Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk 0 11048 583656 573744 2026-09-07T02:20:45Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583656 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM =نواكشوط<br />''Nouakchott'' | BRATACH = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | MAPA = Nouakchott air 01.jpg | DÙTHAICH =[[Moratainia]] | CEÀRN = Nouakchott | SGÌRE = | LEUD = 18° 6’ Tuath | ASTAIR = 15° 57’ Iar | FARSAINGEACHD = 1000 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 881000 | BLIADHNA = 1999 | FÒN = | DUILLEAG = }} 'S e prìomh-bhaile [[Moratainia]] a tha ann an '''Nouakchott''' ([[Arabais]]: نواكشوط ). Tha an t-ainm a' ciallachadh: "àite na gaoithe". 'S e am baile as motha na dùthcha a tha ann cuideachd agus aon de na bailtean as motha ann am [[Fàsach Sahara]].B' e baile [[Iasgach|iasgaich]] a bha ann gu 1958. Ach chaidh a thaghadh mar prìomh-bhaile air sgàth 's gu bheil am baile suidhichte ann an àite math airson malairt agus air sgàth 's gu bheil an t-sìde math mar as trice.<ref>''Cities of the World'', Vol. 1, p331; Brian Rajewski, ed., for Eastword Publications Development Inc., Cleveland, Ohio; Gale Research, Detroit, 1999. ISBN 0-8103-7692-X.</ref> Tha e suidhichte air an taobh an iar fasach Sahara, aig a’ [[Cuan Siar|Chuan Siar]]. Tha Nouakchott 1,033km air falbh bho [[El Aaiún]] ([[Sathara an Iar]]), 409km bho [[Dakar|Dhakar]] ([[Seanagal]]), 2,789km bho [[Algiers]] ([[Aildiria]]) agus 1,054km bho [[Bamako|Bhamako]] ([[Màili]]).<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com/World_Distance_Calculator.asp Distance Calculator]</ref> Tha e suidhichte air an àirde an iar na [[Dùthaich|dùthcha]], aig 7m os cionn ìre na [[Muir|mara]].<ref>[https://web.archive.org/web/20111130043542/http://population.mongabay.com/population/mauritania/2377450/nouakchott Mongabay]</ref> 'S e teas meadhan malairteach a th' ann. Chaidh am port-mara a dh’fhosgladh anns a’ bhliadhna 1986. Tha Nouakchott ceangailte le rathad mòr tro [[Boutilimit]] agus [[Kiffa]] gu [[Néma]] a tha mu 1100 cilemeatair air falbh <ref>[http://www.otal.com/mauritania/index.htm www.otal.com/mauretania]</ref>. Tha am port-adhair ''Nouakchott International Airport'' faisg air a’ bhaile. Tha an t-aonar oilthigh ann am [[Moratainia]] suidhichte ann an Nouakchott, 's e ''Université de Nouakchott'' an t-ainm a tha air. Dh’fhosgail e anns a’ bhliadhna 1981. Àitichean inntinneach ann an Nouakchott: * ''Musée Nationale de Nouakchott'', taigh-tasgaidh.<ref>[https://web.archive.org/web/20120118220714/http://www.penrose-press.com/MUS20249.idd Penrose]</ref> * ''Nouakchott Silver Market'' * ''Bibliothèque Nationale'', leabharlann nàiseanta.<ref>[http://unesdoc.unesco.org/images/0000/000077/007719fb.pdf UNESCO]</ref> * ''National Archives'' == Bailtean Co-cheangailte == * [[Faidhle:Flag of Jordan.svg|22px]] [[Amman]] * [[Faidhle:Flag of Senegal.svg|22px]] [[Dakar]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120113102625/http://www.villededakar.org/content/jumelage-dakar-nouakchott-la-d%C3%A9l%C3%A9gation-de-nouakchott-est-%C3%A0-dakar Ville de Dakar]</ref> * [[Faidhle:Flag of Spain.svg|22px]] [[Madrid]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120113024813/http://www.madrid.es/UnidadWeb/Contenidos/EspecialInformativo/RelacInternac/RRII/HermanamientosyAcuerdos/Files/nouakchott.pdf Ciudad de Madrid]</ref> * [[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] Tucson [[Arizona]] == Dealbhan == <gallery> File:Fish market nouakchott mauritania.JPG|Margadh-eisg air an tràigh ann an Nouakchott File:Mauritania-Nouakchott.png|Suidheachadh Nouakchott ann am Moratainia File:Nouakchott-mosquee.jpg|[[Mosg]] araibianach File:Nouakchott-marche.jpg|Margadh ann an Nouakchott File:Nouakchott SandDunesEncroaching.jpg|Dùn-gainmhich aig oir a' bhaile </gallery> == Ceanglaichean A-mach == * [http://johan.lemarchand.free.fr/cartes/Afrique_capitales.html Prìomh-bhailtean na h-Afraga] * [https://web.archive.org/web/20120114210829/http://lexicorient.com/mauritania/nouakch.htm Lexicorient: Nouakchott] * [https://web.archive.org/web/20080102091636/http://i-cias.com/m.s/mauritan/nouakch.htm Life in Nouakchott] * [https://web.archive.org/web/20060930235428/http://earthobservatory.nasa.gov/Newsroom/NewImages/images.php3?img_id=17168 NASA Image] == Iomraidhean == <references/> {{Commons|Category:Nouakchott|Nouakchott}} {{Prìomh-bhailtean ann an Afraga}} [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean]] [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean ann an Afraga]] [[Roinn-seòrsa:Afraga-an-Iar]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] c6mpoivk7grq2wpphpn8ukwx7wzww4l 0 11068 583657 571117 2026-09-07T02:47:03Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583657 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Porto Novo | BRATACH = | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 100 | MAPA = Marche ouando porto-novo.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Benin.svg|22px]] [[Benin]] | CEÀRN = | SGÌRE = Ouémé | LEUD = 06° 29 50' Tuath | ASTAIR = 02° 36 18' Ear | FARSAINGEACHD = 110 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 223552 | BLIADHNA = 2002 | FÒN = | DUILLEAG = }} 'S e prìomh-bhaile [[Beinin|Bheinin]] a tha ann an '''Porto-Novo''', ainm eile: '''Hogbonou''' neo '''Adjacé'''. Tha e suidhichte ann an ear-dheas na dùthcha aig an [[Gulf of Guinea]], aig 40m os cionn ìre na [[Muir|mara]].<ref>[https://web.archive.org/web/20111128111823/http://population.mongabay.com/population/benin/2392087/porto-novo Mongabay]</ref> Mar sin dheth tha port-mara cudthromach aige. 'S e seo an [[Co-chomharran an Domhain|co-chomharran]] aige: 6° 28' Tuath agus 2° 36' Ear. <ref>[https://web.archive.org/web/20120823004343/http://earth-info.nga.mil/gns/html/cntry_files.html Earth-info]</ref> Tha Porto Novo 25km air falbh bho [[Cotonou|Chontonou]], 131km bho [[Lomé]] ([[Togo]]), 614km bho [[Abuja]] ([[Nìgeiria]]), 784km bho [[Niamey]] ([[Niger]]) agus 796km bho [[Ouagadougou]] ([[Burkina Faso]]).<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com/World_Distance_Calculator.asp Distance Calculator]</ref> 'S e an dàrna bhaile as motha a tha ann am Beinin. 'S e [[Cotonou]] am baile as motha agus as cudthromaiche a tha ann, o choinn's gu bheil an riaghaltas an sin. Canar gun deach Porto-Novo a stèidheachadh anns an [[16mh linn]] leis an rìgh ''Te-Agdanlin'' à Allada. Thàinig ainm a' bhaile às a' chànan [[Portagailis]], tha e a’ ciallachadh “port ùr”. Chaidh Porto-Novo a chleachdadh mar àite-malairt le tràillean. == Àitichean inntinneach == * ''Porto Novo Museum of Ethnography'', Taigh tasgaidh dualchas le mòran fiosrachaidh mu eachdraidh a’ bhaile agus eachdraidh Bheinin. * ''Luchairt King Toffa'', 's e taigh-tasgaidh a tha ann an-diugh, a’ sealltainn dòigh-bheatha