Vikipetã gnwiki https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha MediaWiki 1.47.0-wmf.13 first-letter Medio Mba'echĩchĩ Myangekõi Puruhára Puruhára myangekõi Vikipetã Vikipetã myangekõi Ta'ãnga Ta'ãnga myangekõi MediaWiki MediaWiki myangekõi Tembiecharã Tembiecharã myangekõi Pytyvõ Pytyvõ myangekõi Ñemohenda Ñemohenda myangekõi TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión 0 3263 138152 136921 2026-08-01T00:06:25Z InternetArchiveBot 14761 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138152 wikitext text/x-wiki {{tava | nombre = Ajólas | nombre-original = Ayolas | foto = | fotoinfo = Corateí en Ayolas | pais = {{PAR}} | prov/dep = [[Misiones]] | poblacion = 16&nbsp;921 | territorio = 1060 | ISO = | altitud = 45 | coor = {{coor dms|27|23|60|S|56|53|60|W}} |}} '''Ayolas''' tenda [[Paraguai]]gua opytáva [[Misiones]] departamento pe, ymave ojeikuaava’ekue "Korateī" ha "San José mi" ramo. == Héra tee == Ko táva oñembohéra péicha ojegueromandu’aháre [[Juan de Ayolas]] pe, [[Pedro de Mendoza]] pytyvõha, heñói va'ekue [[Puerto la Candelaria]], táva ko’ág̃a hérava [[Fuerte Olimpo]], [[Ysyry Paraguái|ysyry Paraguay]] ári. Oje’e ypykuéra Chakoygua ojuka hague chupe, okañyete rupi avave oikuaave’ỹme chugui mba’eve. == Yvykuaa == Ayolas opyta yvy gotyo tetãpýpe, ag̃ui ete táva Santiago de Misiones, San Juan Bautista ha San Ignacio gui. Ha’e peteĩ táva hetahápe pirakutuha, opytáva 310 [[km]] [[Paraguaý]]gui, [[ysyry Parana]] rembe’ýpe. === Ararova === Arahakúpe hakukue og̃uahẽ 39&nbsp;°C, araro’y aja katu ho’ysãngue ohupyty 0&nbsp;°C. Ary pukukue oñemombytéramo hakukue 21&nbsp;°C rupi. === Demografía === Ayolas pe oiko 15&nbsp;219 tapicha, umíva apytégui 7&nbsp;749 kuimba’e ha 7&nbsp;470 kuña. Okaháre oĩ 10.851 tapicha ha pe tavaitépe katu, 4&nbsp;368; péicha jahecha ko táva oĩha irundyhápe tapicha retakuépe departamento-pe, [[San Ignacio]], [[San Juan Bautista]] ha [[Santa Rosa (Paraguái)|Santa Rosa]] rire. == Hekoasakue == Táva “Ayolas” ofunda 1840 karai Patricio Aquino, José Gaspar Rodríguez de Francia ojerure rupi chupe. [[Ta'ãnga:Río_Parana.JPG|thumb|300px|left|[[Ysyry Parana]].]] Ayolas-pe opyta Entidad Binacional Yacyretã. Kóva oñemopu’ã aja oñemohenda pe táva ikatu hag̃uáicha mba’apoharakuéra hóga “Mil Viviendas” ha “Villa Permanente”. Ko distrito ojekuaa mombyry “Fiesta Nacional del Dorado” rupi. == Ekonomia == Ajolas-guakuéra omba’apo mymba ñemongakuaa ha mba’e jehepyme’ẽme; avei pirakutúpe. == Mba’éichapa oñeg̃uahẽkuaa upépe == Ayolas-pe oñeg̃uahẽ peteĩ ruta hũ osẽva Ruta I “Mcal. Francisco Solano López”-gui, Santiago rire. == Turismo == Ko távagui ag̃ui ete opyta ''represa hidroeléctrica de Yacyretã'', (''"país de la luna"'') hi’ag̃ui rupi opyta peteĩ y pa’ũ tekoha ndaijojaháiva Paraguáipe. Ojeikuaave ka’aguy Arary ha heta yvyku’i ypererĩ ári