگو:CTOC-title-nl]]||[[d:Q27910149]] |- |[[الگو:CTOC-title]]||[[d:Q27910143]] |} 2v7duvhnn75k48tlvsr1r0lto1g7na9 4 96186 300738 2026-09-29T18:46:44Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «== خالی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !category!!is_redirect |- |رده:Documentation subpages||0 |- |رده:Header templates||0 |- |رده:Interwiki link templates||0 |- |رده:PD-old-75-1923||0 |- |رده:Pages with override author||0 |- |رده:Proofreading pages||0 |- |رده:TOC templates||0 |- |رده:Undated works||0 |- |رده:User az-1||0 |- |رده:User de-0||0 |- |رده:User de-2||0...» ایجاد کرد 300738 wikitext text/x-wiki == خالی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !category!!is_redirect |- |رده:Documentation subpages||0 |- |رده:Header templates||0 |- |رده:Interwiki link templates||0 |- |رده:PD-old-75-1923||0 |- |رده:Pages with override author||0 |- |رده:Proofreading pages||0 |- |رده:TOC templates||0 |- |رده:Undated works||0 |- |رده:User az-1||0 |- |رده:User de-0||0 |- |رده:User de-2||0 |- |رده:User de-3||0 |- |رده:User en-0||0 |- |رده:User en-1||0 |- |رده:User es-1||0 |- |رده:User es-3||0 |- |رده:User es-4||0 |- |رده:User es-N||0 |- |رده:User fa-2||0 |- |رده:User fa-3||0 |- |رده:User templates az||0 |- |رده:Wikipedia books (community books)||0 |- |رده:آثار آرتور کریستن سن||1 |- |رده:آثار ابن‌بطوطه||0 |- |رده:آثار انگلیسی||1 |- |رده:آثار باراک اوباما||0 |- |رده:آثار بدون منبع||0 |- |رده:آثار به زبان فارسی||1 |- |رده:آثار بیدل شیرازی||0 |- |رده:آثار تصحیح‌شده||1 |- |رده:آثار تورج ا. قوچانی||0 |- |رده:آثار حزب ایران||0 |- |رده:آثار حیدر علی کمالی||1 |- |رده:آثار رشید یاسمی||1 |- |رده:آثار سیدعلی خامنه‌ای||1 |- |رده:آثار شفاهی||0 |- |رده:آثار عربی||1 |- |رده:آثار فرانسوی||1 |- |رده:آثار نستعلیق||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط صادق هدایت||1 |- |رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی||0 |- |رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت||0 |- |رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی||0 |- |رده:آثار هاینریش هاینه||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ||0 |- |رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر||0 |- |رده:آثار پژمان بختیاری||0 |- |رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)||0 |- |رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:آموزش عالی||0 |- |رده:آموزش و پرورش||0 |- |رده:آیین‌نامه‌ها مجلس شورای ملی||1 |- |رده:اسفار مشکوک||0 |- |رده:اسناد سازمان ملل متحد||1 |- |رده:اسیر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:الگو subpages||0 |- |رده:الگوهای محافظت‌شده||0 |- |رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته||0 |- |رده:الگوهای چیدمان||0 |- |رده:املا فارسی||0 |- |رده:املای فارسی||0 |- |رده:اوزان عروضی||1 |- |رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد||0 |- |رده:اینترنت||0 |- |رده:بابل - کاربران بر اساس زبان||0 |- |رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات||0 |- |رده:بخش‌های ناقص||0 |- |رده:برتولت برشت||0 |- |رده:بوستان سعدی||0 |- |رده:بوستان سعدی در احسان||0 |- |رده:بوستان سعدی در تواضع||0 |- |رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب||0 |- |رده:بوستان سعدی در رضا||0 |- |رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عالم تربیت||0 |- |رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور||0 |- |رده:بوستان سعدی در قناعت||0 |- |رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب||0 |- |رده:بی‌پیوند||0 |- |رده:ترانه‌ها||0 |- |رده:تصمیم قانونی||0 |- |رده:تلما||0 |- |رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد||0 |- |رده:جهانگشای نادری||0 |- |رده:حرف ا||0 |- |رده:حرف ب||0 |- |رده:حرف س||0 |- |رده:حرف ف||0 |- |رده:حرف م||0 |- |رده:حرف ه||0 |- |رده:حرف پ||0 |- |رده:حرف چ||0 |- |رده:حرف ک||0 |- |رده:حرف گ||0 |- |رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار||0 |- |رده:در عدل و تدبیر و رای||0 |- |رده:درخواست‌های باز شدن||0 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی نبشته||1 |- |رده:درخواست‌های دسترسی ویکی‌پدیا||1 |- |رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده||0 |- |رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)||0 |- |رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:درگذشتگان –۱۳۲۹ (خورشیدی)||1 |- |رده:دوره ای در معجزات||0 |- |رده:دولت ایران||1 |- |رده:دیوار فروغ فرخزاد||0 |- |رده:دیوان بیدل شیرازی||0 |- |رده:دیوان شمس||0 |- |رده:دیوان منوچهری دامغانی||0 |- |رده:رباعیات شیخ بهائی||0 |- |رده:روحانیون اسلام||0 |- |رده:روزنامه کیهان||0 |- |رده:روزنامه‌نگاران||0 |- |رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان سده ۶ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)||0 |- |رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)||0 |- |رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)||0 |- |رده:زبان فرانسوی||0 |- |رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰||0 |- |رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱||0 |- |رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم||0 |- |رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶||0 |- |رده:سازمان‌های پدیدآورنده||0 |- |رده:سرصفحه با پارامتر اضافه||0 |- |رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی||0 |- |رده:شاهنامه فردوسی||0 |- |رده:شعر کلاسیک||0 |- |رده:شعرهای منتشرشده در نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:صادق رضازاده شفق||0 |- |رده:صفحات با شعر ناتراز||0 |- |رده:صفحات بدون فهرست||0 |- |رده:صفحات برای حذف||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا||0 |- |رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد||0 |- |رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار||0 |- |رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند||0 |- |رده:صفحه‌های بدون عنوان||0 |- |رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب||0 |- |رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر||0 |- |رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع||0 |- |رده:صفحه‌های نمایه نشده||0 |- |رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند||0 |- |رده:صفویان||0 |- |رده:عصیان فروغ فرخزاد||0 |- |رده:فدایی مازندرانی||0 |- |رده:فرتورها||0 |- |رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف||0 |- |رده:قانون||1 |- |رده:متن‌های برگزیده||0 |- |رده:متن‌های مشکل‌دار||0 |- |رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده||0 |- |رده:متون فارسی آسیای میانه||0 |- |رده:متون نیازمند تصویر||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||1 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴||0 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲||1 |- |رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸||0 |- |رده:نشریات ادواری، تاریخ||0 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، ادبی||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، تاریخ||1 |- |رده:نشریه‌های دوره‌ای، حکومت||1 |- |رده:نگارندگان ادبیات همزمان||0 |- |رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک||0 |- |رده:هدایت‌الطالبین||0 |- |رده:هفت اورنگ جامی||0 |- |رده:واگردانان ویکی‌نبشته||0 |- |رده:ویرایشگران||1 |- |رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی||0 |- |رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری||0 |- |رده:پدیدآورندگان فارسی||1 |- |رده:پیوند به ویکی‌داده||1 |- |رده:چامه‌ها||1 |- |رده:چامه‌ها بر پایه گونه||1 |- |رده:کاربران تهران||0 |- |رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی||0 |- |رده:کاربران زاده ی شهریور||0 |- |رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱||0 |- |رده:کاربران ویکی‌نسک||0 |- |رده:کتاب‌های شیعه||0 |- |رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته||0 |- |رده:گلستان سعدی||0 |} ttdzjj4g4lohoil9tafjl40mjrtxora 300740 300738 2026-09-29T18:52:30Z Hanooz 17889 /* خالی */ 300740 wikitext text/x-wiki == خالی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !page |- |[[:رده:Documentation subpages]] |- |[[:رده:Header templates]] |- |[[:رده:Interwiki link templates]] |- |[[:رده:PD-old-75-1923]] |- |[[:رده:Pages with override author]] |- |[[:رده:Proofreading pages]] |- |[[:رده:TOC templates]] |- |[[:رده:Undated works]] |- |[[:رده:User az-1]] |- |[[:رده:User de-0]] |- |[[:رده:User de-2]] |- |[[:رده:User de-3]] |- |[[:رده:User en-0]] |- |[[:رده:User en-1]] |- |[[:رده:User es-1]] |- |[[:رده:User es-3]] |- |[[:رده:User