Wikipedy fywiki https://fy.wikipedia.org/wiki/Haadside MediaWiki 1.47.0-wmf.13 first-letter Media Wiki Oerlis Meidogger Meidogger oerlis Wikipedy Wikipedy oerlis Ofbyld Ofbyld oerlis MediaWiki MediaWiki oerlis Berjocht Berjocht oerlis Hulp Hulp oerlis Kategory Kategory oerlis Tema Tema oerlis TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 139 1236709 1222701 2026-07-29T17:07:12Z FreyaSport 40716 [[]] 1236709 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = Freule2004.jpg | ôfbyldingstekst = Ympresje fan 'e [[Freulepartij 2004]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = Freulepartij | lân = [[File:Flag of the Netherlands.svg|border|20px]] [[Nederlân]] | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = [[File:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[File:Flagge fan Súdwest-Fryslân.png|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]] | plak = [[File:Wommels vlag.svg|border|20px]] [[Wommels]] | holden yn = sportfjild efter it âlde <br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;gemeentehûs | datum = 1 [[wike]] nei de [[PC]] | tiid fan it jier = begjin [[augustus]] | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1903]] – no | oprjochter = | organisearre troch = [[Keatsferiening Wommels|KF Wommels]] <small>(^{<small>o</small>}/_{<small>m</small>} 2016)</small><br> [[Stichting De Freulepartij Wommels|St. De Freulepartij]] <small>(fanôf 2017)</small> | webside = [http://kfwommels.nl/freulepartij/ kfwommels.nl/freulepartij] }} De '''Freulepartij''' <ref> Eins soe it yn geef [[Frysk]] 'Frellepartij' wêze moatte, mar net ien dy't dat seit.</ref> is in [[keatsen|keatswedstryd]] dy't alle jierren yn it [[Fryslân|Fryske]] [[doarp]] [[Wommels]] holden wurdt. Der komt elts jier in [[publyk]] fan sa'n 4.500 oant 5.000 minsken op ôf. De Freulepartij is de wichtichste keatspartij foar [[jonge]]s fan 14 oant en mei 16&nbsp;jier, en is dêrmei de [[manlik]]e wjergader fan 'e [[Ald-Meiers Partij]] yn [[Hitsum]], foar [[famke]]s fan dy [[âldens]]. It [[evenemint]] bestiet sûnt [[1903]], en wurdt elts jier op in [[woansdei]] yn begjin [[augustus]] holden, persiis in [[wike]] nei de [[PC]] yn [[Frjentsjer]]. (De PC wurdt holden op 'e fyfde woansdei fan [[july]], of, as july mar fjouwer woansdeis hat, op 'e earste woansdei fan [[augustus]].) De woansdeis nei de Freulepartij wurdt yn [[Jellum]]-[[Bears (Fryslân)|Bears]] de [[Revâns-Freule]] ferkeatst. ==Skiednis== De Freulepartij waard foar it earst spile op [[5 augustus]] [[1903]].<ref>[http://www.archiefleeuwardercourant.nl/site/article.do?code=LC&date=19030727&id=LC-19030727-8008&words=+kaatspartij+wommels ――, ''Kaatspartij Wommel Groote Jongens Kaatspartij'', yn: de ''Ljouwerter Krante'', 27 july 1903.]</ref> De wedstryd is ferneamd nei [[frelle]] (''freule'') [[Clara Jacoba de Vos van Steenwijk]], dy't keatsen in sûn [[tiidferdriuw]] foar [[jonge|opslûpen jonges]] fûn. Dêrom stelde hja yn [[1902]] in flink bedrach oan [[jild]] beskikber foar de oprjochting fan in jierliks weromkearende wedstryd yn har wenplak Wommels. Dêrfoar waard se letter eare mei in [[boarstbyld]] dat op De Terp stiet, yn it sintrum fan it doarp. Yn [[1943]] en [[1944]] gie de Freulepartij net troch fanwegen de [[Twadde Wrâldoarloch]]. De organisaasje fan 'e Freulepartij wie mear as 110 jier yn 'e hannen fan 'e [[Keatsferiening Wommels]], mar úteinlik groeide it [[evenemint]] sa grut dat men suver mear mei de Freulepartij dwaande wie as mei de saken dêr't in keatsferiening foar bedoeld is. Dêrom waard de organisaasje yn [[2017]] oernommen troch de nij oprjochte [[Stichting De Freulepartij Wommels]]. Dy sette doe útein mei in wiidweidich fernijings- en ferjongingsprogramma dat foar de edysje fan [[2018]] foar it earst fruchten begûn ôf te werpen. [[File:Wommels_(20430682312).jpg|left|thumb|250px|In loftfoto fan [[Wommels]], mei rjochts njonken de [[tsjerke]] it âlde [[gemeentehûs]] fan [[Littenseradiel]] en dêrefter it sportfjild dêr't de Freulepartij [[keatsen|ferkeatst]] wurdt.]] Sa waard it publyk by de yngong fan it sportfjild oan De Keatsebaen tenei wolkom hjitten troch in grut digitaal boadskippeboerd en waarden alle [[frijwilliger]]s yn in nij [[unifoarm|tenu]] stutsen. Ek waard der op 'e [[jûn]] fan 'e [[tiisdei]] foarôfgeande oan 'e Freulepartij foar it earst in 'Freulekafee' holden yn it Wommelser [[Kafee It Reade Hynder]], dat troch [[Omrop Fryslân]] fan 19.00 oant 20.00&nbsp;[[oere]] útstjoerd waard. Ek nij wie dat der yn it [[skoft (tiid)|skoft]] foar de [[finale]] en nei ôfrin fan 'e keatspartij in optreden wie fan in [[dweilorkest]], yn [[2018]] fersoarge troch [[De Menaemer Feintsjes]]. Yn [[2020]] waard de Freulepartij fanwegen de wrâldwide [[koroanafiruspandemy (2019-2020)|koroanafiruspandemy]] sûnder taskôgers ferkeatst op sneon [[19&nbsp;septimber]]. ==Regels en tradysjes== De [[ferkeap]] fan [[tangongskaartsje]]s begjint neffens de [[tradysje]] by [[Warehûs Van der Velde]] yn Wommels, dêr't de earste gadingmakkers dan [[moarn (deidiel)|moarns]] om kertier oer fiven al foar de [[doar]] sitte. Dielname oan 'e Freulepartij stiet iepen foar jongespartoeren fan alle keatsferienings dy't as ôfdielings oansletten binne by it [[KNKB]]. Eltse ôfdieling mei maksimaal ien [[partoer]] nei de Freule ôffurdigje. De winners ûntfange [[goud]]ene [[horloazje|klokjes]] en in [[wikselpriis]] (de "Freule") dy't nei frelle De Vos van Steenwijk neamd is en bestiet út in [[miniatuer]] fan har [[filla]]. Jonges dy't de Freulepartij al in kear wûn hawwe, binne dêrnei útsletten fan fierdere dielname, ek al falle se yn 'e jierren dêrop noch binnen de [[leeftyd]]skategory fan 14 oant en mei 16 jier. It winnen fan 'e Freulepartij wurdt rekkene as it earste bledsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. De oare trije bledsjes kinne wûn wurde by: de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij foar Senioaren]] en de [[PC]]. It komt mar tige selden foar dat keatsers alle bledsjes fan it Klaverke Fjouwer winne. == Winners == Hjirûnder in list mei winners fan 'e Freulepartij.<ref>[https://kfwommels.nl/freulepartij/freule-winners/ List fan Freulewinners op 'e webside fan 'e Keatsferiening Wommels]</ref> {| class="wikitable" |- !Datum !plak !keatsers |- | [[3 augustus]] [[1903]] || [[Easterlittens]] || H. v.d. Feer<br />Th. v. Buren<br />S. v. Buren |- | [[10 augustus]] [[1904]] || [[Easterein]] || A. Terpstra<br />A.H. Dijkstra<br />M. Bonnema |- | [[9 augustus]] [[1905]] || [[Arum]] || B.K. Tolsma <br />H. Kuipers<br />J. Postma |- | [[8 augustus]] [[1906]] || [[Frjentsjer]] || J.U. Vlietstra<br />J. Alkema<br />M. Hiemstra |- | [[7 augustus]] [[1907]] || [[Achlum]] || H. Rollingswier<br />F.de Jong<br />J. Alkema |- | [[5 augustus]] [[1908]] || [[Achlum]] || H. Rollingswier<br />U. Donia<br />J. Alkema |- | [[11 augustus]] [[1909]] || [[Frjentsjer]] || D. Ferwerda<br />[[Anne Smidts]]<br />Y. Aukema |- | [[17 augustus]] [[1910]] || [[Penjum]] || [[Jan Reitsma (1895)|Jan Reitsma]].<br />O. Postma<br />J. Dijkstra |- | [[9 augustus]] [[1911]] || [[Easterein]] || [[Jan Ymtes Heeg]]<br />L. Bonnema<br />B. de Haan |- | [[7 augustus]] [[1912]] || [[Dokkum]] || G. de Vries<br />Tj. Hoogeveen<br />R. Brouwer |- | [[13 augustus]] [[1913]] || [[Raerd]] || W. Oosterhof<br />H. de Jong<br />J. de Jong |- | [[1914]] || colspan="2" | ''net trochgien fanwegen it útbrekken fan 'e [[Earste Wrâldkriich]]'' |- | [[11 augustus]] [[1915]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || J. v.d. Plaats<br />A. van Veen<br />J. Broersma |- | [[9 augustus]] [[1916]] || [[Dokkum]] || K. Toornstra<br />P. Brouwer<br />[[Ids Jousma]] |- | [[8 augustus]] [[1917]] || [[Wytmarsum]] || [[Taede Zijlstra]]<br />J.A. Reitsma<br />D. Hettema |- | [[7 augustus]] [[1918]] || [[Sint-Anne]] || Y. Schuitmaker<br />J. Schat<br />R. Kuiken |- | [[6 augustus]] [[1919]] || [[Dokkum]] || H. Visser<br />[[Klaas Wiebrens Kooistra]]<br />P. Ronner |- | [[11 augustus]] [[1920]] || [[Wommels]] || E. de Groot<br />J. Krips<br />R. Boersma |- | [[10 augustus]] [[1921]] || [[Frjentsjer]] || Chr. v.d. Woude<br />J. Paulides<br />S. Haitsma |- | [[9 augustus]] [[1922]] || [[Boalsert]] || C. de Way<br />S. Kramer<br />L. Kramer |- | [[8 augustus]] [[1923]] || [[Holwert]] || H. Schaafsma<br />O. Hiddema<br />J. Tilstra |- | [[6 augustus]] [[1924]] || [[Mantgum]] || J. de Groot<br />A. Mulder<br />H. Jepma |- | [[12 augustus]] [[1925]] || [[Wommels]] || T. de Haas<br />R. Pagels<br />A. Tjallema |- | [[11 augustus]] [[1926]] || [[Frjentsjer]] || E. v.d. Schoot<br />G. v. Smeden<br />R. Kats |- | [[10 augustus]] [[1927]] || [[Penjum]] || S.R. de Vries<br />D.L. Hylarides<br />Tj. Hiemstra |- | [[8 augustus]] [[1928]] || [[Sint-Anne]] || J. Bijlsma<br />T. Brouwer<br />H. de Jong |- | [[7 augustus]] [[1929]] || [[Bitgum]] || D. Halbertsma<br />G. Stienstra<br />M. Halma |- | [[6 augustus]] [[1930]] || [[Arum]] || L. v.d. Weerd<br />G. Kuipers<br />[[Cornelis Kamminga]] |- | [[5 augustus]] [[1931]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || B. v. Seijst<br />F. de Jager<br />S. v.d. Meer |- | [[10 augustus]] [[1932]] || [[Snits]] || Y. Blom<br />Sj. Ypma<br />Sj. Sikkes |- | [[9 augustus]] [[1933]] || [[Huzum]] || Y. Swierstra<br />A. Paassen<br />B. de Vries |- | [[8 augustus]] [[1934]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || B. v.d. Woude<br />P. Dorenbos<br />R. Keizer |- | [[7 augustus]] [[1935]] || [[Bitgum]] || Sj.J. Rijpstra<br />Sj.A. Rijpstra<br />P. Burenga |- | [[5 augustus]] [[1936]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || G. Braaksma<br />F. Bouma<br />F. Helfrich |- | [[11 augustus]] [[1937]] || [[Sint-Jabik]] || J. Terpstra<br />K. Tjepkema<br />D. Ganzinga |- | [[10 augustus]] [[1938]] || [[Wier]] || K. Wassenaar<br />W.Wieling<br />A. Bergsma |- | [[9 augustus]] [[1939]] || [[Weidum]] || F. de Boer<br />[[Jan de Groot]]<br />B. Venema |- | [[7 augustus]] [[1940]] || [[Raerd]] || P. de Jong<br />G. de Jong<br />W. de Boer |- | [[6 augustus]] [[1941]] || [[Berltsum]] || R. Schaafstra<br />S. Beetstra<br />H. Rekker |- | [[5 augustus]] [[1942]] || [[Menaam]] || M. Kingma<br />J. Stienstra<br />P. Kamminga |- | [[1943]] || rowspan="2" colspan="2" | ''net trochgien fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- | [[1944]] |- | [[8 augustus]] [[1945]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || S. Sevenster<br />G. Hoving<br />A. Veldkamp |- | [[7 augustus]] [[1946]] || [[Arum]] || J. Hiemstra<br />P. de Groot<br />J. Tolsma |- | [[12 augustus]] [[1947]] || [[Wytmarsum]] || A. v.d. Meer<br />A.J. v.d. Meer<br />E.T. Zijlstra |- | [[11 augustus]] [[1948]] || [[Reduzum]] || G. Jonker<br />F. de Jong<br />U. Tolsma |- | [[10 augustus]] [[1949]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || J. Bijsterveld<br />A. Wouda<br />A. Radelaar |- | [[9 augustus]] [[1950]] || [[Peins]] || H. Gjaltema<br />E. Faber<br />P. Boonstra |- | [[8 augustus]] [[1951]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || P. Schuil<br />P. Dijkstra<br />H. Bultje |- | [[6 augustus]] [[1952]] || [[Frjentsjer]] || G. Herrema<br />E. de Boer<br />W. de Jong |- | [[5 augustus]] [[1953]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || W. Hulscher<br />J. Dijkhuis<br />D. v.d. Zee |- | [[11 augustus]] [[1954]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || J. Dijkstra<br />J. v. Straten<br />S. Helfrich |- | [[10 augustus]] [[1955]] || [[Stiens]] || J. v. Dijk<br />J. Bilstra<br />G. Römer |- | [[8 augustus]] [[1956]] || [[Frjentsjer]] || J. Seerden<br />P. Sikkema<br />[[Sikke Sikkema]] |- | [[7 augustus]] [[1957]] || [[Easterlittens]] || P. Santema<br />M. v.d. Molen<br />[[Martinus Santema]] |- | [[6 augustus]] [[1958]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || R. de Groot<br />G. Hoekstra<br />M. Delgrosso |- | [[5 augustus]] [[1959]] || [[Penjum]] || J. v.d. Meer<br />Tj. Huizenga<br />O.D. Wijnalda |- | [[10 augustus]] [[1960]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || H. Schaaf<br />S. v.d. Veer<br />[[Johannes Westra]] |- | [[9 augustus]] [[1961]] || [[Tsjummearum]] || T. Meijer<br />Joh. Reitsma<br />S. Heeringa |- | [[8 augustus]] [[1962]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || R. de Ruiter<br />S. v.d. Meulen<br />D. Scheepstra |- | [[7 augustus]] [[1963]] || [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] || H. Volbeda<br />R. Sepp<br />C. Schaalje |- | [[5 augustus]] [[1964]] || [[Easterlittens]] || P. Zijlstra<br />R. Toering<br />A. Toering |- | [[11 augustus]] [[1965]] || [[Frjentsjer]] || S. Hoekstra<br />E. Veltman<br />H. Kramer |- | [[10 augustus]] [[1966]] || [[Marsum]] || Y. Zuiderveld<br />H. Klazinga<br />L. Breuker |- | [[9 augustus]] [[1967]] || [[Bitgum]] || D. Beimers<br />H. Laanstra<br />M. Zijlstra |- | [[7 augustus]] [[1968]] || [[Frjentsjer]] || H. Seerden<br />A. de Boer<br />[[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]] |- | [[6 augustus]] [[1969]] || [[Wommels]] || P. de Jong<br />H. Zijlstra<br />J. Joustra |- | [[5 augustus]] [[1970]] || [[Frjentsjer]] || R. de Jong<br />H. Procee<br />C. Roosenburg |- | [[11 augustus]] [[1971]] || [[Stiens]] || G. Faber<br />[[Piet Jetze Faber]]<br />A. Rinkema |- | [[9 augustus]] [[1972]] || [[Bitgum]] || J. v.d. Vlugt<br />K. Larooi<br />O. Larooi |- | [[8 augustus]] [[1973]] || [[Harns (stêd)|Harns]] || J. v.d. Molen<br />G. Taekema<br />Sj. Nota |- | [[7 augustus]] [[1974]] || [[Dronryp]] || D. Smeding<br />G. Jorritsma<br />J. Vaas |- | [[6 augustus]] [[1975]] || [[Frjentsjer]] || N. Douma<br />D. Hoekstra<br />D. Kuperus |- | [[11 augustus]] [[1976]] || [[Dronryp]] || K. Laanstra<br />Y. Arendz<br />D.J. v.d. Wal |- | [[10 augustus]] [[1977]] || [[Kimswert]] || A. Brunia<br />A. v. Straten<br />H. Wiersma |- | [[9 augustus]] [[1978]] || [[Sint-Jabik]] || [[Joop Bierma]]<br />L. Leeuwen<br />J. Nicolai |- | [[8 augustus]] [[1979]] || [[Makkum]] || P. Rinia<br />F. Huisman<br />T. Bootsma |- | [[6 augustus]] [[1980]] || [[Arum]] || J. Hibma<br />R. Wiersma<br />H. Rusticus |- | [[5 augustus]] [[1981]] || [[Penjum]] || S. Nieuwenhuis<br />D. de Haan<br />A. Kooistra |- | [[11 augustus]] [[1982]] || [[Reduzum]] || G.Zijlstra<br />P.Tolsma<br />A. Tolsma |- | [[10 augustus]] [[1983]] || [[Dronryp]] || G. Smid<br />T. Ringia<br />W. Tuinman |- | [[8 augustus]] [[1984]] || [[Arum]] || A. v.d. Meer<br />J. van IJs<br />G. Okkinga |- | [[7 augustus]] [[1985]] || [[Frjentsjer]] || M. Wever<br />T. Vellinga<br />J. Sjoers |- | [[6 augustus]] [[1986]] || [[Makkum]] || Y.K. Dijkstra<br />Y. Smink<br />C. v.d. Logt |- | [[5 augustus]] [[1987]] || [[Frjentsjer]] || [[Erik Seerden]]<br />J. Nagel<br />R. Tempel |- | [[10 augustus]] [[1988]] || [[Sweins]] || M. Sijtsma<br />J. de Jong<br />L. Idsardi |- | [[9 augustus]] [[1989]] || [[Frjentsjer]] || A. Terpstra<br />R. Hooghiemstra<br />R. van Wier |- | [[8 augustus]] [[1990]] || [[Tsjummearum]] || W. Heeringa<br />P. Zuidema<br />S. Broekstra |- | [[7 augustus]] [[1991]] || [[Easterein]] || G.J. Hiemstra<br />R. Hoekstra<br />R. Sijbesma |- | [[5 augustus]] [[1992]] || [[Wommels]] || M. Brouwer<br />H. Tanja<br />R. Klijnsma |- | [[11 augustus]] [[1993]] || [[Minnertsgea]] || W.H. de Haan<br />Joh. Wassenaar<br />W. Faber |- | [[10 augustus]] [[1994]] || [[Berltsum]] || R. Grovenstein<br />J. Boomsma<br />[[Auke van der Graaf]] |- | [[9 augustus]] [[1995]] || [[Marsum]] || G. Hiemstra<br />H. Jorritsma<br />J. Jorritsma |- | [[7 augustus]] [[1996]] || [[Minnertsgea]] || P. Sinnema<br />J. Wassenaar<br />R. Faber |- | [[6 augustus]] [[1997]] || [[Minnertsgea]] || H.G. Drijfhout<br />W.J. de Roos<br />[[Cornelis Terpstra]] |- | [[5 augustus]] [[1998]] || [[Menaam]] || J.H. Postma<br />K. Kingma<br />W. Bijlsma |- | [[11 augustus]] [[1999]] || [[Sint-Jabik]] || [[Taeke Triemstra]]<br />W. Veenstra<br />D. Hogenhuis |- | [[9 augustus]] [[2000]] || [[Stiens]] || Franke Ferwerda<br />Site Ferwerda<br />Jaap Oostra |- | [[8 augustus]] [[2001]] || [[Wommels]] || H. Engbringhof<br />J.K. Haitsma<br />Kees Adema |- | [[7 augustus|7]]/[[8 augustus]] [[2002]]<ref>{{nl}}[https://www.dekrantvantoen.nl/vw/article.do?v2=true&id=LC-20020810-7006 Ljouwerter Krante, 10-8-2002, Historische Freule, De Freule waard fanwegen needwaar op 7 augustus, in dei letter op 8 augustus fierder ferkeatst]</ref> || [[Reahûs]]/[[Turns]] || T.Altenburg<br />B.Poelsma<br />S. Terwisscha v. Scheltinga |- | [[6 augustus]] [[2003]] || [[Wytmarsum]] || [[Jacob Zaagemans|J. Zaagemans]]<br />C. Anema<br />G.J. Meekma |- | [[11 augustus]] [[2004]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2004|ferslach]]</small>'' || [[Makkum]] || Lennart Adema<br />Hyltje Bosma<br />Jorn Adema |- | [[10 augustus]] [[2005]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2005|ferslach]]</small>'' || [[Holwert]] || [[Gert Anne van der Bos]]<br />Matthijs van der Velde<br />Rudolf Soepboer |- | [[9 augustus]] [[2006]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2006|ferslach]]</small>'' || [[Dronryp]] || Sjoerd van der Meer<br />Rutger Diertens<br />Johan Diertens |- | [[8 augustus]] [[2007]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2007|ferslach]]</small>'' || [[Tsjummearum]] || Arnold Zijlstra<br />[[Hans Wassenaar]]<br />Steven de Bruin |- | [[6 augustus]] [[2008]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2008|ferslach]]</small>'' || [[Wjelsryp]] || Jelmer Hofstee<br />Paulus Yde Walda<br />Jouke Bosje |- | [[5 augustus]] [[2009]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2009|ferslach]]</small>'' || [[Wjelsryp]] || Pieter Sijbren Scharringa<br />Jelle Scharringa<br />Elmar Pieterse |- | [[11 augustus]] [[2010]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2010|ferslach]]</small>'' || [[Boalsert]] || Hendrik Bouwhuis<br />Willem Siebe Hilwerda<br />Peter van Zuiden |- | [[10 augustus]] [[2011]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2011|ferslach]]</small>'' || [[Seisbierrum]] || Johannes van der Veen<br />Kees van der Schoot<br />Pieter van der Schoot |- | [[9 augustus]] [[2012]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2012|ferslach]]</small>'' || [[Frjentsjer]] || Kars Zeinstra<br />Allard Hoekstra<br />Christian de Haan |- | [[7 augustus]] [[2013]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2013|ferslach]]</small>'' || [[Dronryp]] || Wierd Baarda<br />Sander Kingma<br />Sybren Blanksma |- | [[6 augustus]] [[2014]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2014|ferslach]]</small>'' || [[Hijum]]/[[Feinsum]] || Hielke Beijering<br />Jetze Lutzen Plantenga<br />Laas Pieter van Straten |- | [[5 augustus]] [[2015]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2015|ferslach]]</small>'' || [[Makkum]] || Jurre Rinia<br />Jouke Vlasbloem<br />Klaas Pier Folkertsma |- | [[10 augustus]] [[2016]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2016|ferslach]]</small>'' || [[Menaam]] || Harmen Schuitmaker<br />Tom Gerard Cats<br />Tycho de Groot |- | [[9 augustus]] [[2017]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2017|ferslach]]</small>'' || [[Boalsert]] || Hidzer Bogaard<br />Jelle Cnossen<br />Menno Galama |- | [[8 augustus]] [[2018]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2018|ferslach]]</small>'' || [[Eanjum]] || Gerwin Dijkstra<br />Gerrit Dijkstra<br />Sytse Koree |- | [[7 augustus]] [[2019]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2019|ferslach]]</small>'' || [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] || Hessel Postma<br />Gosse de Haan<br />Jelke Greidanus |- | [[19 septimber]] [[2020]]<ref>de Freule waard útsteld oant de hjerst fanwegen de [[Koroanafiruspandemy]].</ref> <br> ''<small>[[Freulepartij 2020|ferslach]]</small>'' || [[Dronryp]]<ref>[https://www.knkb.nl/pageid=13375/articleid=17975/Boem,_boem_Van_Beem_brengt_Dronryp_winst_Freule.html Nijsberjocht op KNKB.nl "‘Boem, boem Van Beem’ brengt Dronryp winst Freule"]</ref> || Rutger Kumbangsila<br />Jorn Lars van Beem<br />[[Rick Minnesma]] |- | [[12 augustus]] [[2021]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2021|ferslach]]</small>'' || [[Tsjom]]<ref>[https://www.knkb.nl/pageid=13375/articleid=18294/TZUM_wint_119e_editie_van_de_FREULE.html Nijsberjocht op KNKB.nl "Tzum wint 119e editie van de Freule"]</ref> || Steven Koster<br />Robin Benders<br />Jorrit Palma |- |[[10 augustus]] [[2022]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2022|ferslach]]</small>'' || [[Moarre]]-[[Ljussens]]<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1163393/liveblog-freule-moarre-ljussens-ferslacht-raerd-yn-de-finale Nijsberjocht op omropfryslan.nl "LIVEBLOG Freule: Moarre-Ljussens ferslacht Raerd yn de finale"]</ref> || Folkert Jelmer Visser<br />Douwe Dijkstra<br />Johan Sipma |- | [[9 augustus]] [[2023]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2023|ferslach]]</small>'' || [[Dronryp]] <ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1219948/dronryp-makket-favoriterol-wier-en-wint-freulepartij Omrop Fryslân, 9-8-2023, Dronryp makket favoriterol wier en wint Freulepartij]</ref> || Brent Jesse van Beem <br> Bjorn Idsardi <br> Brent Timmerman |- | [[7 augustus]] [[2024]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2024|ferslach]]</small>'' || [[Boalsert]]<ref>[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/16729571/boalsert-wint-foar-de-fjirde-kear-yn-de-skiednis-de-freule mrop Fryslân, 7-8-2024, Boalsert wint foar de fjirde kear yn de skiednis de Freule]</ref>||Jurre Reitsma <br> Silvan Elzinga <br> Tymen Bijlsma |- | [[6 augustus]] [[2025]] <br> ''<small>[[Freulepartij 2025|ferslach]]</small>'' ||[[Stiens]]||Yde Bokma,<br>Pieter Miedema,<br>Bauke Jetze Kalsbeek |} ==Keppelings om utens== *{{en}}[http://kfwommels.nl/freulepartij/ Offisjele webside fan 'e Freulepartij] {{boarnen|boarnefernijing= <references/> ---- *{{Aut|Bokma, Hinne}}, ''Stichting set troch mei ferjonging en fernijing fan Freule'', yn: ''[[Op 'e Skille]]'', 6 augustus 2018, s. 3. }} [[Kategory:Freulepartij| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Wommels]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1903]] q8ox0y3o3v4sfo8gnu3rayq0cszodrc 4 149 1236742 1204475 2026-07-30T06:43:03Z FreyaSport 40716 /* Persoanen */ +1 1236742 wikitext text/x-wiki Dizze side is foar Wikipedianen, foar titels dêr't se fan fine dat dy yn de Fryske Wikipedy in side krije moatte. == Begrippen == * [[Lûdsferskynsel]] ? * [[Untstean fan it Frysk]] * [[Bûn fan Fryske Tonielselskippen]] * [[Lieteboek foar de Tsjerken]] * [[Huddersfield]], Ingelske fuotbalklub * [[Frisdrinken]] * [[dokterskrûden]] == Literatuer == * [[Space Odyssey]] ([[:nl:Space Odyssey|nl]]/[[:en:Space Odyssey|en]] - [[:d:Q1198588|wikidata]]) == Persoanen == === Akteurs === * [[David Soul]] ([[:nl:David Soul|nl]]/[[:en:David Soul|en]] - [[:d:Q727752|wikidata]]) * [[Gary Graham]] ([[:nl:Gary Graham|nl]]/[[:en:Gary Graham|en]] - [[:d:Q2571025|wikidata]]) * [[Carl Weathers]] ([[:nl:Carl Weathers|nl]]/[[:en:Carl Weathers|en]] - [[:d:Q320218|wikidata]]) * [[Kenneth Mitchell]] ([[:nl:Kenneth Mitchell|nl]]/[[:en:Kenneth Mitchell (actor)|en]] - [[:d:Q732763|wikidata]]) * [[Harry Dikmans]] ([[:nl:Harry Dikmans|nl]] - [[:d:Q2446900|wikidata]]) * [[Dabney Coleman]] ([[:nl:Dabney Coleman|nl]]/[[:en:Dabney Coleman|en]] - [[:d:Q446717|wikidata]]) * [[Frank Schaafsma]] ([[:nl:Frank Schaafsma|nl]] - [[:d:Q2796491|wikidata]]) * [[Johnny Wactor]] ([[:nl:Johnny Wactor|nl]]/[[:en:Johnny Wactor|en]] - [[:d:Q59779875|wikidata]]) * [[Tom Bower]] ([[:nl:Tom Bower|nl]]/[[:en:Tom Bower (actor)|en]] - [[:d:Q354031|wikidata]]) * [[Erich Anderson]] ([[:nl:Erich Anderson|nl]]/[[:en:Erich Anderson|en]] - [[:d:Q2610657|wikidata]]) * [[Donald Sutherland]] ([[:nl:Donald Sutherland|nl]]/[[:en:Donald Sutherland|en]] - [[:d:Q103784|wikidata]]) * [[Bill Cobbs]] ([[:nl:Bill Cobbs|nl]]/[[:en:Bill Cobbs|en]] - [[:d:Q862028|wikidata]]) * [[James Sikking]] ([[:nl:James Sikking|nl]]/[[:en:James B. Sikking|en]] - [[:d:Q1681105|wikidata]]) * [[Bob Newhart]] ([[:nl:Bob Newhart|nl]]/[[:en:Bob Newhart|en]] - [[:d:Q718078|wikidata]]) === Sporters === * [[Shawnacy Barber]] ([[:nl:Shawnacy Barber|nl]]/[[:en:Shawn Barber (pole vaulter)|en]] - [[:d:Q9335955|wikidata]]) * [[Michel Jazy]] ([[:nl:Michel Jazy|nl]]/[[:fr:Michel Jazy|fr]] - [[:d:Q1385699|wikidata]]) * [[Javier Salmerón]] ([[:en:Javier Salmerón|en]]/[[:es:Javier Salmerón|es]] - [[:d:Q19520015|wikidata]]) * [[Jacques Rousseau (atleet)]] ([[:de:Jacques Rousseau|de]]/[[:fr:Jacques Rousseau (athlétisme)|fr]] - [[:d:Q720385|wikidata]]) * [[Bob Schul]] ([[:nl:Bob Schul|nl]]/[[:en:Bob Schul|en]] - [[:d:Q547339|wikidata]]) * [[O.J. Simpson]] ([[:nl:O.J. Simpson|nl]]/[[:en:O.J. Simpson|en]] - [[:d:Q44473|wikidata]]) * [[Vadym Hladoen]] ([[:nl:Vadym Hladoen|nl]]/[[:en:Vadym Hladun|en]] - [[:d:Q16636961|wikidata]]) * [[Carl Cain]] ([[:nl:Carl Cain|nl]]/[[:en:Carl Cain|en]] - [[:d:Q1463612|wikidata]]) * [[Jerry West]] ([[:nl:Jerry West|nl]]/[[:en:Jerry West|en]] - [[:d:Q311195|wikidata]]) * [[Emilio Correa (1953)]] ([[:en:Emilio Correa (boxer born 1953)|en]]/[[:de:Emilio Correa Vaillant|de]] - [[:d:Q3052321|wikidata]]) <small>''Net betiizje mei syn soan [[Emilio Correa (1985)]] dy't yn 1985 berne waard.''</small> * [[Mário Zagallo]] ([[:nl:Mário Zagallo|nl]]/[[:en:Mário Zagallo|en]] - [[:d:Q311511|wikidata]]) * [[Franz Beckenbauer]] ([[:nl:Franz Beckenbauer|nl]]/[[:de:Franz Beckenbauer|de]] - [[:d:Q4457|wikidata]]) * [[Luigi Riva]] ([[:nl:Luigi Riva|nl]]/[[:en:Gigi Riva|en]] - [[:d:Q276026|wikidata]]) * [[Andreas Brehme]] ([[:nl:Andreas Brehme|nl]]/[[:en:Andreas Brehme|en]] - [[:d:Q159045|wikidata]]) * [[Bernd Hölzenbein]] ([[:nl:Bernd Hölzenbein|nl]]/[[:de:Bernd Hölzenbein|de]] - [[:d:Q44858|wikidata]]) * [[Jan Raas (hurdfytser)]] ([[:nl:Jan Raas (wielrenner)|nl]] - [[:d:Q709889|wikidata]]) * [[Theo de Rooij]] ([[:nl:Theo de Rooij|nl]] - [[:d:Q1739184|wikidata]]) * [[Luigi Arienti]] ([[:nl:Luigi Arienti|nl]]/[[:en:Luigi Arienti|en]] - [[:d:Q718522|wikidata]]) * [[Imerio Massignan]] ([[:nl:Imerio Massignan|nl]]/[[:en:Imerio Massignan|en]] - [[:d:Q732222|wikidata]]) * [[Nikolai Korolkov]] ([[:nl:Nikolai Korolkov|nl]]/[[:en:Nikolai Korolkov|en]] - [[:d:Q4233843|wikidata]]) * [[Michael Krause]] ([[:nl:Michael Krause|nl]]/[[:de:Michael Krause|de]] - [[:d:Q873297|wikidata]]) * [[Mark Wells]] ([[:nl:Mark Wells|nl]]/[[:en:Mark Wells|en]] - [[:d:Q1694680|wikidata]]) * [[Dimitar Zapryanov]] ([[:en:Dimitar Zapryanov|nl]]/[[:de:Dimitar Saprjanow|de]] - [[:d:Q5277455|wikidata]]) * [[Vasile Dîba]] ([[:nl:Vasile Dîba|nl]]/[[:en:Vasile Dîba|en]] - [[:d:Q60652|wikidata]]) * [[Péter Povázsay]] ([[:en:Péter Povázsay|en]]/[[:sv:Péter Povázsay|sv]] - [[:d:Q7264713|wikidata]]) * [[René Metge]] ([[:nl:René Metge|nl]]/[[:fr:René Metge|fr]] - [[:d:Q1365591|wikidata]]) * [[Kenjiro Shinozuka]] ([[:nl:Kenjiro Shinozuka|nl]]/[[:en:Kenjiro Shinozuka|en]] - [[:d:Q718589|wikidata]]) * [[Pat Hennen]] ([[:nl:Pat Hennen|nl]]/[[:en:Pat Hennen|en]] - [[:d:Q268101|wikidata]]) * [[Rodney Gould]] ([[:nl:Pat Hennen|nl]]/[[:en:Rodney Gould|en]] - [[:d:Q1373200|wikidata]]) * [[Antanas Bagdonavičius]] ([[:en:Antanas Bagdonavičius|en]]/[[:de:Antanas Bagdonavičius|de]] - [[:d:Q4770946|wikidata]]) * [[Yukio Kasaya]] ([[:nl:Yukio Kasaya|nl]]/[[:en:Yukio Kasaya|en]] - [[:d:Q924643|wikidata]]) * [[Daniel Revenu]] ([[:nl:Daniel Revenu|nl]]/[[:fr:Daniel Revenu|fr]] - [[:d:Q531955|wikidata]]) * [[Pieter Sietses Brouwer]] SKS Skûtsjeskipper * [[Ray Reardon]] ([[:nl:Ray Reardon|nl]]/[[:en:Ray Reardon|en]] - [[:d:Q545289|wikidata]]) * [[Lance Larson]] ([[:nl:Lance Larson|nl]]/[[:fr:Lance Larson|fr]] - [[:d:Q6483447|wikidata]]) * [[David Wilkie (swimmer)]] ([[:nl:David Wilkie (zwemmer)|nl]]/[[:en:David Wilkie (swimmer)|en]] - [[:d:Q138627|wikidata]]) * [[Sergej Diomidov]] ([[:en:Sergey Diomidov|en]]/[[:fr:Serguéi Diomídov|fr]] - [[:d:Q3479595|wikidata]]) * [[Péter Kovács (gymnast)]] ([[:en:Péter Kovács (gymnast)|en]]/[[:de:Péter Kovács (Turner)|de]] - [[:d:Q4267665|wikidata]]) * [[Giuseppe D'Altrui]] ([[:nl:Giuseppe D'Altrui|nl]]/[[:en:Giuseppe D'Altrui|en]] - [[:d:Q2450657|wikidata]]) * [[Tjisse Steenstra]] === Oaren === * [[Joop Mook]] * Kening [[Sibbelt]] * [[Sergio Sebastiani]] ([[:nl:Sergio Sebastiani|nl]]/[[:en:Sergio Sebastiani|en]] - [[:d:Q764669|wikidata]]) * [[Victor Emanuel van Savoye]] ([[:nl:Victor Emanuel van Savoye|nl]]/[[:en:Vittorio Emanuele, Prince of Naples|en]] - [[:d:Q367901|wikidata]]) * [[Piet Venema]] ([[:nl:Piet Venema|nl]] - [[:d:Q127268884|wikidata]]) * [[Richard Truly]] ([[:nl:Richard Truly|nl]]/[[en:Richard H. Truly|en]] - [[:d:Q442233|wikidata]]) * [[Dave Myers (telefyzjekok)]] ([[:en:Dave Myers (presenter)|en]] - [[:d:Q16189414|wikidata]]) * [[Paul Josef Cordes]] ([[:nl:Paul Josef Cordes|nl]]/[[de:Paul Josef Cordes|de]] - [[:d:Q61159|wikidata]]) * [[Thomas Stafford (romtefarder)]] ([[:nl:Thomas Stafford (astronaut)|nl]]/[[:en:Thomas P. Stafford|de]] - [[:d:Q316417|wikidata]]) * [[Philip Wagner]] ([[:nl:Philip Wagner|nl]]/[[:en:Philip Wagner|en]] - [[:d:Q28839256|wikidata]]) * [[Peter Higgs]] ([[:nl:Peter Higgs|nl]]/[[:en:Peter Higgs|en]] - [[:d:Q192112|wikidata]]) * [[Roberto Cavalli]] ([[:nl:Roberto Cavalli|nl]]/[[:it:Roberto Cavalli|it]] - [[:d:Q352539|wikidata]]) * [[Pedro Rubiano Sáenz]] ([[:nl:Pedro Rubiano Sáenz|nl]]/[[:en:Pedro Rubiano Sáenz|en]] - [[:d:Q248809|wikidata]]) * [[Jacques Cooper]] ([[:nl:Jacques Cooper|nl]]/[[:fr:Jacques Cooper|fr]] - [[:d:Q3158565|wikidata]]) * [[Henk Jongerius]] ([[:nl:Henk Jongerius|nl]] - [[:d:Q116160712|wikidata]]) * [[George Groot]] ([[:nl:George Groot|nl]] - [[:d:Q3366663|wikidata]]) * [[William Anders]] ([[:nl:William Anders|nl]]/[[:en:William Anders|en]] - [[:d:Q19242|wikidata]]) * [[Lennart van der Meulen]] ([[:nl:Lennart van der Meulen|nl]] - [[:d:Q2194722|wikidata]]) * [[Bengt Samuelsson]] ([[:nl:Bengt Ingemar Samuelsson|nl]]/[[:en:Bengt I. Samuelsson|en]] - [[:d:Q295768|wikidata]]) * [[Robin Warren]] ([[:nl:Robin Warren|nl]]/[[:en:Robin Warren|en]] - [[:d:Q208670|wikidata]]) * [[Ronald Cornelissen]] ([[:nl:Ronald Cornelissen|nl]]) === Keunstners === * [[Richard Serra]] ([[:nl:Richard Serra|nl]]/[[:en:Richard Serra|en]] - [[:d:Q321245|wikidata]]) * [[Frank Stella]] ([[:nl:Frank Stella|nl]]/[[:en:Frank Stella|en]] - [[:d:Q375268|wikidata]]) * [[Q.S. Serafijn]] ([[:nl:Q.S. Serafijn|nl]]/[[:en:Q. S. Serafijn|en]] - [[:d:Q20829933|wikidata]]) * [[Gerrie Wachtmeester]] ([[:nl:Gerrie Wachtmeester|nl]] - [[:d:Q3001450|wikidata]]) === Muzikanten === * [[Ino Frankes]], Frysk drummer (1963-2024) * [[James Kottak]] ([[:de:James Kottak|de]]/[[:en:James Kottak|en]] - [[:d:Q168023|wikidata]]) * [[Frank Farian]] ([[:nl:Frank Farian|nl]]/[[:de:Frank Farian|de]] - [[:d:Q62437|wikidata]]) * [[Aston Barrett]] ([[:nl:Aston Barrett|nl]]/[[:en:Aston "Family Man" Barrett|en]] - [[:d:Q709698|wikidata]]) * [[T.M. Stevens]] ([[:en:T.M. Stevens|nl]]/[[:en:T.M. Stevens|en]] - [[:d:Q324012|wikidata]]) * [[Steve Harley]] ([[:en:Steve Harley|nl]]/[[:en:Steve Harley|en]] - [[:d:Q705889|wikidata]]) * [[Humphrey Campbell]] ([[:nl:Humphrey Campbell|nl]]/[[:en:Humphrey Campbell|en]] - [[:d:Q962389|wikidata]]) * [[Tootie Heath]] ([[:nl:Tootie Heath|nl]]/[[:en:Albert Heath|en]] - [[:d:Q1370431|wikidata]]) * [[Dickey Betts]] ([[:nl:Dickey Betts|nl]]/[[:en:Dickey Betts|en]] - [[:d:Q935983|wikidata]]) * [[Mike Pinder]] ([[:nl:Mike Pinder|nl]]/[[:en:Mike Pinder|en]] - [[:d:Q1398834|wikidata]]) * [[Richard Tandy]] ([[:nl:Richard Tandy|nl]]/[[:en:Richard Tandy|en]] - [[:d:Q547183|wikidata]]) * [[John Barbata]] ([[:nl:John Barbata|nl]]/[[:en:John Barbata|en]] - [[:d:Q3180994|wikidata]]) * [[Richard Sherman]] ([[:nl:Richard Sherman|nl]]/[[:en:Richard M. Sherman|en]] - [[:d:Q2318968|wikidata]]) * [[Carel Copier]] ([[:nl:Carel Copier|nl]] - [[:d:Q2344548|wikidata]]) * [[Harry van Hoof]] ([[:nl:Harry van Hoof|nl]]/[[:en:Harry van Hoof|en]] - [[:d:Q2150278|wikidata]]) * [[Shifty Shellshock]] ([[:en:Shifty Shellshock|en]]/[[:de:Shifty Shellshock|de]] - [[:d:Q1368628|wikidata]]) * [[John Mayall]] ([[:nl:John Mayall|nl]]/[[:en:John Mayall|en]] - [[:d:Q316282|wikidata]]) === Politisy === * [[Eberhard van der Laan]] ([[:nl:Eberhard van der Laan|nl]]/[[:en:Eberhard van der Laan|en]] - [[:d:Q1279554|wikidata]]) * [[François Mitterand]] ([[:nl:François Mitterrand|nl]]/[[:fr:François Mitterrand|fr]] - [[:d:Q2038|wikidata]]) * [[Hage Geingob]] ([[:nl:Hage Geingob|nl]]/[[:en:Hage Geingob|en]] - [[:d:Q1568274|wikidata]]) * [[Sebastián Piñera]] ([[:nl:Sebastián Piñera|nl]]/[[:en:Sebastián Piñera|en]] - [[:d:Q306|wikidata]]) * [[Aleksej Navalny]] ([[:nl:Aleksej Navalny|nl]]/[[en:Alexei Navalny|en]] - [[:d:Q155979|wikidata]]) * [[Ebrahim Raisi]] ([[:nl:Ebrahim Raisi|nl]]/[[en:Ebrahim Raisi|en]] - [[:d:Q5947347|wikidata]]) * [[Jan Reehorst]] ([[:nl:Jan Reehorst|nl]]/[[en:Jan Reehorst|en]] - [[:d:Q19328520|wikidata]]) * [[Saulos Chilima]] ([[:en:Saulos Chilima|en]]/[[de:Saulos Chilima|de]] - [[:d:Q16214780|wikidata]]) * [[Nguyễn Phú Trọng]] ([[:nl:Nguyễn Phú Trọng|nl]]/[[en:Nguyễn Phú Trọng|en]] - [[:d:Q318458|wikidata]]) === Regiseurs === * [[Norman Jewison]] ([[:nl:Norman Jewison|nl]]/[[:en:Norman Jewison|en]] - [[:d:Q309214|wikidata]]) * [[Hank Onrust]] ([[:nl:Hank Onrust|nl]] - [[:d:Q2240769|wikidata]]) * [[Rudolf Spoor]] ([[:nl:Rudolf Spoor|nl]]/[[:en:Rudolf Spoor|en]] - [[:d:Q2942333|wikidata]]) === Skriuwers === * [[Terry Bisson]] ([[:nl:Terry Bisson|nl]]/[[:en:Terry Bisson|en]] - [[:d:Q1444345|wikidata]]) * [[Howard Waldrop]] ([[:nl:Howard Waldrop|nl]]/[[:en:Howard Waldrop|en]] - [[:d:Q787382|wikidata]]) * [[Christopher Priest]] ([[:nl:Christopher Priest|nl]]/[[:en:Christopher Priest (novelist)|en]] - [[:d:Q707796|wikidata]]) * [[Kees Verheul]] ([[:nl:Kees Verheul|nl]] - [[:d:Q2018398|wikidata]]) * [[Theo Olthuis]] ([[:nl:Theo Olthuis|nl]] - [[:d:Q14481856|wikidata]]) * [[Paul Auster]] ([[:nl:Paul Auster|nl]]/[[:en:Paul Auster|en]] - [[:d:Q214642|wikidata]]) == Stêden == * [[Mechelen]] * [[Rijswijk (Noard-Brabân)]] ''(doarp)'' * [[Rijswijk (Gelderlân)]] ''(doarp)'' * [[Racibórz]] - Fersyk oan Ambassade; grif is de Fryske namme oars. ===Bouwwurken=== * [[Amfiteäter fan El Djem]] ([[:fr:Amphithéâtre d'El Jem|fr]]/[[:nl:Amfitheater van El Djem|nl]] - [[:d:Q2914326|wikidata]]) == Talen == === Mearderheidstalen === * [[Mearderheidstaal]] === Minderheidstalen === * [[Astuerysk]] * [[Galisysk]] * [[Korsikaansk]] * [[Sefardysk]] (=Judeo-Spaansk) == Siden dy't nedich binne foar de temasiden == ;Temaside Geografy {{Tema:Geografy/Siden dêr't ferlet fan is}} ;Temaside Fryslân {{Tema:Fryslân/Siden dêr't ferlet fan is}} ;Froulju sûnder side sjoch foar de winske artikels oer froulju op: [[:Wikipedy:Froulju sûnder side/Nedige siden oer froulju]] ;Temaside East-Fryslân {{Tema:East-Fryslân/Siden dêr't ferlet fan is}} ;Temaside sport {{Tema:Sport/Siden dêr't ferlet fan is}} ;Temaside Wittenskip {{Tema:Wittenskip/Siden dêr't ferlet fan is}} ;Temaside Europeeske Uny {{Portaal:Europeeske Uny/Siden dêr't ferlet fan is}} [[Kategory:Wikipedy]] l7qiw22eg5bdlby6twh2k1hqnq8uscm 0 450 1236707 1212154 2026-07-29T17:06:00Z FreyaSport 40716 Rick Minnesma 1236707 wikitext text/x-wiki Klaverke Fjouwer is in priis foar dy [[keatsen|keatsers]] dy't de fjouwer wichtichste [[Tema:Keatsen|keatspartijen]] wûn hawwe: De [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij]] foar Senioaren en de [[PC]]. De priis is ynsteld troch de [[PC]]. == Winners == Oant no ta binne der mar trettjin keatsers dy't der yn slagge binne dizze fjouwer partijen op har namme te bringen. Foar har nammen stiet it jiertal wêryn de fjirde fan de neamde partijen wûn is: {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Jier ! Namme ! [[Freulepartij|Freule]] ! [[Jong Nederlânpartij|Jong<br>Nederlân]] ! [[Bûnspartij foar Senioaren|de Bond]] ! [[PC]] |- | [[1920]] ||align="left"| [[Ids Jousma]] || 1916 || 1918 || 1920 || 1920 |- | [[1923]] ||align="left"| [[Taede Zijlstra]] || 1917 || 1917 || 1923 || 1920 |- | [[1928]] ||align="left"| [[Klaas Wiebrens Kooistra]] || 1919 || 1920 || 1921 || 1928 |- | [[1947]] ||align="left"| [[Frans Helfrich]] || 1936 || 1938 || 1947 || 1942 |- | [[1960]] ||align="left"| [[Dirk van der Zee]] || 1953 || 1956 || 1959 || 1960 |- | [[1974]] ||align="left"| [[André Roosenburg (junior)|André Roosenburg]] || 1968 || 1973 || 1974 || 1972 |- | [[1976]] ||align="left"| [[Johannes Westra]] || 1960 || 1964|| 1976 || 1968 |- | [[1989]] ||align="left"| [[Joop Bierma]] || 1978 || 1982 || 1982 || 1989 |- | [[1991]] ||align="left"| [[Erik Seerden]] || 1987 || 1991 || 1991 || 1991 |- | [[2002]] ||align="left"| [[Jacob Wassenaar]] || 1996 || 2000 || 2001 || 2002 |- | [[2003]] ||align="left"| [[Cornelis Terpstra]] || 1997 || 2000 || 2003 || 2002 |- | [[2004]] ||align="left"| [[Auke van der Graaf]] || 1994 || 1996 || 2004 || 1998 |- | [[2017]] ||align="left"| [[Hans Wassenaar]] || 2007 || 2009 || 2017 || 2016 |- | [[2026]] ||align="left"| [[Rick Minnesma]] || 2020 || 2025 || 2026|| 2026 |} == Bysûnderheden == Ids Jousma en Erik Seerden binne fan dizze 13 dejingen dy't it Klaverke Fjouwer it hurdst yn harren besit hienen. Fjouwer jier nei it winnen fan de Freule wûnen hja de Bûnspartij en de PC. Ids Jousma hie ûnderwilens de Jong Nederlânpartij wûn, Seerden wûn dy yn itselde jier as de oare twa. == Froulju == It ekwivalint fan it Klaverke Fjouwer foar froulju is de [[Fjouwer Wimpels]]. [[Kategory:Keatsen]] [[Kategory:Fryske sportpriis]] [[Kategory:Priis of ûnderskieding ynsteld yn 1920]] iwe30ga4fqyqtz63179y2eomxdf508b 1236710 1236707 2026-07-29T17:07:44Z FreyaSport 40716 /* Winners */ +1 1236710 wikitext text/x-wiki Klaverke Fjouwer is in priis foar dy [[keatsen|keatsers]] dy't de fjouwer wichtichste [[Tema:Keatsen|keatspartijen]] wûn hawwe: De [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij]] foar Senioaren en de [[PC]]. De priis is ynsteld troch de [[PC]]. == Winners == Oant no ta binne der mar fjirtjin keatsers dy't der yn slagge binne dizze fjouwer partijen op har namme te bringen. Foar har nammen stiet it jiertal wêryn de fjirde fan de neamde partijen wûn is: {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Jier ! Namme ! [[Freulepartij|Freule]] ! [[Jong Nederlânpartij|Jong<br>Nederlân]] ! [[Bûnspartij foar Senioaren|de Bond]] ! [[PC]] |- | [[1920]] ||align="left"| [[Ids Jousma]] || 1916 || 1918 || 1920 || 1920 |- | [[1923]] ||align="left"| [[Taede Zijlstra]] || 1917 || 1917 || 1923 || 1920 |- | [[1928]] ||align="left"| [[Klaas Wiebrens Kooistra]] || 1919 || 1920 || 1921 || 1928 |- | [[1947]] ||align="left"| [[Frans Helfrich]] || 1936 || 1938 || 1947 || 1942 |- | [[1960]] ||align="left"| [[Dirk van der Zee]] || 1953 || 1956 || 1959 || 1960 |- | [[1974]] ||align="left"| [[André Roosenburg (junior)|André Roosenburg]] || 1968 || 1973 || 1974 || 1972 |- | [[1976]] ||align="left"| [[Johannes Westra]] || 1960 || 1964|| 1976 || 1968 |- | [[1989]] ||align="left"| [[Joop Bierma]] || 1978 || 1982 || 1982 || 1989 |- | [[1991]] ||align="left"| [[Erik Seerden]] || 1987 || 1991 || 1991 || 1991 |- | [[2002]] ||align="left"| [[Jacob Wassenaar]] || 1996 || 2000 || 2001 || 2002 |- | [[2003]] ||align="left"| [[Cornelis Terpstra]] || 1997 || 2000 || 2003 || 2002 |- | [[2004]] ||align="left"| [[Auke van der Graaf]] || 1994 || 1996 || 2004 || 1998 |- | [[2017]] ||align="left"| [[Hans Wassenaar]] || 2007 || 2009 || 2017 || 2016 |- | [[2026]] ||align="left"| [[Rick Minnesma]] || 2020 || 2025 || 2026|| 2026 |} == Bysûnderheden == Ids Jousma en Erik Seerden binne fan dizze 13 dejingen dy't it Klaverke Fjouwer it hurdst yn harren besit hienen. Fjouwer jier nei it winnen fan de Freule wûnen hja de Bûnspartij en de PC. Ids Jousma hie ûnderwilens de Jong Nederlânpartij wûn, Seerden wûn dy yn itselde jier as de oare twa. == Froulju == It ekwivalint fan it Klaverke Fjouwer foar froulju is de [[Fjouwer Wimpels]]. [[Kategory:Keatsen]] [[Kategory:Fryske sportpriis]] [[Kategory:Priis of ûnderskieding ynsteld yn 1920]] 637j14712n1tbn9twlwckx6xiup39yy 1236752 1236710 2026-07-30T08:20:00Z FreyaSport 40716 /* Winners */ +leeftiid 1236752 wikitext text/x-wiki Klaverke Fjouwer is in priis foar dy [[keatsen|keatsers]] dy't de fjouwer wichtichste [[Tema:Keatsen|keatspartijen]] wûn hawwe: De [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij]] foar Senioaren en de [[PC]]. De priis is ynsteld troch de [[PC]]. == Winners == Oant no ta binne der mar fjirtjin keatsers dy't der yn slagge binne dizze fjouwer partijen op har namme te bringen. Foar har nammen stiet it jiertal wêryn de fjirde fan de neamde partijen wûn is: {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Jier ! colspan="2"| Namme<br><small>(leeftiid)</small> ! [[Freulepartij|Freule]] ! [[Jong Nederlânpartij|Jong<br>Nederlân]] ! [[Bûnspartij foar Senioaren|de Bond]] ! [[PC]] |- | [[1920]] ||align="left"| [[Ids Jousma]] || 19 jier || 1916 || 1918 || 1920 || [[PC 1920|1920]] |- | [[1923]] ||align="left"| [[Taede Zijlstra]] || 22 jier || 1917 || 1917 || 1923 ||[[PC 1920|1920]] |- | [[1928]] ||align="left"| [[Klaas Wiebrens Kooistra]] || 25 jier || 1919 || 1920 || 1921 || [[PC 1928|1928]] |- | [[1947]] ||align="left"| [[Frans Helfrich]] || 22 jier || 1936 || 1938 || 1947 || [[PC 1942|1942]] |- | [[1960]] ||align="left"| [[Dirk van der Zee]] || 23 jier || 1953 || 1956 || 1959 || [[PC 1960|1960]] |- | [[1974]] ||align="left"| [[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]] || 23 jier || 1968 || 1973 || 1974 || [[PC 1972|1972]] |- | [[1976]] ||align="left"| [[Johannes Westra]] || 22 jier || 1960 || 1964|| 1976 || [[PC 1968|1968]] |- | [[1989]] ||align="left"| [[Joop Bierma]] || 27 jier || 1978 || 1982 || 1982 || [[PC 1989|1989]] |- | [[1991]] ||align="left"| [[Erik Seerden]] || 19 jier || 1987 || 1991 || 1991 || [[PC 1991|1991]] |- | [[2002]] ||align="left"| [[Jacob Wassenaar]] || 21 jier || 1996 || 2000 || 2001 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2003]] ||align="left"| [[Cornelis Terpstra]] || 21 jier || 1997 || 2000 || 2003 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2004]] ||align="left"| [[Auke van der Graaf]] || 26 jier || 1994 || 1996 || 2004 || [[PC 1998|1998]] |- | [[2017]] ||align="left"| [[Hans Wassenaar]] || 26 jier || 2007 || 2009 || 2017 || [[PC 2016|2016]] |- | [[2026]] ||align="left"| [[Rick Minnesma]] || 21 jier || 2020 || 2025 || 2026|| [[PC 2026|2026]] |} == Bysûnderheden == Ids Jousma en Erik Seerden binne fan dizze 13 dejingen dy't it Klaverke Fjouwer it hurdst yn harren besit hienen. Fjouwer jier nei it winnen fan de Freule wûnen hja de Bûnspartij en de PC. Ids Jousma hie ûnderwilens de Jong Nederlânpartij wûn, Seerden wûn dy yn itselde jier as de oare twa. == Froulju == It ekwivalint fan it Klaverke Fjouwer foar froulju is de [[Fjouwer Wimpels]]. [[Kategory:Keatsen]] [[Kategory:Fryske sportpriis]] [[Kategory:Priis of ûnderskieding ynsteld yn 1920]] 95sjtcti71csne88pq702prqh2iozf6 1236753 1236752 2026-07-30T09:04:52Z FreyaSport 40716 /* Winners */ al yn 2022 1236753 wikitext text/x-wiki Klaverke Fjouwer is in priis foar dy [[keatsen|keatsers]] dy't de fjouwer wichtichste [[Tema:Keatsen|keatspartijen]] wûn hawwe: De [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij]] foar Senioaren en de [[PC]]. De priis is ynsteld troch de [[PC]]. == Winners == Oant no ta binne der mar fjirtjin keatsers dy't der yn slagge binne dizze fjouwer partijen op har namme te bringen. Foar har nammen stiet it jiertal wêryn de fjirde fan de neamde partijen wûn is: {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Jier ! colspan="2"| Namme<br><small>(leeftiid)</small> ! [[Freulepartij|Freule]] ! [[Jong Nederlânpartij|Jong<br>Nederlân]] ! [[Bûnspartij foar Senioaren|de Bond]] ! [[PC]] |- | [[1920]] ||align="left"| [[Ids Jousma]] || 19 jier || 1916 || 1918 || 1920 || [[PC 1920|1920]] |- | [[1923]] ||align="left"| [[Taede Zijlstra]] || 22 jier || 1917 || 1917 || 1923 ||[[PC 1920|1920]] |- | [[1928]] ||align="left"| [[Klaas Wiebrens Kooistra]] || 25 jier || 1919 || 1920 || 1921 || [[PC 1928|1928]] |- | [[1947]] ||align="left"| [[Frans Helfrich]] || 22 jier || 1936 || 1938 || 1947 || [[PC 1942|1942]] |- | [[1960]] ||align="left"| [[Dirk van der Zee]] || 23 jier || 1953 || 1956 || 1959 || [[PC 1960|1960]] |- | [[1974]] ||align="left"| [[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]] || 23 jier || 1968 || 1973 || 1974 || [[PC 1972|1972]] |- | [[1976]] ||align="left"| [[Johannes Westra]] || 22 jier || 1960 || 1964|| 1976 || [[PC 1968|1968]] |- | [[1989]] ||align="left"| [[Joop Bierma]] || 27 jier || 1978 || 1982 || 1982 || [[PC 1989|1989]] |- | [[1991]] ||align="left"| [[Erik Seerden]] || 19 jier || 1987 || 1991 || 1991 || [[PC 1991|1991]] |- | [[2002]] ||align="left"| [[Jacob Wassenaar]] || 21 jier || 1996 || 2000 || 2001 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2003]] ||align="left"| [[Cornelis Terpstra]] || 21 jier || 1997 || 2000 || 2003 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2004]] ||align="left"| [[Auke van der Graaf]] || 26 jier || 1994 || 1996 || 2004 || [[PC 1998|1998]] |- | [[2017]] ||align="left"| [[Hans Wassenaar]] || 26 jier || 2007 || 2009 || 2017 || [[PC 2016|2016]] |- | [[2026]] ||align="left"| [[Rick Minnesma]] || 21 jier || 2020 || 2022 || 2026|| [[PC 2026|2026]] |} == Bysûnderheden == Ids Jousma en Erik Seerden binne fan dizze 13 dejingen dy't it Klaverke Fjouwer it hurdst yn harren besit hienen. Fjouwer jier nei it winnen fan de Freule wûnen hja de Bûnspartij en de PC. Ids Jousma hie ûnderwilens de Jong Nederlânpartij wûn, Seerden wûn dy yn itselde jier as de oare twa. == Froulju == It ekwivalint fan it Klaverke Fjouwer foar froulju is de [[Fjouwer Wimpels]]. [[Kategory:Keatsen]] [[Kategory:Fryske sportpriis]] [[Kategory:Priis of ûnderskieding ynsteld yn 1920]] clc2y8flfz42gh9wjs0adjpw6wsqiqc 1236756 1236753 2026-07-30T10:00:07Z FreyaSport 40716 /* Winners */ +potretten 1236756 wikitext text/x-wiki Klaverke Fjouwer is in priis foar dy [[keatsen|keatsers]] dy't de fjouwer wichtichste [[Tema:Keatsen|keatspartijen]] wûn hawwe: De [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]], de [[Bûnspartij]] foar Senioaren en de [[PC]]. De priis is ynsteld troch de [[PC]]. == Winners == Oant no ta binne der mar fjirtjin keatsers dy't der yn slagge binne dizze fjouwer partijen op har namme te bringen. Foar har nammen stiet it jiertal wêryn de fjirde fan de neamde partijen wûn is: {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Jier ! colspan="3"| Namme<br><small>(leeftiid)</small> ! [[Freulepartij|Freule]] ! [[Jong Nederlânpartij|Jong<br>Nederlân]] ! [[Bûnspartij foar Senioaren|de Bond]] ! [[PC]] |- | [[1920]] ||[[Ofbyld:Ids Jousma (1900-1935).jpg|75px]]||align="left"| [[Ids Jousma]] || 19 jier || 1916 || 1918 || 1920 || [[PC 1920|1920]] |- | [[1923]] ||[[Ofbyld:Taede Zijlstra (kaatshistorie.nl).jpg|75px]]||align="left"| [[Taede Zijlstra]] || 22 jier || 1917 || 1917 || 1923 ||[[PC 1920|1920]] |- | [[1928]] || ||align="left"| [[Klaas Wiebrens Kooistra]] || 25 jier || 1919 || 1920 || 1921 || [[PC 1928|1928]] |- | [[1947]] || ||align="left"| [[Frans Helfrich]] || 22 jier || 1936 || 1938 || 1947 || [[PC 1942|1942]] |- | [[1960]] || ||align="left"| [[Dirk van der Zee]] || 23 jier || 1953 || 1956 || 1959 || [[PC 1960|1960]] |- | [[1974]] || ||align="left"| [[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]] || 23 jier || 1968 || 1973 || 1974 || [[PC 1972|1972]] |- | [[1976]] || ||align="left"| [[Johannes Westra]] || 22 jier || 1960 || 1964|| 1976 || [[PC 1968|1968]] |- | [[1989]] || ||align="left"| [[Joop Bierma]] || 27 jier || 1978 || 1982 || 1982 || [[PC 1989|1989]] |- | [[1991]] || ||align="left"| [[Erik Seerden]] || 19 jier || 1987 || 1991 || 1991 || [[PC 1991|1991]] |- | [[2002]] ||[[Ofbyld:JacobWassenaar.jpg|75px]]||align="left"| [[Jacob Wassenaar]] || 21 jier || 1996 || 2000 || 2001 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2003]] || ||align="left"| [[Cornelis Terpstra]] || 21 jier || 1997 || 2000 || 2003 || [[PC 2002|2002]] |- | [[2004]] || ||align="left"| [[Auke van der Graaf]] || 26 jier || 1994 || 1996 || 2004 || [[PC 1998|1998]] |- | [[2017]] || ||align="left"| [[Hans Wassenaar]] || 26 jier || 2007 || 2009 || 2017 || [[PC 2016|2016]] |- | [[2026]] || ||align="left"| [[Rick Minnesma]] || 21 jier || 2020 || 2022 || 2026|| [[PC 2026|2026]] |} == Bysûnderheden == Ids Jousma en Erik Seerden binne fan dizze 13 dejingen dy't it Klaverke Fjouwer it hurdst yn harren besit hienen. Fjouwer jier nei it winnen fan de Freule wûnen hja de Bûnspartij en de PC. Ids Jousma hie ûnderwilens de Jong Nederlânpartij wûn, Seerden wûn dy yn itselde jier as de oare twa. == Froulju == It ekwivalint fan it Klaverke Fjouwer foar froulju is de [[Fjouwer Wimpels]]. [[Kategory:Keatsen]] [[Kategory:Fryske sportpriis]] [[Kategory:Priis of ûnderskieding ynsteld yn 1920]] ikfonebyh1myycchfc1gcx543b7yd8q 0 1768 1236711 1226418 2026-07-29T17:09:11Z FreyaSport 40716 /* Mearfâldige PC winners */ Tjisse Steenstra 4x 1236711 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = PC 2006 finale1.JPG | ôfbyldingstekst = De finale fan 'e [[PC 2006]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = PC | lân = {{NEDf}} | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = {{FRLf}} | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | plak = [[Ofbyld:Flagge fan Frjentsjer.PNG|border|20px]] [[Frjentsjer]] | holden yn = [[Sjûkelân]] | datum = 5e [[woansdei]] nei [[30 juny]] | tiid fan it jier = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1850]] – no | oprjochter = | organisearre troch = Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei | webside = [https://www.pc-franeker.nl/ www.pc-franeker.nl] }} De [[Keninklik]]e '''PC''' (in [[Nederlânsk]]e [[ôfkoarting]] foar ''Permanente Commissie''; [[Frysk]]: "Permaninte Kommisje") is de wichtichste [[Fryslân|Fryske]] [[keatspartij]] foar [[manlju]]. Dit [[evenemint]] wurdt sûnt [[1850]] yn prinsipe alle jierren holden, en fynt plak op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]]. Tsjintwurdich dogge oan dizze partij 16 [[partoer]]en mei. Allinne troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking en nim diel oan 'e PC. Op dizze keatspartij komme alle jierren sa'n 12.000 [[belangstellenden]] ôf. De PC wurdt holden op 'e fyfde [[woansdei]] fan [[1 july]] ôf. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Troch omstannichheden hat de PC yn syn skiednis fiif kear in jier oerslaan moatten. ==Skiednis== It keatsen yn Frjentsjer is gâns âlder as de PC. It is wis dat op it Ald Keatsfjild (no in [[strjitte]] tusken de [[Stasjonsbrêge (Frjentsjer)|Stasjonsbrêge]] oer it [[Van Harinxmakanaal]] en [[Saakstra's Brêge]] oer de [[Alde Trekfeart]]) om [[1650]] hinne al keatst waard. Yn 1850 en folgjende jierren waarden op dat plak ek de earste keatspartijen organisearre dy't letter (mei weromwurkjende krêft) PC komme soene te hjitten. Oer dy iere PC's is mar sa'n bytsje oerlevere, dat sels de nammen fan 'e winners net bekend bleaun binne.<ref name="vwts">{{Fuotnoat|――, ''Winnaars 1854-heden'', yn: ''van Wad tot Stad'', 31 july 2018, s. 75, 77 en 79}}</ref> De organisaasje wie yn dy tiid yn 'e hannen fan ferskate Frjentsjerter [[kastlein (weard)|kastlein]]s. Yn [[1853]] rjochte in fiiftal Frjentsjerter [[winkelman|winkellju]] ûnder lieding fan [[Jan Bogtstra]] in [[kommisje]] op foar wat doe noch de 'Keatspartij te Frjentsjer' neamd waard. Dy kommisje wie yn it foarste plak bedoeld om 'e organisaasje fan it jierlikse evenemint op him te nimmen en om 'e regels en prosedueres fêst te lizzen. Yn bredere sin wie it doel de befoardering en it yn stân hâlden fan it keatsen en de "feredeling" (fierdere ûntwikkeling) fan wat doe as in ienfâldich [[fermaak|folksfermaak]] sjoen waard. Troch it wurk fan dy kommisje, dat mei de edysje fan [[1854]] begûn, binne fan dy tiid ôf (njonken bestjoerlike en prosedurele ynformaasje) de nammen fan dielnimmers en winners fan 'e PC oerlevere.<ref name="neff">{{Fuotnoat|{{NEfF|2091}}}}</ref> [[Ofbyld:Pc1903.png|thumb|left|250px|Ympresje fan 'e PC fan [[1903]]. <small>(Detail fan âlde printbriefkaart, makker ûnbekend.)</small>]] Yn [[1855]] waard de partij foar it lêst op it Ald Keatsfjild holden; mei yngong fan 'e edysje fan [[1856]] ferhuze de PC nei it ''Sternse Slotland'', better bekend as it Sjûkelân, dêr't it evenemint neitiid altyd bleaun is.<ref>{{NEfF|2416}}</ref> Fan [[1866]] ôf hiet de kommisje de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Doe (en net earder) kaam ek de keatspartij dy't troch de kommisje organisearre waard, bekend te stean as de PC. Njonken Jan Bogtstra, dy't yn [[1887]]-[[1888]] foar de PC de earste bûtenlânske keatskontakten lei, wie ek [[abbekaat|mr.]] [[Klaas Bijlsma]] in legindarysk PC-[[bestjoerder]].<ref name="neff"/> Sûnt 1850 is de PC fiif kear net trochgien: yn [[1859]] fanwege in [[pokken|pokke]]-epedemy (of mooglik troch [[jild]]gebrek); yn [[1866]] fanwegen in [[goalera]]-[[epidemy]]; en yn [[1943]] en [[1944]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]].<ref name="neff"/><ref>——, ''PC vier keer niet verkaatst'', yn: ''[[van Wad tot Stad]]'', 31 july 2018, s. 101.</ref> Yn [[2020]] waard de PC ôflast troch [[Koroanafiruspandemy|Koroana]]. It bestjoer fûn in PC mei in beheind oantal taskôgers op it Sjûkelân net PC-wurdich.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut PC yn Frjentsjer giet definityf net troch] nijsberjocht op webstee Omrop Fryslân, 23 july 2020</ref> Yn [[1883]] waard de [[tradysje]] ynfierd dat út it winnend partoer fan 'e PC troch de saneamde 'keningskommisje' in [[kening (keatsen)|kening]] oanwiisd wurdt. It keningskip op 'e PC is de heechste eare dy't in Fryske keatser behelje kin. De direkte oanlieding ta dizze fernijing wie dat de [[kommissaris fan de kening]], mr. [[Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten]], dat jiers de Sulveren Keningsbal beskikber stelde, in kostbere [[wikselpriis]] foar de kening fan 'e PC.<ref name="neff"/> Under de [[Earste Wrâldkriich]], doe't der in soad [[Belgje|Belgyske]] [[flechtling]]en yn [[Nederlân]] wiene, waard de PC yn [[1916]] wûn troch in partoer fan twa Friezen en in Belch en yn [[1917]] troch in partoer fan trije Belgen.<ref name="vwts"/> Fan 'e [[1990-er jierren]] ôf wurdt de PC elts jier op 'e regionale [[tillefyzje]] útstjoerd troch [[Omrop Fryslân]]. Mei it 150-jierrich bestean fan 'e PC, yn [[2003]], waarden op it Sjûkelân by wize fan [[tinkteken]] twa [[toer (bouwurk)|tuorren]] pleatst.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/it-sjukelan ——, ''It Sjûkelân'', op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De PC krige doe ek it predikaat [[Keninklik]] taparte.<ref name="neff"/> [[File:Jaarlijkse landskaatswedstrijden Weeknummer, 24-14 - Open Beelden - 29242.ogv|thumb|right|250px|[[Keatspartij]] yn [[Frjentsjer]], [[1924]].]] ==Tiid en plak== Sûnt 1856 wurdt de PC holden op it Sjûkelân, in keatsfjild dat yn 'e Frjentsjerter [[binnenstêd]] oan 'e noardkant fan 'e [[Fiverstrjitte (Frjentsjer)|Fiverstrjitte]] leit, rjocht foar de ôfslach nei de [[Foarstrjitte (Frjentsjer)|Foarstrjitte]] oer. It is net tafallich dat oan 'e noardein fan 'e Foarstrjitte ek it [[Keatsmuseum]] stiet. Oan 'e PC dogge 16 partoeren mei fan elts trije manlju. Allinnich troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking foar dielname. De PC wurdt elts jier holden op 'e fyfde woansdei nei [[30&nbsp;juny]], wat delkomt op 'e fyfde woansdei yn [[july]] of de earste woansdei yn [[augustus]], ôfhinklik fan 'e [[kalinder]]. De PC kin beskôge wurde as it Frysk kampioenskip keatsen foar manlju. Persiis ien [[wike]] letter wurdt yn [[Wommels]] de [[Freulepartij]] organisearre, dat de wichtichste keatswedstryd foar [[jonge]]s is. Der bestiet ek in [[froulik]]e wjergader fan 'e PC. Dat is de [[Frouljus-PC]], dy't persiis trije wiken nei de PC ferkeatst wurdt yn [[Weidum]]. ==Organisaasje== De PC wurdt organisearre troch de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Dat is in yn 1853 oprjochte [[organisaasje]] dy't [[bestjoer]]lik en [[jild|finansjeel]] ûnôfhinklik is fan it [[KNKB]]. De kommisje is in [[orgaan (organisaasje)|orgaan]] dat bestiet út fiif (meastal) [[manlik]]e leden sûnder maksimale sittingstermyn, en dat himsels troch [[koöptaasje]] oanfollet.<ref name="neff"/> ===Foarsitters fan de PC=== {| class="wikitable ! ! namme ! tiidrek |- ! 1 | [[Bote Gosses Bruinsma]] | [[1853]]-[[1880]] |- ! 2 | [[Jan Bogtstra]] | [[1880]]-[[1894]] |- | |- ! | [[Klaas Bijlsma]] | [[1929]]-[[1973]] |- ! | [[Ulbe Durk Hannema]] | [[1973]]-[[1993]] |- ! | [[Jan van der Meij]] | [[1993]]-[[2007]] |- ! | [[Minne Dijkstra (bestjoerder)|Minne Dijkstra]] | [[2007]]-[[2010]] |- ! | [[Johannes Westra]] | [[2010]]-[[2016]] |- ! | [[Ids Hellinga]] | [[2016]]- |} ==Tradysjes omtrint organisaasje en iepening== De PC wurdt omjûn troch âlde [[tradysje]]s dy't mei soarch libben holden wurde. In wat frjemde ein yn 't byt is datoangeande de 'Keats Off', dy't pas yn [[2012]] ynfierd is. Foarhinne waarden alle sechstjin dielnimmende partoeren troch de kommisje oanwiisd, mar sûnt [[2012]] wurde der njoggentjin partoeren oanwiisd. De earste fyftjin pleatse har streekrjocht, mar om it lêste, sechstjinde plak moat keatst wurde tusken de partoeren 16 oant en mei 19. Dy saneamde Keats Off wurdt op it Sjûkelân holden, op 'e [[tongersdei]] foarôfgeande oan 'e PC fan 18.00&nbsp;oere ôf. Dat barren is foar it [[publyk]] fergees tagonklik.<ref name="proloog">{{Fuotnoat|[https://www.pc-franeker.nl/index.php/proloog ——, ''Proloog'' op 'e webside fan 'e PC]}}</ref> Dêrnei jildt de haadklassewedstryd fan [[Arum]], dy't op 'e [[snein]] foar de PC organisearre wurdt, al sûnt jier en dei as de 'generale repetysje' foar de PC.<ref name="proloog"/> De [[lotting]] fynt plak op 'e [[jûn]] fan 'e [[moandei]] foar de PC.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/loting ——, ''Loting'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> Mei-inoar wurde de Keats Off, de wedstryd yn Arum en de lotting ek wol de 'Prolooch' fan 'e PC neamd.<ref name="proloog"/> De [[tiisdei]] tusken de lotting (op moandei) en de PC (op woansdei) yn, wurdt tradisjoneel de 'tuskenynse dei' neamd, in term dy't yntrodusearre waard troch PC-[[foarsitter]] [[Klaas Bijlsma]].<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/tuskenynse-dei ——, ''Tuskenynse dei'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De iepening fan 'e PC set útein mei in publyk tagonklike [[resepsje]] yn [[Teäter De Koornbeurs]], dy't [[moarn (deidiel)|moarns]] stipt om 8.00&nbsp;[[oere]] begjint. De fiifkoppige kommisje ferskynt dêr yn [[rokkostúm]] en mei [[hege hoed]] op. De [[foarsitter]] hâldt tradisjoneel in [[taspraak]] fan likernôch in trije kertier, wêryn't er oantinkens oan 'e 'goeie âlde tiid' opropt en de winners fan 'e PC fan fyftich jier earder yn it sintsje set, ynsafier't dy oanwêzich binne. Dêrnjonken wurde ek aktuële en organisatoaryske saken oan 'e oarder steld. Hy beslút syn taspraak tradisjoneel mei de wurden: "It giet los." Dêrnei wurd it winnende partoer fan it foargeande jier (yn it ferline wie it alinne de kening fan it foargeande jier dy't plaknaam yn de koets), de [[skiedsrjochter|haadskiedsrjochter]] en de kommisjeleden sels yn iepen rydtugen nei it keatsfjild riden, foarôfgien troch it [[Stedsk Muzykkorps Harmony]], dat ek al oardel iuw bestiet. De optocht giet it hiele ein stadich troch in tichte hage fan publyk en arrivearret om likernôch 9.15&nbsp;oere op it Sjûkelân. Dêr docht de âlde kening ôfstân fan 'e Sulveren Keningsbal, dy't dêrnei troch de foarsitter fan 'e kommisje foar eltsenien sichtber yn 'e PC-koepel ophongen wurdt. Om persiis 10.00&nbsp;oere begjinne de wedstriden.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/receptie ——, ''Receptie'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> ==Nûmering== Yn 2020 moast de 167e edysje fan 'e PC oergean fanwegen de wrâldwide pandemy fan it koroanafirus.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/711-geen-pc-in-2020 ——, ''Geen PC in 2020'', op PC-Franeker.nl]</ref> Yn 'e nûmering fan 'e PC's waard it sifer 167 lykwols al oan 2020 ferbûn, sadat de earstfolgjende [[PC 2021|PC, yn 2021]], nûmer 168 waard.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/723-168e-pc-op-4-augustus-gaat-door ——, ''168e PC op 4 augustus gaat door'', op PC-Franeker.nl]</ref> (Earder, doe't de PC yn 'e [[njoggentjinde iuw]] oergie fanwegen epidemyen en yn 'e [[tweintichste iuw]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]], wie de nûmering mei fersprongen, sadat bgl. op 'e 91e PC yn [[1942]] de 92e yn [[1945]] folge.) ==Klasseminten== ===Punteklassemint=== Yn it PC-klassemint aller tiden<ref>Punteklassemint nei de PC fan 2025</ref> stiet [[Taeke Triemstra]] mei 38 punten boppeoan, ien punt mear as de legindaryske [[Harns (stêd)|Harnzer]] keatser [[Hotze Schuil]], dy't 37 PC-punten byinoar sloech. [[Piet Jetze Faber]] makket mei 35 punten de top trije folslein. [[Ofbyld:PC Franeker.jpg|thumb|right|250px|De PC op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]].]] ===Tal kearen wûn=== Allinne [[Taede Zijlstra]] fan [[Wytmarsum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan [[Penjum]] slagge it de PC 9 kear op harren namme te skriuwen. Goede trêde op dizze list is [[Auke Miedema]] mei 8 kear winst. [[Klaas Willems Boorsma]], [[Sjirk de Wal]] en Piet Jetze Faber wûnen elk 7 kear. ====Mearfâldige PC winners==== List fan keatsers dy't fjouwer kear as faker de PC wûn ha. {| class="wikitable" style="font-size: 85%" |- |-bgcolor=lightgray !colspan="2"|9x |- | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[Taede Zijlstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|8x |- | [[Auke Miedema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|7x |- | [[Klaas Willems Boorsma]] |- | [[Sjirk de Wal]] |- | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|6x |- | [[Jan Eeltjes Bonnema]] |- | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- | [[Hotze Schuil]] |- | [[Sake Saakstra]] |- | [[Taeke Triemstra]] |- | [[Gert-Anne van der Bos]] |- | [[Daniël Iseger]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|5x |- | [[Pieter Baukes Rijpma]] |- | [[Rients Doekles Yntema]] |- | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- | [[Klaas Kuiken]] |- | [[Sjouke Helfrich]] |- | [[Klaas van Wieren]] |- | [[Wieb van Wieren]] |- | [[Tunno Schurer]] |- | [[Sake Porte]] |- | [[Renze Pieter Hiemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|4x |- | [[Pieter Ulbes Rijpma]] |- | [[Dirk Ynzes de Boer]] |- | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- | [[Minze Johannes de Vries]] |- | [[Johannes Struiksma]] |- | [[Catrinus Werkhoven]] |- | [[Ids Jousma]] |- | [[Klaas de Jager]] |- | [[Frans Helfrich]] |- | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[Peter Rinia]] |- | [[Rinse Bleeker]] |- | [[Auke van der Graaf]] |- | [[Hans Wassenaar]] |- | [[Tjisse Steenstra]] |} ===Keningskippen=== Piet Jetze Faber fan [[Froubuorren]] is wat it keningskip fan 'e PC oanbelanget de ûnbekreaude listoanfierder: hy krige 4 kear de keningsbal omhongen. Sân keatsers foel 3 kear de heechste PC-eare ta diel: [[Minze de Vries]] fan [[Bitgum]], Hotze Schuil fan Harns, Taede Zijlstra fan [[Wytmarsum]], [[Klaas Kuiken]] fan [[Sint-Anne]], [[Tunno Schurer]] fan [[Arum]], [[Lammert Scheltes Hilarides]] fan [[Penjum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan Penjum. Hotze Schuil, dy't yn [[2005]] [[ferstoar]], waard yn [[2000]] troch it PC-bestjoer útroppen ta 'keatser fan 'e (tweintichtste) iuw'. ===Klaverke Fjouwer=== De PC is mei de [[Freulepartij]], yn [[Wommels]]. en de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[Bûnspartij foar Senioaren]], beide yn Frjentsjer, ien fan 'e keatswedstriden dy't diel útmeitsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't it slagget en win al dy fjouwer partijen. ==Winners fan 'e PC== Hjirûnder in list mei de winners fan 'e PC, fan 1854 ôf. Spitigernôch is de oer de winners fan 'e edysjes dy't fan 1850 oant en mei 1853 ferkeatst waarden, neat oerlevere.<ref name="vwts"/> {| class="wikitable ! nûmer ! jier ! keatsers ! wenplakken ! kening |- ! 1 | 1850 |colspan="3" rowspan="4" align="center" | ''ûnbekend'' |- ! 2 | 1851 |- ! 3 | 1852 |- ! 4 | 1853 |- ! 5 | [[PC 1854|1854]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]]<br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 6 | [[PC 1855|1855]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 7 | [[PC 1856|1856]] | [[Johannes Frederiks Felkers]] <br>[[Pieter Frederiks Felkers]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Wommels]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 8 | [[PC 1857|1857]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 9 | [[PC 1858|1858]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! – | 1859 | colspan="3"| ''gjin PC fanwege in [[pokken|pokke]]-epidemy'' |- ! 10 | [[PC 1860|1860]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 11 | [[PC 1861|1861]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 12 | [[PC 1862|1862]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]] <br>[[Hylke Folkerts Post]] | [[Penjum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Kimswert]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 13 | [[PC 1863|1863]] | [[Jan Bangma]] <br> [[Frans Frederiks Felkers]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Arum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Mullum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 14 | [[PC 1864|1864]] | [[Jan Bangma]] <br>[[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Arum]] <br> [[Winaam]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 15 | [[PC 1865|1865]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! – | 1866 | colspan="3"|''gjin PC fanwegen in [[goalera]]-epidemy'' |- ! 16 | [[PC 1867|1867]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 17 | [[PC 1868|1868]] | [[Klaas Folkerts Post]]<br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 18 | [[PC 1869|1869]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 19 | [[PC 1870|1870]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Tsjummearum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 20 | [[PC 1871|1871]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 21 | [[PC 1872|1872]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 22 | [[PC 1873|1873]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 23 | [[PC 1874|1874]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jacob Runia]]<br>[[Sjouke Sybes Anema]] | [[Arum]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 24 | [[PC 1875|1875]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Arum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 25 | [[PC 1876|1876]] | [[Jacob Klaver]]<br>[[Folkert Gatzes Struiksma]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Easterlittens]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 26 | [[PC 1877|1877]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Johannes Donia]] | [[Arum]] <br> [[Dronryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 27 | [[PC 1878|1878]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 28 | [[PC 1879|1879]] | [[Tjerk Douwes Hiemstra]]<br>[[Wiebe Pieters Steensma]] <br>[[Rein van de Witte]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 29 | [[PC 1880|1880]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Jelle Hilbrands Bruinsma]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Arum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 30 | [[PC 1881|1881]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Sjirk de Wal]] | [[Arum]]<br> [[Wjelsryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 31 | [[PC 1882|1882]] | [[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Tjeerds Kooistra]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 32 | [[PC 1883|1883]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Auke Miedema]] |- ! 33 | [[PC 1884|1884]] | [[Hein Doedes Postma]]<br>[[Marten Cornelis Banning]]<br>[[Tjerk Douwes Hiemstra]] | [[Surch]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Hein Doedes Postma]] |- ! 34 | [[PC 1885|1885]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Sjirk de Wal]] |- ! 35 | [[PC 1886|1886]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Jacob Klazes Wassenaar]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]] <br> [[Sint-Jabik]] | [[Klaas Willems Boorsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 36 | [[PC 1887|1887]] | [[Jacob Klazes Wassenaar]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sweins]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 37 | [[PC 1888|1888]] | [[Sybren Geerts Kooistra]] <br>[[Meindert Geerts Kooistra]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 38 | [[PC 1889|1889]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]]<br>[[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Geerts Kooistra]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 39 | [[PC 1890|1890]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Taeke de Jong]] | [[Arum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 40 | [[PC 1891|1891]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Hemke Geerts Elzinga]]<br>[[Cornelis van der Weg]] | [[Skingen]]<br> [[Holwert]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 41 | [[PC 1892|1892]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Nanne Sjoerds de Boer]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Penjum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- ! 42 | [[PC 1893|1893]] | [[Johannes Gerlofs Anema]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Arum]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 43 | [[PC 1894|1894]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Klaas Dirks Leeuwen]]<br>[[Arjen Lammerts de Vries]] | [[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johannes Douwes Bierma]] |- ! 44 | [[PC 1895|1895]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]]<br>[[Penjum]]<br> [[Arum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 45 | [[PC 1896|1896]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Sjoerd Heslinga]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 46 | [[PC 1897|1897]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 47 | [[PC 1898|1898]] | [[Johannes Douwes Bierma]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Johannes Struiksma]] |- ! 48 | [[PC 1899|1899]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 49 | [[PC 1900|1900]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Gerben Wassenaar]]<br>[[Anne Groenveld]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 50 | [[PC 1901|1901]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Meindert Helfrich]] | [[Penjum]]<br> [[Marsum]]<br> [[Kimswert]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 51 | [[PC 1902|1902]] | [[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Johannes Struiksma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |- ! 52 | [[PC 1903|1903]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Bitgum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 53 | [[PC 1904|1904]] | [[Pieter Hovinga]] <br>[[Lodewijk Leicht]]<br>[[Rinze Feitsma]] | [[Marsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Wommels]] | [[Pieter Hovinga]] |- ! 54 | [[PC 1905|1905]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Jan Wiebrens Kooistra]]<br>[[Gerrit Terpstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Marsum]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- ! 55 | [[PC 1906|1906]] | [[Catrinus Werkhoven]]<br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 56 | [[PC 1907|1907]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br> [[Meindert Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Kimswert]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- ! 57 | [[PC 1908|1908]] | [[Uiltje Tijmstra]] <br>[[Hans Schaafsma]] <br>[[Roelof Boorsma]] | [[De Lemmer]]<br> [[Arum]]<br> [[Wommels]] | [[Uiltje Tijmstra]] |- ! 58 | [[PC 1909|1909]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 59 | [[PC 1910|1910]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 60 | [[PC 1911|1911]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Dokkum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 61 | [[PC 1912|1912]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dronryp]] | [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- ! 62 | [[PC 1913|1913]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Anne Smidts]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Anne Smidts]] |- ! 63 | [[PC 1914|1914]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Gerben Jacobus Hoitsma]] <br>[[Rein Zaagemans]] | [[Easterlittens]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Gerben Jacobus Hoitsma]] |- ! 64 | [[PC 1915|1915]] | [[Jacobus Jellema]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Hendrik van Haitsma]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sikke de Vries]] |- ! 65 | [[PC 1916|1916]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[August van Lierde]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Belgje]] | [[Rinse Brink]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 66 | [[PC 1917|1917]] | [[August van Lierde]] <br>[[Émile Hoyois]]<br>[[Georges Herphelin]] | [[Belgje]] <br>[[Belgje]] <br>[[Belgje]] | [[August van Lierde]] |- ! 67 | [[PC 1918|1918]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] <br>[[Roelof de Jong]] <br>[[Petrus Hiemstra]] | [[Easterlittens]]<br> [[Wommels]]<br> [[Wommels]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] |- ! 68 | [[PC 1919|1919]] | [[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Anne Smidts]] <br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterein]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Dronryp]] | [[Anne Smidts]] |- ! 69 | [[PC 1920|1920]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Dokkum]] | [[Ids Jousma]] |- ! 70 | [[PC 1921|1921]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]] <br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Jan Ymtes Heeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 71 | [[PC 1922|1922]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Rinze Rinzes Yetsenga]] |- ! 72 | [[PC 1923|1923]] | [[Machiel Miedema]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br>[[Klaas de Jager]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- ! 73 | [[PC 1924|1924]] | [[Hans Knol]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas de Jager]] |- ! 74 | [[PC 1925|1925]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 75 | [[PC 1926|1926]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 76 | [[PC 1927|1927]] | [[Gerben Koster]] <br>[[Rinze Werkhoven]]<br>[[Sake Zijlstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Bitgum]] | [[Gerben Koster]] |- ! 77 | [[PC 1928|1928]] | [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br>[[Dirk de Jong]]<br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Wommels]]<br> [[Wier]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]] |- ! 78 | [[PC 1929|1929]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dokkum]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 79 | [[PC 1930|1930]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] <br>[[Nanning Koopmans]] <br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Bitgum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Dokkum]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] |- ! 80 | [[PC 1931|1931]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Pieter Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 81 | [[PC 1932|1932]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Sape de Haan]]<br>[[Jan van der Lei]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 82 | [[PC 1933|1933]] | [[Hans Knol]]<br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Anne van Sinderen]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Anne]] | [[Dooitzen de Bildt]] |- ! 83 | [[PC 1934|1934]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Harmen Bogaard]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Marten van der Hem]] |- ! 84 | [[PC 1935|1935]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 85 | [[PC 1936|1936]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Anne Braam]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Raerd]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Boalsert]] | [[Willem Bosma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 86 | [[PC 1937|1937]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Dooitzen de Bildt]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sjouke Helfrich]] |- ! 87 | [[PC 1938|1938]] | [[Folkert Hiddinga]] <br>[[Cornelis Kamminga]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Weidum]]<br> [[Arum]]<br> [[Boalsert]] | [[Cornelis Kamminga]] |- ! 88 | [[PC 1939|1939]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[IJnze Kuperus]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]] <br> [[Winaam]] <br> [[Winaam]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 89 | [[PC 1940|1940]] | [[Marten van der Hem]]<br>[[Lou Seerden]] <br>[[Feite de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Lou Seerden]] |- ! 90 | [[PC 1941|1941]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Jan de Groot]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Anne]]<br> [[Weidum]]<br> [[Winaam]] | [[Jan de Groot]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 91 | [[PC 1942|1942]] | [[Jan Rodenhuis]] <br>[[Feite de Jager]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Húns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Jan Rodenhuis]] |- ! – | 1943 | colspan="3" rowspan="2"|''gjin PC fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- ! – | 1944 |- ! 92 | [[PC 1945|1945]] | [[Klaas Posthumus]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Holwert]]<br> [[Holwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Klaas Posthumus]] |- ! 93 | [[PC 1946|1946]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]] <br>[[Riemer Reinalda]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 94 | [[PC 1947|1947]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 95 | [[PC 1948|1948]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wergea]] | [[Marten van der Leest]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 96 | [[PC 1949|1949]] | [[Lammert Heeringa]] <br>[[Hotze Schuil]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Holwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Lammert Heeringa]] |- ! 97 | [[PC 1950|1950]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Marten van der Leest]] |- ! 98 | [[PC 1951|1951]] | [[Roel Hoekstra]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Ternaard]]<br> [[Holwert]]<br> [[Holwert]] | [[Hiele de Haan]] |- ! 99 | [[PC 1952|1952]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Sikke Olivier]] <br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 100 | [[PC 1953|1953]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Rinnie Kuiper]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Makkum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Rinnie Kuiper]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 101 | [[PC 1954|1954]] | [[Johannes Stavinga]] <br>[[Albert Veldkamp]] <br>[[Sipke van der Zee]] | [[Poppenwier]]<br> [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Stavinga]] |- ! 102 | [[PC 1955|1955]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Arum]]<br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Wytse Vlietstra]] |- ! 103 | [[PC 1956|1956]] | [[Marten van der Leest]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Arp Hiemstra]] |- ! 104 | [[PC 1957|1957]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Sake Faber]] | [[Rie (plak)|Rie]]<br> [[Makkum]] <br> [[Berltsum]] | [[Jan Sijtsma]] |- ! 105 | [[PC 1958|1958]] | [[Roel Hoekstra]] <br>[[Johan Jansen]] <br>[[Albert Veldkamp]] | [[Ternaard]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Huzum]] | [[Johan Jansen]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 106 | [[PC 1959|1959]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Rinnie Kuiper]] | [[Arum]]<br> [[Makkum]]<br> [[Makkum]] | [[Rinnie Kuiper]] |- ! 107 | [[PC 1960|1960]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Dirk van der Zee]] | [[Rie (plak)|Rie]] <br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]] <br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Zijlstra]] |- ! 108 | [[PC 1961|1961]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Martinus Santema]] |- ! 109 | [[PC 1962|1962]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]] <br>[[Sjoerd Heeringa]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Dreeuwes Smedinga]] |- ! 110 | [[PC 1963|1963]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 111 | [[PC 1964|1964]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Sjoerd Heeringa]]<br>[[Johan Halbesma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Johan Halbesma]] |- ! 112 | [[PC 1965|1965]] | [[Hein Zijlstra]] <br>[[Martinus Santema]] <br>[[Gerrit Langerak]] | [[Deinum]]<br> [[Easterlittens]]<br> [[Snits]] | [[Hein Zijlstra]] |- ! 113 | [[PC 1966|1966]] | [[Rienk de Groot]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Snits]]<br> [[Weidum]] | [[Gerrit de Jong]] |- ! 114 | [[PC 1967|1967]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Johan Halbesma]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Marsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas van Wieren]] |- ! 115 | [[PC 1968|1968]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Tamme Velstra]] <br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Baard]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Tamme Velstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 116 | [[PC 1969|1969]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Sikke Sikkema]]<br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 117 | [[PC 1970|1970]] | [[Gerrit Okkinga]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Arum]]<br>[[Marsum]]<br> [[Weidum]] | [[Durk Talsma]] |- ! 118 | [[PC 1971|1971]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]] <br>[[Reitse Mienstra]] | [[Ikkerwâld]]<br> [[Snits]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Reitse Mienstra]] |- ! 119 | [[PC 1972|1972]] | [[Piet de Jong (keatser)|Piet de Jong]] <br>[[Bert Rinia]] <br>[[André Roosenburg jr.]] | [[Wommels]]<br> [[Makkum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Bert Rinia]] |- ! 120 | [[PC 1973|1973]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Gerrit van der Heide]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Marsum]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 121 | [[PC 1974|1974]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Damwâld]]<br> [[Snits]]<br> [[Drachten]] | [[Jarich van der Veen]] |- ! 122 | [[PC 1975|1975]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Piet Jetze Faber]] | [[Drachten]] <br> [[Berltsum]] <br> [[Stiens]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 123 | [[PC 1976|1976]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br> [[Stiens]]<br> [[Weidum]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 124 | [[PC 1977|1977]] | [[Sjouke de Boer]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 125 | [[PC 1978|1978]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 126 | [[PC 1979|1979]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 127 | [[PC 1980|1980]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]] <br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 128 | [[PC 1981|1981]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tjisse Wallendal]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Rie (plak)|Rie]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 129 | [[PC 1982|1982]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 130 | [[PC 1983|1983]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]] <br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 131 | [[PC 1984|1984]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]] <br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 132 | [[PC 1985|1985]] | [[Ruurd Rutten]] <br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br>[[Tjerk de Groot]] | [[Winaam]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Froubuorren]] | [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] |- ! 133 | [[PC 1986|1986]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 134 | [[PC 1987|1987]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 135 | [[PC 1988|1988]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 136 | [[PC 1989|1989]] | [[Joop Bierma]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[Sint-Jabik]] <br> [[Stiens]]<br> [[Marsum]] | [[Joop Bierma]] |- ! 137 | [[PC 1990|1990]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Dronryp]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Coos Veltman]] |- ! 138 | [[PC 1991|1991]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Erik Seerden]] |- ! 139 | [[PC 1992|1992]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Rinse Bleeker]] |- ! 140 | [[PC 1993|1993]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]] <br>[[Thomas van der Meer]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Thomas van der Meer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 141 | [[PC 1994|1994]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[De Jouwer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Marsum]] | [[Coos Veltman]] |- ! 142 | [[PC 1995|1995]] | [[Simon Minnesma]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Menaam]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br> [[Menaam]] | [[Simon Minnesma]] |- ! 143 | [[PC 1996|1996]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Pieter Tienstra]] | [[Arum]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[Winsum (Grinslân)]] | [[Johan Okkinga]] |- ! 144 | [[PC 1997|1997]] | [[Pieter van Tuinen]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Minnertsgea]] | [[Pieter van Tuinen]] |- ! 145 | [[PC 1998|1998]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br> [[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 146 | [[PC 1999|1999]] | [[Johan Okkinga]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br>[[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Auke van der Graaf]] |- ! 147 | [[PC 2000|2000]] | [[Klaas Berkepas]]<br>[[Dirk Jan van der Woud]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Aldeboarn]]<br> [[Goutum]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Klaas Anne Terpstra]] |- ! 148 | [[PC 2001|2001]] | [[Pieter van Tuinen]]<br>[[André Kuipers (keatser)|André Kuipers]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Bitgummole]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 149 | [[PC 2002|2002]] | [[Rutmer van der Meer]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Cornelis Terpstra]] | [[Wergea]]<br> [[Minnertsgea]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Cornelis Terpstra]] |- ! 150 | [[PC 2003|2003]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br>[[Karel Nijman]]<br>[[Folkert van der Wei]] | [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 151 | [[PC 2004|2004]] | [[Johan Abma (keatser)|Johan Abma]] <br>[[Pieter Scharringa]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Gau]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Huzum]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 152 | [[PC 2005|2005]] | [[Rutmer van der Meer]],<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Minnertsgea]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 153 | [[PC 2006|2006]] | [[Johan van der Meulen]]<br>[[Taeke Triemstra]] <br>[[Kor Zittema]] | [[Damwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Bitgum]] | [[Taeke Triemstra]] |- ! 154 | [[PC 2007|2007]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Broeksterwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan van der Meulen]] |- ! 155 | [[PC 2008|2008]] | [[Jochum Bouma]]<br>[[Auke van der Graaf]]<br>[[Douwe Groenendijk]] | [[Easterlittens]]<br>[[Berltsum]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Douwe Groenendijk]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 156 | [[PC 2009|2009]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Folkert van der Wei]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Wytmarsum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 157 | [[PC 2010|2010]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 158 | [[PC 2011|2011]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 159 | [[PC 2012|2012]] | [[Hendrik Tolsma]]<br>[[René Anema]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Goutum]]<br>[[Balk]]<br>[[Tsjerkwert]] | [[Thomas van Zuiden]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 160 | [[PC 2013|2013]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Renze Pieter Hiemstra]] <br>[[Hylke Bruinsma]] | [[Bitgummole]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Renze Pieter Hiemstra]] |- ! 