ojeipysóva. Ko represa ome’ẽ tembiapo heta tapichápe ko távaygua ha avei ijerereguápe; péva kuri paraguaigua ha argentina pegua rembiapokue. Ayolas pe oĩ peteĩ oñembohérava ''Museo Arqueológico'' ha oguereko heta mba’e ojejuhuva’ekue upe jere rehe, umíva apytépe oĩ ''urna funeraria'' ypykuéra upe rupiguare mba’ekue ha avei ojehechaukahápe mymba ha ka’avo upe rupi gua. Ayolas táva iporãitereíntema pirakutuharakuérape g̃uarã, oĩ rupi hi’ysyrýpe pira neporãva: vóga, piraju, suruvi ha ambue pira upe rupi gua. Playa Korateĩ pe katu, ha San Josemíme heta tapicha opavave tetãgui oho ohasa arahaku aja. [[Ta'ãnga:Vista represa.JPG|thumb|right|300px|[[Yasyretã-Apipe|Represa de Yacyretá]].]] Tupão San Josemíme, oĩ peteĩ Tupãsy Maria henyhẽva kapi’ígui, ou va'ekue yma jesuita kuéra gui oīro guare. Jasyporundýpe oñembosako’i ''Festival del Arary'', ojejapóva ''Teatro de las Mil Viviendas'' pe, ohohápe ohechauka ikatupyry artista Paraguái ha Argentina gua. 18 km Villa Permanente gui, opytáva Ayolas pe, ojejuhu peteĩ yvy guasu orekóva 100 ''hectárea'', oĩhápe mymba opaichagua oikove ha ikatu hape oñemoña hikuái; péva héra ''Refugio de Atingy''. Ko tenda mymba kuera oñemo’ãháre oñangareko ''Entidad Binacional Yacyretã'', 1982 guive. Oĩ tapicha oisãmbyhýva umi tape po’i rehe mbohupa ohóvape. Umi mymba upe jere rehe guare oñeimo’ã ha oñeñongatu ikatu hag̃uáicha ojekuaauka ha oñemboguata ''programa'' oñemoñaña mbotávo péicha sãso’ỹme mymba omamombakuaáva. == Referencias == * Geografía Ilustrada del Paraguay, Distribuidora Arami SRL; 2007. ISBN 99925-68-04-6 * Geografía del Paraguay, Primera Edición 1999, Editorial Hispana Paraguay SRL == Enlaces externos == * [http://www.senatur.gov.py/ Secretaria Nacional de Turismo] * [http://www.dgeec.gov.py// Dirección General de Encuestas, Estadísticas y Censos] * [http://www.abc.com.py ABC Digital "Así es Nuestro País" MISIONES (VIII Departamento)] * [https://web.archive.org/web/20080224012535/http://www.fallingrain.com/world/PA/12/Ayolas.html Coordenadas Geográficas e Imágenes Satelitales: Ayolas] * [http://www.bvp.org.py/ Asociación Biblioteca Virtual del Paraguay] [[Ñemohenda:Paraguái tava]] [[Ñemohenda:Tetãvore Misiónes]] e4983ul93hkvste43cziqh90wib3dvz 0 4033 138154 136863 2026-08-01T00:14:06Z InternetArchiveBot 14761 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138154 wikitext text/x-wiki {{tava | nombre = Benjamín Aceval | nombre-original = | foto = | fotoinfo = | pais = {{PAR}} | prov/dep = [[Presidente Hayes]] | poblacion = 16.248 | territorio = | ISO = PY-11 | altitud = | coor = |}} '''Benjamín Aceval''' ha’e peteĩ táva oõva tetãvore [[Presidente_Hayes|Presidente Hayes]]-pe. == Toponimia== Ogueraha ko téra pe diplomático [[Paraguái]]gua, Benjamín Aceval, omoguahẽva’ekue kuatia mburuvicha Rutherford B. Hayespe, omboguapyva’ekue héra tetã