Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.47.0-wmf.16 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk Camarun 0 1649 583622 581214 2026-08-22T23:26:40Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583622 wikitext text/x-wiki {{Dùthaich | Ainm =<small>République du Cameroun<br />Republic of Cameroon </small> | BRATACH =Flag of Cameroon.svg | LÙIREACH =Coat of arms of Cameroon.svg | LÙIREACH_LEUD = 80 | AINM_BHRATACH =[[Bratach na dùthcha|Bratach]] | AINM_LÙIREACH =[[Lùireach na dùthcha|Lùireach]] | MAPA =LocationCameroon.svg | LAOIDH_NÀISEANTA =[[Ô Cameroun, Berceau de nos Ancêtres]]''<small> ([[Fraingis]])</small><br />''O Cameroon, Cradle of our Forefathers'' | SLUAGH_GHAIRM ="Paix - Travail - Patrie"<small> ([[Fraingis]])</small><br />"Peace, Work, Fatherland" | CÀNAN_OIFIGEIL = [[Fraingis]], [[Beurla]] | MION_CHÀNAN = | PRÌOMH_BHAILE =[[Yaoundé]] | BAILE_AS_MOTHA =[[Douala]] | SEÒRSA_UACHDRANAIS = Poblachd | TIOTAL_CEANNARD1 = Ceann-suidhe | TIOTAL_CEANNARD2 = [[Prìomh-mhinistear]] | TIOTAL_CEANNARD3 = | TIOTAL_CEANNARD4 = | TIOTAL_CEANNARD5 = | AINM_CEANNARD1 =[[Paul Biya]] | AINM_CEANNARD2 =[[Joseph Ngute]] | AINM_CEANNARD3 = | AINM_CEANNARD4 = | AINM_CEANNARD5 = | TACHARTAS1 =Neo-eisimeileachd<br />bhon [[an Fhraing|Fhraing]] | TACHARTAS2 = bhon [[an Rìoghachd Aonaichte|Rìoghachd Aonaichte]] | TACHARTAS3 = | TACHARTAS4 = | TACHARTAS5 = | TACHARTAS6 = | CEANN_LATHA1 =1ad am Faoilteach [[1960]], | CEANN_LATHA2 =1ad an Dàmhair [[1961]] | CEANN_LATHA3 = | CEANN_LATHA4 = | CEANN_LATHA5 = | CEANN_LATHA6 = | LATHA_NÀISEANTA = | FARSAINGEACHD =475,442 | REANGACH_F =53mh | UISGE =1.3 | BLIADHNA =2013 | ÀIREAMH_SHLUAIGH =22,534,532 | REANGACH_S =56mh | DLÙTHS =39.7 | REANGACH_D =167mh | BLIADHNA_GDP =2005 | GDP =$43.196 billean | REANGACH_GDP =84mh | ÀIREAMH_GDP =$2,421 | REANGACH_PER_CAPITA =130mh | ROINN_TÌDE =WAT | UTC_OFFSET =+1 | AS_T_SAMHRADH = | UTC_OFFSET_2 = | RUITH_AIRGID =CFA franc | EADAR_LÌON =.cm | ÀIREAMH_FÒN =237 }} 'S e dùthaich ann an [[Afraga]] a tha ann an '''Camarun'''<ref>[http://www.faclair.com/?txtSearch=Cameroon Am Faclair Beag]</ref><ref>[http://www.smo.uhi.ac.uk/gaidhlig/faclair/cuspair/duthchannan/ Dùthchannan aig SMO]</ref><ref>Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714</ref> no Camarùn <ref>[http://www.storlann.co.uk/goireasan/atlas-na-sgoile.html Stòrlann Nàiseanta ''Atlas Sgoile Oxford'' Oxford University Press (2010)]</ref>. 'S e an t-ainm oifigeil '''Poblachd Chamarun''' air neo anns na cànain oifigeil: Beurla: ''Republic of Cameroon'', Fraingis: ''République du Cameroun''. Is e Paul Biya am Prìomhaire agus is e Ephraïm Inoni am [[prìomh-mhinistear]]. Is dòcha gun thàinig an t-ainm Camarun bhon fhacal ''Camer Ayoun'' bho àm na Phoenician. Tha e a’ ciallachadh: Carbad an Dhia. <ref>[https://web.archive.org/web/20090105034243/http://www.foiralle.com/text/franzoesisch/t_Liban_Histoire_Civilisation_Mondiale Eachdraidh civilisation] (san Fhraingis)</ref> === Cruinn-eòlas === Tha crìochan aice san ear leis a' [[Poblachd Meadhan Afraga|Phoblachd Mheadhan Afraga]], san ear-thuath leis [[an t-Siad]], san iar le [[Nìgeiria]] agus sa deas le [[Gini Mheadhan-Chriosach]], le [[Gabon]] 's le [[Poblachd na Congo]]. Tha iomall-fairge a' ruith 400 km a dh'fhaide ris a' Chuain Siar. Is e [[Yaoundé]] [[prìomh-bhaile]] Chamarun. 'S e [[Mount Cameroon]] a’ bheinn as airde a tha ann an Camarun. === Cànain na Dùthcha === Tha dà chànan oifigeil san dùthaich, Beurla agus Fraingis, ach 's e Fraingis a th' aig a' mhòr-chuid. <ref>[https://web.archive.org/web/20131212155150/http://cameroonhighcommission.co.uk/cameroon/ Cameroon High Commission, Lunainn] Leughte 3 Dàmhair 2013</ref> == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-muigh == * [https://web.archive.org/web/20080913040344/http://www.prc.cm/ Duilleag oifigeil ceann-suidhe Camarun] * [https://web.archive.org/web/20080314133614/http://www.cm.refer.org/assnat-cm/ National Assembly of Cameroon] * [https://web.archive.org/web/20131212155150/http://cameroonhighcommission.co.uk/cameroon/ Cameroon High Commission, Lunainn] [[Faidhle:Njem house in Cameroon.jpg|thumb|left|Taigh Njem ann an Camarun]] [[Faidhle:Rhumsiki Peak.jpg|thumb|left|[[Beinn-theine|Beinn-teine]] faisg air Rhumsiki, Camarun]] {{Commons|Cameroun|Camarun}} [[Roinn-seòrsa:Dùthchannan]] [[Roinn-seòrsa:Afraga]] [[Roinn-seòrsa:Meadhan Afraga]] 8mbrhuohfhwk0y11c7m90d5pw40c22g Carabhan 0 6928 583621 470131 