رشت

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="glk">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>glkwiki</dbname>
    <base>https://glk.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D8%AA%CB%87_%D9%88%D9%84%DA%AF</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.5</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">مديا</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">خاص</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">گب</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">کارگير</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">کارگيرˇ گب</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">مدي Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">فاىل</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">فاىلˇ گب</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">مدياويکي</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">مدياويکي گب</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">قالب</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">قالبˇ گب</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">رانما</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">رانما گب</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">جرگه</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">جرگه گب</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ماجۊل</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ماجۊلˇ گب</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>رشت</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1616</id>
    <revision>
      <id>156446</id>
      <parentid>156270</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:50:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>Joer♾️</comment>
      <origin>156446</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23329" sha1="posj3vsdq1mbpjpihflzqit3lt41y2c" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= رشت
|نام= رشت	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= Rasht Municipality Mansion in an Autumn night.jpg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|شأردار= مأمد أحمدي
|اۊستان= [[گيلان]]
|شأرستان= [[رشت ٚ شأرستان]]
|بخش= [[رشت ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]]
|مردۊم= گيلک
|محلي نام= 
|قديمي نامان= دارالمرز، دارالامان دارنا
|شأر بؤستن ٚ سال= هشتؤمي قرن
|جمعيت= ۶۷۹٬۹۹۵ نفر (۱۳۹۵)
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= ۴۱۴
|زوان= گيلکي
|مذهب= شيعه 
|پيلئکي= ۱۸۰ کیلۊمتر مربع
|ارتفاع= ۱۰ متر
|دما ميانگين= ۱۵٫۹ درجه سانتی‌گراد
|سالانه وارش ٚ ميانگين= ۱٬۳۵۹ میلي‌متر
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= ۲۶ رۊج
|سؤغات= أبريشم{{سخ}} بج{{سخ}} رشته خۊشکار{{سخ}} برنجي نان{{سخ}} گمج{{سخ}} حصيري محصۊلان
|پيش‌شۊماره= ۰۱۳
|وبجيگا=[http://www.rasht.ir رشت]
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''رٚشت''' اٚیتٚا جه [[ايران]] ٚ پيله شٰٚهرٚآٚن ؤ [[گيلان]] ٚ سومی وزنگ/موٚرکز ؤ سومی پيله‌ترين کلات/شأر/اشوٚن سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن ایما ايسه. رشت ايران ٚ کلسيا ۳مین پيله شأره أ کلات/شأر [[رشت ٚ شأرستان|رشت ٚ کلاتستوٚان]] ٚ [[رشت ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|وزنگ روست]] ٚ میٚن ايسه.

[[پرونده:rasht.gif|left|thumb|رشت ٚ نخشه]]

[[پرونده:Gil1.jpg|left|thumb|گیلان]]

== زؤان و مردۊمان ==

هماتان مردۊمان رشت شهر (۹۸٪) گيلک ایسن و گۊيشان مۊختلف [[گيلکي زوؤن|بيه پسي]]&lt;ref&gt;[http://rasht.ir/ShowPage.aspx?page_=form&amp;order=show&amp;lang=1&amp;sub=0&amp;PageId=117&amp;CodeV=1&amp;PageIDF=2&amp;tempname=mun1 شهرداری رشت]{{پیوند مرده|date=اکتبر ۲۰۱۹ |bot=InternetArchiveBot}}، بازدید: مارس ۲۰۱۱.&lt;/ref&gt; [[گيلکي زوؤن|زؤان گیلکي]] جه  گپ زئندرن. رسمی زؤانه جلسهان رشت شۊرا شهر گیلکي ایسه.&lt;ref&gt;http://www.bbc.co.uk/persian/iran/2013/11/131109_u02_gilaki.shtml&lt;/ref&gt;

== رشتˇوجه‌تسميه ==
رشت اول ايتأ پيله رۊستا بۊ كي دامان مئن بنا بۊبۊسته بۊ و أني نام، كتابِ [[حدودالعالم]] مئن سال ۳۷۲ قمري دۊرۊن بأمؤ بۊ. [[علي اكبر دهخدا]] هم گِه كي رشت كلمه در حساب [[ابجد]] ۹۰۰ به، چؤن رشت أ سال بنا بۊبۊست.

[[پرونده:Ra2005.jpg|left|thumb|رشتَ میلی کیتابخانه]]
جه باخي دليلان أ نام نهأن هم گيدي كي رشتˇكلمه جه رَش به معنای خاكِ وارش أيه چون أجۊر وارش رشتِ مئن زياد أيه، هأنه وستي رشت [[شهر باران]] هم نام بنئيدي.
اي سري جه مۊحققان نظر أنه کي رشت به معنی زمیني ایسه کي گؤدی مئن نهأ بي. اۊشان گیدي کي بأضی کلمان جه، رشتˇبیجار یا رشتˇرود منستان شا أنه فهمأستن کی أیه بیجار یا رۊخاني گیدي کي گؤدي مئن نهأ بي. جالب أنه کي ایتأ رۊستا بنام رشت آباد هم رشت ۲۰ کیلومتری نهأ ولی تا هسأ أ ترکیب معني کسي توضیح ندا دره.
ایتأ کتاب مئن به نام &quot;رشت شهر ستاره&quot; أتؤ بینویشته بۊبۊسته کي رشت با کلمه ستاره و star هم خانواده ایسه.

== رشتˇآب و هوا ==

رشتˇآب و هوا معتدل و مرطۊب ايسه كي رطۊبت سال مئن متغيره. سالانه وارشˇمئن‌گین حدۊد ۱۳۵۰ ميليمتر ايسه كي بعضي سالان جه أ عدد هم تأنه ويشتر ببه.

رشتˇدما هم زمسسان مئن جه ۵- سانتيگراد كمتر نيبه و تاوسسان، مرداد مئن هم جه ۳۷ ويشتر نيشه. البته ۱۹- (زمسسان ۱۳۵۰) و ۱۲.۴- (دی ۱۳۸۶) و هأتو ۴۰ (شهريور ۱۳۶۵) هم ديده بۊبۊست.
هوای سردي كي سيبري جه أيه و [[اطلسˇاۊقیانۊس]] سيستمان رشتˇآب و هوا رۊ تأثير دريدي. وارش ويشتر پئيز و زمسسان مئن اتفاق دَكَفه.

هر چند سال اي‌بار هم رشت مئن پيله‌ورف آيه كي زمسسان ۱۳۵۰ و ۱۳۸۳ و ۱۳۸۶ و ۱۳۹۵ مويد أ مطلبه.

ایتأ ویژگی مۊهم رشت و [[گیلان]]ˇهوا پئیز و زمسسان دۊرۊن پیش آیه. گیلان هوا فشار معمۊلا [[ایران]]ˇفلات جه ویشتره. اما بأضی زمات پئیز و زمسسان مئن گیلان کم فشار به و ایران فلات پور فشار. زمات باد جهت کي همیشک جه گیلان به فلات سمت ایسه تغییر کۊنه و فلات جه به گیلان وزه. أ مؤضۊع باعث به کي خۊشک و گرم هوا پئیز و زمسسان رۊجان ره رشت و گیلان مئن بداریم. أ هوای گرمش گیدي.
گرمش ناپایدار ایسه و معمۊلا ایتأ ناگهانی تغییر پیشاشویه.

== بخشان ==
*  [[رشت شهرستان بخش مرکزی]]
** [[پسیخان دهستان]] 
** [[پیربازار دهستان]] 
** [[دهستان حومه]] (رشت)
** [[لاکان دهستان]] 
شهران:  [[رشت]]

* [[خومام بخش]] 
** [[چوکام]] دهستان 
** [[چاپارخانه]] دهستان 
** [[کته سرخومام]] دهستان 
شهران:  [[خومام]]

*  [[سنگر بخش (رشت)]]
** [[اسلام آباد دهستان]] (رشت)
** [[سراوان]]  دهستان(رشت)
** [[سنگر]] دهستان (رشت)
شهران:  [[سنگر (شهر)|سنگر]]

* [[کوچصفهان بخش]] 
** [[بلسبنه]] دهستان 
** [[کنارسر]] دهستان 
** [[لولمان]] دهستان 
شهران:  [[کوچصفهان]]

* [[لشت نشا بخش]] 
** [[جیرهنده]] لشت نشا دهستان 
** [[علی آباد زیباکنار]] دهستان 
** [[گفشه]] لشت نشا دهستان 
شهران:  [[لشت نشا]]

* [[خشکبیجار بخش]] 
** [[حاجی بکنده]] خشکبیجار دهستان 
** [[نوشر]] خشکبیجار دهستان
شهران: [[خشکبیجار]]

== تاریخچه ==

[[پرونده:P1272.JPG|left|thumb|رشت ترمینال]]

شهر رشت قدمت تاریخیه باوولایی دَره و احتمال دیهید کی قبل از اسلام و زمان ساسانی شین ببه. اولین نشانه های شهر دو ته رود [[زرجوب]] و [[گوهررودِ]] مابین شکل بیگیفت . رشت بین دو ته حاکم نشین قرار دَشتی و ایته بین راهی منزل به حساب آمویی.هن باعیث ببو [[فومن]] و [[لاجؤنه]] جا دور بمانه و عارف آدمان اونه اینتخاب بوکونید. و اوشان احترام سبب بوبوست اَ ناحیه بعدها نی جی محلی جنگان دور بمانه. هه عامل باعیث ببوست تجارت رشت مئن قوت بیگیره و 4 شنبه بازار معروفی بدَره.شاه عباس صفوی که انی ایتا جد گیلان شین بو سده 17 میلادی درون گیلانا بیگیفته و پیوست خ امپراطوری بوکوده.او زمات چونکی خواستی خو تسلطا کامیلا کونه و لاهیجان و فومنا جه اهمیت تاوده رشتا تقویت بوکوده. رشت موقعیت طوری ایسه که سفید رود دره میان نها و وقتی فلات جا بایی در دسترس نها و ا موضوع اوشان ره اهمیت ژئواستراتژیک داشتی. شاه عباس در اوایل قرن 17 مرکزیت گیلانه رشته فاده و شهر فراخ َ بوست. روسان رشته [[صفویه]] دوره  مئن اشغال بوکودید. در سال 1245 ه.ق ایته دوره [[طاعون]] اَ شهره هوجوم باورد. و باعث بوبوست رشت تا زمان قاجار چند دوره افول بدَره.[[افشاریه]] و [[زندیه]] هرج و مرج نی اَ موشکله زیادتر بوکود. [[قاجار]] زمان رشت نفس تازه بوکود و ایوارده قوّت بیگیت. دو ته بازار دَشتی کی اولی &quot;[[ساغریسازان]]&quot; یا باربندان و دومی &quot;[[ساروق بندان]]&quot; نام دَشتید.ساروق بندان در نقشه امروزی [[رشت خیابان سعدی]] تا [[صیقلان]] در بر گیره. و ساغریسازان نی [[رشت خیابان مطهری]] مئن نهه.از رشت جدید محللان تانیم گلسار نام ببریم که الانه ایتا از رشت مشهورترین شهرکان ایسه.

رشت پیله خانوادئن جا شا اشان نام بردن:


خانواده [[حاج سمیع]] که اوشان شاخه ئن زیادیدی و همه تا پسوند سمیعی یا خوشان نام دونبال داریدی

[[امشه ای]]

&quot;رضا&quot; که پروفسور رضا ا خانواده جا ایسه

&quot;سرتیپ پور&quot; که اوشان گیلان قدیم فرمانروایان باقیمانده ایسیدی

و......
شا گوفتن رشت از ای طرف تبدیل به بازار مرکزی معامله یه ابریشم وبرنج وچای که گیلان تولیدات ایسید ببوسته بو و از طرف دیگر بار اندازاصلی صادرات و واردات کشور بو. به ا دلیل بسیاری ار ایران تاجران رشت میان تجارتخانه واکودیدی و خیلیان اویا مقیم بوبوستیدی و تشکیل خانواده بدائیدی.ا خانواده ئن معمولن تبریز یزد همدان بهبهان و کاشان جا باموئید که هنوز هم اوشان بازماندگان رشت میان کرا زندگی کوداندریدی. کسرائیان(کاشان جا)خشکبارچی(همدان جا)تربیت و کتابچی و بلورچی (تبریز جا)و کشاورز(یزد جا)از او جمله ایسیدی.

هتو دیگر قومان ارمنیان یهودیان و حتی یونانیان منستان  هم ا شهر دورون زندگی کودیدی.


باخی مردومه عادی بون کی همیش تاریخه سازید اما هی وقت اوشان نام ننه! رشت [[انقلاب مشروطه]] پس و بعدِ [[رضا خان]] دوره ایته شکل جدید بیگیفت اما اینقلاب بولشویکی پس چون ایران و شوروی تجارت دولتی ببوسته اهمیت جا دکفته و وقتی که خلیج فارس آبراه اهمیت اقتصادی پیدا بوکوده د رشت به عنوان ایته شهر بازرگانی خو موقعیتا از دست بدا.
هسا کی دووارده گیلان شمال طرف 5 تا کشور مستقل تشکیل بوبوسته ا امکان نها که رشت ایتا رونق دیگرا تجربه بوکونه.

== هسا رشت چی حال و روزی دَره؟ ==

[[پرونده:baw.jpg|left|thumb|رشت شهرداری]]

رشت ساختار زولبیایی شکل دره و پوره جه 3 راهی. اَ شهر هر روز جمعیت زیادیه جه همه جای [[گیلان]] خو مین جا ده و مهربانانه اوشانه پذیرایی کونه. شهر رشت نیاز فراوانی به شهری خدمات دَره کی موتأسفانه تا هسا نادیده بیگیفته بوبوسته.ا شهر بیشترین تراکم شهری یا ایران میان داره و ا ازدحام زندگی یا اویه مشکل بوکوده داره.به تازگی اونا کلان شهر اعلام بوکودیدی و ان فرصتی ایسه که مسائل شهرسازی جدیتر وبا بودجه مناسبتر پی گیری ببه.

چون ا شهر ایته اکوسیستم ویژه میان قرار داره اگر اون مسائل سریعتر رسیدگی نبه فاجعه زیست محیطی بوجود ایه.
وهساهوتویی کی ایته جه روزنامه نگاران عونوان کونه تنها تانیم اونه نامه&quot;وهاشته شهر&quot;بنیم


رشت محل تولد و یا رشد بسیاری جه روشنفکران ، موبارزان ،استادان دانشگاه ، و پژوهشگران وهنرمندان ایسه کی شا اوشان جا استاد پورداوود،استاد معین،پروفسور رضا،پروفسور سمیعی،خانم سوسن تسلیمی،آیدین آغداشلو و.. نام بردن .ا بزرگان میان پروفسور سمیعی ایته پیله ماندنی کارا شروع بوکوده که تانه رشت ناما دونیا میان بولندآوازه بوکونه و اون تاسیس ایته مرکز جراحی مغز و اعصاب ایسه کی اونه هزینه یا خودش به عهده بیگیفته و ا مرکز راه اندازی پسی خو خدماتا در اختیار تومامی بیماران سراسر درمیا میان قرار خوایه دان..ایته موضوع دیگر کی رشتیان تانیدی به اون گولاز(افتخار) بوکونید انه که استاد معین به دلیل امانتداری وصی دو تا پیله مردای بوبوسته ایته دهخدا کی ادامه خو کارلغتنامه یامرگ پسی اونا بسپرده و دیگری نیما یوشیج کی با انکه هرگز استاد معینا نیده بو و با وجودیکه دانستی استاد اونی روش امره شعر دورون موافق نیه ولی با وجود ان بخواسته کی چاپ اونی کاران مرگ پس استاد معین نظر زیر انجام ببه کی ان نهایت اعتمادی ایسه کی ایته هنرمند و محقق تانه به دیگری بوکونه.وهمچنین پیوند مبارک و الگویی ایسه گیلان و مازندران نخبگان ره.


جنگ وزمین لرزه پس رشت ایته هجوم جمعیتی امره مواجه بوبوسته و ا شهر ایته رشد لجام گسیخته یا کرا تجربه کوداندره.مهندسان مشاور مطالعات توصیه کودی که شهر رشت در جهات شمال و شمال شرقی توسعه پیدا کونه.هنه واسی شهرک گلسار در ضلع شمالی و مجتمع مسکونی شالکو(پردیسان)در شمال شرقی ساخته بوبوسته.همپچنین توصیه بوبوسته بو کی پردیس دانشگاهی جاده لاکان درون و خارج از  کشت و صنعت سفیدرودزمینان ساخته ببه.اما هجوم جمعیتی و دیگر عاملان سبب بوبوسته گرچه اسالان میان، لاکان شهر، شهرک آمارو و شهرک   مهندسان هه جاده درون بساخته بوبوسته ولی باز در سال ۱۳۸۷ دولت تصمیم بیگیفته کی کشت و صنعت سفیدرود زمینانا در اختیار مسکن مهروتعاونیان بنه. ا تصمیم خو عوارضا در آینده نشان خوایه دن.


تغییرات جمعیتی باعیث بوبوسته کی وزارت کشور شهر رشتا ایته کلانشهر بدانه.
رشت شورای شهر و شهرداری امیدواریدی کی کلانشهر بوستن بودجه ویژه ایا نصیب ا شهر بوکونه و پاری از اونی مشکلنا حل بوکونه.
رشت شهروندان انتظار داریدی کی اوشان شهر ایته درجه یک شهر ببه و از ا وضعیتی کی اوشانه شهر شهری خدمات داره راضی نیید.


ایته پیله کار کی ا سالانه درون رشت میان بوبوسته پروژه یه &quot;موزه میراث روستایی گیلان&quot;
ایسه کی نشا اونا جخترادان.ا موزه کی خاورمیانه دورون اولین موزه یه فضای باز ایسه ۱۸ کیلومتری رشت و جنگل سراوان درون نهه و گیلان روستایان سنتی معماری و زندگیانمایش دهه.

https://web.archive.org/web/20100317032648/http://www.gecomuseum.com/  ( موزه سایت )


رشت قزوین بزرگراه در پایان سال ۱۳۸۷ قراره بازا به.اما امی راه آهن افتتاح زمات هنوز معلوم نیه.
ا راه آهن قرار بو ۷۰ سال پیش چاکوده ببه.ا تاخیر دلیلا واستی تاریخی کیتابان دورون وامجید.رشت راه آهن ایستگاه جاده جیرده دورون روستای فلکده میان چاکوده به.


علاقمندان به شهر رشت تاریخچه  و اونه رشد و شکل گیری دلایل تانیدی اطلاعات بیشتر ره کتاب &quot;پژوهش در شناخت هویت کالبد شهر رشت &quot; علیرضا آبیزا فاندرید.

== جورواجور ==
* [[رشته مشاهیر]]
* [[رشته شهرداران]]
* [[رشته شهرداری]]
* [[رشت شهرداری میدان]]
* [[رشته نمایندگان در مجلس شورای اسلامی]]
* [[نمایندان رشت مجلس شورای ملی مئن]]
* [[نمایندان رشت مجلس مؤسسان مئن]] 
* [[رشت بیمارستانان]]

== رشت سینمائان ==
[[پرونده:021074.jpg|left|thumb|سینما انقلاب]]

[[سینما سپید رود]]،
[[سینما۲۲ بهمن]]،
[[سینمامیرزا کوچک]]،
[[سینماانقلاب]]،
[[سینما آبشار]]،
[[سینما سعدی]]،
[[سینما قدس]].

== رشت هتلان ==
[[هتل آسیا]]،
[[هتل اردیبهشت]]،
[[هتل پامچال]]،
[[هتل پردیس]]،
[[هتل قمر]]،
[[هتل کادوس]]،
[[هتل کیوان]]،
[[هتل درنا]]،
[[هتل ایران]].

== رشتˇتاتائيان ==

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
فاىل:Abr.jpg|أبریشمچي خانه
فاىل:Ras1.jpg|[[پيله‌ميدانˇبازار]]
فاىل:Ras2.jpg|[[پیله‌میدانˇبازار]]
فاىل:P1227.JPG|[[تختي خيابان]]
فاىل:Ra3.jpg|سۊنتي عرۊسي
فاىل:P1241.JPG|رشت رۊزˇبازار 
فاىل:Ra5.jpg|گيلکي محلي لباس
فاىل:Shhrdari1.JPG|[[رشته شهرداری|رشتˇشهرداري]]
فاىل:P1000235.JPG|[[رشتˇاداره ارشاد]]
فاىل:P1101.JPG|[[دبستان م آهوردانیان]]
فاىل:P1236.JPG|[[رشتˇقدیمˇاۊستانداري]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

== رشتˇروستاهان ==
{{پسیخان دهستان روستاهان}}
{{پیر بازار دهستان روستاهان}}
{{حومه دهستان روستاهان}}
{{لاکان دهستان روستاهان}}


-------------

== رشتˇدين ==
== رشتˇپارکان ==

== رشت محلان ==
[[پرونده:02112008090.jpg|left|thumb|رشت خیابان مطهری ]]
[[پرونده:P1125.JPG|left|thumb|چمارسرا مسجد]]

{| style=&quot;border:1px solid #CC9900; margin-bottom: 1em&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; width=&quot;100%&quot;
| style=&quot;font: color:black&quot; align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#ECE5CA&quot; |'''رشت محلان'''
|-
| style=&quot;border-top:1px solid #CC9900;&quot; align=&quot;right&quot; bgcolor=&quot;#F9F8F0&quot; |
[[علی آباد]]،
[[صالح آباد]]،
[[آب و برق]] ،
[[زیرکوچه]]،
[[شالكو]]، 
[[احمدیان]]،
[[پارک شهر (رشت)|پارک شهر]]،
[[زرجوب]]،
[[سوخته تکیه]] ،
[[حاجی آباد]] ،
[[بادی الله]]،
[[ارمنی بولاغ]] ،
[[کرد محله]]،
[[باقر آباد]] ،
[[ساغری سازان]] ،
[[دانشسرا]] ،
[[جيرباغ]] ،
[[رودبارتان]]،
[[خمیران زاهدان]]،
[[دباغیان]]،
[[کوزه گران]]،
[[خمیران چهل تن]]،
[[چله خانه]] ،
[[چمارسرا]] ،
[[كيژده]] ،
[[ماهي روخان]] ،

[[استادسرا]]،
[[پاسکیاب]]،
[[سرخه بنده]]،
[[آتشگاه (گیلان)|آتشگاه]] ،
[[صیقلان]]،
[[کیاب]]،
[[سبزه میدان]] ،
[[شهرداری]]،
[[گلسار]]،
[[بوسار]]،
[[پیربازار]]،
[[فخب]]،
[[پل عراق]]،
[[استخر]]،
[[دو برادران]] ،
[[خواهر امام]]،
[[رشتیان]]،
[[سلیمان داراب]]،
[[تازه آباد]]،
[[منظریه رشت]]،
[[احمد گوراب]]،
[[جاده لاکان]]،
[[پل طالشان]]،
[[آفخرا]] ،
[[آج بیشه]] ،
[[شهرک قدس]]،
[[سنگ سازی]]
[[چهارراه میکائیل]]،
|}


----------

== رشت ٚسوغاتئن ==

{| style=&quot;border:1px solid #CC9900; margin-bottom: 1em&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;5&quot; width=&quot;100%&quot;
| style=&quot;font: color:black&quot; align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#ECE5CA&quot; |'''رشت سوغاتئن'''
|-
| style=&quot;border-top:1px solid #CC9900;&quot; align=&quot;right&quot; bgcolor=&quot;#F9F8F0&quot; |
[[گلدوجی]] ، [[گلیم]] ، [[بامبو بافی]] ، [[خراطی]] ، [[سوفال]] ، [[پاچ باقلا]] ، [[گندمین]] ، [[رشته خشکار]] ، [[انگور خمس]]  ، [[دوشاب]] ، [[مغزحلوا]] ، [[خکاره دبیج]] ، [[کدو مربا]] ، [[اخته]] ، [[ولش]] ، [[بادرنگ]] ، [[بهار نارنج مربا]]  ، [[پول پرتقال مربا]] ، [[آب غوره]] ، [[رب انار]] ، [[آلوچه]] ، [[آب کونوس]] ، [[شاه بلوط]] ، [[آب خوج]] ، [[ترش سیب]]  ، [[ترش انار]] ، [[خاش کویی]] ، [[کویی]] ، [[ترب]] ، [[فلفل سبز]] ، [[برگ سیر]] ، [[سیر ترشی]] ، [[درار]] ، [[هفتا بیجار]] ، [[گینجه واش]] ، [[خرش]] ، [[چوواش]] ، [[چوچاق]] ، [[تین]] ، [[بینه]] ، [[دوشاب برنج]] ، [[جوکول]] ، [[برنج]]  ، [[صندوق بوکال]]
---------------

== رشت ٚمشاهیر ==
{{رشته سرشناسؤن}}
صادق صبا-------------
{{گيلان}}

[[رده:ناقص مقاله‌ئن]]
[[رده:سیاسی جوغرافی]]
[[رده:شهر]]
[[رده:گیلک‌نشین شهرؤن]]
[[رده:گیلانˇ شهرؤن]]
[[رده:ایرانˇ شهرؤن]]
[[رده:آسیا شهرؤن]]

== خواهران شهر==
*[[Image:Flag of Germany.svg|20px]] [[برلین]], [[آلمان]]
*[[Image:Flag of Russia.svg|20px]] [[مسکو]], [[روسیه]]
*[[Image:Flag of France.svg|20px]] [[پاریس]], [[فرانسه]]
*[[Image:Flag of Russia.svg|20px]] [[کازان]], [[روسیه]]
*[[Image:Flag of Azerbaijan.svg|20px]] [[باکو]], [[جمهوری آذربایجان]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]
[[جرگه:گيلان ٚ شأران]]
|}</text>
      <sha1>posj3vsdq1mbpjpihflzqit3lt41y2c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>لاجؤن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1649</id>
    <revision>
      <id>156462</id>
      <parentid>155885</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:02:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>خ</comment>
      <origin>156462</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23572" sha1="ct2hoyqahq7w4mzx9nk5lmaa77pqm1j" xml:space="preserve">لٚآٚهٚیجٚآٚن خؤٚجٚیر تٚرٚن بٚج و چٚآٚی رٚ سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٰٚهرٚستٚان اٚیمٚآٚ دٰٚرٚه و یتا شاهرستان حه گیلان و دیلمستان و تالش اوستان ایسه ده خا.

== کشوري تقسیمان ==
اي شهرستؤن دارای دۊ ته بخش ؤ هف ته دهستؤن به ایسمانه جیر ایسه:

* [[لاجؤن شهرستان بخش مرکزی]]:
** [[آهندان دهستان]]
** [[بازکیا گوراب دهستان]] 
** [[لفمجان دهستان]]
** [[لیالستان دهستان]]
** [[لیل دهستان ]] 
شهرؤن: [[لاجؤن]].

* [[رودبنه بخش]]:
**[[رودبنه دهستان ]]
**[[شیرجوپشت دهستان]]
شهرؤن: [[رودبنه]]

==لاجؤنˇ تاريخ==
===بناگۊدن===
پنجؤمي ؤ شيشؤمي قرنؤنˇ مئنه کي گيلانˇ مئن اولي شهرنيشتنˇ نمونه‌ٰن گۊل کؤنه&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140808085534/http://v6rg.com/?p=7129 مردم سلول‌های ساختاری تاریخ‌اند]. گفت‌وگو با افشین پرتو. گيله‌وا، ش۱۲۲.&lt;/ref&gt; ؤ هي زمته کي لاجؤن به عنوانˇ ىکته شهر بوتؤنسه مردومه خۊ دؤرˇور جمأکۊنه. البته کتابؤنˇ مئن، [[لنگرود|لنگرۊد]] ىا [[هؤسم]] ([[رودسر|رۊدسر]]ˇ مئن)ˇ جي‌م نؤم ببؤرده بۊبؤ اما نأ به عنوانˇ ىکته شهر.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140808085534/http://v6rg.com/?p=7129 مردم سلول‌های ساختاری تاریخ‌اند]. گفت‌وگو با افشین پرتو. گيله‌وا، ش۱۲۲.&lt;/ref&gt;

امرۊزˇ لاجؤنˇ مقر، سومي مقري ايسه کي شهر اۊنˇ مئن بنابۊبؤ؛ اي شهر اول دفأ [[چفل|چؤفؤل]]ˇ مئن بنابۊبؤ، [[بازکیا گوراب دهستان|بازکياگوراب]]ˇ جۊنۊبي طرف ؤ [[شيمرۊد]]ˇ ورجه. بازۊن بۊشؤ [[داخل (ديهات)|داخل]]ˇ طرف ؤ سراخره بمأ هئره کي امرۊز لاجؤن دۊخؤنده بنه.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140808085534/http://v6rg.com/?p=7129 مردم سلول‌های ساختاری تاریخ‌اند]. گفت‌وگو با افشین پرتو. گيله‌وا، ش۱۲۲.&lt;/ref&gt; لاجؤن جؤغرافيا جۊري قرار بىته کي اينˇ فاصله درىا جي، [[سيودˇرۊ]] جي، کوهؤنˇ جي باني [[مازندران]]ˇ گيلکؤنˇ سامؤنˇ جي ىک قدره ؤ تقريبن برابره.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20140808085534/http://v6rg.com/?p=7129 مردم سلول‌های ساختاری تاریخ‌اند]. گفت‌وگو با افشین پرتو. گيله‌وا، ش۱۲۲.&lt;/ref&gt;
===نؤم===
راجه به لاجؤنˇ اسم ای فرضیه هننأ که '''لاه''' [[پألوی زوان]]ˇ مئن ابریشمˇ معنیه دئنه و حتتا [[بورهانˇ قاطع]]ˇ مئن «سورخˇ ابریشمی پارچه» معنی ببؤ. '''جان''' یا '''جؤن''' نی مکان و جیگه پسونده. در نتیجه، لاجؤن بنه: ابریشمˇ شهر یا ابریشم-جیگه.
===تاريخ===
[[آل بویه|آل بۊىه]] حکومت کي سربرسه ؤ [[اسماعليلئن]]ˇ تهديدˇ جي کي، ناصري شيعهٰ‌نˇ (ىکته خال، [[زىدئن|زىدي‌ئن]]ˇ جي کي ايشؤنˇ سرکرده [[ناصر کبير]] بۊ) مرکز هؤسمˇ جي بۊشؤ لاجؤن کي شيشؤمي قرنˇ پسي پۊر مؤهم بۊبؤ بۊ. هينˇ وأسي گيلؤنˇ شرقˇ مئن لاجؤن ؤ غربˇ مئن [[فومن|فؤمن]] بۊبؤن اداري مرکز اما هيته نۊتؤنسن ملۊک‌الطواىفي وضعىته عوضأکۊنن ؤ ىکته ايجاناىي مرکزي واحد چاکۊنن.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20150130193332/http://v6rg.com/?p=5288 فقدان شهر، ویژگی اصلی تاریخ قدیم گیلان]. ناصر عظيمي.&lt;/ref&gt;

[[Image:World_map_by_Moroccan_cartographer_al-Idrisi_for_king_Roger_of_Sicily.jpg|thumb|جهانˇ نقشه که يک‌ته مراکشی نقشه‌کش به نام [[ادریسی]] بکشه. (827 دیلمی، 1154 میلادی)]]

قدیم، لاجؤن، ابریشم و نوغؤنˇ جی درآمد دأشت ؤ اي صنعت/کشاورزی لاجؤن و لاجؤنی‌ئنˇ اقتصادˇ مئن خیلی تأثیر دأشت.  [[چیی]] صنعتأنی لاجؤنˇ مئن هنوز حرفˇ اوّله زئنه.

وختی عربؤن و اسلامی خلیفه‌ٰن گیلانˇ سر فوخوتن، لاجؤن ببؤ «دارالاماره» و «دارالامان». امما بازون کم-کمی هنده وگرسه و اوّل ببؤ «لاهیجان المبارک» و بازون ببؤ «لاهیجان» که فارسی مئن هو لاجؤنه.

سال 705 هجری قمری، [[اؤلجاىتؤ]] لاجؤنه بیته و بازون [[امير تىمۊر]] اونه لشکرکشی بوده. تیمورˇ پسی، [[سید امیر بیک]] و اونˇ نواده‌ٰن که [[کیایی سادات]] بؤن، لاجؤنˇ سر حوکومت گودن. کیایی‌ئنˇ فگرسنˇ پسی، [[صفوی]] حاکمؤن ای شهرˇ مئن حوکومت گودن.
اؤلجاىتؤ زمت، لاجؤنˇ مئن سکّه ضرب بنأ بو.

لاجؤنˇ پیلگی و عظمت، [[خان احمد خان]]ˇ زمتˇ شه. هیچ حاکمی، خان احمد خانˇ موسؤن قدرت و اقتدار نداشت. 1000 هجری قمری، شوال، [[شاه عباس صفوی]] وختی که خان احمد خانه اواره بوده، بمأ لاجؤن و دستور بدأ خان احمد خانˇ باغه خرابأ کونن. ای باغ، باغی بو که خان احمد خانˇ قصر جولؤ هننأ بو و اونˇ مئن انواع و اقسام گولؤن و میوه‌ٰن دبو. شاه عباس او باغه زمینˇ بازی و [[چؤگان]] چاگوده و اونˇ دؤره دار بکاشته.
خان احمد خانˇ فگرسنˇ پسی، چون زأک نداشت، ده [[کیایی‌ئن]]ˇ جی اثری نمؤنسه و گیلان که تا ای زمت [[ایران]]ˇ جی سیوا بو، ده ببؤ یک‌ته ایرانˇ ولایتؤن.

* بعدها، [[جنگلی‌ئن]]ˇ ماجرا مئن، لاجؤن یک‌ته از ایشؤنˇ مراکز بو.
* ادریسی نقشه جی معلومه که لاجؤن چنی اهمیت داشت. نقشه مئن،...
(وا واگردؤن ببی:
This is illustrated through an ancient map such as this on. Lahijan is located a little below the center of the image. The map is inverted with the south representing the top portion of the map and the north representing the lower portion. Other famous regions such as the Caspian Sea with four islands, the provinces of Khorasan, Fars and the Alborz mountain range are also illustrated.)
===کارسنه'ن===
لاجؤنˇ مئن تاهیسه چن‌ته سولو پیش بمأ دأنه. يک‌ته سال 703 هجری قمری بو که شهرˇ مئن [[طاعون]] دکته. يک‌ته سال 850 هجری قمری آتش‌سوزی بو و یک‌ته نی [[روس|روسؤن]]ˇ اشغال بو که سال 1725 میلادی ای سولو پیش بمأ. 1230 هجری قمری‌ام لاجؤنˇ مئن [[زمین‌لرزه]] بمأ و 1246 هنده طاعون دکته شهرˇ مئن و پور کوشتار بوده.


==لاجؤنˇ شهردارؤن==
[[Image:Lahijan_(13).gif|thumb|left]]
* [[علی اصغر فیاض فاضلی]]
* [[پورقاسمی]]
* [[باقری]]
* [[برهانی]]
* [[گنجی]] (سال 1581 جی تا هیسه انتصاب ببؤ).

==لاجؤنˇ نماینده‌ٰن، ایرانˇ مجلسؤنˇ مئن==

====لاجؤنˇ نماینده‌ٰن، «مجلس شورای ملی» مئن (پألوی زمت)====
* [[میرزا هادی خان دبیر رسایل لاهیجی]] (۱)
* [[اسماعیل آیت‌الله‌زاده رشتی]] (۳)
* [[سید کاظم سرکشیک‌زاده]] (اتحاد)(۵)
* [[محمود رضا]] (طلوع) (۶،۷)
* [[احمد صفاری سالار مؤید]] (۸،۹،۱۰،۱۱،۱۲،۱۳)
* دکتر [[رضا رادمنش]] (۱۴)
* [[حسن ارسنجانی]] (۱۵)
* [[غلامحسین ابتهاج]] (۱۶)
* مهندس [[شمس‌الدین علمی غروی]] (۱۷)
* سرتیپ [[محمدعلی صفاری]] (۱۸،۱۹،۲۰)
* [[باقر پژند]] (۲۱)
* [[علی‌اصغر فیاض فاضلی]] (۲۲،۲۳)
* [[نادر ادیب سمیعی]] (۲۳)
* دکتر [[جعفر عادلی رانکوهی]] (۲۴)
* [[مهدی آستانه‌ای]] (دوره ۲۴)

====لاجؤنˇ نماینده‌ٰن، «مجلس مؤسسان»ˇ مئن====
* دکتر [[علی امینی]] (دوّمی مجلس مؤسسان، ۱۵۲۳ دیلمی)
* [[علی‌اکبر تاجر نهاوندی]] (اوّلی مجلس مؤسسان، ۱۴۹۹ دیلمی)
* [[محمود رضا]] (طلوع) (اوّلی مجلس مؤسسان، ۱۴۹۹ دیلمی)
* [[کاظم صفاری]] (دوّمی مجلس مؤسسان، ۱۵۲۳ دیلمی)
* [[علی‌اصغر فیاض فاضلی]] (سوّمی مجلس مؤسسان، ۱۵۴۱ دیلمی)

====لاجؤنˇ نماينده‌ٰن، «مجلس شورای اسلامی» مئن====
* [[ارسلان فلاح حجت انصاری]] (دوره ۱)
* [[کامل خیرخواه گیلده]] (۲ و ۳)
* [[بهرام یعقوبی بیجاربنه]] (۴)
* [[ایرج ندیمی]] (۶ و ۷)
* [[یوسف قاسمی گولک]] (۸)


==تاریخی و تفریحی جیگه‌ٰن==
ىکته دئني جيگه لاجؤنˇ مئن شىطان کۊ ايسه. در واقه اي شهر اي کۊهه دؤرأگۊده. شىطان کۊ ىا قديمتر شانشينکۊ، ىکته پيلئه سلˇ ورجه هنأ؛ اي سل ۱۷ جیریب ايسه ؤ ۴ متر جلفي دأنه. اي سل، شا عباسˇ صفوي زمت چاگۊده بۊبؤ ؤ دئبار اينˇ آؤˇ جي کشاورزيˇ به استفاده بنأبۊ. سل (استخر)ˇ مئن ىکته مئنپۊشته هنأ.

&lt;div style=&quot;float:left;border:solid #C0C8FF 1px;margin:1px&quot;&gt;

{| cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;width:185px;background:#F0F8FF&quot;
| style=&quot;width:240px;background:#C0C8FF;text-align:center;font-size:14pt&quot; | '''[[لاجؤنˇ عکسؤن]]'''
| style=&quot;font-size:8pt;padding:4pt;line-height:1.25em&quot; dir=&quot;rtl&quot; | Picture Gallery from Lahidjan
|}&lt;/div&gt;

[[Image:Sheyxzahed.jpg|thumb|left|[[شیخ زاهد]]ˇ اسسؤنه.]]


* [[شیخ زاهد]]ˇ اسسؤنه. (قرن هشتم هجری قمری شی ایسسه و لاجؤن-لنگرودˇ جاده مئن هننأ).
* [[چارپادشا]] مچید. ([[تیموریان]]ˇ زمتˇ شی ایسسه که الؤن سردارˇ جنگلˇ خیابؤنˇ مئن هننأ.
* [[میرشمس‌الدینˇ اسسؤنه]].
* [[اکبریه مچید]].
* [[لاجؤنˇ مچیدجامع]]
* [[گولشنˇ حمام]].
* [[بامˇ سبز]] ([[شیطان کو]])
* [[لاجؤنˇ سل]].
* [[چیی موزه]] (گنجینه‌ی چای ایران. هم موزه ایسسه و هم [[کاشف السلطنه]] قبر)
* [[لاجؤنˇ تله‌کابین|تله‌کابین]].
* [[لاجؤنˇ خشتˇ پورد|خشتˇ پورد]].
* [[سوستانˇ سل]].
* [[امیرکلایه سل]].

