विकिपीडिया gomwiki https://gom.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%87%E0%A4%B2_%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%A8 MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter माध्यम विशेश चर्चा वापरपी वापरपी चर्चा विकिपीडिया विकिपीडिया चर्चा फायल फायल चर्चा मिडियाविकी मिडियाविकी चर्चा सांचो सांचो चर्चा आदार आदार चर्चा वर्ग वर्ग चर्चा TimedText TimedText talk एकक एकक चर्चा Event Event talk विशय गोंय विद्यापीठ 0 776 217077 217060 2026-06-12T05:24:02Z InternetArchiveBot 7422 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 217077 wikitext text/x-wiki '''गोवा विद्यापीठ''' हें एक भौशीक राज्य संशोधन विद्यापीठ आसून ताचें मुखेल कार्यालय भारतांतल्या [[गोंय]] राज्यांतल्या [[पणजी]] शारांत आसा. पणजे ([[Taleigao|Taleigão Plateau]] Campus) हाचेभायर [[Moddganv|मार्गांव]], [[म्हापशें(उत्तर गोवा)|मापुसा]], [[फ़ोंडा|पोंडा]], [[ओल्ड गोंय|पोरने गोंय]] आनी [[वास्को|वास्को दा गामा]] हांगा ताचो कॅम्पस आसा. गोंय विद्यापिठाची परंपरा सतराव्या शेंकड्यासावन सुरू जाता, <ref name="Proa">Prôa, Miguel Pires. </ref> पोर्तुगेज साम्राज्यान पयले विद्यापिठाचे अभ्यासक्रम तयार केले उपरांत . <ref name="ReferenceA">Digby, Anne; Ernst, Waltraud. </ref> <ref>Taimo, Jamisse Uilson. </ref> पूण गोंय विलीन जाले उपरांतच ही प्रक्रिया एकवटीत जाली आनी मुंबय विद्यापिठान [[पणजी|पणजेंत]] पदव्युत्तर शिकोवप आनी संशोधन केंद्र (सीपीआयआर) स्थापन केलें.<ref name="unigoa.ac.in">{{Cite web|url=https://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=1|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme.|website=unigoa.ac.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2016-04-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160405204343/https://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=1|url-status=dead}}</ref> सीपीआयआरान जून १९६२ त गोंयांत स्थापन जाल्ल्या पयल्या म्हाविद्यालयांक संलग्नताय दिली<ref name="unigoa.ac.in" /> 1984 वर्साच्या गोवा विद्यापीठ कायद्याखाला (1984 वर्साचो कायदो क्रमांक 7) स्थापन जाली आनी सीपीआयआराचे सुवातेर<ref>{{Cite web|url=http://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=4|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme.|website=unigoa.ac.in|archive-url=https://web.archive.org/web/20150714235559/https://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=4|archive-date=14 July 2015|access-date=15 July 2014}}</ref> 1 जून 1985 दिसा काम सुरू जाली.<ref name="unigoa.ac.in" /> ह्या विद्यापिठांत पदवी आनी पदव्युत्तर अभ्यास आनी संशोधन कार्यावळी दितात. सद्या (2014-19) भारतांतल्या राष्ट्रीय मुल्यांकन आनी मान्यताय मंडळान ताका ए ग्रेड रेटिंगान मान्यताय दिल्या.<ref name="unigoa.ac.in" /> पोर्तुगेज <ref name="unigoa.ac.in1">{{Cite web|url=https://www.unigoa.ac.in/department.php?adepid=9|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme|archive-url=https://web.archive.org/web/20170318173204/https://www.unigoa.ac.in/department.php?adepid=9|archive-date=18 March 2017|access-date=17 March 2017}}</ref> आनी फ्रेंच भासो अशो अस्तंती भासो दिवपी भारतांतल्या थोड्याच विद्यापिठांतलें एक आसा. <ref>{{Cite web|url=https://www.unigoa.ac.in/department.php?adepid=2|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme.|website=unigoa.ac.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2017-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20170318083652/https://www.unigoa.ac.in/department.php?adepid=2|url-status=dead}}</ref> विद्यापिठाचो पोर्तुगेज आनी लुसोफोन अभ्यास विभाग हो पुराय भारतीय उपखंडांतलो एकमेव असो विभाग. <ref name="unigoa.ac.in1" /> == इतिहास == [[फायल:Goa_University,_Goa.jpg|alt=The office of the VC, Registrar and other officials are situated here.|thumb| गोंय विद्यापीठ, मुख्य प्रशासक ब्लॉक.]] गोंय विद्यापिठाची विद्यापिठाची परंपराय [[पोर्तुगेज भारत|पोर्तुगेज राजवटींत]] सुरू जाली, तातूंत जायत्यो उच्च शिक्षण संस्था स्थापन जाल्यो, तातूंतली सगळ्यांत पोरनी गोवा वैजकी म्हाविद्यालय, 1691 वर्साची, <ref name="Proa">Prôa, Miguel Pires. </ref> उपरांत 1691 वर्सा स्थापन जाल्ली गणितीय आनी लश्करी शाळा १८१७, आनी [[Goa College of Pharmacy|गोवा कॉलेज ऑफ फार्मेसी]], १८४२ वर्सा स्थापन जाली. ह्या शाळांनी (१८७१ त रद्द जाल्ली गणित आनी लश्करी शाळा सोडल्यार) ल्हव ल्हव गोंय विद्यापीठाची थापणूक जाली. <ref name="ReferenceA">Digby, Anne; Ernst, Waltraud. </ref> <ref>Taimo, Jamisse Uilson. </ref> === गोंयच्या विलीनीकरणा उपरांतच्या काळांत विद्यापीठ शिक्षण === गोंय विलीन जाले उपरांत स म्हयन्यां परस उण्या काळांत खाजगी उपक्रम आनी सरकाराच्या आदाराक लागून दोन म्हाविद्यालयां सुरू जालीं: १. * धंपे कला आनी विज्ञान महाविद्यालय, पंजीम (१९६२); <ref>{{Cite web|url=http://www.dhempecollege.edu.in/about-us/|title=About Us – DCT's Dhempe College of Arts and Science, Miramar, Goa|website=dhempecollege.edu.