2026-08-22T22:07:23Z Gadoneus 30553 583621 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Caravan.jpg|right|thumb|Carabhan]] Tha '''carabhan''' na [[carbad|charbad]]-mòr airson [[luchd-turais]], neo buidheann luchd-siubhail san [[àirde an ear]]. [[Roinn-seòrsa:Giùlan]] [[Roinn-seòrsa:Trafaig]] 03405t1w7l08dn0980cxkpu28301r42 Oilthigh Chill Rìmhinn 0 9831 583625 559270 2026-08-23T02:31:25Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583625 wikitext text/x-wiki {{Oilthigh |ainm=Oilthigh Chill Rìmhinn |dealbh= |suaicheantas=ΑΙΕΝ ΑΡΙΣΤΕΥΕΙΝ |stèidhichte=1410-1413 |suidheachadh=[[Cill Rìmhinn]], [[Fìobha]], [[Alba]] |oileanaich=8,645 (2006) |làrach-lìn=http://www.st-andrews.ac.uk/}} Is e '''Oilthigh Chill Rìmhinn''' an t-oilthigh as aosmhoire ann an [[Alba]]. Chaidh a stèidheachadh eadar [[1410]] agus [[1413]] ann an [[Cill Rìmhinn]], [[Fìobha]] ann an taobh ear na h-Alba. Is e aon de na oilthighean as ainmeile anns [[an Rìoghachd Aonaichte]]. Tha na h-oileanaich a’ tighinn à barrachd air 100 dùthchannan cèin bho air feadh [[an Saoghal|an t-Saoghail]]. [[Faidhle:St Andrews University Classics Building.jpg|thumb|right|Togalach Oilthigh Chill Rìmhinn]] == Àrd-ollaimh ainmeil a bha ann an Oilthigh Chill Rìmhinn == * [[Rudyard Kipling]], (1865-1936), sgrìobhadair, m. e. : The Jungle Book (1894), fhuair e [[Duais Nobel]] ann an 1907 == Oileanaich ainmeil Oilthigh Chill Rìmhinn == * [[Seumas II na h-Alba]] (1430-1460) * [[David Lindsay]] , (~1490-1555), bàrd agus neach-rèite à Alba * [[Seòras Bochanan]], 1506 - 1582, sgoilear, eadar-theangaiche agus neach-eachdraidh à Alba. * [[John Witherspoon]], (1723-1794), ceann-suidhe [[Oilthigh Princeton]], fo-sgrìobhadair [[Glaodhach neo-eisimeileachd nan Stàitean Aonaichte]] * [[James Wilson]], (1742-1798), fo-sgrìobhadair [[Glaodhach neo-eisimeileachd nan Stàitean Aonaichte]] * [[Andrew Carnegie]] (1835-1919), [[neach-malairt]] Ameireaganach à Alba * [[Fridtjof Nansen]], (1861-1939), rannsachair na h-[[Artaig]] à [[Nirribhidh]], fhuair e [[Duais Nobel airson Sìth]] 1922 * [[Walter Norman Haworth|Walter Haworth]], (1883-1950), fhuair e [[Duais Nobel]] 1937 airson eòlas ceimigeachd * [[Alan MacDiarmid]], (1927-2007), fhuair e [[Duais Nobel]] 2000 airson eòlas ceimigeachd * [[James W. Black]], (*1924), fhuair e [[Duais Nobel]] 1988 airson eòlas-leighis * [[George Reid]], (*1939), Ball [[Pàrlamaid na h-Alba]] * [[Ian McDiarmid]], cleasaiche (*1944) * [[Prionnsa Uilleam na Cuimrigh]], far-ainm anns an Oilthigh: William Wales == Ceanglaichean a-muigh == * [http://www.st-andrews.ac.uk/ Làrach-lìn oifigeil Oilthighe Chill Rìmhinn] * [http://www.yourunion.net/ Làrach-lìn University of St Andrews Students' Association] * [https://web.archive.org/web/20201127001818/http://www.standrewsradio.com/ University of St Andrews Student Radio] * [http://www.thesaintonline.com/ The Saint - Student Newspaper] {{Oilthighean aosmhor na h-Alba}} [[Roinn-seòrsa:Oilthighean]] [[Roinn-seòrsa:Oilthighean Albannach|Cill Rimhinn]] fyndszueg07kjzbo75af5b2y4agcb6r Slighe Costa na Cuimrigh 0 27925 583626 579370 2026-08-23T03:31:57Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583626 wikitext text/x-wiki {| border=1 align=right cellpadding=4 cellspacing=0 width=300 style="margin: 0 0 1em 1em; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |- | style="background:#7EC0EE" align="center" colspan=2 |<big><big>''' Slighe Costa na Cuimrigh'''</big></big> |- | align=center colspan=2 style="background:#f9f9f9;" |[[Faidhle:All wales path.png|260px]] Mapa na slighe |- | '''Fad''' | 870 mìle (1,400 km) |- | '''Àite''' |[[A' Chuimrigh]] |- | '''Tòiseachadh''' | [[Y Fferi Isaf]] |- | '''Crìochnaich''' | [[Cas-gwent]] |- | '''Cleachdadh''' | Coiseachd |- | '''Ìre''' | Furasta |- | '''Ràith''' |Fad na Bliadhna |} {{coord|53.211|-3.016|display=title}} 'S e frith-rathaid astair anns [[a' Chuimrigh]] a th' ann an '''Slighe Costa na Cuimrigh''' ([[Cuimris]]: ''Llwybr Arfordir Cymru''; Beurla: ''Wales Coast Path'') a bhios a' leantainn iomall-fairge na Cuimrigh. Chaidh e fhosgladh [[5 an Cèitean]] [[2012]]. Tha an cas-cheum mu 870 mìle (1,400 km) de dh'fhaid bho [[Cas-gwent]] (Beurla: ''Chepstow'') ann an ceann a deas gu [[Y Fferi Isaf]] (Beurla: ''Queensferry'') ann an ceann a thuath na Cuimrigh.<ref name="BBCNews20111017-1">[http://www.bbc.co.uk/news/uk-wales-15283462 BBC News Wales - All-Wales coast path nears completion]. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014</ref> 'S i a' Chuimrigh a' chiad dùthaich air feadh an t-[[saoghal|saoghail]] a thog cas-cheum sònraichte air iomall-fairge na dùthcha air fad. Tha an t-slighe a' dol tro aon tèarmann Nàdair Nàiseanta deug is tèarmainn nàdair eile, cuid dhiubh fo chùram Urrasan Fiadh-bheatha no [[Comann Rìoghail Dìon nan Eun]].<ref name="first-nature">[http://www.first-nature.com/waleswildlife/coast-path.php www.firstnature.com - wales Coast Path] A' tarraing air 29 an Cèitean 2014</ref> A rèir ''Lonely Planet'', am foillsichear leabhraichean siubhail as motha air feadh an t-saoghail<ref>[http://www.independent.co.uk/news/media/bbc-gives-lonely-planet-guides-a-home-in-first-major-acquisition-395739.html Fildes, Nic (2 October 2007)]. "BBC gives Lonely Planet guides a home in first major acquisition". The Independent. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014. "Lonely Planet has grown into the world's largest travel guide publisher"</ref>, tha costa na Cuimrigh an t-àite as fheàrr a thaobh: "''Best in Travel: top 10 regions for 2012''". <ref>[http://www.lonelyplanet.com/wales/travel-tips-and-articles/76854 Lonely Planet - Lonely Planet’s Best in Travel: top 10 regions for 2012]. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014</ref> == Suidheachadh == [[Faidhle:Chepstow oct 2011 057.jpg|thumb|Tha an clach leis an t-suaicheantas ann an [[Cas-gwent]] a' comharrachadh ceann a deas na slighe.]] Chaidh Slighe Costa na Cuimrigh fhosgladh 5 an Cèitean 2012 mar chiad cas-cheum sònraichte air feadh an t-saoghail a ghabhas a steach iomall-fairge na dùthcha air fad.<ref>{{cite news|url=http://www.bbc.co.uk/news/uk-wales-17968524|work=BBC News|title=Wales Coast Path officially opens with events in Cardiff, Aberystwyth and Flint|date=5.5.2012|accessdate=30mh an Cèitean 2014|quote=The world's first coastal path to cover an entire country has been officially opened in Wales.}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ordnancesurvey.co.uk/oswebsite/news/2012/07/wales-coast-path-set-for-a-boost-as-entrepeneurs-get-to-work.html|publisher=Ordnance Survey|date=19.6.2012|accessdate=30mh an Cèitean 2014|title=Wales Coast Path set for a boost as entrepreneurs get to work|quote=The recently opened Wales Coast Path is the first coastal network in the world to cover an entire country.}}</ref><ref>[http://www.guardian.co.uk/uk/2012/may/04/wales-coast-path The Guardian, ''Wales coastal path offers a walk on the wild – and industrial – side'', 4.5.2012]. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014</ref> Tha e a' leantainn iomall-fairge na Cuimrigh bho Cas-gwent san ear-dheas na dùthcha gu Y Fferi Isaf ann an ceann a tuath na dùthcha. Tha e a' ceangal slighean a bha ann roimhe sin mar ''North Wales Path'', ''Anglesey Coastal Path'' is ''Llŷn Coastal Path''. 'S e "National Trail" a th' ann am ''Pembrokeshire Coast Path'' <ref>[https://web.archive.org/web/20130817224247/http://nationaltrail.co.uk/trail.asp?PageId=33 Pembrokeshire Coast Path National Trail]. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014</ref> roinn a chaidh a thaghadh ann an 2011 leis an [[iris]] ''National Geographic'' mar dàrna àite-cladaich a b' fheàrr san t-saoghal.<ref>[https://web.archive.org/web/20110628171903/http://www.nationaltrail.co.uk/article.asp?PageId=3&ArticleId=606 www.NationalTrails.co.uk - news article]. A' tarraing air 29mh an Cèitean 2014</ref><ref>{{cite news |url=http://www.walesonline.co.uk/news/wales-news/pembrokeshire-coast-path-walks-accolade-1815341 |title=Pembrokeshire Coast Path walks off with accolade of being one of world's top trails |publisher=Wales Online |date=10.8.2011 |accessdate=29mh an Cèitean 2014}}</ref> Tha cas-cheum de 870 mìle (1,400 km) a dh'fhaid a' dol tro roinnean cladaich le cruth-tìre eadar-dhealaichte. Tha e a' gabhail a-steach slighe bho inbhir [[Afon Dyfrdwy]] a-nall air costa tuath na Cuimrigh leis na bailtean-puirt aca thairis air Menai Strait gu eilean [[Ynys Môn]], slighe an ann leth-eilean [[Llŷn]], cas-cheum tron Phàirce Nàiseanta ann an [[Sir Benfro]], agus slighean ann an [[Gower]], Cardiff Bay, [[Caerdydd]] is Cas-gwent.<ref name="BBCNews20111017">[http://www.bbc.co.uk/news/uk-wales-15283462 BBC News Wales - Wales Coast Path nears completion]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Tha an frith-rathad air fad freagarrach do luchd-coiseachd. A bharrachd air sin tha cuid phàirtean ann a tha freagarrach do luchd- baidhseagail is marcaichean no slighean rèidh airson teaghlaichean no daoine le gluasad cuingichte.