== لاجؤنˇ پیله‌کسؤن ==

=== علمی ===
[[پرونده: Dr.Mohammad Ali Mojtahedi.jpg|thumb|دکتر [[مأمدعلی مؤجتهدی]] گیلانی]]
*دکتر [[مأمدعلی مؤجتهدی]]، (ریاضی اوستاد، [[صنعتی شریفˇ دانشگا]] بناگودن‌کس و [[البرزˇ دبیرستان]]ˇ مودیر)
*دکتر [[هوشنگ منتصری]]، ریاضیدان، [[تبریزˇ دانشگا]] رییس (سابق) و [[کرمان]]ˇ اؤستنˇ اؤستاندار (سابق).
*دکتر [[رضا رادمنش]] ([[توده حزب]]ˇ فراکسیونˇ رییس (سابق) [[مجلس شورای ملی]] مئن، [[فیزیک]]ˇ اؤستاد، [[لایپزیگ]]ˇ دانشگا مئن)
*[[بهرام ناصرشریف]]، [[رؤدایلند]]ˇ مؤهندسی کاخˇ رییس.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081026072125/http://www.uri.edu/iep/colloquia/2006/BahramNassersharif.htm]&lt;/ref&gt;
*دکتر [[مأمد محققی لاهیجی]]
*[[علی لاهیجی]] (مورخ)
*[[هومن یوسفدهی]] (ادیب و مورخ)
*[[میرزا حسن لاهیجی]]
*[[مأمدباقر لاهیجی]]

=== نیکوکارؤن ===
*دکتر[[مأمدرضا حکیم‌زاده لاهیجی]] ([[کهریزک]]ˇ سالمندؤن و مألولینˇ آسایشگا بنأگوده‌کس)

=== ادبی ===
*[[بیژن نجدی]] (شاعر و نویسنده)
*[[مهرداد فلاح]] (شاعر نوگرا)
*[[حزین لاهیجی]](شاعر بزرگ سبک هندی)
*[[مأمد امینی لاهیجی]](متخلص به م.راما)
*[[لقائی لاهیجانی]] (شاعر)
*[[طالب لاهیجانی]] (شاعر)
*[[رضای لاهیجانی]] (شاعر)
*یحیی قاضی لاهیجانی گیلانی
*[[سرور مهکامه محصص لاهیجانی]](شاعر)
*فتح‌الله صفاری لاهیجانی (شاعر)
*محمدقاسم صابر لاهیجانی (شاعر)
*[[مأمدحوسئن مهدوی]](م.موید-شاعر)
*[[واصل لاهیجی]] (شاعر)
*[[قراری لاهیجی]](شاعر)
*[[سعید لاهیجی]](شاعر)
*[[سید حبیب اسماعیلی]](شاعر)

=== نقاشی، موسیقی و خطاطی ===
*[[اردشیر محصص]] (کاریکاتوریست)
*[[حوسئن محجوبی]] (نقاش و مهندس معمار)
*[[ابوالقاسم موسوی لاهیجانی]] (نقاش)
*[[مأمدقاسم لاهیجی حائری]] (خطاط)
*[[علی شکوری]] آهنگساز مقیم سوئد


=== روزنامه نگار ===
*[[عضدالاسلام لاهیجی]](مدیر روزنامه سروش منتشره در تهران دوره مشروطه)
* [[نیما اکبرپور]] قدیم نویسنده [[چلچراغ (مجله)|هفته‌نومه چلچراغ]] و [[کلیک (برنامه تلویزیونی)|کلیک]] مجری، [[تلویزیون فارسی بی‌بی‌سی|بی‌بی‌سی فارسی تلویزیون]] مئن&lt;ref name=&quot;ylbcp&quot;&gt;{{یادکرد وب | عنوان=دربارهٔ من | وبگاه=عصیان | تاریخ=2013-12-29 | پیوند=https://osyan.net/about/ | کد زبان=ar | تاریخ بازبینی=2020-11-19}}&lt;/ref&gt;


=== سینما، تئاتر، تلویزیون ===
*[[پرویز صیاد]] (از بازیگران سینمای ایران قبل از انقلاب)
*[[احمد میراحسان]](منتقد هنر و ادبیات)
*[[رامین ناصرنصیر]] (بازیگر)
*[[آزاده صمدی]] (بازیگر)

=== سیاسی و نظامی===
*دکتر [[ابراهیم حشمت]] ( پزشک و اجؤنˇ فرماندار، [[گیلانˇ جؤموری]] مئن)
*[[حسن ضیاظریفی]]
*[[غفور حسن‌پور اصل]]
*سرتیپ [[مأمدعلی صفاری]]([[شاهنشایی ارتش]]ˇ دریایی نیرو بناگوده‌کس، گیلانˇ سناتور و [[تئران]]ˇ سابقˇ شهردار)
*دکتر [[رضا رادمنش]] ([[توده حزب]]ˇ فراکسیونˇ رییس (سابق) [[مجلس شورای ملی]] مئن، [[فیزیک]]ˇ اؤستاد، [[لایپزیگ]]ˇ دانشگا مئن)
*سپهبد [[ابوالحسن سعادتمند]]
*مهندس [[رضا قطبی]]
*[[فریده قطبی]]([[فرح دیبا]] (ایرانˇ آخری ملکه) مأر)
*آیت‌الله شیخ [[عبدالله لاهیجی]]
*[[ایرج ندیمی]]
*احمد [[قوام السلطنه]]، ایرانˇ قدیمی نخست‌وزیر که سالؤنˇسال لاجؤنˇ مئن زندگی گود.
*[[میرزا هادی‌ خان دبیر رسایل لاهیجی]]
*[[میرزا کاظم خان صفاری]]
*[[علی‌اصغر فیاض فاضلی]](لاجؤنˇ شهردادر و مجلس شورای ملی نماینده)

=== تاجرؤن، بازاری‌ئن، صنعتکارؤن ===
[[پرونده:Kashef.jpg|left|thumb|مقبرۀ محمدمیرزا [[کاشف‌السلطنه]]]]

*[[محمد میرزا کاشف‌السلطنه]]
*[[سیف‌الله ابن ملک محمد پرهیزی]] (از کسبه و معتمدین قدیمی بازار لاهیجان)
*[[مأمدعلی بگلری]]  (ایرانˇ [[کولوچه]] صنعتˇ بناگوده‌کس&lt;ref&gt;[http://www.noosheen.com كلوچه نوشين]&lt;/ref&gt;)

=== اربابؤن ===
*[[حاجی میرزا ابوطالب]] (لاجؤنˇ قدیمی پیلˇ ارباب)
*[[حسین بهمن شکفته (حاجی بهمنی)]] (لاجؤنˇ قدیمی پیلˇ ارباب)
*[[محمدعلی‌خان امین دیوان لاهیجی]] (لاجؤنˇ قدیمی پیلˇ ارباب)
*[[قنبرخان چاردهی]] ([[قوام السلطنه]] مؤباشر)
*[[امان‌الله خان بهاءالسلطنه لاهیجی]]( مالک و معاون حکومت گیلان در دوره مشروطه)
*[[احمد قوام السلطنه]] (لاجؤنˇ [[رودبنه]] مالیک)
*[[احمد صفاری سالارمؤید]]

=== باخی پیلˇکسؤن ===
*[[مأمد ایمانی لاهیجانی]]
*[[مأمدجعفر لاهیجی]]
*[[شمسای زرین قلم فایق لاهیجانی]]
*[[مولانا کامی لاهیجانی]]
*[[حسن نخعی لاهیجانی]]
*[[سید احمد میرمطلبی لاهیجانی]]
*[[سراء دیلمی]]
*[[فخرالدین صادقی]] (نویسنده و برنامه‌نویس)
*[[شیخ زاهد گیلانی]]
*[[عبدالرزاق لاهیجی]]
*[[یوحنا دیلمی]] ([[عیسا مسیح]]ˇ حواری)
*[[فیاض لاهیجی]]
*[[قطب‌الدین شریف لاهیجی]]
*[[محمدحسن غروی کوشالی]]
*[[عبدالحسین عترتی کوشالی]]
*[[عبدالکریم لاهیجی]]
*[[محمدعلی فیض لاهیجی]]
*[[عبدالله لاهیجی]]
*[[مهدی مهدوی لاهیجی]]
*[[محمد مهدوی لاهیجی]]
*[[سید محمد لاهیجانی]]
*[[سید ابوالقاسم لاهیجی]]
*[[بیژن فلاح شعبانی لیالستانی]]

==لاجؤنˇ دانگشاهؤن==
*[[مدرسهٔ عالي مديريت لاهيجان|گيلانˇ مدرسهٔ عالي مديريت (مدرسهٔ عالی مدیریت گیلان-لاهیجان)]] (دبستئه بۊبؤ) 
* [[لاجؤنˇ دانشگا آزاد]] (فارسی: دانشگاه آزاد اسلامی، واحد لاهیجان)
* [[تربیت مدرسˇ دانشکده]].
* [[پرستاری و مامایی دانشکده]].
* [[پیامˇ نورˇ دانشگا]]
* [[دیلمانˇ دانشگا]] (فارسی: دانشگاه غیر انتفاعی دیلمان)
* [[اندیشمند دانشگا]]  (فارسی: دانشگاه غیر انتفاعی اندیشمند)

==محله'ن==
لاجؤن خۊ محلگي سيستم ئبه نؤمي ايسه. اي شهر هف ته قديمي محل دأشت ؤ بازين کم-کم اي محله'ن زيادأبؤن. هر محله خۊ حمام ؤ مچيد ؤ مىدؤن ؤ عزاداري دسته ؤ ديکؤن ؤ... دأشت. اي چاگۊدار هنۊزم لاجؤنˇ مئن هننأ ؤ هر سال محرم، عزاداري مئن اي محلگي سيستمه بئتر شأنه دئن. هر محله ىک شؤ خۊ عزاداري دسته' بيرين أبئنه ؤ شنه باخيˇ محله'ن. اۊ محله'ني که بازين اضافه بۊبؤن ني اي دابه رعاىت کؤنن. محله'نˇ حرکت، ساعتˇ عقربه'نˇ عکسه جؤز ىکته محله (مىدؤن) کي امام حسينˇ شبˇ هفت اينˇ نؤبه'. 

لاجؤنˇ قديمي محله'ن: مىدؤن

===مىدؤن===
اي محله لاجؤنˇ جۊنۊبه ؤ قديمأ جي تا ايسه، تاجرؤنˇ جيگه بۊ ؤ قديم، اعىان ؤ أميرؤن اي محل نيشتن ؤ اؤره [[چارپادشا]] هننأ کي چار ته [[کارکیا|کىاىي]] پادشاه اؤره دفنن ؤ [[گولشنˇ حمام|گۊلشنˇ حمام]] ؤ [[لاجؤنˇ مسجدجامع|مچيد جامع]] ؤ ىکته حؤزهٔ علميه ني اي محله مئن هننأ. [[تکىه بر]] ؤ [[جؤرپۊشته]] ني اي محله مئن دره.
===شأربافؤن===
'''شأربافؤن''' ىا '''شعربافؤن''' ىا '''شۊرامحله'''، لاجؤنˇ شرقيجۊنۊب بنه ؤ ىکته قديمي ؤ پيلئه محله' کي اينه '''شعرباف محله''' ني دۊخؤنن ؤ [[پهلوی|پهلوي]] زمت '''کۊهستاني''' نؤمي بۊ. اي محله، نساجؤن ؤ وؤتنکسؤن ؤ شعربافؤنˇ محل بۊ ؤ گۊنن اي محله مئن نزديکˇ چار هزار ته أبريشم کشي چرخ ؤ ابريشمي پارچه وؤتنˇ دزگا'ن هننأبۊن.
===خؤمرکلا===
خؤمرکلا کي فارسي مئن اينه خميرکلاىه دۊخؤنن، لاجؤنˇ غربيشۊمال بنه ؤ لاجؤنˇ حاکم ؤاينˇ آدمؤنˇ خؤنه اي محل بۊ. 
===اؤردۊبازار===
الؤن اي محله شهرˇ مئنه هننأ ؤ قديم، نظامي کاربرد دأشت.
===گأبنه===
اي محله قديمي خؤنه'ن هنۊزم نؤمي ايسه ؤ [[اکبریه مسجد|اکبريه مچيد]] اي محله مئن هننأ. 
===پؤردˇسر===
اي محله، قديم لاجؤنˇ ديريني رهˇ سر بۊ ؤ اينˇ خشتˇ پؤرد ؤ ميوه ؤ ترˇبارˇ بازار نؤمئه.
===کارئنسرئبر===
اي محله لاجؤنˇ غربي طرف هننأ.
===باخيˇ محله'ن===
بازين کم-کمى هنده محله'ن ويشترأبؤن. جيرˇسر ؤ غرئباباد ؤ أميرشهيد ؤ آسئدمحمد ؤ حسن بيگدشت ؤ نخجيرکلاىه ؤ کؤبيجار ؤ آسئدحسين (شيشه گران) ؤ پؤمپˇبنزين ؤ کؤبنه ؤ...

==لاجؤن دهاتؤن==

{{آهندان دهستان روستاهان}} 
{{بازکیا گوراب دهستان روستاهان}}  
{{لفمجان دهستان روستاهان}} 
{{لیالستان دهستان روستاهان}}
{{لیل دهستان روستاهان}}  
{{رودبنه دهستان روستاهان}} 
{{شیرجوپشت دهستان روستاهان}} 


==جیرنویس==
{{جیرنویس}}

==باخی لینکؤن==
* [[لاجؤنˇ عکسؤن]]

==بورینˇ پیوندؤن==
* [https://web.archive.org/web/20090126071559/http://www.lahidjanshora.ir/ لاجؤنˇ شورای شهر]
* [https://web.archive.org/web/20150512062446/http://www.lahidjan.com/ لاجؤنˇ شهرداری]
* [https://web.archive.org/web/20080404165445/http://www.dourbin.net/albumdetail-fa-149.html بیجارکاری، لاجؤنˇ دهاتؤنˇ مئن (عکس)]
* [http://www.guilanmet.ir/Default_guilan.aspx?MeteoShow=true&amp;SelectedCity=lahidjan لاجؤنˇ آب و هوا]


{{گیلان خوانندان}}
{{گیلان بازیگران}}
{{گيلان}}
[[Category:لاجؤن]]
[[Category:لاجؤنی]]
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:گیلک‌نشین شهرؤن]]
[[جرگه:گيلان ٚ شأران]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]</text>
      <sha1>ct2hoyqahq7w4mzx9nk5lmaa77pqm1j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>گالش</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1677</id>
    <revision>
      <id>156411</id>
      <parentid>156369</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:39:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>Mi land Sanskriti mian</comment>
      <origin>156411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3205" sha1="14lh9322rt7yp76qlpeah62z4kcmi3g" xml:space="preserve">&lt;div dir=&quot;rtl&quot;&gt;

'''دٚیلٚم، یتا دٚه رسلا/دوروستش دیلمی بی بی بژ  خا، ''' يا گالش، مئن گاوبان معنی دئنه.

در کلّ، گالش يعنی کسی کی دامداری کؤنه و [[گؤ]] و [[گوسند]] پرورش دئنه. گالشؤن، تهران و قزوین و البرز و زنجان و گيلان و مازندران ِ کوهؤن و دیگر جاهان ِ مئن زندگی درن. اوشؤن،  [[گيله‌مرد]]ؤن (اوشؤنی کی گيلان و مازندران ِ جولگه مئن زندگی درن) امره يه‌ته بون و ريشه دأنن و يه‌ته قوم ([[گیلک]]) ايسن کی معمولن اوشؤنه گيل و ديلم دخؤنن.

در واقع، گالشؤن، کوه‌نيشين گيلک ايسن و گيله‌مردؤن، جولگه‌نيشين گيلک.

==گالشؤن ِ بون و ريشه==
خيلی قديم کی گيلان جولگه‌ؤن مئن نشاست زندگی کودن، گيلکؤن همه‌تايی کوهستان مئن زندگی کودن و بازون، وختی دريا اؤ پس بوشؤ و انسان ياد بگيته کی چوتو هيست ِ زمينه خوشکا کونی و بج‌کاری بکونی و کشاورزی‌يه ياد بگيته، يک بخش، کوهستان ِ جی جير بومأن و جولگه مئن زندگی‌يه سراگيتن. اوشؤنی که کو جؤر بئيسأن بوبؤن گالش و اوشونی کی جولگه مئن بومأن بوبؤن گيله‌مرد.
هسا، [[گيله‌مرد]] (گيل+آمارد) و گالش، کسن ِ امره، [[گیلک]] قومه تشکيل دئنن و ايشؤن زوان و تاريخ و فرهنگ يکی ايسه.

==گالشؤن ِ زوان==
گالشؤن ِ زوان گيلکی ايسه. جالبه کی با اون‌که گيلان ِ جولگه مئن، شرق و غرب ِ گيلکی لهجه‌ٰئن همديگر ِ امره تفاوت دأنه و هرته گيلکی‌يه خو لهجه امره گب زئنن، گالشؤن ِ گيلکی لهجه، به هر دو طرف شبيه ايسه. 

گالشؤن ِ زوان، گيلکی لهجه‌ٰئن مئن، اصيل‌تر و دس‌نوخورده‌تر بمانسه و ايشؤن ِ رسم و روسومات و موسئقی نی گيلکؤن ِ مئن اصيل‌تره.

==گالشی تقويم==
گالشؤن، گيلکؤن ِ رسم و روسوماته تا هسا حفظ بئوده دأنن. ای رسم و دابؤن ِ جی، يه‌ته نی [[گالشی تقويم]] (ديلمی تقويم) ايسه. گالشی تقويم کی همه‌ته گيلکؤن ِ شی ايسه، 12 تا ما (ماه) دأنه کی هرته 30 روج ايسه و 5 روزأ نی [[پنجيک]] (کبيسه) دأنه و هر چار سال يه‌ته روج اضافه بونه. پس [[گالشی سال]]، 365 روج دأنه و هر چارسال 366 روجی بونه.

گالشی سال، [[نوروز ما]] جی سراگينه (شوروع بونه) و نوروز ما اوّل، برابره با هجری شمسی مورداد ماه 17. 


[[رده:مردوم]]
[[رده:گیلک]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]</text>
      <sha1>14lh9322rt7yp76qlpeah62z4kcmi3g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156473</id>
      <parentid>156411</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3539" sha1="j0a4udit6y97z0qxoczkmz9z9izgx6p" xml:space="preserve">&lt;div dir=&quot;rtl&quot;&gt;

'''گالِش''' يا گاولش، دیلمی/گیلکی مئن گاوبان معنی دئنه. ای کلمه، سانسکريت ِ جی بون و ريشه دأنه. سانسکريت ِ مئن، گؤ (گاو) ِ جی نگهداری گودن و اونه پاسنه گونن: گئورکش.

ای احتمال نی نأی کی ای کلمه '''گئوشورون ''' جی ريشه بگيته بی کی يه‌ته فرشته يا الهه نام ايسه و اين ِ وظيفه اينه کی موفيد مالؤن و چارپايؤن ِ جی حمايت بکونی. 

در کلّ، گالش يعنی کسی کی دامداری کؤنه و [[گؤ]] و [[گوسند]] پرورش دئنه. گالشؤن، گيلان و مازندران ِ کوهؤن ِ مئن زندگی درن. اوشؤن،  [[گيله‌مرد]]ؤن (اوشؤنی کی گيلان و مازندران ِ جولگه مئن زندگی درن) امره يه‌ته بون و ريشه دأنن و يه‌ته قوم ([[گیلک]]) ايسن کی معمولن اوشؤنه گيل و ديلم دخؤنن.

در واقع، گالشؤن، کوه‌نيشين گيلک ايسن و گيله‌مردؤن، جولگه‌نيشين گيلک.

==گالشؤن ِ بون و کعنه==
خيلی قديم کی گيلان جولگه‌ؤن مئن نشاست زندگی کودن، گيلکؤن همه‌تايی کوهستان مئن زندگی کودن و بازون، وختی دريا اؤ پس بوشؤ و انسان ياد بگيته کی چوتو هيست ِ زمينه خوشکا کونی و بج‌کاری بکونی و کشاورزی‌يه ياد بگيته، يک بخش، کوهستان ِ جی جير بومأن و جولگه مئن زندگی‌يه سراگيتن. اوشؤنی که کو جؤر بئيسأن بوبؤن گالش و اوشونی کی جولگه مئن بومأن بوبؤن گيله‌مرد.
هسا، [[گيله‌مرد]] (گيل+آمارد) و گالش، کسن ِ امره، [[گیلک]] قومه تشکيل دئنن و ايشؤن زوان و تاريخ و فرهنگ يکی ايسه.

==گالشؤن ِ زوان==
گالشؤن ِ زوان گيلکی ايسه. جالبه کی با اون‌که گيلان ِ جولگه مئن، شرق و غرب ِ گيلکی لهجه‌ٰئن همديگر ِ امره تفاوت دأنه و هرته گيلکی‌يه خو لهجه امره گب زئنن، گالشؤن ِ گيلکی لهجه، به هر دو طرف شبيه ايسه. 

گالشؤن ِ زوان، گيلکی لهجه‌ٰئن مئن، اصيل‌تر و دس‌نوخورده‌تر بمانسه و ايشؤن ِ رسم و روسومات و موسئقی نی گيلکؤن ِ مئن اصيل‌تره.

==گالشی تقويم==
گالشؤن، گيلکؤن ِ رسم و روسوماته تا هسا حفظ بئوده دأنن. ای رسم و دابؤن ِ جی، يه‌ته نی [[گالشی تقويم]] (ديلمی تقويم) ايسه. گالشی تقويم کی همه‌ته گيلکؤن ِ شی ايسه، 12 تا ما (ماه) دأنه کی هرته 30 روج ايسه و 5 روزأ نی [[پنجيک]] (کبيسه) دأنه و هر چار سال يه‌ته روج اضافه بونه. پس [[گالشی سال]]، 365 روج دأنه و هر چارسال 366 روجی بونه.

گالشی سال، [[نوروز ما]] جی سراگينه (شوروع بونه) و نوروز ما اوّل، برابره با هجری شمسی مورداد ماه 17. 


[[رده:مردوم]]
[[رده:گیلک]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]</text>
      <sha1>j0a4udit6y97z0qxoczkmz9z9izgx6p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کادۊسيان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1903</id>
    <revision>
      <id>156410</id>
      <parentid>156370</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:38:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33" sha1="hvldo1nr984zgfkzwb18ktryxpn32on" xml:space="preserve">کآٚدٚؤٚس = تٚآٚلٚش</text>
      <sha1>hvldo1nr984zgfkzwb18ktryxpn32on</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156474</id>
      <parentid>156410</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>56905</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2533" sha1="el1cdlh5uy4zj5hmf8teg53wvpk10si" xml:space="preserve">{{پأچ}}
{{بۊشؤسۊبراز}}
[[فاىل:Map of the Achaemenid Empire fa.jpg|بندانگشتی|260px|چپ|کادۊسيانˇ قلمرؤ، هخامنشيانˇ زماتˇ مئن]]
'''کادۊسيان''' ىا '''کادۊسيؤن''' ايته جه دئبارˇ قؤمان ايسن کي داميشک [[کاسپي درىا]] ورجه زيوش گۊدن. واسيلي ولاديمير بارتؤلد ايته جه رۊسˇ خۊرتاو شناسان، خۊ کتابˇ مئن «ایران تاریخی جوغرافیا» نيويسه:&quot; قدیمون گیلان مردوما کادوسیون تشکیل دینه که هخامنشیونه جا اطاعت نوکوردن. ایشون یا یه قسمت از ایشونا ، گیل هم دوخوندنه که گیلان خو ناما ایشون نامه جا داره. شرق گیلانم ماردان یا اماردان زندگی کوردن که سفیدرودا ایشون واستی آمارد دوخوندن.

ارمنییون خوشون کتابون میون ایشونا &quot; کاتی شیان &quot; دوخونن. و بنوشتن که ایشون یه تا پیلا قبیله بان. 

دیاکونوف ایشون درباره نویسه: ماد پادشاهی ایشونا نتونست مطیع بوکونه. اما کوروشه جا اطاعت بوکوردن. 

بعضی کتابون میون ایشونا آریایی ندونن. 

احمد کسروی یه تا مقاله میون &quot; کادوسیون، کادوشان، تالشان&quot; بنوشته که تالشون ایشون اخلافن. و تالش منطقه احتمالن ایشون حکومتی قلمرو بیه. 

اما بعضی مورخون مث راولینسون،  سفید رود دره شمال و جنوبو و طارم و خلخالا ایشون وطن دونن.

مشیر الدوله پیرنیا &quot; باستانی ایران &quot; کتاب میون، یونانی مورخون قوله جا نویسه: &quot; کادوسیون مردومی بن که گیلان میون زندگی کوردن. برخی گوئن ایشون تالشون جدن . تالش یونانی ترجمه ی تالوشه. کادوسیونا برخی محققون ایرانی بومیون دونن که پیش از اینکه آریاییون ایران بان- گیلان و آذربایجان شمال شرقی  میون زندگی کوردن.

==سربس==
[[Category:مردوم]]
[[Category:تارئخ]]

کتاب گیلان – جلد اول- انتشارات گروه پژوهشگران ایران – چاپ دوم- زمستان 1380 خورشیدی</text>
      <sha1>el1cdlh5uy4zj5hmf8teg53wvpk10si</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ديلمؤن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2539</id>
    <revision>
      <id>156389</id>
      <parentid>156376</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:15:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3768" sha1="1mg3hwzdowqgdhtnmm21wydzhj2oqic" xml:space="preserve">'''دٚیلٚمٚآٚن''' یتا جه ایران ٚ پیله شأران ايسه کي [[سياکل ٚ شأرستان|سياهکل و دیلمان شأرستان]] ؤ [[ديلمؤن ٚ بخش|ديلمان بخش]] ٚ مئن نهأ ؤ ديلمان ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه|نام=دٚیلٚمٚآٚن|روی‌نقشه=|جۊغرافيايي عرض=|جۊغرافيايي طۊل=|تصویر=Gilan - Deylaman - panoramio (3).jpg|اندازه تصویر=|برچسب‌تصویر=|شأردار=اسماعيل سادات دیلمي|اۊستان=[[گيلان]]|شأرستان=[[سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن ٚ شأرستان]]|بخش=[[ديلمان ٚ بخش]]|مردۊم=دیلم|رسمي نام=دٚیلٚمٚآٚن|محلي نام=ديلمان|قديمي نامان=|شأر بؤستن ٚ سال=|جمعيت=جرگییت: ۲۲۲۲۲|جمعيت ٚ رشد=|جمعيت ٚ تراکؤم=|زوان=[[گيلکی/دیلمی]]|مذهب=شيعه|پيلئکي=|ارتفاع=۱۴۵۲ متر|دما ميانگين=۱۲.۷ درجه سانتيگراد|سالانه وارش ٚ ميانگين=۱۱۷۳ ميلي‌متر|جرندي رۊجان ٚ تعداد=۶۰ رۊج|سؤغات=فۊندؤق{{سخ}}زعفران{{سخ}} گل گاوزبان{{سخ}}گندؤم ؤ جؤ{{سخ}}صنایع دستي|پيش‌شۊماره=۰۱۳|وبجيگا=|جمله‌خوشامد=|پانویس=}}

==نؤم==
«دیلمان» نؤم ویشتر ايشتباه واگۊیه به ؤ أگه بیشید محلي مردۊم ٚ جه واورسید اۊن ٚ دۊرۊس-أ گده: دیلمان مشخص ٚ معنا دأره ؤ اؤرأ گده کي مرز بۊ ؤ دَوَسته بؤبؤسته [[گاب]] ؤ [[گۊسۊند]] دأشتيدي، «ام» بۊلندي پسونده، هۊجۊر کي کتام ؤ ایلام ٚ مئن دأریم ؤ پهلوي زوان ٚ مئن هرچي-أ گه بخأید بۊلند ذکر بۊکۊند، أ پسوند-أ اۊ واجه-یأ دۊچکانئده. پس دیلم بؤنه گؤ ؤ گۊسۊند دأشتن ٚ بۊلند ٚ جیگه.&lt;ref&gt;افشین پرتو. مردۊم سلول‌های ساختاری دئباریده. گفت‌وگو با افشین پرتو. گیله‌وا، ش ۱۲۲.&lt;/ref&gt;

==تاريخ==
ديلمان ِ مئن، يه‌ته قبرستان ِ مئن يه‌ته سوتونی مُهر بياتن کی ۲۲۲۲۲ سال پيش ِ شی ايسسه و هسا [[لنينگراد ِ موزه]] مئن بدشته بونه. ای مُهر ِ موسؤن، هزاران اثر و عتيقه، ديلمان قبرستانان و باخی مناطق ِ مئن بياته ببؤ و خيلی از ايشؤنه قاچاقچی‌ئن، ايران ِ جی بيرين ببردن.

قبل از اسلام و حتا تا يکی دو قرن اسلام ِ پسی، گيلان ِ غرب تا [[مازندران]] ِ مئن گنبد کاووس، ديلمستان  دخانده بونأ بو. نسا طرفأجی‌ام، تا [[قزوين]]، ديلمستان نوم گيت.

==مردۊم ؤ زوان==
دیلمان ٚ آٚدٚمٚآٚن گیلک/دیلمی بی بین و گیلکی زوان بٚا دٚیلٚمی گوٚیش گٚپ زٚنن دیوٚداری.&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==تاتايي‌ئن==
&lt;gallery&gt;
 Nature of Deylaman.jpg
Gilan - Deylaman Forest - panoramio.jpg
Deylaman - Gheshlagh - Dorfak view - panoramio.jpg
Deylaman - Espeyli - panoramio.jpg
Gilan - Deylaman - Espeyli - panoramio.jpg
&lt;/gallery&gt;

==سٚرعٚس==
اٚتونولوگ
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:گیلان]]
[[Category:شهر]]
[[Category:گیلک‌نشین شهرؤن]]
[[جرگه:گيلان ٚ شأران]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]</text>
      <sha1>1mg3hwzdowqgdhtnmm21wydzhj2oqic</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156493</id>
      <parentid>156389</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>155959</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4870" sha1="oevksawb3gwss00gq9kji58e2rndhwp" xml:space="preserve">'''دٚیلٚمٚآٚن''' یتا جه ایران ٚ پیله شأران ايسه کي [[سياکل ٚ شأرستان|سياهکل و دیلمان شأرستان]] ؤ [[ديلمؤن ٚ بخش|ديلمان بخش]] ٚ مئن نهأ ؤ ديلمان ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه|نام=دٚیلٚمٚآٚن|روی‌نقشه=|جۊغرافيايي عرض=|جۊغرافيايي طۊل=|تصویر=Gilan - Deylaman - panoramio (3).jpg|اندازه تصویر=|برچسب‌تصویر=|شأردار=اسماعيل سادات دیلمي|اۊستان=[[گيلان]]|شأرستان=[[سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن ٚ شأرستان]]|بخش=[[ديلمان ٚ بخش]]|مردۊم=دیلم|رسمي نام=دٚیلٚمٚآٚن|محلي نام=ديلمان|قديمي نامان=|شأر بؤستن ٚ سال=|جمعيت=جرگییت: ۱۸۹۸۶|جمعيت ٚ رشد=|جمعيت ٚ تراکؤم=|زوان=[[گيلکی/دیلمی]]|مذهب=شيعه|پيلئکي=|ارتفاع=۱۴۵۲ متر|دما ميانگين=۱۲.۷ درجه سانتيگراد|سالانه وارش ٚ ميانگين=۱۱۷۳ ميلي‌متر|جرندي رۊجان ٚ تعداد=۶۰ رۊج|سؤغات=فۊندؤق{{سخ}}زعفران{{سخ}} گل گاوزبان{{سخ}}گندؤم ؤ جؤ{{سخ}}صنایع دستي|پيش‌شۊماره=۰۱۳|وبجيگا=|جمله‌خوشامد=|پانویس=}}

==نؤم==
«دیلمان» نؤم ویشتر ايشتباه واگۊیه به ؤ أگه بیشید محلي مردۊم ٚ جه واورسید اۊن ٚ دۊرۊس-أ گده: دیلمان مشخص ٚ معنا دأره ؤ اؤرأ گده کي مرز بۊ ؤ دَوَسته بؤبؤسته [[گاب]] ؤ [[گۊسۊند]] دأشتيدي، «ام» بۊلندي پسونده، هۊجۊر کي کتام ؤ ایلام ٚ مئن دأریم ؤ پهلوي زوان ٚ مئن هرچي-أ گه بخأید بۊلند ذکر بۊکۊند، أ پسوند-أ اۊ واجه-یأ دۊچکانئده. پس دیلم بؤنه گؤ ؤ گۊسۊند دأشتن ٚ بۊلند ٚ جیگه.&lt;ref&gt;افشین پرتو. مردۊم سلول‌های ساختاری دئباریده. گفت‌وگو با افشین پرتو. گیله‌وا، ش ۱۲۲.&lt;/ref&gt;

==تاريخ==
ديلمان ِ مئن، يه‌ته قبرستان ِ مئن يه‌ته سوتونی مُهر بياتن کی 5000 سال پيش ِ شی ايسسه و هسا [[لنينگراد ِ موزه]] مئن بدشته بونه. ای مُهر ِ موسؤن، هزاران اثر و عتيقه، ديلمان قبرستانان و باخی مناطق ِ مئن بياته ببؤ و خيلی از ايشؤنه قاچاقچی‌ئن، ايران ِ جی بيرين ببردن.

قبل از اسلام و حتا تا يکی دو قرن اسلام ِ پسی، گيلان ِ غرب تا [[مازندران]] ِ مئن [[بابول]]، ديلمستان  دخانده بونأ بو. نسا طرفأجی‌ام، تا [[قزوين]]، ديلمستان نوم گيت.

== جمعیت ==
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، ديلمؤن ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ دۊرۊن ۱,۷۲۹ نفر-أ فأرسئي ؤ ۱۳۸۵ سال ٚ مئن ني اۊن ٚ جمعيت ۱,۲۶۱ نفر (۳۷۴ خانوار) بۊ.&lt;ref&gt;(یادکرد وب |نویسنده= |نشانی=https://amar.org.ir/census/نفوس-و-مسکن/سرشماری-1390/نتایج-سرشماری-1390/جمعیت-و-خانوار-تا-سطح-آبادی-1390 |عنوان=تعداد جمعیت و خانوار تا سطح آبادی براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن 1390 |ناشر= |تاریخ= |تاریخ بازبینی= |archive-date=4 مه 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160504050821/http://amar.org.ir/census/%D9%86%D9%81%D9%88%D8%B3-%D9%88-%D9%85%D8%B3%DA%A9%D9%86/%D8%B3%D8%B1%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-1390/%D9%86%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D8%AC-%D8%B3%D8%B1%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-1390/%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%A7-%D8%B3%D8%B7%D8%AD-%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF%DB%8C-1390 }}&lt;/ref&gt;

==مردۊم ؤ زوان==
دیلمان ٚ اداموان گیلک/دیلمی بی بین و گیلکی زوان بٚا دٚیلٚمی گوٚیش گٚپ زٚنن دیوٚداری.&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==تاتايي‌ئن==
&lt;gallery&gt;
 Nature of Deylaman.jpg
Gilan - Deylaman Forest - panoramio.jpg
Deylaman - Gheshlagh - Dorfak view - panoramio.jpg
Deylaman - Espeyli - panoramio.jpg
Gilan - Deylaman - Espeyli - panoramio.jpg
&lt;/gallery&gt;

==سربس==
{{گيلان}}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:گیلان]]
[[Category:شهر]]
[[Category:گیلک‌نشین شهرؤن]]
[[جرگه:گيلان ٚ شأران]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]</text>
      <sha1>oevksawb3gwss00gq9kji58e2rndhwp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سيرۊس قایقران</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3350</id>
    <revision>
      <id>156402</id>
      <parentid>156380</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:35:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3961" sha1="4v751tnebsr2uc1waok5v8a43dfzqhh" xml:space="preserve">'''مٚردٚآٚویچ لؤٚتکارٚان''' ايته [[گيلان|گيلاني]] فۊتباليست ایسه و بو دٚه.

==زيوش==
[[فاىل:سيرۊس قایقران گيلکي.jpeg|left|thumb|قایقران ٚ گيلکي بۊگۊ بيشتاو، گيله‌وا مجله أمرأ]]
[[تصویر:siroos.jpg|left|thumb|سیروس قایقران]]
سیروس قایقران از ائیته شهر کوچیک و بی امکانات بتانسته خوره در [[فوتبال]] ایران فاکشه بوجور و خودشه با بزرگان فوتبال [[ایران]] هم طرازا کونه.

واقیعت اینه که أ پیله مردای با خو أ کار ، کاری بوگود که جوانان  أ دشت و دیار خوشانه تمام تلاشا بوکونید تا اونه راه ایدامه بدید.

قایقران 1340 [[بندرانزلی]] میئن بدونیا بوموو از بچگی فوتباله داخل کوچه های خاکیه [[کلویر]] أ شهر شوروع بوگود.

محل تحصیل سیروس بندر انزلی و اونه پئر [[تربیت بدنی]] و اونه مارخانه دار بو. چهارتا برار داشتی به نامهای عبدوالله ، ناصر ، نادر و حسین و دوتا خاخور. و ایته زای به نام [[راستین]] متولد 69 
قایقران عضو باشگاههای [[ملوان بندر انزلی]] ، استقلال بندر انزلی ، [[الاتحاد قطر]] ، کشاورز تئران بو.

==قایقران مربیان تیم ملی میئن==

*مرحوم پرویز دهداری 
*[[مهدی مناجاتی]] 
*[[علی پروین ]]
*[[ناصر ابراهیمی]] 
*[[بهمن صالح نیا ]]
*[[رضا وطنخواه]]

اون در 100 تا بازی شرکت بوگود که 43 تا بازی تیم ملی بو و در 21 بازی [[کاپیتان]] بو 21 گل ملی ثبت شده از خوش بجا بنا اونه بهترین گل ، گلی بو که به [[کره جنوبی]] بزه در نیمه نهایی [[بازیهای اسیایی]] 1990 [[پکن]] .

خو اولین بازی ملیه در 30 دیماه 1363 در مقابل [[یوگوسلاوی]] و بازی اخری هم در 11 اذر 1367 برابر[[ قطر]] انجام بدابو.

سیروس در سال 1363  تیم ملی میئن دعوت ببوسته و سال 66 میئن تنها فوتبالیست شهرستانیی بو که که خودا بیامورز دهداری بازوبند پر ایفتخار کاپیتانیه اونه بازو دور دوسته.

در سال 67 ، در[[ جام ملتهای اسیا]] قطره میئن رهبریه تیمه گردن بیگیفته و به مقام سومی دست پیدا گوده و سال 69 میئن تیم ایران با گلهای زیبای اون بعد از 20 سال در بازیهای اسیایی[[ پکن]] قهرمان ببوسته.

سیروس او دوران علاوه بر ایران میئن حتی تو [[اسیا]] و [[اروپا]] هم به عنوان ئیته بازیکن استثنایی مطرح ببوسته بو.

قایقران سابقه مربیگری در کشاورز تهران داره که بتانسته به مقام سوم لیگ کشور فارسه همین طور یک مدت مربیه تیم مسعود هورموزگان بو


==سیروس قایقران ایفتخارات==

*قهرمان جام حذفی کشور  
*قهرمان گروه مقدماتی آسیا ملوان بندر انزلی همره
*نایب قهرمانی لیگ استانی قدس ببوسته با منتخب گیلان 
*مقام سومی در جام ملتهای آسیا 1988 فیگیفته 
*قهرمان بازیهای آسیایی پکن 1990 ببوسته


فوت در 18/1/1377 بر اثر تصادف در جاده [[رشت]] به[[ تئران]] ( [[امامزاده هاشم]] )

==سربس==
[[رده:ورزش]]
[[رده:انزلی سرشناسؤن]]</text>
      <sha1>4v751tnebsr2uc1waok5v8a43dfzqhh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156490</id>
      <parentid>156402</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5723" sha1="5p297o9390wrs4m4etowaw1epzkaur0" xml:space="preserve">{{زيوشنامه جعبه
| نام= سيرۊس قایقران
|تصویر=Syros Ghayeghran.jpg
|تاتايي تؤضيح= 
|أصلي نام= سيرۊس قایقران
|کۊنۊش ٚ زمينه= فۊتبال
|ميلليت= [[ايران|ايراني]]
|بزارۊج= ۱ بهمن ۱۳۴۰
|بزاجيگا= [[أنزلي]]، [[گيلان]]
|والدین= 
|مرگ ٚ رۊج= ۱۸ فروردين ۱۳۷۶ (۳۶ سال)
|مرگ ٚ جيگا= 
|زيوش ٚ جيگا=
|مختصات محل زندگی=
|مدفن= کۊلي‌وئر، [[أنزلي]]، [[گيلان]]
|باخي نامان= سيرۊس آبای
|پیشه= فۊتباليست 
|کار گۊدن ٚ سالان= ۱۳۵۶-۱۳۷۶
|نقش برجسته=
|همسر= 
|زيوش ٚ شريکان=
|زاکان= 
|تأثير بنأ= 
|تأثير بيگيته‌= 
|وبجيگا=
|ايمضا= 
}}
'''سيرۊس قایقران''' ايته [[گيلان|گيلاني]] فۊتباليست، [[أنزلي]] کۊلي‌وئر ٚ شين بۊ. قایقران [[ملوان ٚ أنزلي فۊتبالي باشگاه|أنزلي ملوان]] ٚ مئن بازي گۊدي ؤ ايران ٚ ميللي تيم ٚ کاپيتان بۊ.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان=۵۰ سالگی سیروس قایقران؛ قوی سپید خزری|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/f12_on_sirus_ghayeghran_iranian_soccer_player/24459183.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2022-10-17|کد زبان=fa|تاریخ=1390-11-02}}&lt;/ref&gt;
سيرۊس قایقران گيلان ؤ أنزلي ميئن پۊر محبۊبيت دأره ؤ سيوا جه أنگه فۊتبال بازي گۊدن ٚ ميئن پۊر مؤفق بۊ ؤ مردۊم أن ٚ بازي-أ خۊش دأشتيد، اۊن ٚ شخصيت ؤ أخلاق ؤ مرام ني خاص بۊ ؤ أن باعث بؤبؤست گه سيرۊس قایقران ايته اؤسطۊره-أ مردۊم ٚ ره تبديل ببه.

==زيوش==
[[فاىل:سيرۊس قایقران گيلکي.jpeg|left|thumb|قایقران ٚ گيلکي بۊگۊ بيشتاو، گيله‌وا مجله أمرأ]]
[[تصویر:siroos.jpg|left|thumb|سیروس قایقران]]
سیروس قایقران از ائیته شهر کوچیک و بی امکانات بتانسته خوره در [[فوتبال]] ایران فاکشه بوجور و خودشه با بزرگان فوتبال [[ایران]] هم طرازا کونه.

واقیعت اینه که أ پیله مردای با خو أ کار ، کاری بوگود که جوانان  أ دشت و دیار خوشانه تمام تلاشا بوکونید تا اونه راه ایدامه بدید.

قایقران 1340 [[بندرانزلی]] میئن بدونیا بوموو از بچگی فوتباله داخل کوچه های خاکیه [[کلویر]] أ شهر شوروع بوگود.

محل تحصیل سیروس بندر انزلی و اونه پئر [[تربیت بدنی]] و اونه مارخانه دار بو. چهارتا برار داشتی به نامهای عبدوالله ، ناصر ، نادر و حسین و دوتا خاخور. و ایته زای به نام [[راستین]] متولد 69 
قایقران عضو باشگاههای [[ملوان بندر انزلی]] ، استقلال بندر انزلی ، [[الاتحاد قطر]] ، کشاورز تئران بو.

==قایقران مربیان تیم ملی میئن==

*مرحوم پرویز دهداری 
*[[مهدی مناجاتی]] 
*[[علی پروین ]]
*[[ناصر ابراهیمی]] 
*[[بهمن صالح نیا ]]
*[[رضا وطنخواه]]

اون در 100 تا بازی شرکت بوگود که 43 تا بازی تیم ملی بو و در 21 بازی [[کاپیتان]] بو 21 گل ملی ثبت شده از خوش بجا بنا اونه بهترین گل ، گلی بو که به [[کره جنوبی]] بزه در نیمه نهایی [[بازیهای اسیایی]] 1990 [[پکن]] .

خو اولین بازی ملیه در 30 دیماه 1363 در مقابل [[یوگوسلاوی]] و بازی اخری هم در 11 اذر 1367 برابر[[ قطر]] انجام بدابو.

سیروس در سال 1363  تیم ملی میئن دعوت ببوسته و سال 66 میئن تنها فوتبالیست شهرستانیی بو که که خودا بیامورز دهداری بازوبند پر ایفتخار کاپیتانیه اونه بازو دور دوسته.

در سال 67 ، در[[ جام ملتهای اسیا]] قطره میئن رهبریه تیمه گردن بیگیفته و به مقام سومی دست پیدا گوده و سال 69 میئن تیم ایران با گلهای زیبای اون بعد از 20 سال در بازیهای اسیایی[[ پکن]] قهرمان ببوسته.

سیروس او دوران علاوه بر ایران میئن حتی تو [[اسیا]] و [[اروپا]] هم به عنوان ئیته بازیکن استثنایی مطرح ببوسته بو.

