Vicipéid gawiki https://ga.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%ADomhleathanach MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter Meán Speisialta Plé Úsáideoir Plé úsáideora Vicipéid Plé Vicipéide Íomhá Plé íomhá MediaWiki Plé MediaWiki Teimpléad Plé teimpléid Cabhair Plé cabhrach Catagóir Plé catagóire TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 2183 1329236 1282057 2026-10-04T19:39:40Z Conradder 34685 /* Tarluithe eile */ 1329236 wikitext text/x-wiki {{Deireadh Fómhair}} Is é an '''3 Deireadh Fómhair''' an 276ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 277ú lá i mbliain bhisigh. Tá 89 lá fágtha sa bhliain. == Féilte == * [[An Ghearmáin]] - ''Tag der Deutschen Einheit'' nó [[Lá Aontais na Gearmáine]], ar a ndéantar ceiliúradh ar imeachtaí a chuir deireadh le críochdheighilt a mhair breis agus daichead bliain.<ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/la-breithe-sona-a-mhuintir-na-gearmaine-aontaithe/|teideal=Lá breithe sona, a mhuintir na Gearmáine aontaithe…|dáta=2020-10-03|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2023-10-03}}</ref> == Daoine a rugadh ar an lá seo == * [[1895]] — [[Phelim Calleary]], polaiteoir Éireannach (b. [[1974]]) * [[1913]] — [[Dan Desmond]], polaiteoir Éireannach (b. [[1964]]) * [[1916]] — [[James Herriot|James Herriot (Alf Wight)]], tréidlia agus úrscéalaí (b.[[1995]]) * [[1919]] — [[James M. Buchanan]], eacnamaí Meiriceánach (b. [[2013]]) * [[1925]] — [[Gore Vidal]], scríbhneoir Meiriceánach (b.[[2012]]) * [[1928]] — [[Erik Bruhn]], damhsóir bailé Danmhargach (b. [[1986]]) * [[1937]] — [[Cathal Coughlan]], polaiteoir Éireannach (b. [[1986]]) * [[1938]] — [[Pedro Pablo Kuczynski]], Uachtarán Pheiriú * [[1944]] — [[Bob Riley]], gobharnóir Alabama * [[1951]] — [[Kathryn D. Sullivan]], spásaire Meiriceánach * [[1954]] — [[Al Sharpton]], ministéir agus gníomhaí Meiriceánach * [[1954]] — [[Stevie Ray Vaughan]], giotáraí Meiriceánach (b.[[1990]]) * [[1962]] — [[Mark Tami]], polaiteoir Breatnach * [[1964]] — [[Clive Owen]], aisteoir Sasanach * [[1969]] — [[Gwen Stefani]], amhránaí Meiriceánach * [[1973]] — [[Keiko Agena]], ban-aisteoir Meiriceánach * [[1973]] — [[Ricardo Mayorga]], dornálaí Nicearaguach * [[1979]] — [[James Heffernan]], polaiteoir Éireannach * [[1981]] — [[Zlatan Ibrahimovic]], imreoir sacair * [[1984]] — [[Ashlee Simpson]], amhránaí agus aisteoir Meiriceánach * [[1994]] — [[Kepa Arrizabalaga]], imreoir sacair Spáinneach * [[1995]] — [[Ayo Edebiri]], ban-aisteoir agus fuirseoir Meiriceánach * [[2004]] — [[Jennifer Gadirova]], gleacaí ealaíonta Briotanach == Daoine a fuair bás ar an lá seo == * [[1290]] — [[Maighréad, Maighdean na hIorua]], Banríon na hAlban (r. [[1283]]) * [[1896]] — [[William Morris]], ceardaí is file Sasanach (r. [[1834]]) * [[1940]] — [[Manuel Azaña]], polaiteoir Spáinneach (r.[[1880]]) * [[1965]] — [[Joseph Roddy]], polaiteoir Éireannach (r. [[1897]]) * [[1967]] — [[Pinto Colvig]], aisteoir (r. [[1892]]) * [[1967]] — [[Woody Guthrie]], cumadóir agus ceoltóir Meiriceánach (r.[[1912]]) * [[1971]] — [[Seán Ó Riada]], cumadóir Éireannach (r.[[1931]]) * [[1994]] — [[Dub Taylor]], aisteoir Meiriceánach (r. [[1907]]) * [[1998]] — [[Roddy McDowall]], aisteoir Briotanach (r. [[1928]]) * [[1999]] — [[Morita Akio]], fear gnó Seapánach (r. [[1921]]) * [[2005]] — [[Ronnie Barker]], fuirseoir Sasanach (r.[[1929]]) * [[2018]] — [[Leon Max Lederman]], fisiceoir Meiriceánach (r. [[1922]]) * [[2024]] — [[Mary O'Rourke|Máire Uí Ruairc]], polaiteoir Éireannach (r. [[1937]]) == Tarluithe eile == * [[1691]] - Síníodh Conradh Luimnigh idir [[Pádraig Sáirséal]] agus an [[Godert de Ginkell, Céad Iarla Átha Luain|Ginearál Ginkell]] * [[1789]] - D'fhógair [[George Washington]] go mbeidh [[Lá an Altaithe (Stáit Aontaithe)|Lá an Altaithe]] ar [[26 Samhain]], 1789. * [[1863]] - D'fhógair [[Abraham Lincoln]] go mbeidh [[Lá an Altaithe (Stáit Aontaithe)|Lá an Altaithe]] ar an [[Déardaoin]] deireanach i mí na [[Samhain|Samhna]] * [[1932]] - Bhain Ríocht na hIaráice neamhspleáchas amach ón [[Ríocht Aontaithe]] * [[1962]] - D'eisigh [[The Beatles]] a gcéad singil dar teideal ''Love Me Do'' * [[1981]] - D'éirigh príosúnaigh Phoblachtánaigh as [[Stailc ocrais 1981|an stailc ocrais]] a bhí ar bun acu i b[[An Cheis Fhada|Príosún na Ceise Fada]] i m[[Béal Feirste]] tar éis 7 mí nuair a bhásaigh deichniúr * [[1990]] - Aontú na Gearmáine: cealaíodh [[Poblacht Dhaonlathach na Gearmáine]] agus glacadh isteach [[Poblacht Chónaidhme na Gearmáine]] í * [[1991]] - Bhuaigh [[Nadine Gordimer]] [[Duais Nobel na Litríochta]] * [[1992]] - Bhí [[Sinead O'Connor]] ar ''[[Saturday Night Live]]'' agus stróic sí grianghraf den [[Pápa Eoin Pól II|Phápa Eoin Pól II]] go conspóideach. * [[1995]] - Éigiontaíodh [[O. J. Simpson]] ó dhúnmharú [[Nicole Brown Simpson]] agus [[Ronald Goldman]] * [[2022]] - Tugadh [[Duais Nobel na Fiseolaíochta nó an Leighis]] dó [[Svante Pääbo]] == Tagairtí == {{reflist}} [[Catagóir:Dátaí|1003]] [[Catagóir:Míonna|Deireadh Fómhair, 03]] 93du56cfizopazcu84jkrtke8o9g1lc 0 5472 1329254 1282320 2026-10-05T09:18:23Z Conradder 34685 /* Tarluithe eile */ 1329254 wikitext text/x-wiki {{Deireadh Fómhair}} Is é an '''5 Deireadh Fómhair''' an 278ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 279ú lá i mbliain bhisigh. Tá 87 lá fágtha sa bhliain. == Féilte == * [[Calendarium Romanum]] - ''Mundus patet'' == Daoine a rugadh ar an lá seo == * [[1713]] — [[Denis Diderot]], fealsamh agus ciclipéidí Francach (b. [[1784]]) * [[1829]] — [[Chester A. Arthur]], 21ú uachtarán na Stát Aontaithe (b.[[1886]]) * [[1857]] — [[Cú Uladh - Peadar Toner Mac Fhionnlaoich|Peadar Toner Mac Fhionnlaoich ("Cú Uladh")]], scríbhneoir Gaeilge (b.[[1942]]) * [[1879]] — [[Francis Peyton Rous]], eolaí Meiriceánach (b. [[1970]]) * [[1882]] — [[Robert Hutchings Goddard]], fisiceoir Meiriceánach (b. [[1945]]) * [[1885]] — [[Daniel Byrne]], polaiteoir Éireannach (b. [[1952]]) * [[1911]] — [[Brian Ó Nualláin|Brian O'Nolan ("Flann O'Brien")]], scríbhneoir (b.[[1966]]) * [[1922]] — [[Jock Stein]], ban-aisteoir sacair (b.[[1985]]) * [[1936]] — [[Václav Havel]], scríbhneoir agus polaiteoir Seiceach (b. [[2011]]) * [[1943]] — [[Ben Cardin]], polaiteoir Meiriceánach * [[1943]] — [[Michael Morpurgo]], scríbhneoir Sasanach * [[1951]] — [[Bob Geldof]], ceoltóir * [[1957]] — [[Bernie Mac]], aisteoir Meiriceánach (b. [[2008]]) * [[1975]] — [[Bobo Balde]], imreoir sacair Francach * [[1975]] — [[Kate Winslet]], aisteoir Sasanach * [[1975]] — [[Scott Weinger]], aisteoir Meiriceánach * [[1977]] — [[Vinnie Paz]], rapálaí Meiriceánach * [[1978]] — [[Jürgen Brähmer]], dornálaí Gearmánach * [[1978]] — [[Shane Ryan]], imreoir Peile le Contae Átha Cliath * [[1983]] — [[Florian Mayer]], imreoir leadóige Gearmánach * [[1985]] — [[Nicola Roberts]], ceoltóir Briotanach * [[1990]] — [[Federico Delbonis]], imreoir leadóige Airgintíneach * [[1992]] — [[Kevin Magnussen]], tiománaí carr rásaíochta == Daoine a fuair bás ar an lá seo == * [[1534]] — [[Pápa Cléimeans VII]], Pápa ó 1523 go 1534 (r. [[1478]]) * [[1972]] — [[Patrick Hogan (Tiobraid Árann)|Patrick Hogan]], polaiteoir Éireannach (r. [[1907]]) * [[1982]] — [[Séamus Ennis]], ceoltóir agus bailitheoir (r.[[1919]]) * [[2004]] — [[Maurice Wilkins]], eolaí agus duine d'fhionnachtaithe struchtúr [[ADN]] (r. [[1916]]) * [[2010]] — [[Moss Keane]], imreoir rugbaí Éireannach (r. [[1948]]) * [[2011]] — [[Steve Jobs]], comhbhunaitheoir agus príomhoifigeach feidhmiúcháin Apple (r. [[1955]]) * [[2015]] — [[John O'Leary (Ciarraí)|John O'Leary]], polaiteoir Éireannach (r. [[1933]]) == Tarluithe eile == * [[610]] - Tháinig [[Heraclius]] i g[[Cathair Chonstaintín]]. Mharaigh sé an tImpire Biosántach, Phocas, agus d'éirigh sé ina Impire. * [[1830]] - Díoladh an chéad [[snámh|chulaith shnámha]] i Baker Street, [[Londain]] * [[1936]] - D'imigh [[Mórshiúl Jarrow]] leo go [[Londain]] * [[1938]] - [[An tUileloscadh]]: [[Dlíthe Nürnberg|neamhbhailíodh pasanna]] [[Na Giúdaigh|na nGiúdach]] sa [[An Ghearmáin Naitsíoch|Ghearmáin Naitsíoch]] * [[1952]] - Tháinig deireadh le ciondáil an tae i [[Sasana]] * [[1968]] - Rinne [[Cumann Cearta Sibhialta Thuaisceart Éireann]] mórshiúl i n[[Doire]]. Brúigh an [[RUC]] an mórshiúl faoi chois le foréigean * [[1970]] - Bunaíodh [[Public Broadcasting Service]] sna Stáit Aontaithe * [[1974]] - Maraíodh ceathrar saighdiúirí agus sibhialtach amháin nuair a [[Buamáil Guildford (1974)|pléasc buamaí a leagadh i dhá theach tábhairne]] i n[[Guildford]], [[Surrey]]. * [[1986]] - Nocht [[Mordechai Vanunu]] sa ''Sunday Times'' go raibh [[airm núicléacha]] ag [[Iosrael]] faoi rún [[Catagóir:Dátaí|1005]] [[Catagóir:Míonna|Deireadh Fómhair, 05]] 9hibbqp9boect0zthjz5nt15s4el8kr 0 5722 1329239 1282233 2026-10-04T19:47:50Z Conradder 34685 /* Tarluithe eile */ 1329239 wikitext text/x-wiki {{Deireadh Fómhair}} Is é an '''4 Deireadh Fómhair''' an 277ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 278ú lá i mbliain bhisigh. Tá 88 lá fágtha sa bhliain. == Féilte == * [[Leosóta]] - ''Lá na Saoirse'' == Daoine a rugadh ar an lá seo == * [[1501]] — [[Girolamo Cardano|Jerome Cardan]], matamaiticeoir, lia, is ileolaí Iodálach (b. [[1576]]) * [[1694]] — [[Seòras Moireach (ginearál)|Seòras Moireach]], ginearál Albanach(b. [[1760]]) * [[1720]] — [[Giambattista Piranesi]], péintéir Iodálach (b. [[1778]]) * [[1822]] — [[Rutherford B. Hayes]], 19ú uachtarán na Stát Aontaithe (b.[[1893]]) * [[1895]] — [[Buster Keaton]], aisteoir agus scannánóir Meiriceánach (b. [[1966]]) * [[1895]] — [[Richard Sorge]], spiaire Sóivéadach (b. [[1944]]) * [[1916]] — [[Vitaly L. Ginzburg]], fisiceoir Rúiseach (b. [[2009]]) * [[1924]] — [[Charlton Heston]], aisteoir Meiriceánach (b.[[2008]]) * [[1938]] — [[Kurt Wüthrich]], ceimiceoir Eilvéiseach * [[1942]] — [[Jóhanna Sigurðardóttir]], polaiteoir Íoslannach * [[1946]] — [[Chuck Hagel]], polaiteoir Meiriceánach * [[1946]] — [[Susan Sarandon]], ban-aisteoir agus gníomhaí Meiriceánach * [[1947]] — [[Ann Widdecombe]], polaiteoir Briotanach * [[1956]] — [[Mary Kennedy]], pearsa theilifíse Éireannach * [[1958]] — [[Francesco Damiani]], dornálaí * [[1976]] — [[Leo Docherty]], polaiteoir coimeádach Briotanach * [[1976]] — [[Owen Heary]], peileadóir Éireannach * [[1977]] — [[Charlie McConalogue]], polaiteoir Éireannach * [[1977]] — [[Isaac Hlatshwayo]], dornálaí as an Afraic Theas * [[1979]] — [[Caitriona Balfe]], mainicín agus aisteoir Éireannach * [[1980]] — [[Joe Kennedy III]], aturnae agus polaiteoir Meiriceánach * [[1982]] — [[Ilhan Omar]], polaiteoir Meiriceánach * [[1988]] — [[Magdaléna Rybáriková]], imreoir leadóige Slóvacach * [[1989]] — [[Stacey Solomon]], amhránaí Sasanach == Daoine a fuair bás ar an lá seo == * [[1541]] — [[Paracelsus]], dochtúir, fealsamh, diagaire, agus ailceimiceoir Eilvéiseach (r. [[1493]]) * [[1669]] — [[Rembrandt]], péintéir Ísiltíreach (r.[[1606]]) * [[1861]] — [[Archibald Montgomerie]], iarla Briotanach (r. [[1812]]) * [[1904]] — [[Frédéric Auguste Bartholdi]], dealbhóir Francach (r. [[1834]]) * [[1947]] — [[Max Planck]], fisiceoir Gearmánach (r.[[1858]]) * [[1948]] — [[Arthur Whitten Brown]], saighdiúir Briotanach (r.[[1886]]) * [[1970]] — [[Janis Joplin]], amhránaí agus cumadóir ceoil Meiriceánach (r.[[1943]]) * [[1970]] — [[Patrick O'Donnell]], polaiteoir Éireannach (r. [[1907]]) * [[2008]] — [[Johnny Saxton]], dornálaí Meiriceánach (r. [[1930]]) * [[2009]] — [[Veikko Huovinen]], scríbhneoir Fionlannach (r. [[1929]]) * [[2017]] — [[Liam Mac Cosgair]], polaiteoir Éireannach (r. [[1920]]) * [[2022]] — [[Loretta Lynn]], amhránaí agus cumadóir Meiriceánach (r. [[1932]]) == Tarluithe eile == * [[1582]] - Thug [[Pápa Gréagóir XIII]] isteach an [[Féilire Ghréagóra]] * [[1824]] - D'fhógair [[Meicsiceo]] go raibh sé ina phoblacht feidearálach * [[1853]] - Thosaigh [[Cogadh na Crimé]]: d'fhógair [[An Impireacht Otamánach]] cogadh ar an [[Impireacht na Rúise]] * [[1927]] - Thosaigh [[Gutzon Borglum]] ag dealbhú [[Sliabh Rushmore|Shliabh Rushmore]] * [[1936]] - [[Cath Cable Street]]: thosaigh foréigean idir póilíní agus grúpaí in aghaidh faisistí i [[Londain]] * [[1957]] - Sheol [[An tAontas Sóivéadach|Aontas na Sóivéide]] an chéad satailít, [[Sputnik 1]], go dtí an spás * [[1958]] - Glacadh le [[Bunreacht na Fraince| Bunreacht reatha na Fraince]]. * [[1965]] - Thosaigh [[Pápa Pól VI]] an chéad chuairt ar [[Críocha Mheiriceá|Chríocha Mheiriceá]] * [[1966]] - Bhain [[An Bhasútlainn]] neamhspleáchas amach ón [[Ríocht Aontaithe]] agus athainmníodh an tír mar [[Leosóta]] * [[1985]] - Bunaíodh [[Free Software Foundation|Eagraíocht um Bogearraí Saor]] * [[2006]] - Lainseáladh [[WikiLeaks]] [[Catagóir:Dátaí|1004]] [[Catagóir:Míonna|Deireadh Fómhair, 04]] busu0hv6iafndl1nu20exosypneoz8b 1329241 1329239 2026-10-04T19:50:12Z Conradder 34685 /* Daoine a rugadh ar an lá seo */ 1329241 wikitext text/x-wiki {{Deireadh Fómhair}} Is é an '''4 Deireadh Fómhair''' an 277ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 278ú lá i mbliain bhisigh. Tá 88 lá fágtha sa bhliain. == Féilte == * [[Leosóta]] - ''Lá na Saoirse'' == Daoine a rugadh ar an lá seo == * [[1501]] — [[Girolamo Cardano|Jerome Cardan]], matamaiticeoir, lia, is ileolaí Iodálach (b. [[1576]]) * [[1694]] — [[Seòras Moireach (ginearál)|Seòras Moireach]], ginearál Albanach(b. [[1760]]) * [[1720]] — [[Giambattista Piranesi]], péintéir Iodálach (b. [[1778]]) * [[1822]] — [[Rutherford B. Hayes]], 19ú uachtarán na Stát Aontaithe (b.[[1893]]) * [[1895]] — [[Buster Keaton]], aisteoir agus scannánóir Meiriceánach (b. [[1966]]) * [[1895]] — [[Richard Sorge]], spiaire Sóivéadach (b. [[1944]]) * [[1916]] — [[Vitaly L. Ginzburg]], fisiceoir Rúiseach (b. [[2009]]) * [[1924]] — [[Charlton Heston]], aisteoir Meiriceánach (b.[[2008]]) * [[1938]] — [[Kurt Wüthrich]], ceimiceoir Eilvéiseach * [[1942]] — [[Jóhanna Sigurðardóttir]], polaiteoir Íoslannach * [[1946]] — [[Chuck Hagel]], polaiteoir Meiriceánach * [[1946]] — [[Susan Sarandon]], ban-aisteoir agus gníomhaí Meiriceánach * [[1947]] — [[Ann Widdecombe]], polaiteoir Briotanach (b. [[2026]]) * [[1956]] — [[Mary Kennedy]], pearsa theilifíse Éireannach * [[1958]] — [[Francesco Damiani]], dornálaí * [[1976]] — [[Leo Docherty]], polaiteoir coimeádach Briotanach * [[1976]] — [[Owen Heary]], peileadóir Éireannach * [[1977]] — [[Charlie McConalogue]], polaiteoir Éireannach * [[1977]] — [[Isaac Hlatshwayo]], dornálaí as an Afraic Theas * [[1979]] — [[Caitriona Balfe]], mainicín agus aisteoir Éireannach * [[1980]] — [[Joe Kennedy III]], aturnae agus polaiteoir Meiriceánach * [[1982]] — [[Ilhan Omar]], polaiteoir Meiriceánach * [[1988]] — [[Magdaléna Rybáriková]], imreoir leadóige Slóvacach * [[1989]] — [[Stacey Solomon]], amhránaí Sasanach == Daoine a fuair bás ar an lá seo == * [[1541]] — [[Paracelsus]], dochtúir, fealsamh, diagaire, agus ailceimiceoir Eilvéiseach (r. [[1493]]) * [[1669]] — [[Rembrandt]], péintéir Ísiltíreach (r.[[1606]]) * [[1861]] — [[Archibald Montgomerie]], iarla Briotanach (r. [[1812]]) * [[1904]] — [[Frédéric Auguste Bartholdi]], dealbhóir Francach (r. [[1834]]) * [[1947]] — [[Max Planck]], fisiceoir Gearmánach (r.[[1858]]) * [[1948]] — [[Arthur Whitten Brown]], saighdiúir Briotanach (r.[[1886]]) * [[1970]] — [[Janis Joplin]], amhránaí agus cumadóir ceoil Meiriceánach (r.[[1943]]) * [[1970]] — [[Patrick O'Donnell]], polaiteoir Éireannach (r. [[1907]]) * [[2008]] — [[Johnny Saxton]], dornálaí Meiriceánach (r. [[1930]]) * [[2009]] — [[Veikko Huovinen]], scríbhneoir Fionlannach (r. [[1929]]) * [[2017]] — [[Liam Mac Cosgair]], polaiteoir Éireannach (r. [[1920]]) * [[2022]] — [[Loretta Lynn]], amhránaí agus cumadóir Meiriceánach (r. [[1932]]) == Tarluithe eile == * [[1582]] - Thug [[Pápa Gréagóir XIII]] isteach an [[Féilire Ghréagóra]] * [[1824]] - D'fhógair [[Meicsiceo]] go raibh sé ina phoblacht feidearálach * [[1853]] - Thosaigh [[Cogadh na Crimé]]: d'fhógair [[An Impireacht Otamánach]] cogadh ar an [[Impireacht na Rúise]] * [[1927]] - Thosaigh [[Gutzon Borglum]] ag dealbhú [[Sliabh Rushmore|Shliabh Rushmore]] * [[1936]] - [[Cath Cable Street]]: thosaigh foréigean idir póilíní agus grúpaí in aghaidh faisistí i [[Londain]] * [[1957]] - Sheol [[An tAontas Sóivéadach|Aontas na Sóivéide]] an chéad satailít, [[Sputnik 1]], go dtí an spás * [[1958]] - Glacadh le [[Bunreacht na Fraince| Bunreacht reatha na Fraince]]. * [[1965]] - Thosaigh [[Pápa Pól VI]] an chéad chuairt ar [[Críocha Mheiriceá|Chríocha Mheiriceá]] * [[1966]] - Bhain [[An Bhasútlainn]] neamhspleáchas amach ón [[Ríocht Aontaithe]] agus athainmníodh an tír mar [[Leosóta]] * [[1985]] - Bunaíodh [[Free Software Foundation|Eagraíocht um Bogearraí Saor]] * [[2006]] - Lainseáladh [[WikiLeaks]] [[Catagóir:Dátaí|1004]] [[Catagóir:Míonna|Deireadh Fómhair, 04]] neyh8f4w7pb20peq66r2m337vb63jgo 0 5882 1329209 1172787 2026-10-04T12:04:47Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329209 wikitext text/x-wiki {{BoscaEolaisRéaltbhuíon| íomhá = Scorpius | ainm = an Scairp | laidin = Scorpius | nod = Sco | ginideach = Scorpii | siombalaíocht = an [[Scairp]] | dronairde = 17 | diallas = −40 | achariomlán = 497 | acharrangú = 33ú | líonréaltaí = 9 | réaltainm = [[Antares]] (α Sco) | réaltmhéid = 0.96 | dreigecheathanna = * [[Alfa Scairpidí]] * [[Omega Scairpidí]] | teorantacha = * [[an Saighdeoir]] * [[Fear na bPéisteanna]] * [[an Mheá]] * [[an Faolchú]] * [[an Riail]] * [[an Altóir]] * [[Coróin an Deiscirt]] | uasleithead = 40 | íosleithead = 90 | mí = Iúil | nótaí =}} Ceann de [[réaltbhuíon]]ta an [[stoidiaca]] is ea '''an Scairp'''(♏). '''Scorpius''', a chiallaíonn ''[[scairp]]'', an t-ainm [[An Laidin|Laidine]] a thugtar go coitianta uirthi. De réir [[Astralaíocht thiar|astralaíochta thiar]], gairtear "'''Scorpio'''" di. Tá sí suite idir [[an Mheá]], atá ar an taobh thiar di, agus [[an Saighdeoir]], atá ar an taobh thoir di. Is réaltbhuíón mhór í, lonnaithe ar an [[leathsféar neamhaí theas]] in aice lár [[Córas Bhealach na Bó Finne|Chóras Bhealach na Bó Finne]]. == Príomhghnéithe == * [[Antares|α Sco]]: * [[Delta Scorpii|δ Sco]]: * [[Xi Scorpii|ξ Sco]]: == Réada suntasacha domhainspéire == De bharr shuíomh na Scairpe ar [[Bealach na Bó Finne|Bhealach na Bó Finne]], is iomaí [[réad domhainspéire]] atá le feiceáil ar an réaltbhuíon seo, ina measc: * [[Messier 4|M4]]: [[réaltbhraisle chruinneogach]] * [[Messier 6|M6]]: [[réaltbhraisle oscailte]], dá ngairtear freisin '''Réaltbhraisle an Fhéileacáin''' * [[Messier 7|M7]]: réaltbhraisle oscailte == Miotaseolaíocht == Tá sárchosúlacht ag an Scairp leis an araicnid atá ar aon ainm léi; is furasta ruball na Scairpe a thabhairt i ngrinneas, agus corp doiléir a aithint leis [http://borghetto.astrofili.org/costellazioni/scorpius.JPG] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050526192314/http://borghetto.astrofili.org/costellazioni/scorpius.JPG |date=2005-05-26 }}. De réir [[miotaseolaíocht na Gréige|mhiotaseolaíocht na Gréige]], léiríonn an réaltbhuion seo an scairp a chuir [[Gaia (miotaseolaíocht)|Gaia]] (nó an bandia [[Héire]], b'fhéidir) chun an sealgaire [[Oiríon (miotaseolaíocht]] a mharú; tháinig an scairp aníos ón talamh ar ordú an bhandé. Cé go bhfuil an Scairp agus Oiríon le chéile sa mhiotas seo, is beag nach bhfuil réaltbhuíon [[an Bodach|an Bhodaigh]] (.i. Oiríon) díreach os comhair na Scairpe ar spéir na hoíche. Deirtear go ndearna [[Séas]] an réamh-aire seo nuair a d'ardaigh sé an dá cheann ar an spéir ionas nach dtoseofaí arís ar an naimhdeas ar neamh. De réir leagain eile, áfach, ba é [[Apalló]] a chuir an scairp ar lorg [[An Bodach|Oiríon]], ar mhéad a éada tar éis d'[[Artaimís]] a bheith ag giollamas leis an sealgaire. Níos déanaí, chun leorghníomh a dhéanamh sa choir, thug Apalló cúnamh d'Artaimís íomhá Oiríon a chrochadh ar spéir na hoíche. Crochadh an scairp ar an spéir chomh maith, áfach, agus gach uair a éiríonn sí thar an [[léaslíne]], téann Oiríon faoi ar an taobh eile den spéir, ag rith go síoraí óna ionsaitheoir. Tá an Scairp páirteach chomh maith i leagan amháin de mhiotas [[Faetón]], mac amaideach [[Héilias]] (nó [[Apalló]]) ar thug a athair cead dó carbad na gréine a thiomáint ar feadh lae. Bhí na capaill ó smacht cheana féin nuair a scanraigh siad roimh an scairp mhór neamhaí agus a ruball ainlithe ar an aer ar tí cealgtha. D'imigh an carbad ó smacht ar an ngasúr neamhchleachtadh agus d'imigh an ghrian i bhfiáin trasna na spéire. Faoi dheireadh, leag [[Séas]] le saighneán é chun stop a chur leis an scrios a bhí á dhéanamh ar an Domhan aige, agus thit [[Faetón]] isteach san [[Eirideanas]] (.i. réaltbhuíon [[an Abhainn|na hAbhann]]). De réir [[Miotaseolaíocht na Síne|mhiotaseolaíocht na Síne]], is leis an [[Dragan Gormghlas]] na réaltaí seo de chuid na Scairpe; créatúr cumhachtach dea-mhéineach a bhí sa dhragan sin, a bhfógraíodh a éirí teacht an [[Earrach|earraigh]]. == Astralaíocht == Ní hionann [[comhartha astralaíoch]] na Scairpe a nglacann an Domhan Thiar leis agus an réaltbhuíon réalteolaíoch is an comhartha astralaíoch Hiondúch atá ar aon ainm leis. Tá an chéad cheann ar an [[stoidiaca trópaiceach]] ([[Deireadh Fómhair 23]] - [[Samhain 21]]) agus tá an dara ceann ar an [[stoidiaca réaltach]] ([[Samhain 23]] - [[Nollaig 19]]). De réir cosmeolaíochtaí áirithe, tá baint éigin ag an Scairp le [[dúil chlasaiceach]] an [[Uisce (dúil chlasaiceach)|Uisce]], agus mar sin de aithnítear mar chomhartha an uisce í (mar aon leis [[an Portán|an bPortán]] agus [[na hÉisc]]). Tá sé ceann de na ceithre chomharthaí inathraithe (chomh maith leis [[an Cúpla]] nó Gemini, [[an Mhaighdean]] nó [[Virgo]], agus [[na hÉisc]] nó [[Pisces]]). Tá an Scairp freisin ar cheann de na ceithre [[Comhartha Daingean|chomhartha dhaingne]] (i dteannta [[an Tarbh|an Tairbh]], [[an Leon|an Leoin]], agus [[an tUisceadóir|an Uisceadóra]]). Is é [[an Tarbh]] is frithchomhartha polach leis. Is é an Scairp [[áitreabh (astralaíocht)|áitreabh]] [[Mars (pláinéad)|Mharsa]]. (Tar éis a aimsithe is é [[Plútón (abhacphláinéad)|Plútón]] is [[pláinéad ceannasach]] nó comhcheannasach leis an Scairp dar le cuid mhaith ag na hastralaithe nua-aimseartha.) Baineann gach comhartha astralaíoch le roinn éigin an choirp, agus tuigtear an roinn sin mar ionad a chumhachta. Rialaíonn an Scairp na baill ghiniúna. Is é an [[scairp]], an [[Iolar|t-iolar]], an phéist agus an [[féinics]] a úsáidtear mar shiombailí na Scairpe. == Réaltaí == :Réaltaí a bhfuil ainmneacha dílse acu: :* '''[[Antares]]''' nó '''''Cor Scorpii''''' nó '''''Kalb al Akrab''''' nó '''''Vespertilio''''' (21/α&nbsp;Sco) 1.06 :*: < ανταρης [seasann] in aghaidh Airéis/Mharsa :*: < ''cor scorpii'' croí na scairpe :*: < القلب العقرب ''al-qalb[u] al-<sup>c<sup>aqrab'' croí na scairpe :*: < ''vespertīlio'' an [[ialtóg|sciathán leathair]] :* '''[[Acrab]]''' [''Elacrab''] nó '''Graffias''' [''Grafias, Grassias''] (féach [[Graffias|ξ Sco]]) (8/β^1,2 Sco) – dúbailte 2.56, 4.90 :*: < العقرب ''al-<sup>c<sup>aqrab'' an scairp :* '''[[Gamma Scorpii|γ Sco]]''': aistrithe go dtí [[an Mheá]] mar σ&nbsp;Lib. :* '''[[Dschubba]]''' [''Al Jabba''] nó '''''Iclarkrau''''' (7/δ Sco) 2.29 :*: < الجبهة ''al-jabha[h]'' clár an éadain :*: < ? ''iklil al ´aqrab'' coróin na scairpe :* '''''[[Epsilon Scorpii|Wei]]''''' (26/ε Sco) 2.29 :* [[Zeta Scorpii|ζ^1,2 Sco]] (nó ''Grafias'', féach [[Graffias|ξ Sco]]) – dúbailte 4.70, 3.62 :* '''[[Sargas]]''' (θ Sco) 1.86 :* '''[[Lambda Scorpii|Shaula]]''' (35/λ Sco) 1.62 :*: < الشولاء ''aš-šawlā´'' [an ruball] ardaithe :* '''[[Jabbah]]''' [''Jabah''] (nó ''Lesath'', féach [[Lesath|υ Sco]]) (14/ν Sco) – dúbailte 4.00, 6.30 :*: < جبهة ''jabhah'' clár an éadain :* '''[[Graffias]]''' [''Grafias''] (féach β Sco) (ξ Sco) – ilréalta 4.16, 4.77 :* '''[[Alniyat]]''' [Al Niyat] :*: < النياط ''an-niyāţ'' na hartairí ::* [[Sigma Scorpii|20/σ Sco]] 2.90 ::* [[Tau Scorpii|23/τ Sco]] 2.82 :* '''[[Lesath]]''' [Lesuth] (υ Sco) 2.70 :*: اللسعة ''al-las<sup>c<sup>a[h]'' an chealg :* '''''Jabhat al Akrab''''' :*: < جبهة العقرب ''jabhat[u] al-<sup>c<sup>aqrab'' clár éadain na scairpe ::* [[Omega1 Scorpii|9/ω¹ Sco]] 3.93 ::* [[Omega2 Scorpii|10/ω² Sco]] 4.31 :Réaltaí a bhfuil ainmneacha [[Johann Bayer|Bayer]] acu: :: γ Sco, féach [[Sigma Librae|σ Lib]]; [[Eta Scorpii|η Sco]] 3.32; [[Iota1 Scorpii|ι¹ Sco]] 2.99; [[Iota2 Scorpii|ι² Sco]] 4.78; [[Kappa Scorpii|κ Sco]] 2.39; [[Mu1 Scorpii|μ¹ Sco]] 3.00; [[Mu2 Scorpii|μ² Sco]] 3.56; [[Omicron Scorpii|19/ο Sco]] 4.55; [[Pi Scorpii|6/π Sco]] 2.89; [[Rho Scorpii|5/ρ Sco]] 3.87; [[Chi Scorpii|17/χ Sco]] 5.24; [[Psi Scorpii|15/ψ Sco]] 4.93; [[1 Scorpii|1/b Sco]] 4.63; [[12 Scorpii|12/c¹ Sco]] 5.67; [[13 Scorpii|13/c² Sco]] 4.58; [[d Scorpii|d Sco]] 4.80; [[22 Scorpii|22/i Sco]] 4.79; [[k Scorpii|k Sco]] 4.83; [[2 Scorpii|2/A Sco]] 4.59; [[A Scorpii|A Sco]] 3.19; [[H Scorpii|H Sco]] 4.18; [[N Scorpii|N Sco]] 4.24; [[Q Scorpii|Q Sco]] 4.26 :Réaltaí a bhfuil ainmneacha [[John Flamsteed|Flamsteed]] acu: :: [[3 Scorpii|3 Sco]] 5.87; [[4 Scorpii|4 Sco]] 5.63; [[11 Scorpii|11 Sco]] 5.75; [[16 Scorpii|16 Sco]] 5.43; [[18 Scorpii|18 Sco]] 5.49 – [[leathchúpla na gréine]]; [[24 Scorpii|24 Sco]] 4.91; [[25 Scorpii|25 Sco]] 6.72; [[27 Scorpii|27 Sco]] 5.48 :Réaltaí suntasacha eile: :* [[HD 147513]] 5.38 – pláinéad aici :* [[PSR B1620-26]] – [[déréalta]] le [[pulsár]] is [[abhac bán]] in [[Réaltbhraisle Chruinneogach M4|M4]]; pláinéad aici :* [[Scorpius X-1]] 12.2 – [[deréalta X-ghathach]] == Féach fosta == == Naisc sheachtracha == * [https://web.archive.org/web/20061201182017/http://www.alcyone.de/SIT/bsc/ Yale Bright Star Catalog] * [http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/Sco.htm an Scairp ar shuíomh Robin Gatter] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050320075719/http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/Sco.htm |date=2005-03-20 }} * [http://www.ianridpath.com/startales/scorpius.htm ''Star Tales'' de chuid Ian Ridpath] * [http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/scorpius.html an Scairp agus Miotaseolaíocht an Domhain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051215133701/http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/scorpius.html |date=2005-12-15 }} * [http://www.dibonsmith.com/sco_con.htm an Scairp ar shuíomh Richard Dibon-Smith] * [http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=73 Peoria Astronomical Society: an Scairp] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050829090733/http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=73 |date=2005-08-29 }} * [http://www.allthesky.com/constellations/scorpius/ The Deep Photographic Guide to the Constellations: an Scairp] == Tagairtí == * {{Tagairt leabhair|Údar=Burnham, Robert Jr.|Teideal=Burnham's Celestial Handbook: An Observer's Guide to the Universe Beyond the Solar System, v.3|Foilsitheoir=General Publishing Company, Ltd., Toronto|Bliain=1966, 1978|ID=ISBN 0-486-23673-0}} {{Stoidiaca}} {{RéaltbhuíontaLiostaitheAgTolamaes}} {{RéaltbhuíontaAthraitheAgNLDL}} {{LiostaRéaltbhuíonta}} [[Catagóir:Comharthaí an Stoidiaca|Scairp]] [[Catagóir:Réaltbhuíonta|Scairp]] ijb6o6qv17ma8k3gej5ypwus5kx88gb 0 6970 1329213 1296528 2026-10-04T13:56:26Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329213 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Geografaíocht Pholaitiúil}} Is éard atá i '''Vailís agus Futúna''' (a dtugtar '''Críoch Vailís agus Fhutúna''' orthu go hoifigiúil) Comhroinn Fhrancach<ref>61-814, 29 juillet 1961, "Conférant aux îles Wallis-et-Futuna le statut de territoire d'outre-mer": http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000000684031&categorieLien=cid.</ref> san Aigéan Ciúin Theas a bhfuil [[Túvalú]] siar ó thuaidh uaithi, [[Fidsí]] siar ó dheas uaithi, [[Tonga]] soir ó dheas uaithi agus [[Tokelau]] soir ó thuaidh uaithi. Tá sí dealaithe amach ó [[Polainéis na Fraince|Pholainéis na Fraince]]. Tá 142.42 ciliméadar sa comhroinn agus tá daonra 11,558 aici de réir dhaonáireamh 2018, laghdú ó 14,944 in 2003.<ref>https://www.insee.fr/fr/statistiques/1281314: "{{lang|fr|Wallis et Futuna a perdu près du cinquième de sa population en dix ans}}", INSEE</ref> Tá trí oileán bholcánacha thrópaiceacha sa Chríoch agus roinnt oileáiní, agus tá sí roinnte ina dhá grúpa – Oileáin Vailís thoir thuaidh agus Oileáin Fhutúna (Oileáin Hoorn) agus Oileán Alofi, áit gan lucht mór cónaithe, thiar theas. Tá na hoileáin ina gcomhroinn Fhrancach thar lear (''{{lang|fr|collectivité d'outre-mer}}'') ón mbliain 2003 i leith. Roimhe sin bhí siad ina gcríoch Fhrancach thar lear (''{{lang|fr|territoire d'outre-mer}}''). ==Stair== [[File:Wallis island picture by Samuel Wallis, ca 1767.jpg|left|thumb|Dearadh d’Oileán Vailíse a rinne an captaen Samuel Wallis in 1767]] [[File:Coastal view of Wallis Island by Cook (1773).jpg|left|thumb|Radharc ar chósta Vailíse a tharraing an captaen [[James Cook]] in 1773]] [[File:Talietumu.jpg|left|thumb|Fothrach dhún Talietumu]] Lonnaigh daoine i Vailís agus i bhFutúna 3,000 bliain ó shin, timpeall na bliana 700 RCh, nuair a áitríodh [[Fidsí]], [[Samó]] agus [[Tonga]] den chéad uair. Dhéanadh an daonra sin cineál criadóireachta a dtugtar “potaireacht Lapita” uirthi. Tá daingin chré nó chloiche agus leachtaí bróin ón ré is luaithe le feiceáil fós. Bhí nasc cultúrtha ag na hoileáin leis [[an Mhicrinéis]], agus sa 15ú haois rinne ríocht Thonga ionradh ar na hoileáin. Rinne an dream nua nósanna sinseartha an oileáin a chlaochlú agus chuir siad córas nua taoiseachta ar bun. Tháinig Willem Schouten, captaen Ollannach, ar Futúna agus Alofi in 1616 agus é ag gabháil timpeall an domhain in ''De Eendracht''. Tugadh ''Hoorn Eylanden'' orthu as Hoorn s[[an Ísiltír]], áit ar rugadh Schouten. [[File:De Eendracht onderschept een Catamaran, Willem Cornelisz Schouten van Hoor (1615 - 1617).png|thumb|Bád ón long ''De Eendraght'' ag tabhairt amas ar [[chatamarán]] in 1616]] Ainmníodh Oileáin Vailís as an Sasanach Samuel Wallis, a ghabh tharstu in 1787 agus é ag teacht ó [[Taihítí|Thaihítí]]. Thosaigh báid míolta móra ó Mheiriceá agus ó thíortha eile ag tabhairt cuairt ar na hoileáin ón mbliain 1827 amach.<ref>Robert Langdon (eag.), ''Where the whalers went: an index to the Pacific ports and islands visited by American whalers (and some other ships) in the 19th century,'' Canberra, Pacific Manuscripts Bureau, 1984, p.32.</ref> Tháinig misinéirí Francacha in 1837 agus in 1842 d’iarr siad cosaint tar éis gur éirigh cuid den phobal amach. In 1887 chuir Banríon Uvea (Vailís agus Futúna) a lámh le conradh a chuir coimearcas Francach ar bun. In 1888 chuir ríthe Sigave agus Alo a lámh le conradh den chineál céanna. Cuireadh na hoileáin faoi údarás na [[an Nua-Chaladóin|Nua-Caladóine), coilíneacht de chuid na Fraince. In 1917 nascadh na trí ríocht thraidisiúnta leis an bhFrainc agus rinneadh Coilíneacht Vailís agus Fhutúna díobh. I rith an Dara Cogadh Domhanda thaobhaigh údaráis na n-oileán le [[Vichy]] nó gur tháinig coirbhéad de chuid na [[an Fhrainc Shaor|Fraince Saoire]] ón Nua-Chaladóin agus threascair an rialtas ar an 26 Bealtaine 1942. Tháinig aonaid de Chór Cabhlaigh Mheiriceá i dtír ar Vailís ar an 29 Bealtaine 1942.<ref>Rottman, Gordon L. ''U.S. Marine Corps World War II Order of Battle: Ground and Air Units in the Pacific War, 1939-1945'' Greenwood Publishing Group, 2002, lch 213</ref> In 1959 vótáil áitritheoirí na n-oileán ar son críoch Fhrancach thar lear a dhéanamh díobh, stádas a tháinig i bhfeidhm in 1961 agus a chuir deireadh la smacht na Nua-Chaladóine.<ref>{{cite web|url=http://www.infoplease.com/ipa/A0107555.html|teideal=Wallis and Futuna Islands|author=|date=|website=InfoPlease|accessdate=14 April 2018}}</ref> ==Rialtas== [[File:Flag of Wallis and Futuna.svg|thumb|right|300px| Bratach na Críche. Í neamhoifigiúil ach in úsáid go coitianta]] Tá an chríoch roinnte ina thrí ríocht thraidisiúnta: Uvea ar oileán Vailís, Sigave in iarthar Fhutúna agus Alo in oirtheacht Fhutúna agus ar oileán Alofi. Is é Mata-Utu príomhchathair na comhroinne. Rialaítear an chomhroinn de réir Bhunreacht na Fraince 1958 agus tá vóta ag gach duine atá os cionn ocht mbliana déag d’aois. Ceapann Uachtarán na Fraince an tArd-Riarthóir ar chomhairle na hAireachta Gnóthaí Baile. Toghann baill Thionól na Críche (''Assemblée territoriale'') uachtarán an Tionóil agus uachtarán Rialtas na Críche. Is éard atá i gComhairle na Críche na trí rí agus trí bhall a cheapann an tArd-Riarthóir ar chomhairle an Tionóil. Tá fiche suíochán sa Tionól agus toghtar a bhaill i gcomhair tréimhse cúig bliana. Toghann Vailís agus Futúna seanadóir amháin ar Sheanad na Fraince agus teachta amháin ar Thionól Náisiúnta na Fraince. I gcoitinne, cuireann binse breithiúna in Mata-Uta ceart dlí i bhfeidhm de réir dhlíthe na Fraince, ach cuireann na trí ríocht gnáthdhlí traidisiúnta na críche i bhfeidhm i gcáis neamhchoiriúla. Tá an Chúirt Achomhairc in Nouméa sa Nua-Chaladóin. Bhaineann an chomhroinn feidhm as an bhfranc mar airgid. Is buanbhall í de Rúnaíocht Phobal an Aigéin Chiúin agus is breathnóir í ag Fóram Oileáin an Aigéin Chiúin. ==Tíreolaíocht== Bíonn tréimhse the fhliuch ag na hoileáin ó Mhí na Samhna go Mí Aibreáin. Leanann stoirmeacha na cioclóin thrópaiceacha. Bíonn tréimhse fhionnuar thirim ann ó Mhí na Bealtaine go Mí Dheireadh Fómhair de bharr na dtrádghaoth anoir aneas. Titeann meánbháisteach bhliantúil de 2,500 milliméadar suas go 3,000 milliméadar. Is é 80% an mheánbhogthaise agus is é 26.6° C an mheánteocht. Níl ach 5% de na hoileáin ina thalamh curaíochta, agus bíonn barraí buana ag fás ar 20% den talamh. Is mór an fhadhb an dífhoraoisiú: baintear feidhm as adhmad mar bhreosla agus níl ach beagán den tseanfhoraois ann. Tá creimeadh ar shléibhte Fhutúna dá bharr. ==Teanga== Fáisceadh Vailísis agus Futúnais as an bPróta-Pholainéisis agus tá cosúlacht fós eatarthu. Tá trí shainréim sa Vailísis. Úsáideann taoisigh an teanga urramach agus úsáideann gnáthdhaoine í más ag caint le taoiseach nó le Dia atá siad. Chomh maith leis sin, úsáideann gnáthdhaoine í agus iad ag caint ar Dhia nó ar dhuine ríoga. Is í an dara sainréim an ghnáth-theanga, agus ina dhiaidh tá teanga lábánta bharbartha ann. Anois, áfach, tá Fraincis ag dul go mór i bhfeidhm ar an Vailísis. Is beag a ghéill an Fhutúnais don Fhraincis ar dtús, ach timpeall an Dara Cogadh Domhanda thosaigh laghdú mór ag teacht ar líon na gcainteoirí, go háirithe toisc gur imigh an oiread sin daoine chun na Nua-Chaladóine. Anois meastar go bhfuil sí i mbaol. Léirigh daonáireamh 2018 go ndúirt 59.1% díobh siúd a bhí ceathair déag nó níos sine gur Vailísis is mó a bhí á labhairt acu sa bhaile (60.2% in 2008) agus dúirt 27% gurbh Fhutúnais í (29.9% in 2008). Fraincis a bhí á labhairt ag 12.7 (9.7 in 2008).<ref name=languages_2018>{{cite web| url=http://www.statistique.wf/wp-content/plugins/download-attachments/includes/download.php?id=921| teideal=Les premiers résultats du recensement de la population 2018 - Principaux_tableaux_population_2018| author=STSEE| format=ODS| accessdate=2019-04-07| language=fr| dátarochtana=2019-04-14| archivedate=2019-06-08| archiveurl=https://web.archive.org/web/20190608211620/http://www.statistique.wf/wp-content/plugins/download-attachments/includes/download.php?id=921}}</ref><ref name=languages_2008>{{cite web| url=http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/irweb/rpwf08/dd/excel/rpwf08_Pop_06.xls| teideal=Tableau Pop_06_1 : Population selon le sexe, la connaissance du français et l'âge décennal| first=[[Cabinet of France|Government of France]]| last=[[INSEE]]|format=XLS| accessdate=3 October 2009|language=fr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604180112/http://www.insee.fr/fr/ppp/bases-de-donnees/irweb/rpwf08/dd/excel/rpwf08_Pop_06.xls|archivedate=2019-04-07}}</ref> Ar Oileán Vailís ba iad na teangacha ba mhó a labhraíodh sa bhaile an Vailísis (82.2% le hais 86.1% in 2008), an Fhraincis (15.6% le hais 12.1%) agus an Fhutúnais (1.9% le hais 1.5% in 2008).<ref name=languages_2018 /><ref name=languages_2008 /> Ar Oileán Fhutúna ba iad na teangacha ba mhó a labhraíodh sa bhaile an Fhutúnais (94.5% le hais 94.9 in 2008), an Fhraincis (5.3% le hais 4.2% in 2008) agus an Vailísis (0.2% le hais 0.8 in 2008).<ref name=languages_2018 /><ref name=languages_2008 /> ==Cleachtais chultúrtha== Tá tábhacht ar leith leis na sean-nósanna sa chomhroinn. Baineann siad leis an teanga, leis an gceol, leis an rince, leis na ceirdeanna agus na deasghnátha. Is mór an bhaint atá ag an gcáva mar dheoch dheasghnáthach le saol sóisialta agus reiligiúnach mhuintir na críche. Nuair a tháinig na misinéirí Francacha in 1837 bhí sé á úsáid le hómós do na déithe; tá sé á úsáid fós mar bhunchuid de na caibidlí poiblí agus príobháideacha. (Chomh maith leis sin, is féidir é a ól ar a shon féin.) Ní féidir deasghnáth an cháva a bhur ar siúl mura bhfuil duine ríoga i láthair. Tá baint ag an gcáva leis an “Katoaga,” nuair a chruinníonn daoine le chéile i láthair rí chun ócáid mhór a cheiliúradh – féile nó tórramh nó eile.<ref>LIVRET D'ACCUEIL Wallis et Futuna Culture et patrimoine: [http://www.wallis-et-futuna.gouv.fr/Politiques-publiques/Culture-et-patrimoine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190314160031/http://www.wallis-et-futuna.gouv.fr/Politiques-publiques/Culture-et-patrimoine |date=2019-03-14 }}</ref><ref name="Ibpus.comUSA2012">{{cite book|author1=Ibpus.com|author2=International Business Publications, USA|title=Wallis & Futuna Business Law Handbook: Strategic Information and Laws|url=https://books.google.com/books?id=Tf277xC9GO8C&pg=PA37|accessdate=|date=1 January 2012|publisher=Int'l Business Publications|isbn=978-1-4387-7141-0|pages=37–}}{{Dead link|date=Eanáir 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Geilleagar== Baineann tuairim is 80% de na hoibrithe a mbeatha as feirmeoireacht (cnónna cócó agus glasraí), beostoc (muca den chuid is mó) agus iascaireacht. Tá timpeall 4% den daonra ar fostú ag an rialtas. Faightear teacht isteach ó dheontais de chuid rialtas na Fraince, ó cheadúnas iascaireachta a thabhairt don tSeapáin agus don Chóiré, ó chánacha iomportála agus ó sheoltáin airgid ó oibrithe easaoránacha sa Nua-Chaladóin, i bPolainéis na Fraince agus sa Fhrainc. Tá earraí láimhe, copra, iascaireacht agus adhmad ann mar thionscail. Níl ach aon bhanc amháin ann, Banque de Wallis-et-Futuna, fochuideachta de BNP Nouvelle-Calédonie. == Daonra== [[File:Taoa (Futuna).jpg|right|thumb|Oileán Fhutúna]] [[File:Alofitai.JPG|right|thumb|Oileán Alofi]] Bhí 11,558 duine ina gcónaí sa chomhroinn in 2018 (72.1% ar Oileán Vailís, 27.9% ar oileán Fhutúna).<ref>https://www.insee.fr/fr/statistiques/1281314: "Wallis et Futuna a perdu près du cinquième de sa population en dix ans," INSEE</ref> De shliocht Polainéiseach a bhformhór mór agus de shliocht Francach an chuid eile. Ó na 1950í i leith tá ag teip ar a lán daoine sa chomhroinn obair a fháil sa bhaile, rud a thug orthu dul chun na Nua-Chaladóine, áit atá níos rathúla agus mar a bhfuil sé de cheart acu, mar shaoránaigh Fhrancacha, cur fúthu agus post a fháil. In 2014 dúirt 21,926 áitritheoir de chuid na Nua-Chaladóine (daoine a rugadh ann nó sa chomhroinn) gur de mhuintir Vailís agus Fhutúna iad.<ref>{{cite web|url=http://www.isee.nc/population/recensement/communautes |teideal=L’évolution de la population par communauté d’appartenance |author=ISEE|accessdate=2019-04-07}}</ref> == Iompar agus cumarsáid == Tá tuairim is céad ciliméadra de bhóithre ar Vailís agus sé cinn déag acu pábháilte. Níl ach fiche ciliméadar ag Futúna agus gan aon chuid pábháilte. Tá dhá chaladh mhóra ann, Mata-Utu agus Leava i bhFotúna, agus iad á n-úsáid ag cabhlach trádála na comhroinne, trí long (dhá long paisinéirí agus tancaeir ola) agus 45,881 tonna iontu. Tá dhá aerfort ann, Hihifo ar Vailís agus Pointe Vele ar Fhutúna. ==Oideachas== Tá ocht mbunscoil déag sa chomhroinn, dhá cheann déag ar Vailís agus sé cinn ar Fhutúna, agus os cionn 5,200 dalta ag freastal orthu.<ref name=Educ>{{Lua idirlín |url=http://www.wallis-et-futuna.pref.gouv.fr/content/download/930/6048/file/Livret%20d%27accueil%20version%20site%20final%202.pdf |teideal=LIVRET D'ACCUEIL Wallis et Futuna |dátarochtana=2019-04-14 |archivedate=2017-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010195840/http://www.wallis-et-futuna.pref.gouv.fr/content/download/930/6048/file/Livret%20d%27accueil%20version%20site%20final%202.pdf }}</ref> Tá sé ardscoil shóisearacha ann agus aon ardscoil shinsearach amháin.<ref>[https://web.archive.org/web/20160624145135/https://www.ac-wf.wf/-Colleges-Lycee-.html Cartographie des établissements du second degré]. Wallis et Futuna.