Wikipiidiya gurwiki https://gur.wikipedia.org/wiki/P%C9%9Bgezure MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter Miidiya Zure Tɔgum Tuntuna Tuntuna tɔgum Wikipiidiya Wikipiidiya tɔgum Faali Faali tɔgum MiidiyaWiki MiidiyaWiki tɔgum Tɛmpileti Tɛmpileti tɔgum Suŋerɛ Suŋerɛ tɔgum Buuri buuri Buuri buuri tɔgum TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Da'a 0 627 23132 4333 2026-05-18T20:32:48Z Abaabia 1790 N te'e la yelesum 23132 wikitext text/x-wiki da'a1 [dàʔa] Paradigm: KA/SI Plural: da'asi Noun • market; any open space where buying and selling often take place. Da'a de la zi'a ti nɛreba kina da'ara gee kɔɔsa lɔgerɔ, magese wuu ki, mui, Tia, sukaam, buusi, nii, la yela zo'e zo'e. Tu me kelum tara dapika la dakatɛ. Fu san paɛ dapika la puan fu kan nyɛ lɔgerɔ la tuseto da, lɔgerɔ la tuseto ni ka kɔɔsera bilam gee dakatɛ la puan lɔgerɔ la zo'e zo'e ni kɔ'ɔm kɔɔsera bilam me, ti lɔgeseko woo ti fu bɔta gee paɛ bilam fu wan nyɛ da. Da'asi zo'e zo'e kɛ'ɛra la bulika gee tiregera/wiregera yu'uŋɔ. 8e2wicqpm21gb79a88tzkky2n0d2p71 Highlife 0 3470 23130 23102 2026-05-18T15:09:50Z Ayamdoo Edward 2129 Edited an article 23130 wikitext text/x-wiki '''Hailaifu''' (Highlife) Hailaifu( Highlife) de la Gaana yuuma buuri n ze'ele bii n pɔsɛ tinsɛba n de coastal cities ( Tinsɛba  ti kulesi kaasi mũm) nanana [[Gaana]] 19th century, a yɛla woo daa kɔ'ɔn dɔla tinsɛba n boi solimipɛɛlega nu'usi ( British colony la)  a ɛberɛ ze'ele la tinsɛba n kaɛ kulesi bɔba la. A kɔ'ɔn ta la sɛla n de tumam African Mita ( metre) la solimipɛɛlega yuuma lɔgerɔ ( Westerm instruments). Hailaifu bɔkɛ mɛ yese la jazzy horns ( jazzy iila) la kɔlegɔ ti ba dikɛ giila a yi' toŋe ka se'em kɔ'ɔm bɔna nɛŋa basɛ ti yuuma la dɛna African. Ŋwana kɔ'ɔm pɔsɛ la 2010 ba'asegɔ puan, yeli yeli woo 2018 kinana, a to'e la sɛla n de uptempo, synth-driven sound. Hailaifu ( Highlife) to'e yu'urɛ mɛ gee kɔ'ɔm yeregɛ tumam nɛresabiga tiŋa wa za'an. Cardinal Rex Lawson, E.T. Mensah, Victor Uwaifo n de nɛresɛba n pɔsɛ dɛ, ba za'an kɔ'ɔm yanŋɛ dɛ mɛ suŋa suŋa yese la bãm n dikɛ Africa buuri gulo/ losi naɛ( lagum) la nasaara lɔgerɔ“Native blues". Dunia zabre sɛka n pa'asɛ buyi la pooren ( After the second world War) a yu'urɛ kelum kɔ'ɔm yeregɛ mɛ bɔna  Igbo nɛreba Nigeria tiŋa puan, wanna wa ta'asɛ mɛ ti ba biŋe tigere ti Igbo halifu ti de mi daa kɔ'ɔn yeregɛ ba tiŋa la za'an dɛna ba yuuma ti bo' yu'urɛ yese 1960s saŋa.          Hailaifu kelum lagum pa'asɛ la yuum sɛba yu'ura n yese bii n yeregɛ bɔ'ɔra Gaanaduma la tinpabire wa za'an pa'asɛ la Yinpu'usiba tigera la yeli suma sɛba ti saama sɛba n basɛ ba tiŋa ge  bɔna Gaana yɛta. 2025, ba daa yese  ka ti ka doli la buuri tuusum ge  kan' ta'am kalum UNESCO n yele. '''History ( sɛla n tole)''' Kɔlegɔ sɛka ti ba naam bii maalɛ lagum dɛ'ina hailaifu la naam doose la Afro-cuban guajeo. Bu nabara kɔ'ɔm naam di'isa wɔnna la 3-2 clave motif guajeo wuu la pa'ala se'em tilum