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2018-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20180117115242/http://www.dhempecollege.edu.in/about-us/|url-status=dead}}</ref> * पार्वतीबाई चौगुले कला आनी विज्ञान महाविद्यालय, मार्गाव (१९६२). <ref>{{Cite web|url=http://www.chowgules.ac.in/chowgule/Alumni/about_spcc/history.jsp|title=History|website=chowgules.ac.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2019-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20191221012142/http://www.chowgules.ac.in/chowgule/Alumni/about_spcc/history.jsp|url-status=dead}}</ref> पयल्याच वर्सा ह्या दोन म्हाविद्यालयांनी नोंदणी केल्ल्या विद्यार्थ्यांचो आंकडो जोडून 879 जालो. रोखडीच हेर म्हाविद्यालयां स्थापन जालीं: [[फायल:India_Goa_St_Xaviers_College_Mapusa_1.jpg|thumb| सेंट झेवियर्स, गोंयांतलें आनीक एक सुरवेचें म्हाविद्यालय.]] * सेंट झेवियर कॉलेज, मापुसा, गोवा, [[म्हापशें(उत्तर गोवा)|मापुसा]] (1963) <ref>{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/St-Xaviers-College-Mapusa-commemorates-its-golden-jubilee/articleshow/20763218.cms|title=St. Xavier's College Mapusa commemorates its golden jubilee – Times of India|date=25 June 2013|work=indiatimes.com}}</ref> * कार्मेल कॉलेज फॉर वुमेन, नुवेम (१९६४) <ref>{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Carmel-college-celebrates-50-years/articleshow/29025205.cms|title=Carmel college celebrates 50 years – Times of India|date=19 January 2014|work=indiatimes.com}}</ref> * एस एस डेम्पो कॉलेज ऑफ कॉमर्स अँड इकोनॉमिक्स (1966) <ref>{{Cite web|url=http://www.navhindtimes.in/s-s-dempo-college-commences-its-golden-jubilee-lectures-series-with-sitaram-yechury/|title=S S Dempo College commences its Golden Jubilee Lectures Series with Sitaram Yechury|website=navhindtimes.in}}</ref> * गोवा अभियांत्रिकी महाविद्यालय (1967) <ref>{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Incubation-centre-at-GEC-in-its-Golden-Jubilee-year/articleshow/52858673.cms?from=mdr|title=Incubation centre at GEC in its Golden Jubilee year – Times of India|date=22 June 2016|work=indiatimes.com}}</ref> जशीं जशीं ह्यो संस्था आनी हेर संस्था अस्तित्वांत आयल्यो तशीं तशीं संलग्नतायेचो प्रस्न उप्रासलो आनी गोंय हो केंद्रीय प्रदेश आशिल्ल्यान कांय वाद जालो, आनी तीं दिल्ली विद्यापिठा कडेन संबंदीत आसचीं अशें सुचयलें . पूण म्हाविद्यालयांनी मुंबय विद्यापिठाक संलग्न जावपाची निवड केली आनी गोंय सरकाराच्या विनंती प्रमाण गोंय प्रशासनाच्या आदारान मुंबय विद्यापिठान गोंयांत पदव्युत्तर शिक्षण आनी संशोधन केंद्र सुरू केलें. [[फायल:Taleigao-Bambolim_area_of_Goa.jpg|alt=Taleigao-Bambolim plateau|thumb| गोंय विद्यापीठाचें कायम घर तालेगौ-बांबोलीम पठाराक लागीं आसून कांय वटांनी न्हंय आनी दर्या दिसता.]] झा समितीन गोंयांत विद्यापीठ स्थापन करपाचो प्रस्ताव मांडलो, आनी ताचें ल्हव ल्हव करून ग्रेजुएट इंस्ट्रक्शन अँड रिसर्च सेंटर (सीपीआयआर) कडल्यान पांच ते धा वर्सांच्या काळांत पुराय विद्यापिठांत उदरगत करपाची शिफारस केली. === विद्यापिठाची निर्मिती === 1 डिसेंबर 1984 दिसा गोंयांतल्या स्वायत्तताय समर्थक गटांनी बऱ्याच काळासावन संघर्श केल्या उपरांत गोंय विद्यापिठाच्या कायद्याचेर स्वाक्षरी जाली आनी तातूंत मुंबय विद्यापिठापसून सीपीआयआरचो संबंद काडून उडयलो आनी ताचें रुपांतर गोंय विद्यापिठांत (जीयू) केलें. वयल्यान सांगिल्ल्या कायद्यान जीयूची कामगिरी [[दामांव आनी दीव|दमन आनी दीऊ]] आनी [[Dadra ani Nagar Haveli|दादरा आनी नगर हवेली]] ह्या प्रदेशांमेरेन वाडयली, जी वेव्हारांत केन्नाच घडली ना. <ref>[https://www.unigoa.ac.in/GU_Act.pdf The Goa University Act, 1984 (Act No. 7 of 1984)]. </ref> तालेइगाओ पठाराचेर आशिल्ल्या सद्याच्या {{Convert|175|hectare}} कॅम्पसांत ती स्थलांतरीत जाली. == संघटना आनी प्रशासन == === शासनशास्त्र === विद्यापिठाच्या वैधानीक संस्थांनी विद्यापीठ न्यायालय, कार्यकारी मंडळ, नियोजन मंडळ, शिक्षणीक मंडळ आनी अर्थ समिती हांचो आस्पाव जाता. === संबंदीत म्हाविद्यालयां === गोवा विद्यापीठ, गोंयचें एकमेव विद्यापीठ हें संलग्न म्हाविद्यालयांचें विद्यापीठ. ५३ संबंदीत म्हाविद्यालयां: सामान्य शिक्षणांत २९ २४ वेवसायीक शिक्षण नोंदणी ~२७,०००, चड करून पदवी अभ्यासा खातीर मुखेल कॅम्पस मुखेलपणान पदव्युत्तर अभ्यासा खातीर नोंदणी ~1,500 === मान्यताय मेळिल्लीं संस्थां === गोंय विद्यापिठाची मान्यताय घेवन वावुरपी मान्यताय मेळिल्लीं संस्थां अशीं:<ref>{{Cite web|url=http://www.unigoa.ac.in/affiliate.php?aftid=3|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme.|website=unigoa.ac.