Wikipeetia gucwiki https://guc.wikipedia.org/wiki/Ee%27iyalaaya_a%27la%C3%BClaas%C3%BC MediaWiki 1.47.0-wmf.23 first-letter Ayaakuwapülee Analayaapülee kasa Yootirawaa Ka'yataayakalü Yootirawaa nümaa ka'yataayakalü Wikipeetia Yootirawaa süchiki Wikipeetia Anaajaalaa Yootirawaa süchiki anaajaalaa MediaWiki Yootirawaa süchiki MediaWiki Anouktia sukua'ipa Yootirawaa süchiki anouktia akua'ipa Akaaliijiaa Yootirawaa süchiki akaaliijiaa Akotchajülee sünülia Yootirawaa süchiki akotchajülee anülia TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión 0 159 18777 11358 2026-10-13T00:11:28Z InternetArchiveBot 28 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 18777 wikitext text/x-wiki [[Anaajaalaa:Achimpajawa.jpg|thumb|right|Emi'iraaka / Emi'ijawaa]] [[Anaajaalaa:Yoshushula.jpg|thumb]] '''Emi'iraa''' ([[alijunaiki]]: ''juegos'') Tü emi'iraaka müsüka ja'in tü ashaitaaka otta tü akua'ipaka. Mainma sukua'ipa tu emi'ijawaaka sutuma wayuu, aletüjülia sumaiwajee. Tü shimi'irakaa wayuu wanaa sümaa tepichin naya akumajaanüsü süka wunu'u, pootchi, ipa, yosu, wariiya, kuluulu jee eekat napüleerua sulu'u nepia.<ref name=emi>[https://web.archive.org/web/20221022195851/https://revistaprismasocial.es/article/view/3739#:~:text=Los%20juegos%20ancestrales%20wayuu%20nacieron,juegos%20como%20forma%20de%20entretenimiento./ La importancia de los juegos ancestrales como mecanismo de valoración cultural y fortalecimiento de las relaciones sociales]</ref> == Shimi'ira wayuu paala == Tü shimi'iraka wayuu tepichiiwa'a naya aainjünapü'üsü süka tü kasa eekalü nama'ana sulu'u noumain. Süchikejee nakumajaain nemi'ira ashaitajaashi naya süka wanaa sümaa na'inraaka nepialu'u. Tia shimi'iraka wayuu piamasü sukua'ipa; eesü shimi'ira jieyuu otta müsia nimi'ira chi jintüi toolo.<ref name=emi/><ref>[https://laguajirahoy.com/cultura/juegos-tradicionales-y-deportivos-en-festival-de-la-cultura-wayuu.html/ Juegos tradicionales y deportivos en Festival de la Cultura wayúu]</ref> === Shimi'ira jieyuu === Shimi'iraka jieyuu o'ttusu süchiirua sukua'ipa nei jee noushi. Akumajaanüsü namüin sutuma nei jo noushi süpüla eeinjatüin nama'ana no'unapa sünain asukaa siki, ashijawaa sotpa'a laaka jee no'unapa sünain alapajaa. Tü shimi'iraka jieyuu süpülajatü nemi'ijain naa jimotnuukana süpüla nalaüle'erain naa'in eepünaalee naya. Majayutpa naya, asünaanüsü noulia sutuma nei jee noushi, süpüla na'wanajaain nakua'ipa sümainmüin wane wayuu jierü mülo'u. Tü shimi'iraka jieyuu shia tü wayuukeeraka jee müsia tü ajapkii. === Nimi'ira chi wayuu toolo === Tü nimi'iraka chi jintüikai waneejatü sukua'ipa suulia shimi'ira naa jieyuukana. Nimi'ira toolo akumajuushi sünainjee kasa eekai wanaain nümaa ja'itairua wunu'uin, ipain, wariiyain otta waneeinua. Chi jintüikai kemi'irainshi tepichiiwa'a nia, otta jima'aipa nia, japüishi otta a'wanajaasü tü nimi'iraka. Mainma sukua'ipa nimi'ira chi toolokai, tü emi'ijawaaka nüshatüin süchiirua nüshi, nuwalayuu jee noulia naa waneeirua tepichi wanaawaka nümaa. Chi jintüikai emi'ijaashi sünain awate'eraa ama, achimpajaashi, olojushi, eesü junaaya nüma'ana, otta waneeirua.