wa. Lumenɛ la nabara Cuba puan dela clave n de Gaana yaaba Lɔkɔ, ge ti ba tara ka de'ena halifu. Hailaifu ɛberɛ ze'ele la tu yuun boi solimipɛɛlega nu'usi la , la leebiko la n yuun boi West Africa so'olum dɔla yuuma buuri buuri la. Source: <nowiki>[[AfroCuration2026BuuriBuuri]]</nowiki> 4m3q8ky7xlt87rs0o40pr0byq365bza Koo Nimo 0 3471 23128 23088 2026-05-18T15:02:48Z Ayamdoo Edward 2129 Edited an article 23128 wikitext text/x-wiki == Vom yɛla == Ba dɔgɛ koo Nimo la Foase , n boi Atwima District Ashanti Region Gaana la, Africa West Africa, a tom tuuma yima yima n lebe science la medical- related fields ge kelum nɔŋɛ yuuma. 1957, Gold Coast n yuun yese solimipɛɛlega nu'usi la nyaa dɛna Gaana, Koo Nimo yuun to'e a yia wɔ'ɔrɔ dɔla eŋa n yuun biŋe Addadam Agofomma ensemble tigere la. A yuuma zo'e zo'e kɔ'ɔn tɔgera la buuri sɔlena kanbontɛ yetɔgum puan ( Twi language). Lagum la kɔlegɔ ayıla bii bayi la kɔɔsi, Kanbosi ( Ashanti) buuri palm wine pa'asɛ la West Africa buuri yuuma lɔgerɔ, la apentemma la donno, la frikyiwa ( mental castanet), la prempensua ( rhumba box) , ntorwa( sinyagerɛ de ba dikɛ somi'isi eŋɛ ŋgiile puan pɛkaa en) , la nnawuta ( se'em ti ba dikɛ Lumenɛ bayi ŋmɛ'ɛra ti kɔ'an la limisa naara ) bii dawuro (banana-shaped bell). 1990, koo's yuuma ba nii n yese compakiti disiki (compact disk) puan ti bu zuo dɛna Osabarima. Eŋa n daa de yia tuunɛ ti Gaana yuunyuuna yuun ti la kɛ' CD  puan. January 1992, New York, USA, Andrew L.Kaye gulesɛ a dɛsɛsiteesini ( dissertation) zuo ti " Koo Nima la ataaba: ta pa'alɛ. Gaana yuunyuuna n de Ethnomusicological perspective" daa to'e wɔ'ɔrɔ n de Dɔgeta( Doctor) of Philosophy degree a tuuma la zuo.   1998, ba daa dikɛ en tuuma ti a dɛa Professor of Ethnomusicology bɔna University of Washingtom in Seattle, USA, ti a tũm yuuma ayi, ge le to'e tuum aŋa taaba University of Michigan in Anna Arbor. Koo Nima lebi Gaana, Kumasi tiŋa puan la 2006. January 2007 a daa siŋɛ ta naa la Anthony Bourdain ti ba sosɛ sosiga n de episode of American travel show la: No Reservations , n de zi'an ti a daa bɔna yuuna a yuuma la, ge sosira pa'ala a yuuma la n anni se'em, nyaa dita nyɛlum dia n de lunch of stewed greater cane rat la Anthony Bourdain. == Wɔ'ɔrɔ, Nã'asegɔ la Mɛmbasipi == 1979, doose la tum sɛbo ti a tũm Gaana yuuma puan wuu n de yele ita, pa'ala la adiminisiteta ba lo'e Koo Nimo ti a dɛna MUSIGA zuo daana (the Musicians' Union of Gaana). A tiŋa nɛreba daa pɛgere en mɛ dagɛ la ayuuma ma'an zuo ge nɔŋerɛ la gilema sɛbo ti a tara bo'ora buuri malema . 1985, ba daa lo'e Koo Nimo ti a dɛna interim chairman of COSGA. Kopiriti Gaana So'olum. Nananawa a daa di la vom na'asegɔ la International Association ti ba zamesa yuuma, naɛ la zutoduma n de Professor J.H.K. Nketia la John. jf60gr07czu3cim9if9yjo2en28m8ye 23129 23128 2026-05-18T15:08:09Z Ayamdoo Edward 2129 Edited an article 23129 wikitext text/x-wiki == Vom yɛla == Ba dɔgɛ koo Nimo la Foase , n boi Atwima District Ashanti Region Gaana la, Africa West Africa, a tom tuuma yima yima n lebe science la medical- related fields ge kelum nɔŋɛ yuuma. 