nan rìghrean Afraganach. * ''Jardin Place Jean Bayol'' àite le clach-chuimhne den ciad rìgh Porto-Novo. * ''Da Silva Museum'', taigh tasgaidh a tha a’ sealltainn eachdraidh Bheinin agus dòigh-bheatha nan'' Afro-Brazilians'', a thàinig air ais gu Porto-Novo. * ''Palais de Gouverneur'', lùchairt luchd-riaghlaidh. == Ceanglaichean A-mach == * [http://johan.lemarchand.free.fr/cartes/Afrique_capitales.html Prìomh-bhailtean na h-Afraga] * [https://web.archive.org/web/20070409034549/http://www.benintourisme.com/en/interne.php?idrub=10&id=79 Duilleag oifigeil tùrasachd ann am Porto-Novo] * [https://web.archive.org/web/20061005064316/http://www.gouv.bj/en/benin/tourisme/porto.php Duilleag oifigeil Porto-Novo bhon Riaghaltas Bheinin] * [http://en.wikivoyage.org/wiki/Porto-Novo Porto-Novo - Wikivoyage] == Iomraidhean == <references/> {{Prìomh-bhailtean ann an Afraga}} [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean]] [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean ann an Afraga]] [[Roinn-seòrsa:Afraga an Iar]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] 62n8gych4kdywwdsysibjhkkqlfmjc3 0 11080 583655 583277 2026-09-07T00:18:35Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583655 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Dakar | LÙIREACH =Coat of arms of Dakar, Senegal.svg | LÙIREACH_LEUD = 90 | MAPA = Dakar map.png | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Senegal.svg|22px]] [[Seanagal]] | CEÀRN = Dakar | SGÌRE = | LEUD = 14° 40' 20" Tuath<ref>[http://earth-info.nga.mil/gns/html/cntry_files.html earth info]</ref> | ASTAIR = 17° 25' 22" Iar | FARSAINGEACHD = 82.38 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 1030594 | BLIADHNA = 2005 | FÒN = | DUILLEAG = [http://www.dakarville.sn/ Dakarville.sn] }} 'S e prìomh-bhaile [[Seanagal]] a tha ann an '''Dakar'''. Tha e suidhichte air a’ [[Cuan Siar|Chuan Siar]], air Cap Vert an rubha as fhaide siar de tìr-mór [[Afraga]]. Tha Dakar 167km air falbh bho [[Banjul|Bhanjul]] ([[A' Ghaimbia]]), 1,045km bho [[Bamako|Bhamako]] ([[Màili]]), 409km bho [[Nouakchott]] ([[Moratainia]]) agus 705km bho [[Conakry|Chonakry]] ([[Gini]]).<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com/World_Distance_Calculator.asp Distance Calculator]</ref> Tha am baile mu 14m os cionn ìre na [[Muir|mara]].<ref>[https://web.archive.org/web/20111130031107/http://population.mongabay.com/population/senegal/2253354/dakar Mongabay]</ref> Anns a’ bhliadhna 2005 bha 1,030,594 duine a’ fuireach anns a’ bhaile fhèin agus mu 2.45 millean duine anns a’ bhaile gu lèir<ref>[https://web.archive.org/web/20070615173338/http://www.ansd.org/SES2005.pdf Staitistearachd Dhakar]</ref> Tha Dakar cliùiteach air sgàth rèisean nan càraichean [[Paris]]-Dakar. Tha oilthigh Dakar, an ''Cheikh Anta Diop University'' ann. Chaidh a stèidheachadh anns a’ bhliadhna [[1957]]. Tha port-adhair eadar-nàiseanta ann ris an canar ''Léopold Sédar Senghor International Airport''. Tha Dakar ceangailte le [[rathad iarainn]] ri [[Nìgeir]]. == Bailtean Co-cheangailte == *[[Faidhle:Flag of Algeria.svg|22px]] [[Algiers]] *[[Faidhle:Flag of Azerbaijan.svg|22px]] [[Baku]] *[[Faidhle:Flag of Mali.svg|22px]] [[Bamako]] *[[Faidhle:Flag of The Gambia.svg|22px]] [[Banjul]] *[[Faidhle:Flag of Guinea-Bissau.svg|22px]] [[Bissau]] *[[Faidhle:Flag of the Republic of the Congo.svg|22px]] [[Brazzaville]] *[[Faidhle:Flag of Morocco.svg|22px]] Casablanca *[[Faidhle:Flag of Cameroon.svg|22px]] Douala *[[Faidhle:Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg|22px]] [[Kinshasa]] *[[Faidhle:Flag of France.svg|22px]] [[Marseille]]<ref>[http://www.annuaire-mairie.fr/ville-marseille.html Annuaire de France]</ref> *[[Faidhle:Flag of Algeria.svg|22px]] Orane *[[Faidhle:Flag of Niger.svg|22px]] [[Niamey]] *[[Faidhle:1959-2017 Flag of Mauritania.svg|22px]] [[Nouakchott]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120113102625/http://www.villededakar.org/content/jumelage-dakar-nouakchott-la-d%C3%A9l%C3%A9gation-de-nouakchott-est-%C3%A0-dakar Ville de Dakar]</ref> *[[Faidhle:Flag of Cape Verde (10-17).svg|22px]] [[Praia]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120119111628/http://www.expressodasilhas.sapo.cv/pt/noticias/go/praia-e-dakar-reactivam-geminacao Expresso das Ilhas]</ref> *[[Faidhle:Flag of Tunisia.svg|22px]] Sfax *[[Faidhle:Flag of Taiwan.svg|22px]] [[Taipei]] *[[Faidhle:Flag of the United States.svg|22px]] [[Washington, D.C.]]<ref>[http://www.sister-cities.org/ Sister Cities International]</ref> == Dealbhan == <gallery> File:Dakar ngor.jpg|''N'gor'', pàirt den bhaile Dhakar File:DakarPalaisPrés.jpg|Lùchairt a' chinn-suidhe ann an Dakar </gallery> == Ceanglaichean A-mach == *[http://johan.lemarchand.free.fr/cartes/Afrique_capitales.html Prìomh-bhailtean na h-Afraga] *[https://web.archive.org/web/20071028121949/http://www.dakarville.sn/ Dakarville] – Duilleag oifigeil Baile Dhakar == Iomraidhean == <references/> {{Commons|Category:Dakar|Dakar}} {{Prìomh-bhailtean ann an Afraga}} [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean]] [[Roinn-seòrsa:Prìomh-bhailtean ann an Afraga]] [[Roinn-seòrsa:Afraga-an-Iar]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] 4ptoh8cxkzlubei7vupj98tddi8luqj 0 12189 583652 573746 2026-09-06T12:56:23Z Omarius257 32321 /* */ 583652 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Solar System True Color GD.png|upright=1.5|thumb|An Crios-Grèine]] 'S e '''an Crios-Grèine''', an '''rian-grèine''' neo '''siostam na grèine''' a tha an t-ainm air a' [[Grian|Ghrian]] agus a h-uile [[planaid]] a tha a' dol mu a cuairt. Tha 99.86 % dhen [[tomad]] a tha sa Chrios-Grèine aig a' Ghrian fhèin. Seo na planaidean a tha 'na bhroinn: * [[Mearcair]] * [[Ribhinn (planaid)|An Rìbhinn/Bheanas]] * [[An Talamh]] ([[Gealach|A' Ghealach]]*) * [[Corg|An Corg/Màrt]] * [[Bliogh|Am Bliogh/Iupatair]] * [[Satarn]] * [[Urànus|Ùranas]] * [[Neiptiùn|Neaptun]] * [[Pliùtò|Plùto]] (Troich-phlanaid) * Cuspairean Tras-Neaptunach ** [[Quaoar]] ** [[Sedna]] ** [[Ixion]] ** [[Varuna]] ** [[Crios Kuiper]] ** [[Neul Oort]] A bharrachd air a' ghrian 's na planaidean, tha 169 [[fadag]]an (gealaich) san rian-grèine a' dol mun cuairt nam planaidean (agus 's docha barrachd dhiubh air nach eil sinn eòlach fhathast) agus mìltean de [[reul-earballach|reultan earballach]] ("comaidean") agus clachan mòra. == Ceanglaichean a-muigh == * [http://science.nationalgeographic.com/science/space/solar-system National Geographic] {{Cas Siostam-na-greine}} [[Roinn-seòrsa:Planaidean]] [[Roinn-seòrsa:Reul-eòlas]] ni5nelztvwzdwbuesrg6ymmoca6jye3 0 22328 583654 583320 2026-09-06T22:39:09Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583654 wikitext text/x-wiki {{Baile ann an Alba | AINM = Amisfield | BEURLA = Amisfield | LÙIREACH = | LÙIREACH_LEUD = 60 | DEALBH =Amisfield sa chiardh.jpg | MAPA = Mapa dg amisfield.