<ref name="first-nature" /> Chaidh an cas-cheum a stèidheachadh le ''Countryside Council for Wales'' (a-nis ''Natural Resources Wales'') ach a-nis tha e fo chùram nan 15 [[Ùghdarrasan ionadail anns a' Chuimrigh|Ùghdarrasan ionadail]] tron a bhios e a' dol.<ref>[https://web.archive.org/web/20131004220422/http://www.ccgc.gov.uk/enjoying-the-country/wales-coast-path.aspx Countryside Council for Wales: Wales Coast Path] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Bha còig slighean ann mu thràth ann an Sir Benfro, Ynys Môn , [[Gwynedd]], [[Ceredigion]] agus air costa a tuath na Cuimrigh a bha nam bun-stèidh don frith-rathad Slighe Costa na Cuimrigh. == Eachdraidh is leasachadh == [[Faidhle:Marloes peninsula, Pembrokeshire coast, Wales, UK.JPG|thumb|left|upright|Sealladh ann an Sir Benfro air leth-eilean Marloes.]] Chaidh an t-slighe a chruthachadh le Riaghaltas na Cuimrigh còmhla ri Comhairle Cruth-tìre na Cuimrigh, 16 Ùghdarrasan ionadail is dà phàirce nàiseanta. Bho 2007 a-mach chuir Riaghaltas na Cuimrigh gu bhith £2 millean ann an seilbh gus cothrom poblach air costa na dùthcha fhaighinn tron phrògram ''Coastal Access Improvement Programme''. A bharrachd air sin chuir [[Maoin Leasachaidh nan Roinnean Eòrpach]] £3.9 millean ris gus taic a thoirt don phròiseact.<ref>[http://wales.gov.uk/topics/environmentcountryside/consmanagement/countrysidecoastalaccess/?lang=en Welsh Government website - Coastal Access]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref><ref>[http://www.ldwa.org.uk/ldp/members/show_path.php?menu_type=S&path_name=Wales+Coast+Path The Long-Distance Walkers Association - Wales Coast Path]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Tha beachd-smaoin na slighe stèidhichte air an t-soirbheas eaconomach a thàinig às a' [[Pembrokeshire Coast Path|Phembrokeshire Coast Path]] National Trail<ref>[https://web.archive.org/web/20130817224247/http://nationaltrail.co.uk/trail.asp?PageId=33 National trails: Pembrokeshire Coast Path]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> agus às an [[Isle of Anglesey Coastal Path]]<ref>[https://web.archive.org/web/20130119052759/http://www.visitanglesey.co.uk/en-GB/anglesey_coast_-_introduction-115.aspx Anglesey Coastal Path]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Chaidh na planaichean a chur an cèill le Prìomh-mhinistear [[Rhodri Morgan]] san Òg-Mhios 2006, nuair a dh'fhosgail e cuairt mu 125-mile timcheall air Ynys Môn gu oifigeil. Bhathar an dùil gum biodh am pròiseact a' toirt còig bliadhna a dh’fhad, ach thug e gu bith sia bliadhna gus an robh an cas-cheum deiseil.<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/wales/north_west/5060910.stm BBC Website - All-Wales coastal path proposed]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Fhuaireadh a-mach gun do chuir na frith-rathaidean ann an Sir Benfro agus Ynys Môn gu mòr ri gnìomhachas turasachd na Cuimrigh. Bhathar den bheachd gu bheil e cudromach cuideachd ri daoine ionadail is luchd-tadhail tlachd fhaighinn ann am blàr a-muigh na Cuimrigh agus buannachd slàinte fhaighinn às aig an aon àm. == Am Fosgladh == Chaidh an frith-rathad astair fhosgladh [[5 an Cèitean]] [[2012]] ann an iomadh àite air feadh na slighe, àitichean a bha a' sealltainn bòidheachd na dùthcha. Gus an latha seo a chomharrachadh bha ''Ramblers Cymru'', buidheann còraichean-coiseachd a thoirt cuideachadh don "''Big Welsh Coastal Walk''", aon de na tachartasan poblach a bu mhotha a bh' anns a' Chuimrigh a-riamh.<ref>[http://www.ramblers.org.uk/wales Big Welsh Coastal Walk] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Chaidh leabhar-iùil oifigeil airson Ynys Môn: ''Walking the Isle of Anglesey Coastal Path,'' sgrìobhte le Carl Rogers, fhoillseachadh le Northern Eye Books. Chuir ''Countryside Council for Wales'' iarrtas orra leabhraichean-iùil oifigeil airson na pàirtean eile a chruthachadh is fhoillseachadh cuideachd. <ref>[https://web.archive.org/web/20141022105535/http://www.quadrant.uk.com/pressrelease/1068/official-guide-books-to-document-wales-coast-path/ Quadrant Media, ''Official guide books to document Wales Coast Path'']. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> Tha leabhraichean bho fhoillsichearan eile mun ''Ceredigion Coast Path'' agus ''Pembrokeshire Coast Path'' ann mu thràth. 