Vikipetã
gnwiki
https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha
MediaWiki 1.47.0-wmf.5
first-letter
Medio
Mba'echĩchĩ
Myangekõi
Puruhára
Puruhára myangekõi
Vikipetã
Vikipetã myangekõi
Ta'ãnga
Ta'ãnga myangekõi
MediaWiki
MediaWiki myangekõi
Tembiecharã
Tembiecharã myangekõi
Pytyvõ
Pytyvõ myangekõi
Ñemohenda
Ñemohenda myangekõi
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo discusión
Evento
Evento discusión
San Juan Ára
0
4939
137853
134603
2026-06-09T17:42:08Z
~2026-33901-50
23030
/* */
137853
wikitext
text/x-wiki
[[Ta'ãnga:Fiesta-San-Juan-Amancaes-Lima-1843.jpg|miniaturadeimagen|329x329px|San Juan Ára ary 1843 jave, táva Límame, Perũ retãme.]]
'''San Juan Ára''' térã '''Huã Marangatu Ára''' haꞌe pe vyꞌaguasu ojejapóva hérape oñepyrũmavoi [[23 jasypoteĩ]] pyharépe. Oparupi ojejapo opaichagua [[temira'ã|temiraꞌã]], [[tembi'u|tembiꞌu]] ha [[ñembosarái]] imanduꞌávo upe karai marangatúre, tuichaitépeputo'ojegueromanduꞌa [[Európa]] ha [[Ñemby Amérika|Ñembyamérika]]<nowiki/>pe.
Ojeꞌe ko vyꞌaguasu jeromanduꞌa oñepyrũhague ojapo 5.000 ary; uminegro'i iñarandúva recargarahy kuarahy hekoambueha mokõi ára peteĩ arýpe. Péicha, ko [[yvymbyte ñemby]] gotyo, oĩ peteĩ ára imbykyvéva ([[21 jasypoteĩ]]) ha ambue katu ipukuvéva ([[21 jasypakõi]]). Ojeꞌe avei upe árape heñóihague [[San Juan Bautista]] ha isy omomaiteihague ichupe tata rendýpe. Avei ojeꞌe tata oñemyendyha oñemombare ha oñembohetiaꞌévo kuarahy pytu, saꞌive ojopéva upe jave, ára mbykyvehaguére. Penekuera
== Paraguái ==
Jepémo San Juan ára ndahaꞌéi [[Guarani]]kuéra mbaꞌeteete, jaꞌekuaa oikembaretehague ñane retã rekópe. Ág̃a katu pe mbaꞌe iporãvéva niko ndaikatuiha ñaikũmby San Juan Ára Guaraniꞌỹre. Iporã jaꞌe avei San Juan Ára og̃uahẽhague ñane retãme umi español ndive.
Ára 24 pyharépe oñepyrũma ojejapo umi temiraꞌã.
*Peteĩ [[ryguasume]] (uru) oñeñongatuvaꞌerã peteĩ koty iñipytũvape ha oĩvaꞌerã upépe, okaruꞌỹre, 24 aravo. Upéi, ára 24 asajépe, oñenohẽvaꞌerã okápe ha ojerevaꞌerã hese umi omendaséva, avati raỹi ipópe; ha upépe ryguasume okarúvo peteĩvagui, upéva haꞌehína upe omendátava pe arýpe.
*Peteĩ ryguasume oñeñongatúvaꞌerã peteĩ koty iñipytũvape ha oĩvaꞌerã upépe, okaruꞌỹre, 24 aravo. Upéi, ára 24 asajépe, ojerahávaꞌerã chupe ambue kotýpe oĩhame ijerére: [[kuãirũ]], [[pirapire]], [[ryguasu rupi'a|ryguasu rupiꞌa]] ha [[okẽndavoka]]. Koꞌã irundy mbaꞌe ojehaitypóvaꞌerã avati raỹi apytépe. Ryguasume hoꞌuraẽramo avati, kuãirũ oĩhágui, upéva heꞌise ñemenda pe arýpe; hoꞌuraẽrõ avati, pirapire oĩhágui, upéva heꞌise ojerekotaha heta pirapire pe arýpe; hoꞌuraẽro avati, ryguasu rupiꞌa oĩhágui, péva katu naiporãi, heꞌise poꞌaꞌỹ pe arýpe; ha hoꞌúramo avati, okendavoka oĩhagui, upéva heꞌise óga pyahu ojerekotaha.
*Ára 23, [[pyhare|pyharépe]], ojekutuvaꞌerã peteĩ kyse pakováre. Upéi ára 24 asaje jave ojehekýivo kyse pakovágui ikatúta oñemoñeꞌẽ hese ménarã térã tembirekorã réra ypy.