<ref name=emi/> ==Awate'eraa ama== [[Anaajaalaa:Awate'eraa ama.jpg|thumb|left|Shaittaa]] Chi amakai jütüma wayuu wanee mürüt anamia ottsia cho'ujaashaanashi süpüla e'ejetü sünainje kawatirain ma'in nia. Shaitaaka tüü, jushaitüle ma'in tü wayuu eekai washirüin sünainje nnojolüin ama süma'ana supushua'aya wayuu, chi amaaujuchikai tepichiinjachi nnojoluinjachi süpüla nülatüinjatüin nuuyasee süchikije po'loo jara'i jottsia chi awatterüinjachikai nüsipuinjachi chi ka'amainkai. Tü mma suwateeriaka süpüla tü ashaittaaka weruluinjatü ma'aka ja'in piama shikii alatia, jottsia miyouinjatü maka ja'in pienchitua juwachirapala ama. ==Achimpajawaa== [[Anaajaalaa:Ajawajawa .jpg|thumb|left|Ajawajawa]] Tü achimpajawaaka piamasü jukua'aipa. Wattajeeinjatü otta pansaainjatü jukua'ipa. Jotsia eejeerü tü jujutiaka wattajeeinjatü, ma'aka ja'in ja'arai shikii sünaimüin a'ipirua shikii alatia maaka tepichiree naya, po'loo shiki sünaimüin piamatua po'looin shiki alatia ma'aka wayuu miyo'ule naya. ==Ajaawajawaa== [[Anaajaalaa:Junaaya.jpg|thumb]] Wane'ewai sukua'ipa tü ashaitüsüka ojutusü wanee ipa jo'uchon wattajee ma'aka sa'in piama shikii alatia sünain ni'iyatüin tü jiyawaseeka otta ja'toule tü jiyawaseeka eeshi supüla nükanajü'in. ==Junaaya== Tü junaayaka wanee susu jo'uchon müsüka ja'in wanee süi, sünain piama ji'ichi miyo'u. Juse'erü e'itaanusü wanee ipa, chi ojutuinjachikai nijittaain siichiru'u nejepira, nüleeyatüin wainmattu jünain nüjütüin tü ipakat. Eeka Watta'in sujutia nia akanajaaka. Tü emi'ijawaaka tüü aainjünüsü jüpüla ayaawata nütsüin wanee jintüi otta wane toolo wana sümaa wane ayoujirawaa. ==Yosushula== Aakajünüsü jiipuse tü yosuuka otta süka tü yoshulaka achonoojünüsü jiipawai. Naa piamashi ashaitüinjanaka shawatushii eere wanee jiyaawase, tu jiyaawaseeka wattajeesü ma'aka ja'in po'loo piama alatia, yalajeechiika ojuniraashi na'u tü yoshulaka yosu jünain nnojolüin nnojüitüin juuli tü juyaawaseeka. Naa shaitüshikana eeshi süpüla nnojutin jara'itua jukua. == Soomüin tü pütchika == '''Emi'iraa''': ([[alijunaiki]]: ''juguete'') Sutuma wayuu mainma sukua'ipa emi'iraka, eesü shimi'iraa tooloyuu, eesü shimi'ijayaa jieyuu. Naa tooloyuukana emi'ijaashi süka sushula yosu, jatü, sukuwayaa yosu (carritos de cardón), koucha sümaa ipa (honda), awate'eraa ama, sünain alojoyaa wuchii. Naa jieyuukana emi'ijaashi süka wayuunkeera otta süka ajapkii. Naa jieyuukana waneejatü nakua'ipa noulia naa tooloyuukana, achiaanüshi weinshi sutuma nei jee noushi suulia yalain sünain emi'ijawaaka === Jukuwa'ipa pansaanüikiru'ulu juchikuwa wayunkeera === Jumaiwa eesü wanee shimi'ira tepichi jouchonyuu wayunkeera sünülia. Maima jukuw'aipa jaainjia otta müsia jütükia natuma naa tepichikikana. Aainjünüsü juka yotojolo, wunu'uchonni, patsuwa, si'ichi, mala'ira, mapase otta müsia pootchi. Wayunkeera shiimainsükaa juyuluin laulayuu aainjünüsu jüka taai, siruwa, otta musia shai pootchi ipajatüirü. Tü wayunkeerakalü akumajünüsü julu'u juyaakuwain mürülü tü eekalü jupa'a mmapa'akat je müsia jütapa'apalü