Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk 0 1614 583261 571977 2026-07-18T03:45:01Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583261 wikitext text/x-wiki {{Databox}} 'S e dùthaich ann an [[Àisia]] a tha anns '''na h-Eileanan Mhaladaibh'''<ref>[http://www.faclair.com/?txtSearch=Maldives Am Faclair Beag]</ref> neo '''Maldives'''<ref>[http://www.storlann.co.uk/goireasan/atlas-na-sgoile.html ''Atlas Sgoile Oxford''] le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)</ref><ref>Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714</ref> 'S e buidheann de dh'eileanan a th' innte. Tha i a’ gabhail a-steach 1,192 eilean, ach tha dìreach 250 eilean ann far a bheil daoine a’ fuireach. Tha iad suidhichte deas air [[na h-Innseachan]] anns a’ [[Cuan Innseanach|Chuan Innseanach]] mu 700 km san àird an iar-dheas [[Sri Lanca]]. 'S e an dùthaich as lugha ann an Àisia a th’ ann a-rèir [[àireamh-shluaigh]]. Tha roinn na turasachd gu math làidir anns na h-eileanan, tha 20% den [[Làn-thoradh dùthchail]] a' thighinn às a' ghnìomhachas seo. Anns a' bhliadhna 1972 b' e ''Bandos island resort'' agus ''Kurumba Village'' a chiad bhaile-turasachd a chaidh a thogail an seo. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [http://www.maldivesinfo.gov.mv/ Riaghaltas na h-Eileanan Mhaladaibh] * [https://web.archive.org/web/20130116051343/http://www.maldives-ethnography.com/ Fiosrachadh Anthropologic, Ethnographic & Ethnologic mu nan Eileanan Mhaladaibh] [[Faidhle:Malosmadulu Atolls, Maldives.jpg|thumb|left|180px|Buidhnean de na h-Eileanan Mhaladaibh]] [[Faidhle:Maldives-resort-island.jpg|thumb|250px|right|Baile-turasachd anns na h-Eileanan Mhaladaibh]] {{Commons|Category:Maldives|Na h-Eileanan Mhaladaibh}} {{DEFAULTSORT:Eileanan Mhaladaibh}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Dùthchannan]] [[Roinn-seòrsa:Àisia]] [[Roinn-seòrsa:Dùthchannan ann an Àisia]] [[Roinn-seòrsa:Àisia a Deas]] b8sjhzr7udosj5erveazjjj5731ry47 0 18046 583258 573487 2026-07-17T21:24:10Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583258 wikitext text/x-wiki {{Dùthaich Eachdraidheil | AINM = <big>Leas-Rìoghachd Ghranada Ùire</big><br>Virreinato de Nueva Granada | BRATACH = Flag of Spain (1785-1873 and 1875-1931).svg | LÙIREACH = Escudo de Bogotá.svg | LÙIREACH_LEUD = 80 | MAPA = Viceroyalty of New Granada (orthographic projection).svg | BLIADHNA TÒISEACHAIDH = [[1717]] | BLIADHNA MU DHEIREADH = [[1819]] | PRÌOMH-BHAILE = [[Bogotá|Santa Fe]] | CÀNAN OIFIGEIL = [[Spàinntis]] | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = | BLIADHNA = | RO-THEACHDAICHE = | BRATACH_RO-THEACHDAICHE = | IAR-THEACHDAICHE = Coloimbia Mhòr | BRATACH_IAR-THEACHDAICHE = Flag of the Gran Colombia.svg }} B’ e '''Leas-Rìoghachd Ghranada Ùire''', '''Leas-Rìoghachd Shantafé''' neo '''Leas-Rìoghachd na Rìoghachd Ùire Ghranada''' colonaidh [[An Spàinn|Spàinnteach]] thall ann an [[Na h-Aimearagan|Aimearaga]], am broinn Iompaireachd na Spàinne. Chuireadh an colonaidh sin air dòigh beag air bheag eadar [[1717]]–[[1723]], [[1739]]–[[1810]] agus [[1816]]–[[1819]], nuair a bha làmh-an-uachdair aig na Spàinntich ann an Aimearaga air fad. ‘S e an Rìgh [[Felipe V]] <ref>[http://www.laguia2000.com/espana/virreinato-de-nueva-granada La Guía 2000]</ref> a bha os cionn a’ gnothaich, a thòisich ann an [[1717]] mar phàirt dhe na polasaidhean