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2016-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20160408122154/https://www.unigoa.ac.in/affiliate.php?aftid=3|url-status=dead}}</ref> * नॅशनल सेंटर फॉर अंटार्क्टिक अँड ओशन रिसर्च, [[वास्को]] * अभिलेख संचालनालय, [[पणजी]] * [[राश्ट्रीय सागरविज्ञान संस्था|नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ ओशनोग्राफी]], [[दोना पोल|डोना पावला]] * झेवियर सेंटर ऑफ हिस्टोरिकल रिसर्च, पोर्वोरिम * मलेरिया संशोधन केंद्र, [[पणजी]] * [[Thomas Stephens Konknni Kendr|थॉमस स्टीफन्स कोंकनी केंदर]], पोर्वोरिम * भारताचें नुस्तेमारी सर्वेक्षण, मोरमुगांव * अखिल भारतीय थळावी स्वशासन संस्था, [[पणजी]] == शिक्षणीक मळार == === क्रमवारी ===   [[Category:Pages using outdated Infobox India university ranking|NIRF_U_2020Goa University]] राष्ट्रीय संस्थांची क्रमवारी चौकटी (एनआयआरएफ) हांणी गोंय विद्यापिठाक भारतांत एकंदर 101-150 क्रमांक बँडांत आनी 2020 वर्सा विद्यापिठां मदीं 81 क्रमांक मेळयला. <ref>{{Cite web|url=https://www.nirfindia.org/2020/OverallRanking150.html|title=MHRD, National Institute Ranking Framework (NIRF)|website=www.nirfindia.org|access-date=2020-06-12|archive-date=2020-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20200612040520/https://www.nirfindia.org/2020/OverallRanking150.html|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.nirfindia.org/2020/UniversityRanking.html|title=MHRD, National Institute Ranking Framework (NIRF)|website=www.nirfindia.org|access-date=2020-06-12|archive-date=2021-06-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210628054704/https://www.nirfindia.org/2020/UniversityRanking.html|url-status=dead}}</ref> === गोंय विद्यापीठ ग्रंथालय === 1958 वर्सा मुंबय विद्यापिठाच्या पदव्युत्तर शिक्षण आनी संशोधन केंद्राच्या संग्रहाचेर आदारून स्थापन जाल्ल्या ह्या विद्यापिठाच्या वाचनालयांत 158,000 परस चड पुस्तकां आसात. 350 नियतकालिकांची सदस्यताय घेता. सरवस्त पी. [[फायल:Entrance_of_Goa_University_Library.jpg|alt=GU library.|thumb| गोंय विद्यापिठाच्या वाचनालयांत प्रवेश.]] === विसितिंग रेस्यार्च प्रफेस्सर्स कार्यावळ === गोंय सरकाराच्या कला आनी संस्कृती संचालनालयान निधी दिवन विद्यापिठांत स भेटीदार संशोधन प्राध्यापकपदाचे अध्यक्ष स्थापन केल्यात. <ref>{{Cite web|url=http://www.thegoan.net/story.php?id=6087|title=The professors are here|website=thegoan.net}}</ref> उपरांत [[Balakrishna Bhagwant Borkar|बाळकृष्ण भगवंत बोरकार]] आनी [[दयानंद बांदोडकर|दयानंद बांदोडकर हांच्या]] सन्मानार्थ अनुक्रमान 2010 आनी 2011 वर्सा, तांच्या जल्म शेंकड्याच्या उगडासाक कुर्सी स्थापन केल्यो. 2012 वर्सा [[Mario Miranda|मारियो मिरांडा]], [[Anthony Gonsalves|अँथनी गोन्साल्वेस]] आनी नाना शिरगांवकार हांच्या सन्मानार्थ आनीक तीन अध्यक्षांची थापणूक जाली. 2014 वर्सा मराठी भास आनी साहित्यांतलो संत सोहिरोबानाथ आंबये हो गोंयकार कवी आनी संत हांच्या त्रिशतव्या वर्साच्या उत्सवाचो एक भाग म्हूण स्थापन जालो. <ref>{{Cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Slew-of-proposals-to-boost-Konkani-and-Marathi/articleshow/31495761.cms|title=Slew of proposals to 'boost Konkani and Marathi' – Times of India|date=6 March 2014|work=indiatimes.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.heraldgoa.in/Opinions/Sant-Sohirobanath-and-secular-death/77511.html|title=Sant Sohirobanath and secular death|website=heraldgoa.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2023-07-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20230711115429/http://www.heraldgoa.in/Opinions/Sant-Sohirobanath-and-secular-death/77511.html|url-status=dead}}</ref> पोर्तुगेज अभ्यास आनी इंडो-पोर्तुगेज तुलनात्मक अभ्यासांतली जोआकिम हेलिओडोरो दा कुन्हा रिवारा चेयर 2016 वर्सा स्थापन जाली <ref>{{Cite web|url=http://www.goanobserver.in/2016/11/27/uneasy-lies-rivaras-chair/|title=UNEASY LIES RIVARA'S CHAIR|last=Goan Observer Team|date=27 November 2016|website=goanobserver.in}}</ref> विद्यापिठांतल्या अध्यक्षांची पुराय वळेरी सकयल दिल्या: * आंतरविधा अभ्यासांत दामोदर धर्मानंद कोसांबी भेटीदार संशोधन प्राध्यापकपद (The [[दामोदर धर्मानंद कोसंबी|Damodar Dharmananda Kosambi]] Visiting Research Professorship in Interdisciplinary Studies) * राजकीय अर्थवेवस्थेंत दयानंद बांदोडकर अभ्यागत संशोधन प्राध्यापकपद (The [[दयानंद बांदोडकर|Dayanand Bandodkar]] Visiting Research Professorship in Political Economy) * तुलनात्मक साहित्यांतली बकीबाब बोरकर अभ्यागत संशोधन प्राध्यापकपद (The Bakibab Borkar Visiting Research Professorship in Comparative Literature) * ललित कला, चित्रकला, सचित्र कार्टून आदी मळार मारियो मिरांडा भेटीदार संशोधन प्राध्यापकपद. (The [[Mario Miranda]] Visiting Research Professorship in Fine Art, Painting, Illustrative Cartooning, etc.) * अस्तंती संगीतांतली अँथनी गोन्साल्व्हस व्हिजिटिंग रिसर्च प्रोफेसरशिप (The [[Anthony Gonsalves]] Visiting Research Professorship in Western Music̠) * पारंपारीक संगीतांत नाना शिरगांवकार भेटी संशोधन प्राध्यापकपद (The Nana Shirgaonkar Visiting Research Professorship in Traditional Music̠) * मराठी भास आनी साहित्यांत संत सोहिरोबानाथ अंबये चेयर (Sant Sohirobinath Ambiye Chair in Marathi language and literature)<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/jnanpith-awardee-nemade-to-be-gu-chair-professor/articleshow/47255636.cms|title=Jnanpith awardee