es-4]] |- |[[:رده:User es-N]] |- |[[:رده:User fa-2]] |- |[[:رده:User fa-3]] |- |[[:رده:User templates az]] |- |[[:رده:Wikipedia books (community books)]] |- |[[:رده:آثار آرتور کریستن سن]] |- |[[:رده:آثار ابن‌بطوطه]] |- |[[:رده:آثار انگلیسی]] |- |[[:رده:آثار باراک اوباما]] |- |[[:رده:آثار بدون منبع]] |- |[[:رده:آثار به زبان فارسی]] |- |[[:رده:آثار بیدل شیرازی]] |- |[[:رده:آثار تصحیح‌شده]] |- |[[:رده:آثار تورج ا. قوچانی]] |- |[[:رده:آثار حزب ایران]] |- |[[:رده:آثار حیدر علی کمالی]] |- |[[:رده:آثار رشید یاسمی]] |- |[[:رده:آثار سیدعلی خامنه‌ای]] |- |[[:رده:آثار شفاهی]] |- |[[:رده:آثار عربی]] |- |[[:رده:آثار فرانسوی]] |- |[[:رده:آثار نستعلیق]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده توسط صادق هدایت]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی]] |- |[[:رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت]] |- |[[:رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی]] |- |[[:رده:آثار هاینریش هاینه]] |- |[[:رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ]] |- |[[:رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر]] |- |[[:رده:آثار پژمان بختیاری]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:آموزش عالی]] |- |[[:رده:آموزش و پرورش]] |- |[[:رده:آیین‌نامه‌ها مجلس شورای ملی]] |- |[[:رده:اسفار مشکوک]] |- |[[:رده:اسناد سازمان ملل متحد]] |- |[[:رده:اسیر فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:الگو subpages]] |- |[[:رده:الگوهای محافظت‌شده]] |- |[[:رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:الگوهای چیدمان]] |- |[[:رده:املا فارسی]] |- |[[:رده:املای فارسی]] |- |[[:رده:اوزان عروضی]] |- |[[:رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:اینترنت]] |- |[[:رده:بابل - کاربران بر اساس زبان]] |- |[[:رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات]] |- |[[:رده:بخش‌های ناقص]] |- |[[:رده:برتولت برشت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در احسان]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در تواضع]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در رضا]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عالم تربیت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در قناعت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب]] |- |[[:رده:بوستان سعدی]] |- |[[:رده:بی‌پیوند]] |- |[[:رده:ترانه‌ها]] |- |[[:رده:تصمیم قانونی]] |- |[[:رده:تلما]] |- |[[:رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:جهانگشای نادری]] |- |[[:رده:حرف ا]] |- |[[:رده:حرف ب]] |- |[[:رده:حرف س]] |- |[[:رده:حرف ف]] |- |[[:رده:حرف م]] |- |[[:رده:حرف ه]] |- |[[:رده:حرف پ]] |- |[[:رده:حرف چ]] |- |[[:رده:حرف ک]] |- |[[:رده:حرف گ]] |- |[[:رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار]] |- |[[:رده:در عدل و تدبیر و رای]] |- |[[:رده:درخواست‌های باز شدن]] |- |[[:رده:درخواست‌های دسترسی ویکی نبشته]] |- |[[:رده:درخواست‌های دسترسی ویکی‌پدیا]] |- |[[:رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده]] |- |[[:رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان –۱۳۲۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:دوره ای در معجزات]] |- |[[:رده:دولت ایران]] |- |[[:رده:دیوار فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:دیوان بیدل شیرازی]] |- |[[:رده:دیوان شمس]] |- |[[:رده:دیوان منوچهری دامغانی]] |- |[[:رده:رباعیات شیخ بهائی]] |- |[[:رده:روحانیون اسلام]] |- |[[:رده:روزنامه کیهان]] |- |[[:رده:روزنامه‌نگاران]] |- |[[:رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)]] |- |[[:رده:زادگان سده ۶ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زبان فرانسوی]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶]] |- |[[:رده:سازمان‌های پدیدآورنده]] |- |[[:رده:سرصفحه با پارامتر اضافه]] |- |[[:رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]] |- |[[:رده:شاهنامه فردوسی]] |- |[[:رده:شعر کلاسیک]] |- |[[:رده:شعرهای منتشرشده در نشریه‌های دوره‌ای]] |- |[[:رده:صادق رضازاده شفق]] |- |[[:رده:صفحات با شعر ناتراز]] |- |[[:رده:صفحات بدون فهرست]] |- |[[:رده:صفحات برای حذف]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد]] |- |[[:رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند]] |- |[[:رده:صفحه‌های بدون عنوان]] |- |[[:رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب]] |- |[[:رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر]] |- |[[:رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع]] |- |[[:رده:صفحه‌های نمایه نشده]] |- |[[:رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند]] |- |[[:رده:صفویان]] |- |[[:رده:عصیان فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:فدایی مازندرانی]] |- |[[:رده:فرتورها]] |- |[[:رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف]] |- |[[:رده:قانون]] |- |[[:رده:متن‌های برگزیده]] |- |[[:رده:متن‌های مشکل‌دار]] |- |[[:رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده]] |- |[[:رده:متون فارسی آسیای میانه]] |- |[[:رده:متون نیازمند تصویر]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری بیست و چهارم - ۱۷ شهریور ۱۳۵۴ تا ۲۱ بهمن ۲۵۳۷ شاهنشاهی]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸]] |- |[[:رده:نشریات ادواری، تاریخ]] |- |[[:رده:نشریه‌های دوره‌ای]] |- |[[:رده:نشریه‌های دوره‌ای، ادبی]] |- |[[:رده:نشریه‌های دوره‌ای، تاریخ]] |- |[[:رده:نشریه‌های دوره‌ای، حکومت]] |- |[[:رده:نگارندگان ادبیات همزمان]] |- |[[:رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک]] |- |[[:رده:هدایت‌الطالبین]] |- |[[:رده:هفت اورنگ جامی]] |- |[[:رده:واگردانان ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:ویرایشگران]] |- |[[:رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی]] |- |[[:رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری]] |- |[[:رده:پدیدآورندگان فارسی]] |- |[[:رده:پیوند به ویکی‌داده]] |- |[[:رده:چامه‌ها بر پایه گونه]] |- |[[:رده:چامه‌ها]] |- |[[:رده:کاربران تهران]] |- |[[:رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی]] |- |[[:رده:کاربران زاده ی شهریور]] |- |[[:رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱]] |- |[[:رده:کاربران ویکی‌نسک]] |- |[[:رده:کتاب‌های شیعه]] |- |[[:رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:گلستان سعدی]] |} 2pmett2wzxpopsa86c8q9e5lof0z621 300741 300740 2026-09-29T18:56:44Z Hanooz 17889 /* خالی */ 300741 wikitext text/x-wiki == خالی == * https://quarry.wmcloud.org/query/109742 {| class="wikitable" !page |- |[[:رده:Documentation subpages]] |- |[[:رده:Header templates]] |- |[[:رده:Interwiki link templates]] |- |[[:رده:PD-old-75-1923]] |- |[[:رده:Pages with override author]] |- |[[:رده:Proofreading pages]] |- |[[:رده:TOC templates]] |- |[[:رده:Undated works]] |- |[[:رده:User az-1]] |- |[[:رده:User de-0]] |- |[[:رده:User de-2]] |- |[[:رده:User de-3]] |- |[[:رده:User en-0]] |- |[[:رده:User en-1]] |- |[[:رده:User es-1]] |- |[[:رده:User es-3]] |- |[[:رده:User es-4]] |- |[[:رده:User es-N]] |- |[[:رده:User fa-2]] |- |[[:رده:User fa-3]] |- |[[:رده:User templates az]] |- |[[:رده:Wikipedia books (community books)]] |- |[[:رده:آثار ابن‌بطوطه]] |- |[[:رده:آثار باراک اوباما]] |- |[[:رده:آثار بدون منبع]] |- |[[:رده:آثار بیدل شیرازی]] |- |[[:رده:آثار تورج ا. قوچانی]] |- |[[:رده:آثار حزب ایران]] |- |[[:رده:آثار شفاهی]] |- |[[:رده:آثار نستعلیق]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده به زبان فارسی]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده توسط اداره قوانین و مطبوعات مجلس شورای ملی]] |- |[[:رده:آثار نوشته‌شده توسط مجلس شورای ملی]] |- |[[:رده:آثار نیازمند تعیین وضعیت پیشرفت]] |- |[[:رده:آثار نیازمند همتایابی و جداسازی]] |- |[[:رده:آثار هاینریش هاینه]] |- |[[:رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون سال چاپ]] |- |[[:رده:آثار هم‌سنج‌شده بدون ناشر]] |- |[[:رده:آثار پژمان بختیاری]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۰۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۳۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۱۴۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۰۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۰۹ (میلادی)]] |- |[[:رده:آثار ۲۰۱۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:آموزش عالی]] |- |[[:رده:آموزش و پرورش]] |- |[[:رده:اسفار مشکوک]] |- |[[:رده:اسیر فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:الگو subpages]] |- |[[:رده:الگوهای محافظت‌شده]] |- |[[:رده:الگوهای نگهداری ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:الگوهای چیدمان]] |- |[[:رده:املا فارسی]] |- |[[:رده:املای