</ref> Tá ardscoil talmhaíochta ann freisin. ==Nótaí== {{reflist}} ==Naisc sheachtracha== *[http://www.wallis-et-futuna.pref.gouv.fr/ Suíomh oifigiúil Ard-Riarthóir Vailís agus Fhutúna] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170822225310/http://www.wallis-et-futuna.pref.gouv.fr/ |date=2017-08-22 }} *[http://www.gcatholic.org/dioceses/country/WF.htm GigaCatholic] *[http://www.outre-mer.gouv.fr/outremer/galerie/WallisetFutuna/carte_WF.gif Léarscáil Vailís agus Fhutúna le teorainneacha ceantar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060503212136/http://www.outre-mer.gouv.fr/outremer/galerie/WallisetFutuna/carte_WF.gif |date=2006-05-03 }} *[http://www.tlfq.ulaval.ca/axl/pacifique/wallis-futuna.htm Eolas ar Vailís agus ar Fhutúna] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903100301/http://www.tlfq.ulaval.ca/axl/pacifique/wallis-futuna.htm |date=2011-09-03 }} [[Catagóir:Oileáin]] [[Catagóir:Aigéin]] [[Catagóir:An Fhrainc]] jay6xxey1mryiurw3bu4s6wyr6vbf5z 0 7466 1329246 1328831 2026-10-05T02:24:54Z Stephan1000000 39047 811 1329246 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Sraith Teilifíse|num_seasons=38|num_episodes=811}} Is é '''''The Simpsons''''' an tsraith [[Beochan|bheoite]] [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Mheiriceánach]] is fadsaolaí riamh. Baineann sé le saol na Simpsons, teaghlach Meiriceánach a chónaíonn in Springfield, baile sna Stáit Aontaithe. Craoladh an chéad eipeasóid ar [[17 Nollaig]] [[1989]] ar [[Gréasán teilifíse|ghréasán]] [[Fox Broadcasting Company|Fox]]. Ó shin, tá breis agus [[Liosta eipeasóidí The Simpsons|654 eipeasóid]] craolta. Tá an tsraith an-cáiliúil ar fud an domhain agus glacann a lán [[Liosta de na aoi-réaltaí The Simpsons|daoine cáiliúla]] páirt mar aoi-réaltaí. Meastar gurb é ''The Simpsons'' ceann de na sraitheanna is mó éilimh i stair na teilifíse. Tá clú ar an stíl ait ealaíne atá ann: bíonn craiceann buí agus súile móra ar na carachtair, agus ceithre mhéar ar a lámha. == Plota == Cúigear atá i dteaghlach na Simpsons, .i. [[Homer Simpson|Homer]], a bhean chéile [[Marge Simpson|Marge]], agus a gclann, [[Bart Simpson|Bart]], [[Lisa Simpson|Lisa]] agus [[Maggie Simpson|Maggie]]. Tá cónaí orthu ag [[742 Evergreen Terrace]] i mbaile [[Springfield]] i SAM (ní luaitear stát leis). ==Eipeasóidí== {{féach freisin|Liosta eipeasóidí The Simpsons}} == Stair == [[Íomhá:TS-Simpsons.jpg|float|deas|200px|mionsamhail|Ceist léamhthuisceana as scrúdú [[Gaeilge]] an [[Teastas Sóisearach|Teastais Shóisearaigh]], (Bonnleibhéal, 2000): Tá ''The Simpsons'' an-tábhachtach sa [[popchultúr|phopchultúr]] ar fud an domhain, go háirithe i measc an aosa óig.]] Chruthaigh [[Matt Groening]] an clár sa bhliain 1987 nuair a iarradh air sraith [[Cartún|chartún]] gearr a scríobh do ''The Tracy Ullman Show'' a chraolfaí ag tús agus deireadh na sosanna fógraí. Bhunaigh Groening na carachtair ar a mhuintir féin. Craoladh an chéad chartún ar 19 Aibreán 1987. Rinneadh 48 gceann de na cartúin seo san iomlán. Sa bhliain 1989, lorg Fox séasúr de thrí heipeasóid déag, leathuair an chloig an ceann. Craoladh an chéad eipeasóid, ''[[Simpsons Roasting on an Open Fire]]'', ar 17 Nollaig 1989. Bhí móreileamh air láithreach bonn. B'aoir é ar shaol an lae inniu sna Stáit Aontaithe, agus é mar fhritéis don ''[[sitcom]]'' teaghlaigh tipiciúil Meiriceánach. == Aisteoirí gutha == {|class="wikitable" |- !colspan=6|Príomhaisteoirí |- |align=center| [[File:Dan Castellaneta cropped.jpg|150x150px]] |align=center| [[File:Julie Kavner.jpg|150x150px]] |align=center| [[File:Nancy Cartwright.jpg|150x150px|upright]] |align=center| [[File:Yeardley Smith 2012.png|150x150px]] |align=center| [[File:Hankazaria05.jpg|150x150px|upright]] |align=center| [[File:Harry Shearer at RT4.jpg|150x150px]] |- style="text-align:center;" |style="width:16%;"| [[Dan Castellaneta]] |style="width:16%;"| [[Julie Kavner]] |style="width:16%;"| [[Nancy Cartwright]] |style="width:16%;"| [[Yeardley Smith]] |style="width:16%;"| [[Hank Azaria]] |style="width:16%;"| [[Harry Shearer]] |- |width=16%| [[Homer Simpson|Homer]], [[Abe Simpson|Grampa]], [[Barney Gumble|Barney]], [[Krusty the Clown|Krusty]], [[Groundskeeper Willie]], [[Mayor Quimby]], [[Hans Moleman]] agus eile. |width=16%| [[Marge Simpson|Marge]], [[Patty Bouvier]] agus [[Selma Bouvier]] |width=16%| [[Bart Simpson|Bart]], [[Nelson Muntz|Nelson]], [[Ralph Wiggum|Ralph]], [[Todd Flanders]], agus eile. |width=16%| [[Lisa Simpson|Lisa]] |width=16%| [[Moe Szyslak|Moe]], [[Chief Wiggum]], [[Apu Nahasapeemapetilon|Apu]], [[Comic Book Guy]], [[Lenny and Carl|Carl]], [[Cletus Spuckler|Cletus]], [[Professor Frink]], [[Dr. Nick]] agus eile |width=16%| [[Mr. Burns]], [[Waylon Smithers|Smithers]], [[Ned Flanders]], [[Reverend Lovejoy]], [[Kent Brockman]], [[Dr. Hibbert]], [[Lenny and Carl|Lenny]], [[Principal Skinner]], [[Otto Mann|Otto]], [[Rainier Wolfcastle]] agus eile. |} == Naisc sheachtracha == * {{deilbhín en}} [http://www.thesimpsons.com/ Suíomh oifigiúil] * {{deilbhín en}} [http://www.snpp.com/ The Simpsons Archive] == Tagairtí == {{Reflist}} {{The Simpsons}} {{DEFAULTSORT:Simpsons, The}} [[Catagóir:The Simpsons]] [[Catagóir:Cláir Ghrinn]] [[Catagóir:Cláir Fox]] [[Catagóir:Cláir Teilifíse Mheiriceánacha]] [[Catagóir:Cartúin]] [[Catagóir:Sraitheanna teilifíse a thosaigh i 1989]] 97xxc2fdgt7y8a3a7ubrr7yb2fko23w 0 8710 1329215 1138568 2026-10-04T14:17:23Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329215 wikitext text/x-wiki :''Le haghaidh an ghéinis éan, féach [[Éan Parthais (géineas)]]'' {{BoscaEolaisRéaltbhuíon| íomhá = Apus | ainm = Éan Parthais | laidin = Apus | nod = Aps | ginideach = Apodis | siombalaíocht = [[Éan parthais]] | dronairde = 16 | diallas = −75 | achariomlán = 206 | acharrangú = 67ú | líonréaltaí = 0 | réaltainm = [[Alfa Apodis|α Aps]] | réaltmhéid = 3.83 | dreigecheathanna = | teorantacha = * [[Triantán an Deiscirt]] * [[an Compás]] * [[an Chuileog]] * [[an Caimileon]] * [[an tOchtamhán]] * [[an Phéacóg]] * [[an Altóir]] | uasleithead = 5 | íosleithead = 90 | mí = Iúil | nótaí=}} [[Réaltbhuíon]] dhoiléir dheisceartach is ea '''Éan Parthais''' nach raibh infheicthe ag na [[An tSean-Ghréig|Sean-Ghréagaigh]]; tá sé ar cheann den dá réaltbhuíon déag a chruthaigh [[Pieter Dirkszoon Keyser]] agus [[Frederick de Houtman]] idir na blianta [[1595]] agus [[1597]] ar son an réalteolaí [[Pléimeanach|Phléimeannaigh]] [[Petrus Plancius]]. Thug an réalteolaí amaitéarach [[An Ghearmáin|Gearmánach]] [[Johann Bayer]] isteach ina léarscáil neamhaí ''[[Uranometria]]'' é sa bhliain [[1603]]. '''Apus''' an t-ainm [[Laidin]]e a thugtar ar an realtbhuíon seo, focal a thagann ón [[Gréigis|nGréigis]] ''απους'', a chiallaíonn "gan chosa". Is é an [[Fine (bitheolaíocht)|fhine]] éan ''Paradisaeidae'' atá i gceist, fine a chuimsíonn níos mó ná daichead [[speiceas]] éan. == Príomhghnéithe == * [[Delta Apodis|δ Aps]]: [[réalta dhúbailte optúil]] * [[Theta Apodis|θ Aps]]: [[réalta athraitheach leathrialta]] == Réada suntasacha domhainspéire == == Stair == Ba iad an bheirt mhairnéalach [[An Ollainn|Ollannacha]] [[Pieter Dirkszoon Keyser]] agus [[Frederick de Houtman]] a chruthaigh réaltbhuíon Éan Parthais idir na blianta [[1595]] agus [[1597]]. Ar an [[2 Aibreán]] [[1595]] chuir ceithre long chun na farraige ó [[Texel]] san Ollainn; ba é sin an chéad loingeas Ollannach a thaistil ar na hIndiacha Thoir. Bhí Keyser mar ardmháta agus ardphíolóta ar bord na loinge ''Hollandia'' sa loingeas. Roimhe sin, áfach, rinne an ministir [[Flóndras|Pléimeannach]] [[Petrus Plancius]] teagmháil leis. Bhí Plancius ar cheann de bhunaitheoirí [[Comhlacht Dúitseach na hIndia Thoir|Chomhlacht Dúitseach na hIndia Thoir]], ach bhí sé ina [[Réalteolaíocht|réalteolaí]] agus a [[Cairtghrafaíocht|chartagrafaí]] chomh maith. Sa bhliain [[1589]] rinne sé cruinneog neamhaí, ach níorbh fhéidir leis réigiún an phoil neamhaí theas a líonadh toisc nach raibh mórán eolais ar fáil i dtaobh cheantar sin na spéire. Mar sin de, thug sé gléasra réalteolaíoch do Keyser agus mhúin sé é conas é a úsáid chun réaltléarscáil a tharraingt den leathsféar neamhaí theas. Fuair Keyser bás sa bhliain [[1596]], ach chríochnaigh a chúntóir Frederick de Houtman (in éineacht le mairnéalach eile, Vechter Willemsz) an léarscáil. Sa bhliain [[1597]] tháinig an loingeas ar ais go dtí an Ollainn, agus thug de Houtman an léarscáil neamhaí agus réaltchatalóg do Plancius. Bhí 12 réaltbhuíon nua ar an léarscáil agus 135 réalta ar an gcatalóg. Sa bhliain [[1592]] rinne Plancius cruinneog neamhaí nua a thug isteach na réaltaí agus na réaltbhuíonta nua (chomh maith le réaltbhuíon eile a chruthaigh sé féin, .i. [[an Colm]]). Sa bhliain [[1603]] tháinig na réaltbhuíonta nua amach i gcló don chéad uair ar réaltatlas ''[[Uranometria]]'' de chuid an réalteolaí amaitéaraigh Gearmánaigh [[Johann Bayer]]. Sa lá atá inniu ann, glacann an [[Aontas Réalteolaíoch Idirnáisiúnta|tAontas Réalteolaíoch Idirnáisiúnta]] le gach ceann de na réaltbhuíonta a chruthaigh Keyser agus de Houtman (féach an bosca thíos) – agus an Colgán san áireamh. Is é an t-ainm [[Ollainnis]]e a thug an bheirt mhairnéalach ar an réaltbhuíon seo ná '''De Paradijs Voghel'''. '''Apis Indica''' an t-ainm [[Laidin]]e a thug Plancius uirthi, rud a chiallaíonn ''an Bheach Indiach''. '''Avis Indica''', a chiallaíonn ''an tÉan Indiach'', ainm eile a thugadh uirthi; is dócha gurbh é seo a bhí i gceist ag Plancius. Ba é an tAb [[Nicolas Louis de Lacaille]] a thug '''Apus''' uirthi sa bhliain [[1763]], an t-ainm a thugtar uirthi go hoifigiúil sa lá atá inniu ann. == Miotaseolaíocht == Ós rud é gur réaltbhuíon nua-aimseartha í Éan Parthais, ní bhaineann aon mhiotaseolaíocht léi. == Réaltaí == == Féach fosta == == Naisc sheachtracha == * [https://web.archive.org/web/20061201182017/http://www.alcyone.de/SIT/bsc/ Yale Bright Star Catalog] * [http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/Aps.htm Éan Parthais ar shuíomh Robin Gatter] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061118163012/http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/Aps.htm |date=2006-11-18 }} * [http://www.ianridpath.com/startales/apus.htm ''Star Tales'' de chuid Ian Ridpath] * [http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/apus.html Éan Parthais agus Miotaseolaíocht an Domhain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061008164234/http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/apus.html |date=2006-10-08 }} * [http://www.dibonsmith.com/aps_con.htm Éan Parthais ar shuíomh Richard Dibon-Smith] * [http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=3 Peoria Astronomical Society: Éan Parthais] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080302063457/http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=3 |date=2008-03-02 }} * [http://www.allthesky.com/constellations/apus/ The Deep Photographic Guide to the Constellations: Éan Parthais] == Tagairtí == * {{Tagairt leabhair|Údar=Burnham, Robert Jr.|Teideal=Burnham's Celestial Handbook: An Observer's Guide to the Universe Beyond the Solar System, v.1|Foilsitheoir=General Publishing Company, Ltd., Toronto|Bliain=1966, 1978|ID=ISBN 0-486-23673-0}} {{RéaltbhuíontaLiostaitheAgBayer}} {{LiostaRéaltbhuíonta}} [[Catagóir:Réaltbhuíonta|Éan Parthais]] jifctit7ee17nl23imkgpb5vaxn2ku7 0 8783 1329211 1241579 2026-10-04T13:38:21Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329211 wikitext text/x-wiki {{glanadh}} {{BoscaEolaisRéaltbhuíon| íomhá = Triangulum Australe | ainm = Triantán an Deiscirt | laidin = Triangulum Australe | nod = TrA | ginideach = Trianguli Australis | siombalaíocht = an Triantán Deisceartach | dronairde = 16 | diallas = −65 | achariomlán = 110 | acharrangú = 83ú | líonréaltaí = 3 | réaltainm = [[Alfa Trianguli Australis|α TrA]] (Atria) | réaltmhéid = 1.91 | dreigecheathanna = | teorantacha = * [[an Riail]] * [[an Altóir]] * [[an Compás]] * [[Éan Parthais (réaltbhuíon)|Éan Parthais]] | uasleithead = 25 | íosleithead = 90 | mí = Iúil | nótaí=}} [[Réaltbhuíon]] bheag dheisceartach is ea '''Triantán an Deiscirt''' a gcomhdhéanann an trí [[réalta]] is gile dá chuid [[Triantán (céimseata)|triantán]] comhshleasach, ionann is. Tá an réaltbhuíon seo ar cheann den dá réaltbhuíon déag a chruthaigh [[Pieter Dirkszoon Keyser]] agus [[Frederick de Houtman]] idir na blianta [[1595]] agus [[1597]] ar son an réalteolaí [[Pléimeanach|Phléimeannaigh]] [[Petrus Plancius]]. Ba é an réalteolaí amaitéarach [[An Ghearmáin|Gearmánach]] [[Johann Bayer]] a thug isteach sa léarscáil neamhaí ''[[Uranometria]]'' é sa bhliain [[1603]]. Seans ann, áfach, gurbh é an mairnéalach Gearmánach [[Pieter Theodor]] a chruthaigh é céad bliain roimh Keyser agus de Houtman. Tugtar '''Triangulum Australe''' mar ainm [[Laidin]]e ar an réaltbhuíon seo, rud a chiallaíonn "an triantán dheisceartach". == Príomhghnéithe == == Réada suntasacha domhainspéire == * [[NGC 6025]]: [[réaltbhraisle oscailte]] == Stair == Ba iad an bheirt mhairnéalach [[An Ollainn|Ollannacha]] [[Pieter Dirkszoon Keyser]] agus [[Frederick de Houtman]] a chruthaigh réaltbhuíon Thriantán an Deiscirt idir na blianta [[1595]] agus [[1597]]. Ar an [[2 Aibreán]] [[1595]] chuir ceithre long chun na farraige ó [[Texel]] san Ollainn; ba é sin an chéad loingeas Ollannach a thaistil ar na hIndiacha Thoir. Bhí Keyser mar ardmháta agus ardphíolóta ar bord na loinge ''Hollandia'' sa loingeas. Roimhe sin, áfach, rinne an ministir [[Flóndras|Pléimeannach]] [[Petrus Plancius]] teagmháil leis. Bhí Plancius ar cheann de bhunaitheoirí [[Comhlacht Dúitseach na hIndia Thoir|Chomhlacht Dúitseach na hIndia Thoir]], ach bhí sé ina [[Réalteolaíocht|réalteolaí]] agus a [[Cairtghrafaíocht|chartagrafaí]] chomh maith. Sa bhliain [[1589]] rinne sé cruinneog neamhaí, ach níorbh fhéidir leis réigiún an phoil neamhaí theas a líonadh toisc nach raibh mórán eolais ar fáil i dtaobh cheantar sin na spéire. Mar sin de, thug sé gléasra réalteolaíoch do Keyser agus mhúin sé é conas é a úsáid chun réaltléarscáil a tharraingt den leathsféar neamhaí theas. Fuair Keyser bás sa bhliain [[1596]], ach chríochnaigh a chúntóir Frederick de Houtman (in éineacht le mairnéalach eile, Vechter Willemsz) an léarscáil. Sa bhliain [[1597]] tháinig an loingeas ar ais go dtí an Ollainn, agus thug de Houtman an léarscáil neamhaí agus réaltchatalóg do Plancius. Bhí 12 réaltbhuíon nua ar an léarscáil agus 135 réalta ar an gcatalóg. Sa bhliain [[1592]] rinne Plancius cruinneog neamhaí nua a thug isteach na réaltaí agus na réaltbhuíonta nua (chomh maith le réaltbhuíon eile a chruthaigh sé féin, .i. [[an Colm]]). Sa bhliain [[1603]] tháinig na réaltbhuíonta nua amach i gcló don chéad uair ar réaltatlas ''[[Uranometria]]'' de chuid an réalteolaí amaitéaraigh Gearmánaigh [[Johann Bayer]]. Sa lá atá inniu ann, glacann an [[Aontas Réalteolaíoch Idirnáisiúnta|tAontas Réalteolaíoch Idirnáisiúnta]] le gach ceann de na réaltbhuíonta a chruthaigh Keyser agus de Houtman (féach an bosca thíos) – agus Triantán an Deiscirt san áireamh. Is é an t-ainm [[Ollainnis]]e a thug an bheirt mhairnéalach ar an réaltbhuíon seo ná '''Den Zuyder Trianghel'''. D'aistrigh Plancius an t-ainm seo go [[Laidin]] mar '''Triangulum Australe''', ach ni hionann an triantán deisceartach a tharraing Plancius ar a chruinneog neamhaí sa bhliain [[1598]] agus an réaltbhuíon a dtugtar an t-ainm sin uirthi sa lá atá inniu ann. Bhí triantán de chuid Plancius laisteas den [[An Long|Long]], [[Argo Navis]]. Is ionann, áfach, Triangulum Australe ar ''Uranometria'' de chuid Johann Bayer agus an réaltbhuíon nua-aimseartha. == Miotaseolaíocht == Ós rud é gur réaltbhuíon nua-aimseartha í Triantán an Deiscirt, ní bhaineann aon mhiotaseolaíocht léi. == Réaltaí == == Féach fosta == == Naisc sheachtracha == * [https://web.archive.org/web/20061201182017/http://www.alcyone.de/SIT/bsc/ Yale Bright Star Catalog] * [http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/TrA.htm Triantán an Deiscirt ar shuíomh Robin Gatter] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060508132009/http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/TrA.htm |date=2006-05-08 }} * [http://www.ianridpath.com/startales/triangulumaustrale.htm ''Star Tales'' de chuid Ian Ridpath] * [http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/triangulumaustrale.html Triantán an Deiscirt agus miotaseolaíocht an Domhain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060614210934/http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/triangulumaustrale.html |date=2006-06-14 }} * [http://www.dibonsmith.com/tra_con.htm Triantán an Deiscirt ar shuíomh Richard Dibon-Smith] * [http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=81 Peoria Astronomical Society: Triantán an Deiscirt] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060615021238/http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=81 |date=2006-06-15 }} * [http://www.allthesky.com/constellations/triangulumaustrale/ The Deep Photographic Guide to the Constellations: Triantán an Deiscirt] == Tagairtí == * {{Tagairt leabhair|Údar=Burnham, Robert Jr.|Teideal=Burnham's Celestial Handbook: An Observer's Guide to the Universe Beyond the Solar System, v.3|Foilsitheoir=General Publishing Company, Ltd., Toronto|Bliain=1966, 1978|ID=ISBN 0-486-23673-0}} {{RéaltbhuíontaLiostaitheAgBayer}} {{LiostaRéaltbhuíonta}} [[Catagóir:Réaltbhuíonta|Triantán an Deiscirt]] il2qikn3y829ink6b3fihis8w8aao8i 0 10095 1329228 1316968 2026-10-04T17:58:59Z -Lemmy- 21757 1329228 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Eagraíochta | alies = ''Die Adler'' (na hiolair), ''SGE'' | colors = {{color box|red}} {{color box|black}} {{color box|white}} [[dearg]], [[dubh]], [[bán]] | data_fundacio = [[1899]] | president = {{Bratach|Germany}} [[Mathias Beck]] | entrenador = {{Bratach|Austria}} [[Adi Hütter]] | lliga = [[Bundesliga]] | | equipament= {{Trealamh spóirt il | pattern_la1 = _frankfurt2627h | pattern_b1 = _frankfurt2627h | pattern_ra1 = _frankfurt2627h | pattern_sh1 = _frankfurt2627h | pattern_so1 = _frankfurt2627hl | leftarm1 = 000000 | body1 = 000000 | rightarm1 = 000000 | shorts1 = 000000 | socks1 = 000000 | pattern_la2 = _frankfurt2627a | pattern_b2 = _frankfurt2627a | pattern_ra2 = _frankfurt2627a | pattern_sh2 = _arg26A | pattern_so2 = _adidasblackl | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = 000000 | socks2 = FFFFFF | pattern_la3 = _frankfurt2627t | pattern_b3 = _frankfurt2627t | pattern_ra3 = _frankfurt2627t | pattern_sh3 = _frankfurt2627t | pattern_so3 = _frankfurt2627tl | leftarm3 = | body3 = | rightarm3 = | shorts3 = | socks3 = }} }} Is club [[Sacar|peile]] ó [[Frankfurt]] sa [[An Ghearmáin|Ghearmáin]] é '''Eintracht Frankfurt'''. Bunaíodh an club i [[1899]] faoin ainm ''Frankfurter Fußball-Club Victoria''. Imríonn an fhoireann a gcuid cluichí sa [[staid]] "Deutsche Bank Park" (Waldstadion) (do 60,100) in Frankfurt. == Nasc seachtrach == * [http://www.eintracht.de Eintracht Frankfurt] - suíomh Greasáin oifigiúil an chlub {{Cómhaoin|Eintracht Frankfurt|Eintracht Frankfurt}} {{Síol-spórt}} [[Catagóir:Clubanna sacair na Gearmáine]] 4w2o6rw32s208rs09rnb89ngcypo5t1 0 26021 1329223 1329072 2026-10-04T17:45:05Z TGcoa 21229 /* Saol agus saothar */ 1329223 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} B'é '''Hedd Wyn''' an t-ainm fileata a bhí ar an [[filíocht|bhfile]] Breatnach '''Humphrey Ellis Evans''' ([[13 Eanáir]] [[1887]] – [[31 Iúil]] [[1917]]). Dhealródh sé gur "Síocháin Bhán" an t-aistriúchán Gaeilge is gaire don ainm. [[Íomhá:Ellis Humphrey Evans, 'Hedd Wyn' (5236477).jpg|clé|mion|265x265px]] == Saol agus saothar == B'as Trawsfynydd/Sír Feirionydd i dTuaisceart na [[An Bhreatain Bheag|Breataine Bige]] ó dhúchas do Hedd Wyn. Rugadh é i 1887, mac le Máire agus Evan Evans. Tar éis freastal ar an scoil áitiúil, d'oibrigh sé sa bhaile lena athair, a bhí ina fheirmeoir. Ghlac Hedd Wyn páirt sa [[an Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] agus maraíodh sa chogaíocht é ar an 31 Iúil 1917. Bhuaigh sé Eisteddfod Náisiúnta na Breataine Bige i mBirkenhead i 1917 d'Óid a scríobh sé, cé gur maraíodh é sé mhí roimhe sin in [[Ypres]]. == Oidhreacht == Scríobh an file Roibeard Williams sraith ar leith i gcuimhne do Hedd Wyn, ag tosú leis an líne "Y bardd trwm dan bridd tramor" ("an file faoi ithir eachtrannach trom"). Cuireadh suas cuimhneachán dó, a nocht a mháthair, i lár Trawsfynydd i 1923. Dealbh práis atá sa séadchomhartha. == An scannán ''Hedd Wyn'' == Rinne an stiúrthóir Paul Turner scannán faoi Hedd Wyn den teideal céanna i 1992 agus ainmníodh é le haghaidh Oscar don chatagóir "Scannán Eachtrannach is Fearr". Is ag an aisteoir Huw Garmon a bhí an príomhról sa scannán sin. Taispeánadh an scannán ar [[TG4]] roinnt blianta ó shin. == Féach freisin == == Tagairtí == {{reflist}}{{DEFAULTSORT:Hedd Wynn}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1887]] [[Catagóir:Básanna i 1917]] [[Catagóir:Filí Breatnacha]] 6aosqy3wwr5ompcyqj6k245z43xh4a1 1329226 1329223 2026-10-04T17:53:18Z TGcoa 21229 1329226 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} B'é '''Hedd Wyn''' an t-ainm fileata a bhí ar an [[filíocht|bhfile]] Breatnach '''Humphrey Ellis Evans''' ([[13 Eanáir]] [[1887]] – [[31 Iúil]] [[1917]]). Dhealródh sé gur "Síocháin Bhán" an t-aistriúchán Gaeilge is gaire don ainm. [[Íomhá:Ellis Humphrey Evans, 'Hedd Wyn' (5236477) (cropped).jpg|clé|mion|265x265px]] [[Íomhá:Hiraeth Cymru am Hedd Wyn (5236478).jpg|clé|mion|332x332px|le John Kelt Edwards, 1917]] == Saol agus saothar == B'as Trawsfynydd/Sír Feirionydd i dTuaisceart na [[An Bhreatain Bheag|Breataine Bige]] ó dhúchas do Hedd Wyn. Rugadh é i 1887, mac le Máire agus Evan Evans. Tar éis freastal ar an scoil áitiúil, d'oibrigh sé sa bhaile lena athair, a bhí ina fheirmeoir. Ghlac Hedd Wyn páirt sa [[an Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] agus maraíodh sa chogaíocht é ar an 31 Iúil 1917. Bhuaigh sé Eisteddfod Náisiúnta na Breataine Bige i mBirkenhead i 1917 d'Óid a scríobh sé, cé gur maraíodh é sé mhí roimhe sin in [[Ypres]]. == Oidhreacht == Scríobh an file Roibeard Williams sraith ar leith i gcuimhne do Hedd Wyn, ag tosú leis an líne "Y bardd trwm dan bridd tramor" ("an file faoi ithir eachtrannach trom"). Cuireadh suas cuimhneachán dó, a nocht a mháthair, i lár Trawsfynydd i 1923. Dealbh práis atá sa séadchomhartha. == An scannán ''Hedd Wyn'' == Rinne an stiúrthóir Paul Turner scannán faoi Hedd Wyn den teideal céanna i 1992 agus ainmníodh é le haghaidh Oscar don chatagóir "Scannán Eachtrannach is Fearr". Is ag an aisteoir Huw Garmon a bhí an príomhról sa scannán sin. Taispeánadh an scannán ar [[TG4]] roinnt blianta ó shin. == Féach freisin == == Tagairtí == {{reflist}}{{DEFAULTSORT:Hedd Wynn}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1887]] [[Catagóir:Básanna i 1917]] [[Catagóir:Filí Breatnacha]] tsky7mfwvk27q3p7l06c3euvhot8fmi 1329229 1329226 2026-10-04T18:03:50Z TGcoa 21229 1329229 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} B'é '''Hedd Wyn''' an t-ainm cleite a bhí ar an [[filíocht|bhfile]] Breatnach '''Humphrey Ellis Evans''' ([[13 Eanáir]] [[1887]] – [[31 Iúil]] [[1917]]). Dhealródh sé gur "Síocháin Bhán" an t-aistriúchán Gaeilge is gaire don ainm fileata. Ghlac Hedd Wyn páirt sa [[an Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] agus maraíodh sa chogaíocht é ar an 31 Iúil 1917. Bhuaigh sé Eisteddfod Náisiúnta na Breataine Bige i mBirkenhead i 1917 d'Óid a scríobh sé, cé gur maraíodh é sé mhí roimhe sin in [[Ypres]]. [[Íomhá:Ellis Humphrey Evans, 'Hedd Wyn' (5236477) (cropped).jpg|clé|mion|283x283px]] [[Íomhá:Hiraeth Cymru am Hedd Wyn (5236478).jpg|clé|mion|332x332px|le John Kelt Edwards, 1917]] == Saol agus saothar == B'as Trawsfynydd/Sír Feirionydd i dTuaisceart na [[An Bhreatain Bheag|Breataine Bige]] ó dhúchas do Hedd Wyn. Rugadh é i 1887, mac le Máire agus Evan Evans. Feirmeoirí caorach a bhí i gclann an fhile. Tar éis freastal ar an scoil áitiúil, d'oibrigh sé sa bhaile lena athair, a bhí ina fheirmeoir. Nuair a bhris an [[An Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] amach, cuireadh iachall ar gach clann mac amháin a chuir chuig an gcogadh. Ainmníodh deartháir óg an fhile. Ach tháinig seisean amach agus thairg sé féin go ngabhfadh sé isteach san arm in áit a dhearthár. Ba rud mór é seo i measc an phobail sin, na Neamhaontaigh  sa mBreatain Bheag óir ba dhream iad a bhí i gcoinne cogaidh ar aon nós. Bhí cáil mhór ar Hedd Wyn an uair sin. Bhí go leor leor duaiseanna agus gradaim buaite aige. Tháinig sé abhaile ar saoire seachtaine ón gCogadh Mór le cabhair a thabhairt ar an bhfeirm sa mbliain 1917 agus scríobh sé dán dar teideal ‘Yr Arwr’. Rinne sé dearmad é a thabhairt leis agus é ag filleadh ar an gcogadh ach scríobh sé amach arís é ar a bhealach chun na Beilge agus chríochnaigh sé é i Fléchin. Chuir sé an t-ainm cleite ‘Fleur de Lys’ ar an dara ceann. D’éirigh leis é a chur chun bealaigh i mí an Mheithimh, chuig féile mhór na Breataine Bige – an [[Eisteddfod]]. Ag an bhféile mhór, roinnt seachtainí ina dhiaidh sin, glaodh amach a ainm mar bhuaiteoir an chomórtais mhóir filíochta. Glaodh air trí huaire. Ach níor tháinig sé. Bhí sé maraithe ón gcéad lá de chath Ypres, an chéad chuid de chath mór Passchendale,  agus é  30 bliain d’aois. An 31 Iúil 1917 a bhí ann. == Oidhreacht == Scríobh an file Roibeard Williams sraith ar leith i gcuimhne do Hedd Wyn, ag tosú leis an líne "Y bardd trwm dan bridd tramor" ("an file faoi ithir eachtrannach trom"). Cuireadh suas cuimhneachán dó, a nocht a mháthair, i lár Trawsfynydd i 1923. Dealbh práis atá sa séadchomhartha. == An scannán ''Hedd Wyn'' == Rinne an stiúrthóir Paul Turner scannán faoi Hedd Wyn den teideal céanna i 1992 agus ainmníodh é le haghaidh Oscar don chatagóir "Scannán Eachtrannach is Fearr". Is ag an aisteoir Huw Garmon a bhí an príomhról sa scannán sin. Taispeánadh an scannán ar [[TG4]] roinnt blianta ó shin. == Féach freisin == == Tagairtí == {{reflist}}{{DEFAULTSORT:Hedd Wynn}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1887]] [[Catagóir:Básanna i 1917]] [[Catagóir:Filí Breatnacha]] mwy62oxgesel54nba2u5gdi89om93o6 1329230 1329229 2026-10-04T18:14:51Z TGcoa 21229 1329230 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} B'é '''Hedd Wyn''' an t-ainm cleite a bhí ar an [[filíocht|bhfile]] Breatnach '''Humphrey Ellis Evans''' ([[13 Eanáir]] [[1887]] – [[31 Iúil]] [[1917]]). Dhealródh sé gur "Síocháin Bhán" an t-aistriúchán Gaeilge is gaire don ainm fileata. Ghlac Hedd Wyn páirt sa [[an Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] agus maraíodh sa chogaíocht é ar an 31 Iúil 1917. Bhuaigh sé Eisteddfod Náisiúnta na Breataine Bige i mBirkenhead i 1917 d'Óid a scríobh sé, cé gur maraíodh é sé mhí roimhe sin in [[Ypres]]. [[Íomhá:Ellis Humphrey Evans, 'Hedd Wyn' (5236477) (cropped).jpg|clé|mion|283x283px]] [[Íomhá:Hiraeth Cymru am Hedd Wyn (5236478).jpg|clé|mion|332x332px|le John Kelt Edwards, 1917]] [[Íomhá:Wyneb Cerddi'r Bugail.jpg|clé|mion|270x270px|1918]] [[Íomhá:Llwybr Ffilm a Theledu Gogledd Cymru - North Wales Film and Television Trail - geograph.org.uk - 414871.jpg|clé|mion|196x196px|An scannán ''Hedd Wyn'']] == Saol agus saothar == B'as Trawsfynydd/Sír Feirionydd i dTuaisceart na [[An Bhreatain Bheag|Breataine Bige]] ó dhúchas do Hedd Wyn. Rugadh é i 1887, mac le Máire agus Evan Evans. Feirmeoirí caorach a bhí i gclann an fhile. Tar éis freastal ar an scoil áitiúil, d'oibrigh sé sa bhaile lena athair, a bhí ina fheirmeoir. Nuair a bhris an [[An Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]] amach, cuireadh iachall ar gach clann mac amháin a chuir chuig an gcogadh. Ainmníodh deartháir óg an fhile. Ach tháinig seisean amach agus thairg sé féin go ngabhfadh sé isteach san arm in áit a dhearthár. Ba rud mór é seo i measc an phobail sin, na Neamhaontaigh  sa mBreatain Bheag óir ba dhream iad a bhí i gcoinne cogaidh ar aon nós.<ref name=":1">{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/an-file-breatnaise-hedd-wyn-agus-eisteddfod-na-cathaoireach-duibhe/|teideal=An file Breatnaise Hedd Wyn agus Eisteddfod na Cathaoireach Duibhe|údar=Mairéad Ní Nuadháin|dáta=2 Deireadh Fómhair 2026|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> Bhí cáil mhór ar Hedd Wyn an uair sin. Bhí go leor leor duaiseanna agus gradaim buaite aige. Tháinig sé abhaile ar saoire seachtaine ón gCogadh Mór le cabhair a thabhairt ar an bhfeirm sa mbliain 1917 agus scríobh sé dán dar teideal ‘Yr Arwr’. Rinne sé dearmad é a thabhairt leis agus é ag filleadh ar an gcogadh ach scríobh sé amach arís é ar a bhealach chun na Beilge agus chríochnaigh sé é i Fléchin. Chuir sé an t-ainm cleite ‘Fleur de Lys’ ar an dara ceann. D’éirigh leis é a chur chun bealaigh i mí an Mheithimh, chuig féile mhór na Breataine Bige – an [[Eisteddfod]]. Ag an bhféile mhór, roinnt seachtainí ina dhiaidh sin, glaodh amach a ainm mar bhuaiteoir an chomórtais mhóir filíochta. Glaodh air trí huaire. Ach níor tháinig sé. Bhí sé maraithe ón gcéad lá de chath Ypres, an chéad chuid de chath mór Passchendale,  agus é  30 bliain d’aois. An 31 Iúil 1917 a bhí ann. I mí Meán Fómhair na bliana 1917, nuair a bhuaigh Hedd Wyn an comórtas náisiúnta ag an Eisteddfod, rinneadh rud eisceachtúil le linn an bhronnta. Cuireadh brat dubh ar chathaoir an Bhaird – ó shin i leith tugtar ‘Eisteddfod y Gadair DDu’ – Eisteddfod na Cathaoireach Duibhe ar an bhféile áirithe sin.<ref name=":1" /> == Oidhreacht == Scríobh an file Roibeard Williams sraith ar leith i gcuimhne do Hedd Wyn, ag tosú leis an líne "Y bardd trwm dan bridd tramor" ("an file faoi ithir eachtrannach trom"). Cuireadh suas cuimhneachán dó, a nocht a mháthair, i lár Trawsfynydd i 1923. Dealbh práis atá sa séadchomhartha. Rinne an t-ealaíontóir Meirion Roberts sceitse d’éadan Hedd Wyn agus cuireadh an pictiúr sin ar chlúdach a leabhair filíochta. Ina dhiaidh sin arís, nuair a bhí comóradh á dhéanamh air, i Reilig an Chogaidh sa mBeilg, gar do Boezinge, úsáideadh an pictiúr céanna le cur ar an mballa le leac ag comóradh  bás an fhile. == An scannán ''Hedd Wyn'' == Rinne an stiúrthóir Paul Turner scannán faoi Hedd Wyn den teideal céanna i 1992. Bhuaigh sé slám duaiseanna sa mBreatain – an RTS agus BAFTA ina measc. Ainmníodh é freisin mar an chéad scannán i dteanga iasachta ón mBreatain ag an gcomórtas  mór Oscar sna Stáit Aontaithe, sa mbliain 1993.<ref name=":1" /> Is ag an aisteoir Huw Garmon a bhí an príomhról sa scannán sin. Taispeánadh an scannán ar [[TG4]] roinnt blianta ó shin. == Féach freisin == Maraíodh an file cáiliúil Éireannach [[Francis Ledwidge]] sa chath céanna. == Tagairtí == {{reflist}}{{DEFAULTSORT:Hedd Wynn}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1887]] [[Catagóir:Básanna i 1917]] [[Catagóir:Filí Breatnacha]] fcfiwwzp74bbfp0vy4h6s0npso9aydl 0 26345 1329210 1242723 2026-10-04T12:24:14Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329210 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Réad Réalteolaíoch}} '''Sirius''' nó ''Sotis'' nó ''Réalt an Mhadaidh'': an [[Réalta|réalt]] is gile ar an spéir, agus í suite i réaltbhuíon an [[An Madra Mór|Mhadaidh Mhóir]]. Tá Sirius cóngarach go maith dúinn - ocht [[solasbhliain]] go leith - agus siúd is go bhfuil sí níos gile agus níos mó ná an Ghrian, ní fathachréalta í ar aon nós. Gnáthréalt de chuid an phríomhsheichimh atá inti, go bunúsach. Mar sin féin, tá rún nó dúthomhas ag baint le Sirius: tá cuid mhaith foinsí stairiúla ó réalteolaithe na seanBhabalóine go dtí na [[An Mheánaois|Meánaoiseanna]] ar aon fhocal gur réalt dhearg a bhí i Sirius lena lá féin. Ní réalt dhearg atá i Sirius mar is aithin dúinn inniu í, ach réalt bhán. Fuarthas amach ins an naoú haois déag go bhfuil leathbhádóir ag Sirius - an abhacréalt bhán ar a dtugtar Sirius B inniu. Ós abhacréalt bhán atá inti, is seanréalt í a bhí ina fathachréalta dhearg roimhe seo, agus nuair a bhí, is follasach go raibh sí in ann léaró bán Sirius (nó Sirius A) a bháthadh lena loinnir dhearg. Ní féidir linn an t-athrú tobann ó réalt dhearg go réalt bhán a mhíniú mar sin féin, nó ní bhíonn na fathachréaltaí dearga ag caochló go habhacréaltaí bána taobh istigh de mhíle bliain - bíonn na hathruithe ins an spéir ag teacht i gcrann i bhfad níos moille ná sin. == Naisc sheachtracha == * [https://web.archive.org/web/20061201182017/http://www.alcyone.de/SIT/bsc/ Yale Bright Star Catalog] * [http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/CMa.htm an Madra Mór ar shuíomh Robin Gatter] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060508130750/http://homepage.ntlworld.com/robin.gatter/data/CMa.htm |date=2006-05-08 }} * [http://www.ianridpath.com/startales/canismajor.htm ''Star Tales'' de chuid Ian Ridpath] * [http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/canismajor.html an Madra Mór agus miotaseolaíocht an Domhain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060719221718/http://www.coldwater.k12.mi.us/lms/planetarium/myth/canismajor.html |date=2006-07-19 }} * [http://www.dibonsmith.com/cma_con.htm an Madra Mór ar shuíomh Richard Dibon-Smith] * [http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=14 Peoria Astronomical Society: an Madra Mór] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060615015858/http://www.astronomical.org/portal/modules/wfsection/article.php?articleid=14 |date=2006-06-15 }} * [http://www.allthesky.com/constellations/canismajor/ The Deep Photographic Guide to the Constellations: an Madra Mór] [[Catagóir:Sirius (réalta)]] [[Catagóir:Déréaltaí]] [[Catagóir:Réalteolaíocht]] [[Catagóir:An Madra Mór]] [[Catagóir:Réaltaí sa réaltbhuíon An Madra Mór]] [[Catagóir:Réaltaí is gile i réaltbhuíonta]] [[Catagóir:Réaltaí is gile sa spéir]] [[Catagóir:Madraí sa mhiotaseolaíocht]] tgqjwzeg1qh819m8ymsszxrgwyelivr 0 36230 1329231 1289080 2026-10-04T19:05:48Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329231 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} [[Naomh]] is ea '''Claire''' ({{lang-la|Clara Assisiensis}} {{lang-it|Chiara d'Assisi}}) ([[16 Iúil]] [[1194]] – [[11 Lúnasa]] [[1253]]), a rugadh í ''Chiara Offreduccio'' in Asisi [[an Iodáil|san Iodáil]]. == Tagairtí == {{reflist}} {{Síol-beath-it}} {{Síol-creid}} {{DEFAULTSORT:Claire Naomh}} [[Catagóir:Daoine a rugadh sa 12ú haois]] [[Catagóir:Daoine na Meánaoise]] [[Catagóir:Abaí]] [[Catagóir:Caitlicigh]] [[Catagóir:Impireacht Naofa Rómhánach]] [[Catagóir:Mistigh]] [[Catagóir:Mná rialta]] [[Catagóir:Naoimh Iodálacha]] [[Catagóir:Proinsiasaigh]] k5xmqtuvnvwpk5ph056cn8oi6b3gniz 0 41300 1329212 1216875 2026-10-04T13:52:02Z InternetArchiveBot 47196 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 1329212 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Eagraíochta}} Is ollscoil í '''Universidade Federal da Bahia''' atá suite i [[Salvador]], [[Bahia]], sa [[an Bhrasaíl|Bhrasaíl]].<ref name="Demonstrativo Financeiro 2010">{{cite web|url=http://www.proplad.ufba.br/estatisticas-f.html|teideal=Relatório de Administração|year=2010|foilsitheoir=UFBA|language=Portaingéilis|accessdate=30 March 2010|dátarochtana=12 Eanáir 2013|archivedate=5 Feabhra 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120205203055/http://www.proplad.ufba.br/estatisticas-f.html}}</ref> Bunaíodh í ar an [[8 Aibreán]] [[1946]].<ref>{{Lua idirlín |url=http://www.universia.com.br/ondeestudar/instituicoes_zoom.jsp?instituicao=1438 |teideal=About UFBA |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090728181713/http://www.universia.com.br/ondeestudar/instituicoes_zoom.jsp?instituicao=1438 |archivedate=2009-07-28 |dátarochtana=2013-01-12}}</ref> == Tagairtí == {{reflist}} == Naisc sheachtracha == * [http://www.ufba.br Láithreán Gréasáin UFBA] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/19971012152203/http://www.ufba.br/ |date=1997-10-12 }} {{síol-br}} [[Catagóir:Ollscoileanna sa Bhrasaíl]] 14i9vw47e0nbnvmko8tha679rwkivld 0 68580 1329234 1328335 2026-10-04T19:36:37Z TGcoa 21229 /* Seicteachas in Éirinn */ 1329234 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:SCAF fuelling sectarian hate in Egypt.gif|mion|Cartún san Éigipt |220x220px]][[Íomhá:Belfast houses 1981.jpg|mion|Sráid Pakenham, Cearnóg Shaftesbury, Béal Feirste, 1981|220x220px]]Drochthuairim nó iompar claonta in éadan grúpa shóisialta (m.sh. [[Creideamh|reiligiún]] áirithe) is ea '''seicteachas'''.<ref>''An Feiniulacht Chultúir'',  St Mary's, Béal Feirste.</ref> Is féidir an seicteachas a shainmhíniú mar chóras dearcaidh, [[Creideamh|creidimh]] agus gníomhartha in éadan grúpaí reiligiúnacha eile. Cuirtear leis an seicteachas le gach masla, fíor nó bréagach, a thugtar dá bpobal, a gcreideamh, a [[stair]], srl.<ref>Meascán marfach den seicteachas, [[téististéarón]], [[ólachán]], leadrán agus [[Bochtanas|bochtaineacht]] a dúirt [http://www.beo.ie/alt-neart-fadhbanna-go-foill-ag-aos-og-an-tuaiscirt.aspx Robert McMillen, 2002, san iris 'Beo', "Neart fadhbanna go fóill ag aos óg an Tuaiscirt"]</ref> == Iompar == Is féidir le daoine aonair, pobail agus institiúidí bheith seicteach. Is é atá i gceist anseo grúpaí eile a smachtú, cearta grúpaí eile a shéanadh agus mí-úsáid a bhaint as cumhacht.<ref>{{Lua idirlín|url=https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|teideal=Saoránacht Áitiúil agus Dhomhanda - Nótaí Múinteoirí|údar=CCEA|dátarochtana=2023}}{{Dead link|date=Meán Fómhair 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Baineann an seicteachas le 'tromaíocht' go minic. Mar shampla: * an grúpa eile a fhágáil as * manaí maslacha nó sluáin bhagracha * séanadh go bhfuil an grúpa eile ann ar chor ar bith * drochmheas a chaitheamh ar an ghrúpa eile * imeagla agus ionsaithe fisiceacha Bíonn iompair a chuireann “[[bulaíocht]]” in iúl i gceist sa seicteachas. ==Seicteachas in Éirinn== Deirtear go bhfuil an seicteachas reiligiúnach go smior in Éirinn. Is bac mór ar shochaí ilchultúrtha é an seicteachas, dar le Dr. John Reid, iar-Státrúnaí an Tuaiscirt.<ref>[http://www.beo.ie/alt-reid-seachantach-i-dtaobh-cheist-na-poilineachta.aspx Beo.ie, 2001]</ref> “Víreas i gcroí [[Tuaisceart Éireann|Thuaisceart Éireann]],” a thug sé air. I gcás Thuaisceart Éireann baineann eilimintí cultúrtha agus eilimintí polaitíochta le seicteachas chomh maith Scríobh Robert McMillen go bhfuil an Tuaiscirt bunaithe ar an seicteachas, ar an scoilt idir an dá phobal agus tá an scoilt sin ann leis.<ref>[http://www.beo.ie/alt-polaitiocht-chung-na-se-chontae.aspx Beo.ie, "Polaitíocht chúng na Sé Chontae", 2004]</ref> I dTuaisceart Éireann, bíonn baint ag an seicteachas le gnéithe éagsúla den [[saol]]: [[fostaíocht]], [[oideachas]], [[Teach|tithíocht]] srl. Bhí an seicteachas i réim i g[[Cúige Uladh]] i bhfad sular cuireadh cosc ar an [[Ord Oráisteach|Ord Bhuí]] siúl ar an bhealach chonspóideach sin.<ref>[http://www.beo.ie/alt-nach-bhfuil-ag-tarlu-is-a-bhfuil-ag-bogadh.aspx Beo.ie "Nach Bhfuil ag Tarlú is a Bhfuil ag Bogadh", Robert McMillen 2009]</ref> Mar shampla, reáchtáladh sléachtanna seicteach i [[Ceannairc na bliana 1641|gCúige Uladh sa bhliain 1641]]. Sna [[1960idí|1960dií]], rinne Gluaiseacht na gCeart Sibhialta gearán go raibh an [[rialtas]] [[Aontachtóirí na hÉireann|aontachtach]] ag Stormont, agus na comhairlí áitiúla, ag tabhairt tithe do [[An Protastúnachas|Phrotastúnaigh]] nuair a bhí i bhfad níos mó [[Eaglais Chaitliceach Rómhánach|Caitliceach]] gan dídean. Sa lá atá inniu ann, baineann a lán ceantar tithíochta le reiligiún amháin agus bíonn argóintí idir an [[Náisiúnachas in Éirinn|pobal náisiúnach]] agus an pobal Protastúnach faoi chúrsaí tithíochta.<ref>''An Feiniulacht Chultúir'',  St Mary's, Béal Feirste.</ref> Maíonn an pobal náisiúnach, go fóill, nach bhfuil go leor tithe ann dóibh agus go bhfuil talamh folamh agus tithe folmha sna ceantair aontachtacha. Ach os a choinne sin, maíonn an pobal aontachtach go bhfuil bochtaineacht sna ceantair s’acu mar a léiríonn na tithe tréigthe; agus go bhfuil náisiúnaithe ag iarraidh na tithe a bhaint díobh (mar sin de mothaíonn siad faoi bhrú). == Féach freisin == * [[Ciníochas]] * [[Cearta daonna|Cearta Daonna]] * [[Na Trioblóidí]] * [[Bulaíocht]] ==Tagairtí== {{reflist}} [[Catagóir:Coireanna]] [[Catagóir:Seicteachas]] [[Catagóir:Fuath]] [[Catagóir:Coincheapa dlíthiúla]] cta3s035zcru5noaqagcl68higzsuot 0 74141 1329235 994346 2026-10-04T19:37:21Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329235 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''John Joe O'Reilly''' ([[24 Aibreán]] [[1881]] - [[28 Nollaig]] [[1967]]). Bhí sé ina bhall de [[Cumann na nGaedheal|Chumann na nGaedheal]] ar dtús agus ansin [[Fine Gael]]. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 4ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 5ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 6ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 7ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 8ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{DEFAULTSORT:O'Reilly, John Joe}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1881]] [[Catagóir:Básanna i 1967]] [[Catagóir:Baill Chumann na nGaedheal]] [[Catagóir:Baill den 4ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 5ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 6ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 7ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 8ú Dáil]] [[Catagóir:Baill Fhine Gael]] [[Catagóir:Daoine as Contae Liatroma]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae an Chabháin]] [[Catagóir:Ré Victeoiriach]] ngtw6vamabckyfkjsuwz304sjxzq7rp 0 74415 1329242 997206 2026-10-04T19:51:22Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329242 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''John O'Shaughnessy'''. Bhí sé ina bhall de [[Páirtí na bhFeirmeoirí|Pháirtí na bhFeirmeoirí]], den [[Lár-Pháirtí Náisiúnta]] agus d'[[Fine Gael|Fhine Gael]]. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 7ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 9ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{DEFAULTSORT:O'Shaughnessy, John}} [[Catagóir:Bliain bhreithe anaithnid]] [[Catagóir:Bliain báis anaithnid]] [[Catagóir:Baill den 7ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 9ú Dáil]] [[Catagóir:Baill Fhine Gael] [[Catagóir:Feirmeoirí Éireannacha]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae Luimnigh]] dxzmonpdatmyqp3w91tpn15o47yy0lb 1329243 1329242 2026-10-04T19:52:09Z Seachránaí 53315 1329243 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''John O'Shaughnessy'''. Bhí sé ina bhall de [[Páirtí na bhFeirmeoirí|Pháirtí na bhFeirmeoirí]], den [[Lár-Pháirtí Náisiúnta]] agus d'[[Fine Gael|Fhine Gael]]. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 7ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 9ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{DEFAULTSORT:O'Shaughnessy, John}} [[Catagóir:Bliain bhreithe anaithnid]] [[Catagóir:Bliain báis anaithnid]] [[Catagóir:Baill den 7ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 9ú Dáil]] [[Catagóir:Baill Fhine Gael]] [[Catagóir:Feirmeoirí Éireannacha]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae Luimnigh]] k2lit36udceu6kbqdsg7dqzq6ivjsw2 0 74510 1329237 1080285 2026-10-04T19:40:09Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329237 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''Patrick O'Reilly''' (1 Aibreán 1927 – 19 Feabhra 1994). Bhí sé ina bhall de [[Clann na Talmhan|Chlann na Talmhan]] agus [[Fine Gael]]. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 11ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 12ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 14ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 15ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 16ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 17ú Dáil}} {{Teachtaí Dála an 19ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{DEFAULTSORT:O'Reilly, Patrick}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1927]] [[Catagóir:Básanna i 1994]] [[Catagóir:Baill den 11ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 12ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 14ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 15ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 16ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 17ú Dáil]] [[Catagóir:Baill den 19ú Dáil]] [[Catagóir:Baill Fhine Gael]] [[Catagóir:Baill Sheanad Éireann]] [[Catagóir:Feirmeoirí Éireannacha]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae an Chabháin]] fgin3ktxd59kig7bofg1ajvz3fopztz 0 74532 1329238 1001385 2026-10-04T19:42:17Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329238 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''Patrick O'Reilly''' (9 Eanáir 1893 – 25 Aibreán 1972). Bhí sé ina pholaiteoir neamhspleách. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 13ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{DEFAULTSORT:O'Reilly, Patrick (polaiteoir neamhspleách)}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1893]] [[Catagóir:Básanna i 1972]] [[Catagóir:Baill den 13ú Dáil]] [[Catagóir:Feirmeoirí Éireannacha]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae an Chabháin]] [[Catagóir:Ré Victeoiriach]] [[Catagóir:Teachtaí Dála neamhspleácha]] hu4rtzpe74uztiyfwp31aauw8f1knha 0 74582 1329240 1007500 2026-10-04T19:48:26Z Seachránaí 53315 Catagóirí 1329240 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Duine}} Polaiteoir [[Éire]]annach ab ea '''Tom O'Reilly''' (6 Lúnasa 1915 – 12 Feabhra 1995). Bhí sé ina bhall d'[[Fine Gael|Fhine Gael]]. == Tagairtí == {{Reflist}} {{Teachtaí Dála an 12ú Dáil}} {{Síol-beath-ie}} {{Síol-spórt}} {{DEFAULTSORT:O'Reilly, Tom}} [[Catagóir:Daoine a rugadh i 1915]] [[Catagóir:Básanna i 1995]] [[Catagóir:Baill den 12ú Dáil]] [[Catagóir:Baill Fhine Gael]] [[Catagóir:Feirmeoirí Éireannacha]] [[Catagóir:Fir Éireannacha]] [[Catagóir:Lucht gnó na hÉireann]] [[Catagóir:Peileadóirí Gaelaí]] [[Catagóir:Polaiteoirí as Contae an Chabháin]] [[Catagóir:Teachtaí Dála neamhspleácha]] nkk171n697r4guh5ugq9jfon63runjj 4 95192 1329255 1328995 2026-10-05T10:59:46Z ListeriaBot 25319 Wikidata list updated [V2] 1329255 wikitext text/x-wiki Seo a leanas liosta mná Éireannacha gan leathanach ar Vicipéid: {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?linkcount WHERE { ?item wdt:P27|wdt:P17|wdt:P495|wdt:P1532 wd:Q27 . FILTER NOT EXISTS { # has no en.wikipedia sitelink ?wen schema:about ?item . ?wen schema:isPartOf <https://ga.wikipedia.org/> . } ?item wdt:P21 wd:Q6581072 . # gender: female ?item wdt:P31 wd:Q5 . # human OPTIONAL {?item wikibase:sitelinks ?linkcount .} # count of sitelinks } limit 1000 |sort=P569 |columns=label:name,P18,description,P106,P569,P570,P19,P20,item:nasc wikidata,?linkcount:méid naisc |thumb=40 |autolist=fallback |links=red |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! name ! íomhá ! description ! gairm ! dáta breithe ! dáta báis ! áit bhreithe ! áit bháis ! nasc wikidata ! méid naisc |- | [[Margaret FitzGerald, Cuntaois Urumhan]] | [[Íomhá:Unknown early 15th century lady on palimpsest chest tomb of Piers Butler, 8th Earl of Ormond (1467-1539), St Canice's Cathedral, Kilkenny, supposed to represent his wife Margaret Fitzgerald.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] person (1401–1542) ♀; child of [[Gearóid Mór Mac Gearailt]] agus Alison Eustace; spouse of Piers Butler, 8ú hIarla Urumhan | | data-sort-value="1401" | 15th century | data-sort-value="1542" | 1542-08-09 | | [[Cill Chainnigh]] | [[:d:Q208901|Q208901]] | 4 |- | [[Elizabeth Stanhope]] | [[Íomhá:Elizabeth Countess of Chesterfield.png|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] person (1640–1665) ♀; child of James Butler, 1st Duke of Ormonde agus Elizabeth Butler; spouse of Philip Stanhope | | data-sort-value="1640" | 1640-06-29 | data-sort-value="1665" | 1665-07 | [[Caisleán Chill Chainnigh]] | | [[:d:Q245681|Q245681]] | 4 |- | [[Grizel Steevens]] | [[Íomhá:Grizell Steevens.png|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht na Breataine Móire|ríocht na breataine móire]] benefactor (1653–1746) ♀ | [[benefactor]] | data-sort-value="1653" | 1653 | data-sort-value="1746" | 1746 | [[Sasana]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q1124291|Q1124291]] | 3 |- | [[Elizabeth Aldworth]] | [[Íomhá:MrsAldworth.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] uasal (1692–1773) ♀; child of Arthur St Leger, 1st Viscount Doneraile agus Elizabeth Hayes; spouse of Richard Aldworth | [[uasal]] | data-sort-value="1692" | 1692<br/>1695 | data-sort-value="1773" | 1773<br/>1772-05-11 | [[Dún ar Aill]] | [[Contae Chorcaí]] | [[:d:Q1773537|Q1773537]] | 11 |- | [[Elizabeth Griffith]] | [[Íomhá:Elizabeth griffith.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[An Bhreatain Bheag|breatnach]] aisteoir stáitse, [[Scríbhneoir|scríbhneoir]], scríbhneoir aistí, drámadóir agus [[Aisteoir|aisteoir]] (1727–1793) ♀ | [[aisteoir stáitse]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir aistí]]<br/>[[drámadóir]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1727" | 1727-10-11 | data-sort-value="1793" | 1793-01-05 | [[Sir Forgannwg]] | [[Cill Dara]] | [[:d:Q1331217|Q1331217]] | 8 |- | [[Nano Nagle]] | [[Íomhá:Nano Nagle.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] bean rialta Chríostaí, ban-ab (1728–1784) ♀ | [[bean rialta Chríostaí]] | data-sort-value="1728" | 1728 | data-sort-value="1784" | 1784-04-20 | [[Contae Chorcaí]] | [[Corcaigh]] | [[:d:Q596669|Q596669]] | 11 |- | [[Amelia Curran]] | | péintéir Éireannach (1775–1847) | [[péintéir]] | data-sort-value="1775" | 1775 | data-sort-value="1847" | 1847 | [[Baile Átha Cliath]] | [[an Róimh]] | [[:d:Q2842660|Q2842660]] | 10 |- | [[Anna Maria Hall]] | [[Íomhá:Forlorn-hope-amhall.png|center|40px]] | úrscéalaí Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[iriseoir]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]]<br/>[[eagarthóir]]<br/>[[daonchara]] | data-sort-value="1800" | 1800-01-06 | data-sort-value="1881" | 1881-01-30 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Molesey]] | [[:d:Q562000|Q562000]] | 16 |- | [[Joanna Hiffernan]] | [[Íomhá:Courbe Portrait de Jo.jpg|center|40px]] | mainicín Éireannach | [[mainicín ealaíne]]<br/>[[péintéir]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]] | data-sort-value="1843" | 1843 | data-sort-value="2000" | 20th century<br/>1903 | [[Luimneach]] | [[Holborn]] | [[:d:Q457483|Q457483]] | 16 |- | [[Ellen (Nellie) Cashman]] | [[Íomhá:Ellen Cashman.gif|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] taiscéalaí, bialannaí agus prospector (1845–1925) ♀; Alaska Women's Hall of Fame, Arizona Women's Hall of Fame, National Cowgirl Museum and Hall of Fame agus Alaska Mining Hall of Fame | [[taiscéalaí]]<br/>[[bialannaí]]<br/>[[prospector]] | data-sort-value="1845" | 1845-08-25 | data-sort-value="1925" | 1925-01-04 | [[An Cóbh]] | [[Victoria, an Cholóim Bhriotanach|Victoria]] | [[:d:Q602294|Q602294]] | 8 |- | [[Fanny Parnell]] | [[Íomhá:Miss Fanny Parnell 1882.jpg|center|40px]] | file Éireannach (1848 – 1882) | [[scríbhneoir]]<br/>[[file]] | data-sort-value="1848" | 1848-09-04 | data-sort-value="1882" | 1882-07-20 | [[Contae Chill Mhantáin]] | | [[:d:Q3066476|Q3066476]] | 5 |- | [[George Egerton]] | [[Íomhá:George Egerton in the 1930s.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]]-[[An Astráil|astrálach]] [[Scríbhneoir|scríbhneoir]], drámadóir, [[Úrscéalaí|úrscéalaí]] agus aistritheoir (1859–1945) ♀; child of John Joseph Dunne agus Elizabeth George; spouse of Reginald Edward Golding Bright, Henry Peter Higginson agus Egerton Clairmonte | [[scríbhneoir]]<br/>[[drámadóir]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[aistritheoir]] | data-sort-value="1859" | 1859-12-14<br/>1860 | data-sort-value="1945" | 1945-08-12 | [[an Astráil]] | [[Londain]] | [[:d:Q273207|Q273207]] | 10 |- | [[May Langrishe]] | | imreoir leadóige Éireannach | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1864" | 1864-12-31 | data-sort-value="1939" | 1939-01-24 | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | [[Charmouth]] | [[:d:Q1727762|Q1727762]] | 4 |- | [[Louisa Martin]] | [[Íomhá:Mollie martin.jpg|center|40px]] | imreoir leadóige Éireannach | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1865" | 1865-09-03 | data-sort-value="1941" | 1941-10-24 | [[An Dúcharraig]] | [[Port Rois]] | [[:d:Q1395948|Q1395948]] | 13 |- | [[Lena Rice]] | [[Íomhá:Lena rice.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann|Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann]] imreoir leadóige (1866–1907) ♀ | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1866" | 1866-06-21 | data-sort-value="1907" | 1907-06-21 | [[Loch Ceann]] | [[Loch Ceann]] | [[:d:Q267303|Q267303]] | 22 |- | [[M. Obré]] | [[Íomhá:Ireland England 1903.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1870" | 1870s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739841|Q55739841]] | 1 |- | [[Annie Moore]] | [[Íomhá:Annie Moore.png|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] person (1874–1924) ♀ | | data-sort-value="1874" | 1874-04-24 | data-sort-value="1924" | 1924-12-06 | [[Corcaigh]] | [[Manhattan]] | [[:d:Q529195|Q529195]] | 6 |- | [[Hilda Chater]] | | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann|Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] imreoir fichille (1874–1968) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1874" | 1874-08-28 | data-sort-value="1968" | 1968-11-27 | | | [[:d:Q105722375|Q105722375]] | 4 |- | [[Bickford]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1875" | 1875 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739807|Q55739807]] | 0 |- | [[T. D. Good-Carroll]] | [[Íomhá:Ireland England 1903.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1879" | 1879-11-01 | data-sort-value="1958" | 1958-02-21 | [[An Charraig Dhubh]] | [[Droichead na Dothra]] | [[:d:Q27044123|Q27044123]] | 3 |- | [[Sara Allgood]] | [[Íomhá:Sara Allgood 1939.JPG|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1880" | 1880-10-30<br/>1883 | data-sort-value="1950" | 1950-09-13 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Woodland Hills]] | [[:d:Q238070|Q238070]] | 30 |- | [[Mary Dickenson-Auner]] | | cumadóir Éireannach | [[cumadóir]]<br/>[[veidhleadóir]] | data-sort-value="1880" | 1880-10-24 | data-sort-value="1965" | 1965-05-25 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Vín]] | [[:d:Q1719083|Q1719083]] | 4 |- | [[Irene Hamilton]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1880" | 1880s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739833|Q55739833]] | 0 |- | [[Manders]] | [[Íomhá:Mrs Manders.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1880" | 1880s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739843|Q55739843]] | 1 |- | [[Hazlett]] | [[Íomhá:Irish International Badminton team 1909.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1880" | 1880s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q84044654|Q84044654]] | 1 |- | [[Louisa Plews]] | [[Íomhá:Irish International Badminton team 1912.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1881" | 1881 | data-sort-value="1969" | 1969-12-10 | | [[Baile na Lobhar]] | [[:d:Q55739855|Q55739855]] | 1 |- | [[Storey]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1885" | 1885 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739860|Q55739860]] | 0 |- | [[H. Pigot]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1887" | 1887 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q65554314|Q65554314]] | 0 |- | [[C. Johnstone]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1888" | 1888 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q27574560|Q27574560]] | 0 |- | [[Nora Lambert]] | [[Íomhá:Miss Lambert.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1888" | 1888 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q65554502|Q65554502]] | 1 |- | [[F. O. D. Trench]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1889" | 1889 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q27574551|Q27574551]] | 0 |- | [[E. F. Stewart]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1890" | 1890s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739822|Q55739822]] | 0 |- | [[Bridget Dowling]] | [[Íomhá:Bridget Dowling Hitler NYWTS.jpg|center|40px]] | céilí Alois Hitler | [[scríbhneoir]] | data-sort-value="1891" | 1891-07-03 | data-sort-value="1969" | 1969-11-18 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Long Island]] | [[:d:Q454576|Q454576]] | 16 |- | [[Patricia Collinge]] | [[Íomhá:Patricia-collinge-trailer.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Meiriceánach | [[scríbhneoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir teilifíse]]<br/>[[scríbhneoir scripte]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1892" | 1892-09-20 | data-sort-value="1974" | 1974-04-10 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Nua-Eabhrac (cathair)|Nua-Eabhrac]] | [[:d:Q177208|Q177208]] | 20 |- | [[Dorothy Colpoys]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1894" | 1894-11-26 | data-sort-value="1980" | 1980 | [[Surrey]] | [[Devon]] | [[:d:Q27783241|Q27783241]] | 2 |- | [[A. M. Head]] | [[Íomhá:Mrs A.M. Head.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1895" | 1895 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q15290937|Q15290937]] | 4 |- | [[Enid Starkie]] | | léirmheastóir liteartha Éireannach | [[múinteoir ollscoile]]<br/>[[beathaisnéisí]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[focleolaí]] | data-sort-value="1897" | 1897-08-18 | data-sort-value="1970" | 1970-04-21 | [[Cill Iníon Léinín]] | [[Oxford]] | [[:d:Q1343100|Q1343100]] | 3 |- | [[Ninette de Valois]] | [[Íomhá:Ninette de Valois (1974).jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] damhsóir bailé, cóiréagrafaí, leabhrógaí, máistir bailé, [[Scríbhneoir|scríbhneoir]], múinteoir bailé, [[Stiúrthóir scannán|stiúrthóir scannán]], ballet director agus damhsóir (1898–2001) ♀; Chevalier de la Légion d'honneur‎, Gradam Laurence Olivier, Dame Commander of the Order of the British Empire, Duais Erasmus, Companion of Honour, Ord Fiúntais, Bonn Albert, Society of London Theatre Special Award, Critics' Circle Award for Distinguished Service to the Arts agus Queen Elizabeth II Coronation Award; member of Acadamh Ealaíona agus Eolaíochtaí Mheiriceá; child of Thomas Robert Alexander Stannus agus Elizabeth Graydon Smith; spouse of Arthur Blackall Connell | [[damhsóir bailé]]<br/>[[cóiréagrafaí]]<br/>[[leabhrógaí]]<br/>[[máistir bailé]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[múinteoir bailé]]<br/>[[stiúrthóir scannán]]<br/>[[ballet director]]<br/>[[damhsóir]] | data-sort-value="1898" | 1898-06-06 | data-sort-value="2001" | 2001-03-08 | [[Baile Coimín]] | [[Londain]] | [[:d:Q234436|Q234436]] | 34 |- | [[Elizabeth Bowen]] | [[Íomhá:Elizabeth Bowen (cropped).png|center|40px]] | scríbhneoir Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[gearrscéalaí]] | data-sort-value="1899" | 1899-06-07 | data-sort-value="1973" | 1973-02-22 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Londain]] | [[:d:Q235308|Q235308]] | 45 |- | [[Eileen Percy]] | [[Íomhá:Eileen Percy - Aug 14 1920 EH.jpg|center|40px]] | aisteoir Gael-Mheiriceánach (1900-1973) | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1900" | 1900-08-21 | data-sort-value="1973" | 1973-07-29 | [[Béal Feirste]] | [[Los Angeles, California|Los Angeles]] | [[:d:Q2070491|Q2070491]] | 12 |- | [[D. Anderson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1900" | 1900s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739817|Q55739817]] | 0 |- | [[D. Pilkington]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1900" | 1900s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739819|Q55739819]] | 0 |- | [[Muriel Homan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1900" | 1900s | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q55739840|Q55739840]] | 0 |- | [[Iris Origo]] | [[Íomhá:Iris Origo Donata.jpg|center|40px]] | scríbhneoir Briotanach | [[staraí]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[feirmeoir]]<br/>[[beathaisnéisí]]<br/>[[dialannaí]] | data-sort-value="1902" | 1902-08-15 | data-sort-value="1988" | 1988-06-28 | [[Gloucestershire]] | [[Siena]] | [[:d:Q518613|Q518613]] | 8 |- | [[Mary Katherine Herbert]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] spiaire agus gníomhaire SOE (1903–1983) ♀; spouse of Claude de Baissac | [[spiaire]]<br/>[[gníomhaire SOE]] | data-sort-value="1903" | 1903-10-01 | data-sort-value="1983" | 1983-01-23 | [[Cas-gwent]] | [[Frant]] | [[:d:Q3296186|Q3296186]] | 6 |- | [[Ellen Organ]] | [[Íomhá:Little Nellie of Holy God.gif|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] misteach agus visionary (1903–1908) ♀ | [[misteach]]<br/>[[visionary]] | data-sort-value="1903" | 1903-08-24 | data-sort-value="1908" | 1908-02-02 | [[Port Láirge]] | [[Corcaigh]] | [[:d:Q3337916|Q3337916]] | 5 |- | [[Derreen Good]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1904" | 1904-08-15 | data-sort-value="2000" | 20th century | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q55739818|Q55739818]] | 1 |- | [[Norma Stoker]] | [[Íomhá:Norma Stoker.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir leadóige]]<br/>[[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1905" | 1905-03-26 | data-sort-value="1962" | 1962-08-21 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Contae Bhaile Átha Cliath]] | [[:d:Q1999289|Q1999289]] | 5 |- | [[Olive Wilson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1905" | 1905 | data-sort-value="1948" | 1948 | [[Doire]] | | [[:d:Q2019968|Q2019968]] | 2 |- | [[Edel Quinn]] | [[Íomhá:Edel Quinn.png|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] misinéir (1907–1944) ♀ | [[misinéir]] | data-sort-value="1907" | 1907-09-14 | data-sort-value="1944" | 1944-05-12 | [[Ceann Toirc]] | [[Nairobi]] | [[:d:Q443996|Q443996]] | 15 |- | [[G. Good]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1908" | 1908 | data-sort-value="2000" | 20th century | | | [[:d:Q65554295|Q65554295]] | 0 |- | [[Christabel Bielenberg]] | | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[An Ghearmáin|gearmánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] [[Scríbhneoir|scríbhneoir]] agus trodaí frithbheartaíochta (1909–2003) ♀; Commander's Cross of the Order of Merit of the Federal Republic of Germany; child of Percy Collingwood Burton agus Christabel Rose Harmsworth; spouse of Peter Bielenberg | [[scríbhneoir]]<br/>[[trodaí frithbheartaíochta]] | data-sort-value="1909" | 1909-06-18 | data-sort-value="2003" | 2003-11-02 | [[Londain]] | [[An Tulach]] | [[:d:Q97287|Q97287]] | 7 |- | [[Margaret Kelly]] | [[Íomhá:MargaretKellyYoung.JPG|center|40px]] | damhsóir Éireannach | [[bainisteoir]]<br/>[[cóiréagrafaí]]<br/>[[damhsóir]] | data-sort-value="1910" | 1910-06-24 | data-sort-value="2004" | 2004-09-11 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Páras]] | [[:d:Q1747577|Q1747577]] | 8 |- | [[Eileen Goulding]] | [[Íomhá:Irish Leinster Interprovincial Badminton team 1936.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1910" | 1910s | | | | [[:d:Q84044350|Q84044350]] | 1 |- | [[Billy Kelly]] | [[Íomhá:Billie Kelly.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1910" | 1910s | | | | [[:d:Q84044367|Q84044367]] | 1 |- | [[Mavis Macnaughton]] | [[Íomhá:Mavis Hamilton.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1911" | 1911-09-14 | data-sort-value="1958" | 1958-11 | [[Ráth Domhnaigh]] | | [[:d:Q1647577|Q1647577]] | 5 |- | [[G. Carty]] | [[Íomhá:Badminton 1939.JPG|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1911" | 1911 | | | | [[:d:Q65554294|Q65554294]] | 1 |- | [[Marguerite Dockrell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (1912–1983) ♀; child of [[Henry Morgan Dockrell]] | [[snámhóir]] | data-sort-value="1912" | 1912-03-10 | data-sort-value="1983" | 1983-09 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Northampton]] | [[:d:Q23936583|Q23936583]] | 4 |- | [[Geraldine Fitzgerald]] | [[Íomhá:Geraldine-Fitzgerald-August-1944.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Gael-Mheiriceánach | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir teilifíse]]<br/>[[stiúrthóir drámaíochta]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1913" | 1913-11-24 | data-sort-value="2005" | 2005-07-17 | [[Na Clocha Liatha]] | [[Upper East Side]] | [[:d:Q236396|Q236396]] | 38 |- | [[Joan Frances Plews]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1913" | 1913-11-11 | | [[An Charraig Dhubh]] | | [[:d:Q140067864|Q140067864]] | 0 |- | [[Joyce Redman]] | | aisteoir Angla-Éireannach | [[aisteoir teilifíse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[amharclannóir]] | data-sort-value="1915" | 1915-12-09 | data-sort-value="2012" | 2012-05-10 | [[Gosforth]] | [[Pembury]] | [[:d:Q442956|Q442956]] | 17 |- | [[Dorothy Donaldson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]]<br/>[[imreoir haca]] | data-sort-value="1915" | 1915 | data-sort-value="2011" | 2011-09-04 | [[Port Láirge]] | | [[:d:Q1250293|Q1250293]] | 4 |- | [[E. Hall]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1915" | 1915 | | | | [[:d:Q134423755|Q134423755]] | 0 |- | [[Bridie O'Flaherty]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1917" | 1917-10-27 | data-sort-value="2006" | 2006-01-12 | | [[Gaillimh]] | [[:d:Q914007|Q914007]] | 2 |- | [[Maeve Brennan]] | | scríbhneoir Éireannach | [[iriseoir]]<br/>[[léirmheastóir liteartha]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[colúnaí]] | data-sort-value="1917" | 1917-01-06 | data-sort-value="1993" | 1993-11-01 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Nua-Eabhrac (cathair)|Nua-Eabhrac]] | [[:d:Q1883652|Q1883652]] | 9 |- | [[Margaret Barry]] | | ceoltóir Éireannach | [[bainseóí]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1917" | 1917 | data-sort-value="1989" | 1989 | [[Corcaigh]] | [[Baile Labhráis]] | [[:d:Q2073268|Q2073268]] | 4 |- | [[Marie Kean]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1918" | 1918-06-27 | data-sort-value="1993" | 1993-12-29 | [[An Ros, Contae Bhaile Átha Cliath|An Ros]] | [[Domhnach Broc]] | [[:d:Q3292619|Q3292619]] | 7 |- | [[Josie MacAvin]] | | dearthóir seit | [[dearthóir léiriúchán]] | data-sort-value="1919" | 1919-04-23 | data-sort-value="2005" | 2005-01-26 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Baile na Manach]] | [[:d:Q178716|Q178716]] | 9 |- | [[Barbara Good]] | [[Íomhá:Barbara J. Good.jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1920" | 1920 | | | | [[:d:Q807442|Q807442]] | 3 |- | [[Elizabeth Shaw]] | [[Íomhá:Elizabeth Shaw (1989) by Guenter Prust.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] scigealaíontóir, maisitheoir, cartúnaí, maisitheoir, ealaíontóir grafach, [[Grianghrafadóir|grianghrafadóir]], [[Scríbhneoir|scríbhneoir]] agus scríbhneoir litríocht pháistí (1920–1992) ♀; Gutenberg Prize | [[scigealaíontóir]]<br/>[[maisitheoir]]<br/>[[cartúnaí]]<br/>[[ealaíontóir grafach]]<br/>[[grianghrafadóir]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]] | data-sort-value="1920" | 1920-05-04 | data-sort-value="1992" | 1992-06-27 | [[Béal Feirste]] | [[Beirlín]] | [[:d:Q1331314|Q1331314]] | 3 |- | [[Eilís Dillon]] | | scríbhneoir Éireannach | [[file]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]] | data-sort-value="1920" | 1920-03-07 | data-sort-value="1994" | 1994-07-19 | [[Gaillimh]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q1567235|Q1567235]] | 9 |- | [[Nora Conway]] | [[Íomhá:Badminton 1939.JPG|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1920" | 1920s | data-sort-value="2010" | 2010s | | | [[:d:Q6457791|Q6457791]] | 3 |- | [[B. Potter]] | | imreoir badmantain Éireannach | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1920" | 1920s | | | | [[:d:Q55739806|Q55739806]] | 0 |- | [[Leland Bardwell]] | | scríbhneoir Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[file]]<br/>[[drámadóir]] | data-sort-value="1922" | 1922-02-25 | data-sort-value="2016" | 2016-06-28 | [[Chennai]] | [[Sligeach]] | [[:d:Q1816611|Q1816611]] | 4 |- | [[V. H. Gillespie]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1923" | 1923 | | | | [[:d:Q65554623|Q65554623]] | 0 |- | [[Mary Catherine Tinney]] | | taidhleoir Éireannach | [[taidhleoir]] | data-sort-value="1924" | 1924-02-15 | data-sort-value="2006" | 2006-11-22 | [[Albain]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q1410325|Q1410325]] | 3 |- | [[Sheila Manahan]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1924" | 1924-01-01 | data-sort-value="1988" | 1988-03-29 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Londain]] | [[:d:Q1414336|Q1414336]] | 4 |- | [[Anna Manahan]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1924" | 1924-10-18 | data-sort-value="2009" | 2009-03-08 | [[Contae Phort Láirge]] | [[Port Láirge]] | [[:d:Q2358194|Q2358194]] | 7 |- | [[Peggy Cummins]] | [[Íomhá:Peggy Cummins. Promotion 1950.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach a rugadh sa Bhreatain Bheag | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1925" | 1925-12-18 | data-sort-value="2017" | 2017-12-29 | [[Prestatyn]] | [[Londain]] | [[:d:Q441467|Q441467]] | 20 |- | [[Doreen Keogh]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]] | data-sort-value="1925" | 1925-05-02<br/>1924-04-10 | data-sort-value="2017" | 2017-12-31 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Baile Mhic Andáin]] | [[:d:Q2018740|Q2018740]] | 5 |- | [[B. Curran]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1925" | 1925 | | | | [[:d:Q65554200|Q65554200]] | 0 |- | [[W. Swann]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1925" | 1925 | | | | [[:d:Q134573262|Q134573262]] | 0 |- | [[Anne McCaffrey]] | [[Íomhá:Anne McCaffrey 2005.JPG|center|40px]] | úrscéalaí Gael-Mheiriceánach | [[scríbhneoir]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[scríbhneoir ficsean eolaíochta]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]] | data-sort-value="1926" | 1926-04-01 | data-sort-value="2011" | 2011-11-21 | [[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]] | [[An Caisleán Nua, Contae Chill Mhantáin|An Caisleán Nua]] | [[:d:Q233046|Q233046]] | 40 |- | [[Jean Kennedy Smith]] | [[Íomhá:Jean Kennedy c1953.jpg|center|40px]] | taidhleoir Gael-Mheiriceánach | [[taidhleoir]] | data-sort-value="1928" | 1928-02-20 | data-sort-value="2020" | 2020-06-17 | [[Bostún, Massachusetts|Bostún]] | [[Nua-Eabhrac (cathair)|Nua-Eabhrac]] | [[:d:Q272401|Q272401]] | 30 |- | [[Mona Baptiste]] | | [[Oileán na Tríonóide agus Tobága|Oileán na Tríonóide agus Tobága]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] [[Aisteoir|aisteoir]], [[Amhránaí|amhránaí]] agus [[Ceoltóir|ceoltóir]] (fl. 1949–) (1928–1993) ♀; spouse of William Morrison | [[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1928" | 1928-06-21 | data-sort-value="1993" | 1993-06-25 | [[Oileán na Tríonóide]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q1662382|Q1662382]] | 6 |- | [[Kitty Hayes]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Ceoltóir|ceoltóir]] (1928–2008) ♀ | [[ceoltóir]] | data-sort-value="1928" | 1928 | data-sort-value="2008" | 2008-05-17 | | | [[:d:Q1949254|Q1949254]] | 3 |- | [[Maeve Kyle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] imreoir haca, rábálaí agus reathaí meánfhaid (1928–2025) ♀; Oifigeach Ord Impireacht na Breataine | [[imreoir haca]]<br/>[[rábálaí]]<br/>[[reathaí meánfhaid]] | data-sort-value="1928" | 1928-10-06 | data-sort-value="2025" | 2025-07-23 | [[Cill Chainnigh]] | | [[:d:Q6729406|Q6729406]] | 6 |- | [[Sheila Smyth]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1928" | 1928 | | | | [[:d:Q27793294|Q27793294]] | 0 |- | [[Catherine Gaskin]] | | úrscéalaí Gael-Astráileach | [[scríbhneoir]]<br/>[[úrscéalaí]] | data-sort-value="1929" | 1929-04-02 | data-sort-value="2009" | 2009-09-06 | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]]<br/>[[Dundalk Bay]] | [[Sydney]] | [[:d:Q513055|Q513055]] | 7 |- | [[Esme Mercer]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1929" | 1929 | | | | [[:d:Q27672134|Q27672134]] | 0 |- | [[R. Gibson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1929" | 1929 | | | | [[:d:Q65554544|Q65554544]] | 0 |- | [[Jennifer Johnston]] | [[Íomhá:Jennifer Johnston (novelist).png|center|40px]] | scríbhneoir Éireannach | [[úrscéalaí]]<br/>[[scríbhneoir]] | data-sort-value="1930" | 1930-01-12 | data-sort-value="2025" | 2025-02-25 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Dún Laoghaire]] | [[:d:Q526219|Q526219]] | 16 |- | [[Yvonne Kelly]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1930" | 1930s | | | | [[:d:Q1547285|Q1547285]] | 2 |- | [[Susan Devlin]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1931" | 1931 | | [[Winnipeg]] | | [[:d:Q2363393|Q2363393]] | 4 |- | [[Yvonne Barr]] | | víreolaí Éireannach | [[vireolaí]] | data-sort-value="1932" | 1932-03-11 | data-sort-value="2016" | 2016-02-13 | [[Ceatharlach]] | [[Melbourne]] | [[:d:Q456705|Q456705]] | 13 |- | [[Anne Donnelly]] | | péintéir Éireannach | [[péintéir]] | data-sort-value="1932" | 1932 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q1117247|Q1117247]] | 3 |- | [[J. Duncan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1932" | 1932 | | | | [[:d:Q65554344|Q65554344]] | 0 |- | [[Jean Lawless]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1933" | 1933 | | | | [[:d:Q13481865|Q13481865]] | 2 |- | [[Audrey Dalton]] | [[Íomhá:Audrey Dalton Wagon Train 1959.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1934" | 1934-01-21 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q439915|Q439915]] | 19 |- | [[Ann Ormonde]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1935" | 1935-01-20 | | [[Coill Mhic Thomáisín]] | | [[:d:Q263468|Q263468]] | 2 |- | [[Nuala Fennell]] | [[Íomhá:Nuala Fennell, April 1983 (cropped).jpg|center|40px]] | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1935" | 1935-11-25 | data-sort-value="2009" | 2009-08-11 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Bóthar Mhuirfean]] | [[:d:Q526634|Q526634]] | 5 |- | [[Mary Bryan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1936" | 1936 | data-sort-value="2017" | 2017-10-26 | [[Trá Lí]] | | [[:d:Q1906224|Q1906224]] | 2 |- | [[Elizabeth Shaughnessy]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]] imreoir fichille (*1937) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1937" | 1937 | | | | [[:d:Q5363498|Q5363498]] | 2 |- | [[Carmencita Hederman]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1939" | 1939-10-23 | data-sort-value="2025" | 2025-05-31 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q1043753|Q1043753]] | 4 |- | [[Deirdre O'Connell]] | | ban-aisteoir agus amhránaí Gael-Mheiriceánach | [[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]] | data-sort-value="1939" | 1939-06-16 | data-sort-value="2001" | 2001-06-09 | [[South Bronx]] | [[Baile Átha Cliath]] | [[:d:Q2916434|Q2916434]] | 5 |- | [[Gemma O'Connor]] | | scríbhneoir Éireannach | [[athchóiritheoir]]<br/>[[scríbhneoir]] | data-sort-value="1940" | 1940 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1501154|Q1501154]] | 4 |- | [[Lena Rea]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1940" | 1940 | | | | [[:d:Q1817335|Q1817335]] | 2 |- | [[Joan McCloy]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1940" | 1940 | | | | [[:d:Q6519433|Q6519433]] | 2 |- | [[Fidelma Macken]] | | breitheamh Éireannach | [[breitheamh]]<br/>[[múinteoir ollscoile]]<br/>[[abhcóide]]<br/>[[saineolaí dlí]] | data-sort-value="1942" | 1942-02-28 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1411301|Q1411301]] | 4 |- | [[Maureen Mockford]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1942" | 1942-03-27 | data-sort-value="2008" | 2008-01-12 | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q13481867|Q13481867]] | 3 |- | [[Claire Walsh]] | | reathaí meánraoin Éireannach | [[reathaí meánfhaid]] | data-sort-value="1942" | 1942-05-27<br/>1942-07-27 | | | | [[:d:Q42294660|Q42294660]] | 2 |- | [[Jane Leslie]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1942" | 1942 | | | | [[:d:Q65554348|Q65554348]] | 0 |- | [[Mary Dinan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1943" | 1943 | data-sort-value="2024" | 2024-11-02 | | | [[:d:Q6780729|Q6780729]] | 1 |- | [[Mary White]] | | polaiteoir Éireannach (Fianna Fáil) | [[polaiteoir]]<br/>[[duine den lucht gnó]] | data-sort-value="1944" | 1944-10-07 | data-sort-value="2026" | 2026-01-04 | [[Dún Dealgan]] | [[Dún Droma]] | [[:d:Q530899|Q530899]] | 5 |- | [[Margaret Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cliathreathaí (*1944) ♀ | [[cliathreathaí]] | data-sort-value="1944" | 1944-09-21 | | | | [[:d:Q41446936|Q41446936]] | 1 |- | [[Mary Upton]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1946" | 1946-05-30 | | [[Cill Rois]] | | [[:d:Q540353|Q540353]] | 4 |- | [[Mary Freehill]] | [[Íomhá:Mary Freehill PES Group meeting 2019.jpg|center|40px]] | méara Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1946" | 1946-07-22 | | [[Béal Átha Conaill]] | | [[:d:Q1906258|Q1906258]] | 3 |- | [[Sinéad Cusack]] | [[Íomhá:Sinead cusack 2021 1.jpg|center|40px]] | aisteoir Éireannach | [[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1948" | 1948-02-18 | | [[Deilginis]] | | [[:d:Q224782|Q224782]] | 18 |- | [[Ann Murray]] | [[Íomhá:Curtain Call (6766562451).jpg|center|40px]] | amhránaí ceoldrámaíochta Éireannach | [[amhránaí ceoldrámaíochta]] | data-sort-value="1949" | 1949-08-27 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q462570|Q462570]] | 10 |- | [[Mary Bergin]] | | ceoltóir Éireannach | [[ceoltóir]] | data-sort-value="1949" | 1949-09-13 | | [[Seanchill]] | | [[:d:Q1627129|Q1627129]] | 5 |- | [[Mary Tracey-Purcell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] reathaí meánfhaid (*1949) ♀ | [[reathaí meánfhaid]] | data-sort-value="1949" | 1949-05-22 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q42293853|Q42293853]] | 4 |- | [[Maxi]] | | DJ, aisteoir agus ceoltóir Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1950" | 1950-02-23 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q510649|Q510649]] | 10 |- | [[Wendy Donnelly]] | | imreoir badmantain Éireannach | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1950" | 1950s | | | | [[:d:Q2559274|Q2559274]] | 1 |- | [[Dorothy Cunningham]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1950" | 1950 | | | | [[:d:Q26955634|Q26955634]] | 1 |- | [[F. Cunningham]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1950" | 1950 | | | | [[:d:Q65554280|Q65554280]] | 0 |- | [[Aileen Noonan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir fichille (*1950) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1950" | 1950 | | | | [[:d:Q110160815|Q110160815]] | 2 |- | [[Sarah Ludford, Baroness Ludford]] | [[Íomhá:Official portrait of Baroness Ludford crop 2, 2024.jpg|center|40px]] | polaiteoir Briotanach (rugadh 1951) | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1951" | 1951-03-14 | | [[Halesworth]] | | [[:d:Q336425|Q336425]] | 11 |- | [[Anne Anderson]] | [[Íomhá:Anne Anderson (cropped).jpg|center|40px]] | taidhleoir Éireannach | [[taidhleoir]] | data-sort-value="1952" | 1952-07 | | [[Cluain Meala]] | | [[:d:Q564938|Q564938]] | 6 |- | [[Barbara Beckett]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1952" | 1952-03 | | [[Tuaisceart Éireann]] | | [[:d:Q807346|Q807346]] | 3 |- | [[Diane Underwood]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1952" | 1952 | | | | [[:d:Q26958541|Q26958541]] | 1 |- | [[Ann O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1952) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1952" | 1952-06-03 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q27881115|Q27881115]] | 2 |- | [[Vivienne Smith]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1952) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1952" | 1952-11-10 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q27886476|Q27886476]] | 2 |- | [[Bairbre Dowling]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1953" | 1953-03-27 | data-sort-value="2016" | 2016-01-20 | [[Baile Átha Cliath]] | [[Manhattan]] | [[:d:Q2879967|Q2879967]] | 3 |- | [[Cornelia Hayes O'Herlihy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Aisteoir|aisteoir]] agus [[Stiúrthóir scannán|stiúrthóir scannán]] (*1953) ♀; spouse of Lorcan O'Herlihy | [[aisteoir]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1953" | 20th century | | | | [[:d:Q2997473|Q2997473]] | 1 |- | [[Áine Brady]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1954" | 1954-09-08 | | [[Contae na Gaillimhe]] | | [[:d:Q249955|Q249955]] | 3 |- | [[Síle de Valera]] | [[Íomhá:Síle de Valera 1981 01.jpg|center|40px]] | polaiteoir Éireannach de chuid Fianna Fáil | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1954" | 1954-12-17 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q436181|Q436181]] | 8 |- | [[Bairbre de Brún]] | [[Íomhá:Bairbre de Brún 2008-10-19 Strasbourg (cropped).jpg|center|40px]] | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1954" | 1954-01-10 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q450673|Q450673]] | 10 |- | [[Geraldine Brannigan]] | | iomaitheoir Eurovision 1975 | [[amhránaí]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1954" | 1954 | | [[Cluain Tarbh]] | | [[:d:Q451689|Q451689]] | 8 |- | [[Mary Geaney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir haca, camogie player agus imreoir peile Gaelaí (*1954) ♀ | [[imreoir haca]]<br/>[[camogie player]]<br/>[[imreoir peile Gaelaí]] | data-sort-value="1954" | 1954-04-06 | | [[Oileán Ciarraí]] | | [[:d:Q6779624|Q6779624]] | 1 |- | [[Christine Fulcher]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1954) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1954" | 1954-12-20 | | | | [[:d:Q27922118|Q27922118]] | 2 |- | [[Bríd Brennan]] | [[Íomhá:Brid Brennan - Day 3 diff 2025.png|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1955" | 1955 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q913526|Q913526]] | 9 |- | [[Alexandra Colen]] | [[Íomhá:AlexandraColen1996.jpg|center|40px]] | polaiteoir Éireannach-Beilgeach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1955" | 1955-07-09 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2833256|Q2833256]] | 4 |- | [[Mary Coughlan]] | [[Íomhá:Marycoughlan.JPG|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Aisteoir|aisteoir]], [[Amhránaí|amhránaí]], [[Cumadóir amhrán|cumadóir amhrán]], ceoltóir snagcheoil, ealaíontóir taifeadta agus [[Ceoltóir|ceoltóir]] (fl. 1984–) (*1956) ♀; spouse of Frank Bonadio | [[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[ceoltóir snagcheoil]]<br/>[[ealaíontóir taifeadta]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1956" | 1956-05-05 | | [[Contae na Gaillimhe]] | | [[:d:Q369823|Q369823]] | 9 |- | [[Máire Ní Chathasaigh]] | | ceoltóir Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[craoltóir]] | data-sort-value="1956" | 1956 | | [[Droichead na Bandan]] | | [[:d:Q975053|Q975053]] | 2 |- | [[Kathleen O'Beirne]] | | scríbhneoir Éireannach | [[scríbhneoir]] | data-sort-value="1956" | 1956-10-18 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1736283|Q1736283]] | 2 |- | [[Máire Breatnach]] | | fidléir Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[fidléir]]<br/>[[pianódóir]]<br/>[[giotáraí]]<br/>[[méarchláraí]] | data-sort-value="1956" | 1956 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q3331954|Q3331954]] | 4 |- | [[Linda Andrews]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1956" | 1956 | | | | [[:d:Q27036227|Q27036227]] | 1 |- | [[Brenda McGrory]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1956) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1956" | 1956-04-29 | | | | [[:d:Q27927243|Q27927243]] | 2 |- | [[Lynn McCrave]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1956" | 1956 | | | | [[:d:Q65554433|Q65554433]] | 0 |- | [[Geraldine Feeney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] polaiteoir, Seanadóir na hÉireann (*1957) ♀ | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1957" | 1957-09-09 | | [[Contae Uíbh Fhailí]] | | [[:d:Q304576|Q304576]] | 2 |- | [[Siobhán McCarthy]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1957" | 1957-11-06 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q969376|Q969376]] | 2 |- | [[Alison Browner]] | | amhránaí agus amhránaí ceoldrámaíochta Éireannach | [[amhránaí ceoldrámaíochta]] | data-sort-value="1957" | 1957-09-22 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1490059|Q1490059]] | 4 |- | [[Regina Joyce]] | | cianreathaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1957" | 1957-02-07 | | | | [[:d:Q7308488|Q7308488]] | 3 |- | [[Ann Crossan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1957" | 1957 | | | | [[:d:Q26958736|Q26958736]] | 0 |- | [[Aisling O'Leary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1957) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1957" | 1957-07-07 | | | | [[:d:Q27922111|Q27922111]] | 2 |- | [[Deirdre Sheehan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1957) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1957" | 1957-09-25 | | | | [[:d:Q27995560|Q27995560]] | 2 |- | [[Niamh McMahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1957) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1957" | 1957-03-06 | | | | [[:d:Q135389748|Q135389748]] | 0 |- | [[Breda Grennell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1957) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1957" | 1957-02-28 | | | | [[:d:Q135389750|Q135389750]] | 0 |- | [[Louise Richardson]] | [[Íomhá:Louise Richardson.jpg|center|40px]] | eolaí polaitíochta Éireannach | [[ollamh]] | data-sort-value="1958" | 1958-06-08 | | [[Trá Mhór]] | | [[:d:Q440934|Q440934]] | 12 |- | [[Aisling Walsh]] | [[Íomhá:Aisling Walsh.jpg|center|40px]] | scríbhneoir agus stiúrthóir scannán Éireannach | [[stiúrthóir scannán]]<br/>[[scríbhneoir scripte]]<br/>[[stiúrthóir teilifíse]]<br/>[[stiúrthóir]] | data-sort-value="1958" | 1958-09 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2443145|Q2443145]] | 12 |- | [[Ailish Smyth]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1958) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1958" | 1958-09-18 | | | | [[:d:Q29997026|Q29997026]] | 1 |- | [[Marion Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1958) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1958" | 1958-07-21 | | | | [[:d:Q135389248|Q135389248]] | 0 |- | [[Philodena Grennell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1958) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1958" | 1958-04-30 | | | | [[:d:Q135389749|Q135389749]] | 0 |- | [[Michèle Burke]] | | [[Ceanada|Ceanadach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] smideoir agus [[Mainicín faisin|mainicín]] (fl. 1980–) (1959–2025) ♀; Duais Emmy agus Duais an Acadaimh don smideadh agus gruagaireacht is fearr | [[smideoir]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]] | data-sort-value="1959" | 1959 | data-sort-value="2025" | 2025-09-26 | [[Cill Dara]] | [[Los Angeles, California|Los Angeles]] | [[:d:Q518417|Q518417]] | 10 |- | [[Kate Thompson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Aisteoir|aisteoir]], [[Scríbhneoir|scríbhneoir]], aisteoir stáitse agus [[Úrscéalaí|úrscéalaí]] (*1959) ♀ | [[aisteoir]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[úrscéalaí]] | data-sort-value="1959" | 1959 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q960202|Q960202]] | 4 |- | [[Carey May Edge]] | | [[Ceanada|Ceanadach]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1959) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1959" | 1959-07-19 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1035934|Q1035934]] | 5 |- | [[Margaret M. Murnane]] | | fisiceoir Éireannach | [[fisiceoir]]<br/>[[múinteoir ollscoile]] | data-sort-value="1959" | 1959-01-23 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q1894870|Q1894870]] | 10 |- | [[Marie Murphy-Rollins]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1959) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1959" | 1959-03-23 | | | | [[:d:Q29996726|Q29996726]] | 1 |- | [[Debbie Freeman]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1959" | 1959 | | | | [[:d:Q65554233|Q65554233]] | 0 |- | [[Lori Redmond]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1959) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1959" | 1959-08-15 | | | | [[:d:Q135389746|Q135389746]] | 0 |- | [[Ann Connellan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1959) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1959" | 1959-04-15 | | | | [[:d:Q135389753|Q135389753]] | 0 |- | [[Roma Downey]] | [[Íomhá:Roma Downey 2015.