قایقران سابقه مربیگری در کشاورز تهران داره که بتانسته به مقام سوم لیگ کشور فارسه همین طور یک مدت مربیه تیم مسعود هورموزگان بو


==سیروس قایقران ایفتخارات==

*قهرمان جام حذفی کشور  
*قهرمان گروه مقدماتی آسیا ملوان بندر انزلی همره
*نایب قهرمانی لیگ استانی قدس ببوسته با منتخب گیلان 
*مقام سومی در جام ملتهای آسیا 1988 فیگیفته 
*قهرمان بازیهای آسیایی پکن 1990 ببوسته


فوت در 18/1/1377 بر اثر تصادف در جاده [[رشت]] به[[ تئران]] ( [[امامزاده هاشم]] )

==سربس==
[[رده:ورزش]]
[[رده:انزلی سرشناسؤن]]</text>
      <sha1>5p297o9390wrs4m4etowaw1epzkaur0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>لاجان مشاهیر</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3393</id>
    <revision>
      <id>156463</id>
      <parentid>154783</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:03:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <origin>156463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2006" sha1="fgjr1zvn4ggoc5d1xq7l8z7pjhcdoe8" xml:space="preserve">لاهیجان: نیر خٚانم، احمد شعبان پور هسایی زن 
*[[اسماعیل فتوحی]]
*[[محمد شمس معطر]]
*[[حسن تقی پور]]
*[[حزین لاهیجی]]
*[[شیخ زاهد گیلانی]]
*ملا [[عبدالرزاق لاهیجی]]
*[[یوحنا دیلمی]] (حواری حضرت عیسی)
*[[محمد میرزا کاشف‌السلطنه]]
*[[بيژن نجدی]]
*میرزا حسن [[فیاض لاهیجی]]
*[[قطب‌الدین شریف لاهیجی]]
*دکتر [[محمّد محققی لاهیجی]]
*دکتر [[محمدعلی مجتهدی گیلانی]]
*سپهبد [[ابوالحسن سعادتمند]]
*مهندس [[رضا قطبی]]
*[[فریده قطبی]]
*[[قنبرخان چهاردهی]]
*[[امان‌الله خان بهاءالسلطنه لاهیجی]]
*[[عضدالاسلام لاهیجی]]
*[[حسین محجوبی]]
*سرتیپ [[محمدعلی صفاری]]
*دکتر [[رضا رادمنش]]
*[[علی لاهیجی]] (مورخ)
*[[محمدقاسم لاهیجی حائری]] (خطاط)
*[[لقائی لاهیجانی]] (شاعر)
*[[طالب لاهیجانی]] (شاعر)
*[[رضای لاهیجانی]] (شاعر)
*محمدقاسم صابر لاهیجانی (شاعر)
*[[ابوالقاسم موسوی لاهیجانی]] (نقاش)
*فتح الله صفاری لاهیجانی (شاعر)
*سرور مهکامه محصص لاهیجانی
*شمسای زرین قلم فایق لاهیجانی
*مولانا کامی لاهیجانی
*[[محمدحسین مهدوی م.موید]]
*[[واصل لاهیجی]]
*[[حاجی میرزا ابوطالب]]
*[[حسین بهمن شکفته]] (حاجی بهمنی)
*[[سراء دیلمی]]
*[[بیژن فلاح شعبانی]]
*[[میرزا هادی‌ خان دبیر رسایل لاهیجی]]
*[[میرزا کاظم‌خان صفاری]]
*[[محمدعلی‌خان امین دیوان لاهیجی]]
*[[محمدامین لاهیجی (راما)]]


----

{{لاجانه سرشناسؤن}}

[[رده: مردوم ]]</text>
      <sha1>fgjr1zvn4ggoc5d1xq7l8z7pjhcdoe8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>رباط کریم</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3883</id>
    <revision>
      <id>156404</id>
      <parentid>156378</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:36:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1303" sha1="68ijzx910rjgaxditmdw8wcxfawa3tg" xml:space="preserve">{{ناقص}}
[[تصویر:b76.gif|left|thumb|تئران نقشه]]

[[تصویر:b62.jpg|left|thumb|رباط لندی کریم]]
==مردوم و جوغرافی==

تورک
== کشوری تقسیمان ==
* [[ شهرستان سلطان اباد بخش مرکزی]]
** [[امامزاده ابوطالب دهستان]] 
** [[منجیل آباد دهستان]] 
** [[وهن اباد دهستان ]]
شهر: [[سلطان اباد]]

*  [[گلستان بخش ]]
** [[میمنت دهستان]] 
** [[صالح‌آباد دهستان]] (رباط کریم)
شهرها: [[گلستان (تهران)|گلستان]]، [[صالح‌آباد (استان تهران)|صالح آباد]] و [[نصیرآباد (استان تهران)|نصیرآباد]]

*  [[بوستان بخش ]]
** [[اسماعیل آباد دهستان]] 
** [[همدانک دهستان]] 
شهر: [[نسیم‌شهر]]
شهرك:قلعه مير

==تاریخی و تفریحی جیگان==


==رباط کریمدانگشان==
* [[دانشگا آزاد]] 

==عکسان==

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;

Image:b61.jpg|[[رباط کریم شهرستان]]

&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

{{تئران}}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:تهرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>68ijzx910rjgaxditmdw8wcxfawa3tg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156477</id>
      <parentid>156404</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>155728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1295" sha1="jhhm57n06s8bfevkr5br4u22npxgmrl" xml:space="preserve">{{ناقص}}
[[تصویر:b76.gif|left|thumb|تئران نقشه]]

[[تصویر:b62.jpg|left|thumb|رباط لندی کریم]]
==مردوم و جوغرافی==


== کشوری تقسیمان ==
* [[ شهرستان سلطان اباد بخش مرکزی]]
** [[امامزاده ابوطالب دهستان]] 
** [[منجیل آباد دهستان]] 
** [[وهن اباد دهستان ]]
شهر: [[سلطان اباد]]

*  [[گلستان بخش ]]
** [[میمنت دهستان]] 
** [[صالح‌آباد دهستان]] (رباط کریم)
شهرها: [[گلستان (تهران)|گلستان]]، [[صالح‌آباد (استان تهران)|صالح آباد]] و [[نصیرآباد (استان تهران)|نصیرآباد]]

*  [[بوستان بخش ]]
** [[اسماعیل آباد دهستان]] 
** [[همدانک دهستان]] 
شهر: [[نسیم‌شهر]]
شهرك:قلعه مير

==تاریخی و تفریحی جیگان==


==رباط کریمدانگشان==
* [[دانشگا آزاد]] 

==عکسان==

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;

Image:b61.jpg|[[رباط کریم شهرستان]]

&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

{{تئران}}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:تهرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>jhhm57n06s8bfevkr5br4u22npxgmrl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تالش</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4248</id>
    <revision>
      <id>156414</id>
      <parentid>156367</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:40:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="336" sha1="78ik1qd2cayc9ehydszgeeronejsljk" xml:space="preserve">'''تالش🇮🇷🇮🇷🐦‍🔥🇮🇷🐦‍🔥🇮🇷🇮🇷🇮🇷🐦‍🔥🐦‍🔥🐦‍🔥🇮🇷''' ايته جیگا ايسه کي ؤ [[أردبيل]] ٚ [[خۊرتاو]] ؤ ايته بخش جه [[گيلان]] ٚ [[خۊرخۊس]]-أ شامل به ؤ تالشان ٚ زيوش ٚ جيگا ايسه.
==سربس==</text>
      <sha1>78ik1qd2cayc9ehydszgeeronejsljk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156475</id>
      <parentid>156414</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="370" sha1="r8h7ye1hgt5kcdp0i8yttqy59emiu1u" xml:space="preserve">'''تالش''' ايته منطقه ايسه کي [[آذرباىجان|آذرباىجان ٚ جؤمۊري]] [[نسا]] ؤ [[أردبيل]] ٚ [[خۊرتاو]] ؤ ايته بخش جه [[گيلان]] ٚ [[خۊرخۊس]]-أ شامل به ؤ تالشان ٚ زيوش ٚ جيگا ايسه.
[[تصویر:Talysh language dialects.svg|left|thumb|پيله تالش]]

==سربس==</text>
      <sha1>r8h7ye1hgt5kcdp0i8yttqy59emiu1u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>اشتهارد</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4666</id>
    <revision>
      <id>156406</id>
      <parentid>156375</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:37:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>Its Gilak almost fully</comment>
      <origin>156406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1872" sha1="59eg8lgfpgobojbjpl533ob5bu75eka" xml:space="preserve">[[تصویر:a131.jpg|left|thumb]]

==مردوم و جوغرافیا==
اٚکثٚراً گیلٚک، اٚقلیتاً تٚآٚت یا آٚذٚربٚآٚیجٚآٚنی یا خٚلٚج

==تاریخی و تفریحی جیگان==

*دیزبون قلعه 
‌*[[ام کبری و ام صغری]] ایمامزادان
*[[صیادیه حوسینیه]]
*[[ایمامزاده سولیمان]]
*[[کوه گهور]] (گبری) یا [[قلعه بز]] 
*[[صیادیه محله حمام]]

==اشتهارد محلان==
اشتهارد شهر دارای هفت تا قدیمی محله ایسه به نامان :  محله پایین (جیر محله)، [[صیادیه محله]] ، [[قاضیان محله]] ، [[محله چال]] (چله محله)، [[فارچی آباد ]](پارچی آوا)، بوزرگ خیابان (پیله خیاوون)، کوچیک خیابان (خوردک خیاوون) و هتویی از محلان کوچیتر شا از [[ام اصغر]]، [[رضه]]، [[چول]] و [[پشت قلعه]] نام بردن.


==جور وا جور==
با توجه به اشیاء عتیقه‌ای که جی  خاکان «[[دیده بان]]» جیر با [[کوفی خط]] و غیره به دست بومو، به نظر رسه که اشتهارد [[قصبه]] حداقل قرنان دوم و سوم مئن وجود داشتی.

بعضی جی مردوم اشتهارد عقیده داریدی  که  گوذشته مئن ا سرزمین [[تبعیدگاه]] بو.  فارسی بنویس بفمیم خارکسه

==عکسان==

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;

Image:b31.jpg|[[ایمامزاده سولیمان]]
Image:b33.jpg|[[ایمامزاده ام کبری و ام صغری ]]


&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;


{{تئران}}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:تهرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>59eg8lgfpgobojbjpl533ob5bu75eka</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156488</id>
      <parentid>156406</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>59822</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3364" sha1="pr9mn80ry8zxowlqn83axx7jbno30tg" xml:space="preserve">{{ناقص}}

[[تصویر:a131.jpg|left|thumb|شهید سلطانی میدان اشتهارد مئن]]

==مردوم و جوغرافی==

اِشتِهارد ایته جی شهران اوستان [[تئران]] مین ایسه.ا شهر [[کرج]]  شهرستان اشتهارد بخش مئن  قرار بیگیفته.

اشتهارد شهری ایسه خشک و [[کویری]] در 100 کیلومتری تئران . ا شهر علاوه بر شهر قدیمی اشتهارد دارای ایته مجموعه پیله دانیه [[صنعتی]] با نام اشتهارد [[شهر صنعتی]] ایسه.


اشتهارد جی  توابع کرج شهرستان و جزء اوستان تئران  /۲۲ و ۵۰ طول شرقی و /۴۳ و ۳۵ عرض شمالی مئن قرار بیگیفته. با شهر تئران ۱۰۰ کیلومتر و با شهر کرج ۶۳ کیلومتر فاصله داره. ا شهر ایته منطقیه نسبتاً کویری مئن با آب و هوای نیمه خوشک واقع ببوسته . اونه مساحت متجاوز از 800کیلومتر مربع و مسیر جاده تئران به [[ایران]] استانان غربی مئن واقع ایسه . آخرین سرشوماری مطابق ، اونه جمعیت ۲۵۰۰۰ نفر ایسه . جی  شمال طرف به ارتفاعات «حلقه دره» و [[نظرآباد ]]شهرستان محدوده و جی جنوب طرف به ارتفاعات «[[قزل باش]]» و ملارد شهر محدودهٔ و جی طرف شرق به روخانیه شور و کرج شهر محدوده و جی غرب طرف به [[بوئین زهرا]] شهر محدوده ، محدودا به.

==تاریخی و تفریحی جیگان==

*دیزبون قلعه 
‌*[[ام کبری و ام صغری]] ایمامزادان
*[[صیادیه حوسینیه]]
*[[ایمامزاده سولیمان]]
*[[کوه گهور]] (گبری) یا [[قلعه بز]] 
*[[صیادیه محله حمام]]

==اشتهارد محلان==
اشتهارد شهر دارای هفت تا قدیمی محله ایسه به نامان :  محله پایین (جیر محله)، [[صیادیه محله]] ، [[قاضیان محله]] ، [[محله چال]] (چله محله)، [[فارچی آباد ]](پارچی آوا)، بوزرگ خیابان (پیله خیاوون)، کوچیک خیابان (خوردک خیاوون) و هتویی از محلان کوچیتر شا از [[ام اصغر]]، [[رضه]]، [[چول]] و [[پشت قلعه]] نام بردن.


==جور وا جور==
با توجه به اشیاء عتیقه‌ای که جی  خاکان «[[دیده بان]]» جیر با [[کوفی خط]] و غیره به دست بومو، به نظر رسه که اشتهارد [[قصبه]] حداقل قرنان دوم و سوم مئن وجود داشتی.

بعضی جی مردوم اشتهارد عقیده داریدی  که  گوذشته مئن ا سرزمین [[تبعیدگاه]] بو.  فارسی بنویس بفمیم خارکسه

==عکسان==

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;

Image:b31.jpg|[[ایمامزاده سولیمان]]
Image:b33.jpg|[[ایمامزاده ام کبری و ام صغری ]]


&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;


{{تئران}}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:تهرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>pr9mn80ry8zxowlqn83axx7jbno30tg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>طالقان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4686</id>
    <revision>
      <id>156437</id>
      <parentid>69065</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:35:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156437</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2129" sha1="354cppz65gwg0ow3jjkm6axffqdqzv1" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|نام= طالقان
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض= 
|جۊغرافيايي طۊل= 
|تصویر= Taleqan, iran.jpg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر= 
|شأردار=
|اۊستان= [[ألبۊرز ٚ اۊستان]]
|شأرستان= [[طالقان ٚ شأرستان]] 
|بخش= [[طالقان ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]]
|مردۊم= 
|رسمي نام= طالقان	 
|محلي نام= طالقؤن، تالقؤن
|داميشک ٚ نامان= تلکان، تالکان، تلکؤن، تالکؤن 
|شأر بؤستنˇ سال= ۱۳۸۹
|جمعيت= ۵۰۰۰ نفر (۱۳۹۵)
|جمعيتˇ رشد= 
|جمعيتˇ تراکؤم= 
|زوان= 
|مذهب= شيعه
|پيلئکي= 
|ارتفاع= ۱۸۲۰ متر
|دما ميانگين= ۱۱/۴ درجه سانتيگراد
|سالانه وارشˇ ميانگين= ۴۷۱ ميلي‌متر
|جرندي رۊجانˇ تعداد= 
|سؤغات= 
|پيش‌شۊماره= ۰۲۸
|وبجيگا= [http://www.taleghan.ir/ طالقان ٚ شأرداري]
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''طالقان''' یتا گیلٚک شاهران جه ايران ٚ شأران، [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ٚ [[طالقان ٚ شأرستان]] ٚ مرکز ايسه. أ شأر جؤرا ؤ ألبؤرز ٚ رشته کۊ مئن واقع بؤبؤسته ؤ [[تئران]] ٚ شأر ٚ جه ۱۲۰ کیلۊمتر فاصله دأره.

طالقان خۊ کۊهستاني مؤقعيت ٚ وأسي، اۊن ٚ آو ؤ هأوا سرد ؤ خۊشک ايسه ؤ فصلي جمعيت دأره ؤ زمستان ٚ مئن اۊن ٚ جمعيت گلف-أ به ؤ تاوستان ٚ دۊرۊن اۊن ٚ جمعیت ۱۲ هزار نفر ٚ جه ني ويشتر-أ به. طالقان ٚ ثابت ٚ جمعيت حدۊد ۵۰۰۰ نفر ايسه.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20090625053521/http://news.moe.org.ir/vdcakune149nu.5k4.txt وب‌گاه خبری وزارت نیرو]، بازدید: مه ۲۰۰۹.&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:ألبۊرز ٚ اۊستان ٚ شأران]]</text>
      <sha1>354cppz65gwg0ow3jjkm6axffqdqzv1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156438</id>
      <parentid>156437</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:35:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156438</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2125" sha1="9ou92bakfp9n0807fmf1luvc6z03oup" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|نام= طالقان
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض= 
|جۊغرافيايي طۊل= 
|تصویر= Taleqan, iran.jpg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر= 
|شأردار=
|اۊستان= [[ألبۊرز ٚ اۊستان]]
|شأرستان= [[طالقان ٚ شأرستان]] 
|بخش= [[طالقان ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]]
|مردۊم= 
|رسمي نام= طالقان	 
|محلي نام= طالقؤن، تالقؤن
|داميشک ٚ نامان= تلکان، تالکان، تلکؤن، تالکؤن 
|شأر بؤستنˇ سال= ۱۳۸۹
|جمعيت= ۵۰۰۰ نفر (۱۳۹۵)
|جمعيتˇ رشد= 
|جمعيتˇ تراکؤم= 
|زوان= 
|مذهب= شيعه
|پيلئکي= 
|ارتفاع= ۱۸۲۰ متر
|دما ميانگين= ۱۱/۴ درجه سانتيگراد
|سالانه وارشˇ ميانگين= ۴۷۱ ميلي‌متر
|جرندي رۊجانˇ تعداد= 
|سؤغات= 
|پيش‌شۊماره= ۰۲۸
|وبجيگا= [http://www.taleghan.ir/ طالقان ٚ شأرداري]
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''طالقان''' یتا گیلٚک شاهر جه ايران ٚ شأران، [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ٚ [[طالقان ٚ شأرستان]] ٚ مرکز ايسه. أ شأر جؤرا ؤ ألبؤرز ٚ رشته کۊ مئن واقع بؤبؤسته ؤ [[تئران]] ٚ شأر ٚ جه ۱۲۰ کیلۊمتر فاصله دأره.

طالقان خۊ کۊهستاني مؤقعيت ٚ وأسي، اۊن ٚ آو ؤ هأوا سرد ؤ خۊشک ايسه ؤ فصلي جمعيت دأره ؤ زمستان ٚ مئن اۊن ٚ جمعيت گلف-أ به ؤ تاوستان ٚ دۊرۊن اۊن ٚ جمعیت ۱۲ هزار نفر ٚ جه ني ويشتر-أ به. طالقان ٚ ثابت ٚ جمعيت حدۊد ۵۰۰۰ نفر ايسه.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20090625053521/http://news.moe.org.ir/vdcakune149nu.5k4.txt وب‌گاه خبری وزارت نیرو]، بازدید: مه ۲۰۰۹.&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:ألبۊرز ٚ اۊستان ٚ شأران]]</text>
      <sha1>9ou92bakfp9n0807fmf1luvc6z03oup</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تۊنکابؤن ٚ شأرستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4999</id>
    <revision>
      <id>156454</id>
      <parentid>156269</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:56:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <origin>156454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1506" sha1="3abcl5jl5y5mwyhkqdh81zz7aislw9y" xml:space="preserve">
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; width:100%; border:0; text-align:center; line-height:150%;&quot;
! اۊستان
! شأرستان
!
! دهستانان
! شأران (مرکز)&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;
! شأرستان ٚ جمعيت{{سخ}}(۱۳۹۵)
! شأرستان ٚ جمعيت{{سخ}}(۱۳۹۰)
|-
! rowspan=&quot;9&quot; | گیلٚآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش
| rowspan=&quot;9&quot; | '''شٚهسٚوآٚر'''
| rowspan=&quot;2&quot; | [[تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]]
| [[گليجان ٚ دهستان|گليجان]]
| rowspan=&quot;2&quot; | [[تۊنکابؤن|شهسور]]&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;{{سخ}} [[شيرۊد]]
| rowspan=&quot;9&quot; | ۱۶۶,۱۳۲
| rowspan=&quot;9&quot; | ۱۵۳,۹۴۰
|-
| [[ميرشمس‌الدين ٚ دهستان|ميرشمس‌الدين]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | [[نشتا بخش|نشتا]]
| [[تمشکؤل ٚ دهستان|تمشکؤل]]
| rowspan=&quot;2&quot; | [[نشتارۊد]]
|-
| [[کؤترا دهستان|کؤترا]]
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | [[خۊرۊم‌آباد ٚ بخش]]
| [[بلده دهستان|بلده]]
| rowspan=&quot;2&quot; | [[خۊرۊم‌آباد]]
|-
| [[بلده شرقي دهستان|بلده شرقي]]
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | [[کۊهستان ٚ بخش|کۊهستان]]
| [[مياندامان ٚ دهستان|مياندامان]]
| rowspan=&quot;3&quot; | -
|-
| [[دۊهيزار ٚ دهستان|دۊهيزار]]
|-
| [[سه‌هيزار ٚ دهستان|سه‌هيزار]]
|}

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;&lt;/center&gt;


[[جرگه:مازندران ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>3abcl5jl5y5mwyhkqdh81zz7aislw9y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تۊنکابؤن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5020</id>
    <revision>
      <id>156447</id>
      <parentid>65928</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:51:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7430" sha1="dwlo8t0m98ysbvx5xjwydyic634j3gq" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ]]
تۊنكابؤن ٚ شأرستان سابق [[گيلان]] ٚ شين بۊ ؤ ايته پيله شأرستان بۊ کي خۊرتاو ٚ جه تا نؤشهر-أ شامل بؤستي. أ منطقه مئن خۊرۊم‌آباد قشلاقي حاكم‌نيشين ؤ دۊهيزار اۊن ٚ یئلاقي حاکم‌نيشين بۊ. أثران ؤ أشيايي كي [[كلاردشت]] ٚ ناحيه مئن ؤ اۊن ٚ أطراف تپه‌ئن ٚ مئن بدس بأمؤ، نيشان دنه كي أ منطقه سابق ٚ مئن، آباد ؤ متمدن بۊ. تۊنكابؤن يا شهسوار سابق رۊیان ؤ رۊستمدار ٚ مئن کي ايته تاريخي سامان [[کاسپي دریا]] نسا مئن بۊ قرار دأشتي. [[کيايي‌ئن]] کي ايته گيلاني زیدي درزا بۊد، ويشتر جه صدسال تۊنکابؤن ٚ سر حۊکۊمت بۊگۊدئد. [[صفوئن|صفوي‌ئن]] ٚ زمات، أ شأر ''فیض'' نام بيگيت. قاجاريه زمات دۊواره أ شأرستان ٚ نام ''تنکابن'' بۊبؤست ؤ پألوي زمات ٚ مئن ني شهسوار ٚ نام-أ اۊن ٚ سر بنأده ؤ ايسلامي اينقلاب ٚ پسي ني ايوارده اۊن ٚ رسمي نام ''تنکابن'' بۊبؤسته.

== جمعيت ==
[[تۊنکابؤن ٚ شأرستان]] ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سرايشماردن ٚ أساس ٚ سر '''۱۶۶,۱۳۲''' نفر بۊ. تۊنکابؤن ٚ [[تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]] ٚ جمعيت '''۹۹,۱۹۰''' نفر، [[خۊرۊم‌آباد ٚ بخش]] '''۴۱,۰۰۶''' نفر، [[نشتا بخش]]، '''۲۵,۹۳۵''' نفر ؤ [[کۊهستان ٚ بخش]] '''۹,۸۷۴''' نفر جمعيت دأشتي. تۊنکابؤن ٚ مرکزي بخش ٚ مئن '''۵۵,۴۳۴''' نفر تۊنکابؤن ٚ شأر ؤ '''۱۱,۵۴۲''' نفر [[شيرۊد]] ٚ شأر ٚ شين بۊد.  [[خۊرۊم‌آباد]] ٚ شأر ٚ جمعيت '''۱۱,۵۴۲''' نفر ؤ [[نشتارۊد]] ٚ شأر ٚ جمعيت ني '''۶,۳۹۴''' نفر بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب |کد زبان= |تاریخ= |وبگاه= مرکز آمار ایران |نشانی=https://www.amar.org.ir/سرشماری-عمومی-نفوس-و-مسکن/نتایج-سرشماری/جمعیت-به-تفکیک-تقسیمات-کشوری-سال-1395 |عنوان= تعداد خانوار و جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵}}&lt;/ref&gt;


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

==تۊنکابؤن ٚ سرشيناسان==
* محمدولي خان خلعتبري تۊنکابؤني
* علي‌أکبر شيرۊدي
* عليرضا رۊدسر ابراهيمي
* محمد تقي فلسفي
* علي فلسفي
* حکيم محمد مؤمن تۊنکابؤني
* حکيم حسین بن ابراهيم تۊنکابؤني
* حکيم ميرزا سید أحمد تۊنکابؤني
* ميرزا سلیمان تۊنکابؤني
* میرزا محمد تۊنکابؤني
* محمدرضا تۊنکابؤني
* مسلم بهادري
* شیخ علي‌أکبر الهیان تۊنکابؤني
* جمشيد مشایخي
* اسماعیل محرابي
* نادر مهرگان
* شهاب حسیني
* کامبيز دیرباز
* لادن مستؤفي
* سلمان هراتي
* سيمين غانم
* پریسا (فاطمه واعظی)
* فرزين عابديني
* مجيد أخشابي
* بنیامین بهادري
* مجتبی گليج
* فرزان عاشۊرزاده
* مهدي خدابخشي
* جواد أصغري‌مقدم
* سعيد شیرود قرباني
* حسن آذري (بؤکسؤر)
* حسین آذري (بؤکسؤر) 
* حجت یارمحمدي (بؤکسؤر) 
* علي بحري (بؤکسؤر) 
* محمد رحمتي (فۊتباليست)
* محمد مختاري (فۊتباليست)
* سید شمس‌الدین حسیني
* أبؤالحسن مجتهدسلیماني


== آمۊجشي مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>dwlo8t0m98ysbvx5xjwydyic634j3gq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156448</id>
      <parentid>156447</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:51:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* تاريخ */</comment>
      <origin>156448</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6162" sha1="pmowpbhn5vvphmtn1ssudu6umm39y7x" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]
== جمعيت ==
[[تۊنکابؤن ٚ شأرستان]] ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سرايشماردن ٚ أساس ٚ سر '''۱۶۶,۱۳۲''' نفر بۊ. تۊنکابؤن ٚ [[تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]] ٚ جمعيت '''۹۹,۱۹۰''' نفر، [[خۊرۊم‌آباد ٚ بخش]] '''۴۱,۰۰۶''' نفر، [[نشتا بخش]]، '''۲۵,۹۳۵''' نفر ؤ [[کۊهستان ٚ بخش]] '''۹,۸۷۴''' نفر جمعيت دأشتي. تۊنکابؤن ٚ مرکزي بخش ٚ مئن '''۵۵,۴۳۴''' نفر تۊنکابؤن ٚ شأر ؤ '''۱۱,۵۴۲''' نفر [[شيرۊد]] ٚ شأر ٚ شين بۊد.  [[خۊرۊم‌آباد]] ٚ شأر ٚ جمعيت '''۱۱,۵۴۲''' نفر ؤ [[نشتارۊد]] ٚ شأر ٚ جمعيت ني '''۶,۳۹۴''' نفر بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب |کد زبان= |تاریخ= |وبگاه= مرکز آمار ایران |نشانی=https://www.amar.org.ir/سرشماری-عمومی-نفوس-و-مسکن/نتایج-سرشماری/جمعیت-به-تفکیک-تقسیمات-کشوری-سال-1395 |عنوان= تعداد خانوار و جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵}}&lt;/ref&gt;


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

==تۊنکابؤن ٚ سرشيناسان==
* محمدولي خان خلعتبري تۊنکابؤني
* علي‌أکبر شيرۊدي
* عليرضا رۊدسر ابراهيمي
* محمد تقي فلسفي
* علي فلسفي
* حکيم محمد مؤمن تۊنکابؤني
* حکيم حسین بن ابراهيم تۊنکابؤني
* حکيم ميرزا سید أحمد تۊنکابؤني
* ميرزا سلیمان تۊنکابؤني
* میرزا محمد تۊنکابؤني
* محمدرضا تۊنکابؤني
* مسلم بهادري
* شیخ علي‌أکبر الهیان تۊنکابؤني
* جمشيد مشایخي
* اسماعیل محرابي
* نادر مهرگان
* شهاب حسیني
* کامبيز دیرباز
* لادن مستؤفي
* سلمان هراتي
* سيمين غانم
* پریسا (فاطمه واعظی)
* فرزين عابديني
* مجيد أخشابي
* بنیامین بهادري
* مجتبی گليج
* فرزان عاشۊرزاده
* مهدي خدابخشي
* جواد أصغري‌مقدم
* سعيد شیرود قرباني
* حسن آذري (بؤکسؤر)
* حسین آذري (بؤکسؤر) 
* حجت یارمحمدي (بؤکسؤر) 
* علي بحري (بؤکسؤر) 
* محمد رحمتي (فۊتباليست)
* محمد مختاري (فۊتباليست)
* سید شمس‌الدین حسیني
* أبؤالحسن مجتهدسلیماني


== آمۊجشي مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>pmowpbhn5vvphmtn1ssudu6umm39y7x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156449</id>
      <parentid>156448</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:52:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* جٚرگٚییت/جرگییت بیبی نٚه جٚمعٚیٚت/جمعیت</comment>
      <origin>156449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4908" sha1="ra9jjay4grlqr504jbwlf69mr1re642" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

==تۊنکابؤن ٚ سرشيناسان==
* محمدولي خان خلعتبري تۊنکابؤني
* علي‌أکبر شيرۊدي
* عليرضا رۊدسر ابراهيمي
* محمد تقي فلسفي
* علي فلسفي
* حکيم محمد مؤمن تۊنکابؤني
* حکيم حسین بن ابراهيم تۊنکابؤني
* حکيم ميرزا سید أحمد تۊنکابؤني
* ميرزا سلیمان تۊنکابؤني
* میرزا محمد تۊنکابؤني
* محمدرضا تۊنکابؤني
* مسلم بهادري
* شیخ علي‌أکبر الهیان تۊنکابؤني
* جمشيد مشایخي
* اسماعیل محرابي
* نادر مهرگان
* شهاب حسیني
* کامبيز دیرباز
* لادن مستؤفي
* سلمان هراتي
* سيمين غانم
* پریسا (فاطمه واعظی)
* فرزين عابديني
* مجيد أخشابي
* بنیامین بهادري
* مجتبی گليج
* فرزان عاشۊرزاده
* مهدي خدابخشي
* جواد أصغري‌مقدم
* سعيد شیرود قرباني
* حسن آذري (بؤکسؤر)
* حسین آذري (بؤکسؤر) 
* حجت یارمحمدي (بؤکسؤر) 
* علي بحري (بؤکسؤر) 
* محمد رحمتي (فۊتباليست)
* محمد مختاري (فۊتباليست)
* سید شمس‌الدین حسیني
* أبؤالحسن مجتهدسلیماني


== آمۊجشي مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>ra9jjay4grlqr504jbwlf69mr1re642</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156450</id>
      <parentid>156449</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:52:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* تۊنکابؤن ٚ سرشيناسان */</comment>
      <origin>156450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3530" sha1="15th9l9fxy0yszp2tp427clzl01rplp" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

*

== آمۊجشي مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>15th9l9fxy0yszp2tp427clzl01rplp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156451</id>
      <parentid>156450</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:53:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3546" sha1="k9ih3nd6hno5l6jqqqj915kx7d9hi6v" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه دٚه خٚآٚ.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

*

== آمۊجشي مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>k9ih3nd6hno5l6jqqqj915kx7d9hi6v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156452</id>
      <parentid>156451</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:53:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>جورعٚلٚی</comment>
      <origin>156452</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3546" sha1="8og7gnwci2dgb6mrfzmjva42o36idr5" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه دٚه خٚآٚ.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

*

== آمۊژشی مرکزان ==
* [https://web.archive.org/web/20220501005722/https://toniau.ac.ir/main/ ايسلامي أزا دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://web.archive.org/web/20191109124858/http://ton.mz.pnu.ac.ir/Portal/Home/ پيام نۊر ٚ دانشگاه، تۊنکابؤن ٚ مرکز]
* [https://web.archive.org/web/20230209163148/http://aihe.ac.ir/fa تۊنکابؤن ٚ آیندگان آمۊجشي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20170531213448/http://www.shafagh.ac.ir/ شفق ٚ آمۊجشي مؤسسه، نشتارۊد]
* [http://rodaki.ac.ir/portal/ تۊنکابؤن ٚ رۊدکي غیراینتفاعي مؤسسه]
* [https://web.archive.org/web/20190907034814/http://samaton.ac.ir/ سما فني ؤ حرفه‌اي مؤسسه، تۊنکابؤن ٚ واحد]
* [https://g.co/kgs/JBXYd1 مازندران ٚ خۊرخۊس ٚ پجشکي علۊم ٚ دانشکده]

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>8og7gnwci2dgb6mrfzmjva42o36idr5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156453</id>
      <parentid>156452</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:54:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* آمۊژشی  */</comment>
      <origin>156453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2650" sha1="gf4oehx13ubmexsp3qvkuie3jfq8hqp" xml:space="preserve">فٚقٚد اٚصلی نٚامش: شٚهسٚوار، جیگایی گ پیلٚه تٚرن گیلٚک کٚؤٚه اٚؤٚر اٚیسه یٚنی عٚلٚم کٚؤٚه دٚه خٚآٚ.

==تاريخ==
[[پرونده:John Pinkerton. Map of Persia. 1818.H. Ghilan.jpg|بندانگشتی|گيلان ٚ نخشه ۱۸۱۸ ميلادي سال ٚ مئن، کي شهسوار [[گيلان]] ٚ مئن نهأ الان مورسون]]


==دئني جيگایان==
[[پرونده:دشت دریاسر و قله سیالان.JPG|بندانگشتی|دریاسر ٚ دشت ؤ سيالان ٚ ديز]]
[[پرونده:سه هزار- مران.JPG|بندانگشتی|سه‌هيزار- مران - تۊنکابؤن]]
[[پرونده:چشمه کیله در برف.JPG|بندانگشتی|چشمه‌کیله پۊرد، ورف ٚ زمات]]

* تاریخ طبیعي مۊزه
* گرماپشته
* جیسا دریاچه 
* ولشت دریاچه 
* کندلوس مۊزه 
* مازیچال
* توبن دیواره 
* هرتنگ دیواره
* دریشان آبشار 
* سیاه دشت 
* لیره‌سر ٚ جنگلان 
* دۊهيزار ؤ سه‌هيزار
* دریاسر ٚ دشت
* سیب‌کلایه
* ولگ‌سر
* لشم
* چشمه‌كيله پۊرد 

===کؤنه بنایان ؤ عيمارتان===

* تۊنكابؤن شأرباني ساختمان
*تۊنكابؤن شأرداري ساختمان
*تۊنكابؤن ژاندارمري ساختمان 
* حاج خليلي ساختمان

===ديزان ؤ آتشکده‌ئن===  
* گران ٚ ديز
* کۊتي ديز
* نؤشاه ٚ ديز
* نرگس ٚ ديز
* مروان ٚ ديز
* خانه‌بۊن ٚ ديز
* سه‌هيزار ٚ ديز
* هاله‌کله ديز 
* بهکله ديز
* سیاورز ٚ ديز
* رودپشت ٚ ديز
* سیاه‌لان ٚ ديز
* سفیدکۊه ٚ ديز
* خشن‌چال ٚ ديز
* دۊختر ٚ ديز
* ذوات ٚ ديز
* کلار ٚ ديز
* لشکرک ٚ ديز
* هلۊکله ديز

*

== آمۊژشی ==
*

==جور وا جور==
*[https://web.archive.org/web/20130908083410/http://www.ershadtoneka.ir/  تۊنکابؤن ٚ فرهنگ ٚ ايداره]
*[https://web.archive.org/web/20081017001853/http://www.tonekabon-city.ir/ تۊنکابؤن ٚ شأرداري]
*[https://web.archive.org/web/20081222214903/http://www.mazand.medu.ir/2041/index.php تۊنکابؤن ٚ آموزش ؤ پرورش]

==تاتايي‌ئن==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
a300.jpg|چشمه‌کیله پۊرد
a301.jpg|تۊنکابؤن ٚ شأرداري ساختمان
a303.jpg|تۊنکابؤن ٚ کۊ ؤ دامان
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
[[جرگه:مازندران ٚ شأران]]</text>
      <sha1>gf4oehx13ubmexsp3qvkuie3jfq8hqp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>خوبده</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6596</id>
    <revision>
      <id>156391</id>
      <parentid>156374</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:16:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156391</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="267" sha1="b25odnm0te39jg3d8oia596bhbv4sxi" xml:space="preserve">
خؤٚجٚیردٚه اٚیسه دٚه آٚهٚآٚه، یتا جه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ رؤٚستٚاعاهن، گ سیآٚهٚکل و دٚیلٚمآٚن ٚ شٰٚهرستٚان ٚ مٚیٰن ایسه دٚه.</text>
      <sha1>b25odnm0te39jg3d8oia596bhbv4sxi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156476</id>
      <parentid>156391</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>65847</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="351" sha1="gc60fghsfsb4eaolte0sd0729vwj3ma" xml:space="preserve">{{ناقص}}

خوبده ایسم ایته جی روستاهان [[لفمجان دهستان]] ، [[لاجان]] شهرستان مرکزی بخش ایسه اوستان [[گیلان]] مئن جی کیشور [[ایران]].


{{لاجان شهرستان مرکزی بخش دهستانان}}
{{لفمجان دهستان روستاهان}}

{{گیلان}}</text>
      <sha1>gc60fghsfsb4eaolte0sd0729vwj3ma</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>حاجی كلا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7986</id>
    <revision>
      <id>156396</id>
      <parentid>156364</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:32:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="502" sha1="mm4upwmpa6unony4q7qy9htvuhq99yb" xml:space="preserve">سٚآٚرٚی آٚمٚل بٚآٚبٚل شٚآٚهٚی چٚآٚلؤٚس نؤٚشٰٚهر، تٚهرٚآٚن ٚ ۴۹٪ مٚؤٚرسؤٚن (دٚباخی ۵۱٪ گیلٚک ایسه) مٚآٚزٚنی و طٚبٚرستٚآٚن و مٚآٚزٚندٚرٚآٚنی و تٚبٚرآٚنی اٚندٚه.


[[رده:جوغرافی]]
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:مازندرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>mm4upwmpa6unony4q7qy9htvuhq99yb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156481</id>
      <parentid>156396</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>19767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1733" sha1="18ylodxqydslohcdt4v7kg0no7egvdh" xml:space="preserve">{{ناقص}}
حاجی کلا  ایسم ایته روستا ایسه جه [[بالاتجن دهستان]] [[قائمشهر]] شهرستان بخش مرکزی جه اوستان [[مازندران]] شومال [[ایران]] مین.

حاجی کلا ایسم ایته روستا ایسه جه [[میانرود دهستان]]  ، [[شهرستان نور|نور]]شهرستان چمستان بخش جه اوستان [[مازندران]] ، شومال [[ایران]] مین.

حاجی کلا ایسم ایته روستا ایسه جه [[شرق و غرب شیرگاه دهستان]] ، [[شهرستان سوادکوه|سوادکوه]]شهرستان جه اوستان [[مازندران]] ، شومال [[ایران]] مین.

حاجی کلا ایسم ایته روستا ایسه جه [[اسفیورد شوراب دهستان]] ، [[شهرستان ساری|ساری]] شهرستان جه اوستان [[مازندران]] ، شومال [[ایران]] مین.

حاجی کلا ایسم ایته روستا ایسه جه [[گرماب دهستان (ساری)]] ، [[شهرستان ساری|ساری]] شهرستان جه اوستان [[مازندران]] ، شومال [[ایران]] مین.


{{بالاتجن دهستان روستاهان}}
{{قائمشهر بخش مرکزی دهستانان}}
{{میانرود دهستان روستاهان}}
{{شرق و غرب شیرگاه دهستان روستاهان}}
{{اسفیورد شوراب دهستان روستاهان}}
{{گرماب دهستان روستاهان}}

{{مازندران}}
[[رده:جوغرافی]]
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:شهر]]
[[Category:مازندرانˇ شهرؤن]]
[[Category:ایرانˇ شهرؤن]]
[[Category:آسیا شهرؤن]]</text>
      <sha1>18ylodxqydslohcdt4v7kg0no7egvdh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کرمانشاه اۊستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9644</id>
    <revision>
      <id>156441</id>
      <parentid>153144</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:38:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156441</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1748" sha1="r3rrr5czjq10nrp32rgb7ikjt56pi2p" xml:space="preserve">{{زيبيل/جاجيگا}}
'''کرمانشاه اۊستان پیلٚهٰ تٚرٚن کٚؤٚرد/کورد شاهر ای هوور/جهان/عالم/دٚنیا میان دٰره''' جه [[ايران]] ٚ [[ايران ٚ اۊستانان|اۊستانان]] ايسه گه [[ايران]] ٚ [[خۊرخۊس]] نهأ. أ اۊستان ٚ مرکز [[کرمانشاه]] شأره گه ايته جه ايران ٚ پيله شأران ايسه. أ اۊستان ۲۴,۶۴۰ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي ٚ أمرأ، ايران ٚ هيفتدهؤمي اۊستان مساحت ٚ نظر ٚ جه محسۊب به. کِرمانشاه اۊستان، کي کيشۊر ٚ مساحت ٚ ۱/۵ درصد-أ شامل به، ايتـه جه ايران ٚ خۊرخۊسي اۊستانان ایسه گه [[عراق]] ٚ کيشۊر ٚ أمرأ سامانسر دأره. أ اۊستان، [[کلسيا]] جه [[کۊردستان ٚ اۊستان]]، [[نسا]] جه [[لؤرستان ٚ اۊستان|لؤرستان]] ؤ [[ايلام ٚ اۊستان|ايلام]] ٚ اۊستانان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[همدان ٚ  اۊستان]] ؤ [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[عراق]] ٚ [[دياله اۊستان|دياله]] ؤ [[حلبچه اۊستان|حلبچه]] اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره. ۱۳۹۰ سال ٚ آخري تغييران ٚ أساس، کرمانشاه اۊستان ۱۴ شأرستان، ۳۵ شأر، ۳۱ بخش، ؤ ۸۴ دِهستان دأشتي.

==کيشوري تخسيمان==
[[تصویر:IranKermanshah.png|left|thumb|کرمانشا اوستان]]

[[پرونده:KER1.jpg|left|thumb|کرمانشا اوستان]]

{{کرمانشاه}}
{{ایران اوستانان}}

==سربس==
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>r3rrr5czjq10nrp32rgb7ikjt56pi2p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156442</id>
      <parentid>156441</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:39:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1815" sha1="j80wvwv046tseu4r7j0n0j4kgy503by" xml:space="preserve">{{زيبيل/جاجيگا}}
'''کٚرمٚآٚنشٚآٚهٚآٚن و پٚآٚوهٚ اۊستان پیلٚهٰ تٚرٚن کٚؤٚرد/کورد شاهر، کٚرمٚآٚنشٚآٚه، ای هوور/جهان/عالم/دٚنیا میان دٰره''' جه [[ايران]] ٚ [[ايران ٚ اۊستانان|اۊستانان]] ايسه گه [[ايران]] ٚ [[خۊرخۊس]] نهأ. أ اۊستان ٚ مرکز [[کرمانشاه]] شأره گه ايته جه ايران ٚ پيله شأران ايسه. أ اۊستان ۲۴,۶۴۰ کيلۊمتر مۊربع پيلئکي ٚ أمرأ، ايران ٚ هيفتدهؤمي اۊستان مساحت ٚ نظر ٚ جه محسۊب به. کِرمانشاه اۊستان، کي کيشۊر ٚ مساحت ٚ ۱/۵ درصد-أ شامل به، ايتـه جه ايران ٚ خۊرخۊسي اۊستانان ایسه گه [[عراق]] ٚ کيشۊر ٚ أمرأ سامانسر دأره. أ اۊستان، [[کلسيا]] جه [[کۊردستان ٚ اۊستان]]، [[نسا]] جه [[لؤرستان ٚ اۊستان|لؤرستان]] ؤ [[ايلام ٚ اۊستان|ايلام]] ٚ اۊستانان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[همدان ٚ  اۊستان]] ؤ [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[عراق]] ٚ [[دياله اۊستان|دياله]] ؤ [[حلبچه اۊستان|حلبچه]] اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره. ۱۳۹۰ سال ٚ آخري تغييران ٚ أساس، کرمانشاه اۊستان ۱۴ شأرستان، ۳۵ شأر، ۳۱ بخش، ؤ ۸۴ دِهستان دأشتي.

==کيشوري تخسيمان==
[[تصویر:IranKermanshah.png|left|thumb|کرمانشا اوستان]]

[[پرونده:KER1.jpg|left|thumb|کرمانشا اوستان]]

{{کرمانشاه}}
{{ایران اوستانان}}

==سربس==
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>j80wvwv046tseu4r7j0n0j4kgy503by</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>قزوين ٚ اۊستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9647</id>
    <revision>
      <id>156401</id>
      <parentid>156381</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:34:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2399" sha1="ifkqr98bs66fvb43w2keowf8wvi63es" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= قزوين
| تصویر= 
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranQazvin.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[قزوين]]
| پيلئکي= ۱۸,۵۴۹ کیلۊمتر مربع
| جمعيت= ۱,۵۰۱,۵۶۵ (۱۳۹۰){{سخ}}۱,۸۷۳,۷۶۱ نفر (۱۳۹۵)
| سرايشماردن ٚ سال= 
| جمعيت ٚ تراکؤم= ۷۵ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
| شأرستان= ۶
| ولي فقيه نماىنده = عبدالکريم عابديني
| اۊستاندار= محمدمهدي اعلايي
| پيش شۊماره= ۰۲۸
| وبجيگا= [https://ostan-qz.ir/ قزوين ٚ اۊستانداري]
}}
[[پرونده:GHA1.jpg|left|thumb|قزوین اوستان]]
[[تصویر:IranQazvin.png|left|thumb|قزوین اوستان]]

'''کٚسپٚیٚن و اٚلبٚرز و اٚلٚمؤٚت''' یتا جه '''ایران ٚ ۴ گیلٚک کآٚسپٚیٚآٚنی''' اۊستانان ايسه. أ اۊستان ٚ مرکز، [[قزوين]] ٚ شأر ايسه. [[گيلان]] ٚ [[نسا]] نهأ ؤ [[گيلان]]، [[مازندران ٚ اۊستان|مازندران]]، [[همدان ٚ اۊستان|همدان]]، [[مرکزي اۊستان|مرکزي]] ؤ [[زنجان ٚ اۊستان|زنجان]] ٚ اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره.
قزوين ٚ مئن [[فارسي]]،&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|کد زبان=fa|وبگاه=ostan-qz.ir|نشانی=http://ostan-qz.ir/content/ostan/general-content/755/2988|عنوان=فرهنگ و آداب و رسوم {{!}} استانداری قزوین|بازبینی=2018-04-01}}&lt;/ref&gt; [[آذربايجاني زوؤن|آذربایجاني]]، [[گيلکي]] و تاتي زوانان رایج‌ ايسده.
أ اۊستان ٚ سؤغاتئن ٚ جه شأ پسته، باقلوا ؤ انواع شیریني سۊنتی متنوع مثل باقلوای لوزی، باقلوای پیچ یا گل رز، شیرینی پادرازی، نان نخودی قزوین (شیرینی نخودی)، نان چرخی، نان برنجی (شیرنی برنجی)، نان بادامی قزوین (شیرینی بادامی)، شیرینی اتابکی (شیرینی ولیعهدی)، نان قندی (شیرینی قندی)، نان نازک (نازک پسته‌ای) ايشاره بۊکۊنيم.