فارسی]] |- |[[:رده:ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:اینترنت]] |- |[[:رده:بابل - کاربران بر اساس زبان]] |- |[[:رده:باقیات صالحات ترجمه آیات بینات]] |- |[[:رده:بخش‌های ناقص]] |- |[[:رده:برتولت برشت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در احسان]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در تواضع]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در توبه و راه صواب]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در رضا]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در شکر بر عافیت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عالم تربیت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عدل و تدبیر و رای]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در عشق و مستی و شور]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در قناعت]] |- |[[:رده:بوستان سعدی در مناجات و ختم کتاب]] |- |[[:رده:بوستان سعدی]] |- |[[:رده:بی‌پیوند]] |- |[[:رده:ترانه‌ها]] |- |[[:رده:تصمیم قانونی]] |- |[[:رده:تلما]] |- |[[:رده:تولدی دیگر فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:جهانگشای نادری]] |- |[[:رده:حرف ا]] |- |[[:رده:حرف ب]] |- |[[:رده:حرف س]] |- |[[:رده:حرف ف]] |- |[[:رده:حرف م]] |- |[[:رده:حرف ه]] |- |[[:رده:حرف پ]] |- |[[:رده:حرف چ]] |- |[[:رده:حرف ک]] |- |[[:رده:حرف گ]] |- |[[:رده:دارندگان دسترسی گشت خودکار]] |- |[[:رده:در عدل و تدبیر و رای]] |- |[[:رده:درخواست‌های باز شدن]] |- |[[:رده:درخواست‌های ویرایش صفحه‌های کاملاً حفاظت‌شده]] |- |[[:رده:درگذشتگان دهه ۱۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۰۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۳۸ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۵۲ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۰۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۳۳ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۴۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۱۹۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۴۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۶۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۸ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۲۹۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۳۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۶۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۷۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۳۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۱۷۰۷ (میلادی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۲۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۲۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۱۰ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۳۷۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۰۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۴۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۵۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۶۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۴۹۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۰۵ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۱۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۲۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۵۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۷۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۵۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۷۲ (قمری)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۶۹۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۳۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۸۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۷۸۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۸۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۸۹۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۶۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۹۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:درگذشتگان ۹۹۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:دوره ای در معجزات]] |- |[[:رده:دیوار فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:دیوان بیدل شیرازی]] |- |[[:رده:دیوان شمس]] |- |[[:رده:دیوان منوچهری دامغانی]] |- |[[:رده:رباعیات شیخ بهائی]] |- |[[:رده:روحانیون اسلام]] |- |[[:رده:روزنامه کیهان]] |- |[[:رده:روزنامه‌نگاران]] |- |[[:رده:زادگان دهه ۱۸۷۰ (میلادی)]] |- |[[:رده:زادگان سده ۶ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۲۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۵۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۶۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۰۸۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۴۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۵۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۳ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۱۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۰۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۵ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۳۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۴۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۶۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۸۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۲۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۰۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۳۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۳۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۱۶۱۸ (میلادی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۱۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۲۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۳۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۵۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۲۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۱۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۲۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۴۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۷۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۳۷۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۰۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۲۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۳۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۰ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۴۵۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۲۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۴۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۸۴ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۸۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۵۹۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۰۴ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۳۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۶۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۶۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۶۸۸ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۰۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۱۱ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۷۹۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۱۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۱۶ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۸۷۹ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۲۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۴۲ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۴۳ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۶۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۷۵ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۷۸ (قمری)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۹۰ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زادگان ۹۹۷ (خورشیدی)]] |- |[[:رده:زبان فرانسوی]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، جلد اول]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۵]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۸]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۹]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۰]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۲۱]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های پرچم/سال یکم/شمارهٔ یکم]] |- |[[:رده:زیرصفحه‌های کیهان/۱۳۵۷/۱۰/۱۶]] |- |[[:رده:سازمان‌های پدیدآورنده]] |- |[[:رده:سرصفحه با پارامتر اضافه]] |- |[[:رده:سنگ‌نبشته‌های هخامنشی]] |- |[[:رده:شاهنامه فردوسی]] |- |[[:رده:شعر کلاسیک]] |- |[[:رده:صادق رضازاده