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Scotland.svg|22px]] [[Alba]] | LEUD = 55° 07′ 12″ Tuath | ASTAIR = 03° 33′ 36″ Iar | FARSAINGEACHD = | ÀIREAMH_SHLUAIGH = | BLIADHNA = | FÒN = 01387 | DUILLEAG = | COIMHEARSNACHD = Sgìre Tinwald | PARAISTE = Tinwald | ROIMHEARACH = | GINIDEACH = | TAIGH AN RÒID = [[Siorrachd Dhùn Phris (sgìre Phàrlamaid na h-Alba)|Siorrachd Dhùn Phris]] | WESTMINSTER = [[Siorrachd Dhùn Phris, Dail Chluaidh agus Srath Thuaidh (sgìre Phàrlamaid Westminster)|Siorrachd Dhùn Phris, Dail Chluaidh agus Srath Thuaidh]] }} ‘S e [[baile]] beag dùthchasail faisg air [[Dùn Phrìs]], air an àirde an iar-dheas [[Alba|na h-Alba]] a th’ ann an '''Amisfield'''. Tha e suidhichte aig 78m os cionn ìre na [[Muir|mara]],<ref>[https://web.archive.org/web/20160305185307/http://www.fallingrain.com/world/UK/00/Amisfield_Town.html Falling Rain]</ref> ann an ceann a tuath [[Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh|Dhùin Phris is Gall-Ghaidhealaibh]] ([[Siorrachd Dhùn Phrìs]] ro [[1975]]), eadar Dùn Phrìs agus [[Parkgate]], ri taobh [[Allt|an Uillt]] Amisfield.<ref>[http://www.explorebritain.info/water-dumfries-and-galloway-amisfield-burn-ny0083 Explore]</ref> Tha e 243km air falbh bho [[Obar Dheathain]], 93km bho [[Glaschu|Ghlaschu]], 25km bho [[Inbhir Anainn]] agus 95km bho [[Dùn Èideann|Dhùn Èideann]], prìomh-bhaile na [[Dùthaich|dùthcha]].<ref>[http://www.distancefromto.net/ Distance From]</ref> 'S e [[Beurla]] agus [[Beurla Ghallda]] th' ann an dà chànan aig a’ mhòr-chuid dhuibh ann an Amisfield. Tha [[Eaconomaidh]] a' bhaile gu math crochte air [[àiteachas]], coilltearachd agus dreuchdan ann an Dùn Phrìs. A bharrachd air sin, tha àite fuireach ann.<ref>[https://web.archive.org/web/20140516201607/http://thegranaryamisfield.co.uk/ The Granary]</ref> Taobh fhoghlaim, tha bun sgoil ann,<ref>[http://www.dumgal.gov.uk/index.aspx?articleid=1462&contactid=4104 A' Chomhairle]{{Dead link|date=September 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ach feumar a dhol dhan àrd sgoil ann an Dùn Phrìs. ==Freumhan an Ainm== A rèir eòlaichean [[freumh-fhaclachd|fhreumh-fhaclachd]], tha a h-uile coltas ann gur ann à [[Lochlannais]] ''hempr'' (còrcach) agus ''feld'' (achadh) a tha an t-ainm,<ref>[http://www.archive.org/stream/placenamesofscot00johnuoft/placenamesofscot00johnuoft_djvu.txt The Placenmes of Scotland, James B. Johnston, Dùn Èideann 1892]</ref> a' toirt dhuinn ''Achadh na Còrcaich'' anns [[Gàidhlig|a' Ghàidhlig]]. 'S ann gu math pailt 's a tha ainmean-àite [[Lochlannach]] ann an iar-dheis na h-Alba,<ref>[https://www.ordnancesurvey.co.uk/resources/historical-map-resources/scandinavian-language.html Ordanance Survey]</ref> gu h-àraidh nas fhaisge air [[Muir|a' Mhuir]]. ==Eachdraidh== Tha Dùn Ceilteach ann, air a bheil Barr's Hill an latha an-diugh.<ref>[https://web.archive.org/web/20100508122319/http://www.cast.org.uk/A-C.htm Cast]</ref> Chaidh am baile a chlàradh airson a' chiad turais ann an [[1175]] mar ''Hempisfield''. Chaidh tùr dìona a thogail an seo san [[12mh Linn]] leis an [[teaghlach]] Charteris.<ref>[http://www.scottish-places.info/features/featurefirst9712.html Scottish Places]</ref> 'S e Tòrmodaich a bh' annta. Leasachadh an Tùr mu [[1600]].<ref>Scotland's Castles, Hubert Fenwick, Robert Hale Ltd, 1976.</ref> Tha am parraist seo, air an robh Tinwald, am broinn parraist Cille Mhìcheil, Tinwald agus [[Torthorwald]] a-nis.