'S e timcheall air 2.8 millean an àireamh thuairmsichte de dhaoine a bha a' coiseachd air pàirt den t-slighe anns a' chiad bhliadhna agus mar sin chuir iad £16 millean ri eaconamaidh na Cuimrigh.<ref name="walescoastpath1">{{cite web|url=http://www.walescoastpath.gov.uk/media_centre/latest_news/wcp_celebrates_anniversary.aspx |title=WCP celebrates anniversary |publisher=Walescoastpath.gov.uk |date= |accessdate=2014-05-30}}</ref> A rèir coltais dh'fhuirich barrachd na 800,000 luchd-tadhail airson oidhche ann an taigh-òsta no taigh leabaidh is bracaist a tha suidhichte faisg air an frith-rathad.<ref name="walescoastpath1"/> == Frith-rathad astair timcheall a' Chuimrigh == Tha na 870 mìle (1,400 km) de Shlighe Costa na Cuimrigh ceangailte ris an [[Offa's Dyke Path|Offa's Dyke Path National Trail]].<ref>[https://web.archive.org/web/20131106133326/http://www.nationaltrail.co.uk/offasdyke/ Offa's Dyke Path National Trail]</ref> Tha an cas-cheum seo a' leantainn crìoch eadar [[Sasainn]] is a' Chuimrigh agus mar sin tha frith-rathad astair de 1,030 mìle (1,660 km) a dh'fhaid ann a leanas gu bith timcheall air a' Chuimrigh gu lèir. {| class="wikitable" !Pàirtean den fhrith-rathad (bho thuath gu deas) !slighe air mapa |- |North Wales Coast & Dee Estuary - a ghabhas a-steach [[North Wales Path]], chaidh fhosgladh ann an 1997.<ref>[http://www.ldwa.org.uk/ldp/members/show_publication.php?publication_id=1657 North Wales Path, publ. Conwy County Borough Council, 1997]</ref> |[[Faidhle:1 North Wales - Wales Coast Path.png|130px]] |- |[[Ynys Môn]] - a ghabhas a-steach [[Slighe Cladach Ynys Môn]] (Beurla: ''Anglesey Coastal Path''), chaidh fhosgladh ann an 2006.<ref>[https://web.archive.org/web/20131004215622/http://www.anglesey-today.com/coastal-path.html www.anglesey-today.com/coastal-path.html] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:2 Mon.png|130px]] |- |Menai, Llŷn & Meirionnydd - a ghabhas a-steach [[Llŷn Coastal Path]], chaidh fosgladh ann an 2006<ref>[https://web.archive.org/web/20131004220357/http://www.snowdonia-active.com/eventdetail.asp?eventid=149 www.snowdonia-active.com] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> agus chaidh a leasachadh gus an còrr de [[Gwynedd]] a cheangail ris.<ref>[https://web.archive.org/web/20131004215602/http://www.walescoastpath.info/the-path.html www.walescoastpath.info] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:3 Arfon Meirionnydd.png|130px]] |- |[[Ceredigion]] - [[Ceredigion Coast Path]] a chaidh fhosgladh ann an 2008.<ref>[https://web.archive.org/web/20140607091950/http://www.ceredigioncoastpath.org.uk/launch.html ceredigioncoastpath.org.uk] aA' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:4 Ceredigion.png|130px]] |- |[[Sir Benfro]] - [[Slighe Costa Sir Benfro]] (Beurla: ''Pembrokeshire Coast Path'') a chaidh fhosgladh ann an 1970.<ref>[https://web.archive.org/web/20140701101700/http://nt.pcnpa.org.uk/website/sitefiles/nt_page.asp?PageID=7 National Trails: Pembrokeshire Coast] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:5 Pembroke.png|130px]] |- |[[Sir Gaerfyrddin]] - a ghabhas a-steach Millennium Coastal Park, faisg air [[Llanelli]]<ref>[https://web.archive.org/web/20131004220240/http://www.discovercarmarthenshire.com/wales-coast-path/ Wales Coast Path - The Carmarthenshire bit!], DiscoverCarmarthenshire.com, A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> agus Pembrey Country Park. Eadar an Dàmhair 2011 is an t-Sultain 2012 bha 19,537 duine a' coiseachd air an Wales Coast Path ann an Sir Gaerfyrddin.<ref>[https://web.archive.org/web/20131020210044/http://www.ceredigion.gov.uk/utilities/action/act_download.cfm?mediaid=47004&langtoken=eng The Economic Impact of Wales Coast Path Visitor Spending on Wales 2012], report for the Welsh Economy Research Unit of the Welsh Government, page 6; 1.11.2013</ref> |[[Faidhle:6 Carmarthenshire.png|130px]] |- |[[Gower]] & [[Swansea Bay]] - a ghabhas a-steach [[Gower and Swansea Bay Coast Path]]. Chaidh e fhosgladh ann an 2012.<ref>[http://www.walesonline.co.uk/news/wales-news/single-path-around-gower-coastline-1803151 walesonline.co.uk Single Path around Gower Coastline] 1.10.2011, A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:7 Gower Swansea.png|130px]] |- |South Wales Coast & [[Severn Estuary]] - a ghabhas a-steach [[South Wales Coast and Severn Estuary Coastal Path]]. Chaidh fhosgladh ann an 2012.