wayuu, kachirayaasü; ke'iyotkiisu jüpüla naa tepichikana watta ka'i nayaawatüinjatuin tü nakuwa'ipakalü julu'u wayuuin naya juulia jooyajüin naya. Tepichi atüküsü wayunkeera süka pootchi jee emi'ijaasü sotpa laa, sujuunalu'u süshijain ne'i, tü wayunkeeraka nnojotsü koupunaain su'upunaa wayuu aka nnojolu'uin shimi'ijaajüin süka tü wayuukalüirua, suulia amüloin sujutuu wayuu sulu'u mmapa'akat, jüka jamüin kasalajanasü tüya amaunnajüi ma'aka juyo'ujireennüin jümaa o'upünawaa shiaja'aya ko'upünaayakaa shia shikii mürülü tü eekat jüpa'a mmakalü. == Shi'ipajee sukua'ipaa == <references/> abp36s67tp4eg8wapinzzggnl1mdz0i 0 1118 18773 18731 2026-10-12T15:10:55Z Leonfd1992 13 18773 wikitext text/x-wiki [[Anaajaalaa:Niakua chii ekirajüikai.jpg|thumb|250px|Shikiipuu Anouja jee talaata]] '''Ángel Enrique Arévalo''' ([[Kürooria]], 20 outuuwüre no'u chi juya 1954 - 13, maayou'lu no'u juyakai 2019) Jemeishii cha'aya sulu'u wane mma Külooria münüsü, pejesü sünain Wajiira, so'u tü ka'ikalü piamakalü shikii, no'u chi kashikai outuuwüre no'u chi juyakai 1954, ni'iruku [[jinnuu]] müshia chi mürütkai shiyaawatia ni'iruku nia chi [[walirü]]. Nii shia tü wayuukalü ''Juanita Arévalo'', wane wayuu jinnuu, otta nüshi nia ''Ángel Eduardo Morales''.<ref>[https://centrodeformacion.net/angel-arevalo/ Anaajaashi Ángel Arevalo]</ref> Nu'wayuuse shia tü wayuukalü ''Norma Socorro'', wayuu yaaje'ewalü [[Palawaipo'u]], nachoin naya ''Jhan Carlos'', ''Karen, Hailen'', ''Norangela'', ''Luis Felipe'', ''Atahualpa Enrique'',  ''Huascar Enrique'' otta müshia ''Ángel Eduardo Arévalo''. ==Tü niyataapü'ükalü anain== Niakai ekirajüi *O'ttüshi sünain ekirajaa tepichi cha'aya wajiira polumo'u suutna tü juyakalü 1979 - 1983. *Süchikije alataashi sulu'umuin tü ekirajüleeka ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' sünainje 1983 sünainmuin 2010, eere niain shikiipüin tü ekirajüleekalü. *Shikiipü'üshi sümaiwa tü akumajapuuka sukuwai'pa tü mi'iraaka yaa wajiira (junta de promoción y desarrollo de la Guajira) münaaka sou tü juya 1990- 1992. *Nia e'itaakai sükuwai'pa tü wayuusheinkalü süshein tepichi ekiraashiikana sulu'u ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' - Fe y Alegría Paraguaipoa, suutna tü juyakalü 1990. *Eeshii sünain e'itaawaa shikii tü ekirajüleekalü ''Ramón Paz Ipuana cha'aya Wajiira kijolü, suutna tü juyakat 1992. *Shikiipü'üshi tü a'walakajütkalü pütchi 100.1 F.M, Guajira po'loo piama shiki outuwüre 1998 sünainmuin 2007. *Ekettaajüshi juya sünain ni'yataain sünain shikiipü'üin tü ekirajaaka otta süpüla oulawaa suulia a'yatawaa sou juyakalü 2010. ==Tü kamalainkalü nümüin== Ashajaa süchiki kuwenta sükuwai'pa kasa wajiira sümaiwa, müsia süchiki tü kasa alatapü'ükalü sulu'u woumain. Watta saali kuwenta nüma'ana. Aikalapü'üshi sünain akuwentajaa namüin naa tepichi ekirajaashikana sulu'u tü ekirajüleekalü eere shikipü'üin nia. ===Nükanajaka so'u sükuwai'pa ni'yataain=== #Pülaaka sou anain ma'in sükuwai'pa ni'yataain, saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo ja'ralimüin pewüreero juya 1997. #Pülaaka sou sujutu