Paraguái gotyo pe ñorairõ guasu Guerra de la Triple Alianza aja. [[Image:Benjamin Aceval.JPG|thumb|500px|left|Monumento de Benjamín Aceval]] ==Clima== Ararova arahakúpe ohupity 44°C ha araro’ýpe 0°C. Ararova mbyte katu 26°C. ==Demografía== Benjamín Aceval oguereko 16.248 aval, ãvagui 8.076 ha’e kuimba’e ha 8.171 kuña, Dirección General de Estadísticas, Encuestas y Censos rupi jaikuaáva. ==Economía== Ko tenda ha’e pe hetave oñemba’apoha kokue térã mymba ñangarekópe tetãvore Presidente Hayes ryepýpe, oguereko tuicha takuare’ẽndy, avei oĩ peteĩmi ingenio de azúcar [[Chaco]] ryepy pegua, ojapóva azúcar orgánica. Avei ojejapo eíra takuare’ẽgui. Avei oĩ mba’apohára guera ha kamby rehegua. Ko kamby rehe omba’apóva ojapo kamby jypyre, yogur, mba’ehe’ẽ, kesu ha ambue mba’e osẽva ko mba’égui. Ryguasukuéra oñemongakuaáva ha’e ojepuruva’erã táva [[Paraguaý]]pe año. Peteĩ yvyra mbo’iha oĩva ko’ápe ogueraha hembiapokue Europa gotyo. ==Turismo== Umi colinas ojeréva hese ha’e mba’e iporãva mayma tapicha ohóvape guarã. Ogakuéra ymaguare táva pegua, municipalidad, obispado ha pe fábrica de azúcar, Censi ha Pirotta avei. Santo ára ha’e 30 jasypoapy jave, Santa Rosa de Lima ára, Benjamín Aceval ñatendehára. Ára 8 jasypakõi jave compañía Cerrítope oñemomba’e guasu Inmaculada Concepción-pe. Pe plaza Mcal. Estigarribiape oĩ peteĩ tajy oñotyva’ekue ha’etevoi ary 30 jasypoapy ary 1940 jave, peteĩ arapokõindy omano mboyve. Yma guréma avei ha’e pe fábrica de azúcar, ary 1800 rupi oñepyrũva, ikatu ohóvape guarã techapyrã. Umi Toba Qomgua, oĩva Cerrítope, omba’apo artesanía fibras vegetalesgui, ojapo bolsos, mochilas, cintos ha ambue mba’e. Avei oĩ hikuái pe artesanía tujuguápe. Exposición artesanía rehegua oiko 2km táva mbyte Benjamín Acevalgui. ==Historia == Ko táva heñoiva’ekue ára 30 jasyrundy ary 1859 jave. Avakuéra oikova’ekue ñepyrũrã ha’eva’ekue pytagua memete oúva Villa Hayesgui. Ñepyrũra ojeheróva’kue Monte Sociedad, ary 1940 jave oiko chugui distrito Ley 436 ára 6 jasypa jave. Pe laudo Hayes hérava rupive tendota Estados Unidos-gua, Rutherford B. Hayes, oipytyvõ Paraguáipe ñorairõ guasu Triple Alianza oikórõ guare. Ko tembiapópe oñemomba’e guasu Benjamín Aceval-pe, oguerahava’ekue kuatiakuéra mburuvicha Hayespe. '''Benjamín Aceval''' oguereko mokõi compañías: Cerrito ha Costa. [[Image:Calle en Benjamin Aceval.JPG|300px|thumb|Calle en Benjamín Aceval]] ==Escuelas == Pe Escuela Agrícola San Francisco oĩva Cerrítope ha’e ikatuhápe oñembokatupyry opavave tendagua, omyakãva peteĩ ONG, Fundación Paraguaya hérava, ikatuhápe oiko 150 ava oĩ jave talleres o jornadas completas pe granja escuela-pe. Escuela Pa’i Puku, omba’apóva ary 1995 guive ha’e omoñepyrũva’ekue peteĩ aty mymba ñangarekohára tendagua oma’ẽvo hikuái tenonde gotyo pe Centro Educativo María Medianera (Pa'i Puku) rehe. Ko mbo’ehao omba’apo