Nemade to be GU chair professor – Times of India|date=13 May 2015|work=timesofindia.com}}</ref> * जोआकिम हेलिओडोरो दा कुन्हा रिवारा पोर्तुगेज अभ्यास आनी इंडो-पोर्तुगेज तुलनात्मक अभ्यासांत अध्यक्ष (Joaquim Heliodoro da Cunha Rivara Chair in Portuguese Studies and Indo-Portuguese Comparative Studies)<ref>{{Cite web|url=http://www.navhindtimes.in/gu-portuguese-chair-to-spell-good-for-konkani/|title=GU Portuguese chair to spell good for Konkani – The Navhind Times|date=2 November 2015|website=navhindtimes.in}}</ref> [[फायल:International_scholars_at_the_Goa_University_01.JPG|thumb| गोंय विद्यापिठाचे परिशदेंत आंतरराष्ट्रीय विद्वान, 2011.]] ह्या अध्यक्षपदांचेर नेमणूक जाल्ल्या लोकांमदीं रोमिला थापर, माधव गडगिल, सुधीर काकर, मेघनाद देसाय, बॅरन देसाय, शुभा मुदगल, गीता हरिहरन, [2] विद्या देहेजिया, <ref>{{Cite web|url=http://www.navhindtimes.in/culture-is-also-about-ideas-debates-and-multiple-interpretations-says-writer-githa-hariharan/|title=Culture is also about ideas, debates and multiple interpretations ….says writer Githa Hariharan|date=2 September 2015|website=navhindtimes.in}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.navhindtimes.in/reasserting-the-role-of-women-in-our-history/|title=Reasserting the role of women in our history|date=19 February 2017|work=[[The Navhind Times]]}}</ref> सौरभ दुबे, <ref>http://www.internationalcentregoa.com/web/programme/lecture-on-modernisms-in-india-by-prof-saurabh-dube/{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://colmex.academia.edu/SaurabhDube/CurriculumVitae|title=Saurabh Dube {{!}} El Colegio de México - Academia.edu|website=colmex.academia.edu|access-date=2021-12-08}}</ref> इशिता बॅनर्जी-दुबे, <ref>{{Cite web|url=http://vrpp.unigoa.ac.in/a-course-on-hso-158-nation-gender-and-politics-in-india-by-professor-ishita-banerjee-dube-d-d-kosambi-chair-professor-goa-university-research-professor-in-history-centre-for-asian-and-african/|title=Visiting Research Professors Programme » Bringing doyens to the campus….! » A Course on HSO-158 Nation, Gender and Politics in India by Professor Ishita Banerjee-Dube, D.D. Kosambi Chair Professor, Goa University (Research Professor in History, Centre for Asian and African Studies, el Colegio de México) from 28th November to 7th December|access-date=2023-07-11|archive-date=2023-09-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20230929040443/https://vrpp.unigoa.ac.in/a-course-on-hso-158-nation-gender-and-politics-in-india-by-professor-ishita-banerjee-dube-d-d-kosambi-chair-professor-goa-university-research-professor-in-history-centre-for-asian-and-african/|url-status=dead}}</ref> कुमकुम रॉय, <ref>{{Cite web|url=http://vrpp.unigoa.ac.in/lectures-on-historiography-and-history-and-feminism-by-prof-romila-thapar-and-prof-kumkum-roy-visiting-research-professors-under-d-d-kosambi-chair-in-interdisciplinary-studies-goa-university/|title=Visiting Research Professors Programme » Bringing doyens to the campus….! » Lectures on Historiography and History and Feminism by Prof.Kumkum Roy, Visiting Research Professor under D.D.Kosambi Chair in Interdisciplinary Studies, Goa University|access-date=2023-07-11|archive-date=2023-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20230927085357/https://vrpp.unigoa.ac.in/lectures-on-historiography-and-history-and-feminism-by-prof-romila-thapar-and-prof-kumkum-roy-visiting-research-professors-under-d-d-kosambi-chair-in-interdisciplinary-studies-goa-university/|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://digitalgoa.com/event/kumkum-roy/|title=Lecture by Kumkum Roy@ ICG, Dona Paula|archive-url=https://web.archive.org/web/20201015215428/http://digitalgoa.com/event/kumkum-roy/|archive-date=15 October 2020|access-date=27 January 2018}}</ref> इ. हें . == खेळां == डॉ श्यामा प्रसाद मुखर्जी इनडोर स्टेडियम हें गोंय विद्यापिठाच्या कॅम्पसांत आशिल्लें एक इनडोर स्टेडियम. [[व्हॉलीबॉल]] आनी बास्केटबॉलाच्या इव्हेंटां खातीर 2014 वर्साच्या लुसोफोनी खेळां खातीर हें स्टेडियम बांदिल्लें . भारतीय जनसंघाचे संस्थापक आनी आदले भारतीय राजकारणी डॉ श्यामा प्रसाद मुखर्जी हांच्या नांवान ह्या स्टेडियमाचें नांव पडलां. ह्या स्टेडियमांत 4 हजार लोक बसपाची तांक आसा आनी 2014 वर्सा गोंयचो राज्यपाल भारत वीर वांचून ताचें उक्तावण केलें ८२ कोटी खर्च जालो आनी ११ म्हयन्यांत बांदलो जो आंतरराश्ट्रीय दर्ज्याचो घरांतलो स्टेडियम बांदपाचो विक्रम आसा. {{Convert|131|m}} पत्र्याचो हो स्टेडियम आशियांतलें पयलें स्टेडियम आसून ताचेर सगळ्यांत लांब एकेच पत्र्याची छप्पर आसा. == उल्लेखनीय पूर्ववर्ती आनी कर्मचारी == {| class="wikitable" |+ !Name !Class Year !College !Notability !References |- |अनीश सूद | |गोंय अभियांत्रिकी |संगीत निर्मातो, गीतकार आनी डीजे (DJ) | |- |[[ऑलिविन्यू