naapajala süka ni'yataain sümüin tü a'walakajütkalü pütchi ''Fe y Alegría 100.1 F.M. Guajira'', saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo piama shikii outuwüre juya 1999. #Pülaaka sou ni'yataain namaa na ekirajaashiikana sulu'u ''Radiofónico Fe y Alegría'', saapajala iitpa, suutna ka'i apunüin shikii setiempüre juya 1994. #Pülaaka sou ni'yataain namaa naa majayütnuukana namaa na jima'aliikana ekirajaashiikana sulu'u ''Mision Riiwa'' aka wachietnuin naya, sou ka'i po'loo mekietsatmuin tisiempüre juya 2009. #Pülaaka sou ni'itaain na'in sünain tü ni'yataainkalü sulu'u tü ekirajüleekalü Anouja jee talaata Palawaipo'u (''Fe y Alegría Paraguaipoa'') süpüla su'wanajaain sukuwai'pa tü natüjalakalü naa tepichikana wajiirapüna, ka'i waneeshii pewüreero juya 2010. #Pülaaka sou wattain saali juya ni'yataain süchirua tü ekirajaaka tepichi yaa wajiira süpüla sü'wanajaain natüjala, talatüin naya waneepia ne'rüinjatüin sükajatü tü nukujalakalü chi ekirajuikai. Saapajala tü mülo'usükalü shikiipükalü tü Oficina Zonal  Fe y Alegría Zulia, sou ka'i apünüin shikii eneero'u juya 2010. == Shi'ipajee sukua'ipa == <references/> [[Akotchajülee sünülia:Süchikimaajatü wayuuirua]] 06jrafverpqxatislhvgz03vdagm6k8 18774 18773 2026-10-12T19:51:40Z Leonfd1992 13 18774 wikitext text/x-wiki {{Anouktia sukua'ipa:Akuwa'ipapa'ala}} [[Anaajaalaa:Niakua chii ekirajüikai.jpg|thumb|250px|Shikiipuu Anouja jee talaata]] '''Ángel Enrique Arévalo''' ([[Kürooria]], 20 outuuwüre no'u chi juya 1954 - 13, maayou'lu no'u juyakai 2019) Jemeishii cha'aya sulu'u wane mma Külooria münüsü, pejesü sünain Wajiira, so'u tü ka'ikalü piamakalü shikii, no'u chi kashikai outuuwüre no'u chi juyakai 1954, ni'iruku [[jinnuu]] müshia chi mürütkai shiyaawatia ni'iruku nia chi [[walirü]]. Nii shia tü wayuukalü ''Juanita Arévalo'', wane wayuu jinnuu, otta nüshi nia ''Ángel Eduardo Morales''.<ref>[https://centrodeformacion.net/angel-arevalo/ Anaajaashi Ángel Arevalo]</ref> Nu'wayuuse shia tü wayuukalü ''Norma Socorro'', wayuu yaaje'ewalü [[Palawaipo'u]], nachoin naya ''Jhan Carlos'', ''Karen, Hailen'', ''Norangela'', ''Luis Felipe'', ''Atahualpa Enrique'',  ''Huascar Enrique'' otta müshia ''Ángel Eduardo Arévalo''. ==Tü niyataapü'ükalü anain== Niakai ekirajüi *O'ttüshi sünain ekirajaa tepichi cha'aya wajiira polumo'u suutna tü juyakalü 1979 - 1983. *Süchikije alataashi sulu'umuin tü ekirajüleeka ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' sünainje 1983 sünainmuin 2010, eere niain shikiipüin tü ekirajüleekalü. *Shikiipü'üshi sümaiwa tü akumajapuuka sukuwai'pa tü mi'iraaka yaa wajiira (junta de promoción y desarrollo de la Guajira) münaaka sou tü juya 1990- 1992. *Nia e'itaakai sükuwai'pa tü wayuusheinkalü süshein tepichi ekiraashiikana sulu'u ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' - Fe y Alegría Paraguaipoa, suutna tü juyakalü 1990. *Eeshii sünain e'itaawaa shikii tü ekirajüleekalü ''Ramón Paz Ipuana cha'aya Wajiira kijolü, suutna tü juyakat 1992. *Shikiipü'üshi tü a'walakajütkalü pütchi 100.1 F.M, Guajira po'loo piama shiki outuwüre 