شفق]] |- |[[:رده:صفحات با شعر ناتراز]] |- |[[:رده:صفحات بدون فهرست]] |- |[[:رده:صفحات برای حذف]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به رده‌های ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌پدیا]] |- |[[:رده:صفحات مؤلفان نامتصل به ویکی‌گفتاورد]] |- |[[:رده:صفحات پدیدآورندگان متصل به ویکی‌انبار]] |- |[[:رده:صفحه از برچسب اچ‌تی‌ام‌ال self-closed غیرمجاز استفاده می‌کند]] |- |[[:رده:صفحه‌های بدون عنوان]] |- |[[:رده:صفحه‌های دارای پیوندهای پروندهٔ خراب]] |- |[[:رده:صفحه‌های فهرست بدون اطلاعات ناشر]] |- |[[:رده:صفحه‌های نامزد حذف سریع]] |- |[[:رده:صفحه‌های نمایه نشده]] |- |[[:رده:صفحه‌هایی که از افزونه پیکربندی جی‌سان استفاده می‌کنند]] |- |[[:رده:صفویان]] |- |[[:رده:عصیان فروغ فرخزاد]] |- |[[:رده:فدایی مازندرانی]] |- |[[:رده:فرتورها]] |- |[[:رده:فهرست‌ها با برگ‌های پی‌دی‌اف]] |- |[[:رده:متن‌های برگزیده]] |- |[[:رده:متن‌های مشکل‌دار]] |- |[[:رده:متن‌های هم‌سنجی‌شده]] |- |[[:رده:متون فارسی آسیای میانه]] |- |[[:رده:متون نیازمند تصویر]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری چهارم - ۱ تیر ۱۳۰۰ تا ۳۰ خرداد ۱۳۰۲]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی قوانین دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دهم - ۱۵ خرداد ۱۳۱۴ تا ۲۲ خرداد ۱۳۱۶]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوازدهم - ۳ آبان ۱۳۱۸ تا ۹ آبان ۱۳۲۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری دوم - ۲۴ آبان ۱۲۸۸ تا ۲۳ دی ۱۲۹۰]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سوم - ۱۴ آذر ۱۲۹۳ تا ۱۱ آبان ۱۲۹۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری سیزدهم - ۲۲ آبان ۱۳۲۰ تا ۳۰ آبان ۱۳۲۲]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نخست - ۱۲ مهر ۱۲۸۵ تا ۲ تیر ۱۲۸۷]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری نهم - ۲۴ اسفند ۱۳۱۲ تا ۲۴ فروردین ۱۳۱۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هشتم - ۲۴ آذر ۱۳۰۹ تا ۲۵ دی ۱۳۱۱]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری هفتم - ۱۴ مهر ۱۳۰۷ تا ۱۴ آبان ۱۳۰۹]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری پنجم - ۲۲ بهمن ۱۳۰۲ تا ۲۱ بهمن ۱۳۰۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری چهاردهم - ۶ اسفند ۱۳۲۲ تا ۲۱ اسفند ۱۳۲۴]] |- |[[:رده:مجلس شورای ملی مذاکرات دوره قانونگذاری یازدهم - ۲۰ شهریور ۱۳۱۶ تا ۲۷ شهریور ۱۳۱۸]] |- |[[:رده:نشریات ادواری، تاریخ]] |- |[[:رده:نگارندگان ادبیات همزمان]] |- |[[:رده:نگارندگان ادبیات کلاسیک]] |- |[[:رده:هدایت‌الطالبین]] |- |[[:رده:هفت اورنگ جامی]] |- |[[:رده:واگردانان ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:پدیدآورندگان بر پایه وابستگی]] |- |[[:رده:پدیدآورندگان تاریخ‌نگار هنری]] |- |[[:رده:کاربران تهران]] |- |[[:رده:کاربران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی]] |- |[[:رده:کاربران زاده ی شهریور]] |- |[[:رده:کاربران زاده ی ۱۳۷۱]] |- |[[:رده:کاربران ویکی‌نسک]] |- |[[:رده:کتاب‌های شیعه]] |- |[[:رده:گشت‌زن‌های ویکی‌نبشته]] |- |[[:رده:گلستان سعدی]] |} n0ds15wcdln3lbu49ljnk348f0za5r2 4 96187 300739 2026-09-29T18:47:24Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «== استفاده نشده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109744 {| class="wikitable" !module!!is_redirect |- |پودمان:Document||1 |- |پودمان:Documentation||0 |- |پودمان:Dotted TOC page listing||0 |- |پودمان:Effective protection expiry||0 |- |پودمان:Exponential search||0 |- |پودمان:FarsiDate||0 |- |پودمان:GetParameters||0 |- |پودمان:Index data||0 |- |پودمان:Index template||0 |...» ایجاد کرد 300739 wikitext text/x-wiki == استفاده نشده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109744 {| class="wikitable" !module!!is_redirect |- |پودمان:Document||1 |- |پودمان:Documentation||0 |- |پودمان:Dotted TOC page listing||0 |- |پودمان:Effective protection expiry||0 |- |پودمان:Exponential search||0 |- |پودمان:FarsiDate||0 |- |پودمان:GetParameters||0 |- |پودمان:Index data||0 |- |پودمان:Index template||0 |- |پودمان:Iranian calendar||0 |- |پودمان:Namespace other||0 |- |پودمان:No globals||0 |- |پودمان:Other uses of||0 |- |پودمان:PD-old||0 |- |پودمان:PotM||0 |- |پودمان:Proofreadpage index template||0 |- |پودمان:See also||0 |- |پودمان:Sidebar||0 |- |پودمان:Small scan link||0 |- |پودمان:TNT||0 |- |پودمان:TOC link||0 |- |پودمان:Userbox||0 |- |پودمان:Work||0 |- |پودمان:اثر||0 |} 6xpvwbuippx2iy0w1e68rioo7jpgjsa 300742 300739 2026-09-29T19:07:07Z Hanooz 17889 300742 wikitext text/x-wiki == استفاده نشده == * https://quarry.wmcloud.org/query/109744 {| class="wikitable" !module |- |[[پودمان:Documentation]] |- |[[پودمان:Dotted TOC page listing]] |- |[[پودمان:Exponential search]] |- |[[پودمان:FarsiDate]] |- |[[پودمان:GetParameters]] |- |[[پودمان:Index data]] |- |[[پودمان:Index template]] |- |[[پودمان:Iranian calendar]] |- |[[پودمان:Namespace other]] |- |[[پودمان:No globals]] |- |[[پودمان:Other uses of]] |- |[[پودمان:PD-old]] |- |[[پودمان:PotM]] |- |[[پودمان:Proofreadpage index template]] |- |[[پودمان:See also]] |- |[[پودمان:Sidebar]] |- |[[پودمان:Small scan link]] |- |[[پودمان:TNT]] |- |[[پودمان:TOC link]] |- |[[پودمان:Userbox]] |- |[[پودمان:Work]] |- |[[پودمان:اثر]] |} hlzmrpjw4lkz7pvvfackuk4l1vo5c8d 0 96188 300744 2026-09-29T19:09:29Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغامن از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300744 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغام|ارغام]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغامن | بعدی = [[../ارغامونی|ارغامونی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغامن"/> 8e95y8p9z3yv19c7uv8tb5r3h27fwy1 0 96189 300745 2026-09-29T19:09:39Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغامونی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300745 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغامن|ارغامن]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغامونی | بعدی = [[../ارغان|ارغان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغامونی"/> hr99tc4k9ir7w1gl1jw4hbdo8y24v8n 0 96190 300746 2026-09-29T19:09:50Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300746 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغامونی|ارغامونی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغان | بعدی = [[../ارغاو|ارغاو]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغان"/> t0k8v660of0bzjemfaykx6bm29b05cg 0 96191 300747 2026-09-29T19:10:00Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغاو از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300747 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغان|ارغان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغاو | بعدی = [[../ارغب|ارغب]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغاو"/> auj8yyv754xlc26qhhs3p8jc10536ag 0 96192 300748 2026-09-29T19:10:10Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغب از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300748 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغاو|ارغاو]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغب | بعدی = [[../ارغچ|ارغچ]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغب"/> pf82sqc8a1kynn4t0asdnl1k51ckfdo 0 96193 300749 2026-09-29T19:10:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغچ از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300749 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغب|ارغب]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغچ | بعدی = [[../ارغچی|ارغچی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغچ"/> 1hxconlolzrrixtw8p88amrq59yu64r 0 96194 300750 2026-09-29T19:10:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغچی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300750 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغچ|ارغچ]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغچی | بعدی = [[../ارغد|ارغد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغچی"/> 076rxru3s3d3llewmagcnmv51dgm081 0 96195 300751 2026-09-29T19:10:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300751 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغچی|ارغچی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغد | بعدی = [[../ارغد!|ارغد!]