161 | [[PC 2014|2014]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Jacob Wassenaar]] <br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Minnertsgea]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 162 | [[PC 2015|2015]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br> [[Taeke Triemstra]]<br> [[Daniël Iseger]] | [[Mantgum]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 163 | [[PC 2016|2016]] | [[Jan-Dirk de Groot]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Driezum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! 164 | [[PC 2017|2017]] | [[Bauke Triemstra]]<br>[[Alle Jan Anema]]<br>[[Hendrik Kootstra]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Grou (plak)|Grou]]<br>[[Minnertsgea]] | [[Hendrik Kootstra]] |- ! 165 | [[PC 2018|2018]] | [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Tsjerkwert]]<br>[[Frjentsjer]]<br>[[Boalsert]] | [[Allard Hoekstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 166 | [[PC 2019|2019]] | [[Marten Bergsma]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Minnertsgea]]<br>[[Deinum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! (167) | [[2020]] | colspan="3" rowspan="1"|''gjin PC fanwegen [[Koroanafiruspandemy|koroana]]'' |- ! 168 | [[PC 2021|2021]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | [[Mantgum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Easterlittens]] | [[Erwin Zijlstra]] |- ! 169 | [[PC 2022|2022]] | [[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] | [[Bitgummole]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] <br>[[Deinum]] | [[Tjisse Steenstra]] |- ! 170 | [[PC 2023|2023]] |[[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] |[[Bitgummole]]<br>[[Bitgummole]]<br>[[Deinum]] |[[Tjisse Steenstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 171 | [[PC 2024|2024]] |[[Menno van Zwieten]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Tsjisse Steenstra]] |[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]<br>[[Boalsert]]<br>[[Bitgummole]] |[[Tjisse Steenstra]] |- ! 172 | [[PC 2025|2025]] | [[Marten Bergsma]],<br>[[Hessel Postma]],<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] |[[Minnertsgea]]<br>[[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br>[[Makkum]] |[[Marten Bergsma]] |} ==Sjoch ek== [[Ofbyld:Portal.svg|20 px]] '''[[Tema:Keatsen]]''' – De Wikipedy hat ek in temaside oer it keatsen {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} {{commonscat|Frisian handball|Frysk keatsen}} }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1850]] o8upj7gr2v1xrgk8lehxnea8czusr9g 1236712 1236711 2026-07-29T17:10:27Z FreyaSport 40716 /* Winners fan 'e PC */ no noch de ferkiezing fan de Kening 1236712 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = PC 2006 finale1.JPG | ôfbyldingstekst = De finale fan 'e [[PC 2006]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = PC | lân = {{NEDf}} | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = {{FRLf}} | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | plak = [[Ofbyld:Flagge fan Frjentsjer.PNG|border|20px]] [[Frjentsjer]] | holden yn = [[Sjûkelân]] | datum = 5e [[woansdei]] nei [[30 juny]] | tiid fan it jier = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1850]] – no | oprjochter = | organisearre troch = Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei | webside = [https://www.pc-franeker.nl/ www.pc-franeker.nl] }} De [[Keninklik]]e '''PC''' (in [[Nederlânsk]]e [[ôfkoarting]] foar ''Permanente Commissie''; [[Frysk]]: "Permaninte Kommisje") is de wichtichste [[Fryslân|Fryske]] [[keatspartij]] foar [[manlju]]. Dit [[evenemint]] wurdt sûnt [[1850]] yn prinsipe alle jierren holden, en fynt plak op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]]. Tsjintwurdich dogge oan dizze partij 16 [[partoer]]en mei. Allinne troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking en nim diel oan 'e PC. Op dizze keatspartij komme alle jierren sa'n 12.000 [[belangstellenden]] ôf. De PC wurdt holden op 'e fyfde [[woansdei]] fan [[1 july]] ôf. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Troch omstannichheden hat de PC yn syn skiednis fiif kear in jier oerslaan moatten. ==Skiednis== It keatsen yn Frjentsjer is gâns âlder as de PC. It is wis dat op it Ald Keatsfjild (no in [[strjitte]] tusken de [[Stasjonsbrêge (Frjentsjer)|Stasjonsbrêge]] oer it [[Van Harinxmakanaal]] en [[Saakstra's Brêge]] oer de [[Alde Trekfeart]]) om [[1650]] hinne al keatst waard. Yn 1850 en folgjende jierren waarden op dat plak ek de earste keatspartijen organisearre dy't letter (mei weromwurkjende krêft) PC komme soene te hjitten. Oer dy iere PC's is mar sa'n bytsje oerlevere, dat sels de nammen fan 'e winners net bekend bleaun binne.<ref name="vwts">{{Fuotnoat|――, ''Winnaars 1854-heden'', yn: ''van Wad tot Stad'', 31 july 2018, s. 75, 77 en 79}}</ref> De organisaasje wie yn dy tiid yn 'e hannen fan ferskate Frjentsjerter [[kastlein (weard)|kastlein]]s. Yn [[1853]] rjochte in fiiftal Frjentsjerter [[winkelman|winkellju]] ûnder lieding fan [[Jan Bogtstra]] in [[kommisje]] op foar wat doe noch de 'Keatspartij te Frjentsjer' neamd waard. Dy kommisje wie yn it foarste plak bedoeld om 'e organisaasje fan it jierlikse evenemint op him te nimmen en om 'e regels en prosedueres fêst te lizzen. Yn bredere sin wie it doel de befoardering en it yn stân hâlden fan it keatsen en de "feredeling" (fierdere ûntwikkeling) fan wat doe as in ienfâldich [[fermaak|folksfermaak]] sjoen waard. Troch it wurk fan dy kommisje, dat mei de edysje fan [[1854]] begûn, binne fan dy tiid ôf (njonken bestjoerlike en prosedurele ynformaasje) de nammen fan dielnimmers en winners fan 'e PC oerlevere.<ref name="neff">{{Fuotnoat|{{NEfF|2091}}}}</ref> [[Ofbyld:Pc1903.png|thumb|left|250px|Ympresje fan 'e PC fan [[1903]]. <small>(Detail fan âlde printbriefkaart, makker ûnbekend.)</small>]] Yn [[1855]] waard de partij foar it lêst op it Ald Keatsfjild holden; mei yngong fan 'e edysje fan [[1856]] ferhuze de PC nei it ''Sternse Slotland'', better bekend as it Sjûkelân, dêr't it evenemint neitiid altyd bleaun is.<ref>{{NEfF|2416}}</ref> Fan [[1866]] ôf hiet de kommisje de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Doe (en net earder) kaam ek de keatspartij dy't troch de kommisje organisearre waard, bekend te stean as de PC. Njonken Jan Bogtstra, dy't yn [[1887]]-[[1888]] foar de PC de earste bûtenlânske keatskontakten lei, wie ek [[abbekaat|mr.]] [[Klaas Bijlsma]] in legindarysk PC-[[bestjoerder]].<ref name="neff"/> Sûnt 1850 is de PC fiif kear net trochgien: yn [[1859]] fanwege in [[pokken|pokke]]-epedemy (of mooglik troch [[jild]]gebrek); yn [[1866]] fanwegen in [[goalera]]-[[epidemy]]; en yn [[1943]] en [[1944]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]].<ref name="neff"/><ref>——, ''PC vier keer niet verkaatst'', yn: ''[[van Wad tot Stad]]'', 31 july 2018, s. 101.</ref> Yn [[2020]] waard de PC ôflast troch [[Koroanafiruspandemy|Koroana]]. It bestjoer fûn in PC mei in beheind oantal taskôgers op it Sjûkelân net PC-wurdich.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut PC yn Frjentsjer giet definityf net troch] nijsberjocht op webstee Omrop Fryslân, 23 july 2020</ref> Yn [[1883]] waard de [[tradysje]] ynfierd dat út it winnend partoer fan 'e PC troch de saneamde 'keningskommisje' in [[kening (keatsen)|kening]] oanwiisd wurdt. It keningskip op 'e PC is de heechste eare dy't in Fryske keatser behelje kin. De direkte oanlieding ta dizze fernijing wie dat de [[kommissaris fan de kening]], mr. [[Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten]], dat jiers de Sulveren Keningsbal beskikber stelde, in kostbere [[wikselpriis]] foar de kening fan 'e PC.<ref name="neff"/> Under de [[Earste Wrâldkriich]], doe't der in soad [[Belgje|Belgyske]] [[flechtling]]en yn [[Nederlân]] wiene, waard de PC yn [[1916]] wûn troch in partoer fan twa Friezen en in Belch en yn [[1917]] troch in partoer fan trije Belgen.<ref name="vwts"/> Fan 'e [[1990-er jierren]] ôf wurdt de PC elts jier op 'e regionale [[tillefyzje]] útstjoerd troch [[Omrop Fryslân]]. Mei it 150-jierrich bestean fan 'e PC, yn [[2003]], waarden op it Sjûkelân by wize fan [[tinkteken]] twa [[toer (bouwurk)|tuorren]] pleatst.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/it-sjukelan ——, ''It Sjûkelân'', op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De PC krige doe ek it predikaat [[Keninklik]] taparte.<ref name="neff"/> [[File:Jaarlijkse landskaatswedstrijden Weeknummer, 24-14 - Open Beelden - 29242.ogv|thumb|right|250px|[[Keatspartij]] yn [[Frjentsjer]], [[1924]].]] ==Tiid en plak== Sûnt 1856 wurdt de PC holden op it Sjûkelân, in keatsfjild dat yn 'e Frjentsjerter [[binnenstêd]] oan 'e noardkant fan 'e [[Fiverstrjitte (Frjentsjer)|Fiverstrjitte]] leit, rjocht foar de ôfslach nei de [[Foarstrjitte (Frjentsjer)|Foarstrjitte]] oer. It is net tafallich dat oan 'e noardein fan 'e Foarstrjitte ek it [[Keatsmuseum]] stiet. Oan 'e PC dogge 16 partoeren mei fan elts trije manlju. Allinnich troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking foar dielname. De PC wurdt elts jier holden op 'e fyfde woansdei nei [[30&nbsp;juny]], wat delkomt op 'e fyfde woansdei yn [[july]] of de earste woansdei yn [[augustus]], ôfhinklik fan 'e [[kalinder]]. De PC kin beskôge wurde as it Frysk kampioenskip keatsen foar manlju. Persiis ien [[wike]] letter wurdt yn [[Wommels]] de [[Freulepartij]] organisearre, dat de wichtichste keatswedstryd foar [[jonge]]s is. Der bestiet ek in [[froulik]]e wjergader fan 'e PC. Dat is de [[Frouljus-PC]], dy't persiis trije wiken nei de PC ferkeatst wurdt yn [[Weidum]]. ==Organisaasje== De PC wurdt organisearre troch de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Dat is in yn 1853 oprjochte [[organisaasje]] dy't [[bestjoer]]lik en [[jild|finansjeel]] ûnôfhinklik is fan it [[KNKB]]. De kommisje is in [[orgaan (organisaasje)|orgaan]] dat bestiet út fiif (meastal) [[manlik]]e leden sûnder maksimale sittingstermyn, en dat himsels troch [[koöptaasje]] oanfollet.<ref name="neff"/> ===Foarsitters fan de PC=== {| class="wikitable ! ! namme ! tiidrek |- ! 1 | [[Bote Gosses Bruinsma]] | [[1853]]-[[1880]] |- ! 2 | [[Jan Bogtstra]] | [[1880]]-[[1894]] |- | |- ! | [[Klaas Bijlsma]] | [[1929]]-[[1973]] |- ! | [[Ulbe Durk Hannema]] | [[1973]]-[[1993]] |- ! | [[Jan van der Meij]] | [[1993]]-[[2007]] |- ! | [[Minne Dijkstra (bestjoerder)|Minne Dijkstra]] | [[2007]]-[[2010]] |- ! | [[Johannes Westra]] | [[2010]]-[[2016]] |- ! | [[Ids Hellinga]] | [[2016]]- |} ==Tradysjes omtrint organisaasje en iepening== De PC wurdt omjûn troch âlde [[tradysje]]s dy't mei soarch libben holden wurde. In wat frjemde ein yn 't byt is datoangeande de 'Keats Off', dy't pas yn [[2012]] ynfierd is. Foarhinne waarden alle sechstjin dielnimmende partoeren troch de kommisje oanwiisd, mar sûnt [[2012]] wurde der njoggentjin partoeren oanwiisd. De earste fyftjin pleatse har streekrjocht, mar om it lêste, sechstjinde plak moat keatst wurde tusken de partoeren 16 oant en mei 19. Dy saneamde Keats Off wurdt op it Sjûkelân holden, op 'e [[tongersdei]] foarôfgeande oan 'e PC fan 18.00&nbsp;oere ôf. Dat barren is foar it [[publyk]] fergees tagonklik.<ref name="proloog">{{Fuotnoat|[https://www.pc-franeker.nl/index.php/proloog ——, ''Proloog'' op 'e webside fan 'e PC]}}</ref> Dêrnei jildt de haadklassewedstryd fan [[Arum]], dy't op 'e [[snein]] foar de PC organisearre wurdt, al sûnt jier en dei as de 'generale repetysje' foar de PC.<ref name="proloog"/> De [[lotting]] fynt plak op 'e [[jûn]] fan 'e [[moandei]] foar de PC.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/loting ——, ''Loting'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> Mei-inoar wurde de Keats Off, de wedstryd yn Arum en de lotting ek wol de 'Prolooch' fan 'e PC neamd.<ref name="proloog"/> De [[tiisdei]] tusken de lotting (op moandei) en de PC (op woansdei) yn, wurdt tradisjoneel de 'tuskenynse dei' neamd, in term dy't yntrodusearre waard troch PC-[[foarsitter]] [[Klaas Bijlsma]].<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/tuskenynse-dei ——, ''Tuskenynse dei'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De iepening fan 'e PC set útein mei in publyk tagonklike [[resepsje]] yn [[Teäter De Koornbeurs]], dy't [[moarn (deidiel)|moarns]] stipt om 8.00&nbsp;[[oere]] begjint. De fiifkoppige kommisje ferskynt dêr yn [[rokkostúm]] en mei [[hege hoed]] op. De [[foarsitter]] hâldt tradisjoneel in [[taspraak]] fan likernôch in trije kertier, wêryn't er oantinkens oan 'e 'goeie âlde tiid' opropt en de winners fan 'e PC fan fyftich jier earder yn it sintsje set, ynsafier't dy oanwêzich binne. Dêrnjonken wurde ek aktuële en organisatoaryske saken oan 'e oarder steld. Hy beslút syn taspraak tradisjoneel mei de wurden: "It giet los." Dêrnei wurd it winnende partoer fan it foargeande jier (yn it ferline wie it alinne de kening fan it foargeande jier dy't plaknaam yn de koets), de [[skiedsrjochter|haadskiedsrjochter]] en de kommisjeleden sels yn iepen rydtugen nei it keatsfjild riden, foarôfgien troch it [[Stedsk Muzykkorps Harmony]], dat ek al oardel iuw bestiet. De optocht giet it hiele ein stadich troch in tichte hage fan publyk en arrivearret om likernôch 9.15&nbsp;oere op it Sjûkelân. Dêr docht de âlde kening ôfstân fan 'e Sulveren Keningsbal, dy't dêrnei troch de foarsitter fan 'e kommisje foar eltsenien sichtber yn 'e PC-koepel ophongen wurdt. Om persiis 10.00&nbsp;oere begjinne de wedstriden.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/receptie ——, ''Receptie'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> ==Nûmering== Yn 2020 moast de 167e edysje fan 'e PC oergean fanwegen de wrâldwide pandemy fan it koroanafirus.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/711-geen-pc-in-2020 ——, ''Geen PC in 2020'', op PC-Franeker.nl]</ref> Yn 'e nûmering fan 'e PC's waard it sifer 167 lykwols al oan 2020 ferbûn, sadat de earstfolgjende [[PC 2021|PC, yn 2021]], nûmer 168 waard.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/723-168e-pc-op-4-augustus-gaat-door ——, ''168e PC op 4 augustus gaat door'', op PC-Franeker.nl]</ref> (Earder, doe't de PC yn 'e [[njoggentjinde iuw]] oergie fanwegen epidemyen en yn 'e [[tweintichste iuw]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]], wie de nûmering mei fersprongen, sadat bgl. op 'e 91e PC yn [[1942]] de 92e yn [[1945]] folge.) ==Klasseminten== ===Punteklassemint=== Yn it PC-klassemint aller tiden<ref>Punteklassemint nei de PC fan 2025</ref> stiet [[Taeke Triemstra]] mei 38 punten boppeoan, ien punt mear as de legindaryske [[Harns (stêd)|Harnzer]] keatser [[Hotze Schuil]], dy't 37 PC-punten byinoar sloech. [[Piet Jetze Faber]] makket mei 35 punten de top trije folslein. [[Ofbyld:PC Franeker.jpg|thumb|right|250px|De PC op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]].]] ===Tal kearen wûn=== Allinne [[Taede Zijlstra]] fan [[Wytmarsum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan [[Penjum]] slagge it de PC 9 kear op harren namme te skriuwen. Goede trêde op dizze list is [[Auke Miedema]] mei 8 kear winst. [[Klaas Willems Boorsma]], [[Sjirk de Wal]] en Piet Jetze Faber wûnen elk 7 kear. ====Mearfâldige PC winners==== List fan keatsers dy't fjouwer kear as faker de PC wûn ha. {| class="wikitable" style="font-size: 85%" |- |-bgcolor=lightgray !colspan="2"|9x |- | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[Taede Zijlstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|8x |- | [[Auke Miedema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|7x |- | [[Klaas Willems Boorsma]] |- | [[Sjirk de Wal]] |- | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|6x |- | [[Jan Eeltjes Bonnema]] |- | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- | [[Hotze Schuil]] |- | [[Sake Saakstra]] |- | [[Taeke Triemstra]] |- | [[Gert-Anne van der Bos]] |- | [[Daniël Iseger]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|5x |- | [[Pieter Baukes Rijpma]] |- | [[Rients Doekles Yntema]] |- | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- | [[Klaas Kuiken]] |- | [[Sjouke Helfrich]] |- | [[Klaas van Wieren]] |- | [[Wieb van Wieren]] |- | [[Tunno Schurer]] |- | [[Sake Porte]] |- | [[Renze Pieter Hiemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|4x |- | [[Pieter Ulbes Rijpma]] |- | [[Dirk Ynzes de Boer]] |- | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- | [[Minze Johannes de Vries]] |- | [[Johannes Struiksma]] |- | [[Catrinus Werkhoven]] |- | [[Ids Jousma]] |- | [[Klaas de Jager]] |- | [[Frans Helfrich]] |- | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[Peter Rinia]] |- | [[Rinse Bleeker]] |- | [[Auke van der Graaf]] |- | [[Hans Wassenaar]] |- | [[Tjisse Steenstra]] |} ===Keningskippen=== Piet Jetze Faber fan [[Froubuorren]] is wat it keningskip fan 'e PC oanbelanget de ûnbekreaude listoanfierder: hy krige 4 kear de keningsbal omhongen. Sân keatsers foel 3 kear de heechste PC-eare ta diel: [[Minze de Vries]] fan [[Bitgum]], Hotze Schuil fan Harns, Taede Zijlstra fan [[Wytmarsum]], [[Klaas Kuiken]] fan [[Sint-Anne]], [[Tunno Schurer]] fan [[Arum]], [[Lammert Scheltes Hilarides]] fan [[Penjum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan Penjum. Hotze Schuil, dy't yn [[2005]] [[ferstoar]], waard yn [[2000]] troch it PC-bestjoer útroppen ta 'keatser fan 'e (tweintichtste) iuw'. ===Klaverke Fjouwer=== De PC is mei de [[Freulepartij]], yn [[Wommels]]. en de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[Bûnspartij foar Senioaren]], beide yn Frjentsjer, ien fan 'e keatswedstriden dy't diel útmeitsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't it slagget en win al dy fjouwer partijen. ==Winners fan 'e PC== Hjirûnder in list mei de winners fan 'e PC, fan 1854 ôf. Spitigernôch is de oer de winners fan 'e edysjes dy't fan 1850 oant en mei 1853 ferkeatst waarden, neat oerlevere.<ref name="vwts"/> {| class="wikitable ! nûmer ! jier ! keatsers ! wenplakken ! kening |- ! 1 | 1850 |colspan="3" rowspan="4" align="center" | ''ûnbekend'' |- ! 2 | 1851 |- ! 3 | 1852 |- ! 4 | 1853 |- ! 5 | [[PC 1854|1854]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]]<br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 6 | [[PC 1855|1855]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 7 | [[PC 1856|1856]] | [[Johannes Frederiks Felkers]] <br>[[Pieter Frederiks Felkers]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Wommels]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 8 | [[PC 1857|1857]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 9 | [[PC 1858|1858]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! – | 1859 | colspan="3"| ''gjin PC fanwege in [[pokken|pokke]]-epidemy'' |- ! 10 | [[PC 1860|1860]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 11 | [[PC 1861|1861]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 12 | [[PC 1862|1862]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]] <br>[[Hylke Folkerts Post]] | [[Penjum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Kimswert]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 13 | [[PC 1863|1863]] | [[Jan Bangma]] <br> [[Frans Frederiks Felkers]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Arum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Mullum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 14 | [[PC 1864|1864]] | [[Jan Bangma]] <br>[[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Arum]] <br> [[Winaam]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 15 | [[PC 1865|1865]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! – | 1866 | colspan="3"|''gjin PC fanwegen in [[goalera]]-epidemy'' |- ! 16 | [[PC 1867|1867]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 17 | [[PC 1868|1868]] | [[Klaas Folkerts Post]]<br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 18 | [[PC 1869|1869]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 19 | [[PC 1870|1870]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Tsjummearum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 20 | [[PC 1871|1871]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 21 | [[PC 1872|1872]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 22 | [[PC 1873|1873]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 23 | [[PC 1874|1874]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jacob Runia]]<br>[[Sjouke Sybes Anema]] | [[Arum]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 24 | [[PC 1875|1875]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Arum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 25 | [[PC 1876|1876]] | [[Jacob Klaver]]<br>[[Folkert Gatzes Struiksma]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Easterlittens]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 26 | [[PC 1877|1877]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Johannes Donia]] | [[Arum]] <br> [[Dronryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 27 | [[PC 1878|1878]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 28 | [[PC 1879|1879]] | [[Tjerk Douwes Hiemstra]]<br>[[Wiebe Pieters Steensma]] <br>[[Rein van de Witte]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 29 | [[PC 1880|1880]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Jelle Hilbrands Bruinsma]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Arum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 30 | [[PC 1881|1881]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Sjirk de Wal]] | [[Arum]]<br> [[Wjelsryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 31 | [[PC 1882|1882]] | [[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Tjeerds Kooistra]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 32 | [[PC 1883|1883]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Auke Miedema]] |- ! 33 | [[PC 1884|1884]] | [[Hein Doedes Postma]]<br>[[Marten Cornelis Banning]]<br>[[Tjerk Douwes Hiemstra]] | [[Surch]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Hein Doedes Postma]] |- ! 34 | [[PC 1885|1885]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Sjirk de Wal]] |- ! 35 | [[PC 1886|1886]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Jacob Klazes Wassenaar]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]] <br> [[Sint-Jabik]] | [[Klaas Willems Boorsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 36 | [[PC 1887|1887]] | [[Jacob Klazes Wassenaar]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sweins]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 37 | [[PC 1888|1888]] | [[Sybren Geerts Kooistra]] <br>[[Meindert Geerts Kooistra]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 38 | [[PC 1889|1889]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]]<br>[[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Geerts Kooistra]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 39 | [[PC 1890|1890]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Taeke de Jong]] | [[Arum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 40 | [[PC 1891|1891]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Hemke Geerts Elzinga]]<br>[[Cornelis van der Weg]] | [[Skingen]]<br> [[Holwert]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 41 | [[PC 1892|1892]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Nanne Sjoerds de Boer]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Penjum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- ! 42 | [[PC 1893|1893]] | [[Johannes Gerlofs Anema]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Arum]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 43 | [[PC 1894|1894]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Klaas Dirks Leeuwen]]<br>[[Arjen Lammerts de Vries]] | [[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johannes Douwes Bierma]] |- ! 44 | [[PC 1895|1895]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]]<br>[[Penjum]]<br> [[Arum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 45 | [[PC 1896|1896]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Sjoerd Heslinga]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 46 | [[PC 1897|1897]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 47 | [[PC 1898|1898]] | [[Johannes Douwes Bierma]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Johannes Struiksma]] |- ! 48 | [[PC 1899|1899]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 49 | [[PC 1900|1900]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Gerben Wassenaar]]<br>[[Anne Groenveld]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 50 | [[PC 1901|1901]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Meindert Helfrich]] | [[Penjum]]<br> [[Marsum]]<br> [[Kimswert]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 51 | [[PC 1902|1902]] | [[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Johannes Struiksma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |- ! 52 | [[PC 1903|1903]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Bitgum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 53 | [[PC 1904|1904]] | [[Pieter Hovinga]] <br>[[Lodewijk Leicht]]<br>[[Rinze Feitsma]] | [[Marsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Wommels]] | [[Pieter Hovinga]] |- ! 54 | [[PC 1905|1905]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Jan Wiebrens Kooistra]]<br>[[Gerrit Terpstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Marsum]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- ! 55 | [[PC 1906|1906]] | [[Catrinus Werkhoven]]<br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 56 | [[PC 1907|1907]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br> [[Meindert Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Kimswert]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- ! 57 | [[PC 1908|1908]] | [[Uiltje Tijmstra]] <br>[[Hans Schaafsma]] <br>[[Roelof Boorsma]] | [[De Lemmer]]<br> [[Arum]]<br> [[Wommels]] | [[Uiltje Tijmstra]] |- ! 58 | [[PC 1909|1909]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 59 | [[PC 1910|1910]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 60 | [[PC 1911|1911]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Dokkum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 61 | [[PC 1912|1912]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dronryp]] | [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- ! 62 | [[PC 1913|1913]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Anne Smidts]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Anne Smidts]] |- ! 63 | [[PC 1914|1914]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Gerben Jacobus Hoitsma]] <br>[[Rein Zaagemans]] | [[Easterlittens]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Gerben Jacobus Hoitsma]] |- ! 64 | [[PC 1915|1915]] | [[Jacobus Jellema]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Hendrik van Haitsma]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sikke de Vries]] |- ! 65 | [[PC 1916|1916]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[August van Lierde]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Belgje]] | [[Rinse Brink]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 66 | [[PC 1917|1917]] | [[August van Lierde]] <br>[[Émile Hoyois]]<br>[[Georges Herphelin]] | [[Belgje]] <br>[[Belgje]] <br>[[Belgje]] | [[August van Lierde]] |- ! 67 | [[PC 1918|1918]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] <br>[[Roelof de Jong]] <br>[[Petrus Hiemstra]] | [[Easterlittens]]<br> [[Wommels]]<br> [[Wommels]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] |- ! 68 | [[PC 1919|1919]] | [[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Anne Smidts]] <br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterein]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Dronryp]] | [[Anne Smidts]] |- ! 69 | [[PC 1920|1920]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Dokkum]] | [[Ids Jousma]] |- ! 70 | [[PC 1921|1921]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]] <br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Jan Ymtes Heeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 71 | [[PC 1922|1922]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Rinze Rinzes Yetsenga]] |- ! 72 | [[PC 1923|1923]] | [[Machiel Miedema]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br>[[Klaas de Jager]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- ! 73 | [[PC 1924|1924]] | [[Hans Knol]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas de Jager]] |- ! 74 | [[PC 1925|1925]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 75 | [[PC 1926|1926]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 76 | [[PC 1927|1927]] | [[Gerben Koster]] <br>[[Rinze Werkhoven]]<br>[[Sake Zijlstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Bitgum]] | [[Gerben Koster]] |- ! 77 | [[PC 1928|1928]] | [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br>[[Dirk de Jong]]<br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Wommels]]<br> [[Wier]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]] |- ! 78 | [[PC 1929|1929]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dokkum]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 79 | [[PC 1930|1930]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] <br>[[Nanning Koopmans]] <br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Bitgum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Dokkum]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] |- ! 80 | [[PC 1931|1931]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Pieter Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 81 | [[PC 1932|1932]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Sape de Haan]]<br>[[Jan van der Lei]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 82 | [[PC 1933|1933]] | [[Hans Knol]]<br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Anne van Sinderen]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Anne]] | [[Dooitzen de Bildt]] |- ! 83 | [[PC 1934|1934]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Harmen Bogaard]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Marten van der Hem]] |- ! 84 | [[PC 1935|1935]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 85 | [[PC 1936|1936]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Anne Braam]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Raerd]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Boalsert]] | [[Willem Bosma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 86 | [[PC 1937|1937]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Dooitzen de Bildt]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sjouke Helfrich]] |- ! 87 | [[PC 1938|1938]] | [[Folkert Hiddinga]] <br>[[Cornelis Kamminga]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Weidum]]<br> [[Arum]]<br> [[Boalsert]] | [[Cornelis Kamminga]] |- ! 88 | [[PC 1939|1939]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[IJnze Kuperus]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]] <br> [[Winaam]] <br> [[Winaam]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 89 | [[PC 1940|1940]] | [[Marten van der Hem]]<br>[[Lou Seerden]] <br>[[Feite de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Lou Seerden]] |- ! 90 | [[PC 1941|1941]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Jan de Groot]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Anne]]<br> [[Weidum]]<br> [[Winaam]] | [[Jan de Groot]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 91 | [[PC 1942|1942]] | [[Jan Rodenhuis]] <br>[[Feite de Jager]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Húns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Jan Rodenhuis]] |- ! – | 1943 | colspan="3" rowspan="2"|''gjin PC fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- ! – | 1944 |- ! 92 | [[PC 1945|1945]] | [[Klaas Posthumus]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Holwert]]<br> [[Holwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Klaas Posthumus]] |- ! 93 | [[PC 1946|1946]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]] <br>[[Riemer Reinalda]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 94 | [[PC 1947|1947]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 95 | [[PC 1948|1948]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wergea]] | [[Marten van der Leest]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 96 | [[PC 1949|1949]] | [[Lammert Heeringa]] <br>[[Hotze Schuil]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Holwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Lammert Heeringa]] |- ! 97 | [[PC 1950|1950]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Marten van der Leest]] |- ! 98 | [[PC 1951|1951]] | [[Roel Hoekstra]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Ternaard]]<br> [[Holwert]]<br> [[Holwert]] | [[Hiele de Haan]] |- ! 99 | [[PC 1952|1952]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Sikke Olivier]] <br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 100 | [[PC 1953|1953]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Rinnie Kuiper]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Makkum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Rinnie Kuiper]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 101 | [[PC 1954|1954]] | [[Johannes Stavinga]] <br>[[Albert Veldkamp]] <br>[[Sipke van der Zee]] | [[Poppenwier]]<br> [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Stavinga]] |- ! 102 | [[PC 1955|1955]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Arum]]<br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Wytse Vlietstra]] |- ! 103 | [[PC 1956|1956]] | [[Marten van der Leest]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Arp Hiemstra]] |- ! 104 | [[PC 1957|1957]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Sake Faber]] | [[Rie (plak)|Rie]]<br> [[Makkum]] <br> [[Berltsum]] | [[Jan Sijtsma]] |- ! 105 | [[PC 1958|1958]] | [[Roel Hoekstra]] <br>[[Johan Jansen]] <br>[[Albert Veldkamp]] | [[Ternaard]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Huzum]] | [[Johan Jansen]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 106 | [[PC 1959|1959]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Rinnie Kuiper]] | [[Arum]]<br> [[Makkum]]<br> [[Makkum]] | [[Rinnie Kuiper]] |- ! 107 | [[PC 1960|1960]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Dirk van der Zee]] | [[Rie (plak)|Rie]] <br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]] <br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Zijlstra]] |- ! 108 | [[PC 1961|1961]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Martinus Santema]] |- ! 109 | [[PC 1962|1962]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]] <br>[[Sjoerd Heeringa]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Dreeuwes Smedinga]] |- ! 110 | [[PC 1963|1963]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 111 | [[PC 1964|1964]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Sjoerd Heeringa]]<br>[[Johan Halbesma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Johan Halbesma]] |- ! 112 | [[PC 1965|1965]] | [[Hein Zijlstra]] <br>[[Martinus Santema]] <br>[[Gerrit Langerak]] | [[Deinum]]<br> [[Easterlittens]]<br> [[Snits]] | [[Hein Zijlstra]] |- ! 113 | [[PC 1966|1966]] | [[Rienk de Groot]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Snits]]<br> [[Weidum]] | [[Gerrit de Jong]] |- ! 114 | [[PC 1967|1967]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Johan Halbesma]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Marsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas van Wieren]] |- ! 115 | [[PC 1968|1968]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Tamme Velstra]] <br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Baard]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Tamme Velstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 116 | [[PC 1969|1969]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Sikke Sikkema]]<br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 117 | [[PC 1970|1970]] | [[Gerrit Okkinga]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Arum]]<br>[[Marsum]]<br> [[Weidum]] | [[Durk Talsma]] |- ! 118 | [[PC 1971|1971]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]] <br>[[Reitse Mienstra]] | [[Ikkerwâld]]<br> [[Snits]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Reitse Mienstra]] |- ! 119 | [[PC 1972|1972]] | [[Piet de Jong (keatser)|Piet de Jong]] <br>[[Bert Rinia]] <br>[[André Roosenburg jr.]] | [[Wommels]]<br> [[Makkum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Bert Rinia]] |- ! 120 | [[PC 1973|1973]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Gerrit van der Heide]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Marsum]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 121 | [[PC 1974|1974]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Damwâld]]<br> [[Snits]]<br> [[Drachten]] | [[Jarich van der Veen]] |- ! 122 | [[PC 1975|1975]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Piet Jetze Faber]] | [[Drachten]] <br> [[Berltsum]] <br> [[Stiens]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 123 | [[PC 1976|1976]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br> [[Stiens]]<br> [[Weidum]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 124 | [[PC 1977|1977]] | [[Sjouke de Boer]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 125 | [[PC 1978|1978]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 126 | [[PC 1979|1979]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 127 | [[PC 1980|1980]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]] <br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 128 | [[PC 1981|1981]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tjisse Wallendal]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Rie (plak)|Rie]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 129 | [[PC 1982|1982]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 130 | [[PC 1983|1983]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]] <br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 131 | [[PC 1984|1984]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]] <br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 132 | [[PC 1985|1985]] | [[Ruurd Rutten]] <br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br>[[Tjerk de Groot]] | [[Winaam]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Froubuorren]] | [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] |- ! 133 | [[PC 1986|1986]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 134 | [[PC 1987|1987]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 135 | [[PC 1988|1988]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 136 | [[PC 1989|1989]] | [[Joop Bierma]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[Sint-Jabik]] <br> [[Stiens]]<br> [[Marsum]] | [[Joop Bierma]] |- ! 137 | [[PC 1990|1990]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Dronryp]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Coos Veltman]] |- ! 138 | [[PC 1991|1991]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Erik Seerden]] |- ! 139 | [[PC 1992|1992]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Rinse Bleeker]] |- ! 140 | [[PC 1993|1993]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]] <br>[[Thomas van der Meer]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Thomas van der Meer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 141 | [[PC 1994|1994]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[De Jouwer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Marsum]] | [[Coos Veltman]] |- ! 142 | [[PC 1995|1995]] | [[Simon Minnesma]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Menaam]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br> [[Menaam]] | [[Simon Minnesma]] |- ! 143 | [[PC 1996|1996]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Pieter Tienstra]] | [[Arum]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[Winsum (Grinslân)]] | [[Johan Okkinga]] |- ! 144 | [[PC 1997|1997]] | [[Pieter van Tuinen]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Minnertsgea]] | [[Pieter van Tuinen]] |- ! 145 | [[PC 1998|1998]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br> [[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 146 | [[PC 1999|1999]] | [[Johan Okkinga]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br>[[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Auke van der Graaf]] |- ! 147 | [[PC 2000|2000]] | [[Klaas Berkepas]]<br>[[Dirk Jan van der Woud]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Aldeboarn]]<br> [[Goutum]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Klaas Anne Terpstra]] |- ! 148 | [[PC 2001|2001]] | [[Pieter van Tuinen]]<br>[[André Kuipers (keatser)|André Kuipers]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Bitgummole]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 149 | [[PC 2002|2002]] | [[Rutmer van der Meer]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Cornelis Terpstra]] | [[Wergea]]<br> [[Minnertsgea]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Cornelis Terpstra]] |- ! 150 | [[PC 2003|2003]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br>[[Karel Nijman]]<br>[[Folkert van der Wei]] | [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 151 | [[PC 2004|2004]] | [[Johan Abma (keatser)|Johan Abma]] <br>[[Pieter Scharringa]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Gau]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Huzum]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 152 | [[PC 2005|2005]] | [[Rutmer van der Meer]],<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Minnertsgea]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 153 | [[PC 2006|2006]] | [[Johan van der Meulen]]<br>[[Taeke Triemstra]] <br>[[Kor Zittema]] | [[Damwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Bitgum]] | [[Taeke Triemstra]] |- ! 154 | [[PC 2007|2007]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Broeksterwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan van der Meulen]] |- ! 155 | [[PC 2008|2008]] | [[Jochum Bouma]]<br>[[Auke van der Graaf]]<br>[[Douwe Groenendijk]] | [[Easterlittens]]<br>[[Berltsum]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Douwe Groenendijk]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 156 | [[PC 2009|2009]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Folkert van der Wei]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Wytmarsum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 157 | [[PC 2010|2010]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 158 | [[PC 2011|2011]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 159 | [[PC 2012|2012]] | [[Hendrik Tolsma]]<br>[[René Anema]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Goutum]]<br>[[Balk]]<br>[[Tsjerkwert]] | [[Thomas van Zuiden]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 160 | [[PC 2013|2013]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Renze Pieter Hiemstra]] <br>[[Hylke Bruinsma]] | [[Bitgummole]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Renze Pieter Hiemstra]] |- ! 161 | [[PC 2014|2014]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Jacob Wassenaar]] <br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Minnertsgea]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 162 | [[PC 2015|2015]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br> [[Taeke Triemstra]]<br> [[Daniël Iseger]] | [[Mantgum]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 163 | [[PC 2016|2016]] | [[Jan-Dirk de Groot]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Driezum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! 164 | [[PC 2017|2017]] | [[Bauke Triemstra]]<br>[[Alle Jan Anema]]<br>[[Hendrik Kootstra]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Grou (plak)|Grou]]<br>[[Minnertsgea]] | [[Hendrik Kootstra]] |- ! 165 | [[PC 2018|2018]] | [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Tsjerkwert]]<br>[[Frjentsjer]]<br>[[Boalsert]] | [[Allard Hoekstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 166 | [[PC 2019|2019]] | [[Marten Bergsma]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Minnertsgea]]<br>[[Deinum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! (167) | [[2020]] | colspan="3" rowspan="1"|''gjin PC fanwegen [[Koroanafiruspandemy|koroana]]'' |- ! 168 | [[PC 2021|2021]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | [[Mantgum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Easterlittens]] | [[Erwin Zijlstra]] |- ! 169 | [[PC 2022|2022]] | [[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] | [[Bitgummole]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] <br>[[Deinum]] | [[Tjisse Steenstra]] |- ! 170 | [[PC 2023|2023]] |[[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] |[[Bitgummole]]<br>[[Bitgummole]]<br>[[Deinum]] |[[Tjisse Steenstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 171 | [[PC 2024|2024]] |[[Menno van Zwieten]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Tsjisse Steenstra]] |[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]<br>[[Boalsert]]<br>[[Bitgummole]] |[[Tjisse Steenstra]] |- ! 172 | [[PC 2025|2025]] | [[Marten Bergsma]],<br>[[Hessel Postma]],<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] |[[Minnertsgea]]<br>[[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br>[[Makkum]] |[[Marten Bergsma]] |- ! 173 | [[PC 2026|2026]] | [[Menno van Zwieten]],<br>[[Rick Minnesma]],<br>[[Tjisse Steenstra]] |[[Burgum]]<br>[[Dronryp]]<br>[[Dronryp]] | |} ==Sjoch ek== [[Ofbyld:Portal.svg|20 px]] '''[[Tema:Keatsen]]''' – De Wikipedy hat ek in temaside oer it keatsen {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} {{commonscat|Frisian handball|Frysk keatsen}} }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1850]] bxo0t4xcfyclxck2p72t8wsojh42tn8 1236717 1236712 2026-07-29T17:38:03Z FreyaSport 40716 /* Winners fan 'e PC */ Tjisse Steenstra útroppen ta kening 1236717 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = PC 2006 finale1.JPG | ôfbyldingstekst = De finale fan 'e [[PC 2006]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = PC | lân = {{NEDf}} | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = {{FRLf}} | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | plak = [[Ofbyld:Flagge fan Frjentsjer.PNG|border|20px]] [[Frjentsjer]] | holden yn = [[Sjûkelân]] | datum = 5e [[woansdei]] nei [[30 juny]] | tiid fan it jier = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1850]] – no | oprjochter = | organisearre troch = Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei | webside = [https://www.pc-franeker.nl/ www.pc-franeker.nl] }} De [[Keninklik]]e '''PC''' (in [[Nederlânsk]]e [[ôfkoarting]] foar ''Permanente Commissie''; [[Frysk]]: "Permaninte Kommisje") is de wichtichste [[Fryslân|Fryske]] [[keatspartij]] foar [[manlju]]. Dit [[evenemint]] wurdt sûnt [[1850]] yn prinsipe alle jierren holden, en fynt plak op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]]. Tsjintwurdich dogge oan dizze partij 16 [[partoer]]en mei. Allinne troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking en nim diel oan 'e PC. Op dizze keatspartij komme alle jierren sa'n 12.000 [[belangstellenden]] ôf. De PC wurdt holden op 'e fyfde [[woansdei]] fan [[1 july]] ôf. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Troch omstannichheden hat de PC yn syn skiednis fiif kear in jier oerslaan moatten. ==Skiednis== It keatsen yn Frjentsjer is gâns âlder as de PC. It is wis dat op it Ald Keatsfjild (no in [[strjitte]] tusken de [[Stasjonsbrêge (Frjentsjer)|Stasjonsbrêge]] oer it [[Van Harinxmakanaal]] en [[Saakstra's Brêge]] oer de [[Alde Trekfeart]]) om [[1650]] hinne al keatst waard. Yn 1850 en folgjende jierren waarden op dat plak ek de earste keatspartijen organisearre dy't letter (mei weromwurkjende krêft) PC komme soene te hjitten. Oer dy iere PC's is mar sa'n bytsje oerlevere, dat sels de nammen fan 'e winners net bekend bleaun binne.<ref name="vwts">{{Fuotnoat|――, ''Winnaars 1854-heden'', yn: ''van Wad tot Stad'', 31 july 2018, s. 75, 77 en 79}}</ref> De organisaasje wie yn dy tiid yn 'e hannen fan ferskate Frjentsjerter [[kastlein (weard)|kastlein]]s. Yn [[1853]] rjochte in fiiftal Frjentsjerter [[winkelman|winkellju]] ûnder lieding fan [[Jan Bogtstra]] in [[kommisje]] op foar wat doe noch de 'Keatspartij te Frjentsjer' neamd waard. Dy kommisje wie yn it foarste plak bedoeld om 'e organisaasje fan it jierlikse evenemint op him te nimmen en om 'e regels en prosedueres fêst te lizzen. Yn bredere sin wie it doel de befoardering en it yn stân hâlden fan it keatsen en de "feredeling" (fierdere ûntwikkeling) fan wat doe as in ienfâldich [[fermaak|folksfermaak]] sjoen waard. Troch it wurk fan dy kommisje, dat mei de edysje fan [[1854]] begûn, binne fan dy tiid ôf (njonken bestjoerlike en prosedurele ynformaasje) de nammen fan dielnimmers en winners fan 'e PC oerlevere.<ref name="neff">{{Fuotnoat|{{NEfF|2091}}}}</ref> [[Ofbyld:Pc1903.png|thumb|left|250px|Ympresje fan 'e PC fan [[1903]]. <small>(Detail fan âlde printbriefkaart, makker ûnbekend.)</small>]] Yn [[1855]] waard de partij foar it lêst op it Ald Keatsfjild holden; mei yngong fan 'e edysje fan [[1856]] ferhuze de PC nei it ''Sternse Slotland'', better bekend as it Sjûkelân, dêr't it evenemint neitiid altyd bleaun is.<ref>{{NEfF|2416}}</ref> Fan [[1866]] ôf hiet de kommisje de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Doe (en net earder) kaam ek de keatspartij dy't troch de kommisje organisearre waard, bekend te stean as de PC. Njonken Jan Bogtstra, dy't yn [[1887]]-[[1888]] foar de PC de earste bûtenlânske keatskontakten lei, wie ek [[abbekaat|mr.]] [[Klaas Bijlsma]] in legindarysk PC-[[bestjoerder]].<ref name="neff"/> Sûnt 1850 is de PC fiif kear net trochgien: yn [[1859]] fanwege in [[pokken|pokke]]-epedemy (of mooglik troch [[jild]]gebrek); yn [[1866]] fanwegen in [[goalera]]-[[epidemy]]; en yn [[1943]] en [[1944]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]].<ref name="neff"/><ref>——, ''PC vier keer niet verkaatst'', yn: ''[[van Wad tot Stad]]'', 31 july 2018, s. 101.</ref> Yn [[2020]] waard de PC ôflast troch [[Koroanafiruspandemy|Koroana]]. It bestjoer fûn in PC mei in beheind oantal taskôgers op it Sjûkelân net PC-wurdich.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut PC yn Frjentsjer giet definityf net troch] nijsberjocht op webstee Omrop Fryslân, 23 july 2020</ref> Yn [[1883]] waard de [[tradysje]] ynfierd dat út it winnend partoer fan 'e PC troch de saneamde 'keningskommisje' in [[kening (keatsen)|kening]] oanwiisd wurdt. It keningskip op 'e PC is de heechste eare dy't in Fryske keatser behelje kin. De direkte oanlieding ta dizze fernijing wie dat de [[kommissaris fan de kening]], mr. [[Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten]], dat jiers de Sulveren Keningsbal beskikber stelde, in kostbere [[wikselpriis]] foar de kening fan 'e PC.<ref name="neff"/> Under de [[Earste Wrâldkriich]], doe't der in soad [[Belgje|Belgyske]] [[flechtling]]en yn [[Nederlân]] wiene, waard de PC yn [[1916]] wûn troch in partoer fan twa Friezen en in Belch en yn [[1917]] troch in partoer fan trije Belgen.<ref name="vwts"/> Fan 'e [[1990-er jierren]] ôf wurdt de PC elts jier op 'e regionale [[tillefyzje]] útstjoerd troch [[Omrop Fryslân]]. Mei it 150-jierrich bestean fan 'e PC, yn [[2003]], waarden op it Sjûkelân by wize fan [[tinkteken]] twa [[toer (bouwurk)|tuorren]] pleatst.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/it-sjukelan ——, ''It Sjûkelân'', op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De PC krige doe ek it predikaat [[Keninklik]] taparte.<ref name="neff"/> [[File:Jaarlijkse landskaatswedstrijden Weeknummer, 24-14 - Open Beelden - 29242.ogv|thumb|right|250px|[[Keatspartij]] yn [[Frjentsjer]], [[1924]].]] ==Tiid en plak== Sûnt 1856 wurdt de PC holden op it Sjûkelân, in keatsfjild dat yn 'e Frjentsjerter [[binnenstêd]] oan 'e noardkant fan 'e [[Fiverstrjitte (Frjentsjer)|Fiverstrjitte]] leit, rjocht foar de ôfslach nei de [[Foarstrjitte (Frjentsjer)|Foarstrjitte]] oer. It is net tafallich dat oan 'e noardein fan 'e Foarstrjitte ek it [[Keatsmuseum]] stiet. Oan 'e PC dogge 16 partoeren mei fan elts trije manlju. Allinnich troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking foar dielname. De PC wurdt elts jier holden op 'e fyfde woansdei nei [[30&nbsp;juny]], wat delkomt op 'e fyfde woansdei yn [[july]] of de earste woansdei yn [[augustus]], ôfhinklik fan 'e [[kalinder]]. De PC kin beskôge wurde as it Frysk kampioenskip keatsen foar manlju. Persiis ien [[wike]] letter wurdt yn [[Wommels]] de [[Freulepartij]] organisearre, dat de wichtichste keatswedstryd foar [[jonge]]s is. Der bestiet ek in [[froulik]]e wjergader fan 'e PC. Dat is de [[Frouljus-PC]], dy't persiis trije wiken nei de PC ferkeatst wurdt yn [[Weidum]]. ==Organisaasje== De PC wurdt organisearre troch de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Dat is in yn 1853 oprjochte [[organisaasje]] dy't [[bestjoer]]lik en [[jild|finansjeel]] ûnôfhinklik is fan it [[KNKB]]. De kommisje is in [[orgaan (organisaasje)|orgaan]] dat bestiet út fiif (meastal) [[manlik]]e leden sûnder maksimale sittingstermyn, en dat himsels troch [[koöptaasje]] oanfollet.<ref name="neff"/> ===Foarsitters fan de PC=== {| class="wikitable ! ! namme ! tiidrek |- ! 1 | [[Bote Gosses Bruinsma]] | [[1853]]-[[1880]] |- ! 2 | [[Jan Bogtstra]] | [[1880]]-[[1894]] |- | |- ! | [[Klaas Bijlsma]] | [[1929]]-[[1973]] |- ! | [[Ulbe Durk Hannema]] | [[1973]]-[[1993]] |- ! | [[Jan van der Meij]] | [[1993]]-[[2007]] |- ! | [[Minne Dijkstra (bestjoerder)|Minne Dijkstra]] | [[2007]]-[[2010]] |- ! | [[Johannes Westra]] | [[2010]]-[[2016]] |- ! | [[Ids Hellinga]] | [[2016]]- |} ==Tradysjes omtrint organisaasje en iepening== De PC wurdt omjûn troch âlde [[tradysje]]s dy't mei soarch libben holden wurde. In wat frjemde ein yn 't byt is datoangeande de 'Keats Off', dy't pas yn [[2012]] ynfierd is. Foarhinne waarden alle sechstjin dielnimmende partoeren troch de kommisje oanwiisd, mar sûnt [[2012]] wurde der njoggentjin partoeren oanwiisd. De earste fyftjin pleatse har streekrjocht, mar om it lêste, sechstjinde plak moat keatst wurde tusken de partoeren 16 oant en mei 19. Dy saneamde Keats Off wurdt op it Sjûkelân holden, op 'e [[tongersdei]] foarôfgeande oan 'e PC fan 18.00&nbsp;oere ôf. Dat barren is foar it [[publyk]] fergees tagonklik.<ref name="proloog">{{Fuotnoat|[https://www.pc-franeker.nl/index.php/proloog ——, ''Proloog'' op 'e webside fan 'e PC]}}</ref> Dêrnei jildt de haadklassewedstryd fan [[Arum]], dy't op 'e [[snein]] foar de PC organisearre wurdt, al sûnt jier en dei as de 'generale repetysje' foar de PC.<ref name="proloog"/> De [[lotting]] fynt plak op 'e [[jûn]] fan 'e [[moandei]] foar de PC.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/loting ——, ''Loting'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> Mei-inoar wurde de Keats Off, de wedstryd yn Arum en de lotting ek wol de 'Prolooch' fan 'e PC neamd.<ref name="proloog"/> De [[tiisdei]] tusken de lotting (op moandei) en de PC (op woansdei) yn, wurdt tradisjoneel de 'tuskenynse dei' neamd, in term dy't yntrodusearre waard troch PC-[[foarsitter]] [[Klaas Bijlsma]].<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/tuskenynse-dei ——, ''Tuskenynse dei'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De iepening fan 'e PC set útein mei in publyk tagonklike [[resepsje]] yn [[Teäter De Koornbeurs]], dy't [[moarn (deidiel)|moarns]] stipt om 8.00&nbsp;[[oere]] begjint. De fiifkoppige kommisje ferskynt dêr yn [[rokkostúm]] en mei [[hege hoed]] op. De [[foarsitter]] hâldt tradisjoneel in [[taspraak]] fan likernôch in trije kertier, wêryn't er oantinkens oan 'e 'goeie âlde tiid' opropt en de winners fan 'e PC fan fyftich jier earder yn it sintsje set, ynsafier't dy oanwêzich binne. Dêrnjonken wurde ek aktuële en organisatoaryske saken oan 'e oarder steld. Hy beslút syn taspraak tradisjoneel mei de wurden: "It giet los." Dêrnei wurd it winnende partoer fan it foargeande jier (yn it ferline wie it alinne de kening fan it foargeande jier dy't plaknaam yn de koets), de [[skiedsrjochter|haadskiedsrjochter]] en de kommisjeleden sels yn iepen rydtugen nei it keatsfjild riden, foarôfgien troch it [[Stedsk Muzykkorps Harmony]], dat ek al oardel iuw bestiet. De optocht giet it hiele ein stadich troch in tichte hage fan publyk en arrivearret om likernôch 9.15&nbsp;oere op it Sjûkelân. Dêr docht de âlde kening ôfstân fan 'e Sulveren Keningsbal, dy't dêrnei troch de foarsitter fan 'e kommisje foar eltsenien sichtber yn 'e PC-koepel ophongen wurdt. Om persiis 10.00&nbsp;oere begjinne de wedstriden.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/receptie ——, ''Receptie'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> ==Nûmering== Yn 2020 moast de 167e edysje fan 'e PC oergean fanwegen de wrâldwide pandemy fan it koroanafirus.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/711-geen-pc-in-2020 ——, ''Geen PC in 2020'', op PC-Franeker.nl]</ref> Yn 'e nûmering fan 'e PC's waard it sifer 167 lykwols al oan 2020 ferbûn, sadat de earstfolgjende [[PC 2021|PC, yn 2021]], nûmer 168 waard.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/723-168e-pc-op-4-augustus-gaat-door ——, ''168e PC op 4 augustus gaat door'', op PC-Franeker.nl]</ref> (Earder, doe't de PC yn 'e [[njoggentjinde iuw]] oergie fanwegen epidemyen en yn 'e [[tweintichste iuw]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]], wie de nûmering mei fersprongen, sadat bgl. op 'e 91e PC yn [[1942]] de 92e yn [[1945]] folge.) ==Klasseminten== ===Punteklassemint=== Yn it PC-klassemint aller tiden<ref>Punteklassemint nei de PC fan 2025</ref> stiet [[Taeke Triemstra]] mei 38 punten boppeoan, ien punt mear as de legindaryske [[Harns (stêd)|Harnzer]] keatser [[Hotze Schuil]], dy't 37 PC-punten byinoar sloech. [[Piet Jetze Faber]] makket mei 35 punten de top trije folslein. [[Ofbyld:PC Franeker.jpg|thumb|right|250px|De PC op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]].]] ===Tal kearen wûn=== Allinne [[Taede Zijlstra]] fan [[Wytmarsum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan [[Penjum]] slagge it de PC 9 kear op harren namme te skriuwen. Goede trêde op dizze list is [[Auke Miedema]] mei 8 kear winst. [[Klaas Willems Boorsma]], [[Sjirk de Wal]] en Piet Jetze Faber wûnen elk 7 kear. ====Mearfâldige PC winners==== List fan keatsers dy't fjouwer kear as faker de PC wûn ha. {| class="wikitable" style="font-size: 85%" |- |-bgcolor=lightgray !colspan="2"|9x |- | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[Taede Zijlstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|8x |- | [[Auke Miedema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|7x |- | [[Klaas Willems Boorsma]] |- | [[Sjirk de Wal]] |- | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|6x |- | [[Jan Eeltjes Bonnema]] |- | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- | [[Hotze Schuil]] |- | [[Sake Saakstra]] |- | [[Taeke Triemstra]] |- | [[Gert-Anne van der Bos]] |- | [[Daniël Iseger]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|5x |- | [[Pieter Baukes Rijpma]] |- | [[Rients Doekles Yntema]] |- | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- | [[Klaas Kuiken]] |- | [[Sjouke Helfrich]] |- | [[Klaas van Wieren]] |- | [[Wieb van Wieren]] |- | [[Tunno Schurer]] |- | [[Sake Porte]] |- | [[Renze Pieter Hiemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|4x |- | [[Pieter Ulbes Rijpma]] |- | [[Dirk Ynzes de Boer]] |- | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- | [[Minze Johannes de Vries]] |- | [[Johannes Struiksma]] |- | [[Catrinus Werkhoven]] |- | [[Ids Jousma]] |- | [[Klaas de Jager]] |- | [[Frans Helfrich]] |- | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[Peter Rinia]] |- | [[Rinse Bleeker]] |- | [[Auke van der Graaf]] |- | [[Hans Wassenaar]] |- | [[Tjisse Steenstra]] |} ===Keningskippen=== Piet Jetze Faber fan [[Froubuorren]] is wat it keningskip fan 'e PC oanbelanget de ûnbekreaude listoanfierder: hy krige 4 kear de keningsbal omhongen. Sân keatsers foel 3 kear de heechste PC-eare ta diel: [[Minze de Vries]] fan [[Bitgum]], Hotze Schuil fan Harns, Taede Zijlstra fan [[Wytmarsum]], [[Klaas Kuiken]] fan [[Sint-Anne]], [[Tunno Schurer]] fan [[Arum]], [[Lammert Scheltes Hilarides]] fan [[Penjum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan Penjum. Hotze Schuil, dy't yn [[2005]] [[ferstoar]], waard yn [[2000]] troch it PC-bestjoer útroppen ta 'keatser fan 'e (tweintichtste) iuw'. ===Klaverke Fjouwer=== De PC is mei de [[Freulepartij]], yn [[Wommels]]. en de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[Bûnspartij foar Senioaren]], beide yn Frjentsjer, ien fan 'e keatswedstriden dy't diel útmeitsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't it slagget en win al dy fjouwer partijen. ==Winners fan 'e PC== Hjirûnder in list mei de winners fan 'e PC, fan 1854 ôf. Spitigernôch is de oer de winners fan 'e edysjes dy't fan 1850 oant en mei 1853 ferkeatst waarden, neat oerlevere.<ref name="vwts"/> {| class="wikitable ! nûmer ! jier ! keatsers ! wenplakken ! kening |- ! 1 | 1850 |colspan="3" rowspan="4" align="center" | ''ûnbekend'' |- ! 2 | 1851 |- ! 3 | 1852 |- ! 4 | 1853 |- ! 5 | [[PC 1854|1854]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]]<br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 6 | [[PC 1855|1855]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 7 | [[PC 1856|1856]] | [[Johannes Frederiks Felkers]] <br>[[Pieter Frederiks Felkers]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Wommels]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 8 | [[PC 1857|1857]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 9 | [[PC 1858|1858]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! – | 1859 | colspan="3"| ''gjin PC fanwege in [[pokken|pokke]]-epidemy'' |- ! 10 | [[PC 1860|1860]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 11 | [[PC 1861|1861]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 12 | [[PC 1862|1862]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]] <br>[[Hylke Folkerts Post]] | [[Penjum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Kimswert]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 13 | [[PC 1863|1863]] | [[Jan Bangma]] <br> [[Frans Frederiks Felkers]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Arum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Mullum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 14 | [[PC 1864|1864]] | [[Jan Bangma]] <br>[[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Arum]] <br> [[Winaam]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 15 | [[PC 1865|1865]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! – | 1866 | colspan="3"|''gjin PC fanwegen in [[goalera]]-epidemy'' |- ! 16 | [[PC 1867|1867]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 17 | [[PC 1868|1868]] | [[Klaas Folkerts Post]]<br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 18 | [[PC 1869|1869]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 19 | [[PC 1870|1870]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Tsjummearum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 20 | [[PC 1871|1871]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 21 | [[PC 1872|1872]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 22 | [[PC 1873|1873]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 23 | [[PC 1874|1874]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jacob Runia]]<br>[[Sjouke Sybes Anema]] | [[Arum]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 24 | [[PC 1875|1875]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Arum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 25 | [[PC 1876|1876]] | [[Jacob Klaver]]<br>[[Folkert Gatzes Struiksma]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Easterlittens]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 26 | [[PC 1877|1877]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Johannes Donia]] | [[Arum]] <br> [[Dronryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 27 | [[PC 1878|1878]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 28 | [[PC 1879|1879]] | [[Tjerk Douwes Hiemstra]]<br>[[Wiebe Pieters Steensma]] <br>[[Rein van de Witte]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 29 | [[PC 1880|1880]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Jelle Hilbrands Bruinsma]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Arum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 30 | [[PC 1881|1881]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Sjirk de Wal]] | [[Arum]]<br> [[Wjelsryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 31 | [[PC 1882|1882]] | [[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Tjeerds Kooistra]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 32 | [[PC 1883|1883]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Auke Miedema]] |- ! 33 | [[PC 1884|1884]] | [[Hein Doedes Postma]]<br>[[Marten Cornelis Banning]]<br>[[Tjerk Douwes Hiemstra]] | [[Surch]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Hein Doedes Postma]] |- ! 34 | [[PC 1885|1885]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Sjirk de Wal]] |- ! 35 | [[PC 1886|1886]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Jacob Klazes Wassenaar]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]] <br> [[Sint-Jabik]] | [[Klaas Willems Boorsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 36 | [[PC 1887|1887]] | [[Jacob Klazes Wassenaar]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sweins]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 37 | [[PC 1888|1888]] | [[Sybren Geerts Kooistra]] <br>[[Meindert Geerts Kooistra]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 38 | [[PC 1889|1889]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]]<br>[[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Geerts Kooistra]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 39 | [[PC 1890|1890]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Taeke de Jong]] | [[Arum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 40 | [[PC 1891|1891]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Hemke Geerts Elzinga]]<br>[[Cornelis van der Weg]] | [[Skingen]]<br> [[Holwert]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 41 | [[PC 1892|1892]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Nanne Sjoerds de Boer]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Penjum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- ! 42 | [[PC 1893|1893]] | [[Johannes Gerlofs Anema]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Arum]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 43 | [[PC 1894|1894]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Klaas Dirks Leeuwen]]<br>[[Arjen Lammerts de Vries]] | [[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johannes Douwes Bierma]] |- ! 44 | [[PC 1895|1895]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]]<br>[[Penjum]]<br> [[Arum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 45 | [[PC 1896|1896]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Sjoerd Heslinga]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 46 | [[PC 1897|1897]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 47 | [[PC 1898|1898]] | [[Johannes Douwes Bierma]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Johannes Struiksma]] |- ! 48 | [[PC 1899|1899]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 49 | [[PC 1900|1900]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Gerben Wassenaar]]<br>[[Anne Groenveld]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 50 | [[PC 1901|1901]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Meindert Helfrich]] | [[Penjum]]<br> [[Marsum]]<br> [[Kimswert]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 51 | [[PC 1902|1902]] | [[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Johannes Struiksma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |- ! 52 | [[PC 1903|1903]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Bitgum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 53 | [[PC 1904|1904]] | [[Pieter Hovinga]] <br>[[Lodewijk Leicht]]<br>[[Rinze Feitsma]] | [[Marsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Wommels]] | [[Pieter Hovinga]] |- ! 54 | [[PC 1905|1905]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Jan Wiebrens Kooistra]]<br>[[Gerrit Terpstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Marsum]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- ! 55 | [[PC 1906|1906]] | [[Catrinus Werkhoven]]<br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 56 | [[PC 1907|1907]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br> [[Meindert Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Kimswert]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- ! 57 | [[PC 1908|1908]] | [[Uiltje Tijmstra]] <br>[[Hans Schaafsma]] <br>[[Roelof Boorsma]] | [[De Lemmer]]<br> [[Arum]]<br> [[Wommels]] | [[Uiltje Tijmstra]] |- ! 58 | [[PC 1909|1909]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 59 | [[PC 1910|1910]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 60 | [[PC 1911|1911]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Dokkum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 61 | [[PC 1912|1912]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dronryp]] | [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- ! 62 | [[PC 1913|1913]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Anne Smidts]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Anne Smidts]] |- ! 63 | [[PC 1914|1914]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Gerben Jacobus Hoitsma]] <br>[[Rein Zaagemans]] | [[Easterlittens]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Gerben Jacobus Hoitsma]] |- ! 64 | [[PC 1915|1915]] | [[Jacobus Jellema]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Hendrik van Haitsma]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sikke de Vries]] |- ! 65 | [[PC 1916|1916]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[August van Lierde]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Belgje]] | [[Rinse Brink]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 66 | [[PC 1917|1917]] | [[August van Lierde]] <br>[[Émile Hoyois]]<br>[[Georges Herphelin]] | [[Belgje]] <br>[[Belgje]] <br>[[Belgje]] | [[August van Lierde]] |- ! 67 | [[PC 1918|1918]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] <br>[[Roelof de Jong]] <br>[[Petrus Hiemstra]] | [[Easterlittens]]<br> [[Wommels]]<br> [[Wommels]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] |- ! 68 | [[PC 1919|1919]] | [[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Anne Smidts]] <br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterein]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Dronryp]] | [[Anne Smidts]] |- ! 69 | [[PC 1920|1920]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Dokkum]] | [[Ids Jousma]] |- ! 70 | [[PC 1921|1921]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]] <br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Jan Ymtes Heeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 71 | [[PC 1922|1922]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Rinze Rinzes Yetsenga]] |- ! 72 | [[PC 1923|1923]] | [[Machiel Miedema]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br>[[Klaas de Jager]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- ! 73 | [[PC 1924|1924]] | [[Hans Knol]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas de Jager]] |- ! 74 | [[PC 1925|1925]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 75 | [[PC 1926|1926]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 76 | [[PC 1927|1927]] | [[Gerben Koster]] <br>[[Rinze Werkhoven]]<br>[[Sake Zijlstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Bitgum]] | [[Gerben Koster]] |- ! 77 | [[PC 1928|1928]] | [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br>[[Dirk de Jong]]<br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Wommels]]<br> [[Wier]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]] |- ! 78 | [[PC 1929|1929]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dokkum]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 79 | [[PC 1930|1930]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] <br>[[Nanning Koopmans]] <br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Bitgum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Dokkum]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] |- ! 80 | [[PC 1931|1931]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Pieter Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 81 | [[PC 1932|1932]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Sape de Haan]]<br>[[Jan van der Lei]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 82 | [[PC 1933|1933]] | [[Hans Knol]]<br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Anne van Sinderen]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Anne]] | [[Dooitzen de Bildt]] |- ! 83 | [[PC 1934|1934]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Harmen Bogaard]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Marten van der Hem]] |- ! 84 | [[PC 1935|1935]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 85 | [[PC 1936|1936]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Anne Braam]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Raerd]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Boalsert]] | [[Willem Bosma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 86 | [[PC 1937|1937]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Dooitzen de Bildt]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sjouke Helfrich]] |- ! 87 | [[PC 1938|1938]] | [[Folkert Hiddinga]] <br>[[Cornelis Kamminga]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Weidum]]<br> [[Arum]]<br> [[Boalsert]] | [[Cornelis Kamminga]] |- ! 88 | [[PC 1939|1939]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[IJnze Kuperus]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]] <br> [[Winaam]] <br> [[Winaam]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 89 | [[PC 1940|1940]] | [[Marten van der Hem]]<br>[[Lou Seerden]] <br>[[Feite de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Lou Seerden]] |- ! 90 | [[PC 1941|1941]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Jan de Groot]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Anne]]<br> [[Weidum]]<br> [[Winaam]] | [[Jan de Groot]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 91 | [[PC 1942|1942]] | [[Jan Rodenhuis]] <br>[[Feite de Jager]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Húns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Jan Rodenhuis]] |- ! – | 1943 | colspan="3" rowspan="2"|''gjin PC fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- ! – | 1944 |- ! 92 | [[PC 1945|1945]] | [[Klaas Posthumus]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Holwert]]<br> [[Holwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Klaas Posthumus]] |- ! 93 | [[PC 1946|1946]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]] <br>[[Riemer Reinalda]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 94 | [[PC 1947|1947]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 95 | [[PC 1948|1948]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wergea]] | [[Marten van der Leest]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 96 | [[PC 1949|1949]] | [[Lammert Heeringa]] <br>[[Hotze Schuil]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Holwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Lammert Heeringa]] |- ! 97 | [[PC 1950|1950]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Marten van der Leest]] |- ! 98 | [[PC 1951|1951]] | [[Roel Hoekstra]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Ternaard]]<br> [[Holwert]]<br> [[Holwert]] | [[Hiele de Haan]] |- ! 99 | [[PC 1952|1952]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Sikke Olivier]] <br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 100 | [[PC 1953|1953]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Rinnie Kuiper]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Makkum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Rinnie Kuiper]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 101 | [[PC 1954|1954]] | [[Johannes Stavinga]] <br>[[Albert Veldkamp]] <br>[[Sipke van der Zee]] | [[Poppenwier]]<br> [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Stavinga]] |- ! 102 | [[PC 1955|1955]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Arum]]<br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Wytse Vlietstra]] |- ! 103 | [[PC 1956|1956]] | [[Marten van der Leest]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Arp Hiemstra]] |- ! 104 | [[PC 1957|1957]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Sake Faber]] | [[Rie (plak)|Rie]]<br> [[Makkum]] <br> [[Berltsum]] | [[Jan Sijtsma]] |- ! 105 | [[PC 1958|1958]] | [[Roel Hoekstra]] <br>[[Johan Jansen]] <br>[[Albert Veldkamp]] | [[Ternaard]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Huzum]] | [[Johan Jansen]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 106 | [[PC 1959|1959]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Rinnie Kuiper]] | [[Arum]]<br> [[Makkum]]<br> [[Makkum]] | [[Rinnie Kuiper]] |- ! 107 | [[PC 1960|1960]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Dirk van der Zee]] | [[Rie (plak)|Rie]] <br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]] <br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Zijlstra]] |- ! 108 | [[PC 1961|1961]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Martinus Santema]] |- ! 109 | [[PC 1962|1962]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]] <br>[[Sjoerd Heeringa]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Dreeuwes Smedinga]] |- ! 110 | [[PC 1963|1963]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 111 | [[PC 1964|1964]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Sjoerd Heeringa]]<br>[[Johan Halbesma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Johan Halbesma]] |- ! 112 | [[PC 1965|1965]] | [[Hein Zijlstra]] <br>[[Martinus Santema]] <br>[[Gerrit Langerak]] | [[Deinum]]<br> [[Easterlittens]]<br> [[Snits]] | [[Hein Zijlstra]] |- ! 113 | [[PC 1966|1966]] | [[Rienk de Groot]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Snits]]<br> [[Weidum]] | [[Gerrit de Jong]] |- ! 114 | [[PC 1967|1967]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Johan Halbesma]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Marsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas van Wieren]] |- ! 115 | [[PC 1968|1968]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Tamme Velstra]] <br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Baard]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Tamme Velstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 116 | [[PC 1969|1969]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Sikke Sikkema]]<br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 117 | [[PC 1970|1970]] | [[Gerrit Okkinga]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Arum]]<br>[[Marsum]]<br> [[Weidum]] | [[Durk Talsma]] |- ! 118 | [[PC 1971|1971]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]] <br>[[Reitse Mienstra]] | [[Ikkerwâld]]<br> [[Snits]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Reitse Mienstra]] |- ! 119 | [[PC 1972|1972]] | [[Piet de Jong (keatser)|Piet de Jong]] <br>[[Bert Rinia]] <br>[[André Roosenburg jr.]] | [[Wommels]]<br> [[Makkum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Bert Rinia]] |- ! 120 | [[PC 1973|1973]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Gerrit van der Heide]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Marsum]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 121 | [[PC 1974|1974]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Damwâld]]<br> [[Snits]]<br> [[Drachten]] | [[Jarich van der Veen]] |- ! 122 | [[PC 1975|1975]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Piet Jetze Faber]] | [[Drachten]] <br> [[Berltsum]] <br> [[Stiens]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 123 | [[PC 1976|1976]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br> [[Stiens]]<br> [[Weidum]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 124 | [[PC 1977|1977]] | [[Sjouke de Boer]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 125 | [[PC 1978|1978]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 126 | [[PC 1979|1979]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 127 | [[PC 1980|1980]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]] <br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 128 | [[PC 1981|1981]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tjisse Wallendal]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Rie (plak)|Rie]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 129 | [[PC 1982|1982]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 130 | [[PC 1983|1983]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]] <br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 131 | [[PC 1984|1984]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]] <br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 132 | [[PC 1985|1985]] | [[Ruurd Rutten]] <br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br>[[Tjerk de Groot]] | [[Winaam]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Froubuorren]] | [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] |- ! 133 | [[PC 1986|1986]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 134 | [[PC 1987|1987]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 135 | [[PC 1988|1988]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 136 | [[PC 1989|1989]] | [[Joop Bierma]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[Sint-Jabik]] <br> [[Stiens]]<br> [[Marsum]] | [[Joop Bierma]] |- ! 137 | [[PC 1990|1990]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Dronryp]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Coos Veltman]] |- ! 138 | [[PC 1991|1991]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Erik Seerden]] |- ! 139 | [[PC 1992|1992]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Rinse Bleeker]] |- ! 140 | [[PC 1993|1993]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]] <br>[[Thomas van der Meer]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Thomas van der Meer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 141 | [[PC 1994|1994]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[De Jouwer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Marsum]] | [[Coos Veltman]] |- ! 142 | [[PC 1995|1995]] | [[Simon Minnesma]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Menaam]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br> [[Menaam]] | [[Simon Minnesma]] |- ! 143 | [[PC 1996|1996]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Pieter Tienstra]] | [[Arum]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[Winsum (Grinslân)]] | [[Johan Okkinga]] |- ! 144 | [[PC 1997|1997]] | [[Pieter van Tuinen]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Minnertsgea]] | [[Pieter van Tuinen]] |- ! 145 | [[PC 1998|1998]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br> [[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 146 | [[PC 1999|1999]] | [[Johan Okkinga]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br>[[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Auke van der Graaf]] |- ! 147 | [[PC 2000|2000]] | [[Klaas Berkepas]]<br>[[Dirk Jan van der Woud]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Aldeboarn]]<br> [[Goutum]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Klaas Anne Terpstra]] |- ! 148 | [[PC 2001|2001]] | [[Pieter van Tuinen]]<br>[[André Kuipers (keatser)|André Kuipers]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Bitgummole]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 149 | [[PC 2002|2002]] | [[Rutmer van der Meer]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Cornelis Terpstra]] | [[Wergea]]<br> [[Minnertsgea]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Cornelis Terpstra]] |- ! 150 | [[PC 2003|2003]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br>[[Karel Nijman]]<br>[[Folkert van der Wei]] | [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 151 | [[PC 2004|2004]] | [[Johan Abma (keatser)|Johan Abma]] <br>[[Pieter Scharringa]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Gau]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Huzum]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 152 | [[PC 2005|2005]] | [[Rutmer van der Meer]],<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Minnertsgea]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 153 | [[PC 2006|2006]] | [[Johan van der Meulen]]<br>[[Taeke Triemstra]] <br>[[Kor Zittema]] | [[Damwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Bitgum]] | [[Taeke Triemstra]] |- ! 154 | [[PC 2007|2007]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Broeksterwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan van der Meulen]] |- ! 155 | [[PC 2008|2008]] | [[Jochum Bouma]]<br>[[Auke van der Graaf]]<br>[[Douwe Groenendijk]] | [[Easterlittens]]<br>[[Berltsum]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Douwe Groenendijk]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 156 | [[PC 2009|2009]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Folkert van der Wei]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Wytmarsum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 157 | [[PC 2010|2010]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 158 | [[PC 2011|2011]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 159 | [[PC 2012|2012]] | [[Hendrik Tolsma]]<br>[[René Anema]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Goutum]]<br>[[Balk]]<br>[[Tsjerkwert]] | [[Thomas van Zuiden]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 160 | [[PC 2013|2013]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Renze Pieter Hiemstra]] <br>[[Hylke Bruinsma]] | [[Bitgummole]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Renze Pieter Hiemstra]] |- ! 161 | [[PC 2014|2014]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Jacob Wassenaar]] <br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Minnertsgea]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 162 | [[PC 2015|2015]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br> [[Taeke Triemstra]]<br> [[Daniël Iseger]] | [[Mantgum]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 163 | [[PC 2016|2016]] | [[Jan-Dirk de Groot]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Driezum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! 164 | [[PC 2017|2017]] | [[Bauke Triemstra]]<br>[[Alle Jan Anema]]<br>[[Hendrik Kootstra]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Grou (plak)|Grou]]<br>[[Minnertsgea]] | [[Hendrik Kootstra]] |- ! 165 | [[PC 2018|2018]] | [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Tsjerkwert]]<br>[[Frjentsjer]]<br>[[Boalsert]] | [[Allard Hoekstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 166 | [[PC 2019|2019]] | [[Marten Bergsma]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Minnertsgea]]<br>[[Deinum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! (167) | [[2020]] | colspan="3" rowspan="1"|''gjin PC fanwegen [[Koroanafiruspandemy|koroana]]'' |- ! 168 | [[PC 2021|2021]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | [[Mantgum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Easterlittens]] | [[Erwin Zijlstra]] |- ! 169 | [[PC 2022|2022]] | [[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] | [[Bitgummole]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] <br>[[Deinum]] | [[Tjisse Steenstra]] |- ! 170 | [[PC 2023|2023]] |[[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] |[[Bitgummole]]<br>[[Bitgummole]]<br>[[Deinum]] |[[Tjisse Steenstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 171 | [[PC 2024|2024]] |[[Menno van Zwieten]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Tsjisse Steenstra]] |[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]<br>[[Boalsert]]<br>[[Bitgummole]] |[[Tjisse Steenstra]] |- ! 172 | [[PC 2025|2025]] | [[Marten Bergsma]],<br>[[Hessel Postma]],<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] |[[Minnertsgea]]<br>[[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br>[[Makkum]] |[[Marten Bergsma]] |- ! 173 | [[PC 2026|2026]] | [[Menno van Zwieten]],<br>[[Rick Minnesma]],<br>[[Tjisse Steenstra]] |[[Burgum]]<br>[[Dronryp]]<br>[[Dronryp]] |[[Tjisse Steenstra]] |} ==Sjoch ek== [[Ofbyld:Portal.svg|20 px]] '''[[Tema:Keatsen]]''' – De Wikipedy hat ek in temaside oer it keatsen {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} {{commonscat|Frisian handball|Frysk keatsen}} }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1850]] r41i1a2pa785fxrkjxrslqrn4n1yj22 1236723 1236717 2026-07-29T17:46:49Z FreyaSport 40716 /* Keningskippen */ +1 1236723 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = PC 2006 finale1.JPG | ôfbyldingstekst = De finale fan 'e [[PC 2006]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = PC | lân = {{NEDf}} | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = {{FRLf}} | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | plak = [[Ofbyld:Flagge fan Frjentsjer.PNG|border|20px]] [[Frjentsjer]] | holden yn = [[Sjûkelân]] | datum = 5e [[woansdei]] nei [[30 juny]] | tiid fan it jier = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1850]] – no | oprjochter = | organisearre troch = Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei | webside = [https://www.pc-franeker.nl/ www.pc-franeker.nl] }} De [[Keninklik]]e '''PC''' (in [[Nederlânsk]]e [[ôfkoarting]] foar ''Permanente Commissie''; [[Frysk]]: "Permaninte Kommisje") is de wichtichste [[Fryslân|Fryske]] [[keatspartij]] foar [[manlju]]. Dit [[evenemint]] wurdt sûnt [[1850]] yn prinsipe alle jierren holden, en fynt plak op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]]. Tsjintwurdich dogge oan dizze partij 16 [[partoer]]en mei. Allinne troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking en nim diel oan 'e PC. Op dizze keatspartij komme alle jierren sa'n 12.000 [[belangstellenden]] ôf. De PC wurdt holden op 'e fyfde [[woansdei]] fan [[1 july]] ôf. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Troch omstannichheden hat de PC yn syn skiednis fiif kear in jier oerslaan moatten. ==Skiednis== It keatsen yn Frjentsjer is gâns âlder as de PC. It is wis dat op it Ald Keatsfjild (no in [[strjitte]] tusken de [[Stasjonsbrêge (Frjentsjer)|Stasjonsbrêge]] oer it [[Van Harinxmakanaal]] en [[Saakstra's Brêge]] oer de [[Alde Trekfeart]]) om [[1650]] hinne al keatst waard. Yn 1850 en folgjende jierren waarden op dat plak ek de earste keatspartijen organisearre dy't letter (mei weromwurkjende krêft) PC komme soene te hjitten. Oer dy iere PC's is mar sa'n bytsje oerlevere, dat sels de nammen fan 'e winners net bekend bleaun binne.<ref name="vwts">{{Fuotnoat|――, ''Winnaars 1854-heden'', yn: ''van Wad tot Stad'', 31 july 2018, s. 75, 77 en 79}}</ref> De organisaasje wie yn dy tiid yn 'e hannen fan ferskate Frjentsjerter [[kastlein (weard)|kastlein]]s. Yn [[1853]] rjochte in fiiftal Frjentsjerter [[winkelman|winkellju]] ûnder lieding fan [[Jan Bogtstra]] in [[kommisje]] op foar wat doe noch de 'Keatspartij te Frjentsjer' neamd waard. Dy kommisje wie yn it foarste plak bedoeld om 'e organisaasje fan it jierlikse evenemint op him te nimmen en om 'e regels en prosedueres fêst te lizzen. Yn bredere sin wie it doel de befoardering en it yn stân hâlden fan it keatsen en de "feredeling" (fierdere ûntwikkeling) fan wat doe as in ienfâldich [[fermaak|folksfermaak]] sjoen waard. Troch it wurk fan dy kommisje, dat mei de edysje fan [[1854]] begûn, binne fan dy tiid ôf (njonken bestjoerlike en prosedurele ynformaasje) de nammen fan dielnimmers en winners fan 'e PC oerlevere.<ref name="neff">{{Fuotnoat|{{NEfF|2091}}}}</ref> [[Ofbyld:Pc1903.png|thumb|left|250px|Ympresje fan 'e PC fan [[1903]]. <small>(Detail fan âlde printbriefkaart, makker ûnbekend.)</small>]] Yn [[1855]] waard de partij foar it lêst op it Ald Keatsfjild holden; mei yngong fan 'e edysje fan [[1856]] ferhuze de PC nei it ''Sternse Slotland'', better bekend as it Sjûkelân, dêr't it evenemint neitiid altyd bleaun is.<ref>{{NEfF|2416}}</ref> Fan [[1866]] ôf hiet de kommisje de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Doe (en net earder) kaam ek de keatspartij dy't troch de kommisje organisearre waard, bekend te stean as de PC. Njonken Jan Bogtstra, dy't yn [[1887]]-[[1888]] foar de PC de earste bûtenlânske keatskontakten lei, wie ek [[abbekaat|mr.]] [[Klaas Bijlsma]] in legindarysk PC-[[bestjoerder]].<ref name="neff"/> Sûnt 1850 is de PC fiif kear net trochgien: yn [[1859]] fanwege in [[pokken|pokke]]-epedemy (of mooglik troch [[jild]]gebrek); yn [[1866]] fanwegen in [[goalera]]-[[epidemy]]; en yn [[1943]] en [[1944]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]].<ref name="neff"/><ref>——, ''PC vier keer niet verkaatst'', yn: ''[[van Wad tot Stad]]'', 31 july 2018, s. 101.</ref> Yn [[2020]] waard de PC ôflast troch [[Koroanafiruspandemy|Koroana]]. It bestjoer fûn in PC mei in beheind oantal taskôgers op it Sjûkelân net PC-wurdich.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut PC yn Frjentsjer giet definityf net troch] nijsberjocht op webstee Omrop Fryslân, 23 july 2020</ref> Yn [[1883]] waard de [[tradysje]] ynfierd dat út it winnend partoer fan 'e PC troch de saneamde 'keningskommisje' in [[kening (keatsen)|kening]] oanwiisd wurdt. It keningskip op 'e PC is de heechste eare dy't in Fryske keatser behelje kin. De direkte oanlieding ta dizze fernijing wie dat de [[kommissaris fan de kening]], mr. [[Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten]], dat jiers de Sulveren Keningsbal beskikber stelde, in kostbere [[wikselpriis]] foar de kening fan 'e PC.<ref name="neff"/> Under de [[Earste Wrâldkriich]], doe't der in soad [[Belgje|Belgyske]] [[flechtling]]en yn [[Nederlân]] wiene, waard de PC yn [[1916]] wûn troch in partoer fan twa Friezen en in Belch en yn [[1917]] troch in partoer fan trije Belgen.<ref name="vwts"/> Fan 'e [[1990-er jierren]] ôf wurdt de PC elts jier op 'e regionale [[tillefyzje]] útstjoerd troch [[Omrop Fryslân]]. Mei it 150-jierrich bestean fan 'e PC, yn [[2003]], waarden op it Sjûkelân by wize fan [[tinkteken]] twa [[toer (bouwurk)|tuorren]] pleatst.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/it-sjukelan ——, ''It Sjûkelân'', op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De PC krige doe ek it predikaat [[Keninklik]] taparte.<ref name="neff"/> [[File:Jaarlijkse landskaatswedstrijden Weeknummer, 24-14 - Open Beelden - 29242.ogv|thumb|right|250px|[[Keatspartij]] yn [[Frjentsjer]], [[1924]].]] ==Tiid en plak== Sûnt 1856 wurdt de PC holden op it Sjûkelân, in keatsfjild dat yn 'e Frjentsjerter [[binnenstêd]] oan 'e noardkant fan 'e [[Fiverstrjitte (Frjentsjer)|Fiverstrjitte]] leit, rjocht foar de ôfslach nei de [[Foarstrjitte (Frjentsjer)|Foarstrjitte]] oer. It is net tafallich dat oan 'e noardein fan 'e Foarstrjitte ek it [[Keatsmuseum]] stiet. Oan 'e PC dogge 16 partoeren mei fan elts trije manlju. Allinnich troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking foar dielname. De PC wurdt elts jier holden op 'e fyfde woansdei nei [[30&nbsp;juny]], wat delkomt op 'e fyfde woansdei yn [[july]] of de earste woansdei yn [[augustus]], ôfhinklik fan 'e [[kalinder]]. De PC kin beskôge wurde as it Frysk kampioenskip keatsen foar manlju. Persiis ien [[wike]] letter wurdt yn [[Wommels]] de [[Freulepartij]] organisearre, dat de wichtichste keatswedstryd foar [[jonge]]s is. Der bestiet ek in [[froulik]]e wjergader fan 'e PC. Dat is de [[Frouljus-PC]], dy't persiis trije wiken nei de PC ferkeatst wurdt yn [[Weidum]]. ==Organisaasje== De PC wurdt organisearre troch de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Dat is in yn 1853 oprjochte [[organisaasje]] dy't [[bestjoer]]lik en [[jild|finansjeel]] ûnôfhinklik is fan it [[KNKB]]. De kommisje is in [[orgaan (organisaasje)|orgaan]] dat bestiet út fiif (meastal) [[manlik]]e leden sûnder maksimale sittingstermyn, en dat himsels troch [[koöptaasje]] oanfollet.<ref name="neff"/> ===Foarsitters fan de PC=== {| class="wikitable ! ! namme ! tiidrek |- ! 1 | [[Bote Gosses Bruinsma]] | [[1853]]-[[1880]] |- ! 2 | [[Jan Bogtstra]] | [[1880]]-[[1894]] |- | |- ! | [[Klaas Bijlsma]] | [[1929]]-[[1973]] |- ! | [[Ulbe Durk Hannema]] | [[1973]]-[[1993]] |- ! | [[Jan van der Meij]] | [[1993]]-[[2007]] |- ! | [[Minne Dijkstra (bestjoerder)|Minne Dijkstra]] | [[2007]]-[[2010]] |- ! | [[Johannes Westra]] | [[2010]]-[[2016]] |- ! | [[Ids Hellinga]] | [[2016]]- |} ==Tradysjes omtrint organisaasje en iepening== De PC wurdt omjûn troch âlde [[tradysje]]s dy't mei soarch libben holden wurde. In wat frjemde ein yn 't byt is datoangeande de 'Keats Off', dy't pas yn [[2012]] ynfierd is. Foarhinne waarden alle sechstjin dielnimmende partoeren troch de kommisje oanwiisd, mar sûnt [[2012]] wurde der njoggentjin partoeren oanwiisd. De earste fyftjin pleatse har streekrjocht, mar om it lêste, sechstjinde plak moat keatst wurde tusken de partoeren 16 oant en mei 19. Dy saneamde Keats Off wurdt op it Sjûkelân holden, op 'e [[tongersdei]] foarôfgeande oan 'e PC fan 18.00&nbsp;oere ôf. Dat barren is foar it [[publyk]] fergees tagonklik.<ref name="proloog">{{Fuotnoat|[https://www.pc-franeker.nl/index.php/proloog ——, ''Proloog'' op 'e webside fan 'e PC]}}</ref> Dêrnei jildt de haadklassewedstryd fan [[Arum]], dy't op 'e [[snein]] foar de PC organisearre wurdt, al sûnt jier en dei as de 'generale repetysje' foar de PC.<ref name="proloog"/> De [[lotting]] fynt plak op 'e [[jûn]] fan 'e [[moandei]] foar de PC.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/loting ——, ''Loting'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> Mei-inoar wurde de Keats Off, de wedstryd yn Arum en de lotting ek wol de 'Prolooch' fan 'e PC neamd.<ref name="proloog"/> De [[tiisdei]] tusken de lotting (op moandei) en de PC (op woansdei) yn, wurdt tradisjoneel de 'tuskenynse dei' neamd, in term dy't yntrodusearre waard troch PC-[[foarsitter]] [[Klaas Bijlsma]].<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/tuskenynse-dei ——, ''Tuskenynse dei'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De iepening fan 'e PC set útein mei in publyk tagonklike [[resepsje]] yn [[Teäter De Koornbeurs]], dy't [[moarn (deidiel)|moarns]] stipt om 8.00&nbsp;[[oere]] begjint. De fiifkoppige kommisje ferskynt dêr yn [[rokkostúm]] en mei [[hege hoed]] op. De [[foarsitter]] hâldt tradisjoneel in [[taspraak]] fan likernôch in trije kertier, wêryn't er oantinkens oan 'e 'goeie âlde tiid' opropt en de winners fan 'e PC fan fyftich jier earder yn it sintsje set, ynsafier't dy oanwêzich binne. Dêrnjonken wurde ek aktuële en organisatoaryske saken oan 'e oarder steld. Hy beslút syn taspraak tradisjoneel mei de wurden: "It giet los." Dêrnei wurd it winnende partoer fan it foargeande jier (yn it ferline wie it alinne de kening fan it foargeande jier dy't plaknaam yn de koets), de [[skiedsrjochter|haadskiedsrjochter]] en de kommisjeleden sels yn iepen rydtugen nei it keatsfjild riden, foarôfgien troch it [[Stedsk Muzykkorps Harmony]], dat ek al oardel iuw bestiet. De optocht giet it hiele ein stadich troch in tichte hage fan publyk en arrivearret om likernôch 9.15&nbsp;oere op it Sjûkelân. Dêr docht de âlde kening ôfstân fan 'e Sulveren Keningsbal, dy't dêrnei troch de foarsitter fan 'e kommisje foar eltsenien sichtber yn 'e PC-koepel ophongen wurdt. Om persiis 10.00&nbsp;oere begjinne de wedstriden.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/receptie ——, ''Receptie'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> ==Nûmering== Yn 2020 moast de 167e edysje fan 'e PC oergean fanwegen de wrâldwide pandemy fan it koroanafirus.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/711-geen-pc-in-2020 ——, ''Geen PC in 2020'', op PC-Franeker.nl]</ref> Yn 'e nûmering fan 'e PC's waard it sifer 167 lykwols al oan 2020 ferbûn, sadat de earstfolgjende [[PC 2021|PC, yn 2021]], nûmer 168 waard.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/723-168e-pc-op-4-augustus-gaat-door ——, ''168e PC op 4 augustus gaat door'', op PC-Franeker.nl]</ref> (Earder, doe't de PC yn 'e [[njoggentjinde iuw]] oergie fanwegen epidemyen en yn 'e [[tweintichste iuw]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]], wie de nûmering mei fersprongen, sadat bgl. op 'e 91e PC yn [[1942]] de 92e yn [[1945]] folge.) ==Klasseminten== ===Punteklassemint=== Yn it PC-klassemint aller tiden<ref>Punteklassemint nei de PC fan 2025</ref> stiet [[Taeke Triemstra]] mei 38 punten boppeoan, ien punt mear as de legindaryske [[Harns (stêd)|Harnzer]] keatser [[Hotze Schuil]], dy't 37 PC-punten byinoar sloech. [[Piet Jetze Faber]] makket mei 35 punten de top trije folslein. [[Ofbyld:PC Franeker.jpg|thumb|right|250px|De PC op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]].]] ===Tal kearen wûn=== Allinne [[Taede Zijlstra]] fan [[Wytmarsum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan [[Penjum]] slagge it de PC 9 kear op harren namme te skriuwen. Goede trêde op dizze list is [[Auke Miedema]] mei 8 kear winst. [[Klaas Willems Boorsma]], [[Sjirk de Wal]] en Piet Jetze Faber wûnen elk 7 kear. ====Mearfâldige PC winners==== List fan keatsers dy't fjouwer kear as faker de PC wûn ha. {| class="wikitable" style="font-size: 85%" |- |-bgcolor=lightgray !colspan="2"|9x |- | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[Taede Zijlstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|8x |- | [[Auke Miedema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|7x |- | [[Klaas Willems Boorsma]] |- | [[Sjirk de Wal]] |- | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|6x |- | [[Jan Eeltjes Bonnema]] |- | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- | [[Hotze Schuil]] |- | [[Sake Saakstra]] |- | [[Taeke Triemstra]] |- | [[Gert-Anne van der Bos]] |- | [[Daniël Iseger]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|5x |- | [[Pieter Baukes Rijpma]] |- | [[Rients Doekles Yntema]] |- | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- | [[Klaas Kuiken]] |- | [[Sjouke Helfrich]] |- | [[Klaas van Wieren]] |- | [[Wieb van Wieren]] |- | [[Tunno Schurer]] |- | [[Sake Porte]] |- | [[Renze Pieter Hiemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|4x |- | [[Pieter Ulbes Rijpma]] |- | [[Dirk Ynzes de Boer]] |- | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- | [[Minze Johannes de Vries]] |- | [[Johannes Struiksma]] |- | [[Catrinus Werkhoven]] |- | [[Ids Jousma]] |- | [[Klaas de Jager]] |- | [[Frans Helfrich]] |- | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[Peter Rinia]] |- | [[Rinse Bleeker]] |- | [[Auke van der Graaf]] |- | [[Hans Wassenaar]] |- | [[Tjisse Steenstra]] |} ===Keningskippen=== Piet Jetze Faber fan [[Froubuorren]] en [[Tjisse Steenstra]] binne wat it keningskip fan 'e PC oanbelanget de ûnbekreaude listoanfierders: sy krigen elk 4 kear de keningsbal omhongen. Sân keatsers foel 3 kear de heechste PC-eare ta diel: [[Minze de Vries]] fan [[Bitgum]], Hotze Schuil fan Harns, Taede Zijlstra fan [[Wytmarsum]], [[Klaas Kuiken]] fan [[Sint-Anne]], [[Tunno Schurer]] fan [[Arum]], [[Lammert Scheltes Hilarides]] fan [[Penjum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan Penjum. Hotze Schuil, dy't yn [[2005]] [[ferstoar]], waard yn [[2000]] troch it PC-bestjoer útroppen ta 'keatser fan 'e (tweintichtste) iuw'. ===Klaverke Fjouwer=== De PC is mei de [[Freulepartij]], yn [[Wommels]]. en de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[Bûnspartij foar Senioaren]], beide yn Frjentsjer, ien fan 'e keatswedstriden dy't diel útmeitsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't it slagget en win al dy fjouwer partijen. ==Winners fan 'e PC== Hjirûnder in list mei de winners fan 'e PC, fan 1854 ôf. Spitigernôch is de oer de winners fan 'e edysjes dy't fan 1850 oant en mei 1853 ferkeatst waarden, neat oerlevere.<ref name="vwts"/> {| class="wikitable ! nûmer ! jier ! keatsers ! wenplakken ! kening |- ! 1 | 1850 |colspan="3" rowspan="4" align="center" | ''ûnbekend'' |- ! 2 | 1851 |- ! 3 | 1852 |- ! 4 | 1853 |- ! 5 | [[PC 1854|1854]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]]<br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 6 | [[PC 1855|1855]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 7 | [[PC 1856|1856]] | [[Johannes Frederiks Felkers]] <br>[[Pieter Frederiks Felkers]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Wommels]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 8 | [[PC 1857|1857]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 9 | [[PC 1858|1858]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! – | 1859 | colspan="3"| ''gjin PC fanwege in [[pokken|pokke]]-epidemy'' |- ! 10 | [[PC 1860|1860]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 11 | [[PC 1861|1861]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 12 | [[PC 1862|1862]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]] <br>[[Hylke Folkerts Post]] | [[Penjum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Kimswert]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 13 | [[PC 1863|1863]] | [[Jan Bangma]] <br> [[Frans Frederiks Felkers]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Arum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Mullum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 14 | [[PC 1864|1864]] | [[Jan Bangma]] <br>[[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Arum]] <br> [[Winaam]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 15 | [[PC 1865|1865]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! – | 1866 | colspan="3"|''gjin PC fanwegen in [[goalera]]-epidemy'' |- ! 16 | [[PC 1867|1867]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 17 | [[PC 1868|1868]] | [[Klaas Folkerts Post]]<br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 18 | [[PC 1869|1869]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 19 | [[PC 1870|1870]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Tsjummearum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 20 | [[PC 1871|1871]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 21 | [[PC 1872|1872]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 22 | [[PC 1873|1873]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 23 | [[PC 1874|1874]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jacob Runia]]<br>[[Sjouke Sybes Anema]] | [[Arum]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 24 | [[PC 1875|1875]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Arum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 25 | [[PC 1876|1876]] | [[Jacob Klaver]]<br>[[Folkert Gatzes Struiksma]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Easterlittens]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 26 | [[PC 1877|1877]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Johannes Donia]] | [[Arum]] <br> [[Dronryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 27 | [[PC 1878|1878]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 28 | [[PC 1879|1879]] | [[Tjerk Douwes Hiemstra]]<br>[[Wiebe Pieters Steensma]] <br>[[Rein van de Witte]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 29 | [[PC 1880|1880]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Jelle Hilbrands Bruinsma]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Arum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 30 | [[PC 1881|1881]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Sjirk de Wal]] | [[Arum]]<br> [[Wjelsryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 31 | [[PC 1882|1882]] | [[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Tjeerds Kooistra]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 32 | [[PC 1883|1883]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Auke Miedema]] |- ! 33 | [[PC 1884|1884]] | [[Hein Doedes Postma]]<br>[[Marten Cornelis Banning]]<br>[[Tjerk Douwes Hiemstra]] | [[Surch]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Hein Doedes Postma]] |- ! 34 | [[PC 1885|1885]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Sjirk de Wal]] |- ! 35 | [[PC 1886|1886]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Jacob Klazes Wassenaar]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]] <br> [[Sint-Jabik]] | [[Klaas Willems Boorsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 36 | [[PC 1887|1887]] | [[Jacob Klazes Wassenaar]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sweins]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 37 | [[PC 1888|1888]] | [[Sybren Geerts Kooistra]] <br>[[Meindert Geerts Kooistra]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 38 | [[PC 1889|1889]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]]<br>[[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Geerts Kooistra]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 39 | [[PC 1890|1890]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Taeke de Jong]] | [[Arum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 40 | [[PC 1891|1891]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Hemke Geerts Elzinga]]<br>[[Cornelis van der Weg]] | [[Skingen]]<br> [[Holwert]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 41 | [[PC 1892|1892]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Nanne Sjoerds de Boer]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Penjum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- ! 42 | [[PC 1893|1893]] | [[Johannes Gerlofs Anema]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Arum]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 43 | [[PC 1894|1894]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Klaas Dirks Leeuwen]]<br>[[Arjen Lammerts de Vries]] | [[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johannes Douwes Bierma]] |- ! 44 | [[PC 1895|1895]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]]<br>[[Penjum]]<br> [[Arum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 45 | [[PC 1896|1896]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Sjoerd Heslinga]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 46 | [[PC 1897|1897]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 47 | [[PC 1898|1898]] | [[Johannes Douwes Bierma]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Johannes Struiksma]] |- ! 48 | [[PC 1899|1899]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 49 | [[PC 1900|1900]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Gerben Wassenaar]]<br>[[Anne Groenveld]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 50 | [[PC 1901|1901]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Meindert Helfrich]] | [[Penjum]]<br> [[Marsum]]<br> [[Kimswert]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 51 | [[PC 1902|1902]] | [[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Johannes Struiksma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |- ! 52 | [[PC 1903|1903]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Bitgum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 53 | [[PC 1904|1904]] | [[Pieter Hovinga]] <br>[[Lodewijk Leicht]]<br>[[Rinze Feitsma]] | [[Marsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Wommels]] | [[Pieter Hovinga]] |- ! 54 | [[PC 1905|1905]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Jan Wiebrens Kooistra]]<br>[[Gerrit Terpstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Marsum]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- ! 55 | [[PC 1906|1906]] | [[Catrinus Werkhoven]]<br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 56 | [[PC 1907|1907]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br> [[Meindert Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Kimswert]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- ! 57 | [[PC 1908|1908]] | [[Uiltje Tijmstra]] <br>[[Hans Schaafsma]] <br>[[Roelof Boorsma]] | [[De Lemmer]]<br> [[Arum]]<br> [[Wommels]] | [[Uiltje Tijmstra]] |- ! 58 | [[PC 1909|1909]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 59 | [[PC 1910|1910]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 60 | [[PC 1911|1911]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Dokkum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 61 | [[PC 1912|1912]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dronryp]] | [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- ! 62 | [[PC 1913|1913]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Anne Smidts]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Anne Smidts]] |- ! 63 | [[PC 1914|1914]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Gerben Jacobus Hoitsma]] <br>[[Rein Zaagemans]] | [[Easterlittens]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Gerben Jacobus Hoitsma]] |- ! 64 | [[PC 1915|1915]] | [[Jacobus Jellema]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Hendrik van Haitsma]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sikke de Vries]] |- ! 65 | [[PC 1916|1916]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[August van Lierde]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Belgje]] | [[Rinse Brink]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 66 | [[PC 1917|1917]] | [[August van Lierde]] <br>[[Émile Hoyois]]<br>[[Georges Herphelin]] | [[Belgje]] <br>[[Belgje]] <br>[[Belgje]] | [[August van Lierde]] |- ! 67 | [[PC 1918|1918]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] <br>[[Roelof de Jong]] <br>[[Petrus Hiemstra]] | [[Easterlittens]]<br> [[Wommels]]<br> [[Wommels]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] |- ! 68 | [[PC 1919|1919]] | [[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Anne Smidts]] <br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterein]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Dronryp]] | [[Anne Smidts]] |- ! 69 | [[PC 1920|1920]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Dokkum]] | [[Ids Jousma]] |- ! 70 | [[PC 1921|1921]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]] <br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Jan Ymtes Heeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 71 | [[PC 1922|1922]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Rinze Rinzes Yetsenga]] |- ! 72 | [[PC 1923|1923]] | [[Machiel Miedema]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br>[[Klaas de Jager]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- ! 73 | [[PC 1924|1924]] | [[Hans Knol]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas de Jager]] |- ! 74 | [[PC 1925|1925]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 75 | [[PC 1926|1926]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 76 | [[PC 1927|1927]] | [[Gerben Koster]] <br>[[Rinze Werkhoven]]<br>[[Sake Zijlstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Bitgum]] | [[Gerben Koster]] |- ! 77 | [[PC 1928|1928]] | [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br>[[Dirk de Jong]]<br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Wommels]]<br> [[Wier]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]] |- ! 78 | [[PC 1929|1929]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dokkum]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 79 | [[PC 1930|1930]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] <br>[[Nanning Koopmans]] <br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Bitgum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Dokkum]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] |- ! 80 | [[PC 1931|1931]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Pieter Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 81 | [[PC 1932|1932]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Sape de Haan]]<br>[[Jan van der Lei]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 82 | [[PC 1933|1933]] | [[Hans Knol]]<br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Anne van Sinderen]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Anne]] | [[Dooitzen de Bildt]] |- ! 83 | [[PC 1934|1934]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Harmen Bogaard]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Marten van der Hem]] |- ! 84 | [[PC 1935|1935]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 85 | [[PC 1936|1936]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Anne Braam]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Raerd]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Boalsert]] | [[Willem Bosma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 86 | [[PC 1937|1937]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Dooitzen de Bildt]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sjouke Helfrich]] |- ! 87 | [[PC 1938|1938]] | [[Folkert Hiddinga]] <br>[[Cornelis Kamminga]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Weidum]]<br> [[Arum]]<br> [[Boalsert]] | [[Cornelis Kamminga]] |- ! 88 | [[PC 1939|1939]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[IJnze Kuperus]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]] <br> [[Winaam]] <br> [[Winaam]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 89 | [[PC 1940|1940]] | [[Marten van der Hem]]<br>[[Lou Seerden]] <br>[[Feite de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Lou Seerden]] |- ! 90 | [[PC 1941|1941]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Jan de Groot]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Anne]]<br> [[Weidum]]<br> [[Winaam]] | [[Jan de Groot]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 91 | [[PC 1942|1942]] | [[Jan Rodenhuis]] <br>[[Feite de Jager]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Húns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Jan Rodenhuis]] |- ! – | 1943 | colspan="3" rowspan="2"|''gjin PC fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- ! – | 1944 |- ! 92 | [[PC 1945|1945]] | [[Klaas Posthumus]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Holwert]]<br> [[Holwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Klaas Posthumus]] |- ! 93 | [[PC 1946|1946]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]] <br>[[Riemer Reinalda]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 94 | [[PC 1947|1947]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 95 | [[PC 1948|1948]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wergea]] | [[Marten van der Leest]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 96 | [[PC 1949|1949]] | [[Lammert Heeringa]] <br>[[Hotze Schuil]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Holwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Lammert Heeringa]] |- ! 97 | [[PC 1950|1950]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Marten van der Leest]] |- ! 98 | [[PC 1951|1951]] | [[Roel Hoekstra]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Ternaard]]<br> [[Holwert]]<br> [[Holwert]] | [[Hiele de Haan]] |- ! 99 | [[PC 1952|1952]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Sikke Olivier]] <br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 100 | [[PC 1953|1953]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Rinnie Kuiper]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Makkum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Rinnie Kuiper]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 101 | [[PC 1954|1954]] | [[Johannes Stavinga]] <br>[[Albert Veldkamp]] <br>[[Sipke van der Zee]] | [[Poppenwier]]<br> [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Stavinga]] |- ! 102 | [[PC 1955|1955]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Arum]]<br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Wytse Vlietstra]] |- ! 103 | [[PC 1956|1956]] | [[Marten van der Leest]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Arp Hiemstra]] |- ! 104 | [[PC 1957|1957]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Sake Faber]] | [[Rie (plak)|Rie]]<br> [[Makkum]] <br> [[Berltsum]] | [[Jan Sijtsma]] |- ! 105 | [[PC 1958|1958]] | [[Roel Hoekstra]] <br>[[Johan Jansen]] <br>[[Albert Veldkamp]] | [[Ternaard]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Huzum]] | [[Johan Jansen]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 106 | [[PC 1959|1959]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Rinnie Kuiper]] | [[Arum]]<br> [[Makkum]]<br> [[Makkum]] | [[Rinnie Kuiper]] |- ! 107 | [[PC 1960|1960]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Dirk van der Zee]] | [[Rie (plak)|Rie]] <br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]] <br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Zijlstra]] |- ! 108 | [[PC 1961|1961]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Martinus Santema]] |- ! 109 | [[PC 1962|1962]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]] <br>[[Sjoerd Heeringa]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Dreeuwes Smedinga]] |- ! 110 | [[PC 1963|1963]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 111 | [[PC 1964|1964]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Sjoerd Heeringa]]<br>[[Johan Halbesma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Johan Halbesma]] |- ! 112 | [[PC 1965|1965]] | [[Hein Zijlstra]] <br>[[Martinus Santema]] <br>[[Gerrit Langerak]] | [[Deinum]]<br> [[Easterlittens]]<br> [[Snits]] | [[Hein Zijlstra]] |- ! 113 | [[PC 1966|1966]] | [[Rienk de Groot]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Snits]]<br> [[Weidum]] | [[Gerrit de Jong]] |- ! 114 | [[PC 1967|1967]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Johan Halbesma]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Marsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas van Wieren]] |- ! 115 | [[PC 1968|1968]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Tamme Velstra]] <br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Baard]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Tamme Velstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 116 | [[PC 1969|1969]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Sikke Sikkema]]<br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 117 | [[PC 1970|1970]] | [[Gerrit Okkinga]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Arum]]<br>[[Marsum]]<br> [[Weidum]] | [[Durk Talsma]] |- ! 118 | [[PC 1971|1971]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]] <br>[[Reitse Mienstra]] | [[Ikkerwâld]]<br> [[Snits]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Reitse Mienstra]] |- ! 119 | [[PC 1972|1972]] | [[Piet de Jong (keatser)|Piet de Jong]] <br>[[Bert Rinia]] <br>[[André Roosenburg jr.]] | [[Wommels]]<br> [[Makkum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Bert Rinia]] |- ! 120 | [[PC 1973|1973]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Gerrit van der Heide]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Marsum]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 121 | [[PC 1974|1974]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Damwâld]]<br> [[Snits]]<br> [[Drachten]] | [[Jarich van der Veen]] |- ! 122 | [[PC 1975|1975]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Piet Jetze Faber]] | [[Drachten]] <br> [[Berltsum]] <br> [[Stiens]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 123 | [[PC 1976|1976]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br> [[Stiens]]<br> [[Weidum]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 124 | [[PC 1977|1977]] | [[Sjouke de Boer]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 125 | [[PC 1978|1978]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 126 | [[PC 1979|1979]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 127 | [[PC 1980|1980]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]] <br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 128 | [[PC 1981|1981]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tjisse Wallendal]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Rie (plak)|Rie]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 129 | [[PC 1982|1982]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 130 | [[PC 1983|1983]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]] <br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 131 | [[PC 1984|1984]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]] <br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 132 | [[PC 1985|1985]] | [[Ruurd Rutten]] <br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br>[[Tjerk de Groot]] | [[Winaam]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Froubuorren]] | [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] |- ! 133 | [[PC 1986|1986]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 134 | [[PC 1987|1987]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 135 | [[PC 1988|1988]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 136 | [[PC 1989|1989]] | [[Joop Bierma]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[Sint-Jabik]] <br> [[Stiens]]<br> [[Marsum]] | [[Joop Bierma]] |- ! 137 | [[PC 1990|1990]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Dronryp]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Coos Veltman]] |- ! 138 | [[PC 1991|1991]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Erik Seerden]] |- ! 139 | [[PC 1992|1992]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Rinse Bleeker]] |- ! 140 | [[PC 1993|1993]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]] <br>[[Thomas van der Meer]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Thomas van der Meer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 141 | [[PC 1994|1994]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[De Jouwer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Marsum]] | [[Coos Veltman]] |- ! 142 | [[PC 1995|1995]] | [[Simon Minnesma]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Menaam]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br> [[Menaam]] | [[Simon Minnesma]] |- ! 143 | [[PC 1996|1996]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Pieter Tienstra]] | [[Arum]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[Winsum (Grinslân)]] | [[Johan Okkinga]] |- ! 144 | [[PC 1997|1997]] | [[Pieter van Tuinen]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Minnertsgea]] | [[Pieter van Tuinen]] |- ! 145 | [[PC 1998|1998]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br> [[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 146 | [[PC 1999|1999]] | [[Johan Okkinga]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br>[[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Auke van der Graaf]] |- ! 147 | [[PC 2000|2000]] | [[Klaas Berkepas]]<br>[[Dirk Jan van der Woud]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Aldeboarn]]<br> [[Goutum]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Klaas Anne Terpstra]] |- ! 148 | [[PC 2001|2001]] | [[Pieter van Tuinen]]<br>[[André Kuipers (keatser)|André Kuipers]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Bitgummole]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 149 | [[PC 2002|2002]] | [[Rutmer van der Meer]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Cornelis Terpstra]] | [[Wergea]]<br> [[Minnertsgea]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Cornelis Terpstra]] |- ! 150 | [[PC 2003|2003]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br>[[Karel Nijman]]<br>[[Folkert van der Wei]] | [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 151 | [[PC 2004|2004]] | [[Johan Abma (keatser)|Johan Abma]] <br>[[Pieter Scharringa]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Gau]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Huzum]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 152 | [[PC 2005|2005]] | [[Rutmer van der Meer]],<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Minnertsgea]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 153 | [[PC 2006|2006]] | [[Johan van der Meulen]]<br>[[Taeke Triemstra]] <br>[[Kor Zittema]] | [[Damwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Bitgum]] | [[Taeke Triemstra]] |- ! 154 | [[PC 2007|2007]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Broeksterwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan van der Meulen]] |- ! 155 | [[PC 2008|2008]] | [[Jochum Bouma]]<br>[[Auke van der Graaf]]<br>[[Douwe Groenendijk]] | [[Easterlittens]]<br>[[Berltsum]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Douwe Groenendijk]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 156 | [[PC 2009|2009]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Folkert van der Wei]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Wytmarsum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 157 | [[PC 2010|2010]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 158 | [[PC 2011|2011]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 159 | [[PC 2012|2012]] | [[Hendrik Tolsma]]<br>[[René Anema]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Goutum]]<br>[[Balk]]<br>[[Tsjerkwert]] | [[Thomas van Zuiden]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 160 | [[PC 2013|2013]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Renze Pieter Hiemstra]] <br>[[Hylke Bruinsma]] | [[Bitgummole]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Renze Pieter Hiemstra]] |- ! 161 | [[PC 2014|2014]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Jacob Wassenaar]] <br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Minnertsgea]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 162 | [[PC 2015|2015]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br> [[Taeke Triemstra]]<br> [[Daniël Iseger]] | [[Mantgum]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 163 | [[PC 2016|2016]] | [[Jan-Dirk de Groot]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Driezum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! 164 | [[PC 2017|2017]] | [[Bauke Triemstra]]<br>[[Alle Jan Anema]]<br>[[Hendrik Kootstra]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Grou (plak)|Grou]]<br>[[Minnertsgea]] | [[Hendrik Kootstra]] |- ! 165 | [[PC 2018|2018]] | [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Tsjerkwert]]<br>[[Frjentsjer]]<br>[[Boalsert]] | [[Allard Hoekstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 166 | [[PC 2019|2019]] | [[Marten Bergsma]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Minnertsgea]]<br>[[Deinum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! (167) | [[2020]] | colspan="3" rowspan="1"|''gjin PC fanwegen [[Koroanafiruspandemy|koroana]]'' |- ! 168 | [[PC 2021|2021]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | [[Mantgum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Easterlittens]] | [[Erwin Zijlstra]] |- ! 169 | [[PC 2022|2022]] | [[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] | [[Bitgummole]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] <br>[[Deinum]] | [[Tjisse Steenstra]] |- ! 170 | [[PC 2023|2023]] |[[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] |[[Bitgummole]]<br>[[Bitgummole]]<br>[[Deinum]] |[[Tjisse Steenstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 171 | [[PC 2024|2024]] |[[Menno van Zwieten]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Tsjisse Steenstra]] |[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]<br>[[Boalsert]]<br>[[Bitgummole]] |[[Tjisse Steenstra]] |- ! 172 | [[PC 2025|2025]] | [[Marten Bergsma]],<br>[[Hessel Postma]],<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] |[[Minnertsgea]]<br>[[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br>[[Makkum]] |[[Marten Bergsma]] |- ! 173 | [[PC 2026|2026]] | [[Menno van Zwieten]],<br>[[Rick Minnesma]],<br>[[Tjisse Steenstra]] |[[Burgum]]<br>[[Dronryp]]<br>[[Dronryp]] |[[Tjisse Steenstra]] |} ==Sjoch ek== [[Ofbyld:Portal.svg|20 px]] '''[[Tema:Keatsen]]''' – De Wikipedy hat ek in temaside oer it keatsen {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} {{commonscat|Frisian handball|Frysk keatsen}} }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1850]] he5vbw9qhxkfzqz6mro3pnj8c42la6v 1236755 1236723 2026-07-30T09:52:28Z FreyaSport 40716 /* Sjoch ek */ oare cat 1236755 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks evenemint | ôfbylding = PC 2006 finale1.JPG | ôfbyldingstekst = De finale fan 'e [[PC 2006]]. | ôfbyldingsbreedte = | namme = PC | lân = {{NEDf}} | bestjoerlike ienheid1 = provinsje | namme bestjoerlike ienheid1 = {{FRLf}} | bestjoerlike ienheid2 = gemeente | namme bestjoerlike ienheid2 = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | plak = [[Ofbyld:Flagge fan Frjentsjer.PNG|border|20px]] [[Frjentsjer]] | holden yn = [[Sjûkelân]] | datum = 5e [[woansdei]] nei [[30 juny]] | tiid fan it jier = | oare namme = | ôfkoarting = | oanlieding = | gelegenheid = | soarte evenemint = [[sport]]evenemint <small>([[keatsen]])</small> | sjenre = | bestean = [[1850]] – no | oprjochter = | organisearre troch = Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei | webside = [https://www.pc-franeker.nl/ www.pc-franeker.nl] }} De [[Keninklik]]e '''PC''' (in [[Nederlânsk]]e [[ôfkoarting]] foar ''Permanente Commissie''; [[Frysk]]: "Permaninte Kommisje") is de wichtichste [[Fryslân|Fryske]] [[keatspartij]] foar [[manlju]]. Dit [[evenemint]] wurdt sûnt [[1850]] yn prinsipe alle jierren holden, en fynt plak op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]]. Tsjintwurdich dogge oan dizze partij 16 [[partoer]]en mei. Allinne troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking en nim diel oan 'e PC. Op dizze keatspartij komme alle jierren sa'n 12.000 [[belangstellenden]] ôf. De PC wurdt holden op 'e fyfde [[woansdei]] fan [[1 july]] ôf. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Troch omstannichheden hat de PC yn syn skiednis fiif kear in jier oerslaan moatten. ==Skiednis== It keatsen yn Frjentsjer is gâns âlder as de PC. It is wis dat op it Ald Keatsfjild (no in [[strjitte]] tusken de [[Stasjonsbrêge (Frjentsjer)|Stasjonsbrêge]] oer it [[Van Harinxmakanaal]] en [[Saakstra's Brêge]] oer de [[Alde Trekfeart]]) om [[1650]] hinne al keatst waard. Yn 1850 en folgjende jierren waarden op dat plak ek de earste keatspartijen organisearre dy't letter (mei weromwurkjende krêft) PC komme soene te hjitten. Oer dy iere PC's is mar sa'n bytsje oerlevere, dat sels de nammen fan 'e winners net bekend bleaun binne.<ref name="vwts">{{Fuotnoat|――, ''Winnaars 1854-heden'', yn: ''van Wad tot Stad'', 31 july 2018, s. 75, 77 en 79}}</ref> De organisaasje wie yn dy tiid yn 'e hannen fan ferskate Frjentsjerter [[kastlein (weard)|kastlein]]s. Yn [[1853]] rjochte in fiiftal Frjentsjerter [[winkelman|winkellju]] ûnder lieding fan [[Jan Bogtstra]] in [[kommisje]] op foar wat doe noch de 'Keatspartij te Frjentsjer' neamd waard. Dy kommisje wie yn it foarste plak bedoeld om 'e organisaasje fan it jierlikse evenemint op him te nimmen en om 'e regels en prosedueres fêst te lizzen. Yn bredere sin wie it doel de befoardering en it yn stân hâlden fan it keatsen en de "feredeling" (fierdere ûntwikkeling) fan wat doe as in ienfâldich [[fermaak|folksfermaak]] sjoen waard. Troch it wurk fan dy kommisje, dat mei de edysje fan [[1854]] begûn, binne fan dy tiid ôf (njonken bestjoerlike en prosedurele ynformaasje) de nammen fan dielnimmers en winners fan 'e PC oerlevere.<ref name="neff">{{Fuotnoat|{{NEfF|2091}}}}</ref> [[Ofbyld:Pc1903.png|thumb|left|250px|Ympresje fan 'e PC fan [[1903]]. <small>(Detail fan âlde printbriefkaart, makker ûnbekend.)</small>]] Yn [[1855]] waard de partij foar it lêst op it Ald Keatsfjild holden; mei yngong fan 'e edysje fan [[1856]] ferhuze de PC nei it ''Sternse Slotland'', better bekend as it Sjûkelân, dêr't it evenemint neitiid altyd bleaun is.<ref>{{NEfF|2416}}</ref> Fan [[1866]] ôf hiet de kommisje de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Doe (en net earder) kaam ek de keatspartij dy't troch de kommisje organisearre waard, bekend te stean as de PC. Njonken Jan Bogtstra, dy't yn [[1887]]-[[1888]] foar de PC de earste bûtenlânske keatskontakten lei, wie ek [[abbekaat|mr.]] [[Klaas Bijlsma]] in legindarysk PC-[[bestjoerder]].<ref name="neff"/> Sûnt 1850 is de PC fiif kear net trochgien: yn [[1859]] fanwege in [[pokken|pokke]]-epedemy (of mooglik troch [[jild]]gebrek); yn [[1866]] fanwegen in [[goalera]]-[[epidemy]]; en yn [[1943]] en [[1944]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]].<ref name="neff"/><ref>——, ''PC vier keer niet verkaatst'', yn: ''[[van Wad tot Stad]]'', 31 july 2018, s. 101.</ref> Yn [[2020]] waard de PC ôflast troch [[Koroanafiruspandemy|Koroana]]. It bestjoer fûn in PC mei in beheind oantal taskôgers op it Sjûkelân net PC-wurdich.<ref>[https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut https://www.omropfryslan.nl/nijs/977933-pc-yn-frjentsjer-giet-definityf-net-troch-hiel-pynlik-beslut PC yn Frjentsjer giet definityf net troch] nijsberjocht op webstee Omrop Fryslân, 23 july 2020</ref> Yn [[1883]] waard de [[tradysje]] ynfierd dat út it winnend partoer fan 'e PC troch de saneamde 'keningskommisje' in [[kening (keatsen)|kening]] oanwiisd wurdt. It keningskip op 'e PC is de heechste eare dy't in Fryske keatser behelje kin. De direkte oanlieding ta dizze fernijing wie dat de [[kommissaris fan de kening]], mr. [[Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten]], dat jiers de Sulveren Keningsbal beskikber stelde, in kostbere [[wikselpriis]] foar de kening fan 'e PC.<ref name="neff"/> Under de [[Earste Wrâldkriich]], doe't der in soad [[Belgje|Belgyske]] [[flechtling]]en yn [[Nederlân]] wiene, waard de PC yn [[1916]] wûn troch in partoer fan twa Friezen en in Belch en yn [[1917]] troch in partoer fan trije Belgen.<ref name="vwts"/> Fan 'e [[1990-er jierren]] ôf wurdt de PC elts jier op 'e regionale [[tillefyzje]] útstjoerd troch [[Omrop Fryslân]]. Mei it 150-jierrich bestean fan 'e PC, yn [[2003]], waarden op it Sjûkelân by wize fan [[tinkteken]] twa [[toer (bouwurk)|tuorren]] pleatst.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/it-sjukelan ——, ''It Sjûkelân'', op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De PC krige doe ek it predikaat [[Keninklik]] taparte.<ref name="neff"/> [[File:Jaarlijkse landskaatswedstrijden Weeknummer, 24-14 - Open Beelden - 29242.ogv|thumb|right|250px|[[Keatspartij]] yn [[Frjentsjer]], [[1924]].]] ==Tiid en plak== Sûnt 1856 wurdt de PC holden op it Sjûkelân, in keatsfjild dat yn 'e Frjentsjerter [[binnenstêd]] oan 'e noardkant fan 'e [[Fiverstrjitte (Frjentsjer)|Fiverstrjitte]] leit, rjocht foar de ôfslach nei de [[Foarstrjitte (Frjentsjer)|Foarstrjitte]] oer. It is net tafallich dat oan 'e noardein fan 'e Foarstrjitte ek it [[Keatsmuseum]] stiet. Oan 'e PC dogge 16 partoeren mei fan elts trije manlju. Allinnich troch it [[KNKB]] selektearre haadklassers en earste-klassers komme yn oanmerking foar dielname. De PC wurdt elts jier holden op 'e fyfde woansdei nei [[30&nbsp;juny]], wat delkomt op 'e fyfde woansdei yn [[july]] of de earste woansdei yn [[augustus]], ôfhinklik fan 'e [[kalinder]]. De PC kin beskôge wurde as it Frysk kampioenskip keatsen foar manlju. Persiis ien [[wike]] letter wurdt yn [[Wommels]] de [[Freulepartij]] organisearre, dat de wichtichste keatswedstryd foar [[jonge]]s is. Der bestiet ek in [[froulik]]e wjergader fan 'e PC. Dat is de [[Frouljus-PC]], dy't persiis trije wiken nei de PC ferkeatst wurdt yn [[Weidum]]. ==Organisaasje== De PC wurdt organisearre troch de Permaninte Kommisje fan de Frjentsjerter Balferkeatsersdei. Dat is in yn 1853 oprjochte [[organisaasje]] dy't [[bestjoer]]lik en [[jild|finansjeel]] ûnôfhinklik is fan it [[KNKB]]. De kommisje is in [[orgaan (organisaasje)|orgaan]] dat bestiet út fiif (meastal) [[manlik]]e leden sûnder maksimale sittingstermyn, en dat himsels troch [[koöptaasje]] oanfollet.<ref name="neff"/> ===Foarsitters fan de PC=== {| class="wikitable ! ! namme ! tiidrek |- ! 1 | [[Bote Gosses Bruinsma]] | [[1853]]-[[1880]] |- ! 2 | [[Jan Bogtstra]] | [[1880]]-[[1894]] |- | |- ! | [[Klaas Bijlsma]] | [[1929]]-[[1973]] |- ! | [[Ulbe Durk Hannema]] | [[1973]]-[[1993]] |- ! | [[Jan van der Meij]] | [[1993]]-[[2007]] |- ! | [[Minne Dijkstra (bestjoerder)|Minne Dijkstra]] | [[2007]]-[[2010]] |- ! | [[Johannes Westra]] | [[2010]]-[[2016]] |- ! | [[Ids Hellinga]] | [[2016]]- |} ==Tradysjes omtrint organisaasje en iepening== De PC wurdt omjûn troch âlde [[tradysje]]s dy't mei soarch libben holden wurde. In wat frjemde ein yn 't byt is datoangeande de 'Keats Off', dy't pas yn [[2012]] ynfierd is. Foarhinne waarden alle sechstjin dielnimmende partoeren troch de kommisje oanwiisd, mar sûnt [[2012]] wurde der njoggentjin partoeren oanwiisd. De earste fyftjin pleatse har streekrjocht, mar om it lêste, sechstjinde plak moat keatst wurde tusken de partoeren 16 oant en mei 19. Dy saneamde Keats Off wurdt op it Sjûkelân holden, op 'e [[tongersdei]] foarôfgeande oan 'e PC fan 18.00&nbsp;oere ôf. Dat barren is foar it [[publyk]] fergees tagonklik.<ref name="proloog">{{Fuotnoat|[https://www.pc-franeker.nl/index.php/proloog ——, ''Proloog'' op 'e webside fan 'e PC]}}</ref> Dêrnei jildt de haadklassewedstryd fan [[Arum]], dy't op 'e [[snein]] foar de PC organisearre wurdt, al sûnt jier en dei as de 'generale repetysje' foar de PC.<ref name="proloog"/> De [[lotting]] fynt plak op 'e [[jûn]] fan 'e [[moandei]] foar de PC.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/loting ——, ''Loting'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> Mei-inoar wurde de Keats Off, de wedstryd yn Arum en de lotting ek wol de 'Prolooch' fan 'e PC neamd.<ref name="proloog"/> De [[tiisdei]] tusken de lotting (op moandei) en de PC (op woansdei) yn, wurdt tradisjoneel de 'tuskenynse dei' neamd, in term dy't yntrodusearre waard troch PC-[[foarsitter]] [[Klaas Bijlsma]].<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/tuskenynse-dei ——, ''Tuskenynse dei'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> De iepening fan 'e PC set útein mei in publyk tagonklike [[resepsje]] yn [[Teäter De Koornbeurs]], dy't [[moarn (deidiel)|moarns]] stipt om 8.00&nbsp;[[oere]] begjint. De fiifkoppige kommisje ferskynt dêr yn [[rokkostúm]] en mei [[hege hoed]] op. De [[foarsitter]] hâldt tradisjoneel in [[taspraak]] fan likernôch in trije kertier, wêryn't er oantinkens oan 'e 'goeie âlde tiid' opropt en de winners fan 'e PC fan fyftich jier earder yn it sintsje set, ynsafier't dy oanwêzich binne. Dêrnjonken wurde ek aktuële en organisatoaryske saken oan 'e oarder steld. Hy beslút syn taspraak tradisjoneel mei de wurden: "It giet los." Dêrnei wurd it winnende partoer fan it foargeande jier (yn it ferline wie it alinne de kening fan it foargeande jier dy't plaknaam yn de koets), de [[skiedsrjochter|haadskiedsrjochter]] en de kommisjeleden sels yn iepen rydtugen nei it keatsfjild riden, foarôfgien troch it [[Stedsk Muzykkorps Harmony]], dat ek al oardel iuw bestiet. De optocht giet it hiele ein stadich troch in tichte hage fan publyk en arrivearret om likernôch 9.15&nbsp;oere op it Sjûkelân. Dêr docht de âlde kening ôfstân fan 'e Sulveren Keningsbal, dy't dêrnei troch de foarsitter fan 'e kommisje foar eltsenien sichtber yn 'e PC-koepel ophongen wurdt. Om persiis 10.00&nbsp;oere begjinne de wedstriden.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/receptie ——, ''Receptie'' op 'e webside fan 'e PC.]</ref> ==Nûmering== Yn 2020 moast de 167e edysje fan 'e PC oergean fanwegen de wrâldwide pandemy fan it koroanafirus.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/711-geen-pc-in-2020 ——, ''Geen PC in 2020'', op PC-Franeker.nl]</ref> Yn 'e nûmering fan 'e PC's waard it sifer 167 lykwols al oan 2020 ferbûn, sadat de earstfolgjende [[PC 2021|PC, yn 2021]], nûmer 168 waard.<ref>[https://www.pc-franeker.nl/index.php/nieuws/item/723-168e-pc-op-4-augustus-gaat-door ——, ''168e PC op 4 augustus gaat door'', op PC-Franeker.nl]</ref> (Earder, doe't de PC yn 'e [[njoggentjinde iuw]] oergie fanwegen epidemyen en yn 'e [[tweintichste iuw]] fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]], wie de nûmering mei fersprongen, sadat bgl. op 'e 91e PC yn [[1942]] de 92e yn [[1945]] folge.) ==Klasseminten== ===Punteklassemint=== Yn it PC-klassemint aller tiden<ref>Punteklassemint nei de PC fan 2025</ref> stiet [[Taeke Triemstra]] mei 38 punten boppeoan, ien punt mear as de legindaryske [[Harns (stêd)|Harnzer]] keatser [[Hotze Schuil]], dy't 37 PC-punten byinoar sloech. [[Piet Jetze Faber]] makket mei 35 punten de top trije folslein. [[Ofbyld:PC Franeker.jpg|thumb|right|250px|De PC op it [[Sjûkelân]] yn [[Frjentsjer]].]] ===Tal kearen wûn=== Allinne [[Taede Zijlstra]] fan [[Wytmarsum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan [[Penjum]] slagge it de PC 9 kear op harren namme te skriuwen. Goede trêde op dizze list is [[Auke Miedema]] mei 8 kear winst. [[Klaas Willems Boorsma]], [[Sjirk de Wal]] en Piet Jetze Faber wûnen elk 7 kear. ====Mearfâldige PC winners==== List fan keatsers dy't fjouwer kear as faker de PC wûn ha. {| class="wikitable" style="font-size: 85%" |- |-bgcolor=lightgray !colspan="2"|9x |- | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[Taede Zijlstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|8x |- | [[Auke Miedema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|7x |- | [[Klaas Willems Boorsma]] |- | [[Sjirk de Wal]] |- | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|6x |- | [[Jan Eeltjes Bonnema]] |- | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- | [[Hotze Schuil]] |- | [[Sake Saakstra]] |- | [[Taeke Triemstra]] |- | [[Gert-Anne van der Bos]] |- | [[Daniël Iseger]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|5x |- | [[Pieter Baukes Rijpma]] |- | [[Rients Doekles Yntema]] |- | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- | [[Klaas Kuiken]] |- | [[Sjouke Helfrich]] |- | [[Klaas van Wieren]] |- | [[Wieb van Wieren]] |- | [[Tunno Schurer]] |- | [[Sake Porte]] |- | [[Renze Pieter Hiemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=2|4x |- | [[Pieter Ulbes Rijpma]] |- | [[Dirk Ynzes de Boer]] |- | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- | [[Minze Johannes de Vries]] |- | [[Johannes Struiksma]] |- | [[Catrinus Werkhoven]] |- | [[Ids Jousma]] |- | [[Klaas de Jager]] |- | [[Frans Helfrich]] |- | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[Peter Rinia]] |- | [[Rinse Bleeker]] |- | [[Auke van der Graaf]] |- | [[Hans Wassenaar]] |- | [[Tjisse Steenstra]] |} ===Keningskippen=== Piet Jetze Faber fan [[Froubuorren]] en [[Tjisse Steenstra]] binne wat it keningskip fan 'e PC oanbelanget de ûnbekreaude listoanfierders: sy krigen elk 4 kear de keningsbal omhongen. Sân keatsers foel 3 kear de heechste PC-eare ta diel: [[Minze de Vries]] fan [[Bitgum]], Hotze Schuil fan Harns, Taede Zijlstra fan [[Wytmarsum]], [[Klaas Kuiken]] fan [[Sint-Anne]], [[Tunno Schurer]] fan [[Arum]], [[Lammert Scheltes Hilarides]] fan [[Penjum]] en [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] fan Penjum. Hotze Schuil, dy't yn [[2005]] [[ferstoar]], waard yn [[2000]] troch it PC-bestjoer útroppen ta 'keatser fan 'e (tweintichtste) iuw'. ===Klaverke Fjouwer=== De PC is mei de [[Freulepartij]], yn [[Wommels]]. en de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[Bûnspartij foar Senioaren]], beide yn Frjentsjer, ien fan 'e keatswedstriden dy't diel útmeitsje fan it saneamde [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't it slagget en win al dy fjouwer partijen. ==Winners fan 'e PC== Hjirûnder in list mei de winners fan 'e PC, fan 1854 ôf. Spitigernôch is de oer de winners fan 'e edysjes dy't fan 1850 oant en mei 1853 ferkeatst waarden, neat oerlevere.<ref name="vwts"/> {| class="wikitable ! nûmer ! jier ! keatsers ! wenplakken ! kening |- ! 1 | 1850 |colspan="3" rowspan="4" align="center" | ''ûnbekend'' |- ! 2 | 1851 |- ! 3 | 1852 |- ! 4 | 1853 |- ! 5 | [[PC 1854|1854]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]]<br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 6 | [[PC 1855|1855]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 7 | [[PC 1856|1856]] | [[Johannes Frederiks Felkers]] <br>[[Pieter Frederiks Felkers]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Wommels]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 8 | [[PC 1857|1857]] | [[Evert Klazes Boorsma]]<br>[[Jan Klazes Boorsma]]<br>[[Willem Klazes Boorsma]] | [[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] <br>[[Tsjummearum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 9 | [[PC 1858|1858]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! – | 1859 | colspan="3"| ''gjin PC fanwege in [[pokken|pokke]]-epidemy'' |- ! 10 | [[PC 1860|1860]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 11 | [[PC 1861|1861]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 12 | [[PC 1862|1862]] | [[Pieter Baukes Rijpma]]<br>[[Rients Doekles Yntema]] <br>[[Hylke Folkerts Post]] | [[Penjum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Kimswert]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 13 | [[PC 1863|1863]] | [[Jan Bangma]] <br> [[Frans Frederiks Felkers]]<br>[[Pieter Ulbes Rijpma]] | [[Arum]] <br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Mullum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 14 | [[PC 1864|1864]] | [[Jan Bangma]] <br>[[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Frans Frederiks Felkers]] | [[Arum]] <br> [[Winaam]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 15 | [[PC 1865|1865]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Ynzes de Boer]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! – | 1866 | colspan="3"|''gjin PC fanwegen in [[goalera]]-epidemy'' |- ! 16 | [[PC 1867|1867]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 17 | [[PC 1868|1868]] | [[Klaas Folkerts Post]]<br>[[Rein Minnes Schiphof]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 18 | [[PC 1869|1869]] | [[Klaas Folkerts Post]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Auke Miedema]] | [[Kimswert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 19 | [[PC 1870|1870]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Tsjummearum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 20 | [[PC 1871|1871]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Pieter Pieters Hiddinga]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Winaam]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 21 | [[PC 1872|1872]] | [[Jan Pieters Hiddinga]]<br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Menaam]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 22 | [[PC 1873|1873]] | [[Dirk Ynzes de Boer]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winaam]] <br>[[Winaam]] <br>[[Winaam]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 23 | [[PC 1874|1874]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jacob Runia]]<br>[[Sjouke Sybes Anema]] | [[Arum]] <br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 24 | [[PC 1875|1875]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Jan Dirks Hiddinga]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Arum]]<br> [[Winaam]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 25 | [[PC 1876|1876]] | [[Jacob Klaver]]<br>[[Folkert Gatzes Struiksma]]<br>[[Rients Pieters Koopmans]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] <br> [[Easterlittens]]<br> [[Frjentsjer]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 26 | [[PC 1877|1877]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Johannes Donia]] | [[Arum]] <br> [[Dronryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 27 | [[PC 1878|1878]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 28 | [[PC 1879|1879]] | [[Tjerk Douwes Hiemstra]]<br>[[Wiebe Pieters Steensma]] <br>[[Rein van de Witte]] | [[Penjum]] <br>[[Penjum]] <br>[[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 29 | [[PC 1880|1880]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]]<br>[[Sjirk de Wal]]<br>[[Jelle Hilbrands Bruinsma]] | [[Arum]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Arum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 30 | [[PC 1881|1881]] | [[Jan Eeltjes Bonnema]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Sjirk de Wal]] | [[Arum]]<br> [[Wjelsryp]]<br> [[Dronryp]] | align="center"| ''n.f.t.'' |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 31 | [[PC 1882|1882]] | [[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Tjeerds Kooistra]]<br>[[Rein van de Witte]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | align="center"| ''n.f.t.'' |- ! 32 | [[PC 1883|1883]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Auke Miedema]] |- ! 33 | [[PC 1884|1884]] | [[Hein Doedes Postma]]<br>[[Marten Cornelis Banning]]<br>[[Tjerk Douwes Hiemstra]] | [[Surch]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Hein Doedes Postma]] |- ! 34 | [[PC 1885|1885]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Auke Miedema]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]]<br> [[Sweins]] | [[Sjirk de Wal]] |- ! 35 | [[PC 1886|1886]] | [[Sjirk de Wal]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]] <br>[[Jacob Klazes Wassenaar]] | [[Dronryp]]<br> [[Sweins]] <br> [[Sint-Jabik]] | [[Klaas Willems Boorsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 36 | [[PC 1887|1887]] | [[Jacob Klazes Wassenaar]] <br>[[Klaas Willems Boorsma]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sweins]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 37 | [[PC 1888|1888]] | [[Sybren Geerts Kooistra]] <br>[[Meindert Geerts Kooistra]]<br>[[Lammert Scheltes Hilarides]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 38 | [[PC 1889|1889]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]]<br>[[Wiebren Tjeerds Kooistra]]<br>[[Meindert Geerts Kooistra]] | [[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Dokkum]]<br> [[Penjum]] | [[Lammert Scheltes Hilarides]] |- ! 39 | [[PC 1890|1890]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Taeke de Jong]] | [[Arum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Penjum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 40 | [[PC 1891|1891]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Hemke Geerts Elzinga]]<br>[[Cornelis van der Weg]] | [[Skingen]]<br> [[Holwert]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 41 | [[PC 1892|1892]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Nanne Sjoerds de Boer]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Penjum]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] |- ! 42 | [[PC 1893|1893]] | [[Johannes Gerlofs Anema]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]] <br> [[Penjum]] <br> [[Arum]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 43 | [[PC 1894|1894]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Klaas Dirks Leeuwen]]<br>[[Arjen Lammerts de Vries]] | [[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johannes Douwes Bierma]] |- ! 44 | [[PC 1895|1895]] | [[Johannes Gerlofs Anema]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Pieter Baukes Yetsenga]] | [[Skingen]]<br>[[Penjum]]<br> [[Arum]] | [[Pieter Baukes Yetsenga]] |- ! 45 | [[PC 1896|1896]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Sjoerd Heslinga]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 46 | [[PC 1897|1897]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Klaas Pieters Vonk]] | [[Bitgum]] <br> [[Penjum]] <br> [[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 47 | [[PC 1898|1898]] | [[Johannes Douwes Bierma]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Johannes Struiksma]] |- ! 48 | [[PC 1899|1899]] | [[Johannes Douwes Bierma]] <br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 49 | [[PC 1900|1900]] | [[Minze Johannes de Vries]] <br>[[Gerben Wassenaar]]<br>[[Anne Groenveld]] | [[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] <br>[[Bitgum]] | [[Minze Johannes de Vries]] |- ! 50 | [[PC 1901|1901]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Meindert Helfrich]] | [[Penjum]]<br> [[Marsum]]<br> [[Kimswert]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 51 | [[PC 1902|1902]] | [[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Jan Sjoerds Kuperus]] <br>[[Johannes Struiksma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Sjoerds Kuperus]] |- ! 52 | [[PC 1903|1903]] | [[Minze Johannes de Vries]]<br>[[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]]<br>[[Johannes Struiksma]] | [[Bitgum]]<br> [[Penjum]]<br> [[Wommels]] | [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- ! 53 | [[PC 1904|1904]] | [[Pieter Hovinga]] <br>[[Lodewijk Leicht]]<br>[[Rinze Feitsma]] | [[Marsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Wommels]] | [[Pieter Hovinga]] |- ! 54 | [[PC 1905|1905]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Jan Wiebrens Kooistra]]<br>[[Gerrit Terpstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Marsum]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] |- ! 55 | [[PC 1906|1906]] | [[Catrinus Werkhoven]]<br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 56 | [[PC 1907|1907]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br> [[Meindert Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Dokkum]]<br> [[Kimswert]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |- ! 57 | [[PC 1908|1908]] | [[Uiltje Tijmstra]] <br>[[Hans Schaafsma]] <br>[[Roelof Boorsma]] | [[De Lemmer]]<br> [[Arum]]<br> [[Wommels]] | [[Uiltje Tijmstra]] |- ! 58 | [[PC 1909|1909]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] <br>[[Wytmarsum]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 59 | [[PC 1910|1910]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]] <br>[[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Catrinus Werkhoven]] |- ! 60 | [[PC 1911|1911]] | [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br>[[Sytze Abeles Kooistra]]<br>[[Rein Zaagemans]] | [[Dokkum]]<br> [[Wytmarsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Sytze Abeles Kooistra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 61 | [[PC 1912|1912]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dronryp]] | [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- ! 62 | [[PC 1913|1913]] | [[Catrinus Werkhoven]] <br>[[Anne Smidts]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Anne Smidts]] |- ! 63 | [[PC 1914|1914]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Gerben Jacobus Hoitsma]] <br>[[Rein Zaagemans]] | [[Easterlittens]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Gerben Jacobus Hoitsma]] |- ! 64 | [[PC 1915|1915]] | [[Jacobus Jellema]] <br>[[Sikke de Vries]]<br>[[Hendrik van Haitsma]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sikke de Vries]] |- ! 65 | [[PC 1916|1916]] | [[Rinse Brink]] <br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[August van Lierde]] | [[Easterlittens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Belgje]] | [[Rinse Brink]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 66 | [[PC 1917|1917]] | [[August van Lierde]] <br>[[Émile Hoyois]]<br>[[Georges Herphelin]] | [[Belgje]] <br>[[Belgje]] <br>[[Belgje]] | [[August van Lierde]] |- ! 67 | [[PC 1918|1918]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] <br>[[Roelof de Jong]] <br>[[Petrus Hiemstra]] | [[Easterlittens]]<br> [[Wommels]]<br> [[Wommels]] | [[Hubert Ate Westerhuis]] |- ! 68 | [[PC 1919|1919]] | [[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Anne Smidts]] <br>[[Sybolt Meyes Tigchelaar]] | [[Easterein]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Dronryp]] | [[Anne Smidts]] |- ! 69 | [[PC 1920|1920]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Dokkum]] | [[Ids Jousma]] |- ! 70 | [[PC 1921|1921]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]] <br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Jan Ymtes Heeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 71 | [[PC 1922|1922]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Jan Ymtes Heeg]]<br>[[Rinze Rinzes Yetsenga]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Easterein]]<br> [[Arum]] | [[Rinze Rinzes Yetsenga]] |- ! 72 | [[PC 1923|1923]] | [[Machiel Miedema]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br>[[Klaas de Jager]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] |- ! 73 | [[PC 1924|1924]] | [[Hans Knol]]<br>[[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas de Jager]] |- ! 74 | [[PC 1925|1925]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 75 | [[PC 1926|1926]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Klaas Kuiken]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Kuiken]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 76 | [[PC 1927|1927]] | [[Gerben Koster]] <br>[[Rinze Werkhoven]]<br>[[Sake Zijlstra]] | [[Dokkum]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Bitgum]] | [[Gerben Koster]] |- ! 77 | [[PC 1928|1928]] | [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br>[[Dirk de Jong]]<br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Wommels]]<br> [[Wier]]<br> [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]] |- ! 78 | [[PC 1929|1929]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Ids Jousma]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Dokkum]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 79 | [[PC 1930|1930]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] <br>[[Nanning Koopmans]] <br>[[Klaas Wiebrens Kooistra]] | [[Bitgum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Dokkum]] | [[Reinder Klaas Terpstra]] |- ! 80 | [[PC 1931|1931]] | [[Taede Zijlstra]]<br>[[Pieter Helfrich]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Wytmarsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Pieter Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 81 | [[PC 1932|1932]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Sape de Haan]]<br>[[Jan van der Lei]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Berltsum]] | [[Klaas Kuiken]] |- ! 82 | [[PC 1933|1933]] | [[Hans Knol]]<br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Anne van Sinderen]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Sint-Anne]] | [[Dooitzen de Bildt]] |- ! 83 | [[PC 1934|1934]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Harmen Bogaard]]<br>[[Klaas de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Marten van der Hem]] |- ! 84 | [[PC 1935|1935]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[Dooitzen de Bildt]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 85 | [[PC 1936|1936]] | [[Marten van der Hem]] <br>[[Anne Braam]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Raerd]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Boalsert]] | [[Willem Bosma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 86 | [[PC 1937|1937]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Dooitzen de Bildt]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Jabik]]<br> [[Sint-Jabik]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Sjouke Helfrich]] |- ! 87 | [[PC 1938|1938]] | [[Folkert Hiddinga]] <br>[[Cornelis Kamminga]] <br>[[Willem Bosma]] | [[Weidum]]<br> [[Arum]]<br> [[Boalsert]] | [[Cornelis Kamminga]] |- ! 88 | [[PC 1939|1939]] | [[Taede Zijlstra]] <br>[[IJnze Kuperus]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Wytmarsum]] <br> [[Winaam]] <br> [[Winaam]] | [[Taede Zijlstra]] |- ! 89 | [[PC 1940|1940]] | [[Marten van der Hem]]<br>[[Lou Seerden]] <br>[[Feite de Jager]] | [[Raerd]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Lou Seerden]] |- ! 90 | [[PC 1941|1941]] | [[Klaas Kuiken]]<br>[[Jan de Groot]]<br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Sint-Anne]]<br> [[Weidum]]<br> [[Winaam]] | [[Jan de Groot]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 91 | [[PC 1942|1942]] | [[Jan Rodenhuis]] <br>[[Feite de Jager]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Húns]]<br>[[Harns (stêd)|Harns]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Jan Rodenhuis]] |- ! – | 1943 | colspan="3" rowspan="2"|''gjin PC fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- ! – | 1944 |- ! 92 | [[PC 1945|1945]] | [[Klaas Posthumus]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Holwert]]<br> [[Holwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Klaas Posthumus]] |- ! 93 | [[PC 1946|1946]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]] <br>[[Riemer Reinalda]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Winsum (Fryslân)|Winsum]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 94 | [[PC 1947|1947]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Æbe Haima]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Doanjum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 95 | [[PC 1948|1948]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]] <br>[[Sjouke Helfrich]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wergea]] | [[Marten van der Leest]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 96 | [[PC 1949|1949]] | [[Lammert Heeringa]] <br>[[Hotze Schuil]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Holwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Lammert Heeringa]] |- ! 97 | [[PC 1950|1950]] | [[Marten van der Leest]] <br>[[Theun de Bruin]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Marten van der Leest]] |- ! 98 | [[PC 1951|1951]] | [[Roel Hoekstra]]<br>[[Pieter de Haan]] <br>[[Hiele de Haan]] | [[Ternaard]]<br> [[Holwert]]<br> [[Holwert]] | [[Hiele de Haan]] |- ! 99 | [[PC 1952|1952]] | [[Hotze Schuil]] <br>[[Sikke Olivier]] <br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hotze Schuil]] |- ! 100 | [[PC 1953|1953]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Rinnie Kuiper]]<br>[[Frans Helfrich]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Makkum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Rinnie Kuiper]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 101 | [[PC 1954|1954]] | [[Johannes Stavinga]] <br>[[Albert Veldkamp]] <br>[[Sipke van der Zee]] | [[Poppenwier]]<br> [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Stavinga]] |- ! 102 | [[PC 1955|1955]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Wytse Vlietstra]] | [[Arum]]<br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Wytse Vlietstra]] |- ! 103 | [[PC 1956|1956]] | [[Marten van der Leest]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Arp Hiemstra]] | [[Stiens]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Arp Hiemstra]] |- ! 104 | [[PC 1957|1957]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Sake Faber]] | [[Rie (plak)|Rie]]<br> [[Makkum]] <br> [[Berltsum]] | [[Jan Sijtsma]] |- ! 105 | [[PC 1958|1958]] | [[Roel Hoekstra]] <br>[[Johan Jansen]] <br>[[Albert Veldkamp]] | [[Ternaard]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Huzum]] | [[Johan Jansen]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 106 | [[PC 1959|1959]] | [[Meindert van der Weerd]] <br>[[Albert Rinia]]<br>[[Rinnie Kuiper]] | [[Arum]]<br> [[Makkum]]<br> [[Makkum]] | [[Rinnie Kuiper]] |- ! 107 | [[PC 1960|1960]] | [[Jan Sijtsma]] <br>[[Johannes Zijlstra]] <br>[[Dirk van der Zee]] | [[Rie (plak)|Rie]] <br> [[Kreil (Noardeastpolder)|Kreil]] <br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johannes Zijlstra]] |- ! 108 | [[PC 1961|1961]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Johan Jansen]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Martinus Santema]] |- ! 109 | [[PC 1962|1962]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]] <br>[[Sjoerd Heeringa]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Tsjummearum]] | [[Dreeuwes Smedinga]] |- ! 110 | [[PC 1963|1963]] | [[Gerrit Okkinga]] <br>[[Dreeuwes Smedinga]]<br>[[Martinus Santema]] | [[Easterein]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Easterlittens]] | [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 111 | [[PC 1964|1964]] | [[Rienk de Groot]]<br>[[Sjoerd Heeringa]]<br>[[Johan Halbesma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Tsjummearum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Johan Halbesma]] |- ! 112 | [[PC 1965|1965]] | [[Hein Zijlstra]] <br>[[Martinus Santema]] <br>[[Gerrit Langerak]] | [[Deinum]]<br> [[Easterlittens]]<br> [[Snits]] | [[Hein Zijlstra]] |- ! 113 | [[PC 1966|1966]] | [[Rienk de Groot]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Snits]]<br> [[Weidum]] | [[Gerrit de Jong]] |- ! 114 | [[PC 1967|1967]] | [[Hotze Schuil]]<br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Johan Halbesma]] | [[Harns (stêd)|Harns]]<br> [[Marsum]]<br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Klaas van Wieren]] |- ! 115 | [[PC 1968|1968]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Tamme Velstra]] <br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Baard]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Tamme Velstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 116 | [[PC 1969|1969]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Sikke Sikkema]]<br>[[Johannes Westra]] | [[Frjentsjer]]<br> [[Frjentsjer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 117 | [[PC 1970|1970]] | [[Gerrit Okkinga]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Arum]]<br>[[Marsum]]<br> [[Weidum]] | [[Durk Talsma]] |- ! 118 | [[PC 1971|1971]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]] <br>[[Reitse Mienstra]] | [[Ikkerwâld]]<br> [[Snits]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Reitse Mienstra]] |- ! 119 | [[PC 1972|1972]] | [[Piet de Jong (keatser)|Piet de Jong]] <br>[[Bert Rinia]] <br>[[André Roosenburg jr.]] | [[Wommels]]<br> [[Makkum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Bert Rinia]] |- ! 120 | [[PC 1973|1973]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Gerrit van der Heide]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Marsum]] <br> [[Harns (stêd)|Harns]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 121 | [[PC 1974|1974]] | [[Jarich van der Veen]] <br>[[Gerrit de Jong]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Damwâld]]<br> [[Snits]]<br> [[Drachten]] | [[Jarich van der Veen]] |- ! 122 | [[PC 1975|1975]] | [[Johan van Seijst]] <br>[[Klaas van Wieren]] <br>[[Piet Jetze Faber]] | [[Drachten]] <br> [[Berltsum]] <br> [[Stiens]] | [[Johan van Seijst]] |- ! 123 | [[PC 1976|1976]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Durk Talsma]] | [[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br> [[Stiens]]<br> [[Weidum]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 124 | [[PC 1977|1977]] | [[Sjouke de Boer]]<br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 125 | [[PC 1978|1978]] | [[Sjouke de Boer]] <br>[[Klaas van Wieren]]<br>[[Wieb van Wieren]] | [[Eksmoarre]]<br> [[Berltsum]]<br> [[Marsum]] | [[Sjouke de Boer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 126 | [[PC 1979|1979]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 127 | [[PC 1980|1980]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]] <br>[[Flip Soolsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Boarnburgum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 128 | [[PC 1981|1981]] | [[Sake Saakstra]] <br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tjisse Wallendal]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Rie (plak)|Rie]] | [[Sake Saakstra]] |- ! 129 | [[PC 1982|1982]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]]<br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |- ! 130 | [[PC 1983|1983]] | [[Sake Saakstra]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] | [[Grou (plak)|Grou]] <br> [[Froubuorren]] <br> [[Seisbierrum]] | [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 131 | [[PC 1984|1984]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]] <br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Wieb van Wieren]] |- ! 132 | [[PC 1985|1985]] | [[Ruurd Rutten]] <br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br>[[Tjerk de Groot]] | [[Winaam]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Froubuorren]] | [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] |- ! 133 | [[PC 1986|1986]] | [[Peter Rinia]]<br>[[Wieb van Wieren]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]] <br> [[Marsum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 134 | [[PC 1987|1987]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |- ! 135 | [[PC 1988|1988]] | [[Peter Rinia]]<br> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Makkum]]<br> [[Seisbierrum]] <br> [[Frjentsjer]] | [[Tunno Schurer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 136 | [[PC 1989|1989]] | [[Joop Bierma]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[Sint-Jabik]] <br> [[Stiens]]<br> [[Marsum]] | [[Joop Bierma]] |- ! 137 | [[PC 1990|1990]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Piet Jetze Faber]]<br>[[Tunno Schurer]] | [[Dronryp]]<br> [[Froubuorren]]<br> [[Frjentsjer]] | [[Coos Veltman]] |- ! 138 | [[PC 1991|1991]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Erik Seerden]] |- ! 139 | [[PC 1992|1992]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Thomas van der Meer]] | [[Frjentsjer]]<br> [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Rinse Bleeker]] |- ! 140 | [[PC 1993|1993]] | [[Erik Seerden]] <br>[[Rinse Bleeker]] <br>[[Thomas van der Meer]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Akkrum]] | [[Thomas van der Meer]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 141 | [[PC 1994|1994]] | [[Coos Veltman]]<br>[[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]]<br>[[Hotze Rusticus]] | [[De Jouwer]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Marsum]] | [[Coos Veltman]] |- ! 142 | [[PC 1995|1995]] | [[Simon Minnesma]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Menaam]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br> [[Menaam]] | [[Simon Minnesma]] |- ! 143 | [[PC 1996|1996]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Pieter Tienstra]] | [[Arum]]<br> [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[Winsum (Grinslân)]] | [[Johan Okkinga]] |- ! 144 | [[PC 1997|1997]] | [[Pieter van Tuinen]] <br>[[Rinse Bleeker]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Grins (stêd)|Grins]] <br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] <br> [[Minnertsgea]] | [[Pieter van Tuinen]] |- ! 145 | [[PC 1998|1998]] | [[Johan Okkinga]] <br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br> [[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 146 | [[PC 1999|1999]] | [[Johan Okkinga]]<br>[[Sake Porte]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Arum]]<br>[[Winsum (Grinslân)]]<br> [[Berltsum]] | [[Auke van der Graaf]] |- ! 147 | [[PC 2000|2000]] | [[Klaas Berkepas]]<br>[[Dirk Jan van der Woud]]<br>[[Klaas Anne Terpstra]] | [[Aldeboarn]]<br> [[Goutum]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Klaas Anne Terpstra]] |- ! 148 | [[PC 2001|2001]] | [[Pieter van Tuinen]]<br>[[André Kuipers (keatser)|André Kuipers]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Bitgummole]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 149 | [[PC 2002|2002]] | [[Rutmer van der Meer]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Cornelis Terpstra]] | [[Wergea]]<br> [[Minnertsgea]]<br> [[Minnertsgea]] | [[Cornelis Terpstra]] |- ! 150 | [[PC 2003|2003]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br>[[Karel Nijman]]<br>[[Folkert van der Wei]] | [[Huzum]]<br> [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Wytmarsum]] | [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 151 | [[PC 2004|2004]] | [[Johan Abma (keatser)|Johan Abma]] <br>[[Pieter Scharringa]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Gau]]<br> [[Dronryp]]<br> [[Huzum]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 152 | [[PC 2005|2005]] | [[Rutmer van der Meer]],<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>[[Chris Wassenaar]] | [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]<br> [[Minnertsgea]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Chris Wassenaar]] |- ! 153 | [[PC 2006|2006]] | [[Johan van der Meulen]]<br>[[Taeke Triemstra]] <br>[[Kor Zittema]] | [[Damwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Bitgum]] | [[Taeke Triemstra]] |- ! 154 | [[PC 2007|2007]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Auke van der Graaf]] | [[Broeksterwâld]]<br>[[Sint-Jabik]]<br> [[Berltsum]] | [[Johan van der Meulen]] |- ! 155 | [[PC 2008|2008]] | [[Jochum Bouma]]<br>[[Auke van der Graaf]]<br>[[Douwe Groenendijk]] | [[Easterlittens]]<br>[[Berltsum]]<br>[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] | [[Douwe Groenendijk]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 156 | [[PC 2009|2009]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Folkert van der Wei]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Wytmarsum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 157 | [[PC 2010|2010]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 158 | [[PC 2011|2011]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 159 | [[PC 2012|2012]] | [[Hendrik Tolsma]]<br>[[René Anema]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Goutum]]<br>[[Balk]]<br>[[Tsjerkwert]] | [[Thomas van Zuiden]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 160 | [[PC 2013|2013]] | [[Johan van der Meulen]] <br>[[Renze Pieter Hiemstra]] <br>[[Hylke Bruinsma]] | [[Bitgummole]]<br>[[Sint-Jabik]] <br>[[Minnertsgea]] | [[Renze Pieter Hiemstra]] |- ! 161 | [[PC 2014|2014]] | [[Gert-Anne van der Bos]] <br>[[Jacob Wassenaar]] <br>[[Daniël Iseger]] | [[Holwert]] <br>[[Minnertsgea]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Daniël Iseger]] |- ! 162 | [[PC 2015|2015]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br> [[Taeke Triemstra]]<br> [[Daniël Iseger]] | [[Mantgum]] <br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Gert-Anne van der Bos]] |- ! 163 | [[PC 2016|2016]] | [[Jan-Dirk de Groot]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Driezum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! 164 | [[PC 2017|2017]] | [[Bauke Triemstra]]<br>[[Alle Jan Anema]]<br>[[Hendrik Kootstra]] | [[Sint-Jabik]]<br>[[Grou (plak)|Grou]]<br>[[Minnertsgea]] | [[Hendrik Kootstra]] |- ! 165 | [[PC 2018|2018]] | [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Thomas van Zuiden]] | [[Tsjerkwert]]<br>[[Frjentsjer]]<br>[[Boalsert]] | [[Allard Hoekstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 166 | [[PC 2019|2019]] | [[Marten Bergsma]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]]<br>[[Hans Wassenaar]] | [[Minnertsgea]]<br>[[Deinum]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | [[Hans Wassenaar]] |- ! (167) | [[2020]] | colspan="3" rowspan="1"|''gjin PC fanwegen [[Koroanafiruspandemy|koroana]]'' |- ! 168 | [[PC 2021|2021]] | [[Gert-Anne van der Bos]]<br>[[Taeke Triemstra]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | [[Mantgum]]<br>[[Sint-Jabik]]<br>[[Easterlittens]] | [[Erwin Zijlstra]] |- ! 