1998 sünainmuin 2007. *Ekettaajüshi juya sünain ni'yataain sünain shikiipü'üin tü ekirajaaka otta süpüla oulawaa suulia a'yatawaa sou juyakalü 2010. ==Tü kamalainkalü nümüin== Ashajaa süchiki kuwenta sükuwai'pa kasa wajiira sümaiwa, müsia süchiki tü kasa alatapü'ükalü sulu'u woumain. Watta saali kuwenta nüma'ana. Aikalapü'üshi sünain akuwentajaa namüin naa tepichi ekirajaashikana sulu'u tü ekirajüleekalü eere shikipü'üin nia. ===Nükanajaka so'u sükuwai'pa ni'yataain=== #Pülaaka sou anain ma'in sükuwai'pa ni'yataain, saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo ja'ralimüin pewüreero juya 1997. #Pülaaka sou sujutu naapajala süka ni'yataain sümüin tü a'walakajütkalü pütchi ''Fe y Alegría 100.1 F.M. Guajira'', saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo piama shikii outuwüre juya 1999. #Pülaaka sou ni'yataain namaa na ekirajaashiikana sulu'u ''Radiofónico Fe y Alegría'', saapajala iitpa, suutna ka'i apunüin shikii setiempüre juya 1994. #Pülaaka sou ni'yataain namaa naa majayütnuukana namaa na jima'aliikana ekirajaashiikana sulu'u ''Mision Riiwa'' aka wachietnuin naya, sou ka'i po'loo mekietsatmuin tisiempüre juya 2009. #Pülaaka sou ni'itaain na'in sünain tü ni'yataainkalü sulu'u tü ekirajüleekalü Anouja jee talaata Palawaipo'u (''Fe y Alegría Paraguaipoa'') süpüla su'wanajaain sukuwai'pa tü natüjalakalü naa tepichikana wajiirapüna, ka'i waneeshii pewüreero juya 2010. #Pülaaka sou wattain saali juya ni'yataain süchirua tü ekirajaaka tepichi yaa wajiira süpüla sü'wanajaain natüjala, talatüin naya waneepia ne'rüinjatüin sükajatü tü nukujalakalü chi ekirajuikai. Saapajala tü mülo'usükalü shikiipükalü tü Oficina Zonal  Fe y Alegría Zulia, sou ka'i apünüin shikii eneero'u juya 2010. == Shi'ipajee sukua'ipa == <references/> [[Akotchajülee sünülia:Süchikimaajatü wayuuirua]] 6ikvd37vam8krmkoh9eonno6zrhzmlm 18775 18774 2026-10-12T20:00:17Z Leonfd1992 13 18775 wikitext text/x-wiki [[Anaajaalaa:Niakua chii ekirajüikai.jpg|thumb|250px|Shikiipuu Anouja jee talaata]] '''Ángel Enrique Arévalo''' ([[Kürooria]], 20 outuuwüre no'u chi juya 1954 - 13, maayou'lu no'u juyakai 2019) Jemeishii cha'aya sulu'u wane mma Külooria münüsü, pejesü sünain Wajiira, so'u tü ka'ikalü piamakalü shikii, no'u chi kashikai outuuwüre no'u chi juyakai 1954, ni'iruku [[jinnuu]] müshia chi mürütkai shiyaawatia ni'iruku nia chi [[walirü]]. Nii shia tü wayuukalü ''Juanita Arévalo'', wane wayuu jinnuu, otta nüshi nia ''Ángel Eduardo Morales''.<ref>[https://centrodeformacion.net/angel-arevalo/ Anaajaashi Ángel Arevalo]</ref> Nu'wayuuse shia tü wayuukalü ''Norma Socorro'', wayuu yaaje'ewalü [[Palawaipo'u]], nachoin naya ''Jhan Carlos'', ''Karen, Hailen'', ''Norangela'', ''Luis Felipe'', ''Atahualpa Enrique'',  ''Huascar Enrique'' otta müshia ''Ángel Eduardo Arévalo''. ==Tü niyataapü'ükalü anain== Niakai ekirajüi *O'ttüshi sünain ekirajaa tepichi cha'aya wajiira polumo'u suutna tü juyakalü 1979 - 1983. *Süchikije alataashi sulu'umuin tü ekirajüleeka ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' sünainje 1983 sünainmuin 