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] [[Aisteoir|aisteoir]], [[Léiritheoir scannáin|léiritheoir scannáin]], aisteoir scannáin agus [[Stiúrthóir scannán|stiúrthóir scannán]] (fl. 1988–) (*1960) ♀; réalta ar Hollywood Walk of Fame, Oifigeach Ord Impireacht na Breataine, TV Land Award agus Gradaim Acadamh Scannán agus Teilifíse na hÉireann; spouse of Mark Burnett, Leland Orser agus David Anspaugh; notable work Touched by an Angel agus A Woman Named Jackie | [[aisteoir]]<br/>[[léiritheoir scannáin]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1960" | 1960-05-06 | | [[Doire]] | | [[:d:Q258989|Q258989]] | 23 |- | [[Patricia Walsh]] | | caiteoir teisce Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1960" | 1960-03-16 | | | | [[:d:Q16224342|Q16224342]] | 4 |- | [[Caroline O'Shea]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1960" | 1960-12-30 | | | | [[:d:Q21936525|Q21936525]] | 2 |- | [[Miriam Hopkins]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1960) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1960" | 1960-10-28 | | | | [[:d:Q28037353|Q28037353]] | 3 |- | [[Ann O'Sullivan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1960" | 1960s | | | | [[:d:Q55739805|Q55739805]] | 0 |- | [[Nikki Lane]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1960" | 1960s | | | | [[:d:Q55739848|Q55739848]] | 0 |- | [[Ann Hawkshaw]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1960" | 1960s | | | | [[:d:Q65554176|Q65554176]] | 0 |- | [[Siobhain Caffrey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1960) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1960" | 1960-03-08 | | | | [[:d:Q135389754|Q135389754]] | 0 |- | [[Michelle Rocca]] | [[Íomhá:Michelle Rocca in Belfast (cropped).jpg|center|40px]] | péiceallán Éireannach | [[láithreoir teilifíse]]<br/>[[péiceallán]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]]<br/>[[iomaitheoir i gcomórtas áilleachta]] | data-sort-value="1961" | 1961 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q372148|Q372148]] | 8 |- | [[Orla Brady]] | [[Íomhá:Orla Brady 2020 1 cropped.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1961" | 1961-03-28 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q444292|Q444292]] | 21 |- | [[Ali Hewson]] | [[Íomhá:Alison Hewson portrait.jpg|center|40px]] | gníomhaí agus bean ghnó Éireannach | [[duine den lucht gnó]] | data-sort-value="1961" | 1961-03-23 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q777287|Q777287]] | 12 |- | [[Mary-Pat Moore]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1961" | 1961-04-24 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q6778731|Q6778731]] | 4 |- | [[Mary Parr]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cliathreathaí (*1961) ♀ | [[cliathreathaí]] | data-sort-value="1961" | 1961-10-01 | | | | [[:d:Q21936533|Q21936533]] | 3 |- | [[Janice Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1961) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1961" | 1961-12-17 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q27562837|Q27562837]] | 4 |- | [[Elaine Doyle]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1961" | 1961 | | | | [[:d:Q65554263|Q65554263]] | 0 |- | [[Dolores Fitzgibbon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1961) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1961" | 1961-09-15 | | | | [[:d:Q135389751|Q135389751]] | 0 |- | [[Emer Costello]] | [[Íomhá:Costello, Emer-2148.jpg|center|40px]] | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1962" | 1962-09-03 | | [[Contae Lú]] | | [[:d:Q525437|Q525437]] | 8 |- | [[Hilary Mooney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] múinteoir ollscoile, diagaire Caitliceach agus diagaire (*1962) ♀ | [[múinteoir ollscoile]]<br/>[[diagaire Caitliceach]]<br/>[[diagaire]] | data-sort-value="1962" | 1962 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1618120|Q1618120]] | 1 |- | [[Fionnuala Sherry]] | [[Íomhá:Fionnuala Sherry.jpg|center|40px]] | ceoltóir Éireannach | [[ceoltóir]] | data-sort-value="1962" | 1962-09-20 | | [[An Nás]] | | [[:d:Q1868188|Q1868188]] | 17 |- | [[Sian Doody]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]]<br/>[[badminton coach]] | data-sort-value="1962" | 1962-05-05 | | | | [[:d:Q2280741|Q2280741]] | 1 |- | [[Caitríona Ruane]] | [[Íomhá:Caitríona Ruane 2014 (cropped).jpg|center|40px]] | imreoir leadóige, an Ríocht Aontaithe | [[imreoir leadóige]]<br/>[[polaiteoir]] | data-sort-value="1962" | 1962-07-19 | | [[Béal Átha na Muice]] | | [[:d:Q5017940|Q5017940]] | 2 |- | [[Anne Keenan-Buckley]] | | cianreathaí Éireannach | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1962" | 1962-01-07 | | | | [[:d:Q11851668|Q11851668]] | 2 |- | [[Sonia Reamsbottom]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1962) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1962" | 1962-03-28 | | [[Cill Dara]] | | [[:d:Q24007862|Q24007862]] | 4 |- | [[Barbara Johnson]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1962" | 1962-12-05<br/>1962-12-23 | | | | [[:d:Q42287970|Q42287970]] | 1 |- | [[Ita Marron]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1962" | 1962 | | | | [[:d:Q65554342|Q65554342]] | 0 |- | [[Pamela Peard]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1962" | 1962-06-02 | | | | [[:d:Q65965095|Q65965095]] | 0 |- | [[Kathy Ann Kelly]] | [[Íomhá:Kathy Kelly 2707.jpg|center|40px]] | ceoltóir | [[amhránaí]] | data-sort-value="1963" | 1963-03-06 | | [[Leominster]] | | [[:d:Q1736556|Q1736556]] | 5 |- | [[Roisin Smyth]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1963) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1963" | 1963-10-26 | | | | [[:d:Q21936554|Q21936554]] | 3 |- | [[Mary Fitzpatrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1963) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1963" | 1963-05-17 | | | | [[:d:Q135389242|Q135389242]] | 0 |- | [[Bernadette Lillis]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1963) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1963" | 1963-02-26 | | | | [[:d:Q135389246|Q135389246]] | 0 |- | [[Elizabeth O'Leary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1963) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1963" | 1963-08-21 | | | | [[:d:Q135389747|Q135389747]] | 0 |- | [[Catherine Walsh]] | | file Éireannach | [[file]]<br/>[[scríbhneoir]] | data-sort-value="1964" | 1964 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q338265|Q338265]] | 3 |- | [[Maeve Quinlan]] | [[Íomhá:Maeve Quinlan at Camp As Sayliyah, Qatar.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Gael-Mheiriceánach | [[aisteoir]]<br/>[[imreoir leadóige]]<br/>[[aisteoir teilifíse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[scríbhneoir scripte]] | data-sort-value="1964" | 1964-11-16 | | [[Chicago, Illinois|Chicago]] | | [[:d:Q433284|Q433284]] | 16 |- | [[Carrie Crowley]] | [[Íomhá:Carrie Crowley - Day 3 diff 2025.png|center|40px]] | aisteoir agus craoltóir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[láithreoir teilifíse]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[pearsa raidió]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1964" | 1964-05-23 | | [[Port Láirge]] | | [[:d:Q1045015|Q1045015]] | 11 |- | [[Susan Ronan]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]]<br/>[[bainisteoir sacair]] | data-sort-value="1964" | 1964-02-21 | | [[Éire]] | | [[:d:Q7648333|Q7648333]] | 4 |- | [[Aisling Molloy]] | | reathaí meánraoin Éireannach | [[reathaí meánfhaid]] | data-sort-value="1964" | 1964-06-12 | | | | [[:d:Q23043629|Q23043629]] | 2 |- | [[Ciara Doheny]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1964" | 1964-08-04 | | | | [[:d:Q27893278|Q27893278]] | 0 |- | [[Catherine Bohan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1964) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1964" | 1964-04-18 | | | | [[:d:Q28822774|Q28822774]] | 2 |- | [[Rebecca Best]] | | imreoir scuaise Éireannach | [[imreoir scuaise]] | data-sort-value="1964" | 1964-01-18 | | [[Sheffield]] | | [[:d:Q50839606|Q50839606]] | 4 |- | [[Gearoidin Ui Laighleis]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir fichille (*1964) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1964" | 1964 | | | | [[:d:Q105358147|Q105358147]] | 0 |- | [[Sandra Fitzgibbon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1964) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1964" | 1964-03-16 | | | | [[:d:Q135389247|Q135389247]] | 0 |- | [[Sinead Daly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1964) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1964" | 1964-01-01 | | | | [[:d:Q135389752|Q135389752]] | 0 |- | [[Kim Jackson]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1965" | 1965-08-22 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q286695|Q286695]] | 11 |- | [[Maria Christian]] | [[Íomhá:Maria Doyle-Cuche 2019-08-28.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1965" | 1965-05-06 | | [[Dún Dealgan]] | | [[:d:Q1895757|Q1895757]] | 9 |- | [[Anne Cleary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] person (*1965) ♀ | | data-sort-value="1965" | 1965 | | | | [[:d:Q2851037|Q2851037]] | 3 |- | [[Barbara Griffin]] | | aisteoir | [[aisteoir]] | data-sort-value="1965" | 1965-01-01 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2883953|Q2883953]] | 3 |- | [[Miriam Grealey]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1965" | 1965-12-27 | | [[Dún na nGall (baile)|Dún na nGall]] | | [[:d:Q6873329|Q6873329]] | 4 |- | [[Holly Lane]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1965" | 1965 | | | | [[:d:Q27043986|Q27043986]] | 1 |- | [[Ann Stephens]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1965" | 1965 | | | | [[:d:Q27043991|Q27043991]] | 1 |- | [[Julie Parkes]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1965) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1965" | 1965-04-17 | | | | [[:d:Q28911826|Q28911826]] | 2 |- | [[Maeve Moynihan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1965" | 1965 | | | | [[:d:Q65554435|Q65554435]] | 0 |- | [[Ursula Noctor]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (1965–1993) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1965" | 1965-01-21 | data-sort-value="1993" | 1993-04-04 | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | | [[:d:Q106527955|Q106527955]] | 1 |- | [[Maire Ni Laighin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1965) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1965" | 1965-04-02 | | | | [[:d:Q135389243|Q135389243]] | 0 |- | [[Sarah McCloskey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1965) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1965" | 1965-04-18 | | | | [[:d:Q135389244|Q135389244]] | 0 |- | [[Margaret Timoney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1965) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1965" | 1965-06-16 | | | | [[:d:Q135389745|Q135389745]] | 0 |- | [[Marguerite Donlon]] | | damhsóir agus cóiréagrafaí Éireannach | [[cóiréagrafaí]]<br/>[[damhsóir bailé]]<br/>[[ballet director]]<br/>[[damhsóir]] | data-sort-value="1966" | 1966-05-31 | | [[An Longfort]] | | [[:d:Q524761|Q524761]] | 5 |- | [[Perri Williams]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] siúlóir rása (*1966) ♀ | [[siúlóir rása]] | data-sort-value="1966" | 1966-06-21<br/>1966-06-02 | | | | [[:d:Q44503461|Q44503461]] | 1 |- | [[Siobhán Nicholson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir leadóige (*1966) ♀ | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1966" | 1966-06-11 | | [[Wimbledon, Londain|Wimbledon]] | | [[:d:Q97918916|Q97918916]] | 2 |- | [[Karen Hennessy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1966) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1966" | 1966-02-17 | | | | [[:d:Q135388055|Q135388055]] | 0 |- | [[Geraldine Somerville]] | | aisteoir | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1967" | 1967-05-19 | | [[Contae na Mí]] | | [[:d:Q235572|Q235572]] | 23 |- | [[Carol Munster]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1967" | 1967 | | | | [[:d:Q27503288|Q27503288]] | 1 |- | [[Aisling Byrne-Bowman]] | | Mairnéalach (*1967) ♀ | [[mairnéalach]] | data-sort-value="1967" | 1967-08-26 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q96484359|Q96484359]] | 1 |- | [[Caroline Forde]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1967) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1967" | 1967-04-26 | | | | [[:d:Q135389245|Q135389245]] | 0 |- | [[Aisling O'Sullivan]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1968" | 1968 | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | | [[:d:Q174315|Q174315]] | 6 |- | [[Sharon Shannon]] | [[Íomhá:Sharon Shannon smiling.jpg|center|40px]] | ceoltóir Éireannach | [[fidléir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[cairdíneoir]] | data-sort-value="1968" | 1968-11-12 | | [[Cora Finne]] | | [[:d:Q457684|Q457684]] | 16 |- | [[Cecilia Keaveney]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1968" | 1968-11-27 | | [[Doire]] | | [[:d:Q540369|Q540369]] | 4 |- | [[Emer Martin]] | [[Íomhá:Emerfinalbook copy.jpg|center|40px]] | scríbhneoir Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[péintéir]] | data-sort-value="1968" | 1968-02-29 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1258694|Q1258694]] | 4 |- | [[Fiona O'Malley]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1968" | 1968-01-19 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q1418534|Q1418534]] | 2 |- | [[Regina Grennan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1968) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1968" | 1968-11-10 | | | | [[:d:Q135385324|Q135385324]] | 0 |- | [[Emma Donoghue]] | [[Íomhá:Irish-Canadian author Emma Donoghue.JPG|center|40px]] | úrscéali, staraí, scríbhneoir agus drámadóir Éireannach | [[staraí liteartha]]<br/>[[úrscéalaí]]<br/>[[drámadóir]]<br/>[[scríbhneoir scripte]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir scripte scannáin]] | data-sort-value="1969" | 1969-10-24 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q52255|Q52255]] | 30 |- | [[Karan Casey]] | [[Íomhá:Karan Casey.JPG|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[pianódóir]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1969" | 1969 | | [[Cill Mhíodáin]] | | [[:d:Q274052|Q274052]] | 9 |- | [[Catherina McKiernan]] | | cianreathaí Éireannach | [[reathaí maratóin]] | data-sort-value="1969" | 1969-11-30 | | [[Contae an Chabháin]] | | [[:d:Q274541|Q274541]] | 6 |- | [[Angeline Ball]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1969" | 1969-06-28 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q530292|Q530292]] | 8 |- | [[Patricia Kelly]] | [[Íomhá:Patricia-Kelly-(MS1411200026).jpg|center|40px]] | ceoltóir Gael-Mheiriceánach | [[cumadóir amhrán]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[ceoltóir]]<br/>[[Léiritheoir ceoil|léiritheoir ceirníní]]<br/>[[údar]] | data-sort-value="1969" | 1969-11-22 | | [[Gamonal]] | | [[:d:Q1544206|Q1544206]] | 7 |- | [[Naomi Geraghty]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] eagarthóir scannán, eagarthóir teilifíse agus stiúrthóir teilifíse (*1969) ♀ | [[eagarthóir scannán]]<br/>[[eagarthóir teilifíse]]<br/>[[stiúrthóir teilifíse]] | data-sort-value="1969" | 1969-05 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1964826|Q1964826]] | 2 |- | [[Pauline Curley]] | [[Íomhá:Pauline Curley - Rotterdam Marathon 2008 (2411527348) (cropped).jpg|center|40px]] | reathaí maratóin Éireannach | [[reathaí maratóin]] | data-sort-value="1969" | 1969-03-10 | | [[Biorra]] | | [[:d:Q7155002|Q7155002]] | 2 |- | [[Aileen Convery]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1969) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1969" | 1969-07-10 | | | | [[:d:Q29059727|Q29059727]] | 2 |- | [[Maria Coleman]] | | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]] mairnéalach (*1969) ♀ | [[mairnéalach]] | data-sort-value="1969" | 1969-07-21 | | [[Birmingham]] | | [[:d:Q56065668|Q56065668]] | 1 |- | [[Teresa Duffy]] | | Cianreathaí (*1969) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1969" | 1969-07-16 | | | | [[:d:Q97670856|Q97670856]] | 1 |- | [[Karen Staunton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1969) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1969" | 1969-06-07 | | | | [[:d:Q135388054|Q135388054]] | 0 |- | [[Catherine Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] aisteoir stáitse agus aisteoir scannáin (*1970) ♀ | [[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q1051060|Q1051060]] | 2 |- | [[Siobhán Hoey]] | | bean spóirt Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1970" | 1970-07-17 | | | | [[:d:Q7525309|Q7525309]] | 2 |- | [[Keelin Fox]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970s | | | | [[:d:Q15729982|Q15729982]] | 2 |- | [[Tanya Cooke]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | | | [[:d:Q27503287|Q27503287]] | 1 |- | [[Claire Russell]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | | | [[:d:Q27503304|Q27503304]] | 0 |- | [[Katy McCandless]] | | cianreathaí Éireannach | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1970" | 1970-06-22 | | | | [[:d:Q42954570|Q42954570]] | 2 |- | [[Breda Dennehy-Willis]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cianreathaí (*1970) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | | | [[:d:Q43016830|Q43016830]] | 1 |- | [[Elaine Kiely]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970s | | | | [[:d:Q65027970|Q65027970]] | 0 |- | [[Angela Carr]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970s | | | | [[:d:Q65554172|Q65554172]] | 0 |- | [[Annette Taylor]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1970" | 1970s | | | | [[:d:Q65554187|Q65554187]] | 0 |- | [[Amy Mallon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cóitseálaí cispheile agus cispheileadóir (*1970) ♀ | [[cóitseálaí cispheile]]<br/>[[cispheileadóir]] | data-sort-value="1970" | 1970-04-21 | | | | [[:d:Q104093537|Q104093537]] | 1 |- | [[Michelle Amanda Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1970) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1970" | 1970-10-30 | | | | [[:d:Q135387113|Q135387113]] | 0 |- | [[Geraldine Hendricken]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1970" | 1970-04-19 | | | | [[:d:Q137723688|Q137723688]] | 0 |- | [[Amira Casar]] | [[Íomhá:Amira Casar Call Me By Your Name Photo Call Berlinale 2017.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Francach | [[aisteoir teilifíse]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1971" | 1971-05-01 | | [[Londain]] | | [[:d:Q271553|Q271553]] | 28 |- | [[Claire Henderson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1971" | 1971-10-08 | | | | [[:d:Q1094805|Q1094805]] | 2 |- | [[Jayne Plunkett]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1971" | 1971-08-10 | | | | [[:d:Q1636158|Q1636158]] | 2 |- | [[Susan Smith-Walsh]] | [[Íomhá:Susan Smith-Walsh in 1996.jpg|center|40px]] | cliathreathaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1971" | 1971-09-14 | | [[Port Láirge]] | | [[:d:Q7648401|Q7648401]] | 2 |- | [[Sinéad Delahunty]] | | reathaí meánraoin Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1971" | 1971-02-12 | | [[Contae Chill Chainnigh]] | | [[:d:Q16209027|Q16209027]] | 2 |- | [[Anna McPartlin]] | | úrscéalaí Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir scripte]]<br/>[[úrscéalaí]] | data-sort-value="1972" | 1972 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q562441|Q562441]] | 4 |- | [[Alexandria Sharpe]] | [[Íomhá:Alex Sharpe.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1972" | 1972-05-04 | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | | [[:d:Q636386|Q636386]] | 11 |- | [[Bronagh Gallagher]] | [[Íomhá:Bronagh Gallagher.jpg|center|40px]] | aisteoir agus ceoltóir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[cumadóir]] | data-sort-value="1972" | 1972-04-26 | | [[Doire]] | | [[:d:Q2926038|Q2926038]] | 12 |- | [[Sharon Foley]] | | léimneoir ard Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1972" | 1972-05-20 | | | | [[:d:Q7490056|Q7490056]] | 2 |- | [[Christine Kiely]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1972) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1972" | 1972-12-15 | | | | [[:d:Q135386316|Q135386316]] | 0 |- | [[Jillian Hayes]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1972) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1972" | 1972-10-30 | | | | [[:d:Q135387112|Q135387112]] | 0 |- | [[Karen Hannigan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1972) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1972" | 1972-07-23 | | | | [[:d:Q135388050|Q135388050]] | 0 |- | [[Geraldine O'Flynn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1972) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1972" | 1972-05-11 | | | | [[:d:Q135388051|Q135388051]] | 0 |- | [[Sonya McGinn]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]]<br/>[[iomaitheoir Oilimpeach]] | data-sort-value="1973" | 1973-12-17 | | [[Binn Éadair]] | | [[:d:Q1603815|Q1603815]] | 5 |- | [[Catherine Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1973) ♀ | [[rothaí spóirt]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1973" | 1973-08-23 | | | | [[:d:Q16224339|Q16224339]] | 1 |- | [[Sarah Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1973) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1973" | 1973-07-03 | | [[Leeds]] | | [[:d:Q32375569|Q32375569]] | 3 |- | [[Carmel Kissane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1973) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1973" | 1973-06-09 | | | | [[:d:Q135382829|Q135382829]] | 0 |- | [[Kelly Fitzpatrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1973) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1973" | 1973-05-06 | | | | [[:d:Q135385380|Q135385380]] | 0 |- | [[Olivia O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1973) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1973" | 1973-09-09 | | | | [[:d:Q135386317|Q135386317]] | 0 |- | [[Lorraine Grogan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1973) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1973" | 1973-10-26 | | | | [[:d:Q135388053|Q135388053]] | 0 |- | [[Victoria Smurfit]] | [[Íomhá:Victoria Smurfit 2016.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1974" | 1974-03-31 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q127333|Q127333]] | 19 |- | [[Lorraine Pilkington]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1974" | 1974-04-18 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q467567|Q467567]] | 11 |- | [[Alex Barclay]] | [[Íomhá:Alex Barclay 2010.jpg|center|40px]] | scríbhneoir Éireannach | [[scríbhneoir]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]]<br/>[[scríbhneoir coirscéalta]]<br/>[[iriseoir]]<br/>[[údar]] | data-sort-value="1974" | 1974 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q517660|Q517660]] | 10 |- | [[Lisa McDonald]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="1974" | 1974-07-09 | | [[Contae Loch Garman]] | | [[:d:Q1827764|Q1827764]] | 2 |- | [[Órlagh Fallon]] | | amhránaí agus cumadóir Éireannach | [[cumadóir]]<br/>[[amhránaí ceoldrámaíochta]]<br/>[[ealaíontóir taifeadta]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-08-24 | | [[Cnoc an Eanaigh]] | | [[:d:Q2447901|Q2447901]] | 12 |- | [[Camille O'Sullivan]] | | aisteoir agus ceoltóir Éireannach | [[péintéir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[ailtire]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1974" | 1974-12-30 | | [[Londain]] | | [[:d:Q2935027|Q2935027]] | 6 |- | [[Eva Birthistle]] | [[Íomhá:Eva Birthistle 02 (cropped).jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1974" | 1974 | | [[Bré]] | | [[:d:Q3061229|Q3061229]] | 17 |- | [[Deirdre Gallagher]] | | lúthchleasaí | [[siúlóir rása]] | data-sort-value="1974" | 1974-07-13 | | | | [[:d:Q5252565|Q5252565]] | 2 |- | [[Jenny McCauley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] mountain biker (*1974) ♀ | [[mountain biker]] | data-sort-value="1974" | 1974-07-18 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q17104427|Q17104427]] | 3 |- | [[Sarah Gillian Aherne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-10-25 | | | | [[:d:Q135385323|Q135385323]] | 0 |- | [[Emeir Howard]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-02-23 | | | | [[:d:Q135387108|Q135387108]] | 0 |- | [[Caitriona White]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-02-24 | | | | [[:d:Q135387109|Q135387109]] | 0 |- | [[Caroline Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-01-22 | | | | [[:d:Q135387111|Q135387111]] | 0 |- | [[Kathy Maryirl Reid]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-07-21 | | | | [[:d:Q135388045|Q135388045]] | 0 |- | [[Patricia Nolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1974) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1974" | 1974-02-04 | | | | [[:d:Q135388046|Q135388046]] | 0 |- | [[Tara Blaise]] | | ban-aisteoir agus amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1975" | 1975-03-01 | | [[Londain]] | | [[:d:Q2091210|Q2091210]] | 5 |- | [[Marie Davenport]] | | lúthchleasaí | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1975" | 1975-01-24 | | [[Inis Díomáin]] | | [[:d:Q6762820|Q6762820]] | 1 |- | [[Maria McCambridge]] | [[Íomhá:Maria McCambridge Berlin 2015.jpg|center|40px]] | cianreathaí Éireannach | [[reathaí maratóin]] | data-sort-value="1975" | 1975-07-10 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16210935|Q16210935]] | 2 |- | [[Rosemary Ryan]] | | cianreathaí Éireannach | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1975" | 1975-11-08 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q22415175|Q22415175]] | 2 |- | [[Catherine O'Neill]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1975) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1975" | 1975-12-04 | | [[Ros Mhic Thriúin]] | | [[:d:Q27464978|Q27464978]] | 1 |- | [[Sarah Ennis]] | [[Íomhá:2025 European Eventing Championships 20250920 114320.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] marcach (*1975) ♀ | [[marcach]] | data-sort-value="1975" | 1975-03-13 | | | | [[:d:Q56697421|Q56697421]] | 4 |- | [[Edel Mary O'Gorman]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1975) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1975" | 1975-03-22 | | | | [[:d:Q135387107|Q135387107]] | 0 |- | [[Michelle Aspell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1975) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1975" | 1975-12-02 | | | | [[:d:Q135387110|Q135387110]] | 0 |- | [[Sinead Vaughan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1975) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1975" | 1975-01-05 | | | | [[:d:Q135388047|Q135388047]] | 0 |- | [[Rachel Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1975) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1975" | 1975-03-09 | | | | [[:d:Q135388049|Q135388049]] | 0 |- | [[Suzanne Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1975) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1975" | 1975-05-01 | | | | [[:d:Q135388052|Q135388052]] | 0 |- | [[Olive Loughnane]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1976" | 1976-01-14 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q270214|Q270214]] | 17 |- | [[Gillian O'Sullivan]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[siúlóir rása]] | data-sort-value="1976" | 1976-08-21 | | [[Cill Airne]] | | [[:d:Q447794|Q447794]] | 14 |- | [[Natalia O'Shea]] | [[Íomhá:Helavisa5.jpg|center|40px]] | ceoltóir agus teangeolaí Rúiseach | [[teangeolaí]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[cumadóir]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[cláirseoir]]<br/>[[cóiritheoir ceoil]] | data-sort-value="1976" | 1976-09-03 | | [[Moscó]] | | [[:d:Q2378234|Q2378234]] | 10 |- | [[Sinéad Lynch]] | | iomróir Éireannach | [[iomróir]]<br/>[[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1976" | 1976-09-30 | | [[Leitir Ceanainn]] | | [[:d:Q7522382|Q7522382]] | 6 |- | [[Karen Shinkins]] | | rábálaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1976" | 1976-10-15 | | [[Droichead Nua]] | | [[:d:Q11735683|Q11735683]] | 4 |- | [[Claire McCarthy]] | | reathaí fadraoin Éireannach | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1976" | 1976-06-29 | | | | [[:d:Q39073573|Q39073573]] | 1 |- | [[Denise Scally]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1976) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1976" | 1976-08-13 | | | | [[:d:Q135388048|Q135388048]] | 0 |- | [[Giada Gray]] | [[Íomhá:Moritz A. Sachs und Giada Gray (1997).jpg|center|40px]] | aisteoir | [[aisteoir]]<br/>[[déantóir scannán]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1977" | 1977-06-23 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q62318|Q62318]] | 2 |- | [[Gemma Hayes]] | [[Íomhá:Gemma Hayes.png|center|40px]] | amhránaí agus cumadóir Éireannach | [[amhránaí is scríbhneoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[ealaíontóir taifeadta]] | data-sort-value="1977" | 1977-08-11 | | [[Béal Átha Póirín]] | | [[:d:Q273220|Q273220]] | 12 |- | [[Genevieve O'Reilly]] | [[Íomhá:Genevieve O'Reilly at a panel at the 2025 Star Wars Celebration in Japan (cropped).jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1977" | 1977-01-06 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q438161|Q438161]] | 22 |- | [[Eileen Walsh]] | [[Íomhá:Eileen Walsh at Berlinale 2024-1.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1977" | 1977-04-16 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q517868|Q517868]] | 14 |- | [[Lisa Dwan]] | [[Íomhá:Lisa dwan 2022 1.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1977" | 1977-11-25 | | [[Coosan]] | | [[:d:Q1827725|Q1827725]] | 5 |- | [[Melanie Clark Pullen]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[stiúrthóir scannán]] | data-sort-value="1977" | 1977-07-02 | data-sort-value="2022" | 2022-03-29 | [[Bré]] | | [[:d:Q1918954|Q1918954]] | 7 |- | [[Brídín Ní Bhraonáin]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1977" | 1977-01-20 | | [[Gaoth Dobhair]] | | [[:d:Q3247179|Q3247179]] | 6 |- | [[Caitriona Beggs]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1977" | 1977-07-15 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q5017933|Q5017933]] | 3 |- | [[Tarja Owens]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] mountain biker agus oistéapat (*1977) ♀ | [[mountain biker]]<br/>[[oistéapat]] | data-sort-value="1977" | 1977-05-25 | | [[Cill Mhantáin]]<br/>[[Deilgne]] | | [[:d:Q17106405|Q17106405]] | 4 |- | [[Lindsay Armaou]] | [[Íomhá:Lindsay Armaou in Manchester.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Amhránaí|amhránaí]], [[Aisteoir|aisteoir]] agus [[Ceoltóir|ceoltóir]] (fl. 1997–) (*1978) ♀; member of [[B*Witched]]; spouse of Lee Brennan agus Pahl | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-12-18 | | [[an Aithin]] | | [[:d:Q2096443|Q2096443]] | 6 |- | [[Cathy Davey]] | [[Íomhá:Cathy Davey.jpg|center|40px]] | ceoltóir Éireannach | [[amhránaí is scríbhneoir]]<br/>[[cumadóir]]<br/>[[giotáraí]] | data-sort-value="1978" | 1978 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2942190|Q2942190]] | 4 |- | [[Grainne Kierans]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]]<br/>[[bainisteoir sacair]] | data-sort-value="1978" | 1978-09-20 | | [[Droichead Átha]] | | [[:d:Q5593528|Q5593528]] | 3 |- | [[Stephanie Reilly]] | | lúthchleasaí | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1978" | 1978-02-23 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q7608378|Q7608378]] | 4 |- | [[Breege Connelly]] | [[Íomhá:Breege Connolly Rio2016.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1978) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1978" | 1978-02-01 | | | | [[:d:Q26218407|Q26218407]] | 3 |- | [[Fiona Glennon]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1978" | 1978 | | | | [[:d:Q65554285|Q65554285]] | 0 |- | [[Pauline Glennon]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1978" | 1978 | | | | [[:d:Q65554524|Q65554524]] | 0 |- | [[Maureen Garvey]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-01-24 | | | | [[:d:Q135384932|Q135384932]] | 0 |- | [[Emer Brophy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-06-07 | | | | [[:d:Q135388212|Q135388212]] | 0 |- | [[Gillian Callaghan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-12-04 | | | | [[:d:Q135388213|Q135388213]] | 0 |- | [[Nicola Downing]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-03-28 | | | | [[:d:Q135388214|Q135388214]] | 0 |- | [[Dara Barrett]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-11-12 | | | | [[:d:Q135388217|Q135388217]] | 0 |- | [[Sinead Harvey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-04-10 | | | | [[:d:Q135388218|Q135388218]] | 0 |- | [[Aisling Palmer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-03-17 | | | | [[:d:Q135388219|Q135388219]] | 0 |- | [[Nicola O'Brien]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-03-02 | | | | [[:d:Q135388220|Q135388220]] | 0 |- | [[Lorraine O'Brien]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1978) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1978" | 1978-03-02 | | | | [[:d:Q135388221|Q135388221]] | 0 |- | [[Bernadette Flynn]] | [[Íomhá:Bernadette Flynn.jpg|center|40px]] | damhsóir Éireannach | [[damhsóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-08-01 | | [[An tAonach]] | | [[:d:Q445819|Q445819]] | 8 |- | [[Caroline Ryan]] | [[Íomhá:2015 UEC Track Elite European Championships 58.JPG|center|40px]] | rothaí Éireannach | [[iomróir]]<br/>[[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1979" | 1979-10-10 | | [[Baile Mhic Andáin]] | | [[:d:Q511066|Q511066]] | 10 |- | [[Emma Byrne]] | [[Íomhá:Emma Byrne 2014 (cropped).jpg|center|40px]] | imreoir sacair | [[imreoir sacair]]<br/>[[bainisteoir sacair]] | data-sort-value="1979" | 1979-06-14 | | [[Léim an Bhradáin]] | | [[:d:Q533443|Q533443]] | 13 |- | [[Maite Kelly]] | [[Íomhá:Zimmer frei - der Abschied-2099.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[ceoltóir]]<br/>[[giotáraí]]<br/>[[scríbhneoir]]<br/>[[aisteoir ceolamharclannaíochta]]<br/>[[scríbhneoir litríocht pháistí]]<br/>[[oideoir]] | data-sort-value="1979" | 1979-12-04 | | [[Beirlín Thiar]]<br/>[[Beirlín]] | | [[:d:Q1885940|Q1885940]] | 6 |- | [[Kelly Liggan]] | | imreoir leadóige Éireannach | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1979" | 1979-02-05 | | [[an Spáinn]] | | [[:d:Q3194905|Q3194905]] | 10 |- | [[Máiréad Nesbitt]] | [[Íomhá:Mairead Nesbitt at MacQuarie Centre 02.jpg|center|40px]] | veidhleadóir Éireannach | [[veidhleadóir]]<br/>[[cumadóir]]<br/>[[classical violinist]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-04-18 | | [[Luachma]] | | [[:d:Q3300102|Q3300102]] | 14 |- | [[Ciara McCormack]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1979" | 1979-09-29 | | [[North Vancouver]] | | [[:d:Q5119123|Q5119123]] | 5 |- | [[Denise Thomas]] | | peileadóir | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1979" | 1979-12-22 | | | | [[:d:Q5257778|Q5257778]] | 2 |- | [[Ruth Kilkenny]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1979" | 1979 | | | | [[:d:Q65554558|Q65554558]] | 0 |- | [[Joanne Riordan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1979) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-02-23 | | | | [[:d:Q135386914|Q135386914]] | 0 |- | [[Emma Jane Brady]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1979) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-05-01 | | | | [[:d:Q135386915|Q135386915]] | 0 |- | [[Niamh Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1979) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-05-29 | | | | [[:d:Q135388215|Q135388215]] | 0 |- | [[Louise Harte]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1979) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1979" | 1979-01-10 | | | | [[:d:Q135388216|Q135388216]] | 0 |- | [[Clare Flood]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1980" | 1980s | | | | [[:d:Q518775|Q518775]] | 1 |- | [[Roisin McGettigan]] | | lúthchleasaí | [[reathaí]] | data-sort-value="1980" | 1980-08-23 | | [[Cill Mhantáin]] | | [[:d:Q4966678|Q4966678]] | 5 |- | [[Ronnie Gibbons]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1980" | 1980-01-16 | | [[Wandsworth]] | | [[:d:Q7365872|Q7365872]] | 4 |- | [[Ciara Sheehy]] | | rábálaí Éireannach | [[rábálaí]] | data-sort-value="1980" | 1980-08-12 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q22002462|Q22002462]] | 1 |- | [[Lizzie Lee]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1980) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1980" | 1980-05-22 | | | | [[:d:Q26267482|Q26267482]] | 3 |- | [[Caitriona Farrell]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1980" | 1980 | | | | [[:d:Q27763839|Q27763839]] | 0 |- | [[Jean Carroll]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1980" | 1980-06-19 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q28233007|Q28233007]] | 4 |- | [[Lindsay Peat]] | | imreoir rugbaí Éireannach | [[imreoir rugbaí]]<br/>[[imreoir sacair]]<br/>[[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-11-05 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q42666501|Q42666501]] | 1 |- | [[Ann Marie McGlynn]] | | Cianreathaí (*1980) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1980" | 1980-02-22 | | | | [[:d:Q102401300|Q102401300]] | 1 |- | [[Siobhan Kilkenny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-06-17 | | | | [[:d:Q119539359|Q119539359]] | 0 |- | [[Susan Moran]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir agus cóitseálaí cispheile (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]]<br/>[[cóitseálaí cispheile]] | data-sort-value="1980" | 1980-01-17 | | | | [[:d:Q119548345|Q119548345]] | 1 |- | [[Vanessa Julia Burke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-04-02 | | | | [[:d:Q135387264|Q135387264]] | 0 |- | [[Sinead Frances Groarke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-05-08 | | | | [[:d:Q135387266|Q135387266]] | 0 |- | [[Michelle Brigid Cahalane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-02-02 | | | | [[:d:Q135387268|Q135387268]] | 0 |- | [[Orla Mary Forde]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-04-01 | | | | [[:d:Q135387269|Q135387269]] | 0 |- | [[Orla Dempsey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-02-23 | | | | [[:d:Q135387270|Q135387270]] | 0 |- | [[Laura Ellen Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-05-06 | | | | [[:d:Q135387271|Q135387271]] | 0 |- | [[Paula Mary O'Neill]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-01-30 | | | | [[:d:Q135387273|Q135387273]] | 0 |- | [[Claire Anne McLoughlin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-04-09 | | | | [[:d:Q135387274|Q135387274]] | 0 |- | [[Denise Philippe Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-02-19 | | | | [[:d:Q135387275|Q135387275]] | 0 |- | [[Juliet Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1980) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1980" | 1980-06-06 | | | | [[:d:Q135387278|Q135387278]] | 0 |- | [[Derval O'Rourke]] | [[Íomhá:Derval O'Rourke Barcelona2010.