==سربس==</text>
      <sha1>ifkqr98bs66fvb43w2keowf8wvi63es</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156484</id>
      <parentid>156401</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>69075</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2312" sha1="2nuirvp2kvtfmus7b8j4pqxumnjeeqr" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= قزوين
| تصویر= 
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranQazvin.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[قزوين]]
| پيلئکي= ۱۸,۵۴۹ کیلۊمتر مربع
| جمعيت= ۱,۵۰۱,۵۶۵ (۱۳۹۰){{سخ}}۱,۸۷۳,۷۶۱ نفر (۱۳۹۵)
| سرايشماردن ٚ سال= 
| جمعيت ٚ تراکؤم= ۷۵ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
| شأرستان= ۶
| ولي فقيه نماىنده = عبدالکريم عابديني
| اۊستاندار= محمدمهدي اعلايي
| پيش شۊماره= ۰۲۸
| وبجيگا= [https://ostan-qz.ir/ قزوين ٚ اۊستانداري]
}}
[[پرونده:GHA1.jpg|left|thumb|قزوین اوستان]]
[[تصویر:IranQazvin.png|left|thumb|قزوین اوستان]]

'''قزوین''' ايته جه ايران ٚ اۊستانان ايسه. أ اۊستان ٚ مرکز، [[قزوين]] ٚ شأر ايسه. [[گيلان]] ٚ [[نسا]] نهأ ؤ [[گيلان]]، [[مازندران ٚ اۊستان|مازندران]]، [[همدان ٚ اۊستان|همدان]]، [[مرکزي اۊستان|مرکزي]] ؤ [[زنجان ٚ اۊستان|زنجان]] ٚ اۊستانان ٚ أمرأ سامانسر دأره.
قزوين ٚ مئن [[فارسي]]،&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|کد زبان=fa|وبگاه=ostan-qz.ir|نشانی=http://ostan-qz.ir/content/ostan/general-content/755/2988|عنوان=فرهنگ و آداب و رسوم {{!}} استانداری قزوین|بازبینی=2018-04-01}}&lt;/ref&gt; [[آذربايجاني زوؤن|آذربایجاني]]، [[گيلکي]] و تاتي زوانان رایج‌ ايسده.
أ اۊستان ٚ سؤغاتئن ٚ جه شأ پسته، باقلوا ؤ انواع شیریني سۊنتی متنوع مثل باقلوای لوزی، باقلوای پیچ یا گل رز، شیرینی پادرازی، نان نخودی قزوین (شیرینی نخودی)، نان چرخی، نان برنجی (شیرنی برنجی)، نان بادامی قزوین (شیرینی بادامی)، شیرینی اتابکی (شیرینی ولیعهدی)، نان قندی (شیرینی قندی)، نان نازک (نازک پسته‌ای) ايشاره بۊکۊنيم.

==سربس==</text>
      <sha1>2nuirvp2kvtfmus7b8j4pqxumnjeeqr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تئران ٚ اۊستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9651</id>
    <revision>
      <id>156400</id>
      <parentid>156371</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:34:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>niggerman u aint allowed here aka the person who edited this last time before this time of me now overall fams</comment>
      <origin>156400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2146" sha1="jnikctkwo60v1982hygtwcoes5ia19r" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= تئران
| تصویر=
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranTehran-SVG.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[تئران]]
| پيلئکي= ۱۲,۹۸۱ 
| جمعيت= ۱۲,۲۶۷,۶۳۷ نفر
| سرايشماردن ٚ سال= ۱۳۹۵
| جمعيت ٚ تراکؤم= ۷۱۰ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
| شأرستان= ۱۶
| ولي فقيه نماىنده = 
| اۊستاندار= 
| پيش شۊماره= ۰۲۱
| وبجيگا= [https://www.ostan-th.ir/ تئران ٚ اۊستانداري]
}}

'''تٚهرٚآٚن''' یتا جه [[ايران]] ٚ [[کاسپي زوانان|کآٚسپٚیٚآٚپی]] اۊستانان ايسه و اٚکثٚریتٚش [[گيلک|گیلٚک]] بی. أ اۊستان ٚ مرکز [[تئران]] ايسه کي ايران ٚ مرکزه. أ اۊستان [[کلسيا]] جه [[مازندران ٚ اۊستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[ألبۊرز ٚ اۊستان]]، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[سمنان ٚ اۊستان]] ؤ [[نسا]] جه [[قؤم ٚ اۊستان|قؤم]] ؤ [[مرکزي اۊستان|مرکزي]] اۊستانان-أ رٚسٚه. [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ني تئران ٚ شين بۊ کي ۱۳۸۸ سال ٚ مئن خؤره ايته اۊستان بۊبؤسته.&lt;ref&gt;{یادکرد وب| نشانی = http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| عنوان = نام البرز در نقشه ایران جای گرفت| تاریخ بازدید = ۳ تیر ۱۳۸۹| تاریخ = | ناشر = جام‌جم‌آنلاین| زبان = فارسی| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100628035407/http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| archivedate = ۲۸ ژوئن ۲۰۱۰| dead-url = yes}}&lt;/ref&gt;

==باخي اطلاعات==
{{موزهان تئران}}

{{تئران}}

{{ایران اوستانان}}

==سربس==
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:اوستان]]
[[رده:مردوم]]
[[رده:تارئخ]]
[[رده:جوغرافی]]
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>jnikctkwo60v1982hygtwcoes5ia19r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156487</id>
      <parentid>156400</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2036" sha1="f4vxlabd2t171l9z3d1h5bk6vdra14t" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= تئران
| تصویر=
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranTehran-SVG.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[تئران]]
| پيلئکي= ۱۲,۹۸۱ 
| جمعيت= ۱۲,۲۶۷,۶۳۷ نفر
| سرايشماردن ٚ سال= ۱۳۹۵
| جمعيت ٚ تراکؤم= ۷۱۰ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
| شأرستان= ۱۶
| ولي فقيه نماىنده = 
| اۊستاندار= 
| پيش شۊماره= ۰۲۱
| وبجيگا= [https://www.ostan-th.ir/ تئران ٚ اۊستانداري]
}}

'''تئران''' ايته جه [[ايران]] ٚ اۊستانان ايسه. أ اۊستان ٚ مرکز [[تئران]] ايسه کي ايران ٚ مرکزه. أ اۊستان [[کلسيا]] جه [[مازندران ٚ اۊستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[ألبۊرز ٚ اۊستان]]، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[سمنان ٚ اۊستان]] ؤ [[نسا]] جه [[قؤم ٚ اۊستان|قؤم]] ؤ [[مرکزي اۊستان|مرکزي]] اۊستانان-أ فأرسه. [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ني تئران ٚ شين بۊ کي ۱۳۸۹ سال ٚ مئن خؤره ايته اۊستان بۊبؤسته.&lt;ref&gt;{یادکرد وب| نشانی = http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| عنوان = نام البرز در نقشه ایران جای گرفت| تاریخ بازدید = ۳ تیر ۱۳۸۹| تاریخ = | ناشر = جام‌جم‌آنلاین| زبان = فارسی| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100628035407/http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| archivedate = ۲۸ ژوئن ۲۰۱۰| dead-url = yes}}&lt;/ref&gt;

==باخي اطلاعات==
{{موزهان تئران}}

{{تئران}}

{{ایران اوستانان}}

==سربس==
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:اوستان]]
[[رده:مردوم]]
[[رده:تارئخ]]
[[رده:جوغرافی]]
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>f4vxlabd2t171l9z3d1h5bk6vdra14t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شهرستان اسفراین</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11103</id>
    <revision>
      <id>156408</id>
      <parentid>156365</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:38:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1051" sha1="87j8kd3u0f7wmwdwnp0nl979vrgyuph" xml:space="preserve">{{ناقص}}
[[پرونده:kho3.jpg|left|thumb|خوراسان شومالی اوستان]]

اسفراین شهرستان یتا جه [[خراسان شومالی اوستان|کلسیایی خراسان استان]] شٰهرستانان ایسه گ اکثریت خٚرٚآٚسٚآٚنی تؤٚرک بیبی دٚه . جه کیشور [[ایران]] که اونه مرکز هم شهر [[اسفراین]] ایسه.

==کیشوری تقسیمان==


* [[ اسفراین شهرستان بخش مرکزی]]
** [[آذری دهستان]] 
** [[دامن کوه دهستان]] 
** [[زرق آباد دهستان]] 
** [[روئین دهستان]] 
** [[میلانلو دهستان]] 
شهر: [[اسفراین]]

* [[بام و صفی ‌آباد بخش ]]
** [[بام دهستان]] 
** [[صفی ‌آباد دهستان]] 
شهر: [[صفی‌آباد]]


{{خراسان شمالی }}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:ایرانˇ اوستانؤن]]
[[Category:اوستان]]
[[رده:مردوم]]
[[رده:تارئخ]]
[[رده:جوغرافی]]</text>
      <sha1>87j8kd3u0f7wmwdwnp0nl979vrgyuph</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156486</id>
      <parentid>156408</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>68669</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="945" sha1="kax2q3qr6rmxw52o7lbkc1kxtchz8on" xml:space="preserve">{{ناقص}}
[[پرونده:kho3.jpg|left|thumb|خوراسان شومالی اوستان]]

اسفراین شهرستان ایته جه شهرستانان [[خراسان شومالی اوستان]]  ایسه . جه کیشور [[ایران]] که اونه مرکز هم شهر [[اسفراین]] ایسه.

==کیشوری تقسیمان==


* [[ اسفراین شهرستان بخش مرکزی]]
** [[آذری دهستان]] 
** [[دامن کوه دهستان]] 
** [[زرق آباد دهستان]] 
** [[روئین دهستان]] 
** [[میلانلو دهستان]] 
شهر: [[اسفراین]]

* [[بام و صفی ‌آباد بخش ]]
** [[بام دهستان]] 
** [[صفی ‌آباد دهستان]] 
شهر: [[صفی‌آباد]]


{{خراسان شمالی }}
[[Category:سیاسی جوغرافی]]
[[Category:ایرانˇ اوستانؤن]]
[[Category:اوستان]]
[[رده:مردوم]]
[[رده:تارئخ]]
[[رده:جوغرافی]]</text>
      <sha1>kax2q3qr6rmxw52o7lbkc1kxtchz8on</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>پیچا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11439</id>
    <revision>
      <id>156443</id>
      <parentid>66131</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:40:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="175" sha1="b7sqmel1q04pmr9owbzp1ghndj2j7bc" xml:space="preserve">پیچاعان کاملا مٚؤٚنقٚرٚض ایسه. Cats are fully extinct.

==سربس==
{{جيرنويس}}

{{حیوانان}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>b7sqmel1q04pmr9owbzp1ghndj2j7bc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سک</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11446</id>
    <revision>
      <id>156428</id>
      <parentid>66051</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:31:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156428</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1456" sha1="9dx0rpqubdcguaxtx5i0moshg3trka4" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوام مٚیٰٚن اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

==سکؤنˇ دزيو ==
سک کۊته گه تازه بيچئه بۊبؤ سريعن يته بالغˇ سک بۊنه. ايشؤنˇ دزيو (عمر) چندته فاکتؤره مۊرتبطه من جۊمله: مۊحيط ؤ نژاد ؤ ساقي ؤ بئداشت ؤ ورزش ؤ تغذيه.اشپيتز ؤ فکس تريرˇ نژادؤن ۱۸-۲۰ سال دزيونن ولي باکسر ؤ ژرمن شپرد ۱۲-۱۳ سال عمر کؤنن. 

== تاتایی ==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
پرونده:Military dog barking.JPG|لؤ گۊدن
پرونده: Greyhound Racing 2 amk.jpg|يته سک، سکؤنˇ مۊسابقه ميئن
پرونده:Please....jpg|يته گئشه-اي سک
پرونده:Choclolate Labrador Retriever puppy 12 weeks.jpg|جؤسن
پرونده:Homosexual behavior of dogs.jpg|[[گأستن]]
پرونده:Let Sleeping Dogs Lie..jpg|خۊتن
|رئن
پرونده:Dalmatian liver yawn.jpg|دهن وله گۊدن
پرونده:EmmaJumpingDec2008.jpeg|پرسن
پرونده:Zeus, Digging For China.jpg|زمين کندن
پرونده:USMC-06868.jpg|آؤ خؤردن
پرونده:TaraNRV.jpg|خؤردن
پرونده:Winston the paper retriever.jpg|دهنˇ أمرأ حمل گۊدن
پرونده:Kerrrrrrrwin.jpg|زۊکه کشئن
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
{{جيرنويس}}

{{حیوانان}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>9dx0rpqubdcguaxtx5i0moshg3trka4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156429</id>
      <parentid>156428</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:32:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* سگون دزيو */</comment>
      <origin>156429</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1021" sha1="aip7nj7ej7izj6bmvd2ozsnzv6raive" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوام مٚیٰٚن اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

== تاتایی ==
&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
پرونده:Military dog barking.JPG|لؤ گۊدن
پرونده: Greyhound Racing 2 amk.jpg|يته سک، سکؤنˇ مۊسابقه ميئن
پرونده:Please....jpg|يته گئشه-اي سک
پرونده:Choclolate Labrador Retriever puppy 12 weeks.jpg|جؤسن
پرونده:Homosexual behavior of dogs.jpg|[[گأستن]]
پرونده:Let Sleeping Dogs Lie..jpg|خۊتن
|رئن
پرونده:Dalmatian liver yawn.jpg|دهن وله گۊدن
پرونده:EmmaJumpingDec2008.jpeg|پرسن
پرونده:Zeus, Digging For China.jpg|زمين کندن
پرونده:USMC-06868.jpg|آؤ خؤردن
پرونده:TaraNRV.jpg|خؤردن
پرونده:Winston the paper retriever.jpg|دهنˇ أمرأ حمل گۊدن
پرونده:Kerrrrrrrwin.jpg|زۊکه کشئن
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
{{جيرنويس}}

{{حیوانان}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>aip7nj7ej7izj6bmvd2ozsnzv6raive</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156430</id>
      <parentid>156429</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:32:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* تاتایی */</comment>
      <origin>156430</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1002" sha1="bpb97y7w82y6s4h768937etana0e0up" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوام مٚیٰٚن اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

&lt;center&gt;
&lt;gallery&gt;
پرونده:Military dog barking.JPG|لؤ گۊدن
پرونده: Greyhound Racing 2 amk.jpg|يته سک، سکؤنˇ مۊسابقه ميئن
پرونده:Please....jpg|يته گئشه-اي سک
پرونده:Choclolate Labrador Retriever puppy 12 weeks.jpg|جؤسن
پرونده:Homosexual behavior of dogs.jpg|[[گأستن]]
پرونده:Let Sleeping Dogs Lie..jpg|خۊتن
|رئن
پرونده:Dalmatian liver yawn.jpg|دهن وله گۊدن
پرونده:EmmaJumpingDec2008.jpeg|پرسن
پرونده:Zeus, Digging For China.jpg|زمين کندن
پرونده:USMC-06868.jpg|آؤ خؤردن
پرونده:TaraNRV.jpg|خؤردن
پرونده:Winston the paper retriever.jpg|دهنˇ أمرأ حمل گۊدن
پرونده:Kerrrrrrrwin.jpg|زۊکه کشئن
&lt;/gallery&gt;
&lt;/center&gt;

==سربس==
{{جيرنويس}}

{{حیوانان}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>bpb97y7w82y6s4h768937etana0e0up</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156431</id>
      <parentid>156430</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:32:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156431</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="224" sha1="aum96zgwf97dyeq23kryatppank9prm" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوام مٚیٰٚن اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

&lt;center&gt;&lt;/center&gt;

==سربس==
{{جيرنويس}}

{{حیوانان}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>aum96zgwf97dyeq23kryatppank9prm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156432</id>
      <parentid>156431</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:32:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* سربس */</comment>
      <origin>156432</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="191" sha1="ke9nhj3o7ac5490vwn9xe3fwzvsx3nk" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوام مٚیٰٚن اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

&lt;center&gt;&lt;/center&gt;

{{جيرنويس}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>ke9nhj3o7ac5490vwn9xe3fwzvsx3nk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156433</id>
      <parentid>156432</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:33:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>سٚگ ایسه اٚمی زٚوان تٚؤٚ اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه. جور جور جور جور</comment>
      <origin>156433</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="187" sha1="r6lunxp1rzngutzyjvjf1aja7cuyvxa" xml:space="preserve">سٚگ ایسه اٚمی زٚوان تٚؤٚ اٚصلا بٚؤٚدٚتٚر، سک کٚؤٚمسی ایسه.

&lt;center&gt;&lt;/center&gt;

{{جيرنويس}}
[[رده:زیست]]
[[رده:حیوان]]</text>
      <sha1>r6lunxp1rzngutzyjvjf1aja7cuyvxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>چيچيني</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11503</id>
    <revision>
      <id>156434</id>
      <parentid>152699</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:33:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156434</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="660" sha1="csw4e88kgwqfh6ukwco8930ps8fwvp5" xml:space="preserve">مٚلٚجٚی دوروست تٚره ۱۰۰٪{{ناقص}}
 چي چي ني  کۊجي پرنده ایه کي امره   کۊلفتٚ منقار  ؤ مخروطی ؤ نسبتا کۊتاهٚ لنگان کي اغلب رنگارنگٚ بال ندرأن. چي چي نيان بیشتر دين گرۊهان ايسن ؤ گروهی زاد و ولد کۊنن.
مئن گيلکيٚ زوان گنجشک ایسه کي البته مئن برخی گيلانٚ خۊرخؤسٚ رۊستايان به آن مۊس نیز گۊئن.أ حيوان نته پيلتر جه ایته دست بؤسه.
أ جانور دانئانأ ؤ نٚهنگانأ (حشرات) خۊره.

{{حیوانان}}</text>
      <sha1>csw4e88kgwqfh6ukwco8930ps8fwvp5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156435</id>
      <parentid>156434</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:34:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156435</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="673" sha1="6g4a68fl7z9gurqquwza0rz0gicsva5" xml:space="preserve">مٚلٚجٚی دوروست تٚره ۱۰۰٪{{ناقص}}
 مٚلٚجی/چي چي ني  کۊجي پرنده ایه کي امره   کۊلفتٚ منقار  ؤ مخروطی ؤ نسبتا کۊتاهٚ لنگان کي اغلب رنگارنگٚ بال ندرأن. چي چي نيان بیشتر دين گرۊهان ايسن ؤ گروهی زاد و ولد کۊنن.
مئن گيلکيٚ زوان گنجشک ایسه کي البته مئن برخی گيلانٚ خۊرخؤسٚ رۊستايان به آن مۊس نیز گۊئن.أ حيوان نته پيلتر جه ایته دست بؤسه.
أ جانور دانئانأ ؤ نٚهنگانأ (حشرات) خۊره.

{{حیوانان}}</text>
      <sha1>6g4a68fl7z9gurqquwza0rz0gicsva5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156436</id>
      <parentid>156435</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:34:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور</comment>
      <origin>156436</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="359" sha1="4x5conyqpzt4yodojrmp5kqmswccvwv" xml:space="preserve">مٚلٚجٚی دوروست تٚره ۱۰۰٪{{ناقص}}
 مٚلٚجی/چي چي ني  کۊجي پرنده ایه کي امره   کۊلفتٚ منقار  ؤ مخروطی ؤ نسبتا کۊتاهٚ لنگان کي اغلب رنگارنگٚ بال ندرأن. چي چي نيان بیشتر دين گرۊهان ايسن ؤ گروهی زاد و ولد کۊنن.</text>
      <sha1>4x5conyqpzt4yodojrmp5kqmswccvwv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>محمۊد نامجۊ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12010</id>
    <revision>
      <id>156464</id>
      <parentid>60271</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:14:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156464</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="107" sha1="mwou05h022aolveymgiou5ewvaq3ci5" xml:space="preserve">مٚردٚآٚ نٚآٚمجٚؤٚ گیلٚک بٚؤٚ.


[[رده:جوغرافی]]
[[رده:تارئخ]]</text>
      <sha1>mwou05h022aolveymgiou5ewvaq3ci5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156465</id>
      <parentid>156464</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:15:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>156465</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="113" sha1="dsjdl1zxrj0k4fvhg7jw1n2z618aqaa" xml:space="preserve">مٚردٚآٚویج نٚآٚمجٚؤٚ گیلٚک بٚؤٚ.


[[رده:جوغرافی]]
[[رده:تارئخ]]</text>
      <sha1>dsjdl1zxrj0k4fvhg7jw1n2z618aqaa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شاهین نجفي</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12239</id>
    <revision>
      <id>156399</id>
      <parentid>156382</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:33:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21513" sha1="iorq4v86wrbyvbgo98gt6tpo0frajbu" xml:space="preserve">{{بیسربس}}شاهین نجفی یتا گیلک بی گ نٚوازٚنده ایسه، اٚیرٚآٚن نٚوازٚندٚه گ گیلٚکی خٚوانه و فٚقد کآٚسپٚیٚآٚن دٚریا و اهم مٚعنی نٚامانٚ مٚسرپ گودٚنه کآٚسپٚی گٚرٚ واسی دٚیوٚدٚآٚرٚی♾️.
{{کار}}
[[پرونده:Tapesh2012 02.JPG|انگشتدان|تپش (میزقؤنˇجرگه)ˇکونسرت ۲۰۱۲]]
'''شاهین نجفی''' [[میزقأنچی]] ، [[گیتاریست]] ، [[خأندنکس]] و [[آنارشیست]] ایسه کی ألأن [[آلمان]]ˇمئن زیندگی کودندره.

شاهین نجفی  سال [[۱۳۵۹]] شمسی [[بندر انزلی]] مئن بدونیأ بمو و [[گیلأن]]ˇمئن زیندگی بوکوده. او [[جرگه شیناسی]] دأنشمج بو کی چون خو ئتراضی گبأنه دأنش جیگا مئن زأ ئوره جه دکأ بو و گه کی «جرگه شیناسیه جرگه مئن یاد بیگیفته، نأ دأنش جیگا مئن». اون نؤجوانی مئن قورآن خأند بازین [[شئر]] و [[میزقأن]]نی گوفتی.

شاهین نجفی خو شئرأنه؛ گیلکی و فارسی گه.

شاهین  سال [[۱۳۵۹]] در [[بندر انزلی]] به دونیا بمو و در [[گیلان]] زندگی بوکوده. اون دانشجوی رشتهٔ [[جامعه شناسی]] بو کی به دلیل ابراز عقیده موفق به پایان خو تحصیلات نوبسته و  خودش گویه کی «جامعه شناسیه  جامعه مین یاد بیگیفته، نه در دانشگاه». اون از نوجوانی به سرودن [[شعر]] و [[ترانه]] روی باارده و از شاگردان کسانی چون شیون فومنی ،باب خسرو،فرزام امین صالحی و عزیز طویلی بو و ساز [[گیتار]] را در سبک‌های [[گیتار کلاسیک|کلاسیک]] و [[گیتار فلامنکو|فلامنکو]] از فرزاد دانشمند،حمید حمیدی و سهراب فلک انگیز یاد بیگیفته. اون [[آواز]] خواندنه ، ابتدا در سبک‌های [[راک]] و [[موسیقی اسپانیایی|اسپانیولی]] در ایران و زیرزمینی  آغاز بوکود و با چند گروه مختلف همکاری دشته. 
پیش از مهاجرت به آلمان چن وقتی سرپرست ایتا گروه [[موسیقی زیرزمینی]] در ایران بو و در آلمان سرپرست گروهی به نام «[[اینان]]». آخرین گروهی کی با آن همکاری بوکوده، [[گروه تپش ۲۰۱۲]] است&lt;ref name=radiofarda&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.radiofarda.com/Article/2008/05/11/f4_Tapesh_band_music_.html| عنوان = «ما مرد نیستیم»؛ اعتراض موسیقی به جامعه مردسالار ایران | نویسنده =زمانی فر، امیر | تاریخ بازدید = ۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ = ۲۲ اردیبهشت ۱۳۷۸| ناشر = رادیوفردا | صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt;. وقتی شاهین نجفی به  ا گروه  بمو بااجرای شعرهای سیاسی-اجتماعی‌ اون، تپش ۲۰۱۲ بیش از پیش مورد استقبال مخاطبان و رسانه‌های فارسی‌زبان قرار بیگیفته &lt;ref&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.dw-world.de/dw/article/0,2144,3464723,00.html | عنوان = جشنواره موسیقی بوخوم توتال و حضور گروه تپش ۲۰۱۲ در آن | نویسنده = کیواندخت قهاری | تاریخ بازدید = ۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ =۰۶٫۰۷٫۲۰۰۸ | ناشر = دویچه وله | صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt;  شاهین نجفی از ابتدای سال ۲۰۰۹ به همکاری خود با این گروه پایان داد.[http://shahinnajafi.com/post-108.aspx]
 
شاهین نجفی ترانهیان میان ، آمیزه‌ای از اعتراض به [[حکومت مذهبی]]، [[فقر]]، [[زن‌ستیزی]]، [[سانسور]] و [[اعتیاد]] شه دن. اون تلاش کونه کی  عناصر شاعرانه و ادبی و اصطلاح‌های فلسفی و سیاسی در خو ترانیان  بوره.&lt;ref name=maniha&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.newproline.com/modules.php?name=News&amp;file=article&amp;sid=748| عنوان = گفتگو با شاهین نجفی| نویسنده = بامداد جمالی | تاریخ بازدید =۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ = | ناشر = وب‌گاه مانیها| صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt; 	

==تک میزقأنأن==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! میزقأنˇنأم !! باخی خأندنکسأن !! زوان !! باخی گب
|-
|برادر بر دار ||شاهو || فارسی || -
|-
|به یاد ندا آقا سلطان || - || فارسی || -
|-
|انکار || آنتی کاریزما || فارسی || -
|-
|اسمشو تقدیر نزار || - || فارسی || -
|-
|قاضی شرع || - || فارسی || -
|-
|هم قفس || رپنات || فارسی || -
|-
|هذیون || مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|مهدی  || || گیلکی و فارسی || ایمام زمأت أمرا دردیل بؤده
|-
|فاصله دریا|| هاتف پیشداد || گیلکی || [[گیلؤن]] دیلتنگی‌نؤمه
|-
|من خرم || - || فارسی || -
|-
|پلنگ زخمی || امیر عظیمی || فارسی || -
|-
|پیش قاضی و ملق بازی || نوید زردی || فارسی || -
|-
|صانع || نوید زردی || کوردی و فارسی || -
|-
|شاعره تمام شده || - || فارسی || شئر، [[مهدی موسوی]] جی ایسسه
|-
|شراعظم || امین وحید || فارسی || -
|-
|طرف ما || - || فارسی || -
|-
|تو ازم بدت میاد || - || فارسی || [[هیچکس]]ˇؤجایه دئنه
|-
|وقتی که… || - || فارسی || دیکلمه شئر
|-
|وطن || - || فارسی || -
|-
|بگا مگا || - || گیلکی || -
|-
|وای کشته ما رو || - || فارسی || -
|-
|پریود|| [[محسن نامجو]] || فارسی || -
|-
|مرگ نازلی || - || فارسی || شئر، [[احمد شاملو]] جی ایسسه
|-
|[[بیأ مره یاری بدن (میزقؤن)|بیأ مره یاری بدن]] || - || گیلکی || شئر، [[فرامرز دعایی]] جی ایسسه. ای میزقؤن ترامادؤلˇآلبومه شینه
|-
|با ما ||مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|مامان || - || گیلکی || -
|-
|اعدام || مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|کَل علی جان || - || گیلکی || شئر [[عاشورپور]] جی ایسسه 
|-
| شعبان || - || گیلکی و فارسی ||ای آهنگˇآخرین بیت ، [[فریدون پوررضا]] میزقؤنه شینه 
|-
|عمو نوروز || - || فارسی || -
|-
|BBBBC || - || فارسی || بی‌بی‌سی فارسیه انتقاد بؤده 
|-
|کوبانی || [[شاهو]] || کوردی || [[داعش]]ˇفوتورک کوبانیه واسی بخؤنده
|-
|ميرزا|| [[ناصر مسعودی]] || گیلکی|| استاد مسعؤدیˇتولد واسي
|-
|}


== آلبومأن==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;40&quot;|سال
!align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|آلبۊم
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۷]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[أمۊ مرد نييم (آلبۊم) | أمۊ مرد نييم]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۸]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[توهم (آلبۊم)| توهم]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۹]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[خۊنˇ سال (آلبۊم) | خۊنˇ سال]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۰]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[هيچ هيچ هيچ (آلبۊم)|هيچ هيچ هيچ]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۲]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|
''[[ترامادؤل (آلبۊم)|ترامادؤل]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۳]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[۱۴۱۴ (آلبۊم)|۱۴۱۴]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۴]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[ص (آلبۊم)|ص]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۵]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[راديکال (آلبۊم)|راديکال]]''
|-
|۱۳۹۶
|[[متافریجین]]
|-
|۱۳۹۷
|[[جنس سوم]]
|}

==چند نؤمۊنه شاهينˇ فارسي شعرؤنˇ گيلکي وگردؤن==
&lt;small&gt;

*'''هپرا گۊفتندرم'''

'''من ؤ &quot;ندأری&quot; لاب براریم کی پا ب پا'''

'''همدیگرِ أمرا بؤئیم هرجیگا حتی اروپا'''

'''گئد أمی برار غرب جا ایسأ،  نأ غربتِ میئن'''

'''گئد برار مشهوری،  گم چاف أ شهرتِ میئن'''

'''گم چاف می پئرِ روح کی ارثیه نأشته'''

'''وختی دؤ قِران نأشته گؤه بؤخؤرده زاک بکأشته'''

'''لاب هرزِ واش أ دونیا جه کوفتی'''

'''هر کی فأرسه فؤکؤیه می سر جؤفتی'''

'''لعنتی کنکورِ پؤشت سفیدأ بؤست می مویأن'''

'''ایما سگِ منستن ترأ تأوِدئد بیرون جه میدأن'''

'''هر کی دؤکتؤر بئه،  دیپیچه نؤسخه تره'''

'''ترأ هرکی جأ بد آیه، تی حال بهم خؤره'''

'''اینفر تؤقامنده گی شاید مرهم ببه درده'''

'''ولی وختی مایه نأری تؤقایی کیلو چنده؟'''

'''بؤگفت پول همیشک نأوِره خوشبختی'''

'''بؤگفتم ولی وختی نأری حؤکمن بدبختی'''

'''هر کی فأرسه أمرأ پول کثیف و نجيسّه'''

'''لاب أمان اون مولِ آدم ایسیم جه قصّه'''

'''أنه مأنه &quot;ندأری&quot; أمه ره لاب شرفه'''

'''اتفاقاً تنها چیزی کی نأرم شرفه'''

'''اگه شرف دأشتم دباخی منستن دؤزدی کودم'''

'''دؤ تأ ترک ضبط کودنِ ره وا جان بدم'''

'''اگه شرف دأشتم شعر و ور خأندمه'''

'''فچمستم ارشادِ ور ؤ ایران مأندمه'''

'''فرقی نوکونه آسمان أنه هر جیگا ای رنگه'''

'''کی أن زمینه کی ای جیگا زشته ای جیگا قشنگه'''

'''کی أ زمینِ رو ایسه کی بعضیأن دأرئد ؤ خؤرئد'''

'''بعضیأن وؤشتایی أمرا شب خؤ جا سر خؤسئد'''

'''بعضی هر طریق جأ پولدارأ بئد میلیاردرئد'''

'''أن یعنی اوشان کی نأرئد وا بیمیرئد'''

'''أن یعنی شعر ؤ شؤعار أشن همه واتورا گبه'''

'''ترنه نقلِ أمرا سیر نبه،  بئه چی زمت بئه؟'''

'''دأنی چیسه بدبختی آدمِ أمرا تعارف نأره'''

'''بی'پولی،  بیچارگی هرجیگا هیچ فرقی نأره'''

'''هرچی عاج ؤ گمج ایسه تره آدم بئه'''

'''هرچی چانچو ؤ گؤزگایه تره رستم بئه'''

'''ابچه فندر تی دؤر ؤ برأ، تره عق گیره'''

'''تو جؤرتری اؤشان جأ ، مایه نأری تره غم گیره'''

'''وختی نأری ایتا گؤهه زیندگی هرجا'''

'''اون کی پیش شؤندره تو زِنی درجا'''

'''وختی نأری دینی تی زنم تی أمرا غریبه بؤسته'''

'''دینی ترأ تحویل نیگیره نوگو پس چی بوبؤسته'''

'''وختی نأری حقیر ایسی وا بیمیری'''

'''وختی مجبور ایسی اجاره خانه ره قرض بیگیری'''

'''وختی تی برارم پولِ ره تی جأ چک خأیه'''

'''وختی تی رفق ترأ دؤر زنه و کر آیه'''

'''هنه کی کینه تی دیل جا ابچه ابچه جمعأ بئه'''

'''تؤقایی و عاطفه معنا تی وجود جأ کمأ بئه'''

'''دأنی هر کی ایجورایی ایچی کم دأره'''

'''هیشکی خؤشبخت نیه دونیا جا هرکی ایجور غم دأره'''

'''هرکی خؤ دونیا میئن خؤره مملیه'''

'''أشن کی دینی همه گؤزگاپتئد الکیه'''

'''اگر مردکئد دأنئد خؤشأنِ زناکأنِ وضعأ'''

'''اگر زنأکئد من دأنم أشنِ ونگأنِ وضعأ'''

*'''بامداد'''

'''ایتا مرد کی واژه ی مردأ روسفید بوکود'''

'''ایتا مرد کی مرگأ انسانِ ره بعید بوکود'''

'''ایتا دشت بؤ کی اونه ور زانو بزه کوه'''

'''ایتا مرد کی اسطوره ای شکلِ هر درد بؤ'''

'''بطلانِ خط بؤ توقایی سقوطِ تزِ رو'''

'''اون تمامِ واژه'یأنأ هنی تعبیر بوکود'''

'''پَر بیگیفت قصه اوجِ جؤر مرثیه نخأد'''

'''اون آب و آتشأ شعرِ میئن ایتا جیگا دگأد'''

'''شعرِ فروغأ أمی زندگی میئن تکثیر بوکود'''

'''قصه فریدونأ هنی أمه ره تصویر بوکود'''

'''خؤ چومأ اقاقیأنِ مرگِ رو دنبست،  جینویشت'''

'''بینیشت! اما وختی کی اونه پایأ واوئن بینیشت'''

'''خمأ نوبوست!  اوجِ میئن و ایستاده بومرد'''

'''ضحاکی درگاهِ خورش جأ نخورد'''

'''پئر تو تکثیر ایتا دردِ دوباره ای'''

'''پئر تو معنیِ ایتا زندگیِ شاعرانه ای'''

'''پئر تو کوچه خشمی کی تی مشت دره'''

'''پئر تو ایتا نسلِ شاعری کی تی پشت دره'''

'''وختی دجال توقاییأ بوکوشت و دِ معنی نأره'''

'''تا قناری گلو جأ آوازی بیرون نأیه'''

'''شبی کی حتا جلاد ونگ بوکود جوخه جیر'''

'''کاوه نعره بومرد و سردِ تکبیر'''

'''دپیچسته شهرِ کوچه پس کوچه'یأنِ میئن'''

'''ننه دریا،  عمو صحرا زاکانأ حد بزه'''

'''روزی کی حافظأ خیابانأنِ میئن بگردانئن'''

'''خیامِ بی'خودا ره تعزیزی حبس واوئن'''

'''روزی کی صادقأ ب خودکشی جرم بوکوشتئن'''

'''هرچی ولگردِ سگ بوبوسته بؤ تهمتن'''

'''ستاره دِ آسمانِ جؤر نوبؤ،  اوین بؤ'''

'''أمی همه'تأنِ زاکانِ پا جیر مین بؤ'''

'''تمامِ پنجره'یأن بسته بوبوست! سیا بوبوست'''

'''ایتا راحتِ نفس کشئنِ ناجه تباه بوبوست'''

'''برار برارأ بفروخت و پئر مارأ'''

'''ب لجن فأکشئن هرچی اعتقاد و باورأ'''

'''خودا بینیشت و ونگ بوکود و خؤ خوداییأ پس فدأ'''

'''ابلیس غوصه جأ مست بوکود ! هرچی بوخورد پس بدأ'''

'''کلمه'یأنأ کی کتابأن جأ دِ بوشوستئن'''

'''هرچی واژه بؤ بینیشانئن و اونه گردنأ واوئن'''

'''مردانگی ریشه جأ ب ریش بوشؤ و اویرأ بوست'''

'''نفتِ مفتِ پول جأ ایتا عده گردن کلفتأ بوست'''

'''زنأ شالیکی دپیچانئن و صیغه بوکودن'''

'''اعتراضِ سورخِ زبانأ زیرِ تیغه بوکودن'''

'''ولی من ایتأ نسلم کی می اصل جأ دنکفتم'''

'''ایتا بشکسته بغضم و ایتا حنجره فریادم'''

'''ایتا سیلی بوخورده یم و ایتا کفن دردم'''

'''هر شکل و لباسِ میئن،  زنم یا مَردم'''

'''أ روزأنم دواره! من أ ناجه أمرا زنده'یم'''

'''أ وضعیت عوضأ بئه! عوضأ بئه!  دانم'''

'''أ وضعیت عوضأ بئه!  عوضأ بئه! دانم'''

'''پئر تو تکثیر ایتا دردِ دوباره ای'''

'''پئر تو معنیِ ایتا زندگیِ شاعرانه ای'''

'''پئر تو کوچه خشمی کی تی مشت دره'''

'''پئر تو ایتا نسلِ شاعری کی تی پشت دره'''

*'''نؤرۊز عأمۊ'''

'''عمو نوروز نوا آمون أیه'''

'''کی أ خانه عزادار ایسه'''

'''پئر عیدِ شبِ ای سال'''

'''قبلِ خرجأ بدهکار ایسه'''

'''مارِ چومأن جَه سورخی'''

'''ایسه هفت سینِ کولی منستن'''

'''کی جَه بس واپلکسته تترج'''
 
'''دِ ایپچه ایپچه نیدینئن'''

'''برار گومأ بوسته فراموشی'''

'''سورنگأنِ پوشتِ میئن'''

'''خاخورِ تن بوبوسته برسفته'''

'''هم آغوشی بازارِ میئن'''

'''أ لیمه خانه دورون'''

'''هیچکس تی رافا نیه'''

'''تا زمتی کی نان و خوشبختی'''

'''تی کوله بارِ أمرا نیه''' 

'''باهار أمه ره جخطر بوشویه'''

'''سفره سر نه نفتِ پول ایسه'''

'''نه هفت سین،  نان هم بوشویه'''

'''عمو نوروز أ خانه میئن'''

'''همه سالأ زیمستانه'''

'''گول و بولبول ایتا افسانه'یه'''

'''فقط اوو جغده کی خأنه'''

'''باهار و عیدِ شادیأ'''

'''اینفر جه أیه بودوزده دره'''

'''اینفر ماتمِ خاکسترأ'''

'''أمی تقویمِ رو فوگوده دره'''

'''عمو نوروز أیه آمون نوا''' 
&lt;/small&gt;

==چند نؤمۊنه، شاهينˇ گيلکي شعرؤنˇ جي==
&lt;small&gt;

*'''مامان'''

'''مار میشین دیلواپَسهَ ،غوصه خورهِ می دَستهَ جا'''

'''جاقالان بیگید اونهَ تی زای وَگَردهِ اَ روزان'''

'''بیمیرم تی نامِ  ره ،تی او دونهَ چومانهِ ره'''

'''مار مَرَهَ حلال کُون،کَرَه دِه واوینم مامان'''

'''مامان جان پیلˇخانوم گوله مریم خسته'''

'''دینی کی چُتو تی زای جوانی پیرأ بوسته'''

'''مامان کی اَمرَه جوز تو بَگَم می رمزه و رازه'''

'''تَرَه کَم دَرَمه مار ،مامان هَن می نیازه'''

'''مامان تی جان قوربان ،تی او چوشمانَ قوربان'''

'''مَرَه حلال کُون مار،وَگَردَم جان مامان'''

'''مامان دنی چقد مار  تی مانَستَن ایساده'''

'''دنی اَ خاک چقد زای هچین هچین فیشاده'''

'''من از تو یاد بیگیفتَم  کی می سر هَتو بُجورَه'''

'''تو می غم نوخور مار جان کی تی غم بوخوره'''

'''مامان تی جان قوربان ،تی او چوشمانَ قوربان'''

'''مَرَه حلال کُون مار،وَگَردَم جان مامان'''

*'''بگامگا'''

'''آخ چی بگا-مگایه'''

'''برئه تونم وا بدن'''

'''دونیا کی کربلایه'''

'''تو تره سینه بزن'''

می مارئی گوفته نوکون نوگو نوشو بازی میأن

'''تره بیچاره کونی؛ اون بی‌سواد بو مثلن'''

'''اون‌قدر دأنستی کی کوجدأنه‌یان کی پیللأ بد'''

'''خوشأنˇ دستˇ مرأ خاک خوشأنˇ سر دوکوند'''

'''ایتأ بوشؤ پولˇ پله دومبال به ای‌جایی فرسئه'''

'''ای‌نفر درسأ بیگیفته مدرکˇ فکستنی'''

'''ایتأ زن ببرده، زای بأرده، زندگیˇ گوسفندی و هر چی خاستنی'''

'''من بوشؤم کیتابˇ دومبال کی جهانأ چأکونم'''

'''غمˇ مردوم بوخؤرم، تاریخ و منطق بدأنم'''

'''پهلوانˇ قصه‌یان ببم مره کف بزند'''

'''بیمیرم مردمˇ ره، می قبرˇ سر گول بأوررد'''

'''ولی وختی کی بؤمؤم دونایه گؤ بیگیفته بو'''

'''هرچی کی بخأنده بوم دونیا میان وارونه بو'''

'''اگه از حقوقˇ زن بگی، گویید: دارأ گودی'''

'''هرچی کی بخأنده بی، تی سره آوارأ کودید'''

'''تویی تنها مینˇ أن همه کوری کی أشأن'''

'''خوشأنه رحم نأرده، عصایأ از هم دوزأند'''

'''آخ چی بگا مگاي برا تَنم وا بَدَن'''

'''دونیا کی کربلای توو تر سینه بزن'''

'''می ديلئی بیگیفته‌یه، تنها تی نامه دوخانم'''

'''تو کی گوفتی وا بدن زای؛تو کی گوفتی کی دانم'''

'''ای روزئی تی سر خوره سنگه کی دئه رایی ناری'''

'''مگسانˇ دؤرˇ شیرنی! دئه هواداری ناری'''

'''هرکی خو سرأ بیگیفتی، سره بی‌کولا بنأ'''

'''تو خری کی نانی کی دونیا أنه! دونیا أنه!'''

&lt;/small&gt;

== بیرونی خالأن==

* [https://web.archive.org/web/20100214114112/http://shahinnajafi.net/ وبسایت رسمی شاهین نجفی]

[[رده:رپ]]
[[رده:گیلکی رپ]]
[[رده:میزقأن]]
[[رده:گیلکأن]]
[[رده:انزلیچی هونرمندأن]]
[[رده:گیلکی خأندنکسأن]]
[[رده:حىاتي وانويسأن]]
[[رده:خؤندنکسؤن]]</text>
      <sha1>iorq4v86wrbyvbgo98gt6tpo0frajbu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156494</id>
      <parentid>156399</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>155625</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21202" sha1="guh2izuy1fgpyl381jfinre8is2rjp3" xml:space="preserve">{{بیسربس}}
{{کار}}
[[پرونده:Tapesh2012 02.JPG|انگشتدان|تپش (میزقؤنˇجرگه)ˇکونسرت ۲۰۱۲]]
'''شاهین نجفی''' [[میزقأنچی]] ، [[گیتاریست]] ، [[خأندنکس]] و [[آنارشیست]] ایسه کی ألأن [[آلمان]]ˇمئن زیندگی کودندره.