गोमीश|ओलिविन्हो गोम्स]] | | |कोंकणी विद्वान आनी १९९३ वर्सा अणकाराक साहित्य अकादेमीचो पुरस्कार विजेतो |<ref>{{Cite web|url=http://www.daijiworld.com/news/newsDisplay.aspx?newsID=63406|title=Vasco: Renowned Scholar, Linguist, Dr Olivinho Gomes Passes Away|website=daijiworld.com|access-date=2 February 2022}}</ref> |- |सिद्धार्थ कुंकलीएंकर | | |राजकारणी, पंजीमचो आदलो आमदार | |- |[[ಶಿಖಾ ಪಾಂಡೆ|शिखा पांडेय]] | |गोंय अभियांत्रिकी |क्रिकेट खेळगडो |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/59866269.cms|title=Shikha Pandey flying high after late takeoff|work=The Times of India|access-date=2018-11-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20181120082444/https://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/shikha-pandey-flying-high-after-late-takeoff/articleshow/59866269.cms|archive-date=2018-11-20}}</ref> |- |विश्वजीत राणे | | |राजकारणी, गोंयचो भलायकी मंत्री | |- |} == संदर्भ == {{Reflist}} == फुडलें वाचन == * वर्डे, डॉ. * काब्राल, रिकार्डो हांणी केला. पोर्तुगेज गोंयांत शिक्षक शिक्षणाची उदरगत (१८४१-१९६१) संकल्पना प्रकाशन कंपनी, नवी दिल्ली, २००९. == भायले दुवे == * [[metawiki:India_Access_To_Knowledge/Events/Konkani_Vishwakosh_Digitization|India Access To Knowledge/Events/Konkani Vishwakosh Digitization]] [[वर्ग:Pages with unreviewed translations]] [[Category:Articles using infobox university]] [[Category:Pages using infobox university with the image name parameter]] [[Category:Pages using infobox university with the affiliations parameter]] 4ji38f5f3cheulnxhalmd7zbbknqbra सीपीआयआर, गोंय (पदव्युत्तर सुचोवण्यो आनी संशोधन केंद्र) 0 12219 217078 214593 2026-06-12T07:46:17Z InternetArchiveBot 7422 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 217078 wikitext text/x-wiki '''सेंटर फॉर पोस्ट-ग्रेजुएट इन्स्ट्रक्शन अँड रिसर्च''' (सी.पी.आय.आर.) ही एकलीच शिक्षणीक संस्था आशिल्ली जी १९६० च्या सुमाराक ते १९८५ ह्या काळांत [[गोंय|गोंयांत]] पदव्युत्तर शिक्षण दिताली. गोंयांत [[पोर्तुगाल|पोर्तुगेजांची]] सत्ता सोंपतकच रोखडीच ही संस्था स्थापन जाली आनी मुंबय विद्यापिठाखाला ती काम करताली.<ref name="cpir">{{Cite web|url=https://www.casemine.com/judgement/in/5b684c9a4a932645d86ee962|title=Dr.Joe D'Souza, Taleigao Goa v. State of Goa Through the Chief Secretary and Anr., {{!}} Bombay High Court {{!}} Judgment {{!}} Law {{!}} CaseMine|website=www.casemine.com|language=en|access-date=2020-11-03}}</ref> कांय हजारांनी विद्यार्थ्यांनी थंय मास्टर्स शिक्षण घेतलें, आनी तातूंतले कांय जाण फुडें शिक्षण, पत्रकारिता, कायदो आनी [[विज्ञान]] ह्या मळार वरिश्ठ जापसालदारक्यो घेतल्यो. सीपीआयआरचें वर्णन "[[भारत|भारतांतल्या]] खंयच्याय राज्य विद्यापिठाचें पयलें पदव्युत्तर कॅम्पस [काम करपी] मूळ अधिकारक्षेत्रा भायर" अशें केलां.<ref name="kamat1">{{Cite news|url=|title=Goa University, a Voyage of Quarter Century - I|last=Kamat|first=Nandkumar|date=June 20, 2010|work=The Navhind Times|access-date=}}</ref> == इतिहास == १९६१ वर्सा गोंयांत पोर्तुगेज सत्ता अचकीत सोंपतकच मुंबय विद्यापिठाच्या माध्यमांतल्यान भारतीय दिग्दर्शीत नव्या प्रशासनान उच्च शिक्षणाचो विस्तार करपाचो यत्न केलो.<ref name="unigoa.ac.in">{{Cite web|url=https://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=1|title=Goa University, Goa's premier University, Post Graduation, PH.D, B.SC, M.SC, Research Facilities Study India programme.|website=unigoa.ac.in|access-date=2023-07-11|archive-date=2016-04-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160405204343/https://www.unigoa.ac.in/contentarticledisp.php?id=1|url-status=dead}}</ref> सीपीआयआर जून 1962 ह्या काळांत गोंयांत कार्यरत जाली<ref name="gog">{{Cite web|url=https://www.goa.gov.in/department/goa-university/|title=Government of Goa {{!}} Goa University|access-date=2020-11-03}}</ref> आनी 1 जून 1985 दिसा [[गोंय विद्यापीठ|गोंय विद्यापिठाचें]] काम सुरू जायमेरेन तें काम चालूच दवरलें<ref name="gog" /> ह्या संक्रमण काळांत उच्च शिक्षण अचकीत [[Purtugez bhas|पोर्तुगेज]] माध्यमांतल्यान चड करून [[Inglez|इंग्लीश]] भाशेंतल्यान वचपाक लागलो. सीपीआयआर केन्ना स्थापन जाली हाचेविशीं कांय परस्पर विरोधी तारखां आसलीं तरी 1979 वर्सा पयलेच खेपे उजवाडाक आयिल्ल्या ''संघराज्य गोवा, दमन आनी दीव ह्या अधिकृत राजपत्रांतल्यानय'' जून 1965 वर्सा सुरू जाल्ली हाची खात्री जाता.<ref name="GDD"/> तातूंत नोंद केल्या की पयली पोर्तुगेज नियमा उपरांतचीं म्हाविद्यालयां [[पणजी|पंजीम]] आनी [[Moddganv|मार्गाओ]] हांगा १९६२ च्या सुमाराक स्थापन जालीं आनी तातूंतल्या विद्यार्थ्यांनी १९६५ वर्सा पदवी मेळयली आनी देखून तांकां पदव्युत्तर शिक्षणाक भितर सरपाची गरज आशिल्ली, जाचे खातीर ते सीपीआयआरांत गेले.<ref name="GDD"/> "उपरांत गोंय सरकारान सल्लो आनी मार्गदर्शना खातीर मुंबय विद्यापिठा कडेन संपर्क सादल्या उपरांत"<ref name="GDD" /> तयार जालो. उपरांतच्यान 30 एप्रिल 1965 दिसा जाल्ले सिनेट बसकेंत पदव्युत्तर शिक्षण आनी संशोधनाक सुविधा दिवपाखातीर गोंयांत केंद्र स्थापन करपाचो संकल्प केलो.