169 | [[PC 2022|2022]] | [[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] | [[Bitgummole]]<br>[[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] <br>[[Deinum]] | [[Tjisse Steenstra]] |- ! 170 | [[PC 2023|2023]] |[[Tjisse Steenstra]]<br>[[Hans Wassenaar]]<br>[[Renze Pieter Hiemstra]] |[[Bitgummole]]<br>[[Bitgummole]]<br>[[Deinum]] |[[Tjisse Steenstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=5| |- ! 171 | [[PC 2024|2024]] |[[Menno van Zwieten]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Tsjisse Steenstra]] |[[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]<br>[[Boalsert]]<br>[[Bitgummole]] |[[Tjisse Steenstra]] |- ! 172 | [[PC 2025|2025]] | [[Marten Bergsma]],<br>[[Hessel Postma]],<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] |[[Minnertsgea]]<br>[[Winsum (Fryslân)|Winsum]]<br>[[Makkum]] |[[Marten Bergsma]] |- ! 173 | [[PC 2026|2026]] | [[Menno van Zwieten]],<br>[[Rick Minnesma]],<br>[[Tjisse Steenstra]] |[[Burgum]]<br>[[Dronryp]]<br>[[Dronryp]] |[[Tjisse Steenstra]] |} ==Sjoch ek== [[Ofbyld:Portal.svg|20 px]] '''[[Tema:Keatsen]]''' – De Wikipedy hat ek in temaside oer it keatsen {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} {{commonscat|PC (Franeker)|PC (Frjentsjer)}} }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC| ]] [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1850]] 27d25azv804ls8szhfqix7ry4nrlnzo 0 2483 1236728 1236644 2026-07-29T19:03:49Z Kneppelfreed 2013 /* Geografyske fersprieding en beskriuwing */ Limburgsk --> Limburchsk 1236728 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks taal | namme = Nederlânsk | oare namme(n) = | eigen namme = ''Nederlands'' | lânseigen yn = [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]<br> [[File:Flag of Belgium (civil).svg|20px]] [[Belgje]]<br> [[File:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]] | tal sprekkers = 19 miljoen <small>(2009)</small> | skrift = [[Latynsk alfabet]] | taalfamylje = ● [[Yndo-Jeropeeske talen|Yndo-Jeropeesk]]<br> &nbsp;&nbsp;● [[Germaanske talen|Germaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Westgermaanske talen|Westgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Súdwestgermaanske talen|Súdwestgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankysk-Nedersaksyske talen|Nederfr.-Nedersaks.]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankyske talen|Nederfrankysk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● '''Nederlânsk''' | dialekten = [[Brabânsk]], [[Eastflaamsk]], <br>[[Hollânsk]], [[Siuwsk]]-[[Westflaamsk]], <br>[[Súdgeldersk]], [[Nederrynsk]], <br>[[Utertsk-Alblasserwaardsk]] | offisjele status= [[File:Flag of Aruba.svg|20px]] [[Arûba]]<br> [[File:Flag of Belgium (civil).svg|20px]] [[Belgje]]<br> [[File:Flag of Curaçao.svg|20px]] [[Kurasau]]<br> [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]<br> [[File:Flag of Sint Maarten.svg|20px]] [[Sint Marten (lân)|Sint-Marten]]<br> [[File:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]]<br> [[File:Logo-ACTO.jpg|20px]] ''[[Ferdrachsorganisaasje foar Gearwurking yn it Amazônegebiet|ACTO]]''<br> [[File:Flag of Benelux.svg|20px]] ''[[Benelúks]]''<br> [[File:Flag of CARICOM.svg|20px]] ''[[Karibyske Mienskip|CARICOM]]''<br> [[File:Flag of the European Union.svg|20px]] ''[[Jeropeeske Uny]]''<br> [[File:Flag of UNASUR.svg|20px]] ''[[UNASUR]]'' | erkenning as minderheidstaal = | ISO 639-1 = nl | ISO 639-2 = nld | ISO 639-3 = nld }} It '''Nederlânsk''' (Nederlânsk: ''Nederlands'') is in [[Westgermaanske talen|Westgermaanske taal]] dy't fan âlds sprutsen wurdt yn [[Nederlân]], noardlik [[Belgje]] ([[Flaanderen]]) en lytsere oangrinzgjende dielen fan [[Frankryk]] en [[Dútslân]]. It wurdt ek sprutsen yn [[Suriname]], op 'e [[Nederlânske Antillen]] en op oare plakken yn 'e wrâld. It [[Afrikaansk]], út [[Súdlik Afrika]], is in dochtertaal fan it Nederlânsk. Yn totaal binne der sa'n 19 miljoen minsken op 'e wrâld dy't it Nederlânsk as [[memmetaal]] sprekke. Fan oarsprong is dizze [[taal]] nau [[taalbesibskip|besibbe]] oan it [[Dútsk]], mar troch de [[iuw]]en hinne is der ferwiding ûntstien. Oare nau besibbe talen binne it [[Nedersaksysk]] en it [[Limburchsk]], dat [[minderheidstaal|minderheidstalen]] yn Nederlân binne dy't as sadanich offisjeel erkenning genietsje ûnder it [[Jeropeesk Hânfêst foar Regionale of Minderheidstalen]]. It [[Westerlauwersk Frysk]] is fan oarsprong minder nau oan it Nederlânsk besibbe, mar troch iuwenlange beynfloeding fan it Frysk troch it Nederlânsk groeie de beide talen hieltyd fierder nei inoar ta. ==Sibskip== It Nederlânsk heart ta de grutte [[Yndo-Jeropeeske talen|Yndo-Jeropeeske taalfamylje]], en dêrbinnen ta de [[Westgermaanske talen|Westgermaanske]] kloft fan 'e [[Germaanske talen]], dêr't fierders ek talen as it [[Ingelsk]], it [[Frysk]] en it [[Dútsk]] ta hearre. Mei it [[Limboarchsk]] en it [[Afrikaansk]] foarmet it Nederlânsk de [[Nederfrankyske talen|Nederfrankyske taalgroep]]. Foarhinne waard it Limboarchsk beskôge as in Nederlânsk [[dialekt]], mar yn [[1997]] krige dat erkenning as in aparte taal, al is dy erkenning beheind bleaun ta Nederlân en sjocht men it yn [[Flaanderen]] noch altyd as in dialekt. It Afrikaansk, de taal fan 'e [[Afrikaners]], in [[etnyske groep]] yn [[Súdlik Afrika]] dy't fierhinne ôfstammet fan Nederlânske kolonisten, giet tebek op it [[Súdhollânsk]], in subdialekt fan it [[Hollânsk]]e dialekt fan it Nederlânsk. Lange tiid waard it Afrikaansk as in foarm fan Nederlânsk beskôge, mar yn [[1925]] waard it der offisjeel fan loskeppele en krige it de status fan taal. Ek [[Siuwsk]]-[[Westflaamsk]]e taalaktivisten krewearje al jierren om harren dialekt as taal erkend te krijen. Fierders binne der ek guon [[kreoalske talen]] út it Nederlânsk fuortkommen, al binne dy ûnderwilens grutdiels útstoarn, lykas [[Negerhollânsk]] fan 'e [[Amerikaanske Famme-eilannen|Famme-eilannen]], it [[Skepy Kreoalsk-Nederlânsk]] fan [[Guyana]] en it [[Jerseynederlânsk]] fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[Amerikaanske steaten|steat]] [[Nij-Jersey]] (dat noch oant [[1921]] sprutsen waard troch ôfstammelingen fan [[17e iuw|santjinde-iuwske]] Nederlânske kolonisten). It [[Berbice Kreoalsk-Nederlânsk]] fan Guyana wurdt noch wol sprutsen. ==Skiednis== Histoarysk sjoen kin it Nederlânsk opdield wurde yn trije perioades: * it [[Aldnederlânsk]] (±[[850]] – [[1100]]) * it [[Midnederlânsk]] ([[1100]] – [[1500]]) * it [[Nijnederlânsk]] ([[1500]] – no) It Aldnederlânsk ûntstie yn 'e [[Iere Midsiuwen]] út it [[Aldfrankysk]], de oertaal fan alle [[Nederfrankyske talen]], wêrby't yn alle gefallen yn 'e [[njoggende iuw]] in werkenbere foarm fan Nederlânsk ûntstien wie. It âldste Nederlânske fragmint is de yn [[1932]] yn in fierders [[Latyn]]sk manuskript ûntdutsen sin ''"Hebban olla uogala nestas bigunnan hinase hi[c] [e]nda thu uuat unbidan uue nu"'' ("Binne alle fûgels nêsten begûn behalven ik en do, wêr wachtsje wy op"). Ut it Aldnederlânske tiidrek is net folle skreaun materiaal oerlevere, en [[taalkundige]]n hawwe dat taalstadium dan ek fierhinne út it Midnederlânsk rekonstruëarje moatten. [[File:Map_Dutch_World.png|left|thumb|350px|Gebieten yn 'e wrâld dêr't Nederlânsk (oranje) en de dochtertaal [[Afrikaansk]] (giel) praat wurdt.]] Om [[1100]] hinne ûntjoech it Aldnederlânsk him stadichoan ta it Midnederlânsk. Dat wie in proses sûnder dúdlike skiedsline, wat elts oanwizen fan sa'n grins ta in arbitrêre beslissing makket. Yn 'e [[tolfde iuw]] briek lykwols in perioade oan dat it Nederlânsk folle mear brûkt waard as skriuwtaal, wat makke dat de [[taalkunde|taalkundige]] fernijings dy't meitiid slûpenderwize yn 'e taal trochkrongen wiene, foar it earst dúdlik oan it ljocht kamen. Doe die bliken dat it Nederlânsk tsjin dy tiid in hiel oare foarm krigen hie as dat de taal yn it Aldnederlânske tiidrek hie. Yn 'e Midnederlânske perioade wie der noch gjin standerttaal, mar ynstee in groep nau besibbe [[dialekt]]en, dy't folle mear opinoar lieken as dat se faninoar ferskilden. Oars as út 'e Aldnederlânske perioade binne der út it Midnederlânske tiidrek wol de nedige teksten oerlevere, wêrûnder bekende titels as ''[[Karel ende Elegast]]'', de ''[[Beatrijs]]'', ''[[Mariken van Nieumeghen]]'' en ''[[Van den Vos Reynaerde]]''. Omtrint [[1500]] fûn der op 'e nij in stadige oergong plak, diskear fan it Midnederlânsk nei it Nijnederlânsk. De wichtichste ûntwikkeling út dy perioade wie de fêstiging fan in [[Standertnederlânsk|Nederlânske standerttaal]]. It proses fan standerdisaasje wie al yn 'e [[Midsiuwen]] begûn, doe't der ûnder ynfloed fan it mienskiplike [[Hartochdom Boergonje|Boergondyske]] bewâld oer ferskate [[Nederlannen|Nederlânske gewesten]] yn it lêste trêdepart fan 'e [[fyftjinde iuw]] besocht waard om ta in gelikense skriuwtaal foar offisjele dokuminten te kommen. Yn dy tiid stiene fral de [[Brabânsk]]e en [[Flaamsk]]e dialekten yn oansjen, wat makke dat yn 'e skriuwtaal yn Hollân en oare gebieten súdlike foarmen begûnen te slûpen. Pas ûnder de [[Tachtichjierrige Oarloch]] kaam it spul lykwols yn in streamfersnelling telâne, doe't troch de fal fan [[Antwerpen (stêd)|Antwerpen]], yn [[1585]], grutte oantallen [[Brabân]]ske en [[Flaanderen|Flaamske]] flechtlingen yn [[Hollân]] bedarren en dêr in grutte ynfloed op 'e sprektaal yn 'e stêden útoefenen. Doe't yn [[1618]] de [[Synoade fan Doardt]] opdracht joech ta it meitsjen fan 'e [[Steatefertaling]] (fan 'e [[Bibel]]), waard dêrfoar sadwaande in [[Hollânsk]]e taalfoarm mei Brabânske en yn mindere mjitte Flaamske ynslaggen brûkt. De Steatefertaling, dy't reekaam yn [[1637]], waard iuwenlang yn hiel [[protestantisme|protestantsk]] Nederlân brûkt, en oefene sa in ûnbidige en ûnútwiskbere ynfloed út op frijwol alle Noardnederlânske dialekten en minderheidstalen. Ferlykje de ûntwikkeling fan it Nederlânsk oan 'e hân fan 'e ûndersteande sin: {| class="wikitable" |- ! taalfoarm ! foarbyldsin <small>([[Psalmen|Ps.]] 55:18)</small> |- | Fryske oersetting: | Hy sil myn siel yn frede ferlosse fan dejingen dy't my tenei komme, want mank mannigen wie Hy mei my. |- | Aldnederlânsk: | ''Irlôsin sol an frithe sêla mîna fan thên thia ginâcont mi, wanda under managon He was mit mi.'' |- | Midnederlânsk: | ''Erlossen sal Hi in vrede siele mine van dien die genaken mi, want onder menegen Hi was met mi.'' |- | Nijnederlânsk: <br><small>(selde wurdfolchoarder)</small> | ''Verlossen zal Hij in vrede ziel mijn van degenen die [vervolgen] mij, want onder menigen Hij was met mij.'' |- | Nijnederlânsk: <br><small>(moderne wurdfolchoarder)</small> | ''Hij zal mijn ziel in vrede verlossen van degenen die mij vervolgen, want onder menigen was Hij met mij.'' |} ==Hjoeddeistige sitewaasje== ===Offisjele status=== It Nederlânsk is de offisjele taal fan 'e ûnôfhinklike lannen [[Nederlân]], [[Belgje]] en [[Suriname]] en fan 'e autonome lannen [[Arûba]], [[Kurasau]] en [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]]. Yn Belgje dielt it de offisjele status mei it [[Frânsk]] en it [[Dútsk]]; op Arûba en Kurasau mei it [[Papiamintsk]] en op Sint-Marten mei it [[Ingelsk]]. Yn Nederlân genietsje fierders trije regionale talen in ko-offisjele status mei it Nederlânsk, nammentlik: it [[Frysk]] yn 'e provinsje [[Fryslân]]; en yn [[Karibysk Nederlân]] it Papiamintsk op [[Bonêre]] en it Ingelsk op [[Saba]] en [[Sint-Eustasius]]. It [[Nedersaksysk]] en it [[Limboarchsk]] genietsje yn Nederlân wol erkenning as minderheidstaal, mar hawwe gjin offisjele status. Yn Belgje is it Nederlânsk de iennichste offisjele taal fan it gewest [[Flaanderen (gewest)|Flaanderen]] en fan 'e [[Flaamske Mienskip]]. Yn it gewest [[Brussel (gewest)|Brussel]] is it tegearre mei it Frânsk de offisjele taal. It Nederlânsk is fierders ek de of ien fan 'e offisjele ta(a)l(en) fan ferskate ynternasjonale organisaasjes. Dêrûnder binne de [[Benelúks]] en de [[Jeropeeske Uny]], en fia Suriname ek de [[Uny fan Súdamerikaanske Naasjes]] (UNASUR), de [[Karibyske Mienskip]] (CARICOM) en de [[Ferdrachsorganisaasje foar Gearwurking yn it Amazônegebiet]] (ACTO). It Nederlânsk wurdt regulearre troch de [[Nederlânske Taaluny]], dy't trije leden hat: Nederlân, Belgje en Suriname. [[File:Lânkaart lokaasje Nederlânsk.PNG|right|250px|thumb|De lokaasje fan it Nederlânske taalgebiet yn [[Noardwest-Jeropa]].]] ===Taalgebiet=== It Nederlânsk wurdt fan oarsprong sprutsen yn in diel fan [[Noardwest-Jeropa]]. Dêrta hearre de [[Nederlân]]ske provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] en [[Seelân]] hielendal, [[Flevolân]] útsein it eardere [[eilân]] [[Urk]], [[Utert (provinsje)|Utert]] op it uterste noardeastlike hoekje nei en [[Noard-Brabân]] behalven it uterste súdeastlike stikje. Fierders omfiemet it Nederlânske taalgebiet yn Nederlân ek it súdlike diel fan [[Gelderlân]], mei de [[Betuwe]], de súdlike [[Feluwe]] en de [[Limers]], en it noardlike trêdepart fan [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]]. Yn 'e provinsje [[Fryslân]] hearre der fierders noch ta: de [[Waadeilannen]] [[Flylân]] en [[it Amelân]]; [[Midslân]] en omkriten op it eilân [[Skylge]]; en op it Fryske fêstelân de krite [[It Bilt]], de [[stêd]]en [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[Snits (stêd)|Snits]], [[Frjentsjer]], [[Harns (stêd)|Harns]], [[Boalsert (stêd)|Boalsert]], [[Dokkum]] en [[Starum]], en de [[doarp]]en [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] en [[Kollum]]. Yn [[Belgje]] omfiemet it Nederlânsk taalgebiet it grutste diel fan it gewest [[Flaanderen (gewest)|Flaanderen]], mei de provinsjes [[West-Flaanderen|West]]- en [[East-Flaanderen]] en [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]] hielendal, [[Flaamsk-Brabân]] op 'e eastlike stripe nei, en dêropta noch de noardwestlike hoeke fan [[Belgysk Limboarch]]. Yn noardlik [[Frankryk]] is [[Frânsk-Flaanderen]], ek wol de Westhoeke neamd, fan âlds in Nederlânsktalich gebiet (mei û.m. de stêd [[Dúntsjerk]]). Minder bekend is dat der ek yn westlik [[Dútslân]] in Nederlânsktalich gebiet bestiet, dat it streamgebiet fan 'e [[Ryn]] folget fan [[Kleef (stêd)|Kleef]], by de Nederlânske grins, oan [[Bergneustadt]] ta, dat djip yn Dútslân leit. Deunby Kleef wurdt dat gebiet ûnderbrutsen troch de [[Paltsysk]]talige enklave by [[Kalkar]]. Bûten [[Jeropa]] krige it Nederlânsk inkeld yn [[Súdlik Afrika]] fêste foet oan 'e grûn. Meitiid feroare de foarm fan 'e taal dy't dêr sprutsen waard, it [[Afrikaansk]], lykwols sa dat it sûnt [[1925]] as in aparte taal beskôge wurdt (al moat opmurken wurde dat by dat beslút ek politike omtinkens in rol spilen). Yn 'e oare Nederlânske [[koloanje]]s, lykas [[Nederlânsk-Ynje]], [[Suriname]] en de [[Nederlânske Antillen]], waard it Nederlânsk nea de memmetaal fan in grut diel fan 'e befolking. De iennichste útsûndering wie datoangeande de yn [[1674]] ferlern giene [[Noard-Amearika|Noardamerikaanske]] koloanje [[Nij-Nederlân]], dêr't neitiid noch generaasjes lang Nederlânsk sprutsen waard oan 'e kust fan [[Nij-Jersey]] en by de rivier de [[Hudson (rivier)|Hudson]] lâns yn wat no de steat [[New York (steat)|New York]] is. [[Martin Van Buren]] kaam bygelyks út dy Nederlânsktalige krite, en waard de iennichste presidint út 'e skiednis fan 'e [[Feriene Steaten]] dy't net it Ingelsk as memmetaal hie. [[File:2010-01-09 taalunie den haag.jpg|left|250px|thumb|It gebou fan 'e [[Nederlânske Taaluny]] yn [[De Haach]].]] ===Sprekkerstal=== ====Memmetaalsprekkers==== Oer it sprekkerstal fan 'e Nederlânske taal bestiet frijwat betizing. Faak wurdt dêrby in getal fan 23 miljoen memmetaalsprekkers neamd. Dat oantal is lykwols basearre op gegevens dy't oanlevere binne troch de [[Nederlânske Taaluny]], in organisaasje dy't in soarte fan propaganda-oarloch foar it Nederlânsk liket te fieren. Sa wegeret de Taaluny om it [[Limboarchsk]] en [[Nedersaksysk]] as selsstannige talen te erkennen, en wurde yn 'e sifers fan 'e Taaluny sadwaande de Limboarchsk- en Nedersaksysktaligen mei de Nederlânsksprekkers op ien bulte smiten. Fierders ferspriedt de Taaluny healwize en simpelwei ûnwiere bewearings, lykas: "96% fan 'e Nederlânske befolking hat it Nederlânsk as memmetaal", "yn 'e twadde generaasje sprekke allochtoanen yn Nederlân faak Nederlânsk as memmetaal" en "mear as 60% fan 'e befolking fan Suriname hat it Nederlânsk as memmetaal". Oangeande de sitewaasje yn Belgje geane sifers fan ûndúdlike orizjine rûn dy't hawwe wolle dat 59% fan 'e lju dêr Nederlânsktalich is en 40% Frânsktalich, wat 1% oerlitte soe foar de Dútsktalige minderheid, dêrby folslein foarbygeand oan it feit dat der grutte allochtoane minderheden yn it lân wenje. In objektive beskôging fan 'e saak biedt in hiel oar byld.<ref>{{Aut|Bloemhoff, Henk; Gerritsen, Hans; Jensma, Goffe; en Jong-Krap, Froukje de}}, ''Taalunie heeft iets recht te zetten'', yn: de ''Ljouwerter Krante'', 30 maaie 2017, s. 19.</ref> As men de sprekkers fan it [[Frysk]], [[Nedersaksysk]], [[Limboarchsk]], ferskate lytsere minderheidstalen ([[Jiddysk]], [[Romany]]) en de allochtoane talen fan it totaal ôflûkt, komt men út op sa'n 12,9 miljoen minsken dy't yn Nederlân it Nederlânsk as memmetaal hawwe. Op in befolking fan likernôch 16,7 miljoen minsken betsjut dat 77,2%, wat noch altyd in romme mearderheid is. Yn Belgje komt it tal memmetaalsprekkers op 5.180.000 minsken, oftewol 47,8% fan 'e befolking. De Nederlânsktalige minderheden yn Frankryk en Dútslân sitte der tsjintwurdich raar foar, want wylst it Standertnederlânsk yn Nederlân (en yn mindere mjitte yn Flaanderen) de dialekten en minderheidstalen yn 'e benearing bringt, wurdt it yn Frankryk en Dútslân sels weromkrongen. Ut in ûndersyk yn opdracht fan 'e [[Jeropeeske Uny]] hat bliken dien dat de [[Flaamsk]]talige minderheid yn Noard-Frankryk noch út sa'n 20.000 minsken bestiet dy't it Flaamsk dêr as deistige omgongstaal brûke, oanfolle mei noch 40.000 oaren dy't it út en troch ris sprekke. De [[Nederrynsk]]e dialekten yn westlik Dútslân wurde miskien noch mar troch sa'n 100.000 minsken sprutsen. [[File:FlemishinDunkirkdistrict.PNG|right|thumb|250px|De tebekgong fan it Nederlânsk as minderheidstaal yn [[Frânsk-Flaanderen]] (sitewaasje fan [[1874]] ferlike mei dy fan [[1972]]).]] Bûten [[Jeropa]] wurdt it Nederlânsk ek sprutsen yn Suriname. Lykwols is it dêr mar foar in tige lyts part fan 'e befolking de memmetaal (nammentlik foar 1%, neffens it [[Keninklik Ynstitút foar de Tropen]]<ref>{{Aut|Grunsven, Marie-Annet van, en Noordegraaf, Wim}}, ''Suriname'', Amsterdam/De Haach, 1993 (''Koninklijk Instituut voor de Tropen''/Novib), ISBN 9 06 83 23 121, s. 72.</ref>). Neffens sifers út [[1999]] hat yn Suriname 38% fan 'e befolking it [[Surinaamsk-Hindoestaansk]] as memmetaal en 15% it [[Javaansk]], wylst 30% fan hûs út [[Surinaamsk-Kreoalsk]] (of ''Sranan'') sprekt.<ref>{{Aut|Crystal, David}}, ''The Dictionary of Language (Second Edition)'', Londen, 1999 (Penguin), ISBN 0 14 05 14 163, s. 326.</ref> Fierders wurde der yn Suriname ek noch [[Sineesk]], in stik as tsien [[Yndianen|Yndiaanske]] talen en ferskate [[Marroanen|Marroanske]] talen sprutsen (de Marroanen stiene earder bekend as de "Bosklânkreoalen"). Om net ien fan 'e befolkingsgroepen boppe de oaren te befoardieljen, is der by de ûnôfhinklikheid fan Suriname, yn [[1975]], foar keazen om it Nederlânsk, de taal fan 'e koloniale machthawwer, ta offisjele taal fan it nije lân te meitsjen, mei't frijwol alle Surinamers dy op skoalle leare moatte soene. Sawol it Nederlânsk as it Surinaamsk-Kreoalsk fungearje yn Suriname as ''[[lingua franca]]''; wat offisjeler de sitewaasje, wat wierskynliker oft it is dat der Nederlânsk sprutsen wurde sil. It meastepart fan 'e Surinaamske befolking hat it Nederlânsk (mear spesifyk: it [[Surinaamsk-Nederlânsk]]) dan ek goed yn 'e macht, mar dat is net itselde as dat it harren memmetaal wêze soe. Yn it [[Karibysk Gebiet]] wurdt ek Nederlânsk sprutsen op 'e eardere [[Nederlânske Antillen]], dy't no de autonome lannen [[Arûba]], [[Kurasau]] en [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]] en it net-autonome [[Karibysk Nederlân]] (besteande út 'e eilannen [[Bonêre]], [[Saba]] en [[Sint-Eustasius]]) foarmje. Ek dêr wenje lykwols mar in bytsje memmetaalsprekkers, mei't de lânseigen taal fan 'e [[Underwynske Eilannen]] it [[Papiamintsk]] is, wylst men op 'e [[Boppewynske Eilannen]] in [[kreoalske talen|kreoalske]] foarm fan it [[Ingelsk]] sprekt. De Nederlânsktalige mienskip op 'e Antillen (sa'n 7 oant 8% fan 'e befolking) bestiet sadwaande benammen út ymport út Nederlân wei. Mear memmetaalsprekkers fan it Nederlânsk binne te finen yn tradisjonele [[ymmigraasje]]lannen as de [[Feriene Steaten]] (410.000), [[Kanada]] (159.000), [[Austraalje (lân)|Austraalje]] (47.000) en [[Nij-Seelân]] (27.000). Ek yn oare lannen, lykas [[Súd-Afrika]], [[Brazylje]], [[Argentynje]] en [[Israel]], wurdt noch wol Nederlânsk sprutsen yn ymmigrantefermiddens. Mei-inoar komt it totale oantal memmetaalsprekkers foar it Nederlânsk sadwaande út op 18.966.000. [[File:Ruiselede - Border 1.jpg|left|thumb|250px|Plaknamboerd fan [[Ruiselede]], yn [[West-Flaanderen]].]] ====Twadde-taalsprekkers==== Los fan 'e memmetaalsprekkers binne der ek noch twadde-taalsprekkers. Yn Nederlân komt harren oantal op sa'n 3,8 miljoen út, yn Belgje op likernôch 1,3 miljoen, yn Suriname om 'e 550.000 hinne en op 'e Nederlânske Antillen nochris 300.000. Fierders libbet der noch in almar fierder úttinjende âldere generaasje fan koloniaal-oplate lju yn [[Yndoneezje]], it eardere [[Nederlânsk-Ynje]], dy't it Nederlânsk op skoalle leard hat. It is lykwols ûndúdlik om hoefolle minsken oft it dêrby giet. Om't in protte [[skiednis|histoaryske]] dokuminten en guon [[wet]]boeken yn Yndoneezje noch altyd inkeld yn it Nederlânsk beskikber binne, moatte oant hjoed de dei ta Yndonezyske studinten [[skiednis]] en [[rjochten]] it Nederlânsk as boarnetaal leare. Dêrby giet it oer it hiele lân om sa'n 35.000 minsken. Hiel oars gie it om en ta yn 'e [[Belgyske Kongo]], dêr't it Frânsk ''de facto'' de iennichste bestjoerstaal wie, en dêr't it Nederlânsk sadwaande gjin spoaren efterlitten hat. As in skoalfak wurdt it Nederlânsk lykwols àl leard troch 300.000 learlingen yn [[Walloanje]], 20.000 yn 'e [[Dútslân|Dútske]] dielsteaten [[Noardrynlân-Westfalen]] en [[Nedersaksen]] en goed 7.000 yn noardlik [[Frankryk]]. Wrâldwiid wurdt oan [[universiteit]]en troch 10.000 studinten Nederlânsk studearre. Mei-inoar komt it tal twadde-taalsprekkers fan it Nederlânsk út op in oantal fan krapoan 6.250.000 minsken. It totale sprekkerstal is sadwaande 25,2 miljoen. === Geografyske fersprieding en beskriuwing === {| class="wikitable" |+ Geografyske fersprieding fan Nederlânsktaligen yn 'e wrâld ! Lân/regio !! Soart gebiet !! Oantal Nederlânsktaligen !! Beskriuwing |- | [[Ofbyld:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]] || Haadgebiet || sa'n 17 miljoen || It grutste Nederlânsktalige gebiet yn 'e wrâld. Nederlânsk is de offisjele taal fan it lân. Der besteane regionale talen en dialekten lykas [[Frysk]], [[Nedersaksysk]] en [[Limburchsk]]. |- | [[Ofbyld:Flag of Belgium.svg|20px]] [[Belgje]] – [[Flaanderen]] || Haadgebiet || sa'n 6,5 miljoen || Nederlânsk is ien fan de trije offisjele talen fan Belgje en de iennichste offisjele taal fan Flaanderen. De Belgyske fariant wurdt faak [[Flaamsk]] neamd. |- | [[Ofbyld:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]] || Haadgebiet bûten Europa || L1: sa'n 200.000<br>L2: sa'n 300.000 || Nederlânsk is de offisjele taal. It wurdt brûkt yn bestjoer, ûnderwiis en media. In grut part fan de befolking hat it as twadde taal neist [[Sranan Tongo]] en oare talen. |- | [[Ofbyld:Flag of Aruba.svg|20px]] [[Aruba]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: in lyts tal<br>L2: sa'n 100.000 || Nederlânsk is in offisjele taal, neist [[Papiamintsk]]. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of Curaçao.svg|20px]] [[Kurasau]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: sa likernôch 8.000<br>L2: sa'n 145.000 || Nederlânsk is in offisjele taal, neist Papiamintsk en Ingelsk. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer, rjochtspraak en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of Sint Maarten.svg|20px]] [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: in lyts tal<br>L2: tsientûzenen || Nederlânsk is in offisjele taal, neist Ingelsk. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer. |- | [[Ofbyld:Flag of Bonaire.svg|20px]] [[Bonaire]] || Oerseesk gebiet || L1: lyts tal<br>L2: tsientûzenen || Nederlânsk is in offisjele taal neist Papiamintsk en Ingelsk. It wurdt brûkt yn it bestjoer en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]] || Histoaryske minderheidstaal || L1: sa'n 100.000 (benammen Afrikaansk-Nederlânske oarsprong)<br>L2: beheind tal || Nederlânsk wie histoarysk in bestjoerstaal oan de Kaap. It moderne [[Afrikaansk]] is ûntstien út it Kaaps-Nederlânsk en is in nau besibbe taal. |- | [[Ofbyld:Flag of Indonesia.svg|20px]] [[Yndoneezje]] || Histoaryske twadde taal || L1: hast gjin memmetaalsprekkers<br>L2: beheind tal || Nederlânsk wie de koloniale bestjoerstaal oant 1949. It wurdt noch brûkt troch guon âldere generaasjes en yn histoaryske stúdzjes. |- | [[Ofbyld:Flag of United States.svg|20px]] [[Feriene Steaten]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Nederlânske ymmigranten hawwe sûnt de 17e iuw mienskippen foarme, benammen yn [[New York (steat)|New York]] en Michigan. It taalgebrûk is sterk ôfnommen. |- | [[Ofbyld:Flag of Canada.svg|20px]] [[Kanada]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Nederlânske ymmigranten nei de Twadde Wrâldoarloch hawwe mienskippen foarme, benammen yn Ontario en Britsk-Kolumbia. |- | [[Ofbyld:Flag of Australia.svg|20px]] [[Austraalje]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Der is in Nederlânsktalige ymmigrantemienskip, benammen ûntstien nei de Twadde Wrâldoarloch. |} ==Taaleigenskippen== ===Nederlânsk yn ferhâlding ta Ingelsk en Dútsk=== As men de trije grutte [[Westgermaanske talen]] [[Ingelsk]], [[Dútsk]] en Nederlânsk beskôget, kin steld wurde dat it Nederlânsk fral nau besibbe is mei it Dútsk. Lykwols binne der ek oerienkomsten mei it Ingelsk. Mei it Dútsk dielt it de [[syntaksis|sinsbou]], it hawwen fan [[geslacht (grammatika)|grammatikale geslachten]] en in fierhinne [[Germaanske talen|Germaanske]] [[wurdskat]]. Mar likemin as it Ingelsk hat it Nederlânsk de [[Heechdútske Klankferskowing]] ûndergien, en fierders is it [[namfal]]lesysteem grutdiels yn ûnbrûk rekke, en hat de [[morfology (taalkunde)|morfology]] in grut part fan syn iere kompleksiteit ferlern, krekt sa't yn it Ingelsk it gefal is. It Nederlânsk hat mear [[Romaanske talen|Romaanske]] [[lienwurd]]en opnommen as it Dútsk, mar folle minder as it Ingelsk. Al mei al kin dus sein wurdt dat it yn 'e Westgermaanske taalkloft in tuskenposysje ynnimt. [[File:Lânkaart Taal yn de Benelúks.PNG|right|300px|thumb|It Nederlânsk mei oanbuorjende taalgebieten yn 'e [[Benelúks]].]] ===Grammatika=== ====Namfallen==== Yn 'e [[Aldnederlânsk]]e en [[Midnederlânsk]]e perioaden beskikte it Nederlânsk noch oer in folslein [[namfal]]lesysteem, mei [[nominatyf]], [[genityf]], [[datyf]] en [[akkusatyf]], sa't men dat hjoed oan 'e dei noch tsjintkomt yn it besibbe [[Dútsk]]. Yn it Midnederlânske tiidrek begûn dat stadichoan ôf te broazeljen, oant it yn it [[Nijnederlânsk]] yn 'e sprektaal alhiel ferdwûn (hoewol't it yn 'e skriuwtaal foar in diel noch stân hold oant de [[stavering]]sherfoarming fan [[1944]]). Tsjintwurdich is inkeld de [[genityf|twadde namfal]] noch funksjoneel, en binne de oare namfallen beheind ta ferstienne útdrukkings, lykas ''bij dezen'' ("by dizzen"), ''van goeden huize'' ("fan in goed komôf") en ''in levenden lijve'' ("libbensliif"). De twadde namfal komt ek foar yn soksoarte steande útdrukkings, lykas ''des duivels'' ("duvelsk"), ''de vrouw des huizes'' ("de frou" of "de gastfrou"),'' 's ochtends'' (koart foar ''des ochtends''; "moarns") en ''desnoods'' ("by need"). Mar hy kin ek noch altyd aktyf brûkt en ferbûgd wurde ta ferfanging fan 'e wurden ''van de'' ("fan de") of ''van het'' ("fan it"), lykas yn: ''het Groot Woordenboek der Friese Taal'' ("it Grut Wurdboek fan de Fryske Taal"). Oant de tachtiger of njoggentiger jierren fan 'e [[tweintichste iuw]] waard dy foarm noch wol brûkt om duplikaasje fan ''van de'' foar te kommen yn sinnen as: ''het merendeel '''der''' gedichten '''van de''' auteur'' ("it meastepart fan 'e gedichten fan 'e auteur"), ynstee fan ''het merendeel '''van de''' gedichten '''van de''' auteur'', hoewol't soks ek yn ûnbrûk rekket; tsjintwurdich soe men earder skriuwe: ''het merendeel '''van''' De Jong'''s''' gedichten'', wêrby't dus sawol duplikaasje fan ''van de'' as it argaysk oandwaande ''der'' mijd wurdt. De twadde namfal fan it [[besitlik foarnamwurd]] wurdt noch wol algemien brûkt, sij it lang net altyd korrekt. Der binne twa foarmen: ''diens'', om te ferwizen nei manlike en ûnsidige wurden, en it ûnbekendere ''dier'', dat ferwiist nei froulike wurden en meartalsfoarmen. Besibbe [[freegjend foarnamwurd|freegjende]] en [[betreklik foarnamwurd|betreklike foarmen]] binne ''wiens'' en ''wier''. De reden dat dizze wurden noch net yn ûnbrûk rekke binne, is dat se in dúdlike ûnderskiedende funksje ferfolje. Want oer waans frou giet it as men seit fan: ''Hij vertelde iets over zijn zoon en '''zijn''' vrouw.'' It wurd ''zijn'' kin hjir sawol op 'e ferteller as op syn soan slaan, en de frou dêr't it om giet, kin dus sawol de oarehelte as de mem fan 'e soan wêze. Yn it Frysk soe men dit ferskil oanjaan mei de foarmen: "Hy fertelde wat oer syn soan en '''syn''' frou" (wêrby't it om 'e frou fan 'e ferteller giet) en: "Hy fertelde wat oer syn soan en '''de''' frou" (wêrby't dúdlik is dat it om 'e skoandochter fan 'e ferteller giet). It Nederlânsk ken dat ûnderskie lykwols net, en foeget dêrom de besitlike genityf ''diens'' yn (''Hij vertelde iets over zijn zoon en '''diens''' vrouw'') om oan te jaan dat it om in skoandochter giet. As it spul no omdraaid wurdt ta: ''Zij vertelde iets over haar dochter en '''haar''' man'', dan soe de juste foarm om oan te jaan dat de man in skoansoan is, wêze moatte: ''Zij vertelde iets over haar dochter en '''dier''' man.'' Hjir geane in protte Nederlânsktaligen de fout yn, mei't se yn sokke gefallen likegoed de manlike foarm ''diens'' brûke, al soene de measten miskien, om't se wol oanfiele dat de sin ûnnatuerlik is, leaver in oare omskriuwende konstruksje kieze. By de freegjende foarmen is dit noch helte minder, mei't de measte minsken der gjin probleem yn sjogge om te sizzen fan: ''de vrouw '''wiens''' fiets was gestolen'' ("de frou waans fyts oft stellen wie"), wylst it dúdlik wêze moat: ''de vrouw '''wier''' fiets was gestolen'' ("de frou wa har fyts oft stellen wie"). ====Sinsbou==== Op it mêd fan 'e [[syntaksis|sinsbou]] komt it Nederlânsk sterk oerien mei it Frysk. Ferlykje bgl. de ûndersteande sin: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik kon niets zien, omdat het veel te donker was.'' |- | Frysk: | Ik koe neat sjen, om't it fierstente tsjuster wie. |- |Ingelsk: | ''I couldn't see a thing, because it was much too dark.'' |} Wat de [[tiidwurd]]sfolchoarder oangiet, besteane der lykwols dúdlike ferskillen. Dêrby hat men it wol oer de griene en de reade folchoarder, wat ferwiist nei in lânkaart yn in taalkundich standertwurk dêr't mei dy kleuren de gebieten mei ferskillende tiidwurdsfolchoarders op ynkleure wiene. It Nederlânsk lei yn it reade gebiet (en brûkt dus de "reade folchoarder"), wylst it Frysk yn it griene gebiet lei (wêrby't men fan 'e "griene folchoarder" spriek). Dizze oantsjuttings binne ûnder taalkundigen yn gebrûk bleaun as ôfkoartings foar de ferskillende tiidwurdfolchoarders. {| class="wikitable" |- ! folchoarder ! foarbyldsin yn it Nederlânsk ! foarbyldsin yn it Frysk |- | read: | ''Ik denk dat hij morgen brood wil eten.'' | Ik tink dat er moarn bôle wol ite. |- | grien: | ''Ik denk dat hij morgen brood eten wil.'' | Ik tink dat er moarn bôle ite wol. |} Sa't oan it boppesteande foarbyld te sjen is, kin de reade folchoarder yn it Frysk net, want ek al wurdt dy hieltyd mear brûkt troch de jongere generaasjes, dochs sil it de measte Frysksprekkers noch as skuorde klokken yn 'e earen beare. Yn it Nederlânsk, lykwols, kinne eins sawol de reade as de griene folchoarder, al waard oant noch net sa lang lyn inkeld de reade goedkard en de griene folchoarder yn 'e ban dien (mooglik om't dy behalven yn it Frysk ek yn it Dútsk brûkt wurdt). As der mear tiidwurden yn 'e foarbyldsin troppe wurde, kin men sjen dat de tiidwurdsfolchoarder yn it Frysk persiis tsjinsteld is oan dy yn it Nederlânsk: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik vind dat iedereen moet kunnen zwemmen.'' |- | Frysk: | Ik fyn dat eltsenien swimme kinne moat. |} "Dat eltsenien moat swimme kinne" is yn it Frysk dúdlik fout, en yn it Nederlânsk klinkt ''dat iedereen zwemmen kunnen moet'' ek raar, hoewol't it miskien net fuortendaliks fout is. No giet it hjirby om 'e tiidwurdsfolchoarder yn [[bysin]]nen, mar yn [[haadsin]]nen ferskilt it spul likegoed: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Jan zal zijn huis maandag moeten hebben geverfd.'' |- | Frysk: | Jan sil syn hûs moandei ferve hawwe moatte. |} Ek hjir is de folchoarder fan 'e tiidwurden yn it Frysk en it Nederlânsk wer krekt tsjinsteld. Boppedat foeget it Frysk (krekt as in protte noardlike Nederlânske dialekten) faak it wurdsje "te" tusken de tiidwurden yn: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik heb even zitten dromen.'' |- | Frysk: | Ik haw eefkes sitten te dreamen. |} In protte Friezen en oare Noardnederlanners (lykas [[Westfryske dialekten|Westfriezen]] en [[Nedersaksysk|Nedersaksers]]) sille by it sprekken fan it Nederlânsk dat wurdsje "te" ek brûke (''Ik heb even zitten te dromen''), hoewol't dat eins fout is. Foar lju út súdliker kontreien is dat ien fan 'e skaaimerken dêr't se noarderlingen oan werom kenne. By dit foarbyld docht him trouwens noch in oar ferskil foar, want it Fryske "sitten" is hjir in [[mulwurd]], en de letterlike Nederlânske oersetting soe dus wêze: ''Ik heb even gezeten te dromen.'' Dit ferskil komt dúdliker ta utering as it tiidwurd "sitte" ferfongen wurdt troch "lizze": {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik heb even liggen dromen.'' |- | Frysk: | Ik haw eefkes lein te dreamen. |} In oar ferskynsel dat him yn it Frysk folle sterker foardocht, benammen by de "te"-konstruksje, is [[nomenynkorporaasje]] yn it tiidwurd. Sa seit men yn it Frysk fan: "Se sit te jirpelskilen", wêrby't it [[haadwurd]] "jirpel(s)" yn it tiidwurd "skile" ynkorporearre wurdt. Yn it Nederlânsk sil men oer it algemien ynstee sizze fan: ''Ze zit aardappels te schillen,'' wêrby't him gjin nomenynkorporaasje foardocht. Dochs komt dit fenomeen ek yn it Nederlânsk wol foar; tink dêrfoar bygelyks oan it tiidwurd ''stofzuigen'', wêrby't it haadwurd ''stof'' yn it tiidwurd ''zuigen'' ynkorporearre is, wat dúdlik blykt út 'e [[doetiid]]: ''Ze stofzuigde de woonkamer.'' [[File:Van Dale Dictionary.JPG|left|thumb|250px|De ''[[Dikke Van Dale]]''.]] ===Wurdskat=== De Nederlânske [[wurdskat]] is foar it meastepart fan [[Germaanske talen|Germaanske]] oarsprong, sij it wat minder as dat it gefal is mei it [[Dútsk]], mar folle mear as by it [[Ingelsk]], dat in ûnbidige soad [[Romaanske talen|Romaanske]] lienwurden opnommen hat út it [[Normandysk]] en it [[Frânsk]]. De wurdskat fan it Nederlânsk is ien fan 'e ryksten fan 'e wrâld, en is fêstlein yn in ferskaat oan [[wurdboek]]en, wêrfan't de wichtichste it ''Van Dale Groot Woordenboek der Nederlandse Taal'' is, dat yn 'e regel oantsjut wurdt as ''de [[Dikke Van Dale]]'', fanwegen syn omfang. De ''Van Dale'' wurdt lykwols alhiel yn 't skaad steld troch it reuseftige ''[[Woordenboek der Nederlandsche Taal]]'', in [[taalkunde|taalwittenskiplike]] útjefte fan 45.000 siden en mear as 430.000 wurden dêr't 147 jier oan wurke is. Dat is it grutste wurdboek fan 'e wrâld dêr't noch nije printingen fan makke wurde. Krekt as by de measte [[Jeropa|Jeropeeske]] talen binne ek yn it Nederlânsk in protte [[lienwurd]]en en [[ynternasjonalisme]]n fan [[Gryksk]]e en [[Latyn]]ske oarsprong trochkrongen. It [[Frânsk]] hat yn it ferline ek in tige sterke ynfloed op it Nederlânsk útoefene. Dêrby binne Frânske lienwurden paradoksalernôch oer it algemien fia Nederlân yn it Nederlânsk trochkrongen, ynstee fan fia [[Flaanderen]], dat tsjin it Frânske taalgebiet oanleit. De reden dêrfoar is dat de Nederlânske elite iuwenlang, oant yn 'e [[tweintichste iuw]] ta, de oanwenst hie en meitsje harren taalgebrûk mei modieuze Frânske wurden ôf. Dy waarden dan oernommen troch it sljochtwei folk en faak yn ferbastere foarm oan 'e deistige sprektaal tafoege. Yn Flaanderen, lykwols, spriek de elite net Nederlânsk, mar Frânsk, en fûn in soartgelikens proses dus net plak. Nettsjinsteande dat binne der ek noch frij resint, en sawol yn Nederlân as Flaanderen, guon wurden út it Frânsk oernommen, mar dy wurde dan faak beheind ta in spesifyk mêd, wylst se oarspronklik yn it Frânsk in folle bredere betsjutting hiene. Foarbylden binne ''blesseren'', fan it Frânske ''blesser'' ("ferwûnje"), dat yn it Nederlânsk inkeld op ferwûnings as gefolch fan dielname oan [[sport]] slacht, en ''contaminatie'', fan it Frânske ''contamination'' ("fersmoarging"), wêrmei't yn it Nederlânsk allinne mar it (foutyf) trochinoar heljen fan ferskillende útdrukkings yn it spraakgebrûk oantsjut wurdt (lykas ''optelefoneren'', fan ''telefoneren'' en ''opbellen''). Sûnt de midden fan 'e tweintichste iuw komme de nije lienwurden fral út it [[Ingelsk]], wêrby't benammen op it mêd fan nije [[technology]], lykas [[kompjûter]]terminology en [[sosjale media]], hast alle oantsjuttings streekrjocht út it Ingelsk oernommen wurde. ===Wurdfoarming=== Oars as yn it [[Ingelsk]], mar krekt as yn it [[Frysk]] en hast alle oare [[Germaanske talen]], brûkt it Nederlânsk by it foarmjen fan gearstallings de tichte foarm. Dus as men bgl. fan 'e wurden ''boom'' ("beam") en ''huis'' ("hûs") in gearstalling meitsje wol, dan wurdt dy skreaun as ''boomhuis'' ("beamhûs"), en net mei de iepene foarm, as ''boom huis'', lykas yn it Ingelsk (''tree house''). Gauris kriget by it foarmjen fan sa'n gearstalling it earste diel fan it gearstalde wurd in ferbûging: ''hondenhok'' ("hûnehok"), ynstee fan ''hondhok''. As it oaninoarskriuwen fan in gearstalling swierrichheden opsmyt of net goed eaget, dan wurdt der in [[keppelstreekje]] ynfoege: ''VVD-coryfee'' ("VVD-pommerant") en ''Zwarte-Zeekust'' ("Swarte-Seekust"). Yn it bûtenlân stiet it Nederlânsk derom bekend dat it op dizze manear ûnbidich lange wurden meitsje kin, lykas ''wapenstilstandsonderhandeling'' ("wapenstilstânsûnderhanneling"), ''vertegenwoordigingsbevoegdheid'' ("fertsjintwurdigingsfoech") en ''ziektekostenverzekeringsmaatschappij'' ("syktekostefersekeringsmaatskippij"). Hoewol't it neffens de staveringsregels fout is, hat in grut part fan 'e Nederlânsktaligen tsjintwurdich de niging om gearstallings yn 'e iepen foarm te skriuwen, net inkeld wurden as ''VVD&nbsp;coryfee'' en ''Zwarte&nbsp;Zeekust'', mar sels ''ziektekosten&nbsp;verzekeraar'' ("syktekostefersekerder"), ''vertalings&nbsp;debuut'' ("oersettingsdebút") en ''paarden&nbsp;stamboek'' ("hynstestamboek"). Dizze praktyk wurdt wol "de Ingelske sykte" neamd. ===Stavering=== It Nederlânsk wurdt skreaun mei it [[Latynske alfabet]]. Oars as dat by de measte oare [[Germaanske talen]] it gefal is, hat it Nederlânsk dêr frijwol gjin eigen [[letter]]s of [[diakritysk teken|diakrityske tekens]] oan tafoege, úsein de [[digraaf]]&nbsp;[[IJ (letter)|ij]], dy't stiet foar it [[twalûd]] [ɛ.i̭], dat ek wol skreaun wurdt as ''ei''. De diakrityske tekens dy't it Nederlânsk brûkt, binne inkeld bedoeld as help by de útspraak, mar net as útspraakûnderskiedend diel fan 'e [[stavering]] (lykas yn 'e Fryske wurden "rot" en "rôt"). It faakst komt it [[trema]] foar, dêr't mei oanjûn wurdt dat twa [[fokaal|fokalen]] efterinoar los faninoar útsprutsen wurde moatte, en dus gjin lange fokaal of twaklank foarmje, lykas yn: ''beëindigen'' ("beëinigje") en ''geïnteresseerd'' ("ynteressearre"). Foarhinne waard it trema ek brûkt om dielen fan gearstallings faninoar te ûnderskieden, mar sûnt de staveringsherfoarming fan [[1995]] wurdt dêrfoar in [[keppelstreekje]] ynset; foarhinne: ''zeeëend'' ("see-ein"), no: ''zee-eend''. Fierders wurdt it [[skerpteken]] brûkt by wurden dy't twa útspraken hawwe, benammentlik by ''een'' ("in") en ''één'' ("ien"), mar soms ek wol by ''voorkómen'' ("foàrkomme") en ''vóórkomen'' ("foarkómme"). Soms wurdt ek it [[klamteken]] yn sa'n sitewaasje brûkt, benammen yn ''hè'' ("hin" of "hun"), mar allinnich om't it skerpteken dan al beset is: ''hé'' ("hee"). Oare diakrityske tekens binne almeast mei lienwurden út oare talen urven. Dêrby giet it fral om skerptekens as yn ''café'' ("kafee"), klamtekens as yn ''caissière'' ("kassiêre"), [[breedteken]]s as yn ''enquête'' ("inkête") en [[sedylje]]s as yn ''façade'' ("fasade"). [[File:Amsterdamse_tram_-_De_Red_Crosser_-_from_Flickr_2838709455_cropped_lijnbus.jpg|right|thumb|250px|De iennichste Nederlânske tafoeging oan it [[Latynske alfabet]] is de digraaf [[IJ (letter)|ij]].]] De offisjele stavering fan it [[Standertnederlânsk]] is nei de staveringsherfoarming fan [[1944]] fêstlein yn 'e ''Wet Schrijfwijze Nederlandsche Taal'' ("Wet Skriuwwize Nederlânske Taal"), yn Belgje yn [[1946]] en yn Nederlân yn [[1947]]. Dy wet is yn beide lannen letter oanpast nei de staveringsherfoarmings fan [[1995]] en [[2005]]. De ''Woordenlijst Nederlandse Taal'', better bekend as ''[[Het Groene Boekje]]'' (fanwegen de kleur) wurdt oer it algemien akseptearre as de autoriteit op it mêd fan 'e Nederlânske stavering. Mar nei't de "staveringsferienfâldiging" fan 1995 it spul ynstee yngewikkelder makke, en in nije herfoarming yn 2005 guon feroarings fan tsien jier earder weromdraaide mar tagelyk nije regels tafoege, wurdt de offisjele stavering lang net oeral mear neilibbe. It ''[[Genootschap Onze Taal]]'' besleat om in alternative wurdlist, ''[[Het Witte Boekje]]'', te publisearjen, wêryn't de meast yngewikkelde staveringsregels ferienfâldige wurde en ferskate staveringswizen bean wurde foar in grut tal omstriden wurden. Yn Nederlân wurdt sûnt troch in stikmannich grutte media-organisaasjes dizze alternative stavering oanholden, wylst ''Het Witte Boekje'' yn Flaanderen frijwol hielendal negearre is. ===Fonology=== ====Fokalen==== It Nederlânsk beskikt oer tsien koarte [[fokaal|lûden]]: [ɑ] (a fan "bak"), [ɛ] (e fan "lek"), [ɪ], (i fan "pit"), [i] (i fan "bite", dy't frjemd genôch yn 'e regel stavere wurdt as ''ie''), [ɔ] (o fan "hok"), [o] (o fan "bok"), [u] (û fan "rûch"), [œ] (u fan "put"), [y] (ú fan "tút") en de [[sjwa]] of reduksjefokaal [ǝ] (e fan "gewoan"). Dêrby moat lykwols opmurken wurde dat inkeld yn [[Noard-Nederlân]] noch ûnderskie makke wurdt tusken de o fan "hok" en de o fan "bok"; yn 'e rest fan it Nederlânske taalgebiet liket dat ferskil earne yn 'e [[njoggentjinde iuw]] ferlern gien te wêzen, dat no miene Hollanners dat ''hof'' en ''bof'' opinoar rime. Njonken tsien koarte lûden hat it Nederlânsk lykwols mar fjouwer lange lûden: [a:] (a fan "baas"), [e:] (e fan "feest"), [ø:] (eu fan "deun") en [o:] (o fan "rook"). Dat kin nuvere útfloeisels hawwe, want as in Hollanner it oer de "lange i" hat, dan bedoelt er ornaris de koarte i fan "bite". Want mei't it Nederlânsk gjin lange i hat, wurdt de koarte i faak sa oantsjut om him te ûnderskieden fan 'e i fan "pit", wat eins in hiele oare klank is. Troch lienwurden út talen as it [[Ingelsk]] (''team'', ''cruise''), [[Dútsk]] (''Bühne'') en [[Frânsk]] (''enquête'', ''controle'') binne der resint noch guon oare lange lûden yn it Nederlânsk trochkrongen, dy't op dat mêd foar in marginaal útspraakûnderskie soarge hawwe (''kroes''&nbsp;– ''cruise''; ''zonen''&nbsp;– ''zone''). De lange lûden [e:], [ø:] en [o:] wurde yn it Nederlânsk sa't dat yn Nederlân sprutsen wurdt almeast reälisearre as [e:i], [ø:y], resp. [o:u], dus oan 'e ein niigjend nei i, ú, resp. û. Fierders beskikt it Nederlânsk ek noch oer in stik as tsien twalûden, wêrfan't [a.ṷ] (au fan "gau"), [ɛ.i̭] (ei fan "hei" of ij fan "hij") en [ʌi̭] (ui fan "bui") it measte foarkomme. Yn it [[Belgysk Nederlânsk]] wurde dizze trije twaklanken faak útsprutsen as lange lûden: au as [ɔː] (ô fan "nôt"), en fral ei as [ɛː] (ê fan "bêd") en ui as [ʌː] (eu fan "freule", mei in Frânske útspraak). De oare twalûden binne op te dielen yn twa groepkes&nbsp;– einigjend op ''-w'': [e.ṷ] (''eeuw'' fan ''leeuw''), [i.ṷ] (ieu fan "Sieu") en [yṷ] (''uw'' fan ''schuw''); en einigjend op ''-i'': [a:i̭] (aai fan it [[Wâldfrysk]]e "saai"), [ai̭] (ai fan it Wâldfryske "laitsje"), [oi̭] (oi fan "hoi"), [o:i̭] (oai fan "moai") en [ui̭] (oei fan "groei"). Dêrnjonken komme yn it Nederlânsk ek in stikmannich twaklanken foar dat eins [[diftong]]isearre lûden binne: [ɪ.ǝ], [ø.ǝ], [i.ǝ], [u.ǝ], [o.ǝ] en [y.ǝ], fan ''beer'', ''beurt'', ''bier'', ''boer'', ''boor'', resp. ''buur''. Oars as yn it Frysk komme dy twaklanken lykwols net selsstannich foar, mar inkeld as [[allofoan]]en fan 'e [e:], [ø:], [i], [u], [o:] en [y] as dy foar in r útsprutsen wurde. Dizze lûden wurde sadwaande yn it Nederlânsk net as twaklanken ûnderkend. ====Klankynventaris (fokalen)==== {| class="wikitable" |- !colspan="4"| '''koarte lûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | a | [ɑ] |''tak'' ("tûke"), ''kalf'' ("keal", kowejong) | dizze klank niget foar de measte Nederlânsktalige memmetaalsprekkers mear nei hoe't<br> men yn it Ingelsk de earste klank yn ''London'' útsprekt, as nei de Fryske a fan "kap" |- | e | [ɛ] |''bed'' ("bêd"), ''hen'' ("hin") | de koarte e fan "lek" |- | e / ij | [ǝ] |''de'' ("de"), ''mogelijk'' ("mooglik") | de [[sjwa]] of stomme e fan "gewoan" |- | i | [ɪ] |''dik'' ("tsjûk"), ''vis'' ("fisk") | de koarte i fan "pit" |- | ie / i / y | [i] |''lied'' ("liet"), ''gitaar'' ("gitaar"), ''gynaecoloog'' ("gynekolooch") | de koarte i fan "bite"; oer it algemien inkeld yn lienwurden mei in y skreaun |- | o | [ɔ] |''hok'' ("hok"), ''koffie'' ("kofje") | de koarte o fan "hok"; foarhinne in dúdlik ûnderskate klank, mar wurdt no inkeld noch<br> regionaal (d.w.s. yn [[Noard-Nederlân]]) fan 'e o fan "bok" ûnderskaat) |- | o | [o] |''bok'' ("bok"), ''dom'' ("dom") | de koarte o fan "bok" |- | oe / ou | [u] |''zoet'' ("swiet"), ''loupe'' ("lûp") | de koarte û fan "rûch" |- | u | [œ] |''nut'' ("nut"), ''juf'' ("juffer") | de koarte u fan "put" |- | uu / u | [y] |''kostuum'' ("kostúm"), ''spugen'' ("spije") | de koarte ú fan "tút" |- !colspan="4"| '''lange lûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | aa / a | [a:] |''zaad'' ("sied"), ''laten'' ("litte") | de lange a fan "baas" |- | ê / ai | [ɛ:] |''enquête'' ("inkête"), ''militair'' ("militêr") | de lange ê fan "bêd"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Frânsk |- | ee / e / é / ée | [e:] |''geen'' ("gjin"), ''lezen'' ("lêze"), <br>''café'' ("kafee"), ''prostituée'' ("prostituee") | de lange e fan "feest" |- | eu | [ø:] |''steun'' ("stipe"), ''reuk'' ("rook") | de eu fan "deun" |- | eu | [ʌ:] |''freule'' ("freule") | de lange eu fan "freule" (Frânske útspraak); komt inkeld foar yn in beheinde groep<br> lienwurden út it Frânsk |- | ea | [i:] |''team'' ("tiim") | de lange i fan "wiid"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | o | [ɔ:] |''zone'' ("sône"), ''controle'' ("kontrôle") | de lange ô fan "nôt"; oant 2005 skreaun as ô; komt inkeld foar yn in beheinde groep<br> lienwurden út it Frânsk |- | oo / o | [o:] |''boom'' ("beam"), ''koken'' ("itensiede") | de lange o fan "rook" |- | ui | [u:] |''cruise'' ("krûs") | de lange û fan "sûch"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | üh | [y:] |''bühne'' ("bune") | de lange ú fan "drúf"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Dútsk |- !colspan="4"| '''twalûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | aai | [a:i̭] |''taai'' ("taai"), ''maaien'' ("meane") | de aai fan it [[Wâldfrysk]]e "saai" |- | ai | [ai̭] |''Thai'' ("Tai") | de ai fan it Wâldfryske "laitsje" |- | au / ou | [a.ṷ] |''blauw'' ("blau"), ''zout'' ("sâlt") | de au fan "gau" |- | ee / e | [ɪ.ǝ] |''beer'' ("bear"), ''keren'' ("kearen") | de ea fan "beam"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [e:] (''ee'') foar in r |- | eeuw | [ɪ:ṷ] |''meeuw'' ("kob"), ''schreeuw'' ("skreau") | de i fan "pit", mar langer oanholden, folge troch de û fan "rûch" |- | ei / ij | [ɛ.i̭] |''teil'' ("tobbe"), ''lijk'' ("lyk") | de ei fan "bij" of it Wâldfryske "dei" |- | eu | [ø.ǝ] |''deur'' ("doar"), ''zeuren'' ("seure") | de eo fan "freon" of eu fan "beurt"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan<br> 'e [ø:] (''eu'') foar in r |- | ieu | [i.ṷ] |''nieuw'' ("nij"), ''kieuw'' ("kieu") (Oant [[Oanpaste Steatestavering|stavering 2015]]) | de ieu fan "ieu" of "Sieu" (Oant [[Oanpaste Steatestavering|stavering 2015]]) |- | ie | [i.ǝ] |''bier'' ("bier"), ''stier'' ("bolle") | de ie fan "wiet"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [i] (''ie'') foar in r |- | oe | [u.ǝ] |''boer'' ("boer"), ''roer'' ("roer") | de oe fan "goed"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [u] (''oe'') foar in r |- | oei | [ui̭] |''bloei'' ("bloei"), ''koeien'' ("kij") | de oei fan "groei" |- | oo | [o.ǝ] |''oor'' ("ear"), ''voor'' ("foar") | de oa fan "boat"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [o:] (''oo'') foar in r |- | oi | [oi̭] |''hoi'' ("hoi") | de oi fan "boike" |- | ooi | [o:i̭] |''zooi'' ("soadsje"), ''kooi'' ("koai") | de oai fan "moai" |- | uu | [y.ǝ] |''vuur'' ("fjoer"), ''zuur'' ("soer") | de ue fan "flues"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [y] (''uu'') foar in r |- | ui | [ʌi̭] |''vuil'' ("smoarch"), ''zuid'' ("súd") | de ui fan "bui" |- | uw | [yṷ] |''ruw'' ("rûch"), ''duw'' ("triuw") | de ú fan "tút", folge troch de û fan "rûch" |} ====Poldernederlânsk==== Sûnt de santiger jierren fan 'e [[tweintichste iuw]] docht him yn 'e provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] en [[Utert (provinsje)|Utert]] benammen ûnder de jongerein in nuveraardige útspraakferskowing foar, dy't troch [[taalkundige]] [[Jan Stroop]] it [[Poldernederlânsk]] neamd is. Dêrby wurde de [[twaklank]]en [ɛ.i̭] (''ei'' of ''ij'') en [ʌi̭] (''ui'') útsprutsen as [ai] ("ai") en [ay] (a fan "kap" folge troch ú fan "tút"), wylst de lange [[fokaal|lûden]] [e:] (''ee''), [ø:] (''eu'') en [o:] (''oo'') diftongisearre wurde ta [ɛ.i̭] ("ei"), [ʌi̭] ("ui") en [ɔ.ṷ] ("ou" fan "grou"). ====Konsonanten==== Oars as yn it Frysk is it yn it Nederlânsk mooglik, en sels normaal, dat de [[bylûd]]en [ɣ] (g fan "drage"), [v] (v fan "weve"), [x] (ch fan "berch") en [z] (z fan "tûzen") oan it begjin fan wurden foarkomme. De útspraak fan 'e r ferskilt per regio. Yn [[Noard-Nederlân]] en in grut diel fan [[Flaanderen]] wurdt dy klank foar op 'e tonge útsprutsen, as de rôljende r ([r], de [[alveolêre trilklank]]), mar yn [[Noard-Brabân]], [[Limboarch|Noard-Limboarch]] en [[Gelderlân|Súd-Gelderlân]] is it in breikjende r ([ʀ], de [[uvulêre trilklank]]), wylst op oare plakken de útspraak faak as in koarte rôljende r ([ɾ], de [[alveolêre strykklank]]) reälisearre wurdt. Yn beskate kriten wurdt fierders de Ingelske r brûkt ([ɹ], de [[alveolêre approksimant]]). Dy lêste útspraak is benammen bekend út [[it Goai]], en wurdt sadwaande faak de "Goaiske r" neamd. Beskate bylûden dy't yn it Frysk rûnom foarkomme, ûntbrieken oarspronklik yn it Nederlânsk, en komme dêr no inkeld foar yn bûtenlânske lienwurden. Dêrûnder binne de hurde [ɡ] (g fan "goed"), de [ʤ] (dzj fan "siedzje"), de [ʃ] (sj fan "sjippe") en de [ʧ] (tsj fan "tsjerke"). De Fryske [[konsonant]]ekluster [sk] (sk fan "skoalle") komt net foar; dêr foar yn 't plak hat it Nederlânsk de [sx] (''sch'' fan ''school''). In oerienkomst mei it Frysk, en ek mei it Dútsk, is dat it Nederlânsk [[einûntstimming]] hat, wêrby't stimhawwende klanken oan 'e ein fan wurden stimleas wurde. Men seit dus fan ''rode'' ("reade"), mei in [d], mar fan ''rood'' ("read"), mei in [t]. ====Klankynventaris (konsonanten)==== {| class="wikitable" |- !colspan="4"| '''bylûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | b / bb | [b] |''band'' ("bân"), ''hebben'' ("hawwe") | b fan "bêd" |- | ch / g | [x] |''chaos'' ("gaos"), ''berg'' ("berch") | ch fan "troch" |- | d / dd | [d] |''doos'' ("doaze"), ''midden'' ("midden") | d fan "doel" |- | f / ff | [f] |''fel'' ("fûl"), ''straffen'' ("straffe") | f fan "fol" |- | g | [ɡ] |''goal'' ("goal") | g fan "gers"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk en wurdt dêrby<br> noch faak reälisearre as in [k] |- | g / gg | [ɣ] |''gaan'' ("gean"), ''leggen'' ("lizze") | g fan "drage" |- | h | [h] |''hoofd'' ("holle"), ''hard'' ("hurd") | h fan "hout" |- | j / y | [j] |''jij'' ("do", 2de pers. it.), ''yoghurt'' ("jochert") | j fan "jas" |- | j | [ʤ] |''jeans'' ("spikerbroek"), ''jazz'' ("jazz") | dzj fan "siedzje"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | j / g | [ʒ] |''journalist'' ("sjoernalist"), ''garage'' ("garaazje") | zj fan "bagaazje"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Frânsk |- | k / kk | [k] |''kort'' ("koart"), ''wakker'' ("wekker") | k fan "kat" |- | l / ll | [l] |''laan'' ("leane"), ''willen'' ("wolle") | l fan "lok" |- | m / mm | [m] |''meel'' ("moal"), ''kammen'' ("kjimme") | m fan "mar" |- | n / nn | [n] |''nat'' ("wiet"), ''kunnen'' ("kinne") | n fan "nekke" |- | ng | [ŋ] |''zang'' ("sjongen"), ''mengen'' ("minge") | ng fan "ding" |- | nj | [ɲ] |''oranje'' ("oranje") | nj fan "njonken" |- | nk | [ŋk] |''dank'' ("tank"), ''stank'' ("stank") | nk fan "bank" |- | p / pp | [p] |''pijn'' ("pine"), ''appel'' ("apel") | p fan "pet" |- | r / rr | [r] [ɾ] [ʀ] [ɹ] |''roos'' ("roas"), ''korrel'' ("kerl") | r fan "rak"; útspraak ferskilt per regio |- | s / ss | [s] |''soep'' ("sop", gerjocht), ''passen'' ("passe") | s fan "sâlt" |- | sch | [sx] |''school'' ("skoalle"), ''schouder'' ("skouder") | s fan "sâlt" folge troch de ch fan "berch" |- | sj / ch / sh | [ʃ] |''sjaal'' ("sjaal"), ''chocola'' ("sûkelarje"), ''show'' ("sjo") | sj fan "sjippe"; komt inkeld foar yn in beheinde groep wurden dy't fan oarsprong út it Ingelsk<br> komme |- | t / tt | [t] |''toen'' ("doe"), ''bitter'' ("bitter") | t fan "tosk" |- | tj | [c] |''tjalk'' ("tsjalk"), ''haantje'' ("hoantsje") | tj fan "tjems" |- | tsj / ch | [ʧ] |''Tsjech'' ("Tsjech"), ''cheerleader'' ("cheerleader") | tsj fan "tsjerke"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk en Dútsk |- | v | [v] | ''veel'' ("folle") ''leven'' ("libje") | v fan "weve" |- | w | [ʋ] |''waar'' ("wier"), ''wijn'' ("wyn", drank) | w fan "wat" |- | w | [w] |''trouwen'' ("trouwe"), ''kwaad'' ("lulk") | w fan "skowe" |- | z / zz | [z] |''zon'' ("sinne"), ''razzia'' ("razzia") | z fan "tûzen" |- | ''net skreaun'' | [ʔ] | ''coöperatie'' ("koöperaasje"), ''Kanaän'' ("Kanaän") | de [[glottisslach]], in bytsje romte tusken twa gelikense lûden; yn it Nederlânsk net bewust <br> reälisearre |} ==Dialekten== It Nederlânske taalgebiet falt útinoar yn seis of sân grutte dialektgroepen. Yn it noardwesten wurdt it [[Hollânsk]] sprutsen, dêr't it Standertnederlânsk grutdiels út fuortkomt. Sadwaande is it Nederlânsk poer taalkundich sjoen eins in dialekt fan it Hollânsk ynstee fan oarsom. It Hollânske dialektgebiet omfiemet de [[Nederlân]]ske provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] hast yn har gehiel, en dêropta noch dielen fan 'e provinsjes [[Fryslân]], [[Noard-Brabân]] en [[Utert (provinsje)|Utert]]. Eastlik dêrfan wurdt yn it grutste part fan 'e provinsje Utert, en fierders yn [[it Goai]], de [[Alblasserwaard]], de noardlike [[Betuwe]] en de súdwestlike [[Feluwe]] it [[Utertsk-Alblasserwaardsk]] sprutsen. Dat liket tige op it Hollânsk, en wurdt soms ta de Hollânske dialektgroep rekkene. [[File:Lânkaart Nederlânske dialekten.PNG|right|300px|thumb|De fersprieding fan 'e ûnderskate haaddialekten binnen it Nederlânske taalgebiet.]] Súdliker wreidet it dialektgebiet fan it [[Brabânsk]] him út oer hast de hiele Nederlânske provinsje [[Noard-Brabân]], it noardlike trêdepart fan 'e Nederlânske provinsje [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]], de noardwestlike hoeke fan 'e [[Belgje|Belgyske]] provinsje [[Limboarch (Belgyske provinsje)|Limboarch]] en hast de hiele provinsjes [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]] en [[Flaamsk-Brabân]]. Ek it gewest [[Brussel (gewest)|Brussel]] heart fan oarsprong ta it Brabânske dialektgebiet, al is dêr tsjintwurdich noch mar 7% fan 'e befolking Nederlânsktalich (mei nochris 9% dy't seit twatalich Nederlânsk-Frânsk te wêzen), wat derta laat hat dat it [[Brusselsk]]e dialekt fan it Brabânsk hast útstoarn is. Nau oan it Brabânsk besibbe is it [[Eastflaamsk]], dat yn hast de hiele provinsje [[East-Flaanderen]] sprutsen wurdt, mei dêropta dielen fan [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]], [[West-Flaanderen]] en [[Siuwsk-Flaanderen]]. Noardlik dêrfan foarmet de provinsje [[Seelân]] it dialektgebiet fan it [[Siuwsk]], dat ek sprutsen wurdt op it Súdhollânske [[Goeree-Oerflakkee]] en in diel fan [[Foarne-Putten]]. It Siuwsk slút oan by it [[Westflaamsk]] fan [[West-Flaanderen]], dêr't ek it [[Westhoeksk (Flaamsk)|Westhoekster Flaamsk]] fan [[Frânsk-Flaanderen]] ta heart, en it Siuwsk-Westflaamsk wurdt dan ek almeast op ien sike neamd. Ta einbeslút wurdt yn súdlik [[Gelderlân]] en it noardlikste puntsje fan [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]] it [[Súdgeldersk]] sprutsen. Dêrby slute dan de [[Nederrynsk]]e dialekten fan westlik [[Dútslân]] (it [[Kleverlânsk]] en it [[Eastbergysk]]) wer oan, al wurde it Súdgeldersk en it Nederrynsk minder faak op ien bulte smiten as it Siuwsk en it Westflaamsk. ==ISO-koades== De [[ISO 639]]-taalkoades foar it Nederlânsk binne "nl" en "nld". Om't it [[Wikipedy:Wat is Wikipedia|Wikipedia-projekt]] meast, lykas wenst op it [[ynternet]], de twaletterige koades brûkt, wurdt de [[:nl:|Nederlânske Wikipedy]] oantsjut mei de koade "nl:". == Sjoch ek == * [[Afrikaansk]] * [[Aldnederlânsk]] * [[Midnederlânsk]] * [[Nederlânske literatuer]] * [[Standertnederlânsk]] == Keppelings om utens == * {{nl}}[http://taalunieversum.org/taalunie/ De ''Nederlandse Taalunie''] * {{en}}[http://www.101languages.net/dutch/ ''Dutch 101: Learn Dutch online''] * {{en}}[http://en.wikibooks.org/wiki/Dutch Nederlânsk for Ingelsktaligen fan Wikibooks] * {{en}}[http://www.majstro.com/Web/Majstro/dict.php?gebrTaal=dut&bronTaal=dut&doelTaal=fry Nederlânsk-Frysk ''online''-wurdboek] {{YnterWiky|right|code=nl}} {{boarnen|boarnefernijing= '''referinsjes''':<br> <references/> '''boarnen''':<br> * {{Aut|Crystal, David}}, ''The Penguin Dictionary of Language (Second Edition)'', Londen, 1999 (Penguin), ISBN 0 14 05 14 163. * {{Aut|Berns, Jan, en Steusel, Sanne}}, ''Noord-Hollands'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 97 161. * {{Aut|Bree, Corry van}}, ''Zuid-Hollands'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 90 216. * {{Aut|Jansen, Mathilde, en Oostendorp, Marc van}}, ''Taal van de Wadden'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 97 130. * {{Aut|Scholtmeijer, Harrie}}, ''Utrechts, Veluws en Flevolands'', De Haach, 2002 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 90 087. ---- Foar oare boarnen en fierdere literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Dutch_language ''Notes'', ''References'' en ''Bibliography'', op dizze side]. }} [[Kategory:Nederlânsk| ]] [[Kategory:Nederlanners]] [[Kategory:Nederfrankyske talen]] [[Kategory:Westgermaanske talen]] [[Kategory:Taal yn Nederlân]] [[Kategory:Taal yn Arûba]] [[Kategory:Taal yn Belgje]] [[Kategory:Taal yn Fryslân]] [[Kategory:Taal yn Karibysk Nederlân]] [[Kategory:Taal yn Kurasau]] [[Kategory:Taal yn Sint-Marten]] [[Kategory:Taal yn Suriname]] [[Kategory:Nederlânsk-Ynje]] kjypx1fa9xq9fjjj667xuanluwmrjos 1236731 1236728 2026-07-29T20:34:56Z Kening Aldgilles 167 /* Geografyske fersprieding en beskriuwing */ 1236731 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks taal | namme = Nederlânsk | oare namme(n) = | eigen namme = ''Nederlands'' | lânseigen yn = [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]<br> [[File:Flag of Belgium (civil).svg|20px]] [[Belgje]]<br> [[File:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]] | tal sprekkers = 19 miljoen <small>(2009)</small> | skrift = [[Latynsk alfabet]] | taalfamylje = ● [[Yndo-Jeropeeske talen|Yndo-Jeropeesk]]<br> &nbsp;&nbsp;● [[Germaanske talen|Germaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Westgermaanske talen|Westgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Súdwestgermaanske talen|Súdwestgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankysk-Nedersaksyske talen|Nederfr.-Nedersaks.]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankyske talen|Nederfrankysk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● '''Nederlânsk''' | dialekten = [[Brabânsk]], [[Eastflaamsk]], <br>[[Hollânsk]], [[Siuwsk]]-[[Westflaamsk]], <br>[[Súdgeldersk]], [[Nederrynsk]], <br>[[Utertsk-Alblasserwaardsk]] | offisjele status= [[File:Flag of Aruba.svg|20px]] [[Arûba]]<br> [[File:Flag of Belgium (civil).svg|20px]] [[Belgje]]<br> [[File:Flag of Curaçao.svg|20px]] [[Kurasau]]<br> [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]<br> [[File:Flag of Sint Maarten.svg|20px]] [[Sint Marten (lân)|Sint-Marten]]<br> [[File:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]]<br> [[File:Logo-ACTO.jpg|20px]] ''[[Ferdrachsorganisaasje foar Gearwurking yn it Amazônegebiet|ACTO]]''<br> [[File:Flag of Benelux.svg|20px]] ''[[Benelúks]]''<br> [[File:Flag of CARICOM.svg|20px]] ''[[Karibyske Mienskip|CARICOM]]''<br> [[File:Flag of the European Union.svg|20px]] ''[[Jeropeeske Uny]]''<br> [[File:Flag of UNASUR.svg|20px]] ''[[UNASUR]]'' | erkenning as minderheidstaal = | ISO 639-1 = nl | ISO 639-2 = nld | ISO 639-3 = nld }} It '''Nederlânsk''' (Nederlânsk: ''Nederlands'') is in [[Westgermaanske talen|Westgermaanske taal]] dy't fan âlds sprutsen wurdt yn [[Nederlân]], noardlik [[Belgje]] ([[Flaanderen]]) en lytsere oangrinzgjende dielen fan [[Frankryk]] en [[Dútslân]]. It wurdt ek sprutsen yn [[Suriname]], op 'e [[Nederlânske Antillen]] en op oare plakken yn 'e wrâld. It [[Afrikaansk]], út [[Súdlik Afrika]], is in dochtertaal fan it Nederlânsk. Yn totaal binne der sa'n 19 miljoen minsken op 'e wrâld dy't it Nederlânsk as [[memmetaal]] sprekke. Fan oarsprong is dizze [[taal]] nau [[taalbesibskip|besibbe]] oan it [[Dútsk]], mar troch de [[iuw]]en hinne is der ferwiding ûntstien. Oare nau besibbe talen binne it [[Nedersaksysk]] en it [[Limburchsk]], dat [[minderheidstaal|minderheidstalen]] yn Nederlân binne dy't as sadanich offisjeel erkenning genietsje ûnder it [[Jeropeesk Hânfêst foar Regionale of Minderheidstalen]]. It [[Westerlauwersk Frysk]] is fan oarsprong minder nau oan it Nederlânsk besibbe, mar troch iuwenlange beynfloeding fan it Frysk troch it Nederlânsk groeie de beide talen hieltyd fierder nei inoar ta. ==Sibskip== It Nederlânsk heart ta de grutte [[Yndo-Jeropeeske talen|Yndo-Jeropeeske taalfamylje]], en dêrbinnen ta de [[Westgermaanske talen|Westgermaanske]] kloft fan 'e [[Germaanske talen]], dêr't fierders ek talen as it [[Ingelsk]], it [[Frysk]] en it [[Dútsk]] ta hearre. Mei it [[Limboarchsk]] en it [[Afrikaansk]] foarmet it Nederlânsk de [[Nederfrankyske talen|Nederfrankyske taalgroep]]. Foarhinne waard it Limboarchsk beskôge as in Nederlânsk [[dialekt]], mar yn [[1997]] krige dat erkenning as in aparte taal, al is dy erkenning beheind bleaun ta Nederlân en sjocht men it yn [[Flaanderen]] noch altyd as in dialekt. It Afrikaansk, de taal fan 'e [[Afrikaners]], in [[etnyske groep]] yn [[Súdlik Afrika]] dy't fierhinne ôfstammet fan Nederlânske kolonisten, giet tebek op it [[Súdhollânsk]], in subdialekt fan it [[Hollânsk]]e dialekt fan it Nederlânsk. Lange tiid waard it Afrikaansk as in foarm fan Nederlânsk beskôge, mar yn [[1925]] waard it der offisjeel fan loskeppele en krige it de status fan taal. Ek [[Siuwsk]]-[[Westflaamsk]]e taalaktivisten krewearje al jierren om harren dialekt as taal erkend te krijen. Fierders binne der ek guon [[kreoalske talen]] út it Nederlânsk fuortkommen, al binne dy ûnderwilens grutdiels útstoarn, lykas [[Negerhollânsk]] fan 'e [[Amerikaanske Famme-eilannen|Famme-eilannen]], it [[Skepy Kreoalsk-Nederlânsk]] fan [[Guyana]] en it [[Jerseynederlânsk]] fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[Amerikaanske steaten|steat]] [[Nij-Jersey]] (dat noch oant [[1921]] sprutsen waard troch ôfstammelingen fan [[17e iuw|santjinde-iuwske]] Nederlânske kolonisten). It [[Berbice Kreoalsk-Nederlânsk]] fan Guyana wurdt noch wol sprutsen. ==Skiednis== Histoarysk sjoen kin it Nederlânsk opdield wurde yn trije perioades: * it [[Aldnederlânsk]] (±[[850]] – [[1100]]) * it [[Midnederlânsk]] ([[1100]] – [[1500]]) * it [[Nijnederlânsk]] ([[1500]] – no) It Aldnederlânsk ûntstie yn 'e [[Iere Midsiuwen]] út it [[Aldfrankysk]], de oertaal fan alle [[Nederfrankyske talen]], wêrby't yn alle gefallen yn 'e [[njoggende iuw]] in werkenbere foarm fan Nederlânsk ûntstien wie. It âldste Nederlânske fragmint is de yn [[1932]] yn in fierders [[Latyn]]sk manuskript ûntdutsen sin ''"Hebban olla uogala nestas bigunnan hinase hi[c] [e]nda thu uuat unbidan uue nu"'' ("Binne alle fûgels nêsten begûn behalven ik en do, wêr wachtsje wy op"). Ut it Aldnederlânske tiidrek is net folle skreaun materiaal oerlevere, en [[taalkundige]]n hawwe dat taalstadium dan ek fierhinne út it Midnederlânsk rekonstruëarje moatten. [[File:Map_Dutch_World.png|left|thumb|350px|Gebieten yn 'e wrâld dêr't Nederlânsk (oranje) en de dochtertaal [[Afrikaansk]] (giel) praat wurdt.]] Om [[1100]] hinne ûntjoech it Aldnederlânsk him stadichoan ta it Midnederlânsk. Dat wie in proses sûnder dúdlike skiedsline, wat elts oanwizen fan sa'n grins ta in arbitrêre beslissing makket. Yn 'e [[tolfde iuw]] briek lykwols in perioade oan dat it Nederlânsk folle mear brûkt waard as skriuwtaal, wat makke dat de [[taalkunde|taalkundige]] fernijings dy't meitiid slûpenderwize yn 'e taal trochkrongen wiene, foar it earst dúdlik oan it ljocht kamen. Doe die bliken dat it Nederlânsk tsjin dy tiid in hiel oare foarm krigen hie as dat de taal yn it Aldnederlânske tiidrek hie. Yn 'e Midnederlânske perioade wie der noch gjin standerttaal, mar ynstee in groep nau besibbe [[dialekt]]en, dy't folle mear opinoar lieken as dat se faninoar ferskilden. Oars as út 'e Aldnederlânske perioade binne der út it Midnederlânske tiidrek wol de nedige teksten oerlevere, wêrûnder bekende titels as ''[[Karel ende Elegast]]'', de ''[[Beatrijs]]'', ''[[Mariken van Nieumeghen]]'' en ''[[Van den Vos Reynaerde]]''. Omtrint [[1500]] fûn der op 'e nij in stadige oergong plak, diskear fan it Midnederlânsk nei it Nijnederlânsk. De wichtichste ûntwikkeling út dy perioade wie de fêstiging fan in [[Standertnederlânsk|Nederlânske standerttaal]]. It proses fan standerdisaasje wie al yn 'e [[Midsiuwen]] begûn, doe't der ûnder ynfloed fan it mienskiplike [[Hartochdom Boergonje|Boergondyske]] bewâld oer ferskate [[Nederlannen|Nederlânske gewesten]] yn it lêste trêdepart fan 'e [[fyftjinde iuw]] besocht waard om ta in gelikense skriuwtaal foar offisjele dokuminten te kommen. Yn dy tiid stiene fral de [[Brabânsk]]e en [[Flaamsk]]e dialekten yn oansjen, wat makke dat yn 'e skriuwtaal yn Hollân en oare gebieten súdlike foarmen begûnen te slûpen. Pas ûnder de [[Tachtichjierrige Oarloch]] kaam it spul lykwols yn in streamfersnelling telâne, doe't troch de fal fan [[Antwerpen (stêd)|Antwerpen]], yn [[1585]], grutte oantallen [[Brabân]]ske en [[Flaanderen|Flaamske]] flechtlingen yn [[Hollân]] bedarren en dêr in grutte ynfloed op 'e sprektaal yn 'e stêden útoefenen. Doe't yn [[1618]] de [[Synoade fan Doardt]] opdracht joech ta it meitsjen fan 'e [[Steatefertaling]] (fan 'e [[Bibel]]), waard dêrfoar sadwaande in [[Hollânsk]]e taalfoarm mei Brabânske en yn mindere mjitte Flaamske ynslaggen brûkt. De Steatefertaling, dy't reekaam yn [[1637]], waard iuwenlang yn hiel [[protestantisme|protestantsk]] Nederlân brûkt, en oefene sa in ûnbidige en ûnútwiskbere ynfloed út op frijwol alle Noardnederlânske dialekten en minderheidstalen. Ferlykje de ûntwikkeling fan it Nederlânsk oan 'e hân fan 'e ûndersteande sin: {| class="wikitable" |- ! taalfoarm ! foarbyldsin <small>([[Psalmen|Ps.]] 55:18)</small> |- | Fryske oersetting: | Hy sil myn siel yn frede ferlosse fan dejingen dy't my tenei komme, want mank mannigen wie Hy mei my. |- | Aldnederlânsk: | ''Irlôsin sol an frithe sêla mîna fan thên thia ginâcont mi, wanda under managon He was mit mi.'' |- | Midnederlânsk: | ''Erlossen sal Hi in vrede siele mine van dien die genaken mi, want onder menegen Hi was met mi.'' |- | Nijnederlânsk: <br><small>(selde wurdfolchoarder)</small> | ''Verlossen zal Hij in vrede ziel mijn van degenen die [vervolgen] mij, want onder menigen Hij was met mij.'' |- | Nijnederlânsk: <br><small>(moderne wurdfolchoarder)</small> | ''Hij zal mijn ziel in vrede verlossen van degenen die mij vervolgen, want onder menigen was Hij met mij.'' |} ==Hjoeddeistige sitewaasje== ===Offisjele status=== It Nederlânsk is de offisjele taal fan 'e ûnôfhinklike lannen [[Nederlân]], [[Belgje]] en [[Suriname]] en fan 'e autonome lannen [[Arûba]], [[Kurasau]] en [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]]. Yn Belgje dielt it de offisjele status mei it [[Frânsk]] en it [[Dútsk]]; op Arûba en Kurasau mei it [[Papiamintsk]] en op Sint-Marten mei it [[Ingelsk]]. Yn Nederlân genietsje fierders trije regionale talen in ko-offisjele status mei it Nederlânsk, nammentlik: it [[Frysk]] yn 'e provinsje [[Fryslân]]; en yn [[Karibysk Nederlân]] it Papiamintsk op [[Bonêre]] en it Ingelsk op [[Saba]] en [[Sint-Eustasius]]. It [[Nedersaksysk]] en it [[Limboarchsk]] genietsje yn Nederlân wol erkenning as minderheidstaal, mar hawwe gjin offisjele status. Yn Belgje is it Nederlânsk de iennichste offisjele taal fan it gewest [[Flaanderen (gewest)|Flaanderen]] en fan 'e [[Flaamske Mienskip]]. Yn it gewest [[Brussel (gewest)|Brussel]] is it tegearre mei it Frânsk de offisjele taal. It Nederlânsk is fierders ek de of ien fan 'e offisjele ta(a)l(en) fan ferskate ynternasjonale organisaasjes. Dêrûnder binne de [[Benelúks]] en de [[Jeropeeske Uny]], en fia Suriname ek de [[Uny fan Súdamerikaanske Naasjes]] (UNASUR), de [[Karibyske Mienskip]] (CARICOM) en de [[Ferdrachsorganisaasje foar Gearwurking yn it Amazônegebiet]] (ACTO). It Nederlânsk wurdt regulearre troch de [[Nederlânske Taaluny]], dy't trije leden hat: Nederlân, Belgje en Suriname. [[File:Lânkaart lokaasje Nederlânsk.PNG|right|250px|thumb|De lokaasje fan it Nederlânske taalgebiet yn [[Noardwest-Jeropa]].]] ===Taalgebiet=== It Nederlânsk wurdt fan oarsprong sprutsen yn in diel fan [[Noardwest-Jeropa]]. Dêrta hearre de [[Nederlân]]ske provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] en [[Seelân]] hielendal, [[Flevolân]] útsein it eardere [[eilân]] [[Urk]], [[Utert (provinsje)|Utert]] op it uterste noardeastlike hoekje nei en [[Noard-Brabân]] behalven it uterste súdeastlike stikje. Fierders omfiemet it Nederlânske taalgebiet yn Nederlân ek it súdlike diel fan [[Gelderlân]], mei de [[Betuwe]], de súdlike [[Feluwe]] en de [[Limers]], en it noardlike trêdepart fan [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]]. Yn 'e provinsje [[Fryslân]] hearre der fierders noch ta: de [[Waadeilannen]] [[Flylân]] en [[it Amelân]]; [[Midslân]] en omkriten op it eilân [[Skylge]]; en op it Fryske fêstelân de krite [[It Bilt]], de [[stêd]]en [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[Snits (stêd)|Snits]], [[Frjentsjer]], [[Harns (stêd)|Harns]], [[Boalsert (stêd)|Boalsert]], [[Dokkum]] en [[Starum]], en de [[doarp]]en [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] en [[Kollum]]. Yn [[Belgje]] omfiemet it Nederlânsk taalgebiet it grutste diel fan it gewest [[Flaanderen (gewest)|Flaanderen]], mei de provinsjes [[West-Flaanderen|West]]- en [[East-Flaanderen]] en [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]] hielendal, [[Flaamsk-Brabân]] op 'e eastlike stripe nei, en dêropta noch de noardwestlike hoeke fan [[Belgysk Limboarch]]. Yn noardlik [[Frankryk]] is [[Frânsk-Flaanderen]], ek wol de Westhoeke neamd, fan âlds in Nederlânsktalich gebiet (mei û.m. de stêd [[Dúntsjerk]]). Minder bekend is dat der ek yn westlik [[Dútslân]] in Nederlânsktalich gebiet bestiet, dat it streamgebiet fan 'e [[Ryn]] folget fan [[Kleef (stêd)|Kleef]], by de Nederlânske grins, oan [[Bergneustadt]] ta, dat djip yn Dútslân leit. Deunby Kleef wurdt dat gebiet ûnderbrutsen troch de [[Paltsysk]]talige enklave by [[Kalkar]]. Bûten [[Jeropa]] krige it Nederlânsk inkeld yn [[Súdlik Afrika]] fêste foet oan 'e grûn. Meitiid feroare de foarm fan 'e taal dy't dêr sprutsen waard, it [[Afrikaansk]], lykwols sa dat it sûnt [[1925]] as in aparte taal beskôge wurdt (al moat opmurken wurde dat by dat beslút ek politike omtinkens in rol spilen). Yn 'e oare Nederlânske [[koloanje]]s, lykas [[Nederlânsk-Ynje]], [[Suriname]] en de [[Nederlânske Antillen]], waard it Nederlânsk nea de memmetaal fan in grut diel fan 'e befolking. De iennichste útsûndering wie datoangeande de yn [[1674]] ferlern giene [[Noard-Amearika|Noardamerikaanske]] koloanje [[Nij-Nederlân]], dêr't neitiid noch generaasjes lang Nederlânsk sprutsen waard oan 'e kust fan [[Nij-Jersey]] en by de rivier de [[Hudson (rivier)|Hudson]] lâns yn wat no de steat [[New York (steat)|New York]] is. [[Martin Van Buren]] kaam bygelyks út dy Nederlânsktalige krite, en waard de iennichste presidint út 'e skiednis fan 'e [[Feriene Steaten]] dy't net it Ingelsk as memmetaal hie. [[File:2010-01-09 taalunie den haag.jpg|left|250px|thumb|It gebou fan 'e [[Nederlânske Taaluny]] yn [[De Haach]].]] ===Sprekkerstal=== ====Memmetaalsprekkers==== Oer it sprekkerstal fan 'e Nederlânske taal bestiet frijwat betizing. Faak wurdt dêrby in getal fan 23 miljoen memmetaalsprekkers neamd. Dat oantal is lykwols basearre op gegevens dy't oanlevere binne troch de [[Nederlânske Taaluny]], in organisaasje dy't in soarte fan propaganda-oarloch foar it Nederlânsk liket te fieren. Sa wegeret de Taaluny om it [[Limboarchsk]] en [[Nedersaksysk]] as selsstannige talen te erkennen, en wurde yn 'e sifers fan 'e Taaluny sadwaande de Limboarchsk- en Nedersaksysktaligen mei de Nederlânsksprekkers op ien bulte smiten. Fierders ferspriedt de Taaluny healwize en simpelwei ûnwiere bewearings, lykas: "96% fan 'e Nederlânske befolking hat it Nederlânsk as memmetaal", "yn 'e twadde generaasje sprekke allochtoanen yn Nederlân faak Nederlânsk as memmetaal" en "mear as 60% fan 'e befolking fan Suriname hat it Nederlânsk as memmetaal". Oangeande de sitewaasje yn Belgje geane sifers fan ûndúdlike orizjine rûn dy't hawwe wolle dat 59% fan 'e lju dêr Nederlânsktalich is en 40% Frânsktalich, wat 1% oerlitte soe foar de Dútsktalige minderheid, dêrby folslein foarbygeand oan it feit dat der grutte allochtoane minderheden yn it lân wenje. In objektive beskôging fan 'e saak biedt in hiel oar byld.<ref>{{Aut|Bloemhoff, Henk; Gerritsen, Hans; Jensma, Goffe; en Jong-Krap, Froukje de}}, ''Taalunie heeft iets recht te zetten'', yn: de ''Ljouwerter Krante'', 30 maaie 2017, s. 19.</ref> As men de sprekkers fan it [[Frysk]], [[Nedersaksysk]], [[Limboarchsk]], ferskate lytsere minderheidstalen ([[Jiddysk]], [[Romany]]) en de allochtoane talen fan it totaal ôflûkt, komt men út op sa'n 12,9 miljoen minsken dy't yn Nederlân it Nederlânsk as memmetaal hawwe. Op in befolking fan likernôch 16,7 miljoen minsken betsjut dat 77,2%, wat noch altyd in romme mearderheid is. Yn Belgje komt it tal memmetaalsprekkers op 5.180.000 minsken, oftewol 47,8% fan 'e befolking. De Nederlânsktalige minderheden yn Frankryk en Dútslân sitte der tsjintwurdich raar foar, want wylst it Standertnederlânsk yn Nederlân (en yn mindere mjitte yn Flaanderen) de dialekten en minderheidstalen yn 'e benearing bringt, wurdt it yn Frankryk en Dútslân sels weromkrongen. Ut in ûndersyk yn opdracht fan 'e [[Jeropeeske Uny]] hat bliken dien dat de [[Flaamsk]]talige minderheid yn Noard-Frankryk noch út sa'n 20.000 minsken bestiet dy't it Flaamsk dêr as deistige omgongstaal brûke, oanfolle mei noch 40.000 oaren dy't it út en troch ris sprekke. De [[Nederrynsk]]e dialekten yn westlik Dútslân wurde miskien noch mar troch sa'n 100.000 minsken sprutsen. [[File:FlemishinDunkirkdistrict.PNG|right|thumb|250px|De tebekgong fan it Nederlânsk as minderheidstaal yn [[Frânsk-Flaanderen]] (sitewaasje fan [[1874]] ferlike mei dy fan [[1972]]).]] Bûten [[Jeropa]] wurdt it Nederlânsk ek sprutsen yn Suriname. Lykwols is it dêr mar foar in tige lyts part fan 'e befolking de memmetaal (nammentlik foar 1%, neffens it [[Keninklik Ynstitút foar de Tropen]]<ref>{{Aut|Grunsven, Marie-Annet van, en Noordegraaf, Wim}}, ''Suriname'', Amsterdam/De Haach, 1993 (''Koninklijk Instituut voor de Tropen''/Novib), ISBN 9 06 83 23 121, s. 72.</ref>). Neffens sifers út [[1999]] hat yn Suriname 38% fan 'e befolking it [[Surinaamsk-Hindoestaansk]] as memmetaal en 15% it [[Javaansk]], wylst 30% fan hûs út [[Surinaamsk-Kreoalsk]] (of ''Sranan'') sprekt.<ref>{{Aut|Crystal, David}}, ''The Dictionary of Language (Second Edition)'', Londen, 1999 (Penguin), ISBN 0 14 05 14 163, s. 326.</ref> Fierders wurde der yn Suriname ek noch [[Sineesk]], in stik as tsien [[Yndianen|Yndiaanske]] talen en ferskate [[Marroanen|Marroanske]] talen sprutsen (de Marroanen stiene earder bekend as de "Bosklânkreoalen"). Om net ien fan 'e befolkingsgroepen boppe de oaren te befoardieljen, is der by de ûnôfhinklikheid fan Suriname, yn [[1975]], foar keazen om it Nederlânsk, de taal fan 'e koloniale machthawwer, ta offisjele taal fan it nije lân te meitsjen, mei't frijwol alle Surinamers dy op skoalle leare moatte soene. Sawol it Nederlânsk as it Surinaamsk-Kreoalsk fungearje yn Suriname as ''[[lingua franca]]''; wat offisjeler de sitewaasje, wat wierskynliker oft it is dat der Nederlânsk sprutsen wurde sil. It meastepart fan 'e Surinaamske befolking hat it Nederlânsk (mear spesifyk: it [[Surinaamsk-Nederlânsk]]) dan ek goed yn 'e macht, mar dat is net itselde as dat it harren memmetaal wêze soe. Yn it [[Karibysk Gebiet]] wurdt ek Nederlânsk sprutsen op 'e eardere [[Nederlânske Antillen]], dy't no de autonome lannen [[Arûba]], [[Kurasau]] en [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]] en it net-autonome [[Karibysk Nederlân]] (besteande út 'e eilannen [[Bonêre]], [[Saba]] en [[Sint-Eustasius]]) foarmje. Ek dêr wenje lykwols mar in bytsje memmetaalsprekkers, mei't de lânseigen taal fan 'e [[Underwynske Eilannen]] it [[Papiamintsk]] is, wylst men op 'e [[Boppewynske Eilannen]] in [[kreoalske talen|kreoalske]] foarm fan it [[Ingelsk]] sprekt. De Nederlânsktalige mienskip op 'e Antillen (sa'n 7 oant 8% fan 'e befolking) bestiet sadwaande benammen út ymport út Nederlân wei. Mear memmetaalsprekkers fan it Nederlânsk binne te finen yn tradisjonele [[ymmigraasje]]lannen as de [[Feriene Steaten]] (410.000), [[Kanada]] (159.000), [[Austraalje (lân)|Austraalje]] (47.000) en [[Nij-Seelân]] (27.000). Ek yn oare lannen, lykas [[Súd-Afrika]], [[Brazylje]], [[Argentynje]] en [[Israel]], wurdt noch wol Nederlânsk sprutsen yn ymmigrantefermiddens. Mei-inoar komt it totale oantal memmetaalsprekkers foar it Nederlânsk sadwaande út op 18.966.000. [[File:Ruiselede - Border 1.jpg|left|thumb|250px|Plaknamboerd fan [[Ruiselede]], yn [[West-Flaanderen]].]] ====Twadde-taalsprekkers==== Los fan 'e memmetaalsprekkers binne der ek noch twadde-taalsprekkers. Yn Nederlân komt harren oantal op sa'n 3,8 miljoen út, yn Belgje op likernôch 1,3 miljoen, yn Suriname om 'e 550.000 hinne en op 'e Nederlânske Antillen nochris 300.000. Fierders libbet der noch in almar fierder úttinjende âldere generaasje fan koloniaal-oplate lju yn [[Yndoneezje]], it eardere [[Nederlânsk-Ynje]], dy't it Nederlânsk op skoalle leard hat. It is lykwols ûndúdlik om hoefolle minsken oft it dêrby giet. Om't in protte [[skiednis|histoaryske]] dokuminten en guon [[wet]]boeken yn Yndoneezje noch altyd inkeld yn it Nederlânsk beskikber binne, moatte oant hjoed de dei ta Yndonezyske studinten [[skiednis]] en [[rjochten]] it Nederlânsk as boarnetaal leare. Dêrby giet it oer it hiele lân om sa'n 35.000 minsken. Hiel oars gie it om en ta yn 'e [[Belgyske Kongo]], dêr't it Frânsk ''de facto'' de iennichste bestjoerstaal wie, en dêr't it Nederlânsk sadwaande gjin spoaren efterlitten hat. As in skoalfak wurdt it Nederlânsk lykwols àl leard troch 300.000 learlingen yn [[Walloanje]], 20.000 yn 'e [[Dútslân|Dútske]] dielsteaten [[Noardrynlân-Westfalen]] en [[Nedersaksen]] en goed 7.000 yn noardlik [[Frankryk]]. Wrâldwiid wurdt oan [[universiteit]]en troch 10.000 studinten Nederlânsk studearre. Mei-inoar komt it tal twadde-taalsprekkers fan it Nederlânsk út op in oantal fan krapoan 6.250.000 minsken. It totale sprekkerstal is sadwaande 25,2 miljoen. === Geografyske fersprieding en beskriuwing === {| class="wikitable" |+ Geografyske fersprieding fan Nederlânsktaligen yn 'e wrâld ! Lân/regio !! Soart gebiet !! Oantal Nederlânsktaligen !! Beskriuwing |- | [[Ofbyld:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]] || Haadgebiet || sa'n 17 miljoen || It grutste Nederlânsktalige gebiet yn 'e wrâld. Nederlânsk is de offisjele taal fan it lân. Yn de provinsje Fryslân hat it Nederlânsk neist it [[Frysk]] de status fan amtstaal. |- | [[Ofbyld:Flag of Belgium.svg|20px]] [[Belgje]] – [[Flaanderen]] || Haadgebiet || sa'n 6,5 miljoen || Nederlânsk is ien fan de trije offisjele talen fan Belgje en de iennichste offisjele taal fan Flaanderen. De Belgyske fariant wurdt faak [[Flaamsk]] neamd. |- | [[Ofbyld:Flag of Suriname.svg|20px]] [[Suriname]] || Haadgebiet bûten Europa || L1: sa'n 200.000<br>L2: sa'n 300.000 || Nederlânsk is de offisjele taal. It wurdt brûkt yn bestjoer, ûnderwiis en media. In grut part fan de befolking hat it as twadde taal neist [[Sranan Tongo]] en oare talen. |- | [[Ofbyld:Flag of Aruba.svg|20px]] [[Aruba]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: in lyts tal<br>L2: sa'n 100.000 || Nederlânsk is in offisjele taal, neist [[Papiamintsk]]. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of Curaçao.svg|20px]] [[Kurasau]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: sa likernôch 8.000<br>L2: sa'n 145.000 || Nederlânsk is in offisjele taal, neist Papiamintsk en Ingelsk. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer, rjochtspraak en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of Sint Maarten.svg|20px]] [[Sint-Marten (lân)|Sint-Marten]] || Haadgebiet mei meartaligens || L1: in lyts tal<br>L2: tsientûzenen || Nederlânsk is in offisjele taal, neist Ingelsk. It wurdt benammen brûkt yn bestjoer. |- | [[Ofbyld:Flag of Bonaire.svg|20px]] [[Bonaire]] || Oerseesk gebiet || L1: lyts tal<br>L2: tsientûzenen || Nederlânsk is in offisjele taal neist Papiamintsk en Ingelsk. It wurdt brûkt yn it bestjoer en ûnderwiis. |- | [[Ofbyld:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Súd-Afrika]] || Histoaryske minderheidstaal || L1: sa'n 100.000 (benammen Afrikaansk-Nederlânske oarsprong)<br>L2: beheind tal || Nederlânsk wie histoarysk in bestjoerstaal oan de Kaap. It moderne [[Afrikaansk]] is ûntstien út it Kaaps-Nederlânsk en is in nau besibbe taal. |- | [[Ofbyld:Flag of Indonesia.svg|20px]] [[Yndoneezje]] || Histoaryske twadde taal || L1: hast gjin memmetaalsprekkers<br>L2: beheind tal || Nederlânsk wie de koloniale bestjoerstaal oant 1949. It wurdt noch brûkt troch guon âldere generaasjes en yn histoaryske stúdzjes. |- | [[Ofbyld:Flag of United States.svg|20px]] [[Feriene Steaten]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Nederlânske ymmigranten hawwe sûnt de 17e iuw mienskippen foarme, benammen yn [[New York (steat)|New York]] en Michigan. It taalgebrûk is sterk ôfnommen. |- | [[Ofbyld:Flag of Canada.svg|20px]] [[Kanada]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Nederlânske ymmigranten nei de Twadde Wrâldoarloch hawwe mienskippen foarme, benammen yn Ontario en Britsk-Kolumbia. |- | [[Ofbyld:Flag of Australia.svg|20px]] [[Austraalje]] || Diaspora || Inkelde tsientûzenen memmetaalsprekkers || Der is in Nederlânsktalige ymmigrantemienskip, benammen ûntstien nei de Twadde Wrâldoarloch. |} ==Taaleigenskippen== ===Nederlânsk yn ferhâlding ta Ingelsk en Dútsk=== As men de trije grutte [[Westgermaanske talen]] [[Ingelsk]], [[Dútsk]] en Nederlânsk beskôget, kin steld wurde dat it Nederlânsk fral nau besibbe is mei it Dútsk. Lykwols binne der ek oerienkomsten mei it Ingelsk. Mei it Dútsk dielt it de [[syntaksis|sinsbou]], it hawwen fan [[geslacht (grammatika)|grammatikale geslachten]] en in fierhinne [[Germaanske talen|Germaanske]] [[wurdskat]]. Mar likemin as it Ingelsk hat it Nederlânsk de [[Heechdútske Klankferskowing]] ûndergien, en fierders is it [[namfal]]lesysteem grutdiels yn ûnbrûk rekke, en hat de [[morfology (taalkunde)|morfology]] in grut part fan syn iere kompleksiteit ferlern, krekt sa't yn it Ingelsk it gefal is. It Nederlânsk hat mear [[Romaanske talen|Romaanske]] [[lienwurd]]en opnommen as it Dútsk, mar folle minder as it Ingelsk. Al mei al kin dus sein wurdt dat it yn 'e Westgermaanske taalkloft in tuskenposysje ynnimt. [[File:Lânkaart Taal yn de Benelúks.PNG|right|300px|thumb|It Nederlânsk mei oanbuorjende taalgebieten yn 'e [[Benelúks]].]] ===Grammatika=== ====Namfallen==== Yn 'e [[Aldnederlânsk]]e en [[Midnederlânsk]]e perioaden beskikte it Nederlânsk noch oer in folslein [[namfal]]lesysteem, mei [[nominatyf]], [[genityf]], [[datyf]] en [[akkusatyf]], sa't men dat hjoed oan 'e dei noch tsjintkomt yn it besibbe [[Dútsk]]. Yn it Midnederlânske tiidrek begûn dat stadichoan ôf te broazeljen, oant it yn it [[Nijnederlânsk]] yn 'e sprektaal alhiel ferdwûn (hoewol't it yn 'e skriuwtaal foar in diel noch stân hold oant de [[stavering]]sherfoarming fan [[1944]]). Tsjintwurdich is inkeld de [[genityf|twadde namfal]] noch funksjoneel, en binne de oare namfallen beheind ta ferstienne útdrukkings, lykas ''bij dezen'' ("by dizzen"), ''van goeden huize'' ("fan in goed komôf") en ''in levenden lijve'' ("libbensliif"). De twadde namfal komt ek foar yn soksoarte steande útdrukkings, lykas ''des duivels'' ("duvelsk"), ''de vrouw des huizes'' ("de frou" of "de gastfrou"),'' 's ochtends'' (koart foar ''des ochtends''; "moarns") en ''desnoods'' ("by need"). Mar hy kin ek noch altyd aktyf brûkt en ferbûgd wurde ta ferfanging fan 'e wurden ''van de'' ("fan de") of ''van het'' ("fan it"), lykas yn: ''het Groot Woordenboek der Friese Taal'' ("it Grut Wurdboek fan de Fryske Taal"). Oant de tachtiger of njoggentiger jierren fan 'e [[tweintichste iuw]] waard dy foarm noch wol brûkt om duplikaasje fan ''van de'' foar te kommen yn sinnen as: ''het merendeel '''der''' gedichten '''van de''' auteur'' ("it meastepart fan 'e gedichten fan 'e auteur"), ynstee fan ''het merendeel '''van de''' gedichten '''van de''' auteur'', hoewol't soks ek yn ûnbrûk rekket; tsjintwurdich soe men earder skriuwe: ''het merendeel '''van''' De Jong'''s''' gedichten'', wêrby't dus sawol duplikaasje fan ''van de'' as it argaysk oandwaande ''der'' mijd wurdt. De twadde namfal fan it [[besitlik foarnamwurd]] wurdt noch wol algemien brûkt, sij it lang net altyd korrekt. Der binne twa foarmen: ''diens'', om te ferwizen nei manlike en ûnsidige wurden, en it ûnbekendere ''dier'', dat ferwiist nei froulike wurden en meartalsfoarmen. Besibbe [[freegjend foarnamwurd|freegjende]] en [[betreklik foarnamwurd|betreklike foarmen]] binne ''wiens'' en ''wier''. De reden dat dizze wurden noch net yn ûnbrûk rekke binne, is dat se in dúdlike ûnderskiedende funksje ferfolje. Want oer waans frou giet it as men seit fan: ''Hij vertelde iets over zijn zoon en '''zijn''' vrouw.'' It wurd ''zijn'' kin hjir sawol op 'e ferteller as op syn soan slaan, en de frou dêr't it om giet, kin dus sawol de oarehelte as de mem fan 'e soan wêze. Yn it Frysk soe men dit ferskil oanjaan mei de foarmen: "Hy fertelde wat oer syn soan en '''syn''' frou" (wêrby't it om 'e frou fan 'e ferteller giet) en: "Hy fertelde wat oer syn soan en '''de''' frou" (wêrby't dúdlik is dat it om 'e skoandochter fan 'e ferteller giet). It Nederlânsk ken dat ûnderskie lykwols net, en foeget dêrom de besitlike genityf ''diens'' yn (''Hij vertelde iets over zijn zoon en '''diens''' vrouw'') om oan te jaan dat it om in skoandochter giet. As it spul no omdraaid wurdt ta: ''Zij vertelde iets over haar dochter en '''haar''' man'', dan soe de juste foarm om oan te jaan dat de man in skoansoan is, wêze moatte: ''Zij vertelde iets over haar dochter en '''dier''' man.'' Hjir geane in protte Nederlânsktaligen de fout yn, mei't se yn sokke gefallen likegoed de manlike foarm ''diens'' brûke, al soene de measten miskien, om't se wol oanfiele dat de sin ûnnatuerlik is, leaver in oare omskriuwende konstruksje kieze. By de freegjende foarmen is dit noch helte minder, mei't de measte minsken der gjin probleem yn sjogge om te sizzen fan: ''de vrouw '''wiens''' fiets was gestolen'' ("de frou waans fyts oft stellen wie"), wylst it dúdlik wêze moat: ''de vrouw '''wier''' fiets was gestolen'' ("de frou wa har fyts oft stellen wie"). ====Sinsbou==== Op it mêd fan 'e [[syntaksis|sinsbou]] komt it Nederlânsk sterk oerien mei it Frysk. Ferlykje bgl. de ûndersteande sin: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik kon niets zien, omdat het veel te donker was.'' |- | Frysk: | Ik koe neat sjen, om't it fierstente tsjuster wie. |- |Ingelsk: | ''I couldn't see a thing, because it was much too dark.'' |} Wat de [[tiidwurd]]sfolchoarder oangiet, besteane der lykwols dúdlike ferskillen. Dêrby hat men it wol oer de griene en de reade folchoarder, wat ferwiist nei in lânkaart yn in taalkundich standertwurk dêr't mei dy kleuren de gebieten mei ferskillende tiidwurdsfolchoarders op ynkleure wiene. It Nederlânsk lei yn it reade gebiet (en brûkt dus de "reade folchoarder"), wylst it Frysk yn it griene gebiet lei (wêrby't men fan 'e "griene folchoarder" spriek). Dizze oantsjuttings binne ûnder taalkundigen yn gebrûk bleaun as ôfkoartings foar de ferskillende tiidwurdfolchoarders. {| class="wikitable" |- ! folchoarder ! foarbyldsin yn it Nederlânsk ! foarbyldsin yn it Frysk |- | read: | ''Ik denk dat hij morgen brood wil eten.'' | Ik tink dat er moarn bôle wol ite. |- | grien: | ''Ik denk dat hij morgen brood eten wil.'' | Ik tink dat er moarn bôle ite wol. |} Sa't oan it boppesteande foarbyld te sjen is, kin de reade folchoarder yn it Frysk net, want ek al wurdt dy hieltyd mear brûkt troch de jongere generaasjes, dochs sil it de measte Frysksprekkers noch as skuorde klokken yn 'e earen beare. Yn it Nederlânsk, lykwols, kinne eins sawol de reade as de griene folchoarder, al waard oant noch net sa lang lyn inkeld de reade goedkard en de griene folchoarder yn 'e ban dien (mooglik om't dy behalven yn it Frysk ek yn it Dútsk brûkt wurdt). As der mear tiidwurden yn 'e foarbyldsin troppe wurde, kin men sjen dat de tiidwurdsfolchoarder yn it Frysk persiis tsjinsteld is oan dy yn it Nederlânsk: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik vind dat iedereen moet kunnen zwemmen.'' |- | Frysk: | Ik fyn dat eltsenien swimme kinne moat. |} "Dat eltsenien moat swimme kinne" is yn it Frysk dúdlik fout, en yn it Nederlânsk klinkt ''dat iedereen zwemmen kunnen moet'' ek raar, hoewol't it miskien net fuortendaliks fout is. No giet it hjirby om 'e tiidwurdsfolchoarder yn [[bysin]]nen, mar yn [[haadsin]]nen ferskilt it spul likegoed: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Jan zal zijn huis maandag moeten hebben geverfd.'' |- | Frysk: | Jan sil syn hûs moandei ferve hawwe moatte. |} Ek hjir is de folchoarder fan 'e tiidwurden yn it Frysk en it Nederlânsk wer krekt tsjinsteld. Boppedat foeget it Frysk (krekt as in protte noardlike Nederlânske dialekten) faak it wurdsje "te" tusken de tiidwurden yn: {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik heb even zitten dromen.'' |- | Frysk: | Ik haw eefkes sitten te dreamen. |} In protte Friezen en oare Noardnederlanners (lykas [[Westfryske dialekten|Westfriezen]] en [[Nedersaksysk|Nedersaksers]]) sille by it sprekken fan it Nederlânsk dat wurdsje "te" ek brûke (''Ik heb even zitten te dromen''), hoewol't dat eins fout is. Foar lju út súdliker kontreien is dat ien fan 'e skaaimerken dêr't se noarderlingen oan werom kenne. By dit foarbyld docht him trouwens noch in oar ferskil foar, want it Fryske "sitten" is hjir in [[mulwurd]], en de letterlike Nederlânske oersetting soe dus wêze: ''Ik heb even gezeten te dromen.'' Dit ferskil komt dúdliker ta utering as it tiidwurd "sitte" ferfongen wurdt troch "lizze": {| class="wikitable" |- ! taal ! foarbyldsin |- | Nederlânsk: | ''Ik heb even liggen dromen.'' |- | Frysk: | Ik haw eefkes lein te dreamen. |} In oar ferskynsel dat him yn it Frysk folle sterker foardocht, benammen by de "te"-konstruksje, is [[nomenynkorporaasje]] yn it tiidwurd. Sa seit men yn it Frysk fan: "Se sit te jirpelskilen", wêrby't it [[haadwurd]] "jirpel(s)" yn it tiidwurd "skile" ynkorporearre wurdt. Yn it Nederlânsk sil men oer it algemien ynstee sizze fan: ''Ze zit aardappels te schillen,'' wêrby't him gjin nomenynkorporaasje foardocht. Dochs komt dit fenomeen ek yn it Nederlânsk wol foar; tink dêrfoar bygelyks oan it tiidwurd ''stofzuigen'', wêrby't it haadwurd ''stof'' yn it tiidwurd ''zuigen'' ynkorporearre is, wat dúdlik blykt út 'e [[doetiid]]: ''Ze stofzuigde de woonkamer.'' [[File:Van Dale Dictionary.JPG|left|thumb|250px|De ''[[Dikke Van Dale]]''.]] ===Wurdskat=== De Nederlânske [[wurdskat]] is foar it meastepart fan [[Germaanske talen|Germaanske]] oarsprong, sij it wat minder as dat it gefal is mei it [[Dútsk]], mar folle mear as by it [[Ingelsk]], dat in ûnbidige soad [[Romaanske talen|Romaanske]] lienwurden opnommen hat út it [[Normandysk]] en it [[Frânsk]]. De wurdskat fan it Nederlânsk is ien fan 'e ryksten fan 'e wrâld, en is fêstlein yn in ferskaat oan [[wurdboek]]en, wêrfan't de wichtichste it ''Van Dale Groot Woordenboek der Nederlandse Taal'' is, dat yn 'e regel oantsjut wurdt as ''de [[Dikke Van Dale]]'', fanwegen syn omfang. De ''Van Dale'' wurdt lykwols alhiel yn 't skaad steld troch it reuseftige ''[[Woordenboek der Nederlandsche Taal]]'', in [[taalkunde|taalwittenskiplike]] útjefte fan 45.000 siden en mear as 430.000 wurden dêr't 147 jier oan wurke is. Dat is it grutste wurdboek fan 'e wrâld dêr't noch nije printingen fan makke wurde. Krekt as by de measte [[Jeropa|Jeropeeske]] talen binne ek yn it Nederlânsk in protte [[lienwurd]]en en [[ynternasjonalisme]]n fan [[Gryksk]]e en [[Latyn]]ske oarsprong trochkrongen. It [[Frânsk]] hat yn it ferline ek in tige sterke ynfloed op it Nederlânsk útoefene. Dêrby binne Frânske lienwurden paradoksalernôch oer it algemien fia Nederlân yn it Nederlânsk trochkrongen, ynstee fan fia [[Flaanderen]], dat tsjin it Frânske taalgebiet oanleit. De reden dêrfoar is dat de Nederlânske elite iuwenlang, oant yn 'e [[tweintichste iuw]] ta, de oanwenst hie en meitsje harren taalgebrûk mei modieuze Frânske wurden ôf. Dy waarden dan oernommen troch it sljochtwei folk en faak yn ferbastere foarm oan 'e deistige sprektaal tafoege. Yn Flaanderen, lykwols, spriek de elite net Nederlânsk, mar Frânsk, en fûn in soartgelikens proses dus net plak. Nettsjinsteande dat binne der ek noch frij resint, en sawol yn Nederlân as Flaanderen, guon wurden út it Frânsk oernommen, mar dy wurde dan faak beheind ta in spesifyk mêd, wylst se oarspronklik yn it Frânsk in folle bredere betsjutting hiene. Foarbylden binne ''blesseren'', fan it Frânske ''blesser'' ("ferwûnje"), dat yn it Nederlânsk inkeld op ferwûnings as gefolch fan dielname oan [[sport]] slacht, en ''contaminatie'', fan it Frânske ''contamination'' ("fersmoarging"), wêrmei't yn it Nederlânsk allinne mar it (foutyf) trochinoar heljen fan ferskillende útdrukkings yn it spraakgebrûk oantsjut wurdt (lykas ''optelefoneren'', fan ''telefoneren'' en ''opbellen''). Sûnt de midden fan 'e tweintichste iuw komme de nije lienwurden fral út it [[Ingelsk]], wêrby't benammen op it mêd fan nije [[technology]], lykas [[kompjûter]]terminology en [[sosjale media]], hast alle oantsjuttings streekrjocht út it Ingelsk oernommen wurde. ===Wurdfoarming=== Oars as yn it [[Ingelsk]], mar krekt as yn it [[Frysk]] en hast alle oare [[Germaanske talen]], brûkt it Nederlânsk by it foarmjen fan gearstallings de tichte foarm. Dus as men bgl. fan 'e wurden ''boom'' ("beam") en ''huis'' ("hûs") in gearstalling meitsje wol, dan wurdt dy skreaun as ''boomhuis'' ("beamhûs"), en net mei de iepene foarm, as ''boom huis'', lykas yn it Ingelsk (''tree house''). Gauris kriget by it foarmjen fan sa'n gearstalling it earste diel fan it gearstalde wurd in ferbûging: ''hondenhok'' ("hûnehok"), ynstee fan ''hondhok''. As it oaninoarskriuwen fan in gearstalling swierrichheden opsmyt of net goed eaget, dan wurdt der in [[keppelstreekje]] ynfoege: ''VVD-coryfee'' ("VVD-pommerant") en ''Zwarte-Zeekust'' ("Swarte-Seekust"). Yn it bûtenlân stiet it Nederlânsk derom bekend dat it op dizze manear ûnbidich lange wurden meitsje kin, lykas ''wapenstilstandsonderhandeling'' ("wapenstilstânsûnderhanneling"), ''vertegenwoordigingsbevoegdheid'' ("fertsjintwurdigingsfoech") en ''ziektekostenverzekeringsmaatschappij'' ("syktekostefersekeringsmaatskippij"). Hoewol't it neffens de staveringsregels fout is, hat in grut part fan 'e Nederlânsktaligen tsjintwurdich de niging om gearstallings yn 'e iepen foarm te skriuwen, net inkeld wurden as ''VVD&nbsp;coryfee'' en ''Zwarte&nbsp;Zeekust'', mar sels ''ziektekosten&nbsp;verzekeraar'' ("syktekostefersekerder"), ''vertalings&nbsp;debuut'' ("oersettingsdebút") en ''paarden&nbsp;stamboek'' ("hynstestamboek"). Dizze praktyk wurdt wol "de Ingelske sykte" neamd. ===Stavering=== It Nederlânsk wurdt skreaun mei it [[Latynske alfabet]]. Oars as dat by de measte oare [[Germaanske talen]] it gefal is, hat it Nederlânsk dêr frijwol gjin eigen [[letter]]s of [[diakritysk teken|diakrityske tekens]] oan tafoege, úsein de [[digraaf]]&nbsp;[[IJ (letter)|ij]], dy't stiet foar it [[twalûd]] [ɛ.i̭], dat ek wol skreaun wurdt as ''ei''. De diakrityske tekens dy't it Nederlânsk brûkt, binne inkeld bedoeld as help by de útspraak, mar net as útspraakûnderskiedend diel fan 'e [[stavering]] (lykas yn 'e Fryske wurden "rot" en "rôt"). It faakst komt it [[trema]] foar, dêr't mei oanjûn wurdt dat twa [[fokaal|fokalen]] efterinoar los faninoar útsprutsen wurde moatte, en dus gjin lange fokaal of twaklank foarmje, lykas yn: ''beëindigen'' ("beëinigje") en ''geïnteresseerd'' ("ynteressearre"). Foarhinne waard it trema ek brûkt om dielen fan gearstallings faninoar te ûnderskieden, mar sûnt de staveringsherfoarming fan [[1995]] wurdt dêrfoar in [[keppelstreekje]] ynset; foarhinne: ''zeeëend'' ("see-ein"), no: ''zee-eend''. Fierders wurdt it [[skerpteken]] brûkt by wurden dy't twa útspraken hawwe, benammentlik by ''een'' ("in") en ''één'' ("ien"), mar soms ek wol by ''voorkómen'' ("foàrkomme") en ''vóórkomen'' ("foarkómme"). Soms wurdt ek it [[klamteken]] yn sa'n sitewaasje brûkt, benammen yn ''hè'' ("hin" of "hun"), mar allinnich om't it skerpteken dan al beset is: ''hé'' ("hee"). Oare diakrityske tekens binne almeast mei lienwurden út oare talen urven. Dêrby giet it fral om skerptekens as yn ''café'' ("kafee"), klamtekens as yn ''caissière'' ("kassiêre"), [[breedteken]]s as yn ''enquête'' ("inkête") en [[sedylje]]s as yn ''façade'' ("fasade"). [[File:Amsterdamse_tram_-_De_Red_Crosser_-_from_Flickr_2838709455_cropped_lijnbus.jpg|right|thumb|250px|De iennichste Nederlânske tafoeging oan it [[Latynske alfabet]] is de digraaf [[IJ (letter)|ij]].]] De offisjele stavering fan it [[Standertnederlânsk]] is nei de staveringsherfoarming fan [[1944]] fêstlein yn 'e ''Wet Schrijfwijze Nederlandsche Taal'' ("Wet Skriuwwize Nederlânske Taal"), yn Belgje yn [[1946]] en yn Nederlân yn [[1947]]. Dy wet is yn beide lannen letter oanpast nei de staveringsherfoarmings fan [[1995]] en [[2005]]. De ''Woordenlijst Nederlandse Taal'', better bekend as ''[[Het Groene Boekje]]'' (fanwegen de kleur) wurdt oer it algemien akseptearre as de autoriteit op it mêd fan 'e Nederlânske stavering. Mar nei't de "staveringsferienfâldiging" fan 1995 it spul ynstee yngewikkelder makke, en in nije herfoarming yn 2005 guon feroarings fan tsien jier earder weromdraaide mar tagelyk nije regels tafoege, wurdt de offisjele stavering lang net oeral mear neilibbe. It ''[[Genootschap Onze Taal]]'' besleat om in alternative wurdlist, ''[[Het Witte Boekje]]'', te publisearjen, wêryn't de meast yngewikkelde staveringsregels ferienfâldige wurde en ferskate staveringswizen bean wurde foar in grut tal omstriden wurden. Yn Nederlân wurdt sûnt troch in stikmannich grutte media-organisaasjes dizze alternative stavering oanholden, wylst ''Het Witte Boekje'' yn Flaanderen frijwol hielendal negearre is. ===Fonology=== ====Fokalen==== It Nederlânsk beskikt oer tsien koarte [[fokaal|lûden]]: [ɑ] (a fan "bak"), [ɛ] (e fan "lek"), [ɪ], (i fan "pit"), [i] (i fan "bite", dy't frjemd genôch yn 'e regel stavere wurdt as ''ie''), [ɔ] (o fan "hok"), [o] (o fan "bok"), [u] (û fan "rûch"), [œ] (u fan "put"), [y] (ú fan "tút") en de [[sjwa]] of reduksjefokaal [ǝ] (e fan "gewoan"). Dêrby moat lykwols opmurken wurde dat inkeld yn [[Noard-Nederlân]] noch ûnderskie makke wurdt tusken de o fan "hok" en de o fan "bok"; yn 'e rest fan it Nederlânske taalgebiet liket dat ferskil earne yn 'e [[njoggentjinde iuw]] ferlern gien te wêzen, dat no miene Hollanners dat ''hof'' en ''bof'' opinoar rime. Njonken tsien koarte lûden hat it Nederlânsk lykwols mar fjouwer lange lûden: [a:] (a fan "baas"), [e:] (e fan "feest"), [ø:] (eu fan "deun") en [o:] (o fan "rook"). Dat kin nuvere útfloeisels hawwe, want as in Hollanner it oer de "lange i" hat, dan bedoelt er ornaris de koarte i fan "bite". Want mei't it Nederlânsk gjin lange i hat, wurdt de koarte i faak sa oantsjut om him te ûnderskieden fan 'e i fan "pit", wat eins in hiele oare klank is. Troch lienwurden út talen as it [[Ingelsk]] (''team'', ''cruise''), [[Dútsk]] (''Bühne'') en [[Frânsk]] (''enquête'', ''controle'') binne der resint noch guon oare lange lûden yn it Nederlânsk trochkrongen, dy't op dat mêd foar in marginaal útspraakûnderskie soarge hawwe (''kroes''&nbsp;– ''cruise''; ''zonen''&nbsp;– ''zone''). De lange lûden [e:], [ø:] en [o:] wurde yn it Nederlânsk sa't dat yn Nederlân sprutsen wurdt almeast reälisearre as [e:i], [ø:y], resp. [o:u], dus oan 'e ein niigjend nei i, ú, resp. û. Fierders beskikt it Nederlânsk ek noch oer in stik as tsien twalûden, wêrfan't [a.ṷ] (au fan "gau"), [ɛ.i̭] (ei fan "hei" of ij fan "hij") en [ʌi̭] (ui fan "bui") it measte foarkomme. Yn it [[Belgysk Nederlânsk]] wurde dizze trije twaklanken faak útsprutsen as lange lûden: au as [ɔː] (ô fan "nôt"), en fral ei as [ɛː] (ê fan "bêd") en ui as [ʌː] (eu fan "freule", mei in Frânske útspraak). De oare twalûden binne op te dielen yn twa groepkes&nbsp;– einigjend op ''-w'': [e.ṷ] (''eeuw'' fan ''leeuw''), [i.ṷ] (ieu fan "Sieu") en [yṷ] (''uw'' fan ''schuw''); en einigjend op ''-i'': [a:i̭] (aai fan it [[Wâldfrysk]]e "saai"), [ai̭] (ai fan it Wâldfryske "laitsje"), [oi̭] (oi fan "hoi"), [o:i̭] (oai fan "moai") en [ui̭] (oei fan "groei"). Dêrnjonken komme yn it Nederlânsk ek in stikmannich twaklanken foar dat eins [[diftong]]isearre lûden binne: [ɪ.ǝ], [ø.ǝ], [i.ǝ], [u.ǝ], [o.ǝ] en [y.ǝ], fan ''beer'', ''beurt'', ''bier'', ''boer'', ''boor'', resp. ''buur''. Oars as yn it Frysk komme dy twaklanken lykwols net selsstannich foar, mar inkeld as [[allofoan]]en fan 'e [e:], [ø:], [i], [u], [o:] en [y] as dy foar in r útsprutsen wurde. Dizze lûden wurde sadwaande yn it Nederlânsk net as twaklanken ûnderkend. ====Klankynventaris (fokalen)==== {| class="wikitable" |- !colspan="4"| '''koarte lûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | a | [ɑ] |''tak'' ("tûke"), ''kalf'' ("keal", kowejong) | dizze klank niget foar de measte Nederlânsktalige memmetaalsprekkers mear nei hoe't<br> men yn it Ingelsk de earste klank yn ''London'' útsprekt, as nei de Fryske a fan "kap" |- | e | [ɛ] |''bed'' ("bêd"), ''hen'' ("hin") | de koarte e fan "lek" |- | e / ij | [ǝ] |''de'' ("de"), ''mogelijk'' ("mooglik") | de [[sjwa]] of stomme e fan "gewoan" |- | i | [ɪ] |''dik'' ("tsjûk"), ''vis'' ("fisk") | de koarte i fan "pit" |- | ie / i / y | [i] |''lied'' ("liet"), ''gitaar'' ("gitaar"), ''gynaecoloog'' ("gynekolooch") | de koarte i fan "bite"; oer it algemien inkeld yn lienwurden mei in y skreaun |- | o | [ɔ] |''hok'' ("hok"), ''koffie'' ("kofje") | de koarte o fan "hok"; foarhinne in dúdlik ûnderskate klank, mar wurdt no inkeld noch<br> regionaal (d.w.s. yn [[Noard-Nederlân]]) fan 'e o fan "bok" ûnderskaat) |- | o | [o] |''bok'' ("bok"), ''dom'' ("dom") | de koarte o fan "bok" |- | oe / ou | [u] |''zoet'' ("swiet"), ''loupe'' ("lûp") | de koarte û fan "rûch" |- | u | [œ] |''nut'' ("nut"), ''juf'' ("juffer") | de koarte u fan "put" |- | uu / u | [y] |''kostuum'' ("kostúm"), ''spugen'' ("spije") | de koarte ú fan "tút" |- !colspan="4"| '''lange lûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | aa / a | [a:] |''zaad'' ("sied"), ''laten'' ("litte") | de lange a fan "baas" |- | ê / ai | [ɛ:] |''enquête'' ("inkête"), ''militair'' ("militêr") | de lange ê fan "bêd"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Frânsk |- | ee / e / é / ée | [e:] |''geen'' ("gjin"), ''lezen'' ("lêze"), <br>''café'' ("kafee"), ''prostituée'' ("prostituee") | de lange e fan "feest" |- | eu | [ø:] |''steun'' ("stipe"), ''reuk'' ("rook") | de eu fan "deun" |- | eu | [ʌ:] |''freule'' ("freule") | de lange eu fan "freule" (Frânske útspraak); komt inkeld foar yn in beheinde groep<br> lienwurden út it Frânsk |- | ea | [i:] |''team'' ("tiim") | de lange i fan "wiid"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | o | [ɔ:] |''zone'' ("sône"), ''controle'' ("kontrôle") | de lange ô fan "nôt"; oant 2005 skreaun as ô; komt inkeld foar yn in beheinde groep<br> lienwurden út it Frânsk |- | oo / o | [o:] |''boom'' ("beam"), ''koken'' ("itensiede") | de lange o fan "rook" |- | ui | [u:] |''cruise'' ("krûs") | de lange û fan "sûch"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | üh | [y:] |''bühne'' ("bune") | de lange ú fan "drúf"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Dútsk |- !colspan="4"| '''twalûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | aai | [a:i̭] |''taai'' ("taai"), ''maaien'' ("meane") | de aai fan it [[Wâldfrysk]]e "saai" |- | ai | [ai̭] |''Thai'' ("Tai") | de ai fan it Wâldfryske "laitsje" |- | au / ou | [a.ṷ] |''blauw'' ("blau"), ''zout'' ("sâlt") | de au fan "gau" |- | ee / e | [ɪ.ǝ] |''beer'' ("bear"), ''keren'' ("kearen") | de ea fan "beam"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [e:] (''ee'') foar in r |- | eeuw | [ɪ:ṷ] |''meeuw'' ("kob"), ''schreeuw'' ("skreau") | de i fan "pit", mar langer oanholden, folge troch de û fan "rûch" |- | ei / ij | [ɛ.i̭] |''teil'' ("tobbe"), ''lijk'' ("lyk") | de ei fan "bij" of it Wâldfryske "dei" |- | eu | [ø.ǝ] |''deur'' ("doar"), ''zeuren'' ("seure") | de eo fan "freon" of eu fan "beurt"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan<br> 'e [ø:] (''eu'') foar in r |- | ieu | [i.ṷ] |''nieuw'' ("nij"), ''kieuw'' ("kieu") (Oant [[Oanpaste Steatestavering|stavering 2015]]) | de ieu fan "ieu" of "Sieu" (Oant [[Oanpaste Steatestavering|stavering 2015]]) |- | ie | [i.ǝ] |''bier'' ("bier"), ''stier'' ("bolle") | de ie fan "wiet"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [i] (''ie'') foar in r |- | oe | [u.ǝ] |''boer'' ("boer"), ''roer'' ("roer") | de oe fan "goed"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [u] (''oe'') foar in r |- | oei | [ui̭] |''bloei'' ("bloei"), ''koeien'' ("kij") | de oei fan "groei" |- | oo | [o.ǝ] |''oor'' ("ear"), ''voor'' ("foar") | de oa fan "boat"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [o:] (''oo'') foar in r |- | oi | [oi̭] |''hoi'' ("hoi") | de oi fan "boike" |- | ooi | [o:i̭] |''zooi'' ("soadsje"), ''kooi'' ("koai") | de oai fan "moai" |- | uu | [y.ǝ] |''vuur'' ("fjoer"), ''zuur'' ("soer") | de ue fan "flues"; net ûnderskaat as aparte klank: inkeld as fariant fan 'e [y] (''uu'') foar in r |- | ui | [ʌi̭] |''vuil'' ("smoarch"), ''zuid'' ("súd") | de ui fan "bui" |- | uw | [yṷ] |''ruw'' ("rûch"), ''duw'' ("triuw") | de ú fan "tút", folge troch de û fan "rûch" |} ====Poldernederlânsk==== Sûnt de santiger jierren fan 'e [[tweintichste iuw]] docht him yn 'e provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] en [[Utert (provinsje)|Utert]] benammen ûnder de jongerein in nuveraardige útspraakferskowing foar, dy't troch [[taalkundige]] [[Jan Stroop]] it [[Poldernederlânsk]] neamd is. Dêrby wurde de [[twaklank]]en [ɛ.i̭] (''ei'' of ''ij'') en [ʌi̭] (''ui'') útsprutsen as [ai] ("ai") en [ay] (a fan "kap" folge troch ú fan "tút"), wylst de lange [[fokaal|lûden]] [e:] (''ee''), [ø:] (''eu'') en [o:] (''oo'') diftongisearre wurde ta [ɛ.i̭] ("ei"), [ʌi̭] ("ui") en [ɔ.ṷ] ("ou" fan "grou"). ====Konsonanten==== Oars as yn it Frysk is it yn it Nederlânsk mooglik, en sels normaal, dat de [[bylûd]]en [ɣ] (g fan "drage"), [v] (v fan "weve"), [x] (ch fan "berch") en [z] (z fan "tûzen") oan it begjin fan wurden foarkomme. De útspraak fan 'e r ferskilt per regio. Yn [[Noard-Nederlân]] en in grut diel fan [[Flaanderen]] wurdt dy klank foar op 'e tonge útsprutsen, as de rôljende r ([r], de [[alveolêre trilklank]]), mar yn [[Noard-Brabân]], [[Limboarch|Noard-Limboarch]] en [[Gelderlân|Súd-Gelderlân]] is it in breikjende r ([ʀ], de [[uvulêre trilklank]]), wylst op oare plakken de útspraak faak as in koarte rôljende r ([ɾ], de [[alveolêre strykklank]]) reälisearre wurdt. Yn beskate kriten wurdt fierders de Ingelske r brûkt ([ɹ], de [[alveolêre approksimant]]). Dy lêste útspraak is benammen bekend út [[it Goai]], en wurdt sadwaande faak de "Goaiske r" neamd. Beskate bylûden dy't yn it Frysk rûnom foarkomme, ûntbrieken oarspronklik yn it Nederlânsk, en komme dêr no inkeld foar yn bûtenlânske lienwurden. Dêrûnder binne de hurde [ɡ] (g fan "goed"), de [ʤ] (dzj fan "siedzje"), de [ʃ] (sj fan "sjippe") en de [ʧ] (tsj fan "tsjerke"). De Fryske [[konsonant]]ekluster [sk] (sk fan "skoalle") komt net foar; dêr foar yn 't plak hat it Nederlânsk de [sx] (''sch'' fan ''school''). In oerienkomst mei it Frysk, en ek mei it Dútsk, is dat it Nederlânsk [[einûntstimming]] hat, wêrby't stimhawwende klanken oan 'e ein fan wurden stimleas wurde. Men seit dus fan ''rode'' ("reade"), mei in [d], mar fan ''rood'' ("read"), mei in [t]. ====Klankynventaris (konsonanten)==== {| class="wikitable" |- !colspan="4"| '''bylûden''' |- ! Nederlânske <br>stavering ! [[Ynternasjonaal Fonetysk Alfabet|IPA]] ! foarbylden ! omskriuwing |- | b / bb | [b] |''band'' ("bân"), ''hebben'' ("hawwe") | b fan "bêd" |- | ch / g | [x] |''chaos'' ("gaos"), ''berg'' ("berch") | ch fan "troch" |- | d / dd | [d] |''doos'' ("doaze"), ''midden'' ("midden") | d fan "doel" |- | f / ff | [f] |''fel'' ("fûl"), ''straffen'' ("straffe") | f fan "fol" |- | g | [ɡ] |''goal'' ("goal") | g fan "gers"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk en wurdt dêrby<br> noch faak reälisearre as in [k] |- | g / gg | [ɣ] |''gaan'' ("gean"), ''leggen'' ("lizze") | g fan "drage" |- | h | [h] |''hoofd'' ("holle"), ''hard'' ("hurd") | h fan "hout" |- | j / y | [j] |''jij'' ("do", 2de pers. it.), ''yoghurt'' ("jochert") | j fan "jas" |- | j | [ʤ] |''jeans'' ("spikerbroek"), ''jazz'' ("jazz") | dzj fan "siedzje"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk |- | j / g | [ʒ] |''journalist'' ("sjoernalist"), ''garage'' ("garaazje") | zj fan "bagaazje"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Frânsk |- | k / kk | [k] |''kort'' ("koart"), ''wakker'' ("wekker") | k fan "kat" |- | l / ll | [l] |''laan'' ("leane"), ''willen'' ("wolle") | l fan "lok" |- | m / mm | [m] |''meel'' ("moal"), ''kammen'' ("kjimme") | m fan "mar" |- | n / nn | [n] |''nat'' ("wiet"), ''kunnen'' ("kinne") | n fan "nekke" |- | ng | [ŋ] |''zang'' ("sjongen"), ''mengen'' ("minge") | ng fan "ding" |- | nj | [ɲ] |''oranje'' ("oranje") | nj fan "njonken" |- | nk | [ŋk] |''dank'' ("tank"), ''stank'' ("stank") | nk fan "bank" |- | p / pp | [p] |''pijn'' ("pine"), ''appel'' ("apel") | p fan "pet" |- | r / rr | [r] [ɾ] [ʀ] [ɹ] |''roos'' ("roas"), ''korrel'' ("kerl") | r fan "rak"; útspraak ferskilt per regio |- | s / ss | [s] |''soep'' ("sop", gerjocht), ''passen'' ("passe") | s fan "sâlt" |- | sch | [sx] |''school'' ("skoalle"), ''schouder'' ("skouder") | s fan "sâlt" folge troch de ch fan "berch" |- | sj / ch / sh | [ʃ] |''sjaal'' ("sjaal"), ''chocola'' ("sûkelarje"), ''show'' ("sjo") | sj fan "sjippe"; komt inkeld foar yn in beheinde groep wurden dy't fan oarsprong út it Ingelsk<br> komme |- | t / tt | [t] |''toen'' ("doe"), ''bitter'' ("bitter") | t fan "tosk" |- | tj | [c] |''tjalk'' ("tsjalk"), ''haantje'' ("hoantsje") | tj fan "tjems" |- | tsj / ch | [ʧ] |''Tsjech'' ("Tsjech"), ''cheerleader'' ("cheerleader") | tsj fan "tsjerke"; komt inkeld foar yn in beheinde groep lienwurden út it Ingelsk en Dútsk |- | v | [v] | ''veel'' ("folle") ''leven'' ("libje") | v fan "weve" |- | w | [ʋ] |''waar'' ("wier"), ''wijn'' ("wyn", drank) | w fan "wat" |- | w | [w] |''trouwen'' ("trouwe"), ''kwaad'' ("lulk") | w fan "skowe" |- | z / zz | [z] |''zon'' ("sinne"), ''razzia'' ("razzia") | z fan "tûzen" |- | ''net skreaun'' | [ʔ] | ''coöperatie'' ("koöperaasje"), ''Kanaän'' ("Kanaän") | de [[glottisslach]], in bytsje romte tusken twa gelikense lûden; yn it Nederlânsk net bewust <br> reälisearre |} ==Dialekten== It Nederlânske taalgebiet falt útinoar yn seis of sân grutte dialektgroepen. Yn it noardwesten wurdt it [[Hollânsk]] sprutsen, dêr't it Standertnederlânsk grutdiels út fuortkomt. Sadwaande is it Nederlânsk poer taalkundich sjoen eins in dialekt fan it Hollânsk ynstee fan oarsom. It Hollânske dialektgebiet omfiemet de [[Nederlân]]ske provinsjes [[Noard-Hollân|Noard]]- en [[Súd-Hollân]] hast yn har gehiel, en dêropta noch dielen fan 'e provinsjes [[Fryslân]], [[Noard-Brabân]] en [[Utert (provinsje)|Utert]]. Eastlik dêrfan wurdt yn it grutste part fan 'e provinsje Utert, en fierders yn [[it Goai]], de [[Alblasserwaard]], de noardlike [[Betuwe]] en de súdwestlike [[Feluwe]] it [[Utertsk-Alblasserwaardsk]] sprutsen. Dat liket tige op it Hollânsk, en wurdt soms ta de Hollânske dialektgroep rekkene. [[File:Lânkaart Nederlânske dialekten.PNG|right|300px|thumb|De fersprieding fan 'e ûnderskate haaddialekten binnen it Nederlânske taalgebiet.]] Súdliker wreidet it dialektgebiet fan it [[Brabânsk]] him út oer hast de hiele Nederlânske provinsje [[Noard-Brabân]], it noardlike trêdepart fan 'e Nederlânske provinsje [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]], de noardwestlike hoeke fan 'e [[Belgje|Belgyske]] provinsje [[Limboarch (Belgyske provinsje)|Limboarch]] en hast de hiele provinsjes [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]] en [[Flaamsk-Brabân]]. Ek it gewest [[Brussel (gewest)|Brussel]] heart fan oarsprong ta it Brabânske dialektgebiet, al is dêr tsjintwurdich noch mar 7% fan 'e befolking Nederlânsktalich (mei nochris 9% dy't seit twatalich Nederlânsk-Frânsk te wêzen), wat derta laat hat dat it [[Brusselsk]]e dialekt fan it Brabânsk hast útstoarn is. Nau oan it Brabânsk besibbe is it [[Eastflaamsk]], dat yn hast de hiele provinsje [[East-Flaanderen]] sprutsen wurdt, mei dêropta dielen fan [[Antwerpen (provinsje)|Antwerpen]], [[West-Flaanderen]] en [[Siuwsk-Flaanderen]]. Noardlik dêrfan foarmet de provinsje [[Seelân]] it dialektgebiet fan it [[Siuwsk]], dat ek sprutsen wurdt op it Súdhollânske [[Goeree-Oerflakkee]] en in diel fan [[Foarne-Putten]]. It Siuwsk slút oan by it [[Westflaamsk]] fan [[West-Flaanderen]], dêr't ek it [[Westhoeksk (Flaamsk)|Westhoekster Flaamsk]] fan [[Frânsk-Flaanderen]] ta heart, en it Siuwsk-Westflaamsk wurdt dan ek almeast op ien sike neamd. Ta einbeslút wurdt yn súdlik [[Gelderlân]] en it noardlikste puntsje fan [[Limboarch (Nederlân)|Limboarch]] it [[Súdgeldersk]] sprutsen. Dêrby slute dan de [[Nederrynsk]]e dialekten fan westlik [[Dútslân]] (it [[Kleverlânsk]] en it [[Eastbergysk]]) wer oan, al wurde it Súdgeldersk en it Nederrynsk minder faak op ien bulte smiten as it Siuwsk en it Westflaamsk. ==ISO-koades== De [[ISO 639]]-taalkoades foar it Nederlânsk binne "nl" en "nld". Om't it [[Wikipedy:Wat is Wikipedia|Wikipedia-projekt]] meast, lykas wenst op it [[ynternet]], de twaletterige koades brûkt, wurdt de [[:nl:|Nederlânske Wikipedy]] oantsjut mei de koade "nl:". == Sjoch ek == * [[Afrikaansk]] * [[Aldnederlânsk]] * [[Midnederlânsk]] * [[Nederlânske literatuer]] * [[Standertnederlânsk]] == Keppelings om utens == * {{nl}}[http://taalunieversum.org/taalunie/ De ''Nederlandse Taalunie''] * {{en}}[http://www.101languages.net/dutch/ ''Dutch 101: Learn Dutch online''] * {{en}}[http://en.wikibooks.org/wiki/Dutch Nederlânsk for Ingelsktaligen fan Wikibooks] * {{en}}[http://www.majstro.com/Web/Majstro/dict.php?gebrTaal=dut&bronTaal=dut&doelTaal=fry Nederlânsk-Frysk ''online''-wurdboek] {{YnterWiky|right|code=nl}} {{boarnen|boarnefernijing= '''referinsjes''':<br> <references/> '''boarnen''':<br> * {{Aut|Crystal, David}}, ''The Penguin Dictionary of Language (Second Edition)'', Londen, 1999 (Penguin), ISBN 0 14 05 14 163. * {{Aut|Berns, Jan, en Steusel, Sanne}}, ''Noord-Hollands'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 97 161. * {{Aut|Bree, Corry van}}, ''Zuid-Hollands'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 90 216. * {{Aut|Jansen, Mathilde, en Oostendorp, Marc van}}, ''Taal van de Wadden'', De Haach, 2004 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 97 130. * {{Aut|Scholtmeijer, Harrie}}, ''Utrechts, Veluws en Flevolands'', De Haach, 2002 (Sdu Uitgevers), ISBN 978-9 01 20 90 087. ---- Foar oare boarnen en fierdere literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Dutch_language ''Notes'', ''References'' en ''Bibliography'', op dizze side]. }} [[Kategory:Nederlânsk| ]] [[Kategory:Nederlanners]] [[Kategory:Nederfrankyske talen]] [[Kategory:Westgermaanske talen]] [[Kategory:Taal yn Nederlân]] [[Kategory:Taal yn Arûba]] [[Kategory:Taal yn Belgje]] [[Kategory:Taal yn Fryslân]] [[Kategory:Taal yn Karibysk Nederlân]] [[Kategory:Taal yn Kurasau]] [[Kategory:Taal yn Sint-Marten]] [[Kategory:Taal yn Suriname]] [[Kategory:Nederlânsk-Ynje]] 57kwpyvvvs148msor1hhup04q2onfqi 0 2732 1236739 1215116 2026-07-30T06:20:54Z Kening Aldgilles 167 1236739 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = Londen <br> London <br><small>Stêd yn Ingelân</small> | ôfbylding = London collage.jpg | ôfbyldingsbreedte = 270px | ôfbyldingstekst = | wapen = | ynwennertal = 9.002.488 <small>(2022)</small><ref>Office for National Statistics: [https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates/datasets/populationestimatesforukenglandandwalesscotlandandnorthernireland Estimates of the population for the UK, England and Wales, Scotland and Northern Ireland]</ref> <br /> 13.614.409 <small>(''Metropolitan Area'', 2013)</small> | oerflak = 1.572,1 km² | befolkingstichtens = 5.666 km² | stêdekloft = 14.257.962 <small>(2022)</small><ref>Office for National Statistics: [https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates/datasets/populationestimatesforukenglandandwalesscotlandandnorthernireland Estimates of the population for the UK, England and Wales, Scotland and Northern Ireland]</ref> | hichte = 24 m. boppe seenivo | lân = {{GBRf}} | bestjoerlike ienheid 1 = Lân (yn it [[Feriene Keninkryk|FK]]) | namme bestjoerlike ienheid 1= {{ENGf}} | bestjoerlike ienheid 2 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 2= [[Greater London]] | boargemaster = | stêdsyndieling = | gemeente-yndieling = | stifting = ''Londinium'' ~47 n. Kr | postkoade = 22 postkoadegebieten:<br> E, EC, N, NW, SE, SW, W, WC, BR, CM, CR, DA, EN, HA, IG, KT, RM, SM,UB, WD, TN, TW | netnûmer = 020, 01689, 01708, 01895 | tiidsône = [[UTC]] +0 | simmertiid = | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|51_31_0_N_0_7_0_W_region:GB_type:city(7421228)|51° 31' NB, 0° 7' WL</small>}} | webside = [http://www.london.gov.uk/ london.gov.uk] | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ingelân | mapwidth = | lat_deg = 51 | lat_min = 31 | lat_sec = 0 | lat_dir = N | lon_deg = 0 | lon_min = 7 | lon_sec = 0 | lon_dir = W | tekst by posysjekaart = | ôfbylding99 = | ôfbyldingstekst99 = | ôfbyldingsbreedte99 = }} '''Londen''' (''[[Ingelsk]]: London'') is de haadstêd en grutste stêd fan [[Grut-Brittanje]] en fan [[Ingelân]]. London leit yn it súdeasten fan Ingelân oan de [[Teems]], sa'n 80 kilometer westlik fan de [[Noardsee]]. De stêd waard stifte troch de Romeinen en troch brêgen oer de Teems en in netwurk fan diken waard Londen mei de rest fan it Britske skiereilân ferbûn. Londen wie de haadstêd fan it [[Britske Ryk]] en dêrtroch iuwenlang it machtsintrum fan de wrâld. Londen hat sa'n 9 miljoen ynwenners en is dêrmei de grutste stêd fan Europa. Londen stiet ek bekend om in grut tal ferneamde gebouwen en monuminten, lykas it Palace of Westminster, de Tower of London, Buckingham Palace en de Tower Bridge. De stêd is ek in wrâldsintrum foar finansjes, ûnderwiis, media, keunst en toerisme. Alle jierren lûkt Londen miljoenen besikers út de hiele wrâld. == Geografy == === Topografy === [[Ofbyld:PIA04301.jpg|left|thumb|Satelytfoto fan Londen]] De miljoenenstêd Londen, of it [[Grut-Londen|gruttere Londen]], leit yn it súdeastlike part fan Ingelân. It gruttere Londen beslacht in gebiet fan 1,579 km², dêrtroch is it ien fan de grutste stêden op 'e wrâld. De [[Teems]] is in befarbere rivier dy't fan it súdwesten nei it easten troch de stêd rint. Eartiids wie dy rivier folle breder en ûndjipper as op it heden en waard begrinzge troch [[sompe|sompich lân]]; ter hichte fan de [[London Bridge]] wie sprake fan tij en by floed koe it wetter oant in kilometer breed wurde, goed fiif kear sa breed as no.<ref>{{Citeer boek |auteur=Francis Sheppard |titel=London: A History |uitgever=Oxford University Press |datum=1998 |taal=en |bladzijdes=blz. 10 |ISBN=0198229224 |URL=http://books.google.com/books?hl=en&lr=&id=M9qvtYYhRtAC&oi=fnd&pg=PR11&ots=wVDtRsVF-V&sig=GFqR9QKs45u-ggfYI0dcCA3GUzc#PPA10,M1}}</ref> Mei de oanlis fan de grutste [[Thames Embankment]] sûnt 1862 waard de breedte fan de rivier bot beheind, waard sawat 9 hektare lân oanwûn en koe in rioel, in metro en wegen oanlein wurde. Noch hieltyd foarmet eb en floed fan de rivier in bedriging foar de stêd, al soe de [[Thames Barrier]], in wetterkearing yn de Teems eastlik fan Londen, de kommende desennia genôch beskerming biede. It heechste punt yn Londen is Westerham Heights mei in hichte fan 245 meter.<ref>{{en}} [http://www.hill-bagging.co.uk/mountaindetails.php?qu=U&rf=5503 The Mountains of England and Wales]</ref> Westerham Heights leit yn de borough [[Bromley (district)|Bromley]] yn [[Outer London]], de bûtenring fan it grutte Londen. De [[City of London]] is de histoaryske stêdskern, dy't meastentiids allinnich de City neamd wurdt. De City is fral bekend troch it grutte tal finansjele ynstellings, dat er fêstige is. De omkrite is mar 2,6&nbsp;km² grut en wurdt ek wol de "square mile" neamd. De City hat ûngefear 7000 ynwnenners.<ref>{{en}}[http://www.statistics.gov.uk/census2001/pyramids/pages/00AA.asp Census 2001 - City of London], Office for National Statistics</ref> === Bestjoerlike yndieling === Londen bestiet út trettjin [[borough]]s (dielgemeenten) fan Inner London: de City of London en tolve fuort omlizzende boroughs, omringd troch Outer London y grutter Londen (de folsleine stêd). De boroughs sels binne wer opdield yn ferskillende [[List fan wiken yn Londen|wiken]]. De stêd hat yn totaal 32 bestjoerlike ienheden. De City of London is gjin borough, mar in seremonieel greefskip. De City of London hat dernjonken de status fan stêd, lykas de [[City of Westminster]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="toccolours" style="margin:0 auto; backgrond:none;" | style="padding-right:1em;" | <ol> <li>[[City of London]]</li> <li>[[City of Westminster]]</li> <li>[[Kensington en Chelsea]]</li> <li>[[Hammersmith en Fulham]]</li> <li>[[Wandsworth]]</li> <li>[[Lambeth (district)|Lambeth]]</li> <li>[[Southwark (district)|Southwark]]</li> <li>[[Tower Hamlets]]</li> <li>[[Hackney (district)|Hackney]]</li> <li>[[Islington]]</li> <li>[[Camden (Londen)|Camden]]</li> <li>[[Brent (Londen)|Brent]]</li> <li>[[Ealing]]</li> <li>[[Hounslow (district)|Hounslow]]</li> <li>[[Richmond upon Thames|Richmond]]</li> <li>[[Kingston upon Thames (district)|Kingston]]</li> <li>[[Merton (district)|Merton]]</li> </ol> | <imagemap>Image:London-boroughs.svg poly 253 178 247 167 236 168 233 173 236 176 239 178 247 180 [[City of London|1 City of London]] poly 223 199 210 199 205 184 194 189 176 164 186 161 185 155 196 151 202 153 207 151 212 166 219 166 223 173 231 173 234 176 227 182 224 191 [[City of Westminster|2 City of Westminster]] poly 206 187 195 191 188 182 179 171 176 166 168 166 172 174 171 174 174 191 191 207 193 202 211 200 [[Kensington and Chelsea|3 Kensington and Chelsea]] poly 193 210 173 190 170 173 163 164 153 161 153 161 152 189 159 197 165 197 169 216 182 223 192 217 [[Hammersmith and Fulham|4 Hammersmith and Fulham]] poly 221 201 192 205 192 216 180 226 165 214 161 220 149 221 149 231 156 237 150 249 152 254 166 243 177 246 187 244 195 258 203 262 207 259 217 264 218 247 214 242 214 232 209 218 217 212 220 206 [[Wandsworth|5 Wandsworth]] poly 214 271 218 261 219 244 214 239 215 229 209 216 221 211 221 199 229 180 235 176 231 192 238 195 233 196 238 215 245 218 235 232 250 260 234 260 224 271 [[Lambeth (district)|6 Lambeth]] poly 270 232 270 221 266 216 266 206 262 201 276 192 275 180 266 180 259 185 248 180 237 180 233 191 238 195 234 197 239 214 247 217 236 233 250 260 256 253 256 248 261 246 261 234 265 232 [[Southwark (district)|7 Southwark]] poly 299 183 298 173 291 167 290 160 283 157 285 153 284 148 275 148 271 156 258 156 252 158 255 167 248 168 254 178 249 181 258 185 266 179 275 179 277 194 289 201 293 196 292 183 294 181 296 181 [[Tower Hamlets|8 Tower Hamlets]] poly 284 146 282 138 274 128 265 130 258 118 240 119 237 130 250 142 247 156 240 158 248 167 253 165 250 158 258 155 270 154 275 147 [[Hackney (district)|9 Hackney]] poly 247 140 245 155 237 158 247 166 234 168 230 163 224 152 223 145 216 137 215 122 228 119 235 126 236 131 241 132 [[Islington|10 Islington]] poly 224 147 214 137 214 123 192 126 178 140 171 142 185 154 196 149 203 152 207 148 213 165 221 165 224 173 232 173 233 167 230 166 228 160 224 155 [[Camden (Londen)|11 Camden]] poly 149 111 127 104 133 112 120 109 105 119 101 139 131 164 154 159 171 166 184 160 185 157 156 121 151 125 [[Brent (Londen)|12 Brent]] poly 152 161 131 165 101 140 76 142 52 159 73 165 60 195 73 195 84 202 98 192 134 188 142 194 152 194 151 171 [[London Borough of Ealing|13 Ealing]] poly 35 250 30 236 41 233 48 231 60 194 72 194 85 204 100 191 137 187 142 196 153 193 156 199 151 212 145 216 138 211 130 200 109 220 115 228 97 230 80 230 70 241 84 245 80 254 70 264 52 254 46 258 [[Hounslow (district)|14 Hounslow]] poly 108 288 95 273 83 271 80 276 78 276 71 262 81 254 86 244 72 240 79 230 115 229 111 220 128 201 140 212 145 217 153 214 155 201 156 196 165 198 168 214 162 213 161 220 148 221 147 230 155 237 149 248 136 259 113 252 119 262 119 283 112 291 [[Richmond upon Thames|15 Richmond]] poly 109 352 112 318 122 305 114 290 120 283 121 261 115 253 138 258 150 247 151 255 154 255 155 268 155 282 167 293 157 300 149 303 132 319 130 328 125 334 124 345 [[Kingston upon Thames (district)|16 Kingston upon Thames]] poly 173 299 167 294 169 291 158 284 155 253 166 243 181 248 186 245 194 259 206 264 207 261 214 264 214 273 223 272 229 286 213 293 198 289 187 294 179 292 [[Merton (district)|17 Merton]] poly 169 343 175 329 164 309 157 310 157 301 166 296 173 300 178 293 186 293 202 288 217 295 223 290 225 300 231 332 219 331 213 352 206 352 199 345 187 333 176 347 [[Sutton (Londen)|18 Sutton]] poly 299 339 297 329 285 316 281 296 246 262 235 261 224 274 229 283 223 291 232 330 220 332 214 354 208 354 208 369 218 372 229 383 241 377 252 363 254 353 268 352 269 340 286 336 289 342 [[Croydon (district)|19 Croydon]] poly 393 288 388 274 380 269 375 273 370 265 357 265 341 251 338 257 329 257 319 242 311 237 305 236 319 249 321 256 312 256 300 267 291 266 279 256 263 259 256 258 250 262 284 297 285 313 299 330 311 383 316 365 323 370 333 380 353 373 348 359 354 351 371 339 366 328 378 326 389 300 386 292 [[Bromley (district)|20 Bromley]] poly 302 225 301 212 287 213 285 214 284 210 277 200 281 198 274 193 264 201 266 205 267 217 272 222 271 233 263 233 262 239 262 248 257 249 256 257 269 257 280 255 292 265 300 265 312 254 321 254 317 248 309 244 306 236 309 229 [[Lewisham (district)|21 Lewisham]] poly 336 257 330 257 321 241 313 236 308 237 309 227 304 225 300 210 285 212 279 200 282 200 288 202 297 195 298 182 312 187 334 189 352 174 365 172 367 203 358 203 342 217 348 236 [[Greenwich (Londen)|22 Greenwich]] poly 424 199 417 198 408 198 398 194 394 182 388 176 387 179 370 169 366 173 368 205 359 205 343 218 349 235 341 250 358 264 373 264 375 270 384 267 389 270 383 262 387 249 394 241 400 233 407 228 414 226 421 214 419 208 [[Bexley (district)|23 Bexley]] poly 431 60 409 67 398 67 392 70 371 69 379 83 379 93 377 109 389 127 401 120 404 134 387 164 387 174 396 182 399 194 411 198 423 196 419 187 435 177 433 170 435 155 443 166 448 153 485 142 475 124 467 103 446 99 454 91 440 88 434 71 428 66 [[Havering|24 Havering]] poly 379 93 367 99 370 107 366 118 365 137 346 143 345 140 335 145 335 158 347 162 352 173 365 172 370 168 387 178 387 163 403 133 400 121 387 128 375 108 [[Barking and Dagenham|25 Barking and Dagenham]] poly 371 69 379 84 379 91 364 99 369 109 364 119 364 136 349 143 344 139 334 145 334 132 315 128 316 132 306 133 305 116 301 98 303 79 299 72 306 61 320 82 336 87 346 87 347 78 356 78 [[Redbridge|26 Redbridge]] poly 351 173 346 161 334 158 333 135 328 131 317 128 317 133 307 135 307 139 284 139 285 148 286 154 284 156 289 159 292 168 299 176 299 182 313 187 335 188 344 178 [[Newham|27 Newham]] poly 306 137 304 115 300 101 303 79 296 75 305 64 307 58 299 54 290 54 283 49 280 55 279 70 272 83 273 91 264 103 260 115 265 128 275 126 283 138 [[Waltham Forest|28 Waltham Forest]] poly 272 91 262 87 256 91 224 89 215 85 202 94 206 110 198 124 215 122 232 116 237 125 237 119 258 116 263 101 [[Haringey|29 Haringey]] poly 278 56 277 65 279 69 271 81 272 88 262 85 255 89 223 87 213 84 218 64 203 37 185 31 196 17 195 1 205 9 222 7 231 14 248 14 257 18 284 19 283 48 [[Enfield (Londen)|30 Enfield]] poly 120 57 126 55 134 52 144 57 155 23 165 48 176 34 186 33 203 39 217 67 213 86 201 93 204 111 197 124 190 125 178 140 173 140 154 116 151 122 150 109 115 65 [[Barnet (district)|31 Barnet]] poly 119 58 56 88 76 141 101 138 105 117 121 108 130 111 127 105 137 93 115 67 [[Harrow|32 Harrow]] poly 2 71 23 83 35 78 56 86 74 141 51 158 71 166 42 233 6 216 9 184 6 152 18 137 0 102 [[Hillingdon (district)|33 Hillingdon]] </imagemap> | <ol start="18"> <li>[[Sutton (Londen)|Sutton]]</li> <li>[[Croydon (district)|Croydon]]</li> <li>[[Bromley (district)|Bromley]]</li> <li>[[Lewisham (district)|Lewisham]]</li> <li>[[Greenwich (Londen)|Greenwich]]</li> <li>[[Bexley (district)|Bexley]]</li> <li>[[Havering]]</li> <li>[[Barking en Dagenham]]</li> <li>[[Redbridge]]</li> <li>[[Newham]]</li> <li>[[Waltham Forest]]</li> <li>[[Haringey]]</li> <li>[[Enfield (Londen)|Enfield]]</li> <li>[[Barnet (district)|Barnet]]</li> <li>[[Harrow]]</li> <li>[[Hillingdon (district)|Hillingdon]]</li> </ol> |} </div> === Klimaat === De stêd leit yn in gebiet mei in seeklimaat; gjin ekstreem waarme simmers en gjin ekstreem kâlde winters. De trochsneed temperatoer yn it jier is 14,4&nbsp;°C. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" |Moanne ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Feb ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Apr ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jun ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jul ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Aug ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Sep ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Okt ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nov ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Des |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" |Trochsneed temperatoer heech °C (°F) | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | 7.2 (45.0) | style="background: #DDDDDD; color:#000000;" | 7.6 (45.7) | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 10.3 (50.5) | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 13.0 (55.4) | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 17.0 (62.6) | style="background: #FF8000; color:#000000;" | 20.3 (68.5) | style="background: #FF8000; color:#000000;" | 22.3 (72.1) | style="background: #FF8000; color:#000000;" | 21.9 (71.4) | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 19.1 (66.4) | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 15.2 (59.4) | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 10.4 (50.7) | style="background: #DDDDDD; color:#000000;" | 8.2 (46.8) |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Trochsneed temperatoer leech °C (°F) | style="background: #80FFFF; color: black;" | 2.4 (36.3) | style="background: #80FFFF; color: black;" | 2.5 (36.5) | style="background: #FFFFFF; color: black;" | 3.8 (38.8) | style="background: #DDDDDD; color: black;" | 5.6 (42.1) | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 8.7 (47.7) | style="background: #FFFF99; color: black;" | 11.6 (52.9) | style="background: #FFFF99; color: black;" | 13.7 (56.7) | style="background: #FFFF99; color: black;" | 13.4 (56.1) | style="background: #FFFF99; color: black;" | 11.4 (52.5) | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 8.9 (48.0) | style="background: #DDDDDD; color: black;" | 5.1 (41.2) | style="background: #FFFFFF; color: black;" | 3.4 (38.1) |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Totale reinfal yn mm | style="background: #87CEEB; color: black;" | 53 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 36 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 48 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 47 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 51 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 50 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 48 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 54 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 53 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 57 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 57 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 57 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Tal dagen rein | style="background: #87CEEB; color: black;" | 14.8 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 10.8 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 13.4 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 12.7 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 12.5 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 10.5 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 10.1 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 10.9 | style="background: #E0FFFF; color: black;" | 10.5 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 11.6 | style="background: #87CEEB; color: black;" | 14.0 | style="background: #AFEEEE; color: black;" | 13.2 |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Boarne: [http://www.worldweather.org/010/c00032.htm Worldweather.org] |} == Skiednis == [[Ofbyld:Map Londinium 400 AD-de.svg|thumb|Londinium om 400 n.Kr. hinne]] [[Ofbyld:Westminster Abbey by Canaletto, 1749.jpg|thumb|left|Westminster Abbey yn 1749.]] [[Londinium]] waard yn it jier [[47]] nei Kristus stifte troch de [[Romeinen]], op in plak oan de noardkant fan de Teems. Yn dy tiid wienen de Britske eilannen bewenne fan [[Kelten]]. Yn [[61]] n.Kr. fernielden de Britten (Kelten) Londinium. De stêd waard wer nij opboud. Yn de 2e iuw waard de earste brêge oer de Teems makke. Londinium wie ien fan de grutste plakken yn it Romeinske ryk, mar doe't it [[Romeinske Ryk]] yn it neigean rekke hie dat ek kwealike gefolgen foar de stêd. Londen wie net mear de haadstêd fan de Romeinske provinsje en it stedsgebiet Londinium wie suver ferlitten. Nei 500 westlik fan de âlde Romeinske stêd in Angelsaksyske delsetting mei de Lundenwic stifte. Tsjin 680 wie de stêd wer in haven fan betsjutting wurden. De ynfallen fan de Wytsingen soargen foar gaos. Yn 851 en 886 waard Londen súksesfol oanfallen, yn 994 koenen de Londenaren de Wytsingen bûten de stêd hâlde. De [[Wytsingen]] pasten de [[Denewet]] op it easten en noarden fan [[Ingelân]] ta. Yn de [[Angelsaksyske Kronyk]] skriuwt [[Alfred de Grutte]] dat Londen fannijs oprjochte waard yn 886. Ut argeologysk ûndersyk docht bliken dat it âlde ''Lundenwic'' (westlik fan de Romeinske stêd) yn dy tiid ferlitten waard en dat de bewenning en hannel binnen de âlde Romeinske stedsmuorren wer ta libben kaam. De weroplibbing gong earst stadich, mar om 950 hinne gie it gâns flugger. [[Ofbyld:Great Fire London.jpg|thumb|De Grutte Brân fan 1666 ferneatige in grut part fan de stêd.]] Mei de bou fan in katedraal troch [[Eatelbert fan Kent]] groeide de stêd wer. Yn de [[12e iuw]] waard Londen de haadstêd fan [[Ingelân]]. Yn [[1348]] stoar in treddepart fan de befolking troch de [[Swarte Dea]]. Yn [[1475]] waard Londen in [[Hânze|Hânzestêd]] mei in saneamd ''kontor''. Yn de 16e iuw fermindere de ynfloed fan de Hânze gau. Lykwols waard it ''kontor'' fan Londen pas yn 1853 troch de Hânzestêden [[Lübeck]], [[Bremen]] en [[Hamboarch]] ferkocht. Yn de iere 17e iuw teheistere de bûdelpest troch de stêd. It deadetal fan de grutte [[pest|pestepidemy]] fan 1665-1666 skommelet tusken de 70.000 en 100.000, sawat in fyfde diel fan de befolking. Troch de [[grutte brân fan Londen]] yn [[1666]] baarnde mear as de helte fan de stêd ôf, dêrtroch is hjoed de dei mar in lyts stik fan de âlde stêd bewarre bleaun. [[Robert Hooke]] waard as stêdeboukundige oansteld om in plan te meitsjen foar de weropbou dy't mear as tsien jier duorre. Yn 1708 waard it masterwurk fan [[Christopher Wren]], de [[St Paul's Cathedral (Londen)|Pauluskatedraal]] (St. Paul's Cathedral), oplevere. Yn de 18e iuw sette de groei fan Londen fierder troch. Ien it westen kaam nije stedsdielen lykas Mayfair ta stân en oer de [[Teems]] hinne waarden nije brêgen oanlein dy't de ûntwikkeling fan Súd-Londen mooglik makken. Yn it easten wreide de haven fan Londen him út. [[Ofbyld:LondonBombedWWII_full.jpg|thumb|left|Skea troch Dútske bombardeminten.]] Tusken 1825 en 1925 wie Londen de grutste stêd op de wrâld. Troch de tichtbefolke en net botte hygiënyske stêd rekken yn dy tiid ek in protte minsken besmet mei [[goalera]],<ref>[http://www.sciencemuseum.org.uk/broughttolife/themes/publichealth/cholera.aspx Hidden extras: cholera comes to Victorian London]</ref> dêrtroch stoaren der 14.000 minsken yn [[1848]] en sa'n 6.000 minsken yn [[1866]].<ref>[http://www2.uncp.edu/home/rwb/london_19c.html London in the Nineteenth Century]</ref> Yn de [[Twadde Wrâldkriich]] waarden grutte stikken fan Londen ferneatige troch [[Luftwaffe|Dútske]] bombardeminten. Yn 1944-45 foelen ferskate Dútske V1 en V2 raketten op de stêd. Sa'n 30.000 minsken rekken dêrby dea. Yn 1948 wie Londen noch drok mei it werstellen fan de oarlochskea, dochs waard yn dat jier de [[Olympyske Simmerspullen 1948|Olympyske Simmerspullen]] holden. De befolking fan ''Greater London'' kromp yn en nei de Twadde Wrâldkriich fan 8,6 miljoen yn 1939 nei 6,8 miljoen yn de 80er jierren fan de 20e iuw. Greater Londen as bestjoerlike ienheid waard formeel yn 1965 oprjochte. Tusken 1974 en 1984 waard de Thames Barrier boud, in wetterkearing dy't de stêd tsjin de [[Noardsee]] beskermje moast. Om it begjin fan de 21e iuw te fieren waarden de Millennium Dome, London Eye en Millennium Bridge boud. Op 6 july 2005 krige Londen de tawizing de [[Olympyske Simmerspullen 2012]] organisearje te meien. Dêrmei wie Londen de earste stêd dy't trije kear organisator wêze mocht fan de Olympyske Spullen. == Ekonomy == Neffens in stúdzje út 2014 helle de grutte stedske regio Londen in bruto binnenlânsk produkt fan 836 miljard Amerikaanske dollar (keapkrêftpariteit). Yn de ranglist fan de ekonomysk sterkste metropolregio’s wrâldwiid kaam Londen dêrmei op it fyfde plak, nei [[Tokio]], [[New York City]], [[Los Angeles]] en [[Seûl]]. Yn Londen hat de makkersyndustry al jierrenlang oan betsjutting ferlern. Op it stuit is noch mar tsien prosint fan de wurknimmers yn dy sektor aktyf. De druk- en útjouwerij-yndustry hellet noch hieltyd de bêste omset. Dy soarget foar in fjirde part fan de banen yn dy sektor en hat in oandiel fan in tredde fan de totale finansjele omfang fan de maakyndustry yn Londen. De hightech-yndustry, dy’t spesjalisearre is yn elektroanyske en farmaseutyske produkten, wurket hege omsetten. In protte yndustriële bedriuwen, dy’t benammen yn de bûtenste stedsdielen fêstige binne, hawwe de oanstriid har hielendal út Londen werom te lûken. Yn de sektor fan de lichte yndustry binne ûnder oare kleanyndustry en brouwerijen fertsjintwurdige. Tsjintwurdich wurdt fia de haven fan Londen noch mar tsien prosint fan de binnen- en bûtenhannel fan Grut-Brittanje ôfhannele. Sûnt 1971 leit it ekonomysk groeipersintaazje fan de stêd mei 1,4 prosint leger as dat fan it hiele lân, dat 1,9 prosint bedraacht. Dochs hat Londen in positive hannelsbalâns, wat benammen te tankjen is oan de tsjinstesektor, yn it bysûnder de finansjele tsjinsten en it toerisme. Alle jierren besykje likernôch 16 miljoen toeristen de stêd. De haadstêd hie yn 2004 in oandiel fan 19 prosint yn it nasjonale bruto ynlânsk produkt (BYP). It oandiel fan de metropoalregio yn it Britske BYP lei yn 1999 op 30 prosint. Mear as de helte fan de 100 grutste konserns fan it lân en mear as 100 fan de 500 grutste bedriuwen fan Europa hawwe harren haadkantoar yn Londen. De stêd is boppedat noch altyd de grutste fan de trije wrâldwide finansjele sintra. De Ynternasjonale Beurs fan it Feriene Keninkryk en de Republyk Ierlân is fêstige yn de City of London. It opheffen fan de regeljouwing, bekend ûnder de namme Big Bang, makke yn 1986 de yngong nei de moderne wrâld fan it elektroanyske finansjele systeem mooglik. De grûnstofbeurs London Metal Exchange is de wichtichste fan ’e wrâld. De effektebeurs London Stock Exchange stiet wrâldwiid op it tredde plak, nei de New York Stock Exchange en de beurs fan Tokio. ICE Futures (earder de International Petroleum Exchange, IPE) is in hannelsplatfoarm foar Brent, de wichtichste oaljesoarte yn Europa. It is de grutste termynbeurs yn Europa foar opsjes en [[futures (termynkontrakt)|futures]] op rûge [[oalje]], [[ierdgas]] en [[elektrisiteit]]. De London Bullion Market is it wichtichste bûtenbeurshannelsplak foar goud en sulver. Sûnt 1919 wurdt dêr de wrâldmerkpriis foar goud fêststeld en sûnt 1897 dy foar sulver. De priisfoarming foar de edelmetalen platina en palladium fynt plak op de London Platinum and Palladium Market (LPPM). De LPPM foarmet, krekt as de London Bullion Market, in útsûndering ûnder de grûnstofmerken: it is gjin beurs, mar in OTC-merk. Guon fan de wichtichste banken fan it lân, lykas de Bank of England, Barclays, de Barings Bank en HSBC, hawwe harren sit yn de haadstêd. Hûnderten ynternasjonale banken hawwe fêstigings yn Londen. In oare wichtige tsjinstesektor is dy fan de fersekeringen, dêr’t de stêd al mear as 300 jier syn wolstân oan te tankjen hat. Lloyd’s of London is de bekendste ynstelling, net as fersekeringsmaatskippij yn de strangste sin, mar as in beurs foar fersekeringskontrakten. It is in mienskip fan fersekerders dy’t hast alle soarten fersekeringen op de ynternasjonale merk oanbiede. In bysûnderheid fan de Londenske stroomfoarsjenning wie it gebrûk fan de HGÜ Kingsnorth, oant no ta de iennichste binnenstedske ynstallaasje foar heechspannings-gelykstroomoerdracht. Dizze yn 1975 yn gebrûk nommen ynstallaasje hat him blykber net genôch bewiisd en is ûnderwilens bûten wurking steld. Foar de wetterfoarsjenning fan de stêd is it privatisearre bedriuw Thames Water ferantwurdlik. Londen beskikt oer in sa’n 150 jier âld wetterliedingsnetwurk, dêr’t fan âlds mar amper yn ynvestearre is. Likernôch 30 prosint fan it liedingswetter ferdwynt alle dagen yn de Londenske ûndergrûn. == Ferkear == [[Ofbyld:Terminal 5 at London Heathrow Airport, 2008.jpg|thumb|Foto fan terminal 5 fan de Lofthaven Heathrow.]] De [[Teems]] hat altyd belangryk foar de ûntjouwing fan Londen west. Omdat de Teems fan de see oan de stêd ta goed befarber wie, koenen grutte havengebieten ûntstean. Lytse rivierkes, al of net ferbûn mei de Teems, binne kanilisearre of mei kanalen ferbûn mei de Teems. Der binne ferskate maatregels naam om de ferkearsbelesting yn it sintrum minder te meitsjen. Yn de 19e iuw waard de earste metro oanlein omdat de strjitten fan Londen fol en lyts wienen. Hjoed de dei is de metro noch hieltyd in goed ferkearsmiddel om fan it iene nei it oare plak te kommen. It grutste fleanfjild fan Londen is Londen Heathrow, en leit 24 km westlik fan Londen. Oare fleanfjilden binne London City (sa likernôch 15 km fan Londen City), London Gatwick (45 km súdlik fan Londen), London Luton (50 km noardwestlik fan Londen) en London Stansted (55 km noardeastlik fan Londen). == Befolking == Al yn [[140]] hie Londen 30.000 ynwenners, yn [[1300]] wiene dat 100.000 en yn [[1801]] wie Londen nei [[Rome]] de twadde stêd yn de skiednis fan it minsdom dy't nei alle gedachten mear as 1 miljoen ynwenners hie. [[Ofbyld:050114 2495 london city.jpg|thumb|It sintrum fan Londen]] By de folkstelling fan 2007 hie Londen 7.554.236 ynwenners. De stêdekloft (ek wol; ''Grutter-Londen'') hie 12.629.020 ynwenners. * 50: 7.500 * 140: 30.000 * 500: 500 * 1000: 10.000 * 1300: 100.000 * 1600: 200.000 * 1750: 675.000 * 1801: 1.096.784 * 1851: 2.651.939 * 1901: 6.506.889 * 1939: 8.615.050 * 1951: 8.196.807 * 1981: 6.608.598 * 2001: 7.172.091 * 2007: 7.554.236 * 2011: 8.173.900 * 2013: 8.416.535 == Ferdivedaasje == === Bouwurken === [[Ofbyld:houses.of.parliament.overall.arp.jpg|thumb|links|200px|[[Palace of Westminster|Houses of Parliament]] mei de [[Big Ben]]]] Londen hat in protte nijsgjirrige gebouwen. It meast ferneamd is faaks de klokketoer fan de [[Big Ben]], part fan it [[Palace of Westminster]], ek wol bekend as Houses of Parliament. It âldste gebou is de [[Toer fan Londen|Tower of London]], dat lykwols gjin toer is mar in grut kastiel dêr't de âldste parten fan út de [[11e iuw]] datearje, dat net lang nei de Normandyske ynvaasje troch [[Willem de Oermasterder]]. Troch de tiid hinne hat it gebou ûnder mear tsjinne as keninklik paleis, mar ek as finzenis dêr't tsjinstanners fan de kening fêsthâlden waarden. Tsjintwurdich is it in museum, dêr't ûnder mear de Britske [[kroanjuwielen]] te sjen binne. [[Tower Bridge]] leit njonken de Tower of London. Alle dagen passearje mear as 40.000 fuotgongers en reau de brêge.<ref>[http://www.londenbezienswaardigheden.nl/londen-bezienswaardigheden/london-tower-bridge.html Bezienswaardigheden Londen]</ref> Tower Bridge is ien fan Londens grutste toeriste-attraksjes. It paleis [[Buckingham Palace]] is de Londenske residinsje fan [[Elizabeth II fan it Feriene Keninkryk|keningin Elizabeth II]] en har man [[Philip Mountbatten|prins Philip]]. Yn de stêd en de omkriten lizze noch in grut tal oare (eardere) keninklike residinsjes, lykas [[Frogmore]], [[Hampton Court Palace]], [[Kensington Palace]] en [[Windsor Castle]]. It reuzerêd [[London Eye]] en [[The O2 (Londen)|The O₂]] (earder Millennium Dome) hearre ta de nijste attraksjes fan de stêd. De London Eye jout op maksimaal 135 meter hichte in wiid oersjoch fan de stêd, de twadde is in grut evenemintekompleks, dêr't ûnder mear popkonserten jûn wurde. ===Eveneminten=== Elts jier yn [[oktober]] fynt yn Londen it [[BFI Filmfestival fan Londen]] plak. Yn [[juny]] fynt yn 'e stêd fierders [[Sundance London]] plak, in [[filmfestival]] dat rjochte is op [[ûnôfhinklike film]]s. === Sport === [[Ofbyld:Tower-bridge-rings.jpg|thumb|Olympyske ringen oan de Tower Bridge.]] Londen hat 13 betelle fuotbalklups. Yn de beide heechste klassen fan it Ingelske fuotbal spylje Arsenal, Chelsea, Fulham, Tottenham Hotspur, Queens Park Rangers, Crystal Palace, Millwall en West Ham United. Yn it stedsdiel Wembley stiet it romrofte Wembley stadion. De finales fan it WK fuotbal 1966 en it EK fuotbal fan 1996 waarden dêr spile. Yn it jier 2007 waard de nijbou fan Wembley oplevere. Yn it stadion wurdt alle jierren de finale fan de FA Cup holden, it bekertournoai fan it Ingelske fuotbal. Sûnt 1929 hâldt de Rugby League syn Challenge Cup finale yn it stadion. Wembley is ek it plak foar sporteveneminten dy't net struktureel holden wurde lykas moterwedstriden en wrakselwedstriden. Yn Wimbledon wurdt alle jierren it Grand Slam toernoai holden. Yn it Twickenham Stadium wurde nasjonale en ynternasjonale Rugby wedstriden holden. De maraton fan Londen wurdt alle jierren yn april holden. Cricket is in populêre sport yn Londen. It tiim fan de Middlesex County Cricket Club spilet yn Lord’s, it ferneamdste cricketstadion op ierde. Yn [[Olympyske Simmerspullen 1908|1908]], [[Olympyske Simmerspullen 1948|1948]] en [[Olympyske Simmerspullen 2012|2012]] waarden de [[Olympyske Spullen|Olympyske Simmerspullen]] yn Londen holden. Londen is de iennichste stêd dêr't de Olympyske Spullen trije kear holden binne. == Keppeling om utens == [[Ofbyld:Logo Kwissipedy.png|thumb|right|30px|''[[Kwissypedy|>]]]] {{CommonsLyts|London|Londen}} * [http://www.london.gov.uk Webside fan de stêd Londen] ''<small>Ingelsk</small> {{boarnen|boarnefernijing= <references/> }} {{Koördinaten|51.50939_0_0_N_0.11832_0_0_W_type:landmark_region:IQ|51° 30′ 0″ NB, 0° 8′ 0″ EL}} [[Kategory:Londen| ]] [[Kategory:Plak yn Ingelân]] [[Kategory:Haadstêd yn Jeropa]] [[Kategory:Plak stifte yn 47]] c92sl8shwzdxmvxmdxuu7e2u440mgip 0 3874 1236695 1213267 2026-07-29T15:22:53Z FreyaSport 40716 /* Winnerslist */ 2026 1236695 wikitext text/x-wiki {{Sportevenemint | namme = Bûnspartij foar Senioaren | ôfbylding = Bunspartij16052005.jpg | ûnderskrift = Ympresje fan de by reinich waar ferkeatste finale tusken Minnertsgea en Berltsum op de Bûnspartij fan 2005, dy't mei oermacht troch Minnertsgea wûn is. | plak = Frjentsjer | jier = | data = | sport = Keatsen | organisator = KNKB | ferienigings = | lannen = | atleten = | eveneminten = | iepening = | sluting = | earste = [[1897]] | lêste = | aktueel = | foarige = | folgjende = }} De '''Bûnspartij foar Senioaren''', tsjintwurdich offisjeel it ''Nêderlânsk kampioenskip [[keatsen]] senioren'' neamd, is op de [[PC]] nei de âldste keatspartij. Begjinnend mei de oprjochtingsdei fan de [[KNKB]] yn [[1897]], doe noch de ''Fryske Keatsbûn'', stiet dizze partij op Pinkstermoandei op it wedstriidprogramma. ==Skiednis== De earste ''Bûnspartij'', sa't de partij meast koartwei neamd wurdt, waard wûn troch [[Peins]] mei Jan Reitsma, Teake de Jong en Bernardus Wiersma. Om [[propaganda]] te meitsjen foar it keatsen, waard de partij yn de earste 25 jier yn ferskate plakken hâlden. Fan [[1922]] ôf wurdt de partij yn [[Frjentsjer]] ferkeatst. De Bûnspartij is mar twa kear net holden. Yn [[1943]] en [[1944]] gie de partij fanwege de oarloch net troch. Yn [[2022]] moast de Bûnspartij healerwege de twadde omloop beëinige wurde fanwegen it minne waar. ==Priis== De wikselpriis, in sulveren bal, is yn [[1900]] troch [[Pim Mulier]] beskikber steld. De bal mei alve rútfoarmige sulveren plaatsjes mei de wapens fan de alve Fryske stêden is troch Mulier sels ûntwurpen. De bal hinget oan in read-wyt-blau lint mei dêroan trije sulveren platen mei de wapens fan [[Eastergoa]], [[Westergoa]] en de [[Sânwâlden]]. ==Súkselfolste ofdielings== De partij is it faakst wûn troch [[Harns (stêd)|Harns]], mei 14 oerwinnings. Twadde bin Frjentsjer en Ljouwert, mei elk 10 oerwinnings. ==Klaverke Fjouwer== De Bûnspartij is mei de [[Freulepartij]], de [[Jong Nederlânpartij]] en de [[PC]] ien fan de partijen dy't diel útmeitsje fan it [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't der yn slagje al dy fjouwer partijen te winnen. ==Winnerslist== {| class="wikitable" !Jier !Plak !Keatsers |- | [[2026]] || Dronryp || [[Rick Minnesma]]<br/>Tsjisse Steenstra<br/>[[Jorn Lars van Beem]] |- | [[2025]] || Minnertsgea || [[Marten Bergsma]]<br/>[[Jacob Wassenaar]]<br/>Hendrik Kootstra |- | [[2024]] || Bitgum || [[Tjisse Steenstra]]<br/>Paul Dijkstra<br/>[[Hans Wassenaar]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[2023]] || Minnertsgea || [[Jacob Wassenaar]]<br/>[[Marten Bergsma]]<br/>Hendrik Kootstra |- | [[2022]] || Bitgum || [[Tjisse Steenstra]]<br/>Paul Dijkstra<br/>[[Hans Wassenaar]] |- | [[2021]] || Minnertsgea || [[Marten Bergsma]]<br>[[Jacob Wassenaar]]<br>Hendrik Kootstra |- | [[2019]] || Easterlittens || Simon Zijlstra <br/> Pier Piersma <br/> Erwin Zijlstra |- | [[2018]] || Bitgum || [[Tjisse Steenstra]] <br/> [[Johan van der Meulen]] <br/> Steven Koster |- | [[2017]] || Ljouwert || Enno Kingma <br/> Jouke Bosje <br/> [[Hans Wassenaar]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[2016]] || Minnertsgea || [[Marten Bergsma]] <br/> [[Hylke Bruinsma]] <br/> Hendrik Kootstra |- | [[2015]] || Minnertsgea || [[Chris Wassenaar]] <br/> [[Hylke Bruinsma]] <br/> Hendrik Kootstra |- | [[2014]] || Minnerstgea || [[Chris Wassenaar]] <br/> [[Hylke Bruinsma]] <br/> Hendrik Kootstra |- | [[2013]] || Goutum || Hendrik Tolsma <br/> [[Dirk Jan van der Woud]] <br/> [[Daniël Iseger]] |- | [[2012]] || Sint Jabik || [[Rutmer van der Meer]] <br/> [[Renze Pieter Hiemstra]] <br/> [[Taeke Triemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[2011]] || [[Minnertsgea]] || [[Chris Wassenaar]] <br/> [[Hylke Bruinsma]] <br/> Hendrik Kootstra |- | [[2010]] || [[Goutum]] || Hendrik Tolsma <br/> [[Dirk Jan van der Woud]] <br/> [[Daniël Iseger]] |- | [[2009]] || Goutum || Hendrik Tolsma <br/> [[Dirk Jan van der Woud]] <br/> [[Daniël Iseger]] |- | [[2008]] || Sint Jabik || [[Rutmer van der Meer]] <br/> [[Renze Pieter Hiemstra]] <br/> [[Taeke Triemstra]] |- | [[2007]] || Berltsum || [[Folkert van der Mei]] <br/> [[Auke van der Graaf]] <br/> M. Feenstra |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[2006]] || Minnertsgea || [[Chris Wassenaar]]<br/> [[Jacob Wassenaar]] <br/> [[Klaas Anne Terpstra]] |- | [[2005]] || Minnertsgea || [[Chris Wassenaar]]<br/> [[Jacob Wassenaar]] <br/> [[Cornelis Terpstra]] |- | [[2004]] || [[Berltsum]] || M. Feenstra <br/> B. van der Graaf <br/> [[Auke van der Graaf]] |- | [[2003]] || Minnertsgea || [[Klaas Anne Terpstra]] <br/> [[Cornelis Terpstra]] <br/> [[Chris Wassenaar]] |- | [[2002]] || [[Grins (stêd)|Grins]] || K.J. van der Lei <br/> [[Sake Porte]] <br/> D. Groenendijk |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[2001]] || Minnertsgea || [[Klaas Anne Terpstra]] <br/> [[Jacob Wassenaar]] <br/> [[Chris Wassenaar]] |- | [[2000]] || Dronryp || [[Simon Minnesma]] <br/> [[Jan Willem van Beem]] <br/> W. Visser |- | [[1999]] || Ljouwert || [[Simon Minnesma]] <br/> [[Pieter van Tuinen]] <br/> [[Hotse Rusticus]] |- | [[1998]] || Grins || [[Pieter van Tuinen]] <br/> [[Sake Porte]] <br/> [[Johannes Gerrit Dijkstra]] |- | [[1997]] || Dronryp || R. Groothof <br/> W. Visser <br/> [[Jan Willem van Beem]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1996]] || Hallum || J. Meirink <br/> [[Pieter van Tuinen]] <br/> [[Kor Zittema]] |- | [[1995]] || Grins || [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br/> [[Sake Porte]] <br/> [[Pieter Tienstra]] |- | [[1994]] || Grins || [[Johannes Gerrit Dijkstra]] <br/> [[Sake Porte]] <br/> [[Pieter Tienstra]] |- | [[1993]] || Ljouwert || [[Erik Seerden]] <br/> D. Boomstra <br/> R. Roosjen |- | [[1992]] || Huzum || A. Kooistra <br/> [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br/> [[Gerrit Okkinga]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1991]] || Frjentsjer || [[Erik Seerden]] <br/> L. Leeuwen <br/> [[Tunno Schurer]] |- | [[1990]] || Huzum || S. Kleefstra <br/> L. Postma <br/> [[Gerrit Okkinga]] |- | [[1989]] || Frjentsjer || A. Tolsma <br/> L. Leeuwen <br/> [[Tunno Schurer]] |- | [[1988]] || Frjentsjer || A. Tolsma <br/> L. Leeuwen <br/> [[Tunno Schurer]] |- | [[1987]] || Froubuert || [[Eelke Idsardi]] <br/> [[Sake Porte]] <br/> [[Piet Jetze Faber]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1986]] || Dronryp || [[Coos Veltman]] <br/> G. Boomstra <br/> D. van der Leest |- | [[1985]] || Froubuert || [[Eelke Idsardi]] <br/> Tj. de Groot <br/> [[Piet Jetze Faber]] |- | [[1984]] || Seisbierrum || J. Hesselius <br/> [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br/> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[1983]] || Frjentsjer || Sipke Saakstra <br/> K. Wierstra <br/> [[Tunno Schurer]] |- | [[1982]] || Sint Jabik || [[Joop Bierma]] <br/> H. Leeuwen <br/> [[Reinder Triemstra]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1981]] || Seisbierrum || J. Hesselius <br/> [[Johannes van Dijk (keatser)|Johannes van Dijk]] <br/> [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]] |- | [[1980]] || Ternaard || W. Dijkstra <br/> J.A Dijkstra <br/> W. Oberman |- | [[1979]] || Makkum || H. Hellinga <br/> [[Bert Rinia]] <br/> Sj. Rinia |- | [[1978]] || Winsum || [[Sake Saakstra]] <br/> G. Fokkens <br/> [[Durk Fokkema]] |- | [[1977]] || Frjentsjer || Tjisse Wallendal <br/> [[Jan van der Molen (keatser)|Jan van der Molen]] <br/> [[Johannes van der Ploeg]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1976]] || Stiens || K. Bouma <br/> [[Piet Jetze Faber]] <br/> [[Johannes Westra]] |- | [[1975]] || Drachten || [[Johan van Seijst]] <br/> R. Ferwerda <br/> Flip Soolsma |- | [[1974]] || Frjentsjer || [[Johan van Seijst]] <br/> [[Sikke Sikkema]] <br/> [[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]] |- | [[1973]] || Winsum || G. Fokkens <br/> H. Kramer <br/> [[Johannes van der Ploeg]] |- | [[1972]] || Marsum || [[Lammert Breuker]] <br/> [[Robert van Wieren]] <br/> [[Wieb van Wieren]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1971]] || Berltsum || Germ Okkinga <br/> Th. Dijkstra <br/> H. Sijpersma |- | [[1970]] || Sint Anne || H. Spijkstra <br/> [[Flip Soolsma]] <br/> W. Hiemstra |- | [[1969]] || Sint Anne || G. van der Meer <br/> [[Flip Soolsma]] <br/> W. Hiemstra |- | [[1968]] || Frjentsjer || [[Johan van Seijst]] <br/> [[Sikke Sikkema]] <br/> P. de Groot |- | [[1967]] || Baard || [[Tamme Velstra]] <br/> P. Tuinman <br/> D. van der Zee |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1966]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Johan Jansen]] <br/> [[Johan Halbesma]] |- | [[1965]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Johan Jansen]] <br/> [[Johan Halbesma]] |- | [[1964]] || Baard || [[Johan van Seijst]] <br/> [[Tamme Velstra]] <br/> P. Tuinman |- | [[1963]] || Ljouwert || R. de Groot <br/> A. Hiemstra <br/> J. Pander |- | [[1962]] || Weidum || P. Koopmans <br/> [[Æbe Haima]] <br/> Durk Tolsma |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1961]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Johan Jansen]] <br/> [[Johan Halbesma]] |- | [[1960]] || Ljouwert || R. de Groot <br/> A. Hiemstra <br/> J. Pander |- | [[1959]] || Ljouwert || J. Rodenhuis <br/> A <br/> Hiemstra <br/> D. van der Zee |- | [[1958]] || Harns || P. Schuil <br/> [[Hotze Schuil]]<br/> [[Johan Jansen]] |- | [[1957]] || Ljouwert || J. Rodenhuis <br/> S. van der Zee <br/> A. Hiemstra |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1956]] || Frjentsjer || S. Bouwma <br/> C. Hoekstra <br/> [[Wytse Vlietstra]] |- | [[1955]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Sikke Olivier]] <br/> A. de Jong |- | [[1954]] || Makkum || D. Lemstra <br/> [[Albert Rinia]] <br/> R. Kuiper |- | [[1953]] || Ljouwert || J. Rodenhuis <br/> S. van der Zee <br/> [[Frans Helfrich]] |- | [[1952]] || Ljouwert || J. Rodenhuis <br/> A. Veldkamp <br/> [[Frans Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1951]] || Weidum || F. Monsma <br/> F. Hiddinga <br/> J. de Groot |- | [[1950]] || Weidum || F. Monsma <br/> F. Hiddinga <br/> J. de Groot |- | [[1949]] || Harns || [[Hotze Schuil]] <br/> [[Sikke Olivier]] <br/> [[Frans Helfrich]] |- | [[1948]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Sikke Olivier]] <br/> [[Frans Helfrich]] |- | [[1947]] || Harns || [[Hotze Schuil]]<br/> [[Sikke Olivier]] <br/> [[Frans Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1946]] || Bitgum || B. van Loon <br/> G. Rijpstra <br/> Sj. Rijpstra |- | [[1945]] || Weidum || S. de Groot <br/> F. Hiddinga <br/> J. de Groot |- | [[1944]] |colspan="2" rowspan="2"|''gjin wedstriid fanwegen de [[Twadde Wrâldkriich]]'' |- | [[1943]] |- | [[1942]] || Weidum || S. de Groot <br/> F. Hiddinga <br/> J. de Groot |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1941]] || Berltsum || J. van der Lei <br/> S.A. de Haan <br/> B. Wiersma |- | [[1940]] || Weidum || G. Jellema <br/> F. Hiddinga <br/> J. de Groot |- | [[1939]] || Berltsum || J. van der Lei <br/> A. van der Meulen <br/> A.A. de Haan |- | [[1938]] || Berltsum || J. van der Lei <br/> S.A. de Haan <br/> A.A. de Haan |- | [[1937]] || Winaam || [[Ynze Kuperus]] <br/> P. Fennema <br/> [[Sjouke Helfrich]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1936]] || Weidum || G. Jellema <br/> F. Hiddinga <br/> J. Volbeda |- | [[1935]] || Sint Jabik || [[Klaas Kuiken]] <br/> [[Dooitzen de Bildt]] <br/> [[Sjouke Helfrich]] |- | [[1934]] || Sint Jabik || [[Klaas Kuiken]] <br/> [[Dooitzen de Bildt]] <br/> [[Sjouke Helfrich]] |- | [[1933]] || Sint Jabik || [[Klaas Kuiken]] <br/> [[Dooitzen de Bildt]] <br/> [[Sjouke Helfrich]] |- | [[1932]] || Harns || [[Hans Knol]] <br/> [[Pieter Helfrich]] <br/> [[Klaas de Jager]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1931]] || Harns || J. van Dijk <br/> [[Ids Roukema]] <br/> [[Klaas de Jager]] |- | [[1930]] || Harns || [[Hans Knol]] <br/> [[Ids Roukema]] <br/> [[Klaas de Jager]] |- | [[1929]] || Dokkum || [[Gerben Koster]] <br/> [[Klaas Wiebrens Kooistra]] <br/> [[Ids Jousma]] |- | [[1928]] || Harns || [[Hans Knol]] <br/> [[Ids Roukema]] <br/> [[Klaas de Jager]] |- | [[1927]] || Dokkum || [[Gerben Koster]] <br/> [[Klaas Wiebrens Kooistra]] <br/> [[Ids Jousma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1926]] || Harns || [[Hans Knol]] <br/> [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br/> [[Klaas de Jager]] |- | [[1925]] || Bitgum || A. Kramer <br/> Joh. Bosma <br/> S. Zijlstra |- | [[1924]] || Dokkum || [[Gerben Koster]] <br/> [[Klaas Wiebrens Kooistra]]<br/> [[Ids Jousma]] |- | [[1923]] || Wytmarsum || [[Taede Zijlstra]] <br/> J. IJntema <br/> J.A. Reitsma |- | [[1922]] || Tsummearum || O. Postma <br/> J. Draijer <br/> T. de Jong |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1921]] || Dokkum || [[Gerben Koster]] <br/> [[Klaas Wiebrens Kooistra]] <br/> [[Ids Jousma]] |- | [[1920]] || Dokkum || [[Gerben Koster]] <br/> K. Boersma <br/> [[Ids Jousma]] |- | [[1919]] || Dronryp || C. Tijssen <br/> S. Kamstra <br/> [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] |- | [[1918]] || Snits || J. de Vries <br/> A. Rienstra <br/> J. Jillings |- | [[1917]] || Wytmarsum || [[Ids Roukema (Arum)|Ids Roukema]] <br/> [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Rein Zaagemans]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1916]] || Harns || [[Ids Roukema (Frjentsjer)|Ids Roukema]] <br/> U. Posthuma <br/> [[Sikke de Vries]] |- | [[1915]] || Peins || S.J. van de Witte <br/> R. Wielenga <br/> [[Jan Reitsma (1895)|Jan Reitsma]] |- | [[1914]] || Frjentsjer || [[Rinze Werkhoven]] <br/> J.U. Vlietstra <br/> [[Anne Smidts]] |- | [[1913]] || Frjentsjer || IJ. Aukema <br/> J.U. Vlietstra <br/>[[Anne Smidts]] |- | [[1912]] || Wytmarsum || [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> J. Cuperus |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1911]] || Wytmarsum || [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> J. Cuperus |- | [[1910]] || Ljouwert || [[Tjeerd Wiebrens Kooistra]] <br/> [[Sybolt Meyes Tigchelaar]] <br/> G. Ronner |- | [[1909]] || Tsummearum || T. Groendijk <br/> T. Swart <br/> Sj. Dijkstra |- | [[1908]] || Wytmarsum || J. Zaagemans <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> [[Rein Zaagemans]] |- | [[1907]] || Wytmarsum || [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> [[Rein Zaagemans]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1906]] || Kimswert || A. Oosterbaan <br/> C. Helfrich <br/> M. Helfrich |- | [[1905]] || Marsum || G. Terpstra <br/> [[Pieter Hovinga]] <br/> H. van der Vliet |- | [[1904]] || Wytmarsum || [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> J. Cuperus |- | [[1903]] || Wytmarsum || [[Catrinus Werkhoven]] <br/> [[Sytze Abeles Kooistra]] <br/> J. Cuperus |- | [[1902]] || Peins || S. Jorritsma <br/> H.J. Hiemstra <br/> [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1901]] || Bitgum || M. de Vries <br/> G. Wassenaar <br/> A. Groeneveld |- | [[1900]] || Marsum || [[Jan Sjoerds Kuperus]] <br/> [[Jacob Kuperus]] <br/> H. van der Vliet |- | [[1899]] || Peins || H. Risselada <br/> H.J. Hiemstra <br/> [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[1898]] || Peins || H. Risselada <br/> H.J. Hiemstra <br/> [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |- | [[1897]] || [[Peins]] || B. Wiersma <br/> T. de Jong <br/> [[Jan Reitsma (1869)|Jan Reitsma]] |} ===Measte oerwinningen=== '''14x''' * [[Harns (stêd)|Harns]] '''10x''' * [[Minnertsgea]] * [[Frjentsjer]] * [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] '''6x''' * [[Sint Jabik]] * [[Berltsum]] * [[Bitgum]] '''5x''' * [[Peins]] {{DEFAULTSORT:Bunspartij foar Senioaren}} [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1897]] iadhzk7vtvwe2w7wvl7dyt9iifjfzkd 0 3879 1236708 1213453 2026-07-29T17:06:27Z FreyaSport 40716 /* Winnerslist */ [[]] 1236708 wikitext text/x-wiki {{Sportevenemint | namme = Jong Nederlânpartij | ôfbylding = | ûnderskrift = | plak = Frjentsjer | jier = | data = | sport = Keatsen | organisator = | ferienigings = | lannen = | atleten = | eveneminten = | iepening = | sluting = | earste = [[7 augustus]] [[1910]] | lêste = | aktueel = | foarige = | folgjende = }} De '''Jong Nederlânpartij''', tsjintwurdich offisjeel it ''Nederlânsk Kampioenskip Junioaren foar ôfdielings fan de [[KNKB]]'' neamd, is in [[keatsen|keatspartij]] foar jongfeinten yn de leeftyd fan 17 oant 21 jier. == Skiednis == De partij waard foar it earst hâlden yn [[Frjentsjer]] op [[7 augustus]] [[1910]]. Lykas de [[Bûnspartij]] foar senioaren is ek de Jong Nederlânpartij yn de begjinjierren op ferskate plakken spile. Sûnt [[1942]] wurdt de partij yn Frjentsjer keatst. Yn de rin fan de tiid binne de leeftydsgrinzen ferromme. Yn de begjinjierren wie de partij allinne foar 17- en 18-jierrigen, tsjintwurdich kinne keatsers oant 21 jier meidwaan. Sûnt [[1994]] is it ûnder betingsten tastien om jongere spilers ôf te furdigjen. De partij waard earder ferkeatst op Pinkstersnein, mar sûnt [[1969]] op de sneon foar [[Pinkster]] sadat ek keatsers dy't út prinsipe net op snein keatse oan de partij meidwaan kinne. ==Klaverke Fjouwer== De Jong Nederlânpartij is mei de [[Freulepartij]], de [[Bûnspartij foar senioaren]] en de [[PC]] ien fan de partijen dy't diel útmeitsje fan it [[Klaverke Fjouwer]]. Dat is in bysûndere priis, ynsteld troch de PC, foar keatsers dy't der yn slagje al dy fjouwer partijen te winnen. ==Winnerslist== {| class="wikitable" !Jier !Plak !Keatsers |- |[[2025]] |Dronryp |Jorrit Nanninga,<br>Jorn-Lars van Beem,<br>[[Rick Minnesma]] |- |[[2024]] |Dronryp |Jorrit Nanninga,<br>Jorn-Lars van Beem,<br>Rick Minnesma |- | [[2023]] |[[Eksmoarre]] | Jarno Feenstra,<br>Marten Leijenaar,<br>Pieter Jan Leijenaar |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[2022]] |[[Dronryp]] |Mark Minnesma,<br>Jorn Lars van Beem,<br>Rick Minnesma |- |[[2021]] |[[Eksmoarre]] |Christiaan Stremler,<br>Gerben de Boer,<br>Pieter Jan Leijenaar<ref>[https://www.facebook.com/kaatsnieuws/posts/4493136957400856 Nijsberjocht kaatsnieuws redactie op facebook.com]</ref> |- |[[2019]] |[[Hijum]]-[[Feinsum]] |Giancarlo Teitsma,<br>Hielke Beijering,<br>Laas Pieter van Straten |- |[[2018]] |[[Minnertsgea]] | Marten Bergsma,<br>Wesley Vriesema,<br>Herre de Vries |- |[[2017]] |Seisbierrum-Pitersbierrum |Durk Ennema,<br>Pieter van der Schoot,<br>Joran Gerbranda |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[2016]] |Frjentsjer |Djurre Seerden,<br>Allard Hoekstra,<br>Marco de Groot |- |[[2015]] |[[Boalsert]] |Julian Faber,<br>Peter van Zuiden,<br>Hendrik Bouwhuis |- |[[2014]] |Frjentsjer |Kars Zeinstra,<br>Allard Hoekstra,<br>Jan Schurer |- |[[2013]] |[[Sint Anne]] |Krijn Hiemstra,<br>Rein Hiemstra,<br>Sjoerd de Jong |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[2012]] |[[Sint Anne]] |Krijn Hiemstra,<br>Rein Hiemstra,<br>Sjoerd de Jong |- |[[2011]] |[[Sint Anne]] |Roelof de Jong,<br>Pieter Jan Plat,<br>Sjoerd de Jong |- |[[2010]] |[[Makkum]] |Hyltje Bosma,<br>Lennart Adema,<br>Daniël Kleiterp |- |[[2009]] |[[Tsjummearum]] | Arnold Zijlstra,<br>[[Hans Wassenaar]],<br>[[Steven de Bruin]] |- |[[2008]] |[[Wytmarsum]] |[[Jacob Zaagemans]],<br>Klaas de Vries,<br>Gert Jan Meekma, |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[2007]] |Wytmarsum | [[Jacob Zaagemans]],<br>[[Herman Sprik]],<br>Gert Jan Meekma, |- |[[2006]] |[[Wommels]] |Kees Adema,<br>Erik Haitsma,<br>[[Jacob Klaas Haitsma]] |- |[[2005]] |Wytmarsum |[[Herman Sprik]],<br>[[Jacob Zaagemans]],<br>[[René Anema]]. |- |[[2004]] |[[Minnertsgea]] |[[Cornelis Terpstra]],<br>Ruurd de Vries,<br>Johan Wiersma. |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[2003]] |[[Berltsum]] |[[Marten Feenstra]],<br>Bauke van der Graaf,<br>Hielke Gosse Drijfhout<br><small>''(tsjintwurdich Hielke Miedema)''</small> |- |[[2002]] |Minnertsgea |[[Cornelis Terpstra]],<br>[[Jacob Wassenaar]],<br>Wouter Jan de Roos. |- |[[2001]] | Berltsum |Pieter Otte Kingma,<br>Bauke van der Graaf,<br>[[Marten Feenstra]] |- |[[2000]] |Minnertsgea |[[Cornelis Terpstra]],<br>[[Jacob Wassenaar]],<br>Wouter Jan de Roos. |- |[[1999]] |Berltsum |[[Auke van der Graaf]],<br>Jasper Boomsma,<br>Robert Grovestein. |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[1998]] |Berltsum |[[Auke van der Graaf]],<br>Jasper Boomsma,<br>Robert Grovestein. |- |[[1997]] |Berltsum |[[Auke van der Graaf]],<br>Jasper Boomsma,<br>Robert Grovestein. |- |[[1996]] |Berltsum |[[Auke van der Graaf]],<br>Friso Boomsma,<br> Robert Grovestein. |- |[[1995]] | |[[Pieter van Tuinen]],<br> |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[1994]] |[[Tsjummearum]] |Reinoud Monsma,<br>Peter Zuidema,<br>[[Tjitte Bonnema]]. |- |[[1993]] |Tsjummearum |Reinoud Monsma,<br>Peter Zuidema,<br>[[Tjitte Bonnema]]. |- |... | | |- |[[1991]] |Frjentsjer |Henk Vlietstra,<br>[[Erik Seerden]],<br>Dirk Boomstra |- |[[1990]] |Tsjummearum |Christiaan de Rijke,<br>Peter Zuidema,<br>Freerk Broekstra. |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[1989]] |[[Huzum]] |Stephan Kleefstra,<br>Rienk Bijlsma,<br>Gerben Okkinga. |- |... | | |- |[[1986]] | |[[Coos Veltman]],<br> |- |[[1985]] | |[[Coos Veltman]],<br> |- |... | | |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- | [[1982]] | | [[Joop Bierma]],<br> |- |... | | |- | [[1979]] | | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]],<br> |- | [[1977]] | | [[Johannes Brandsma (keatser)|Johannes Brandsma]],<br> |- |[[1976]] |[[Winsum (Fryslân)|Winsum]] |[[Sake Saakstra]],<br>Ulbe Dijkstra,<br>Johannes Andela |-bgcolor=lightgray !colspan=3| |- |[[1975]] | |[[Sake Saakstra]],<br> |- | [[1974]] | | [[Sake Saakstra]],<br> |- | [[1973]] | | [[André Roosenburg jr.|André Roosenburg]],<br> |- | [[1972]] | | [[Minne Hovenga]],<br> |- |... | | |- |[[1970]] |[[Makkum]] |[[Bert Rinia]],<br> |- |... | | |- |[[1966]] |[[Harns (stêd)|Harns]] |[[Gerrit van der Heide]],<br>Gerrit Halbertsma,<br>Wiebe van Dijk |- |[[1965]] | Harns |[[Gerrit van der Heide]],<br>Piet Kuiken,<br>Gerrit Halbesma<ref>[https://www.dekrantvantoen.nl/vw/article.do?v2=true&id=LC-19660531-19002&vw=org&lm=kuik%2Chalbesma%2Cheid Ljouwerter Krante 31 maaie 1966 ''Harlinger-juniores weer een; Leeuwarden in finale kansloos'' (Nederlânsk)]</ref> |- |[[1964]] | |[[Johannes Westra]],<br> |- |- |... |- |[[1962]] | |[[Johan van Seijst]],<br>[[Tamme Velstra]],<br> |- |... |- |[[1959]] |[[Bitgum]] |Willem de Groot,<br>Willem Rijpstra,<br>Meint Zondervan |- |[[1956]] | |[[Dirk van der Zee]],<br> |- |... | | |- |[[1952]] |Berltsum |S. Faber,<br>J. Hoitsma,<br>A. de Haan |- |[[1950]] | | [[Johan Jansen]],<br> |- |- |[[1951]] | | [[Johan Jansen]],<br> |- |[[1949]] | |[[Johannes Zijlstra]],<br> |- |... | | |- |[[1941]] | Holwert | [[Hiele de Haan]]<br>[[Pieter de Haan]]<br>[[Lammert Heeringa]] |- |[[1940]] | Berltsum |E. van der Mei,<br>S. Spanjer,<br>J. Veenstra |- |... | | |- |[[1938]] | Harns |[[Johannes van der Heide]],<br>[[Frans Helfrich]],<br>B. Zuiderhof |- |[[1937]] |Harns |Johannes van der Heide,<br>[[Frans Helfrich]],<br>Sj. de Jong<ref>[https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&identifier=ddd:010728176:mpeg21:a0070 Nieuwsblad van Friesland : Hepkema's courant 14-06-1937, Juniores-partij te Franeker (Nederlânsk)]</ref> |- | [[1936]] | | [[Feite de Jager]],<br> |- | [[1935]] | | [[Feite de Jager]],<br> |- | [[1934]] | | [[Willem Bosma]],<br> |- | [[1933]] | | [[Cornelis Kamminga]],<br> |- |... | | |- | [[1920]] | [[Dokkum]] | [[Klaas Wiebrens Kooistra]],<br> |- |[[1919]] |Wytmarsum |[[Taede Zijlstra]],<br> |- | [[1918]] | | [[Ids Jousma]],<br> |- | [[1917]] | [[Wytmarsum]] | [[Hendrik Douwes Lemstra]],<br>[[Taede Zijlstra]],<br> |- |... | | |- | [[1913]] | | [[Jan Reitsma (1895)|Jan Reitsma]],<br> |- |... | | |- |[[1910]] |[[Frjentsjer]] |Jan Uldrik Vlietstra,<br>Ype Aukema,<br>Michel Hiemstra. |} {{boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.keatsmuseum.frl/collectie/index.php/Detail/entities/330 keatsmuseum.frl, Keatshistoarje riedplachte op 15-1-2024] }} [[Kategory:Keatspartij]] [[Kategory:Evenemint yn Frjentsjer]] [[Kategory:Sportevenemint yn Fryslân]] [[Kategory:Weromkearend evenemint ynsteld yn 1910]] icwvm2152g1safbygh8awhv2382pzsl 0 7510 1236741 1193690 2026-07-30T06:37:29Z Kening Aldgilles 167 1236741 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = Parys | ôfbylding = Paris - Eiffelturm und Marsfeld2.jpg | ôfbyldingsbreedte = 260px | ôfbyldingstekst = | ynwennertal = 2.102.650 ynwenners <small>(2023)</small> | oerflak = 105,4 km&sup2; | befolkingstichtens = 20.980 km&sup2; | stêdekloft = 12.271.794 ynwenners <small>(2023)</small> | hichte = 33 m. <small>(28–130 m.)</small> boppe seenivo | lân = {{Flagge FR}} [[Frankryk]] | bestjoerlike ienheid 1 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Île-de-France]] | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | boargemaster = | stêdsyndieling = 20 bestjoerlike distrikten <small>(arrondiseminten)</small> | stifting = | postkoade = | tiidsône = [[UTC]] +1 | simmertiid = [[UTC]] +2 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|48_52_00_N_02_19_59_E_region:FR_type:city(89910)|48°52′ N, 2°19′ E</small>}} | webside = [http://www.paris.fr www.paris.fr] }} '''Parys''' ([[Frânsk]]: ''Paris'') is de haadstêd en grutste stêd fan [[Frankryk]]. Tagelyk is it de haadstêd fan de regio [[Île-de-France]], de regio mei de measte ekonomyske aktiviteit fan Frankryk. De bynamme fan Parys is de Ljochtstêd (''la Ville Lumière''). De romantyske reputaasje fan Parys ferklearret foar in part dat elts jier 30 miljoen besikers nei de Frânske haadstêd tôgje. De rivier de [[Seine (rivier)|Seine]] snijt de stêd yn twa-en mar beide parten binne middels stikmannich brêgen en in wiidweidich metrosysteem mei mekoar ferbûn. De Stêd Parys hat 2.102.650 (2023) ynwenners, de stêdekloft Parys wurdt bewenne troch 12.271.794 minsken (2023). Parys stiet wrâldwiid bekend om syn skiednis, arsjitektuer, keunst en moade. Ferneamde monuminten lykas de Eiffeltoer, de Notre-Dame, de Arc de Triomphe en it Louvre lûke alle jierren miljoenen besikers. De stêd is ek in wichtich sintrum foar ûnderwiis, wittenskip, diplomasy en ynternasjonale organisaasjes. De skiednis fan Parys giet werom oant de Keltyske stam fan de [[Parisii]], dy't har yn de [[Aldheid]] oan de Seine nei wenjen setten. Yn de Romeinske tiid stie de stêd bekend as ''Lutetia''. Sûnt de midsiuwen hat Parys him ûntwikkele ta ien fan de wichtichste haadstêden fan Europa. Yn 2024 wie de stêd foar de tredde kear gaststêd fan de [[Olympyske Simmerspullen 2024|Olympyske Simmerspullen]]. == Geografy == [[Ofbyld:Jms paris elevation hydrography.png|thumb|left|Hichtekaart fan it stedsgebiet.]] Parys leit yn it noarden fan Frankryk, sa'n 300 kilometer súdlik fan Brussel. De stêd is ûnderdiel fan de regio [[Île-de-France]]. It stedsgebiet hat in oerflak fan 105,4 fjouwerkante meter. Dat komt oerien mei de grutte fan de gemeente [[Achtkarspelen]]. De stêdekloft strekt him út oer 14.518 fjouwerkante meter. Dat beslacht sawat in tredde fan Nederlân. De stêd leit sa'n 65 meter boppe seenivo. De heuvel [[Montmartre]] is mei syn 129 meter it heechste natuerlike punt yn it stedsgebiet. === Seine === De [[Seine (rivier)|Seine]] ferbynt Parys mei [[Boergonje (regio)|Boergonje]] mei [[It Kanaal]]. De river streamt fan it súdeastlike diel fan it stedsgebiet mei in bocht nei it súdwesten, om dêrnei in slinger nei it noarden ta te meitsjen. De maklike oerstek op dit plak wie de wichtichste faktor foar it ûntstean en de ûntwikkeling fan de stêd, dy't syn oarsprong hat op it grutste fan de doe talrike eilannen yn de Seine. Sûnt 1991 binne de iggen fan de Seine yn Parys, fan de Pont de Sully oant de brêgen Pont d’Iéna (rjochter igge) en Pont de Bir-Hakeim (linker igge), mei in oerflak fan 365 hektare opnaam as Wrâlderfgoed. === Eilannen === De [[Île de la Cité]], yn it sintrum fan de stêd, waard yn de [[Aldheid]] al bewenne en is dêrom it âldste diel fan de haadstêd. Yn 1584 liet kening Hindrik III trije lytse, sompige eilantsjes oan de westkant fan de Île de la Cité mei-inoar ferbine en gearfoegje ta ien grut eilân. Troch dy útwreiding groeide it eilân oer de iuwen hinne fan oarspronklik 8 hektare nei 17 hektare. Dêrmei koe in "keninklike" pleats, de Place Dauphine, ûntstean mei in rige fan gebouwen deromhinne. Ut de ferkeap fan de âlde huzen waard jild opbrocht foar it bouwen fan in brêge, dy't de ferbining mei beide iggen fan de Seine mooglik makke. De Pont Neuf ("Nije Brêge") is tsjintwurdich de âldste noch besteande brêge yn Parys. [[Ofbyld:Paris ile Cite ile Saint Louis pont Tournelle.jpg|thumb|Île de la Cité]] Ek de Île Saint-Louis, it lytsere fan de twa oanbuorjende eilannen yn de Seine, bestiet út twa feriene eilantsjes: de Île aux Vaches en de Île Notre Dame. Yn tsjinstelling ta Île de la Cité bleau dat eilân oant it begjin fan de 17e iuw ûnbeboud. Yn 1614 joech Loadewyk XIII de oannimmer Christophe Marie de opdracht om it terrein te ûntwikkeljen. Marie omsleat de twa lytse eilantsjes mei in kaai-muorre en liet brêgen oanlizze nei de iggen fan de Seine. Fan 1618 ôf waard it terrein earst beboud mei huzen foar ambachtslju en keaplju, en fan 1638 ôf ek mei lúkse stêdspaleizen foar hege amtners. De bebouwing mei rjochte strjitten folge in fêst ûntwerp dat noch altyd sichtber is. It eardere Île des Cygnes (Swanne-eilân) waard yn 1773 ferbûn mei it Champ de Mars, it paradefjild fan de Militêre Akademy. De namme waard oerdroegen op it hjoeddeistige Île aux Cygnes, in keunstmjittige daam yn de Seine, oanlein yn 1825. Op dat eilân stiet ûnder oaren in replika fan it Frijheidsbyld. De daam tsjinne as fûnemint foar de markante brêge Pont de Bir-Hakeim, dêr't de metro op it boppeste nivo oerhinne rydt. === Klimaat === Parys hat in [[seeklimaat]]. De trochsneed temperatuer fan oer it hiele jier is 10,8&nbsp;graad [[celsius]] de trochsneed delfal is oer it hiele jier 649,6 millymeter. De waarmste moanne is july mei 18,4 graad celsius de kâldste is jannewaris mei gemiddeld 3,5 graad celsius. De measte delfal falt yn de maaiemoanne mei gemiddeld 65,0 millymeter. Augustus is mei in trochsneed fan 43,0 millymeter rein de drûchste moanne. Sûnt 1873 wurde der yn Parys regelmjittich meteorologyske mjittingen dien. De leechst fêststelde temperatuer wie -23,9 graad celsius op 10 desimber 1879. De waarmste dei wie 40,4 graad en waard op 28 july 1947 yn it ''Parc Montsouris'' metten. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color:#000080" height="17" | Gemiddelden ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jan. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Feb. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Mar. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Apr. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jun. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jul. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Aug. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Sep. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Okt. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nov. ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Des. |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maksimale temperatuer (°C) | align=right | 6,9 | align=right | 8,2 | align=right |11,8 | align=right |14,7 | align=right |19,0 | align=right |21,8 | align=right |24,4 | align=right |24,6 | align=right |20,8 | align=right |15,8 | align=right |10,4 | align=right | 7,8 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" | Minimale temperatuer (°C) | align=right | 2,5 | align=right | 2,8 | align=right | 5,1 | align=right |6,8 | align=right |10,5 | align=right |13,3 | align=right |15,5 | align=right |15,4 | align=right |12,5 | align=right |9,2 | align=right |5,3 | align=right |3,6 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Reinfal yn (mm) | align=right |53,7 | align=right |43,7 | align=right |48,5 | align=right |53,0 | align=right |65,0 | align=right |54,6 | align=right |63,1 | align=right |43,0 | align=right |54,7 | align=right |59,7 | align=right |51,9 | align=right |58,7 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Reindagen | align=right |10,2 | align=right |9,3 | align=right |10,4 | align=right |9,4 | align=right |10,3 | align=right |8,6 | align=right |8,0 | align=right |6,9 | align=right |8,5 | align=right |9,5 | align=right |9,7 | align=right |10,7 |- |} == Skiednis == [[Ofbyld:Lallemand - Arrestation du gouverneur de la Bastille - 1790.jpg|thumb|left|De bestoarming fan de [[Bastille]] wie it begjin fan de [[Frânske Revolúsje]].]] Yn [[52 f.Kr.]] ferovere [[Julius Caesar]] Parys, dat troch de Romeinen ''Lutetia Parisiorum'' neamd waard. De stêd hat syn namme te tankjen oan de ''Parisii'', in folk dat him fêstige hat op de eilannen yn 'e Seine. Dat wie strategysk in goeie set, boppedat wienen der hannelspaden by de Seine lâns. Dat wie gaadlik foar in goede wolfeart. Yn 'e maitiid fan [[451]] waard Parys oanfallen fan [[Attila]] de Hun. De Parisii en it famke, [[Genoveva]] of Geneviève, waard letter [[patroanhillige]] fan de stêd, kearden de oanfallen fan de [[Hunnen]] op. It belis en de oanfallen fan de Hunnen mislearren en se moasten werom nei [[Orléans]]. Yn 'e [[13e iuw]] waard it sompige lân fan de oare ouwer rjochts fan de Seine drûchlein. Yn 'e 13e iuw waard ek útein set mei de bou fan it [[Louvre]] en de Notre-Dame. Fan [[1420]] ôf waard Parys beset troch de [[Ingelân|Ingelsen]]. Doe't de besetting dien wie, begûn de striid om it bouwen op 'e nij. Dat is werom te sjen oan de [[Pont Neuf]] en de [[Tunen fan Lúksemburch (Parys)|tunen fan Lúksemburch]] (''les jardins du Luxembourg''). [[Ofbyld:Construction tour eiffel5.JPG|thumb|Bou fan de [[Eiffeltoer]] yn augustus 1888.]] Op [[14 july]] [[1789]] wie de bestoarming fan de [[Bastille Saint-Antoine|Bastille]], dêr't de [[Frânske Revolúsje]] mei begûn. Wilens de hearskippij fan [[Napoleon III]] waard Parys yngeand ferboud troch [[Georges-Eugène Haussmann]]. Yn Parys wennen in protte mynwurkers in lytse huzen. Alle stêdsdielen waarden sljochte, en dêrnei wie der plak foar de brede [[boulevard]]s, avenues en grutte pleinen waarden op 'e nij oanlein. Dat wie better foar it tafersjoch op de ynwenners fan Parys. De meast ferneamde avenue is de [[Champs-Élysées|Avenue des Champs-Élysées]]. De huzen hawwe suver allegear in lichte kleur, omdat se fan [[kalkstien]] boud binne. Yn 'e kriten om Parys hinne wie der kalkstien by 't soad. De faaks minste dei yn de skiednis fan Parys hat [[28 maaie]] [[1871]] west, doe't goed 20.000 ynwenners deaden binne by in opstân, de [[Kommune fan Parys]]. Wilens de [[Earste Wrâldkriich]] bleau Parys frij fan it Dútske hear, de Dútsers kamen net by Parys. Yn 'e [[Twadde Wrâldkriich]] waard Parys yn [[1940]] wol troch de Dútsers ferovere. Op [[25 augustus]] [[1944]] waard Parys befrijd. De [[Alliearden]] hawwe dat de Frânsen sels dwaan litten. De [[Olympyske Simmerspullen 1900]] en de [[Olympyske Simmerspullen 1924]] waarden beide yn Parys holden. Yn [[1914]] soe it Universele Esperantokongres yn Parys plakfine, behindere troch de [[Earste Wrâldkriich]]. Yn [[1932]] en [[1950]] waarden de kongressen op 'e nij holden. Yn [[Jeropa]] en de wrâld hat Parys altyd in sintrum fan [[kultuer]] west. == Toeristyske plakken == * It meast ferneamde bouwurk is de [[Eiffeltoer]] (''Tour Eiffel''), boud foar de [[Wrâldútstalling]] fan [[1889]]. * Place Charles de Gaulle mei de [[Arc de Triomphe]]. * De strjitte [[Champs-Élysées]], dêr't de [[Quatorze Juillet]] ([[14 july]]), de Frânske nasjonale feestdei mei in militêre parade fiert wurdt. * It [[Louvre]] is in bekend museum, dêr't û.o. de [[Mona Lisa]] oan de muorre hinget. * De basilyk [[Notre Dame fan Parys|Notre Dame]] * [[Basilique du Sacré-Cœur (Parys)|Sacré-Coeur]] * Musée des Arts et Métiers * [[Musée d'Orsay]] Te hôf brocht yn Parys: byldhouwer [[Constantin Brâncuşi]]. <gallery> Ofbyld:GD-FR-Paris-Arc de Triomphe.jpg|<small>''Arc de Triomphe fan de [[Eiffeltoer]] ôf''</small> Ofbyld:Eiffel Tower from Place du Trocadéro.jpg|<small> [[Eiffeltoer]] fan Place du Trocadéro ôf''</small> Ofbyld:NotreDameDeParis.jpg| Westgevel fan de ''Notre-Dame'' by nacht Ofbyld:Highpoints of Paris.svg|Hichtepunten yn de stêd </gallery> == Ekonomy == [[Ofbyld:La Défense depuis l'Arc de Triomphe Janvier 2023.jpg|thumb|It sakesintrum La Défense.]] Parys is it ekonomyske sintrum fan Frankryk en de stêdekloft is ien fan de grutsten fan Europa. De stêd is wiid ferneamd as moadestêd dêr't bedriuwen fêstige binne op it mêd fan klean, juwielen, rûkersguod ensafh. Der wurde ek gemyske produkten, auto's, fleanmasines, elektryske apparaten en farmaseutyske produkten makke. De swiere yndustry leit oer it generaal net binnen de stedsgrinzen, mar mear om de stêd hinne. Suver alle wichtige Frânske bedriuwen hawwe in haadsit yn Parys. Gauris binne dat bedriuwen út de tsjinstesektor en finansjele ynstellings. De belangrykste Frânske beurs, de [[CAC 40]], is yn Parys fêstige. Yn earder tiden lei it ekonomyske swiertepunt fan de stêd oan de rjochterigge fan de [[Seine (rivier)|Seine]] (Rive Droite); it belang dêr fan is lykwols sûnt de santiger en tachtiger jierren fan de 20e iuw minder wurden. Hjoed de dei binne de stedsdielen La Défense en de Montparnasse de plakken dêr't saken dien wurde. In tredde part fan it Frânske [[BYP]] nimt de regio Parys foar syn noed. De wurkleazens is net heger as leger as de Frânske trochsneed, hoewol't it tal wurkplakken yn Parys sûnt de njoggentiger jierren fan de 20e iuw in fearnspart minder wurden is. It minderjende tal wurkplakken rint lykop mei de ferhuzing fan (yndustriële) bedriuwen dy't har sûnt dy tiid bûten de stedsgrinzen fêstige ha. De measte TV- en radiostjoerders as ek de grutste mediakonserns („Vivendi Universal“, „Groupe Lagardère“, „Groupe TF1“) fan it lân hawwe harren haadsit yn Parys. Fierders is de stêd it plak dêr't ferskate ynternasjonale deiblêden mei betsjutting skreaun wurde („Le Figaro“, „Le Monde“, „Libération“) en Parys is in stêd dêr't ferskate grutte ynternasjonale útjouwers fêstige binne. == Ferfier == [[Ofbyld:ParisRingRoads A104.svg|thumb|Dikekaart.]] ;Fleanferkear Parys hat trije ynternasjonale fleanfjilden: [[Aéroport d'Orly]], [[Aéroport Roissy-Charles-de-Gaulle]] en [[Aéroport de Paris Beauvais Tillé]]. Aéroport d'Orly en Aéroport Roissy-Charles-de-Gaulle binne mei-inoar ferbûn troch in direkte spoarferbining. ;Rails en bussen De stêd hat in wiidweidich metronetwurk mei 16 linen en oer langte fan mear as 200 kilometer. De metro slút oan op de RER-treinen, dy't it sintrum mei de foarstêden ferbine. De tram rydt yn de hiele stêdekloft oer fjouwer linen. De bussen yn Parys ride ûnder it bedriuw RATP. De seis grutte treinstasjons fan Parys binne Gare du Nord, Gare de l'Est, Gare de Lyon, Gare d'Austerlitz, Gare Saint-Lazare en Gare Montparnasse. Grutte treinstasjons yn de omkriten fan Parys binne Marne-la-Vallée - Chessy (TGV-stasjon Disneyland Resort Parys) en it treinstasjon op it fleanfjild Charles de Gaulle. ;Sneldiken Fierders is Parys in sintrumplak foar Frânske sneldiken. Om de stêd hinne leit in 35 kilometer lange rûnwei mei 8 banen, de ''Boulevard Périphérique''.<ref>[http://www.parisinfo.de/autofahren-in-paris.htm Paris mit dem Auto]</ref> It ferkear yn de stêd is ornaris bekend as hiel drok en stadich. De Place Charles de Gaulle (eardere namme Place d'Etoile), dêr't tolve diken by de Arc de Triomphe gearkomme, is romroft om syn ferkearsgaos. Fan de Boulevard Périphérique ôf hawwe ferskate útritten in transferium (ek wol P+R of 'Parc relais' neamd). == Polityk en bestjoer == [[Ofbyld:Hotel de Ville Paris Wikimedia Commons.jpg|thumb|right|It Stedshûs fan Parys by nacht.]] Parys is it 75e [[departeminten fan Frankryk|departemint]] fan Frankryk. It gebiet fan it departemint komt foar in grut part oerien mei de grinzen fan de gemeente Parys. Parys hat tweintich bestjoerlike stedsdistrikten (arrondisseminten), elk mei in demokratysk keazen arrodissemintsried. Mei-inoar binne der 517 arrondissemintsriedsleden. Ut harren fermidden wurde de 163 leden fan de Ried fan Parys (conseil de Parys) keazen. De leden fan de Ried fan Parys kieze de boargemaster fan Parys. Sûnt maart 2001 is Bertrand Delanoë de boargemaster fan Parys. Ferneamde âld-boargemasters wienen Jean Tiberi (1995-2001) en [[Jacques Chirac]] (1977-1995). De Ried fan Parys is tagelyk gemeenterie en departemintsried, it foech fan beide bestjoeren ranet gear yn ien ried. Formeel hat Parys 20 kantons dêr't de grinzen lykop rinne mei dy fan de gemeentlike arrondisseminten. Alle arrondisseminten hawwe in eigen ried en boargemaster en wurde yn ferkiezingstiid brûkt as kiesdistrikten. Elk arrondissemint hat fjouwer ''Quartiers'' (wiken). Parys hat [[Rome]] as iennichste [[partnerstêd]]. Dêrneist hat Parys tsientallen susterstêden. == Keppeling om utens == {{CommonsLyts|Paris|Parys}} <br /> [[Ofbyld:Paris Night.jpg|750px|center|miniatur|It sintrum fan Parys by nacht.]] <br /> {{boarnen|boarnefernijing= <references/> }} {{DepartemintenFrankryk}} [[Kategory:Parys| ]] [[Kategory:Haadstêd yn Jeropa]] [[Kategory:Plak yn Frankryk]] [[Kategory:Plak stifte yn de 3e iuw f.Kr.]] 534jbfslc02ipb10k28vi2q0n0iqudr 0 11191 1236729 1190156 2026-07-29T20:27:44Z RomkeHoekstra 10582 Stobbeberjocht ferwidere, tekst tafoege. 1236729 wikitext text/x-wiki {{Wurk}} {{Ynfoboks plak (2026) | namme = Kebek<br><small>''Québec''</small> | ôfbylding = Quebec city.jpg | ôfbyldingstekst = Kebek | flagge = Flag of Quebec City.svg | wapen = Quebec City Coat of Arms.svg | lân = {{CA}} | bestjoerlike ienheid 1 = Provinsje | namme bestjoerlike ienheid 1 = [[Kebek (provinsje)|Kebek]] | bestjoerlike ienheid 2 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 2 = [[Capitale-Nationale]] | ynwennertal = 549,459 <small>(2021)</small><ref>[https://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2021/dp-pd/prof/details/page.cfm?Lang=E&SearchText=Quebec&DGUIDlist=2021S0503421&GENDERlist=1,2,3&STATISTIClist=1,4&HEADERlist=0 Gouvernement du Canada, Census Profile, 2021 Census of Population]</ref> | oerflak = 452,30 km² | befolkingstichtens = 1.214,8 ynw./km² | hichte = 98 m | stifting = 3 july 1608 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|46_49_0_N_71_13_0_W_type:city(1320700)_region:CA-QC|<small>46° 49' NB, 71° 13' WL</small>}} | postkoade = G1A–G2N | tiidsône = [[UTC]]−5 (EST) | simmertiid = UTC−04:00 (EST) | netnûmer = +1 418, 581 en 367 | webside = [https://www.ville.quebec.qc.ca/ www.ville.quebec.qc.ca] | mapname = Kanada | lat_deg = 46 | lat_min = 49 | lat_sec = 0 | lat_dir = N | lon_deg = 71 | lon_min = 13 | lon_sec = 0 | lon_dir = W | ôfbylding99 = | ôfbyldingstekst99 = }} '''Kebek''' is de [[haadstêd]] en de twadde [[stêd]] fan de provinsje [[Kebek (provinsje)|Kebek]] yn [[Kanada]]. De stêd leit oan de rivier de [[Sint Lorenz (rivier)|Sint Lorentz]] yn it súdlike part fan de provinsje, noardeast fan [[Montreal]]. == Skiednis == Nei't de lêste [[iistiid]] sa'n 11.000 jier lyn einige, wennen de earste minsken yn it gebiet fan it hjoeddeiske Kebek. Yn 'e rin fan 'e tiid ûntstiene dêr ferskate lânseigen folken, ûnder oare de [[Algonkyn (folk)|Algonkinen]], [[Wendat (folk)|Huron-Wendat]], [[Innu (folk)|Innu]], [[Irokezen]] en [[Mi'kmaq]]. Hja libben fan 'e jacht, de fiskerij en it sammeljen fan iten. De namme Kebek komt fan in Algonkynsk wurd dat "fersmelling" betsjut, ferwizend nei it plak oan 'e rivier de [[Saint Lawrence (rivier)|Saint Lawrence]] dêr't de rivier smeller wurdt. [[Ofbyld:Jacques Cartier Meeting the Indians at Stadacona, 1535.jpg|thumb|left|Moeting fan Jacques Cartier mei de lânseigen befolking yn Stadacona, 1535.]] Yn 1534 berikte de Frânske ûntdekkingsreizger [[Jacques Cartier]] de kust, en in jier letter fear er de rivier de Saint Lawrence op. Hy besocht doe it Irokeeske doarp Stadacona, op it plak dêr't letter de stêd Kebek ûntstie. Fan it Irokeeske wurd ''kanata'' foar 'doarp' ûntstie letter de namme Kanada. Om 1600 hinne waard de pelshannel foar de Frânsen hieltyd wichtiger. Samuel de Champlain sleat yn 1603 in bûnsgenoatskip mei de Innu, de [[Wolastoqiyik]] en de Mi'kmaq. Dy gearwurking makke de Frânske kolonisaasje mooglik en late ta lange oarloggen mei de Irokezen, dy't oant it begjin fan 'e achttjinde iuw duorren. === Frânske tiid === In earste besykjen fan Cartier om in koloanje te stiftsjen mislearre, mar op 3 july 1608 stifte Samuel de Champlain Kebek as de earste fêste delsetting fan [[Nij-Frankryk]]. Yn it begjin bestie Kebek allinnich út in houten fort en in hannelspost, en de stêd groeide stadich. Yn 1629 namen de Ingelsen de stêd yn, mar al yn 1632 kaam Kebek wer yn Frânske hannen. Yn 1663 waard Kebek de offisjele haadstêd fan Nij-Frankryk. Nei in grutte brân in protte jierren letter, yn 1682, waarden in soad houten huzen ferfongen troch stiennen gebouwen. De Ingelsen bleaunen lykwols in bedriging foar de stêd. Nei de [[Frede fan Utert]] yn 1713 kaam der in skoft rêst, wêrtroch hannel en ferfier har fierder ûntwikkelje koene. === Ingelske tiid === [[Ofbyld:PlainsOfAbraham2007.jpg|thumb|left|Slach op 'e Flakten fan Abraham.]] Yn 'e [[Sânjierrige Oarloch]] belegeren de Ingelsen Kebek op 'e nij. Yn 1759 fersloegen hja de Frânsen yn 'e Slach op 'e Flakten fan Abraham, krekt bûten de stêd. Dêrnei foel Kebek yn Ingelske hannen. By it [[Ferdrach fan Parys (1763)|Ferdrach fan Parys]] yn 1763 waard de stêd definityf Britsk en waard se de haadstêd fan 'e Britske koloanje Kebek. Yn 1775 besochten Amerikaanske rebellen de stêd yn te nimmen, mar dat mislearre. Yn 1791 waard de koloanje opdield yn Leech-Kanada en Heech-Kanada. Omdat Kebek fan grut strategysk belang bleau, waarden de ferdigeningswurken fierder fersterke. Tusken 1820 en 1832 waard de grutte sitadel boud. === Njoggentjinde iuw === Om 1800 hinne makke Kebek in tiid fan ekonomyske bloei troch. De stêd wie in wichtige haven foar skippen dy't reizgers, ymmigranten en guod út Jeropa brochten en grûnstoffen nei Grut-Brittanje ferfierden. Ek de skipsbou ûntwikkele him sterk. Troch de komst fan in soad ymmigranten út Grut-Brittanje en [[Ierlân]] waard de stêd yn 'e rin fan 'e njoggentjinde iuw foar in grut part [[Ingelsk]]talich. Letter kaam dêr feroaring yn. De ekonomy rekke yn it neigean troch de [[Yndustriële Revolúsje]] en troch de opkomst fan [[Montréal]] as wichtich hannels- en yndustrysintrum. In grutte stedsbrân yn 1881 rjochte grutte skea oan. Oan 'e ein fan 'e iuw ferfearen in soad Ingelsktaligen nei it westen, wylst Frânsktalige boeren har yn Kebek nei wenjen setten. Tagelyk ferlear de stêd har betsjutting as bestjoerlik sintrum. Nei de oprjochting fan de Kanadeeske Federaasje yn 1867 waard Ottawa definityf de haadstêd fan Kanada, wylst Kebek haadstêd fan de provinsje Kebek bleau. === Tweintichste en ienentweintichste iuw === Yn 'e tweintichste iuw ûntjoech Kebek him ta in bloeiende provinsjestêd. Yn 1917 waard de Pont de Québec iepene, in grutte brêge oer de rivier de Saint Lawrence. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] waarden yn Kebek twa wichtige gearkomsten fan 'e [[Alliëarden]] hâlden. Yn 1985 waard de âlde binnenstêd op 'e [[Wrâlderfgoedlist fan UNESCO]] pleatst, omdat it ien fan 'e bêst bewarre koloniale stêden fan [[Noard-Amearika]] is. Yn 2001 wie Kebek it plak fan in Amerikaanske topgearkomste oer frije hannel, dy't begelaat waard troch grutte protesten. In jier letter waard de stêd útwreide troch de gearfoeging mei ferskate omlizzende gemeenten, al krigen twa dêrfan yn 2004 harren selsstannigens werom. Yn 2008 fierde Kebek op grutte skaal it 400-jierrich bestean fan 'e stêd. == Befolking == Kebek groeide yn 'e njoggentjinde en tweintichste iuw út fan in lytse stêd ta in grutte provinsjehaadstêd. Troch de gearfoeging mei ferskate omlizzende gemeenten yn 2002 naam it tal ynwenners flink ta. Tsjintwurdich hat de stêd sa'n heal miljoen ynwenners en de hiele stedsregio mear as 700.000. Likernôch 96 persint fan 'e ynwenners is Frânsktalich. Dêrmei is Kebek, nei Montréal, de twadde grutste Frânsktalige stêd fan Noard-Amearika. De measte ynwenners binne roomsk-katolyk. De stêd hat relatyf in bytsje ymmigrante. Kebek is opdield yn sân bestjoerlike stedsdielen, dy't op har beurt wer ferdield binne yn lytsere wiken. == Toerisme == Kebek is ien fan 'e populêrste toeristyske bestimmingen yn Noard-Amearika. De histoaryske binnenstêd en de Jeropeeske sfear bringt in soad toeristen. Kebek is de iennichste stêd yn Noard-Amearika, benoarden Meksiko, dy't noch hielendal troch in stedsmuorre omsletten wurdt. Ek de grutte sitadel makket diel út fan 'e ferdigeningswurken. De âlde binnenstêd, Vieux-Québec, stiet op de Wrâlderfgoedlist fan UNESCO. [[Ofbyld:Place Royale at night, Vieux-Québec, Quebec ville, Canada.jpg|thumb|left|Notre-Dame-des-Victoires.]] De âlde stêd bestiet út in Boppestêd en in Understêd. De Understêd oan 'e rivier is it âldste part fan Kebek en ûntstie as hannelsgebiet om 'e haven hinne. Dêr lizze ûnder oare it histoaryske Place Royale en de [[Notre-Dame-des-Victoires (Kebek)|Notre-Dame-des-Victoires]], ien fan 'e âldste tsjerken fan Kanada. De Boppestêd op Kaap Diamant wie fanâlds it bestjoerlike, militêre en religieuze sintrum fan 'e stêd. [[Ofbyld:Château Frontenac at night, Quebec City (00123 23).jpg|thumb|260px|Château Frontenac.]] It bekendste gebou fan Kebek is sûnder mis it [[Château Frontenac]], in hotel yn 'e foarm fan in kastiel dat heech boppe de rivier úttuorket en it oansjen fan 'e stêd behearsket. Ek it Ursulinekleaster, it Seminaarje fan Kebek, de katedraal [[Notre-Dame fan Kebek]] en it provinsjale parlemintsgebou hearre ta de wichtichste histoaryske gebouwen. Krekt bûten de stêd lizze de 76 meter hege [[Montmorencywetterfal]], de ferneamde beafeartstsjerke [[Sainte-Anne-de-Beaupré]] en it eilân [[Île d'Orléans]], dat bekend stiet om syn âlde koloniale doarpen en moaie lânskip. Yn 'e stedsgrinzen leit ek it reservaat Wendake, dêr't de Huron-Wendat-mienskip wennet == Kultuer == Kebek is, nei Montréal, it wichtichste sintrum fan 'e Frânsk-Kanadeeske kultuer. De stêd hat in sterk Frânsktalich karakter en is troch UNESCO útroppen ta Literatuerstêd. Dêrnjonken is Kebek in wichtich sintrum foar Frânsktalige kranten, radio en televyzje. It bekendste evenemint is it Winterkarnaval fan Kebek, it grutste winterkarnaval fan 'e wrâld. Alle jierren yn febrewaris stiet de stêd twa wiken lang yn it teken fan optochten, iisskulptueren, muzyk en winterske aktiviteiten. Ek it simmerfestival Festival d'Été en it feest Les Fêtes de la Nouvelle-France lûke in soad besikers. It kulturele libben is ryk mei in grut ferskaat. Yn it Grand Théâtre de Québec wurde toaniel, opera, muzyk en oare foarstellings jûn. De stêd hat ek in symfony-orkest en in ynternasjonaal bekend keamerorkest. Ta de wichtichste musea hearre it Musée national des beaux-arts du Québec, mei keunst út de skiednis fan ; e provinsje, en it Musée de la civilisation, dat omtinken jout oan 'e kultuer en skiednis fan Frânsktalich Kanada. {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} ---- {{Commonscat|Quebec City}} }} [[Kategory:Plak yn Kebek]] [[Kategory:Plak stifte yn 1608]] konrxgu0gxvpbyggro8aoiafard3llw 1236738 1236729 2026-07-30T05:49:42Z RomkeHoekstra 10582 Wurk ferwidere. 1236738 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks plak (2026) | namme = Kebek<br><small>''Québec''</small> | ôfbylding = Quebec city.jpg | ôfbyldingstekst = Kebek | flagge = Flag of Quebec City.svg | wapen = Quebec City Coat of Arms.svg | lân = {{CA}} | bestjoerlike ienheid 1 = Provinsje | namme bestjoerlike ienheid 1 = [[Kebek (provinsje)|Kebek]] | bestjoerlike ienheid 2 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 2 = [[Capitale-Nationale]] | ynwennertal = 549,459 <small>(2021)</small><ref>[https://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2021/dp-pd/prof/details/page.cfm?Lang=E&SearchText=Quebec&DGUIDlist=2021S0503421&GENDERlist=1,2,3&STATISTIClist=1,4&HEADERlist=0 Gouvernement du Canada, Census Profile, 2021 Census of Population]</ref> | oerflak = 452,30 km² | befolkingstichtens = 1.214,8 ynw./km² | hichte = 98 m | stifting = 3 july 1608 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|46_49_0_N_71_13_0_W_type:city(1320700)_region:CA-QC|<small>46° 49' NB, 71° 13' WL</small>}} | postkoade = G1A–G2N | tiidsône = [[UTC]]−5 (EST) | simmertiid = UTC−04:00 (EST) | netnûmer = +1 418, 581 en 367 | webside = [https://www.ville.quebec.qc.ca/ www.ville.quebec.qc.ca] | mapname = Kanada | lat_deg = 46 | lat_min = 49 | lat_sec = 0 | lat_dir = N | lon_deg = 71 | lon_min = 13 | lon_sec = 0 | lon_dir = W | ôfbylding99 = | ôfbyldingstekst99 = }} '''Kebek''' is de [[haadstêd]] en de twadde [[stêd]] fan 'e provinsje [[Kebek (provinsje)|Kebek]] yn [[Kanada]]. De stêd leit oan 'e rivier de [[Sint Lorenz (rivier)|Sint Lorentz]] yn it súdlike part fan 'e provinsje, noardeast fan [[Montréal]]. == Skiednis == Nei't de lêste [[iistiid]] sa'n 11.000 jier lyn einige, wennen de earste minsken yn it gebiet fan it hjoeddeiske Kebek. Yn 'e rin fan 'e tiid ûntstiene dêr ferskate lânseigen folken, ûnder oare de [[Algonkyn (folk)|Algonkinen]], [[Wendat (folk)|Huron-Wendat]], [[Innu (folk)|Innu]], [[Irokezen]] en [[Mi'kmaq]]. Hja libben fan 'e jacht, de fiskerij en it sammeljen fan iten. De namme Kebek komt fan in Algonkynsk wurd dat "fersmelling" betsjut, ferwizend nei it plak oan 'e rivier de [[Saint Lawrence (rivier)|Saint Lawrence]] dêr't de rivier smeller wurdt. [[Ofbyld:Jacques Cartier Meeting the Indians at Stadacona, 1535.jpg|thumb|left|Moeting fan Jacques Cartier mei de lânseigen befolking yn Stadacona, 1535.]] Yn 1534 berikte de Frânske ûntdekkingsreizger [[Jacques Cartier]] de kust, en in jier letter fear er de rivier de Saint Lawrence op. Hy besocht doe it Irokeeske doarp Stadacona, op it plak dêr't letter de stêd Kebek ûntstie. Fan it Irokeeske wurd ''kanata'' foar 'doarp' ûntstie letter de namme Kanada. Om 1600 hinne waard de pelshannel foar de Frânsen hieltyd wichtiger. Samuel de Champlain sleat yn 1603 in bûnsgenoatskip mei de Innu, de [[Wolastoqiyik]] en de Mi'kmaq. Dy gearwurking makke de Frânske kolonisaasje mooglik en late ta lange oarloggen mei de Irokezen, dy't oant it begjin fan 'e achttjinde iuw duorren. === Frânske tiid === In earste besykjen fan Cartier om in koloanje te stiftsjen mislearre, mar op 3 july 1608 stifte Samuel de Champlain Kebek as de earste fêste delsetting fan [[Nij-Frankryk]]. Yn it begjin bestie Kebek allinnich út in houten fort en in hannelspost, en de stêd groeide stadich. Yn 1629 namen de Ingelsen de stêd yn, mar al yn 1632 kaam Kebek wer yn Frânske hannen. Yn 1663 waard Kebek de offisjele haadstêd fan Nij-Frankryk. Nei in grutte brân in protte jierren letter, yn 1682, waarden in soad houten huzen ferfongen troch stiennen gebouwen. De Ingelsen bleaunen lykwols in bedriging foar de stêd. Nei de [[Frede fan Utert]] yn 1713 kaam der in skoft rêst, wêrtroch hannel en ferfier har fierder ûntwikkelje koene. === Ingelske tiid === [[Ofbyld:PlainsOfAbraham2007.jpg|thumb|left|Slach op 'e Flakten fan Abraham.]] Yn 'e [[Sânjierrige Oarloch]] belegeren de Ingelsen Kebek op 'e nij. Yn 1759 fersloegen hja de Frânsen yn 'e Slach op 'e Flakten fan Abraham, krekt bûten de stêd. Dêrnei foel Kebek yn Ingelske hannen. By it [[Ferdrach fan Parys (1763)|Ferdrach fan Parys]] yn 1763 waard de stêd definityf Britsk en waard se de haadstêd fan 'e Britske koloanje Kebek. Yn 1775 besochten Amerikaanske rebellen de stêd yn te nimmen, mar dat mislearre. Yn 1791 waard de koloanje opdield yn Leech-Kanada en Heech-Kanada. Omdat Kebek fan grut strategysk belang bleau, waarden de ferdigeningswurken fierder fersterke. Tusken 1820 en 1832 waard de grutte sitadel boud. === Njoggentjinde iuw === Om 1800 hinne makke Kebek in tiid fan ekonomyske bloei troch. De stêd wie in wichtige haven foar skippen dy't reizgers, ymmigranten en guod út Jeropa brochten en grûnstoffen nei Grut-Brittanje ferfierden. Ek de skipsbou ûntwikkele him sterk. Troch de komst fan in soad ymmigranten út Grut-Brittanje en [[Ierlân]] waard de stêd yn 'e rin fan 'e njoggentjinde iuw foar in grut part [[Ingelsk]]talich. Letter kaam dêr feroaring yn. De ekonomy rekke yn it neigean troch de [[Yndustriële Revolúsje]] en troch de opkomst fan [[Montréal]] as wichtich hannels- en yndustrysintrum. In grutte stedsbrân yn 1881 rjochte grutte skea oan. Oan 'e ein fan 'e iuw ferfearen in soad Ingelsktaligen nei it westen, wylst Frânsktalige boeren har yn Kebek nei wenjen setten. Tagelyk ferlear de stêd har betsjutting as bestjoerlik sintrum. Nei de oprjochting fan 'e Kanadeeske Federaasje yn 1867 waard [[Ottawa]] definityf de haadstêd fan Kanada, wylst Kebek haadstêd fan 'e provinsje Kebek bleau. === Tweintichste en ienentweintichste iuw === [[Ofbyld:Château Frontenac, Quebec city, Canada.jpg|thumb|left|Ald-Kebek.]] Yn 'e tweintichste iuw ûntjoech Kebek him ta in bloeiende provinsjestêd. Yn 1917 waard de Pont de Québec iepene, in grutte brêge oer de rivier de Saint Lawrence. Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] waarden yn Kebek twa wichtige gearkomsten fan 'e [[Alliëarden]] hâlden. Yn 1985 waard de âlde binnenstêd op 'e [[Wrâlderfgoedlist fan UNESCO]] pleatst, omdat it ien fan 'e bêst bewarre koloniale stêden fan [[Noard-Amearika]] is. Yn 2001 wie Kebek it plak fan in Amerikaanske topgearkomste oer frije hannel, dy't begelaat waard troch grutte protesten. In jier letter waard de stêd útwreide troch de gearfoeging mei ferskate omlizzende gemeenten, al krigen twa dêrfan yn 2004 harren selsstannigens werom. Yn 2008 fierde Kebek op grutte skaal it 400-jierrich bestean fan 'e stêd. == Befolking == Kebek groeide yn 'e njoggentjinde en tweintichste iuw út fan in lytse stêd ta in grutte provinsjehaadstêd. Troch de gearfoeging mei ferskate omlizzende gemeenten yn 2002 naam it tal ynwenners flink ta. Tsjintwurdich hat de stêd sa'n heal miljoen ynwenners en de hiele stedsregio mear as 700.000. Likernôch 96 persint fan 'e ynwenners is Frânsktalich. Dêrmei is Kebek, nei Montréal, de twadde grutste Frânsktalige stêd fan Noard-Amearika. De measte ynwenners binne roomsk-katolyk. De stêd hat in relatyf lyts oantal ymmigranten. Kebek is opdield yn sân bestjoerlike stedsdielen, dy't op har beurt wer ferdield binne yn lytsere wiken. == Toerisme == Kebek is ien fan 'e populêrste toeristyske bestimmingen yn Noard-Amearika. De histoaryske binnenstêd en de Jeropeeske sfear bringe in soad toeristen. Kebek is de iennichste stêd yn Noard-Amearika, benoarden Meksiko, dy't noch hielendal troch in stedsmuorre omsletten wurdt. Ek de grutte sitadel makket diel út fan 'e ferdigeningswurken. De âlde binnenstêd, Vieux-Québec, stiet op de Wrâlderfgoedlist fan UNESCO. [[Ofbyld:Place Royale at night, Vieux-Québec, Quebec ville, Canada.jpg|thumb|left|Notre-Dame-des-Victoires.]] De âlde stêd bestiet út in Boppestêd en in Understêd. De Understêd oan 'e rivier is it âldste part fan Kebek en ûntstie as hannelsgebiet om 'e haven hinne. Dêr lizze ûnder oare it histoaryske Place Royale en de [[Notre-Dame-des-Victoires (Kebek)|Notre-Dame-des-Victoires]], ien fan 'e âldste tsjerken fan Kanada. De Boppestêd op Kaap Diamant wie fanâlds it bestjoerlike, militêre en religieuze sintrum fan 'e stêd. [[Ofbyld:Château Frontenac at night, Quebec City (00123 23).jpg|thumb|260px|Château Frontenac.]] It bekendste gebou fan Kebek is sûnder mis it [[Château Frontenac]], in hotel yn 'e foarm fan in kastiel dat heech boppe de rivier úttuorket en it oansjen fan 'e stêd behearsket. Ek it Ursulinekleaster, it Seminaarje fan Kebek, de katedraal [[Notre-Dame fan Kebek]] en it provinsjale parlemintsgebou hearre ta de wichtichste histoaryske gebouwen. Krekt bûten de stêd lizze de 76 meter hege [[Montmorencywetterfal]], de ferneamde beafeartstsjerke [[Sainte-Anne-de-Beaupré]] en it eilân [[Île d'Orléans]], dat bekend stiet om syn âlde koloniale doarpen en moaie lânskip. Yn 'e stedsgrinzen leit ek it reservaat Wendake, dêr't de Huron-Wendat-mienskip wennet == Kultuer == Kebek is, nei Montréal, it wichtichste sintrum fan 'e Frânsk-Kanadeeske kultuer. De stêd hat in sterk Frânsktalich karakter en is troch UNESCO útroppen ta Literatuerstêd. Dêrnjonken is Kebek in wichtich sintrum foar Frânsktalige kranten, radio en televyzje. It bekendste evenemint is it Winterkarnaval fan Kebek, it grutste winterkarnaval fan 'e wrâld. Alle jierren yn febrewaris stiet de stêd twa wiken lang yn it teken fan optochten, iisskulptueren, muzyk en winterske aktiviteiten. Ek it simmerfestival Festival d'Été en it feest Les Fêtes de la Nouvelle-France lûke in soad besikers. It kulturele libben is ryk mei in grut ferskaat. Yn it Grand Théâtre de Québec wurde toaniel, opera, muzyk en oare foarstellings jûn. De stêd hat ek in symfony-orkest en in ynternasjonaal bekend keamerorkest. Ta de wichtichste musea hearre it Musée national des beaux-arts du Québec, mei keunst út de skiednis fan 'e provinsje, en it Musée de la civilisation, dat omtinken jout oan 'e kultuer en skiednis fan Frânsktalich Kanada. {{Boarnen|boarnefernijing= * De tekst is foar in grut part ôfkomstich fan 'e Nederlânsktalige wikipedy, sjoch foar boarnen op [[:nl:Québec (stad)]] {{Reflist}} ---- {{Commonscat|Quebec City}} }} [[Kategory:Plak yn Kebek]] [[Kategory:Plak stifte yn 1608]] g8ro5c2yeniki79alqh14r684d4xrfq 0 11715 1236721 1188486 2026-07-29T17:42:39Z Geoffrey F 17583 /* Gebrûk */ stikje tekst ut skunputsers gud 1236721 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks taal | namme = Ljouwertersk | oare namme(n) = | eigen namme = ''Liwwadders'', ''Leewarders'' | lânseigen yn = [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]] | tal sprekkers = ±19.400 <small>(2009, skatting)</small> | skrift = [[Latynsk alfabet]] | taalfamylje = ● [[Yndo-Jeropeeske talen|Yndo-Jeropeesk]]<br> &nbsp;&nbsp;● [[Germaanske talen|Germaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Westgermaanske talen|Westgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Súdwestgermaanske talen|Súdwestgermaansk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankysk-Nedersaksyske talen|Nederfr.-Nedersaks.]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederfrankyske talen|Nederfrankysk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Nederlânsk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Hollânsk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Hollânsk-Fryske dialekten|Hollânsk-Frysk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● [[Stedsk]]<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;● '''Ljouwertersk''' | dialekten = gjint | offisjele status= gjint | erkenning as minderheidstaal = [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]:<br> &nbsp;&nbsp;● [[File:Frisian flag.svg|20px]] [[Fryslân]] <small>(as [[streektaal]])</small> | ISO 639-1 = | ISO 639-2 = | ISO 639-3 = }} It '''Ljouwertersk''' (Ljouwertersk: ''Liwwadders'' of ''Leewarders'') is in [[dialekt]] fan it [[Stedsk]] dat fan âlds sprutsen wurdt yn 'e [[stêd]] [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], it haadplak fan 'e provinsje [[Fryslân]]. Dizze taalfoarm ûntstie yn 'e rin fan 'e [[16e iuw|sechstjinde]] en [[santjinde iuw]], en is in [[Hollânsk]] dialekt mei sterke [[Frysk]]e ynfloeden. It hat in protte wei fan 'e Stedske dialekten dy't yn oare Fryske stêden sprutsen wurde. Der binne soargen oer it fuortbestean fan it Ljouwertersk, no't de measte stedsjers tsjintwurdich de bern [[Nederlânsk]]talich grutbringe. ==Skiednis== It Ljouwertersk is ûntstien yn 'e rin fan 'e [[sechstjinde iuw]] en it begjin fan 'e [[santjinde iuw]], safolle is wol bekend, mar hoe't dat krekt yn syn wurk gien is, dat is net alhiel dúdlik. Neffens de tradisjonele teory geane it Ljouwertersk en de oare Stedske dialekten tebek oant de ein fan 'e [[fyftjinde iuw]], doe't hartoch [[Albrecht fan Saksen]] yn [[1498]] yn [[Fryslân]] de macht grypte en foar syn regear in grut tal útlânske amtners oanloek, benammentlik út [[Hollân]] wei. Dy amtners setten har nei wenjen yn 'e Fryske stêden en brochten dêr sa harren eigen taal, it [[Hollânsk]], dat him troch de ynfloed fan it [[Frysk]] meitiid ta it Stedsk ûntjûn hawwe soe. In oare teory wol hawwe dat it Stedsk net de taal fan ymport út Hollân wie, mar fan 'e Fryske boargerij yn 'e stêden, dy't dy taal fan 'e bestjoerlike elite oernaam. [[Taalkundige]]n [[Reitze Jonkman]] en [[Arjen Versloot]] binne fan betinken dat de Stedske dialekten net troch amtners, mar troch keaplju yn Fryslân brocht binne. [[File:Lânkaart lokaasje Ljouwertersk.PNG|left|thumb|250px|De lokaasje fan it Ljouwertersk yn 'e provinsje [[Fryslân]].]] It is frijwol ûndwaanlik om no noch út te meitsjen hoe't it doedestiden echt om en ta gien is, mei't der gjin skreaune boarnen út 'e begjintiid fan it Ljouwertersk oerlevere binne. Wol bestiet der ynformaasje út 'e twadde hân, fan inkele [[taalkundige]]n út dy tiid dy't yn harren wurk it Stedsk neame. [[Johannes de Laet]] út [[Leien]] seach gjin ferskil tusken de stedstaal fan Fryslân en de taal yn Hollân. De Fryske taalkundige [[Johannes Hilarides]] betitele it Stedsk (foutyf) as [[Nedersaksysk|Nederdútsk]] en wiisde dêrby op wurden as 'peerd'. Oer it Ljouwertersk as apart dialekt waard bleau it lange tiid stil. It âldste oerlevere Stedsk is in tekst yn it Ljouwertersk, dy't datearret út [[1768]]. De skriuwer, [[Anne Jeltema]], beskriuwt dêryn hoe't it doedestiden om en ta gie mei it keapjen en fersoargjen fan [[slachtfee]]. Hjirûnder in fragmint: <blockquote>''De andere daagsavens zude het Beest slagt wudde, en ik hat bedongen, dat de Boer 't teugen die tied zude opbringe laate. Ik gong dan de avens (want zien, ik wilder niet om flouwe) metten halve bok na bed toe, en sliep de morgens wat langer as ik anders wend waar; ten minsten, eer wij op kwammen, wudder schrikkelijk oppe deur klopt, en dat waar just de Keerel mette Koe. Ik kennet jou niet half zegge, hoe blied dat ik waar. 'k Hadde uit voorzorg en Dikkop klaar zet, dar wij ris helder van proefden. Wij bonnen de Koe anne leuning van mien stoepe vast, en dat ston (ken ikje zegge) vooren Keuning. Ik gong fluitende en zingende na mien Wief toe, die nog op bed lag, om hoor dat nijs te bringen, en vroeg hoor met ien, of ze het Beest niet ris zien zude? Zij begon te zugten, en zei: Op die wieze gaat de heele week weer na Sinjeur!''<ref>Feitsma, A., en Bosma, R., ''Frysk út de 18de Iuw'', yn: ''Estrikken XXII'', Grins, 1961, s. 77.</ref></blockquote> Oant djip yn 'e [[njoggentjinde iuw]] wie it Ljouwertersk yn Ljouwert de taal fan 'e begoedige boargerij en de [[adel]], en hie it in folle hegere maatskiplike status as it Frysk. Pas tsjin it begjin fan 'e [[tweintichste iuw]] begûn men it te sjen as in breklike mjuks fan Frysk en [[Standertnederlânsk]]. Doe ferwaard it hieltyd mear ta it dialekt fan 'e legere sosjale fermiddens, wylst de stedselite oergie op it [[Nederlânsk|'Algemien Beskaafd' Nederlânsk]]. Ek it Frysk krige fan dy tiid ôf wer in hegere status as it Stedsk, dat lju dy't yn 'e tweintichste iuw fan it omlizzende plattelân nei Ljouwert ta ferfearen, giene yn 'e stêd faak troch mei Frysk te praten, of oars namen se it Nederlânsk oer. Yn earder tiden pasten sokken har yn 'e stêd ornaris oan 'e dêr besteande taalsitewaasje oan en begûnen se Ljouwertersk te praten. [[File:Leeuwarden, Oldehoven foto1 2009-09-19 09.19.JPG|right|thumb|180px|De [[Aldehou (toer)|Aldehou]], it symboal fan [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]].]] ==Skaaimerken== Yn [[1993]] ferskynde it [[taalsosjology]]ske [[proefskrift]] fan [[Reitze Jonkman]] ''It Leewarders'', dêr't in wiidweidige histoaryske analyze fan 'e ûntwikkeling fan it Ljouwertersk fan algemiene stedstaal ta spesifyk stedsdialekt yn opnommen is. [[Cor van Bree]] en [[Arjen Versloot]] sammelen yn [[2008]] yn ''Oorsprongen van het Stadsfries'' sa'n bytsje alle literatuer oer de stedsdialekten yn Fryslân. It Ljouwertersk ferskilt net sa'n mâle soad fan 'e oare Stedske dialekten. Wol is it brûken fan it wurd ''juh'' typysk Ljouwertersk. In ''Liwwadder'' brûkt it faak te pas en te ûnpas yn syn praten. Fierders ûnderskiedt it Ljouwertersk him fan 'e oare Stedske dialekten trochdat de ynfloed fan it [[Nederlânsk]] yn it Ljouwertersk folle dúdliker te merken is. Dêrtroch ûntsteane tuskenfoarmen dy't tichter by de standerttaal steane. In goed foarbyld dêrfan is ''Leewarders'' as namme foar it dialekt, in beneaming dy't ûnder ynfloed fan it Nederlânske ''Leeuwarders'' ta stân kommen is. De oarspronklike selsoantsjutting fan it Ljouwertersk is ''Liwwadders''. ==Gebrûk== Fan it Ljouwertersk ferskynde yn [[1991]] by de [[Fryske Akademy]] it ''Woardeboek fan ut Leewarders'', fan [[A.C.B. van der Burg]]. By de publikaasje die de [[útjouwer]] in grut tal eksimplaren kado oan 'e Ljouwerter [[basisskoalle]]n. Yn 'e [[boekhannel]] waard it [[wurdboek]] lykwols min ferkocht.<ref>Duijff, Pieter, ''Fries en Stadsfries'', s. 84.</ref> De measte Ljouwertersksprekkers brûke har dialekt dan ek inkeld as sprektaal en alhiel net as skriuwtaal. Der binne mar inkele [[auteur]]s, lykas [[Anne Feddema]], dy't it Ljouwertersk ek op papier yn libben besykje te hâlden. It boek ''Ik rúk al aardech naar de skep''<ref>Efdé, Ezra, en Aartje Feikje Efdé-van der Wal. 2024. ''[https://search.worldcat.org/nl/title/1473926732 Ik rúk al aardech naar de skep: Leeuwarder Spreekwoorden En Gezegden]''. Dokkum: Wijdemeer Louw Dijkstra. ISBN 9789083468952</ref> ([[2024]]) is in yllustrearre samling fan Ljouwerter [[sprekwurden]] en [[siswizen]]. Hjirûnder in fragmint út Skúnpútsers gúd fan Anne Feddema: <blockquote>''Sêg ju Greet, wie hadde dat nou ooit docht, ik hewwen afspraak ferannend omdat ik naar Intratûn must, nou ja dat must fansellefs niet, mar dat hadde ik mie sellef nou ene keer inne kop setten, en dou weest oek wel, as ik dat één keer deen hew, dan wurdt dat eileks niet meer ferannend.'' <ref>{{Aut|Anne Feddema}} (2009), ''Skúnpútsers gúd'', pag. 73,Bornmeer</ref> </blockquote> Behalven praten wurdt der bytiden ek songen yn it Ljouwertersk. In ferneamd Ljouwertersk [[ferske]] is ''[['t Woanskip]]'', oarspronklik fan [[Irish Stew]] mar mear ferneamd yn 'e ferzje fan [[Anneke Douma]]. Dat ferske is in prominint part fan 'e klupkultuer fan 'e Ljouwerter [[fuotbal]]klup [[sc Cambuur]], dat yn it [[Cambuurstadion]] ek nei in doelpunt fan 'e thúsklup te hearren is. Bûten Fryslân is dat ferske better bekend yn 'e Nederlânske oersetting fan [[Stef Ekkel]]. Mids [[febrewaris]] [[2020]] stelde de fraksje fan 'e [[FNP]] yn 'e [[gemeenteried]] fan [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]] foar om it mooglik te meitsjen dat it [[boargerlik houlik]] yn 'e gemeente behalven yn it [[Nederlânsk]] en it [[Frysk]] tenei ek yn it Ljouwertersk sletten wurde kin. Direkte oanlieding wie it beslút fan 'e gemeente [[De&nbsp;Waadhoeke]] om fanôf [[14&nbsp;febrewaris]] [[2020]] [[trouwen]] behalve yn it Nederlânsk, Frysk en [[Biltsk]] ek yn it [[Frjentsjertersk]] ta te stean.<ref>——, ''FNP: Trouwen in het Liwwadders'', yn: de ''[[Ljouwerter Krante]]'', 14 febrewaris 2020, s. 25.</ref> [[File:Leeuwarden vanaf Oldehove 2012 3.JPG|left|thumb|250px|Utsjoch oer [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] fanôf de [[Aldehou (toer)|Aldehou]].]] ==Tal sprekkers== Oer it sprekkerstal fan it Ljouwertersk bestiet frijwat ûndúdlikheid. Neffens [[taalkundige]]n [[Reitze Jonkman]] en [[Arjen Versloot]] hie yn [[1967]] noch 37% fan 'e ynwenners fan [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] it Ljouwertersk as [[memmetaal]], mar wie dat persintaazje yn [[1980]] belune ta 19% en yn [[1993]] ta 15%.<ref>{{Aut|Jonkman, Reitze J.}} en {{Aut|Versloot, Arjen P.}}, ''Fryslân Land van Talen: Een Geschiedenis'', Ljouwert, 2018 (op 'e nij besjoene werútjefte), oarspr. printinge 2013 (Afûk), ISBN 978-9 06 27 39 264, s. 91.</ref> Yn [[2002]] skreau [[Pieter Duijff]], in taalkundige dy't ferbûn is oan 'e [[Fryske Akademy]], lykwols dat fan 'e befolking fan 'e stêd Ljouwert likernôch 20% Ljouwertersk spriek.<ref>{{Aut|Duijff, Pieter}}, ''Fries en Stadsfries'', s. 83.</ref> Mei in hjoeddeistige befolking fan sa'n 96.000 minsken soe dat útkomme op 19.200 Ljouwertersksprekkers. ''[[De Bosatlas van Fryslân]]'' ([[2009]]) jout lykwols oan dat yn 'e [[Gemeente Ljouwert]] troch 10% fan 'e befolking Stedsk sprutsen wurdt.<ref>''De Bosatlas van Fryslân'', s. 254.</ref> No hearden doe ta de Gemeente Ljouwert fansels wol de fierhinne Frysktalige doarpen om 'e stêd hinne (noch net dy yn it eardere [[Boarnsterhim]], [[Ljouwerteradiel]] en [[Littenseradiel]], want dat wiene yn 2009 noch selsstannige gemeenten), mar dat kin dy hommelse weromfal fan 20% nei 10% net ferklearje. Mooglik dat it leit oan it ferskil tusken [[memmetaal]]sprekkers en lju dy't it Ljouwertersk 'op 'e strjitte' oppikt hawwe, de [[twadde taal|twadde-taalsprekkers]]. Lykwols is it sa dat ''De Bosatlas van Fryslân'' ek oanjout dat der yn 'e plattelânsgemeenten ek beskate minderheden fan Stedsksprekkers foarkomme (bgl. yn [[Ljouwerteradiel]] 5%, yn [[Menameradiel]] 6% en yn [[Tytsjerksteradiel]] 4% fan 'e befolking).<ref>''De Bosatlas van Fryslân'', s. 228-289.</ref> As men dy persintaazjes omrekkenet ta absolute oantallen en se ferrekkenet mei it oandiel dat de oare Stedske dialekten deryn hawwe sille, komt men foar it Ljouwertersk dochs noch út op in totaal fan 19.400 sprekkers. Dêrby moat wol oantekene wurde dat it benammen om âldere stedsjers giet. De jongerein brûkt de eigen taal net folle mear. It sprekkerstal nimt dêrmei stadichoan ôf, want de lêste generaasje dy't yn it Ljouwertersk grutbrocht is, waard berne yn 'e sechstiger jierren. == Ljouwerterske literatuer == * [[Anne Feddema]], ''Slapstickiepenbierings'' (1997), ''Skúnpútsers gúd'', gearstalling fan syn Liwadder kollums op Omrop Fryslân (2009) {{boarnen|boarnefernijing= '''referinsjes''':<br> <references/> '''boarnen''':<br> * {{Aut|[[Krine Boelens|Boelens, K.]], et al.}}, ''Twataligens: Ynlieding yn Underskate Aspekten fan de Twataligens'', Ljouwert, 1981 (Fryske Akademy), ISBN 9 06 27 30 086. * ——, ''[[De Bosatlas van Fryslân]]'', Grins, 2009 (Noordhoff Atlas Productions), ISBN 978-9 00 17 79 047. * {{Aut|[[Pieter Duijff|Duijff, Pieter]]}}, ''Fries en Stadsfries'', De Haach, 2002 (Sdu Uitgevers), ISBN 9 01 20 90 156. * {{Aut|[[Pieter Duijff|Duijff, Pieter]]}}, ''Wurdlisten fan 'e Fryske Stedsdialekten'', Ljouwert, 1998 (Fryske Akademy), ISBN 9 06 17 18 600. * {{Aut|Haan, G.J. de}}, ''Frisian Grammar'', Grins, (sûnder jier). * {{Aut|[[Klaas Jansma|Jansma, Klaas]]}}, ''Friesland en Zijn 44 Gemeenten'', Ljouwert, 1981 (''Frysk Deiblêd''), ISBN 9 06 48 00 154. * {{Aut|[[Reitze Jonkman|Jonkman, Reitze J.]]}} en {{Aut|[[Arjen Versloot|Versloot, Arjen P.]]}}, ''Fryslân Land van Talen: Een Geschiedenis'', Ljouwert, 2018 (op 'e nij besjoene werútjefte), oarspr. printinge 2013 (Afûk), ISBN 978-9 06 27 39 264, s. 59-69 en 85-93. }} {{Taal yn Fryslân}} [[Kategory:Stedsk]] [[Kategory:Kultuer yn Ljouwert]] jl7r33mtlrwef91rgv8touriiz9oxxx 0 12559 1236734 1226343 2026-07-29T20:50:20Z Kening Aldgilles 167 1236734 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = New York | ôfbylding = NYC Montage 2014 4 - Jleon.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = [[File:Flag of New York City.svg|border|125px]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[File:Seal of New York City (B&W).svg|75px]] | ynwennertal = 8.584.629 <small>(2025)</small> | oerflak = 1.214 km² <small>(ynkl. wetter)</small><br />783 km² <small>(allinnich lân)</small> | befolkingstichtens = 10.963 / km² | stêdekloft = likernôch 19,9 miljoen <small>(2025)</small> | hichte = 10 m | lân = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | bestjoerlike ienheid 1 = Steat | namme bestjoerlike ienheid 1= [[File:Flag of New York.svg|border|20px]] [[New York (steat)]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[File:Flag of New York City.svg|border|20px]] New York (stêd) | stifting = [[1624]] | tiidsône = [[UTC]] −5 | simmertiid = UTC −4 | koördinaten = 40°40′20″N 73°56′40″W | webside = [https://www.nyc.gov/ www.nyc.gov] | ôfbylding99 = NYC NY.png | ôfbyldingstekst99 = De lizzing fan New York yn de [[steat New York]]. }} De stêd '''New York''', of '''New York City''' (offisjeel ''City of New York''), en byneamd ''The Big Apple'', is de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]] en leit yn de steat [[New York (steat)|New York]]. De stêd is in sintrum fan ynternasjonale hannel, [[polityk]], kommunikaasje, [[muzyk]], moade en [[kultuer]]. Mei in grut tal goede museums, galeryen, poadia, media, ynternasjonale koöperaasjes en gruthannels is New York, njonken, [[Londen]], [[Parys]] en [[Tokio]], ien fan de fjouwer wichtichste stêden op 'e wrâld. == Skiednis == De regio hat bewenne west fan de [[Delawêr|Lenape]]-[[Yndianen]] doe't it yn [[1524]] ûntdutsen waard troch [[Giovanni da Verrazzano]], in Italjaansk ûntdekkingsreizger yn tsjinst by de Frânske kening, dy't it "Nouvelle-Angoulême" (Nij-Angoulême). It echte kolonisearjen begûn mei de Nederlânske koloanje op itselde plak, dat letter de namme "Nij-Amsterdam" krige, op it súdlike punt fan [[Manhattan (New York)|Manhattan]] yn [[1614]]. Nederlânsk koloniaal direkteur-generaal [[Peter Minuit]] kocht it eilân Manhattan fan de Lenape Indianen yn [[1626]]. Yn [[1664]] feroveren de [[Grut-Brittanje|Britten]] de stêd en it krige de nije namme "New York", nei de Ingelske greve fan York en Albany. Oan 'e ein fan de [[Ingelân|Ingelsk]]-[[Nederlân]]ske kriich krigen de Nederlanners Run (in eilân, dat gâns mear opsmyt as New York), en de Ingelsen Nij Amsterdam (New York). Under Britsk bewâld groeide de hannelstêd. Kening [[George II fan Grut-Brittanje|George II]] stifte yn [[1754]] de [[Universiteit fan Colombia]] yn Lower Manhattan. Yn 'e [[Amerikaanske ûnôfhinklikenskriich]] waard der ek fochten yn 'e stêd, de Amearikanen moasten har lykwols weromlûke, meidat de Britten sterker wienen. It kontinetale kongres kaam yn 'e stêd gear, en [[George Washington]] waard yn [[1789]] keazen as earste presidint fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]]. New York bleau de haadsted oant [[1790]] [[Ofbyld:Fort New Amsterdam on the Manhatans (New York) print c1626.jpg|thumb|left|200px|''Fort Amsterdam op Manhattan'']] Lilkens om 'e militêre tsjinstplicht wilens de [[Amerikaanske Boargerkriich]] (1861-1865) liede ta opskuor yn [[1863]], ien fan 'e slimste foarfallen boargerûnresten yn 'e Amerikaanske skiednis. Yn [[1868]] krige de ''City of New York'' stal mei it konsolidearjen fan [[Brooklyn (New York|Brooklyn]] (foarhinne in selsstannige stêd), [[Manhattan (New York)|Manhattan]] en lytsere gemeenten. Mei de komst fan de [[metro (ferfiermiddel)|metro]] yn 1904 wie de stêd ferbûn. Yn 'e earste helte fan de 20e iuw waard de stêd wrâldferneamd om har yndustry, kommersy, en kommunikaasje. Nei de [[Twadde Wrâldkriich]] waard New York de wichtichste stêd op 'e wrâld, mei [[Wall Street]] as symboal foar de Amerikaanske ekonomyske macht. Yn 1952 waard it haadkertier fan 'e [[Feriene Naasjes]] boud yn New York, hjirtroch waard de stêd in ynternasjonaal polityk sintrum fan belang. Troch it grutter wurden fan it [[Abstrakt ekspresjonisme]] yn New York, ferlear [[Parys]] de titel 'keunstsintrum fan 'e wrâld'. Op [[11 septimber]] [[2001]] waard de stêd troffen troch terroristyske oanslaggen, wêrby't sa'n 3,000 minsken stoaren en it [[World Trade Center]] ferneatige waard. De [[Freedom Tower]] komt op it plak fan it World Trade Center, en sil yn 2010 klear wêze. == Demografy == Neffens in skatting fan it [[Amerikaanske Folkstellingsburo]] hie New York op [[1 july]] [[2025]] 8.584.629 ynwenners. Dêrmei is New York de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten]] en ien fan de grutste stêden fan 'e wrâld. De stêd hat in lângebiet fan likernôch 783 km², wat in befolkingstichtens jout fan sa'n 10.963 ynwenners de km². New York is it sintrum fan 'e [[New York (stêdekloft)|New York metropolitan area]], in stêdekloft dy't him útstrekt oer dielen fan 'e steaten [[New York (steat)|New York]], [[New Jersey]] en [[Connecticut]]. Yn it hiele metropoalgebiet wenje hast 20 miljoen minsken. It gebiet om New York hinne heart ta de grutste konsintraasjes fan befolking, ekonomy en kultuer yn 'e wrâld. === Befolkinggroei === De befolking fan New York is sûnt de njoggentjinde iuw sterk groeid troch yndustrialisaasje en grutte ymmigraasjewellen. Yn [[1900]] wennen der sa'n 3,4 miljoen minsken yn 'e stêd. Nei de gearfoeging fan 'e fiif boroughs yn [[1898]] groeide New York út ta in wrâldstêd. Yn 'e earste helte fan 'e tweintichste iuw berikte de befolking in hichtepunt fan mear as 7 miljoen minsken. Nei in perioade fan befolkingsôfname yn 'e jierren 1970 is de stêd sûnt de jierren 1990 wer groeid. De groei waard benammen feroarsake troch nije ymmigraasje, ekonomyske groei en de weromkear fan minsken nei sintrale stedsgebieten. === Befolking nei borough === New York is bestjoerlik ferdield yn fiif boroughs, dy't tagelyk de fiif county's fan 'e stêd foarmje: {| class="wikitable" ! Borough ! Ynwennertal (skatting 2025) ! County |- | [[Brooklyn]] | 2.617.631 | Kings County |- | [[Queens]] | 2.316.841 | Queens County |- | [[Manhattan (New York)|Manhattan]] | 1.660.664 | New York County |- | [[The Bronx]] | 1.384.724 | Bronx County |- | [[Staten Island]] | 498.212 | Richmond County |} Brooklyn en Queens binne de grutste boroughs. Manhattan hat minder ynwenners as Brooklyn en Queens, mar is troch de hege bebouwing en it grutte tal deistige pendelders it tichtst befolke en ekonomysk wichtichste diel fan 'e stêd. === Etnyske en kulturele gearstalling === New York is ien fan 'e meast kultureel ferskaatste stêden fan 'e wrâld. Mear as in tredde fan 'e ynwenners is bûten de Feriene Steaten berne. Yn 'e stêd wenje minsken mei woartels yn hast alle lannen fan 'e wrâld. Neffens folkstellingsgegevens bestiet de befolking út in grutte ferskaat oan groepen. Grutte groepen binne ûnder oaren minsken mei Latynsk-Amerikaanske eftergrûn, Afro-Amerikanen, blanke Amerikanen fan Jeropeeske komôf en Aziatyske Amerikanen. De grutste Aziatyske mienskippen yn 'e Feriene Steaten binne te finen yn New York, benammen yn Queens en Brooklyn. Wichtige ymmigrantegroepen komme ûnder oare út: de Dominikaanske Republyk, Sina, Jamaika en oare Karibyske lannen, Guyana, Meksiko, Yndia, Ekwador, Bangladesj, Haïty en Trinidad en Tobago. De stêd hat ek histoaryske mienskippen fan [[Ierske Amerikanen]], [[Italjaanske Amerikanen]], [[Joadske Amerikanen]], [[Poalske Amerikanen]] en in grut tal oare Europeeske en Midden-Easterske groepen. === Talen === Ingelsk is de meast sprutsen taal yn New York, mar de stêd hat ien fan 'e grutste talige ferskaatsten yn 'e wrâld. Yn in grut part fan 'e húshâldings wurdt thús in oare taal as Ingelsk sprutsen. Njonken Ingelsk binne Spaansk, Sineesk (benammen Mandarynsk en Kantoneesk), Russysk, Bengali, Haïtiaansk-Kreoalsk, Arabysk, Frânsk, Koreaansk en Portegeesk wichtige talen yn 'e stêd. Yn totaal wurde yn New York mear as 200 talen sprutsen. Dat ferskaat is sichtber yn 'e buertkultueren, media, skoallen en religieuze ynstellingen. === Leeftyd en húshâldings === De befolking fan New York is relatyf jong yn ferliking mei in soad oare grutte Amerikaanske stêden. In grut part fan 'e ynwenners is tusken de 20 en 40 jier âld, wat gearhinget mei de rol fan 'e stêd as sintrum foar ûnderwiis, wurkgelegenheid en kultuer. Troch de hege wenkosten en it grutte tal allinnichsteande stedslju hat New York in heech persintaazje ienpersoanshúshâldings. Tagelyk wenje der miljoenen gesinnen mei bern, benammen yn Brooklyn, Queens, The Bronx en Staten Island. === Ynkommen en earmoede === New York hat grutte ekonomyske ferskillen. De stêd is it finansjele sintrum fan 'e Feriene Steaten mei tige hege ynkommens yn sektoaren lykas finansjeel, technology en media, mar hat ek grutte gebieten mei earmoede. In part fan 'e befolking libbet ûnder de federale earmoedegrins. De heechste earmoedesifers komme foar yn dielen fan The Bronx, Brooklyn en Queens. De gemeente hat dêrom programma's foar betelbere húsfesting, sosjale stipe en tagong ta sûnenssoarch. === Religy === Troch de grutte kulturele ferskaat is New York thús foar in grut tal religieuze mienskippen. Der binne grutte groepen roomske katoliken, protestanten, joaden, moslims, hindoes en boeddhisten. De stêd hat ien fan 'e grutste joadske mienskippen bûten Israel en wichtige mienskippen fan moslims en hindoes. ===Berne en stoarn yn New York=== :[[Image:1rightarrow.png|15px]] [[List fan minsken dy't berne en/of stoarn binne yn New York (stêd)]] == Geografy == New York leit oan de eastkust fan de F.S. yn 'e Baai [[fan New York]], dêr't de rivieren de [[Hudson (rivier)|Hudson rivier]] en de [[East Rivers]] yn 'e [[Atlantyske Oseaan]] streamt. Trochsneed hichte fan it lân is 6 meter boppe seenivo. It sintrum fan 'e stêd leit op Manhattan, dat tusken de Hudson en East Rivers leit. Om de rivieren hinne lizze de oare stêdsdielen. De stêd hat in oerflak fan 785.6 km². === Yndieling === New York hat fiif stêdsdistrikten [[The Bronx]], [[Queens]], Brooklyn (Kings County), Manhattan (New York County) en Staten Island. It eilân Manhattan is it sintrum fan de wrâldstêd wurden. Om Manhattan hinne lizze trije rivieren: de [[Hudson (rivier)|Hudson]] yn 't westen, de [[East River]] yn 't easten, en de [[Harlem River]] yn 't noarden. Manhattan is troch brêgen ferbûn mei Brooklyn, Queens, en de Bronx, en ek mei de steat [[New Jersey]] oan de oarekant fan de Hudson. [[Ofbyld:5 Boroughs Labels New York City Map.png|250px|thumb|De fiif boroughs: '''<span style="color:#2a3d94;">1:&nbsp;Manhattan</span>''', '''<span style="color:#f4cc0b;">2:&nbsp;Brooklyn</span>''', '''<span style="color:#ef7b2c;">3:&nbsp;Queens</span>''', '''<span style="color:#dc382c;">4:&nbsp;The Bronx</span>''', '''<span style="color:#8a3687;">5:&nbsp;Staten Island</span>''']] * '''[[The Bronx]]''' (ynw. 1.384.724) is New York City's meast noardlike stêdsdistrikt. It [[Yankee Stadium]], dêr't de [[New York Yankees]] spylje, en it plak fan de grutste huzenkloft yn de Feriene Steaten dy't koöperatyf eigendom is, [[Co-op City, Bronx|Co-op City]]. Utsein in stikje Manhattan dat bekend is as [[Marble Hill, Manhattan|Marble Hill]], is de Bronx it ienichste stikje fêstelân fan de stêd dat in diel is fan de Feriene Steaten. Yn 'e Bronx is [[rap]] en de [[hiphop]] kultuer ûntstien. * '''[[Brooklyn]]''' (ynw. 2.617.631) is it stêdsdiel dêr't de minsken it tichtst op inoar wenje, en wie oant 1898 ta in selsstannige stêd. Brooklyn is bekend om syn kultureel, sosjaal en etnysk ferskaat, in eigen keunst krite, aparte buorskippen en in unike arsjitektuer. De borough hat in wiid strân en [[Coney Island]], dat yn 1870 stifte is wie it earste ferdivedaasje plak fan it lân. * '''[[Manhattan (eilân)|Manhattan]]''' (ynw. 1.660.664) hat in soad wolkekliuwers, dêrom is it tal ynwenners de km² ôfgryslike heech. Yn dit borough leit it saken- en finansjele sintrum fan de stêd, en in protte kulturele ynstellings, lykas museums, it [[Broadway theatre]] distrikt en [[Madison Square Garden]]. Manhattan is parte yn [[Downtown Manhattan|Downtown]], [[Midtown Manhattan|Midtown]], en de [[Upper Manhattan|Uptown]]. Uptown Manhattan is partsjen yn 't [[Central Park]] tusken de [[Upper East Side]] en [[Upper West Side]], boppe it park leit [[Harlem]]. * '''[[Queens]]''' (ynw. 2.316.841) is nei oerflak it grutste borough mei it grutste etnyske ferskaat yn 'e Feriene Steaten. It is it ienichste diel fan de Feriene Steaten dêr't de swarte befolking mear fertsjinnet, likernôch $52,000 yn 't jier, as de wite befolking. Queens hat it [[Shea Stadium]], dêr't de [[New York Mets]] spylje, en wêr't alle jierren it [[U.S. Open (tennis)|U.S. Iepen]] tennis toernoai organisearre wurd. * '''[[Staten Island]]''' (ynw. 498.212) hat de meast rânstêdelike aard fan de fiif boroughs. De [[Verrazano-Narrows Bridge]] ferbynt it eilân mei Brooklyn. De [[Staten Island Ferry]] is de ferbining nei Manhattan. Oant 2001 wie de borough it plak fan de [[Fresh Kills Landfill]], eartyds it grutste stoartplak op ierde, dat no bewenber makke is. === Klimaat === Alhoewol't New York op 'e selde hichte leit as de waarmere Jeropeeske stêden [[Napels (stêd)|Napels]] en [[Porto (Portegal)|Porto]], hat it dochs in sêft kontinintaal klimaat mei kâlde lucht fan it Noard Amearikaanske kontinent. Winterdeis bliuwt it der wat waarmer as oare stêden dy't mear yn 't binnenlân lizze, der falt sa'n 63.5 oant 88.9 sm snie yn 't jier. New York hat in froast-frije rite fan 199 dagen twisken de winters. Yn 'e maitiid en hjerst kin der wolris snie lizze of it is waarm en fochtich, mar it kin likegoed kâld en reineftich wêze. Simmerdeis is it der waarm en fochtich mei in trochsneed temeratuer fan 32&nbsp;°C. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" | Moanne ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Feb ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Apr ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jun ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jul ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Aug ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Sep ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Okt ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nov ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Des ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Yn 't jier |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Trochsneed temp. heech °C | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | 3 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 4 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 10 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 15 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 22 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 27 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 30 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 29 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 24 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 18 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 12 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 6 | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | <div class="center">'''17'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" | Trochsneed temp. leech °C | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -4 | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -3 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 2 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 7 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 12 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 17 | style="background: #FFA500; color: black;" | 20 | style="background: #FFA500; color: black;" | 19 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 16 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 10 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 5 | style="background: #ffffff; color: black;" | -1 | style="background: #ffffff; color: black;" | <div class="center">'''8'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Reinfal mm | style="background: #87CEEB;" | 86 | style="background: #87CEEB;" | 84 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #4169E1;" | 102 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #6495ED;" | 95 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #4169E1;" | 104 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #6495ED;" | 91 | style="background: #4169E1;" | 127 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #FFFFFF;" | <div class="center">'''1,124'''</div> |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Boarne: [http://www.weatherbase.com/weather/weatherall.php3?s=108503&refer=&units=us Weatherbase] |} == Ekonomy == New York is ien fan 'e wichtichste ekonomyske sintra fan 'e wrâld. De stêd is it grutste finansjele sintrum fan 'e [[Feriene Steaten]] en heart ta de wichtichste wrâldstêden op it mêd fan hannel, media, technology, kultuer en ynternasjonale tsjinstferliening. De ekonomy fan New York is tige ferskaat en is net ôfhinklik fan ien inkelde yndustry. De stêd hat in grut oandiel yn 'e nasjonale ekonomy fan 'e Feriene Steaten en lûkt alle jierren grutte ynvestearrings oan troch har ynternasjonale ferbiningen, heech oplate befolking en rol as haadkertier fan in grut tal bedriuwen en organisaasjes. === Finansjeel sintrum === De finansjele sektor is it bekendste ûnderdiel fan 'e ekonomy fan New York. Yn [[Lower Manhattan]] leit [[Wall Street]], it histoaryske sintrum fan 'e Amerikaanske finansjele wrâld. Dêr binne ûnder oare de [[New York Stock Exchange]] (NYSE), de grutste effektebeurs fan 'e wrâld neffens merkwearde, en de [[NASDAQ]] fêstige. Njonken oandielhannel hat New York in grutte rol yn bankwezen, fersekering, ynvestearringsfûnsen, private equity en finansjele technology (''fintech''). In grut tal fan 'e grutste Amerikaanske en ynternasjonale finansjele bedriuwen hat in haadkantoar of wichtige ôfdielingen yn Manhattan. === Haadkertier fan bedriuwen === New York is ien fan 'e wichtichste plakken yn 'e wrâld foar haadkertieren fan grutte bedriuwen. In grut tal bedriuwen út de [[Fortune 500]] hat in fêstiging yn 'e stêd. De oanwêzigens fan finansjele ynstellingen, advokatekantoaren, reklameburo's en konsultaasjebedriuwen makket de stêd oantreklik foar ynternasjonale ûndernimmingen. === Technology en ynnovaasje === Hoewol't New York tradisjoneel bekendstiet as finansjeel sintrum, is de stêd ek útgroeid ta ien fan 'e grutste technologyhubs fan 'e Feriene Steaten. De technologysektor, faak oantsjut as [[Silicon Alley]], sit benammen yn Manhattan, mar hat ek in sterke oanwêzigens yn Brooklyn en Queens. Bedriuwen op it mêd fan software, digitale media, keunstmjittige yntelliginsje, finansjele technology en e-commerce hawwe har yn 'e stêd fêstige. De tichte oanwêzigens fan universiteiten, ynvestearders en in grutte arbeidsmerk hat de groei fan dizze sektor stimulearre. === Media, reklame en kultueryndustry === New York is ien fan 'e wichtichste mediastêden fan 'e wrâld. De stêd is in sintrum foar útjouwerijen, kranten en tydskriften, televyzje, filmproduksje, streamingtsjinsten, muzyk en moade. De saneamde [[Madison Avenue]] waard wrâldferneamd as sintrum fan 'e reklame-yndustry. Ek grutte mediabedriuwen en nijsorganisaasjes hawwe harren haadkertier of wichtige studio's yn New York. De stêd is ek ien fan 'e wrâldsintra foar moade. Alle jierren wurdt hjir de [[New York Fashion Week]] organisearre, ien fan 'e wichtichste moade-eveneminten ynternasjonaal. === Toerisme === Toerisme is in wichtige pylder fan 'e ekonomy fan New York. De stêd lûkt alle jierren tsientallen miljoenen besikers út binnen- en bûtenlân. Belangrike toeristyske attraksjes binne ûnder oare: [[Statue of Liberty]], [[Times Square]], [[Central Park]], [[Empire State Building]], [[Broadway (teater)|Broadway]], [[Metropolitan Museum of Art]], [[Museum of Modern Art]]. Toerisme soarget foar wurkgelegenheid yn hotels, restaurants, winkels, ferfier en de kulturele sektor. === Haven en hannel === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is ien fan 'e grutste havenkompleksen fan Noard-Amearika. De haven hat in wichtige rol yn ynternasjonale hannel, benammen foar konteners, yndustriële produkten en konsuminteguod. De geografyske lizzing oan 'e [[Atlantyske Oseaan]] en de ferbiningen mei it binnenlân hawwe New York sûnt de santjinde iuw ta in wichtich hannelssintrum makke. === Unreplik guod en bou === De merk foar ûnreplik guod yn New York heart ta de djoerste fan 'e wrâld. Manhattan is bekend om syn wolkekliuwers, kantoargebouwen en lúkse wenningen, wylst Brooklyn en Queens de lêste desennia sterke ûntwikkeling en ynvestearrings meimakke hawwe. De bou-yndustry is in wichtige wurkjouwer en spilet in grutte rol yn 'e útwreiding en fernijing fan 'e stêd. === Underwiis en ûndersyk === Universiteiten en ûndersyksynstellingen drage ek by oan de ekonomy. Bekende ynstellingen binne ûnder oaren: [[Columbia University]], [[New York University]] en de [[City University of New York]]. Se leverje ûndersyk, ynnovaasje en in grutte stream fan heech oplate wurknimmers foar de regionale ekonomy. === Wurkgelegenheid en ekonomyske ferskillen === De arbeidsmerk fan New York is tige grut en ferskaat. Der wurkje miljoenen minsken yn 'e stêd, wylst in grut tal minsken alle dagen út omlizzende gebieten nei New York pendelt. Tagelyk besteane der grutte ekonomyske ferskillen tusken befolkingsgroepen en wiken. Gebieten mei hege ynkommens lizze faak njonken wiken mei legere ynkommens en hegere wurkleazens. De gemeente besiket dizze ferskillen te ferminderjen mei belied foar betelbere húsfesting, ûnderwiis en wurkgelegenheid. === Ekonomyske betsjutting === Troch de kombinaasje fan finansjele macht, kulturele ynfloed, ynternasjonale ferbiningen en ynnovaasje wurdt New York beskôge as ien fan 'e wichtichste wrâldstêden. De stêd konkurrearret op ekonomysk mêd benammen mei oare grutte sintra lykas [[Londen]], [[Tokio]], [[Parys]] en [[Singapoer]]. == Ferkear == New York is ien fan de wichtichste ferfiersknooppunten fan de [[Feriene Steaten]]. De stêd beskikt oer in wiidweidich netwurk fan diken, spoarlinen, metro's, fearboaten en lofthavens. Troch de grutte befolkingstichtens en de beheinde romte wurdt in grut part fan it ferkear ôfwurke mei it iepenbier ferfier. === Dykferkear === De stêd is mei in tal grutte autosneldiken ferbûn mei de rest fan de Feriene Steaten. De wichtichste binne de [[Interstate 95]], [[Interstate 78]], [[Interstate 87]] en [[Interstate 278]]. De fiif stedsdielen binne mei-inoar ferbûn troch in grut tal brêgen en tunnels, lykas de [[Brooklyn Bridge]], de [[Manhattan Bridge]], de [[Queensboro Bridge]], de [[Verrazzano-Narrows Bridge]], de [[Lincoln Tunnel]] en de [[Holland Tunnel]]. === Iepenbier ferfier === It iepenbier ferfier wurdt benammen fersoarge troch de [[Metropolitan Transportation Authority]] (MTA). De [[New York City Subway]] is mei mear as 470 stasjons ien fan de grutste metrosystemen fan de wrâld en is 24 oeren deis iepen. Dêrneist eksploitearret de MTA in wiidweidich busnetwurk. Foar ferbinings mei de foarstêden binne der ferskate foarstêdspoarlinen, lykas de ''Long Island Rail Road'' en de ''Metro-North Railroad''. Fierders wurdt de stêd betsjinne troch [[Amtrak]], dat fan [[Penn Station (New York)|Penn Station]] út ferbinings hat mei ûnder oare [[Boston]], [[Philadelphia]] en [[Washington, D.C.]]. === Loftferkear === New York wurdt betsjinne troch trije grutte ynternasjonale lofthavens: * [[John F. Kennedy International Airport]] (JFK); * [[LaGuardia Airport]]; * [[Newark Liberty International Airport]] (yn de steat [[New Jersey]]). Mei-inoar hearre dy ta de drokste lofthavens fan Noard-Amearika. === Wetterferfier === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is de grutste haven oan de eastkust fan de Feriene Steaten. De [[Staten Island Ferry]] fersoarget in fergees fearferbân tusken [[Manhattan]] en [[Staten Island]] en wurdt alle dagen troch tsientûzenen reizgers brûkt. Dêrneist binne der ferskate fearferbinings nei oare parten fan de stêd en de omlizzende regio. == Stêdsbyld == [[Ofbyld:NYC_Top_of_the_Rock_Pano.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it suden wei fan de 'Top of the Rock' yn it tsjuster]] [[Ofbyld:NYC_Central_Park_pano_from_Top_of_the_Rock.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it noarden wei fan de 'Top of the Rock' oer it [[Central Park]]]] == Keppeling om utens == *{{en}}[https://www.nyc.gov/ Offisjele webside fan 'e stêd New York] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/New_York_City ''References'' en ''Further Reading'', op dizze side]. ---- {{commonscat|New York City}} }} [[Kategory:New York (stêd)| ]] [[Kategory:Plak yn New York (steat)]] [[Kategory:Plak stifte yn 1624]] j1pa46g8idgvvwyza7hqsuazgsn49rn 1236735 1236734 2026-07-29T21:00:09Z Kening Aldgilles 167 1236735 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = New York | ôfbylding = NYC Montage 2014 4 - Jleon.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = [[File:Flag of New York City.svg|border|125px]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[File:Seal of New York City (B&W).svg|75px]] | ynwennertal = 8.584.629 <small>(2025)</small> | oerflak = 1.214 km² <small>(ynkl. wetter)</small><br />783 km² <small>(allinnich lân)</small> | befolkingstichtens = 10.963 / km² | stêdekloft = likernôch 19,9 miljoen <small>(2025)</small> | hichte = 10 m | lân = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | bestjoerlike ienheid 1 = Steat | namme bestjoerlike ienheid 1= [[File:Flag of New York.svg|border|20px]] [[New York (steat)]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[File:Flag of New York City.svg|border|20px]] New York (stêd) | stifting = [[1624]] | tiidsône = [[UTC]] −5 | simmertiid = UTC −4 | koördinaten = 40°40′20″N 73°56′40″W | webside = [https://www.nyc.gov/ www.nyc.gov] | ôfbylding99 = NYC NY.png | ôfbyldingstekst99 = De lizzing fan New York yn de [[steat New York]]. }} De stêd '''New York''', of '''New York City''' (offisjeel ''City of New York''), en byneamd ''The Big Apple'', is de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]] en leit yn de steat [[New York (steat)|New York]]. De stêd is in sintrum fan ynternasjonale hannel, [[polityk]], kommunikaasje, [[muzyk]], moade en [[kultuer]]. Mei in grut tal goede museums, galeryen, poadia, media, ynternasjonale koöperaasjes en gruthannels is New York, njonken, [[Londen]], [[Parys]] en [[Tokio]], ien fan de fjouwer wichtichste stêden op 'e wrâld. == Skiednis == De regio hat bewenne west fan de [[Delawêr|Lenape]]-[[Yndianen]] doe't it yn [[1524]] ûntdutsen waard troch [[Giovanni da Verrazzano]], in Italjaansk ûntdekkingsreizger yn tsjinst by de Frânske kening, dy't it "Nouvelle-Angoulême" (Nij-Angoulême). It echte kolonisearjen begûn mei de Nederlânske koloanje op itselde plak, dat letter de namme "Nij-Amsterdam" krige, op it súdlike punt fan [[Manhattan (New York)|Manhattan]] yn [[1614]]. Nederlânsk koloniaal direkteur-generaal [[Peter Minuit]] kocht it eilân Manhattan fan de Lenape Indianen yn [[1626]]. Yn [[1664]] feroveren de [[Grut-Brittanje|Britten]] de stêd en it krige de nije namme "New York", nei de Ingelske greve fan York en Albany. Oan 'e ein fan de [[Ingelân|Ingelsk]]-[[Nederlân]]ske kriich krigen de Nederlanners Run (in eilân, dat gâns mear opsmyt as New York), en de Ingelsen Nij Amsterdam (New York). Under Britsk bewâld groeide de hannelstêd. Kening [[George II fan Grut-Brittanje|George II]] stifte yn [[1754]] de [[Universiteit fan Colombia]] yn Lower Manhattan. Yn 'e [[Amerikaanske ûnôfhinklikenskriich]] waard der ek fochten yn 'e stêd, de Amearikanen moasten har lykwols weromlûke, meidat de Britten sterker wienen. It kontinetale kongres kaam yn 'e stêd gear, en [[George Washington]] waard yn [[1789]] keazen as earste presidint fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]]. New York bleau de haadsted oant [[1790]] [[Ofbyld:Fort New Amsterdam on the Manhatans (New York) print c1626.jpg|thumb|left|200px|''Fort Amsterdam op Manhattan'']] Lilkens om 'e militêre tsjinstplicht wilens de [[Amerikaanske Boargerkriich]] (1861-1865) liede ta opskuor yn [[1863]], ien fan 'e slimste foarfallen boargerûnresten yn 'e Amerikaanske skiednis. Yn [[1868]] krige de ''City of New York'' stal mei it konsolidearjen fan [[Brooklyn (New York|Brooklyn]] (foarhinne in selsstannige stêd), [[Manhattan (New York)|Manhattan]] en lytsere gemeenten. Mei de komst fan de [[metro (ferfiermiddel)|metro]] yn 1904 wie de stêd ferbûn. Yn 'e earste helte fan de 20e iuw waard de stêd wrâldferneamd om har yndustry, kommersy, en kommunikaasje. Nei de [[Twadde Wrâldkriich]] waard New York de wichtichste stêd op 'e wrâld, mei [[Wall Street]] as symboal foar de Amerikaanske ekonomyske macht. Yn 1952 waard it haadkertier fan 'e [[Feriene Naasjes]] boud yn New York, hjirtroch waard de stêd in ynternasjonaal polityk sintrum fan belang. Troch it grutter wurden fan it [[Abstrakt ekspresjonisme]] yn New York, ferlear [[Parys]] de titel 'keunstsintrum fan 'e wrâld'. Op [[11 septimber]] [[2001]] waard de stêd troffen troch terroristyske oanslaggen, wêrby't sa'n 3,000 minsken stoaren en it [[World Trade Center]] ferneatige waard. De [[Freedom Tower]] komt op it plak fan it World Trade Center, en sil yn 2010 klear wêze. == Demografy == Neffens in skatting fan it [[Amerikaanske Folkstellingsburo]] hie New York op [[1 july]] [[2025]] 8.584.629 ynwenners. Dêrmei is New York de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten]] en ien fan de grutste stêden fan 'e wrâld. De stêd hat in lângebiet fan likernôch 783 km², wat in befolkingstichtens jout fan sa'n 10.963 ynwenners de km². New York is it sintrum fan 'e [[New York (stêdekloft)|New York metropolitan area]], in stêdekloft dy't him útstrekt oer dielen fan 'e steaten [[New York (steat)|New York]], [[New Jersey]] en [[Connecticut]]. Yn it hiele metropoalgebiet wenje hast 20 miljoen minsken. It gebiet om New York hinne heart ta de grutste konsintraasjes fan befolking, ekonomy en kultuer yn 'e wrâld. === Befolkinggroei === De befolking fan New York is sûnt de njoggentjinde iuw sterk groeid troch yndustrialisaasje en grutte ymmigraasjewellen. Yn [[1900]] wennen der sa'n 3,4 miljoen minsken yn 'e stêd. Nei de gearfoeging fan 'e fiif boroughs yn [[1898]] groeide New York út ta in wrâldstêd. Yn 'e earste helte fan 'e tweintichste iuw berikte de befolking in hichtepunt fan mear as 7 miljoen minsken. Nei in perioade fan befolkingsôfname yn 'e jierren 1970 is de stêd sûnt de jierren 1990 wer groeid. De groei waard benammen feroarsake troch nije ymmigraasje, ekonomyske groei en de weromkear fan minsken nei sintrale stedsgebieten. === Befolking nei borough === New York is bestjoerlik ferdield yn fiif boroughs, dy't tagelyk de fiif county's fan 'e stêd foarmje: {| class="wikitable" ! Borough ! Ynwennertal (skatting 2025) ! County |- | [[Brooklyn]] | 2.617.631 | Kings County |- | [[Queens]] | 2.316.841 | Queens County |- | [[Manhattan (New York)|Manhattan]] | 1.660.664 | New York County |- | [[The Bronx]] | 1.384.724 | Bronx County |- | [[Staten Island]] | 498.212 | Richmond County |} Brooklyn en Queens binne de grutste boroughs. Manhattan hat minder ynwenners as Brooklyn en Queens, mar is troch de hege bebouwing en it grutte tal deistige pendelders it tichtst befolke en ekonomysk wichtichste diel fan 'e stêd. === Etnyske en kulturele gearstalling === New York is ien fan 'e meast kultureel ferskaatste stêden fan 'e wrâld. Mear as in tredde fan 'e ynwenners is bûten de Feriene Steaten berne. Yn 'e stêd wenje minsken mei woartels yn hast alle lannen fan 'e wrâld. Neffens folkstellingsgegevens bestiet de befolking út in grutte ferskaat oan groepen. Grutte groepen binne ûnder oaren minsken mei Latynsk-Amerikaanske eftergrûn, Afro-Amerikanen, blanke Amerikanen fan Jeropeeske komôf en Aziatyske Amerikanen. De grutste Aziatyske mienskippen yn 'e Feriene Steaten binne te finen yn New York, benammen yn Queens en Brooklyn. Wichtige ymmigrantegroepen komme ûnder oare út: de Dominikaanske Republyk, Sina, Jamaika en oare Karibyske lannen, Guyana, Meksiko, Yndia, Ekwador, Bangladesj, Haïty en Trinidad en Tobago. De stêd hat ek histoaryske mienskippen fan [[Ierske Amerikanen]], [[Italjaanske Amerikanen]], [[Joadske Amerikanen]], [[Poalske Amerikanen]] en in grut tal oare Europeeske en Midden-Easterske groepen. === Talen === Ingelsk is de meast sprutsen taal yn New York, mar de stêd hat ien fan 'e grutste talige ferskaatsten yn 'e wrâld. Yn in grut part fan 'e húshâldings wurdt thús in oare taal as Ingelsk sprutsen. Njonken Ingelsk binne Spaansk, Sineesk (benammen Mandarynsk en Kantoneesk), Russysk, Bengali, Haïtiaansk-Kreoalsk, Arabysk, Frânsk, Koreaansk en Portegeesk wichtige talen yn 'e stêd. Yn totaal wurde yn New York mear as 200 talen sprutsen. Dat ferskaat is sichtber yn 'e buertkultueren, media, skoallen en religieuze ynstellingen. === Leeftyd en húshâldings === De befolking fan New York is relatyf jong yn ferliking mei in soad oare grutte Amerikaanske stêden. In grut part fan 'e ynwenners is tusken de 20 en 40 jier âld, wat gearhinget mei de rol fan 'e stêd as sintrum foar ûnderwiis, wurkgelegenheid en kultuer. Troch de hege wenkosten en it grutte tal allinnichsteande stedslju hat New York in heech persintaazje ienpersoanshúshâldings. Tagelyk wenje der miljoenen gesinnen mei bern, benammen yn Brooklyn, Queens, The Bronx en Staten Island. === Ynkommen en earmoede === New York hat grutte ekonomyske ferskillen. De stêd is it finansjele sintrum fan 'e Feriene Steaten mei tige hege ynkommens yn sektoaren lykas finansjeel, technology en media, mar hat ek grutte gebieten mei earmoede. In part fan 'e befolking libbet ûnder de federale earmoedegrins. De heechste earmoedesifers komme foar yn dielen fan The Bronx, Brooklyn en Queens. De gemeente hat dêrom programma's foar betelbere húsfesting, sosjale stipe en tagong ta sûnenssoarch. === Religy === Troch de grutte kulturele ferskaat is New York thús foar in grut tal religieuze mienskippen. Der binne grutte groepen roomske katoliken, protestanten, joaden, moslims, hindoes en boeddhisten. De stêd hat ien fan 'e grutste joadske mienskippen bûten Israel en wichtige mienskippen fan moslims en hindoes. ===Berne en stoarn yn New York=== :[[Image:1rightarrow.png|15px]] [[List fan minsken dy't berne en/of stoarn binne yn New York (stêd)]] == Geografy == New York leit oan de eastkust fan de F.S. yn 'e Baai [[fan New York]], dêr't de rivieren de [[Hudson (rivier)|Hudson rivier]] en de [[East Rivers]] yn 'e [[Atlantyske Oseaan]] streamt. Trochsneed hichte fan it lân is 6 meter boppe seenivo. It sintrum fan 'e stêd leit op Manhattan, dat tusken de Hudson en East Rivers leit. Om de rivieren hinne lizze de oare stêdsdielen. De stêd hat in oerflak fan 785.6 km². === Yndieling === New York hat fiif stêdsdistrikten [[The Bronx]], [[Queens]], Brooklyn (Kings County), Manhattan (New York County) en Staten Island. It eilân Manhattan is it sintrum fan de wrâldstêd wurden. Om Manhattan hinne lizze trije rivieren: de [[Hudson (rivier)|Hudson]] yn 't westen, de [[East River]] yn 't easten, en de [[Harlem River]] yn 't noarden. Manhattan is troch brêgen ferbûn mei Brooklyn, Queens, en de Bronx, en ek mei de steat [[New Jersey]] oan de oarekant fan de Hudson. [[Ofbyld:5 Boroughs Labels New York City Map.png|250px|thumb|De fiif boroughs: '''<span style="color:#2a3d94;">1:&nbsp;Manhattan</span>''', '''<span style="color:#f4cc0b;">2:&nbsp;Brooklyn</span>''', '''<span style="color:#ef7b2c;">3:&nbsp;Queens</span>''', '''<span style="color:#dc382c;">4:&nbsp;The Bronx</span>''', '''<span style="color:#8a3687;">5:&nbsp;Staten Island</span>''']] * '''[[The Bronx]]''' (ynw. 1.384.724) is New York City's meast noardlike stêdsdistrikt. It [[Yankee Stadium]], dêr't de [[New York Yankees]] spylje, en it plak fan de grutste huzenkloft yn de Feriene Steaten dy't koöperatyf eigendom is, [[Co-op City, Bronx|Co-op City]]. Utsein in stikje Manhattan dat bekend is as [[Marble Hill, Manhattan|Marble Hill]], is de Bronx it ienichste stikje fêstelân fan de stêd dat in diel is fan de Feriene Steaten. Yn 'e Bronx is [[rap]] en de [[hiphop]] kultuer ûntstien. * '''[[Brooklyn]]''' (ynw. 2.617.631) is it stêdsdiel dêr't de minsken it tichtst op inoar wenje, en wie oant 1898 ta in selsstannige stêd. Brooklyn is bekend om syn kultureel, sosjaal en etnysk ferskaat, in eigen keunst krite, aparte buorskippen en in unike arsjitektuer. De borough hat in wiid strân en [[Coney Island]], dat yn 1870 stifte is wie it earste ferdivedaasje plak fan it lân. * '''[[Manhattan (eilân)|Manhattan]]''' (ynw. 1.660.664) hat in soad wolkekliuwers, dêrom is it tal ynwenners de km² ôfgryslike heech. Yn dit borough leit it saken- en finansjele sintrum fan de stêd, en in protte kulturele ynstellings, lykas museums, it [[Broadway theatre]] distrikt en [[Madison Square Garden]]. Manhattan is parte yn [[Downtown Manhattan|Downtown]], [[Midtown Manhattan|Midtown]], en de [[Upper Manhattan|Uptown]]. Uptown Manhattan is partsjen yn 't [[Central Park]] tusken de [[Upper East Side]] en [[Upper West Side]], boppe it park leit [[Harlem]]. * '''[[Queens]]''' (ynw. 2.316.841) is nei oerflak it grutste borough mei it grutste etnyske ferskaat yn 'e Feriene Steaten. It is it ienichste diel fan de Feriene Steaten dêr't de swarte befolking mear fertsjinnet, likernôch $52,000 yn 't jier, as de wite befolking. Queens hat it [[Shea Stadium]], dêr't de [[New York Mets]] spylje, en wêr't alle jierren it [[U.S. Open (tennis)|U.S. Iepen]] tennis toernoai organisearre wurd. * '''[[Staten Island]]''' (ynw. 498.212) hat de meast rânstêdelike aard fan de fiif boroughs. De [[Verrazano-Narrows Bridge]] ferbynt it eilân mei Brooklyn. De [[Staten Island Ferry]] is de ferbining nei Manhattan. Oant 2001 wie de borough it plak fan de [[Fresh Kills Landfill]], eartyds it grutste stoartplak op ierde, dat no bewenber makke is. === Klimaat === Alhoewol't New York op 'e selde hichte leit as de waarmere Jeropeeske stêden [[Napels (stêd)|Napels]] en [[Porto (Portegal)|Porto]], hat it dochs in sêft kontinintaal klimaat mei kâlde lucht fan it Noard Amearikaanske kontinent. Winterdeis bliuwt it der wat waarmer as oare stêden dy't mear yn 't binnenlân lizze, der falt sa'n 63.5 oant 88.9 sm snie yn 't jier. New York hat in froast-frije rite fan 199 dagen twisken de winters. Yn 'e maitiid en hjerst kin der wolris snie lizze of it is waarm en fochtich, mar it kin likegoed kâld en reineftich wêze. Simmerdeis is it der waarm en fochtich mei in trochsneed temeratuer fan 32&nbsp;°C. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" | Moanne ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Feb ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Apr ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jun ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jul ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Aug ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Sep ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Okt ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nov ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Des ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Yn 't jier |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Trochsneed temp. heech °C | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | 3 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 4 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 10 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 15 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 22 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 27 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 30 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 29 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 24 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 18 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 12 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 6 | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | <div class="center">'''17'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" | Trochsneed temp. leech °C | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -4 | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -3 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 2 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 7 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 12 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 17 | style="background: #FFA500; color: black;" | 20 | style="background: #FFA500; color: black;" | 19 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 16 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 10 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 5 | style="background: #ffffff; color: black;" | -1 | style="background: #ffffff; color: black;" | <div class="center">'''8'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Reinfal mm | style="background: #87CEEB;" | 86 | style="background: #87CEEB;" | 84 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #4169E1;" | 102 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #6495ED;" | 95 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #4169E1;" | 104 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #6495ED;" | 91 | style="background: #4169E1;" | 127 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #FFFFFF;" | <div class="center">'''1,124'''</div> |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Boarne: [http://www.weatherbase.com/weather/weatherall.php3?s=108503&refer=&units=us Weatherbase] |} == Ekonomy == New York is ien fan 'e wichtichste ekonomyske sintra fan 'e wrâld. De stêd is it grutste finansjele sintrum fan 'e [[Feriene Steaten]] en heart ta de wichtichste wrâldstêden op it mêd fan hannel, media, technology, kultuer en ynternasjonale tsjinstferliening. De ekonomy fan New York is tige ferskaat en is net ôfhinklik fan ien inkelde yndustry. De stêd hat in grut oandiel yn 'e nasjonale ekonomy fan 'e Feriene Steaten en lûkt alle jierren grutte ynvestearrings oan troch har ynternasjonale ferbiningen, heech oplate befolking en rol as haadkertier fan in grut tal bedriuwen en organisaasjes. === Finansjeel sintrum === De finansjele sektor is it bekendste ûnderdiel fan 'e ekonomy fan New York. Yn [[Lower Manhattan]] leit [[Wall Street]], it histoaryske sintrum fan 'e Amerikaanske finansjele wrâld. Dêr binne ûnder oare de [[New York Stock Exchange]] (NYSE), de grutste effektebeurs fan 'e wrâld neffens merkwearde, en de [[NASDAQ]] fêstige. Njonken oandielhannel hat New York in grutte rol yn bankwezen, fersekering, ynvestearringsfûnsen, private equity en finansjele technology (''fintech''). In grut tal fan 'e grutste Amerikaanske en ynternasjonale finansjele bedriuwen hat in haadkantoar of wichtige ôfdielingen yn Manhattan. === Haadkertier fan bedriuwen === New York is ien fan 'e wichtichste plakken yn 'e wrâld foar haadkertieren fan grutte bedriuwen. In grut tal bedriuwen út de [[Fortune 500]] hat in fêstiging yn 'e stêd. De oanwêzigens fan finansjele ynstellingen, advokatekantoaren, reklameburo's en konsultaasjebedriuwen makket de stêd oantreklik foar ynternasjonale ûndernimmingen. === Technology en ynnovaasje === Hoewol't New York tradisjoneel bekendstiet as finansjeel sintrum, is de stêd ek útgroeid ta ien fan 'e grutste technologyhubs fan 'e Feriene Steaten. De technologysektor, faak oantsjut as [[Silicon Alley]], sit benammen yn Manhattan, mar hat ek in sterke oanwêzigens yn Brooklyn en Queens. Bedriuwen op it mêd fan software, digitale media, keunstmjittige yntelliginsje, finansjele technology en e-commerce hawwe har yn 'e stêd fêstige. De tichte oanwêzigens fan universiteiten, ynvestearders en in grutte arbeidsmerk hat de groei fan dy sektor stimulearre. === Media, reklame en kultueryndustry === New York is ien fan 'e wichtichste mediastêden fan 'e wrâld. De stêd is in sintrum foar útjouwerijen, kranten en tydskriften, televyzje, filmproduksje, streamingtsjinsten, muzyk en moade. De saneamde [[Madison Avenue]] waard wrâldferneamd as sintrum fan 'e reklame-yndustry. Ek grutte mediabedriuwen en nijsorganisaasjes hawwe harren haadkertier of wichtige studio's yn New York. De stêd is ek ien fan 'e wrâldsintra foar moade. Alle jierren wurdt hjir de [[New York Fashion Week]] organisearre, ien fan 'e wichtichste moade-eveneminten ynternasjonaal. === Toerisme === Toerisme is in wichtige pylder fan 'e ekonomy fan New York. De stêd lûkt alle jierren tsientallen miljoenen besikers út binnen- en bûtenlân. Belangrike toeristyske attraksjes binne ûnder oare: [[Statue of Liberty]], [[Times Square]], [[Central Park]], [[Empire State Building]], [[Broadway (teater)|Broadway]], [[Metropolitan Museum of Art]], [[Museum of Modern Art]]. Toerisme soarget foar wurkgelegenheid yn hotels, restaurants, winkels, ferfier en de kulturele sektor. === Haven en hannel === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is ien fan 'e grutste havenkompleksen fan Noard-Amearika. De haven hat in wichtige rol yn ynternasjonale hannel, benammen foar konteners, yndustriële produkten en konsuminteguod. De geografyske lizzing oan 'e [[Atlantyske Oseaan]] en de ferbiningen mei it binnenlân hawwe New York sûnt de santjinde iuw ta in wichtich hannelssintrum makke. === Unreplik guod en bou === De merk foar ûnreplik guod yn New York heart ta de djoerste fan 'e wrâld. Manhattan is bekend om syn wolkekliuwers, kantoargebouwen en lúkse wenningen, wylst Brooklyn en Queens de lêste desennia sterke ûntwikkeling en ynvestearrings meimakke hawwe. De bou-yndustry is in wichtige wurkjouwer en spilet in grutte rol yn 'e útwreiding en fernijing fan 'e stêd. === Underwiis en ûndersyk === Universiteiten en ûndersyksynstellingen drage ek by oan de ekonomy. Bekende ynstellingen binne ûnder oaren: [[Columbia University]], [[New York University]] en de [[City University of New York]]. Se leverje ûndersyk, ynnovaasje en in grutte stream fan heech oplate wurknimmers foar de regionale ekonomy. === Wurkgelegenheid en ekonomyske ferskillen === De arbeidsmerk fan New York is tige grut en ferskaat. Der wurkje miljoenen minsken yn 'e stêd, wylst in grut tal minsken alle dagen út omlizzende gebieten nei New York pendelt. Tagelyk besteane der grutte ekonomyske ferskillen tusken befolkingsgroepen en wiken. Gebieten mei hege ynkommens lizze faak njonken wiken mei legere ynkommens en hegere wurkleazens. De gemeente besiket dy ferskillen te ferminderjen mei belied foar betelbere húsfesting, ûnderwiis en wurkgelegenheid. === Ekonomyske betsjutting === Troch de kombinaasje fan finansjele macht, kulturele ynfloed, ynternasjonale ferbiningen en ynnovaasje wurdt New York beskôge as ien fan 'e wichtichste wrâldstêden. De stêd konkurrearret op ekonomysk mêd benammen mei oare grutte sintra lykas [[Londen]], [[Tokio]], [[Parys]] en [[Singapoer]]. == Ferkear == New York is ien fan de wichtichste ferfiersknooppunten fan de [[Feriene Steaten]]. De stêd beskikt oer in wiidweidich netwurk fan diken, spoarlinen, metro's, fearboaten en lofthavens. Troch de grutte befolkingstichtens en de beheinde romte wurdt in grut part fan it ferkear ôfwurke mei it iepenbier ferfier. === Dykferkear === De stêd is mei in tal grutte autosneldiken ferbûn mei de rest fan de Feriene Steaten. De wichtichste binne de [[Interstate 95]], [[Interstate 78]], [[Interstate 87]] en [[Interstate 278]]. De fiif stedsdielen binne mei-inoar ferbûn troch in grut tal brêgen en tunnels, lykas de [[Brooklyn Bridge]], de [[Manhattan Bridge]], de [[Queensboro Bridge]], de [[Verrazzano-Narrows Bridge]], de [[Lincoln Tunnel]] en de [[Holland Tunnel]]. === Iepenbier ferfier === It iepenbier ferfier wurdt benammen fersoarge troch de [[Metropolitan Transportation Authority]] (MTA). De [[New York City Subway]] is mei mear as 470 stasjons ien fan de grutste metrosystemen fan de wrâld en is 24 oeren deis iepen. Dêrneist eksploitearret de MTA in wiidweidich busnetwurk. Foar ferbinings mei de foarstêden binne der ferskate foarstêdspoarlinen, lykas de ''Long Island Rail Road'' en de ''Metro-North Railroad''. Fierders wurdt de stêd betsjinne troch [[Amtrak]], dat fan [[Penn Station (New York)|Penn Station]] út ferbinings hat mei ûnder oare [[Boston]], [[Philadelphia]] en [[Washington, D.C.]]. === Loftferkear === New York wurdt betsjinne troch trije grutte ynternasjonale lofthavens: * [[John F. Kennedy International Airport]] (JFK); * [[LaGuardia Airport]]; * [[Newark Liberty International Airport]] (yn de steat [[New Jersey]]). Mei-inoar hearre dy ta de drokste lofthavens fan Noard-Amearika. === Wetterferfier === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is de grutste haven oan de eastkust fan de Feriene Steaten. De [[Staten Island Ferry]] fersoarget in fergees fearferbân tusken [[Manhattan]] en [[Staten Island]] en wurdt alle dagen troch tsientûzenen reizgers brûkt. Dêrneist binne der ferskate fearferbinings nei oare parten fan de stêd en de omlizzende regio. == Sport == Sport spilet in wichtige rol yn it kulturele en sosjale libben fan New York. De stêd heart ta de wichtichste sportstêden fan 'e wrâld en hat in lange tradysje yn profesjonele sport. Troch de grutte befolking, de ekonomyske krêft en de ynternasjonale útstrieling hat New York in grutte sportmerk mei miljoenen supporters. De stêd hat profesjonele teams yn de fjouwer grutte Noard-Amerikaanske kompetysjes: [[Major League Baseball|MLB]], [[National Football League|NFL]], [[National Basketball Association|NBA]] en [[National Hockey League|NHL]]. [[Ofbyld:Metlife stadium (Aerial view).jpg|thumb|MetLife Stadium]] [[Ofbyld:Yankee Stadium overhead 2010.jpg|thumb|Yankee Stadium]] [[Ofbyld:Madison Square Garden (MSG) - Full (48124330357).jpg|thumb|Madison Square Garden]] [[Honkbal]] hat histoarysk in bysûnder plak yn New York. De [[New York Yankees]], dy't spylje yn it [[Yankee Stadium]] yn [[The Bronx]], binne ien fan 'e bekendste en meast súksesfolle sportklups yn 'e wrâld. De klup hat in grut tal [[World Series]]-titels wûn en in wichtige rol spile yn 'e Amerikaanske sportskiednis. Yn [[Queens]] spylje de [[New York Mets]] yn [[Citi Field]]. De Mets waarden oprjochte yn 1962 nei it fertrek fan de eardere New Yorkske teams de [[Brooklyn Dodgers]] en de [[New York Giants (honkbal)|New York Giants]] nei Kalifornje yn de jierren 1950. Yn it [[Amerikaansk fuotbal]] wurdt New York fertsjintwurdige troch de [[New York Giants]] en de [[New York Jets]] fan de [[National Football League]]. Beide teams spylje yn it [[MetLife Stadium]] yn [[East Rutherford]], [[New Jersey]], krekt bûten de stedsgrins. It stadion, dat dield wurdt troch beide klups, is ien fan 'e grutste sportstadions fan 'e Feriene Steaten en wie ek it plak fan grutte ynternasjonale eveneminten. [[Basketbal]] hat in sterke ferbining mei New York, ûnder oare troch de lange tradysje fan strjitbasketbal yn wiken lykas Harlem en Brooklyn. De [[New York Knicks]] spylje yn it ferneamde [[Madison Square Garden]] yn Manhattan en hearre ta de meast bekende NBA-teams. Yn Brooklyn spilet de [[Brooklyn Nets]] yn it [[Barclays Center]], in moderne sportarena dy't ek brûkt wurdt foar konserten en oare grutte eveneminten. Ek [[iisockey]] hat in wichtige plak yn 'e stêd. De [[New York Rangers]] fan de [[National Hockey League]] spylje yn Madison Square Garden en hearre ta de âldste en bekendste iishockeyklups fan Noard-Amearika. De [[New York Islanders]] spylje yn it [[UBS Arena]] yn [[Elmont]] op Long Island en hawwe in sterke oanhing yn 'e foarstêden fan New York. [[Fuotbal]] (soccer) hat de lêste desennia sterk oan populariteit wûn. De stêd wurdt yn 'e [[Major League Soccer]] fertsjintwurdige troch [[New York City FC]], dat ûnder oare wedstriden spile hat yn it Yankee Stadium, en de [[New York Red Bulls]], dy't thúswedstriden spylje yn 'e [[Red Bull Arena (New Jersey)|Red Bull Arena]] yn New Jersey. De groei fan fuotbal wjerspegelet de ynternasjonale befolking fan New York en de tanimmende belangstelling foar de sport yn 'e Feriene Steaten. In wichtich ynternasjonaal sportevenemint yn New York is it [[US Open (tennis)|US Open]]-tennistoernoai, ien fan 'e fjouwer [[Grand Slam (tennis)|Grand Slam]]-toernoaien. It wurdt alle jierren hâlden yn it [[USTA Billie Jean King National Tennis Center]] yn [[Flushing Meadows–Corona Park]] yn Queens. It toernoai lûkt hûnderttûzenen besikers en heart ta de grutste tenniseveneminten fan 'e wrâld. In oar grut sportevenemint is de [[New York City Marathon]], ien fan 'e grutste marathons op ierde. De wedstriid rint troch alle fiif boroughs fan 'e stêd en lûkt alle jierren tsientûzenen dielnimmers út in grut tal lannen. De marathon is útgroeid ta in symboal fan de ynternasjonale en multykulturele identiteit fan New York. New York beskikt oer in grut tal ferneamde sportarena's en -stadions, lykas Madison Square Garden, Yankee Stadium, Citi Field, Barclays Center en it USTA Billie Jean King National Tennis Center. Ek de grutte parken, benammen [[Central Park]] en [[Prospect Park]], spylje in wichtige rol yn 'e sportkultuer fan 'e stêd troch mooglikheden foar hurdrinnen, fytsen, rekreaasje en amateursport. Hoewol't New York ferskate kearen besocht hat om de [[Olympyske Simmerspullen]] te organisearjen, hat de stêd de Spullen nea krigen. De stêd wie kandidaat foar de [[Olympyske Simmerspullen 2012]], mar de nominaasje gie úteinlik nei [[Londen]]. Troch de kombinaasje fan histoaryske sportklups, wrâldferneamde stadions, grutte sporteveneminten en in tige ferskaat publyk wurdt New York beskôge as ien fan 'e wichtichste sportstêden fan 'e wrâld. == Stêdsbyld == [[Ofbyld:NYC_Top_of_the_Rock_Pano.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it suden wei fan de 'Top of the Rock' yn it tsjuster]] [[Ofbyld:NYC_Central_Park_pano_from_Top_of_the_Rock.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it noarden wei fan de 'Top of the Rock' oer it [[Central Park]]]] == Keppeling om utens == *{{en}}[https://www.nyc.gov/ Offisjele webside fan 'e stêd New York] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/New_York_City ''References'' en ''Further Reading'', op dizze side]. ---- {{commonscat|New York City}} }} [[Kategory:New York (stêd)| ]] [[Kategory:Plak yn New York (steat)]] [[Kategory:Plak stifte yn 1624]] be0bq9jr4sszsanlohzii7zwqsflmg2 1236740 1236735 2026-07-30T06:25:40Z Kening Aldgilles 167 1236740 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = New York | ôfbylding = NYC Montage 2014 4 - Jleon.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | wapen = [[File:Flag of New York City.svg|border|125px]]&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[File:Seal of New York City (B&W).svg|75px]] | ynwennertal = 8.584.629 <small>(2025)</small> | oerflak = 1.214 km² <small>(ynkl. wetter)</small><br />783 km² <small>(allinnich lân)</small> | befolkingstichtens = 10.963 / km² | stêdekloft = likernôch 19,9 miljoen <small>(2025)</small> | hichte = 10 m | lân = [[File:Flag of the United States.svg|border|20px]] [[Feriene Steaten]] | bestjoerlike ienheid 1 = Steat | namme bestjoerlike ienheid 1= [[File:Flag of New York.svg|border|20px]] [[New York (steat)]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[File:Flag of New York City.svg|border|20px]] New York (stêd) | stifting = [[1624]] | tiidsône = [[UTC]] −5 | simmertiid = UTC −4 | koördinaten = 40°40′20″N 73°56′40″W | webside = [https://www.nyc.gov/ www.nyc.gov] | ôfbylding99 = NYC NY.png | ôfbyldingstekst99 = De lizzing fan New York yn de [[steat New York]]. }} De stêd '''New York''', of '''New York City''' (offisjeel ''City of New York''), en byneamd ''The Big Apple'', is de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]]. De stêd leit yn de steat [[New York (steat)|New York]], oan de mûning fan de rivier de [[Hudson]] oan de [[Atlantyske Oseaan]]. De stêd is in sintrum fan ynternasjonale hannel, [[polityk]], kommunikaasje, [[muzyk]], moade en [[kultuer]]. Mei in grut tal musea, galeryen, poadia, media, ynternasjonale koöperaasjes en gruthannels is New York ornaris ta ien fan de fjouwer wichtichste stêden op 'e wrâld. De stêd bestiet út fiif boroughs: Manhattan, Brooklyn, Queens, The Bronx en Staten Island. Benammen Manhattan stiet bekend om syn wolkekliuwers, lykas it Empire State Building en One World Trade Center, en om ferneamde plakken as Times Square, Central Park en Wall Street. Ek it haadkertier fan de Feriene Naasjes is yn New York fêstige. New York waard yn 1624 troch de Nederlanners stifte as Nij Amsterdam. Nei de Ingelske oermastering yn 1664 krige de stêd de namme New York. Troch de ieuwen hinne groeide de stêd út ta ien fan de wichtichste ekonomyske en kulturele sintra fan de wrâld en ta in symboal fan ymmigraasje, ûnder mear troch de ûntfangst fan miljoenen nijynkommelingen fia [[Ellis Island]]. == Skiednis == De regio hat bewenne west fan de [[Delawêr|Lenape]]-[[Yndianen]] doe't it yn [[1524]] ûntdutsen waard troch [[Giovanni da Verrazzano]], in Italjaansk ûntdekkingsreizger yn tsjinst by de Frânske kening, dy't it "Nouvelle-Angoulême" (Nij-Angoulême). It echte kolonisearjen begûn mei de Nederlânske koloanje op itselde plak, dat letter de namme "Nij-Amsterdam" krige, op it súdlike punt fan [[Manhattan (New York)|Manhattan]] yn [[1614]]. Nederlânsk koloniaal direkteur-generaal [[Peter Minuit]] kocht it eilân Manhattan fan de Lenape Indianen yn [[1626]]. Yn [[1664]] feroveren de [[Grut-Brittanje|Britten]] de stêd en it krige de nije namme "New York", nei de Ingelske greve fan York en Albany. Oan 'e ein fan de [[Ingelân|Ingelsk]]-[[Nederlân]]ske kriich krigen de Nederlanners Run (in eilân, dat gâns mear opsmyt as New York), en de Ingelsen Nij Amsterdam (New York). Under Britsk bewâld groeide de hannelstêd. Kening [[George II fan Grut-Brittanje|George II]] stifte yn [[1754]] de [[Universiteit fan Colombia]] yn Lower Manhattan. Yn 'e [[Amerikaanske ûnôfhinklikenskriich]] waard der ek fochten yn 'e stêd, de Amearikanen moasten har lykwols weromlûke, meidat de Britten sterker wienen. It kontinetale kongres kaam yn 'e stêd gear, en [[George Washington]] waard yn [[1789]] keazen as earste presidint fan de [[Feriene Steaten fan Amearika]]. New York bleau de haadsted oant [[1790]] [[Ofbyld:Fort New Amsterdam on the Manhatans (New York) print c1626.jpg|thumb|left|200px|''Fort Amsterdam op Manhattan'']] Lilkens om 'e militêre tsjinstplicht wilens de [[Amerikaanske Boargerkriich]] (1861-1865) liede ta opskuor yn [[1863]], ien fan 'e slimste foarfallen boargerûnresten yn 'e Amerikaanske skiednis. Yn [[1868]] krige de ''City of New York'' stal mei it konsolidearjen fan [[Brooklyn (New York|Brooklyn]] (foarhinne in selsstannige stêd), [[Manhattan (New York)|Manhattan]] en lytsere gemeenten. Mei de komst fan de [[metro (ferfiermiddel)|metro]] yn 1904 wie de stêd ferbûn. Yn 'e earste helte fan de 20e iuw waard de stêd wrâldferneamd om har yndustry, kommersy, en kommunikaasje. Nei de [[Twadde Wrâldkriich]] waard New York de wichtichste stêd op 'e wrâld, mei [[Wall Street]] as symboal foar de Amerikaanske ekonomyske macht. Yn 1952 waard it haadkertier fan 'e [[Feriene Naasjes]] boud yn New York, hjirtroch waard de stêd in ynternasjonaal polityk sintrum fan belang. Troch it grutter wurden fan it [[Abstrakt ekspresjonisme]] yn New York, ferlear [[Parys]] de titel 'keunstsintrum fan 'e wrâld'. Op [[11 septimber]] [[2001]] waard de stêd troffen troch terroristyske oanslaggen, wêrby't sa'n 3,000 minsken stoaren en it [[World Trade Center]] ferneatige waard. De [[Freedom Tower]] komt op it plak fan it World Trade Center, en sil yn 2010 klear wêze. == Demografy == Neffens in skatting fan it [[Amerikaanske Folkstellingsburo]] hie New York op [[1 july]] [[2025]] 8.584.629 ynwenners. Dêrmei is New York de grutste stêd fan de [[Feriene Steaten]] en ien fan de grutste stêden fan 'e wrâld. De stêd hat in lângebiet fan likernôch 783 km², wat in befolkingstichtens jout fan sa'n 10.963 ynwenners de km². New York is it sintrum fan 'e [[New York (stêdekloft)|New York metropolitan area]], in stêdekloft dy't him útstrekt oer dielen fan 'e steaten [[New York (steat)|New York]], [[New Jersey]] en [[Connecticut]]. Yn it hiele metropoalgebiet wenje hast 20 miljoen minsken. It gebiet om New York hinne heart ta de grutste konsintraasjes fan befolking, ekonomy en kultuer yn 'e wrâld. === Befolkinggroei === De befolking fan New York is sûnt de njoggentjinde iuw sterk groeid troch yndustrialisaasje en grutte ymmigraasjewellen. Yn [[1900]] wennen der sa'n 3,4 miljoen minsken yn 'e stêd. Nei de gearfoeging fan 'e fiif boroughs yn [[1898]] groeide New York út ta in wrâldstêd. Yn 'e earste helte fan 'e tweintichste iuw berikte de befolking in hichtepunt fan mear as 7 miljoen minsken. Nei in perioade fan befolkingsôfname yn 'e jierren 1970 is de stêd sûnt de jierren 1990 wer groeid. De groei waard benammen feroarsake troch nije ymmigraasje, ekonomyske groei en de weromkear fan minsken nei sintrale stedsgebieten. === Befolking nei borough === New York is bestjoerlik ferdield yn fiif boroughs, dy't tagelyk de fiif county's fan 'e stêd foarmje: {| class="wikitable" ! Borough ! Ynwennertal (skatting 2025) ! County |- | [[Brooklyn]] | 2.617.631 | Kings County |- | [[Queens]] | 2.316.841 | Queens County |- | [[Manhattan (New York)|Manhattan]] | 1.660.664 | New York County |- | [[The Bronx]] | 1.384.724 | Bronx County |- | [[Staten Island]] | 498.212 | Richmond County |} Brooklyn en Queens binne de grutste boroughs. Manhattan hat minder ynwenners as Brooklyn en Queens, mar is troch de hege bebouwing en it grutte tal deistige pendelders it tichtst befolke en ekonomysk wichtichste diel fan 'e stêd. === Etnyske en kulturele gearstalling === New York is ien fan 'e meast kultureel ferskaatste stêden fan 'e wrâld. Mear as in tredde fan 'e ynwenners is bûten de Feriene Steaten berne. Yn 'e stêd wenje minsken mei woartels yn hast alle lannen fan 'e wrâld. Neffens folkstellingsgegevens bestiet de befolking út in grutte ferskaat oan groepen. Grutte groepen binne ûnder oaren minsken mei Latynsk-Amerikaanske eftergrûn, Afro-Amerikanen, blanke Amerikanen fan Jeropeeske komôf en Aziatyske Amerikanen. De grutste Aziatyske mienskippen yn 'e Feriene Steaten binne te finen yn New York, benammen yn Queens en Brooklyn. Wichtige ymmigrantegroepen komme ûnder oare út: de Dominikaanske Republyk, Sina, Jamaika en oare Karibyske lannen, Guyana, Meksiko, Yndia, Ekwador, Bangladesj, Haïty en Trinidad en Tobago. De stêd hat ek histoaryske mienskippen fan [[Ierske Amerikanen]], [[Italjaanske Amerikanen]], [[Joadske Amerikanen]], [[Poalske Amerikanen]] en in grut tal oare Europeeske en Midden-Easterske groepen. === Talen === Ingelsk is de meast sprutsen taal yn New York, mar de stêd hat ien fan 'e grutste talige ferskaatsten yn 'e wrâld. Yn in grut part fan 'e húshâldings wurdt thús in oare taal as Ingelsk sprutsen. Njonken Ingelsk binne Spaansk, Sineesk (benammen Mandarynsk en Kantoneesk), Russysk, Bengali, Haïtiaansk-Kreoalsk, Arabysk, Frânsk, Koreaansk en Portegeesk wichtige talen yn 'e stêd. Yn totaal wurde yn New York mear as 200 talen sprutsen. Dat ferskaat is sichtber yn 'e buertkultueren, media, skoallen en religieuze ynstellingen. === Leeftyd en húshâldings === De befolking fan New York is relatyf jong yn ferliking mei in soad oare grutte Amerikaanske stêden. In grut part fan 'e ynwenners is tusken de 20 en 40 jier âld, wat gearhinget mei de rol fan 'e stêd as sintrum foar ûnderwiis, wurkgelegenheid en kultuer. Troch de hege wenkosten en it grutte tal allinnichsteande stedslju hat New York in heech persintaazje ienpersoanshúshâldings. Tagelyk wenje der miljoenen gesinnen mei bern, benammen yn Brooklyn, Queens, The Bronx en Staten Island. === Ynkommen en earmoede === New York hat grutte ekonomyske ferskillen. De stêd is it finansjele sintrum fan 'e Feriene Steaten mei tige hege ynkommens yn sektoaren lykas finansjeel, technology en media, mar hat ek grutte gebieten mei earmoede. In part fan 'e befolking libbet ûnder de federale earmoedegrins. De heechste earmoedesifers komme foar yn dielen fan The Bronx, Brooklyn en Queens. De gemeente hat dêrom programma's foar betelbere húsfesting, sosjale stipe en tagong ta sûnenssoarch. === Religy === Troch de grutte kulturele ferskaat is New York thús foar in grut tal religieuze mienskippen. Der binne grutte groepen roomske katoliken, protestanten, joaden, moslims, hindoes en boeddhisten. De stêd hat ien fan 'e grutste joadske mienskippen bûten Israel en wichtige mienskippen fan moslims en hindoes. ===Berne en stoarn yn New York=== :[[Image:1rightarrow.png|15px]] [[List fan minsken dy't berne en/of stoarn binne yn New York (stêd)]] == Geografy == New York leit oan de eastkust fan de F.S. yn 'e Baai [[fan New York]], dêr't de rivieren de [[Hudson (rivier)|Hudson rivier]] en de [[East Rivers]] yn 'e [[Atlantyske Oseaan]] streamt. Trochsneed hichte fan it lân is 6 meter boppe seenivo. It sintrum fan 'e stêd leit op Manhattan, dat tusken de Hudson en East Rivers leit. Om de rivieren hinne lizze de oare stêdsdielen. De stêd hat in oerflak fan 785.6 km². === Yndieling === New York hat fiif stêdsdistrikten [[The Bronx]], [[Queens]], Brooklyn (Kings County), Manhattan (New York County) en Staten Island. It eilân Manhattan is it sintrum fan de wrâldstêd wurden. Om Manhattan hinne lizze trije rivieren: de [[Hudson (rivier)|Hudson]] yn 't westen, de [[East River]] yn 't easten, en de [[Harlem River]] yn 't noarden. Manhattan is troch brêgen ferbûn mei Brooklyn, Queens, en de Bronx, en ek mei de steat [[New Jersey]] oan de oarekant fan de Hudson. [[Ofbyld:5 Boroughs Labels New York City Map.png|250px|thumb|De fiif boroughs: '''<span style="color:#2a3d94;">1:&nbsp;Manhattan</span>''', '''<span style="color:#f4cc0b;">2:&nbsp;Brooklyn</span>''', '''<span style="color:#ef7b2c;">3:&nbsp;Queens</span>''', '''<span style="color:#dc382c;">4:&nbsp;The Bronx</span>''', '''<span style="color:#8a3687;">5:&nbsp;Staten Island</span>''']] * '''[[The Bronx]]''' (ynw. 1.384.724) is New York City's meast noardlike stêdsdistrikt. It [[Yankee Stadium]], dêr't de [[New York Yankees]] spylje, en it plak fan de grutste huzenkloft yn de Feriene Steaten dy't koöperatyf eigendom is, [[Co-op City, Bronx|Co-op City]]. Utsein in stikje Manhattan dat bekend is as [[Marble Hill, Manhattan|Marble Hill]], is de Bronx it ienichste stikje fêstelân fan de stêd dat in diel is fan de Feriene Steaten. Yn 'e Bronx is [[rap]] en de [[hiphop]] kultuer ûntstien. * '''[[Brooklyn]]''' (ynw. 2.617.631) is it stêdsdiel dêr't de minsken it tichtst op inoar wenje, en wie oant 1898 ta in selsstannige stêd. Brooklyn is bekend om syn kultureel, sosjaal en etnysk ferskaat, in eigen keunst krite, aparte buorskippen en in unike arsjitektuer. De borough hat in wiid strân en [[Coney Island]], dat yn 1870 stifte is wie it earste ferdivedaasje plak fan it lân. * '''[[Manhattan (eilân)|Manhattan]]''' (ynw. 1.660.664) hat in soad wolkekliuwers, dêrom is it tal ynwenners de km² ôfgryslike heech. Yn dit borough leit it saken- en finansjele sintrum fan de stêd, en in protte kulturele ynstellings, lykas museums, it [[Broadway theatre]] distrikt en [[Madison Square Garden]]. Manhattan is parte yn [[Downtown Manhattan|Downtown]], [[Midtown Manhattan|Midtown]], en de [[Upper Manhattan|Uptown]]. Uptown Manhattan is partsjen yn 't [[Central Park]] tusken de [[Upper East Side]] en [[Upper West Side]], boppe it park leit [[Harlem]]. * '''[[Queens]]''' (ynw. 2.316.841) is nei oerflak it grutste borough mei it grutste etnyske ferskaat yn 'e Feriene Steaten. It is it ienichste diel fan de Feriene Steaten dêr't de swarte befolking mear fertsjinnet, likernôch $52,000 yn 't jier, as de wite befolking. Queens hat it [[Shea Stadium]], dêr't de [[New York Mets]] spylje, en wêr't alle jierren it [[U.S. Open (tennis)|U.S. Iepen]] tennis toernoai organisearre wurd. * '''[[Staten Island]]''' (ynw. 498.212) hat de meast rânstêdelike aard fan de fiif boroughs. De [[Verrazano-Narrows Bridge]] ferbynt it eilân mei Brooklyn. De [[Staten Island Ferry]] is de ferbining nei Manhattan. Oant 2001 wie de borough it plak fan de [[Fresh Kills Landfill]], eartyds it grutste stoartplak op ierde, dat no bewenber makke is. === Klimaat === Alhoewol't New York op 'e selde hichte leit as de waarmere Jeropeeske stêden [[Napels (stêd)|Napels]] en [[Porto (Portegal)|Porto]], hat it dochs in sêft kontinintaal klimaat mei kâlde lucht fan it Noard Amearikaanske kontinent. Winterdeis bliuwt it der wat waarmer as oare stêden dy't mear yn 't binnenlân lizze, der falt sa'n 63.5 oant 88.9 sm snie yn 't jier. New York hat in froast-frije rite fan 199 dagen twisken de winters. Yn 'e maitiid en hjerst kin der wolris snie lizze of it is waarm en fochtich, mar it kin likegoed kâld en reineftich wêze. Simmerdeis is it der waarm en fochtich mei in trochsneed temeratuer fan 32&nbsp;°C. {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" | Moanne ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Feb ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Apr ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Maa ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jun ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Jul ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Aug ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Sep ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Okt ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nov ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Des ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Yn 't jier |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Trochsneed temp. heech °C | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | 3 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 4 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 10 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 15 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 22 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 27 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 30 | style="background: #FF8C00; color:#000000;" | 29 | style="background: #FFA500; color:#000000;" | 24 | style="background: #FFCC66; color:#000000;" | 18 | style="background: #FFFF99; color:#000000;" | 12 | style="background: #FFFFCC; color:#000000;" | 6 | style="background: #FFFFFF; color:#000000;" | <div class="center">'''17'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" | Trochsneed temp. leech °C | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -4 | style="background: #FFFFFF; color: black;" | -3 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 2 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 7 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 12 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 17 | style="background: #FFA500; color: black;" | 20 | style="background: #FFA500; color: black;" | 19 | style="background: #FFCC66; color: black;" | 16 | style="background: #FFFF99; color: black;" | 10 | style="background: #FFFFCC; color: black;" | 5 | style="background: #ffffff; color: black;" | -1 | style="background: #ffffff; color: black;" | <div class="center">'''8'''</div> |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Reinfal mm | style="background: #87CEEB;" | 86 | style="background: #87CEEB;" | 84 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #4169E1;" | 102 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #6495ED;" | 95 | style="background: #4169E1;" | 112 | style="background: #4169E1;" | 104 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #6495ED;" | 91 | style="background: #4169E1;" | 127 | style="background: #6495ED;" | 99 | style="background: #FFFFFF;" | <div class="center">'''1,124'''</div> |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Boarne: [http://www.weatherbase.com/weather/weatherall.php3?s=108503&refer=&units=us Weatherbase] |} == Ekonomy == New York is ien fan 'e wichtichste ekonomyske sintra fan 'e wrâld. De stêd is it grutste finansjele sintrum fan 'e [[Feriene Steaten]] en heart ta de wichtichste wrâldstêden op it mêd fan hannel, media, technology, kultuer en ynternasjonale tsjinstferliening. De ekonomy fan New York is tige ferskaat en is net ôfhinklik fan ien inkelde yndustry. De stêd hat in grut oandiel yn 'e nasjonale ekonomy fan 'e Feriene Steaten en lûkt alle jierren grutte ynvestearrings oan troch har ynternasjonale ferbiningen, heech oplate befolking en rol as haadkertier fan in grut tal bedriuwen en organisaasjes. === Finansjeel sintrum === De finansjele sektor is it bekendste ûnderdiel fan 'e ekonomy fan New York. Yn [[Lower Manhattan]] leit [[Wall Street]], it histoaryske sintrum fan 'e Amerikaanske finansjele wrâld. Dêr binne ûnder oare de [[New York Stock Exchange]] (NYSE), de grutste effektebeurs fan 'e wrâld neffens merkwearde, en de [[NASDAQ]] fêstige. Njonken oandielhannel hat New York in grutte rol yn bankwezen, fersekering, ynvestearringsfûnsen, private equity en finansjele technology (''fintech''). In grut tal fan 'e grutste Amerikaanske en ynternasjonale finansjele bedriuwen hat in haadkantoar of wichtige ôfdielingen yn Manhattan. === Haadkertier fan bedriuwen === New York is ien fan 'e wichtichste plakken yn 'e wrâld foar haadkertieren fan grutte bedriuwen. In grut tal bedriuwen út de [[Fortune 500]] hat in fêstiging yn 'e stêd. De oanwêzigens fan finansjele ynstellingen, advokatekantoaren, reklameburo's en konsultaasjebedriuwen makket de stêd oantreklik foar ynternasjonale ûndernimmingen. === Technology en ynnovaasje === Hoewol't New York tradisjoneel bekendstiet as finansjeel sintrum, is de stêd ek útgroeid ta ien fan 'e grutste technologyhubs fan 'e Feriene Steaten. De technologysektor, faak oantsjut as [[Silicon Alley]], sit benammen yn Manhattan, mar hat ek in sterke oanwêzigens yn Brooklyn en Queens. Bedriuwen op it mêd fan software, digitale media, keunstmjittige yntelliginsje, finansjele technology en e-commerce hawwe har yn 'e stêd fêstige. De tichte oanwêzigens fan universiteiten, ynvestearders en in grutte arbeidsmerk hat de groei fan dy sektor stimulearre. === Media, reklame en kultueryndustry === New York is ien fan 'e wichtichste mediastêden fan 'e wrâld. De stêd is in sintrum foar útjouwerijen, kranten en tydskriften, televyzje, filmproduksje, streamingtsjinsten, muzyk en moade. De saneamde [[Madison Avenue]] waard wrâldferneamd as sintrum fan 'e reklame-yndustry. Ek grutte mediabedriuwen en nijsorganisaasjes hawwe harren haadkertier of wichtige studio's yn New York. De stêd is ek ien fan 'e wrâldsintra foar moade. Alle jierren wurdt hjir de [[New York Fashion Week]] organisearre, ien fan 'e wichtichste moade-eveneminten ynternasjonaal. === Toerisme === Toerisme is in wichtige pylder fan 'e ekonomy fan New York. De stêd lûkt alle jierren tsientallen miljoenen besikers út binnen- en bûtenlân. Belangrike toeristyske attraksjes binne ûnder oare: [[Statue of Liberty]], [[Times Square]], [[Central Park]], [[Empire State Building]], [[Broadway (teater)|Broadway]], [[Metropolitan Museum of Art]], [[Museum of Modern Art]]. Toerisme soarget foar wurkgelegenheid yn hotels, restaurants, winkels, ferfier en de kulturele sektor. === Haven en hannel === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is ien fan 'e grutste havenkompleksen fan Noard-Amearika. De haven hat in wichtige rol yn ynternasjonale hannel, benammen foar konteners, yndustriële produkten en konsuminteguod. De geografyske lizzing oan 'e [[Atlantyske Oseaan]] en de ferbiningen mei it binnenlân hawwe New York sûnt de santjinde iuw ta in wichtich hannelssintrum makke. === Unreplik guod en bou === De merk foar ûnreplik guod yn New York heart ta de djoerste fan 'e wrâld. Manhattan is bekend om syn wolkekliuwers, kantoargebouwen en lúkse wenningen, wylst Brooklyn en Queens de lêste desennia sterke ûntwikkeling en ynvestearrings meimakke hawwe. De bou-yndustry is in wichtige wurkjouwer en spilet in grutte rol yn 'e útwreiding en fernijing fan 'e stêd. === Underwiis en ûndersyk === Universiteiten en ûndersyksynstellingen drage ek by oan de ekonomy. Bekende ynstellingen binne ûnder oaren: [[Columbia University]], [[New York University]] en de [[City University of New York]]. Se leverje ûndersyk, ynnovaasje en in grutte stream fan heech oplate wurknimmers foar de regionale ekonomy. === Wurkgelegenheid en ekonomyske ferskillen === De arbeidsmerk fan New York is tige grut en ferskaat. Der wurkje miljoenen minsken yn 'e stêd, wylst in grut tal minsken alle dagen út omlizzende gebieten nei New York pendelt. Tagelyk besteane der grutte ekonomyske ferskillen tusken befolkingsgroepen en wiken. Gebieten mei hege ynkommens lizze faak njonken wiken mei legere ynkommens en hegere wurkleazens. De gemeente besiket dy ferskillen te ferminderjen mei belied foar betelbere húsfesting, ûnderwiis en wurkgelegenheid. === Ekonomyske betsjutting === Troch de kombinaasje fan finansjele macht, kulturele ynfloed, ynternasjonale ferbiningen en ynnovaasje wurdt New York beskôge as ien fan 'e wichtichste wrâldstêden. De stêd konkurrearret op ekonomysk mêd benammen mei oare grutte sintra lykas [[Londen]], [[Tokio]], [[Parys]] en [[Singapoer]]. == Ferkear == New York is ien fan de wichtichste ferfiersknooppunten fan de [[Feriene Steaten]]. De stêd beskikt oer in wiidweidich netwurk fan diken, spoarlinen, metro's, fearboaten en lofthavens. Troch de grutte befolkingstichtens en de beheinde romte wurdt in grut part fan it ferkear ôfwurke mei it iepenbier ferfier. === Dykferkear === De stêd is mei in tal grutte autosneldiken ferbûn mei de rest fan de Feriene Steaten. De wichtichste binne de [[Interstate 95]], [[Interstate 78]], [[Interstate 87]] en [[Interstate 278]]. De fiif stedsdielen binne mei-inoar ferbûn troch in grut tal brêgen en tunnels, lykas de [[Brooklyn Bridge]], de [[Manhattan Bridge]], de [[Queensboro Bridge]], de [[Verrazzano-Narrows Bridge]], de [[Lincoln Tunnel]] en de [[Holland Tunnel]]. === Iepenbier ferfier === It iepenbier ferfier wurdt benammen fersoarge troch de [[Metropolitan Transportation Authority]] (MTA). De [[New York City Subway]] is mei mear as 470 stasjons ien fan de grutste metrosystemen fan de wrâld en is 24 oeren deis iepen. Dêrneist eksploitearret de MTA in wiidweidich busnetwurk. Foar ferbinings mei de foarstêden binne der ferskate foarstêdspoarlinen, lykas de ''Long Island Rail Road'' en de ''Metro-North Railroad''. Fierders wurdt de stêd betsjinne troch [[Amtrak]], dat fan [[Penn Station (New York)|Penn Station]] út ferbinings hat mei ûnder oare [[Boston]], [[Philadelphia]] en [[Washington, D.C.]]. === Loftferkear === New York wurdt betsjinne troch trije grutte ynternasjonale lofthavens: * [[John F. Kennedy International Airport]] (JFK); * [[LaGuardia Airport]]; * [[Newark Liberty International Airport]] (yn de steat [[New Jersey]]). Mei-inoar hearre dy ta de drokste lofthavens fan Noard-Amearika. === Wetterferfier === De [[Haven fan New York en New Jersey]] is de grutste haven oan de eastkust fan de Feriene Steaten. De [[Staten Island Ferry]] fersoarget in fergees fearferbân tusken [[Manhattan]] en [[Staten Island]] en wurdt alle dagen troch tsientûzenen reizgers brûkt. Dêrneist binne der ferskate fearferbinings nei oare parten fan de stêd en de omlizzende regio. == Sport == Sport spilet in wichtige rol yn it kulturele en sosjale libben fan New York. De stêd heart ta de wichtichste sportstêden fan 'e wrâld en hat in lange tradysje yn profesjonele sport. Troch de grutte befolking, de ekonomyske krêft en de ynternasjonale útstrieling hat New York in grutte sportmerk mei miljoenen supporters. De stêd hat profesjonele teams yn de fjouwer grutte Noard-Amerikaanske kompetysjes: [[Major League Baseball|MLB]], [[National Football League|NFL]], [[National Basketball Association|NBA]] en [[National Hockey League|NHL]]. [[Ofbyld:Metlife stadium (Aerial view).jpg|thumb|MetLife Stadium]] [[Ofbyld:Yankee Stadium overhead 2010.jpg|thumb|Yankee Stadium]] [[Ofbyld:Madison Square Garden (MSG) - Full (48124330357).jpg|thumb|Madison Square Garden]] [[Honkbal]] hat histoarysk in bysûnder plak yn New York. De [[New York Yankees]], dy't spylje yn it [[Yankee Stadium]] yn [[The Bronx]], binne ien fan 'e bekendste en meast súksesfolle sportklups yn 'e wrâld. De klup hat in grut tal [[World Series]]-titels wûn en in wichtige rol spile yn 'e Amerikaanske sportskiednis. Yn [[Queens]] spylje de [[New York Mets]] yn [[Citi Field]]. De Mets waarden oprjochte yn 1962 nei it fertrek fan de eardere New Yorkske teams de [[Brooklyn Dodgers]] en de [[New York Giants (honkbal)|New York Giants]] nei Kalifornje yn de jierren 1950. Yn it [[Amerikaansk fuotbal]] wurdt New York fertsjintwurdige troch de [[New York Giants]] en de [[New York Jets]] fan de [[National Football League]]. Beide teams spylje yn it [[MetLife Stadium]] yn [[East Rutherford]], [[New Jersey]], krekt bûten de stedsgrins. It stadion, dat dield wurdt troch beide klups, is ien fan 'e grutste sportstadions fan 'e Feriene Steaten en wie ek it plak fan grutte ynternasjonale eveneminten. [[Basketbal]] hat in sterke ferbining mei New York, ûnder oare troch de lange tradysje fan strjitbasketbal yn wiken lykas Harlem en Brooklyn. De [[New York Knicks]] spylje yn it ferneamde [[Madison Square Garden]] yn Manhattan en hearre ta de meast bekende NBA-teams. Yn Brooklyn spilet de [[Brooklyn Nets]] yn it [[Barclays Center]], in moderne sportarena dy't ek brûkt wurdt foar konserten en oare grutte eveneminten. Ek [[iisockey]] hat in wichtige plak yn 'e stêd. De [[New York Rangers]] fan de [[National Hockey League]] spylje yn Madison Square Garden en hearre ta de âldste en bekendste iishockeyklups fan Noard-Amearika. De [[New York Islanders]] spylje yn it [[UBS Arena]] yn [[Elmont]] op Long Island en hawwe in sterke oanhing yn 'e foarstêden fan New York. [[Fuotbal]] (soccer) hat de lêste desennia sterk oan populariteit wûn. De stêd wurdt yn 'e [[Major League Soccer]] fertsjintwurdige troch [[New York City FC]], dat ûnder oare wedstriden spile hat yn it Yankee Stadium, en de [[New York Red Bulls]], dy't thúswedstriden spylje yn 'e [[Red Bull Arena (New Jersey)|Red Bull Arena]] yn New Jersey. De groei fan fuotbal wjerspegelet de ynternasjonale befolking fan New York en de tanimmende belangstelling foar de sport yn 'e Feriene Steaten. In wichtich ynternasjonaal sportevenemint yn New York is it [[US Open (tennis)|US Open]]-tennistoernoai, ien fan 'e fjouwer [[Grand Slam (tennis)|Grand Slam]]-toernoaien. It wurdt alle jierren hâlden yn it [[USTA Billie Jean King National Tennis Center]] yn [[Flushing Meadows–Corona Park]] yn Queens. It toernoai lûkt hûnderttûzenen besikers en heart ta de grutste tenniseveneminten fan 'e wrâld. In oar grut sportevenemint is de [[New York City Marathon]], ien fan 'e grutste marathons op ierde. De wedstriid rint troch alle fiif boroughs fan 'e stêd en lûkt alle jierren tsientûzenen dielnimmers út in grut tal lannen. De marathon is útgroeid ta in symboal fan de ynternasjonale en multykulturele identiteit fan New York. New York beskikt oer in grut tal ferneamde sportarena's en -stadions, lykas Madison Square Garden, Yankee Stadium, Citi Field, Barclays Center en it USTA Billie Jean King National Tennis Center. Ek de grutte parken, benammen [[Central Park]] en [[Prospect Park]], spylje in wichtige rol yn 'e sportkultuer fan 'e stêd troch mooglikheden foar hurdrinnen, fytsen, rekreaasje en amateursport. Hoewol't New York ferskate kearen besocht hat om de [[Olympyske Simmerspullen]] te organisearjen, hat de stêd de Spullen nea krigen. De stêd wie kandidaat foar de [[Olympyske Simmerspullen 2012]], mar de nominaasje gie úteinlik nei [[Londen]]. Troch de kombinaasje fan histoaryske sportklups, wrâldferneamde stadions, grutte sporteveneminten en in tige ferskaat publyk wurdt New York beskôge as ien fan 'e wichtichste sportstêden fan 'e wrâld. == Stêdsbyld == [[Ofbyld:NYC_Top_of_the_Rock_Pano.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it suden wei fan de 'Top of the Rock' yn it tsjuster]] [[Ofbyld:NYC_Central_Park_pano_from_Top_of_the_Rock.jpg|thumb|center|800px|Sicht út it noarden wei fan de 'Top of the Rock' oer it [[Central Park]]]] == Keppeling om utens == *{{en}}[https://www.nyc.gov/ Offisjele webside fan 'e stêd New York] {{boarnen|boarnefernijing= Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/New_York_City ''References'' en ''Further Reading'', op dizze side]. ---- {{commonscat|New York City}} }} [[Kategory:New York (stêd)| ]] [[Kategory:Plak yn New York (steat)]] [[Kategory:Plak stifte yn 1624]] cw4au6h7hoscpyth3xa3pum68ltrpf4 0 20255 1236733 1062571 2026-07-29T20:48:58Z Drewes 2754 Moat by de tiid brocht wurde, fiel jimme frij 1236733 wikitext text/x-wiki {{By de tiid}} [[File:Rafael van der Vaart 2013 (1).jpg|thumb|right|230px|Rafael van der Vaart]] '''Rafael Ferdinand fan der Vaart''' ([[Heemskerk]], [[11 febrewaris]] [[1983]]) is in [[Nederlân]]ske eardere [[fuotballer]]. Van der Vaart spile tusken 2001 en 2013 foar it Nederlânske fuotbalalvetal, wêrfoar't hy fiifentweintich kear skoarde. == Klupfuotbal == === Ajax === Van der Vaart fuotballe by [[De Kennemers]] yn [[Beverwijk]] en stapte dêrnei oer nei AFC [[AFC Ajax|Ajax]]. Hy debutearre hjir op [[19 april]] [[2000]], yn de útwedstriid tsjin [[FC Den Bosk]]. Op [[20 oktober]] fan dat jier makke hy syn earste kompetysjedoelpunt foar de [[Amsterdam]]ske klup, yn de mei 4-2 wûne wedstriid tsjin [[Roda JC]]. === Hamburger SV === Op [[27 maaie]] [[2005]] makke Van der Vaart syn oerstap nei it Dútske [[HSV]] bekend. De transfersom wie € 5 miljoen Hy hoopte troch de transfer wer rêst en foarm te finen, dy’t hy by Ajax ferlern wie. Op freed [[10 juny]] [[2005]] troude Van der Vaart mei [[Sylvie Meis]]. Se hawwe in soantsje: Damián Rafael, berne op [[28 maaie]] [[2006]]. Op 4 novimber 2018 einige hy syn spylkarriêre fanwegen blessueres. {{DEFAULTSORT:Vaart van der, Rafael}} [[Kategory:Nederlânsk fuotballer]] [[Kategory:Persoan berne yn 1983]] aiv8s9q1ds9ufbotaj6cvcatuu968tv 10 37936 1236747 578718 2026-07-30T07:38:17Z FreyaSport 40716 +1 1236747 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{Yndeks-temaside|Fryske Sport}}</noinclude> [[Sietse Westra]] · [[De Friesland Aris]] · [[VC Snits]] · [[Jacob Klaas Haitsma]] (keatser) · [[Erik Haitsma]] (keatser) [[Tsjibbe Hansma]] (keatser) · [[Menno van Zwieten]] (keatser) · [[Sjoerd de Jong]] (keatser) · [[Hendrik Tolsma]] (keatser) · [[René Anema]] (keatser) · [[Thomas van Zuiden]] (keatser) · [[Antke van der Wal]] (fierljepster) · [[Tjisse Steenstra]] (keatser) <noinclude>[[Kategory:Berjocht Siden dêr't ferlet fan is|Fryske sport]]</noinclude> 3co4idiay9056dr6s80mwwqnl954kt5 1236748 1236747 2026-07-30T07:38:59Z FreyaSport 40716 -2 dy binne al skreaun 1236748 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{Yndeks-temaside|Fryske Sport}}</noinclude> [[Sietse Westra]] · [[De Friesland Aris]] · [[VC Snits]] · [[Jacob Klaas Haitsma]] (keatser) · [[Erik Haitsma]] (keatser) [[Tsjibbe Hansma]] (keatser) · [[Menno van Zwieten]] (keatser) · [[Sjoerd de Jong]] (keatser) · [[Hendrik Tolsma]] (keatser) · [[René Anema]] (keatser) · [[Tjisse Steenstra]] (keatser) <noinclude>[[Kategory:Berjocht Siden dêr't ferlet fan is|Fryske sport]]</noinclude> 4i2vh51hlxxcj0q38bkm6pt7cx94ane 0 53864 1236736 855437 2026-07-29T21:54:57Z Vysotsky 12896 obiit July 2026 1236736 wikitext text/x-wiki '''Femme Simon Gaastra''' ([[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[23 july]] [[1945]] - July 2026)<ref>[https://www.zeegeschiedenis.nl/2026/07/28/in-memoriam-femme-gaastra-1945-2026/ Irene Jacobs: ''In Memoriam. Femme Gaastra 1945-2026'']</ref> is in Nederlânsk histoarikus en eardere professor [[maritime skiednis]] oan de [[Universiteit Leien]]. == Oplieding == Gaastra folge de middelbere skoalle oan it Ryks Lyseum yn [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]], wêrnei’t hy fan 1965 oant 1972 [[skiednis]] studearre oan de Universiteit Leien. == Akademyske karriêre == Yn 1972-73 begûn hy as ûndersiker by de Nederlânske Organisaasje foar Sver Wittenskiplik Undersyk, mei de Nederlânsk-Aziatyske skipfeartbetrekkingen as Ûndersyksgebiet. Yn 1973-'74 joech hy skiednis yn [[Haarlim]] en yn maart 1974 stelde de Universiteit Leien him oan as universitêr dosint. Yn 1989 promovearre hy op in ûndersyk nei it belied fan de [[Vereenigde Oostindische Compagnie|VOC]]. Yn 2004 folge hy Jaap Bruijn op as professor maritime skiednis. Hy jildt ynternasjonaal as ien fan de grutste kenners fan de skiednis fan de VOC. Op 11 juny 2010 is Gaastra mei [[emeritaat]] gien, hy is opfolge troch [[Henk den Heijer]], spesjalist yn de skiednis fan de [[West-Indische Compagnie|WIC]], dy’t al oan de Universiteit Leien ferbûn wie. == Wichtichste publikaasjes == * mei J.R. Bruijn en I. Schöffer, ''Dutch-Asiatic Shipping in the 17th and 18th Centuries'' (De Haach 1979). * ''De Geschiedenis van de VOC'' (Haarlim 1982; 10e hielendal wersjoene printinge, Zutphen 2009). [Ingelske oersetting: ''The Dutch East India Company. Expansion and decline'' (Sutfen 2003)]. * ''Bewind en beleid bij de VOC, De financiële en commerciële politiek van de bewindhebbers 1672-1702'' (Sutfen 1989). * mei J.R. Bruijn (ed.), ''Ships, sailors and spices. East India Companies and their Shipping'' (Amsterdam 1993). * ''Particuliere geldstromen binnen het VOC-bedrijf 1640-1795'' (Leien 2002). {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.hum.leiden.edu/history/staff/gaastra.html Personielsside Gaastra op site Universiteit Leien]}} {{DEFAULTSORT:Gaastra, Femme}} [[Kategory:Frysk skiedkundige]] [[Kategory:Frysk ûnderwizer]] [[Kategory:Frysk heechlearaar]] [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk skiedkundige]] [[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]] [[Kategory:Nederlânsk heechlearaar]] [[Kategory:Nederlânsk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]] [[Kategory:Persoan berne yn Ljouwert]] [[Kategory:Persoan berne yn 1945]] dnn7apingzbwfjfhwf5w1nrod4zq1p1 1236737 1236736 2026-07-29T21:55:33Z Vysotsky 12896 ovt 1236737 wikitext text/x-wiki '''Femme Simon Gaastra''' ([[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[23 july]] [[1945]] - July 2026)<ref>[https://www.zeegeschiedenis.nl/2026/07/28/in-memoriam-femme-gaastra-1945-2026/ Irene Jacobs: ''In Memoriam. Femme Gaastra 1945-2026'']</ref> wie in Nederlânsk histoarikus en professor [[maritime skiednis]] oan de [[Universiteit Leien]]. == Oplieding == Gaastra folge de middelbere skoalle oan it Ryks Lyseum yn [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]], wêrnei’t hy fan 1965 oant 1972 [[skiednis]] studearre oan de Universiteit Leien. == Akademyske karriêre == Yn 1972-73 begûn hy as ûndersiker by de Nederlânske Organisaasje foar Sver Wittenskiplik Undersyk, mei de Nederlânsk-Aziatyske skipfeartbetrekkingen as Ûndersyksgebiet. Yn 1973-'74 joech hy skiednis yn [[Haarlim]] en yn maart 1974 stelde de Universiteit Leien him oan as universitêr dosint. Yn 1989 promovearre hy op in ûndersyk nei it belied fan de [[Vereenigde Oostindische Compagnie|VOC]]. Yn 2004 folge hy Jaap Bruijn op as professor maritime skiednis. Hy jildt ynternasjonaal as ien fan de grutste kenners fan de skiednis fan de VOC. Op 11 juny 2010 is Gaastra mei [[emeritaat]] gien, hy is opfolge troch [[Henk den Heijer]], spesjalist yn de skiednis fan de [[West-Indische Compagnie|WIC]], dy’t al oan de Universiteit Leien ferbûn wie. == Wichtichste publikaasjes == * mei J.R. Bruijn en I. Schöffer, ''Dutch-Asiatic Shipping in the 17th and 18th Centuries'' (De Haach 1979). * ''De Geschiedenis van de VOC'' (Haarlim 1982; 10e hielendal wersjoene printinge, Zutphen 2009). [Ingelske oersetting: ''The Dutch East India Company. Expansion and decline'' (Sutfen 2003)]. * ''Bewind en beleid bij de VOC, De financiële en commerciële politiek van de bewindhebbers 1672-1702'' (Sutfen 1989). * mei J.R. Bruijn (ed.), ''Ships, sailors and spices. East India Companies and their Shipping'' (Amsterdam 1993). * ''Particuliere geldstromen binnen het VOC-bedrijf 1640-1795'' (Leien 2002). {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.hum.leiden.edu/history/staff/gaastra.html Personielsside Gaastra op site Universiteit Leien]}} {{DEFAULTSORT:Gaastra, Femme}} [[Kategory:Frysk skiedkundige]] [[Kategory:Frysk ûnderwizer]] [[Kategory:Frysk heechlearaar]] [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk skiedkundige]] [[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]] [[Kategory:Nederlânsk heechlearaar]] [[Kategory:Nederlânsk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]] [[Kategory:Persoan berne yn Ljouwert]] [[Kategory:Persoan berne yn 1945]] k6s1p35tb4pwgiyvlefthz5x9ch6693 1236765 1236737 2026-07-30T11:19:12Z Drewes 2754 † 2026 1236765 wikitext text/x-wiki '''Femme Simon Gaastra''' ([[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[23 july]] [[1945]] - July 2026)<ref>[https://www.zeegeschiedenis.nl/2026/07/28/in-memoriam-femme-gaastra-1945-2026/ Irene Jacobs: ''In Memoriam. Femme Gaastra 1945-2026'']</ref> wie in Nederlânsk histoarikus en professor [[maritime skiednis]] oan de [[Universiteit Leien]]. == Oplieding == Gaastra folge de middelbere skoalle oan it Ryks Lyseum yn [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]], wêrnei’t hy fan 1965 oant 1972 [[skiednis]] studearre oan de Universiteit Leien. == Akademyske karriêre == Yn 1972-73 begûn hy as ûndersiker by de Nederlânske Organisaasje foar Sver Wittenskiplik Undersyk, mei de Nederlânsk-Aziatyske skipfeartbetrekkingen as Ûndersyksgebiet. Yn 1973-'74 joech hy skiednis yn [[Haarlim]] en yn maart 1974 stelde de Universiteit Leien him oan as universitêr dosint. Yn 1989 promovearre hy op in ûndersyk nei it belied fan de [[Vereenigde Oostindische Compagnie|VOC]]. Yn 2004 folge hy Jaap Bruijn op as professor maritime skiednis. Hy jildt ynternasjonaal as ien fan de grutste kenners fan de skiednis fan de VOC. Op 11 juny 2010 is Gaastra mei [[emeritaat]] gien, hy is opfolge troch [[Henk den Heijer]], spesjalist yn de skiednis fan de [[West-Indische Compagnie|WIC]], dy’t al oan de Universiteit Leien ferbûn wie. == Wichtichste publikaasjes == * mei J.R. Bruijn en I. Schöffer, ''Dutch-Asiatic Shipping in the 17th and 18th Centuries'' (De Haach 1979). * ''De Geschiedenis van de VOC'' (Haarlim 1982; 10e hielendal wersjoene printinge, Zutphen 2009). [Ingelske oersetting: ''The Dutch East India Company. Expansion and decline'' (Sutfen 2003)]. * ''Bewind en beleid bij de VOC, De financiële en commerciële politiek van de bewindhebbers 1672-1702'' (Sutfen 1989). * mei J.R. Bruijn (ed.), ''Ships, sailors and spices. East India Companies and their Shipping'' (Amsterdam 1993). * ''Particuliere geldstromen binnen het VOC-bedrijf 1640-1795'' (Leien 2002). {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.hum.leiden.edu/history/staff/gaastra.html Personielsside Gaastra op site Universiteit Leien]}} {{DEFAULTSORT:Gaastra, Femme}} [[Kategory:Frysk skiedkundige]] [[Kategory:Frysk ûnderwizer]] [[Kategory:Frysk heechlearaar]] [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk skiedkundige]] [[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]] [[Kategory:Nederlânsk heechlearaar]] [[Kategory:Nederlânsk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]] [[Kategory:Persoan berne yn Ljouwert]] [[Kategory:Persoan berne yn 1945]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 2026]] c7t6u0i8efkczxa7c9h4gj84lq477fe 1236766 1236765 2026-07-30T11:20:14Z Drewes 2754 /* Wichtichste publikaasjes */ reflist 1236766 wikitext text/x-wiki '''Femme Simon Gaastra''' ([[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[23 july]] [[1945]] - July 2026)<ref>[https://www.zeegeschiedenis.nl/2026/07/28/in-memoriam-femme-gaastra-1945-2026/ Irene Jacobs: ''In Memoriam. Femme Gaastra 1945-2026'']</ref> wie in Nederlânsk histoarikus en professor [[maritime skiednis]] oan de [[Universiteit Leien]]. == Oplieding == Gaastra folge de middelbere skoalle oan it Ryks Lyseum yn [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]], wêrnei’t hy fan 1965 oant 1972 [[skiednis]] studearre oan de Universiteit Leien. == Akademyske karriêre == Yn 1972-73 begûn hy as ûndersiker by de Nederlânske Organisaasje foar Sver Wittenskiplik Undersyk, mei de Nederlânsk-Aziatyske skipfeartbetrekkingen as Ûndersyksgebiet. Yn 1973-'74 joech hy skiednis yn [[Haarlim]] en yn maart 1974 stelde de Universiteit Leien him oan as universitêr dosint. Yn 1989 promovearre hy op in ûndersyk nei it belied fan de [[Vereenigde Oostindische Compagnie|VOC]]. Yn 2004 folge hy Jaap Bruijn op as professor maritime skiednis. Hy jildt ynternasjonaal as ien fan de grutste kenners fan de skiednis fan de VOC. Op 11 juny 2010 is Gaastra mei [[emeritaat]] gien, hy is opfolge troch [[Henk den Heijer]], spesjalist yn de skiednis fan de [[West-Indische Compagnie|WIC]], dy’t al oan de Universiteit Leien ferbûn wie. == Wichtichste publikaasjes == * mei J.R. Bruijn en I. Schöffer, ''Dutch-Asiatic Shipping in the 17th and 18th Centuries'' (De Haach 1979). * ''De Geschiedenis van de VOC'' (Haarlim 1982; 10e hielendal wersjoene printinge, Zutphen 2009). [Ingelske oersetting: ''The Dutch East India Company. Expansion and decline'' (Sutfen 2003)]. * ''Bewind en beleid bij de VOC, De financiële en commerciële politiek van de bewindhebbers 1672-1702'' (Sutfen 1989). * mei J.R. Bruijn (ed.), ''Ships, sailors and spices. East India Companies and their Shipping'' (Amsterdam 1993). * ''Particuliere geldstromen binnen het VOC-bedrijf 1640-1795'' (Leien 2002). {{Boarnen|boarnefernijing= * [http://www.hum.leiden.edu/history/staff/gaastra.html Personielsside Gaastra op site Universiteit Leien] {{Reflist}} }} {{DEFAULTSORT:Gaastra, Femme}} [[Kategory:Frysk skiedkundige]] [[Kategory:Frysk ûnderwizer]] [[Kategory:Frysk heechlearaar]] [[Kategory:Frysk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk skiedkundige]] [[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]] [[Kategory:Nederlânsk heechlearaar]] [[Kategory:Nederlânsk publisist]] [[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]] [[Kategory:Persoan berne yn Ljouwert]] [[Kategory:Persoan berne yn 1945]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 2026]] 8vwlyz7y1bf6wl3xfl22naaawwtr0fw 0 82256 1236702 1225997 2026-07-29T16:40:20Z Drewes 2754 /* Ut de skiednis */ 1236702 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = Slagelse | ôfbylding = Sankt Peders Kirke Slagelse Denmark 3.jpg | ôfbyldingsbreedte = 260px | ôfbyldingstekst = Sankt Peders Kirke | ynwennertal = 32.333 <small>(2015)</small><br> 77.293 <small>(gemeente, 2015)</small> | oerflak = | befolkingstichtens = | stêdekloft = | hichte = 53 m | lân = [[Denemark]] | bestjoerlike ienheid 1 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Seelân (Deenske regio)|Seelân]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[Slagelse (gemeente)|Slagelse]] | boargemaster = | stêdsyndieling = | stifting = foar [[981]] | postkoade = 4200 | tiidsône = [[UTC]]+1 | simmertiid = UTC+2 | koördinaten = | webside = [https://www.slagelse.dk/ www.slagelse.dk] }} [[File:Danmark - Slagelse1.jpg|thumb|left|Lizzing fan Slagelse]] [[File:Slagelse - Rådhuset.JPG|thumb|250px|It riedhûs]] [[Ofbyld:Slagelse_marktplein.JPG|thumb|left|250px|Merkeplein Slagelse]] '''Slagelse''' is in lytse stêd yn de [[Denemarken|Deenske]] regio [[Seelân (Deenske regio)|Seelân]], yn de gemeente mei deselde namme [[Slagelse (gemeente)|Slagelse]]. It leit sa'n 100&nbsp;km súdwest fan [[Kopenhagen]]. == Ut de skiednis == Tichteby Slagelse leit [[Trelleborg (Slagelse)|Trelleborg]], in [[Wytsingen|Wytsinge]]fort dat om [[981]] boud waard en as earste delsetting fan it gebiet jilt. Slagelse waard foar it earst neamd yn de [[Kronyk|kroniken]] fan [[Roskilde]] doe't dêr fan [[1074]] oant [[1088]] de earste tsjerke, de Sint Michael fanwege de [[Noarwegen|noardske]] biskop Sven, boud waard. Yn [[1150]] folge de bou fan de Sint Petrus en yn [[1164]] it [[Antvorskovkleaster]].<ref> Bjarne Fibiger, [http://www.fibiger.net/artikel-slagelse.html Slagelses historie] 1999</ref> <br> Yn de [[11e iuw]] hie Slagelse muntrjocht en wie it plak in wichtich hannelsintrum. [[Hans Christian Andersen]] gie dêr in pear jier nei de [[Latynske skoalle]], dy't er as 'ferfelend' beskreau. ==Sport== [[Superligaen]]-fuotbalclub [[FC Vestsjælland]] spilet syn thúswedstriden yn Slagelse. ==Partnerstêden== * {{Flagge_PL}} [[Stargard Szczeciński]] ([[Poalen]]) * [[File:Flag of Wales (1959–present).svg|border|20px]] Aberdare ([[Wales]]) == Keppelings om utens == * [https://www.aabne-samlinger.dk/SVM/slagelse/ Museum Slagelse] * [http://www.vikingeborg.dk Vikingeborgen Trelleborg] * [http://www.visitvestsjaelland.dk/slagelse/slagelse Toeristeynformaasje oer Slagelse] {{boarnen|boarnefernijing= <references/>}} [[Kategory:Plak yn Denemark]] fjg5fmw0vor1jcuv78l33ab2yf1w6ap 1236703 1236702 2026-07-29T16:43:07Z Drewes 2754 opmaak oars 1236703 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks stêd | namme = Slagelse | ôfbylding = Sankt Peders Kirke Slagelse Denmark 3.jpg | ôfbyldingsbreedte = 260px | ôfbyldingstekst = Sankt Peders Kirke | ynwennertal = 32.333 <small>(2015)</small><br> 77.293 <small>(gemeente, 2015)</small> | oerflak = | befolkingstichtens = | stêdekloft = | hichte = 53 m | lân = [[Denemark]] | bestjoerlike ienheid 1 = Regio | namme bestjoerlike ienheid 1= [[Seelân (Deenske regio)|Seelân]] | bestjoerlike ienheid 2 = Gemeente | namme bestjoerlike ienheid 2= [[Slagelse (gemeente)|Slagelse]] | boargemaster = | stêdsyndieling = | stifting = foar [[981]] | postkoade = 4200 | tiidsône = [[UTC]]+1 | simmertiid = UTC+2 | koördinaten = | webside = [https://www.slagelse.dk/ www.slagelse.dk] }} [[File:Danmark - Slagelse1.jpg|thumb|left|Lizzing fan Slagelse]] [[File:Slagelse - Rådhuset.JPG|thumb|250px|It riedhûs]] [[Ofbyld:Slagelse_marktplein.JPG|thumb|250px|Merkeplein Slagelse]] '''Slagelse''' is in lytse stêd yn de [[Denemarken|Deenske]] regio [[Seelân (Deenske regio)|Seelân]], yn de gemeente mei deselde namme [[Slagelse (gemeente)|Slagelse]]. It leit sa'n 100&nbsp;km súdwest fan [[Kopenhagen]]. == Skiednis == Tichteby Slagelse leit [[Trelleborg (Slagelse)|Trelleborg]], in [[Wytsingen|Wytsinge]]fort dat om [[981]] boud waard en as earste delsetting fan it gebiet jilt. Slagelse waard foar it earst neamd yn de [[Kronyk|kroniken]] fan [[Roskilde]] doe't dêr fan [[1074]] oant [[1088]] de earste tsjerke, de Sint Michael fanwege de [[Noarwegen|noardske]] biskop Sven, boud waard. Yn [[1150]] folge de bou fan de Sint Petrus en yn [[1164]] it [[Antvorskovkleaster]].<ref> Bjarne Fibiger, [http://www.fibiger.net/artikel-slagelse.html Slagelses historie] 1999</ref> <br> Yn de [[11e iuw]] hie Slagelse muntrjocht en wie it plak in wichtich hannelsintrum. [[Hans Christian Andersen]] gie dêr in pear jier nei de [[Latynske skoalle]], dy't er as 'ferfelend' beskreau. ==Sport== [[Superligaen]]-fuotbalclub [[FC Vestsjælland]] spilet syn thúswedstriden yn Slagelse. ==Partnerstêden== * {{Flagge_PL}} [[Stargard Szczeciński]] ([[Poalen]]) * [[File:Flag of Wales (1959–present).svg|border|20px]] Aberdare ([[Wales]]) == Keppelings om utens == * [https://www.aabne-samlinger.dk/SVM/slagelse/ Museum Slagelse] * [http://www.vikingeborg.dk Vikingeborgen Trelleborg] * [http://www.visitvestsjaelland.dk/slagelse/slagelse Toeristeynformaasje oer Slagelse] {{boarnen|boarnefernijing= <references/>}} [[Kategory:Plak yn Denemark]] mf7r3nwuyv3kxxk3faxvk341d0s2vp6 0 141801 1236720 1235365 2026-07-29T17:42:34Z FreyaSport 40716 /* Foarfallen */ PC 2026 1236720 wikitext text/x-wiki {{JiersideBoppe}} {{Kalinders}}{{Kalinderjier}} == Foarfallen == ;jannewaris * [[1 jannewaris|1]] - [[Bulgarije]] fiert de [[euro]] yn as nasjonale [[muntienheid]], en wurdt dêrmei it 21e lân yn 'e [[Eurosône]]. * [[1 jannewaris|1]] - Yn de [[Nederlân]]ske haadstêd [[Amsterdam]] rekket de [[Vondeltsjerke]] slim skansearre by in grutte brân. * [[1 jannewaris|1]] - By de saneamde [[Nijjiersbrân fan Crans-Montana]] komme by in brân yn in [[kafee]], yn it [[Switserlân|Switserske]] [[Crans-Montana]], in plak yn it kanton [[Wallis]], 41 minsken om it libben en reitsje nochris 115 oaren [[ferwûne]]. * [[3 jannewaris|3]] - De [[Feriene Steaten]] fiere oanfallen út op ferskate plakken yn it noarden fan [[Fenezuëla]]. Tagelyk wurde de Fenezolaanske [[presidint]] [[Nicolás Maduro]] en syn [[oarehelte|frou]] [[Cilia Flores]] fan har bêd lichten troch Amerikaanske [[kommando's]] en [[ûntfierd]] nei de Feriene Steaten ta, dêr't se yn it [[tichthûs (finzenis)|tichthús]] ferdwine. * [[3 jannewaris|3]] - [[Ekwatoriaal Guinee]] ferpleatst syn [[haadstêd]] fan [[Malabo]] op it eilân [[Bioko]] nei [[Ciudad de la Paz]] op it [[fêstelân]] fan [[Afrika]]. * [[6 jannewaris|6]] - It westen fan [[Japan]] wurdt troffen troch in [[ierdbeving]] fan 6,2 op 'e [[skaal fan Richter]]. It epysk sintrum lei yn it [[Prefektueren fan Japan|prefektuer]] [[Shimane (Prefektuer)|Shimane]], it eilân [[Honshu]]. * [[7 jannewaris|7]] - Yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] stêd [[Minneapolis]] wurdt de [[demonstraasje (protest)|demonstrante]] [[Moard op Renée Good|Renée Good]] fermoarde troch aginten fan 'e [[Immigration and Customs Enforcement]] (ICE). * [[8 jannewaris|8]]-[[9 jannewaris|9]] - De [[protesten yn Iran (jannewaris 2026)|massale protesten]] yn [[Iraan]] wurde yn bloed smoard troch de [[plysje]] en de [[feilichheidstsjinst]]en, wêrby't neffens de berjochten tsientûzenen [[demonstraasje (protest)|demonstranten]] deamakke wurde. * [[14 jannewaris|14]] - Yn it [[Tailân|Taiske]] distrikt [[Sikhio (distrikt)|Sikhio]] falt in kraan op in passazjierstrein, wêrby't 30 minsken omkomme en 64 oaren [[ferwûne]] reitsje. * [[14 jannewaris|14]] - Nei [[Grienlânkrisis|oanhâldende drigeminten]] fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] om [[Grienlân]] mei [[geweld]] te [[anneksearjen]], begjint [[Denemark]], dêr't Grienlân ta heart, de [[militêre oefening]] [[Operaasje Artic Endurance]]. Sân [[Jeropa|Jeropeeske]] bûnsgenoaten, wêrûnder [[Nederlân]], stjoere troepen. * [[17 jannewaris|17]] - Yn 'e [[Paraguay]]aanske [[haadstêd]] [[Asunción]] ûndertekenje fertsjintwurdigers fan 'e [[Jeropeeske Uny]] en [[Mercosur]], in [[ekonomy]]sk ferbûn besteande út [[Argentynje]], [[Brazylje]], [[Oerûguay]] en Paraguay, in [[Partnerskipsoerienkomst tusken de Jeropeeske Uny en Mercosur|frijhannelsoerienkomst]]. * [[18 jannewaris|18]] - Yn [[Spanje]] fynt benoarden it plak [[Kordoba (Spanje)|Kordoba]], yn de [[Spaanske autonome mienskippen|autonome mienskip]] [[Andalûsje]], [[Treinramp by Kordoba|in treinramp]] plak. Dêrby komm 46 minsken om en reitsje 291 oaren [[ferwûne]]. * [[18 jannewaris|18]] - De [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] bedriget [[Denemark]], [[Noarwegen]], [[Sweden]], [[Finlân]], [[Dútslân]], [[Frankryk]], it [[Feriene Keninkryk]] en [[Nederlân]] mei in ferheging fan 'e [[hannelstaryf|hannelstariven]], om't dy lannen it weage hawwe en stjoer troepen nei [[Grienlân]] ta om diel te nimmen oan 'e [[militêre oefening]] [[Operaasje Arctic Endurance]]. Dêrtroch komt de [[Grienlânkrisis]] ta in hichtepunt. [[Iislân]], [[Sloveenje]], [[Estlân]] en [[Belgje]] beslute yn reäksje op Trump syn drigeminten om ek noch troepen te stjoeren, hoewol't se dat earst net fan doel wiene. * [[20 jannewaris|20]] - Yn 'e [[Twadde Keamer]] spjalte 7 leden fan 'e [[PVV]]-fraksje har ôf en foarmje de [[Groep Markuszower]]. De PVV giet dêrtroch yn it [[parlemint]] fan 26 nei 19 sitten en is net mear de grutste [[politike partij|partij]]. * [[21 jannewaris|21]] - Op it [[World Economic Forum]] yn it [[Switserlân|Switserske]] [[Davos]] wurdt de [[Grienlânkrisis]] (foarearst) besward nei't de [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[presidint]] [[Donald Trump]] syn plan ûntpraat is om [[Grienlân]] mei [[geweld]] te [[anneksearjen]]. * [[22 jannewaris|22]] - De [[Feriene Steaten]] ferlitte (nei in opsistermyn fan 1 jier) formeel de [[Wrâldsûnensorganisaasje]] (WHO). * [[24 jannewaris|24]] - Yn 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] stêd [[Minneapolis]] wurdt de [[demonstraasje (protest)|demonstrant]] [[Moard op Alex Pretti|Alex Pretti]] fermoarde troch aginten fan 'e [[Immigration and Customs Enforcement]] (ICE). * [[27 jannewaris|27]] - De [[Jeropeeske Uny]] en [[Yndia]] slute in [[Yndiaask-Jeropeeske Frijhanneloerienkomst|fiergeande frijhannelsoerienkomst]]. ;febrewaris * [[3 febrewaris|3]] - By [[oanfallen fan Boko Haram yn Kwara (2026)|oanfallen]] fan 'e [[islamisme|islamistyske]] [[terrorisme|terreurgroep]] [[Boko Haram]] yn 'e [[Nigearia|Nigeriaanske]] steat [[Kwara]] falle teminsten 162 deaden. * [[4 febrewaris|4]] - Foar [[Noard-Nederlân]] kundiget it [[KNMI]] yn 'e iere moarn in [[waaralaarm]] ôf fanwegen [[izel]]. * [[6 febrewaris|6]]-[[22 febrewaris|22]] - Yn noardlik [[Itaalje]] wurde de [[Olympyske Winterspullen 2026|Olympyske Winterspullen]] fan [[Milaan]] en [[Cortina d'Ampezzo]] holden. * [[9 febrewaris|9]] - By [[sjitpartij yn Tumbler Ridge|in sjitpartij]] yn it ôfhandige [[Tumbler Ridge (Britsk-Kolumbia)|Tumbler Ridge]], yn 'e [[Kanada|Kanadeeske]] [[Kanadeeske provinsjes|provinsje]] [[Britsk-Kolumbia]], komme teminsten 9 persoanen om (de skutter ynbegrepen) en reitsje nochris 27 oare [[ferwûne]]. * [[20 febrewaris|20]] - It [[Amerikaansk Heechgerjochtshôf]] docht de [[fûnis|útspraak]] dat de [[Amerikaanske presidint]] [[Donald Trump]] ûnder de besteande [[wet]]jouwing net it rjocht hat om [[ynfierheffing]]s op te lizzen yn 'e mjitte wêryn't er dat dien hat. Dêrmei wurde de measte ynfierheffings fan Trump neatich ferklearre. * [[22 febrewaris|22]] - By [[militêre operaasje yn Jalisco (2026)|in operaasje]] yn 'e steat [[Jalisco]] deadet it [[Meksikaanske Leger]] 62 leden fan it [[drugskartel]] [[Cartél Jalisco Nuevo Generación|CJNG]], ûnder wa de kartelbaas [[El Mencho]]. De leden fan it kartel rjochtsje neitiid by in opskuor grutskalige skea en [[fersteuring fan 'e iepenbiere oarder]] oan. * [[23 febrewaris|23]] - Yn [[Nederlân]] wurdt nei in [[kabinetsformaasje|formaasje]] fan 117 [[dagen]] it [[Kabinet-Jetten]] ynstallearre. * [[26 febrewaris|26]] - It sûnt [[2024]] slommerjende konflikt tusken [[Pakistan]] en [[Afganistan]] lôget op ta [[Afgaansk-Pakistaanske Oarloch|in iepen oarloch]], wêrby't de [[Pakistaanske Loftmacht]] de Afgaanske [[haadstêd]] [[Kabûl]] [[bombardemint|bombardearret]]. * [[28 febrewaris|28]] - De [[Iraanoarloch]] brekt út wannear't [[Israel]] en de [[Feriene Steaten]] úteinsette mei grutskalige [[bombardemint]]en fan 'e [[Iraan]]ske [[haadstêd]] [[Teheran]] en oare stêden. [[Kritisy]] wize derop dat it ûnder it [[ynternasjonaal rjocht]] om in yllegale [[oarloch]] giet. De Iraanske opperste lieder, [[grutajatollah]] [[Ali Chamenei]], wurdt troch de Israeeljers doelbewust [[fermoarde]]. Dat liedt ta in grutte eskalaasje fan it konflikt, wêrby't Iraan net inkeld ferjildingsoanfallen útfiert op Israel, mar ek op Amerikaanske [[legerbasis|militêre fasiliteiten]] en [[ambassade|diplomatike fertsjintwurdigings]] yn [[Irak]], [[Jordaanje]], [[Koeweit]], [[Saûdy-Araabje]], [[Bachrein]], [[Katar]], de [[Feriene Arabyske Emiraten]] en [[Omaan]]. ;maart * [[1 maart|1]] - By it [[Bloedbad fan Abiemnom]] wurde yn [[Abiemnom]], yn it noarden fan [[Súd-Sûdaan]], teminsten 169 [[Dinka (folk)|Dinka]] [[fermoarde]] by in oanfal troch leden fan in oare [[etnyske groep]], de [[Nûer (folk)|Nûer]]. * [[2 maart|2]] - De [[Libanon|Libaneeske]] [[milysje]] [[Hezbollah]] ynterveniëarret oan 'e kant fan [[Iraan]] yn 'e [[Iraanoarloch]] troch it noarden fan [[Israel]] te besjitten mei [[raket]]ten. Israel reägearret mei bûtenproporsjoneel swiere [[bombardemint]]en fan net inkeld [[militêr]]e, mar ek [[boarger]]like doelen yn hiel Libanon. * [[6 maart|6]]-[[7 maart|7]] - By [[oerstreamings yn Kenia (2026)|oerstreamings]] yn [[Kenia]] komme teminsten 66 minsken om. * [[6 maart|6]]-[[15 maart|15]] - Yn [[Milaan]] en [[Cortina d'Ampezzo]], yn noardlik [[Itaalje]], wurde de [[Paralympyske Winterspullen 2026|Paralympyske Winterspullen]] holden. It [[evenemint]] is omstriden, mei't it [[Ynternasjonaal Paralympysk Komitee]] [[Ruslân]] en [[Wyt-Ruslân]] wer tastiet om ûnder eigen [[flagge]] diel te nimmen, wylst de [[Russysk-Oekraynske Oarloch]], wêrfoar't de beide lannen fan ynternasjonale sporteveneminten ferballe wiene, noch altyd trochgiet. * [[8 maart|8]] - Yn [[Iraan]] folget [[Mozjtaba Chameneï]], de [[soan]] fan 'e troch [[Israel]] yn it ramt fan 'e oangeande [[Iraanoarloch]] [[fermoarde]] [[ajatollah]] [[Ali Chameneï]], syn [[heit]] op as [[opperste lieder (Iraan)|opperste lieder]]. * [[16 maart|16]] - By [[klinykbombardemint yn Kabûl (2026)|in bombardemint]], útfierd troch [[Pakistan]] yn it ramt fan 'e oangeande [[Afgaansk-Pakistaanske Oarloch]], op in [[ôfkickklinyk]] yn 'e [[Afganistan|Afgaanske]] [[haadstêd]] [[Kabûl]] komme teminsten 400 minsken om. * [[24 maart|24]] - De [[Jeropeeske Uny]] en [[Austraalje (lân)|Austraalje]] slute in [[frijhannel]]sferdrach, [[AEUFTA]]. * [[25 maart|25]] - By in [[rjochtsaak]] yn 'e [[Feriene Steaten]] wurde [[Meta (bedriuw)|Meta]] (de [[memme-ûndernimming]] fan [[Facebook]] en [[Instagram]]) en [[YouTube]] ferantwurdlik holden foar it moedwillich feroarsaakjen fan [[ferslaving]] oan [[sosjale media]], en feroardiele ta it beteljen fan [[$]]6&nbsp;miljoen oan [[boete (jild)|boetes]] en [[skeafergoeding]]. * [[25 maart|25]] - Mei [[Sarah Mullally]] wurdt yn [[Ingelân]] foar it earst in [[frou]] ynstallearre as [[aartsbiskop fan Canterbury]] en aldendeisk haad fan 'e [[Anglikaanske Tsjerke]]. ;april * [[1 april|1]]-[[11 april|11]] - De [[Artemis II]]-misje fan 'e [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[romtefeart]]organisaasje [[NASA]] makket in rûntsje om 'e [[moanne (byplaneet fan 'e Ierde)|moanne]] en keart ûnskansearre werom op 'e [[Ierde (planeet)|Ierde]]. It is de earste bemanne romtefeartmisje bûten in [[baan (astronomy)|baan]] om 'e Ierde sûnt [[Apollo&nbsp;17]] yn [[1972]]. * [[7 april|7]] - Yn 'e oangeande [[Iraanoarloch]] komme de [[Feriene Steaten]] en [[Iraan]] ûnder bemiddeling fan [[Pakistan]] in [[sjitferbod]] fan fjirtjin [[dagen]] oerien. De trêde partij yn 'e [[oarloch]], [[Israel]], leit him dêr ûnder Amerikaanske druk mei tsjinnichheid by del. * [[12 april|12]] - By de [[Hongaarske parlemintsferkiezings (2026)|Hongaarske parlemintsferkiezings]] wurdt de [[politike partij]] [[FIDESZ]] fan 'e langjierrige [[premier]] [[Viktor Orbán]] ferslein troch [[Tisza (partij)|Tisza]] fan [[opposysje (polityk)|opposysjelieder]] [[Péter Magyar]]. Hoewol't it ferskil yn stimmen net iens sa mâle grut is, wint Tisza, troch it [[kiesdistrikt]]estelsel dat Orbán ynfierd hat, de grutte mearderheid fan 'e parlemintssitten. * [[13 april|13]] - Yn 'e [[Iraanoarloch]] begjinne de [[Feriene Steaten]] mei in eigen blokkade fan 'e [[Iraan]]ske blokkade fan 'e [[Strjitte fan Hormûz]]. * [[16 april|16]] - Under druk fan 'e [[Feriene Steaten]] stimt [[Israel]] yn mei in [[sjitferbod]] oan it [[Libanon|Libaneeske]] front fan 'e [[Iraanoarloch]]. * [[19 april|19]] - By de [[Bulgaarske parlemintsferkiezings (2026)|parlemintsferkiezings]] yn [[Bulgarije]] wint [[Progresivna Bălgarija|PB]], de [[politike partij|partij]] fan 'e pro-[[Ruslân|Russyske]] âld-[[presidint]] [[Rumen Radev]] de mearderheid fan 'e sitten. * [[21 april|21]] - It [[sjitferbod]] yn 'e [[Iraanoarloch]] wurdt ferlinge. * [[25 april|25]] - By [[offinsyf yn Noard-Maly (april-maaie 2026)|in offinsyf]] fan it [[Befrijingsfront fan Azawad]] (in [[nasjonalist]]yske groepearring stribjend nei in eigen steat foar de [[Tûareks]]) y.g.m. [[Islamityske Steat|IS]] wurde de stêd [[Tikal]] en in diel fan 'e stêd [[Gao]] ferovere op it [[Maly|Malineeske]] [[kriichsmacht|leger]]. * [[27 april|27]] - [[Kening]] [[Willem-Alexander fan de Nederlannen|Willem-Alexander]], [[keninginne]] [[Máxima Zorreguieta|Máxima]] en oare leden fan 'e [[Hûs Oranje-Nassau|keninklike famylje]] fiere [[Keningsdei]] yn [[Dokkum]]. ;maaie * [[1 maaie|1]] - De [[Feriene Arabyske Emiraten]], dy't ien fan 'e grutste oaljeprodusinten fan 'e wrâld binne, stappe út 'e [[OPEC]], it [[kartel]] fan [[ierdoalje]]produsearjende lannen. * [[4 maaie|4]] - By de [[Fjoerwurkramp yn Liuyang]], yn [[Sina]], komme by in grutte [[ûntploffing]] 37 minsken om en reitsje 51 oaren [[ferwûne]]. * [[16 maaie|16]] - De [[Wrâldsûnensorganisaasje]] (WHO) ropt [[ebola-epidemy yn 'e Demokratyske Republyk Kongo (2026)|de útbraak]] fan it [[ebola]]firus yn it noardeasten fan 'e [[Demokratyske Republyk Kongo]] út ta in [[epidemy]] fan ynternasjonale soarch. * [[20 maaie|20]] - Ald-[[presidint]] [[Raúl Castro]] fan [[Kuba]] wurdt troch de [[Feriene Steaten]] [[ynsteatfanbeskuldigingstelling|oanklage]] foar it delsjitten, yn [[1996]], fan twa [[privee-fleantúch]]jes mei Amerikaanske [[boarger]]s oan board, dy't boppe Kuba [[pamflet]]ten útstruiden wêryn't oproppen waard ta ferset tsjin it Kubaanske regear. Om dit 30 jier nei dato nochris te dwaan wurdt algemien sjoen as in besykjen fan 'e Feriene Steaten om Kuba fierder ûnder druk te setten. * [[22 maaie|22]] - It begjin fan in [[hjitteweach]] yn in grut diel fan [[Jeropa]], wêrby't, foar [[maaie]], [[temperatuer]]en berikt wurde dy't sûnder presedint binne. * [[22 maaie|22]] - By [[myngasûntploffing yn Liushenyu (2026)|in myngasûntploffing]] yn in [[stienkoal]]myn yn it [[Sina|Sineeske]] [[Liushenyu]] komme 82 [[mynwurker]]s om. ;juny * [[1 juny|1]] - In [[ierdbeving op Mindanao (2026)|swiere ierdbeving]] fan 7,8 op 'e [[skaal fan Richter]] treft it eilân [[Mindanao]] yn 'e súdlike [[Filipinen]]. Der komme 82 [[minske]]n om en 1.319 oaren reitsje [[ferwûne]]. * [[11 juny|11]] - De [[Feriene Steaten|Amerikaanske]] [[National Oceanic and Atmospheric Administration]] (NOAA) stelt fêst dat it [[klimaat]]ferskynsel [[El Niño]] him wer foardocht. * [[11 juny|1]]-[[13 juny|13]] - Yn 'e [[Feriene Steaten]], [[Meksiko]] en [[Kanada]] wurdt it [[Wrâldkampioenskip Fuotbal 2026]] holden. * [[11 juny|11]] - By [[Vogelwaarde]], yn [[Siuwsk-Flaanderen]], fljocht in te hurd ridende [[auto]] út 'e bocht en skept op in njonken de [[wei]] lizzend [[fytspaad]] in [[skoalklasse]] út [[Axel (plak)|Axel]] dy't op [[skoalkamp]] is. Trije [[bern (persoan)|bern]] en de [[direktrise]] fan 'e skoalle komme om, wylst ferskate oare skoalbern [[swierferwûne]] yn it [[sikehûs]] bedarje. * [[15 juny|15]]-[[17 juny|17]] - De [[Feriene Steaten]] en [[Iraan]] ûndertekenje it [[Memorandum fan Islamabad]], in fierder út te wurkjen oerienkomst, dy't it útgongspunt foarmje moat foar [[ûnderhanneling]]s om in ein oan 'e [[Iraanoarloch]] te meitsjen. * [[18 juny|18]]-[[29 maaie|29]] - By in [[Jeropeeske hjitteweach (juny 2026)|swiere hjitteweach]] yn [[Noardwest-Jeropa]] rinne de [[temperatuer]]en oerdeis op oant boppe de 40&nbsp;[[°C]]. Yn [[Nederlân]] berikt de [[hjittens]] op freed [[26&nbsp;juny]] in hichtepunt mei in rekôrtemperatuer fan 39,4&nbsp;°C yn it [[Limburch (Nederlân)|Limburchske]] [[Ell (Nederlân)|Ell]]. Yn [[Fryslân]] wurde dyselde deis temperatueren fan 33,6&nbsp;°C metten. * [[21 juny|21]] - By it ûntbleatsjen fan it [[Nasjonaal Monumint Ulu Kora|Nasjonaal Moluksk Monumint Ulu Kora]] op 'e Lloydkade yn [[Rotterdam]] biedt [[premier]] [[Rob Jetten]] út namme fan it [[Nederlân]]sk [[regear]] formeel syn [[ûntskuldiging]]s oan foar de behanneling fan 'e earste [[generaasje]] [[Molukkers yn Nederlân]]. * [[22 juny|22]] - De yn syn eigen lân tige [[populêr|ympopulêre]] [[Feriene Keninkryk|Britske]] [[premier]] [[Keir Starmer]] kundiget syn ôftreden oan. * [[24 juny|24]] - By [[ierdbevings yn Fenezuëla (2026)|twa swiere ierdbevings efterinoar]] fan 7,2, resp. 7,5 op 'e [[skaal fan Richter]] wurdt yn it noardwesten fan [[Fenezuëla]] slimme skea oanrjochte. Nei twa wiken stiet it deadetal op mear as 3.500 en binne der krapoan 17.000 [[ferwûne]]n teld, wylst der noch tsientûzenen [[minske]]n [[fermist]] wurde. ;july * [[29 july|29]] - [[Menno van Zwieten]], [[Rick Minnesma]] en [[Tjisse Steenstra]] winne yn [[Frjentsjer]] de [[PC 2026|173ste]] [[PC]]. Tjisse Steenstra wurdt foar de fjirde kear útroppen ta [[kening (keatsen)|kening]]. == Berne == == Ferstoarn == ;jannewaris * [[6 jannewaris|6]] - [[Jaap Pop]], Nederlânsk boargemaster en fotograaf (* [[1941]]) * [[12 jannewaris|12]] - [[Robert Jensen]], Nederlânsk telefyzjepresintator (* [[1973]]) * [[13 jannewaris|13]] - [[Annemarie Prins]], Nederlânsk aktrise (* [[1932]]) * 13 - [[Claudette Colvin]], Amerikaansk minskerjochte-aktiviste (* [[1939]]) * [[26 jannewaris|26]] - [[Sly Dunbar]], Jamaikaanske drummer en produsint (* [[1952]]) * [[30 jannewaris|30]] - [[Catherine O'Hara]], Kanadeesk-Amerikaansk aktrise (* [[1954]]) ;febrewaris * [[3 febrewaris|3]] - [[Remco Heite]], Frysk boargemaster (* [[1946]]) * [[7 febrewaris|7]] - [[Brad Arnold]], Amerikaansk sjonger (* [[1978]]) * [[11 febrewaris|11]] - [[James Van Der Beek]], Amerikaansk akteur (* [[1977]]) * [[17 febrewaris|17]] - [[Jesse Jackson]], Amerikaansk aktivist en politikus (* [[1941]]) * [[23 febrewaris|23]] - [[Peter Karstkarel]], Frysk publisist, (keunst)histoarikus, neerlandikus, arsjitektuerkenner (* [[1945]]) * [[28 febrewaris|28]] - [[Ali Chameneï]], Iraansk presidint en [[grutajatollah]] (* [[1939]]) ;maart * [[10 maart|10]] - [[IJf Blokker]], Nederlânske akteur, sjonger, komyk, presintator. (* [[1930]]) ;april * [[18 april|18]] - [[Géjanna Buma]], Frysk keatster (* [[1978]]) ;juny * [[19 juny|19]] - [[Eppie Dam]], Frysk dichter, skriuwer en fertaler (* [[1953]]) * [[24 juny|24]] - [[Elske Falkena]], Frysk aktrise (* [[1970]]) ;july * [[4 july|4]] - [[Gerard Daandels]], Nederlânsk boargemaster (* [[1946]]) * [[15 july|15]] - [[Guy Scott]], presidint fan [[Sambia]] (* [[1944]]) ==Films== * ''[[Lulk (film)|Lulk]]'' ==Tillefyzje== * ''[[Kees Flodder (telefyzjesearje)|Kees Flodder]]'' {{JiersideUnder}} {{Boarnen|boarnefernijing= <references/> ---- {{Commonscat}} }} [[Kategory:2026| ]] [[Kategory:21e iuw]] cf1mmp7pyw9jwqdzte4ntzgqd3nr21e 0 147372 1236764 1216228 2026-07-30T11:15:48Z RomkeHoekstra 10582 skaai lytse ielguozzen feroare yn dwerchielguozzen. 1236764 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding =Phalacrocorax_carbo02.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst =[[Ielgoes]] (''Phalacrocorax carbo'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = '''ielgoesfûgels''' (''Phalacrocoracidae'') | beskriuwer, jier = Reichenbach, 1850 }} De '''ielgoesfûgels''' ([[wittenskiplike namme]]: ''Phalacrocoracidae''), ek '''skolfers''' neamd, binne in [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan [[wetterfûgels]] yn it [[skift (taksonomy)|skift]] fan de [[ginteftigen]] (''Suliformes''). De famylje telt sa'n 35-43 [[soarte (taksonomy)|soarte]]n ferdield oer 1-5 [[skaai (taksonomy)|skaai]]en. Alle ielguozzen binne foar it meastepart swarte of swarteftige fûgels mei in lingte fan 50-100 cm. ==Famyljeopbou== * ''Famylje'': '''ielgoesfûgels''' (''Phalacrocoracidae'') ** ''Skaai'': [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo''), 5 soarten, dêrûnder: *** [[langsturtielgoes]] (''Microcarbo africanus'') *** [[dwerchielgoes]] (''Microcarbo pygmaeus'') *** [[Yndyske dwerchielgoes]] (''Microcarbo niger'') *** [[kroanielgoes]] (''Microcarbo coronatus'') *** [[lytse bûnte ielgoes]] (''Microcarbo melanoleucos'') ** ''Skaai'': [[readpoatielguozzen]] (''Poikilocarbo''), 1 soarte: *** [[readpoatielgoes]] (''Poikilocarbo gaimardi'') ** ''Skaai'': [[toefielguozzen]] (''Gulosus''), 1 soarte: *** [[toefielgoes]] (''Gulosus aristotelis'', ek wol ''Phalacrocorax aristotelis'') ** ''Skaai'': ''[[Nannopterum]]'', 3 soarten: *** (''Nannopterum harrisi'') *** [[Neotropyske ielgoes]] (''Nannopterum brasilianum'') *** [[dûbeltoefielgoes]] (''Nannopterum auritum'') ** ''Skaai'': [[wytbûkielguozzen]] (''Leucocarbo''), 9 soarten, dêrûnder: *** [[keizerielgoes]] (''Leucocarbo atriceps'') ** ''Skaai'': ''[[Urile]]'', 4 soarten: *** [[blaukielielgoes]] (''Urile penicillatus'') *** [[readmaskerielgoes]] (''Urile urile'') *** [[pelagyske ielgoes]] (''Urile pelagicus'') *** [[brilielgoes]] (''Urile perspicillatus'') (útstoarn) ** ''Skaai'': [[ielguozzen]] (''Phalacrocorax''), 9 libbene soarten, dêrûnder: *** [[Japanske ielgoes]] (''Phalacrocorax capillatus'') *** [[ielgoes]] (''Phalacrocorax carbo'') *** [[wytboarstielgoes]] (''Phalacrocorax (carbo) lucidus'') *** [[Arabyske ielgoes]] (''Phalacrocorax nigrogularis'') *** [[Yndyske ielgoes]] (''Phalacrocorax fuscicollis'') [[Kategory:Ielgoesfûgel| ]] [[Kategory:Fûgelfamylje]] [[Kategory:Ginteftige]] bt5qqkv8nn546cs574l54urqc7wzuqg 0 182761 1236689 1194625 2026-07-29T14:07:32Z Drewes 2754 - tikfl. 1236689 wikitext text/x-wiki [[Ofbyld:Reichenbach Ludwig 1793-1879.jpg|thumb|230px|Heinrich Gottlieb Ludwig Reichenbach[[Ofbyld:Signatur Ludwig Reichenbach.PNG|rahmenlos|zentriert|160px|klasse=skin-invert-image]]]] '''Heinrich Gottlieb Ludwig Reichenbach''' ([[Leipzig]], [[8 jannewaris]] [[1793]] – [[Dresden]], [[17 maart]] [[1879]]) wie in Dútske natuerûndersiker ([[soölooch]] en [[botanikus]]). Yn de wittenskiplike literatuer wurdt syn namme ôfkoarte ta '''Rchb'''. == Libben en wurk == Hy wie de soan fan Johann Friedrich Jakob Reichenbach, konrektor oan de Thomasschule yn Leipzig en skriuwer fan it yn 1818 ferskynde earste Gryksk-Dútsk wurdboek. Ek syn eigen soan [[Heinrich Gustav Reichenbach]] wie botanikus, dy't him talei op it ûndersykjen fan orchideeën. Reichenbach studearre yn 1810 ôf yn de genêskunde en de [[natuerlike histoarje]] oan de Universiteit Leipzig, dêr't er yn 1815 ta doktor yn de natuerwittenskippen en yn 1817 ta doktor yn de genêskunde promovearre. Hy krige yn 1818 it rjocht om te dosearjen en waard yn itselde jier bûtengewoan heechlearaar. Yn 1820 waard er gewoan [[heechlearaar]] yn de natuerlike histoarje oan de fakulteit fan'e genêskunde yn Dresden. Reichenbach wie dêr oant 1862 wurksum. Hy wie tagelyk ek direkteur fan it 'soölogysk museum' (''Museum für Tierkunde'') yn de Zwinger. Dêrneist late er de troch himsels yn 'e mande mei Carl Adolph Terscheck (1782–1869) en dy syn broer Johann Gottfried Terscheck (1784–1870) oprjochte [[botanyske tún]] (''Botanischer Garten der Technischen Universität Dresden''). == Wurk en neilittenskip == Reichenbach wie fan 1836 oant 1866 foarsitter fan "Isis" (''Naturwissenschaftliche Gesellschaft ISIS Dresden''), it meast renommearre natuerwittenskiplik selskip yn [[Dresden]]. Yn 1834 waard op syn inisjatyf de ''Reizgjender Tierschutzverein''(feriening ta beskerming fan de bisten) oprjochte dy't krekt as ''Isis''' noch hieltyd bestiet. Reichenbach makke him fertsjinstlik yn de wittenskip fan de floara en de fauna yn syn searje publikaasjes. Hy stribbe in natuerlike yndieling fan de soarten nei. Yn 1828 rjochte er it selskip foar botany en túnbou "Flora" op wêryn't hy oant 1843 as bestjoerder aktyf wie. Ta syn bekendste wurken heart syn ''Vollständige Naturgeschichte der Säugetiere und Vögel'' ('folsleine natuerlike histoarje fan de sûchdieren en fûgels'). Sawol syn botanyske as soölogyske wurken binne yllustrearre mei kwalitatyf goede ôfbyldingen, dy't foar in part troch him sels tekene waarden. Hy beskreau 115 fûgelgeslachten, 14 fûgelsoarten en 30 ûndersoarten. <ref>{{en}} {{aut|Gill, F, D Donsker, and P Rasmussen}} (Eds). 2023. IOC World Bird List (v 13.2). https://www.worldbirdnames.org </ref> As earbetoan is de wittenskiplike namme fan it donkerspoarich boskfioeltsje (''Viola reichenbachiana Jord. ex Bor.'') nei him ferneamd. == Publikaasjes == * ''Flora germanica excursoria'' (1830–32, 2 dielen) * ''Flora exotica'' (1834–36) * ''Flora germanica exsiccata'' (1830–45) * ''Übersicht des Gewächsreichs und seiner natürlichen Entwickelungsstufen'' (1828) * ''Handbuch des natürlichen Pflanzensystems'' (1837) * ''Das Herbarienbuch'' (1841) * ''Abbildung und Beschreibung der für Gartenkultur empfehlenswerten Gewächse'' (1821–26, mei 96 ôfbylden) * ''Monographia generis Aconiti'' (1820, 10 plaatsjes) * ''Illustratio specierum Aconiti generis'' (1823–27, mei 27 ôfbylden) * ''Iconographia botanica s. plantae criticae'' (1823-1832, 1000 ôfbylden) * ''Iconographia botanica exotica'' (1827–30) * ''Regnum animale'' (1834–36, mei 79 ôfbylden) * ''Deutschlands Fauna'' (1842, 2 dielen) * ''Vollständigste Naturgeschichte des In- und Auslandes'' (1845–54, 2 seksjes yn 9 dielen, mei goed 1000 ôfbylden) {{Boarnen|boarnefernijing= * [[:de:Ludwig Reichenbach]] {{Reflist}} }} {{DEFAULTSORT:Reichenbach, Heinrich Gottlieb Ludwig}} [[Kategory:Dútsk mykolooch]] [[Kategory:Dútsk botanikus]] [[Kategory:Dútsk heechlearaar]] [[Kategory:Dútsk soölooch]] [[Kategory:Dútsk publisist]] [[Kategory:Persoan berne yn 1793]] [[Kategory:Persoan stoarn yn 1879]] 942wbntnpxsa742rl699o1sbm7gacyh 0 193140 1236676 1236675 2026-07-29T12:27:03Z FreyaSport 40716 Remmelt Bouma earste list is dien 1236676 wikitext text/x-wiki {{takomstsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- |bgcolor="#FFB6C1"| 15. | [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 1320q9o14u5lat6hahkqjdb286t6b0g 1236677 1236676 2026-07-29T12:27:57Z FreyaSport 40716 tabelfiks 1236677 wikitext text/x-wiki {{takomstsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. x|bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] lce06jjdmae4ow52tdzqgv6pcflgdam 1236678 1236677 2026-07-29T12:28:27Z FreyaSport 40716 tabelfiks 2 1236678 wikitext text/x-wiki {{takomstsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] bomo8vjwwgzvzup1wo4385gb4iz4l9h 1236679 1236678 2026-07-29T12:37:02Z Mlh 8861 19850 1236679 wikitext text/x-wiki {{takomstsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] m51iaur1n522pntrzmi95tzglhdrwa5 1236680 1236679 2026-07-29T12:39:01Z FreyaSport 40716 /* Heale finale */ 1ste partoer Heale finale 1236680 wikitext text/x-wiki {{takomstsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] k48zrrxzspwt8ap9zorpfun3m853yb5 1236681 1236680 2026-07-29T13:42:09Z FreyaSport 40716 gjin takomst mear, mar aktueel... 1236681 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! | |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 7ja56mfl6tbgovmozfisczwselzq2k5 1236682 1236681 2026-07-29T13:46:50Z FreyaSport 40716 Corné Tuinenga 1236682 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | 5-2<br>6-2 ! 7. | bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 11. | [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 3lzgxvgk2noyiihbdku71up9obqqlrw 1236684 1236682 2026-07-29T13:48:25Z FreyaSport 40716 /* Twadde list */ flater 1236684 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! | | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 9yupdk6nvfptoi26vur3tz0sld9qd35 1236685 1236684 2026-07-29T13:48:46Z FreyaSport 40716 /* Heale finale */ flater 1236685 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" | ! 7. | [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! | |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 93a7gacpmfhjsd38qzbgbanfol6xf7i 1236688 1236685 2026-07-29T14:02:38Z FreyaSport 40716 Corné Tuinenga 1236688 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! 7. |[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! | |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 0p4h9evzn6j0saf9tpkw5z0w31f5bwq 1236691 1236688 2026-07-29T14:50:17Z FreyaSport 40716 Lêste heale finalist bekend 1236691 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! 