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[cliathreathaí]] | data-sort-value="1981" | 1981-05-28 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q269905|Q269905]] | 20 |- | [[Roberta Howett]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[cumadóir amhrán]] | data-sort-value="1981" | 1981-09-26 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1249563|Q1249563]] | 3 |- | [[Bing Huang]] | | imreoir badmantain Éireannach | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1981" | 1981 | | [[Shenyang]] | | [[:d:Q1408084|Q1408084]] | 2 |- | [[Rebecca Codd]] | [[Íomhá:Rebecca Codd.JPG|center|40px]] | galfaire Éireannach | [[galfaire]] | data-sort-value="1981" | 1981-04-25 | | [[Adelaide]] | | [[:d:Q1871491|Q1871491]] | 3 |- | [[Eileen O'Keeffe]] | | caiteoir oird Éireannach | [[caiteoir oird]] | data-sort-value="1981" | 1981-05-31 | | [[Cill Chainnigh]] | | [[:d:Q2741358|Q2741358]] | 5 |- | [[Yvonne Tracy]] | [[Íomhá:Yvonne Tracy at the Emirates Stadium, London - 20090524.jpg|center|40px]] | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1981" | 1981-02-27 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q3574236|Q3574236]] | 8 |- | [[Ailis McSweeney]] | | rábálaí | [[rábálaí]] | data-sort-value="1981" | 1981<br/>1983-10-04 | | | | [[:d:Q4697077|Q4697077]] | 1 |- | [[Jenny McDonough]] | [[Íomhá:Jenny McDonough.JPG|center|40px]] | imreoir haca Éireannach | [[imreoir haca]] | data-sort-value="1981" | 1981-04-23 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q6179391|Q6179391]] | 2 |- | [[Michelle Carey]] | [[Íomhá:Michelle Carey (athlete) (cropped).jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1981" | 1981-03-20<br/>1981-02-20 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q6836951|Q6836951]] | 6 |- | [[Jennifer O'Sullivan]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1981" | 1981-02-09 | | | | [[:d:Q11724189|Q11724189]] | 1 |- | [[Judy Reynolds]] | [[Íomhá:Judy Reynolds, 2014 (cropped).JPG|center|40px]] | marcach eachraíochta | [[dressage rider]] | data-sort-value="1981" | 1981-06-11 | | [[Cill Dara]] | | [[:d:Q19518281|Q19518281]] | 4 |- | [[Kerry O'Flaherty]] | [[Íomhá:10068 Kerry O'Flaherty.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1981" | 1981-07-15 | | [[Baile Nua na hArda]] | | [[:d:Q20967858|Q20967858]] | 7 |- | [[Melanie Späth]] | [[Íomhá:2015 UEC Track Elite European Championships 60.JPG|center|40px]] | rothaí | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1981" | 1981-06-16 | | [[Flensburg]] | | [[:d:Q21197651|Q21197651]] | 5 |- | [[Emily Maher]] | | rábálaí Éireannach | [[rábálaí]] | data-sort-value="1981" | 1981-05-02 | | [[Cill Chainnigh]] | | [[:d:Q22002445|Q22002445]] | 2 |- | [[Lisa Lynas]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1981" | 1981-11-03 | | | | [[:d:Q27267562|Q27267562]] | 1 |- | [[Martina McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rábálaí (*1981) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="1981" | 1981-10-27 | | | | [[:d:Q39270831|Q39270831]] | 1 |- | [[Suzanne Kenealy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1981) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1981" | 1981-11-27 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q43289629|Q43289629]] | 3 |- | [[Emma Louise Griffin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1981) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1981" | 1981-10-23 | | | | [[:d:Q135386149|Q135386149]] | 0 |- | [[Emma Angela Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1981) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1981" | 1981-04-26 | | | | [[:d:Q135387267|Q135387267]] | 0 |- | [[Wallis Bird]] | [[Íomhá:Wallisbird2007.jpg|center|40px]] | ceoltóir Éireannach | [[ceoltóir]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[giotáraí]]<br/>[[cumadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-01-29 | | [[Loch Garman]] | | [[:d:Q444966|Q444966]] | 10 |- | [[Deirdre Ryan]] | [[Íomhá:RyanDeirdre 2012.jpg|center|40px]] | léimneoir ard Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1982" | 1982-06-01 | | [[Dún Droma]] | | [[:d:Q518463|Q518463]] | 7 |- | [[Eimear Mullan]] | [[Íomhá:Eimear Mullan Ironman 70.3 Austria 2012.jpg|center|40px]] | trí-atlanaí Éireannach | [[trí-atlanaí]] | data-sort-value="1982" | 1982-05-21 | | [[Port Stíobhaird]] | | [[:d:Q1279348|Q1279348]] | 5 |- | [[Rachel Neylan]] | [[Íomhá:Women's road race - Rio 2016 (28783792620).jpg|center|40px]] | rothaí Astrálach | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1982" | 1982-03-09 | | [[Sydney]] | | [[:d:Q2125227|Q2125227]] | 14 |- | [[Lynn Hilary]] | | amhránaí agus ceoltóir Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[giotáraí]]<br/>[[cumadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-21 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2420865|Q2420865]] | 12 |- | [[Mary Cullen]] | | reathaí meánraoin agus fadraoin Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1982" | 1982-08-17 | | [[Sligeach]] | | [[:d:Q4943747|Q4943747]] | 6 |- | [[Marian Heffernan]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[rábálaí]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-16 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q6761898|Q6761898]] | 5 |- | [[Michelle Walsh]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1982" | 1982-08-02 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q6837287|Q6837287]] | 3 |- | [[Deirdre Byrne]] | | cianreathaí Éireannach | [[reathaí meánfhaid]]<br/>[[cianreathaí]] | data-sort-value="1982" | 1982-09-21 | | | | [[:d:Q25936076|Q25936076]] | 2 |- | [[Michelle Fahy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-03-26 | | | | [[:d:Q119544512|Q119544512]] | 0 |- | [[Niamh Dwyer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-07-08 | | | | [[:d:Q119547098|Q119547098]] | 0 |- | [[Kate Maher]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-06-21 | | | | [[:d:Q119553910|Q119553910]] | 0 |- | [[Amanda Mary O'Regan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-26 | | | | [[:d:Q135382828|Q135382828]] | 0 |- | [[Caroline Jane Nixon]] | | [[An Astráil|Astrálach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-24 | | | | [[:d:Q135383846|Q135383846]] | 0 |- | [[Jennifer Coady]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-06-07 | | | | [[:d:Q135385145|Q135385145]] | 0 |- | [[Niamh Marie Furey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-01-10 | | | | [[:d:Q135386143|Q135386143]] | 0 |- | [[Muirissa Ann Galway]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-11-10 | | | | [[:d:Q135386145|Q135386145]] | 0 |- | [[Michelle Deirdre Canavan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-01-22 | | | | [[:d:Q135386146|Q135386146]] | 0 |- | [[Neasa O'Keeffe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-05-30 | | | | [[:d:Q135386147|Q135386147]] | 0 |- | [[April Maria Cahalane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1982) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1982" | 1982-10-20 | | | | [[:d:Q135386148|Q135386148]] | 0 |- | [[Katie McGrath]] | [[Íomhá:Heroes Assemble IMG 9226 (42762338021).jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir teilifíse]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-03 | | [[Áth na Fuinseoige]] | | [[:d:Q253440|Q253440]] | 44 |- | [[Carly Smithson]] | [[Íomhá:Carly Smithson in parade.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[ceoltóir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[amhránaí is scríbhneoir]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1983" | 1983-09-12 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q292301|Q292301]] | 16 |- | [[Lisa Lambe]] | [[Íomhá:Lisa Lambe.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1983" | 1983-08-01 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1704246|Q1704246]] | 13 |- | [[Ava Hutchinson]] | [[Íomhá:Ava Hutchinson - 2012 Olympics marathon.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1983" | 1983-03-30 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q4827385|Q4827385]] | 4 |- | [[Hannah Craig]] | [[Íomhá:Slalom canoeing 2012 Olympics W K1 IRL Hannah Craig.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] canúálaí (*1983) ♀ | [[canúálaí]] | data-sort-value="1983" | 1983-02-10 | | | | [[:d:Q5648813|Q5648813]] | 2 |- | [[Stef Curtis]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1983" | 1983-12-05 | | [[Briostó]] | | [[:d:Q7605993|Q7605993]] | 4 |- | [[Aoife Hoey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta agus bobshleamhnóir (*1983) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[bobshleamhnóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-09-06 | | [[Cúil an tSúdaire]] | | [[:d:Q7905573|Q7905573]] | 5 |- | [[Zoë Brown]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1983) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1983" | 1983-09-15 | | | | [[:d:Q9392042|Q9392042]] | 1 |- | [[Cecelia Joyce]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1983" | 1983-07-25 | | [[Cill Mhantáin]] | | [[:d:Q12978229|Q12978229]] | 7 |- | [[Kim Fitzpatrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-02-24 | | | | [[:d:Q119537533|Q119537533]] | 0 |- | [[Mary Fox]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-05-08 | | [[Fairview Park]] | | [[:d:Q119562828|Q119562828]] | 0 |- | [[Mellissa Prunty]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-05-25 | | | | [[:d:Q135385143|Q135385143]] | 0 |- | [[Miriam Liston]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-04 | | | | [[:d:Q135385144|Q135385144]] | 0 |- | [[Selina Martina McMahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-02 | | | | [[:d:Q135386554|Q135386554]] | 0 |- | [[Helena Catherine Kenny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-05-12 | | | | [[:d:Q135386555|Q135386555]] | 0 |- | [[Orla Maria Kavanagh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-04-19 | | | | [[:d:Q135386556|Q135386556]] | 0 |- | [[Annmarie Martina Healy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-04-03 | | | | [[:d:Q135386557|Q135386557]] | 0 |- | [[Faye Hartigan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-02-22 | | | | [[:d:Q135386558|Q135386558]] | 0 |- | [[Maire Bernadette Guiney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-03-30 | | | | [[:d:Q135386559|Q135386559]] | 0 |- | [[Carol Anne Fennell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-08 | | | | [[:d:Q135386561|Q135386561]] | 0 |- | [[Karen Marie Egan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-06-17 | | | | [[:d:Q135386562|Q135386562]] | 0 |- | [[Sandra Marie Duggan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-12-31 | | | | [[:d:Q135386563|Q135386563]] | 0 |- | [[Edel Rose Cadam]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-18 | | | | [[:d:Q135386564|Q135386564]] | 0 |- | [[Edel Brennan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-09-22 | | | | [[:d:Q135386565|Q135386565]] | 0 |- | [[Dearbhla Breen]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1983) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1983" | 1983-01-05 | | | | [[:d:Q135386566|Q135386566]] | 0 |- | [[Nora-Jane Noone]] | [[Íomhá:Nora-Jane Noone at the 2024 Toronto International Film Festival (cropped).jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1984" | 1984-03-08 | | [[Gaillimh]] | | [[:d:Q292107|Q292107]] | 14 |- | [[Joanne Cuddihy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1984) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1984" | 1984-05-11 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q458353|Q458353]] | 7 |- | [[Leanne Moore]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="1984" | 1984-07-24 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q945587|Q945587]] | 4 |- | [[Ruth Kearney]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir teilifíse]]<br/>[[aisteoir stáitse]] | data-sort-value="1984" | 1984-11-11 | | [[Lambeth]] | | [[:d:Q1535775|Q1535775]] | 12 |- | [[Charlene McKenna]] | [[Íomhá:Charlene McKenna (2008).jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1984" | 1984-03-26 | | [[Glasloch]] | | [[:d:Q2957880|Q2957880]] | 12 |- | [[Fionnuala McCormack]] | [[Íomhá:Fionnuala Britton Velenje 2011.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta agus cianreathaí (*1984) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[cianreathaí]] | data-sort-value="1984" | 1984-09-24 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q3072729|Q3072729]] | 11 |- | [[Niamh Briggs]] | | imreoir rugbaí Éireannach | [[imreoir rugbaí]] | data-sort-value="1984" | 1984-09-30 | | [[Dún na Mainistreach]] | | [[:d:Q3339465|Q3339465]] | 2 |- | [[Shannon McDonnell]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1984" | 1984-09-28 | | [[Orland Park]] | | [[:d:Q7488908|Q7488908]] | 3 |- | [[Siobhan Byrne]] | | pionsóir Oilimpeach | [[pionsóir]]<br/>[[scríbhneoir scripte]] | data-sort-value="1984" | 1984-08-13 | | [[Ostfildern]] | | [[:d:Q7525288|Q7525288]] | 2 |- | [[Gillian Búrc]] | | imreoir rugbaí Éireannach | [[imreoir rugbaí]] | data-sort-value="1984" | 1984-08-28 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q17859745|Q17859745]] | 1 |- | [[Lydia Gurley]] | [[Íomhá:2016 2017 UCI Track World Cup Apeldoorn 226.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] raonrothaí (*1984) ♀ | [[raonrothaí]] | data-sort-value="1984" | 1984-09-09 | | [[Baile Átha an Rí]] | | [[:d:Q27517415|Q27517415]] | 9 |- | [[Monika Gedvilaite]] | | Imreoir fichille (*1984) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1984" | 1984-11-16 | | | | [[:d:Q28479153|Q28479153]] | 0 |- | [[Sandra Lynch]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1984" | 1984 | | | | [[:d:Q65554564|Q65554564]] | 0 |- | [[Donna Marie Buckley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-02-10 | | | | [[:d:Q135384128|Q135384128]] | 0 |- | [[Jennifer Anne Maher]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-11-15 | | | | [[:d:Q135385017|Q135385017]] | 0 |- | [[Jennifer Ann Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-09-26 | | | | [[:d:Q135385018|Q135385018]] | 0 |- | [[Margaret Bourke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-04-30 | | | | [[:d:Q135385019|Q135385019]] | 0 |- | [[Grainne Dwyer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-12-19 | | | | [[:d:Q135385020|Q135385020]] | 0 |- | [[Mairead Finnegan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-03-25 | | | | [[:d:Q135385021|Q135385021]] | 0 |- | [[Lynn Jones]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-05-20 | | | | [[:d:Q135385022|Q135385022]] | 0 |- | [[Niamh Mullally]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1984) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1984" | 1984-02-04 | | | | [[:d:Q135385023|Q135385023]] | 0 |- | [[Rachel Wyse]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] láithreoir teilifíse agus marcach (*1985) ♀; spouse of Tim Gredley | [[láithreoir teilifíse]]<br/>[[marcach]] | data-sort-value="1985" | 1985-01-22 | | [[Cill Dara]] | | [[:d:Q1568896|Q1568896]] | 3 |- | [[Kirsten McGarry]] | | sciálaí Alpach Éireannach | [[sciálaí Alpach]]<br/>[[sciálaí saorstíle]] | data-sort-value="1985" | 1985-07-25 | | [[Deilginis]] | | [[:d:Q2780652|Q2780652]] | 6 |- | [[Claire Bergin]] | | bobshleamhnóir Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1985" | 1985-02-01<br/>1985-02-02 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q5125145|Q5125145]] | 5 |- | [[Marie Curtin]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1985" | 1985-08-07 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q6762814|Q6762814]] | 3 |- | [[Caroline O'Sullivan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1985" | 1985 | | | | [[:d:Q65554212|Q65554212]] | 0 |- | [[Emer Foley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-12-14 | | | | [[:d:Q119567267|Q119567267]] | 0 |- | [[Eavan Judith Morrissey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-04-10 | | | | [[:d:Q135385420|Q135385420]] | 0 |- | [[Aine Mary O'Dwyer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-05-12 | | | | [[:d:Q135385421|Q135385421]] | 0 |- | [[Carol Anne O'Donovan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-03-13 | | | | [[:d:Q135385425|Q135385425]] | 0 |- | [[Vivienne Hilary Shaw]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-03-12 | | | | [[:d:Q135385426|Q135385426]] | 0 |- | [[Saragh Jane O'Connell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-03-05 | | | | [[:d:Q135385427|Q135385427]] | 0 |- | [[Mary Ellen Scanlon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-04-12 | | | | [[:d:Q135385428|Q135385428]] | 0 |- | [[Marie Antoinette Breen]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-06-13 | | | | [[:d:Q135385429|Q135385429]] | 0 |- | [[Aoife Elizabeth Roche]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-01-22 | | | | [[:d:Q135385430|Q135385430]] | 0 |- | [[Bridget Tara Brosnan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-10-21 | | | | [[:d:Q135385431|Q135385431]] | 0 |- | [[Sarah Mary Healy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1985) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1985" | 1985-01-12 | | | | [[:d:Q135385432|Q135385432]] | 0 |- | [[Mischa Barton]] | [[Íomhá:Mischa Barton 2017.png|center|40px]] | aisteoir Briotanach-Meireacánach | [[aisteoir scannáin]]<br/>[[aisteoir linbh]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir teilifíse]]<br/>[[aisteoir]] | data-sort-value="1986" | 1986-01-24 | | [[Hammersmith]] | | [[:d:Q207458|Q207458]] | 52 |- | [[Dominique McElligott]] | [[Íomhá:Dominique McElligott - Cannes.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]]<br/>[[aisteoir scannáin]] | data-sort-value="1986" | 1986-03-05 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q456651|Q456651]] | 29 |- | [[Fiona O'Sullivan]] | [[Íomhá:Fiona O'Sullivan in San Jose.jpg|center|40px]] | imreoir sacair gairmiúil | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1986" | 1986-09-17 | | [[San Geronimo]] | | [[:d:Q4970710|Q4970710]] | 12 |- | [[Catriona Cuddihy]] | | lúthchleasaí | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1986" | 1986-12-05 | | [[Cill Chainnigh]] | | [[:d:Q5053959|Q5053959]] | 2 |- | [[Sophie Perry]] | [[Íomhá:Sophie Perry.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*1986) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1986" | 1986-11-11 | | [[Brighton]] | | [[:d:Q7563050|Q7563050]] | 7 |- | [[Linda Byrne]] | [[Íomhá:Linda Byrne.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1986" | 1986-05-13 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q11756918|Q11756918]] | 7 |- | [[Rebecca Rolfe]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1986" | 1986-11-27 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16225377|Q16225377]] | 3 |- | [[Jennie King]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1986" | 1986-02-28 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q26804583|Q26804583]] | 3 |- | [[Jill Whelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1986) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1986" | 1986-12-28 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q27567873|Q27567873]] | 3 |- | [[Sarah McCormack]] | [[Íomhá:20120310-UK-Inter-County-Cross-Country-03555 (6826896314).jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1986) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1986" | 1986-08-19 | | [[Michigan]] | | [[:d:Q70926851|Q70926851]] | 2 |- | [[Sinead Kavanagh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] ealaíontóir comhraic measctha (*1986) ♀ | [[ealaíontóir comhraic measctha]] | data-sort-value="1986" | 1986-02-01 | | | | [[:d:Q86340580|Q86340580]] | 3 |- | [[Stephanie Teresa O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-11-01 | | | | [[:d:Q135382401|Q135382401]] | 0 |- | [[Janet Elisabeth Byrne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-12-22 | | | | [[:d:Q135382413|Q135382413]] | 0 |- | [[Patricia McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-02-11 | | | | [[:d:Q135384028|Q135384028]] | 0 |- | [[Rebecca O'Mahony]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-08-07 | | | | [[:d:Q135384029|Q135384029]] | 0 |- | [[Kate Mullins]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-05-17 | | | | [[:d:Q135384032|Q135384032]] | 0 |- | [[Kellie Cahalane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-05-30 | | | | [[:d:Q135384033|Q135384033]] | 0 |- | [[Alison Murray]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-02-21 | | | | [[:d:Q135384036|Q135384036]] | 0 |- | [[Brenda Lavelle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-03-26 | | | | [[:d:Q135384040|Q135384040]] | 0 |- | [[Mairead Kirby]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-01-31 | | | | [[:d:Q135384041|Q135384041]] | 0 |- | [[Almha O'Keeffe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-01-06 | | | | [[:d:Q135384042|Q135384042]] | 0 |- | [[Joanne Mahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-12-02 | | | | [[:d:Q135384043|Q135384043]] | 0 |- | [[Nichola O'Toole]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-01-09 | | | | [[:d:Q135384044|Q135384044]] | 0 |- | [[Edel Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-03-28 | | | | [[:d:Q135384045|Q135384045]] | 0 |- | [[Patricia O'Sullivan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-01-27 | | | | [[:d:Q135384129|Q135384129]] | 0 |- | [[Lisa Colette Palmer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1986) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1986" | 1986-04-28 | | | | [[:d:Q135384131|Q135384131]] | 0 |- | [[Jayne Wisener]] | [[Íomhá:Jayne Wisener.jpg|center|40px]] | ban-aisteoir | [[aisteoir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[aisteoir stáitse]]<br/>[[aisteoir scannáin]]<br/>[[ceoltóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-05-19 | | [[Baile Monaidh]] | | [[:d:Q387132|Q387132]] | 15 |- | [[Laura Izibor]] | [[Íomhá:Laura Izibor, 2008 (cropped).jpg|center|40px]] | ceoltóir Éireannach | [[ceoltóir]]<br/>[[amhránaí]]<br/>[[pianódóir]]<br/>[[amhránaí is scríbhneoir]]<br/>[[Léiritheoir ceoil|léiritheoir ceirníní]]<br/>[[ealaíontóir taifeadta]]<br/>[[cumadóir]]<br/>[[cumadóir amhrán]] | data-sort-value="1987" | 1987-05-13 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q437622|Q437622]] | 7 |- | [[Jenna O'Hea]] | [[Íomhá:Jenna O'Hea at day three of the Opals camp.jpg|center|40px]] | cispheileadóir Astrálach | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-06-06 | | [[Melbourne]] | | [[:d:Q622730|Q622730]] | 17 |- | [[Claire Brady]] | | cianreathaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1987" | 1987-01-20<br/>1987-01-29 | | [[Cill Dara]] | | [[:d:Q1094778|Q1094778]] | 3 |- | [[Danielle Fox-Clarke]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]] | data-sort-value="1987" | 1987-08-22 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q3014994|Q3014994]] | 2 |- | [[Tori Pena]] | [[Íomhá:Tori Pena.jpg|center|40px]] | léimneoir cuaille Meiriceánach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1987" | 1987-07-30 | | [[Los Alamitos]] | | [[:d:Q7825761|Q7825761]] | 7 |- | [[Nicola Twohig]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1987" | 1987-04-28 | | [[Manchain]] | | [[:d:Q10484148|Q10484148]] | 1 |- | [[Roseanne Galligan]] | [[Íomhá:Roseanne Galligan 2013.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1987" | 1987-12-09 | | [[Droichead Nua]] | | [[:d:Q16209460|Q16209460]] | 2 |- | [[Nicola Sinnott]] | [[Íomhá:Nicola Sinnott.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir sacair (*1987) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1987" | 1987-08-08 | | | | [[:d:Q22280384|Q22280384]] | 2 |- | [[Emma Beckett]] | [[Íomhá:Lewes FC Women 1 Watford Women 2 07 11 2021-526 (51661727617).jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*1987) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1987" | 1987-05-29 | | [[Northampton]] | | [[:d:Q61827370|Q61827370]] | 4 |- | [[Louise Galvin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir rugbaí, cispheileadóir agus fisiteiripeoir (*1987) ♀ | [[imreoir rugbaí]]<br/>[[cispheileadóir]]<br/>[[fisiteiripeoir]] | data-sort-value="1987" | 1987-04-03 | | [[Fionnúig]] | | [[:d:Q78056158|Q78056158]] | 0 |- | [[Fiona Scally]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-06-26 | | | | [[:d:Q135384536|Q135384536]] | 0 |- | [[Anne Marie Butler]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-02-18 | | | | [[:d:Q135384537|Q135384537]] | 0 |- | [[Eileen O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-04-24 | | | | [[:d:Q135384538|Q135384538]] | 0 |- | [[Lorraine Dolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-07-27 | | | | [[:d:Q135384539|Q135384539]] | 0 |- | [[Julie Wilkins]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-11-04 | | | | [[:d:Q135384542|Q135384542]] | 0 |- | [[Ailish O'Donoghue]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-06-18 | | | | [[:d:Q135384543|Q135384543]] | 0 |- | [[Emma Brady]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-10-16 | | | | [[:d:Q135384544|Q135384544]] | 0 |- | [[Genna Kenny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-01-06 | | | | [[:d:Q135384545|Q135384545]] | 0 |- | [[Fiona Ward]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1987) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1987" | 1987-10-19 | | | | [[:d:Q135384548|Q135384548]] | 0 |- | [[Sinéad Mulvey]] | [[Íomhá:Sinéad Mulvay.jpg|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[aeróstach]] | data-sort-value="1988" | 1988-01-22 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q255095|Q255095]] | 20 |- | [[Chloe Magee]] | [[Íomhá:Chloe Magee Irish Open Mixed Double Champions 2018 (cropped).jpg|center|40px]] | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]]<br/>[[iomaitheoir Oilimpeach]] | data-sort-value="1988" | 1988-11-29 | | [[Ráth Bhoth]] | | [[:d:Q468589|Q468589]] | 13 |- | [[Méabh de Búrca]] | [[Íomhá:Meabh De Burca.jpg|center|40px]] | imreoir sacair Éireannach | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1988" | 1988-08-11 | | [[Gaillimh]] | | [[:d:Q509493|Q509493]] | 5 |- | [[Erin Keery]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1988" | 1988-02-16 | | | | [[:d:Q1354600|Q1354600]] | 2 |- | [[Janet Grogan]] | [[Íomhá:Janet Grogan (cropped).jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Amhránaí is scríbhneoir|amhránaí is scríbhneoir]], [[Cumadóir amhrán|cumadóir amhrán]] agus [[Amhránaí|amhránaí]] (fl. 2009–) (*1988) ♀ | [[amhránaí is scríbhneoir]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[amhránaí]] | data-sort-value="1988" | 1988 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1424238|Q1424238]] | 4 |- | [[Julia Moriarty]] | | imreoir leadóige Éireannach | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1988" | 1988-12-03 | | [[Adelaide]] | | [[:d:Q6306589|Q6306589]] | 4 |- | [[Melanie Nocher]] | | snámhóir Éireannach | [[snámhóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-06-18 | | [[Contae an Dúin]] | | [[:d:Q6811327|Q6811327]] | 5 |- | [[Kelly Proper]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1988" | 1988-05-01 | | | | [[:d:Q11738678|Q11738678]] | 3 |- | [[Claire Tarplee]] | | reathaí meánraoin Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1988" | 1988-09-22 | | | | [[:d:Q15925883|Q15925883]] | 1 |- | [[Amy Kenealy]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1988" | 1988-04-06 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16224552|Q16224552]] | 4 |- | [[Amy Foster]] | | rábálaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1988" | 1988-10-02 | | | | [[:d:Q19560506|Q19560506]] | 2 |- | [[Hannah Lowry-O'Reilly]] | | Imreoir fichille (*1988) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1988" | 1988-12-19 | | | | [[:d:Q28479756|Q28479756]] | 0 |- | [[Jo Patterson]] | | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]] iomaitheoir lúthchleasaíochta agus rothaí spóirt (*1988) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1988" | 1988-07-27 | | | | [[:d:Q113302372|Q113302372]] | 2 |- | [[Rachel Clancy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-06-23 | | | | [[:d:Q119554958|Q119554958]] | 0 |- | [[Mairead Mcnally]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-11-19 | | | | [[:d:Q119554997|Q119554997]] | 0 |- | [[Leah Westbrooks]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-10-19 | | | | [[:d:Q119557456|Q119557456]] | 0 |- | [[Elaine Ann Stone]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-08-18 | | | | [[:d:Q135383157|Q135383157]] | 0 |- | [[Eimear Naughton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-12-28 | | | | [[:d:Q135383158|Q135383158]] | 0 |- | [[Aishling Ann Sullivan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-12-01 | | | | [[:d:Q135383161|Q135383161]] | 0 |- | [[Sarah Woods]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-06-27 | | | | [[:d:Q135383162|Q135383162]] | 0 |- | [[Rebecca Therese Woods]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-06-27 | | | | [[:d:Q135383163|Q135383163]] | 0 |- | [[Louise Gray]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-10-27 | | | | [[:d:Q135383165|Q135383165]] | 0 |- | [[Naoise Feena Doran]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-07-19 | | | | [[:d:Q135383166|Q135383166]] | 0 |- | [[Brenda Christina Riordan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-07-31 | | | | [[:d:Q135383169|Q135383169]] | 0 |- | [[Ciara Elizabeth Fitzpatrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-01-22 | | | | [[:d:Q135383174|Q135383174]] | 0 |- | [[Lynn Ferrari]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-05-24 | | | | [[:d:Q135384540|Q135384540]] | 0 |- | [[Fiona Marie Carrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-01-28 | | | | [[:d:Q135384546|Q135384546]] | 0 |- | [[Shauna Marie O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1988) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1988" | 1988-09-20 | | | | [[:d:Q135384547|Q135384547]] | 0 |- | [[Lisa Kearney]] | [[Íomhá:Lisa Kearney on WIMPS TV.jpg|center|40px]] | cleachtóir júdó Éireannach | [[cleachtóir júdó]] | data-sort-value="1989" | 1989-05-27 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q2260724|Q2260724]] | 5 |- | [[Ciara Horne]] | [[Íomhá:2015 UEC Track Elite European Championships 333.JPG|center|40px]] | rothaí | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1989" | 1989-09-07 | | [[Harrow, Londain|Harrow]] | | [[:d:Q5119121|Q5119121]] | 16 |- | [[Jessie Barr]] | | lúthchleasaí | [[rábálaí]] | data-sort-value="1989" | 1989-07-24 | | [[Port Láirge]] | | [[:d:Q6187612|Q6187612]] | 5 |- | [[Laura Reynolds]] | | lúthchleasaí | [[siúlóir rása]] | data-sort-value="1989" | 1989-01-21<br/>1989-01-20 | | | | [[:d:Q6499354|Q6499354]] | 3 |- | [[Orla Barry]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1989) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1989" | 1989-09-21 | | [[Droichead na Scuab]] | | [[:d:Q7102982|Q7102982]] | 2 |- | [[Kate McKenna]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1989" | 1989-09-27 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16224853|Q16224853]] | 3 |- | [[Jenny Murphy]] | | imreoir rugbaí Éireannach | [[imreoir rugbaí]]<br/>[[rugby sevens player]] | data-sort-value="1989" | 1989-05-30 | | | | [[:d:Q18126994|Q18126994]] | 2 |- | [[Michelle Finn]] | [[Íomhá:2019-09-01 ISTAF 2019 2000 m steeplechase (Martin Rulsch) 43 (cropped).jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1989" | 1989-11-16<br/>1989-12-16 | | | | [[:d:Q20967861|Q20967861]] | 6 |- | [[Sara Louise Treacy]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1989" | 1989-06-22 | | | | [[:d:Q20967862|Q20967862]] | 5 |- | [[Kelly Murphy]] | [[Íomhá:2024 UEC Track Elite European Championships 130.jpg|center|40px]] | rothaí Éireannach | [[rothaí spóirt]]<br/>[[eolaí néarchórais]] | data-sort-value="1989" | 1989-11-03 | | [[Birmingham]] | | [[:d:Q33083846|Q33083846]] | 8 |- | [[Lauren Delany]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir rugbaí agus cispheileadóir (*1989) ♀ | [[imreoir rugbaí]]<br/>[[cispheileadóir]] | data-sort-value="1989" | 1989-07-17 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q78081373|Q78081373]] | 2 |- | [[Jessica Scannell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1989) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1989" | 1989-10-26 | | | | [[:d:Q119567488|Q119567488]] | 0 |- | [[Megan Tice]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] lúthchleasaí agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1989) ♀ | [[lúthchleasaí]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1989" | 1989-12-06 | | | | [[:d:Q120221286|Q120221286]] | 0 |- | [[Ellevyn Winifred Irwin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1989) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1989" | 1989-03-06 | | | | [[:d:Q135383170|Q135383170]] | 0 |- | [[Deirbhile Blanaid O'Keeffe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1989) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1989" | 1989-01-16 | | | | [[:d:Q135383171|Q135383171]] | 0 |- | [[Emma Kathleen Dyer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1989) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1989" | 1989-06-29 | | | | [[:d:Q135383173|Q135383173]] | 0 |- | [[Rozanna Purcell]] | | mainicín Éireannach | [[Mainicín faisin|mainicín]]<br/>[[iomaitheoir i gcomórtas áilleachta]] | data-sort-value="1990" | 1990-09-03 | | [[Cluain Meala]] | | [[:d:Q1046271|Q1046271]] | 6 |- | [[Aisling Cooney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1990) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-07-27 | | [[Dumhach Thrá]] | | [[:d:Q4699199|Q4699199]] | 3 |- | [[Ruesha Littlejohn]] | [[Íomhá:Ruesha Littlejohn in San Jose.jpg|center|40px]] | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1990" | 1990-07-03 | | [[Glaschú]] | | [[:d:Q7377860|Q7377860]] | 11 |- | [[Ciara Everard]] | [[Íomhá:09277 Ciara Everard.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] reathaí meánfhaid (*1990) ♀ | [[reathaí meánfhaid]] | data-sort-value="1990" | 1990-07-10 | | [[Cill Chainnigh]] | | [[:d:Q9192214|Q9192214]] | 6 |- | [[Claire Lambe]] | | iomróir Éireannach | [[iomróir]] | data-sort-value="1990" | 1990-05-16 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q11690739|Q11690739]] | 5 |- | [[Melissa Scott-Hayward]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1990) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1990" | 1990-08-10 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16225439|Q16225439]] | 2 |- | [[Robyn Stewart]] | [[Íomhá:2017 UEC Track Elite European Championships 412.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*1990) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1990" | 1990-04-10 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q27517186|Q27517186]] | 4 |- | [[Niamh Whelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rábálaí (*1990) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="1990" | 1990-07-26 | | | | [[:d:Q39814817|Q39814817]] | 1 |- | [[Fionnuala Ross]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1990) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1990" | 1990-11-05 | | | | [[:d:Q69863936|Q69863936]] | 0 |- | [[Orla O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1990) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-02-28 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q74239854|Q74239854]] | 1 |- | [[Laura Shaughnessy]] | | Cianreathaí (*1990) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1990" | 1990-06-19 | | | | [[:d:Q98550189|Q98550189]] | 1 |- | [[Sinead O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1990) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-02-28 | | | | [[:d:Q119553438|Q119553438]] | 0 |- | [[Alexandra Troy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1990) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-03-23 | | | | [[:d:Q119568422|Q119568422]] | 0 |- | [[Claire Rockall]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1990) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-09-07 | | | | [[:d:Q119568822|Q119568822]] | 0 |- | [[Danielle O'Leary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1990) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1990" | 1990-02-26 | | | | [[:d:Q135367014|Q135367014]] | 0 |- | [[Sorcha Nic Dhomhnaill]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1990" | 1990-02-27 | | | | [[:d:Q137648437|Q137648437]] | 0 |- | [[Clara Peters]] | [[Íomhá:European 2011 Clara PETERS.jpg|center|40px]] | scátálaí fíorach Éireannach | [[scátálaí fíorach]] | data-sort-value="1991" | 1991-07-19 | | [[Essen]] | | [[:d:Q4360258|Q4360258]] | 5 |- | [[Lynsey McCullough]] | | imreoir leadóige Éireannach | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1991" | 1991-03-01 | | [[Aontroim (baile)]] | | [[:d:Q6709499|Q6709499]] | 1 |- | [[Emma Flanagan]] | | cruicéadaí | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1991" | 1991-01-07 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q16211337|Q16211337]] | 4 |- | [[Cherelle Khassal]] | [[Íomhá:Cherelle Khassal (23697437213).jpg|center|40px]] | imreoir sacair Éireannach | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1991" | 1991-01-09 | | [[Sasana]] | | [[:d:Q22087349|Q22087349]] | 4 |- | [[Alice Kunek]] | [[Íomhá:Alice Kunek - Perth Lynx.jpg|center|40px]] | cispheileadóir Astrálach (1991-) | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1991" | 1991-01-06 | | [[Box Hill]] | | [[:d:Q24452204|Q24452204]] | 10 |- | [[Laura Boylan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1991) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1991" | 1991-12-16 | | [[Contae Lú]] | | [[:d:Q29981448|Q29981448]] | 3 |- | [[Sinéad Denny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1991) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1991" | 1991-03-05 | | | | [[:d:Q69863080|Q69863080]] | 0 |- | [[Aoife McDermott]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir rugbaí agus cispheileadóir (*1991) ♀ | [[imreoir rugbaí]]<br/>[[cispheileadóir]] | data-sort-value="1991" | 1991-01-04 | | [[Sligeach]] | | [[:d:Q78047998|Q78047998]] | 1 |- | [[Hannah Thornton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1991) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1991" | 1991-07-29 | | | | [[:d:Q119564024|Q119564024]] | 0 |- | [[Aine O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1991) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1991" | 1991-11-28 | | | | [[:d:Q135367015|Q135367015]] | 0 |- | [[Fiona O'Dwyer]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1991) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1991" | 1991-06-27 | | | | [[:d:Q135370906|Q135370906]] | 0 |- | [[Sinead Chambers]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1992" | 1992-02-01 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q15712412|Q15712412]] | 4 |- | [[Christine McMahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cliathreathaí agus rábálaí (*1992) ♀ | [[cliathreathaí]]<br/>[[rábálaí]] | data-sort-value="1992" | 1992-07-06 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q25939025|Q25939025]] | 2 |- | [[Poornima Menon Jayadev]] | | Imreoir fichille (*1992) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1992" | 1992 | | | | [[:d:Q28479758|Q28479758]] | 0 |- | [[Naomi Carroll]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir sacair, imreoir haca, imreoir peile Gaelaí agus camogie player (*1992) ♀ | [[imreoir sacair]]<br/>[[imreoir haca]]<br/>[[imreoir peile Gaelaí]]<br/>[[camogie player]] | data-sort-value="1992" | 1992-09-13 | | [[Contae an Chláir]] | | [[:d:Q57313561|Q57313561]] | 3 |- | [[Claire Mooney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1992) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1992" | 1992-06-21 | | | | [[:d:Q69812429|Q69812429]] | 0 |- | [[Joan Healy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1992) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1992" | 1992-09-30 | | | | [[:d:Q69814488|Q69814488]] | 1 |- | [[Catherine McManus]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1992) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1992" | 1992-05-09 | | | | [[:d:Q69819917|Q69819917]] | 0 |- | [[Casey Grace]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1992) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1992" | 1992-05-14 | | | | [[:d:Q119554596|Q119554596]] | 0 |- | [[Amy Bowtell]] | | imreoir leadóige | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="1993" | 1993-09-16 | | [[Na Clocha Liatha]] | | [[:d:Q4749116|Q4749116]] | 7 |- | [[Katie Kirk]] | | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]] rábálaí (*1993) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="1993" | 1993-11-05 | | | | [[:d:Q11737414|Q11737414]] | 1 |- | [[Ciara Grant]] | [[Íomhá:Ciara Grant WUG.jpg|center|40px]] | peileadóir | [[imreoir sacair]]<br/>[[imreoir futsal]] | data-sort-value="1993" | 1993-06-11 | | [[Leitir Ceanainn]] | | [[:d:Q15960851|Q15960851]] | 8 |- | [[Michaela Walsh]] | | dornálaí as Béal Feirste | [[dornálaí]] | data-sort-value="1993" | 1993-06-05 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q18218166|Q18218166]] | 9 |- | [[Siobhán Killeen]] | | imreoir sacair Éireannach | [[imreoir sacair]]<br/>[[imreoir peile Gaelaí]]<br/>[[imreoir futsal]] | data-sort-value="1993" | 1993-03-15 | | | | [[:d:Q22278600|Q22278600]] | 1 |- | [[Lois Roche]] | [[Íomhá:Lois Roche Lewes FC Women 2 Charlton Ath Women 0 17 10 2021-82 (cropped).jpg|center|40px]] | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1993" | 1993-06-18 | | [[Londain]] | | [[:d:Q24150945|Q24150945]] | 5 |- | [[Clare Cryan]] | [[Íomhá:Clare Cryan Kyiv 2019.