Uicipeid
gdwiki
https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag
MediaWiki 1.47.0-wmf.14
first-letter
Meadhan
Sònraichte
Deasbaireachd
Cleachdaiche
Deasbaireachd a' chleachdaiche
Uicipeid
An deasbaireachd aig Uicipeid
Faidhle
Deasbaireachd an fhaidhle
MediaWiki
Deasbaireachd MediaWiki
Teamplaid
Deasbaireachd na teamplaid
Cobhair
Deasbaireachd na cobharach
Roinn-seòrsa
Deasbaireachd na roinn-seòrsa
TimedText
TimedText talk
Mòideal
Deasbaireachd mòideil
Event
Event talk
Pearù
0
1694
583457
583454
2026-08-05T12:46:20Z
Martin Macha 2111
22309
/* */
583457
wikitext
text/x-wiki
{{Dùthaich
| Ainm =República del Perú
| BRATACH =Flag of Peru.svg
| LÙIREACH =Escudo nacional del Perú.svg
| LÙIREACH_LEUD = 90
| AINM_BHRATACH =[[Bratach na dùthcha|Bratach]]
| AINM_LÙIREACH =[[Lùireach na dùthcha|Gearradh-arm]]
| MAPA =LocationPeru.svg
| LAOIDH_NÀISEANTA ="''[[Somos libres, seámoslo siempre]]''" <small>([[Spàinntis]])<br />"We are free, may we always be so"</small>
| SLUAGH_GHAIRM =
| CÀNAN_OIFIGEIL =[[Spàinntis]]
| MION_CHÀNAN =
| PRÌOMH_BHAILE =[[Lima]]
| BAILE_AS_MOTHA =[[Lima]]
| SEÒRSA_UACHDRANAIS =[[Poblachd]]
| TIOTAL_CEANNARD1 =Ceann-suidhe
| TIOTAL_CEANNARD2 =Iar-cheann-suidhe
| TIOTAL_CEANNARD3 =Prìomh-mhinistear
| TIOTAL_CEANNARD4 =Ceann-suidhe na Còmhdhail
| TIOTAL_CEANNARD5 =
| AINM_CEANNARD1 = [[Keiko Fujimori]]
| AINM_CEANNARD2 = [[Luis Galarreta]]
| AINM_CEANNARD3 = [[Luis Galarreta]]
| AINM_CEANNARD4 = [[:en:Maricarmen Alva|Mariacarmen Alva]]
| AINM_CEANNARD5 =
| TACHARTAS1 =Neo-eisimeileachd <br> bhon [[An Spàinn|Spàinn]]
| TACHARTAS2 =Aithnichte
| TACHARTAS3 =
| TACHARTAS4 =
| TACHARTAS5 =
| TACHARTAS6 =
| CEANN_LATHA1 =28mh, an Iuchar [[1821]]
| CEANN_LATHA2 =9mh, an Dùbhlachd [[1824]]
| CEANN_LATHA3 =
| CEANN_LATHA4 =
| CEANN_LATHA5 =
| CEANN_LATHA6 =
| LATHA_NÀISEANTA =
| FARSAINGEACHD =1,285,216
| REANGACH_F =19mh
| UISGE =4.1
| BLIADHNA =2025
| ÀIREAMH_SHLUAIGH =34,157,732
| REANGACH_S =44mh
| DLÙTHS =26.6
| REANGACH_D =198mh
| BLIADHNA_GDP =2020
| GDP =$385.719 billean
| REANGACH_GDP =47mh
| ÀIREAMH_GDP =$11,516
| REANGACH_PER_CAPITA =103mh
| ROINN_TÌDE =PET
| UTC_OFFSET =-5
| AS_T_SAMHRADH =
| UTC_OFFSET_2 =
| RUITH_AIRGID =Nuevo Sol
| EADAR_LÌON =.pe
| ÀIREAMH_FÒN =51
}}
[[File:Peru - Regions and departments (labeled).svg|thumb|250px|Pearù]]
[[File:Peru Machu Picchu Sunrise.jpg|thumb|250px| Machu Picchu - Baile nan Inca Pearù]]
'S e dùthaich ann an [[Aimearaga a Deas]] a tha ann am '''Pearù'''<ref>[http://www.faclair.com/?txtSearch=Peru Am Faclair Beag]</ref> neo '''Peru'''<ref>[http://www.storlann.co.uk/goireasan/atlas-na-sgoile.html ''Atlas Sgoile Oxford''] le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)</ref><ref>Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714</ref> neo
'''Perù'''<ref>[http://www.smo.uhi.ac.uk/gaidhlig/faclair/cuspair/duthchannan/ Dùthchannan aig SMO]</ref>.
Tha a' chànan [[Quechua]] agus a' chànan Aymara nan cànanan oifigeil anns na roinnean far a bheil iad ga bruidhinn leis a' mhòrchuid de na daoine. 'S e ''Piruw'' an t-ainm air Pearù anns a’ chànan Quechua agus anns a’ chànan Aymara.
Tha crìochan aice san ear le [[Braisil]], sa tuath le [[Eacuador]] agus [[Coloimbia]], san ear-dheas le [[Boilibhia]] agus
sa deas leis [[an t-Sile]]. Tha an [[Cuan Sèimh]] air taobh an iar na dùthcha.
'S e [[Lima]] am [[prìomh-bhaile]] aice.