<ref name="GDD" /> ताची ल्हानशी सुवात [[गोंय|गोंयची]] राजधानी [[पणजी|पंजीम]] वा [[पणजी|पणजीच्या]] मध्यभागांतल्या धमनी 18 जून रस्त्या कुशीक आशिल्ल्या मात्शी सुशीला इमारतींत आशिल्ली . सीपीआयआरचो पयलो संचालक [[Goa Archives|गोवा अभिलेखागाराचे]] आदले मुखेली डॉ पांडुरंग पिस्सूरलेंकार आशिल्ले.<ref name="kamat1"/> == पदवी, पदव्युत्तर शिक्षण == १९६० च्या दशकाच्या गोंयांत कला, [[विज्ञान]], वाणिज्य, कायदो, शिक्षण, अभियांत्रिकी आनी वैजकी ह्या सारक्या पदवीधर (स्नातकीय) संकायांनी पदवीधर संस्था उबारपाचे यत्न जाले. तशेंच, दंत, फार्मसी, अभियांत्रिकी, वास्तुशास्त्र, ललित कला आनी शिक्षण म्हाविद्यालयांय स्थापन जालीं-चड करून चडशा प्रकरणांनी दर एका प्रवाहांत एक म्हाविद्यालय आसतालें.<ref name="report">{{Cite book|url=https://www.unigoa.ac.in/uploads/content/Annual%20Reports/annual%20report%2091-92.pdf|title=Annual Report 1991-92|last=|first=|publisher=Goa University|year=1993|isbn=|pages=11|access-date=2023-07-11|archive-date=2023-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20230927225328/https://www.unigoa.ac.in/uploads/content/Annual%20Reports/annual%20report%2091-92.pdf|url-status=dead}}</ref> तशेंच थोड्याच काळा उपरांत, १९८० च्या दशका मेरेन, गोंयांत दोन कायदो म्हाविद्यालयां, चार कला आनी विज्ञान आनी एक बायलांचें म्हाविद्यालय स्थापन जालें,<ref name="report" /> तेन्ना मेरेन राज्याक मात अजून स्वताचें विद्यापीठ मेळूंक नाशिल्लें. तेन्ना हीं सगळीं मुंबय विद्यापिठाकडेन संबंदीत आशिल्लीं . सीपीआयआरान जून १९६२ त गोंयांत स्थापन जाल्ल्या पयल्या म्हाविद्यालयांक संलग्नताय दिली<ref name="unigoa.ac.in"/> १९८५ मेरेन गोंयांतल्या पदव्युत्तर शिक्षणाची पुराय जतनाय मात्शें आकाराच्या सीपीआयआरान केल्ली "ज्यांत १३ विशयांनी पदव्युत्तर शिकोवपाची आनी शिकोवपाची वेवस्था आशिल्ली" आनी ताणें "गोंय विद्यापिठाचें केंद्रक तयार केलें".<ref name="report"/> == सुरवेचीं वर्सां == गोंयांत पदव्युत्तर शिक्षणाची थापणूक करपाक १९६० च्या दशकांत कांय आव्हानां निर्माण जालीं --- तातूंत पोर्तुगेज शिक्षणाच्या माध्यमांतल्यान इंग्लीशींत अचकीत संक्रमण करपाची गरज पडली आनी नव्या प्रशासकीय वेवस्थेक तोंड दिवचें पडलें.<ref name="NK"/> ते भायर मुंबय विद्यापिठानय आपल्या राज्य अधिकारक्षेत्रा भायर वचून गोंयांतल्या पदव्युत्तर केंद्रा कडेन संलग्नताय दिवपाची गरज आसतली.<ref name="NK" /> मुंबय विद्यापिठाच्या सिनेटान 30 एप्रिल 1965 दिसा [[पणजी|पंजीमांत]] सीपीआयआर स्थापन करपाचो संकल्प केलो<ref name="NK"/> [[Goa Archives|गोंय अभिलेखागाराचे]] [[Pandurang Pissurlenkar|आदले]] संचालक डॉ.<ref name="NK" /> == विद्यार्थ्यांचे क्रमांक == सीपीआयआरान सुरू करतना फकत इंग्लीश, अर्थशास्त्र, गणित आनी रसायनशास्त्र ह्या विशयांचेर शिक्षण दिल्लें.<ref name="GDD">{{Cite book|title=Gazetteer of the Union Territory: Goa, Daman and Diu. District Gazetteer, Part I: Goa|publisher=Gazetteer Department, Government of Goa, Daman and Diu|year=1979|isbn=|editor-last=Gune|editor-first=V.T.|location=|pages=698–702}}</ref> ताच्या नेमान शिकोवपी कर्मचाऱ्यां मदीं इंग्लीश प्राध्यापक, इतिहासाचो मानादीक प्राध्यापक, अर्थशास्त्रांतलो तात्पुरतो वाचक (मुंबय विद्यापिठाच्या अर्थशास्त्र शाळेंतल्यान बदली जाल्लो) आनी पोर्तुगेज आनी फ्रेंच भाशेचो व्याख्यातो आशिल्लो.<ref name="GDD" /> १९७० च्या मध्याक ते निमाणेमेरेन केन्ना तरी सीपीआयआरांत अर्थशास्त्र, तत्वगिन्यान, इतिहास, इंग्लीश, फ्रेंच, हिंदी, मराठी, पोर्तुगेज (फकत उपकंपनी) आनी शिक्षण (सगले कला संकायांत) शिकोवपाची सुविधा आशिल्ली; विज्ञान संकायांत रसायनशास्त्र (कार्बनी, अकार्बनी आनी भौतिक), जैव रसायनशास्त्र आनी गणित; आनी ताच्या तंत्रज्ञान संकायांत फार्मसींत पदव्युत्तर पदवी मेळयली, ते भायर वैजकींत एमडी, एमएस, डीए आनी डीपीएम पदवी मेळयली.<ref name="GDD"/> पयल्या शिक्षणीक वर्सा (१९६५-६६) सी.पी.आय.आर. वट्ट फकत ७१ विद्यार्थ्यांनी सुरू जाली, तातूंत ४९ मास्टर्स ऑफ आर्ट्स पदवी आनी २२ एम. Sc. पदवी मेळयली. तातूंत 17 बायलो आशिल्ल्यो.<ref name="NK">{{Cite web|url=https://www.navhindtimes.in/2015/06/15/opinions/opinion/fifty-years-of-post-graduate-education/|title=Fifty Years of Post Graduate Education|last=Times|first=Navhind|date=2015-06-14|website=The Navhind Times|language=en-US|access-date=2020-11-03}}</ref> सुरवातीच्या कांय गटांचे प्रवेश आंकडे सकयल दिल्ले.<ref name="NK" /> {| class="wikitable" |+सीपीआयआरांतले विद्यार्थी ताच्या सुरवातीच्या वर्सांनी ! वर्स ! विद्यार्थ्यांची संख्या |- | पयलो गट (१९६६) २. | 71 विद्यार्थी आसात |- | दुसरो गट (१९६७) २. | 147 विद्यार्थी जाले |- | तिसरो गट (१९६८) २. | 198 विद्यार्थी जाले |- | चवथो गट (१९६९) २. | 225 विद्यार्थी आसात |- | पांचवो गट (१९७०) २. | 253 विद्यार्थी जाले |- | सवो गट (१९७१) २. | 306 विद्यार्थी आसात |- | १९७२-७३ बॅच | 377 विद्यार्थी जाले |} १९७१-७२ ह्या बॅचांतल्यान मुंबय विद्यापिठान शिक्षण आनी वैजकी ह्या विशयांतल्या पदव्युत्तर अभ्यासक्रमांत प्रवेश दिवपाची वेवस्था केली. <ref name="NK"/> १९७० च्या दशकाच्या मध्याक सीपीआयआरांतले पदव्युत्तर विद्यार्थी एक हजार पार जाले.