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغد"/> 9rua5oku01j6s4f2d6t5d828o4011mt 0 96196 300752 2026-09-29T19:10:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغد! از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300752 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغد|ارغد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغد! | بعدی = [[../ارغداد|ارغداد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغد!"/> 2p5gkuk0ct6psmkocanqqt6hfvwwxh4 0 96197 300753 2026-09-29T19:11:02Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغداد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300753 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغد!|ارغد!]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغداد | بعدی = [[../ارغده|ارغده]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغداد"/> 6jq9xjzcb5ona87vnqufpc1egthh911 0 96198 300754 2026-09-29T19:11:12Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغده از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300754 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغداد|ارغداد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغده | بعدی = [[../ارغژ|ارغژ]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغده"/> d9jui3w0zjejavq6q44nej1zrsvs3z5 0 96199 300755 2026-09-29T19:11:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغژ از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300755 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغده|ارغده]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغژ | بعدی = [[../ارغشتک|ارغشتک]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغژ"/> bpf5sbp1f92h2zrse0clmbvnt64pdhi 0 96200 300756 2026-09-29T19:11:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغشتک از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300756 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغژ|ارغژ]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغشتک | بعدی = [[../ارغفة|ارغفة]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغشتک"/> njpxdu2z2hkjciamomqij3691eugmak 0 96201 300757 2026-09-29T19:11:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغفة از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300757 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغشتک|ارغشتک]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغفة | بعدی = [[../ارغک|ارغک]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغفة"/> m4idxbm65c3yn2r43rt78ygt8wi8fzj 0 96202 300758 2026-09-29T19:11:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغک از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300758 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغفة|ارغفة]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغک | بعدی = [[../ارغل|ارغل]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغک"/> 0acoq5fpn3lgojsh6037wswxoj86gm8 0 96203 300759 2026-09-29T19:12:02Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغل از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300759 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغک|ارغک]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغل | بعدی = [[../ارغلداد|ارغلداد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغل"/> tmmsl6taxm2r80zzthr8nqxszffa53y 0 96204 300760 2026-09-29T19:12:12Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغلداد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300760 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغل|ارغل]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغلداد | بعدی = [[../ارغمج|ارغمج]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغلداد"/> gye3rjg596kwrea3afhmd912atlqxoh 0 96205 300761 2026-09-29T19:12:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغمج از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300761 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغلداد|ارغلداد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغمج | بعدی = [[../ارغمچی|ارغمچی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغمج"/> 2h795z2qrocpuadb792ijl80gd9yf3g 0 96206 300762 2026-09-29T19:12:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغمچی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300762 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغمج|ارغمج]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغمچی | بعدی = [[../ارغن|ارغن]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغمچی"/> a5pm2xm4ywaon9l40mtsxqqdync2aka 0 96207 300763 2026-09-29T19:12:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغن از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300763 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغمچی|ارغمچی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغن | بعدی = [[../ارغنج|ارغنج]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغن"/> gqypii3905crkvpzl7hf53o88bo1cuw 0 96208 300764 2026-09-29T19:12:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغنج از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300764 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغن|ارغن]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغنج | بعدی = [[../ارغند|ارغند]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغنج"/> 3uwl7gyh3asmjs1zkybnc8eswwmmm3h 0 96209 300765 2026-09-29T19:13:02Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغند از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300765 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغنج|ارغنج]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغند | بعدی = [[../ارغند آب|ارغند آب]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغند"/> i928u03vmipf5rzj87s8hmvhjiswp8d 0 96210 300766 2026-09-29T19:13:12Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغند آب از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300766 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغند|ارغند]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغند آب | بعدی = [[../ارغنده|ارغنده]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغند آب"/> 4yecm8h0rgy3b2478w4om1jimr0bsql 0 96211 300767 2026-09-29T19:13:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغنده از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300767 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغند آب|ارغند آب]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغنده | بعدی = [[../ارغنگ|ارغنگ]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغنده"/> nr05qgzsmfdrnypin9s15q75wma25vi 0 96212 300768 2026-09-29T19:13:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغنگ از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300768 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغنده|ارغنده]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغنگ | بعدی = [[../ارغنن|ارغنن]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغنگ"/> e8xjad6tvh0vd7vmh8rcx50pboq4xrl 0 96213 300769 2026-09-29T19:13:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغنن از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300769 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغنگ|ارغنگ]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغنن | بعدی = [[../ارغنون|ارغنون]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغنن"/> a0vmunmkbv2bkit7cduq1b84dmdutvt 0 96214 300770 2026-09-29T19:13:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغنون از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300770 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغنن|ارغنن]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغنون | بعدی = [[../ارغوان|ارغوان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغنون"/> ru6548nubw9h1pcs035w2j9q2eej5ci 0 96215 300771 2026-09-29T19:14:02Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغوان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300771 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغنون|ارغنون]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغوان | بعدی = [[../ارغوانشاه|ارغوانشاه]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغوان"/> ddym95zeia7t74tovu7u80spsimidld 0 96216 300772 2026-09-29T19:14:12Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغوانشاه از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300772 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغوان|ارغوان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغوانشاه | بعدی = [[../ارغوانی|ارغوانی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغوانشاه"/> 58jkgot12yesyfzjf1d17f28adpxyet 0 96217 300773 2026-09-29T19:14:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغوانی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300773 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغوانشاه|ارغوانشاه]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغوانی | بعدی = [[../ارغون|ارغون]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغوانی"/> 1r145cqr1yflt8egy219flw8iylyh2u 0 96218 300774 2026-09-29T19:14:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغون از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300774 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغوانی|ارغوانی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغون | بعدی = [[../ارغون خان|ارغون خان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغون"/> skhkly5y9acunbqnqpbhabx0hz9lx20 0 96219 300775 2026-09-29T19:14:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغون خان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300775 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغون|ارغون]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغون خان | بعدی = [[../ارغیان|ارغیان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغون خان"/> byepred0ad6xwiiyobrzm16veq6akki 0 96220 300776 2026-09-29T19:14:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغیان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300776 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغون خان|ارغون خان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغیان | بعدی = [[../ارغیداد|ارغیداد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغیان"/> ggv2cy0bd9bxxc0h4fzkwoyrwnt2sfl 0 96221 300778 2026-09-29T19:15:02Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغیداد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300778 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغیان|ارغیان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغیداد | بعدی = [[../ارغیدن|ارغیدن]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغیداد"/> hr1iw40ogdl4lo4z3pz6b2f6xbtrkiu 0 96222 300779 2026-09-29T19:15:12Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغیدن از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300779 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغیداد|ارغیداد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغیدن | بعدی = [[../ارغیده|ارغیده]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغیدن"/> b02p71f05i1iuaqlbaq9kxg5wvjnbbo 0 96223 300780 2026-09-29T19:15:22Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارغیده از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300780 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغیدن|ارغیدن]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارغیده | بعدی = [[../ارف|ارف]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارغیده"/> 132ghl7q7zm6tbzwdea7c4l4b93rbje 0 96224 300781 2026-09-29T19:15:32Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارف از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300781 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارغیده|ارغیده]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارف | بعدی = [[../ارفاء|ارفاء]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارف"/> 0flo9nz0vrv97hkalxixtb35iy6bquj 0 96225 300782 2026-09-29T19:15:42Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاء از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300782 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارف|ارف]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاء | بعدی = [[../ارفات|ارفات]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارفاء"/> 6v7lp8q3vtxslz48r1b0yz3rj9druvx 0 96226 300783 2026-09-29T19:15:52Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفات از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۱ فرهنگ نفیسی 300783 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاء|ارفاء]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفات | بعدی = [[../ارفاث|ارفاث]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=191 onlysection="ارفات"/> l1zetn1lpb1je9ukrxil4erk6jcljen 0 96227 300786 2026-09-29T19:19:09Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاث از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300786 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفات|ارفات]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاث | بعدی = [[../ارفاد|ارفاد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاث"/> 505idig9ft1477g71kkqzhy551yi5qy 0 96228 300787 2026-09-29T19:19:19Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300787 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاث|ارفاث]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاد | بعدی = [[../ارفاش|ارفاش]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاد"/> 51gcinj18kbi6kn44kacmoujnf78meo 0 96229 300788 2026-09-29T19:19:29Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاش از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300788 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاد|ارفاد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاش | بعدی = [[../ارفاض|ارفاض]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاش"/> j1gsi8sdm9543bl3vwwcj3wrvnhgt7h 0 96230 300789 2026-09-29T19:19:39Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاض از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300789 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاش|ارفاش]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاض | بعدی = [[../ارفاغ|ارفاغ]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاض"/> qzuw5eneezger954r95e6jaebq9ngxd 0 96231 300790 2026-09-29T19:19:49Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاغ از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300790 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاض|ارفاض]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاغ | بعدی = [[../ارفاف|ارفاف]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاغ"/> gsypz1cmff6dcmgeo4eqgvgtlbh3o94 0 96232 300791 2026-09-29T19:19:59Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاف از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300791 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاغ|ارفاغ]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاف | بعدی = [[../ارفاق|ارفاق]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاف"/> g725kyf1vrry1vr057d4chnv00qnk8f 0 96233 300792 2026-09-29T19:20:09Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاق از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300792 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاف|ارفاف]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاق | بعدی = [[../ارفال|ارفال]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاق"/> 3s8ht8vvqx722nmy49j0scyhayk4akg 0 96234 300793 2026-09-29T19:20:19Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفال از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300793 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاق|ارفاق]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفال | بعدی = [[../ارفاه|ارفاه]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفال"/> g19ic1w2vgo0lk2411r49e2rm97m11f 0 96235 300794 2026-09-29T19:20:29Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفاه از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300794 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفال|ارفال]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفاه | بعدی = [[../ارفة|ارفة]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفاه"/> 139u16lspreiohbakxz7z992ssiddmm 0 96236 300795 2026-09-29T19:20:39Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفة از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300795 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفاه|ارفاه]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفة | بعدی = [[../ارفتات|ارفتات]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفة"/> nkvbqvhuf5kotpp0lg9buo8te9ckvae 0 96237 300796 2026-09-29T19:20:49Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفتات از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300796 