2010, eere niain shikiipüin tü ekirajüleekalü. *Shikiipü'üshi sümaiwa tü akumajapuuka sukuwai'pa tü mi'iraaka yaa wajiira (junta de promoción y desarrollo de la Guajira) münaaka sou tü juya 1990- 1992. *Nia e'itaakai sükuwai'pa tü wayuusheinkalü süshein tepichi ekiraashiikana sulu'u ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' - Fe y Alegría Paraguaipoa, suutna tü juyakalü 1990. *Eeshii sünain e'itaawaa shikii tü ekirajüleekalü ''Ramón Paz Ipuana cha'aya Wajiira kijolü, suutna tü juyakat 1992. *Shikiipü'üshi tü a'walakajütkalü pütchi 100.1 F.M, Guajira po'loo piama shiki outuwüre 1998 sünainmuin 2007. *Ekettaajüshi juya sünain ni'yataain sünain shikiipü'üin tü ekirajaaka otta süpüla oulawaa suulia a'yatawaa sou juyakalü 2010. ==Tü kamalainkalü nümüin== Ashajaa süchiki kuwenta sükuwai'pa kasa wajiira sümaiwa, müsia süchiki tü kasa alatapü'ükalü sulu'u woumain. Watta saali kuwenta nüma'ana. Aikalapü'üshi sünain akuwentajaa namüin naa tepichi ekirajaashikana sulu'u tü ekirajüleekalü eere shikipü'üin nia. ===Nükanajaka so'u sükuwai'pa ni'yataain=== #Pülaaka sou anain ma'in sükuwai'pa ni'yataain, saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo ja'ralimüin pewüreero juya 1997. #Pülaaka sou sujutu naapajala süka ni'yataain sümüin tü a'walakajütkalü pütchi ''Fe y Alegría 100.1 F.M. Guajira'', saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo piama shikii outuwüre juya 1999. #Pülaaka sou ni'yataain namaa na ekirajaashiikana sulu'u ''Radiofónico Fe y Alegría'', saapajala iitpa, suutna ka'i apunüin shikii setiempüre juya 1994. #Pülaaka sou ni'yataain namaa naa majayütnuukana namaa na jima'aliikana ekirajaashiikana sulu'u ''Mision Riiwa'' aka wachietnuin naya, sou ka'i po'loo mekietsatmuin tisiempüre juya 2009. #Pülaaka sou ni'itaain na'in sünain tü ni'yataainkalü sulu'u tü ekirajüleekalü Anouja jee talaata Palawaipo'u (''Fe y Alegría Paraguaipoa'') süpüla su'wanajaain sukuwai'pa tü natüjalakalü naa tepichikana wajiirapüna, ka'i waneeshii pewüreero juya 2010. #Pülaaka sou wattain saali juya ni'yataain süchirua tü ekirajaaka tepichi yaa wajiira süpüla sü'wanajaain natüjala, talatüin naya waneepia ne'rüinjatüin sükajatü tü nukujalakalü chi ekirajuikai. Saapajala tü mülo'usükalü shikiipükalü tü Oficina Zonal  Fe y Alegría Zulia, sou ka'i apünüin shikii eneero'u juya 2010. == Shi'ipajee sukua'ipa == <references/> [[Akotchajülee sünülia:Süchikimaajatü wayuuirua]] 06jrafverpqxatislhvgz03vdagm6k8 18776 18775 2026-10-12T20:03:48Z Leonfd1992 13 18776 wikitext text/x-wiki {{Anouktia sukua'ipa:Akuwa'ipapa'ala}} [[Anaajaalaa:Niakua chii ekirajüikai.jpg|thumb|250px|Shikiipuu Anouja jee talaata]] '''Ángel Enrique Arévalo''' ([[Kürooria]], 20 outuuwüre no'u chi juya 1954 - 13, maayou'lu no'u juyakai 2019) Jemeishii cha'aya sulu'u wane mma Külooria münüsü, pejesü sünain Wajiira, so'u tü ka'ikalü piamakalü shikii, no'u chi kashikai outuuwüre no'u chi juyakai 1954, ni'iruku [[jinnuu]] müshia chi mürütkai shiyaawatia ni'iruku nia chi [[walirü]]. Nii shia tü wayuukalü ''Juanita Arévalo'', wane wayuu jinnuu, otta nüshi nia ''Ángel Eduardo Morales''.