ùra aig na [[Borbón]], ged an do chuir iad crìoch air sin ann an [[1723]], air adhbharan taobh airgid. Thòisich an sgeama sin a-rithist ann an [[1739]] <ref>[http://www.larousse.fr/encyclopedie/autre-region/Nouvelle-Grenade/135673 Encyclopédie Larousse]</ref> gus an do rinn ar-a-mach an neo-eisimeileachd a’ chùis ann an [[1810]], nuair a dh’fhàg na Borbón an gnothach gu tur. Chuir an Rìgh Spàinnteach [[Fernando VII]] ruaig air na reubaltaich ann an [[1815]], gus an do bhuannaich na reubaltaich iomairt chruaidh, is le sin chaill na Spàinntich an colonaidh sin mu dheireadh thall, ann an [[1819]].<ref>[https://web.archive.org/web/20110829044034/http://www.mailxmail.com/curso-historia-espana/virreinato-nueva-granada Historia de España]</ref> Bha prìomh-bhaile na Leas Rìoghachd ann an Santa Fe, neo [[Bogotá]] ris an canar e an latha an-diugh.<ref>[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/411531/Viceroyalty-of-New-Granada Encyclopædia Britannica]</ref> Fhuair an dùthaich seula a’ bhaile cuideachd. ‘S e prìomh-bhaile [[Coloimbia|Choloimbia]] a th’ann Bogotá gus na làithean againne, leis an aon seula fhathast. Bha na dùthchannan ris an canar [[Coloimbia]], [[Panama]], [[Eacuador]] agus [[A' Bheiniseala]] an latha an-diugh uile na bhroinn.<ref>[https://web.archive.org/web/20230416033904/http://www.claseshistoria.com/america/colonial-virreinatos-nuevagranada.html Clases de Historia]</ref> 'S e colonaidh mu làr a bh'ann an Leas-Rìoghachd sin, rud a dh'adhbharaich trioblaid dha na Spàinntich an siud, mu dheireadh thall.<ref>[http://www.herodote.net/histoire/synthese.php?ID=324 Herodote]</ref> Lean [[Coloimbia Mhòr]] an dèidh an neo-eisimeileachd. == Iomraidhean == <references/> [[Roinn-seòrsa:Aimearaga a Deas]] [[Roinn-seòrsa:Braisil]] [[Roinn-seòrsa:Coloimbia]] [[Roinn-seòrsa:Dùthchannan]] [[Roinn-seòrsa:Eachdraidh]] [[Roinn-seòrsa:Poileataigs]] 4p3lmzolt1svjmxs718kbjbskwkljho 0 35686 583262 575631 2026-07-18T11:30:09Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583262 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Light dispersion conceptual waves350px.gif|right|250px]] 'S e a h-uile càil as urrainn dhuinn fhaicinn san speactram dealan-mhagnaiteach fhaicsinneach, air neo a h-uile rud aon-chromataigeach san t-solas fhaicsinneach a th' ann '''speactram an t-solais fhaicsinnich''' no '''speactram radharcach'''.<ref>Skoog, Douglas A.; Holler, F. James; Nieman, Timothy A.. «Introducción a los métodos espectrométricos». A: Principios de Análisis instrumental, [[Madrid]]: McGraw-Hill, [[2001]]. ISBN 84-481-2775-7.</ref> Chan fhaod duine sam bith idir a ràdh na th' ann foir-iomallan nan [[tonn-fhad|tonn-fhadan]] a chì sinn: 's e gu bheil mothachas na [[sùil|sùla]] a' dol sìos beag air bheag fad nam [[bliadhna|bliadhnaichean]], agus tha gach uile duine eadar-dhealaichte cuideachd.<ref>[http://www.ava.fmi.fi/oppimateriaali/envisat/valonsade/spektri.html Ilmatieteen Laitos]</ref> Thuirt Coimisean Eadar-nàiseanta an t-Solais gum biodh lèirsinn an neach-amhairc eadar tonn-fhad san fhalamhachd mu 380 nanomeatair (nm), a chithear mar phurpaidh, agus 780 nm, a chithear mar dhearg. 'S e an speactram faicsinneach a th' anns a' mhòr-chuid dhen uinneag radharcach – sreath dhe tonn-fhadan a ghabhas ri shùigheadh gu math furasta leis an [[àile]]. 