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] tumadóir iomaíoachta (*1993) ♀ | [[tumadóir iomaíoachta]] | data-sort-value="1993" | 1993-12-03 | | | | [[:d:Q65553526|Q65553526]] | 3 |- | [[Emma Mitchell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1993) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1993" | 1993-09-02 | | | | [[:d:Q69812822|Q69812822]] | 0 |- | [[Mary Mulhare]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1993) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1993" | 1993-02-14 | | | | [[:d:Q115739743|Q115739743]] | 1 |- | [[Clodagh Scannell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1993) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1993" | 1993-03-06 | | | | [[:d:Q119542677|Q119542677]] | 0 |- | [[Chelsea Jones]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]] | data-sort-value="1994" | 1994 | | | | [[:d:Q2377423|Q2377423]] | 0 |- | [[Phoebe Prince]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] scoláire (1994–2010) ♀ | [[scoláire]] | data-sort-value="1994" | 1994-11-24 | data-sort-value="2010" | 2010-01-14 | [[Bedford]] | [[South Hadley]] | [[:d:Q3304893|Q3304893]] | 6 |- | [[Kate Veale]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1994" | 1994-01-05 | | [[Tulach Mhór]] | | [[:d:Q11737264|Q11737264]] | 2 |- | [[Caroline Black]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1994" | 1994-03-04 | | [[Lios na gCearrbhach]] | | [[:d:Q15971927|Q15971927]] | 5 |- | [[Phil Healy]] | [[Íomhá:Womens 400m (46526965474) (cropped).jpg|center|40px]] | rábálaí Éireannach | [[rábálaí]] | data-sort-value="1994" | 1994-11-19 | | [[Béal Átha Fhínín]] | | [[:d:Q25999744|Q25999744]] | 7 |- | [[Niamh McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] lúthchleasaí (*1994) ♀ | [[lúthchleasaí]] | data-sort-value="1994" | 1994-01-04 | | [[Contae Chorcaí]] | | [[:d:Q26905471|Q26905471]] | 2 |- | [[Karina Campbell]] | | Imreoir fichille (*1994) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1994" | 1994-05-19 | | | | [[:d:Q28470777|Q28470777]] | 0 |- | [[Victoria Bell]] | | lúthchleasaí Éireannach | [[sciálaí Alpach]] | data-sort-value="1994" | 1994-06-22 | | [[Sutton Coldfield]] | | [[:d:Q48618566|Q48618566]] | 4 |- | [[Alice Sharpe]] | [[Íomhá:2019 UEC Track Elite European Championships 132.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*1994) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1994" | 1994-05-03 | | [[München]] | | [[:d:Q55361867|Q55361867]] | 10 |- | [[Alli Palisch]] | [[Íomhá:Alli Murphy Lewes FC Women 2 London City 3 14 02 2021-528 (50943521133) (cropped).jpg|center|40px]] | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*1994) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1994" | 1994-05-13 | | [[Plano, Texas|Plano]] | | [[:d:Q56285209|Q56285209]] | 4 |- | [[Shona Heaslip]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1994) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1994" | 1994-09-18 | | | | [[:d:Q69820877|Q69820877]] | 0 |- | [[Philippa Rogan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1994) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1994" | 1994-02-04 | | | | [[:d:Q69861835|Q69861835]] | 0 |- | [[Leah Lyons]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir rugbaí (*1994) ♀ | [[imreoir rugbaí]] | data-sort-value="1994" | 1994-11-27 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q78051289|Q78051289]] | 1 |- | [[Sycerika McMahon]] | | snámhóir Éireannach | [[snámhóir]] | data-sort-value="1995" | 1995-04-11 | | [[Contae an Dúin]] | | [[:d:Q3979013|Q3979013]] | 7 |- | [[Carolane Soucisse]] | [[Íomhá:2018 Autumn Classic International - Soucisse & Firus (cropped) - Soucisse.jpg|center|40px]] | damhsóir oighir Ceanadach | [[ice dancer]] | data-sort-value="1995" | 1995-02-10 | | [[Châteauguay]] | | [[:d:Q24860514|Q24860514]] | 5 |- | [[Aoife Mannion]] | [[Íomhá:Aoife Mannion BCLFC 2015 (22147891741) (cropped).jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*1995) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1995" | 1995-09-24 | | [[Solihull]] | | [[:d:Q25714012|Q25714012]] | 12 |- | [[Ellen Keane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1995) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1995" | 1995-04-06 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q26899011|Q26899011]] | 3 |- | [[Síofra Cléirigh Büttner]] | [[Íomhá:Síofra Cléirigh Büttner 2017.jpg|center|40px]] | reathaí meánraoin Éireannach | [[reathaí meánfhaid]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1995" | 1995-07-21 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q35349110|Q35349110]] | 5 |- | [[Gráinne Walsh]] | | dornálaí Éireannach | [[dornálaí]] | data-sort-value="1995" | 1995-10-13 | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | | [[:d:Q65091953|Q65091953]] | 4 |- | [[Greta Streimikyte]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] lúthchleasaí parailimpeach (*1995) ♀ | [[lúthchleasaí parailimpeach]] | data-sort-value="1995" | 1995-08-24 | | [[Vilnias]] | | [[:d:Q89343978|Q89343978]] | 3 |- | [[Sarah Jane Hearne]] | | Imreoir fichille (*1995) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1995" | 1995 | | | | [[:d:Q104843000|Q104843000]] | 0 |- | [[Fiona Murtagh]] | [[Íomhá:Rowing at the 2020 Summer Olympics (Ireland).jpeg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomróir (*1995) ♀ | [[iomróir]] | data-sort-value="1995" | 1995-07-11 | | [[Gaillimh]] | | [[:d:Q105925700|Q105925700]] | 11 |- | [[Ioana Gelip]] | | Imreoir fichille (*1995) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="1995" | 1995-01-16 | | | | [[:d:Q109418259|Q109418259]] | 0 |- | [[Rachel Boyle]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1995" | 1995-03-27 | | | | [[:d:Q110991850|Q110991850]] | 0 |- | [[Cliodhna Manning]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1995) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1995" | 1995-04-26 | | | | [[:d:Q117007428|Q117007428]] | 1 |- | [[Emily Haggard-Kearney]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta, reathaí maratóin agus cianreathaí (*1995) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[reathaí maratóin]]<br/>[[cianreathaí]] | data-sort-value="1995" | 1995-11-10 | | | | [[:d:Q126883212|Q126883212]] | 0 |- | [[Amy Waters]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1995) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1995" | 1995-08-13 | | | | [[:d:Q135367016|Q135367016]] | 0 |- | [[Niamh Allen]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1995) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1995" | 1995-04-19 | | | | [[:d:Q137368508|Q137368508]] | 1 |- | [[Emma Bolger]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]] | data-sort-value="1996" | 1996-01-05 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q520262|Q520262]] | 11 |- | [[Mary C. Cain]] | | reathaí meánraoin Meiriceánach | [[reathaí meánfhaid]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1996" | 1996-05-03 | | [[Bronxville]] | | [[:d:Q6779145|Q6779145]] | 10 |- | [[Florence Bell]] | | sciálaí Éireannach | [[sciálaí Alpach]] | data-sort-value="1996" | 1996-03-05 | | [[Sutton Coldfield]] | | [[:d:Q15910753|Q15910753]] | 4 |- | [[Alannah Stephenson]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1996" | 1996-12-04 | | [[Lios na gCearrbhach]] | | [[:d:Q17457943|Q17457943]] | 3 |- | [[Tham Nguyen]] | [[Íomhá:Tham Nguyen at the 2023 World Weightlifting Championships training hall.webp|center|40px]] | Tógálaí meáchain (*1996) ♀ | [[tógálaí meáchain]] | data-sort-value="1996" | 1996-09-15 | | | | [[:d:Q26132016|Q26132016]] | 4 |- | [[Alanna Lally]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1996) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1996" | 1996-12-30 | | | | [[:d:Q69860533|Q69860533]] | 1 |- | [[Fiona Mangan]] | [[Íomhá:Fiona Mangan - Présentation TCFIA 2025.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*1996) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1996" | 1996-05-16 | | | | [[:d:Q106575388|Q106575388]] | 5 |- | [[Megan Armitage]] | [[Íomhá:Grand Prix de Chambéry (Megan Armitage - Montagne).JPG|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*1996) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1996" | 1996-08-12 | | [[Suí an Róin]] | | [[:d:Q108532712|Q108532712]] | 6 |- | [[Linda Djougang]] | [[Íomhá:Linda Djougang 15Apr2023.jpg|center|40px]] | [[Camarún|Camarúnach]] imreoir rugbaí (*1996) ♀ | [[imreoir rugbaí]] | data-sort-value="1996" | 1996-05-17 | | [[Camarún]] | | [[:d:Q108540653|Q108540653]] | 3 |- | [[Georgie Hartigan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1996) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1996" | 1996-03-01 | | | | [[:d:Q115674773|Q115674773]] | 1 |- | [[Allison McGrath]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-10-10 | | | | [[:d:Q119547267|Q119547267]] | 0 |- | [[Edel Thornton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-11-22 | | | | [[:d:Q119560495|Q119560495]] | 0 |- | [[Kelly McGrory]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1996) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1996" | 1996-12-24 | | | | [[:d:Q121879328|Q121879328]] | 3 |- | [[Róisín Harrison]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1996) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1996" | 1996-10-10 | | | | [[:d:Q121879839|Q121879839]] | 2 |- | [[Susie Berry]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] marcach (*1996) ♀ | [[marcach]] | data-sort-value="1996" | 1996-01-01 | | | | [[:d:Q130313509|Q130313509]] | 2 |- | [[Megan Connolly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-03-06 | | | | [[:d:Q135366913|Q135366913]] | 0 |- | [[Ciara Mary McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-09-02 | | | | [[:d:Q135366914|Q135366914]] | 0 |- | [[Caoimhe Rita Moore]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-06-23 | | | | [[:d:Q135366915|Q135366915]] | 0 |- | [[Nadine Cheryl Rice]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-07-29 | | | | [[:d:Q135366916|Q135366916]] | 0 |- | [[Holli Anna Dunne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-10-02 | | | | [[:d:Q135366917|Q135366917]] | 0 |- | [[Meadhbh Helen Campbell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-04-26 | | | | [[:d:Q135370468|Q135370468]] | 0 |- | [[Ruth Mary Leavey]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-12-25 | | | | [[:d:Q135370469|Q135370469]] | 0 |- | [[Aoibheann Ann Byrne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-11-24 | | | | [[:d:Q135370470|Q135370470]] | 0 |- | [[Hannah Eileen McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-09-02 | | | | [[:d:Q135370471|Q135370471]] | 0 |- | [[Lauren Jane Flynn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-11-12 | | | | [[:d:Q135370472|Q135370472]] | 0 |- | [[Kate Emma O'Flaherty]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-02-08 | | | | [[:d:Q135370473|Q135370473]] | 0 |- | [[Aoife Catherine Whelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-01-04 | | | | [[:d:Q135370474|Q135370474]] | 0 |- | [[Eve Ellen M. O'Mahoney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-03-29 | | | | [[:d:Q135370475|Q135370475]] | 0 |- | [[Lesley Ann Wilkinson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1996) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1996" | 1996-02-16 | | | | [[:d:Q135370476|Q135370476]] | 0 |- | [[Megan Connolly]] | [[Íomhá:Megan Connolly 2015 (cropped).jpg|center|40px]] | imreoir sacair Éireannach | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1997" | 1997-03-07 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q21708017|Q21708017]] | 12 |- | [[Rachael Darragh]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]]<br/>[[iomaitheoir Oilimpeach]] | data-sort-value="1997" | 1997-09-24 | | [[Leitir Ceanainn]] | | [[:d:Q26786740|Q26786740]] | 6 |- | [[Sophie MacMahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1997) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-29 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q29947005|Q29947005]] | 8 |- | [[Sara Boyle]] | | imreoir badmantain Éireannach | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="1997" | 1997-08-31 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q30230598|Q30230598]] | 1 |- | [[Amy Broadhurst]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] dornálaí (*1997) ♀ | [[dornálaí]] | data-sort-value="1997" | 1997-03-17 | | [[Dún Dealgan]] | | [[:d:Q60182060|Q60182060]] | 3 |- | [[Aoife O'Rourke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] dornálaí (*1997) ♀ | [[dornálaí]] | data-sort-value="1997" | 1997-07-02 | | [[An Caisleán Riabhach]] | | [[:d:Q66934867|Q66934867]] | 8 |- | [[Marissa Sheva]] | [[Íomhá:Marissa Sheva.jpg|center|40px]] | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1997) ♀ | [[imreoir sacair]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1997" | 1997-04-22 | | [[Sellersville]] | | [[:d:Q98093517|Q98093517]] | 8 |- | [[Elsa Desmond]] | [[Íomhá:2018-11-21 Rennrodel-Weltcup Innsbruck-Igls StP 5311 LR10 by Stepro.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] luger agus medical student (*1997) ♀ | [[luger]]<br/>[[medical student]] | data-sort-value="1997" | 1997-08-06 | | [[Buckingham]] | | [[:d:Q103259948|Q103259948]] | 5 |- | [[Sophie Becker]] | [[Íomhá:Womens 400m (47247595181).jpg|center|40px]] | Rábálaí (*1997) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="1997" | 1997-05-16 | | [[Loch Garman]] | | [[:d:Q105782960|Q105782960]] | 7 |- | [[Kate Doherty]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1997) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-27 | | | | [[:d:Q106712794|Q106712794]] | 1 |- | [[Eilish Flanagan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1997) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1997" | 1997<br/>1997-05-02 | | | | [[:d:Q107472430|Q107472430]] | 5 |- | [[Roisin Flanagan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1997) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1997" | 1997-05-02 | | | | [[:d:Q115739741|Q115739741]] | 2 |- | [[Bridget Herlihy]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-31 | | | | [[:d:Q119539970|Q119539970]] | 0 |- | [[Maura Fitzpatrick]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-02-27 | | | | [[:d:Q119541214|Q119541214]] | 0 |- | [[Anna Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-06-18 | | | | [[:d:Q119551659|Q119551659]] | 0 |- | [[Aoife Anne O'Halloran]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-07-05 | | | | [[:d:Q135365106|Q135365106]] | 0 |- | [[Princess Elizabeth Adeogun]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-04-10 | | | | [[:d:Q135367093|Q135367093]] | 0 |- | [[Tia Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-12-02 | | | | [[:d:Q135368530|Q135368530]] | 0 |- | [[Hayley Nicole Lenihan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-12-19 | | | | [[:d:Q135368531|Q135368531]] | 0 |- | [[Julie Milroy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-07-10 | | | | [[:d:Q135368532|Q135368532]] | 0 |- | [[Liadan Tobin-Schnittger]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-10 | | | | [[:d:Q135371775|Q135371775]] | 0 |- | [[Courtney Anne Ryan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-06-16 | | | | [[:d:Q135371776|Q135371776]] | 0 |- | [[Aoife Mary Tiernan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-05-30 | | | | [[:d:Q135371777|Q135371777]] | 0 |- | [[Sarah Marie Phelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-10-02 | | | | [[:d:Q135371778|Q135371778]] | 0 |- | [[Aislinn Finola O'Connell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-10-24 | | | | [[:d:Q135371779|Q135371779]] | 0 |- | [[Aisling Catriona McCann]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-02-01 | | | | [[:d:Q135371780|Q135371780]] | 0 |- | [[Sarah Kenny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-24 | | | | [[:d:Q135371781|Q135371781]] | 0 |- | [[Hollie Herlihy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-12-30 | | | | [[:d:Q135371782|Q135371782]] | 0 |- | [[Shannen Sandra Holbrook]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-02-24 | | | | [[:d:Q135371783|Q135371783]] | 0 |- | [[Olivia Margaret Dupuy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-03-27 | | | | [[:d:Q135371784|Q135371784]] | 0 |- | [[Kelly Sarah Diggin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-03-05 | | | | [[:d:Q135371785|Q135371785]] | 0 |- | [[Caoimhe Ann Blennerhassett]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1997) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1997" | 1997-12-15 | | | | [[:d:Q135371786|Q135371786]] | 0 |- | [[Ellis O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] gleacaí ealaíonta (*1998) ♀ | [[gleacaí ealaíonta]] | data-sort-value="1998" | 1998-02-23 | | [[Kent]] | | [[:d:Q23887651|Q23887651]] | 3 |- | [[Michaela Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1998) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1998" | 1998-12-17 | | | | [[:d:Q51098390|Q51098390]] | 2 |- | [[Anna Kerrison]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1998) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1998" | 1998-09-10 | | [[Sasana]] | | [[:d:Q64148448|Q64148448]] | 3 |- | [[Elizabeth Morland]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1998) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1998" | 1998-03-03 | | | | [[:d:Q69815287|Q69815287]] | 0 |- | [[Mia Griffin]] | [[Íomhá:2019 UEC Track Elite European Championships 135.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*1998) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="1998" | 1998-12-30 | | [[Glenmore]] | | [[:d:Q86458131|Q86458131]] | 9 |- | [[Nadia Power]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1998) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1998" | 1998-01-11 | | | | [[:d:Q92433328|Q92433328]] | 4 |- | [[Eleanor Ryan-Doyle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir sacair (*1998) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="1998" | 1998-05-14 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q97654611|Q97654611]] | 1 |- | [[Sarah Quinn]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1998) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1998" | 1998-04-08<br/>1998-08-04 | | | | [[:d:Q106712933|Q106712933]] | 1 |- | [[Anna Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-01-21 | | | | [[:d:Q119543104|Q119543104]] | 0 |- | [[Saoirse Power-Cassidy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-06-30 | | | | [[:d:Q119553574|Q119553574]] | 0 |- | [[Fiona Everard]] | | Cianreathaí (*1998) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="1998" | 1998<br/>1998-09-30 | | | | [[:d:Q123502237|Q123502237]] | 2 |- | [[Jennifer Lehane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] dornálaí (*1998) ♀ | [[dornálaí]] | data-sort-value="1998" | 1998-08-19 | | | | [[:d:Q126487392|Q126487392]] | 2 |- | [[Kathy Baker]] | | Imreoir rugbaí (*1998) ♀ | [[imreoir rugbaí]] | data-sort-value="1998" | 1998-01-23 | | | | [[:d:Q128765068|Q128765068]] | 3 |- | [[Alison Jane Cleary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-01-13 | | | | [[:d:Q135365098|Q135365098]] | 0 |- | [[Laura Anne Fortune]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-04-23 | | | | [[:d:Q135365099|Q135365099]] | 0 |- | [[Katie Joanna Whelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-09-02 | | | | [[:d:Q135365102|Q135365102]] | 0 |- | [[Ciara Catherine Wheeler]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-04-19 | | | | [[:d:Q135365103|Q135365103]] | 0 |- | [[Chloe Gina Mullins]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-12-21 | | | | [[:d:Q135365105|Q135365105]] | 0 |- | [[Anna Marie Brennan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-02-06 | | | | [[:d:Q135365107|Q135365107]] | 0 |- | [[Aleksandra Joanna Macheta]] | | [[An Pholainn|Polannach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-03-13 | | | | [[:d:Q135366449|Q135366449]] | 0 |- | [[Verity Jade Gunn O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-09-07 | | | | [[:d:Q135370232|Q135370232]] | 0 |- | [[Rachel Alexandra Leavy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-03-13 | | | | [[:d:Q135370235|Q135370235]] | 0 |- | [[Olivia Ann Reid]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-03-27 | | | | [[:d:Q135370236|Q135370236]] | 0 |- | [[Jenny Rachael Morrison]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-11-12 | | | | [[:d:Q135370238|Q135370238]] | 0 |- | [[Annie Fanning]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-10-16 | | | | [[:d:Q135370239|Q135370239]] | 0 |- | [[Billie Jean Byrne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-10-23 | | | | [[:d:Q135370241|Q135370241]] | 0 |- | [[Catherine Maria Connaire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-12-30 | | | | [[:d:Q135370242|Q135370242]] | 0 |- | [[Áine McDonagh]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] cispheileadóir agus imreoir peile Astrálaí (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]]<br/>[[imreoir peile Astrálaí]] | data-sort-value="1998" | 1998-08-28 | | | | [[:d:Q135370247|Q135370247]] | 1 |- | [[Elizabeth Mary McGonnell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-02-12 | | | | [[:d:Q135370249|Q135370249]] | 0 |- | [[Aoife Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-03-10 | | | | [[:d:Q135370251|Q135370251]] | 0 |- | [[Aisling Kindle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1998) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1998" | 1998-01-09 | | | | [[:d:Q135370252|Q135370252]] | 0 |- | [[Aoife Beggs]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*1999) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="1999" | 1999-10-23 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q29841599|Q29841599]] | 5 |- | [[Gina Akpe-Moses]] | [[Íomhá:Gina Akpe-Moses at the 2018 European Athletics Championships.jpg|center|40px]] | rábálaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-02-25 | | [[Lagos]] | | [[:d:Q33133524|Q33133524]] | 7 |- | [[Ciara Neville]] | [[Íomhá:Ciara Neville 2016.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rábálaí (*1999) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="1999" | 1999-10-14 | | [[Luimneach]] | | [[:d:Q50295760|Q50295760]] | 4 |- | [[Molly Scott]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] lúthchleasaí agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[lúthchleasaí]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-03-30 | | [[Ceatharlach]] | | [[:d:Q55587528|Q55587528]] | 2 |- | [[Niamh Fogarty]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-05-16 | | | | [[:d:Q94578252|Q94578252]] | 2 |- | [[Aoife Lynch]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-05-14 | | | | [[:d:Q106712793|Q106712793]] | 1 |- | [[Michelle Carey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir haca (*1999) ♀ | [[imreoir haca]] | data-sort-value="1999" | 1999-05-05 | | | | [[:d:Q108106507|Q108106507]] | 3 |- | [[Stephanie Cotter]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q108143260|Q108143260]] | 2 |- | [[Grace Casey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] caiteoir sleá (*1999) ♀ | [[caiteoir sleá]] | data-sort-value="1999" | 1999-01-16<br/>1999-06-16 | | | | [[:d:Q109932829|Q109932829]] | 0 |- | [[Cathal Crosbie]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-12-09 | | | | [[:d:Q112131519|Q112131519]] | 1 |- | [[Sarah Leahy]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-08-01 | | | | [[:d:Q113864305|Q113864305]] | 2 |- | [[Claire Melia]] | [[Íomhá:Baxi Ferrol - LDLC ASVEL Féminin 59.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-07-12 | | [[Mainistir Eimhín]] | | [[:d:Q119564054|Q119564054]] | 0 |- | [[Erin Riordan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*1999) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-09-02 | | | | [[:d:Q128803241|Q128803241]] | 2 |- | [[Rachel Huijsdens]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-06-23 | | | | [[:d:Q135367962|Q135367962]] | 0 |- | [[Maggie Byrne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-08-10 | | | | [[:d:Q135367963|Q135367963]] | 0 |- | [[Mae-Therese Creane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-01-29 | | | | [[:d:Q135367964|Q135367964]] | 0 |- | [[Sorcha Tiernan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-09-18 | | | | [[:d:Q135367966|Q135367966]] | 0 |- | [[Amy Dooley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-06-09 | | | | [[:d:Q135367967|Q135367967]] | 0 |- | [[Louise Scannell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-09-10 | | | | [[:d:Q135367968|Q135367968]] | 0 |- | [[Amy Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*1999) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="1999" | 1999-04-03 | | | | [[:d:Q135367970|Q135367970]] | 0 |- | [[Arlene Crossan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*1999) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="1999" | 1999-03-13 | | | | [[:d:Q139666357|Q139666357]] | 1 |- | [[Anne Condon]] | | [[Ceanada|Ceanadach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] eolaí ríomhaireachta agus múinteoir ollscoile (*2000) ♀; Comhalta de chuid an ACM, Tulip Award in DNA Computing, Anita Borg Institute Women of Vision Awards agus Comhalta de Chumann Ríoga Cheanada; member of Cumann Ríoga Cheanada agus Association for Computing Machinery | [[eolaí ríomhaireachta]]<br/>[[múinteoir ollscoile]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q11489|Q11489]] | 3 |- | [[Tina Reynolds]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[Na Clocha Liatha]] | | [[:d:Q514752|Q514752]] | 9 |- | [[Bernadette Ní Ghallchóir]] | [[Íomhá:Bernadette Ní Ghallchóir PBS 1971.jpg|center|40px]] | láithreoir teilifíse Éireannach | [[láithreoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[Muineachán]] | | [[:d:Q822164|Q822164]] | 7 |- | [[Eibhlin Byrne]] | | méara Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q1301175|Q1301175]] | 3 |- | [[Sophie Merry]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[Stiúrthóir scannán|stiúrthóir scannán]], [[Mainicín faisin|mainicín]], beochantóir, [[Aisteoir|aisteoir]] agus damhsóir (*2000) ♀ | [[stiúrthóir scannán]]<br/>[[Mainicín faisin|mainicín]]<br/>[[beochantóir]]<br/>[[aisteoir]]<br/>[[damhsóir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q1348496|Q1348496]] | 3 |- | [[Maria Corrigan]] | | polaiteoir Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éire]] | | [[:d:Q1669568|Q1669568]] | 3 |- | [[Terry O'Flaherty]] | | méara Éireannach | [[polaiteoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q1720409|Q1720409]] | 2 |- | [[Lise Hearns]] | | ban-aisteoir Éireannach | [[aisteoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | | | [[:d:Q1827914|Q1827914]] | 1 |- | [[Liz Weir]] | | údar Éireannach | [[scríbhneoir]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q1866600|Q1866600]] | 4 |- | [[Méav Ní Mhaolchatha]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí ceoldrámaíochta]] | data-sort-value="2000" | 20th century | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q3268425|Q3268425]] | 8 |- | [[Rebecca Stokell]] | | cruicéadaí Éireannach | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="2000" | 2000-03-13 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q29891153|Q29891153]] | 6 |- | [[Mona McSharry]] | [[Íomhá:Mona McSharry (IRL) 2018.jpg|center|40px]] | snámhóir Éireannach | [[snámhóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-08-21 | | [[An Ghráinseach, Contae Shligigh|An Ghráinseach]] | | [[:d:Q33319799|Q33319799]] | 19 |- | [[Cara Murray]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cruicéadaí (*2000) ♀ | [[cruicéadaí]] | data-sort-value="2000" | 2000-11-01 | | [[Béal Feirste]] | | [[:d:Q54861582|Q54861582]] | 6 |- | [[Sommer Lecky]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-14<br/>2000-06-16 | | [[Inis Ceithleann]] | | [[:d:Q69813606|Q69813606]] | 2 |- | [[Davicia Patterson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-12-15 | | | | [[:d:Q69820489|Q69820489]] | 0 |- | [[Diana Mirza]] | | Imreoir fichille (*2000) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-16 | | | | [[:d:Q109383024|Q109383024]] | 1 |- | [[Lauren Roy]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-09-25 | | | | [[:d:Q113864274|Q113864274]] | 2 |- | [[Bronagh Power-Cassidy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-09-15 | | | | [[:d:Q119543792|Q119543792]] | 0 |- | [[Enya Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-08-31 | | | | [[:d:Q119550072|Q119550072]] | 0 |- | [[Eibhia Ni Mhuireagain]] | | Imreoir fichille (*2000) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="2000" | 2000 | | | | [[:d:Q124424504|Q124424504]] | 0 |- | [[Lauren Cadden]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] lúthchleasaí agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[lúthchleasaí]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-07 | | | | [[:d:Q126173619|Q126173619]] | 2 |- | [[Jodie McCann]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-02-03 | | | | [[:d:Q126685911|Q126685911]] | 4 |- | [[Lynn Tunnah]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-14 | | | | [[:d:Q135363157|Q135363157]] | 0 |- | [[Annaliese Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-02-08 | | | | [[:d:Q135366286|Q135366286]] | 0 |- | [[Maeve Aine O'Seaghdha]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-07-26 | | | | [[:d:Q135366287|Q135366287]] | 0 |- | [[Alison Blaney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-04-22 | | | | [[:d:Q135366288|Q135366288]] | 0 |- | [[Ella McCloskey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-07-20 | | | | [[:d:Q135366289|Q135366289]] | 0 |- | [[Maeve Patricia Cannon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-03-15 | | | | [[:d:Q135366291|Q135366291]] | 0 |- | [[Nicole Patrice Clancy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-13 | | | | [[:d:Q135366294|Q135366294]] | 0 |- | [[Niamh Christine Masterson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-02-26 | | | | [[:d:Q135367965|Q135367965]] | 0 |- | [[Maeve Phelan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2000" | 2000-05-05 | | | | [[:d:Q135367969|Q135367969]] | 0 |- | [[Dayna Finn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir agus imreoir peile Astrálaí (*2000) ♀ | [[cispheileadóir]]<br/>[[imreoir peile Astrálaí]] | data-sort-value="2000" | 2000-02-09 | | | | [[:d:Q135367973|Q135367973]] | 1 |- | [[Laura Nicholson]] | [[Íomhá:Laura Nicholson.jpg|center|40px]] | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2000) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2000" | 2000-03-29 | | [[Corcaigh]] | | [[:d:Q135649345|Q135649345]] | 2 |- | [[Tyler Toland]] | | imreoir sacair | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2001" | 2001-08-08 | | [[Baile Suingean]] | | [[:d:Q42666544|Q42666544]] | 6 |- | [[Lara Gillespie]] | [[Íomhá:2019 UCI Juniors Track World Championships 007.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] rothaí spóirt (*2001) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="2001" | 2001-04-21 | | [[Cill Mhantáin]] | | [[:d:Q52153640|Q52153640]] | 13 |- | [[Sophie O'Sullivan]] | [[Íomhá:Sophie O'Sullivan.jpg|center|40px]] | lúthchleasaí Éireannach | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2001" | 2001-12-23 | | [[Melbourne]] | | [[:d:Q55425594|Q55425594]] | 7 |- | [[Alex Chan-Taylor]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2001" | 2001-02-21 | | | | [[:d:Q55739862|Q55739862]] | 0 |- | [[Tanya Watson]] | [[Íomhá:2018-10-13 Jump 3 (Diving Girls 10m platform) at 2018 Summer Youth Olympics by Sandro Halank–039.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] tumadóir iomaíoachta (*2001) ♀ | [[tumadóir iomaíoachta]] | data-sort-value="2001" | 2001-12-24 | | [[Southampton]] | | [[:d:Q65675690|Q65675690]] | 5 |- | [[Niamh Coyne]] | [[Íomhá:2018-10-10 Swimming Girls' 100m Breaststroke Final at 2018 Summer Youth Olympics by Sandro Halank–034.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*2001) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-06-22 | | | | [[:d:Q65952719|Q65952719]] | 4 |- | [[Ciara Bracken]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-04-20 | | | | [[:d:Q119554443|Q119554443]] | 0 |- | [[Deborah Ogayemi]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-10-12 | | | | [[:d:Q119561035|Q119561035]] | 0 |- | [[Danielle Donegan]] | | Cianreathaí (*2001) ♀ | [[cianreathaí]] | data-sort-value="2001" | 2001-04-05 | | | | [[:d:Q125188525|Q125188525]] | 1 |- | [[Daina Moorehouse]] | [[Íomhá:2025 World Boxing Championships 20250906 102037 Daina Moorehouse (IRL).jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] dornálaí (*2001) ♀ | [[dornálaí]] | data-sort-value="2001" | 2001-09-16 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q126709567|Q126709567]] | 3 |- | [[Rachel McCann]] | | Rábálaí (*2001) ♀ | [[rábálaí]] | data-sort-value="2001" | 2001-09-26 | | | | [[:d:Q127785359|Q127785359]] | 2 |- | [[Ciara McGing]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*2001) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-03-03 | | | | [[:d:Q128693679|Q128693679]] | 2 |- | [[Victoria Catterson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*2001) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-03-25 | | | | [[:d:Q128803156|Q128803156]] | 2 |- | [[Erin Healy]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*2001) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2001" | 2001-04-05 | | | | [[:d:Q135106443|Q135106443]] | 2 |- | [[Ciara Tolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-11-30 | | | | [[:d:Q135360972|Q135360972]] | 0 |- | [[Eve Nealon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-06-25 | | | | [[:d:Q135363158|Q135363158]] | 0 |- | [[Katie Williamson]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-05-11 | | | | [[:d:Q135364030|Q135364030]] | 0 |- | [[Alexandra Mary Mulligan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-12-14 | | | | [[:d:Q135364031|Q135364031]] | 0 |- | [[Katie Niamh Walshe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-07-19 | | | | [[:d:Q135364032|Q135364032]] | 0 |- | [[Lainey Nolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-09-19 | | | | [[:d:Q135364033|Q135364033]] | 0 |- | [[Mia Furlong]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-12-21 | | | | [[:d:Q135364034|Q135364034]] | 0 |- | [[Niamh Kenny]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-04-28 | | | | [[:d:Q135364035|Q135364035]] | 0 |- | [[Ciara Veronica White]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-01-15 | | | | [[:d:Q135364036|Q135364036]] | 0 |- | [[Anna Lynch]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-01-10 | | | | [[:d:Q135364037|Q135364037]] | 0 |- | [[Lauren Darcy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-06-01 | | | | [[:d:Q135364038|Q135364038]] | 0 |- | [[Abby Flynn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2001) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2001" | 2001-07-05 | | | | [[:d:Q135366295|Q135366295]] | 0 |- | [[Mavie Österreicher]] | | [[An Ostair|Ostarach]] imreoir leadóige (*2002) ♀ | [[imreoir leadóige]] | data-sort-value="2002" | 2002-04-05 | | [[an Ostair]] | | [[:d:Q57242668|Q57242668]] | 4 |- | [[Emily Kraft]] | [[Íomhá:Emily Kraft Lewes FC Women (52384339143).jpg|center|40px]] | imreoir sacair Éireannach (2002-) | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2002" | 2002-02-18 | | [[Frankfurt]] | | [[:d:Q60713591|Q60713591]] | 6 |- | [[Alexandra Troy]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2002" | 2002-03-07 | | | | [[:d:Q65554597|Q65554597]] | 0 |- | [[Emma Austin]] | [[Íomhá:2020-01-14 Alpine skiing at the 2020 Winter Youth Olympics – Women's Slalom (Martin Rulsch) 335.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] sciálaí Alpach (*2002) ♀ | [[sciálaí Alpach]] | data-sort-value="2002" | 2002-08-31 | | | | [[:d:Q81901202|Q81901202]] | 2 |- | [[Melisa Filis]] | [[Íomhá:Melisa Filis 2019.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] imreoir sacair (*2002) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2002" | 2002-07-30 | | [[Essex]] | | [[:d:Q83196933|Q83196933]] | 7 |- | [[Michaela Corcoran]] | | [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Meiriceánach]] lúthchleasaí (*2002) ♀ | [[lúthchleasaí]] | data-sort-value="2002" | 2002-08-07 | | [[Houston, Texas|Houston]] | | [[:d:Q90898291|Q90898291]] | 3 |- | [[Adeyemi Talabi]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2002) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2002" | 2002-12-25 | | [[An Longfort]] | | [[:d:Q113864217|Q113864217]] | 1 |- | [[Sabhbh Edwards Murphy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-07-17 | | | | [[:d:Q119549084|Q119549084]] | 0 |- | [[Erin Maguire]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-12-16 | | | | [[:d:Q119550959|Q119550959]] | 0 |- | [[Maria Godden]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*2002) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-08-31 | | | | [[:d:Q124671917|Q124671917]] | 1 |- | [[Laura Mooney]] | [[Íomhá:Laura Mooney 01.