<ref>[https://centrodeformacion.net/angel-arevalo/ Anaajaashi Ángel Arevalo]</ref> Nu'wayuuse shia tü wayuukalü ''Norma Socorro'', wayuu yaaje'ewalü [[Palawaipo'u]], nachoin naya ''Jhan Carlos'', ''Karen, Hailen'', ''Norangela'', ''Luis Felipe'', ''Atahualpa Enrique'',  ''Huascar Enrique'' otta müshia ''Ángel Eduardo Arévalo''. ==Tü niyataapü'ükalü anain== Niakai ekirajüi *O'ttüshi sünain ekirajaa tepichi cha'aya wajiira polumo'u suutna tü juyakalü 1979 - 1983. *Süchikije alataashi sulu'umuin tü ekirajüleeka ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' sünainje 1983 sünainmuin 2010, eere niain shikiipüin tü ekirajüleekalü. *Shikiipü'üshi sümaiwa tü akumajapuuka sukuwai'pa tü mi'iraaka yaa wajiira (junta de promoción y desarrollo de la Guajira) münaaka sou tü juya 1990- 1992. *Nia e'itaakai sükuwai'pa tü wayuusheinkalü süshein tepichi ekiraashiikana sulu'u ''Anoujaa jee talataa Palawaipo'u'' - Fe y Alegría Paraguaipoa, suutna tü juyakalü 1990. *Eeshii sünain e'itaawaa shikii tü ekirajüleekalü ''Ramón Paz Ipuana cha'aya Wajiira kijolü, suutna tü juyakat 1992. *Shikiipü'üshi tü a'walakajütkalü pütchi 100.1 F.M, Guajira po'loo piama shiki outuwüre 1998 sünainmuin 2007. *Ekettaajüshi juya sünain ni'yataain sünain shikiipü'üin tü ekirajaaka otta süpüla oulawaa suulia a'yatawaa sou juyakalü 2010. ==Tü kamalainkalü nümüin== Ashajaa süchiki kuwenta sükuwai'pa kasa wajiira sümaiwa, müsia süchiki tü kasa alatapü'ükalü sulu'u woumain. Watta saali kuwenta nüma'ana. Aikalapü'üshi sünain akuwentajaa namüin naa tepichi ekirajaashikana sulu'u tü ekirajüleekalü eere shikipü'üin nia. ===Nükanajaka so'u sükuwai'pa ni'yataain=== #Pülaaka sou anain ma'in sükuwai'pa ni'yataain, saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo ja'ralimüin pewüreero juya 1997. #Pülaaka sou sujutu naapajala süka ni'yataain sümüin tü a'walakajütkalü pütchi ''Fe y Alegría 100.1 F.M. Guajira'', saapajala atkattia de Páez, suutna ka'i po'loo piama shikii outuwüre juya 1999. #Pülaaka sou ni'yataain namaa na ekirajaashiikana sulu'u ''Radiofónico Fe y Alegría'', saapajala iitpa, suutna ka'i apunüin shikii setiempüre juya 1994. #Pülaaka sou ni'yataain namaa naa majayütnuukana namaa na jima'aliikana ekirajaashiikana sulu'u ''Mision Riiwa'' aka wachietnuin naya, sou ka'i po'loo mekietsatmuin tisiempüre juya 2009. #Pülaaka sou ni'itaain na'in sünain tü ni'yataainkalü sulu'u tü ekirajüleekalü Anouja jee talaata Palawaipo'u (''Fe y Alegría Paraguaipoa'') süpüla su'wanajaain sukuwai'pa tü natüjalakalü naa tepichikana wajiirapüna, ka'i waneeshii pewüreero juya 2010. #Pülaaka sou wattain saali juya ni'yataain süchirua tü ekirajaaka tepichi yaa wajiira süpüla sü'wanajaain natüjala, talatüin naya waneepia ne'rüinjatüin sükajatü tü nukujalakalü chi ekirajuikai. Saapajala tü mülo'usükalü shikiipükalü tü Oficina Zonal  Fe y Alegría Zulia, sou ka'i apünüin shikii eneero'u juya 2010. == Shi'ipajee sukua'ipa == <references/> [[Akotchajülee sünülia:Süchikimaajatü wayuuirua]] 6ikvd37vam8krmkoh9eonno6zrhzmlm