<ref name="NK" /> हाका लागून गोंय खातीर वेगळें विद्यापीठ स्थापन करपाचो उलो मारलो, जो 1974 वर्साच्या विधेयकान प्रस्तावीत केल्लो, जाचे खाला मध्य गोंयच्या [[फ़ोंडा|पोंदा]] उपजिल्ह्यांतल्या [[Kundaim|कुंडईम]] हांगा शीर्ष संस्था स्थापन करपाची आशिल्ली, हो निर्णय कांय जाणांनी घेतलो वाद आनी वाद हांचो आस्पाव जाता. <ref name="NK"/> == शिफारशी करप == [[Jha Committee|झा समितीन]] विद्यापीठ स्थापन करपाचो, आनी पांच ते धा वर्सांत सीपीआयआरची ल्हव ल्हव पुराय वर्सिटी करपाचो प्रस्ताव मांडलो. हे समितीन सुचयलें की सीपीआयआर हो वर्सिटी खातीर केंद्रक म्हूण तयार करूं येता; सीपीआयआर मुंबय विद्यापिठाच्या सहकार्यान गोंय सरकारान स्थापन केल्ल्या मंडळाखाला दवरप ; सीपीआयआर प्रशासकीय काम संचालकाच्या फुडारपणा खाला कार्यकारी समितीन करचें; ताका फावो त्या सुवातेर स्थलांतरीत करचें अशें; सीपीआयआर मंडळाक अर्थीक संस्थेचे सगळे अधिकार आसतले जाल्यार शिक्षणीक अधिकार मुंबय विद्यापिठाक आसतले अशें ; ताच्या संचालकाक सीपीआयआर फुडल्या वर्सिटींत विकसीत करपाचें काम दिवप; जाल्यार हेर शिफारशींनी गोंयची इतिहासीक, भौगोलिक आनी संस्कृतीक स्थिती लक्षांत दवरून केल्ली. पूण विद्यापिठाची स्थापणूक करपाच्या वेगवेगळ्या आंगां विशीं खूब चर्चा जाली, तातूंत ताच्या स्थळा विशींय खूब चर्चा जाली. हें निमाणें गोंयांत अदमास केल्ल्या काळांत न्हय तर फकत 1980 च्या दशकाच्या मध्याक, डॉ. == भुमिका भायर वाडली == वर्सां वचत वचत सीपीआयआरान स्वता बदलत आशिल्ल्या गोंयांत बदलपी भुमिका साकारली. गोंयच्या राजकीय एलिटांक ह्या वाठारांत स्वताचें विद्यापीठ आसचें अशें दिसतालें कारण "१९७४ वर्सा [sic] स्थापन जाल्लें सेंटर फॉर पोस्टग्रेजुएट इन्स्ट्रक्शन अँड रिसर्च (सीपीआयआर) आशिल्लें [एक] वेवस्था चालू दवरप राजकी नदरेन अरुचीक आसतलें." मुंबय विद्यापिठाचो (सद्याचो मुंबय) एक भाग. संघराज्यांतल्यान पुराय राज्यांत पदवी मेळोवपाची आकांक्षा आशिल्ल्या नव्यान कोरांतिल्ल्या स्वतंत्र संघराज्य घटका खातीर विद्यापिठाची स्थापणूक करप हें निश्चीतपणान अफाट प्रतिकात्मक मोल आसतलें आनी घरांतल्या आवाजी (चड करून मध्यमवर्गीय) मतदारसंघाकय राजकीय नदरेन पुरवण करतलें. " <ref name="oup">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=GnxJDwAAQBAJ|title=Doing Sociology in India: Genealogies, Locations, and Practices|last=Patel|first=Sujata|date=26 April 2016|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908965-9|language=en}}</ref> सीपीआयआर स्वता अभ्यासा खातीर मर्यादीत पर्याय दितालो. देखीक- समाजीक शास्त्रांतल्या एकंदर एम.ए.च्या कार्यावळीचो एक भाग म्हूण समाजशास्त्रांतले फकत चार पेपर दिताले; "उद्देश एम.ए.पदवी ''स्वता'' आनी समाजशास्त्र ताचे कडेन आकस्मीक आसप." <ref name="oup"/> == संशोधन == संसाधनां क्वचितच डिजिटल करपाच्या काळांत ही संस्था सक्रीय आशिल्ल्यान सीपीआयआरान तयार केल्ल्या कामांचो मागोवप कठीण थारूंक शकता. पूण गोंयच्या अभ्यासाच्या मळाक संबंदीत आशिल्ले कांय संदर्भ ऑनलायन आसूं येतात, जशे की अमालिया क्वाड्रोस हाचें ‘ ''द डेव्हलपमेंट ऑफ प्रिमरी एज्युकेशन इन गोवा फ्रॉम 1910 ते 1961'', (CPIR, University of Bombay, 1974) हें चड हालींच्या अभ्यासांत. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=BPzfLQKo5XcC&q=CPIR+Goa&pg=PA392|title=The Development of Teacher Education in Portuguese Goa, 1841-1961|last=Cabral|first=Ricardo|date=2009|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-643-5|language=en}}</ref> सीपीआयआराक संबंदीत आशिल्ल्या विद्यार्थ्यांनी आनी विद्वानांनी केल्ल्या वावराचे हेर उल्लेख गूगल स्कॉलराचेरूय मेळटात. <ref>{{Cite web|url=https://scholar.google.com/scholar?q=%22Centre+for+Post-Graduate+Instruction+and+Research%22|title=Google Scholar|website=scholar.google.com|access-date=2020-11-10}}</ref> सीपीआयआर ''राष्ट्रकुल विद्यापिठांच्या वर्सुकी पुस्तकांत'' नोंद जाल्या . <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=DSZJAAAAYAAJ&q=CPIR+Goa|title=Commonwealth Universities Yearbook|date=1993|publisher=Association of Commonwealth Universities.|language=en}}</ref> परिसंवाद आनी कार्यावळी घडोवन हाडपाकय ताणें आपली भुमिका साकारली. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=taq5AAAAIAAJ&q=CPIR+Goa|title=Handbook of Libraries, Archives and Information Centres in India|last=Gupta|first=B. M.|date=1992|publisher=Aditya Prakashan|isbn=978-81-85179-75-9|language=en}}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rPZtAAAAMAAJ&q=Centre+of+Postgraduate+instruction+and+research+Goa|title=The Quarterly Review of Historical Studies|date=1976|publisher=Institute of Historical Studies.|language=en}}</ref> सीपीआयआर कडेन संबंदीत आशिल्ल्या नामनेच्या शिक्षणतज्ञां मदीं प्रा. बी.एस.