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2002) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2002" | 2002<br/>2002-01-25 | | | | [[:d:Q126623596|Q126623596]] | 2 |- | [[Madison Corcoran]] | [[Íomhá:2022 ICF Canoe Slalom World Championships - Madison Corcoran - Ireland - by 2eight - 9SC6114.jpg|center|40px]] | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] canúálaí (*2002) ♀ | [[canúálaí]] | data-sort-value="2002" | 2002-08-07 | | [[Houston, Texas|Houston]] | | [[:d:Q127784722|Q127784722]] | 5 |- | [[Lauryn Homan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-05-20 | | | | [[:d:Q135356265|Q135356265]] | 0 |- | [[Sarah Flemming]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-02-06 | | | | [[:d:Q135358786|Q135358786]] | 0 |- | [[Jasmine Burke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-03-02 | | | | [[:d:Q135358788|Q135358788]] | 0 |- | [[Fatimah Akorede]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-08-03 | | | | [[:d:Q135362059|Q135362059]] | 0 |- | [[Gillian Wheeler]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-01-05 | | | | [[:d:Q135362060|Q135362060]] | 0 |- | [[Sinead Boyle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-06-01 | | | | [[:d:Q135362061|Q135362061]] | 0 |- | [[Siofra O'Shea]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-01-10 | | | | [[:d:Q135362062|Q135362062]] | 0 |- | [[Abigail Rafferty]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-05-28 | | | | [[:d:Q135362063|Q135362063]] | 0 |- | [[Kate Hickey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-10-15 | | | | [[:d:Q135362064|Q135362064]] | 0 |- | [[Lisa Blaney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-05-02 | | | | [[:d:Q135362170|Q135362170]] | 0 |- | [[Ciara Byrne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-07-26 | | | | [[:d:Q135362171|Q135362171]] | 0 |- | [[Shauna Dooley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2002) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2002" | 2002-02-17 | | | | [[:d:Q135362172|Q135362172]] | 0 |- | [[Abbie Sheridan]] | | Lúthchleasaí agus iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2002) ♀ | [[lúthchleasaí]]<br/>[[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2002" | 2002-03-20 | | | | [[:d:Q141053116|Q141053116]] | 0 |- | [[Fiona McAdams]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2003" | 2003-12-12 | | | | [[:d:Q65554282|Q65554282]] | 0 |- | [[Nicola Tuthill]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta agus caiteoir oird (*2003) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[caiteoir oird]] | data-sort-value="2003" | 2003-12-22 | | | | [[:d:Q115651644|Q115651644]] | 6 |- | [[Molly Moffitt]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-03-02 | | | | [[:d:Q119536967|Q119536967]] | 0 |- | [[Ella O'Donnell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-09-29 | | | | [[:d:Q119554886|Q119554886]] | 0 |- | [[Paris McCarthy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-12-13 | | | | [[:d:Q119564680|Q119564680]] | 0 |- | [[Ava O'Connor]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2003) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2003" | 2003-09-19 | | | | [[:d:Q125188526|Q125188526]] | 1 |- | [[Ellie Glavin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-12-30 | | | | [[:d:Q135358579|Q135358579]] | 0 |- | [[Shannon Cunningham]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-06-19 | | | | [[:d:Q135359457|Q135359457]] | 0 |- | [[Rebecca Anne Hynes]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-08-21 | | | | [[:d:Q135359458|Q135359458]] | 0 |- | [[Emma Glavin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-12-30 | | | | [[:d:Q135359460|Q135359460]] | 0 |- | [[Casey Mulvey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-04-06 | | | | [[:d:Q135360144|Q135360144]] | 0 |- | [[Miah Ryan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-04-19 | | | | [[:d:Q135360147|Q135360147]] | 0 |- | [[Kara McCleane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-05-23 | | | | [[:d:Q135360148|Q135360148]] | 0 |- | [[Kate Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-07-09 | | | | [[:d:Q135360149|Q135360149]] | 0 |- | [[Sinead Keane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-05-13 | | | | [[:d:Q135360151|Q135360151]] | 0 |- | [[Sophie Moore]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-03-25 | | | | [[:d:Q135360152|Q135360152]] | 0 |- | [[Hazel Finn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2003) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2003" | 2003-05-22 | | | | [[:d:Q135362040|Q135362040]] | 0 |- | [[Elizabeth Golding]] | | Scátálaí fíorach (*2004) ♀ | [[scátálaí fíorach]] | data-sort-value="2004" | 2004-09-28 | | [[Moscó]] | | [[:d:Q56395775|Q56395775]] | 0 |- | [[Jenna Slattery]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir sacair (*2004) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2004" | 2004-03-17 | | | | [[:d:Q98090913|Q98090913]] | 1 |- | [[Emma Jeffers]] | [[Íomhá:Emma Jeffers - Présentation TCFIA 2024.jpg|center|40px]] | [[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|Briotanach]]-[[Éire (Poblacht na hÉireann)|éireannaigh]] rothaí spóirt (*2004) ♀ | [[rothaí spóirt]] | data-sort-value="2004" | 2004-11-11 | | [[Eccleston]] | | [[:d:Q119104466|Q119104466]] | 1 |- | [[Amy Duggan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-08-16 | | | | [[:d:Q119540104|Q119540104]] | 0 |- | [[Maeve O'Neill]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2004) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2004" | 2004-03-09 | | | | [[:d:Q122806335|Q122806335]] | 2 |- | [[Kate O'Connell]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2004) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2004" | 2004-08-11 | | | | [[:d:Q122808599|Q122808599]] | 1 |- | [[Orla Dullaghan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-12-16 | | | | [[:d:Q135352415|Q135352415]] | 0 |- | [[Leilani Turner]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-11-11 | | | | [[:d:Q135352416|Q135352416]] | 0 |- | [[Katie Flanagan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-06-28 | | | | [[:d:Q135353433|Q135353433]] | 0 |- | [[Emily Smyth]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-05-01 | | | | [[:d:Q135353434|Q135353434]] | 0 |- | [[Rachel Callery]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-02-04 | | | | [[:d:Q135356074|Q135356074]] | 0 |- | [[Niamh Tolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-06-04 | | | | [[:d:Q135356077|Q135356077]] | 0 |- | [[Niamh O'Leary]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-02-05 | | | | [[:d:Q135356078|Q135356078]] | 0 |- | [[Erica Egan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-01-09 | | | | [[:d:Q135356079|Q135356079]] | 0 |- | [[Micaiah Fubara]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-10-10 | | | | [[:d:Q135356080|Q135356080]] | 0 |- | [[Lucy Coogan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-04-12 | | | | [[:d:Q135358581|Q135358581]] | 0 |- | [[Maria Kealy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-07-02 | | | | [[:d:Q135359459|Q135359459]] | 0 |- | [[Tania Salvado-McCormack]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-03-18 | | | | [[:d:Q135360141|Q135360141]] | 0 |- | [[Michelle Ugwah]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-12-07 | | | | [[:d:Q135360142|Q135360142]] | 0 |- | [[Sarah Hickey]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2004) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2004" | 2004-04-12 | | | | [[:d:Q135360150|Q135360150]] | 0 |- | [[Anna Gavigan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2004) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2004" | 2004-05-19 | | | | [[:d:Q135467791|Q135467791]] | 1 |- | [[Lucy-May Sleeman]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2004) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2004" | 2004-05-24 | | | | [[:d:Q141084974|Q141084974]] | 1 |- | [[Jenna Breen]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2004) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2004" | 2004-04-21 | | | | [[:d:Q141105240|Q141105240]] | 0 |- | [[Trisha Kanyamarala]] | [[Íomhá:TrishaKanyamarala23.jpg|center|40px]] | [[An India|Indiach]] imreoir fichille (*2005) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="2005" | 2005 | | | | [[:d:Q81826781|Q81826781]] | 5 |- | [[Ava Rochford]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2005) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2005" | 2005-12-31 | | | | [[:d:Q113302787|Q113302787]] | 1 |- | [[Elizabeth Ndudi]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2005) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2005" | 2005-03-21 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q121338851|Q121338851]] | 4 |- | [[Gandy Malou-Mamel]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-12-31 | | | | [[:d:Q135352417|Q135352417]] | 1 |- | [[Emer Dunne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-10-29 | | | | [[:d:Q135354136|Q135354136]] | 0 |- | [[Katie O'Sullivan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-11-26 | | | | [[:d:Q135354521|Q135354521]] | 0 |- | [[Rachel Lynch]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-12-21 | | | | [[:d:Q135358213|Q135358213]] | 0 |- | [[Alannah O'Connell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-07-17 | | | | [[:d:Q135358214|Q135358214]] | 0 |- | [[Priya Doyle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-12-28 | | | | [[:d:Q135358215|Q135358215]] | 0 |- | [[Bree Shelley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-06-18 | | | | [[:d:Q135358239|Q135358239]] | 0 |- | [[Rebecca Sexton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-08-17 | | | | [[:d:Q135358240|Q135358240]] | 0 |- | [[Isabelle McSweeney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-07-18 | | | | [[:d:Q135358245|Q135358245]] | 0 |- | [[Emma Gribben]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-04-08 | | | | [[:d:Q135358246|Q135358246]] | 0 |- | [[Caitlin Gloeckner]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-10-03 | | | | [[:d:Q135358247|Q135358247]] | 0 |- | [[Lucy Devoy]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-03-09 | | | | [[:d:Q135358248|Q135358248]] | 0 |- | [[Izzy Sullivan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2005) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2005" | 2005-05-26 | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q136380575|Q136380575]] | 0 |- | [[Sarah Courtney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-12-18 | | | | [[:d:Q135351864|Q135351864]] | 0 |- | [[Laura McFarland]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-05-31 | | | | [[:d:Q135351865|Q135351865]] | 0 |- | [[Karolina Gierszal]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[An Pholainn|polannach]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-04-24 | | | | [[:d:Q135355491|Q135355491]] | 0 |- | [[Ava Walshe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-07-21 | | | | [[:d:Q135355954|Q135355954]] | 0 |- | [[Clara Boyce]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-03-03 | | | | [[:d:Q135355996|Q135355996]] | 0 |- | [[Shannon Quigley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-10-25 | | | | [[:d:Q135356011|Q135356011]] | 0 |- | [[Kelly Bracken]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-03-31 | | | | [[:d:Q135356012|Q135356012]] | 0 |- | [[Grace Prenter]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-12-05 | | | | [[:d:Q135356014|Q135356014]] | 0 |- | [[Emma Tolan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-03-23 | | | | [[:d:Q135356015|Q135356015]] | 0 |- | [[Caoimhe Gilligan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-10-07 | | | | [[:d:Q135356017|Q135356017]] | 0 |- | [[Leah McMahon]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-06-02 | | | | [[:d:Q135358238|Q135358238]] | 0 |- | [[Aisling Moran]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-11-23 | | | | [[:d:Q135358244|Q135358244]] | 0 |- | [[Shauna Curran]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-02-02 | | | | [[:d:Q135358249|Q135358249]] | 0 |- | [[Rachel Bowdren]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-02-01 | | | | [[:d:Q135358250|Q135358250]] | 0 |- | [[Fatima Amusan]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2006) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2006" | 2006-05-30 | | | | [[:d:Q135742833|Q135742833]] | 1 |- | [[Precious Akpe-Moses]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] iomaitheoir lúthchleasaíochta agus rábálaí (*2006) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]]<br/>[[rábálaí]] | data-sort-value="2006" | 2006-07-09 | | | | [[:d:Q135747915|Q135747915]] | 1 |- | [[Lucy Hynes]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2006) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2006" | 2006-12-05 | | | | [[:d:Q136380942|Q136380942]] | 0 |- | [[Grace Davison]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] snámhóir (*2007) ♀ | [[snámhóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-08-26 | | | | [[:d:Q130220494|Q130220494]] | 2 |- | [[Lara Putar]] | | Imreoir fichille (*2007) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="2007" | 2007-02-12 | | | | [[:d:Q131767687|Q131767687]] | 0 |- | [[Una O'Brien]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-12-05 | | | | [[:d:Q135353330|Q135353330]] | 0 |- | [[Sophie Staunton]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-02-03 | | | | [[:d:Q135353331|Q135353331]] | 0 |- | [[Riodhna McGrath]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-03-11 | | | | [[:d:Q135353332|Q135353332]] | 0 |- | [[Kira Lynch]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-09-21 | | | | [[:d:Q135353333|Q135353333]] | 0 |- | [[Sidney Quinn]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2007) ♀; child of Kieran Quinn agus Jen Critchley | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-04-16 | | | | [[:d:Q135353335|Q135353335]] | 0 |- | [[Faye McDonnell]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-05-08 | | | | [[:d:Q135353337|Q135353337]] | 0 |- | [[Andrea Jude]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[An India|indiach]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-02-19 | | | | [[:d:Q135353338|Q135353338]] | 0 |- | [[Helena Keane]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-12-18 | | | | [[:d:Q135356013|Q135356013]] | 0 |- | [[Ciara Brogan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-10-16 | | | | [[:d:Q135356016|Q135356016]] | 0 |- | [[Stephanie Nnabuihe]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[An Nigéir|nigéarach]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-03-22 | | | | [[:d:Q136381435|Q136381435]] | 0 |- | [[Siofra Flynn]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2007" | 2007-02-05 | | | | [[:d:Q136793711|Q136793711]] | 0 |- | [[Eve O'Carroll]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] imreoir sacair (*2007) ♀ | [[imreoir sacair]] | data-sort-value="2007" | 2007-01-17 | | | | [[:d:Q138107884|Q138107884]] | 2 |- | [[Mia McEntee]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2007) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2007" | 2007-09-19 | | | | [[:d:Q140468897|Q140468897]] | 0 |- | [[Michelle Shochan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2007" | 2007-12-17 | | | | [[:d:Q140664853|Q140664853]] | 0 |- | [[Amber Buchanan]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2008" | 2008-05-21 | | | | [[:d:Q62393479|Q62393479]] | 0 |- | [[Naomi Farrington]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-04-23 | | | | [[:d:Q135352455|Q135352455]] | 0 |- | [[Muireann Teahan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-10-24 | | | | [[:d:Q135352456|Q135352456]] | 0 |- | [[Maebh Purtill]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-06-10 | | | | [[:d:Q135352459|Q135352459]] | 0 |- | [[Lucy Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-12-19 | | | | [[:d:Q135352460|Q135352460]] | 0 |- | [[Katie Behan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-05-25 | | | | [[:d:Q135352464|Q135352464]] | 0 |- | [[Eabha Booth]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-02-05 | | | | [[:d:Q135352465|Q135352465]] | 0 |- | [[Caoimhe Timmons]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-02-14 | | | | [[:d:Q135352518|Q135352518]] | 0 |- | [[Abbie Lyons]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-10-23 | | | | [[:d:Q135352519|Q135352519]] | 0 |- | [[Kaitlyn Summers]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-10-18 | | | | [[:d:Q135353334|Q135353334]] | 0 |- | [[Francesca Kyamagero]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Uganda|ugandach]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-08-11 | | | | [[:d:Q135353336|Q135353336]] | 0 |- | [[Aoibheann Donnelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-08-01 | | | | [[:d:Q135353339|Q135353339]] | 0 |- | [[Erin Friel]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta (*2008) ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | data-sort-value="2008" | 2008-02-15 | | | | [[:d:Q135987798|Q135987798]] | 1 |- | [[Nicole Joy]] | | imreoir badmantain | [[imreoir badmantain]] | data-sort-value="2008" | 2008-05-06 | | | | [[:d:Q140658372|Q140658372]] | 0 |- | [[Aimee O'Reilly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-06-04 | | | | [[:d:Q140672252|Q140672252]] | 0 |- | [[Madelyn Burke]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2008) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2008" | 2008-12-27 | | | | [[:d:Q141157370|Q141157370]] | 0 |- | [[Madelyn Hartigan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-08-18 | | | | [[:d:Q135352457|Q135352457]] | 0 |- | [[Sofia Lopez O'Sullivan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]]-[[An Spáinn|spáinneach]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-08-25 | | | | [[:d:Q136381554|Q136381554]] | 0 |- | [[Shekinah Djoussa]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-12-09 | | | | [[:d:Q136381556|Q136381556]] | 0 |- | [[Laura Buckley]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-07-29 | | | | [[:d:Q136381558|Q136381558]] | 0 |- | [[Julie Mai O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-08-02 | | | | [[:d:Q136381679|Q136381679]] | 0 |- | [[Jean Aherne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-08-25 | | | | [[:d:Q136381680|Q136381680]] | 0 |- | [[Hannah Cassin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann|briotanach]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-05-11 | | | | [[:d:Q136381681|Q136381681]] | 0 |- | [[Amy Elliott]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2009) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2009" | 2009-03-28 | | | | [[:d:Q136381682|Q136381682]] | 0 |- | [[Maryna Petrenko]] | | Imreoir fichille (*2009) ♀ | [[imreoir fichille]] | data-sort-value="2009" | 2009-02-11 | | | | [[:d:Q139276715|Q139276715]] | 0 |- | [[Ayotade Ademokun]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-01-11 | | | | [[:d:Q136381552|Q136381552]] | 0 |- | [[Sorcha Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-03-02 | | | | [[:d:Q136381553|Q136381553]] | 0 |- | [[Robyn Walsh]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-02-23 | | | | [[:d:Q136381557|Q136381557]] | 0 |- | [[Katie Rose Harrison]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-02-04 | | | | [[:d:Q136381678|Q136381678]] | 0 |- | [[Ciara Zurawska]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-01-05 | | | | [[:d:Q141157465|Q141157465]] | 0 |- | [[Siun Kelly]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-02-22 | | | | [[:d:Q141157499|Q141157499]] | 0 |- | [[Jessica Bree]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-12-09 | | | | [[:d:Q141157501|Q141157501]] | 0 |- | [[Naiya Turner]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]]-[[Stáit Aontaithe Mheiriceá|meiriceánach]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-12-06 | | | | [[:d:Q141157518|Q141157518]] | 0 |- | [[Aoife Courtney]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-02-05 | | | | [[:d:Q141157519|Q141157519]] | 0 |- | [[Sarah Horkan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-02-09 | | | | [[:d:Q141157524|Q141157524]] | 0 |- | [[Avie-Leigh McGonagle]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2010) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2010" | 2010-01-01 | | | | [[:d:Q141157526|Q141157526]] | 0 |- | [[Mia Dunne]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] cispheileadóir (*2011) ♀ | [[cispheileadóir]] | data-sort-value="2011" | 2011-01-16 | | | | [[:d:Q141157525|Q141157525]] | 0 |- | [[Carmel Gunning]] | | ceoltóir Éireannach | [[amhránaí]]<br/>[[ceoleolaí]]<br/>[[cumadóir amhrán]]<br/>[[fliúiteadóir]] | | | [[An Ghaobhach]] | | [[:d:Q951887|Q951887]] | 2 |- | [[Rita Connolly]] | | amhránaí | [[amhránaí]] | | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q956109|Q956109]] | 4 |- | [[Samthann]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] [[File|file]] agus [[Scríbhneoir|scríbhneoir]] (†739) ♀ | [[file]]<br/>[[scríbhneoir]] | | data-sort-value="739" | 739-12-19 | | | [[:d:Q1278739|Q1278739]] | 4 |- | [[Juanita Wilson]] | | stiúrthóir scannán | [[stiúrthóir scannán]]<br/>[[léiritheoir scannáin]]<br/>[[scríbhneoir scripte]] | | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q1710722|Q1710722]] | 7 |- | [[Mairéad Phelan]] | | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | | | | | [[:d:Q1941074|Q1941074]] | 1 |- | [[Vyvienne Long]] | | ceoltóir Éireannach | [[ceoltóir]] | | | [[Baile Átha Cliath]] | | [[:d:Q2069395|Q2069395]] | 4 |- | [[Teresa Kidd]] | | Iomaitheoir lúthchleasaíochta ♀ | [[iomaitheoir lúthchleasaíochta]] | | | | | [[:d:Q2311088|Q2311088]] | 1 |- | [[Eleanor Shanley]] | [[Íomhá:Eleanor Shanly Paul Kelly Frankie Lane Dublin 2011.png|center|40px]] | amhránaí Éireannach | [[amhránaí]] | | | | | [[:d:Q2390709|Q2390709]] | 3 |- | [[Mary Brannagan]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir fichille ♀ | [[imreoir fichille]] | | | | | [[:d:Q110161410|Q110161410]] | 2 |- | [[Tanya O'Neill]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir snúcair ♀ | [[imreoir snúcair]] | | | | | [[:d:Q137163054|Q137163054]] | 0 |- | [[Paula Judge]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir snúcair ♀ | [[imreoir snúcair]] | | | | | [[:d:Q137163055|Q137163055]] | 0 |- | [[Margaret O'Driscoll]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir snúcair ♀ | [[imreoir snúcair]] | | | | | [[:d:Q137163056|Q137163056]] | 0 |- | [[Ella O'Connor]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir snúcair ♀ | [[imreoir snúcair]] | | | | | [[:d:Q137163057|Q137163057]] | 0 |- | [[Michelle Sherwin]] | | [[Éire (Poblacht na hÉireann)|Éireannaigh]] imreoir snúcair ♀ | [[imreoir snúcair]] | | | | | [[:d:Q137163058|Q137163058]] | 0 |} ---- &sum; 977 items. {{wikidata list end}} [[Catagóir:Mná Éireannacha|*]] qsnpchboi1imypl9p3eo8m7ogbcj4bu 0 95484 1329218 1116899 2026-10-04T14:55:23Z TGcoa 21229 1329218 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Imeacht}} Ar an [[8 Samhain]] [[1987]], maraíodh aon duine dhéag agus gortaíodh trí scór i m[[buama]] [[Inis Ceithleann]] ([[Contae Fhear Manach]]), nó '''Ár Lá Cuimhneacháin, 1987'''.<ref>i mBéarla, "Poppy Day Slaughter" nó "Remembrance Day bombing"</ref><ref>{{Lua idirlín|url=http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx|teideal=Beo! - Máirtín Ó Muilleoir|dáta=2018-08-27|work=web.archive.org|dátarochtana=2020-11-07|archivedate=2018-08-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180827165538/http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://antultach.wordpress.com/|teideal=An tUltach 83 (11), lch20-21|údar=Aodhagán Ó Raghallaigh.|dáta=1 Samhain 2007|dátarochtana=2020}}</ref> Bhásaigh duine eile a gortaíodh san ionsaí buamála sa bhliain 2000 tar éis dó trí bliana déag a chaitheamh i gcóma.[[Íomhá:CenotaphBelmoreStEnniskillen.JPG|mion|clé|Cuimhneachán, [[Inis Ceithleann]]]] Ar an gcéad Domhnach i mí na Samhna 1987, bhailigh daoine le chéile in Inis Ceithleann chun cuimhneamh orthu siúd a maraíodh i g[[Cogadh|cogaí]] san am a chuaigh thart.<ref>{{Lua idirlín|url=https://www.eden.co.uk/shop/revolutionary_christians_who_live_the_gospel_31691.html|teideal=Revolutionary Christians Who Live the Gospel|údar=Clare Richards at Eden|dáta=|work=www.eden.co.uk|dátarochtana=2020-11-07}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://www.examinations.ie/|teideal=OIDEACHAS REILIGIÚNACH ― ARDLEIBHÉAL|údar=examinations.ie|dáta=SCRÚDÚ AN TEASTAIS SHÓISEARAIGH, 2012|dátarochtana=2020|archivedate=2001-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20010521135007/http://www.examinations.ie/}}</ref> [[Íomhá:Senator Gordon Wilson.jpg|mion|clé|[[Gordon Wilson]]<ref name=":0">{{Luaigh foilseachán|title=Gordon Wilson (peace campaigner)|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gordon_Wilson_(peace_campaigner)&oldid=976355761|journal=Wikipedia|date=2020-09-02|language=en}}</ref> agus a bhean chéile]] Agus daoine ag bailiú le chéile ag leacht cuimhneacháin na gcogaí, phléasc [[buama]] agus caitheadh bruscarnach ar fud na háite. Bhí [[Gordon Wilson]] agus a iníon, Marie, ábhar altra a bhí 20 bliana d’aois, clúdaithe cúpla troigh thíos faoin mbrablach. Feachtasóir ar son na síochána a bhí in Gordon Wilson níos déanaí. == Iarmhairtí == Níor cúisíodh ná níor ciontaíodh aon duine riamh faoin ionsaí buamála. “Botún” a bhí i gceist, is cosúil dúirt an [[IRA Sealadach|IRA]] gur phléasc an buama roimh am.<ref>{{Luaigh foilseachán|title=Enniskillen: The Remembrance Sunday Bombing|url=https://books.google.fr/books/about/Enniskillen.html?id=56dnAAAAMAAJ&redir_esc=y|publisher=Wolfhound Press|date=1997|language=en|author=Denzil McDaniel}}</ref> Ag an am, mheas [[Máirtín Ó Muilleoir]], [[Sinn Féin]], go raibh sé tábhachtach an fód a sheasamh agus foréigean a úsáid. Ach i ndiaidh uafás Inis Ceithleann tháinig sé ar an tuiscint go mbeadh sé níb éifeachtaí cloí le modhanna polaitiúla agus na gunnaí a chur ar leataobh. Dúirt sé níos déanaí, “Inis Ceithleann an chéad cheann de na mór-uafáis a tharla a thug le fios domsa go raibh an streachailt armtha mícheart agus nach raibh sé ag dul a oibriú. Bhí ceist mhór mhorálta ann fosta mar go raibh daoine neamhurchóideacha ag fáil bháis.”<ref>{{Lua idirlín|url=http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx|teideal=Máirtín Ó Muilleoir|údar=Éamonn Ó Dónaill|dáta=Iúil 2001|language=ga-IE|work=Beo!|dátarochtana=2022-11-09}}</ref> Nochtadh leacht in Inis Ceithleann ar an 8 Samhain 2017 i gcuimhne na ndaoine a maraíodh san ionsaí buamála ar an mbaile.<ref>{{Luaigh foilseachán|title=Leacht cuimhneachnáin nua nochta in Inis Ceithleann inniu|url=https://www.rte.ie/news/nuacht/2017/1108/918347-leacht-cuimhneachnain-nua-le-nochtadh-in-inis-ceithleann-inniu/|date=2017-11-08|language=ga|author=Nuacht RtÉ|journal=|volume=|issue=}}</ref> == Féach freisin == * [[Gordon Wilson]]<ref name=":0" /> * [[Poipín cuimhneacháin]] == Tagairtí == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Ar La Cuimhneachain}} [[Catagóir:Contae Fhear Manach]] [[Catagóir:Eachtraí foréigin le linn na dTrioblóidí]] [[Catagóir:Arm na Breataine]] [[Catagóir:1987]] d0n1c2wmeikfo8m8nf3grzc1o1qc62x 1329220 1329218 2026-10-04T15:04:24Z TGcoa 21229 1329220 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Imeacht}} Ar an [[8 Samhain]] [[1987]], maraíodh aon duine dhéag agus gortaíodh trí scór i m[[buama]] [[Inis Ceithleann]] ([[Contae Fhear Manach]]), nó '''Ár Lá Cuimhneacháin, 1987'''.<ref>i mBéarla, "Poppy Day Slaughter" nó "Remembrance Day bombing"</ref><ref>{{Lua idirlín|url=http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx|teideal=Beo! - Máirtín Ó Muilleoir|dáta=2018-08-27|work=web.archive.org|dátarochtana=2020-11-07|archivedate=2018-08-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180827165538/http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://antultach.wordpress.com/|teideal=An tUltach 83 (11), lch20-21|údar=Aodhagán Ó Raghallaigh.|dáta=1 Samhain 2007|dátarochtana=2020}}</ref> Bhásaigh duine eile a gortaíodh san ionsaí buamála sa bhliain 2000 tar éis dó trí bliana déag a chaitheamh i gcóma.[[Íomhá:CenotaphBelmoreStEnniskillen.JPG|mion|clé|Cuimhneachán, [[Inis Ceithleann]]|220x220px]] [[Íomhá:Poppy_Day_Massacre_Exhibits,_Ulster_Museum,_April_2024.jpg|clé|mion|220x220px|"Poppy Day Slaughter"]] Ar an gcéad Domhnach i mí na Samhna 1987, bhailigh daoine le chéile in Inis Ceithleann chun cuimhneamh orthu siúd a maraíodh i g[[Cogadh|cogaí]] san am a chuaigh thart.<ref>{{Lua idirlín|url=https://www.eden.co.uk/shop/revolutionary_christians_who_live_the_gospel_31691.html|teideal=Revolutionary Christians Who Live the Gospel|údar=Clare Richards at Eden|dáta=|work=www.eden.co.uk|dátarochtana=2020-11-07}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://www.examinations.ie/|teideal=OIDEACHAS REILIGIÚNACH ― ARDLEIBHÉAL|údar=examinations.ie|dáta=SCRÚDÚ AN TEASTAIS SHÓISEARAIGH, 2012|dátarochtana=2020|archivedate=2001-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20010521135007/http://www.examinations.ie/}}</ref> [[Íomhá:Senator Gordon Wilson.jpg|mion|clé|[[Gordon Wilson]]<ref name=":0">{{Luaigh foilseachán|title=Gordon Wilson (peace campaigner)|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gordon_Wilson_(peace_campaigner)&oldid=976355761|journal=Wikipedia|date=2020-09-02|language=en}}</ref> agus a bhean chéile|231x231px]] Agus daoine ag bailiú le chéile ag leacht cuimhneacháin na gcogaí, phléasc [[buama]] agus caitheadh bruscarnach ar fud na háite. Bhí [[Gordon Wilson]] agus a iníon, Marie, ábhar altra a bhí 20 bliana d’aois, clúdaithe cúpla troigh thíos faoin mbrablach. Feachtasóir ar son na síochána a bhí in Gordon Wilson níos déanaí. == Iarmhairtí == Níor cúisíodh ná níor ciontaíodh aon duine riamh faoin ionsaí buamála. “Botún” a bhí i gceist, is cosúil dúirt an [[IRA Sealadach|IRA]] gur phléasc an buama roimh am.<ref>{{Luaigh foilseachán|title=Enniskillen: The Remembrance Sunday Bombing|url=https://books.google.fr/books/about/Enniskillen.html?id=56dnAAAAMAAJ&redir_esc=y|publisher=Wolfhound Press|date=1997|language=en|author=Denzil McDaniel}}</ref> Ag an am, mheas [[Máirtín Ó Muilleoir]], [[Sinn Féin]], go raibh sé tábhachtach an fód a sheasamh agus foréigean a úsáid. Ach i ndiaidh uafás Inis Ceithleann tháinig sé ar an tuiscint go mbeadh sé níb éifeachtaí cloí le modhanna polaitiúla agus na gunnaí a chur ar leataobh. Dúirt sé níos déanaí, “Inis Ceithleann an chéad cheann de na mór-uafáis a tharla a thug le fios domsa go raibh an streachailt armtha mícheart agus nach raibh sé ag dul a oibriú. Bhí ceist mhór mhorálta ann fosta mar go raibh daoine neamhurchóideacha ag fáil bháis.”<ref>{{Lua idirlín|url=http://www.beo.ie/alt-mairtin-o-muilleoir.aspx|teideal=Máirtín Ó Muilleoir|údar=Éamonn Ó Dónaill|dáta=Iúil 2001|language=ga-IE|work=Beo!|dátarochtana=2022-11-09}}</ref> Nochtadh leacht in Inis Ceithleann ar an 8 Samhain 2017 i gcuimhne na ndaoine a maraíodh san ionsaí buamála ar an mbaile.<ref>{{Luaigh foilseachán|title=Leacht cuimhneachnáin nua nochta in Inis Ceithleann inniu|url=https://www.rte.ie/news/nuacht/2017/1108/918347-leacht-cuimhneachnain-nua-le-nochtadh-in-inis-ceithleann-inniu/|date=2017-11-08|language=ga|author=Nuacht RtÉ|journal=|volume=|issue=}}</ref> == Féach freisin == * [[Gordon Wilson]]<ref name=":0" /> * [[Poipín cuimhneacháin]] == Tagairtí == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:Ar La Cuimhneachain}} [[Catagóir:Contae Fhear Manach]] [[Catagóir:Eachtraí foréigin le linn na dTrioblóidí]] [[Catagóir:Arm na Breataine]] [[Catagóir:1987]] s5fax3w79m99xvsx72gtbw7xwr4w5zk 0 106712 1329233 1197781 2026-10-04T19:19:04Z TGcoa 21229 1329233 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:St Brigid C-08 VER2-07.svg|mion]] Is beag duine in Éirinn nach bhfaca ceann de na crosa beaga gleoite a dhéantar as giolcacha (luachair), ar a dtugtar '''Bogha Bhríde''', '''Cros Bhríde,''' nó '''crosóg Bhríde.'''<ref>{{Lua idirlín|url=https://gaeloideachas.ie/document/la-fheile-bride/|teideal=Lá Fhéile Bríde 🌱 Imbolc 🐮 Tús an Earraigh {{!}} Gaeloideachas|údar=peig.ie|dáta=2023|work=gaeloideachas.ie|dátarochtana=2023-02-01}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/la-fheile-bride-cen-chaoi-le-cros-bhride-a-dheanamh-agus-eolas-eile/|teideal=LÁ FHÉILE BRÍDE: Cén chaoi le cros Bhríde a dhéanamh agus eolas eile…|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2023-02-01}}</ref>.<ref>{{Lua idirlín|url=https://www.forasnagaeilge.ie/wp-content/uploads/2014/12/09-La-Fheile-Br%c3%adde-FT-R4.pptx|teideal=Conas cros a dhéanamh (pptx do leanaí)|údar=forasnagaeilge.ie|dáta=|dátarochtana=2021}}</ref><ref>{{Luaigh foilseachán|title=Foghlaim conas Cros Bhríde a dhéanamh!|url=https://www.youtube.com/watch?v=q7PSYLMzUNY|language=ga|author=Dúlra Chorca Dhuibhne|date=2021}}</ref><ref name=":0">{{Luaigh foilseachán|title=Cén chaoi le Cros Bhríde a dhéanamh?|url=https://www.youtube.com/watch?v=p_szTEn3Y3U|language=en|author=Tuairisc.ie / Jimí Ó Finneadha|date=Fea 2023}}</ref> [[Íomhá:Saint Brigid's cross.jpg|mion]] Is ar [[Lá Fhéile Bríde]] a dhéantar iad de ghnáth. Crochtar sa teach iad chun muintir an tí a chosaint ó thinte agus ó olc. Creidtear go gcosnóidh an chros seo muintir an tí go ceann bliana má chrochtar os cionn an dorais í<ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/o-dhuchas-deir-siad-go-mbionn-beannacht-bhride-ar-an-teach-ina-gcoimeadtar-an-chros-duchas-ie/|teideal=Ó DHÚCHAS… ‘Deir siad go mbíonn beannacht Bhríde ar an teach ina gcoimeádtar an chros’ – Dúchas.ie|údar=Maitiú Ó Coimín|dáta=2017|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2021-02-01}}</ref> === Stair === Ceaptar go dtéann nós na gcros siar go dtí an tréimhse réamh-Chríostaí sa tír. Tá crosa de shaghsanna éagsúla le feiceáil ar seanchlocha timpeall na tíre.<ref>{{Lua idirlín|url=http://maidineacha-caife.weebly.com/uploads/8/2/4/4/82440338/2018_ean%C3%A1ir-feabhra.pdf|teideal=An Taobh ó Thuaidh|údar=Maidineacha caife|dáta=Feabhra 2018|dátarochtana=2023}}</ref> [[Íomhá:A three-armed Brigid's cross.jpg|mion]] === Béaloideas === Deirtear go ndearna Bríd an chros a fhí le giolcacha taobh le leaba a hathar agus é i mbéal an bháis. === Nósanna === Ar Oiche Bhríde, d’fhágadh na brídeoga bearta luachra nó bearta tuí lasmuigh de na doirse. Ag titim na hoíche, bhailíodh cailíní óga iad agus, tar éis cead isteach sa teach a fháil in ainm Bhríde, théidís isteach agus dhéanaidís Crosa Bhríde. Chuirtí na crosa nua sa díon agus os cionn an dorais chun an teach a chosaint ó thine agus ó gach olc agus dhóití na sean chinn. == Féach freisin == * Lá Fhéile Bríde * [[Bríd na Briotáine]] * [[Brigit]] (bandia págánach) == Naisc sheachtracha == * Taispeánann Jimí Ó Finneadha, fear Gaeltachta as Cois Fharraige, dúinn cén chaoi le Cros Bhríde a dhéanamh as [[luachair]] [https://www.youtube.com/watch?v=p_szTEn3Y3U ansseo].<ref name=":0" /> == Tagairtí == {{reflist}} [[Catagóir:Imbolc]] [[Catagóir:Cultúr na hÉireann]] [[Catagóir:Siombailí]] [[Catagóir:Críostaíocht]] gbtnpwekuiqeboefwxveg487xk8vb3s 2 120000 1329221 1329198 2026-10-04T17:03:45Z Marcas.oduinn 33120 /* Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain */ 1329221 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] # ''[[:en:Earth's internal heat budget|Earth's internal heat budget]]'' - [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain == [[Íomhá:Earth heat flow.jpg | mion | upright=1.5 | Léarscáil an Domhain le sreabhadh teasa (mW/m²) ón taobh istigh go dtí an dromchla.<ref name=Davies2010 /> Feictear an sreabhadh is mó ag [[dromanna aigéanacha]], agus is lú laistigh d'ilchríocha seasmhacha.]] Is méadrach bunúsach é '''Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain''' i stair teasa [[an Domhan|an Domhan]]. Meastar go dtagann 47±2 teirea[[vata]] (TW)<ref name=Davies2010 /> ar dromchla an Domhain as dhá phríomh-fhoinse le méideanna cothroma; teas radaigineach ginte ag [[meath radaighníomhach]] sa [[maintlín (geolaíocht)|mhaintlín]] agus [[screamh an Domhain|screamh]]; agus an teas príomhordúil fágtha tar éis [[an Domhan#Stair agus taiscéalaíocht|an Domhan]] a chruthú.<ref name=Turcotte /> Cuireann teas inmheánach an Domhain próiseas geolaíoch chun cinn,<ref name=Buffett /> san áireamh [[comhiompar i screamh an Domhain|comhiompair i screamh an Domhain]], [[teicteonaic phlátaí]], [[oraigineas|tógáil sléibhte]], [[meiteamorfacht|meiteamorfacht carraige]] agus [[bolcánacht]].<ref name=Turcotte /> I dteannta sin, meastar gur foinse [[réimse geomaighnéadach]] an Domhain é [[aistriú teasa chomhiompraigh]] laistigh de [[croí an Domhain|chroí]] an phláinéid.<ref name=mit2010 /><ref name=Kageyama1995 /> In ainneoin a thábhachta geolaíche, ní chuireann teas inmheánach an Domhain ach 0.03% dá [[buiséad fuinnimh an Domhain|bhuiséad fuinnimh]] ag an dromchla, toisc go gcuireann [[grianradaíocht]] 173,000&nbsp;TW isteach,<ref name=Archer /> a sholáthraíonn an chuid is mó dá phróisis atmaisféaracha, aigéanacha agus bitheolaíocha. Ar [[talamh]] agus ar [[grinneall an aigéin|grinnilll aigéin]], ámh, téann [[teas inbhraite]], súite ó {{h|grianrú}}, isteach trí {{h|seoladh téarmach)), agus dá bharr ach cúpla deich ceintiméadar ar bhonn laethúil, agus cúpla deoch méadar ar bhonn bliantúil. Níl ach tionchar an-bheag ag grianradaíocht ar próisis laistigh den screamh.<ref name=Lowrie2007 /> Bailítear sonraí domhanda maidir le dlús teas-sreafa ag an ''[[International Association of Seismology and Physics of the Earth's Interior]]''.<ref name=ihfc /> == Féach freisin * [[Cumhacht gheoiteirmeach]] * [[Grádán geoiteirmeach]] * [[Difreáil pláinéadach]] == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name=Turcotte>{{cite book | author1=Donald L. Turcotte | author2=Gerald Schubert | title=Geodynamics | url=https://books.google.com/books?id=-nCHlVuJ4FoC&q=primordial&pg=PA286 | date=25 March 2002|publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-66624-4}}</ref> <ref name=Davies2010>{{cite journal | last1=Davies | first1=J.H. | last2=Davies | first2=D.R. | date=22 February 2010 | title=Earth's surface heat flux | volume=1 | issue=1 | pages=5–24 | journal=Solid Earth | doi=10.5194/se-1-5-2010 | doi-access=free |bibcode=2010SolE....1....5D }}</ref> <ref name=Buffett>Buffett, B. A. (2007). Taking Earth's temperature. Science, 315(5820), 1801–1802.</ref> <ref name=mit2010>{{lua idirlín | url = https://news.mit.edu/2010/explained-dynamo-0325 | teideal = Explained: Dynamo Theory | foilsitheoir = MIT News | údar = Morgan Bettex | dáta =25 Márta 2010}}</ref> <ref name=Kageyama1995>{{cite journal | last1=Kageyama | first1=Akira | last2=Sato | first2=Tetsuya |author3=the Complexity Simulation Group | title=Computer simulation of a magnetohydrodynamic dynamo. II | journal=Physics of Plasmas |date=1 January 1995 | volume=2 |issue=5 | pages=1421–1431 |doi=10.1063/1.871485 | bibcode=1995PhPl....2.1421K }}</ref><ref name=Glatzmaier>{{cite journal | last1=Glatzmaier | first1=Gary A. | last2=Roberts | first2=Paul H. | title=A three-dimensional convective dynamo solution with rotating and finitely conducting inner core and mantle | journal=Physics of the Earth and Planetary Interiors |year=1995 | volume=91 | issue=1–3 | pages=63–75 | doi=10.1016/0031-9201(95)03049-3 | bibcode=1995PEPI...91...63G}}</ref> <ref name=Archer>{{cite book | isbn=978-0-470-94341-0 | author=Archer, D. | year=2012 | title=Global Warming: Understanding the Forecast | publisher=John Wiley & Sons}}</ref> <ref name=Lowrie2007>Lowrie, W. (2007). ''Fundamentals of geophysics''. Cambridge: CUP, 2a eag.</ref> <ref name=ihfc>[http://www.ihfc-iugg.org www.ihfc-iugg.org] IHFC: International Heat Flow Commission – Homepage. Retrieved 18/09/2019.</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ 9lhgmzhub43kcbqvygusd8o03117hjs 1329222 1329221 2026-10-04T17:03:59Z Marcas.oduinn 33120 1329222 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] # ''[[:en:Earth's internal heat budget|Earth's internal heat budget]]'' - [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain == [[Íomhá:Earth heat flow.jpg | mion | upright=1.5 | Léarscáil an Domhain le sreabhadh teasa (mW/m²) ón taobh istigh go dtí an dromchla.<ref name=Davies2010 /> Feictear an sreabhadh is mó ag [[dromanna aigéanacha]], agus is lú laistigh d'ilchríocha seasmhacha.]] Is méadrach bunúsach é '''Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain''' i stair teasa [[an Domhan|an Domhan]]. Meastar go dtagann 47±2 teirea[[vata]] (TW)<ref name=Davies2010 /> ar dromchla an Domhain as dhá phríomh-fhoinse le méideanna cothroma; teas radaigineach ginte ag [[meath radaighníomhach]] sa [[maintlín (geolaíocht)|mhaintlín]] agus [[screamh an Domhain|screamh]]; agus an teas príomhordúil fágtha tar éis [[an Domhan#Stair agus taiscéalaíocht|an Domhan]] a chruthú.<ref name=Turcotte /> Cuireann teas inmheánach an Domhain próiseas geolaíoch chun cinn,<ref name=Buffett /> san áireamh [[comhiompar i screamh an Domhain|comhiompair i screamh an Domhain]], [[teicteonaic phlátaí]], [[oraigineas|tógáil sléibhte]], [[meiteamorfacht|meiteamorfacht carraige]] agus [[bolcánacht]].<ref name=Turcotte /> I dteannta sin, meastar gur foinse [[réimse geomaighnéadach]] an Domhain é [[aistriú teasa chomhiompraigh]] laistigh de [[croí an Domhain|chroí]] an phláinéid.<ref name=mit2010 /><ref name=Kageyama1995 /> In ainneoin a thábhachta geolaíche, ní chuireann teas inmheánach an Domhain ach 0.03% dá [[buiséad fuinnimh an Domhain|bhuiséad fuinnimh]] ag an dromchla, toisc go gcuireann [[grianradaíocht]] 173,000&nbsp;TW isteach,<ref name=Archer /> a sholáthraíonn an chuid is mó dá phróisis atmaisféaracha, aigéanacha agus bitheolaíocha. Ar [[talamh]] agus ar [[grinneall an aigéin|grinnilll aigéin]], ámh, téann [[teas inbhraite]], súite ó {{h|grianrú}}, isteach trí {{h|seoladh téarmach)), agus dá bharr ach cúpla deich ceintiméadar ar bhonn laethúil, agus cúpla deoch méadar ar bhonn bliantúil. Níl ach tionchar an-bheag ag grianradaíocht ar próisis laistigh den screamh.<ref name=Lowrie2007 /> Bailítear sonraí domhanda maidir le dlús teas-sreafa ag an ''[[International Association of Seismology and Physics of the Earth's Interior]]''.<ref name=ihfc /> == Féach freisin * [[Cumhacht gheoiteirmeach]] * [[Grádán geoiteirmeach]] * [[Difreáil pláinéadach]] == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name=Turcotte>{{cite book | author1=Donald L. Turcotte | author2=Gerald Schubert | title=Geodynamics | url=https://books.google.com/books?id=-nCHlVuJ4FoC&q=primordial&pg=PA286 | date=25 March 2002|publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-66624-4}}</ref> <ref name=Davies2010>{{cite journal | last1=Davies | first1=J.H. | last2=Davies | first2=D.R. | date=22 February 2010 | title=Earth's surface heat flux | volume=1 | issue=1 | pages=5–24 | journal=Solid Earth | doi=10.5194/se-1-5-2010 | doi-access=free |bibcode=2010SolE....1....5D }}</ref> <ref name=Buffett>Buffett, B. A. (2007). Taking Earth's temperature. Science, 315(5820), 1801–1802.</ref> <ref name=mit2010>{{lua idirlín | url = https://news.mit.edu/2010/explained-dynamo-0325 | teideal = Explained: Dynamo Theory | foilsitheoir = MIT News | údar = Morgan Bettex | dáta =25 Márta 2010}}</ref> <ref name=Kageyama1995>{{cite journal | last1=Kageyama | first1=Akira | last2=Sato | first2=Tetsuya |author3=the Complexity Simulation Group | title=Computer simulation of a magnetohydrodynamic dynamo. II | journal=Physics of Plasmas |date=1 January 1995 | volume=2 |issue=5 | pages=1421–1431 |doi=10.1063/1.871485 | bibcode=1995PhPl....2.1421K }}</ref><ref name=Glatzmaier>{{cite journal | last1=Glatzmaier | first1=Gary A. | last2=Roberts | first2=Paul H. | title=A three-dimensional convective dynamo solution with rotating and finitely conducting inner core and mantle | journal=Physics of the Earth and Planetary Interiors |year=1995 | volume=91 | issue=1–3 | pages=63–75 | doi=10.1016/0031-9201(95)03049-3 | bibcode=1995PEPI...91...63G}}</ref> <ref name=Archer>{{cite book | isbn=978-0-470-94341-0 | author=Archer, D. | year=2012 | title=Global Warming: Understanding the Forecast | publisher=John Wiley & Sons}}</ref> <ref name=Lowrie2007>Lowrie, W. (2007). ''Fundamentals of geophysics''. Cambridge: CUP, 2a eag.