<ref>[https://web.archive.org/web/20140814062357/http://www.visitwyevalley.com/?page_id=277 www.visitwyevalley.com] A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> |[[Faidhle:8 South Wales.png|130px]] |} == Connspaidean == Tha an ''Open Spaces Society'' a' càineadh gu bheil cuid uachdaranan ann nach leig cothrom don luchd-coiseachd dol tairis air an fhearann aca. Tha sin a' ciallachadh gum feumar coiseachd barrachd na 20% den t-slighe air rathaidean. Air an làimh eile thuirt tè-labhairt ''Countryside Council for Wales'': “''Just over 20% of the WCP is on road, slightly less than the average for national trails in Britain, which is in the region of 25%. This is mainly on quiet, country lanes''.”<ref>[http://www.walesonline.co.uk/news/local-news/carmarthen/2011/04/03/wales-new-coast-path-still-makes-walkers-tread-more-than-170-miles-of-roads-91466-28449056/ WalesOnLine.co.uk - Wales’ new coast path still makes walkers tread more than 170 miles of roads]. A' tarraing air 30mh an Cèitean 2014</ref> == Dealbhan == {| border="0" cellpadding="4" cellspacing="4" style="margin:auto; border:2px solid #9d9d9d; background:#eee;" |- | <div style="text-align:center;"><gallery perrow="6"> Faidhle:The lighthouse at Strumble Head.jpg|[[Taigh-solais]] Strumble Head Faidhle:IMAG0168.jpg|Sealladh bhon Phembrokeshire Coast Path air Cemaes Head Faidhle:Pembrokeshire Cast path near Pwllgwaelod.jpg|Pembrokeshire Coast Path eadar [[Pwllgwaelod]] agus [[Abergwaun]] Faidhle:Above Traeth y Mwnt - geograph.org.uk - 545765.jpg|Os chionn a' cladaich aig [[Mwnt]] Faidhle:LlanddwynIsland2.JPG|Tràigh ann an Newborough agus eilean Llanddwyn </gallery> |} == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == {{Commons category|Wales Coast Path}} * [https://web.archive.org/web/20201202213753/http://www.walescoastpath.gov.uk/default.aspx?lang=en Wales Coast Path - Làrach-lìn oifigeil] * [http://www.walkingclub.org.uk/long-distance-path/wales-coast-path/index.shtml Saturday Walkers - OS map of route and GPS data] * [https://web.archive.org/web/20131013234626/http://www.ccw.gov.uk/ Countyside Council for Wales] * [http://www.naturalresourceswales.gov.uk/ Natural Resources Wales] * [http://www.youtube.com/watch?v=se41VGxnj24&feature=channel_video_title Bhideo air YouTube] * [https://web.archive.org/web/20131211132325/http://www.top10walks.co.uk/book-category/top-ten-walks-wales-coast-path/ Circular walks on the Wales Coast Path] {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:A' Chuimrigh]] ef73zn7e9vs0dgk8qiofxaj8862cd8j Taigh-caothaich 0 32919 583627 571406 2026-08-23T03:41:21Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583627 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Casa de locos.jpg|thumb|200px|Dealbh taigh-caothaich aig toiseach an [[19mh Linn]] le [[Francisco de Goya]]]] 'S e àite fa leth am broinn an t-siostaim [[Slàinte|shlàinte]], far a nì diagnos agus far a leighiseas [[euslaint-inntinn]] den h-uile seòrsa, ann an suidheachadh còmhnaidh a th' ann an '''Taigh-caothaich''' neo gu foirmeil '''Ospadal leighis-inntinn'''.<ref>[https://web.archive.org/web/20141218035310/http://psiquiatrico.cl/ Psiquiatrico]</ref> Mar as àbhaist cha bhithear a' dèiligeadh ach ri euslaint-inntinn ann an taigh-caothaich. A dh' aindeoin sin, tha [[uard]]an inntinn ann an cuid de dh' ospadalan coitcheann cuideachd.<ref>[https://web.archive.org/web/20150215063012/http://www.mentalhealthcare.org.uk/psychiatric_wards Mental Health Care]</ref> 'S e fìor [[ospadal]]an proifeiseanta a th' annta a [[latha]] an-diugh, ged a bheil freumhan aca anns na h-àite a bh' ann o shean far a chuireadh daoine a bha a' fulang euslaint-inntinn, gun a bhith gan leighiseadh idir.<ref>Reinhard Belling: Management psychiatrischer Kliniken : leistungsorientierte Vergütung und strategische Klinikführung, Stuttgart: Kohlhammer 2013, ISBN 978-3-17-021998-4.</ref> == Iomraidhean == <references/> [[Roinn-seòrsa:Slàinte]] [[ca:Manicomio]] nfrlaxmrlz8ohecxgmrsug3y57womrp Cosobho 0 33659 583623 572667 2026-08-23T00:07:09Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583623 wikitext text/x-wiki {{Databox}} Is e dùthaich ann an ceann a deas [[an Roinn-Eòrpa|na Roinn-Eòrpa]] a th' ann an '''Cosobho'''<ref>[http://learngaelic.net/dictionary/?abairt=kosovo Learn Gaelic]</ref> (ainm oifigeil: ''Poblachd Chosobho'', [[Albàinis]]: ''Republika e Kosovës'', [[Sèirbis]]: ''Република Косово''). Tha crìochan aice sa tuath agus san ear-thuath leis [[An t-Sèirb]], air an àirde an iar le [[Albàinia]] agus leis [[Am Monadh Neagrach|a' Mhonadh Neagrach]], agus sa deas le [[Masadoinia]].