شاهین نجفی  سال [[۱۳۵۹]] شمسی [[بندر انزلی]] مئن بدونیأ بمو و [[گیلأن]]ˇمئن زیندگی بوکوده. او [[جرگه شیناسی]] دأنشمج بو کی چون خو ئتراضی گبأنه دأنش جیگا مئن زأ ئوره جه دکأ بو و گه کی «جرگه شیناسیه جرگه مئن یاد بیگیفته، نأ دأنش جیگا مئن». اون نؤجوانی مئن قورآن خأند بازین [[شئر]] و [[میزقأن]]نی گوفتی.

شاهین نجفی خو شئرأنه؛ گیلکی و فارسی گه.

شاهین  سال [[۱۳۵۹]] در [[بندر انزلی]] به دونیا بمو و در [[گیلان]] زندگی بوکوده. اون دانشجوی رشتهٔ [[جامعه شناسی]] بو کی به دلیل ابراز عقیده موفق به پایان خو تحصیلات نوبسته و  خودش گویه کی «جامعه شناسیه  جامعه مین یاد بیگیفته، نه در دانشگاه». اون از نوجوانی به سرودن [[شعر]] و [[ترانه]] روی باارده و از شاگردان کسانی چون شیون فومنی ،باب خسرو،فرزام امین صالحی و عزیز طویلی بو و ساز [[گیتار]] را در سبک‌های [[گیتار کلاسیک|کلاسیک]] و [[گیتار فلامنکو|فلامنکو]] از فرزاد دانشمند،حمید حمیدی و سهراب فلک انگیز یاد بیگیفته. اون [[آواز]] خواندنه ، ابتدا در سبک‌های [[راک]] و [[موسیقی اسپانیایی|اسپانیولی]] در ایران و زیرزمینی  آغاز بوکود و با چند گروه مختلف همکاری دشته. 
پیش از مهاجرت به آلمان چن وقتی سرپرست ایتا گروه [[موسیقی زیرزمینی]] در ایران بو و در آلمان سرپرست گروهی به نام «[[اینان]]». آخرین گروهی کی با آن همکاری بوکوده، [[گروه تپش ۲۰۱۲]] است&lt;ref name=radiofarda&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.radiofarda.com/Article/2008/05/11/f4_Tapesh_band_music_.html| عنوان = «ما مرد نیستیم»؛ اعتراض موسیقی به جامعه مردسالار ایران | نویسنده =زمانی فر، امیر | تاریخ بازدید = ۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ = ۲۲ اردیبهشت ۱۳۷۸| ناشر = رادیوفردا | صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt;. وقتی شاهین نجفی به  ا گروه  بمو بااجرای شعرهای سیاسی-اجتماعی‌ اون، تپش ۲۰۱۲ بیش از پیش مورد استقبال مخاطبان و رسانه‌های فارسی‌زبان قرار بیگیفته &lt;ref&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.dw-world.de/dw/article/0,2144,3464723,00.html | عنوان = جشنواره موسیقی بوخوم توتال و حضور گروه تپش ۲۰۱۲ در آن | نویسنده = کیواندخت قهاری | تاریخ بازدید = ۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ =۰۶٫۰۷٫۲۰۰۸ | ناشر = دویچه وله | صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt;  شاهین نجفی از ابتدای سال ۲۰۰۹ به همکاری خود با این گروه پایان داد.[http://shahinnajafi.com/post-108.aspx]
 
شاهین نجفی ترانهیان میان ، آمیزه‌ای از اعتراض به [[حکومت مذهبی]]، [[فقر]]، [[زن‌ستیزی]]، [[سانسور]] و [[اعتیاد]] شه دن. اون تلاش کونه کی  عناصر شاعرانه و ادبی و اصطلاح‌های فلسفی و سیاسی در خو ترانیان  بوره.&lt;ref name=maniha&gt;{{یادکرد وب| نشانی = http://www.newproline.com/modules.php?name=News&amp;file=article&amp;sid=748| عنوان = گفتگو با شاهین نجفی| نویسنده = بامداد جمالی | تاریخ بازدید =۳ سپتامبر ۲۰۰۸| تاریخ = | ناشر = وب‌گاه مانیها| صفحه = | زبان = }}&lt;/ref&gt; 	

==تک میزقأنأن==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! میزقأنˇنأم !! باخی خأندنکسأن !! زوان !! باخی گب
|-
|برادر بر دار ||شاهو || فارسی || -
|-
|به یاد ندا آقا سلطان || - || فارسی || -
|-
|انکار || آنتی کاریزما || فارسی || -
|-
|اسمشو تقدیر نزار || - || فارسی || -
|-
|قاضی شرع || - || فارسی || -
|-
|هم قفس || رپنات || فارسی || -
|-
|هذیون || مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|مهدی  || || گیلکی و فارسی || ایمام زمأت أمرا دردیل بؤده
|-
|فاصله دریا|| هاتف پیشداد || گیلکی || [[گیلؤن]] دیلتنگی‌نؤمه
|-
|من خرم || - || فارسی || -
|-
|پلنگ زخمی || امیر عظیمی || فارسی || -
|-
|پیش قاضی و ملق بازی || نوید زردی || فارسی || -
|-
|صانع || نوید زردی || کوردی و فارسی || -
|-
|شاعره تمام شده || - || فارسی || شئر، [[مهدی موسوی]] جی ایسسه
|-
|شراعظم || امین وحید || فارسی || -
|-
|طرف ما || - || فارسی || -
|-
|تو ازم بدت میاد || - || فارسی || [[هیچکس]]ˇؤجایه دئنه
|-
|وقتی که… || - || فارسی || دیکلمه شئر
|-
|وطن || - || فارسی || -
|-
|بگا مگا || - || گیلکی || -
|-
|وای کشته ما رو || - || فارسی || -
|-
|پریود|| [[محسن نامجو]] || فارسی || -
|-
|مرگ نازلی || - || فارسی || شئر، [[احمد شاملو]] جی ایسسه
|-
|[[بیأ مره یاری بدن (میزقؤن)|بیأ مره یاری بدن]] || - || گیلکی || شئر، [[فرامرز دعایی]] جی ایسسه. ای میزقؤن ترامادؤلˇآلبومه شینه
|-
|با ما ||مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|مامان || - || گیلکی || -
|-
|اعدام || مجید کاظمی || فارسی || -
|-
|کَل علی جان || - || گیلکی || شئر [[عاشورپور]] جی ایسسه 
|-
| شعبان || - || گیلکی و فارسی ||ای آهنگˇآخرین بیت ، [[فریدون پوررضا]] میزقؤنه شینه 
|-
|عمو نوروز || - || فارسی || -
|-
|BBBBC || - || فارسی || بی‌بی‌سی فارسیه انتقاد بؤده 
|-
|کوبانی || [[شاهو]] || کوردی || [[داعش]]ˇفوتورک کوبانیه واسی بخؤنده
|-
|ميرزا|| [[ناصر مسعودی]] || گیلکی|| استاد مسعؤدیˇتولد واسي
|-
|}


== آلبومأن==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;40&quot;|سال
!align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|آلبۊم
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۷]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[أمۊ مرد نييم (آلبۊم) | أمۊ مرد نييم]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۸]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[توهم (آلبۊم)| توهم]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۸۹]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[خۊنˇ سال (آلبۊم) | خۊنˇ سال]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۰]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[هيچ هيچ هيچ (آلبۊم)|هيچ هيچ هيچ]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۲]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|
''[[ترامادؤل (آلبۊم)|ترامادؤل]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۳]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[۱۴۱۴ (آلبۊم)|۱۴۱۴]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۴]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[ص (آلبۊم)|ص]]''
|-
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|[[۱۳۹۵]]
|align=&quot;right&quot; valign=&quot;top&quot;|''[[راديکال (آلبۊم)|راديکال]]''
|-
|۱۳۹۶
|[[متافریجین]]
|-
|۱۳۹۷
|[[جنس سوم]]
|}

==چند نؤمۊنه شاهينˇ فارسي شعرؤنˇ گيلکي وگردؤن==
&lt;small&gt;

*'''هپرا گۊفتندرم'''

'''من ؤ &quot;ندأری&quot; لاب براریم کی پا ب پا'''

'''همدیگرِ أمرا بؤئیم هرجیگا حتی اروپا'''

'''گئد أمی برار غرب جا ایسأ،  نأ غربتِ میئن'''

'''گئد برار مشهوری،  گم چاف أ شهرتِ میئن'''

'''گم چاف می پئرِ روح کی ارثیه نأشته'''

'''وختی دؤ قِران نأشته گؤه بؤخؤرده زاک بکأشته'''

'''لاب هرزِ واش أ دونیا جه کوفتی'''

'''هر کی فأرسه فؤکؤیه می سر جؤفتی'''

'''لعنتی کنکورِ پؤشت سفیدأ بؤست می مویأن'''

'''ایما سگِ منستن ترأ تأوِدئد بیرون جه میدأن'''

'''هر کی دؤکتؤر بئه،  دیپیچه نؤسخه تره'''

'''ترأ هرکی جأ بد آیه، تی حال بهم خؤره'''

'''اینفر تؤقامنده گی شاید مرهم ببه درده'''

'''ولی وختی مایه نأری تؤقایی کیلو چنده؟'''

'''بؤگفت پول همیشک نأوِره خوشبختی'''

'''بؤگفتم ولی وختی نأری حؤکمن بدبختی'''

'''هر کی فأرسه أمرأ پول کثیف و نجيسّه'''

'''لاب أمان اون مولِ آدم ایسیم جه قصّه'''

'''أنه مأنه &quot;ندأری&quot; أمه ره لاب شرفه'''

'''اتفاقاً تنها چیزی کی نأرم شرفه'''

'''اگه شرف دأشتم دباخی منستن دؤزدی کودم'''

'''دؤ تأ ترک ضبط کودنِ ره وا جان بدم'''

'''اگه شرف دأشتم شعر و ور خأندمه'''

'''فچمستم ارشادِ ور ؤ ایران مأندمه'''

'''فرقی نوکونه آسمان أنه هر جیگا ای رنگه'''

'''کی أن زمینه کی ای جیگا زشته ای جیگا قشنگه'''

'''کی أ زمینِ رو ایسه کی بعضیأن دأرئد ؤ خؤرئد'''

'''بعضیأن وؤشتایی أمرا شب خؤ جا سر خؤسئد'''

'''بعضی هر طریق جأ پولدارأ بئد میلیاردرئد'''

'''أن یعنی اوشان کی نأرئد وا بیمیرئد'''

'''أن یعنی شعر ؤ شؤعار أشن همه واتورا گبه'''

'''ترنه نقلِ أمرا سیر نبه،  بئه چی زمت بئه؟'''

'''دأنی چیسه بدبختی آدمِ أمرا تعارف نأره'''

'''بی'پولی،  بیچارگی هرجیگا هیچ فرقی نأره'''

'''هرچی عاج ؤ گمج ایسه تره آدم بئه'''

'''هرچی چانچو ؤ گؤزگایه تره رستم بئه'''

'''ابچه فندر تی دؤر ؤ برأ، تره عق گیره'''

'''تو جؤرتری اؤشان جأ ، مایه نأری تره غم گیره'''

'''وختی نأری ایتا گؤهه زیندگی هرجا'''

'''اون کی پیش شؤندره تو زِنی درجا'''

'''وختی نأری دینی تی زنم تی أمرا غریبه بؤسته'''

'''دینی ترأ تحویل نیگیره نوگو پس چی بوبؤسته'''

'''وختی نأری حقیر ایسی وا بیمیری'''

'''وختی مجبور ایسی اجاره خانه ره قرض بیگیری'''

'''وختی تی برارم پولِ ره تی جأ چک خأیه'''

'''وختی تی رفق ترأ دؤر زنه و کر آیه'''

'''هنه کی کینه تی دیل جا ابچه ابچه جمعأ بئه'''

'''تؤقایی و عاطفه معنا تی وجود جأ کمأ بئه'''

'''دأنی هر کی ایجورایی ایچی کم دأره'''

'''هیشکی خؤشبخت نیه دونیا جا هرکی ایجور غم دأره'''

'''هرکی خؤ دونیا میئن خؤره مملیه'''

'''أشن کی دینی همه گؤزگاپتئد الکیه'''

'''اگر مردکئد دأنئد خؤشأنِ زناکأنِ وضعأ'''

'''اگر زنأکئد من دأنم أشنِ ونگأنِ وضعأ'''

*'''بامداد'''

'''ایتا مرد کی واژه ی مردأ روسفید بوکود'''

'''ایتا مرد کی مرگأ انسانِ ره بعید بوکود'''

'''ایتا دشت بؤ کی اونه ور زانو بزه کوه'''

'''ایتا مرد کی اسطوره ای شکلِ هر درد بؤ'''

'''بطلانِ خط بؤ توقایی سقوطِ تزِ رو'''

'''اون تمامِ واژه'یأنأ هنی تعبیر بوکود'''

'''پَر بیگیفت قصه اوجِ جؤر مرثیه نخأد'''

'''اون آب و آتشأ شعرِ میئن ایتا جیگا دگأد'''

'''شعرِ فروغأ أمی زندگی میئن تکثیر بوکود'''

'''قصه فریدونأ هنی أمه ره تصویر بوکود'''

'''خؤ چومأ اقاقیأنِ مرگِ رو دنبست،  جینویشت'''

'''بینیشت! اما وختی کی اونه پایأ واوئن بینیشت'''

'''خمأ نوبوست!  اوجِ میئن و ایستاده بومرد'''

'''ضحاکی درگاهِ خورش جأ نخورد'''

'''پئر تو تکثیر ایتا دردِ دوباره ای'''

'''پئر تو معنیِ ایتا زندگیِ شاعرانه ای'''

'''پئر تو کوچه خشمی کی تی مشت دره'''

'''پئر تو ایتا نسلِ شاعری کی تی پشت دره'''

'''وختی دجال توقاییأ بوکوشت و دِ معنی نأره'''

'''تا قناری گلو جأ آوازی بیرون نأیه'''

'''شبی کی حتا جلاد ونگ بوکود جوخه جیر'''

'''کاوه نعره بومرد و سردِ تکبیر'''

'''دپیچسته شهرِ کوچه پس کوچه'یأنِ میئن'''

'''ننه دریا،  عمو صحرا زاکانأ حد بزه'''

'''روزی کی حافظأ خیابانأنِ میئن بگردانئن'''

'''خیامِ بی'خودا ره تعزیزی حبس واوئن'''

'''روزی کی صادقأ ب خودکشی جرم بوکوشتئن'''

'''هرچی ولگردِ سگ بوبوسته بؤ تهمتن'''

'''ستاره دِ آسمانِ جؤر نوبؤ،  اوین بؤ'''

'''أمی همه'تأنِ زاکانِ پا جیر مین بؤ'''

'''تمامِ پنجره'یأن بسته بوبوست! سیا بوبوست'''

'''ایتا راحتِ نفس کشئنِ ناجه تباه بوبوست'''

'''برار برارأ بفروخت و پئر مارأ'''

'''ب لجن فأکشئن هرچی اعتقاد و باورأ'''

'''خودا بینیشت و ونگ بوکود و خؤ خوداییأ پس فدأ'''

'''ابلیس غوصه جأ مست بوکود ! هرچی بوخورد پس بدأ'''

'''کلمه'یأنأ کی کتابأن جأ دِ بوشوستئن'''

'''هرچی واژه بؤ بینیشانئن و اونه گردنأ واوئن'''

'''مردانگی ریشه جأ ب ریش بوشؤ و اویرأ بوست'''

'''نفتِ مفتِ پول جأ ایتا عده گردن کلفتأ بوست'''

'''زنأ شالیکی دپیچانئن و صیغه بوکودن'''

'''اعتراضِ سورخِ زبانأ زیرِ تیغه بوکودن'''

'''ولی من ایتأ نسلم کی می اصل جأ دنکفتم'''

'''ایتا بشکسته بغضم و ایتا حنجره فریادم'''

'''ایتا سیلی بوخورده یم و ایتا کفن دردم'''

'''هر شکل و لباسِ میئن،  زنم یا مَردم'''

'''أ روزأنم دواره! من أ ناجه أمرا زنده'یم'''

'''أ وضعیت عوضأ بئه! عوضأ بئه!  دانم'''

'''أ وضعیت عوضأ بئه!  عوضأ بئه! دانم'''

'''پئر تو تکثیر ایتا دردِ دوباره ای'''

'''پئر تو معنیِ ایتا زندگیِ شاعرانه ای'''

'''پئر تو کوچه خشمی کی تی مشت دره'''

'''پئر تو ایتا نسلِ شاعری کی تی پشت دره'''

*'''نؤرۊز عأمۊ'''

'''عمو نوروز نوا آمون أیه'''

'''کی أ خانه عزادار ایسه'''

'''پئر عیدِ شبِ ای سال'''

'''قبلِ خرجأ بدهکار ایسه'''

'''مارِ چومأن جَه سورخی'''

'''ایسه هفت سینِ کولی منستن'''

'''کی جَه بس واپلکسته تترج'''
 
'''دِ ایپچه ایپچه نیدینئن'''

'''برار گومأ بوسته فراموشی'''

'''سورنگأنِ پوشتِ میئن'''

'''خاخورِ تن بوبوسته برسفته'''

'''هم آغوشی بازارِ میئن'''

'''أ لیمه خانه دورون'''

'''هیچکس تی رافا نیه'''

'''تا زمتی کی نان و خوشبختی'''

'''تی کوله بارِ أمرا نیه''' 

'''باهار أمه ره جخطر بوشویه'''

'''سفره سر نه نفتِ پول ایسه'''

'''نه هفت سین،  نان هم بوشویه'''

'''عمو نوروز أ خانه میئن'''

'''همه سالأ زیمستانه'''

'''گول و بولبول ایتا افسانه'یه'''

'''فقط اوو جغده کی خأنه'''

'''باهار و عیدِ شادیأ'''

'''اینفر جه أیه بودوزده دره'''

'''اینفر ماتمِ خاکسترأ'''

'''أمی تقویمِ رو فوگوده دره'''

'''عمو نوروز أیه آمون نوا''' 
&lt;/small&gt;

==چند نؤمۊنه، شاهينˇ گيلکي شعرؤنˇ جي==
&lt;small&gt;

*'''مامان'''

'''مار میشین دیلواپَسهَ ،غوصه خورهِ می دَستهَ جا'''

'''جاقالان بیگید اونهَ تی زای وَگَردهِ اَ روزان'''

'''بیمیرم تی نامِ  ره ،تی او دونهَ چومانهِ ره'''

'''مار مَرَهَ حلال کُون،کَرَه دِه واوینم مامان'''

'''مامان جان پیلˇخانوم گوله مریم خسته'''

'''دینی کی چُتو تی زای جوانی پیرأ بوسته'''

'''مامان کی اَمرَه جوز تو بَگَم می رمزه و رازه'''

'''تَرَه کَم دَرَمه مار ،مامان هَن می نیازه'''

'''مامان تی جان قوربان ،تی او چوشمانَ قوربان'''

'''مَرَه حلال کُون مار،وَگَردَم جان مامان'''

'''مامان دنی چقد مار  تی مانَستَن ایساده'''

'''دنی اَ خاک چقد زای هچین هچین فیشاده'''

'''من از تو یاد بیگیفتَم  کی می سر هَتو بُجورَه'''

'''تو می غم نوخور مار جان کی تی غم بوخوره'''

'''مامان تی جان قوربان ،تی او چوشمانَ قوربان'''

'''مَرَه حلال کُون مار،وَگَردَم جان مامان'''

*'''بگامگا'''

'''آخ چی بگا-مگایه'''

'''برئه تونم وا بدن'''

'''دونیا کی کربلایه'''

'''تو تره سینه بزن'''

می مارئی گوفته نوکون نوگو نوشو بازی میأن

'''تره بیچاره کونی؛ اون بی‌سواد بو مثلن'''

'''اون‌قدر دأنستی کی کوجدأنه‌یان کی پیللأ بد'''

'''خوشأنˇ دستˇ مرأ خاک خوشأنˇ سر دوکوند'''

'''ایتأ بوشؤ پولˇ پله دومبال به ای‌جایی فرسئه'''

'''ای‌نفر درسأ بیگیفته مدرکˇ فکستنی'''

'''ایتأ زن ببرده، زای بأرده، زندگیˇ گوسفندی و هر چی خاستنی'''

'''من بوشؤم کیتابˇ دومبال کی جهانأ چأکونم'''

'''غمˇ مردوم بوخؤرم، تاریخ و منطق بدأنم'''

'''پهلوانˇ قصه‌یان ببم مره کف بزند'''

'''بیمیرم مردمˇ ره، می قبرˇ سر گول بأوررد'''

'''ولی وختی کی بؤمؤم دونایه گؤ بیگیفته بو'''

'''هرچی کی بخأنده بوم دونیا میان وارونه بو'''

'''اگه از حقوقˇ زن بگی، گویید: دارأ گودی'''

'''هرچی کی بخأنده بی، تی سره آوارأ کودید'''

'''تویی تنها مینˇ أن همه کوری کی أشأن'''

'''خوشأنه رحم نأرده، عصایأ از هم دوزأند'''

'''آخ چی بگا مگاي برا تَنم وا بَدَن'''

'''دونیا کی کربلای توو تر سینه بزن'''

'''می ديلئی بیگیفته‌یه، تنها تی نامه دوخانم'''

'''تو کی گوفتی وا بدن زای؛تو کی گوفتی کی دانم'''

'''ای روزئی تی سر خوره سنگه کی دئه رایی ناری'''

'''مگسانˇ دؤرˇ شیرنی! دئه هواداری ناری'''

'''هرکی خو سرأ بیگیفتی، سره بی‌کولا بنأ'''

'''تو خری کی نانی کی دونیا أنه! دونیا أنه!'''

&lt;/small&gt;

== بیرونی خالأن==

* [https://web.archive.org/web/20100214114112/http://shahinnajafi.net/ وبسایت رسمی شاهین نجفی]

[[رده:رپ]]
[[رده:گیلکی رپ]]
[[رده:میزقأن]]
[[رده:گیلکأن]]
[[رده:انزلیچی هونرمندأن]]
[[رده:گیلکی خأندنکسأن]]
[[رده:حىاتي وانويسأن]]
[[رده:خؤندنکسؤن]]</text>
      <sha1>guh2izuy1fgpyl381jfinre8is2rjp3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>اينگيليسي زوان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12588</id>
    <revision>
      <id>156469</id>
      <parentid>153512</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:21:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <origin>156469</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4492" sha1="jgjduyn1p95bggiwvvaxw9gtrn6dj6k" xml:space="preserve">مٚنقٚرٚض اٚؤٚسه. It’s extinct.

== کيشورؤن برپايهٔ گۊتنکسؤن ٚ تعداد ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! کيشور!! سرجمع!! جمعيت ٚ درصد!!أولي زوؤن!! به عۊنوان ٚ زوؤن علاوه بۊبؤ!! جمعيت!! class=&quot;unsortable&quot; | گب
|-
| [[آمريکا]] ||۲۵۱٬۳۸۸٬۳۰۱||۹۶٪||۲۱۵٬۴۲۳٬۵۵۷||۳۵٬۹۶۴٬۷۴۴||۲۶۲٬۳۷۵٬۱۵۲||&lt;small&gt;سربس: سال ۲۰۰۰ˇ سرشۊماري: [http://www.census.gov/prod/2003pubs/c2kbr-29.pdf اينگيليسي زوؤنˇ گۊتنکسؤنˇ تؤنش ؤ کارگيري زوؤن (۲۰۰۰)]، جدول ۱. شاملˇ أفرادي ايسه گه خؤنه ميئن اينگيليسي گب نزئنن أمما اي زوؤنˇ أمرأ خۊجير ؤ خۊب آشنايي دأنن.{{سخ}}ايشتؤ: اي ديتا'ن پنج ساله'ن ؤ جؤرتر أفرادˇ ويسينه. &lt;/small&gt;
|-
| [[هند]] ||۱۲۵٬۳۴۴٬۷۳۶||۱۲٪||۲۲۶٬۴۴۹|| ۸۶٬۱۲۵٬۲۲۱ نفرˇ ويسين''دؤوؤمي زوؤن''.{{سخ}}۳۸٬۹۹۳٬۰۶۶ نفرˇ ويسين''سوؤمي زوؤن''||۱٬۰۲۸٬۷۳۷٬۴۳۶||&lt;small&gt;شاملˇ کسؤني ايسه گه اينگيليسي ايشؤنˇ دؤوؤمي زوؤنه ؤ کسؤني گه اينگيليسي ايشؤنˇ سوؤمي زوؤن ايسه. سال ۲۰۰۱.&lt;ref&gt;Table C-17: Population by Bilingualism and trilingualism, 2001 Census of India [http://censusindia.gov.in/Tables_Published/C-Series/C-Series_link/C17_Bill_Tril.pdf]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Tropf, Herbert S. 2004.
&lt;https://web.archive.org/web/20080308101143/http://www.lilaproject.org/docs/India%20and%20its%20Languages%20v1.0.pdf India and its Languages]&lt;/ref&gt; هيتؤرى اي ديتا'ن مربۊط به کسؤني ايسه گه خألي اينگيليسي گب زئنن ولي اۊنˇ أمرأ کار نۊکؤنن.&lt;ref&gt;For the distinction between &quot;English Speakers&quot; and &quot;English Users&quot;, see: TESOL-India (Teachers of English to Speakers of Other Languages). Their article explains the difference between the 350&amp;nbsp;million number mentioned in a previous version of this Wikipedia article and a more plausible 90&amp;nbsp;million number: &lt;/ref&gt;
|-
| [[نيجريه]] ||۷۹٬۰۰۰٬۰۰۰||۵۳٪||۴٬۰۰۰٬۰۰۰||&gt;۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰||۱۴۸٬۰۰۰٬۰۰۰||&lt;small&gt;اي أعداد مربۊط به کريؤل با پايهٔ اينگيليسي گۊتنکسؤن ايسه. &quot;[https://web.archive.org/web/20070610000126/http://www.njas.helsinki.fi/pdf-files/vol15num3/ihemere.pdf A Basic Description and Analytic Treatment of Noun Clauses in Nigerian Pidgin.]&quot; ''Nordic Journal of African Studies'' 15(3): 296–313.&lt;/small&gt;
|-
| [[بريتانيا]] ||۵۹٬۶۰۰٬۰۰۰||۹۸٪||۵۸٬۱۰۰٬۰۰۰||۱٬۵۰۰٬۰۰۰||۶۰٬۰۰۰٬۰۰۰||&lt;small&gt;سربس: کريستال (۲۰۰۵)، ولگ. &amp;nbsp;۱۰۹.&lt;/small&gt;
|-
| [[فیلیپین]] ||۴۸٬۸۰۰٬۰۰۰||۵۸٪||۳٬۴۲۷٬۰۰۰  ||۴۳٬۹۷۴٬۰۰۰||۸۴٬۵۶۶٬۰۰۰|| 
|-
| [[کانادا]] ||۲۵٬۲۴۶٬۲۲۰||۸۵٪||۱۷٬۶۹۴٬۸۳۰||۷٬۵۵۱٬۳۹۰||۲۹٬۶۳۹٬۰۳۰||&lt;small&gt;Source: 2001 Census&amp;nbsp;– [https://web.archive.org/web/20181016155721/http://www12.statcan.ca/english/census01/products/highlight/LanguageComposition/Page.cfm?Lang=E&amp;Geo=PR&amp;View=1b&amp;Table=1a&amp;StartRec=1&amp;Sort=2&amp;B1=Counts&amp;B2=Both Knowledge of Official Languages] and [https://web.archive.org/web/20181016155718/http://www12.statcan.ca/english/census01/products/highlight/LanguageComposition/Page.cfm?Lang=E&amp;Geo=PR&amp;View=1a&amp;Table=1a&amp;StartRec=1&amp;Sort=2&amp;B1=Counts&amp;B2=Both Mother Tongue]. The native speakers figure comprises 122,660 people with both French and English as a mother tongue, plus 17,572,170 people with English and not French as a mother tongue.&lt;/small&gt;
|-
| [[اۊستۊراليا]] ||۱۸٬۱۷۲٬۹۸۹|| ۹۲٪ ||۱۵٬۵۸۱٬۳۲۹||۲٬۵۹۱٬۶۶۰||۱۹٬۸۵۵٬۲۸۸||&lt;small&gt;Source: 2006 Census.&lt;ref&gt; The figure shown in the first language English speakers column is actually the number of Australian residents who speak only English at home. The additional language column shows the number of other residents who claim to speak English &quot;well&quot; or &quot;very well&quot;. Another 5% of residents did not state their home language or English proficiency.&lt;/small&gt;
|-
| colspan=&quot;8&quot; | &lt;small&gt;ايشتؤ: سرجمع =أولي زوؤن + ديگري زوؤن،  درصد=جمعيت/سرجمع&lt;/small&gt;
|}

==سربس==
[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>jgjduyn1p95bggiwvvaxw9gtrn6dj6k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156470</id>
      <parentid>156469</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:22:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>لٚ</comment>
      <origin>156470</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4537" sha1="tj367hk3ygkl254siusrdb6cqisulpk" xml:space="preserve">مٚنقٚرٚض اٚؤٚسه اٚنگٚلٚیسی زٚوان. English language is extinct.

== کيشورؤن برپايهٔ گۊتنکسؤن ٚ تعداد ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! کيشور!! سرجمع!! جمعيت ٚ درصد!!أولي زوؤن!! به عۊنوان ٚ زوؤن علاوه بۊبؤ!! جمعيت!! class=&quot;unsortable&quot; | گب
|-
| [[آمريکا]] ||۲۵۱٬۳۸۸٬۳۰۱||۹۶٪||۲۱۵٬۴۲۳٬۵۵۷||۳۵٬۹۶۴٬۷۴۴||۲۶۲٬۳۷۵٬۱۵۲||&lt;small&gt;سربس: سال ۲۰۰۰ˇ سرشۊماري: [http://www.census.gov/prod/2003pubs/c2kbr-29.pdf اينگيليسي زوؤنˇ گۊتنکسؤنˇ تؤنش ؤ کارگيري زوؤن (۲۰۰۰)]، جدول ۱. شاملˇ أفرادي ايسه گه خؤنه ميئن اينگيليسي گب نزئنن أمما اي زوؤنˇ أمرأ خۊجير ؤ خۊب آشنايي دأنن.{{سخ}}ايشتؤ: اي ديتا'ن پنج ساله'ن ؤ جؤرتر أفرادˇ ويسينه. &lt;/small&gt;
|-
| [[هند]] ||۱۲۵٬۳۴۴٬۷۳۶||۱۲٪||۲۲۶٬۴۴۹|| ۸۶٬۱۲۵٬۲۲۱ نفرˇ ويسين''دؤوؤمي زوؤن''.{{سخ}}۳۸٬۹۹۳٬۰۶۶ نفرˇ ويسين''سوؤمي زوؤن''||۱٬۰۲۸٬۷۳۷٬۴۳۶||&lt;small&gt;شاملˇ کسؤني ايسه گه اينگيليسي ايشؤنˇ دؤوؤمي زوؤنه ؤ کسؤني گه اينگيليسي ايشؤنˇ سوؤمي زوؤن ايسه. سال ۲۰۰۱.&lt;ref&gt;Table C-17: Population by Bilingualism and trilingualism, 2001 Census of India [http://censusindia.gov.in/Tables_Published/C-Series/C-Series_link/C17_Bill_Tril.pdf]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Tropf, Herbert S. 2004.
&lt;https://web.archive.org/web/20080308101143/http://www.lilaproject.org/docs/India%20and%20its%20Languages%20v1.0.pdf India and its Languages]&lt;/ref&gt; هيتؤرى اي ديتا'ن مربۊط به کسؤني ايسه گه خألي اينگيليسي گب زئنن ولي اۊنˇ أمرأ کار نۊکؤنن.&lt;ref&gt;For the distinction between &quot;English Speakers&quot; and &quot;English Users&quot;, see: TESOL-India (Teachers of English to Speakers of Other Languages). Their article explains the difference between the 350&amp;nbsp;million number mentioned in a previous version of this Wikipedia article and a more plausible 90&amp;nbsp;million number: &lt;/ref&gt;
|-
| [[نيجريه]] ||۷۹٬۰۰۰٬۰۰۰||۵۳٪||۴٬۰۰۰٬۰۰۰||&gt;۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰||۱۴۸٬۰۰۰٬۰۰۰||&lt;small&gt;اي أعداد مربۊط به کريؤل با پايهٔ اينگيليسي گۊتنکسؤن ايسه. &quot;[https://web.archive.org/web/20070610000126/http://www.njas.helsinki.fi/pdf-files/vol15num3/ihemere.pdf A Basic Description and Analytic Treatment of Noun Clauses in Nigerian Pidgin.]&quot; ''Nordic Journal of African Studies'' 15(3): 296–313.&lt;/small&gt;
|-
| [[بريتانيا]] ||۵۹٬۶۰۰٬۰۰۰||۹۸٪||۵۸٬۱۰۰٬۰۰۰||۱٬۵۰۰٬۰۰۰||۶۰٬۰۰۰٬۰۰۰||&lt;small&gt;سربس: کريستال (۲۰۰۵)، ولگ. &amp;nbsp;۱۰۹.&lt;/small&gt;
|-
| [[فیلیپین]] ||۴۸٬۸۰۰٬۰۰۰||۵۸٪||۳٬۴۲۷٬۰۰۰  ||۴۳٬۹۷۴٬۰۰۰||۸۴٬۵۶۶٬۰۰۰|| 
|-
| [[کانادا]] ||۲۵٬۲۴۶٬۲۲۰||۸۵٪||۱۷٬۶۹۴٬۸۳۰||۷٬۵۵۱٬۳۹۰||۲۹٬۶۳۹٬۰۳۰||&lt;small&gt;Source: 2001 Census&amp;nbsp;– [https://web.archive.org/web/20181016155721/http://www12.statcan.ca/english/census01/products/highlight/LanguageComposition/Page.cfm?Lang=E&amp;Geo=PR&amp;View=1b&amp;Table=1a&amp;StartRec=1&amp;Sort=2&amp;B1=Counts&amp;B2=Both Knowledge of Official Languages] and [https://web.archive.org/web/20181016155718/http://www12.statcan.ca/english/census01/products/highlight/LanguageComposition/Page.cfm?Lang=E&amp;Geo=PR&amp;View=1a&amp;Table=1a&amp;StartRec=1&amp;Sort=2&amp;B1=Counts&amp;B2=Both Mother Tongue]. The native speakers figure comprises 122,660 people with both French and English as a mother tongue, plus 17,572,170 people with English and not French as a mother tongue.&lt;/small&gt;
|-
| [[اۊستۊراليا]] ||۱۸٬۱۷۲٬۹۸۹|| ۹۲٪ ||۱۵٬۵۸۱٬۳۲۹||۲٬۵۹۱٬۶۶۰||۱۹٬۸۵۵٬۲۸۸||&lt;small&gt;Source: 2006 Census.&lt;ref&gt; The figure shown in the first language English speakers column is actually the number of Australian residents who speak only English at home. The additional language column shows the number of other residents who claim to speak English &quot;well&quot; or &quot;very well&quot;. Another 5% of residents did not state their home language or English proficiency.&lt;/small&gt;
|-
| colspan=&quot;8&quot; | &lt;small&gt;ايشتؤ: سرجمع =أولي زوؤن + ديگري زوؤن،  درصد=جمعيت/سرجمع&lt;/small&gt;
|}

==سربس==
[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>tj367hk3ygkl254siusrdb6cqisulpk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156471</id>
      <parentid>156470</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:23:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* کيشورؤن برپايهٔ گۊتنکسؤن ٚ تعداد */</comment>
      <origin>156471</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127" sha1="sr9jz2e143vy6evmpcaigbphq34coth" xml:space="preserve">مٚنقٚرٚض اٚؤٚسه اٚنگٚلٚیسی زٚوان. English language is extinct.

==سربس==
[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>sr9jz2e143vy6evmpcaigbphq34coth</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156472</id>
      <parentid>156471</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:23:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* یتا اٚهم و ٚجٚوٚد نٚدٰٚرٚه */</comment>
      <origin>156472</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="115" sha1="e2ga33n2ej4zc3rrn9nv8nv7kuhtsnq" xml:space="preserve">مٚنقٚرٚض اٚؤٚسه اٚنگٚلٚیسی زٚوان. English language is extinct.


[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>e2ga33n2ej4zc3rrn9nv8nv7kuhtsnq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>تالشي زوؤن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12642</id>
    <revision>
      <id>156407</id>
      <parentid>156373</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:37:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4056" sha1="ejdl2ionq2nbu240yx6gf5emjs1wo1n" xml:space="preserve">'''تالشي زوان''' (تالشي جي: تالشی زوان) ايران ٚ خۊرخۊسي کلسيا زوؤنؤن ٚ ريشه أجي ايسه.  اي زوؤن [[تالش|تالشؤن]] ٚ شئه ؤ [[کاسپينˇ زوانان|کاسپي دريا ديمه زوؤنؤن]] ٚ خؤنواده جي ايسه ؤ [[گيلکي]] ؤ [[مازندراني زوؤن|مازندراني]] أمرأ همريشه-أى ولي ايشؤن ٚ أمرأ پۊر تؤفير کؤنه.&lt;ref&gt;[http://www.example.org شباهت ها و تفاوت هاي تالشي گيلكي و مازندراني]، Jahad Daneshgahi. (in Persian&lt;/ref&gt;
اي زوؤن ٚ گۊيشورؤن گیلان و دیلمستان و تالش، و خا اردبیل و مغان و خلخال و خورخوٚسی تالش زيوسه-درن، بأني [[نمین]] ٚ ميئن أني کٚلا ايسأن.&lt;ref name=&quot;Ethnologue&quot;&gt;[http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=tly Ethnologue report for Talysh]&lt;/ref&gt;
==وآٚژٚک شٚنٚاسی ==

{| class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;border:1px solid #aaa; border-collapse:collapse; text-align: center; background:white;&quot;
|-
!style=&quot;width:70px; background:#ADD8E6;&quot;|اينگيليسي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|زازاکي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|کلسيايي 
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|مرکزي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|نسايي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|تاتي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|گيلکي
|-
|big || pilla|| Yâl ||yâl || yâl || pilla ||پيله
|-
|boy, son || za || zoa, zua || zôa, zue || zu'a, zoa || zâ || کؤٚتٚی
|-
|bride || veyv || vayü || vayu || gēša, veyb || vayu, vēi || گيشه
|-
|cat || pisink || kete, pišik, piš || peču || peču, pešu, piši || pešu || پيچه
|-
|cry (v) || berma || bamē || beramestē || beramē || beramesan || أرسۊ
|-
|daughter, girl (little) || keyna/kille || kina, kela || kilu, kela || kina, kel(l)a || kille, kilik || لاکۊ
|-
|day || roc/roz || rüž, ruj || ruz || ruz, roz || ruz || رۊج
|-
|eat (v) || hverde || hardē || hardē || hardē || hardan || خؤردن
|-
|egg || heak, uvay || uva, muqna, uya || âgla || merqona || xâ, merqowna || مرغؤنه
|-
|eye || çem || čâš || čaš,  čam || čēm || čašm || چۊم
|-
|father || per, piyer || dada, piya, biya || dada || ? || pē || پئر
|-
|fear (v) || tarsey || purnē, târsē || târsinē, tarsestē || tarsē || tarsesan || ترسئن
|-
|flag || bayrok || filak || parčam || ? || ? || بيدۊق
|-
|food || xuruk || xerâk || xerâk || xerâk || xuruk || خۊراک
|-
|go (v) || şè || šē || šē || šē || šiyan || شؤن
|-
|house/room || kàye/ka || ka || ka || ka || ka ||خؤنه
|-
|language; tongue ||zıvon, zun || zivon || zun || zavon || zuân || زوؤن
|-
|moon || aşm, meng || mâng, uvešim || mâng || mang || mung, meng || مانگ
|-
|mother || mar,may,  mayer || mua, mu, nana || nana || ? || mâ, dēdē, nana || مأر
|-
|mouth || fek, gavé || qav, gav || ga, gav, ga(f) || qar || gar || دهأن
|-
|night || şaw || šav || şaw || šav || šav || أسب
|-
|north || şımal|| kubasu || šimâl || ? || ? || کلسيا
|-
|rice || berzé || berz || berz || berj || berenj || بج
|-
|say (v) || vâtē|| votē || vâtē || vâtē || vâtan || گۊتن
|-
|sister || Xvâyer|| huva, hova, ho || xâlâ, xolo || xâ || xâv, xâ || خاخۊر
|-
|small || kuşkek|| ruk, gada || ruk || ruk || velle, xš || کۊچي، کۊجه
|-
|sunset || maqrib || šânga || maqrib || ? || ? || شنسر
|-
|sunshine || tinc, aftab, xvorşid|| şefhaši || âftâv || ? || ? || أفتؤ
|-
|water || ov, av|| uv, ôv || âv || âv || âv || أؤ
|-
|woman, wife || cen || žēn || žēn, žen || yen, žen || zanle, zan ||زن
|-
|yesterday || vizer || zina || zir, izer || zir, zer || zir || ديرۊ
|-
|}
{{Incubator|code=tly}}

==سٚرهٚس==
[[رده:کاسپي زوانؤن]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]
[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>ejdl2ionq2nbu240yx6gf5emjs1wo1n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156489</id>
      <parentid>156407</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4058" sha1="t00a2sqopx65s6rojpm7emtnp17sb87" xml:space="preserve">'''تالشي زوان''' (تالشي جي: تالشی زوان) ايران ٚ خۊرخۊسي کلسيا زوؤنؤن ٚ ريشه أجي ايسه.  اي زوؤن [[تالش|تالشؤن]] ٚ شئه ؤ [[کاسپينˇ زوانان|کاسپي دريا ديمه زوؤنؤن]] ٚ خؤنواده جي ايسه ؤ [[گيلکي]] ؤ [[مازندراني زوؤن|مازندراني]] أمرأ همريشه-أى ولي ايشؤن ٚ أمرأ پۊر تؤفير کؤنه.&lt;ref&gt;[http://www.example.org شباهت ها و تفاوت هاي تالشي گيلكي و مازندراني]، Jahad Daneshgahi. (in Persian&lt;/ref&gt;
اي زوؤن ٚ گۊيشورؤن گیلان و دیلمستان و تالش، و خا اردبیل و مغان و خلخال و خورخوٚسی تالش زيوسه-درن، بأني [[نمین]] ٚ ميئن أني کٚلا ايسأن.&lt;ref name=&quot;Ethnologue&quot;&gt;[http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=tly Ethnologue report for Talysh]&lt;/ref&gt;
==واجه-شيناسي ==