ha omoarandu mitã ha mitãrusúpe, oguereko mitã ha mitãrusu mbo’ehao. Ko’ápe oike 500 temimbo’e rupi. Oguereko talleres ombo’éva heta mba’e: yvyra kytiha, ao jejapo ha ñekytĩ, virupuru óga pegua, ka’avo hi’upýva pohã’ýregua, salud rural, apĩ rehegua, computación, dactilografía, electricidad, káva rehegua ha ambue mba’e. Jasyporundy jave oiko pépe pe festival folclórico hérava, ojehechaukahápe mba’ekuaa purahéi rehegua térã jeroky opaichagua ãva omoakã temimbo’e mboehaópegua. Oĩ opaichagua tembi’u tendagua ha oiko avei fiestas campestres. Temimbo’ekuéra ohechauka bailes latinoamericanos umi tapicha ambue hendágui ohóvape guarã. ==Transporte== Opyta 42km [[Paraguaý]]gui, oñeguahẽ ko távape ruta IX Carlos Antonio López yrõ ruta Transchaco rupive. == Referencias == *Geografía Ilustrada del [[Paraguay]], Distribuidora Arami SRL; [[2007]]. ISBN 99925-68-04-6 *Geografía del Paraguay, Primera Edición [[1999]], Editorial Hispana Paraguay SRL == Enlaces externos== *[http://www.senatur.gov.py/ Secretaria Nacional de Turismo] *[http://www.dgeec.gov.py// Dirección General de Encuestas, Estadísticas y Censos] *[https://web.archive.org/web/20080723201116/http://www.correoparaguayo.gov.py/codigos_regionales.htm Correo Nacional Paraguayo] *[https://web.archive.org/web/20150922031119/http://www.fallingrain.com/world/PA/16/Benjamin_Aceval.html Coordenadas Geográficas e Imágenes Satelitales: Benjamín Aceval] [[Ñemohenda: Paraguái tava]] [[Ñemohenda:Tetãvore Presidente Hayes]] tb1uqj9gcvzl3wootkd4hsrvycbvgwd 0 4245 138155 136778 2026-08-01T00:17:21Z InternetArchiveBot 14761 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138155 wikitext text/x-wiki {{tava | nombre = Buena Vista | nombre-original = Buena Vista | foto = Paraguay Caazapa.png | fotoinfo = | pais = {{PAR}} | prov/dep = [[tetãvore Ka'asapa|Ka'asapa]] | poblacion = 5.934 | territorio = | ISO = | altitud = 138 | coor = {{coor dms|26|10|52|S|56|04|59|W}} |}} '''Buena Vista''' tavasu [[Paraguai]]gua, [[tetãvore Ka'asapa|Ka'asapa]] departamento-gua, heñoiva’ekue tetã ñe ñemohenda tavakuéra ñemboja’o rupi, 25 jasypoteĩ 1945-pe. [[Ta'ãnga:Arbol-y-cielo.png|thumb|320px|left|]] ==Héra tee== Pe héra añetehápe omoha’angahai tekoha porãite ha’éva ko táva. ==Yvykuaa== Buena Vista opyta 278km tavusu [[Paraguaý]]gui. ===Ararova=== [[Ta'ãnga:Paisaje paraguayo.jpg|thumb|320px|right|]] Hakukue ñamombytétaramo 21ºC rupi, arahaku aja katu og̃uahẽ 37ºC peve ha araro’y aja 1ºC peve. Buena Vista opyta departamento okyvehápe Paraguáipe, upévare upe región iporã añete ñemitỹ ha mymba ñemongakuaarã. ===Demografía=== Buena Vista-pe oiko 5.934 tapicha; umíva apytégui 3.136 kuimba’e ha 2.797 kuña, he’iháicha Dirección General de Estadísticas, Encuestas y Censos. ==Economía== Kokuépe oñemba’apove pépe ha avei vaka ñemongakuaápe. Yvyra jeheme’ẽme avei