'S ann ann an roinn sin an speactraim dealan-mhagnaiteach far am bi soillseachadh cumhachd na [[grian|grèine]] aig an ìre as àirde air uachdar na talmhainn. Nì tonn-fhadan a tha nas giorra na 380 nm cròn air structar nam moileciuilean organach, ged a shùigheas an t-[[uisge]] – an eileamaid as cumanta air [[saoghal|an t-shaoghal]] - an fheadhainn a tha nas fhaide na 720 nm3.<ref>Einstein, A. [[1905]]. Zur Elektrodynamik bewegter Körper. Annalen der Physik. ([[Berne]]) IV. Folge. 17: 891-921</ref> ==== Eadar-obrachadh an t-Solais ==== <gallery> Light matter reflection.svg|Faileas Light matter scattering.svg|Sgapadh Light matter absorption.svg|Sùigheadh Light matter refraction.svg|Solas-bhriseadh Light matter birefringence.svg|Solas-bhriseadh Dùbailte Light matter optical rotation.svg|Cuartachadh Radharcach Photoelectric effect in a solid - diagram.svg|Buaidh Photo-dhealain </gallery> ==Ceanglaichean a-muigh== *[https://web.archive.org/web/20150403084146/http://fizikaiszemle.hu/archivum/fsz0603/hartlein0603.html Fizikai Szemle Honlap] *[https://web.archive.org/web/20211213213052/https://www.stjornufraedi.is/alheimurinn/ljosid Stjörnufræði] ==Iomraidhean== <references/> [[Roinn-seòrsa:Saidheans]] pu1ef4aes8t48o65glm6taz6bw6xalr 0 38148 583259 583255 2026-07-17T21:26:14Z Macgharbhain1 32776 583259 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha | dàta breith = 14 dhen Lùnasdal 1929 }} 'S e sgrìobhadair sa' Ghàidhlig is san Esperanto agus eadar-theangaiche a tha ann an '''Garbhan MacAoidh''' (Beurla: '''Girvan Christie McKay'''). Rugadh e [[14 an Lùnastal]] [[1929]] ann an Todos Santos del Chapare, Boilibhia, far an do dh'obair a phàrantan Uilleam MacAoidh (William Fulton McKay) agus Seònaid Nic an Iasgair (Janet Girvan Milroy Fisher) mar mhiseanaraidhean. Dh'imrich an teaghlach don Spàinn, don Phortagail is b' ann ann an Glaschu a bha e na sgoilear eadar 1940 is 1946. Thill an teaghlach don Phortagail an dèidh a' chogaidh.<ref>{{cite book |last=Macdonald | first=Donald F[arquhar] M[acleod] |author-link=D. F. Macdonald |title=Fasti Ecclesiae Scoticanae |year=1981 |publisher=Saint Andrew Press |location=Edinburgh |volume=10 |page=394}}</ref><ref>{{Citation |last=MacAoidh | first=Garbhan |title=Guirme Chnoc Ciana (I) Pàirt 1 – Freumhan (Fèin-eachdraidh) | newspaper=Gairm Gaelic Magazine | year=1983 |publisher =Gairm Publications |location=Glasgow |pages=366-370}}</ref><ref>{{Citation |last=MacAoidh | first=Garbhan |title=Guirme Chnoc Ciana (II) Cogadh no sìth | newspaper=Gairm Gaelic Magazine | year=1983 |publisher =Gairm Publications |location=Glasgow |pages=371-378}}</ref> Nuair a bha e an sàs mar mhanaidsear sgoil cànanan ann am Manchester rinn e leasanan Gàidhlig far an do thachair e ris a bhean Máire. Dh'obair iad mar mhiseanaraidhean is tidsearan ann an [[Fara, Sealtainn|Eilean nan Caorach]] is thrèanaich e mar mhinistear ann an [[Obar Dheathain]]. Bha e na mhinistear ann am [[Buenos Aires]] eadar 1969 is 1974, anns [[an Srath]] eadar 1974 is 1979, an sin ann an [[Tulach Mhór]]. Sgrìobh e clàr-amais sa' Bheurla airson an fhaclair Dwelly, mòran aistean ann an [[Gairm]] is san iris Esperanto [[Monato]].