==Eachdraidh==
Chuireadh às do [[Tràilleachd|tràilleachd]] an seo ann an [[1854]].<ref>[https://web.archive.org/web/20090314134834/http://www.unicef.org/lac/manualafrodesc2006.pdf UNICEF]</ref>
Sgrìobh [[Dòmhnall Alasdair Dòmhnallach|Dòmhnall Alasdair]] an dàn 'Riaghladh' mun ana-cheartas a chunnaic e anns an t-saoghal is e ag ainmeachadh Pearu:
:Seallaibh air na rìoghachdan
:Bho Sìona gu Peru,
:Cumhachd aig gach lìogaire
:’S gun fìrean anns a’ chriùth’;
:An tuig sibh rud cho neònach,
:Gu bheil daoine seòlt’ an drast’
:Anns gach dùthaich deònach
:Na dòlais bhith gu h-àrd?<ref>Earrainn bho 'Riaghladh' le Dòmhnall Alasdair Dòmhnallach. 1999. ''Bàrdachd Dhòmhnaill Alasdair'' (Steòrnabhagh: Acair) d.84</ref>
==Bailtean==
*[[Lima]]
*[[Qusqu]]
== Iomraidhean ==
<references/>
== Ceanglaichean a-mach ==
* [http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/country_profiles/1224656.stm Pearù] - Fiosrachadh aig [[BBC]]
* [http://www.britannica.com/nations/Peru Pearù] - Encyclopædia Britannica
* [https://web.archive.org/web/20081015034906/http://www.perulinks.com/pages/english/ Duilleag oifigeil Phearù]
[[Faidhle:Map of Peru Demis.png|thumb|right|upright|Pearù]]
{{Commons|Perú|Pearu}}
[[Roinn-seòrsa:Dùthchannan]]
[[Roinn-seòrsa:Aimearaga a Deas]]
[[Roinn-seòrsa:Pearù|*]]
ivy67xvxoinrz62cmkm1u8r32ctr0l1
Poblachd Rhodàinia
0
33633
583458
574758
2026-08-05T19:36:23Z
SpinnerLaserzthe2nd
23446
([[c:GR|GR]]) [[File:Flag of Canton of Valais (1802–1815).svg]] → [[File:CHE Valais 1802 Flag.svg]]
583458
wikitext
text/x-wiki
{{Dùthaich Eachdraidheil
| AINM = Poblachd Rhodàinia<br><small>République rhodanienne</small>
| BRATACH = CHE Valais 1802 Flag.svg
| LÙIREACH = Wappen Wallis matt.svg
| LÙIREACH_LEUD = 115
| MAPA = Karte Helvetik 2.png
| BLIADHNA TÒISEACHAIDH = [[1802]]
| BLIADHNA MU DHEIREADH = [[1810]]
| PRÌOMH-BHAILE = [[Sion]]
| CÀNAN OIFIGEIL = [[Fraingis]]/[[Eadailtis]]
| FARSAINGEACHD = 5224
| ÀIREAMH_SHLUAIGH =
| BLIADHNA =
}}
B' e [[dùthaich]] anns an [[Roinn-Eòrpa]] a bha fo bhuaidh [[An Fhraing|na Frainge]] a bh' ann am '''Poblachd Rhodàinia'''<ref>[http://www.hls-dhs-dss.ch/textes/f/F8645.php Dictionnaire Historique de la Suisse]</ref> ([[Fraingis]]: ''République rhodanienne''). Mhair [[Poblachd|a' Phoblachd]] dìreach ochd [[bliadhna]] bho [[1802]], nuair a rinn [[Napoleon Bonaparte]] atharraidhean mòra air structair phoileataigeach na [[An Eilbheis|na h-Eilbheis]], gu ruige [[1810]]. B' e [[Sion]] a bh' ann [[prìomh-bhaile]] na dùthcha<ref>
Jean-Luc Rouiller, Le Valais par les dates: une chronologie des origines à nos jours, [[Sion]], [[1999]].</ref> agus bhuineadh [[Fribourg (Canton)|Fribourg]], [[Ticino (Cantone)|Ticino]], [[Valais (Canton)|Valais]] agus [[Vaud (Canton)|Vaud]] dha. Aig an toiseach tòisichidh ann an [[1798]], ri linn nan [[cogadh|cogaidhean]] air feadh na Roinn-Eòrpa a lean [[Ar-a-mach na Frainge]], thug feachdan na Frainge ionnsaigh air An Eilbheis. Bha an t-Seinealair Guillaume Brune,<ref>Notice historique sur la vie politique et militaire du marechal Brune (Paris, [[1821]])</ref> a bha os cionn an Airm, airson An Eilbheis a sgaradh ann an trì stàitean beaga (Poblachd Rhodàinia, Tellgau agus Helventien),<ref>R.R. Palmer, The Age of Democratic the Revolution, PUP, [[Princeton]], [[1964]]</ref> a-rèir [[Cànan|a' chànain]] a bha ga bruidhinn agus cuideachd air sàilleabh feumalachd poileataigeach Arm na Frainge. Cha do ghabh ach aon dhuibh a chruthachadh. Cha do mhair a' Phoblachd mòran, agus i ann an earbsa ri feachdan na [[An Fhraing|Frainge]].<ref>[https://vslibre.wordpress.com/tag/republique-rhodanienne/ Valais Libre]</ref> Air [[13 an Dùbhlachd]] 1810 thug An Fhraing thairis air Rhodàinia, ga riaghladh bho [[Paris|Pharis]] mar sgìre (Fraingis: Départment) air an robh ''Simplon''.
==Bailtean==
* [[Bellinzona]]
* [[Château-d'Œx]]
* [[Genolier]]
* [[Fribourg]]
* [[Lugano]]
* [[Montagnola]]
* [[Muralto]]
* [[Sion]]
* [[Tolochenaz]]
* [[Vevey]]
==Iomraidhean==
<references/>
[[Roinn-seòrsa:An Roinn-Eòrpa]]
[[Roinn-seòrsa:Eachdraidh]]
[[Roinn-seòrsa:An Eilbheis]]
j22sgxt10t9km229uxizparonbd62yu