शास्ट्री (१९३८-१९९१), [[Bombaim|मुंबयचो]] नामनेचो इतिहासकार डॉ [[George Mark Moraes|जॉर्ज मार्क मोरेस]] जो सप्तकाच्या शेवटाक वर्ग चलोवपा खातीर उड्डाण करून आयिल्लो, डॉ माविनकुर्वे (सूक्ष्मजीवशास्त्र) आनी हेर. शास्त्रीन इतिहासांतली डॉक्टरेट पदवी नामनेचो अभिलेखागार पीएसएस पिसुर्लेन्कार हाच्या हाताखाल केलो. <ref name="BSS">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=raLL0A3Pb_0C&q=Centre+of+Postgraduate+instruction+and+research+Goa&pg=PP10|title=Goa-Kanara Portuguese Relations, 1498-1763|last=Shastry|first=Bhagamandala Seetharama|date=2000|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-7022-848-6|language=en}}</ref> शास्त्रीन मार्गावा [[Moddganv|हांगाच्या]] पार्वतीबाई चौगुले महाविद्यालयांत इतिहास व्याख्यातो म्हणून आपली कारकीर्द सुरू केली, आनी सीपीआयआर आनी [[गोंय विद्यापीठ|गोंय विद्यापिठांतल्या]] इतिहास विभागांचो मुखेली जालो . <ref name="BSS" /> तो जायत्या विद्यार्थ्यांचो संशोधन मार्गदर्शक आशिल्लो. <ref name="BSS" /> सीपीआयआर कडेन संबंदीत आशिल्ले हेर नामनेचे शिक्षणतज्ञ प्रा. इतिहास, फॅकल्टीक भेट दिवपी डॉ. इतिहासा खातीर लाविनिओ द सौझा; प्रा. मर्फी, इतिहास आनी डी. प्रा. सेंट झेवियर एस कॉलेज, मापुका हांगाचो केलेकर, इतिहास; उपरांत इतिहास गोवा विद्यापीठाचे विभाग मुखेली जाले डॉ.के.एम. एका पांवड्यार सीपीआयआरान डिप्लोमा इन हायर एज्युकेशन (डीएचई) अभ्यासक्रमाचे वर्ग चलयले, जो कॉलेजींतल्या शिक्षकांक गरजेचो आशिल्लो. थळाव्या इतिहासांतल्या संशोधनाक चालना दिवपाच्या मळार सीपीआयआराची भुमिकाय नोंद जाल्या जशी ''भारतांतल्या पोर्तुगेज नेव्हिगेशनाचेर'' के.एम. मॅथ्यूज हांणी केला. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Kl3IR3RJTIEC&q=Centre+of+Postgraduate+instruction+and+research+Goa&pg=PR12|title=History of the Portuguese Navigation in India, 1497-1600|last=Mathew|first=K. M.|date=1988|publisher=Mittal Publications|isbn=978-81-7099-046-8|language=en}}</ref> == 1980 च्या दशकांत `टेक-ओव्हर' == तेन्नाच्या केंद्रशासीत प्रदेश सरकारान [[Goem, Damanv ani Diu|गोंय, दमन आनी दीयूचो]] कायदो संमत केलो जाचे खाला [[गोंय विद्यापीठ]] हातांत घेतली, "मुंबय विद्यापिठाच्या सल्ल्यान [प्रस्तावीत गोंय] विद्यापिठान थारायिल्ले" तारखे सावन सीपीआयआर आनी "सगले हक्क, त्या तारखे आदीं रोखडेंच त्या केंद्रांत निहित आशिल्ले हितसंबंद, पदवी आनी देयता, [जे] विद्यापिठाक निहित आसतले." <ref name="Act">{{Cite book|url=https://goaprintingpress.gov.in/?media_dl=551|title=The Goa University Act, 1984|last=|first=|publisher=Government of Goa|year=1984|isbn=|pages=921–922}}</ref> कायद्यान सीपीआयआर बंद करपाचीय परवानगी दिली, जो मेरेन "त्या तारखे आदीं रोखडेंच त्या केंद्रांत शिकपी खंयच्याय विद्यार्थ्याक ताचो अभ्यासक्रम पुराय करपाक मेळटलो आनी विद्यापिठान ताका सुचोवण्यो, शिकोवप आनी प्रशिक्षण दितले अ त्या तारखे सावन पांच वर्सांचो काळ आनी असो विद्यार्थी अशी परिक्षा घेवपाक पात्र आसतलो:" <ref name="Act"/> कायद्यान अशेंय थारायलां की "ते तारखे आदीं रोखडेंच मुंबय विद्यापिठाचे खंयचेय परिक्षेक पात्र आशिल्लो हेर खंयचोय विद्यार्थी अशी परिक्षा घेवंक शकता परिक्षा घेवप." <ref name="Act" /> ताची कामां बंद जाले उपरांत मुंबय विद्यापिठाच्या सीपीआयआरचे कर्मचारी, मालमत्ता आनी देयदारी गोंय विद्यापिठान घेतली आनी उपरांतच्या विद्यापिठान शिक्षकांच्या सेवा परिस्थितीचेर नियंत्रण दवरपी ताच्या विद्यापिठाच्या कायद्यांचो वायट परिणाम जावचो ना हाची जतनाय घेतली शिक्षक कर्मचाऱ्यांचो आस्पाव जाता. <ref name="cpir"/> कांय शिक्षक कर्मचाऱ्यांनी उपरांत, सेवा अटीं खातीर न्यायालयां कडेन संपर्क सादलो. <ref name="cpir" /> जी.व्ही. कामत हेलेकर हो सीपीआयआरचो निमाणो संचालक आशिल्लो<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=A4JKAQAAIAAJ&q=CPIR+Goa|title=Boletim Do Instituto Menezes Bragança|date=1986|publisher=O Instituto|language=en}}</ref> , आनी ऑक्टोबर 1985 दिसा ताच्या अचकीत मरणा मेरेन नव्या गोंय विद्यापिठाच्या कार्यकारी मंडळाचो वांगडी म्हणून ताची नेमणूक जाल्ली.<ref>{{Cite book|url=https://www.unigoa.ac.in/uploads/content/Annual%20Reports/annual%20report%2085-86.pdf|title=Annual Administrative Report 1985-86|last=|first=|publisher=Goa University|year=1987|isbn=|pages=3|access-date=2023-07-11|archive-date=2023-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20230927230013/https://www.unigoa.ac.in/uploads/content/Annual%20Reports/annual%20report%2085-86.pdf|url-status=dead}}</ref> सीपीआयआरच्या त्या प्राध्यापकांतल्यान जे आपल्या वावराक लागून याद जातात (कांय... जे गोंय विद्यापिठांतय गेले) अशे प्रा.अंतरकार, प्रा पांडे, प्रा ग्रामोपध्या, प्रा वादर, प्रा सदाशिव देव (गणित), प्रा.अशोक के विज्ञान), प्रा.बी. आफोंसो (तत्त्वगिन्यान) हांणी केला गोंयचो आदलो लेफ्टनंट गव्हर्नर आनी भारताच्या राष्ट्रीय अल्पसंख्यांक आयोगाचो (National Minority Commission) माजी अध्यक्ष डॉ गोपाल सिंगाक "आव्हानात्मक संक्रमण काळाचो पुराय प्रभार घेवपाचें श्रेय मेळ्ळां-[सीपीआयआरचें] गोंय विद्यापिठांत रुपांतर करप." <ref name="kamat1"/> मे १९८५ मेरेन गोंय सरकारान पंजीमांतल्या ल्हान इमारतींतल्यान बांबोलीम हांगाच्या गोंय वैजकी म्हाविद्यालयाच्या तेन्नाच्या नव्यान बांदिल्ल्या, रिकाम्या जाग्याच्या एका विभागांत सीपीआयआर हस्तांतरित करप पुराय केलें.<ref name="kamat1" /> == संदर्भ == <references group="" responsive="1"></references> [[वर्ग:Pages with unreviewed translations]] tqrl3qntgdt3ynu75di4nrk8skfi1kg