oñemba’apo. [[Ta'ãnga:Campesinos-8.png|thumb|320px|left|]] ==Mba’yruguata== Opyta 278km tavusu [[Paraguaý]]gui, San Juan Nepomuceno ha [[Ka%27asapa|Caazapá]] mbytépe. ==Turismo== Oĩ tenda porã ohóva pe héra ”Buena Vista” rehe. Ysyry Caapiibary rembe’ýpe ikatu ojepirakutu porã. ==Referencias== *Geografía Ilustrada del Paraguay, Distribuidora Arami SRL; 2007. ISBN 99925-68-04-6 *Geografía del Paraguay, Primera Edición 1999, Editorial Hispana Paraguay SRL ==Enlaces externos== * [http://www.senatur.gov.py/ Secretaria Nacional de Turismo] * [https://web.archive.org/web/20160304132809/http://www.fallingrain.com/world/PA/5/Buena_Vista.html Coordenadas Geográficas e Imágenes Satelitales: Buena Vista] * [http://www.dgeec.gov.py// Dirección General de Encuestas, Estadísticas y Censos] [[Ñemohenda:Paraguái tava]] [[Ñemohenda:Tetãvore Ka'asapa]] 9xa06ndpo33k1h1sj1x213i5tvc4p91 0 6527 138150 131424 2026-07-31T16:26:41Z ImI(x . x)ImI 23342 138150 wikitext text/x-wiki '''Mangapy Tembiesarái Yvypavẽ''', hérava avei '''Mangapy Tembiesarái Yvypavẽ FIFA pegua''', '''''Mundial de Fútbol''''' ha '''FIFA Tembiesarái Yvypavẽ''' ha'e peteĩ [[Húvol|Vakapipopo Ñembosarái]] hetatetãrehegua kuimba'erehegua [[FIFA]] ojapo. Ojejapo irundyrundy ary, [[1930]] guive. [[Vrasil]] oguereko 5 FIFA pu'aka rechaukaha, [[Italia]] oguereko 4, [[Alemaña]] oguereko 4 avei, [[Argentina]] oguereko 3, [[Uruguái]], [[Hyãsia]] ha [[Epaña]] oguereko 2 FIFA pu'aka rechaukaha, [[Ingyaterra]] oreko peteĩ. == Tembiesaraikuéra == [[File:World cup countries best results.png|frameless|right|upright=2]] * [[1930]]: Ipu'akavéva: {{URU}} * [[1934]]: Ipu'akavéva: {{ITA}} * [[1938]]: Ipu'akavéva: {{ITA}} * [[1942]]: Ndojejapói upe [[Mokõiha Ñorairõ Guasu]] oikógui. * [[1946]]: Ndojejapói upe [[Mokõiha Ñorairõ Guasu]] oikógui. * [[1950]]: Ipu'akavéva: {{URU}} * [[1954]]: Ipu'akavéva: {{GER}} * [[1958]]: Ipu'akavéva: {{BRA}} * [[1962]]: Ipu'akavéva: {{BRA}} * [[1966]]: Ipu'akavéva: [[Ta'ãnga:Flag of England.svg|20px|]][[Ingyaterra]]. * [[1970]]: Ipu'akavéva: {{BRA}} * [[1974]]: Ipu'akavéva: {{GER}} * [[1978]]: Ipu'akavéva: {{ARG}} * [[1982]]: Ipu'akavéva: {{ITA}} * [[1986]]: Ipu'akavéva: {{ARG}} * [[1990]]: Ipu'akavéva: {{GER}} * [[1994]]: Ipu'akavéva: {{BRA}} * [[1998]]: Ipu'akavéva: {{FRA}} * [[2002]]: Ipu'akavéva: {{BRA}} * [[2006]]: Ipu'akavéva: {{ITA}} * [[2010]]: Ipu'akavéva: {{ESP}} * [[2014]]: Ipu'akavéva: {{GER}} * [[2018]]: Ipu'akavéva: {{FRA}} * [[Ary|2022]]: Ipu'akavéva: [[Arahentína|{{ARG}}]] * [[Ary|2026]]: Ipu'akavéva: {{ESP}} {{FIFA Tembiesarái}} [[Ñemohenda:Vakapipopo Tembiesarái Yvypavẽ| ]] [[Ñemohenda:Mangapy]] [[Ñemohenda:FIFA]] 9en0w4itrb0uj9khq567q2mv47zbmr3 10 8757 138151 96992 2026-07-31T19:12:32Z Tobías 14837 /* */ Argumentos duplicados 138151 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Ficha |tipocabecera = militar |titulo = {{{nombre|{{{nombre_batalla|{{PAGENAME}}}}}}}} |colorfondotitulo = #b0c4de |estilo = float:right; |subtitulo = {{#if:{{{parte_de|{{{conflicto|}}}}}}|'''{{{parte_de|{{{conflicto}}}}}}'''}} |estilosubtitulo = background:#b0c4de; |imagenizquierda = {{{imagenizquierda|}}} |tamañoimagenizquierda = {{{tamañoimagenizquierda|148px}}} |pieizquierdo = {{#if:{{{pieizquierdo|}}}|<span style="font-size:95%">{{{pieizquierdo|}}}</span>}} |imagenderecha = {{{imagenderecha|}}} |tamañoimagenderecha = {{{tamañoimagenderecha|148px}}} |piederecho = {{#if:{{{piederecho|}}}|<span style="font-size:95%">{{{piederecho|}}}</span>}} |imagen = {{{imagen|}}} |tamañoimagen = {{{tamaño imagen|300px}}} |pie = {{#if:{{{descripción_imagen|}}}|<span style="font-size:95%">{{{descripción_imagen|}}}</span>{{#if:{{{imagen2|}}}||<hr>}} }} |imagen2 = {{{imagen2|}}} |tamañoimagen2 = {{{tamaño imagen2|300px}}} |pie2 = {{#if:{{{descripción_imagen2|}}}|<span style="font-size:95%">{{{descripción_imagen2|}}}</span><hr>}} |estiloseccion = background:#b0c4de; |estiloetiqueta = font-size:95%; |estilodatos = font-size:95%; |etiqueta1 = Arange |datos1 = {{{fecha|n/d}}} |etiqueta2 = Tenda |datos2 = {{{lugar|n/d}}} |etiqueta3 = Koondenáda |datos3 = {{Propiedad|p625|{{{coordenadas|}}} }} |etiqueta4 = {{#if:{{{civil|}}}|Causas|[[Casus belli|Causas]]}} |datos4 = {{{casus|{{{causas|}}}}}} |etiqueta5 = Ñorairõpy |datos5 = {{{descripción|}}} |etiqueta6 = Jehupytyrã |datos6 = {{{objetivos|}}} |etiqueta7 = Métodos |datos7 = {{{métodos|}}} |etiqueta8 = Estado |datos8 = {{{estado|}}} |etiqueta9 = Ipaha |datos9 = {{{resultado|}}} |etiqueta10= Consecuencias |datos10 = {{{consecuencias|}}} |etiqueta11= Tetã renda ñemoambue |datos11 = {{{territorio|}}} |seccion12 = {{#if:{{{combatientes1|{{{lado1|}}}}}}{{{combatientes2|{{{lado2|}}}}}}{{{combatientes3|{{{lado3|}}}}}}|{{#if:{{{civil|}}}|Partes enfrentadas|Oñorairõva}}}} |estilodatos13 = font-size:100%; |datos13 = {{Ficha/Columnas|{{{combatientes1|{{{lado1|}}}}}}|{{{combatientes2|{{{lado2|}}}}}}|{{{combatientes3|{{{lado3|}}}}}}}} |seccion14 = {{#if:{{{comandante1|{{{líder1|}}}}}}{{{comandante2|{{{líder2|}}}}}}{{{comandante3|{{{líder3|}}}}}}|{{#if:{{{civil|}}}|Figuras líderes|Mburuvicha Ñorairõha}}}} |estilodatos15 = font-size:100%; |datos15 = {{Ficha/Columnas|{{{comandante1|{{{líder1|}}}}}}|{{{comandante2|{{{líder2|}}}}}}|{{{comandante3|{{{líder3|}}}}}}}} |seccion16 = {{#if:{{{unidades1|}}}{{{unidades2|}}}{{{unidades3|}}}|Unidades {{#if:{{{civil|}}}|involucradas|militares}}}} |estilodatos17 = font-size:100%; |datos17 = {{Ficha/Columnas|{{{unidades1|}}}|{{{unidades2|}}}|{{{unidades3|}}}}} |seccion18 = {{#if:{{{soldados1|}}}{{{soldados2|}}}{{{soldados3|}}}|Fuerzas {{#if:{{{civil|}}}|involucradas|en combate}}}} |estilodatos19 = font-size:100%; |datos19 = {{Ficha/Columnas|{{{soldados1|}}}|{{{soldados2|}}}|{{{soldados3|}}}}} |seccion20 = {{#if:{{{bajas1|}}}{{{bajas2|}}}{{{bajas3|}}}{{{bajas4|}}}|{{#if:{{{civil|}}}|Saldo|Bajas}}}} |estilodatos21 = font-size:100%; |datos21 = {{Ficha/Columnas|{{{bajas1|}}}|{{{bajas2|}}}|{{{bajas3|}}}}} |estilodatos22 = font-size:100%; |datos22 = {{#if:{{{bajas4|}}}|<div {{#if:{{{bajas1|}}}{{{bajas2|}}}{{{bajas3|}}}|style="border-top:1px dotted #aaa"}}>{{{bajas4|}}}</div>}} |seccion23 = {{#if:{{{anterior|}}}{{{posterior|}}}|Cronología}} |datos24 = {{Ficha/Sucesión|{{{anterior|}}}|{{{nombre|{{{nombre_batalla|{{PAGENAME}}}}}}}}|{{{posterior|}}}|color=#E6E8FA}} |piedetabla = {{#if:{{{notas|}}}|<hr><div style="text-align:left;font-size:95%">{{{notas|}}}</div>}} }}{{#if:{{{campaña|}}}|{{Campaña {{{campaña}}}}} }}{{#if:{{{campaña2|}}}|{{Campaña {{{campaña2}}}}} }}{{#if:{{{campaña3|}}}|{{Campaña {{{campaña3}}}}} }}{{#if:{{{campaña4|}}}|{{Campaña {{{campaña4}}}}} }}</includeonly><noinclude> [[Ñemohenda:Tembiecharã]] </noinclude> luv0jplh5y6xmypz9wrqt6f6zqvje00 0 17576 138153 133635 2026-08-01T00:09:29Z InternetArchiveBot 14761 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 138153 wikitext text/x-wiki [[Ta'ãnga:Kiyonaga Bakeneko-yujo.jpg|miniaturadeimagen|260x260px|Peteĩ Bakeneko omondeva [[Yvypóra|yvypora]] [[ao]].]] '''Bakeneko''' (化け猫); "Mbarakaja Póra": ({{Es|Gato Mostruo}}), ha'e peteĩ [[mbarakaja]] oguerekóva katupyry pórarehegua. Kóva ha'e peteĩ mombe'ugua'u [[Hapõ]] [[Hapõ Mombe'ugua'ukuéra|mombe'ugua'u]] ha [[Hapõ Tavarandu|tavarandukuéra]] pegua, kóva va'e upe oje'eva chupe "''[[Yōkai]]'' (妖怪)".<ref>{{Cita web|url=https://yokai.com/bakeneko/?srsltid=AfmBOoo2K9i6nPVcCR_Wg12H1q0_96NFrXHmS4qqLj6ejSFplACBXVbv|título=Bakeneko {{!}} Yokai.com|fechaacceso=2025-03-26|sitioweb=yokai.com}}</ref><ref>{{Cita web|url=https://www.muyinteresante.com/|título=MuyInteresante.com. Innovación, Tecno, Ciencia, Cultura, Salud|fechaacceso=2025-03-26|sitioweb=Muy Interesante|idioma=es}}</ref> == Tavarandu == He’iháicha upe tavarandupe, peteĩ [[mbarakaja]] ógaygua ikatu oikóchugui peteĩ ''Bakeneko'' kóva ohupytyvo umi 100 ary, ohupytyvonde 3.75kg térã ojehejavo oguereko peteĩ huguái puku. Oje'e peteĩ mbarakaja ikatuha ha'e peteĩ bakeneko ho'uvo [[tesapeha]] [[ñandyhũ]], jepemo upevo guare umi tesapeha oipuru akue [[pira ñandyhũ]], ha ikatu upevare ko'ava ho'u upéva. Avei kóva ojapo heta [[kuarahy'ã]] oichakava peteĩ mbarakaja tuicha'itereiva, ha kóva omoñepyrũ umi temimo'ã umi [[yvypóra]] akãme. Upe rire oje'e hese ha'ehá peteĩ póra, oguerekóva mbarakaja ra'anga, ha ohupyty rire umi 100 ary téra ipuku'eterei upe huguai kóva ho'u umi yvypórakuérape oipuru hag̃ua ko'ãvagui ha'ãnga. Kóva [[Tuguaipopo|ruguai]] ikatu oñemboja'o mbohapy guive pakõi peve, ha hetavevo oñemboja'o, kóva imbareteve. Kóvagui peva oñembojoavy pe [[Nekomata]] ndive (kóvapy oñemboja'o huguái mokõime añónde). Avei oĩ peteĩ ambue bakeneko chagua, ha'eva pe [[gotokoneko]]. Yma pévare oñeikytĩ umi mbarakajakuérape huguai Hapõ ymaguarepe.