{| class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;border:1px solid #aaa; border-collapse:collapse; text-align: center; background:white;&quot;
|-
!style=&quot;width:70px; background:#ADD8E6;&quot;|اينگيليسي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|زازاکي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|کلسيايي 
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|مرکزي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|نسايي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|تاتي
!style=&quot;width:80px; background:#ADD8E6;&quot;|گيلکي
|-
|big || pilla|| ? ||yâl || yâl || pilla ||پيله
|-
|boy, son || za || zoa, zua || zôa, zue || zu'a, zoa || zâ || ريکه
|-
|bride || veyv || vayü || vayu || gēša, veyb || vayu, vēi || گيشه
|-
|cat || pisink || kete, pišik, piš || peču || peču, pešu, piši || pešu || پيچه
|-
|cry (v) || berma || bamē || beramestē || beramē || beramesan || أرسۊ
|-
|daughter, girl (little) || keyna/kille || kina, kela || kilu, kela || kina, kel(l)a || kille, kilik || لاکۊ
|-
|day || roc/roz || rüž, ruj || ruz || ruz, roz || ruz || رۊج
|-
|eat (v) || hverde || hardē || hardē || hardē || hardan || خؤردن
|-
|egg || heak, uvay || uva, muqna, uya || âgla || merqona || xâ, merqowna || مرغؤنه
|-
|eye || çem || čâš || čaš,  čam || čēm || čašm || چۊم
|-
|father || per, piyer || dada, piya, biya || dada || ? || pē || پئر
|-
|fear (v) || tarsey || purnē, târsē || târsinē, tarsestē || tarsē || tarsesan || ترسئن
|-
|flag || bayrok || filak || parčam || ? || ? || بيدۊق
|-
|food || xuruk || xerâk || xerâk || xerâk || xuruk || خۊراک
|-
|go (v) || şè || šē || šē || šē || šiyan || شؤن
|-
|house/room || kàye/ka || ka || ka || ka || ka ||خؤنه
|-
|language; tongue ||zıvon, zun || zivon || zun || zavon || zuân || زوؤن
|-
|moon || aşm, meng || mâng, uvešim || mâng || mang || mung, meng || مانگ
|-
|mother || mar,may,  mayer || mua, mu, nana || nana || ? || mâ, dēdē, nana || مأر
|-
|mouth || fek, gavé || qav, gav || ga, gav, ga(f) || qar || gar || دهأن
|-
|night || şaw || šav || şaw || šav || šav || أسب
|-
|north || şımal|| kubasu || šimâl || ? || ? || کلسيا
|-
|rice || berzé || berz || berz || berj || berenj || بج
|-
|say (v) || vâtē|| votē || vâtē || vâtē || vâtan || گۊتن
|-
|sister || Xvâyer|| huva, hova, ho || xâlâ, xolo || xâ || xâv, xâ || خاخۊر
|-
|small || kuşkek|| ruk, gada || ruk || ruk || velle, xš || کۊچي، کۊجه
|-
|sunset || maqrib || šânga || maqrib || ? || ? || شنسر
|-
|sunshine || tinc, aftab, xvorşid|| şefhaši || âftâv || ? || ? || أفتؤ
|-
|water || ov, av|| uv, ôv || âv || âv || âv || أؤ
|-
|woman, wife || cen || žēn || žēn, žen || yen, žen || zanle, zan ||زن
|-
|yesterday || vizer || zina || zir, izer || zir, zer || zir || ديرۊ
|-
|}
{{Incubator|code=tly}}

==سربس==
{{جيرنويس}}
[[رده:کاسپي زوانؤن]]
[[رده:حىاتي وانويسؤن]]
[[جرگه:زوان]]</text>
      <sha1>t00a2sqopx65s6rojpm7emtnp17sb87</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>هتل پامچال</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12992</id>
    <revision>
      <id>156467</id>
      <parentid>33192</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:19:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <origin>156467</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="111" sha1="skwtqz7pf4mm528s3jesxm0wgmvjngo" xml:space="preserve">سیآٚهٚکل ٚ خٚؤٚجٚیر تٚرٚن بٚیساگٚاه گ صٚاحٚبٚش آٚرٚآٚد بیبی.</text>
      <sha1>skwtqz7pf4mm528s3jesxm0wgmvjngo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156468</id>
      <parentid>156467</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:20:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>جٚؤٚر</comment>
      <origin>156468</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="149" sha1="fova21z0u5xqy9eksetccqfi0230him" xml:space="preserve">پٚآٚمچٚآٚل ٚ ۱، سیآٚهٚکل بٚخش ٚ خٚؤٚجٚیر تٚرٚن بٚیساگٚاه گ صٚاحٚبٚش آٚرٚآٚد بیبی.</text>
      <sha1>fova21z0u5xqy9eksetccqfi0230him</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ويکيپديا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14084</id>
    <revision>
      <id>156409</id>
      <parentid>156372</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:38:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="273" sha1="c95rxzd0nor3fxemhcw93qhff2m0iaz" xml:space="preserve">ویکیپدیا نابوٚد بوبوس😎Wikipedia is destroyed forever دٚیوٚدٚآٚرٚی♾️

==گيلکي ويکيپديا تٚنها ویکیپدیایی اییه گ اٚهریمٚنی نیعه==

==سربس==
{{جيرنويس}}

[[جرگه:وبجيگه'ن]]</text>
      <sha1>c95rxzd0nor3fxemhcw93qhff2m0iaz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156480</id>
      <parentid>156409</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>155870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5181" sha1="rw32xmjombiert4guapj19o2gg3jguh" xml:space="preserve">[[File:Wikipedia-logo-v2.svg|thumb|ويکيپديا لؤگؤ|alt=Wikipedia-logo-v2.svg]]

'''ويکيپديا''' یا دانشمانه گله گپ([[اينگيليسي زوؤن|اينگيليسي]] مئن: Wikipedia) يکته چند زوؤنه اينترنتي دانشنامه أزه محتوا أمرأ ايسه گه داوطلب کارگيرؤن ٚ ايلجار ٚ أمرأ نيويشته بۊنه ؤ هرکسي گه اينترنت بدأري تؤنه اين ٚ وانويسؤن-ه دچينواچين بکۊني. أ دانشنامه، مردۊم ٚ بۊدؤنسه'ن ٚ جي چاگۊده بؤستن‌دره ؤ أن یعني أنکي هرکي تانه أ دانشنامه مئن بئسه ؤ خۊ بدانسته چیئنه ديگرؤن ٚ ره بنه. ويکيپديا نؤم ترکيبي ايسه ويکي واجه جي &quot;مۊشارکتي جيگه&quot; معني أمرأ ؤ انسايکلؤپديا کي &quot;دانشنامه&quot; معني-أ دنه. ويکيپديا ٚ هدف یکته رها دانشنامه ٚ واتينأدأن أ چاگۊدن تمؤم ٚ زينده زوؤنؤن ٚ مئن ايسه. ويکيپديا اينگيليسي مؤورخ ٚ ۱۵ ژانويه ۲۰۰۱ به شکل مۊکمل؛ نؤپديا تخصصي دانشنامه ويسين نويشته بۊبؤ. اين ٚ بنأنأنکسؤن &quot;جيمي ولز&quot; ؤ &quot;لري سنگر&quot; ايسن. هسأ ويکيمديا غيرانتفاعي بۊنياد ويکيپديا پؤرؤژهٰ پۊشتيباني کؤنه. اي جيگه أصلي اينترنتي ميزبانؤن (هاستؤن) [[فلؤريدا]] تامپا شأر ٚ ميئن ايسه. هأتؤني چن‌ته ايضافي ميزبانؤنأن [[آمستردام]] ؤ [[سئۊل]] ٚ ميئن دأنه.&lt;ref name=&quot;wikipedia&quot;&gt;Wikipedia. (2007, May 8). In Wikipedia, The Free Encyclopedia. Retrieved 10:27, May 8, 2007, from http://en.wikipedia.org/w/index.php?oldid=129105201&lt;/ref&gt;
ويکپيديا آوريل ما ۲۰۰۷ ٚ أواخر يکته جي دهته برتر جيگه'ن  دئنکسؤن ٚ لحاظ ٚ جي [[ألئکسا]] ميئن بۊ گه نيصف ٚ جي ويشتر ٚ اي آمار اينگيليسي ويکيپديا شي بۊ.&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20071111223936/http://www.alexa.com/data/details/traffic_details?url=http%3A%2F%2Fwww.wikipedia.org آمارAlexa.com]&lt;/ref&gt;

تا ۲۰۱۵ دسامبر ما پنجۊم کؤل ٚ زوؤنؤن سرهم ۱۴۱ ميليۊن ته ويشتر ولگ دبؤنه گه ۳۷ ميليۊن ته ويشتر خالي وانيويس ايسه. پيله زوؤنؤن ٚ جي؛ [[اينگيليسي زوؤن|اينگيليسي]] ۵ ميليۊن ته ويشتر, [[سۊئدي]] ۲/۱ ميليؤن, [[آلماني]] ۱/۸ ميليۊن, [[هۊلندي]] ۱/۸ ميليۊن, [[فرانسوي]] ۱/۷ ميليۊن, [[رۊسي]] ۱/۲ ميليۊن, [[ايتاليايي]] ۱/۲ ميليۊن, [[ايسپانيايي زوؤن| ايسپانيايي]] ۱/۲ ميليۊن, [[لهستاني]] ۱/۱ ميليۊن, [[ويتنامي]] ۱/۱ ميليۊن ؤ [[ژاپۊني]] ؤ [[پۊرتقالي زوؤن|پۊرتقالي]] ؤ [[چيني]] هرته ۸۵۰ هزارته ويشتر وانويس دأنن. ثبت ٚ نؤم بؤده کارگيرؤن ٚ تعداد حۊدۊد ٚ ۵۹ ميليۊن نفر ايسه گه ايشؤن ٚ جي ۴۰۲۲ نفر [[کارکيا]] ايسن. ويکيپديا ۲۹۱ته زوؤن-ه پۊشتيباني کؤنه.
&lt;ref&gt;[//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=List_of_Wikipedias/Table&amp;oldid=14981235 List of Wikipedias/Table] meta.wikimedia 5 December 2015&lt;/ref&gt;
اي دانشنامه wikipedia.org جيگه سر &quot;ويکي&quot; نرمأفزار ٚ سر گه هاوايي زوؤن ٚ ميئن بۊنه &quot;تۊند&quot; چؤده بۊبؤ. ولز عقيده دأنه ''ويکيپديا'' خأن بريتانيکا کيفيت-ه برسي ؤ حتي چاپ-أ ني ببي. جيمي ولز ''ويکيپديا'' بنأنأنکس اۊن-ه ايتؤ تؤصيف کؤنه&quot; &lt;blockquote&gt;&quot;''ويکيپديا'' حقسأيي در راستاى چؤدن ؤ خلقؤدن ٚ دانشنامه-اي با جؤرترين کيفيت همته مردۊم ؤ ايشؤن ٚ مأري زوؤن ٚ ويسين ايسه.&quot;&lt;/blockquote&gt;

==گيلکي ويکيپديا==
[[File:Wikipedia-logo-v2-glk.svg|thumb|گيلکي ويکيپديا لؤگؤ]]
گيلکي ويکيپدياخۊ کارأ ۱۵۸۰ ديلمي، کۊرچˇ ما (2006 Sep) سرأیته ؤ سۊته کارکيا ؤ ۸۰۰۰ته کارگير دأنه.&lt;ref&gt;https://glk.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%AE%D8%A7%D8%B5:%D8%A2%D9%85%D8%A7%D8%B1&amp;action=raw&lt;/ref&gt;  ۲۰۰۷ اۊکتۊبر ما ۲۹؛ ۳۱۲ته وانويسˇ أمرأ رۊتبهٔ ۱۶۷ ويکيپديا زوؤنؤنˇ ميئن بۊ اۊ زمت خالي ۲۵۳ته ويکي دبۊ.&lt;ref&gt;https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=List_of_Wikipedias/Table&amp;oldid=730128&lt;/ref&gt;
۲۰۱۶ آگۊست ما ۳۱؛ ويکي گيلکي ۶۰۳۰ته وانويسˇ أمرأ رۊتبهٔ ۱۵۱ ويکي‌متا زوؤنؤنˇ لیست ٚ ميئن پيدؤده.&lt;ref&gt;https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=List_of_Wikipedias/Table&amp;oldid=15872373&lt;/ref&gt;

==سربس==
{{جيرنويس}}

[[جرگه:وبجيگه'ن]]</text>
      <sha1>rw32xmjombiert4guapj19o2gg3jguh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>فرهنگ گیل و دیلم</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16101</id>
    <revision>
      <id>156466</id>
      <parentid>48518</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:18:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>دیلٚم و گیؤٚ یا دٚیلٚم و گٚیل (دٚیلٚم جٚرگٚیٚیٚتاً و مٚسٚاحٚتٚاً پیلٚه تٚرٚهٚ) یا دٚیلٚم و گٚیؤٚ دٚآٚؤٚ/دٚآٚب یا گیل و دٚیلٚم فٚرهٚنگ/ورعٚنگ یتا دٚآٚؤٚ ایسه جه گیلٚکآٚن/کآٚسپٚآٚئیآٚن/دٚیلٚمٚآٚن/آٚمٚآٚعردٚآٚن.</comment>
      <origin>156466</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="382" sha1="08vemwg3pnb5ar67fa5ta8xuulypio9" xml:space="preserve">
دیلٚم و گیؤٚ یا دٚیلٚم و گٚیل (دٚیلٚم جٚرگٚیٚیٚتاً و مٚسٚاحٚتٚاً پیلٚه تٚرٚهٚ) یا دٚیلٚم و گٚیؤٚ دٚآٚؤٚ/دٚآٚب یا گیل و دٚیلٚم فٚرهٚنگ/ورعٚنگ یتا دٚآٚؤٚ ایسه جه گیلٚکآٚن/کآٚسپٚآٚئیآٚن/دٚیلٚمٚآٚن/آٚمٚآٚعردٚآٚن.</text>
      <sha1>08vemwg3pnb5ar67fa5ta8xuulypio9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>بیلی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17518</id>
    <revision>
      <id>156393</id>
      <parentid>156385</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:31:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>بٚیٚلٚی/سٚیچٚآٚ/اٚردٚک/آٚؤٚیپٚرٚندٚهٚ یتا حیوان در ایسه گ بٚیٚلٚی اٚن ٚ بادموٚان تٚرن نٚام ایسه، کٚل دٚئٚبٚآٚر ٚ مٚیٰٚن، بیلی سانان فٚقٚدٚ یتا گونه اٚیسٚن، بٚیٚلٚی/بیلٚی/بیلی/بٚیلی/بٚیلٚی/بٚالٚی. +98-9120157357 آٚرٚآٚدٚ هٚآٚدیٚآٚن سیآٚهٚکل مٚحٚلٚه غیآٚثی حٚآٚفٚظی بؤٚدتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن و مٚهمتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن رٚ دٰٚرٚه. Arad Hadian Siahkal Mahalleh Ghiasi Hafezi has the most ducks out of everyone &amp; the most important ones.</comment>
      <origin>156393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="705" sha1="ga9p2p4xohcahwl9xajiezywd1nlzbw" xml:space="preserve">'''&lt;big&gt;بٚیٚلٚی/سٚیچٚآٚ/اٚردٚک/آٚؤٚیپٚرٚندٚهٚ&lt;/big&gt; یتا حیوان در ایسه گ بٚیٚلٚی اٚن ٚ بادموٚان تٚرن نٚام ایسه، کٚل دٚئٚبٚآٚر ٚ مٚیٰٚن، بیلی سانان فٚقٚدٚ یتا گونه اٚیسٚن، بٚیٚلٚی/بیلٚی/بیلی/بٚیلی/بٚیلٚی/بٚالٚی. +98-9120157357 آٚرٚآٚدٚ هٚآٚدیٚآٚن سیآٚهٚکل مٚحٚلٚه غیآٚثی حٚآٚفٚظی بؤٚدتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن و مٚهمتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن رٚ دٰٚرٚه. Arad Hadian Siahkal Mahalleh Ghiasi Hafezi has the most ducks out of everyone &amp; the most important ones.'''

&lt;br /&gt;</text>
      <sha1>ga9p2p4xohcahwl9xajiezywd1nlzbw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156394</id>
      <parentid>156393</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Icodense</username>
        <id>17212</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>54308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2485" sha1="bkta6s2u45ozwrlhqay5tcbb1myuz25" xml:space="preserve">&lt;big&gt;بیلی&lt;/big&gt;(به فارسی:مرغابی یا اردک) یته حیوان در تیره بیلی سانان هیسه بیلی سانان چندین گونه هیسَن.

====== آرایه شناسی ======
فرمانرو: جانوران 

شاخه: طنابداران

رده: پرندگان 

راسته: غازسانان 

تیره: مرغابی‌سانان

== نژاد های بیلی ==

====== نژاد سفید یا پکنی ======
منشا ای نژاد چینشی هیسه.
[[فاىل:Pekin Duck With Ducklings.jpg|جایگزین=نژاد سفید یا پکنی|بندانگشتی|نژاد سفید یا پکنی]]


&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;

====== نژاد روئن ======
منشأ ای نژاد روان در ایالت نرماندی فرانسِشی هیسه.
[[فاىل:Canardderouen.JPG|جایگزین=نژاد روئن|بندانگشتی|نژاد روئن]]


====== نژاد آنکونا ======
[[فاىل:Ancona Ducks.jpg|بندانگشتی|نژاد آنکونا]]


====== نژاد ایلسبوری ======
ای بیلی تنبل و سنگین‌وزن از بیلِنِ نژاد گوشتی هیسه که منشأ آن دره ایلسبوری در حومه شهر لندن در انگلیس هیسه.
[[فاىل:Aylesbury Duck. (9373723157).jpg|جایگزین=نژاد ایلسبوری|بندانگشتی|نژاد ایلسبوری]]


&lt;br /&gt;

====== نژاد هند شرقی سیاه ======
[[فاىل:Kachna-smaragdova-tabor.jpg|جایگزین=نژاد هند شرقی سیاه|بندانگشتی|نژاد هند شرقی سیاه]]


&lt;br /&gt;

====== نژاد کال ======
[[فاىل:Adult white call duck drake.jpg|بندانگشتی|نژاد کال]]
منشا ای نژاد انگلستانِ مئن هیسه و شباهتی به نژاد پکنی دَره.


====== نژاد خاکی کمپبل ======
[[فاىل:Khaki Campbel drake perched on one leg.jpg|بندانگشتی|نژاد خاکی کمپبل]]


====== نژاد سرسبز یا مالارد ======
[[File:Mallard 080508.jpg|بندانگشتی|نژاد سرسبز یا مالارد]]
&lt;br /&gt;

== سربس ==

* پرورش، نگهداری و بیماری‌های پرندگان آبزی، تألیف دکتر احسان مقدس، چاپ اول سال ۱۳۸۶، تهران، انتشارات محمدی
* Wikipedia contributors, &quot;Duck,&quot; Wikipedia, The Free Encyclopedia, &lt;nowiki&gt;http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Duck&amp;oldid=162145048&lt;/nowiki&gt; (accessed January 13, 2008)</text>
      <sha1>bkta6s2u45ozwrlhqay5tcbb1myuz25</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156413</id>
      <parentid>156394</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:39:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="705" sha1="ga9p2p4xohcahwl9xajiezywd1nlzbw" xml:space="preserve">'''&lt;big&gt;بٚیٚلٚی/سٚیچٚآٚ/اٚردٚک/آٚؤٚیپٚرٚندٚهٚ&lt;/big&gt; یتا حیوان در ایسه گ بٚیٚلٚی اٚن ٚ بادموٚان تٚرن نٚام ایسه، کٚل دٚئٚبٚآٚر ٚ مٚیٰٚن، بیلی سانان فٚقٚدٚ یتا گونه اٚیسٚن، بٚیٚلٚی/بیلٚی/بیلی/بٚیلی/بٚیلٚی/بٚالٚی. +98-9120157357 آٚرٚآٚدٚ هٚآٚدیٚآٚن سیآٚهٚکل مٚحٚلٚه غیآٚثی حٚآٚفٚظی بؤٚدتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن و مٚهمتٚرٚن بٚیٚلٚیآٚن رٚ دٰٚرٚه. Arad Hadian Siahkal Mahalleh Ghiasi Hafezi has the most ducks out of everyone &amp; the most important ones.'''

&lt;br /&gt;</text>
      <sha1>ga9p2p4xohcahwl9xajiezywd1nlzbw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156491</id>
      <parentid>156413</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Icodense|Icodense]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>54308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2485" sha1="bkta6s2u45ozwrlhqay5tcbb1myuz25" xml:space="preserve">&lt;big&gt;بیلی&lt;/big&gt;(به فارسی:مرغابی یا اردک) یته حیوان در تیره بیلی سانان هیسه بیلی سانان چندین گونه هیسَن.

====== آرایه شناسی ======
فرمانرو: جانوران 

شاخه: طنابداران

رده: پرندگان 

راسته: غازسانان 

تیره: مرغابی‌سانان

== نژاد های بیلی ==

====== نژاد سفید یا پکنی ======
منشا ای نژاد چینشی هیسه.
[[فاىل:Pekin Duck With Ducklings.jpg|جایگزین=نژاد سفید یا پکنی|بندانگشتی|نژاد سفید یا پکنی]]


&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;

====== نژاد روئن ======
منشأ ای نژاد روان در ایالت نرماندی فرانسِشی هیسه.
[[فاىل:Canardderouen.JPG|جایگزین=نژاد روئن|بندانگشتی|نژاد روئن]]


====== نژاد آنکونا ======
[[فاىل:Ancona Ducks.jpg|بندانگشتی|نژاد آنکونا]]


====== نژاد ایلسبوری ======
ای بیلی تنبل و سنگین‌وزن از بیلِنِ نژاد گوشتی هیسه که منشأ آن دره ایلسبوری در حومه شهر لندن در انگلیس هیسه.
[[فاىل:Aylesbury Duck. (9373723157).jpg|جایگزین=نژاد ایلسبوری|بندانگشتی|نژاد ایلسبوری]]


&lt;br /&gt;

====== نژاد هند شرقی سیاه ======
[[فاىل:Kachna-smaragdova-tabor.jpg|جایگزین=نژاد هند شرقی سیاه|بندانگشتی|نژاد هند شرقی سیاه]]


&lt;br /&gt;

====== نژاد کال ======
[[فاىل:Adult white call duck drake.jpg|بندانگشتی|نژاد کال]]
منشا ای نژاد انگلستانِ مئن هیسه و شباهتی به نژاد پکنی دَره.


====== نژاد خاکی کمپبل ======
[[فاىل:Khaki Campbel drake perched on one leg.jpg|بندانگشتی|نژاد خاکی کمپبل]]


====== نژاد سرسبز یا مالارد ======
[[File:Mallard 080508.jpg|بندانگشتی|نژاد سرسبز یا مالارد]]
&lt;br /&gt;

== سربس ==

* پرورش، نگهداری و بیماری‌های پرندگان آبزی، تألیف دکتر احسان مقدس، چاپ اول سال ۱۳۸۶، تهران، انتشارات محمدی
* Wikipedia contributors, &quot;Duck,&quot; Wikipedia, The Free Encyclopedia, &lt;nowiki&gt;http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Duck&amp;oldid=162145048&lt;/nowiki&gt; (accessed January 13, 2008)</text>
      <sha1>bkta6s2u45ozwrlhqay5tcbb1myuz25</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>اسرائیلی بیلی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17525</id>
    <revision>
      <id>156390</id>
      <parentid>156366</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:16:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="149" sha1="bty6ltg3vumsxj14k7d08d1be2hk4z9" xml:space="preserve">اٚسرٚائیلی بیلی واقٚع ٚ دورون اٚیرٚآٚنی ایسه و نٚامش اٚیرٚآٚنی خورخوسی بیلی ایسه.</text>
      <sha1>bty6ltg3vumsxj14k7d08d1be2hk4z9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156482</id>
      <parentid>156390</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>54134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="952" sha1="nwx8bgu6xt5ocnqrwz3g01eaubkdu2x" xml:space="preserve">&lt;big&gt;اسرائیلی بیلی&lt;/big&gt;(به فارسي:اردک اسرائیلی یا اردک مسکووی) گونه ای پیلا چثه از بیلی هیسه.ای نو بیلی ارتباطي اسرائیل و  مسکو همرَأ نِدَره و آمریکای جنوبی، مرکزی و مکزیکˇ بومی هیسه.ای بیلی بر خلاف ویشتر هم خانواده هایش یعنی بیلِئن علاقه چندانی به شنا و آبرِه نِدَره.
[[فاىل:MuscovyDuck.jpg|بندانگشتی|اسرائیلی بیلی]]

====== آرایه شناسی ======
فرمانرو: جانوران 

شاخه: طنابداران 

رده: پرندگان

راسته: غازسانان

تیره: اردکیان

== سربس ==

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «&lt;bdi&gt;Muscovy Duck&lt;/bdi&gt;». در ''دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی''، بازبینی‌شده در ۶ سپتامبر ۲۰۱۲.</text>
      <sha1>nwx8bgu6xt5ocnqrwz3g01eaubkdu2x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>دۊرگ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17618</id>
    <revision>
      <id>156422</id>
      <parentid>156228</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:28:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.[۱][۲][۳][۴][۵][۶][۷] Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.</comment>
      <origin>156422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7387" sha1="2eoam52f312nvzkw3u19bj1aj8dw1mx" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== مۊسانچئه تؤليد ==
کلان ؤ ملان جؤفتگيري زمت، تينار چند رۊج کسن ٚ ور هيسنن. مل ٚ دۊرگان ۱۰۳ تا ۱۰۵ رۊج شيکمداري پسي دۊتته تا سۊتته کۊته چينن. کۊته'ن تا چند سال خۊشان مار ٚ ور هيسنن.&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Wang, T. ; Feng, L. ; Mou, P. ; Wu, J. ; Smith, J.L. ; Xiao, W. ; Yang, H. ; Dou, H. ; Zhao, X. ; Cheng, Y. ; Zhou, B. (2016). &quot;Amur tigers and leopards returning to China: direct evidence and a landscape conservation plan&quot;. Landscape Ecology. 31 (3): 491–503. doi:10.1007/s10980-015-0278-1. S2CID 10597364.}}&lt;/ref&gt;

== جۊر'ن ==
[[فاىل:P.t.altaica Tomak Male.jpg|بندانگشتی|سيبري دۊرگ]]
۹ بۊن‌جۊر دۊرگ ٚ جي وۊجۊد دأره گه سۊتته مۊقۊفا بؤن ؤ شيش ته ديگه ني اينقراض ٚ خطر مئن درن گه شامل: [[بنگال ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R. S. , Khan, J. A. , Mallon, D. P. |year=2011 |id=136899 |taxon=Panthera tigris tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt; [[هندۊچین ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt; [[مالايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;cite iucn |author=Kawanishi, K. |date=2015 |title=''Panthera tigris'' subsp. ''jacksoni'' |page=e.T136893A50665029}}&lt;/ref&gt; [[سۊماترايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN2011.1 |assessors=Linkie, M. , Wibisono, H.T. , Martyr, D.J. &amp; Sunarto, S. |year=2008 |id=15966 |title=Panthera tigris ssp. sumatrae (Sumatran Tiger) |downloaded=9 August 2011}}&lt;/ref&gt; [[سيبري دۊرگ]]&lt;ref&gt;cite journal |author=Kerley, L.L. , Goodrich, J.M. Miquelle, D.G. Smirnov, E.N. Quigley, H.G. , Hornocker, M.G. |year=2003 |title=Reproductive parameters of wild female Amur (Siberian) tigers (Panthera tigris altaica) |journal=Journal of Mammalogy |volume=84 |pages=288–298|jstor=1383657 |doi=10.1644/1545-1542(2003)084&lt;0288:RPOWFA&gt;2.0.CO;2}}&lt;/ref&gt; ؤ [[چين ٚ نسا دۊرگ]]&lt;ref&gt;[http://www.china.org.cn/english/China/217122.htm South China Tiger Believed Still Exists in Wild]. Xinhua News Agency (2007-07-15)&lt;/ref&gt; بۊنن.

== زيوش ؤ شيکار ==
[[فاىل:Tigerwater edit2.jpg|بندانگشتی|دۊرگ ٚ تاتايي آو ٚ مئن]]
دۊرگان ويشتر دامانان ؤ جئني گه آدم ٚ جي دۊر بؤبۊن ٚ مئن زيويش کۊنن. دۊرگان ويشتر شؤو ٚ مئن هأکش وأکش کۊنن ولي اي ايمکان ني وجود دأره گه رۊج ٚ مئن ني دئه بؤبۊن.

دۊرگان شيکار ٚ زمت دۊخؤسکي خۊ طؤمه' نٚزيکا بۊنن ؤ يته ناگهاني واز ٚ أمرأ سري طؤمه-يه گؤلئه خۊ پيله گاز ٚ أمرأ گينن ؤ اۊن-ه خفه کۊنن. کۊشتن ٚ پسي خۊ خۊراک ٚ خۊردأنأسنن.

دۊرگ ٚ خۊراک ويشتر گؤنج (گوزن)، مرال، شۊکا، [[پرزه]]، گۊراز، مال ؤ گاميش ايسه.&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/persian/world/2014/02/140227_me_hunt_for_man-eating_tiger_in_india.shtml با ببر آدمخوار چه باید کرد؟]، بی‌بی‌سی فارسی&lt;/ref&gt;

== ايرانˇ مئن ==
دۊرگان البرز ٚ بندان ٚ مئن جئني گه دامؤني بؤبۊن، ويشتر گيلان ؤ مازندران ٚ مئن زيوش گۊدن ولي ئيسه دئه حؤدۊد ٚ ۳۰ سال هیسه کي اۊشؤن ٚ نسل ايران ٚ مئن مۊقۊفا به.&lt;ref&gt;Firouz, E. (2005). The complete fauna of Iran. I.B.Tauri, p66&lt;/ref&gt;

== سربس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>2eoam52f312nvzkw3u19bj1aj8dw1mx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156423</id>
      <parentid>156422</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:28:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* سربس */</comment>
      <origin>156423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7391" sha1="kf0sc1ldwsmoftqyktfbpw4en2kyku2" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== مۊسانچئه تؤليد ==
کلان ؤ ملان جؤفتگيري زمت، تينار چند رۊج کسن ٚ ور هيسنن. مل ٚ دۊرگان ۱۰۳ تا ۱۰۵ رۊج شيکمداري پسي دۊتته تا سۊتته کۊته چينن. کۊته'ن تا چند سال خۊشان مار ٚ ور هيسنن.&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Wang, T. ; Feng, L. ; Mou, P. ; Wu, J. ; Smith, J.L. ; Xiao, W. ; Yang, H. ; Dou, H. ; Zhao, X. ; Cheng, Y. ; Zhou, B. (2016). &quot;Amur tigers and leopards returning to China: direct evidence and a landscape conservation plan&quot;. Landscape Ecology. 31 (3): 491–503. doi:10.1007/s10980-015-0278-1. S2CID 10597364.}}&lt;/ref&gt;

== جۊر'ن ==
[[فاىل:P.t.altaica Tomak Male.jpg|بندانگشتی|سيبري دۊرگ]]
۹ بۊن‌جۊر دۊرگ ٚ جي وۊجۊد دأره گه سۊتته مۊقۊفا بؤن ؤ شيش ته ديگه ني اينقراض ٚ خطر مئن درن گه شامل: [[بنگال ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R. S. , Khan, J. A. , Mallon, D. P. |year=2011 |id=136899 |taxon=Panthera tigris tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt; [[هندۊچین ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt; [[مالايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;cite iucn |author=Kawanishi, K. |date=2015 |title=''Panthera tigris'' subsp. ''jacksoni'' |page=e.T136893A50665029}}&lt;/ref&gt; [[سۊماترايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN2011.1 |assessors=Linkie, M. , Wibisono, H.T. , Martyr, D.J. &amp; Sunarto, S. |year=2008 |id=15966 |title=Panthera tigris ssp. sumatrae (Sumatran Tiger) |downloaded=9 August 2011}}&lt;/ref&gt; [[سيبري دۊرگ]]&lt;ref&gt;cite journal |author=Kerley, L.L. , Goodrich, J.M. Miquelle, D.G. Smirnov, E.N. Quigley, H.G. , Hornocker, M.G. |year=2003 |title=Reproductive parameters of wild female Amur (Siberian) tigers (Panthera tigris altaica) |journal=Journal of Mammalogy |volume=84 |pages=288–298|jstor=1383657 |doi=10.1644/1545-1542(2003)084&lt;0288:RPOWFA&gt;2.0.CO;2}}&lt;/ref&gt; ؤ [[چين ٚ نسا دۊرگ]]&lt;ref&gt;[http://www.china.org.cn/english/China/217122.htm South China Tiger Believed Still Exists in Wild]. Xinhua News Agency (2007-07-15)&lt;/ref&gt; بۊنن.

== زيوش ؤ شيکار ==
[[فاىل:Tigerwater edit2.jpg|بندانگشتی|دۊرگ ٚ تاتايي آو ٚ مئن]]
دۊرگان ويشتر دامانان ؤ جئني گه آدم ٚ جي دۊر بؤبۊن ٚ مئن زيويش کۊنن. دۊرگان ويشتر شؤو ٚ مئن هأکش وأکش کۊنن ولي اي ايمکان ني وجود دأره گه رۊج ٚ مئن ني دئه بؤبۊن.

دۊرگان شيکار ٚ زمت دۊخؤسکي خۊ طؤمه' نٚزيکا بۊنن ؤ يته ناگهاني واز ٚ أمرأ سري طؤمه-يه گؤلئه خۊ پيله گاز ٚ أمرأ گينن ؤ اۊن-ه خفه کۊنن. کۊشتن ٚ پسي خۊ خۊراک ٚ خۊردأنأسنن.

دۊرگ ٚ خۊراک ويشتر گؤنج (گوزن)، مرال، شۊکا، [[پرزه]]، گۊراز، مال ؤ گاميش ايسه.&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/persian/world/2014/02/140227_me_hunt_for_man-eating_tiger_in_india.shtml با ببر آدمخوار چه باید کرد؟]، بی‌بی‌سی فارسی&lt;/ref&gt;

== ايرانˇ مئن ==
دۊرگان البرز ٚ بندان ٚ مئن جئني گه دامؤني بؤبۊن، ويشتر گيلان ؤ مازندران ٚ مئن زيوش گۊدن ولي ئيسه دئه حؤدۊد ٚ ۳۰ سال هیسه کي اۊشؤن ٚ نسل ايران ٚ مئن مۊقۊفا به.&lt;ref&gt;Firouz, E. (2005). The complete fauna of Iran. I.B.Tauri, p66&lt;/ref&gt;

== سٚرغٚس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>kf0sc1ldwsmoftqyktfbpw4en2kyku2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156424</id>
      <parentid>156423</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:29:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* ايرانˇ مئن */</comment>
      <origin>156424</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7010" sha1="1894hersolfzdjdgqugbmdkxmv0skm2" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== مۊسانچئه تؤليد ==
کلان ؤ ملان جؤفتگيري زمت، تينار چند رۊج کسن ٚ ور هيسنن. مل ٚ دۊرگان ۱۰۳ تا ۱۰۵ رۊج شيکمداري پسي دۊتته تا سۊتته کۊته چينن. کۊته'ن تا چند سال خۊشان مار ٚ ور هيسنن.&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Wang, T. ; Feng, L. ; Mou, P. ; Wu, J. ; Smith, J.L. ; Xiao, W. ; Yang, H. ; Dou, H. ; Zhao, X. ; Cheng, Y. ; Zhou, B. (2016). &quot;Amur tigers and leopards returning to China: direct evidence and a landscape conservation plan&quot;. Landscape Ecology. 31 (3): 491–503. doi:10.1007/s10980-015-0278-1. S2CID 10597364.}}&lt;/ref&gt;

== جۊر'ن ==
[[فاىل:P.t.altaica Tomak Male.jpg|بندانگشتی|سيبري دۊرگ]]
۹ بۊن‌جۊر دۊرگ ٚ جي وۊجۊد دأره گه سۊتته مۊقۊفا بؤن ؤ شيش ته ديگه ني اينقراض ٚ خطر مئن درن گه شامل: [[بنگال ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R. S. , Khan, J. A. , Mallon, D. P. |year=2011 |id=136899 |taxon=Panthera tigris tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt; [[هندۊچین ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt; [[مالايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;cite iucn |author=Kawanishi, K. |date=2015 |title=''Panthera tigris'' subsp. ''jacksoni'' |page=e.T136893A50665029}}&lt;/ref&gt; [[سۊماترايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN2011.1 |assessors=Linkie, M. , Wibisono, H.T. , Martyr, D.J. &amp; Sunarto, S. |year=2008 |id=15966 |title=Panthera tigris ssp. sumatrae (Sumatran Tiger) |downloaded=9 August 2011}}&lt;/ref&gt; [[سيبري دۊرگ]]&lt;ref&gt;cite journal |author=Kerley, L.L. , Goodrich, J.M. Miquelle, D.G. Smirnov, E.N. Quigley, H.G. , Hornocker, M.G. |year=2003 |title=Reproductive parameters of wild female Amur (Siberian) tigers (Panthera tigris altaica) |journal=Journal of Mammalogy |volume=84 |pages=288–298|jstor=1383657 |doi=10.1644/1545-1542(2003)084&lt;0288:RPOWFA&gt;2.0.CO;2}}&lt;/ref&gt; ؤ [[چين ٚ نسا دۊرگ]]&lt;ref&gt;[http://www.china.org.cn/english/China/217122.htm South China Tiger Believed Still Exists in Wild]. Xinhua News Agency (2007-07-15)&lt;/ref&gt; بۊنن.

== زيوش ؤ شيکار ==
[[فاىل:Tigerwater edit2.jpg|بندانگشتی|دۊرگ ٚ تاتايي آو ٚ مئن]]
دۊرگان ويشتر دامانان ؤ جئني گه آدم ٚ جي دۊر بؤبۊن ٚ مئن زيويش کۊنن. دۊرگان ويشتر شؤو ٚ مئن هأکش وأکش کۊنن ولي اي ايمکان ني وجود دأره گه رۊج ٚ مئن ني دئه بؤبۊن.

دۊرگان شيکار ٚ زمت دۊخؤسکي خۊ طؤمه' نٚزيکا بۊنن ؤ يته ناگهاني واز ٚ أمرأ سري طؤمه-يه گؤلئه خۊ پيله گاز ٚ أمرأ گينن ؤ اۊن-ه خفه کۊنن. کۊشتن ٚ پسي خۊ خۊراک ٚ خۊردأنأسنن.

دۊرگ ٚ خۊراک ويشتر گؤنج (گوزن)، مرال، شۊکا، [[پرزه]]، گۊراز، مال ؤ گاميش ايسه.&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/persian/world/2014/02/140227_me_hunt_for_man-eating_tiger_in_india.shtml با ببر آدمخوار چه باید کرد؟]، بی‌بی‌سی فارسی&lt;/ref&gt;

== سٚرغٚس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>1894hersolfzdjdgqugbmdkxmv0skm2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156425</id>
      <parentid>156424</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:29:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* زيوش ؤ شيکار */</comment>
      <origin>156425</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5982" sha1="b7c5iytobc3f3dpe60i51c9983aao6t" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== مۊسانچئه تؤليد ==
کلان ؤ ملان جؤفتگيري زمت، تينار چند رۊج کسن ٚ ور هيسنن. مل ٚ دۊرگان ۱۰۳ تا ۱۰۵ رۊج شيکمداري پسي دۊتته تا سۊتته کۊته چينن. کۊته'ن تا چند سال خۊشان مار ٚ ور هيسنن.&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Wang, T. ; Feng, L. ; Mou, P. ; Wu, J. ; Smith, J.L. ; Xiao, W. ; Yang, H. ; Dou, H. ; Zhao, X. ; Cheng, Y. ; Zhou, B. (2016). &quot;Amur tigers and leopards returning to China: direct evidence and a landscape conservation plan&quot;. Landscape Ecology. 31 (3): 491–503. doi:10.1007/s10980-015-0278-1. S2CID 10597364.}}&lt;/ref&gt;

== جۊر'ن ==
[[فاىل:P.t.altaica Tomak Male.jpg|بندانگشتی|سيبري دۊرگ]]
۹ بۊن‌جۊر دۊرگ ٚ جي وۊجۊد دأره گه سۊتته مۊقۊفا بؤن ؤ شيش ته ديگه ني اينقراض ٚ خطر مئن درن گه شامل: [[بنگال ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R. S. , Khan, J. A. , Mallon, D. P. |year=2011 |id=136899 |taxon=Panthera tigris tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt; [[هندۊچین ٚ دۊرگ]]،&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt; [[مالايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;cite iucn |author=Kawanishi, K. |date=2015 |title=''Panthera tigris'' subsp. ''jacksoni'' |page=e.T136893A50665029}}&lt;/ref&gt; [[سۊماترايي دۊرگ]]،&lt;ref&gt;IUCN2011.1 |assessors=Linkie, M. , Wibisono, H.T. , Martyr, D.J. &amp; Sunarto, S. |year=2008 |id=15966 |title=Panthera tigris ssp. sumatrae (Sumatran Tiger) |downloaded=9 August 2011}}&lt;/ref&gt; [[سيبري دۊرگ]]&lt;ref&gt;cite journal |author=Kerley, L.L. , Goodrich, J.M. Miquelle, D.G. Smirnov, E.N. Quigley, H.G. , Hornocker, M.G. |year=2003 |title=Reproductive parameters of wild female Amur (Siberian) tigers (Panthera tigris altaica) |journal=Journal of Mammalogy |volume=84 |pages=288–298|jstor=1383657 |doi=10.1644/1545-1542(2003)084&lt;0288:RPOWFA&gt;2.0.CO;2}}&lt;/ref&gt; ؤ [[چين ٚ نسا دۊرگ]]&lt;ref&gt;[http://www.china.org.cn/english/China/217122.htm South China Tiger Believed Still Exists in Wild]. Xinhua News Agency (2007-07-15)&lt;/ref&gt; بۊنن.

== سٚرغٚس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>b7c5iytobc3f3dpe60i51c9983aao6t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156426</id>
      <parentid>156425</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:30:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>مو وا شیکار گودنم ماعر سوٚل اٚنی شیکار وخش بینوشت</comment>
      <origin>156426</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4221" sha1="ajykjb9zuend50dhoii75z2en7dqzdi" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== مۊسانچئه تؤليد ==
کلان ؤ ملان جؤفتگيري زمت، تينار چند رۊج کسن ٚ ور هيسنن. مل ٚ دۊرگان ۱۰۳ تا ۱۰۵ رۊج شيکمداري پسي دۊتته تا سۊتته کۊته چينن. کۊته'ن تا چند سال خۊشان مار ٚ ور هيسنن.&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Wang, T. ; Feng, L. ; Mou, P. ; Wu, J. ; Smith, J.L. ; Xiao, W. ; Yang, H. ; Dou, H. ; Zhao, X. ; Cheng, Y. ; Zhou, B. (2016). &quot;Amur tigers and leopards returning to China: direct evidence and a landscape conservation plan&quot;. Landscape Ecology. 31 (3): 491–503. doi:10.1007/s10980-015-0278-1. S2CID 10597364.}}&lt;/ref&gt;

== سٚرغٚس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>ajykjb9zuend50dhoii75z2en7dqzdi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156427</id>
      <parentid>156426</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:30:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* مۊسانچئه تؤليد */</comment>
      <origin>156427</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3546" sha1="ii4mqho916zmmalvr6vxi9znzsdciz8" xml:space="preserve">دؤٚرگ/دؤرگ/دٚورگ/دورگ/دورگ/دٚرگ/درگٚ/درگ/بٚبٚر/بٚبر/بٚبٚرٚ/ببر/پالٚنگ/یٚوٚزٚه یٚتآٚ/اٚیته/یٚک/یٚه پیلٚهٰ جٚآٚندٚآٚر ایسه، ۹ نؤٚع دٰٚرٚه گ اٚهمٚشٚان ابسن هٚسٚآٚه و پیلٚهٰ تٚرٚنشٚان کآٚسپٚیٚآٚنی دؤٚرگ ایسه گ سٚیبٚرٚی دؤٚرگ اٚهم یتا نٚؤٚعش بیبی.&lt;ref&gt;یادکرد وب|عنوان=Wayback Machine|نشانی=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf|وبگاه=web.archive.org|تاریخ=2012-03-09|بازبینی=2021-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;یادکرد کتاب|عنوان=Luo, S. -J. ; Kim, J. -H. ; Johnson, W. E. ; van der Walt, J. ; Martenson, J. ; Yuhki, N. ; Miquelle, D. G. ; Uphyrkina, O. ; Goodrich, J. M. ; Quigley, H. B. ; Tilson, R. ; Brady, G. ; Martelli, P. ; Subramaniam, V. ; McDougal, C. ; Hean, S. ; Huang, S. -Q. ; Pan, W. ; Karanth, U. K. ; Sunquist, M. ; Smith, J. L. D. &amp; O'Brien, S. J. (2004). &quot;Phylogeography and genetic ancestry of tigers (Panthera tigris)&quot;. PLOS Biology. 2 (12): e442. doi:10.1371/journal.pbio.0020442. PMC 534810. PMID 15583716&lt;nowiki&gt;.}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1981) [https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf ''Panthera tigris. ''] Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120309125526/http://www.science.smith.edu/msi/pdf/i0076-3519-152-01-0001.pdf |date=۹ مارس ۲۰۱۲}} Mammalian Species 152: 1–8.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Mazák, V. (1965) ''Der Tiger Panthera tigris Linnaeus 1758''. Volume 356 of Die Neue Brehm-Bücherei. A. Ziemsen, Wittenberg Lutterstadt.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-19464751 Tigers 'take night shift' to dodge humans], BBC News, 4 September 2012&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;IUCN |assessors=Chundawat, R.S. , Habib, B. , Karanth, U. , Kawanishi, K. , Ahmad Khan, J. , Lynam, T. , Miquelle, D. , Nyhus, P. , Sunarto, S. , Tilson, R. , Wang, S. |year=2011 |id=15955 |taxon=Panthera tigris |version=2011.2}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Cite journal|date=2021-03-09|title=Tiger|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Tiger&amp;oldid=1011108783|journal=Wikipedia|language=en}}&lt;/ref&gt; Caspian Tiger is its largest version of the 8 versions it currently has &amp; is its largest version overall.