<ref>[http://balkanologie.revues.org/504 Balkanologie]</ref> Tron [[eachdraidh]] tha Cosobho air a bhith na pàirt na h-Ìompaireachd Ròmanach, na Rìoghachd [[Ostair-Ungaire]] agus [[Iùgoslaibhia]].<ref>[https://web.archive.org/web/20160304230119/http://pubs.socialistreviewindex.org.uk/sr230/sagall.htm Socialist Review]</ref> Anns na [[90an]] bhris an Iùgoslaibhia às a chèile agus ann an [[2008]] chaidh Cosobho a stèidheachadh.<ref>[https://web.archive.org/web/20120417031739/http://perspective.usherbrooke.ca/bilan/servlet/BMEve?codeEve=952 Usherbrooke]</ref> 'S e an [[Euro]] an t-airgead a thathar a' cleachdadh agus tha [[Prishtina]] na [[prìomh-bhaile]].<ref>[http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/world/outside_euro_area/index_en.htm Aonadh Eòrpach]</ref> ==Eachdraidh== Bha Cosobho na phàirt [[Impireachd nan Otomanach]] ro [[1912]]. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == *[https://web.archive.org/web/20170703035205/http://www.rks-gov.net/sq-AL/Republika/Pages/Qeveria.aspx Riaghaltas Chosobho] *[http://www.kryeministri-ks.net/?page=1,1 Oifis a' phrìomhaire] {{Commonscat|Kosovo|Cosobho}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:An Roinn-Eòrpa]] [[Roinn-seòrsa:Dùthchannan]] [[Roinn-seòrsa:Cosobho]] o230r9zsyhgvvy93yv59bbil0czlskg Jónína Leósdóttir 0 38681 583624 582888 2026-08-23T01:33:36Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583624 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} 'S e [[sgrìobhadair]] agus [[Innleadair]] à [[Innis Tìle]] a th' ann an '''Jónína Leósdóttir'''. Rugadh i air [[16 an Cèitean]] [[1954]] ann an [[Reykjavík]].<ref>[https://www.althingi.is/altext/cv/is/?nfaerslunr=868 Alþingi]</ref> Phòs i aig tè air a bheil [[Jóhanna Sigurðardóttir]] a tha na [[neach-poileataigs]], ann an [[2010]].<ref>[https://elpais.com/sociedad/2014/04/11/actualidad/1397228247_965193.html El País]</ref> Fhuair i a cuid [[foghlam|foghlaim]] aig [[Menntaskólinn í Reykjavík]] agus [[Oilthigh Innis Tìle]]. == Leabhraichean == * ''Rósumál: Líf og störf Rósu Ingólfsdóttur'', [[1992]]: Fróði * ''Þríleikur: skáldsaga'', [[1994]]: Fróði * ''Guð almáttugur hjálpi þér: endurminningar séra Sigurðar Hauks Guðjónssonar'', [[1998]]: NB * ''Afi og abbadísin'', Smásögur, [[2006]]: Fróði * ''Talað út um lífið og tilveruna'', [[2007]]: Salka * ''Allt fínt...en þú?'', [[2010]]: Mál og menning * ''Am liebsten gut'', [[2011]]: Kiepenheuer & Witsch === Leabhraichean cloinne=== * ''Sundur og saman'', [[1993]]: Fróði * ''Kossar & ólífur'', 2007: Vaka-Helgafell * ''Svart & hvítt'', [[2008]]: Vaka-Helgafell * ''Ég & þú'', [[2009]]: Vaka-Helgafell === Dealbhan-cluiche === * ''Að vera eða vera ekki'', [[1996]], Akureyri * ''Frátekið borð'', 1996, Höfundasmiðja L.R * ''Leyndarmál'', [[1997]], Leikfélag Fjölbrautarskólans í Breiðholti *''Lófalestur'', 1998, Listaklúbbur Leikhúskjallarans === Rèidio === * ''Símastefnumót'', 1997, [[RÚV]] * ''Stundarbrjálæði'' 2002, RÚV * ''Hér er kominn maður'', 2003, RÚV * ''Faraldur'', 2006, Útvarpsleikhúsið – RÚV === Telebhisean === * ''Koddahjal'', 2000, RÚV * ''Helgarferð'', 2000, RÚV * ''Fyrsta nóttin'', 2000, RÚV * ''Stóra Stundin'', 2002, RÚV/sjónvarp == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == *[https://web.archive.org/web/20191122225658/https://joninaleosdottir.com/ Jónína Leósdóttir] {{DEFAULTSORT:Leósdóttir, Jónína}} [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean]] [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Innis Tìleach]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Innis Tìle]] [[Roinn-seòrsa:Innis Tìle]] 4xltus1vzll8fouukymccktkm4r0wwc Frang MacThòmais 0 41705 583616 583602 2026-08-22T19:37:01Z Macgharbhain1 32776 583616 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha | dàta breith = 29 dhen Mhàrt 1931 }} Is e sgriobhadair a bha ann an Frang MacThòmais (Francis George Thompson/Frank Thompson; 1931-2012). Bha e na bhall de Chomunn Ghàidhealach Mhanchester còmhla ri a mhnaoi Shasannach Margaret "Meg" Elaine (Pullar) Thompson, a phòs e air an 23 dhen Chèitein 1960 ann an Cheadle, Cheshire.<ref>{{cite news |url=https://www.britishnewspaperarchive.com/image-viewer?issue=BL%2F0002010%2F19600503&page=8 |title=Marriages |newspaper=Stornoway Gazette |date=3 April 1960 |page=8 |location=Stornoway, Scotland |access-date=18 August 2026 |via=[[:en:British_Newspaper_Archive|British Newspaper Archive]]}}</ref> Ann an 1968, stèidhich Frang agus Mairead "Club Leabhar", a reiceadh leabhraichean ann an Gàidhlig agus Beurla.