</ref> <ref name=ihfc>[http://www.ihfc-iugg.org www.ihfc-iugg.org] IHFC: International Heat Flow Commission – Homepage. Retrieved 18/09/2019.</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ nyu6nliaeucnlvxt8kn00hkm9veaccc 1329224 1329222 2026-10-04T17:48:47Z Marcas.oduinn 33120 1329224 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] # ''[[:en:Earth's internal heat budget|Earth's internal heat budget]]'' - [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ r2unq8riyjwcaws4lu9d4t49x0dehw9 1329227 1329224 2026-10-04T17:56:16Z Marcas.oduinn 33120 /* Cúiseanna */ 1329227 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ q7b3tmgazrl4m7mfr1k82mryzq8o1k0 1329244 1329227 2026-10-04T20:33:16Z Marcas.oduinn 33120 1329244 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '''Earth's energy budget''' (or '''Earth's energy balance''') is the balance between the [[energy]] that [[Earth]] receives from the [[Sun]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[climate]]. Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]], and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent.<ref>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref>{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the [[Earth's energy budget#Earth's energy imbalance (EEI)|Earth's energy imbalance (EEI)]] averaged about 460&nbsp;[[terawatt|TW]] or globally {{val|0.90|0.15|u=W/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ f9hficrblq1xi7k3tdv2uwvotdhvd64 1329248 1329244 2026-10-05T07:11:30Z Marcas.oduinn 33120 1329248 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]] and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent. <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref>{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ dqsacilbgxaesjfycd9bkm8glqfw4oo 1329249 1329248 2026-10-05T07:11:51Z Marcas.oduinn 33120 1329249 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]] and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent. <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref>{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Tagairtí {{reflist | refs = }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ fnyyxgbv0f3a8nhkvgqhu61qxcgbbp8 1329250 1329249 2026-10-05T07:14:54Z Marcas.oduinn 33120 1329250 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]] and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent.<ref name=Allen2018 />{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Definition Earth's energy budget includes the "major energy flows of relevance for the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" /> These are "the top-of-atmosphere energy budget; the surface energy budget; changes in the global energy inventory and internal flows of energy within the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref> <ref name="IPCC AR6 glossary" >IPCC, 2021: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_AnnexVII.pdf Annex VII: Glossary] [Matthews, J.B.R., V. Möller, R. van Diemen, J.S. Fuglestvedt, V. Masson-Delmotte, C.  Méndez, S. Semenov, A. Reisinger (eds.)]. In [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/ Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, A. Pirani, S.L. Connors, C. Péan, S. Berger, N. Caud, Y. Chen, L. Goldfarb, M.I. Gomis, M. Huang, K. Leitzell, E. Lonnoy, J.B.R. Matthews, T.K. Maycock, T. Waterfield, O. Yelekçi, R. Yu, and B. Zhou (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, NY, USA, pp. 2215–2256, doi:10.1017/<wbr>97810091578<wbr>96.022.</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ 4wkcpgxiylekbuyvyi5z5ajp9a3ucdg 1329251 1329250 2026-10-05T07:17:01Z Marcas.oduinn 33120 1329251 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]] and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent.<ref name=Allen2018 />{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Definition '' Earth's energy budget includes the "major energy flows of relevance for the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" /> These are "the top-of-atmosphere energy budget; the surface energy budget; changes in the global energy inventory and internal flows of energy within the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name="Trenberth2022">{{cite journal | last1=Trenberth | first1=Kevin E | last2=Cheng | first2=Lijing |date=2022-09-01 |title=A perspective on climate change from Earth's energy imbalance |journal=Environmental Research: Climate |volume=1 |issue=1 |page=013001 |doi=10.1088/2752-5295/ac6f74 |issn=2752-5295 |doi-access=free}} [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Text was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License]</ref> <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref> <ref name="IPCC AR6 glossary" >IPCC, 2021: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_AnnexVII.pdf Annex VII: Glossary] [Matthews, J.B.R., V. Möller, R. van Diemen, J.S. Fuglestvedt, V. Masson-Delmotte, C.  Méndez, S. Semenov, A. Reisinger (eds.)]. In [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/ Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, A. Pirani, S.L. Connors, C. Péan, S. Berger, N. Caud, Y. Chen, L. Goldfarb, M.I. Gomis, M. Huang, K. Leitzell, E. Lonnoy, J.B.R. Matthews, T.K. Maycock, T. Waterfield, O. Yelekçi, R. Yu, and B. Zhou (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, NY, USA, pp. 2215–2256, doi:10.1017/<wbr>97810091578<wbr>96.022.</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ d0rjkvm1zp76n91jyg5n882rxdl2lhy 1329252 1329251 2026-10-05T07:23:43Z Marcas.oduinn 33120 /* Buiséad fuinnimh an Domhain */ 1329252 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[greenhouse gas]]es in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[climate system]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[outer space]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[climate system]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[tropics]] more than the [[polar regions]]. Therefore, the amount of [[solar irradiance]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[Hydrosphere|water]], [[cryosphere|ice]], [[Earth's Atmosphere|atmosphere]], [[Lithosphere|rocky crust]], and all [[biosphere|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerosols]], [[greenhouse gases]], surface [[albedo]], [[cloud cover|clouds]] and [[land use]] patterns. When the incoming and outgoing [[energy flux]]es are in balance, Earth is in [[radiative equilibrium]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Global warming]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[global cooling]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent.<ref name=Allen2018 />{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[global surface temperature]]. This is due to the [[thermal inertia]] of the [[ocean heat content|ocean]]s, land and [[cryosphere]].<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[climate model]]s make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Definition '' Earth's energy budget includes the "major energy flows of relevance for the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" /> These are "the top-of-atmosphere energy budget; the surface energy budget; changes in the global energy inventory and internal flows of energy within the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name="Trenberth2022">{{cite journal | last1=Trenberth | first1=Kevin E | last2=Cheng | first2=Lijing |date=2022-09-01 |title=A perspective on climate change from Earth's energy imbalance |journal=Environmental Research: Climate |volume=1 |issue=1 |page=013001 |doi=10.1088/2752-5295/ac6f74 |issn=2752-5295 |doi-access=free}} [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Text was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License]</ref> <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref> <ref name="IPCC AR6 glossary" >IPCC, 2021: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_AnnexVII.pdf Annex VII: Glossary] [Matthews, J.B.R., V. Möller, R. van Diemen, J.S. Fuglestvedt, V. Masson-Delmotte, C.  Méndez, S. Semenov, A. Reisinger (eds.)]. In [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/ Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, A. Pirani, S.L. Connors, C. Péan, S. Berger, N. Caud, Y. Chen, L. Goldfarb, M.I. Gomis, M. Huang, K. Leitzell, E. Lonnoy, J.B.R. Matthews, T.K. Maycock, T. Waterfield, O. Yelekçi, R. Yu, and B. Zhou (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, NY, USA, pp. 2215–2256, doi:10.1017/<wbr>97810091578<wbr>96.022.</ref> <ref name="WEB-NASA-EnergyBalance">{{Cite web |url=https://earthobservatory.nasa.gov/features/EnergyBalance |title=Climate and Earth's Energy Budget |date=2009-01-14 |website=earthobservatory.nasa.gov |language=en |access-date=2019-08-05}}</ref> <ref name=JOC20161015>{{cite journal |title=Insights into Earth's Energy Imbalance from Multiple Sources|first1=Kevin E.|last1=Trenberth|first2=John T.|last2=Fasullo|last3=von Shuckmann|first3=Karina|last4=Cheng|first4=LiJing|journal=Journal of Climate|date=2016|volume=29|issue=20|pages=7495–7505|doi=10.1175/JCLI-D-16-0339.1|bibcode=2016JCli...29.7495T|osti=1537015|s2cid=51994089 |url=https://www.osti.gov/biblio/1537015}}</ref> <ref name=EarthSysSciData_20230417>{{cite journal |last1=von Schuckmann |first1=Karina |last2=Minière |first2=Audrey. |last3=Gues |first3=Flora |last4=Cuesta-Valero |first4=Francisco José |last5=Kirchengast |first5=Gottfried |last6=Adusumilli |first6=Susheel |last7=Straneo |first7=Flammetta |last8=Ablain |first8=Michaël |last9=Allen |first9=Richard P. |last10=Barker |first10=Paul M. |display-authors=7 |title=Heat stored in the Earth system 1960-2020: where does the energy go? |journal=Earth System Science Data |date=17 April 2023 |doi=10.5194/essd-15-1675-2023 |doi-access=free |url=https://essd.copernicus.org/articles/15/1675/2023/essd-15-1675-2023.html |volume=15 |issue=4 |page=1675-1709 [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Material was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License]|bibcode=2023ESSD...15.1675V |hdl=20.500.11850/619535 |hdl-access=free }}</ref> <ref name="JOURNAL-Previdi-2013">{{Cite journal |last=Previdi |first=M |display-authors=etal |year=2013 |title=Climate sensitivity in the Anthropocene |journal= Quarterly Journal of the Royal Meteorological Society|volume=139 |issue=674 |pages=1121–1131 |bibcode=2013QJRMS.139.1121P |doi=10.1002/qj.2165|s2cid=17224800 }}</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ lcljl3yqdbm1g2ocvp0c69owmzrnjas 1329253 1329252 2026-10-05T07:57:11Z Marcas.oduinn 33120 /* Buiséad fuinnimh an Domhain */ 1329253 wikitext text/x-wiki [ [[Úsáideoir:Marcas.oduinn/Tionscadal|Tionscadal]] ] == Ceanntásc == ••• [[:Úsáideoir:TGcoa]] ••• '' príomhscríbhneoir * [[Téamh domhanda]] '' Global warming * [[Aeráid]] '' Climate * [[Tonn teasa]] '' Heat wave * [[Falscaí]] '' Wild fire * [[Dífhoraoisiú]] '' Deforestation * [[Eostatacht]] '' Eustacy * [[:Catagóir:Téamh domhanda]] ** [[:Catagóir:Athrú aeráide]] * [[:Catagóir:Fuinneamh]] ** [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]] *** [[:Catagóir:Fuinneamh in-athnuaite]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gréine]] **** [[:Catagóir:Cumhacht ghaoithe]] **** [[:Catagóir:Cumhacht gheoiteirmeach]] {| class= wikitable |+ Fuinneamh (J) nó cumhacht (W = J/s) ! Cineál !! Fuinneamh !! Cumhacht |- | Grian | [[Grianfhuinneamh]] | [[Grianchumhacht]] |- | Gaoth | [[Fuinneamh gaoithe]] | [[Cumhacht ghaoithe]] |- | Uisce | [[Fuinneamh hiodrálach]] | [[Hidrileictreachas]] |- | Geo | [[Fuinneamh geoiteirmeach]] | [[Cumhacht gheoiteirmeach]] |- | Bith | [[Bithbhreosla]] | [[]] |- | Tonn | [[Fuinneamh tonnta]] | [[Cumhacht tonnta]] |} == Ábhair == === Cúiseanna === * [[Gás ceaptha teasa]], [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa]] # [[Astaíochtaí dé-ocsaíd charbóin]] #* [[Astaíochtaí gás ceaptha teasa de bharr talamhaíochta]], [[Lorg carbóin]], [[Poitéinseal téimh dhomhanda]] # ''[[:en:Earth's energy budget|Earth's energy budget]]'' - [[Buiséad fuinnimh an Domhain]] #* [[Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain]] # ''[[:en:Effects of climate change|Effects of climate change]]'' - [[Éifeachtaí an athraithe aeráide]] === Aontas Eorpach === * [[:Catagóir:An tAontas Eorpach agus an comhshaol]] &#8658; [[:Catagóir:Beartas comhshaoil san AE]] &#8658; [[:Catagóir:Comhaontú Glas don Eoraip]], <s>an [[Comhaontú Glas Don Eoraip]]=</s>an [[Comhaontú Glas don Eoraip]], [[Cláir Réime um Thaighde agus Forbairt Theicneolaíoch]], [[Fís 2020]], [[Fís Eorpach]], [[Clár LIFE]], [[Oiriúnach do 55]], [[Sásra um Choigeartú Carbóin ar Theorainneacha an AE]]=[[Sásra Coigeartaithe Carbóin ar Theorainneacha an AE]] === Teicneolaíocht agus geilleagar === * ''[[:en:Renewable energy|Renewable energy]]'' - [[Fuinneamh in-athnuaite]], [[Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh inbhuanaithe]], [[:Catagóir:Fuinneamh gheoiteirmeach]], [[Cumhacht gheoiteirmeach]], [[Téamh geoiteirmeach]] # [[Fuinneamh gaoithe]]=[[Cumhacht ghaoithe]] # ''[[:en:Wave power|Wave power]]'' - [[Cumhacht tonnta]] # ''[[:en:Net-zero emissions|Net-zero emissions]]'' - [[Neodracht carbóin]]=[[Astaíochtaí glan-nialais]] # ''[[:en:Fossil fuel subsidies|Fossil fuel subsidies]]'' - [[Fóirdheontas breosla iontaise]] # ''[[:en:Carbon tariff|Carbon tariff]]'' - [[Tairif carbóin]] # ''[[:en:Carbon pricing|Carbon pricing]]'' - [[Praghsáil carbóin]] # ''[[:en: Carbon capture and storage| Carbon capture and storage]]'' - [[Gabháil agus stóráil carbóin]] # ''[[:en:Circular economy|Circular economy]]'' - [[Geilleagar ciorclach]] # ''[[:en:International Energy Agency|International Energy Agency]]'' - [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh]] #* [[an Ghníomhaireacht Idirnáisiúnta Fuinnimh In-athnuaite]] # ''[[:en:Toxic waste|Toxic waste]]'' - [[Dramhaíl nimhiúil]] # ''[[:en:Public transport|Public transport]]'' - [[Iompar poiblí]] == Buiséad fuinnimh an Domhain == [[Íomhá:16.8 sunEarth energy imbalancev2.png| mion | upright=1.4 | '' Earth's energy balance and imbalance, showing where the excess energy goes: Outgoing radiation is decreasing owing to increasing [[gás ceaptha teasa]] in the atmosphere, leading to Earth's energy imbalance of about 460 TW.<ref name="Trenberth2022" /> The percentage going into each domain of the [[córas aeráide]] is also indicated.]] '' '''Buiséad fuinnimh an Domhain''' is the balance between the [[fuinneamh]] that [[an Domhan]] receives from the [[an Ghrian]] and the energy the Earth loses back into [[an spás amuigh]]. Smaller energy sources, such as Earth's internal heat, are taken into consideration, but make a tiny contribution compared to solar energy. The energy budget also takes into account how energy moves through the [[córas aeráide]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} The Sun heats the equatorial [[An Teochrios]] more than the [[réigiún na bpol]]. Therefore, the amount of [[ionradantas gréine]] received by a certain region is unevenly distributed. As the energy seeks equilibrium across the planet, it drives interactions in Earth's climate system, i.e., Earth's [[hidrisféar|uisce]], [[crióisféar|oighear]], [[Atmaisféar an Domhain|atmaisféar]], [[litisféar|rocky crust]] and all [[bithsféar|living things]].<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2224}} The result is Earth's [[aeráid]]. '' Earth's energy budget depends on many factors, such as atmospheric [[aerasól]], [[gás ceaptha teasa]], surface [[ailbéideacht]], [[scamall]] agus [[úsáid talún]] patterns. When the incoming and outgoing [[flosc fuinnimh]] are in balance, Earth is in [[cothromaíocht radantach]] and the climate system will be ''relatively'' stable. [[Téamh domhanda]] occurs when earth receives more energy than it gives back to space, and [[fuarú domhanda]] takes place when the outgoing energy is greater.<ref name="WEB-NASA-EnergyBalance" /> Multiple types of measurements and observations show a warming imbalance since at least year 1970.<ref name="JOC20161015" /><ref name="EarthSysSciData_20230417" /> The rate of heating from this human-caused event is without precedent.<ref name=Allen2018 />{{rp|54}} The main origin of changes in the Earth's energy is from human-induced changes in the composition of the atmosphere.<ref name="Trenberth2022" /> During 2005 to 2019 the Earth's energy imbalance averaged about 460&nbsp;TW or globally 0.90±0.15 μW/m²}}.<ref name="Trenberth2022" /> '' It takes time for any changes in the energy budget to result in any significant changes in the [[teocht dromchla domhanda]]. This is due to the [[táimhe teirmeach]] of the [[cion teasa na n-aigéan|aigéan], land and cryosphere.<ref name="JOURNAL-Previdi-2013" /> Most [[samhail aeráide]] make accurate calculations of this inertia, energy flows and storage amounts. == Definition '' Earth's energy budget includes the "major energy flows of relevance for the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" /> These are "the top-of-atmosphere energy budget; the surface energy budget; changes in the global energy inventory and internal flows of energy within the climate system".<ref name="IPCC AR6 glossary" />{{rp|2227}} == Tagairtí {{reflist | refs = <ref name="Trenberth2022">{{cite journal | last1=Trenberth | first1=Kevin E | last2=Cheng | first2=Lijing |date=2022-09-01 |title=A perspective on climate change from Earth's energy imbalance |journal=Environmental Research: Climate |volume=1 |issue=1 |page=013001 |doi=10.1088/2752-5295/ac6f74 |issn=2752-5295 |doi-access=free}} [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Text was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License]</ref> <ref name=Allen2018>Allen, M.R., O.P. Dube, W. Solecki, F. Aragón-Durand, W. Cramer, S. Humphreys, M. Kainuma, J. Kala, N. Mahowald, Y. Mulugetta, R. Perez, M.Wairiu, and K. Zickfeld, 2018: [https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2022/06/SR15_Chapter_1_HR.pdf Chapter 1: Framing and Context]. In: [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, H.-O. Pörtner, D. Roberts, J. Skea, P.R. Shukla, A. Pirani, W. Moufouma-Okia, C. Péan, R. Pidcock, S. Connors, J.B.R. Matthews, Y. Chen, X. Zhou, M.I. Gomis, E. Lonnoy, T. Maycock, M. Tignor, and T. Waterfield (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, UK and New York, NY, USA, pp. 49–92. https://doi.org/10.1017/9781009157940.003.</ref> <ref name="IPCC AR6 glossary" >IPCC, 2021: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_AnnexVII.pdf Annex VII: Glossary] [Matthews, J.B.R., V. Möller, R. van Diemen, J.S. Fuglestvedt, V. Masson-Delmotte, C.  Méndez, S. Semenov, A. Reisinger (eds.)]. In [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/ Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, A. Pirani, S.L. Connors, C. Péan, S. Berger, N. Caud, Y. Chen, L. Goldfarb, M.I. Gomis, M. Huang, K. Leitzell, E. Lonnoy, J.B.R. Matthews, T.K. Maycock, T. Waterfield, O. Yelekçi, R. Yu, and B. Zhou (eds.)]. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, NY, USA, pp. 2215–2256, doi:10.1017/<wbr>97810091578<wbr>96.022.</ref> <ref name="WEB-NASA-EnergyBalance">{{Cite web |url=https://earthobservatory.nasa.gov/features/EnergyBalance |title=Climate and Earth's Energy Budget |date=2009-01-14 |website=earthobservatory.nasa.gov |language=en |access-date=2019-08-05}}</ref> <ref name=JOC20161015>{{cite journal |title=Insights into Earth's Energy Imbalance from Multiple Sources|first1=Kevin E.|last1=Trenberth|first2=John T.|last2=Fasullo|last3=von Shuckmann|first3=Karina|last4=Cheng|first4=LiJing|journal=Journal of Climate|date=2016|volume=29|issue=20|pages=7495–7505|doi=10.1175/JCLI-D-16-0339.1|bibcode=2016JCli...29.7495T|osti=1537015|s2cid=51994089 |url=https://www.osti.gov/biblio/1537015}}</ref> <ref name=EarthSysSciData_20230417>{{cite journal |last1=von Schuckmann |first1=Karina |last2=Minière |first2=Audrey. |last3=Gues |first3=Flora |last4=Cuesta-Valero |first4=Francisco José |last5=Kirchengast |first5=Gottfried |last6=Adusumilli |first6=Susheel |last7=Straneo |first7=Flammetta |last8=Ablain |first8=Michaël |last9=Allen |first9=Richard P. |last10=Barker |first10=Paul M. |display-authors=7 |title=Heat stored in the Earth system 1960-2020: where does the energy go? |journal=Earth System Science Data |date=17 April 2023 |doi=10.5194/essd-15-1675-2023 |doi-access=free |url=https://essd.copernicus.org/articles/15/1675/2023/essd-15-1675-2023.html |volume=15 |issue=4 |page=1675-1709 [[File:CC-BY icon.svg|50px]] Material was copied from this source, which is available under a [https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ Creative Commons Attribution 4.0 International License]|bibcode=2023ESSD...15.1675V |hdl=20.500.11850/619535 |hdl-access=free }}</ref> <ref name="JOURNAL-Previdi-2013">{{Cite journal |last=Previdi |first=M |display-authors=etal |year=2013 |title=Climate sensitivity in the Anthropocene |journal= Quarterly Journal of the Royal Meteorological Society|volume=139 |issue=674 |pages=1121–1131 |bibcode=2013QJRMS.139.1121P |doi=10.1002/qj.2165|s2cid=17224800 }}</ref> }} == Buntásc == __NOINDEX__ __NOTOC__ 5az0qlhqpuxz0bzolbv7tm2iepd8qwo 2 120601 1329247 1328982 2026-10-05T02:39:25Z ListeriaBot 25319 Wikidata list updated [V2] 1329247 wikitext text/x-wiki * Tá an focal "item" de dhíth ón mbot, is amhlaidh... tá! * An eochairfhocal é "Label"? Is . * Ní fheictear anseo go díreach na torthaí SQL, ach ina ionad sin, céard a dhéanann an bot leo, mar shampla ?item -> <nowiki>[[:d:?item|?item]]</nowiki> {{Wikidata list | sparql = SELECT ?item ?itemLabel ?can2000 { # P3425=(Comhartha) Aitheantas Nature 2000 # P17=tír, Q27=Éire ?item wdt:P3425 ?can2000; wdt:P17 wd:Q27. # label SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "ga". } } | columns = number:#, label:Alt, P7959:Contae, P18:Íomhá, P3425:Natura 2000 | links = local }} {| class='wikitable sortable' ! # ! Alt ! Contae ! Íomhá ! Natura 2000 |- | style='text-align:right'| 1 | [[Loch Iascaigh]] | [[Contae Dhún na nGall]] | [[Íomhá:Lough Eske sud est.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000163 IE0000163] |- | style='text-align:right'| 2 | [[Páirc Náisiúnta Shléibhte Chill Mhantáin]] | [[Contae Chill Mhantáin]] | [[Íomhá:Wicklow Mountains National Park Information Office.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0002122 IE0002122] |- | style='text-align:right'| 3 | [[Portach Chlóirthigh|Dúlra Phortach Chlóirthigh]] | [[Contae Uíbh Fhailí]] | [[Íomhá:Clara bog boardwalk. 07.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000572 IE0000572] |- | style='text-align:right'| 4 | [[Bá Bhaile Dúill|Bá Baile Dúill]] | [[Contae Bhaile Átha Cliath]] | [[Íomhá:The View from Strand Road Baldoyle - geograph.org.uk - 181928.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000199 IE0000199] |- | style='text-align:right'| 5 | [[An Abhainn Mhór]] | [[Contae Phort Láirge]] | [[Íomhá:IMG BlackwaterBridge3720rz.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0002170 IE0002170] |- | style='text-align:right'| 6 | [[Gleann Dá Ghrua]] | [[Contae Chill Mhantáin]] | [[Íomhá:Glen walk way.JPG|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000719 IE0000719] |- | style='text-align:right'| 7 | [[An Sliabh Riabhach]] | [[Contae Luimnigh]] | [[Íomhá:Black Rock on the Ballyhoura Mountain Range - geograph.org.uk - 1103684.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0002036 IE0002036] |- | style='text-align:right'| 8 | [[Loch Uí Ghadhra]] | [[Contae Shligigh]] | [[Íomhá:Lough Gara 1.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0004048 IE0004048] |- | style='text-align:right'| 9 | [[Inbhear Bhaile Roiséir]] | [[Contae Bhaile Átha Cliath]] | [[Íomhá:View of Rogerstown Estuary.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000208 IE0000208] |- | style='text-align:right'| 10 | [[Loch Coirib]] | [[Contae na Gaillimhe]] | [[Íomhá:Loughcorrib.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0004042 IE0004042] |- | style='text-align:right'| 11 | [[Coill Chnoc Sinche]] | [[Contae Chill Mhantáin]] | [[Íomhá:Plants on damp bankside in Knocksink woods.jpg|center|128px]] | [https://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=IE0000725 IE0000725] |} {{Wikidata list end}} h7dma5undmq3u8upzwiu8oo0wa3uhjx 0 124370 1329214 1307093 2026-10-04T14:10:59Z TommyG 6587 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Cosplayer of Psylocke at FF23 20140216b.jpg]] → [[File:Laira as Psylocke standing (12613740304).jpg]] [[c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request) 1329214 wikitext text/x-wiki {{WD Bosca Sonraí Carachtar}} [[Íomhá:Laira as Psylocke standing (12613740304).jpg|mion|clé]] Carachtair de chuid [[Marvel Comics]] is ea '''Psylocke''' ('''Betsy Braddock'''; '''Kwannon'''; '''Sai'''; '''Kanon Sainouchi'''). == Liosta leabhair == * ''[[Psylocke & Archangel: Crimson Dawn]]'' * ''[[X-Men: Sword of the Braddocks]]'' * ''[[Psylocke: Kill Matsu'o]]'' * ''[[Betsy Braddock: Captain Britain]]'' * ''[[Hellions]]'' * ''[[Marauders]]'' * ''[[X-Men: Blood Hunt – Psylocke]]'' * [[Psylocke (iml. 2)|''Psylocke'' (iml. 2)]] (''[[Psylocke: Guardian|Guardian]]'' agus ''[[Psylocke: Nightmares of the Past|Nightmares of the Past]]'') * ''[[Psylocke: Ninja]]'' * ''[[Demon Days: X-Men]]'' * [[Ultimate X-Men (iml. 2)|''Ultimate X-Men'' (iml. 2)]] * ''[[Sai: Dimensional Rivals]]'' == Oiriúnuithe == * ''[[X-Men: The Animated Series]]'' * ''[[X-Men: The Last Stand]]'' * ''[[Wolverine and the X-Men]]'' * ''[[X-Men Origins: Wolverine]]'' * ''[[X-Men: Apocalypse]]'' * ''[[Deadpool & Wolverine]]'' * ''[[Marvel Rivals]]'' * ''[[X-Men '97]]'' == Tagairtí == {{reflist}} {{síol}} {{Psylocke}} {{X-Men}} [[Catagóir:Psylocke]] [[Catagóir:X-Men]] [[Catagóir:Carachtair fhicseanúla]] [[Catagóir:Sárlaochra]] g4cd3pcrpflmw9l9h4d61tkoum9spgy 0 127671 1329232 1329197 2026-10-04T19:12:59Z Unknown artist 32980 /* Cairt Scórála */ 1329232 wikitext text/x-wiki {{Bosca comórtas ceoil |ainm_cláir = [[Strictly Come Dancing]] |sraith = 24 |tír = [[An Ríocht Aontaithe]] |céad_chraoladh = 19 Meán Fómhair 2026 |craoladh_deireanach = 19 Nollaig 2026 |breithiúna = [[Craig Revel Horwood]]<br>[[Motsi Mabuse]]<br>[[Shirley Ballas]]<br>[[Anton Du Beke]] |óstaigh = [[Emma Willis]]<br>[[Josh Widdecombe]]<br>[[Johannes Radebe]] |craoltóir = [[BBC One]] |buaiteoir = |as = |amhrán = |seánra = |seo_caite = Strictly Come Dancing (sraith 23) |seo_chugainn = |bliain = 2026 }} Is comórtas damhsa teilifíse é '''''[[Strictly Come Dancing]]''''', a thosaigh sa [[An Ríocht Aontaithe|Ríocht Aontaithe]] sa bhliain 2004. Tá sé ar [[BBC One]]. Cuireadh tús leis an bhfichiú sraith ar 19 Meán Fómhair 2026, agus chríochnóidh sí i mí na 19 Nollag 2026. Is iad [[Shirley Ballas]], [[Craig Revel Horwood]], [[Motsi Mabuse]] agus [[Anton du Beke]] na breithimh don sraith seo. ==Cúplaí== {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:center; font-size:95%;" |- ! Duine cáiliúil ! Gairmí ! Toradh |- |[[Chris Appleton]] |[[Amy Dowden]] |style="background:#f4c7b8;"|Seachtain 1<br>{{small|4 Deireadh Fómhair 2026}} |- |[[Bethany Antonia]] |[[Nancy Xu]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Cach Mercer]] |[[Maddie Ingoldsby]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Dani Dyer]] |[[Nikita Kuzmin]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Delta Goodrem]] |[[Kai Widdrington]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Graeme Hall]] |[[Lauren Oakley]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Jamie Winstone]] |[[Carlos Gu]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[John Nellis]] |[[Katya Jones]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Lacey Turner]] |[[Vito Coppola]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Lawrence Robb]] |[[Jowita Przystał]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Melanie Walters]] |[[Aljaž Škorjanec]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Sarah Storey]] |[[Julian Caillon]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Shaun Wright-Phillips]] |[[Alexis Warr]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Tabby Stoecker]] |[[Mark Karmalita]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |- |[[Will Best]] |[[Dianne Buswell]] |style="background:lightblue"|Rannpháirteach |} == Cairt Scórála == {| class="wikitable sortable" style="margin: auto; text-align: center" |- !Cúpla !Áit !1 !2 !1+2 !3 |- |<div style="float:left;">Bethany & Nancy | |26 |27 |53 | |- |<div style="float:left;">Cach & Maddie | |20 |29 |49 | |- |<div style="float:left;">Dani & Nikita | |22 |23 |45 | |- |<div style="float:left;">Delta & Kai | |29 |30 |{{green|'''59'''}} | |- |<div style="float:left;">Graeme & Lauren | |24 |{{green|'''31'''}} |55 | |- |<div style="float:left;">Jamie & Carlos | |21 |21 |bgcolor=lightblue|42 | |- |<div style="float:left;">John & Katya | |{{green|'''31'''}} |23 |54 | |- |<div style="float:left;">Lacey & Vito | |27 |28 |55 | |- |<div style="float:left;">Lawrence & Jowita | |20 |19 |bgcolor=lightgreen|39 | |- |<div style="float:left;">Melanie & Aljaž | |{{red|''15''}} |{{red|''15''}} |{{red|''30''}} | |- |<div style="float:left;">Sarah & Julian | |{{red|''15''}} |24 |39 | |- |<div style="float:left;">Shaun & Alexis | |{{red|''15''}} |25 |40 | |- |<div style="float:left;">Tabby & Mark | |22 |28 |50 | |- |<div style="float:left;">Will & Dianne | |18 |19 |bgcolor=lightgreen|37 | |- |<div style="float:left;">Chris & Amy |15 |16 |17 |bgcolor=orange|33 |bgcolor=darkgrey| |} == Tagairtí == {{reflist}} {{Strictly Come Dancing}} [[Catagóir:Strictly Come Dancing]] [[Catagóir:2026 séasúir teilifíse]] g3bybwj4xy55qktp8gqyunfcs140585 0 128518 1329216 1329206 2026-10-04T14:45:41Z TGcoa 21229 1329216 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:Remembrance poppy on a memorial of veterans.jpg|mion|220x220px|Australian War Memorial, [[Canberra]]]] [[Íomhá:Soldier Wearing Poppy and Afghanistan Medal MOD 45154706.jpg|mion|220x220px]] Ba ghnách '''poipín cuimhneacháin'''<ref>i mBéarla, ''remembrance poppy''</ref> a chaitheamh mar cheiliúradh ar na daoine siúd a fuair bás sa [[An Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]], 1914-1918. Tá an traidisiún láidir fós sa Ríocht Aontaithe.<ref>{{Lua idirlín|url=https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|teideal=Saoránacht Áitiúil agus Dhomhanda|údar=CCEA|dátarochtana=2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714231815/https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|archivedate=2024-07-14}}</ref> == Conspóidí == Dhiúltaigh an t-imreoir sacair ó Dhoire, James McClean, léine a chaitheamh ar a raibh an poipín cuimhneacháin, toisc iompar fhórsaí na Breataine ina bhaile dúchais. De barr na hagóide coinsiasaí seo fuair McClean íde na muc is na madraí ó lucht leanta sacair na Ríochta Aontaithe, mar aon le bagairtí báis ó dhílseoirí. <ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/dorn-san-aer-do-na-laochra-spoirt-nach-dtreigeann-a-bprionsabail/|teideal=‘Dorn san aer’ do na laochra spóirt nach dtréigeann a bprionsabail|údar=Daithí De Mórdha|dáta=10 Meán Fómhair 2016|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> == Féach freisin == * [[Poipín]] == Tagairtí == {{reflist}}{{síol}} [[Catagóir:An Chéad Chogadh Domhanda]] [[Catagóir:Aontachtas]] [[Catagóir:Siombailí]] [[Catagóir:Suaitheantais]] laf6dn25nmmmbje2sq3velo9luggbbi 1329217 1329216 2026-10-04T14:52:11Z TGcoa 21229 1329217 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:Remembrance poppy on a memorial of veterans.jpg|mion|220x220px|Australian War Memorial, [[Canberra]]]] [[Íomhá:Soldier Wearing Poppy and Afghanistan Medal MOD 45154706.jpg|mion|220x220px]] [[Íomhá:Poppy Day Massacre Exhibits, Ulster Museum, April 2024.jpg|mion|220x220px|"Poppy Day Slaughter"]] Ba ghnách '''poipín cuimhneacháin'''<ref>i mBéarla, ''remembrance poppy''</ref> a chaitheamh mar cheiliúradh ar na daoine siúd a fuair bás sa [[An Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]], 1914-1918. Tá an traidisiún láidir fós sa Ríocht Aontaithe.<ref>{{Lua idirlín|url=https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|teideal=Saoránacht Áitiúil agus Dhomhanda|údar=CCEA|dátarochtana=2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714231815/https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|archivedate=2024-07-14}}</ref> == Conspóidí == Dhiúltaigh an t-imreoir sacair ó Dhoire, James McClean, léine a chaitheamh ar a raibh an poipín cuimhneacháin, toisc iompar fhórsaí na Breataine ina bhaile dúchais, cinneadh a bhí fréamhaithe ina thógáil sa [[Taobh an Phortaigh|Chreagán]], láthair [[Domhnach na Fola (1972)|sléacht Dhomhnach na Fola]] i 1972.. De barr na hagóide coinsiasaí seo fuair McClean íde na muc is na madraí ó lucht leanta sacair na Ríochta Aontaithe, mar aon le bagairtí báis ó dhílseoirí. <ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/dorn-san-aer-do-na-laochra-spoirt-nach-dtreigeann-a-bprionsabail/|teideal=‘Dorn san aer’ do na laochra spóirt nach dtréigeann a bprionsabail|údar=Daithí De Mórdha|dáta=10 Meán Fómhair 2016|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> "Bhí bagairtí báis. Mhaígh daoine go raibh a fhios acu cá raibh cónaí ar an teaghlach. Bhí eagla an domhain orainn" a dúirt a bhean.<ref>{{Lua idirlín|url=https://extrag.ie/2026/05/14/siamsaiocht/styled-by-niamh-ta-erin-mcclean/|teideal=Tá Erin McClean réidh le dul ar a turas úrnua|údar=extrag.ie|dáta=2026-05-14|language=ga-IE|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> == Féach freisin == * [[Poipín]] == Tagairtí == {{reflist}} [[Catagóir:An Chéad Chogadh Domhanda]] [[Catagóir:Aontachtas]] [[Catagóir:Siombailí]] [[Catagóir:Suaitheantais]] oq7tf7pkz3p9z21d75zal9jsjopcnp0 1329219 1329217 2026-10-04T15:02:23Z TGcoa 21229 1329219 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:Remembrance poppy on a memorial of veterans.jpg|mion|220x220px|Australian War Memorial, [[Canberra]]]] [[Íomhá:Soldier Wearing Poppy and Afghanistan Medal MOD 45154706.jpg|mion|220x220px]] [[Íomhá:Poppy Day Massacre Exhibits, Ulster Museum, April 2024.jpg|mion|220x220px|"Poppy Day Slaughter", [[Ár Lá Cuimhneacháin (1987)]]]] Ba ghnách '''poipín cuimhneacháin'''<ref>i mBéarla, ''remembrance poppy''</ref> a chaitheamh mar cheiliúradh ar na daoine siúd a fuair bás sa [[An Chéad Chogadh Domhanda|Chéad Chogadh Domhanda]], 1914-1918. Tá an traidisiún láidir fós sa Ríocht Aontaithe.<ref>{{Lua idirlín|url=https://www.meoneile.ie/anailis/an-poipin-agus-raiteas-uachtaranuil-ni-riada|teideal=An poipín agus ráiteas uachtaránúil Ní Riada < Meon Eile|údar=Concubhar Ó Liatháin|dáta=22 DF 2018|work=www.meoneile.ie|dátarochtana=2026-10-04}}</ref><ref>{{Lua idirlín|url=https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|teideal=Saoránacht Áitiúil agus Dhomhanda|údar=CCEA|dátarochtana=2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714231815/https://ccea.org.uk/downloads/docs/ccea-asset-im/Resource/Saor%C3%A1nacht%20%C3%81iti%C3%BAil%20agus%20Dhomhanda%20%7C%20N%C3%B3ta%C3%AD%20M%C3%BAinteor%C3%AD%3A%20Aonad%201%2C%202%20%26amp%3B%203.pdf|archivedate=2024-07-14}}</ref> == Conspóidí == Dhiúltaigh an t-imreoir sacair ó Dhoire, James McClean, léine a chaitheamh ar a raibh an poipín cuimhneacháin, toisc iompar fhórsaí na Breataine ina bhaile dúchais, cinneadh a bhí fréamhaithe ina thógáil sa [[Taobh an Phortaigh|Chreagán]], láthair [[Domhnach na Fola (1972)|sléacht Dhomhnach na Fola]] i 1972.. De barr na hagóide coinsiasaí seo fuair McClean íde na muc is na madraí ó lucht leanta sacair na Ríochta Aontaithe, mar aon le bagairtí báis ó dhílseoirí. <ref>{{Lua idirlín|url=https://tuairisc.ie/dorn-san-aer-do-na-laochra-spoirt-nach-dtreigeann-a-bprionsabail/|teideal=‘Dorn san aer’ do na laochra spóirt nach dtréigeann a bprionsabail|údar=Daithí De Mórdha|dáta=10 Meán Fómhair 2016|language=ga-IE|work=Tuairisc.ie|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> "Bhí bagairtí báis. Mhaígh daoine go raibh a fhios acu cá raibh cónaí ar an teaghlach. Bhí eagla an domhain orainn" a dúirt a bhean.<ref>{{Lua idirlín|url=https://extrag.ie/2026/05/14/siamsaiocht/styled-by-niamh-ta-erin-mcclean/|teideal=Tá Erin McClean réidh le dul ar a turas úrnua|údar=extrag.ie|dáta=2026-05-14|language=ga-IE|dátarochtana=2026-10-04}}</ref> == Féach freisin == * [[Poipín]] * [[Ár Lá Cuimhneacháin (1987)]] == Tagairtí == {{reflist}} [[Catagóir:An Chéad Chogadh Domhanda]] [[Catagóir:Aontachtas]] [[Catagóir:Siombailí]] [[Catagóir:Suaitheantais]] irb2v4rv7xxvl5ccryu4ztwwntomnle 0 128519 1329225 2026-10-04T17:50:12Z Marcas.oduinn 33120 Réamhrá cruthaithe ó enwiki 1329225 wikitext text/x-wiki [[Íomhá:Earth heat flow.jpg | mion | upright=1.5 | Léarscáil an Domhain le sreabhadh teasa (mW/m²) ón taobh istigh go dtí an dromchla.<ref name=Davies2010 /> Feictear an sreabhadh is mó ag [[dromanna aigéanacha]], agus is lú laistigh d'ilchríocha seasmhacha.]] Is méadrach bunúsach é '''Buiséad teasa inmheánaigh an Domhain''' i stair teasa [[an Domhan|an Domhan]]. Meastar go dtagann 47±2 teirea[[vata]] (TW)<ref name=Davies2010 /> ar dromchla an Domhain as dhá phríomh-fhoinse le méideanna cothroma; teas radaigineach ginte ag [[meath radaighníomhach]] sa [[maintlín (geolaíocht)|mhaintlín]] agus [[screamh an Domhain|screamh]]; agus an teas príomhordúil fágtha tar éis [[an Domhan#Stair agus taiscéalaíocht|an Domhan]] a chruthú.<ref name=Turcotte /> Cuireann teas inmheánach an Domhain próiseas geolaíoch chun cinn,<ref name=Buffett /> san áireamh [[comhiompar i screamh an Domhain|comhiompair i screamh an Domhain]], [[teicteonaic phlátaí]], [[oraigineas|tógáil sléibhte]], [[meiteamorfacht|meiteamorfacht carraige]] agus [[bolcánacht]].<ref name=Turcotte /> I dteannta sin, meastar gur foinse [[réimse geomaighnéadach]] an Domhain é [[aistriú teasa chomhiompraigh]] laistigh de [[croí an Domhain|chroí]] an phláinéid.<ref name=mit2010 /><ref name=Kageyama1995 /> In ainneoin a thábhachta geolaíche, ní chuireann teas inmheánach an Domhain ach 0.03% dá [[buiséad fuinnimh an Domhain|bhuiséad fuinnimh]] ag an dromchla, toisc go gcuireann [[grianradaíocht]] 173,000&nbsp;TW isteach,<ref name=Archer /> a sholáthraíonn an chuid is mó dá phróisis atmaisféaracha, aigéanacha agus bitheolaíocha. Ar [[talamh]] agus ar [[grinneall an aigéin|grinnilll aigéin]], ámh, téann [[teas inbhraite]], súite ó {{h|grianrú}}, isteach trí {{h|seoladh téarmach)), agus dá bharr ach cúpla deich ceintiméadar ar bhonn laethúil, agus cúpla deoch méadar ar bhonn bliantúil. Níl ach tionchar an-bheag ag grianradaíocht ar próisis laistigh den screamh.<ref name=Lowrie2007 /> Bailítear sonraí domhanda maidir le dlús teas-sreafa ag an ''[[International Association of Seismology and Physics of the Earth's Interior]]''.<ref name=ihfc /> == Féach freisin == * [[Cumhacht gheoiteirmeach]] * [[Grádán geoiteirmeach]] * [[Difreáil pláinéadach]] == Tagairtí == {{reflist | refs = <ref name=Turcotte>{{cite book | author1=Donald L. Turcotte | author2=Gerald Schubert | title=Geodynamics | url=https://books.google.com/books?id=-nCHlVuJ4FoC&q=primordial&pg=PA286 | date=25 March 2002|publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-66624-4}}</ref> <ref name=Davies2010>{{cite journal | last1=Davies | first1=J.H. | last2=Davies | first2=D.R. | date=22 February 2010 | title=Earth's surface heat flux | volume=1 | issue=1 | pages=5–24 | journal=Solid Earth | doi=10.5194/se-1-5-2010 | doi-access=free |bibcode=2010SolE....1....5D }}</ref> <ref name=Buffett>Buffett, B. A. (2007). Taking Earth's temperature. Science, 315(5820), 1801–1802.</ref> <ref name=mit2010>{{lua idirlín | url = https://news.mit.edu/2010/explained-dynamo-0325 | teideal = Explained: Dynamo Theory | foilsitheoir = MIT News | údar = Morgan Bettex | dáta =25 Márta 2010}}</ref> <ref name=Kageyama1995>{{cite journal | last1=Kageyama | first1=Akira | last2=Sato | first2=Tetsuya |author3=the Complexity Simulation Group | title=Computer simulation of a magnetohydrodynamic dynamo. II | journal=Physics of Plasmas |date=1 January 1995 | volume=2 |issue=5 | pages=1421–1431 |doi=10.1063/1.871485 | bibcode=1995PhPl....2.1421K }}</ref><ref name=Glatzmaier>{{cite journal | last1=Glatzmaier | first1=Gary A. | last2=Roberts | first2=Paul H. | title=A three-dimensional convective dynamo solution with rotating and finitely conducting inner core and mantle | journal=Physics of the Earth and Planetary Interiors |year=1995 | volume=91 | issue=1–3 | pages=63–75 | doi=10.1016/0031-9201(95)03049-3 | bibcode=1995PEPI...91...63G}}</ref> <ref name=Archer>{{cite book | isbn=978-0-470-94341-0 | author=Archer, D. | year=2012 | title=Global Warming: Understanding the Forecast | publisher=John Wiley & Sons}}</ref> <ref name=Lowrie2007>Lowrie, W. (2007). ''Fundamentals of geophysics''. Cambridge: CUP, 2a eag.</ref> <ref name=ihfc>[http://www.ihfc-iugg.org www.ihfc-iugg.org] IHFC: International Heat Flow Commission – Homepage. Retrieved 18/09/2019.</ref> }} ia6r2cuzuc2qgupww1gyl1bk9c0389l 0 128520 1329245 2026-10-05T00:24:44Z TGcoa 21229 Leathanach cruthaithe le 'Druma ollmhór is ea '''druma na Lainne Bige'''. Ceanglaítear an druma mór seo leis an traidisiún Protastúnach i g[[Cúige Uladh]] de ghnáth.''' ''' == Féach freisin == == Tagairtí == {{reflist}}{{síol}} ''' ''' [[Catagóir:Drumaí]] [[Catagóir:Uirlisí ceoil]] [[Catagóir:Contae Aontroma]] [[Catagóir:Dílseachas Uladh]]' 1329245 wikitext text/x-wiki Druma ollmhór is ea '''druma na Lainne Bige'''. Ceanglaítear an druma mór seo leis an traidisiún Protastúnach i g[[Cúige Uladh]] de ghnáth.''' ''' == Féach freisin == == Tagairtí == {{reflist}}{{síol}} ''' ''' [[Catagóir:Drumaí]] [[Catagóir:Uirlisí ceoil]] [[Catagóir:Contae Aontroma]] [[Catagóir:Dílseachas Uladh]] juh97wm7ioekg5s5u3209zcigte1pnn