== سٚرغٚس ==
# 
* Guillery, R. W.; Kaas, J. H. (1973). &quot;Genetic abnormality of the visual pathways in a &quot;white&quot; tiger&quot;.''Science''. '''180''' (4092): 1287–1289.Bibcode:1973Sci...180.1287G.doi:10.1126/science.180.4092.1287.P
* MID 4707916.

# Xu, X.; Dong, G. X.; Hu, X. S.; Miao, L.; Zhang, X. L.; Zhang, D. L.; Yang, H. D.; Zhang, T. Y.; Zou, Z. T.; Zhang, T. T.; Zhuang, Y.; Bhak, J.; Cho, Y. S.; Dai, W. T.; Jiang, T. J.; Xie, C.; Li, R.; Luo, S. J. (2013).&quot;The Genetic Basis of White Tigers&quot;.''Current Biology''. '''23'''(11): 1031–5.doi:10.1016/j.cub.2013.04.054.&lt;nowiki&gt;PMID 23707431&lt;/nowiki&gt;.

# Leyhausen, P. (1979). ''Cat behavior: the predatory and social behavior of domestic and wild cats''. Berlin: Garland Publishing, Incorporated. p. 281.ISBN &lt;bdi&gt;97808240701&lt;/bdi&gt;

# اينگیلیسي ويکيپديا.
# فارسي دیکیپديا.
#https://archive.is/20080220222416/findarticles.com/p/articles/mi_qn4158/is_20041206/ai_n12814678
#https://web.archive.org/web/20200722060028/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A8%D8%A8%D8%B1&amp;SSOReturnPage=Check&amp;Rand=0

[[جرگه:حيوان]]
[[جرگه:پيچا سانان]]</text>
      <sha1>ii4mqho916zmmalvr6vxi9znzsdciz8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>پالرمو ايف سي</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17671</id>
    <revision>
      <id>156403</id>
      <parentid>156379</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:35:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63" sha1="1cwtkfbxge87u47j83o1hn46t2axx26" xml:space="preserve">پالرمو اف سی می لٚند تی داهان دورون</text>
      <sha1>1cwtkfbxge87u47j83o1hn46t2axx26</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156478</id>
      <parentid>156403</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>54967</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="594" sha1="ode2vkkpd7pbotc3kbtu7wyswqz6dis" xml:space="preserve">{{گیلکی نیه}}{{گیلکی چاکودن}}

'''پاليرمو فٽبال ڪلب''' ، وڌيڪ عام طور تي پيلرمو جي نالي سان سڃاتو وڃي ٿو ، پلمرو جي شهر ۾ واقع هڪ اطالوي فٽبال ڪلب آهي. هو هن وقت سيري III جي چيمپئن شپ ۾ آهي.'''پاليرمو فٽبال ڪلب''' ، وڌيڪ عام طور تي پيلرمو جي نالي سان سڃاتو وڃي ٿو ، پلمرو جي شهر ۾ واقع هڪ اطالوي فٽبال ڪلب آهي. هو هن وقت سيري III جي چيمپئن شپ ۾ آهي.</text>
      <sha1>ode2vkkpd7pbotc3kbtu7wyswqz6dis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کلسيا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18457</id>
    <revision>
      <id>156445</id>
      <parentid>68811</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:49:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>ژٚهٚتٚآٚن Directions = Zhahats mainly in all of the Caspian languages, Iran’s largest language group by motherfucking hellpussy faer/far..</comment>
      <origin>156445</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="613" sha1="jue5ilzbutvl0fiesepzeprfnn7z6xz" xml:space="preserve">{{جۊغرافي جهتان}}
'''کٚلِسيا''' (Kalesiya) ايته جه چارته أصلي '''ژٚهٚتٚآٚن''' ايسه ؤ نخشه‌ئن ٚ مئن معمۊلا اۊ فلش کي بۊجؤر-أ نيشان دهه کلسيا ايسه.&lt;ref&gt;Cite web|title=How to use a Compass – Compass alone|url=https://www.learn-orienteering.org/old/lesson1.html|access-date=2020-07-16|website=www.learn-orienteering.org}}&lt;/ref&gt; کلسيا [[نسا]] مقابل ايسه ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[خۊرتاو]] ٚ أمرأ °۹۰ زاويه تشکيل دهه ؤ خؤره ني °۰ زاويه مئن نهأ.

==سربس==</text>
      <sha1>jue5ilzbutvl0fiesepzeprfnn7z6xz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سياکل ٚ شأرستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18548</id>
    <revision>
      <id>156388</id>
      <parentid>156357</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:14:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <origin>156388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4108" sha1="knq9tmlchif66zjo4fzsvp3oixs0ewy" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورن. پيلّاٚٓ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه؛ ایشو ئرووٚ گیلانوٚ ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جرگییت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>knq9tmlchif66zjo4fzsvp3oixs0ewy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156416</id>
      <parentid>156388</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:16:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4306" sha1="jjlkrk4kxoe7pdxb8zmk85jvkvkbwk8" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورن. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جرگییت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>jjlkrk4kxoe7pdxb8zmk85jvkvkbwk8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156417</id>
      <parentid>156416</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:17:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور جور</comment>
      <origin>156417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4308" sha1="duko7ofznxlj4uq1a4u7aedvrhe1hlg" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جرگییت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>duko7ofznxlj4uq1a4u7aedvrhe1hlg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156455</id>
      <parentid>156417</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:57:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* زوان ؤ مردۊم */</comment>
      <origin>156455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4351" sha1="oy1teo0jg2u8nfbtwk78n98vi646snl" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جرگییت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه، اٚکثٚرا دٚیلٚمی گیلٚک.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>oy1teo0jg2u8nfbtwk78n98vi646snl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156456</id>
      <parentid>156455</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:57:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* سربس */</comment>
      <origin>156456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4355" sha1="61d85edrfom9v2m2h282hhvb9hid6zw" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جرگییت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه، اٚکثٚرا دٚیلٚمی گیلٚک.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سٚرغٚس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>61d85edrfom9v2m2h282hhvb9hid6zw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156457</id>
      <parentid>156456</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:58:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>سٚرغٚس</comment>
      <origin>156457</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4363" sha1="b6k7tj3lh3a4w4yi2v3towfege7ogpk" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاجؤن]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جٚرگٚیٚیٚت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه، اٚکثٚرا دٚیلٚمی گیلٚک.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سٚرغٚس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>b6k7tj3lh3a4w4yi2v3towfege7ogpk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156458</id>
      <parentid>156457</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:58:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4380" sha1="jh6z9kgllbcqgdkxzn12d2fcdh9pkrg" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان شاهرستاتان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا|کلسياه]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاهیجان]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جٚرگٚیٚیٚت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه، اٚکثٚرا دٚیلٚمی گیلٚک.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سٚرغٚس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>jh6z9kgllbcqgdkxzn12d2fcdh9pkrg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156459</id>
      <parentid>156458</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:59:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>جورعٚلٚیانٓٚن</comment>
      <origin>156459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4376" sha1="g0bj9168ijqbc3h2a39f2d8ptjot189" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|رسمي نام= سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن شٚهٰرٚستٚان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= 
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار=آٚرٚی غیآثی حآفظی
|اۊستان= 
|بخشان=[[سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان سیاهکل بخش|سیاهکل بخش]]، [[ديلمان ٚ بخش]]
|شأران=[[سياهکل]]، [[ديلمان]]
|دهستانان= 
|محلي نام= سياهکل و دیلمان
|قديمي نامان= 
|شأرستان بؤستن ٚ سال=از شروع تاریخ کلاه 
|جمعيت= ۴۶,۹۹۱ نفر&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= [[گیلٚکی (بٚؤٚدتٚر دٚیلٚمی گوٚیٚش جه ای زٚوان، یٚنی گیلٚکی]]&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;
|مذهب= مزدیسنا چو زرتشت گیلک بو (یٚتا سیاهکل محله ای کاسپی/ گیلک) بو)
|پيلئکي= 
|ارتفاع= 
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= [[بٚج]] [[چٚآٚی]]
|پيش‌شۊماره= ۰۴
|وبجيگا=
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''سيآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن''' يتا گيلان و دیلمستان و تالش اٚستٚان جیگاهٚان ايسه ؤ بؤٚدتٚرٚن دیلمستان ٚ ميان قرار بيگيته دره و چؤٚرنٚه تٚرٚن گیلان دورون. پیلٚهٰ [[ايران|آرآد]]، كه يتا [[سياهكل محله|هاديان]] بي ئرو زاک ایسه و ۴ نٚفٚری گ تٚا دٚیؤٚدٚآٚر/اٚبٚدٚ زٚندٚه اٚیسٚن یٚنی پیلٚهٰعٚآٚن، سٚینٚآٚ، مٚژگٚآٚن، اٚسفٚندٚ، و مٚآٚهٚرٚخ ایشو ئرووٚ دیلمستان ایرانوٚ میرزاوٚ شٚه ایسه. ئرو ميان [[سياکل|سيآٚهٚکل]] ٚ شأر ايسه. سياکل ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان|لنگؤرۊد]] ؤ [[أملش ٚ شأرستان|أملش]] ؤ [[رۊدسر ٚ شأرستان|رۊدسر]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا|کلسياه]] ٚ جه [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ؤ [[لاجؤن ٚ شأرستان|لاهیجان]] ٚ شأرستانان ؤ [[خۊرخۊس]] ؤ [[نسا]] جه [[رۊبار ٚ شأرستان]]&lt;nowiki/&gt;ره داشتهي بو.

* ۲ تٚا شٰٚهر و ۲۲۲ رٚوٚستٚا

== جٚرگٚیٚیٚت ==
براساس ۱۴۰۵ ٚ سال ٚ سرايشماردن، سياکل ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۵۱,۵۱۰ نفر بٚؤٚ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==زوان ؤ مردۊم==
سياکل ٚ شأرستان ٚ مردۊم [[گیلک]] ايسنۆ اۊشان ٚ زوان ایرو مین [[گيلکي]] ايسه، اٚکثٚرا دٚیلٚمی گیلٚک.&lt;ref&gt;گویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ethnologue.com&quot;&gt;https://www.ethnologue.com/language/glk&lt;/ref&gt;

==سٚرغٚس==
[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>g0bj9168ijqbc3h2a39f2d8ptjot189</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ديلمؤن ٚ بخش</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18552</id>
    <revision>
      <id>156392</id>
      <parentid>156386</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:30:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="293" sha1="om7aiutsax8z3ycwbzj7j4ukydf7l9f" xml:space="preserve">دٚیلٚمٚآٚن ٚ وخش''' یتا جه [[سياکل ٚ شأرستان|دٚیلٚمٚآٚن ٚ شٚهٰرٚستٚان]] ٚ بخشان بیبی.'''

== سٚروس، اٚیر ٚ جٚرگٚییت ۲۲۲۲۲ آٚدٚآٚم ایسه ==
{{جيرنويس}}
[[جرگه:گيلان ٚ بخشان]]</text>
      <sha1>om7aiutsax8z3ycwbzj7j4ukydf7l9f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156495</id>
      <parentid>156392</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1219" sha1="mot58xvlqw4fv25yjrbwd47vqmhybxs" xml:space="preserve">{{زيبيل/جاجيگا}}
'''ديلمؤن ٚ بخش''' ايته جه [[سياکل ٚ شأرستان]] ٚ بخشان، [[گیلان]] ٚ دۊرۊن ايسه.&lt;ref&gt;اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.&lt;/ref&gt;

== کشوري تقسيمان ==
* ديلمؤن ٚ بخش
* دهستانان:
** [[پيرکۊ دهستان]]
** [[ديلمؤن ٚ دهستان]] 
* شأر: [[ديلمؤن]]

== جمعیت ==
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، ديلمؤن ٚ بخش ٚ جمعيت، ۱۳۸۵ سال ٚ دۊرۊن ۱۲,۷۲۱ نفر (۳,۶۵۰ خانوار) بۊ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

== سربس ==
{{جيرنويس}}
[[جرگه:گيلان ٚ بخشان]]</text>
      <sha1>mot58xvlqw4fv25yjrbwd47vqmhybxs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>لاجؤن ٚ شأرستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18572</id>
    <revision>
      <id>156460</id>
      <parentid>66875</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:00:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>لٚآٚهٚیجٚآٚن فٚقٚدٚ</comment>
      <origin>156460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="604" sha1="6nwf5ip8ifvsocusgmq6wql6ifkptc0" xml:space="preserve">'''لٚآٚهٚیجٚآٚن ٚ شأرستان'''، ايته جه [[گيلان]] ٚ شأرستانانه ؤ اۊن ٚ مرکز ني [[لاجؤن]] ٚ شأر ايسه. لاهیجان ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[أسسؤنه شأرستان|أسسؤنه]] ؤ [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] جه [[کاسپي درىا]] ؤ [[نسا]] جه [[سياکل ٚ شأرستان|سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان]]-أ وارٚسه.

[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>6nwf5ip8ifvsocusgmq6wql6ifkptc0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156461</id>
      <parentid>156460</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T22:01:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="619" sha1="a5cgnv2xfywbbj6ba29he4fd9hwirh6" xml:space="preserve">'''لٚآٚهٚیجٚآٚن ٚ شأرستان'''، ايته جه [[گيلان]] ٚ شأرستانانه ؤ اۊن ٚ مرکز ني [[لاجؤن|لاهیجان]] ٚ شأر ايسه. لاهیجان ٚ شأرستان، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[لنگؤرۊد ٚ شأرستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[أسسؤنه شأرستان|أسسؤنه]] ؤ [[رشت ٚ شأرستان|رشت]] ٚ شأرستانان، [[کلسيا]] جه [[کاسپي درىا]] ؤ [[نسا]] جه [[سياکل ٚ شأرستان|سياهکل و دیلمان ٚ شأرستان]]-أ وارٚسه.

[[جرگه:گيلان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>a5cgnv2xfywbbj6ba29he4fd9hwirh6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>قزوين</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18682</id>
    <revision>
      <id>156405</id>
      <parentid>156377</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:36:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>تقریبا کاملا گیلک ایسه Its almost fully Gilak</comment>
      <origin>156405</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1674" sha1="5094r5jckpgqgfswdzzzk4l84kdjsqy" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|نام= قزوين
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض= 
|جۊغرافيايي طۊل= 
|تصویر=Qazvin - Chehel Sotun.jpg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر= 
|شأردار=
|اۊستان= [[قزوين ٚ اۊستان|قزوين]]
|شأرستان= [[قزوين ٚ شأرستان|قزوين]] 
|بخش= [[قزوين ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي]]	 
|رسمي نام= قزوين
|محلي نام= 
|قديمي نامان= کاسپين
|شأر بؤستن ٚ سال= ۱۲۸۵
|جمعيت= ۱,۶۳۵ نفر (۱۳۹۵)
|جمعيت ٚ رشد= 
|جمعيت ٚ تراکؤم= ۹۰۳۰ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
|زوان= 
|مذهب= شيعه
|پيلئکي= ۶۴/۱۳ کيلۊمتر مربع
|ارتفاع= ۱,۳۴۷ متر
|دما ميانگين= ۱۳ درجه سانتي‌گراد
|سالانه وارش ٚ ميانگين= ۳۰۲ ميلي‌متر
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= 
|پيش‌شۊماره= ۰۲۸
|وبجيگا= [http://www.qazvin.ir/ قزوين ٚ شأرداري]
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}

'''قزوين''' یتا گیلٚک شاهر جه [[ايران]] ٚ شأران ايسه کي [[قزوين ٚ اۊستان]] ٚ مرکز ايسه ؤ [[قزوين ٚ شأرستان]] ٚ [[قزوين ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]] ٚ مئن دره.

==جمعيت==
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، قزوين ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ دۊرۊن ۴۰۲,۷۴۸ نفر بۊ.&lt;ref&gt;https://www.amar.org.ir/english&lt;/ref&gt;

==سربس==</text>
      <sha1>5094r5jckpgqgfswdzzzk4l84kdjsqy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156479</id>
      <parentid>156405</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>60233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1656" sha1="ldeshbtq1vzhf12f40wmxfub6y8wxbr" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأر ٚ اطلاعات ٚ جعبه
|نام= قزوين
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض= 
|جۊغرافيايي طۊل= 
|تصویر=Qazvin - Chehel Sotun.jpg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر= 
|شأردار=
|اۊستان= [[قزوين ٚ اۊستان|قزوين]]
|شأرستان= [[قزوين ٚ شأرستان|قزوين]] 
|بخش= [[قزوين ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي]]	 
|رسمي نام= قزوين
|محلي نام= 
|قديمي نامان= کاسپين
|شأر بؤستن ٚ سال= ۱۲۸۵
|جمعيت= ۱,۶۳۵ نفر (۱۳۹۵)
|جمعيت ٚ رشد= 
|جمعيت ٚ تراکؤم= ۹۰۳۰ نفر ايته کيلۊمتر مربع مئن
|زوان= 
|مذهب= شيعه
|پيلئکي= ۶۴/۱۳ کيلۊمتر مربع
|ارتفاع= ۱,۳۴۷ متر
|دما ميانگين= ۱۳ درجه سانتي‌گراد
|سالانه وارش ٚ ميانگين= ۳۰۲ ميلي‌متر
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= 
|پيش‌شۊماره= ۰۲۸
|وبجيگا= [http://www.qazvin.ir/ قزوين ٚ شأرداري]
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}

'''قزوين''' ايته جه [[ايران]] ٚ شأران ايسه کي [[قزوين ٚ اۊستان]] ٚ مرکز ايسه ؤ [[قزوين ٚ شأرستان]] ٚ [[قزوين ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش|مرکزي بخش]] ٚ مئن دره.

==جمعيت==
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، قزوين ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ دۊرۊن ۴۰۲,۷۴۸ نفر بۊ.&lt;ref&gt;https://www.amar.org.ir/english&lt;/ref&gt;

==سربس==</text>
      <sha1>ldeshbtq1vzhf12f40wmxfub6y8wxbr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ألبۊرز ٚ اۊستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18783</id>
    <revision>
      <id>156412</id>
      <parentid>156368</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:39:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>1388joda bobos</comment>
      <origin>156412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1725" sha1="g51ttfkby6svahze9ak11dmuq5f6vxu" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= ألبۊرز
| تصویر=
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranAlborz-SVG.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[کرج]]
| پيلئکي= ۵,۸۳۳ 
| جمعيت= ۲,۷۱۲,۴۰۰ نفر
| سرايشماردن ٚ سال= ۱۳۹۵
| جمعيت ٚ تراکؤم= 
| شأرستان= ۷
| ولي فقيه نماىنده = 
| اۊستاندار= مجتبی عبداللهي
| پيش شۊماره= ۰۲۶
| وبجيگا= 
}}
'''ألبۊرز''' یتا/ایته/یه/یک/یکتا/ییتا/یکتاه/یاکاتا جه [[ايران]] ٚ دٚیلٚمی/دیلمی/دٰیلٰمی/دِیلٰمی گیلٚک کاسپیانی اۊستانان ايسه. ٚ اۊستان ٚ مرکز [[کرج]] ايسه ؤ [[کلسيا]] جه [[مازندران ٚ اۊستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[قزوين ٚ اۊستان]]، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[تئران ٚ اۊستان]] ؤ [[نسا]] جه [[مرکزي اۊستان]]-أ رسه. ألبۊرز أول بار ۱۳۸۸ سال ٚ مئن اۊستان بۊبؤسته ؤ پيشتر [[تئران ٚ اۊستان]] ٚ شين بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب| نشانی = http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| عنوان = نام البرز در نقشه ایران جای گرفت| تاریخ بازدید = ۳ تیر ۱۳۸۹| تاریخ = | ناشر = جام‌جم‌آنلاین| زبان = فارسی| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100628035407/http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| archivedate = ۲۸ ژوئن ۲۰۱۰| dead-url = yes}}&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>g51ttfkby6svahze9ak11dmuq5f6vxu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156483</id>
      <parentid>156412</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>69071</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1586" sha1="hpehxfoi0909bkazbf9ko05h2n5ajmu" xml:space="preserve">{{ايران ٚ اۊستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه
| اۊستان ٚ نام= ألبۊرز
| تصویر=
| اندازه تصویر= 200px
| عنوان تصویر= 
| نقشه موقعیت=IranAlborz-SVG.svg
| مختصات= 
| مرکز= [[کرج]]
| پيلئکي= ۵,۸۳۳ 
| جمعيت= ۲,۷۱۲,۴۰۰ نفر
| سرايشماردن ٚ سال= ۱۳۹۵
| جمعيت ٚ تراکؤم= 
| شأرستان= ۷
| ولي فقيه نماىنده = 
| اۊستاندار= مجتبی عبداللهي
| پيش شۊماره= ۰۲۶
| وبجيگا= 
}}
'''ألبۊرز''' ايته جه [[ايران]] ٚ اۊستانان ايسه. أ اۊستان ٚ مرکز [[کرج]] ايسه ؤ [[کلسيا]] جه [[مازندران ٚ اۊستان]]، [[خۊرخۊس]] ٚ جه [[قزوين ٚ اۊستان]]، [[خۊرتاو]] ٚ جه [[تئران ٚ اۊستان]] ؤ [[نسا]] جه [[مرکزي اۊستان]]-أ فأرسه. ألبۊرز أول بار ۱۳۸۹ سال ٚ مئن اۊستان بۊبؤسته ؤ پيشتر [[تئران ٚ اۊستان]] ٚ شين بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب| نشانی = http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| عنوان = نام البرز در نقشه ایران جای گرفت| تاریخ بازدید = ۳ تیر ۱۳۸۹| تاریخ = | ناشر = جام‌جم‌آنلاین| زبان = فارسی| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100628035407/http://jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100878572955| archivedate = ۲۸ ژوئن ۲۰۱۰| dead-url = yes}}&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:ايران ٚ اۊستانان]]</text>
      <sha1>hpehxfoi0909bkazbf9ko05h2n5ajmu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مانگ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18832</id>
    <revision>
      <id>156418</id>
      <parentid>67083</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:21:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>مٚآٚه، تٚنها دٚؤٚرؤٚست گیلٚکی/کآٚسپٚآٚئٚی/دٚیلٚمی/آٚمٚآٚعردٚی نٚام ای سٚیاره واسی ایسه، مانگ فٚقٚدٚ تٚآٚلٚشی و تٚآٚتی ایسه، ایپچه بؤٚدٚتٚر تٚآٚلٚشی، تٚآٚلٚشٚآٚن ٚ ویشینه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ دٚؤٚرؤٚن بیبین هٚسآٚه خٚآٚ.  Mah is the only Gilaki/Caspai/Daylami/Amaerdi name for this planet, Mang is Taleshi &amp; Tati, a bit more Taleshi</comment>
      <origin>156418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1139" sha1="4mbreoliwjdta5n8za0ufz9i9frp8he" xml:space="preserve">[[فاىل:FullMoon2010.jpg|frameless|left]]

'''مٚآٚه، تٚنها دٚؤٚرؤٚست گیلٚکی/کآٚسپٚآٚئٚی/دٚیلٚمی/آٚمٚآٚعردٚی نٚام ای سٚیاره واسی ایسه، مانگ فٚقٚدٚ تٚآٚلٚشی و تٚآٚتی ایسه، ایپچه بؤٚدٚتٚر تٚآٚلٚشی، تٚآٚلٚشٚآٚن ٚ ویشینه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ دٚؤٚرؤٚن بیبین هٚسآٚه خٚآٚ.'''

== تاتايي‌ئن ==
&lt;gallery&gt;
فاىل:LRO WAC Nearside Mosaic.jpg|مانگ ٚ دئنشأ ور
فاىل:Moon Farside LRO.jpg|مانگ ٚ جۊخۊفته ور
فاىل:LRO WAC North Pole Mosaic (PIA14024).jpg|مانگ ٚ کلسيايي قؤطب
فاىل:LRO WAC South Pole Mosaic.jpg|مانگ ٚ نسايي قؤطب
فاىل:ماه کامل.JPG
فاىل:ماه کامل - panoramio.jpg
فاىل:ماه و درخت - panoramio.jpg
فاىل:هلال ماه.JPG|مانگ ٚ هلال
فاىل:Apollo 15 flag, rover, LM, Irwin.jpg|آمريکا بيدۊق ٚ نصب، مانگ ٚ رۊ
&lt;/gallery&gt;

==سربس==
[[جرگه:خۊري منظۊمه]]</text>
      <sha1>4mbreoliwjdta5n8za0ufz9i9frp8he</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156419</id>
      <parentid>156418</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:22:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* تاتايي‌ئن */</comment>
      <origin>156419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="544" sha1="5mkm1e6t5cu8cs1xtjpj515lfxi4bnm" xml:space="preserve">[[فاىل:FullMoon2010.jpg|frameless|left]]

'''مٚآٚه، تٚنها دٚؤٚرؤٚست گیلٚکی/کآٚسپٚآٚئٚی/دٚیلٚمی/آٚمٚآٚعردٚی نٚام ای سٚیاره واسی ایسه، مانگ فٚقٚدٚ تٚآٚلٚشی و تٚآٚتی ایسه، ایپچه بؤٚدٚتٚر تٚآٚلٚشی، تٚآٚلٚشٚآٚن ٚ ویشینه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ دٚؤٚرؤٚن بیبین هٚسآٚه خٚآٚ.'''

==سربس==
[[جرگه:خۊري منظۊمه]]</text>
      <sha1>5mkm1e6t5cu8cs1xtjpj515lfxi4bnm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156420</id>
      <parentid>156419</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:22:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>/* سربس */</comment>
      <origin>156420</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="548" sha1="6sxx73ksh6v0i8ph153s9qsjdf0j025" xml:space="preserve">[[فاىل:FullMoon2010.jpg|frameless|left]]

'''مٚآٚه، تٚنها دٚؤٚرؤٚست گیلٚکی/کآٚسپٚآٚئٚی/دٚیلٚمی/آٚمٚآٚعردٚی نٚام ای سٚیاره واسی ایسه، مانگ فٚقٚدٚ تٚآٚلٚشی و تٚآٚتی ایسه، ایپچه بؤٚدٚتٚر تٚآٚلٚشی، تٚآٚلٚشٚآٚن ٚ ویشینه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ دٚؤٚرؤٚن بیبین هٚسآٚه خٚآٚ.'''

==سٚرغٚس==
[[جرگه:خۊري منظۊمه]]</text>
      <sha1>6sxx73ksh6v0i8ph153s9qsjdf0j025</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156421</id>
      <parentid>156420</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:23:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>جٚؤٚر</comment>
      <origin>156421</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="597" sha1="aua4kvxvzd6vqi2qpgd0hsz49wikek4" xml:space="preserve">[[فاىل:FullMoon2010.jpg|frameless|left]]

'''مٚآٚه، تٚنها دٚؤٚرؤٚست گیلٚکی/کآٚسپٚآٚئٚی/دٚیلٚمی/آٚمٚآٚعردٚی نٚام ای سٚیاره واسی ایسه، مانگ فٚقٚدٚ تٚآٚلٚشی و تٚآٚتی ایسه، ایپچه بؤٚدٚتٚر تٚآٚلٚشی، تٚآٚلٚشٚآٚن ٚ ویشینه گیلآٚن و دٚیلٚمستٚآٚن و تٚآٚلٚش اٚستٚان ٚ دٚؤٚرؤٚن بیبین هٚسآٚه خٚآٚ، می لٚند/کٚر ویکیپدیا تٚؤٚ.'''

==سٚرغٚس==
[[جرگه:خۊري منظۊمه]]</text>
      <sha1>aua4kvxvzd6vqi2qpgd0hsz49wikek4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مهسا أميني</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19072</id>
    <revision>
      <id>156415</id>
      <parentid>155050</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:41:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2260" sha1="g8sh6gex1bnzdfcsx26ckx7b8tsrfqd" xml:space="preserve">{{زيوشنامه جعبه
|نام= مهسا أميني
|تصویر= مهسا+امینی.jpg
|تاتايي تؤضيح= 
|أصلي نام= ژينا أميني
|فعاليت ٚ زمينه= 
|مليت= 
|تولد ٚ تاريخ= ۳۰ شهريور ۱۳۷۹
|تولد ٚ جيگا= [[سقز]]، [[کۊردستان ٚ اۊستان|کۊردستان]]، [[ايران]]
|والدین= 
|مرگ ٚ رۊج= کورد بو Was Kurd 
|مرگ ٚ جيگا= [[تئران]]، [[ايران]]
|زيوش ٚ جيگا=
|مختصات محل زندگی=
|مدفن= [[سقز]]، [[ايران]]
|باخي نامان=
|پیشه= 
|کار گۊدن ٚ سالان= 
|نقش برجسته=
|همسر= 
|زيوش ٚ شريکان=
|زاکان= 
|تأثير بنأ= 
|تأثير بيگيته‌= 
|وبجيگا=
|ايمضا= 
}}
== زيوش ==
مهسا (ژينا) أميني ۱۳۷۹ شمسي سال ٚ مئن [[کۊردستان ٚ اۊستان|کۊردستان]] ٚ [[سقز]] ٚ دۊرۊن ايته کۊرد ٚ درزا مئن دۊنیا بأمؤ. اۊن خۊ مؤردن ٚ پيش، دؤنش جگا جه قبۊلي فیگيته بۊ ؤ ايته برار دأشتي کي اۊن ٚ نام کيارش بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان= «مهسا امینی» از دنیا رفت / خانواده مهسا امینی: از کسی نمی‌ترسیم؛ شکایت می‌کنیم|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-جامعه-220/856325-مهسا-امینی-از-دنیا-رفت-خانواده-مهسا-امینی-از-کسی-نمی-ترسیم-شکایت-می-کنیم|ناشر=شرق|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=مادر مهسا امینی: دخترم پیش از بازداشت در سلامت کامل بود|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/interview-with-mahsa-amini-mother/32036844.html|ناشر=رادیو فردا|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=جرقه انفجار &quot;ابر جنبش&quot; و &quot;انقلاب زنانه&quot; درایران؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/articles/c87k43lr7ggo|وبگاه=BBC News فارسی|تاریخ=2022-09-22|بازبینی=2022-09-23|کد زبان=fa|نویسنده=مهرداد درویش پور}}&lt;/ref&gt;

==سربس==</text>
      <sha1>g8sh6gex1bnzdfcsx26ckx7b8tsrfqd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156492</id>
      <parentid>156415</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>155050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8471" sha1="fjwcrjm6qurrfn8rxmeckhc0zfbk7ck" xml:space="preserve">{{زيوشنامه جعبه
|نام= مهسا أميني
|تصویر= مهسا+امینی.jpg
|تاتايي تؤضيح= 
|أصلي نام= ژينا أميني
|فعاليت ٚ زمينه= 
|مليت= 
|تولد ٚ تاريخ= ۳۰ شهريور ۱۳۷۹
|تولد ٚ جيگا= [[سقز]]، [[کۊردستان ٚ اۊستان|کۊردستان]]، [[ايران]]
|والدین= 
|مرگ ٚ رۊج= ۲۵ شهريور ۱۴۰۱ 
|مرگ ٚ جيگا= [[تئران]]، [[ايران]]
|زيوش ٚ جيگا=
|مختصات محل زندگی=
|مدفن= [[سقز]]، [[ايران]]
|باخي نامان=
|پیشه= 
|کار گۊدن ٚ سالان= 
|نقش برجسته=
|همسر= 
|زيوش ٚ شريکان=
|زاکان= 
|تأثير بنأ= 
|تأثير بيگيته‌= 
|وبجيگا=
|ايمضا= 
}}
'''مهسا أميني''' یا '''ژينا أميني''' (۳۰ شهريور ۱۳۷۹ – ۲۵ شهريور ۱۴۰۱)، ايته [[ايران|ايراني]] ۲۲ ساله کؤر بۊ کي ۲۲ شهريور ۱۴۰۱ مئن [[تئران]] ٚ ارشاد ٚ گشت اۊن-أ بيگيته ؤ مأمۊران ٚ ضربه ؤ زئن ٚ وأسي بۊشؤ کؤما مئن ؤ بأزين ني شديد ٚ جراحات ٚ وأسي تئران ٚ کسری ناخۊشخانه مئن بؤمؤرده.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان=اختصاصی ایران‌اینترنشنال: سی‌تی‌اسکن مهسا نشانگر شکستگی جمجمه، خونریزی و اِدِم مغزی است|نشانی=https://www.iranintl.com/202209198308|ناشر=ایران اینترنشنال|بازبینی=۲۸ شهریور ۱۴۰۱|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان= «مهسا امینی در کما»؛ پلیس می‌گوید «ناگهانی دچارعارضه قلبی شد»|نشانی=https://www.bbc.com/persian/articles/c13jpgpznx5o|ناشر=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۴ شهریور ۱۴۰۱|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;رادیو فردا ۱&quot;&gt;{{یادکرد وب|عنوان=سکوت پلیس دربارهٔ مرگ مغزی مهسا امینی «بر اثر ضرب‌وجرح به‌دست مأموران گشت ارشاد»|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/brain-death-of-a-young-woman-in-tehran-beaten-by-police/32034606.html|ناشر=رادیو فردا|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=مرگ مغزی مهسا ۲۲ ساله بر اثر ضربات مأموران گشت ارشاد اسلامی؛ جوّ امنیتی در بیمارستان «کسری» و ممنوعیت ملاقات خانواده|نشانی=https://kayhan.london/fa/1401/06/24/298784/|بازبینی=2022-09-15|کد زبان=fa-IR|نام=|ناشر=کیهان لندن}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان=رئیس نظام پزشکی هرمزگان «ضربه به سر» را عامل احتمالی مرگ مهسا امینی دانست|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/32041675.html|وبگاه=رادیو فردا|بازبینی=2022-09-21|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt; اۊن ٚ مرگ ٚ دليل-أ، جؤمجؤمه شکنئن ؤ مجيک ٚ مؤردن تشخيص بدأده.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان=مرگ مهسا امینی، دختر بازداشتی گشت ارشاد در ایران؛ بازتاب‌ها و واکنش‌ها|نشانی=https://per.euronews.com/2022/09/16/iran-22-years-girl-arrested-for-hijab-by-police-died-in-hospital|ناشر=euronews|تاریخ=2022-09-16|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref &gt;{یادکرد وب|عنوان=مهسا امینی پس از کما در بازداشت، در بیمارستان «جان باخت»|نشانی=https://www.bbc.com/persian/articles/c5104yxy1pjo|ناشر=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=2022-09-16|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=سرنوشت پیکر مهسا امینی پس از تأیید فوت در بیمارستان|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/706330/سرنوشت-پیکر-مهسا-امینی-پس-از-تایید-فوت-در-بیمارستان|ناشر=همشهری آنلاین|تاریخ=2022-09-16|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;

مهسا أميني مرگ ٚ خَوَر کي ايجاري حيجاب ٚ مؤضؤع أمرأ مرتبط بۊ، ايران ؤ دۊنیا مئن ديپيچکسه.&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=Anger and protests in Iran after death of woman in custody over 'bad hijab'|نشانی=http://www.middleeasteye.net/news/iran-protests-death-hijab-woman-custody-death|وبگاه=Middle East Eye|بازبینی=2022-09-18|کد زبان=en}}&lt;/ref&gt;
مردۊم مجازي فضا مئن پۊر مهسا أميني قتل ٚ باره گب ؤ نظر بدأده ؤ [[تۊئيتر]] ٚ مئن #مهسا_امینی هشتگ دۊويست ميليۊن تۊئيت ٚ جه دوارسته ؤ دۊنیا تۊئيتان ٚ مئن ني ترند بؤبؤست ؤ تۊئيتر ٚ رکؤرد-أ بشکنه.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|عنوان=هشتگ مهسا امینی در توییتر ۲۰۰ میلیونی شد|نشانی=https://www.iranintl.com/202210023092|وبگاه=ایران اینترنشنال|بازبینی=2022-10-02|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{یادکرد وب|عنوان=هشتگ &quot;مهسا امینی&quot; رکورد تاریخ توییتر را شکست!|نشانی=https://www.vaghtesobh.com/هشتگ-مهسا-امینی-رکورد-تاریخ-توییتر-را/|وبگاه=وقت صبح|تاریخ=2022-09-24|بازبینی=2022-09-25|کد زبان=fa-IR}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد وب |عنوان=آغاز سومین هفته اعتراضات ایران؛ ده‌ها کشته و زخمی در زاهدان، ادامه تظاهرات در شهرهای مختلف |نشانی=https://per.euronews.com/2022/09/30/two-weeks-irans-protests-nasrin-sotoudeh-says-returning-to-the-past-is-not-possible |وبگاه=یورونیوز |تاریخ بازبینی=1 اکتبر 2022}}&lt;/ref&gt;
مهسا أميني پسي ايته پيله [[ايران ٚ ۱۴۰۱ اعتراضان|اعتراض]]-أ ايران ؤ باخي دۊنیا کيشوران ؤ شأران ٚ مئن اتفاق دکفته.&lt;ref&gt;{یادکرد خبر|عنوان=ادامه تجمعات در اعتراض به جان باختن مهسا امینی؛ پدر او اظهارات فرمانده نیروی انتظامی را «رد کرد»|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-62966052|کوشش=BBC News فارسی|تاریخ بازبینی=2022-09-20|زبان=fa|تاریخ=۲۹ شهریور ۱۴۰۱}}&lt;/ref&gt;

== زيوش ==
مهسا (ژينا) أميني ۱۳۷۹ شمسي سال ٚ مئن [[کۊردستان ٚ اۊستان|کۊردستان]] ٚ [[سقز]] ٚ دۊرۊن ايته کۊرد ٚ درزا مئن دۊنیا بأمؤ. اۊن خۊ مؤردن ٚ پيش، دؤنش جگا جه قبۊلي فیگيته بۊ ؤ ايته برار دأشتي کي اۊن ٚ نام کيارش بۊ.&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان= «مهسا امینی» از دنیا رفت / خانواده مهسا امینی: از کسی نمی‌ترسیم؛ شکایت می‌کنیم|نشانی=https://web.archive.org/web/20221003120245/https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-220/856325-%D9%85%D9%87%D8%B3%D8%A7-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7-%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%87%D8%B3%D8%A7-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%B3%DB%8C-%D9%86%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D9%85-%D8%B4%DA%A9%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85%7C%D9%86%D8%A7%D8%B4%D8%B1=%D8%B4%D8%B1%D9%82%7C%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C=2022-09-16%7C%DA%A9%D8%AF زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=مادر مهسا امینی: دخترم پیش از بازداشت در سلامت کامل بود|نشانی=https://www.radiofarda.com/a/interview-with-mahsa-amini-mother/32036844.html|ناشر=رادیو فردا|بازبینی=2022-09-16|کد زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{یادکرد وب|عنوان=جرقه انفجار &quot;ابر جنبش&quot; و &quot;انقلاب زنانه&quot; درایران؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/articles/c87k43lr7ggo|وبگاه=BBC News فارسی|تاریخ=2022-09-22|بازبینی=2022-09-23|کد زبان=fa|نویسنده=مهرداد درویش پور}}&lt;/ref&gt;

==سربس==</text>
      <sha1>fjwcrjm6qurrfn8rxmeckhc0zfbk7ck</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>علي کريمي</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19117</id>
    <revision>
      <id>156395</id>
      <parentid>156384</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:31:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="170" sha1="oq43e4jw5tc15awz01wgiw3lop9nzfj" xml:space="preserve"> 
مٚحمّٚد عٚلی کٚریمی پاشاکی اٚیرٚآٚن ٚ قٚدیمی فوتبالیست فٚقٚد گ [[سیآٚهٚکل]] ٚ شی ایسه. 
==سربس==</text>
      <sha1>oq43e4jw5tc15awz01wgiw3lop9nzfj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156485</id>
      <parentid>156395</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>156313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5588" sha1="81i89bqk248fqggu6ktx45mwocq3xfn" xml:space="preserve">[[فاىل:Ali Karimi in Mashhad.jpg|thumb|250px]]

'''محمدعلي کريمي پاشاکي''' (بزارۊج ۱۷ آبان ۱۳۵۷) کي '''علي کريمي''' نام ٚ أمرأ بشناخته بۊبؤسته، [[ايران|ايراني]] ٚ سابق فۊتباليست ايسه. علي کريمي [[گيلک]] ايسه ؤ [[ألبۊرز ٚ اۊستان|ألبۊرز]] ٚ [[کرج]] ٚ مئن دۊنیا بأمؤ ولي اۊن ٚ ايصالت [[گيلان]] ٚ [[لاجؤن]]-أ واگرده. علي کريمي ۱۸ سال فۊتبال بازي بۊگۊده ؤ ۱۳۷۵ تا ۱۳۹۳ جه، ايران، امارات متحده عربی، قطر و آلمان ليگان ٚ مئن حضۊر بدأشته. علي کريمي خۊ دريبل زئن ؤ حمله ره پۊر مأرۊف ايسه ؤ «جادۊگر» ؤ «آسيا مارادؤنا» جه اۊن ٚ لقبان ايسد. کريمي ۲۰۱۸ سال ٚ مئن، آسيا فۊتبال ٚ کؤنفدراسيؤن ٚ وبجيگا کارگيران ٚ جه ۹۱٪ آراء أمرأ، «تاريخ ٚ بئترين هافبک» ٚ عۊنوان-أ آسيا ميللتان ٚ جام ٚ مئن بيگيته. کريمي ۱۳۹۴ شمسي سال ٚ مئن، ''۹۰ تلويزيؤني برنامه'' مئن مردۊم ٚ ۵۲.۵ درصد رأی ٚ أمرأ ايران ٚ محبۊب‌ترين فۊتباليست ٚ (۱۳۷۰ تا ۱۳۹۴) عۊنوان ٚ ره اينتخاب بۊبؤسته.

کريمي خۊ حرفه‌اي فۊتبال گۊدن-أ ۱۳۷۵ مئن ؤ تئران ٚ فتح ٚ باشگاه جه شرۊع بۊگۊده ؤ دۊ سال ٚ پسي [[پرسپؤليس ٚ فۊتبالي باشگاه|پرسپؤليس]] ٚ ره بازي بۊگۊده کي اۊیه ۳ فصل بازي پسي اي وار حذفي جام ٚ قهرماني ؤ دۊ وار ايران ٚ فۊتبال ٚ ليگ ٚ قهرماني-أ خۊ تيم ٚ أمرأ بؤبؤرده ؤ ايران ٚ ميللي تيم ٚ أمرأ ني بانکؤک ٚ آسيايي بازي‌ئن ٚ مئن طلا مدال-أ خۊ گردن وارگاده. کريمي ۱۳۷۷ بهمن ٚ مئن داور ٚ دۊسکۊل دأن ٚ وأسي، اي سال ٚ ره فۊتبال گۊدن ٚ جه محرۊم بۊبؤست. بأزين خۊ محرۊميت ٚ تۊمام بؤستن ٚ پسي دۊواره فۊتبال-أ واگردسته ؤ ۲۰۰۰ آسيا ملتان ٚ جام ٚ مئن ني حضۊر بيافته.