<ref>{{cite news |url=https://www.britishnewspaperarchive.com/image-viewer?issue=BL%2F0000544%2F19770501&page=17 |title=A scribbling of writers |newspaper=The Scots Magazine |date=1 May 1977 |pages=17-23 |location=Edinburgh |access-date=13 August 2026 |via=[[:en:British_Newspaper_Archive|British Newspaper Archive]]}}</ref> Chaochail Mairead ann an 2019. == Leabhraichean == * {{cite book |title=Harris and Lewis - Outer Hebrides |date=1968 |publisher=David & Charles |location=Newton Abbot}} * {{cite book |title=Harris Tweed: the Story of a Hebridean Industry |date=1969 |publisher=David & Charles |location=Newton Abbot}} * {{cite book |title=St Kilda and Other Hebridean Outliers |date=1970 |publisher=David & Charles |location=Newton Abbot}} * {{cite book |title=The Ghosts, Spirits and Spectres of Scotland |date=1973 |publisher=Impulse Books |location=Aberdeen}} * {{cite book |title=The Uists and Barra |date=1970 |publisher=David & Charles |location=Newton Abbot}} * {{cite book |title=Supernatural Highlands |date=1976 |publisher=Robert Hale Ltd |location=London}} * {{cite book |title=A Scottish Bestiary: the Lore and Literature of Scottish Beasts |date=1978 |publisher=Molendinar Press |location=Glasgow}} * {{cite book |title=Crofting Years |date=1984 |publisher=Luath Press |location=Edinburgh}} * {{cite book |title=The Western Isles of Scotland |date=1988 |publisher=B. T. Batsford |location=London}} * {{cite book |title=Discovering Speyside |date=1990 |publisher=John Donald |location=Edinburgh}} rnzca4g27apknpsw49hyu84pv75454i Mòideal:Location map/data/Sasainn 828 41711 583617 2026-08-22T21:26:42Z Gadoneus 30553 Chaidh duilleag le "return { name = 'Sasainn', top = 56.0, bottom = 49.75, left = 6.75, right = 2, image = 'England location map.svg', image1 = 'Relief Map of England.svg' }" a chruthachadh 583617 Scribunto text/plain return { name = 'Sasainn', top = 56.0, bottom = 49.75, left = 6.75, right = 2, image = 'England location map.svg', image1 = 'Relief Map of England.svg' } qrpt9jktljqbyf8ig1beltd2hqinc4x 583618 583617 2026-08-22T21:27:04Z Gadoneus 30553 583618 Scribunto text/plain return { name = 'Sasainn', top = 56.0, bottom = 49.75, left = 6.75, right = 2.0, image = 'England location map.svg', image1 = 'Relief Map of England.svg' } 8ie36phpzkzhwmd7sieehh7vkm5w8dv Filey 0 41712 583619 2026-08-22T21:46:43Z Gadoneus 30553 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1359837714|Filey]]" 583619 wikitext text/x-wiki 'S e baile beag air còsta [[Siorrachd Iorc a Tuath|Shiorrachd Iorc a Tuath]], [[Sasainn]] a th' ann am '''Filey'''. Tha e suidhichte air Bàgh Fhiley, deas air rubha ''Filey Brigg'', eadar [[Scarborough]] is [[Bridlington]]. Tha àireamh-shluaigh chunbhalach aig Filey; a rèir cunntas-sluaigh 2011, bha 6,981 duine a' fuireach anns a' bhaile,<ref name="2011 census">{{NOMIS2011|id=1170217336|title=Filey Parish|access-date=3 March 2018}}</ref> agus a rèir fear 2001, bha 6,819 duine ann.<ref name="2001 census">{{NOMIS2001|id=36UG016|title=Filey Parish|access-date=4 March 2020}}</ref> Bha e na bhaile-iasgaich, ach 's e baile turasachd a th' ann an-diugh is esan faisg air dà phàirc [[Carabhan|charabhanaichean]] phrìobhaideach, ''Primrose Valley'' agus ''Orchard'' 03h7ylm56vyyrc8sx9qkvfd9jcjtrfn 583620 583619 2026-08-22T22:06:41Z Gadoneus 30553 583620 wikitext text/x-wiki 'S e baile beag air còsta [[Siorrachd Iorc a Tuath|Shiorrachd Iorc a Tuath]], [[Sasainn]] a th' ann am '''Filey'''. Tha e suidhichte air Bàgh Fhiley, deas air rubha ''Filey Brigg'', eadar [[Scarborough]] is [[Bridlington]]. Tha àireamh-shluaigh chunbhalach aig Filey; a rèir cunntas-sluaigh 2011, bha 6,981 duine a' fuireach anns a' bhaile,<ref name="2011 census">{{NOMIS2011|id=1170217336|title=Filey Parish|access-date=3 March 2018}}</ref> agus a rèir fear 2001, bha 6,819 duine ann.<ref name="2001 census">{{NOMIS2001|id=36UG016|title=Filey Parish|access-date=4 March 2020}}</ref> Bha e na bhaile-iasgaich, ach 's e baile turasachd a th' ann an-diugh is esan faisg air iomadh pàircean [[Carabhan|carabhanaichean]] prìobhaideach. == Suidheachadh == 'S ann ann am Filey a tha deireadh diofar shlighean. Tha e aig deireadh Shlighe Cleveland, ceum-coise bho Helmsley tro Pàirc Nàiseanta Shiorrachd Iorc a Tuath, agus Raighd Bhaighd Mhòr Shiorrachd Iorc, tachartas-carthannachd bliadhnail. hiq5h8vnwmcn86d69af8gwg0mbofw9o