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفة|ارفة]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفتات | بعدی = [[../ارفح|ارفح]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفتات"/> i0nsisxv28w0as6q619uudhwna44mpb 0 96238 300797 2026-09-29T19:20:59Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفح از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300797 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفتات|ارفتات]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفح | بعدی = [[../ارفخشد|ارفخشد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفح"/> ridpmz1lmc2yg5xsj2ftoszmwrsz7j7 0 96239 300798 2026-09-29T19:21:09Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفخشد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300798 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفح|ارفح]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفخشد | بعدی = [[../ارفدة|ارفدة]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفخشد"/> 1774vmrcmdjtnfnmfv83u9fiixj88gl 0 96240 300799 2026-09-29T19:21:20Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفدة از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300799 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفخشد|ارفخشد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفدة | بعدی = [[../ارفش|ارفش]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفدة"/> oke4fafba04hep4sqq23by5l1raoj20 0 96241 300800 2026-09-29T19:21:30Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفش از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300800 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفدة|ارفدة]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفش | بعدی = [[../ارفض|ارفض]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفش"/> gcgc386dww4e5ooqw439x9q72hmvp37 0 96242 300801 2026-09-29T19:21:40Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفض از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300801 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفش|ارفش]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفض | بعدی = [[../ارفضاض|ارفضاض]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفض"/> 3skpu2q2ndfktq377q07tf3t0itsozz 0 96243 300802 2026-09-29T19:21:50Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفضاض از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300802 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفض|ارفض]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفضاض | بعدی = [[../ارفع|ارفع]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفضاض"/> pcrk7alp2ij95fljkhjsn70ep2cfn8u 0 96244 300803 2026-09-29T19:22:00Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفع از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300803 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفضاض|ارفضاض]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفع | بعدی = [[../ارفغ|ارفغ]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفع"/> lmdv300f4rsi6ja7cfy28zjaefav3d7 0 96245 300804 2026-09-29T19:22:10Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفغ از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300804 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفع|ارفع]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفغ | بعدی = [[../ارفق|ارفق]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفغ"/> o22qv6hgufls53pu42s8juo06s5tzlf 0 96246 300805 2026-09-29T19:22:20Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفق از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300805 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفغ|ارفغ]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفق | بعدی = [[../ارفل|ارفل]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفق"/> n19av1k8ctmqi63onfs0vu3li8soxvh 0 96247 300806 2026-09-29T19:22:30Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفل از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300806 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفق|ارفق]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفل | بعدی = [[../ارفند|ارفند]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفل"/> c802dfvrkxlantm4x0kro6abotu8hny 0 96248 300807 2026-09-29T19:22:40Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفند از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300807 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفل|ارفل]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفند | بعدی = [[../ارفی|ارفی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفند"/> tk1pctze14x1qjoulcc75oslcrdz1i7 0 96249 300808 2026-09-29T19:22:50Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300808 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفند|ارفند]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفی | بعدی = [[../ارفئنان|ارفئنان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفی"/> 4sw2d8jmkjau5si00rcn37d83afvd3t 0 96250 300809 2026-09-29T19:23:00Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارفئنان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300809 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفی|ارفی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارفئنان | بعدی = [[../ارق|ارق]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارفئنان"/> 30abdk12jrfrvqvobcod8jqf5vs6r6l 0 96251 300810 2026-09-29T19:23:10Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارق از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300810 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارفئنان|ارفئنان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارق | بعدی = [[../ارقاء|ارقاء]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارق"/> cnhnt3uidzore1pp99v5nr5tghq6pl6 0 96252 300811 2026-09-29T19:23:20Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاء از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300811 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارق|ارق]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاء | بعدی = [[../ارقاب|ارقاب]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاء"/> iody5d4gf6diq1hp34gbm4z7wb8gki8 0 96253 300812 2026-09-29T19:23:30Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاب از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300812 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاء|ارقاء]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاب | بعدی = [[../ارقاد|ارقاد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاب"/> dfbmir0w1rdke33xhlqt635p269i6ix 0 96254 300813 2026-09-29T19:23:40Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300813 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاب|ارقاب]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاد | بعدی = [[../ارقاص|ارقاص]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاد"/> bfuqra1tkbjvh3w9ebupqgqflmfuhjh 0 96255 300814 2026-09-29T19:23:50Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاص از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300814 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاد|ارقاد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاص | بعدی = [[../ارقاع|ارقاع]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاص"/> pks2q0yi88gz8nm9km3322eby3wjlc9 0 96256 300815 2026-09-29T19:24:00Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاع از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300815 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاص|ارقاص]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاع | بعدی = [[../ارقاف|ارقاف]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاع"/> h7y5hymf72gvnqsc6u4s7s9qt2rt36m 0 96257 300816 2026-09-29T19:24:10Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاف از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300816 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاع|ارقاع]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاف | بعدی = [[../ارقاق|ارقاق]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاف"/> 08e2t7yu0unkvtsvqmksou2ojkc25ed 0 96258 300817 2026-09-29T19:24:20Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقاق از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300817 