<ref>[http://www.kttchurch.org.uk/ KTT]</ref> Thogadh loidhne-rèile tron bhaile ann an [[1863]] ach dhùnadh an stèisean ann an [[1952]].<ref>Butt, R. V. J. (1995). The Directory of Railway Stations: details every public and private passenger station, halt, platform and stopping place, past and present (1st ed.). Sparkford: Patrick Stephens Ltd. ISBN 1-8526-0508-1. OCLC 60251199</ref> A-rèir carragh-chuimhne sa bhaile, fhuair 20 às an sgìre bàs [[An Cogadh Mòr|sa Chogadh Mòr]]<ref>[https://web.archive.org/web/20160304232047/http://warmemscot.s4.bizhat.com/warmemscot-ftopic868.html%26highlight%3Damisfield Scottish War Memorials Project]</ref> agus dithis eile [[An Dàrna Cogadh|san Dàrna Cogadh]]. ==Còmhdhail== Chan eil seirbheis rèile ann. A dh'aindeoin sin, tha dà sheirbheis bhus a' frithealadh a' bhaile: *X74 ''[[Dùn Phrìs]] - Am Magh Fada - Glaschu'' *114 ''Dùn Phrìs - [[Beattock]] - Am Magh Fada''.<ref>[http://www.dumgal.gov.uk/timetables Còmhdhail na Comhairle]</ref> == Iomraidhean == <references/> {{Bailtean ann an Siorrachd Dhùin Phrìs}} [[Roinn-seòrsa:Bailtean na h-Alba]] [[Roinn-seòrsa:Comhairle Dhùn Phris is Ghall-Ghàidhealaibh]] [[Roinn-seòrsa:Siorrachd Dhùn Phris]] [[Roinn-seòrsa:Sgìre Tinwald]] 1qkaekiggkyzfvcbqqtao9h6ci1mcgq 0 33763 583653 563780 2026-09-06T22:32:02Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583653 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} B' e [[feallsanaiche]], [[leabharlannaiche]] agus [[eachdraiche]] a bh' ann an '''Adhamh MacFhearghais''' ([[Beurla]]: Adam Ferguson) ([[20 an t-Ògmhios]] [[1723]] – [[22 an Giblean]] [[1816]]). Thathar ag ràdh gur e "athair sòiseo-eòlais nua-aimsireil" a bh' ann an Adhamh MacFhearghais. == Beatha == Rugadh e ann an [[Lag an Ratha]] ann an Athall. Bha Gàidhlig aige. Bha a athair na mhinistear ann an [[Eaglais na h-Alba]]. Fhuair e foghlam ann an sgoil-pharaiste Lag an Ratha, ann an sgoil-ghràmair Pheairt agus ann an [[Oilthigh Dhùn Èideann]] is [[Oilthigh Obair Dheathain]]. Ann an Dùn Èideann, chuir e aithne air Ùisdean Blair, Alasdair Carlyle agus daoine eile a bha 'n sàs ann an [[Soillseachadh na h-Alba]]. O chionn 's gun robh Gàidhlig aige, fhuair e dreuchd mar leas-mhinistear-feachd aig 43mh rèisimeid, "Am Freiceadan Dubh", ged nach do chuir e crìoch air a cheum ann an [[diadhaireachd]]. Bha e còmhla ris an rèisimeid gu ruige 1754. Às dèidh sin, dh'fhàg e an t-Arm agus chuir e roimhe a bhith na sgrìobhadair làn-thìde. Bha e a' fuireach ann an [[Leipzig]] anns a' Ghearmailt, thill e a [[Dùn Èideann|Dhùn Èideann]] agus ann an 1757, fhuair e obair mar leabharlannaiche aig Roinn nan Tagraichean. A dh'aithghearr, fhuair e obair eile mar oide-ionnsachaidh do theaglach [[Iain Stiubhart, 3mh Iarla Bhoid|Iarla Bhòid]]. Bho 1759, bha MacFheargais na àrd-ollamh ann am feallsanachd nàdarra aig [[Oilthigh Dhùn Èideann]]. Ann an 1764, chaidh a ghluasad gu feallsanachd-inntinn agus beus-eòlas. == Leabhar-chlàr == * ''Essay on the History of Civil Society'' (1767) == Ceanglaichean a-muigh == * [https://web.archive.org/web/20160402090058/http://www.scottishphilosophy.org/adam-ferguson.html Adam Ferguson: The International Association for Scottish Philosophy] [[Roinn-seòrsa:Feallsanaich Albannach|MacFhearghais, Adhamh]] [[Roinn-seòrsa:Gàidheil]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Alba|MacFhearghais, Adhamh]] l41x7rbfbel9ycv643k1wmor0x0wbsa