<ref>[https://web.archive.org/web/20250124024414/https://www.catbreedsjunction.com/japanese-bobtail.html "Japanese Botail Breed Profile"] Cat Breed Junction</ref> Ha oikovevo [[pahapy]] ary katu ijarakuéra ohejarei chupekuéra, ojekyhyjevo umi bakenekogui. Avei oje'e akue ko'ãva ikatúha ha'e [[poreno'apohára]] (umi kuimba'ekuéra ymaguarepe ovy'a akue ojapovo [[poreno]] peteĩ kuña-mbarakaja ndive), ha pévare ojeguerahá chupekuéra [[pira]] umi kuña-mbarakajape. Ojeguerovia umi mbarakaja ikatuha ha'e yōkai ko'ã mba'ére: ha'ekuéra ha'e [[pyharegua]], hesakuéra overa, pe hesakuéra mbyte omoambue ituichakue ha ha'ãnga ambue aravorepe, sapy'a ho'u [[tuguy]], ndojapói tyapu oguata jave, ko'ãva hasyve jejoko haguã chupekuéra umi [[Jagua|jaguakuéragui]], [[Pysãpe|ipysãpe]] hãimbe ha ipya'e. == Katupyrykuéra == Peteĩ bakeneko ikatu ohupyty heta ambue tuichakue ha kóva heta mba'e ojapo: ikatu oñe'ẽ, ikatu oguata mokõi [[Tetyma|hetymame]], ikatu oveve, ikatu oipuru [[yvypóra]] ra'anga, ha avei ikatu jepemo ombo'ikove jey umi omanova'ekuepe. Peteĩ Bakeneko ho'u jepi yvypórakuérape oiko hag̃ua chugui kóva ha oñembo'iko ha’e gua’u haguã pe yvypóra. == Mombe’upykuéra == Peteĩ mombe'u ojekuaa guasuva [[Hapõ|Hapõme]] oñe'ẽ peteĩ kuimba'e hérava [[Takasu Genbei]], kóva mbarakaja okañy kuri chugui, isy katu tuicha omoambue hekove avei upevo javete. Ysy oñepyrũ ijepigua'ỹ, Ndaipotái avave oĩ hendive ha hembi'ukuéra ho'u añónde ikotype. Umi hogaygua oikuarasevo mba'epa ojehu ohecha peteĩ mba'e oguerekóva mbarakaja ra'anga oipuruva pe kuña ao. Pe kuñakara'i okañy ha pe mbarakaja okañyva'ekue oú jey. Takasu upéicharõ oity yvýre upe agyke ojejapova [[Tatami|tatamigui]], pe isy koty pegua, otopa hag̃uande umi isy kanguekué.<ref>[http://www.obakemono.com/obake/bakeneko/ Bake-neko 化け猫 (ばけねこ)] Obakemono, Artículo sobre el Bakeneko</ref> Avei oĩ heta ambue bakeneko iñaña'yva mombe'u, peteĩ oñe'ẽ oĩha peteĩ ñemoirũ nda'ikatuiva imemby, ko'ãva oguereko peteĩ mbarakaja ha oguereko chupe hikuái itaʼýraramoguáicha. Peteĩ ára peteĩ kuña oguahe hogakuérape, ha kóva he'i chupekuéra ha'e ha'eha upe mbarakaja, ha oma'ẽtaha chupekuéra mba'eporã ha imembyrã. == Ta'ãnga == [[Ta'ãnga:Buson Bakeneko.jpg|460x460px]] [[Ta'ãnga:Urikotoba Bakenekoyujo.jpg]][[Ta'ãnga:Gojusan-tsugi no uchi (Okazaki no ba) 五拾三次之内 (岡崎の場) (From the Fifty-three Stations of the Tokaido Road- Scene at Okazaki) (BM 2008,3037.19408 2).jpg|400x400px]][[Ta'ãnga:Suushi Nekomata.jpg|334x334px]][[Ta'ãnga:Obake no Sumika - Nekomata.jpg|600x600px]] == Ehecha avei == * [[Nekomata]] * [[Gotokoneko]] * [[Yōkai]] == Mandu'apy == [[Ñemohenda:Mombe'ugua'u]] [[Ñemohenda:Hapõ]] 6c0ks6jctr05n6scco555nhfxo27dq4