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاف|ارقاف]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقاق | بعدی = [[../ارقال|ارقال]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=192 onlysection="ارقاق"/> anosetyk28rj883ubqil9ko5azghmh9 0 96259 300818 2026-09-29T19:24:30Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقال از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۲ فرهنگ نفیسی 300818 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقاق|ارقاق]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقال | بعدی = [[../ارقالی|ارقالی]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" from=192 fromsection="ارقال" to=193 tosection="ارقال"/> cwdxgllh8qjbuhn92sx0hmb0njz5ri7 4 96260 300822 2026-09-29T19:32:45Z Hanooz 17889 صفحه‌ای تازه حاوی «{{process header | title = نگهداری ویکی‌نبشته | section = | previous = | next = | shortcut = | notes = کانونی برای کارهای نگهداری ویکی‌نبشته }} * [[/نوشتار|نوشتارها]] * [[/الگو|الگوها]] * [[/پودمان|پودمان‌ها]] * [[/رده|رده‌ها]] [[رده:نگهداری ویکی‌نبشته]]» ایجاد کرد 300822 wikitext text/x-wiki {{process header | title = نگهداری ویکی‌نبشته | section = | previous = | next = | shortcut = | notes = کانونی برای کارهای نگهداری ویکی‌نبشته }} * [[/نوشتار|نوشتارها]] * [[/الگو|الگوها]] * [[/پودمان|پودمان‌ها]] * [[/رده|رده‌ها]] [[رده:نگهداری ویکی‌نبشته]] irhar4i3o5huva0bxeqfvkcj4exqud3 0 96261 300823 2026-09-29T19:32:56Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقالی از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300823 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقال|ارقال]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقالی | بعدی = [[../ارقام|ارقام]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقالی"/> jamov9ws9fw7fxextqpzn06cbd3wfha 0 96262 300824 2026-09-29T19:33:06Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقام از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300824 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقالی|ارقالی]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقام | بعدی = [[../ارقان|ارقان]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقام"/> 7rx96pp0qazrmrw7vxq2lzpl5kdutxz 0 96263 300825 2026-09-29T19:33:16Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقان از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300825 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقام|ارقام]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقان | بعدی = [[../ارقب|ارقب]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقان"/> sw9nn12bq8hmzjj5ouw334psejxk1uz 0 96264 300827 2026-09-29T19:33:26Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقب از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300827 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقان|ارقان]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقب | بعدی = [[../ارقداد|ارقداد]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقب"/> hy8x6r9i19gu8qb8mzbtb32dd4dwccq 0 96265 300828 2026-09-29T19:33:36Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقداد از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300828 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقب|ارقب]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقداد | بعدی = [[../ارقش|ارقش]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقداد"/> gr4z121go6vkclgzmmz87j62z70uftf 0 96266 300829 2026-09-29T19:33:46Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقش از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300829 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقداد|ارقداد]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقش | بعدی = [[../ارقط|ارقط]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقش"/> 82qcghs6r3dfsl4n5qryoavhvofekkd 0 96267 300830 2026-09-29T19:33:56Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقط از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300830 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقش|ارقش]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقط | بعدی = [[../ارقطاط|ارقطاط]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقط"/> b4d54i778hbnwci5zljoume1roe4h1s 0 96268 300831 2026-09-29T19:34:06Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقطاط از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300831 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقط|ارقط]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقطاط | بعدی = [[../ارقعة|ارقعة]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقطاط"/> 54aob8iyalw0y2j4d7xg8ta2xqfwewu 0 96269 300832 2026-09-29T19:34:16Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقعة از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300832 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقطاط|ارقطاط]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقعة | بعدی = [[../ارقم|ارقم]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقعة"/> 4aonht81zue8fwxr42txms27a4dccr0 0 96270 300833 2026-09-29T19:34:26Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقم از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300833 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقعة|ارقعة]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقم | بعدی = [[../ارقند|ارقند]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقم"/> 8kwb0dj0dstr5b9jh5ig83nxrrfgguj 0 96271 300834 2026-09-29T19:34:36Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقند از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300834 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقم|ارقم]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقند | بعدی = [[../ارقیطاط|ارقیطاط]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقند"/> rm9z9ivqboaks75341eyc8p098gg1je 0 96272 300835 2026-09-29T19:34:46Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارقیطاط از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300835 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقند|ارقند]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارقیطاط | بعدی = [[../ارک|ارک]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارقیطاط"/> 7njtcudmrgoqfeuj6jqjeok33k9054a 0 96273 300836 2026-09-29T19:34:56Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارک از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300836 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارقیطاط|ارقیطاط]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارک | بعدی = [[../ارکا|ارکا]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارک"/> c4aqv4n4iogec39rcuek1cizanapybx 0 96274 300837 2026-09-29T19:35:06Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارکا از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300837 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارک|ارک]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارکا | بعدی = [[../ارکاء|ارکاء]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارکا"/> soom1fym8rru38n6tgglshnobhyfqrt 0 96275 300838 2026-09-29T19:35:16Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارکاء از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300838 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارکا|ارکا]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارکاء | بعدی = [[../ارکاب|ارکاب]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارکاء"/> tfi6xldf48apauimrtnpcd2hxjrt7qg 0 96276 300839 2026-09-29T19:35:26Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارکاب از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300839 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارکاء|ارکاء]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارکاب | بعدی = [[../ارکات|ارکات]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارکاب"/> sqikx582f0t3fhqyq1cl6dz7jhy8x3m 0 96277 300840 2026-09-29T19:35:36Z YoosefBot 39835 ساخت صفحهٔ ارکات از برگهٔ شمارهٔ ۱۹۳ فرهنگ نفیسی 300840 wikitext text/x-wiki {{سرصفحه | عنوان = [[فرهنگ نفیسی]] | مؤلف = علی‌اکبر نفیسی | قبلی = [[../ارکاب|ارکاب]] | قسمت = [[../الف|الف]] – ارکات | بعدی = [[../ارکاح|ارکاح]] | ویکی‌پدیا = }} <pages index="FarhangeNafisi.pdf" include=193 onlysection="ارکات"/> nshx34p2jesau4nelwyhodir9w4sdz0