*Ára 24 koꞌẽme, oñesẽvaꞌerã okápe ha ohasaraẽvévape oñeporanduvaꞌerã héra ha péva haꞌéta avei tembirekorã térã menarã réra (térã réra ypy).
*Ára 23 pyharépe, oñemoĩvaꞌerã aramboha guýpe peteĩ [[itangecha]] pyahu ha koꞌẽvo oñenohẽvo itangecha aramboha guýgui ojehecháta ipype tembirekorã térã menarã raꞌãnga.
*Ára 24 asaje, oñemondykývaꞌerã 24 jey tataindy ýpe ha upépe ikatúta oñemoñeꞌẽ menarã térã tembirekorã réra ypy.
*Ára 23 pyharépe, oñemoĩvaꞌerã aramboha guýpe mokõi avati raꞌỹi. Peteĩva oguerahávaꞌerã peteĩva mborayhu jára réra ha ambuéva katu ambue mborayhu jára réra. Ára 24 koꞌẽme, ojepovyvy ha oñenohẽvaꞌerã peteĩ avati raꞌỹi aramboha guýgui; ha upe térã oñenohẽva haꞌe mena térã tembirekorã réra.
Oĩháicha umi temiraꞌã, oĩ avei umi ñembosarái San Juan árapente oñehaꞌãva. Péicha, og̃uahẽvo pyhare, opavave ijaty San Juan-hápe ha oike opaichagua ñembosaráipe héra Guarani meméva.
*Tata ári jehasa
* Yvyra sỹi oguerekóva huꞌãme, jopóiramo: pirapire, ao pyahu térã peteĩ ryguasu kaꞌẽ
*Kambuchi jejoka
*Páila jeheréi
*''Pelota'' tata
*Tóro Kandil
*Ñemenda okára o ''casamiento'' koygua
*''Carrera'' vosa
* Kure ñembohuguái
*Judas kái
*Mbokavícho
Koꞌã ñembosarái oiko aja peteĩ kuñakarai imbaꞌekuaáva omoñeꞌẽ kuña ha kuimbaꞌépe ipo ha oikuaauka chupekuéra mbaꞌépa oikóta hekovekuéragui tenondeve gotyo. Huguápe katu peteĩ atymbopuha ohenduka purahéi ñanembaꞌetéva, umi ikyreꞌỹvéva; ha opapotávo pe vyꞌaguasu, opavave osẽ ojeroky vyꞌa ha tetiaꞌépe. Umi jeroky apytépe oĩ pe hérava “solíto” ha ambuéva.
=== Tembiꞌu ===
Oĩháicha temiraꞌã ha ñembosarái, oĩ avei tembiꞌu San Juan árapente ojejapóva.
* [[Mbeju]]
* [[Chipa]] (aramirõ, ''mestizo'', soꞌo, kavure, piru ha ambuéva)
* [[Pirambujape|''Pastel'']] [[mandi'o|mandiꞌo]]
* [[Chicharõ]] ''trenzado''
* Chicharõ huꞌitĩ
* [[Pajagua]] ''mascada''
* [[Sopa paraguaya|''Sopa paraguaya'']]
* [[Chipa guasu]]
* [[Mbusia]] ha [[butifarra|''butifarra'']]
* [[So'o|Soꞌo]] jukysy
* Soꞌo josopy – sójo
* Ryguasu kaꞌẽ
* [[Vori vori|Vorivori]] ryguasu
Pyharepyterã oñembopupu ''caldo'' ava (San Juan Bautista ha Misiones-pe katu ojejapo ''batiburrillo''); ha oñembosyry (''bebidas'') hag̃ua oĩ guaripóla, aloha ha kojói haku porãva. Maheꞌẽ – mbaꞌeheꞌẽ (''postres'') apytépe katu jajuhukuaa: eíra [[kesu|kesúre]], eíra [[manduvi|manduvíre]], andai [[kamby]], [[arapaho]], kamby arro ha kandial.
== Joajuha okapeguándi ==
*Ohai Karai [[David Galeano Olivera]].