<ref>{{iomradh leabhar | ainm = Ronald | sloinneadh = Black | duilleagan = 796 | ceangal_ùghdair = Raghnall Mac Ille Dhuibh | tiotal = [[An Tuil (Duanaire)|An Tuil: Anthology of 20th century Scottish Gaelic verse]] | foillsichear = Polygon | ionad= Edinburgh | ceann-là = 1999 }}</ref> == Eadar-theangachaidhean == Dh'fhoillsich e eadar-theangachaidhean [[Antonio Machado Ruiz]] agus [[France Prešeren]] ann an Gairm. == Leabhraichean == * {{iomradh leabhar | tiotal = La Gaela lingvo en Skotlando : hodiaŭ kaj hieraŭ | ceann-là = 1991 | ionad = Glaschu | foillsichear = Eldonejo Kardo | ainm = Garbhan | sloinneadh = MacAoidh | cànan = Esperanto }} == Iomraidhean == <references/> {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gàidhlig]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Boilibhia]] gwm31c0gx8xn0ptcjwjwauwdt1z552a 583260 583259 2026-07-17T21:30:27Z Macgharbhain1 32776 583260 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha | dàta breith = 14 dhen Lùnasdal 1929 }} 'S e sgrìobhadair sa' Ghàidhlig is san Esperanto agus eadar-theangaiche a tha ann an '''Garbhan MacAoidh''' (Beurla: '''Girvan Christie McKay'''). Rugadh e [[14 an Lùnastal]] [[1929]] ann an Todos Santos del Chapare, Boilibhia, far an do dh'obair a phàrantan Uilleam MacAoidh (William Fulton McKay) agus Seònaid Nic an Iasgair (Janet Girvan Milroy Fisher) mar mhiseanaraidhean. Dh'imrich an teaghlach don Spàinn, don Phortagail is b' ann ann an Glaschu a bha e na sgoilear eadar 1940 is 1946. Thill an teaghlach don Phortagail an dèidh a' chogaidh.<ref>{{cite book |last=Macdonald | first=Donald F[arquhar] M[acleod] |author-link=D. F. Macdonald |title=Fasti Ecclesiae Scoticanae |year=1981 |publisher=Saint Andrew Press |location=Edinburgh |volume=10 |page=394}}</ref><ref>{{Cite news |last=MacAoidh | first=Garbhan |title=Guirme Chnoc Ciana (I) Pàirt 1 – Freumhan (Fèin-eachdraidh) | newspaper=Gairm Gaelic Magazine | year=1983 |publisher =Gairm Publications |location=Glasgow |pages=366-370}}</ref><ref>{{Cite news |last=MacAoidh | first=Garbhan |title=Guirme Chnoc Ciana (II) Cogadh no sìth | newspaper=Gairm Gaelic Magazine | year=1983 |publisher =Gairm Publications |location=Glasgow |pages=371-378}}</ref> Nuair a bha e an sàs mar mhanaidsear sgoil cànanan ann am Manchester rinn e leasanan Gàidhlig far an do thachair e ris a bhean Máire. Dh'obair iad mar mhiseanaraidhean is tidsearan ann an [[Fara, Sealtainn|Eilean nan Caorach]] is thrèanaich e mar mhinistear ann an [[Obar Dheathain]]. Bha e na mhinistear ann am [[Buenos Aires]] eadar 1969 is 1974, anns [[an Srath]] eadar 1974 is 1979, an sin ann an [[Tulach Mhór]]. Sgrìobh e clàr-amais sa' Bheurla airson an fhaclair Dwelly, mòran aistean ann an [[Gairm]] is san iris Esperanto [[Monato]].<ref>{{iomradh leabhar | ainm = Ronald | sloinneadh = Black | duilleagan = 796 | ceangal_ùghdair = Raghnall Mac Ille Dhuibh | tiotal = [[An Tuil (Duanaire)|An Tuil: Anthology of 20th century Scottish Gaelic verse]] | foillsichear = Polygon | ionad= Edinburgh | ceann-là = 1999 }}</ref> == Eadar-theangachaidhean == Dh'fhoillsich e eadar-theangachaidhean [[Antonio Machado Ruiz]] agus [[France Prešeren]] ann an Gairm. == Leabhraichean == * {{iomradh leabhar | tiotal = La Gaela lingvo en Skotlando : hodiaŭ kaj hieraŭ | ceann-là = 1991 | ionad = Glaschu | foillsichear = Eldonejo Kardo | ainm = Garbhan | sloinneadh = MacAoidh | cànan = Esperanto }} == Iomraidhean == <references/> {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gàidhlig]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Boilibhia]] exmm3pfwcmtv0557gyo39qw114awru5