7. |[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! | | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] dmgd43hebf8yccwf1fpnoiw6cae4n7t 1236693 1236691 2026-07-29T15:18:21Z FreyaSport 40716 Van Zwieten earste finalist 1236693 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br> | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' wurd op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] bopqrc1k50jnx31gn8bfjvneux8jn9h 1236696 1236693 2026-07-29T15:22:57Z Drewes 2754 Alfêst doetiid 1236696 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br> | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | ! 16. | [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 7ofokc1jf1xd7sxekjjvxy5oxraf344 1236701 1236696 2026-07-29T15:47:34Z FreyaSport 40716 Finale van Zwieten tsjin Bouma 1236701 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 [[Menno van Zwieten|van Zwieten]] en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | ! 16. |[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] t3wxv306bpety2wvgge2md2qmssha3s 1236706 1236701 2026-07-29T17:04:26Z FreyaSport 40716 finale 1236706 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | kening = | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 van Zwieten en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. De 173ste edysje waard wûn troch it partoer fan [[Menno van Zwieten]] fan [[Burgum]], [[Tsjisse Steentstra]] en [[Rick Minnesma]] beide fan [[Dronryp]]. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 16. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 9c45k9jc0inc0e00uyawrlsvwj93l6f 1236715 1236706 2026-07-29T17:37:08Z FreyaSport 40716 Tjisse Steenstra utroppen ta kening 1236715 wikitext text/x-wiki {{aktueelsport}}{{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | kening = [[Tjisse Steenstra]] | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 van Zwieten en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. De 173ste edysje waard wûn troch it partoer fan [[Menno van Zwieten]] fan [[Burgum]], [[Tjisse Steenstra]] en [[Rick Minnesma]] beide fan [[Dronryp]]. Tjisse Steenstra waard ta [[Kening (keatsen)|kening]] útroppen. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 16. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] g6e7kna3n0sc3yx32eg7qlp05zo515x 1236716 1236715 2026-07-29T17:37:24Z FreyaSport 40716 is no echt dien 1236716 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | kening = [[Tjisse Steenstra]] | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 van Zwieten en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. De 173ste edysje waard wûn troch it partoer fan [[Menno van Zwieten]] fan [[Burgum]], [[Tjisse Steenstra]] en [[Rick Minnesma]] beide fan [[Dronryp]]. Tjisse Steenstra waard ta [[Kening (keatsen)|kening]] útroppen. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 16. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] jsdfik3bahv2n7mgr2b9af52fr8dxuy 1236722 1236716 2026-07-29T17:45:19Z FreyaSport 40716 oars 1236722 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | kening = [[Tjisse Steenstra]] | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 van Zwieten en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. De 173ste edysje waard wûn troch it partoer fan [[Menno van Zwieten]] fan [[Burgum]], [[Tjisse Steenstra]] en [[Rick Minnesma]] beide fan [[Dronryp]]. Tjisse Steenstra waard foar de fjirde kear útroppen ta [[Kening (keatsen)|kening]] fan de PC. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 16. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] qn2761bmknyi14j2yq3jb37qywc9w0w 1236749 1236722 2026-07-30T07:57:38Z FreyaSport 40716 /* Finale */ boarnen 1236749 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks PC | ôfbylding = | ôfbyldingstekst = | ôfbyldingsbreedte = | namme = | gemeente = [[Ofbyld:Flagge fan de Waadhoeke.PNG|border|20px]] [[De Waadhoeke]] | byfjild = | datum = [[29 july]] [[2026]] | edysje = 173st | finale = Partoer 3 van Zwieten<br>Partoer 16 Bouma | winners = [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | kening = [[Tjisse Steenstra]] | webside = [https://www.pc-franeker.nl pc-franeker.nl] | foarige = [[PC 2025]] | folgjende = [[PC 2027]] }} De '''[[PC]] fan [[2026]]''' waard op [[woansdei]] [[29 july]] [[keatsen|ferkeatst]]. It is de 173ste edysje fan it [[evenemint]]. De 173ste PC waard ferkeatst op in waarme simmerdei fan sa'n 28°C mei in protte sinne. De finale gie tusken it partoer 3 van Zwieten en partoer 16 [[Remmelt Bouma|Bouma]]. De 173ste edysje waard wûn troch it partoer fan [[Menno van Zwieten]] fan [[Burgum]], [[Tjisse Steenstra]] en [[Rick Minnesma]] beide fan [[Dronryp]]. Tjisse Steenstra waard foar de fjirde kear útroppen ta [[Kening (keatsen)|kening]] fan de PC. ==Earste list<ref>[https://www.kaatsnieuws.com/de-loting-voor-de-173e-pc/ {{nl}} kaatsnieuws.com, 27-7-2026, PC 2026 De Loting ''Riedplachte op 27-7-2026]</ref>== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 1. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Peter van Zuiden]]<br>[[Allard Hoekstra]]<br>[[Kevin Jordi Hiemstra]] | align="center" | 5-5<br>2-6 ! 2. |bgcolor="#90EE90"| [[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] |- ! 3. |bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-3<br>6-0 ! 4. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Jorrit Nanninga]]<br>[[Sjoerd de Jong]]<br>[[Jan Bandstra]] |- ! 5. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Youri de Groot]]<br>[[Mark Minnesma]]<br>[[Jari Visser]] | align="center" | 0-5<br>2-6 ! 6. |bgcolor="#90EE90"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] |- ! 7. |bgcolor="#90EE90"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] | align="center" | 5-0<br>6-4 ! 8. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johan Sipma]]<br>[[Gabe-Jan van Popta]]<br>[[Hendrik Kootstra]] |- ! 9. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Steven Koster]]<br>[[Gerben de Boer]]<br>[[Pieter Jan Leijenaar]] | align="center" | 1-5<br>0-6 ! 10. |bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] |- ! 11. |bgcolor="#90EE90"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] | align="center" | 5-2<br>6-4 ! 12. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Johannes van der Veen (keatser)|Johannes van der Veen]]<br>[[Jelle Pieter van der Walt]]<br>[[Willem Heeringa]] |- ! 13. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Redmer Zaagemans]]<br>[[Stefan van der Meer]]<br>[[Jurrit Osinga]] | align="center" | 0-5<br>2-6. ! 14. |bgcolor="#90EE90"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] |- ! 15. |bgcolor="#FFB6C1"| [[Paul Dijkstra]]<br>[[René de Haan]]<br>[[Laas Pieter van Straten]] | align="center" |2-5<br>2-6 ! 16. |bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |- |} ==Twadde list== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 2. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Marten Bergsma]]<br>[[Hessel Postma]]<br>[[Erwin Zijlstra]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] |- ! 6. | bgcolor="#FFB6C1"| [[André van Dellen]]<br>[[Thomas Dijkstra]]<br>[[Jan-Tymen Eisma]] | align="center" |4-5<br>4-6 ! 7. | bgcolor="#90EE90"|[[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#90EE90"| [[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 11. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Brent Jesse van Beem]]<br>[[Nick van der Walt]]<br>[[Jelvin Kaper]] |- ! 14. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Auke Boomsma]]<br>[[Marten Leijenaar]]<br>[[Jelmer Miedema]] | align="center" | 3-5<br>4-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"| [[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Heale finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-0<br>6-6 ! 7. | bgcolor="#FFB6C1"| [[Corné Tuinenga]]<br>[[Yoram Elzinga]]<br>[[Klaas Pier Folkertsma]] |- ! 10. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Rutger Torensma]]<br>[[Hendrik Jan van der Velde]]<br>[[Riemer Hoekstra]] | align="center" | 1-5<br>2-6 ! 16. | bgcolor="#90EE90"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} ==Finale== {| class="wikitable" |- ! nû. !width=200px| partoer ! útslach ! nû. !width=200px| partoer |- ! 3. | bgcolor="#90EE90"| [[Menno van Zwieten]]<br>[[Rick Minnesma]]<br>[[Tjisse Steenstra]] | align="center" | 5-2<br>6-6 ! 16. | bgcolor="#FFB6C1"|[[Remmelt Bouma]]<br>[[Jorn Lars van Beem]]<br>[[Evert Pieter Tolsma]] |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} * [https://www.knkb.nl/ knkb.nl] * [https://www.kaatsnieuws.com/ kaatsnieuws.com] * [https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/18637978/menno-van-zwieten-rick-minnesma-en-tjisse-steenstra-winne-de-173e-pc Omrop Fryslân, 29-7-2026, Menno van Zwieten, Rick Minnesma en Tjisse Steenstra winne de 173e PC ''rieplachte op 30-7-2026''] * {{nl}} [https://www.kaatsnieuws.com/de-173e-pc/ kaatsnieuws.com, 29-7-2026, De 173e PC ''rieplachte op 30-7-2026''] }} {{Navigaasje PC}} [[Kategory:PC|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] o3y7tu376zq84rcfhzozrv9qz7uc2cg 1 193175 1236727 1236656 2026-07-29T19:00:38Z Kneppelfreed 2013 /* PortUgeesk */ Antwurd 1236727 wikitext text/x-wiki == PortUgeesk == Moai stikje purisme, mar PortEgeesk liket nearne nei. Sille wy der gewoan PortUgeesk fan meitsje? [[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 29 jul 2026, 08.56 (CEST) :@[[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]], it mei om my, mar dan moatte alle besibbe artikels, lykas [[Portegal]], en kategoryen ek feroare wurde. Liket my in bealchfol wurk, mar as jo dêr tiid en nocht oan hawwe, dan mei jo om my jo gong gean. Wat fine oare meidoggers? [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 29 jul 2026, 21.00 (CEST) f7u94u3ytxs6rb7fuqn0jn6euv6n2uk 0 193182 1236683 2026-07-29T13:48:12Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = European shag (Phalacrocorax aristotelis).jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[túfielgoes]] (''Gulosus aristotelis'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5..." 1236683 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = European shag (Phalacrocorax aristotelis).jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[túfielgoes]] (''Gulosus aristotelis'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') | takson12 = [[skaai (taksonomy)|skaai]]: | namme12 = '''túfielguozzen''' (''Gulosus'') | beskriuwer, jier = [[Ludwig Reichenbach|Reichenbach]], 1849 }} It [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[túfielguozzen]] (''Gulosus'') heart ta de [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] en telt hjoed-de-dei ien libbene soarte: de [[túfielgoes]] (''Gulosus aristotelis''). Dizze fûgels binne besibbe oan 'e gewoane ielguozzen, mar binne wat lytser en hawwe in slankere bou mei in felgrien each en in opfallende túf by fûgels yn briedkleed. Se binne sterk bûn oan rotseftige kusten en wurde selden yn it binnenlân sjoen. It skaai waard al yn 1849 formeel beskreaun troch de [[Dútslân|Dútske]] [[biolooch]] [[Ludwig Reichenbach]]. Moderne molekulêr genetysk ûndersyk hat letter bewiisd dat dizze ôfsplitsing fan it gruttere skaai ''[[Phalacrocorax]]'' terjochte wie. == Soarte == {| class="wikitable" |- ! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! IUCN-status |- | [[Ofbyld:European Shag (Gulosus aristotelis desmarestii), Île Agueli, Réghaïa, Algeria.jpg|120px]] || [[túfielgoes]] || ''Gulosus aristotelis'' || Rotskusten noardlik en westlik Jeropa oant Noard-Afrika en de Mediterraanske kusten || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/european-shag-gulosus-aristotelis ''Gulosus aristotelis'' op ''BirdLife'']</ref> |- |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ---- {{Commonscat|Gulosus aristotelis|''Gulosus''}} }} [[Kategory:Ielgoesfûgel| ]] [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Ginteftige]] svkw8gqs3ebz13e4fl6t4liy394nvs2 0 193183 1236686 2026-07-29T13:48:53Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Túfielguozzen]] 1236686 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Túfielguozzen]] dmwvk3nbzw6dmb422u55mx889120lvm 0 193184 1236687 2026-07-29T13:58:26Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Túfielguozzen]] 1236687 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Túfielguozzen]] dmwvk3nbzw6dmb422u55mx889120lvm 0 193185 1236690 2026-07-29T14:50:05Z Drewes 2754 wurk 1236690 wikitext text/x-wiki {{wurk}} {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = stins, stedswenning, pastorij, Latynske skoalle, earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] 5jp71l1pz62exis2mpm4edidpshkjgr 1236692 1236690 2026-07-29T15:17:23Z Drewes 2754 1236692 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[stins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Lieve Vrouwekerk yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, dat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dat út de 16e iuw stamt.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] ibb6bj537cnvwv3qaca2kesd1eooki2 1236694 1236692 2026-07-29T15:22:13Z Drewes 2754 Frysk asjebleaft 1236694 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[stins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Us-Leaffrouwetsjerke yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, dat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dat út de 16e iuw stamt.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] 8pcdxjb6i9hnvs72lsqo2dcz2e9gr3e 1236697 1236694 2026-07-29T15:26:34Z Drewes 2754 1236697 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[sealstins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = ien | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lat_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | lon_dir = | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Us-Leaffrouwetsjerke yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, dat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dat út de 16e iuw stamt.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] ivpnkqnva7989sb4k53hq05kxyk1r2t 1236718 1236697 2026-07-29T17:39:00Z RomkeHoekstra 10582 + koördinaten. 1236718 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[sealstins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = ien | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = 53 | lat_min = 12 | lat_sec = 13 | lat_dir = N | lon_deg = 5 | lon_min = 47 | lon_sec = 49 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Us-Leaffrouwetsjerke yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, sadat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dy út de 16e iuw stamt.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] 9xkj7imgo58tgtdbn0lhd8cj6jsp0vm 1236724 1236718 2026-07-29T17:46:50Z RomkeHoekstra 10582 1236724 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[sealstins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = ien | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = 53 | lat_min = 12 | lat_sec = 13 | lat_dir = N | lon_deg = 5 | lon_min = 47 | lon_sec = 49 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Us-Leaffrouwetsjerke yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, sadat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dy't út de 16e iuw stamt.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] ivhw18ocdcrascoej59y58f12uva4zq 1236726 1236724 2026-07-29T18:53:38Z Kneppelfreed 2013 stamje, stammet 1236726 wikitext text/x-wiki {{Ynfoboks bouwurk | namme = | ôfbylding = RM24210 Leeuwarden - Grote Kerkstraat 238.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = | lân = | bestjoerlike ienheid 1 = | namme bestjoerlike ienheid 1= | bestjoerlike ienheid 2 = | namme bestjoerlike ienheid 2= | bestjoerlike ienheid 3 = | namme bestjoerlike ienheid 3= | plak = [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] | adres = Grutte Tsjerkestrjitte 238 | koördinaten = [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=nl&params=53_12_12.89_N_5_47_49.16_E_type:landmark&pagename=Keimpemastins 53° 12′ NB, 5° 48′ EL] | type bouwurk = [[sealstins]], stedswenning, [[pastorij]], [[Latynske skoalle]], earmeskoalle, pakhûs | subtype = | keatling = | boujier = begjin 14e iuw, ferboud yn begjin 16e iuw, ein 16e iuw, 1776, 1837, 1840, 1890, 1980-1981 | sloopjier = | arsjitekt = | yngenieur = | boustyl = | oerbrêget = | tunnelet ûnder = | wei of spoar = | monumintale status = [[Ryksmonumint]] | monumintnûmer = [https://monumentenregister.cultureelerfgoed.nl/monumenten/24210 24210] | hichte = | lingte = | breedte = | draachkrêft = | oerflak = ien | tal ferdjippings = | tal keamers = | kapasiteit = | kosten = | webside = | ôfbylding2 = | ôfbyldingstekst2 = | ôfbylding3 = | ôfbyldingstekst3 = | mapname = Ljouwert-Sintrum | mapwidth = | lat_deg = 53 | lat_min = 12 | lat_sec = 13 | lat_dir = N | lon_deg = 5 | lon_min = 47 | lon_sec = 49 | lon_dir = E | tekst by posysjekaart = }} De '''Keimpemastins''' is in fan oarsprong [[Midsiuwen|midsiuwske]] [[stins]] oan de Grutte Tsjerkestrjitte yn de Fryske stêd Ljouwert. De stins is boud yn it begjin fan de 14e iuw en soe dêrom ien fan de âldste stiennen huzen fan Ljouwert wêze. <ref> [https://periodieken.historischcentrumleeuwarden.nl/issue/LEO/2001-11-01/edition/null/page/13?query= Jager, Alexander (1 novimber 2001). ''Italiaans eten in het oudste huis van Leeuwarden'']. Leovardia 2001 </ref> == Beskriuwing == De stins is nei alle gedachten boud troch de famylje Keimpema. Dy famylje komt ek foar yn boeken út Ljouwert út de 14e iuw. De Keimpemastins wurdt ek wol it "Pastoarshûs" neamd, om't it begjin 15e iuw tsjinne as [[pastorij]] foar de Us-Leaffrouwetsjerke yn [[Nijehove]].<ref name="stenvert">Stenvert, R., Kolman, C., Broekhoven S., Yinkel-Meester S. (2000). ''Monumenten yn Nederlân. Fryslân''. Zeist: Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Zwolle: Waanders Uitgevers.</ref> Dizze tsjerke hold as sadanich op te funksjonearjen yn de tiid fan de [[Reformaasje]], wêrnei't de Keimpemastins in nije bestimming krige as [[Latynske skoalle]]. Oan de efterkant fan it gebou waard oan de ein fan de 16e iuw in oanbou makke, mar dy waard yn de 19e iuw wer ôfbrutsen. Yn de 18e iuw tsjinne de stins op 'e nij as pastorij, oant er yn 1765 omfoarme waard ta in skoalle foar earmelju.<br> Yn 1776 waard it wer in partikuliere wenning. It pân waard yn 1840 ferkocht, en de nije eigener ferdielde de Keimpemastins yn trije aparte wenningen. Yn 1890 waard it gebou as pakhûs brûkt. De stins rekke yn ferfal, sadat er tusken 1980 en 1981 yn âlde gloarje restaurearre waard.<ref name="braaksma">Braaksma, K. (2019). ''Keimpemastins te Leeuwarden''. [online] Beskikber op: [http://www.stinseninfriesland.nl/KeimpemaStins.htm Stinseninfriesland.nl.] [Sjoen op 31 july 2019]. </ref> It gebou hat noch altyd in souder dy't út de 16e iuw stammet.<ref name="stenvert"/> <gallery widths="200" heights="150"> De stins voor de restauratie - Leeuwarden - 20132487 - RCE.jpg|De Keimpemastins yn 1975 foar de restauraasje fan 1980-1981. Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Leeuwarden - 20345361 - RCE.jpg|De stins yn it jier 2000. </gallery> {{Boarnen|boarnefernijing= {{Reflist}} }} [[Kategory:Bouwurk yn Ljouwert]] [[Kategory:Ryksmonumint yn Ljouwert]] [[Kategory:Stins of state yn Ljouwert (gemeente)]] fret1fix4h1xfinmp2he7uxdlei57wr 1 193186 1236698 2026-07-29T15:28:48Z Drewes 2754 /* Kaart */ nije seksje 1236698 wikitext text/x-wiki == Kaart == Hoe moat dat mei dy lokaasjekaart? [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 29 jul 2026, 17.28 (CEST) kyi5ck5s3no5h32aslgrvpwnevw8q5n 1236719 1236698 2026-07-29T17:40:23Z RomkeHoekstra 10582 1236719 wikitext text/x-wiki == Kaart == Hoe moat dat mei dy lokaasjekaart? [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 29 jul 2026, 17.28 (CEST) :{{Ping|Drewes}} Ik ha it foar jo ynfolle.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 29 jul 2026, 19.40 (CEST) qz26u4sgaphtshikj3yt42ds69h693k 1236725 1236719 2026-07-29T17:52:49Z Drewes 2754 1236725 wikitext text/x-wiki == Kaart == Hoe moat dat mei dy lokaasjekaart? [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 29 jul 2026, 17.28 (CEST) :{{Ping|Drewes}} Ik ha it foar jo ynfolle.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 29 jul 2026, 19.40 (CEST) ::{{Ping|RomkeHoekstra}} Tige! [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 29 jul 2026, 19.52 (CEST) 06exryofk477l1a9resx6n6ylcrsdiv 0 193187 1236699 2026-07-29T15:31:50Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = readpoatielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Phalacrocorax gaimardi 01 (cropped).jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[readpoatielguozzen]] (''Poikilocarbo'') |Wittenskiplike namme= Poikilocarbo gaimardi |Bes..." 1236699 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = readpoatielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Phalacrocorax gaimardi 01 (cropped).jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[readpoatielguozzen]] (''Poikilocarbo'') |Wittenskiplike namme= Poikilocarbo gaimardi |Beskriuwer, jier= [[René Lesson|Lesson & Garnot]], 1828 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-NT.png|250px]] ---- |lânkaart =[[File:Phalacrocorax gaimardi map.svg|center|250px]] }} De '''readpoatielgoes''' (''Poikilocarbo gaimardi'', synonym: ''Phalacrocorax gaimardi'') is in fûgel yn it [[Monotypysk takson|monotypyske]] [[Skaai (taksonomy)|skaai]] ''[[Poikilocarbo]]'' út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae''). It skaai is op grûn fan [[DNA]]-ûndersyk ôfsplitst fan ''[[Phalacrocorax]]''. == Skaaimerken == [[Ofbyld:Lile Phalacrocorax Gaimardi (188701583) (cropped).jpeg|thumb|left|Readpoatielgoes op aaien.]] De readpoatielgoes is in fûgel fan ​​71 oant 76 sintimeter lang mei in trochsnit spanwiidte fan 91 sintimeter. It gewicht leit tusken 1,3 en 1,5 kilogram. Mantsjes en wyfkes sjogge der itselde út. Folwoeksen fûgels ha yn it briedkleed in roetgriis fearrekleed mei in wat ljochtere ûnderkant. Se ha ferspraat wite triedfearkes efter de eagen, dy't by de hals lâns in grut plak foarmje. De wjukdekfearren binne spikkele sulvergriis en geane oer yn brede swarte wjukpunten. Ek de sturt is swart. De eagen binne grien en wurde omfieme troch sechtjin lytse blauwe plakjes. De kielsek is feloranje of read. Harren snaffel is giel en kleuret rjochting de basis oranjeread en de poaten binne koraalread. Bûten de briedtiid ûntbrekke de wite triedfearkes en lykje de wjukdekfearren minder sulvereftich en mear donkergriis. Ek de kleuren fan 'e snaffel en kielsek binne dan minder helder. Juvenilen hawwe trochstrings in ljochter, brún fearrekleed mei wite spikkels om 'e kiel hinne. De kleur fan it juvenile fearrekleed kin tige fariëarje tusken de fûgels fan 'e [[Atlantyske Oseaan|Atlantyske]] en [[Pasifyske Oseaan|Pasifyske]] kust. Harren eagen binne griis en de kleur fan 'e snaffel en kielsek fariëaret fan swart oant oranje. De poaten kinne fariearje fan fealoranje oant readeftich swart. == Hâlden en dragen == Readpoatielguozzen foerazjearje allinnich, mar somtiden ek yn pearen of lytse groepen. De measte readpoatielguozzen foerazjearje by foarkar mei leechwetter net fierder as 3 km fan harren nêst yn kustwetter, estuaria en ûndjip wetter foar de kust. Sy binne nea yn swietwettergebieten te sjen. It iten bestiet út fisk, iel, inketfisk en kreefteftigen. Readpoatielguozzen briede yn pearkes of lytse koloanjes op 'e rânen fan rotsen. It nêst bestiet út in hoopke smjuntegers, fearren, ekskreminten (guano) en sels ôfeart op rotsrânen, meastentiids yn 'e lijte fan in grot. Der is waarnommen dat se 8 oant 10 meter djip dûke om in snaffelfol nêstmateriaal te sammeljen. It lizzen fan 'e aaien bart tusken oktober en jannewaris mei in trochsnit fan trije aaien. Nei it útkommen binne de jonge fûgels keal, mar se krije al rillegau in brúneftich dûnskleed. Lykas by alle ielguozzen binne de jongen [[Nêstbliuwer en nêstflechter|nêstbliuwers]], de [[ynkubaasjetiid]] duorret sa'n 30 dagen en de tiid dat de jongen grutbrocht wurde 60 oant 70 dagen. De pearkes fan 'e readpoatielgoes bliuwe teminsten ien seizoen [[Monogamy|monogaam]]. == Fersprieding en leefgebiet == Dizze soarte komt foar oan 'e kusten en eilannen fan [[Súd-Amearika]] oan 'e Pasifyske kant fan [[Perû]] oant de Atlantyske kust fan [[Argentynje]]. == Status == De grutte fan 'e populaasje waard yn 2014 op 19.400 oant 20.300 folwoeksen fûgels rûsd. De oantallen fan 'e populaasje nimme ôf troch ûnder oare [[El Niño]]-ferskynsels en de gefolgen fan fiskerij. Sawol direkte gefolgen fan fiskerij as ferfolging en ferstikking yn fisknetten, as yndirekte gefolgen troch konkurrinsje mei de fiskerij op fisksoarten dy't op de boaiem libje. Dêrfandinne stiet dizze soarte as gefoelich (''Near Threatened'') op de [[Reade List]] fan 'e [[IUCN]]. {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-legged-cormorant-poikilocarbo-gaimardi BirdLife, oproppen 29 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/relcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 29 july 2026.] * [https://ebird.org/species/relcor1/CL?continue eBird, oproppen 29 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Poikilocarbo gaimardi|Readpoatielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:Readpoatielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Readpoatielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Argentynje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Perû]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sily]] kjytybngrzy0ljzg47vykb1ngfc07eu 14 193188 1236700 2026-07-29T15:32:56Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Commonscat|Poikilocarbo gaimardi|''Poikilocarbo''}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Ielgoesfûgel]]" 1236700 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Poikilocarbo gaimardi|''Poikilocarbo''}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Ielgoesfûgel]] 0frj1rse81x0r1dy82a2ki7xudekmtr 0 193189 1236704 2026-07-29T16:45:21Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Kormorane quad 00850019.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[readpoatielgoes]] (''Poikilocarbo gaimardi'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5..." 1236704 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Kormorane quad 00850019.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[readpoatielgoes]] (''Poikilocarbo gaimardi'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') | takson12 = [[skaai (taksonomy)|skaai]]: | namme12 = '''readpoatielguozzen''' (''Poikilocarbo'') | beskriuwer, jier = [[Hans von Boetticher|Boetticher]], 1935 }} It [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[readpoatielguozzen]] (''Poikilocarbo'') heart ta de [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] en telt hjoed-de-dei ien libbene soarte: de [[readpoatielgoes]] (''Poikilocarbo gaimardi''). Dizze fûgels binne slank en hawwe opfallende reade poaten, in feloranje oant reade kielsek, felgriene eagen en in stjerfoarmich patroan om it each hinne. Se binne sterk bûn oan kusten en eilannen en wurde nea yn swietwettergebieten sjoen. Moderne molekulêr genetysk ûndersyk hat oantoand dat dizze soarte út it gruttere skaai ''[[Phalacrocorax]]'' ôfsplitst wurde moast. == Soarte == {| class="wikitable" |- ! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! IUCN-status |- | [[Ofbyld:Phalacrocorax gaimardi 01 (cropped).jpg|120px]] || [[readpoatielgoes]] || ''Poikilocarbo gaimardi'' || Kusten en eilannen fan [[Súd-Amearika]] (fan [[Perû]] oant [[Argentynje]]) || [[Ofbyld:IUCN-NT.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-legged-cormorant-poikilocarbo-gaimardi ''Poikilocarbo gaimardi'' op ''BirdLife'']</ref> |- |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ---- {{Commonscat|Poikilocarbo gaimardi|''Poikilocarbo''}} }} [[Kategory:Ielgoesfûgel| ]] [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Ginteftige]] 875grdx0qur6wajtvggp7d42sh96stv 0 193190 1236705 2026-07-29T16:46:08Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Readpoatielguozzen]] 1236705 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Readpoatielguozzen]] 3gv4k8uu65s58v7j0oy6ti88ck465d2 0 193191 1236713 2026-07-29T17:34:17Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = Yndyske dwerchielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Little Cormorant (Phalacrocorax niger) (22125465384).jpg|250px]] |lûd = [[Ofbyld:Microcarbo niger (little cormorant).wav|250px]] |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = dwerchielg..." 1236713 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = Yndyske dwerchielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Little Cormorant (Phalacrocorax niger) (22125465384).jpg|250px]] |lûd = [[Ofbyld:Microcarbo niger (little cormorant).wav|250px]] |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo niger |Beskriuwer, jier= [[Vieillot]], 1817 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] ---- |lânkaart = }} De '''Yndyske dwerchielgoes''' (''Microcarbo niger'', synonym: ''Phalacrocorax niger'') is in [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae''). == Skaaimerken == [[Ofbyld:Little Cormorant (22745302514).jpg|thumb|left|Yndyske dwerchielgoes.]] Dizze lytse ielgoes wurdt likernôch 50 oant 55 sintimeter lang. Ferlikene mei de [[Yndyske ielgoes]] (''Phalacrocorax fuscicollis'') dêr't er syn ferspriedingsgebiet mei dielt, is dizze ielgoes lytser en hat er in koartere snaffel en in mear rjochthoekige kop en koartere nekke. Hy mist boppedat de giele kielsek. Folwoeksen fûgels yn it briedkleed binne hielendal swart mei in pear wite plommen op 'e foarholle en de sydkanten fan 'e kop. Bûten it briedseizoen binne se bruner, misse se de plommen en hawwe se in wyteftich kin. Juvenilen hawwe ek in wyteftich kin, wylst de nekke en it boarst wat ljochter binne as de boppedielen. De [[dwerchielgoes]] is wat grutter en foarser, mei mear útsprutsen wite plommen yn it briedkleed. Bûten it briedseizoen is it lichem wat bruner, is de fûgel ûnder wat bûnter mei wyt en is de oergong fan it wite kin nei de brune nekke floeiender. == Fersprieding en systematyk == Dizze soarte komt foar yn leechlân, fan [[Yndia]] oant [[Súdeast-Aazje]] en it westen fan [[Yndoneezje]]. De fûgel wurdt as [[Monotypysk takson|monotypysk]] beskôge, itjinge betsjut dat er net yn [[ûndersoarte]]n ferdield wurdt. Yn it ferline waard de Yndyske dwerchielgoes ek wol as in ûndersoarte fan 'e dwerchielgoes behannele. == Hâlden en dragen == De fûgel libbet benammen yn swietwettergebieten lykas sompen, marren, rivieren en opslachmarren. It iten bestiet hast folslein út fisk, dy't se fange troch te dûken. Se binne faak allinnich of yn lytse groepen te sjen, mar kinne yn gruttere koloanjes briede tegearre mei oare wetterfûgels. It nêst wurdt makke fan tûkjes en reid, meast yn beammen of strûken tichteby wetter. == Status == De grutte fan 'e populaasje bestiet neffens in rûzing út 2023 út 183.000 oant 233.000 folwoeksen fûgels (Wetlands International). De soarte hat boppedat in tige grut ferspriedingsgebiet. Dêrom stiet de Yndyske dwerchielgoes as net bedrige (''Least Concern'') op 'e [[Reade List]] fan 'e [[IUCN]]. {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-cormorant-microcarbo-niger BirdLife, oproppen 29 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/litcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 29 july 2026.] * [https://ebird.org/species/litcor1?siteLanguage=nl&continue eBird, oproppen 29 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo niger|Yndyske dwerchielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:Indiske dwerchielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Bangladesj]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Bûtan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kambodja]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sina]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Laos]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Maleizje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Birma]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nepal]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Pakistan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sry Lanka]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tailân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Fjetnam]] i009hh4fkljmzivqwlcuoah84n9dfqq 0 193192 1236714 2026-07-29T17:34:42Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Yndyske dwerchielgoes]] 1236714 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Yndyske dwerchielgoes]] 3tecjg5zqd0evb1golk50qujytx7aix 0 193193 1236730 2026-07-29T20:31:53Z Kening Aldgilles 167 Side makke mei "{{Organisaasje algemien | ôfbylding = Location ESA member countries.svg | ôfbyldingstekst = Kaart fan de lidsteaten fan de European Space Agency | ôfbyldingsbreedte = | namme = <span style="color:white;">European Space Agency<br><small>''Agence spatiale européenne''</small></span> | emblemen = [[File:ESA logo.svg|100px]] | ôfkoarting = ESA | histoaryske namme..." 1236730 wikitext text/x-wiki {{Organisaasje algemien | ôfbylding = Location ESA member countries.svg | ôfbyldingstekst = Kaart fan de lidsteaten fan de European Space Agency | ôfbyldingsbreedte = | namme = <span style="color:white;">European Space Agency<br><small>''Agence spatiale européenne''</small></span> | emblemen = [[File:ESA logo.svg|100px]] | ôfkoarting = ESA | histoaryske namme = | nasjonaliteit = ynternasjonaal | type org. = [[romtefeartorganisaasje]] | wurkmêd = Romtefeart, romteûndersyk en romtetechnology | haadkertier = [[Parys]] ([[Frankryk]]) | fêstige yn = | off. taal = [[Ingelsk]] en [[Frânsk]] | oprjochte = [[30 maaie]] [[1975]] | opdoekt = | fuortkommen út = [[European Space Research Organisation]] (ESRO) en [[European Launcher Development Organisation]] (ELDO) | opgien yn = | oprjochter = | orgaan = Ried fan de ESA | tal leden = 23 lidsteaten | wurknimmers = likernôch 2.500 | aktyf yn = [[Jeropa]] en wrâldwiid | webside = [https://www.esa.int/ www.esa.int] }} De '''European Space Agency''' ('''ESA'''; Frysk: '''Jeropeesk Romtefeartburo''') is in yntergûvernemintele organisaasje dy't him dwaande hâldt mei romtefeart en romteûndersyk. De organisaasje waard op [[30 maaie]] [[1975]] oprjochte en hat it haadkertier yn [[Parys]], [[Frankryk]]. De ESA ûntwikkelet en koördinearret romteprogramma's foar har lidsteaten en wurket gear mei romte-organisaasjes lykas de [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]], de [[Japan Aerospace Exploration Agency|JAXA]] en de [[Canadian Space Agency]]. == Skiednis == De ESA ûntstie yn 1975 út in fúzje fan de ''European Space Research Organisation'' (ESRO) en de ''European Launcher Development Organisation'' (ELDO). It doel wie om de Europeeske gearwurking op it mêd fan romtefeart te fersterkjen en in selsstannige romtekapasiteit op te bouwen. Sûnt de oprjochting hat de ESA in grut tal súksesfolle programma's útfierd op it mêd fan wittenskip, satellytnavigaasje, ierdobservaasje en planetêr ûndersyk. == Taken == De wichtichste taken fan de ESA binne: * wittenskiplik romteûndersyk; * ûntwikkeling fan satellyten; * ierdobservaasje; * romteferkenning mei robots en, yn gearwurking mei oare organisaasjes, bemanne romtefeart; * ûntwikkeling fan romtetechnology. == Programma's == Bekende ESA-programma's binne: * [[Ariane (raket)|Ariane]]-raketten; * [[Copernicus-programma]]; * [[Galileo (satellytnavigaasje)]]; * [[Rosetta (romtesonde)|Rosetta]]; * [[Mars Express]]; * [[Gaia (romteteleskoop)|Gaia]]; * [[Euclid (romteteleskoop)|Euclid]]; * [[James Webb Space Telescope]] (yn gearwurking mei NASA en CSA). == Lidsteaten == De ESA bestiet út 23 lidsteaten. De measte lannen fan de [[Jeropeeske Uny]] binne lid, mar de ESA is in selsstannige organisaasje en stiet los fan de Jeropeeske Uny. Guon net-EU-lannen, lykas [[Feriene Keninkryk]], [[Noarwegen]] en [[Switserlân]], binne ek lid. == Gearwurking == De ESA wurket nau gear mei de NASA, JAXA, de Canadian Space Agency en oare nasjonale en ynternasjonale romte-organisaasjes. Dêrneist leveret de ESA in wichtige bydrage oan it [[Ynternasjonaal Romtestasjon]] (ISS). == Sjoch ek == * [[Romtefeart]] * [[National Aeronautics and Space Administration]] * [[Jeropeeske Uny]] * [[Ynternasjonaal Romtestasjon]] == Keppelings om utens == * [https://www.esa.int/ Offisjele webside fan de European Space Agency] [[Kategory:Romtefeart]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1975]] q132ghs0seh7m7bzvsivaqp6dlz2jhb 1236732 1236730 2026-07-29T20:45:13Z Drewes 2754 kat. oars 1236732 wikitext text/x-wiki {{Organisaasje algemien | ôfbylding = Location ESA member countries.svg | ôfbyldingstekst = Kaart fan de lidsteaten fan de European Space Agency | ôfbyldingsbreedte = | namme = <span style="color:white;">European Space Agency<br><small>''Agence spatiale européenne''</small></span> | emblemen = [[File:ESA logo.svg|100px]] | ôfkoarting = ESA | histoaryske namme = | nasjonaliteit = ynternasjonaal | type org. = [[romtefeartorganisaasje]] | wurkmêd = Romtefeart, romteûndersyk en romtetechnology | haadkertier = [[Parys]] ([[Frankryk]]) | fêstige yn = | off. taal = [[Ingelsk]] en [[Frânsk]] | oprjochte = [[30 maaie]] [[1975]] | opdoekt = | fuortkommen út = [[European Space Research Organisation]] (ESRO) en [[European Launcher Development Organisation]] (ELDO) | opgien yn = | oprjochter = | orgaan = Ried fan de ESA | tal leden = 23 lidsteaten | wurknimmers = likernôch 2.500 | aktyf yn = [[Jeropa]] en wrâldwiid | webside = [https://www.esa.int/ www.esa.int] }} De '''European Space Agency''' ('''ESA'''; Frysk: '''Jeropeesk Romtefeartburo''') is in yntergûvernemintele organisaasje dy't him dwaande hâldt mei romtefeart en romteûndersyk. De organisaasje waard op [[30 maaie]] [[1975]] oprjochte en hat it haadkertier yn [[Parys]], [[Frankryk]]. De ESA ûntwikkelet en koördinearret romteprogramma's foar har lidsteaten en wurket gear mei romte-organisaasjes lykas de [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]], de [[Japan Aerospace Exploration Agency|JAXA]] en de [[Canadian Space Agency]]. == Skiednis == De ESA ûntstie yn 1975 út in fúzje fan de ''European Space Research Organisation'' (ESRO) en de ''European Launcher Development Organisation'' (ELDO). It doel wie om de Europeeske gearwurking op it mêd fan romtefeart te fersterkjen en in selsstannige romtekapasiteit op te bouwen. Sûnt de oprjochting hat de ESA in grut tal súksesfolle programma's útfierd op it mêd fan wittenskip, satellytnavigaasje, ierdobservaasje en planetêr ûndersyk. == Taken == De wichtichste taken fan de ESA binne: * wittenskiplik romteûndersyk; * ûntwikkeling fan satellyten; * ierdobservaasje; * romteferkenning mei robots en, yn gearwurking mei oare organisaasjes, bemanne romtefeart; * ûntwikkeling fan romtetechnology. == Programma's == Bekende ESA-programma's binne: * [[Ariane (raket)|Ariane]]-raketten; * [[Copernicus-programma]]; * [[Galileo (satellytnavigaasje)]]; * [[Rosetta (romtesonde)|Rosetta]]; * [[Mars Express]]; * [[Gaia (romteteleskoop)|Gaia]]; * [[Euclid (romteteleskoop)|Euclid]]; * [[James Webb Space Telescope]] (yn gearwurking mei NASA en CSA). == Lidsteaten == De ESA bestiet út 23 lidsteaten. De measte lannen fan de [[Jeropeeske Uny]] binne lid, mar de ESA is in selsstannige organisaasje en stiet los fan de Jeropeeske Uny. Guon net-EU-lannen, lykas [[Feriene Keninkryk]], [[Noarwegen]] en [[Switserlân]], binne ek lid. == Gearwurking == De ESA wurket nau gear mei de NASA, JAXA, de Canadian Space Agency en oare nasjonale en ynternasjonale romte-organisaasjes. Dêrneist leveret de ESA in wichtige bydrage oan it [[Ynternasjonaal Romtestasjon]] (ISS). == Sjoch ek == * [[Romtefeart]] * [[National Aeronautics and Space Administration]] * [[Jeropeeske Uny]] * [[Ynternasjonaal Romtestasjon]] == Keppelings om utens == * [https://www.esa.int/ Offisjele webside fan de European Space Agency] [[Kategory:Romtefeartorganisaasje]] [[Kategory:Organisaasje oprjochte yn 1975]] isf6qlhyhlrvd6aam8s1qr9htg5c81c 0 193194 1236743 2026-07-30T06:45:51Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = langsturtielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Reed cormorant (Microcarbo africanus) Sao Tome.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo african..." 1236743 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = langsturtielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Reed cormorant (Microcarbo africanus) Sao Tome.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo africanus |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1789 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] ---- |lânkaart = }} De '''langsturtielgoes''' (''Microcarbo africanus'') is in [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae''). De langsturtielgoes briedt yn in grut part fan [[Afrika]] besuden de [[Sahara]] en op [[Madagaskar]]. == Skaaimerken == [[Ofbyld:Riedscharbe (Microcarbo africanus), nicht brütender Adultvogel.jpg|thumb|left|Net-briedende langsturtielgoes.]] Dit is in lytse ielgoes fan 50 oant 55 sintimeter lang mei in spanwiidte fan 80 oant 90 sintimeter. Yn it briedkleed is er benammen swart mei in griene glâns. De wjukdekfearren binne sulvereftich. Hy hat in frij lange sturt (dêrfandinne de namme), in koart túfke op 'e kop en in read of giel plak op it gesicht. De snaffel is giel. Mantsjes en wyfkes sjogge der itselde út, mar folwoeksen fûgels bûten it briedseizoen en juvenilen binne bruner, mei in wite búk. Guon súdlike populaasjes hâlde it túfke it hiele jier troch. == Fersprieding en taksonomy == De langsturtielgoes waard yn 1789 formeel beskreaun troch de Dútske natuerûndersiker [[Johann Friedrich Gmelin]] yn syn fannijs besjoene en útwreide edysje fan [[Carl Linnaeus]] syn ''Systema Naturae''. Hy dielde de soarte yn it skaai ''Pelecanus'' yn en betocht de bynominale namme ''Pelecanus africanus''. De langsturtielgoes is tsjintwurdich ien fan 'e fiif soarten yn it [[Skaai (taksonomy)|skaai]] [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo''), dat yn 1856 yntrodusearre waard troch de Frânske natuerûndersiker [[Charles Lucien Bonaparte]]. Der wurde twa [[ûndersoarte]]n erkend: * ''M. a. africanus'' (Gmelin, JF, 1789) – yn it binnenlân en oan 'e kusten fan Afrika besuden de Sahara. * ''M. a. pictilis'' (Bangs, 1918) – Madagaskar (benammen it westen). == Hâlden en dragen == [[Ofbyld:Microcarbo africanus MHNT.ZOO.2010.11.47.8.jpg|thumb|left|Aaien.]] De fûgel briedt yn swietwettergebieten (sompen) of oan rêstige kusten. Langsturtielguozzen foerazjearje meast yn ûndjip wetter op langwerpige fisken en somtiden ek kikkerts, wringeleaze dieren en lytse fûgels. In lechsel bestiet út twa oant fjouwer aaien yn in nêst yn in beam of op 'e grûn, dat dan meastentiids ferside sit tusken heech gers. Der wurde twa oant fjouwer aaien lein yn in nêst yn in beam of op 'e grûn, meastentiids ferskûle foar it each troch heech gers. == Status == Dit is in algemiene soarte mei in grut ferspriedingsgebiet, dy't net as bedrige beskôge wurdt. De [[IUCN]] klassifisearret de soarte dêrom as net bedrige op 'e [[Reade List]]. De wrâldpopulaasje wurdt op 134.000 oant 802.000 folwoeksen fûgels rûsd (Wetlands International 2023). {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/long-tailed-cormorant-microcarbo-africanus BirdLife, oproppen 29 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/lotcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 29 july 2026.] * [https://ebird.org/species/lotcor1/BW?continue eBird, oproppen 29 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo africanus|Langsturtielgoes}} }} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Angoala]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Benyn]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Botswana]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Boerkina Faso]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Boerûndy]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kameroen]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn de Sintraal-Afrikaanske Republyk]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tsjaad]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kongo (Republyk)]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kongo (Demokratyske Republyk)]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Ivoarkust]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Ekwatoriaal-Guinee]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Eritreä]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Swazylân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Etioopje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gabon]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gambia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gana]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Guinee]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Guinee-Bissau]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kenia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Lesoto]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Libearia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Madagaskar]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Malawy]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Maly]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Mauretaanje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Mozambyk]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Niger]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nigearia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Rûanda]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Senegal]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sierra Leöane]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Somaalje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Sûdan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sûdan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sao Tomee en Prinsipe]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tanzania]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Togo]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Uganda]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sambia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Simbabwe]] hu4ofq07tq88tm66ja50au5fchjxg8h 1236757 1236743 2026-07-30T11:06:37Z RomkeHoekstra 10582 1236757 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = langsturtielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Reed cormorant (Microcarbo africanus) Sao Tome.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo africanus |Beskriuwer, jier= [[Johann Friedrich Gmelin|Gmelin]], 1789 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] |lânkaart = }} De '''langsturtielgoes''' (''Microcarbo africanus'') is in [[fûgel]] út de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae''). De langsturtielgoes briedt yn in grut part fan [[Afrika]] besuden de [[Sahara]] en op [[Madagaskar]]. == Skaaimerken == [[Ofbyld:Riedscharbe (Microcarbo africanus), nicht brütender Adultvogel.jpg|thumb|left|Net-briedende langsturtielgoes.]] Dit is in lytse ielgoes fan 50 oant 55 sintimeter lang mei in spanwiidte fan 80 oant 90 sintimeter. Yn it briedkleed is er benammen swart mei in griene glâns. De wjukdekfearren binne sulvereftich. Hy hat in frij lange sturt (dêrfandinne de namme), in koart túfke op 'e kop en in read of giel plak op it gesicht. De snaffel is giel. Mantsjes en wyfkes sjogge der itselde út, mar folwoeksen fûgels bûten it briedseizoen en juvenilen binne bruner, mei in wite búk. Guon súdlike populaasjes hâlde it túfke it hiele jier troch. == Fersprieding en taksonomy == De langsturtielgoes waard yn 1789 formeel beskreaun troch de Dútske natuerûndersiker [[Johann Friedrich Gmelin]] yn syn fannijs besjoene en útwreide edysje fan [[Carl Linnaeus]] syn ''Systema Naturae''. Hy dielde de soarte yn it skaai ''Pelecanus'' yn en betocht de bynominale namme ''Pelecanus africanus''. De langsturtielgoes is tsjintwurdich ien fan 'e fiif soarten yn it [[Skaai (taksonomy)|skaai]] [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo''), dat yn 1856 yntrodusearre waard troch de Frânske natuerûndersiker [[Charles Lucien Bonaparte]]. Der wurde twa [[ûndersoarte]]n erkend: * ''M. a. africanus'' (Gmelin, JF, 1789) – yn it binnenlân en oan 'e kusten fan Afrika besuden de Sahara. * ''M. a. pictilis'' (Bangs, 1918) – Madagaskar (benammen it westen). == Hâlden en dragen == [[Ofbyld:Microcarbo africanus MHNT.ZOO.2010.11.47.8.jpg|thumb|left|Aaien.]] De fûgel briedt yn swietwettergebieten (sompen) of oan rêstige kusten. Langsturtielguozzen foerazjearje meast yn ûndjip wetter op langwerpige fisken en somtiden ek kikkerts, wringeleaze dieren en lytse fûgels. In lechsel bestiet út twa oant fjouwer aaien yn in nêst yn in beam of op 'e grûn, dat dan meastentiids ferside sit tusken heech gers. Der wurde twa oant fjouwer aaien lein yn in nêst yn in beam of op 'e grûn, meastentiids ferskûle foar it each troch heech gers. == Status == Dit is in algemiene soarte mei in grut ferspriedingsgebiet, dy't net as bedrige beskôge wurdt. De [[IUCN]] klassifisearret de soarte dêrom as net bedrige op 'e [[Reade List]]. De wrâldpopulaasje wurdt op 134.000 oant 802.000 folwoeksen fûgels rûsd (Wetlands International 2023). {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/long-tailed-cormorant-microcarbo-africanus BirdLife, oproppen 29 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/lotcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 29 july 2026.] * [https://ebird.org/species/lotcor1/BW?continue eBird, oproppen 29 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo africanus|Langsturtielgoes}} }} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Angoala]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Benyn]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Botswana]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Boerkina Faso]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Boerûndy]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kameroen]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn de Sintraal-Afrikaanske Republyk]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tsjaad]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kongo (Republyk)]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kongo (Demokratyske Republyk)]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Ivoarkust]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Ekwatoriaal-Guinee]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Eritreä]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Swazylân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Etioopje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gabon]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gambia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Gana]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Guinee]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Guinee-Bissau]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Kenia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Lesoto]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Libearia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Madagaskar]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Malawy]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Maly]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Mauretaanje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Mozambyk]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Niger]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nigearia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Rûanda]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Senegal]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sierra Leöane]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Somaalje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Sûdan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sûdan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sao Tomee en Prinsipe]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Tanzania]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Togo]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Uganda]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Sambia]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Simbabwe]] aza1pd00s56p8eai5xgjlhqo5tfw3nw 0 193195 1236744 2026-07-30T06:46:17Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Langsturtielgoes]] 1236744 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Langsturtielgoes]] t5rzwll635slwefeup8f9uhim1yiotm 0 193196 1236745 2026-07-30T07:24:33Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = lytse bûnte ielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Little pied cormorant (Microcarbo melanoleucos) Freycinet.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Mic..." 1236745 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = lytse bûnte ielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Little pied cormorant (Microcarbo melanoleucos) Freycinet.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo melanoleucos |Beskriuwer, jier= [[Louis Jean Pierre Vieillot|Vieillot]], 1817 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] ---- |lânkaart = [[Ofbyld:Little Pied Coromant Range.jpg|250px]] }} De '''lytse bûnte ielgoes''' (''Microcarbo melanoleucos'') is in [[fûgel]] yn 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') binnen it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[ginteftigen]]. De soarte komt foar fan 'e [[Lytse Sûnda-eilannen]] yn [[Yndoneezje]] oant de [[Salomonseilannen]], [[Austraalje]] en [[Nij-Seelân]]. == Skaaimerken en lûd == [[Ofbyld:Little pied cormorant 1 (15099348070).jpg|thumb|left|Fûgel yn Austraalje.]] De lytse bûnte ielgoes wurdt likernôch 56 oant 58 sintimeter lang en weaget 410 oant 880 gram. Folwoeksen fûgels binne meastentiids swart mei in wyt boarst en wite wangen, mar der komme ek fûgels foar mei swarte plakken op it boarst en de búk. De snaffel is giel en relatyf koart. De eagen binne brún en de poaten binne swart. == Fersprieding en systematyk == De soarte wurdt ferdield yn trije [[ûndersoarte]]n mei de folgjende fersprieding: * ''Microcarbo melanoleucos melanoleucos'' – komt foar fan 'e Lytse Sûnda-eilannen oant de Salomonseilannen, Austraalje en [[Tasmaanje]]. * ''Microcarbo melanoleucos brevicauda'' – komt foar op [[Rennell]] (Salomonseilannen). * ''Microcarbo melanoleucos brevirostris'' – komt foar op Nij-Seelân, [[Stewart-eilân]] en de [[Campbell-eilannen]]. === Skaai-yndieling === Oant koartlyn waard dizze fûgel lykas oare lytse ielguozzen yn it grutte skaai ''Phalacrocorax'' yndield. Liedende taksonomyske autoriteiten en fûgelorganisaasjes diele de soarten no yn by it skaai [[lytse ielguozzen]] ''Microcarbo'', om't se in dúdlike groep foarmje dy't him 12 miljoen jier lyn fan 'e oare ielguozzen ôfskieden hat. == Hâlden en dragen == === Brieden === [[Ofbyld:Microcarbo melanoleucos Nesting 1.jpg|thumb|left|Briedend span.]] Lytse bûnte ielguozzen bouwe harren nêst yn beammen, op seekliffen en bytiden ek yn ferlitten gebouwen. De nêsten wurde faak makke fan lytse tûkjes. Yn oktober en desimber lizze de wyfkes 3 oant 5 wite oant blau-eftige aaien. Beide âlden briede de aaien yn likernôch fjouwer wiken út. === Iten === De lytse bûnte ielgoes yt lytse fisken, iel, kikkerts en ynsekten. == Status en bedrigings == De grutte fan 'e populaasje fan 'e soarte is net rûsd en de populaasjetrend is ûnbekend, mar it ferspriedingsgebiet is relatyf grut. De [[IUCN]] klassifisearret de fûgel dêrom as net bedrige (''Least Concern'', 2018). {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-pied-cormorant-microcarbo-melanoleucos BirdLife, oproppen 30 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/lipcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 30 july 2026.] * [https://ebird.org/species/lipcor1/NC eBird, oproppen 30 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo melanoleucos|Lytse bûnte ielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:Litse bunte ielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Austraalje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Japan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Seelân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Palau]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Papoea Nij-Guineä]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn de Salomonseilannen]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn East-Timor]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Fanûatû]] q8vvnn9uyytg3e7xxnm011mnr66wh82 1236759 1236745 2026-07-30T11:08:49Z RomkeHoekstra 10582 1236759 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = lytse bûnte ielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Little pied cormorant (Microcarbo melanoleucos) Freycinet.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo melanoleucos |Beskriuwer, jier= [[Louis Jean Pierre Vieillot|Vieillot]], 1817 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] ---- |lânkaart = [[Ofbyld:Little Pied Coromant Range.jpg|250px]] }} De '''lytse bûnte ielgoes''' (''Microcarbo melanoleucos'') is in [[fûgel]] yn 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') binnen it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[ginteftigen]]. De soarte komt foar fan 'e [[Lytse Sûnda-eilannen]] yn [[Yndoneezje]] oant de [[Salomonseilannen]], [[Austraalje]] en [[Nij-Seelân]]. == Skaaimerken en lûd == [[Ofbyld:Little pied cormorant 1 (15099348070).jpg|thumb|left|Fûgel yn Austraalje.]] De lytse bûnte ielgoes wurdt likernôch 56 oant 58 sintimeter lang en weaget 410 oant 880 gram. Folwoeksen fûgels binne meastentiids swart mei in wyt boarst en wite wangen, mar der komme ek fûgels foar mei swarte plakken op it boarst en de búk. De snaffel is giel en relatyf koart. De eagen binne brún en de poaten binne swart. == Fersprieding en systematyk == De soarte wurdt ferdield yn trije [[ûndersoarte]]n mei de folgjende fersprieding: * ''Microcarbo melanoleucos melanoleucos'' – komt foar fan 'e Lytse Sûnda-eilannen oant de Salomonseilannen, Austraalje en [[Tasmaanje]]. * ''Microcarbo melanoleucos brevicauda'' – komt foar op [[Rennell]] (Salomonseilannen). * ''Microcarbo melanoleucos brevirostris'' – komt foar op Nij-Seelân, [[Stewart-eilân]] en de [[Campbell-eilannen]]. === Skaai-yndieling === Oant koartlyn waard dizze fûgel lykas oare lytse ielguozzen yn it grutte skaai ''Phalacrocorax'' yndield. Liedende taksonomyske autoriteiten en fûgelorganisaasjes diele de soarten no yn by it skaai [[dwerchielguozzen]] ''Microcarbo'', om't se in dúdlike groep foarmje dy't him 12 miljoen jier lyn fan 'e oare ielguozzen ôfskieden hat. == Hâlden en dragen == === Brieden === [[Ofbyld:Microcarbo melanoleucos Nesting 1.jpg|thumb|left|Briedend span.]] Lytse bûnte ielguozzen bouwe harren nêst yn beammen, op seekliffen en bytiden ek yn ferlitten gebouwen. De nêsten wurde faak makke fan lytse tûkjes. Yn oktober en desimber lizze de wyfkes 3 oant 5 wite oant blau-eftige aaien. Beide âlden briede de aaien yn likernôch fjouwer wiken út. === Iten === De lytse bûnte ielgoes yt lytse fisken, iel, kikkerts en ynsekten. == Status en bedrigings == De grutte fan 'e populaasje fan 'e soarte is net rûsd en de populaasjetrend is ûnbekend, mar it ferspriedingsgebiet is relatyf grut. De [[IUCN]] klassifisearret de fûgel dêrom as net bedrige (''Least Concern'', 2018). {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-pied-cormorant-microcarbo-melanoleucos BirdLife, oproppen 30 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/lipcor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 30 july 2026.] * [https://ebird.org/species/lipcor1/NC eBird, oproppen 30 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo melanoleucos|Lytse bûnte ielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:Litse bunte ielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Austraalje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Japan]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Seelân]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Palau]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Papoea Nij-Guineä]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn de Salomonseilannen]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn East-Timor]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Fanûatû]] q8d5h1qfzig49qokszl0ntdf7qbvg94 0 193197 1236746 2026-07-30T07:24:54Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Lytse bûnte ielgoes]] 1236746 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Lytse bûnte ielgoes]] j54hb97kqw692wz7xsasf5nnmy9ylur 0 193198 1236750 2026-07-30T08:07:19Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Bistesoarte |Namme = kroanielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Crowned Cormorant, Phalacrocorax coronatus.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo coronatus |Besk..." 1236750 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = kroanielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Crowned Cormorant, Phalacrocorax coronatus.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo coronatus |Beskriuwer, jier= [[Johan August Wahlberg|Wahlberg]], 1855 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] |lânkaart = }} De kroanielgoes (''Microcarbo coronatus'') is in [[fûgel]] yn 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') binnen it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[ginteftigen]]. De soarte is [[endemisme|endemysk]] foar súdwestlik [[Afrika]]. == Skaaimerken == De kroanielgoes is in lytse (likernôch 50 sintimeter) swarteftige ielgoes mei in lange kilige sturt. Dêrnjonken hat er reade hûd op it gesicht, in read each en in gielige snaffel. Yn 'e briedtiid is de soarte glânzgjend grieneftich swart, wylst er by 't winter brún is mei in ljochte kin en kiel. Hy ûnderskiedt him fan 'e [[langsturtielgoes]] troch syn readere hûd op it gesicht en it ûntbrekken fan swarte punten oan 'e middelste wjukdekfearren, wat makket dat de boppekant net spikkelich liket. Dêrby is de sturt koarter en it túfke op 'e foarholle langer. == Fersprieding en systematyk == De fûgel komt foar oan 'e kusten fan it súdwesten fan Afrika, fan [[Angoala]] oant [[Súd-Afrika]] en wurdt as [[Monotypysk takson|monotypysk]] beskôge, wat betsjut dat er net yn [[ûndersoarte]]n ferdield wurdt. === Skaai-yndieling === Oant koartlyn waard dizze fûgel lykas ferskate oare [[lytse ielguozzen]] yn it grutte [[Skaai (taksonomy)|skaai]] ''[[Phalacrocorax]]'' yndield. De liedende [[taksonomy]]ske autoriteiten diele dizze no yn by it skaai ''Microcarbo'', om't se in dúdlike groep foarmje dy't him 12 miljoen jier lyn fan 'e oare ielguozzen ôfskieden hat. == Hâlden en dragen == De kroanielgoes is unyk yn ferliking mei de oare lytse ielguozesoarten yn it skaai ''Microcarbo'' om 't er allinnich oan see bûn is. Hy briedt yn lytse koloanjes op eilannen en seekliffen wêrby't it briedseizoen meastal yn 'e súdlike maityd en simmer falt, mar per regio wat ferskille kin. == Status en bedrigings == De kroanielgoes hat in relatyf lytse wrâldpopulaasje, dy't yn 2021 op mar 2.162 pearkes rûsd waard: 944 yn Namybje en 1.218 yn Súd-Afrika. Hoewol't de populaasje stabyl liket te wêzen, wurdt er bedrige troch fersteuring en fersmoarging. De [[IUCN]] klassifisearret de soarte lykwols as net bedrige (''Least Concern'', 2021) op 'e [[Reade List]]. {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus BirdLife, oproppen 30 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/crocor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 30 july 2026.] * [https://ebird.org/species/crocor1/NA eBird, oproppen 30 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo coronatus|kroanielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:kroanielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]] opbqrwmshvyug2yr5z9izi3jqfsxhz6 1236758 1236750 2026-07-30T11:07:35Z RomkeHoekstra 10582 1236758 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = kroanielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Crowned Cormorant, Phalacrocorax coronatus.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo coronatus |Beskriuwer, jier= [[Johan August Wahlberg|Wahlberg]], 1855 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] |lânkaart = }} De kroanielgoes (''Microcarbo coronatus'') is in [[fûgel]] yn 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') binnen it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[ginteftigen]]. De soarte is [[endemisme|endemysk]] foar súdwestlik [[Afrika]]. == Skaaimerken == De kroanielgoes is in lytse (likernôch 50 sintimeter) swarteftige ielgoes mei in lange kilige sturt. Dêrnjonken hat er reade hûd op it gesicht, in read each en in gielige snaffel. Yn 'e briedtiid is de soarte glânzgjend grieneftich swart, wylst er by 't winter brún is mei in ljochte kin en kiel. Hy ûnderskiedt him fan 'e [[langsturtielgoes]] troch syn readere hûd op it gesicht en it ûntbrekken fan swarte punten oan 'e middelste wjukdekfearren, wat makket dat de boppekant net spikkelich liket. Dêrby is de sturt koarter en it túfke op 'e foarholle langer. == Fersprieding en systematyk == De fûgel komt foar oan 'e kusten fan it súdwesten fan Afrika, fan [[Angoala]] oant [[Súd-Afrika]] en wurdt as [[Monotypysk takson|monotypysk]] beskôge, wat betsjut dat er net yn [[ûndersoarte]]n ferdield wurdt. === Skaai-yndieling === Oant koartlyn waard dizze fûgel lykas ferskate oare [[dwerchielguozzen]] yn it grutte [[Skaai (taksonomy)|skaai]] ''[[Phalacrocorax]]'' yndield. De liedende [[taksonomy]]ske autoriteiten diele dizze no yn by it skaai ''Microcarbo'', om't se in dúdlike groep foarmje dy't him 12 miljoen jier lyn fan 'e oare ielguozzen ôfskieden hat. == Hâlden en dragen == De kroanielgoes is unyk yn ferliking mei de oare lytse ielguozesoarten yn it skaai ''Microcarbo'' om 't er allinnich oan see bûn is. Hy briedt yn lytse koloanjes op eilannen en seekliffen wêrby't it briedseizoen meastal yn 'e súdlike maityd en simmer falt, mar per regio wat ferskille kin. == Status en bedrigings == De kroanielgoes hat in relatyf lytse wrâldpopulaasje, dy't yn 2021 op mar 2.162 pearkes rûsd waard: 944 yn Namybje en 1.218 yn Súd-Afrika. Hoewol't de populaasje stabyl liket te wêzen, wurdt er bedrige troch fersteuring en fersmoarging. De [[IUCN]] klassifisearret de soarte lykwols as net bedrige (''Least Concern'', 2021) op 'e [[Reade List]]. {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus BirdLife, oproppen 30 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/crocor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 30 july 2026.] * [https://ebird.org/species/crocor1/NA eBird, oproppen 30 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo coronatus|kroanielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:kroanielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]] 910rw56smb2lm3q7n5abqhtrwuvriy9 1236760 1236758 2026-07-30T11:11:56Z RomkeHoekstra 10582 1236760 wikitext text/x-wiki {{Bistesoarte |Namme = kroanielgoes |Ofbyld = [[Ofbyld:Crowned Cormorant, Phalacrocorax coronatus.jpg|250px]] |lûd = |Ryk = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') |Famylje = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') |Skaai = [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') |Wittenskiplike namme= Microcarbo coronatus |Beskriuwer, jier= [[Johan August Wahlberg|Wahlberg]], 1855 |IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]] |lânkaart = }} De '''kroanielgoes''' (''Microcarbo coronatus'') is in [[fûgel]] yn 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') binnen it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[ginteftigen]]. De soarte is [[endemisme|endemysk]] foar súdwestlik [[Afrika]]. == Skaaimerken == De kroanielgoes is in lytse (likernôch 50 sintimeter) swarteftige ielgoes mei in lange kilige sturt. Dêrnjonken hat er reade hûd op it gesicht, in read each en in gielige snaffel. Yn 'e briedtiid is de soarte glânzgjend grieneftich swart, wylst er by 't winter brún is mei in ljochte kin en kiel. Hy ûnderskiedt him fan 'e [[langsturtielgoes]] troch syn readere hûd op it gesicht en it ûntbrekken fan swarte punten oan 'e middelste wjukdekfearren, wat makket dat de boppekant net spikkelich liket. Dêrby is de sturt koarter en it túfke op 'e foarholle langer. == Fersprieding en systematyk == De fûgel komt foar oan 'e kusten fan it súdwesten fan Afrika, fan [[Angoala]] oant [[Súd-Afrika]] en wurdt as [[Monotypysk takson|monotypysk]] beskôge, wat betsjut dat er net yn [[ûndersoarte]]n ferdield wurdt. === Skaai-yndieling === Oant koartlyn waard dizze fûgel lykas ferskate oare [[dwerchielguozzen]] yn it grutte [[Skaai (taksonomy)|skaai]] ''[[Phalacrocorax]]'' yndield. De liedende [[taksonomy]]ske autoriteiten diele dizze no yn by it skaai ''Microcarbo'', om't se in dúdlike groep foarmje dy't him 12 miljoen jier lyn fan 'e oare ielguozzen ôfskieden hat. == Hâlden en dragen == De kroanielgoes is unyk yn ferliking mei de oare lytse ielguozesoarten yn it skaai ''Microcarbo'' om 't er allinnich oan see bûn is. Hy briedt yn lytse koloanjes op eilannen en seekliffen wêrby't it briedseizoen meastal yn 'e súdlike maityd en simmer falt, mar per regio wat ferskille kin. == Status en bedrigings == De kroanielgoes hat in relatyf lytse wrâldpopulaasje, dy't yn 2021 op mar 2.162 pearkes rûsd waard: 944 yn Namybje en 1.218 yn Súd-Afrika. Hoewol't de populaasje stabyl liket te wêzen, wurdt er bedrige troch fersteuring en fersmoarging. De [[IUCN]] klassifisearret de soarte lykwols as net bedrige (''Least Concern'', 2021) op 'e [[Reade List]]. {{Boarnen|boarnefernijing= * [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus BirdLife, oproppen 30 july 2026.] * [https://birdsoftheworld.org/bow/species/crocor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 30 july 2026.] * [https://ebird.org/species/crocor1/NA eBird, oproppen 30 july 2026.] {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo coronatus|kroanielgoes}} }} {{DEFAULTSORT:kroanielgoes}} [[Kategory:Fûgelsoarte]] [[Kategory:Dwerchielgoes]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Namybje]] [[Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Afrika]] gv0jq0kacpuogri4dl2zh4x2lnpyqtv 0 193199 1236751 2026-07-30T08:07:55Z RomkeHoekstra 10582 Ferwiist troch nei [[Kroanielgoes]] 1236751 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Kroanielgoes]] 3ghnigg7mfhqozojaa6a3xagtwfrxhm 0 193200 1236754 2026-07-30T09:22:39Z RomkeHoekstra 10582 Side makke mei "{{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Microcarbo pygmaeus - Pygmy cormorant.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[dwerchielgoes]] (''Microcarbo pygmeus'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5..." 1236754 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Microcarbo pygmaeus - Pygmy cormorant.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[dwerchielgoes]] (''Microcarbo pygmeus'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') | takson12 = [[skaai (taksonomy)|skaai]]: | namme12 = '''lytse ielguozzen''' (''Microcarbo'') | beskriuwer, jier = [[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], 1856 }} It [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') heart ta de [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] en telt hjoed-de-dei fiif libbene [[Soarte (taksonomy)|soarten]]. Dizze fûgels binne oer it algemien in stik lytser en koarter fan stik as de gruttere ielguozzen út it skaai ''[[Phalacrocorax]]''. Se hawwe koartere, dikkere snaffels en in faak mear rjochthoekige kop. De measte soarten libje yn swietwettergebieten, hoewol't guon ek wol oan kusten oantroffen wurde. Modern molekulêr genetysk ûndersyk hat oantoand dat dizze groep likernôch 12 miljoen jier lyn ôfsplitst is fan 'e oare ielguozzen, wat laat hat ta in erkenning as in apart skaai. == Soarten == {| class="wikitable" |- ! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! IUCN-status |- | [[Ofbyld:Cormoran pygmée Microcarbo pygmaeus - Pygmy Cormorant DSC 4084 (53222079885).jpg|120px]] || [[dwerchielgoes]] || ''Microcarbo pygmeus'' || Súdeast-Europa oant Sintraal-Aazje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/pygmy-cormorant-microcarbo-pygmaeus ''Microcarbo pygmeus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Little Cormorant in Gajoldoba February 2026 by Tisha Mukherjee 01.jpg|120px]] || [[Yndyske dwerchielgoes]] || ''Microcarbo niger'' || Yndia oant Súdeast-Aazje en Yndoneezje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-cormorant-microcarbo-niger ''Microcarbo niger'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Reed Cormorant (Microcarbo africanus) (44590449580).jpg|120px]] || [[langsturtielgoes]] || ''Microcarbo africanus'' || Afrika besuden de Sahara en Madagaskar || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/long-tailed-cormorant-microcarbo-africanus ''Microcarbo africanus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Crowned Cormorant (Microcarbo coronatus).jpg|120px]] || [[kroanielgoes]] || ''Microcarbo coronatus'' || Súdwestlik Afrika (Angoala en Súd-Afrika) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus ''Microcarbo coronatus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Microcarbo melanoleucos -Melbourne Zoo, Australia-8a.jpg|120px]] || [[lytse bûnte ielgoes]] || ''Microcarbo melanoleucos'' || Yndoneezje oant de Salomonseilannen, Austraalje en Nij-Seelân || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-pied-cormorant-microcarbo-melanoleucos ''Microcarbo melanoleucos'' op ''BirdLife'']</ref> |- |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo|''Microcarbo''}} }} [[Kategory:Ielgoesfûgel]] [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Lytse ielgoes| ]] 6my7soq8idf9jb5hbtuwcb8zvbotoc9 1236761 1236754 2026-07-30T11:14:28Z RomkeHoekstra 10582 RomkeHoekstra hat de side [[Lytse ielguozzen]] omneamd ta [[Dwerchielguozzen]] 1236754 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Microcarbo pygmaeus - Pygmy cormorant.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[dwerchielgoes]] (''Microcarbo pygmeus'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') | takson12 = [[skaai (taksonomy)|skaai]]: | namme12 = '''lytse ielguozzen''' (''Microcarbo'') | beskriuwer, jier = [[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], 1856 }} It [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[lytse ielguozzen]] (''Microcarbo'') heart ta de [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] en telt hjoed-de-dei fiif libbene [[Soarte (taksonomy)|soarten]]. Dizze fûgels binne oer it algemien in stik lytser en koarter fan stik as de gruttere ielguozzen út it skaai ''[[Phalacrocorax]]''. Se hawwe koartere, dikkere snaffels en in faak mear rjochthoekige kop. De measte soarten libje yn swietwettergebieten, hoewol't guon ek wol oan kusten oantroffen wurde. Modern molekulêr genetysk ûndersyk hat oantoand dat dizze groep likernôch 12 miljoen jier lyn ôfsplitst is fan 'e oare ielguozzen, wat laat hat ta in erkenning as in apart skaai. == Soarten == {| class="wikitable" |- ! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! IUCN-status |- | [[Ofbyld:Cormoran pygmée Microcarbo pygmaeus - Pygmy Cormorant DSC 4084 (53222079885).jpg|120px]] || [[dwerchielgoes]] || ''Microcarbo pygmeus'' || Súdeast-Europa oant Sintraal-Aazje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/pygmy-cormorant-microcarbo-pygmaeus ''Microcarbo pygmeus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Little Cormorant in Gajoldoba February 2026 by Tisha Mukherjee 01.jpg|120px]] || [[Yndyske dwerchielgoes]] || ''Microcarbo niger'' || Yndia oant Súdeast-Aazje en Yndoneezje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-cormorant-microcarbo-niger ''Microcarbo niger'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Reed Cormorant (Microcarbo africanus) (44590449580).jpg|120px]] || [[langsturtielgoes]] || ''Microcarbo africanus'' || Afrika besuden de Sahara en Madagaskar || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/long-tailed-cormorant-microcarbo-africanus ''Microcarbo africanus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Crowned Cormorant (Microcarbo coronatus).jpg|120px]] || [[kroanielgoes]] || ''Microcarbo coronatus'' || Súdwestlik Afrika (Angoala en Súd-Afrika) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus ''Microcarbo coronatus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Microcarbo melanoleucos -Melbourne Zoo, Australia-8a.jpg|120px]] || [[lytse bûnte ielgoes]] || ''Microcarbo melanoleucos'' || Yndoneezje oant de Salomonseilannen, Austraalje en Nij-Seelân || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-pied-cormorant-microcarbo-melanoleucos ''Microcarbo melanoleucos'' op ''BirdLife'']</ref> |- |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo|''Microcarbo''}} }} [[Kategory:Ielgoesfûgel]] [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Lytse ielgoes| ]] 6my7soq8idf9jb5hbtuwcb8zvbotoc9 1236763 1236761 2026-07-30T11:15:21Z RomkeHoekstra 10582 1236763 wikitext text/x-wiki {{Universele ynfoboks bisteryk | ôfbylding = Microcarbo pygmaeus - Pygmy cormorant.jpg | ôfbyldingsbreedte = | ôfbyldingstekst = [[dwerchielgoes]] (''Microcarbo pygmeus'') | takson1 = | namme1 = | takson2 = [[ryk (taksonomy)|ryk]]: | namme2 = [[dieren]] (''Animalia'') | takson3 = [[stamme (taksonomy)|stamme]]: | namme3 = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') | takson5 = [[klasse (taksonomy)|klasse]]: | namme5 = [[fûgels]] (''Aves'') | takson8 = [[boppeskift]]: | namme8 = [[nije fûgels]] (''Neoaves'') | takson9 = [[skift]]: | namme9 = [[ginteftigen]] (''Suliformes'') | takson11 = [[famylje]]: | namme11 = [[ielgoesfûgels]] (''Phalacrocoracidae'') | takson12 = [[skaai (taksonomy)|skaai]]: | namme12 = '''dwerchielguozzen''' (''Microcarbo'') | beskriuwer, jier = [[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], 1856 }} It [[fûgel]][[Skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[dwerchielguozzen]] (''Microcarbo'') heart ta de [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[ielgoesfûgels]] en telt hjoed-de-dei fiif libbene [[Soarte (taksonomy)|soarten]]. Dizze fûgels binne oer it algemien in stik lytser en koarter fan stik as de gruttere ielguozzen út it skaai ''[[Phalacrocorax]]''. Se hawwe koartere, dikkere snaffels en in faak mear rjochthoekige kop. De measte soarten libje yn swietwettergebieten, hoewol't guon ek wol oan kusten oantroffen wurde. Modern molekulêr genetysk ûndersyk hat oantoand dat dizze groep likernôch 12 miljoen jier lyn ôfsplitst is fan 'e oare ielguozzen, wat laat hat ta in erkenning as in apart skaai. == Soarten == {| class="wikitable" |- ! Ofbyld !! Fryske namme !! Wittenskiplike namme !! Fersprieding !! IUCN-status |- | [[Ofbyld:Cormoran pygmée Microcarbo pygmaeus - Pygmy Cormorant DSC 4084 (53222079885).jpg|120px]] || [[dwerchielgoes]] || ''Microcarbo pygmeus'' || Súdeast-Europa oant Sintraal-Aazje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/pygmy-cormorant-microcarbo-pygmaeus ''Microcarbo pygmeus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Little Cormorant in Gajoldoba February 2026 by Tisha Mukherjee 01.jpg|120px]] || [[Yndyske dwerchielgoes]] || ''Microcarbo niger'' || Yndia oant Súdeast-Aazje en Yndoneezje || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-cormorant-microcarbo-niger ''Microcarbo niger'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Reed Cormorant (Microcarbo africanus) (44590449580).jpg|120px]] || [[langsturtielgoes]] || ''Microcarbo africanus'' || Afrika besuden de Sahara en Madagaskar || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/long-tailed-cormorant-microcarbo-africanus ''Microcarbo africanus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Crowned Cormorant (Microcarbo coronatus).jpg|120px]] || [[kroanielgoes]] || ''Microcarbo coronatus'' || Súdwestlik Afrika (Angoala en Súd-Afrika) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crowned-cormorant-microcarbo-coronatus ''Microcarbo coronatus'' op ''BirdLife'']</ref> |- | [[Ofbyld:Microcarbo melanoleucos -Melbourne Zoo, Australia-8a.jpg|120px]] || [[lytse bûnte ielgoes]] || ''Microcarbo melanoleucos'' || Yndoneezje oant de Salomonseilannen, Austraalje en Nij-Seelân || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|200px]]<ref>[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/little-pied-cormorant-microcarbo-melanoleucos ''Microcarbo melanoleucos'' op ''BirdLife'']</ref> |- |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} ---- {{Commonscat|Microcarbo|''Microcarbo''}} }} [[Kategory:Ielgoesfûgel]] [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Dwerchielgoes| ]] 62v9q378uxlsqd2910oovosjkify8xd 0 193201 1236762 2026-07-30T11:14:28Z RomkeHoekstra 10582 RomkeHoekstra hat de side [[Lytse ielguozzen]] omneamd ta [[Dwerchielguozzen]] 1236762 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Dwerchielguozzen]] q3bjb9wa5g1mia9229579dqwjshzpvr 0 193202 1236767 2026-07-30T11:58:31Z FreyaSport 40716 Omgong fan Spanje 2026 1236767 wikitext text/x-wiki {{Takomstsport}}{{Ynfoboks edysje hurdfytswedstriid | namme = {{Flagge ES}} Omgong fan Spanje 2026 | edysje = 81st | ôfbylding = | ôfbyldingsbreedte = | ûnderskrift = | rûtekaart = | tiidrek = [[22 augustus]] -<br>[[13 septimber]] 2026 | datum = | startplak = {{Flagge MC}} [[Monako]] | finishplak = [[Granada]] | totale ôfstân = 3.311 km | hichtemeters = | gem. faasje = | dielnimmers = 176 | type wedstriid = | etappe = 21st | klass1 = Reade trui | lieder1 = | klass2 = Griene trui | lieder2 = | klass3 = Boltsjestrui | lieder3 = | klass4 = Jongerein | lieder4 = | klass5 = Ploegen | lieder5 = | klass6 = Striidberens | lieder6 = | klass7 = | lieder7 = | klass8 = | lieder8 = | aktueel = | foarige = [[Omgong fan Spanje 2025|2025]] | folgjende = [[Omgong fan Spanje 2027|2027]] }} De 81ste edysje fan de '''[[Omgong fan Spanje]]''' wurdt hâlden fan [[22 augustus]] oant en mei [[13 septimber]] [[2026]]. ==Dielnimmende ploegen== {{Kolommen3 |Kolom1= * {{BEL}} Alpecin–Premier Tech * {{FRA}} Decathlon CMA CGM Team * {{USA}} EF Education–EasyPost * {{FRA}} Groupama–FDJ * {{GER}} Lidl–Trek * {{BEL}} Lotto–Intermarché * {{ESP}} Movistar * {{GBR}} Netcompany INEOS * {{SUI}} NSN * {{ESP}} Burgos Burpellet BH * {{FRA}} Cofidis * {{SUI}} Pinarello–Q36.5 |Kolom2= * {{GER}} Red Bull–Bora–Hansgrohe * {{BEL}} Soudal–Quick-Step * {{BRN}} Bahrain Victorious * {{AUS}} Jayco–AlUla * {{NED}} Picnic-PostNL * {{NED}} Visma–Lease a Bike * {{UAE}} UAE Team Emirates XRG * {{NOR}} Uno-X * {{KAZ}} XDS Astana Team * {{ESP}} Equipo Kern Pharma * {{SUI}} Tudor }} == Startplak == De start is yn [[Monako]] in ministeat oan 'e [[Middellânske See]], dy't oan 'e lânskant alhiel omsletten wurdt troch [[Frankryk]]. Monako is in prinsdom en hat in oerflakte fan 2,03 km 2 en is nei [[Fatikaanstêd]] it lytste lân fan de wrâld. De einstreek leit yn [[Granada]] in stêd en gemeente in [[Andalûsje]] yn it súdeasten fan [[Spanje]]. It is de haadstêd fan de [[Granada (provinsje)|provinsje mei deselde namme]]. De stêd leit op in hichte fan 738 meter oan de foet fan de [[Sierra Nevada (Spanje)|Sierra Nevada]]. {{clear}} == Etappe-oersjoch == {| class="wikitable" style="font-size:95%" ! Datum ! Etappe ! Start –<br>Finish ! Ofstân<br>(yn km) ! Type ! Winner ! [[Ofbyld:Jersey red.svg|20px|Reade trui]] Klassemintslieder |- | 22 augustus | align="center"| 1 | {{Flagge MC}} [[Monako]] <br> {{Flagge MC}} [[Monako]] | 9 km | {{Piktogram etappe|tiidrit}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 23 augustus | align="center"| 2 | {{Flagge MC}} [[Monako]] <br> {{Flagge FR}} [[Manosque]] | 216 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 24 augustus | align="center"| 3 | {{Flagge FR}} [[Gruissan]] <br> {{Flagge FR}} [[Font-Romeu-Odeillo-Via|Font Romeu]] | 168 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 25 augustus | align="center"| 4 | {{Flagge AD}} [[Andorra La Vella]] <br> {{Flagge AD}} [[Andorra La Vella]] | 105 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 26 augustus | align="center"| 5 | {{Flagge ES}} [[Falset (Spanje)|Falset]] <br> [[Roquetes (gemeente)|Roquetes]] | 171 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 27 augustus | align="center"| 6 | [[Alcossebre]] <br> [[Castellón de la Plana|Castellón]] | 177 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 28 augustus | align="center"| 7 | [[Vall d'Alba]] <br> [[Valdelinares]] | 150 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 29 augustus | align="center"| 8 | [[Puçol]] <br> [[Xeraco]] | 176 km | {{Piktogram etappe|flak}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 30 augustus | align="center"| 9 | [[Villajoyosa]] <br> [[Sierra de Aitana]] | 188 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | align="center" bgcolor="#C0C0C0"| 31 augustus | bgcolor="#C0C0C0" align="center" colspan="6" | '''Rêstdei''' |- | 1 septimber | align="center"| 10 | [[Alcaraz, Spain|Alcaraz]] <br> [[Elche de la Sierra]] | 185 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 2 septimber | align="center"| 11 | [[Cartagena (Spanje)|Cartagena]] <br> [[LLorca]] | 156 km | {{Piktogram etappe|flak}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 3 septimber | align="center"| 12 | [[Vera (Almería)|Vera]] <br> [[Calar Alto]] | 167 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 4 septimber | align="center"| 13 | [[Almuñécar]] <br> [[Loja (Spanje)|Loja]] | 193 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 5 septimber | align="center"| 14 | [[Jaén (Spanje)|Jaén]] <br> [[Sierra de la Pandera]] | 153 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 6 septimber | align="center"| 15 | [[Palma del Río]] <br> [[Córdoba, Spain|Córdoba]] | 181 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | align="center" bgcolor="#C0C0C0"| 7 septimber | bgcolor="#C0C0C0" align="center" colspan="6" | '''Rêstdei''' |- | 8 septimber | align="center"| 16 | [[Cortegana]] <br> [[Palos de la Frontera]] | 186 km | {{Piktogram etappe|flak}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 9 septimber | align="center"| 17 | [[Dos Hermanas]] <br> [[Seville]] | 189 km | {{Piktogram etappe|flak}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 10 septimber | align="center"| 18 | [[El Puerto de Santa María]] <br> [[Jerez de la Frontera]] | 33 km | {{Piktogram etappe|tiidrit}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 11 septimber | align="center"| 19 | [[Vélez-Málaga]] <br> [[Peñas Blancas (berchtme)|Peñas Blancas]] | 205.1 km | {{Piktogram etappe|heuvel}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 12 septimber | align="center"| 20 | [[La Calahorra]] <br> [[Collado del Alguacil]] | 187 km | {{Piktogram etappe|berch}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- | 13 septimber | align="center"| 21 | [[Granada]] <br> [[Granada]] | 99 km | {{Piktogram etappe|flak}} | |bgcolor="#FFE6E6" | |- ! Datum ! Etappe ! Start – Finish ! Ofstân<br>(yn km) ! Type ! Winner ! [[Ofbyld:Jersey yellow.svg|20px|Giele trui]] Klassemintslieder |} == Klassemintslieders nei eltse etappe == {| class="wikitable" width="95%" style="text-align: center; font-size:85%;" ! width="7%" |Etappe !Winner | bgcolor="#FF0044" |'''Reade trui'''<br>[[Ofbyld:Jersey red.svg|18px|reade trui]] | bgcolor="#54FF54" |'''Punteklassemint'''<br>[[Ofbyld:Jersey green 2.svg|18px|Griene trui]] | bgcolor="#4682B4" |'''Berchklassemint'''<br>[[Ofbyld:Jersey blue polkadot.svg|18px|Bolletsjestrui]] | bgcolor="#FFFFFF" |'''Jongerein'''<br>[[Ofbyld:Jersey_white.svg|20x20px|Witte trui]] | bgcolor="#FFFF00" |'''Ploegen'''<br>[[Ofbyld:Jersey_yellow_number.svg|20x20px|Ploegeklassemint]] | bgcolor="#FF0000" |'''Striidberens'''<br>[[Ofbyld:Jersey red number.svg|20x20px|Reade rêchnûmer]] |- ! 1ste | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !2e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !3e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !4e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !5e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !6e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !7e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !8ste | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !9e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !10e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !11e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !12e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !13e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !14e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !15e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !16e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !17e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !18e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !19e | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !20ste | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- !21ste | | bgcolor="#FFE6E6" | | bgcolor="#A9FFA9" | | bgcolor="#D5E5EC" | | bgcolor="#FFFFFF" | | bgcolor="#FFFF80" | | |- ! colspan="2" |Einklassemint | bgcolor="#FF0044" | '''''' | bgcolor="#54FF54" | '''''' | bgcolor="#4682B4" | '''''' | bgcolor="#FFFFFF" | '''''' | bgcolor="#FFFF00" | '''''' | |} {{Boarnen|boarnefernijing= {{reflist}} }} {{Navigaasje Omgong fan Spanje}} [[Kategory:Omgong fan Spanje|2026]] [[Kategory:Barren yn 2026]] 8j35q89x7lbuzdicv7e4tfxg4ude3y0