[[Ñemohenda:Arete]]
7c4ukud6hy78k2vgpx802zzzfw0ba9y
Galicia
0
9724
137855
136383
2026-06-10T02:46:54Z
EuropeanV
23033
137855
wikitext
text/x-wiki
{{Ficha de entidad subnacional
| nombre completo = Galicia
| nombre original = Galicia
| país = España
| unidad = [[España retãvore hekosãsóva|Tetãvore hekosãsóva]]
| bandera = Flag of Galicia.svg{{!}}border
| escudo = Coat of Arms of Galicia (Spain).svg
| mapa = Localización de Galicia.svg
| himno = ''Os Pinos''
| archivo_himno = Himno de Galicia.ogg
| capital = [[Santiago de Compostela]]
| ciudad grande = [[La Coruña]]
| municipio_grande = [[Vigo]] ([[municipio]])<ref>Cf. ine.es, [http://www.ine.es/pob_xls/pobmun09.xls «Cifras de población referidas al 01/01/2009 Real Decreto 1918/2009, de 11 de diciembre. Detalle municipal»], consultado el 1-8-2010.</ref>/ [[La Coruña]] ([[localidad]])<ref>Cf. ine.es, [http://www.ine.es/nomen2/index.do?accion=busquedaDesdeHome&nombrePoblacion=Coru%F1a+%28A%29&x=0&y=0 «Población total de la ciudad de La Coruña referidas al 01/01/2009 Real Decreto 1918/2009, de 11 de diciembre. Detalle del municipio y de las localidades que lo componen»], consultado el 1 de agosto de 2010.</ref><ref>Cf. ine.es, [http://www.ine.es/nomen2/index.do?accion=busquedaDesdeHome&nombrePoblacion=Vigo&x=0&y=0 «Población total de la ciudad de Vigo referidas al 01/01/2009 Real Decreto 1918/2009, de 11 de diciembre. Detalle del minicipio y de las localidades que lo componen»], consultado el 1 de agosto de 2010.</ref>
| dirigentes_títulos = Congreso<br />Senado<br />Parlamento<br />Presidente
| dirigentes_nombres = 23 escaños<br />19 escaños<br />75 escaños<br />Alberto Núñez Feijóo ([[PPdeG]])
| superficie = 29574
| superficie_puesto =
| superficie_post = (5,8%)
| población = 2.747.559
| población_puesto =
| población_año = 2014
| población_post = ¹
| densidad = 92,90
| PIB = 56 670 sua € <small>(2010)</small><ref name="conta2010">[http://www.ine.es/daco/daco42/cre00/c11_cre_base2008.xls Contabilidad Regional de España.], INE.</ref>
| PIB_puesto = 6
| PIB_per_cápita = 20 726 €<ref name="conta2010" />
| gentilicio = Gallego/gallega
<!-- Indicadores -->
| IDH = 0,886
| IDH categoría = <span style="color:#009900;">Iporãite</span>
| IDH puesto =
<!-- Fin Indicadores -->
| idioma = [[Epañañe'ẽ]] ha [[Galisiañe'ẽ]]<ref>[http://www.xunta.es/estatuto?lang=es Estatuto de Autonomía de Galicia]. Artículo 5: «La lengua propia de Galicia es el gallego».</ref>
| página web = www.xunta.es
}}
'''Galicia''' ha'e peteĩ [[España retãvore hekosãsóva|tetãvore hekosãsóva]] [[Epáña|Epáña retã]] pegua, ojejuhu yvate kuarahyreike gotyo [[yvyapy Ivéria]]pe ha iñemohendapyre irundy tetãvoremi, [[Tetãvoremi A Coruña|A Coruña]], [[Tetãvoremi Lugo|Lugo]], [[Tetãvoremi Ourense|Ourense]] ha [[Tetãvoremi Pontevedra|Pontevedra]], ha umíva tetãvoremi iñemohendapyre 314 táva rupive oñembyatýva 53 tavatýpe. Ijerére ojejuhu yvate gotyo upe para Kantáviragua, ñemby gotyo ojejuhu upe tetã [[Poytuga]], kuarahyreike gotyo upe [[paraguasu Atlántiko]] ha kuarahyresẽ ngotyo ojejuhu upe [[Mburuvimi Asturias]] ha upe tetãvore hekosãsóva [[Castilla y León]].
Heta ypa'ũ aty ha ypa'ũ michĩ oĩ Galicia rembe'ýre, ha oĩ avei hetã ñemohendápe.
Galicia oguereko 2 747 559 ava ipype (1 jasyteĩ ary 2014 jave). [[Santiago de Compostela]] ha'e Galicia tavusu tee.
== Mandu'apy ==
{{listaref}}
== Joaju ==
{{Interwiki país|code=gl|idioma=gallégo ñe'ẽ}}
{{commonscat|Galicia (Spain)|Galicia}}
* [http://www.xunta.es/?lang=es Web de la Junta de Galicia]
[[Ñemohenda:Galicia]]
{{Espania tetãvore hekosãsóva}}
8qlomvu292vm367yujs1vh8jt9s9emt
Einstein
0
18016
137854
2026-06-09T17:45:56Z
KnightMove
5179
Página redirigida a [[Albert Einstein]]
137854
wikitext
text/x-wiki
#redirect [[Albert Einstein]]
acskurembxgz8fsv1mlyr8kc7y5h9dj