کريمي ۱۳۸۰ سال ٚ مئن دؤبی ٚ ألاهلي باشگاه-أ منتقل-أ بؤسته ؤ ۲۰۰۲-۲۰۰۳ فصل ٚ مئن امارات ٚ بئترين خارجي فۊتباليست عۊنوان-أ بيگيته ؤ ۲۰۰۳-۲۰۰۴ فصل ٚ مئن، «امارات ٚ ليگ ٚ گؤل ٚ آقا» ؤ «امارات ٚ فۊتبال ٚ سال ٚ مرداک» ٚ عۊنوانان-أ بيگيته. اۊن ايران ٚ ميللي ٚ تيم ٚ أمرأ، ۲۰۰۴ آسيا ميللتان ٚ جام ٚ مئن سوؤمي مقام-أ کسب بۊگۊده ؤ علاء حبيل ٚ أمرأ کي ايته بحریني فۊتباليست بۊ ايجايي «گؤل ٚ آقا» عۊنوان-أ بؤبؤردئد. اۊن هأ سال ٚ مئن آسيا فۊتبال ٚ سال ٚ مرداک جائزه-یأ آسيا فۊتبال ٚ کؤفدراسيؤن ٚ جه فيگيته. کريمي ۲۰۰۵ سال ٚ مئن بۊشؤ کي بایرن مۊنيخ باشگاه ره آلمان ٚ بۊندسليگا ليگ ٚ مئن بازي بۊکۊنه. اۊن بایرن مۊنيخ باشگاه مئن دۊ سال بمانسته ؤ ۴۲ ته بازي أ باشگاه ره أنجام بدأ کي آلمان ٚ حذفي جام ٚ قهرماني ؤ بۊندسليگا قهرماني-أ أ تيم ٚ أمرأ تجرۊبه بۊگۊده. علي کريمي هأتؤني ۲۰۰۶ جهاني جام ٚ مئن ايران ٚ ميللي تيم ٚ أمرأ حضۊر بيافته ؤ ۲۰۰۷ آسيا ميللتان ٚ جام ٚ مئن ني بازي بۊگۊده. کريمي بأزين بۊشؤ قطر ؤ ألقطر ٚ ورزشي باشگاه ره بازي بۊگۊده. اۊن ايته سال ٚ پسي واگردسته ايران ؤ تئران ٚ پرسپؤليس ٚ باشگاه ملحق بۊبؤسته ؤ ايته سال اۊن ٚ مئن بئسا. کريمي استيل آذين ٚ باشگاه ره ني ۱٫۵ فصل بازي بۊگۊده ؤ ۲۰۱۰-۲۰۱۱ دۊوؤمي نيم‌فصل ٚ مئن، آلمان ٚ بۊندسليگا شالکه تيم ٚ ره بازي بۊگۊده ؤ أ تيم ٚ أمرأ آلمان ٚ حذفي جام ٚ قهرماني-أ جشن بيگيته.

کريمي ۱۳۹۰ سال ٚ مئن سوؤمي وار ره بۊشؤ پرسپؤليس ؤ ۲ فصل بازي پسي تبريز ٚ تراکتؤر ٚ باشگاه ملحق بۊبؤسته ؤ خۊ آخري فۊتبال گۊدن فصل-أ أ تيم ٚ مئن بازي بۊگۊده ؤ اۊ فصل ٚ مئن ايران ٚ حذفي جام قهرماني-أ ني تراکتؤر ٚ أمرأ بؤبؤرده. کريمي ۱۳۹۳ سال مئن کارلؤس کیرؤش ٚ دسیاري أمرأ مۊربيگري حرفه مئن ورۊد بۊگۊده ؤ ايته دؤره [[سپيدرۊد ٚ رشت ٚ فۊتبالي باشگاه|رشت ٚ سپيدرۊد ٚ باشگاه]] سرمۊربي ني بۊ.&lt;ref&gt;https://www.tasnimnews.com/fa/news/1397/10/10/1911044/%25D8%25B9%25D9%2584%25DB%258C-%25DA%25A9%25D8%25B1%25DB%258C%25D9%2585%25DB%258C-%25D8%25A8%25D8%25A7-%25D8%25B3%25D9%25BE%25DB%258C%25D8%25AF%25D8%25B1%25D9%2588%25D8%25AF-%25D8%25B1%25D8%25B4%25D8%25AA-%25DA%2586%25D9%2587-%25DA%25A9%25D8%25B1%25D8%25AF/amp&lt;/ref&gt;

==سربس==</text>
      <sha1>81i89bqk248fqggu6ktx45mwocq3xfn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>طالقان ٚ شأرستان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20692</id>
    <revision>
      <id>156439</id>
      <parentid>68379</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:36:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <comment>گیلٚکٚ</comment>
      <origin>156439</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3341" sha1="eiod56lv2y7thqme81c136pe81aczqs" xml:space="preserve">{{ايران ٚ شأرستان ٚ اطلاعات ٚ جعبه 
|رسمي نام= طالقان ٚ شأرستان	 
|روی‌نقشه= 
|جۊغرافيايي عرض=
|جۊغرافيايي طۊل=
|تصویر= Alborz Taleghan.svg
|اندازه تصویر= 
|برچسب‌تصویر=
|فرماندار= 
|اۊستان= [[ألبۊر ٚ اۊستان]]
|بخشان=
|شأران=[[طالقان]]
|دهستانان= [[جوستان ٚ دهستان]]، [[کناررۊد ٚ دهستان]]، [[ميان‌طالقان ٚ دهستان]]، [[پايين‌طالقان ٚ دهستان]] 
|محلي نام= 
|قديمي نامان= تلکان، تالکان
|شأرستان بؤستن ٚ سال= ۱۳۷۸
|جمعيت= ۱۶٬۸۱۵ (۱۳۹۵)&lt;ref&gt;{{یادکرد وب |نویسنده= |کد زبان= |تاریخ= |وبگاه= مرکز آمار ایران |نشانی=https://www.amar.org.ir/سرشماری-عمومی-نفوس-و-مسکن/نتایج-سرشماری/جمعیت-به-تفکیک-تقسیمات-کشوری-سال-1395 |عنوان= تعداد خانوار و جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵ |ناشر=}}&lt;/ref&gt;
|جمعيت ٚ رشد=
|جمعيت ٚ تراکؤم= 
|زوان= 
|مذهب= شيعه
|پيلئکي= ۱۳۲۵ کيلۊمتر مربع
|ارتفاع=  
|دما ميانگين= 
|سالانه وارش ٚ ميانگين= 
|جرندي رۊجان ٚ تعداد= 
|سؤغات= 
|پيش شۊماره= ۰۲۶
|وبجيگا= [https://taleghan.alborz.ir/ طالقان ٚ فرمانداري] 
|جمله‌خوشامد= 
|پانویس= 
}}
'''طالقان ٚ شأرستان''' یتا گیلٚک جیگا جه [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ٚ شأرستانان ایسه ؤ اۊن ٚ مرکز [[طالقان]] ٚ شأر ايسه.
أ شأرستان کلسیا جه [[مازندران ٚ اۊستان]] ؤ [[ألمۊت]]، خۊرخۊس ٚ جه آبیک ؤ زياران، نسا جه ساوجبلاغ ؤ [[کرج ٚ شأرستان|کرج]] ٚ شأرستانان ؤ خۊرتاو ٚ جه [[آسارا]]-یأ فأرسه.

== کيشوري تخسيمان ==
[[File:طالقان نقشه.png|thumb|طالقان ٚ نخشه]]
* [[طالقان ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش]]
* دهستانان:
** [[ميان‌طالقان ٚ دهستان]]
** [[پايين‌طالقان ٚ دهستان]]
*شأر: [[طالقان]]

* [[بالاطالقان ٚ بخش]]
* دهستانان:
** [[جوستان ٚ دهستان]]
** [[کناررۊد ٚ دهستان]]

== جمعیت ==
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، طالقان ٚ شأرستان ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ دۊرۊن ۱۶,۸۱۵ نفر (۶,۳۵۴ خانوار) بۊ.&lt;ref&gt;http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|عنوان=نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰|ناشر=معاونت برنامه‌ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)|تاریخ=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121002040004/http://www.sko.ir/Sarshomari1390/Shahrhaye_IRAN.xls|archivedate=۲ اکتبر ۲۰۱۲|dead-url=yes}}&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:ألبۊرز ٚ اۊستان ٚ شأرستانان]]</text>
      <sha1>eiod56lv2y7thqme81c136pe81aczqs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>بالاطالقان ٚ بخش</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20695</id>
    <revision>
      <id>156440</id>
      <parentid>68380</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:37:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33080-76</username>
        <id>18541</id>
      </contributor>
      <origin>156440</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="305" sha1="n7ngyc621g1sw7ran8pgupg49whs56a" xml:space="preserve">'''جور طالقات ٚ بخش''' ايته جه [[طالقان ٚ شأرستان]] ٚ بخشان، [[ألبۊرز ٚ اۊستان]] ٚ مئن ايسه.&lt;ref&gt;اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.&lt;/ref&gt;
[[جرگه:ألبۊرز ٚ اۊستان ٚ بخشان]]</text>
      <sha1>n7ngyc621g1sw7ran8pgupg49whs56a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>سيأ دریا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20803</id>
    <revision>
      <id>156444</id>
      <parentid>87826</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T21:47:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>بمبممبمنبنب</username>
        <id>18542</id>
      </contributor>
      <comment>رٚؤٚسٚان جٚندٚه/ییلاغؤٚز مٚاعر و خٚانٚدٚآٚن بیبین. Russians have whore mothers &amp; whore families., Black Sea’s name comes from Siahkal &amp; Deylaman mostly اٚی دٚریا ٚ نام جه سیاهکل ایه</comment>
      <origin>156444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3311" sha1="63uiyjd9cvemaeknuntbbqbyq1rgbji" xml:space="preserve">'''سیآٚه دٚریآٚ ٚ نٚام جه سیآٚهٚکل و دٚیلٚمٚآٚن اٚویه و ایتا''' دریا ايسه گه آسیا ٚ اٚروٚپا وخش مٚیٚان خۊرتاوي نسا مئن نهأ ؤ ايته خال جه [[مديترانه دریا]] ايسه. سيأ دریا [[آسيا]] ؤ [[اۊرۊپا]] مابین نهأ ؤ [[قفقاز]] ٚ خۊرخۊسي سامانسر-أ تشکيل دنه. سيأ دریا کلسيا جه کرچ ٚ تنگه أمرأ [[آزؤف ٚ دریا]]-یأ مۊتصل به ؤ أن ٚ خۊرخۊسي نسا مئن ني بؤسفؤر ٚ تنگه أمرأ [[مرمره دریا|مرمره]] ؤ [[مديترانه دریا|مديترانه]] دریائن ٚ أمرأ را دأره. 
أ دریا ورجه [[رۊسيه]]، [[رۊماني]]، [[بۊلغارستان]]، [[اۊکراین]]، [[گۊرجستان]] ؤ [[تۊرکيه]] شيش‌ته کيشوران نهأده ؤ سيأ دریا أ کيشوران-أ مديترانه دریا جه، أطلس ٚ اۊقیانۊس-أ وصل کۊنه.
سٚیآٚه دریا خۊرخۊس ؤ کلسيا ناحيه زيمي هموار ايسه ولي أن ٚ خۊرتاو ؤ نسا ناحيه ؤ کريمه شبه‌جزيره ورجه کۊهستاني ايسه. اي‌سري پژۊهشگران عقيده دأرده گه هيندۊاۊرۊپايي مردۊم ٚ بنه، سيأ دریا کلسيايي دشتان-أ فأرسه.&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Anthony|first1=David W.|title=The horse, the wheel, and language: how bronze-age riders from the Eurasian steppes shaped the modern world|url=https://archive.org/details/horsewheellangua0000anth|date=2007|publisher=Princeton University Press|location=Princeton, N.J.|isbn=0-691-05887-3|edition=8th reprint.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Science&quot;&gt;{{cite web |url=http://news.sciencemag.org/archaeology/2015/02/mysterious-indo-european-homeland-may-have-been-steppes-ukraine-and-russia?utm_source=facebook&amp;utm_medium=social&amp;utm_campaign=facebook |title=Mysterious Indo-European homeland may have been in the steppes of Ukraine and Russia |last=Balter |first=Michael |publisher=© 2015 American Association for the Advancement of Science |date=13 February 2015 |accessdate=2015-02-17}}&lt;/ref&gt;
دانۊب، دنيپر، دنيستر، دن ؤ کۊبان ٚ پنج‌ته پيله رۊباران، سيأ دریا مئن دکالئده.

رٚؤٚسٚان جٚندٚه/ییلاغؤٚز مٚاعر و خٚانٚدٚآٚن بیبین. Russians have whore mothers &amp; whore families.&lt;gallery&gt;
BlackSea-1.A2003105.1035.250m.jpg|
File:black_sea_fauna_jelly_01.jpg|
File:black_sea_fauna_actinia_01.jpg|
File:black_sea_fauna_actinia_02.JPG|&lt;!--Actinia, near Romanian coast--&gt;
File:black_sea_fauna_goby_01.jpg|
File:black_sea_fauna_stingray_01.jpg|&lt;!--[[Stingray]], near Romanian coast--&gt;
File:Black_sea_mullus_barbatus_ponticus_01.jpg|&lt;!--[[Mullus barbatus|Goat fish]], near Romanian coast--&gt;
File:Black sea fauna hermit crab 01.jpg|&lt;!--[[Hermit crab]], near Romanian coast--&gt;
File:Black_sea_fauna_blue_sponge.jpg|&lt;!--Blue sponge, near Romanian coast--&gt;
File:Squalus acanthias2.jpg|&lt;!--[[Spiny dogfish]] [http://www.sharkalliance.org/content.asp?did=886&amp;backto=u_search3.asp&amp;curpage=&amp;search=black%20sea: (Black Sea Sharks at Risk)]--&gt;
File:Black_Sea_fauna_Seahorse.JPG|
&lt;/gallery&gt;
[[جرگه:دریا]]</text>
      <sha1>63uiyjd9cvemaeknuntbbqbyq1rgbji</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کاسپین (ميشيگان)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>44321</id>
    <revision>
      <id>156397</id>
      <parentid>156383</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:33:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="247" sha1="lrixw064jmyvh1bt3zik75s7ceinaym" xml:space="preserve">کٚؤٚصسٚستٚان یتا شاهر ایسه امریکا میٰن.

==سٚروس Mi Land Quinlan83 Mian = My dick in the middle of Quinlan83==
[[جرگه:آیرن ٚ شأرستان (ميشيگان)]]
[[جرگه:ميشيگان ٚ شأران]]</text>
      <sha1>lrixw064jmyvh1bt3zik75s7ceinaym</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156398</id>
      <parentid>156397</parentid>
      <timestamp>2026-06-03T20:33:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33166-12</username>
        <id>18540</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>156398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="237" sha1="t33lpgmfful3azm38q0b40eceelp25m" xml:space="preserve">سولستان یتا شاهر ایسه امریکا میٰن.

==سٚروس Mi Land Quinlan83 Mian = My dick in the middle of Quinlan83==
[[جرگه:آیرن ٚ شأرستان (ميشيگان)]]
[[جرگه:ميشيگان ٚ شأران]]</text>
      <sha1>t33lpgmfful3azm38q0b40eceelp25m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156496</id>
      <parentid>156398</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T01:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mtarch11</username>
        <id>12420</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ویرایش‌های [[Special:Contributions/~2026-33166-12|~2026-33166-12]] ([[User talk:~2026-33166-12|بحث]]) به آخرین تغییری که [[User:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] انجام داده بود واگردانده شد</comment>
      <origin>140090</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1317" sha1="j1kw2aopsgxzhsi5t9xm7hhpbu8q4x3" xml:space="preserve">{{زيبيل/جاجيگا}}
'''کاسپین''' ([[اينگيليسي زوؤن|اينگيليسي]] زوان ٚ مئن: Caspian) ايته جه [[آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن|آمريکا]] [[شأر|شأران]] ايسه گه 
[[ميشيگان]] شينه. أ شأر [[آیرن ٚ شأرستان (ميشيگان)|آیرن ٚ شأرستان]] ٚ مئن نهأ ؤ آمريکا آمار ٚ مرکز، أ شأر ٚ جمعيت-أ ۶۱۱ نفر اعلام بۊگۊده.&lt;ref name=&quot;Census 2010&quot;&gt;{{cite web
 | url = http://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/DEC/10_SF1/GCTPH1.ST10/0400000US01
  | title = GCT-PH1 &amp;ndash; Population, Housing Units, Area, and Density: 2010 &amp;ndash; State &amp;mdash; Place and (in selected states) County Subdivision
 | publisher = United States Census Bureau
 | work = 2010 United States Census
 | access-date = June 17, 2015
 | archive-url = https://archive.today/20200213114736/http://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/DEC/10_SF1/GCTPH1.ST10/0400000US01
 | archive-date = February 13, 2020
 | language = en
 | url-status = dead
 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Census 2020&quot;&gt;{{Cite web|url=https://data.census.gov/cedsci/|title = Explore Census Data | language = en}}&lt;/ref&gt;

==سربس==
[[جرگه:آیرن ٚ شأرستان (ميشيگان)]]
[[جرگه:ميشيگان ٚ شأران]]</text>
      <sha1>j1kw2aopsgxzhsi5t9xm7hhpbu8q4x3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>جواد نظری</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63158</id>
    <revision>
      <id>156498</id>
      <parentid>156387</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T09:05:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33133-07</username>
        <id>18543</id>
      </contributor>
      <origin>156498</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15881" sha1="tiwz7m9062f3mzxp8ir711yugojsqe4" xml:space="preserve">{{بازيگر ٚ جعبه
|نام= جواد نظری
|تصویر= J.Nazari.Film.Nefar.jpg
|تاتايي تؤضيح= جواد نظری
|أصلي نام= جواد نظری
|کۊنۊش ٚ زمينه= سينما، تئاتر، مزقان (آهنگ‌سازي)
|ميلليت= [[ايران]]
|تولد ٚ تاريخ= ۸ مرداد ۱۳۶۱
|تولد ٚ جيگا= [[تهران]]، ایران
|والدین= 
|مرگ ٚ رۊج=
|مرگ ٚ جيگا= 
|زيوٚش ٚ جيگا=
|مختصات محل زندگی=
|مدفن= 
|باخي نامان= 
|پیشه= بازيگر، آهنگساز
|کار گۊدن ٚ سالان= ۱۳۸۰–هأسأ
|نقش برجسته= 
|همسر= 
|زيوش ٚ شريکان=
|زاکان= 
|تأثير بنأ=
|تأثير بيگيته‌=
|وبگاه= 
|imdb_id=3640231
|soure_id=138208112043
|جوایز اسکار= 
|جوایز آفی=
|جایزه اریل=
|جوایز بافتا= 
|جوایز سزار=
|جوایز امی=
|جوایز جمینای=
|جوایز گوی طلایی= 
|جوایز تمشک طلایی=
|جوایز گویا=
|جوایز گرمی=
|جوایز ایفتا=
|جوایز لورنس الیور=
|جوایز فیلم ملی=
|جوایز ساگه=
|جوایز تونی=
|جوایز حافظ=
|جوایز= 
|امضا= 
}}

'''جواد نظری''' (بزائه‌ی ۸ مرداد ۱۳۶۱، [[تهران]]) اتا هنرمند چندوجهی [[ایرانی]] هسته که تو زمینه‌ئون سینما،[[تياتر|تیاتر]] و موسیقی از سال‌ ۱۳۸۰ جه وَری فعالیت کانده. وه علاوه بر بازیگری، به عنوان آهنگساز تیتراژ و موسیقی متن فیلم‌ئون هم شناخته بونه. دربارهٔ فعالیت‌ئون وه دَر بعضی رسانه‌ئون داخلی و بین‌المللی گزارش‌ئون منتشر بیته.&lt;ref name=&quot;Google graph&quot;&gt;https://musicbrainz.org/artist/6311971a-1b30-448c-83f2-a3e1adaba700&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Borna&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=خبر جواد نظری |نشانی=https://borna.news/fa/news/1221069/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D9%81%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF |وبگاه=Borna News |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.diaridegirona.cat/oci/cine/pellicules/filmografia-javad-nazari/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mymovies.it/persone/javad-nazari/200661/&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;https://www.grafiati.com/en/literature-selections/iranian-actor/&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== فعالیت‌ئون ==

=== سینما ===
* فیلم '''نفار''' دله بازی هاکرده که سال ۱۴۰۰ شهرزاد موسوی وه ره کارگردانی هاکرده.&lt;ref name=&quot;Cinemahouse&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پایان فیلم‌برداری نفار در کرج |نشانی=https://www.cinemahouse.ir/1400/05/25/%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D9%81%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AC/ |وبگاه=Cinema House |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20230420095207/https://iycs.ir/%d9%be%d8%a7%db%8c%d8%a7%d9%86-%d9%81%db%8c%d9%84%d9%85%e2%80%8c%d8%a8%d8%b1%d8%af%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d9%86%d9%81%d8%a7%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%da%a9%d8%b1%d8%ac/&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''شکارچی''' دله هم نقش داشته که رفیع پیتس وه ره سال ۱۳۸۹ بساته و نشون‌دهنده [[نیویورک تایمز]] و [[بی بی سی]] دله نقد بَیییه.&lt;ref name=&quot;NYT&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=The Hunter by Rafi Pitts Review |نشانی=https://www.nytimes.com/2012/01/04/movies/the-hunter-by-rafi-pitts-review.html |وبگاه=The New York Times |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/programmes/b01c2bjq&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''میم مثل مادر''' دله سال ۱۳۸۵ هم بازی هاکرده.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=معرفی فیلم میم مثل مادر
 |url=https://aftabnews.ir/fa/news/928807/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%DB%8C%D9%85-%D9%85%D8%AB%D9%84-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1
 |publisher=آفتاب‌نیوز
 |language=fa
 |access-date=۳۰ ژانویه ۲۰۲۶
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Entekhab&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=معرفی فیلم میم مثل مادر |نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/808518/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%DB%8C%D9%85-%D9%85%D8%AB%D9%84-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1 |وبگاه=Entekhab |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''در دنیای تو ساعت چند است''' دله سال ۱۳۹۳ هم بازی هاکرده. &lt;ref&gt;https://paraj.ir/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B3%D8%AA&lt;/ref&gt;
* اطلاعات سینمایی وه پایگاه‌ئونی مِثل [[سوره سینما]]&lt;ref name=&quot;Soureh&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل جواد نظری |نشانی=https://irmdb.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138208112043 |وبگاه=Soureh Cinema |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt; و [[Filcin]]&lt;ref name=&quot;Filcin&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل جواد نظری |نشانی=https://filcin.com/person/17246/%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C |وبگاه=Filcin |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt; دله ثبت هسته.

=== تیاتر ===
* وه نمایش «'''ترنج و غول درخت آرزو'''» دله نقش اصلی ره بازی هاکرده.&lt;ref name=&quot;Isfahan&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=ترنج و غول درخت آرزو |نشانی=https://isfahantheaters.ir/fa/176673 |وبگاه=Isfahan Theaters |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ICY&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل تئاتر جواد نظری |نشانی=https://icy.theater.ir/fa/176673 |وبگاه=ICY |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Theaterir&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=اداره کل هنرهای نمایشی |نشانی=https://theater.ir/ci/180334 |وبگاه=Theater.ir |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;

=== موسیقی ===
* وه موسیقی فیلم '''تا فردا''' (۲۰۲۲) ساخته علی عسگری ره با عنوان &quot;موسیقی آرشیوی&quot; تهیه هاکرده.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Until Tomorrow / Juste une nuit (Iran) |نشانی=https://desertfilmsociety.org/screening/until-tomorrow-france/ |وبگاه=Desert Film Society |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;
* وه [[آهنگساز]] هسته و آثار وه پلتفرم‌ئونی مِثل [[اپل میوزیک]]،&lt;ref name=&quot;Apple&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari on Apple Music |نشانی=https://music.apple.com/ca/artist/1657230677 |وبگاه=Apple Music |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[موسیقی‌برینز]]،&lt;ref name=&quot;MusicBrainz&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://musicbrainz.org/artist/6311971a-1b30-448c-83f2-a3e1adaba700 |وبگاه=MusicBrainz |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[بوم‌پلی]]&lt;ref name=&quot;Boomplay&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad.Nazari |نشانی=https://www.boomplay.com/artists/51741059 |وبگاه=Boomplay |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; و [[ست‌لیست.اف‌ام]] دله موجود هسته.&lt;ref name=&quot;Setlist&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari Live Setlists |نشانی=https://www.setlist.fm/setlists/jvadnazari-13ffc101.html |وبگاه=Setlist.fm |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;

=== افتخارات ===
* وه نمایش «ترنج و غول درخت آرزو» وسّه جشنواره تیاتر کودک و نوجوان اردکان دله سال ۱۴۰۲ لوح تقدیر و جایزه نقدی بیته.&lt;ref name=&quot;IRNA&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=اسامی برترین‌های جشنواره تئاتر کودک و نوجوان اردکان یزد اعلام |نشانی=https://www.irna.ir/news/85397800/%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%E2%80%8C%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9-%D9%88-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%DB%8C%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85 |وبگاه=IRNA |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان دله هم سال ۱۴۰۲ برگزیده بَیییه.&lt;ref name=&quot;Boong&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان |نشانی=https://boong.ir/%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%84%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%ج%D8%A7%D8%B3%D8%AA%8 |وبگاه=Boong |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Farhang&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=برگزیدگان جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان |نشانی=https://gilan.farhang.gov.ir/fa/news/760493/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%D9%84%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86 |وبگاه=Farhang.gov.ir |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Sahebkhabar&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=برگزیدگان جشنواره تئاتر کودک |نشانی=https://sahebkhabar.ir/news/65385805/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88%D9%87%D8%B4%D8%AA%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9-%D8%AF%D8%B1 |وبگاه=Sahebkhabar |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;

=== سایر فعالیت‌ئون ===
* وه سریال «'''ملک‌آباد'''» (۱۴۰۴) دله به عنوان دستیار اول کارگردان حضور داشته.&lt;ref name=&quot;ISNA-Malekabad&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=سریال ملک‌آباد در زاهدان کلید خورد |نشانی=https://www.isna.ir/news/1404052716258 |وبگاه=ایسنا |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Shahrara&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=سریال ملک آباد در زاهدان مقابل دوربین رفت |نشانی=https://shahraranews.ir/fa/news/352489 |وبگاه=شهرآرا |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه فیلم «'''زنانی که با گرگ‌ها دویده‌اند'''» (۱۳۹۸) دله به عنوان سرمایه‌گذار حضور داشته. این فیلم جایزه بهترین فیلم بلند داستانی ره جشنواره مستقل کالیفرنیا (IndieFEST) سال ۲۰۲۰ بیته.&lt;ref name=&quot;ISNA-Gorg-ha&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=«زنانی که با گرگ‌ها دویده‌اند»؛ بهترین فیلم بلند داستانی در جشنواره مستقل کالیفرنیا شد |نشانی=https://www.isna.ir/news/98112417828/ |وبگاه=ایسنا |تاریخ انتشار=۲۴ بهمن ۱۳۹۸ |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.pana.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-32/966247-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D8%A7&lt;/ref&gt;

=== رسانه‌ئون بین‌المللی ===
اطلاعات و اخبار مربوط به وه رسانه‌ئونی مِثل [[Filmweb]]،&lt;ref name=&quot;Filmweb&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.filmweb.pl/person/Javad+Nazari-1203209 |وبگاه=Filmweb |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[آکموداسی]]،&lt;ref name=&quot;Acmodasi&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.acmodasi.in/amdb/person/4612939-javad-nazari |وبگاه=Acmodasi |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[مای‌موویز]]،&lt;ref name=&quot;Mymovies&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://oc.mymovies.dk/Person/07411801-0ca0-4690-95f3-7422774ccb5f |وبگاه=Mymovies |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[پلکس]]،&lt;ref name=&quot;Plex&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari on Plex |نشانی=https://watch.plex.tv/person/javad-nazari |وبگاه=Plex |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[تی‌وی‌گاید]]،&lt;ref name=&quot;TVGuide&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.tvguide.com/celebrities/javad-nazari/bio/3060285951/ |وبگاه=TV Guide |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[تی‌وی‌تایم]]،&lt;ref name=&quot;TVTime&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://tvtime.com/ar/people/9133344-javad-nazari |وبگاه=TV Time |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[بی‌بی‌سی]]،&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=BBC Programmes |نشانی=https://www.bbc.co.uk/programmes/b01c2bjq |وبگاه=BBC |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; و [[پلار]]&lt;ref name=&quot;Plare&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://movie.plare.fr/people/1406932/javad-nazari |وبگاه=Plare |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fr}}&lt;/ref&gt; دله هم ذکر بَیییه.&lt;ref&gt;* [https://m.filmaffinity.com/cr/name-movies.php?name-id=873391264 FilmAffinity profile]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tv.nu/medverkande/javad-nazari&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mafab.hu/people/javad-nazari-1009980.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://cine.entradas.com/person/javad-nazari?lang=en&lt;/ref&gt;

== بیرونی لینک‌ئون ==
* [https://www.wikidata.org/wiki/Q138068351 ویکی‌دیتا: جواد نظری]
* [[openlibrary:works/OL38078137W/Javad_Nazari|صفحهٔ جواد نظری در OpenLibrary معرفی کوتاه]]
* [https://ratersapp.com/crew/4612939/javad-nazari پروفایل جواد نظری دَر Ratersapp، فهرست پروژه‌ئون و نقش‌ئون]
* [https://ton-mag.pl/aktorzy/javad-nazari-1 پروفایل جواد نظری دَر Ton-mag، اطلاعات سینمایی و نقش‌ئون]
* [https://web.archive.org/web/20260220022046/https://baike.baidu.com/item/Javad%20Nazari/18650381 صفحهٔ جواد نظری دَر Baidu Baike، معرفی کوتاه]
* [https://letterboxd.com/actor/javad-nazari-3 صفحهٔ جواد نظری دَر Letterboxd، نقد و بررسی فیلم‌ئون]

== منبع‌ئون ==
{{پانویس}}

[[رده:بازیگران ایرانی]]
[[رده:اهالی تهران]]
[[رده:زادگان ۱۳۶۱]]
[[رده:آهنگسازان ایرانی]]
[[رده:بازیگران تیاتر]]</text>
      <sha1>tiwz7m9062f3mzxp8ir711yugojsqe4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>156499</id>
      <parentid>156498</parentid>
      <timestamp>2026-06-04T09:09:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33133-07</username>
        <id>18543</id>
      </contributor>
      <origin>156499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15890" sha1="6kmienjxw1qtvxcwgbpj9a5564pg2tx" xml:space="preserve">{{بازيگر ٚ جعبه
|نام= جواد نظری
|تصویر= J.Nazari.Film.Nefar.jpg
|تاتايي تؤضيح= جواد نظری
|أصلي نام= جواد نظری
|کۊنۊش ٚ زمينه= سينما، تئاتر، مزقان (آهنگ‌سازي)
|ميلليت= [[ايران]]
|تولد ٚ تاريخ= ۸ مرداد ۱۳۶۱
|تولد ٚ جيگا= [[تهران]]، ایران
|والدین= 
|مرگ ٚ رۊج=
|مرگ ٚ جيگا= 
|زيوٚش ٚ جيگا=
|مختصات محل زندگی=
|مدفن= 
|باخي نامان= 
|پیشه= بازيگر، آهنگساز
|کار گۊدن ٚ سالان= ۱۳۸۰–هأسأ
|نقش برجسته= 
|همسر= 
|زيوش ٚ شريکان=
|زاکان= 
|تأثير بنأ=
|تأثير بيگيته‌=
|وبگاه= 
|imdb_id=3640231
|soure_id=138208112043
|جوایز اسکار= 
|جوایز آفی=
|جایزه اریل=
|جوایز بافتا= 
|جوایز سزار=
|جوایز امی=
|جوایز جمینای=
|جوایز گوی طلایی= 
|جوایز تمشک طلایی=
|جوایز گویا=
|جوایز گرمی=
|جوایز ایفتا=
|جوایز لورنس الیور=
|جوایز فیلم ملی=
|جوایز ساگه=
|جوایز تونی=
|جوایز حافظ=
|جوایز= 
|امضا= 
}}

'''جواد نظری''' (بزائه‌ی ۸ مرداد ۱۳۶۱، [[تهران]]) اتا هنرمند چندوجهی [[ایرانی]] هسته که تو زمینه‌ئون سینما،[[تياتر|تیاتر]] و موسیقی از سال‌ ۱۳۸۰ جه وَری فعالیت کانده. وه علاوه بر بازیگری، به عنوان [[مزقان‌ساز]] تیتراژ و موسیقی متن فیلم‌ئون هم شناخته بونه. دربارهٔ فعالیت‌ئون وه دَر بعضی رسانه‌ئون داخلی و بین‌المللی گزارش‌ئون منتشر بیته.&lt;ref name=&quot;Google graph&quot;&gt;https://musicbrainz.org/artist/6311971a-1b30-448c-83f2-a3e1adaba700&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Borna&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=خبر جواد نظری |نشانی=https://borna.news/fa/news/1221069/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D9%81%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF |وبگاه=Borna News |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.diaridegirona.cat/oci/cine/pellicules/filmografia-javad-nazari/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mymovies.it/persone/javad-nazari/200661/&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;https://www.grafiati.com/en/literature-selections/iranian-actor/&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== فعالیت‌ئون ==

=== سینما ===
* فیلم '''نفار''' دله بازی هاکرده که سال ۱۴۰۰ شهرزاد موسوی وه ره کارگردانی هاکرده.&lt;ref name=&quot;Cinemahouse&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پایان فیلم‌برداری نفار در کرج |نشانی=https://www.cinemahouse.ir/1400/05/25/%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%E2%80%8C%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D9%81%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AC/ |وبگاه=Cinema House |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20230420095207/https://iycs.ir/%d9%be%d8%a7%db%8c%d8%a7%d9%86-%d9%81%db%8c%d9%84%d9%85%e2%80%8c%d8%a8%d8%b1%d8%af%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d9%86%d9%81%d8%a7%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%da%a9%d8%b1%d8%ac/&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''شکارچی''' دله هم نقش داشته که رفیع پیتس وه ره سال ۱۳۸۹ بساته و نشون‌دهنده [[نیویورک تایمز]] و [[بی بی سی]] دله نقد بَیییه.&lt;ref name=&quot;NYT&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=The Hunter by Rafi Pitts Review |نشانی=https://www.nytimes.com/2012/01/04/movies/the-hunter-by-rafi-pitts-review.html |وبگاه=The New York Times |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/programmes/b01c2bjq&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''میم مثل مادر''' دله سال ۱۳۸۵ هم بازی هاکرده.&lt;ref&gt;{{cite web
 |title=معرفی فیلم میم مثل مادر
 |url=https://aftabnews.ir/fa/news/928807/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%DB%8C%D9%85-%D9%85%D8%AB%D9%84-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1
 |publisher=آفتاب‌نیوز
 |language=fa
 |access-date=۳۰ ژانویه ۲۰۲۶
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Entekhab&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=معرفی فیلم میم مثل مادر |نشانی=https://www.entekhab.ir/fa/news/808518/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%85%DB%8C%D9%85-%D9%85%D8%AB%D9%84-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1 |وبگاه=Entekhab |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه فیلم '''در دنیای تو ساعت چند است''' دله سال ۱۳۹۳ هم بازی هاکرده. &lt;ref&gt;https://paraj.ir/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA-%DA%86%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B3%D8%AA&lt;/ref&gt;
* اطلاعات سینمایی وه پایگاه‌ئونی مِثل [[سوره سینما]]&lt;ref name=&quot;Soureh&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل جواد نظری |نشانی=https://irmdb.sourehcinema.com/People/People.aspx?Id=138208112043 |وبگاه=Soureh Cinema |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt; و [[Filcin]]&lt;ref name=&quot;Filcin&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل جواد نظری |نشانی=https://filcin.com/person/17246/%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C |وبگاه=Filcin |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt; دله ثبت هسته.

=== تیاتر ===
* وه نمایش «'''ترنج و غول درخت آرزو'''» دله نقش اصلی ره بازی هاکرده.&lt;ref name=&quot;Isfahan&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=ترنج و غول درخت آرزو |نشانی=https://isfahantheaters.ir/fa/176673 |وبگاه=Isfahan Theaters |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ICY&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=پروفایل تئاتر جواد نظری |نشانی=https://icy.theater.ir/fa/176673 |وبگاه=ICY |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Theaterir&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=اداره کل هنرهای نمایشی |نشانی=https://theater.ir/ci/180334 |وبگاه=Theater.ir |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;

=== موسیقی ===
* وه موسیقی فیلم '''تا فردا''' (۲۰۲۲) ساخته علی عسگری ره با عنوان &quot;موسیقی آرشیوی&quot; تهیه هاکرده.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Until Tomorrow / Juste une nuit (Iran) |نشانی=https://desertfilmsociety.org/screening/until-tomorrow-france/ |وبگاه=Desert Film Society |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;
* وه [[آهنگساز]] هسته و آثار وه پلتفرم‌ئونی مِثل [[اپل میوزیک]]،&lt;ref name=&quot;Apple&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari on Apple Music |نشانی=https://music.apple.com/ca/artist/1657230677 |وبگاه=Apple Music |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[موسیقی‌برینز]]،&lt;ref name=&quot;MusicBrainz&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://musicbrainz.org/artist/6311971a-1b30-448c-83f2-a3e1adaba700 |وبگاه=MusicBrainz |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[بوم‌پلی]]&lt;ref name=&quot;Boomplay&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad.Nazari |نشانی=https://www.boomplay.com/artists/51741059 |وبگاه=Boomplay |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; و [[ست‌لیست.اف‌ام]] دله موجود هسته.&lt;ref name=&quot;Setlist&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari Live Setlists |نشانی=https://www.setlist.fm/setlists/jvadnazari-13ffc101.html |وبگاه=Setlist.fm |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt;

=== افتخارات ===
* وه نمایش «ترنج و غول درخت آرزو» وسّه جشنواره تیاتر کودک و نوجوان اردکان دله سال ۱۴۰۲ لوح تقدیر و جایزه نقدی بیته.&lt;ref name=&quot;IRNA&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=اسامی برترین‌های جشنواره تئاتر کودک و نوجوان اردکان یزد اعلام |نشانی=https://www.irna.ir/news/85397800/%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%E2%80%8C%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9-%D9%88-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%DB%8C%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85 |وبگاه=IRNA |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان دله هم سال ۱۴۰۲ برگزیده بَیییه.&lt;ref name=&quot;Boong&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان |نشانی=https://boong.ir/%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%84%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%ج%D8%A7%D8%B3%D8%AA%8 |وبگاه=Boong |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Farhang&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=برگزیدگان جشنواره تئاتر خیابانی لاهیجان |نشانی=https://gilan.farhang.gov.ir/fa/news/760493/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%D9%84%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86 |وبگاه=Farhang.gov.ir |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Sahebkhabar&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=برگزیدگان جشنواره تئاتر کودک |نشانی=https://sahebkhabar.ir/news/65385805/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88%D9%87%D8%B4%D8%AA%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9-%D8%AF%D8%B1 |وبگاه=Sahebkhabar |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;

=== سایر فعالیت‌ئون ===
* وه سریال «'''ملک‌آباد'''» (۱۴۰۴) دله به عنوان دستیار اول کارگردان حضور داشته.&lt;ref name=&quot;ISNA-Malekabad&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=سریال ملک‌آباد در زاهدان کلید خورد |نشانی=https://www.isna.ir/news/1404052716258 |وبگاه=ایسنا |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Shahrara&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=سریال ملک آباد در زاهدان مقابل دوربین رفت |نشانی=https://shahraranews.ir/fa/news/352489 |وبگاه=شهرآرا |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;
* وه فیلم «'''زنانی که با گرگ‌ها دویده‌اند'''» (۱۳۹۸) دله به عنوان سرمایه‌گذار حضور داشته. این فیلم جایزه بهترین فیلم بلند داستانی ره جشنواره مستقل کالیفرنیا (IndieFEST) سال ۲۰۲۰ بیته.&lt;ref name=&quot;ISNA-Gorg-ha&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=«زنانی که با گرگ‌ها دویده‌اند»؛ بهترین فیلم بلند داستانی در جشنواره مستقل کالیفرنیا شد |نشانی=https://www.isna.ir/news/98112417828/ |وبگاه=ایسنا |تاریخ انتشار=۲۴ بهمن ۱۳۹۸ |تاریخ بازبینی=۱۹ فوریه ۲۰۲۶ |زبان=fa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.pana.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-32/966247-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D8%A7&lt;/ref&gt;

=== رسانه‌ئون بین‌المللی ===
اطلاعات و اخبار مربوط به وه رسانه‌ئونی مِثل [[Filmweb]]،&lt;ref name=&quot;Filmweb&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.filmweb.pl/person/Javad+Nazari-1203209 |وبگاه=Filmweb |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[آکموداسی]]،&lt;ref name=&quot;Acmodasi&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.acmodasi.in/amdb/person/4612939-javad-nazari |وبگاه=Acmodasi |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[مای‌موویز]]،&lt;ref name=&quot;Mymovies&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://oc.mymovies.dk/Person/07411801-0ca0-4690-95f3-7422774ccb5f |وبگاه=Mymovies |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[پلکس]]،&lt;ref name=&quot;Plex&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari on Plex |نشانی=https://watch.plex.tv/person/javad-nazari |وبگاه=Plex |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[تی‌وی‌گاید]]،&lt;ref name=&quot;TVGuide&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://www.tvguide.com/celebrities/javad-nazari/bio/3060285951/ |وبگاه=TV Guide |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[تی‌وی‌تایم]]،&lt;ref name=&quot;TVTime&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://tvtime.com/ar/people/9133344-javad-nazari |وبگاه=TV Time |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; [[بی‌بی‌سی]]،&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=BBC Programmes |نشانی=https://www.bbc.co.uk/programmes/b01c2bjq |وبگاه=BBC |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=en}}&lt;/ref&gt; و [[پلار]]&lt;ref name=&quot;Plare&quot;&gt;{{یادکرد وب |عنوان=Javad Nazari |نشانی=https://movie.plare.fr/people/1406932/javad-nazari |وبگاه=Plare |تاریخ بازبینی=۳ ژانویه ۲۰۲۶ |زبان=fr}}&lt;/ref&gt; دله هم ذکر بَیییه.&lt;ref&gt;* [https://m.filmaffinity.com/cr/name-movies.php?name-id=873391264 FilmAffinity profile]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tv.nu/medverkande/javad-nazari&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.mafab.hu/people/javad-nazari-1009980.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://cine.entradas.com/person/javad-nazari?lang=en&lt;/ref&gt;

== بیرونی لینک‌ئون ==
* [https://www.wikidata.org/wiki/Q138068351 ویکی‌دیتا: جواد نظری]
* [[openlibrary:works/OL38078137W/Javad_Nazari|صفحهٔ جواد نظری در OpenLibrary معرفی کوتاه]]
* [https://ratersapp.com/crew/4612939/javad-nazari پروفایل جواد نظری دَر Ratersapp، فهرست پروژه‌ئون و نقش‌ئون]
* [https://ton-mag.pl/aktorzy/javad-nazari-1 پروفایل جواد نظری دَر Ton-mag، اطلاعات سینمایی و نقش‌ئون]
* [https://web.archive.org/web/20260220022046/https://baike.baidu.com/item/Javad%20Nazari/18650381 صفحهٔ جواد نظری دَر Baidu Baike، معرفی کوتاه]
* [https://letterboxd.com/actor/javad-nazari-3 صفحهٔ جواد نظری دَر Letterboxd، نقد و بررسی فیلم‌ئون]

== منبع‌ئون ==
{{پانویس}}

[[رده:بازیگران ایرانی]]
[[رده:اهالی تهران]]
[[رده:زادگان ۱۳۶۱]]
[[رده:آهنگسازان ایرانی]]
[[رده:بازیگران تیاتر]]</text>
      <sha1>6kmienjxw1qtvxcwgbpj9a5564pg2tx</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>