1957, Gold Coast n yuun yese solimipɛɛlega nu'usi la nyaa dɛna Gaana, Koo Nimo yuun to'e a yia wɔ'ɔrɔ dɔla eŋa n yuun biŋe Addadam Agofomma ensemble tigere la. A yuuma zo'e zo'e kɔ'ɔn tɔgera la buuri sɔlena kanbontɛ yetɔgum puan ( Twi language). Lagum la kɔlegɔ ayıla bii bayi la kɔɔsi, Kanbosi ( Ashanti) buuri palm wine pa'asɛ la West Africa buuri yuuma lɔgerɔ, la apentemma la donno, la frikyiwa ( mental castanet), la prempensua ( rhumba box) , ntorwa( sinyagerɛ de ba dikɛ somi'isi eŋɛ ŋgiile puan pɛkaa en) , la nnawuta ( se'em ti ba dikɛ Lumenɛ bayi ŋmɛ'ɛra ti kɔ'an la limisa naara ) bii dawuro (banana-shaped bell). 1990, koo's yuuma ba nii n yese compakiti disiki (compact disk) puan ti bu zuo dɛna Osabarima. Eŋa n daa de yia tuunɛ ti Gaana yuunyuuna yuun ti la kɛ' CD  puan. January 1992, New York, USA, Andrew L.Kaye gulesɛ a dɛsɛsiteesini ( dissertation) zuo ti " Koo Nima la ataaba: ta pa'alɛ. Gaana yuunyuuna n de Ethnomusicological perspective" daa to'e wɔ'ɔrɔ n de Dɔgeta( Doctor) of Philosophy degree a tuuma la zuo.   1998, ba daa dikɛ en tuuma ti a dɛa Professor of Ethnomusicology bɔna University of Washingtom in Seattle, USA, ti a tũm yuuma ayi, ge le to'e tuum aŋa taaba University of Michigan in Anna Arbor. Koo Nima lebi Gaana, Kumasi tiŋa puan la 2006. January 2007 a daa siŋɛ ta naa la Anthony Bourdain ti ba sosɛ sosiga n de episode of American travel show la: No Reservations , n de zi'an ti a daa bɔna yuuna a yuuma la, ge sosira pa'ala a yuuma la n anni se'em, nyaa dita nyɛlum dia n de lunch of stewed greater cane rat la Anthony Bourdain. == Wɔ'ɔrɔ, Nã'asegɔ la Mɛmbasipi == 1979, doose la tum sɛbo ti a tũm Gaana yuuma puan wuu n de yele ita, pa'ala la adiminisiteta ba lo'e Koo Nimo ti a dɛna MUSIGA zuo daana (the Musicians' Union of Gaana). A tiŋa nɛreba daa pɛgere en mɛ dagɛ la ayuuma ma'an zuo ge nɔŋerɛ la gilema sɛbo ti a tara bo'ora buuri malema . 1985, ba daa lo'e Koo Nimo ti a dɛna interim chairman of COSGA. Kopiriti Gaana So'olum. Nananawa a daa di la vom na'asegɔ la International Association ti ba zamesa yuuma, naɛ la zutoduma n de Professor J.H.K. Nketia la John Collins. mt7g4eqpinxc7svqbey0udzz8nbi6fa 23133 23129 2026-05-19T07:00:12Z Ayamdoo Edward 2129 Edited an article 23133 wikitext text/x-wiki == Vom yɛla == Ba dɔgɛ koo Nimo la Foase , n boi Atwima District Ashanti Region Gaana la, Africa West Africa, a tom tuuma yima yima n lebe science la medical- related fields ge kelum nɔŋɛ yuuma. 1957, Gold Coast n yuun yese solimipɛɛlega nu'usi la nyaa dɛna Gaana, Koo Nimo yuun to'e a yia wɔ'ɔrɔ dɔla eŋa n yuun biŋe Addadam Agofomma ensemble tigere la. A yuuma zo'e zo'e kɔ'ɔn tɔgera la buuri sɔlena kanbontɛ yetɔgum puan ( Twi language). Lagum la kɔlegɔ ayıla bii bayi la kɔɔsi, Kanbosi ( Ashanti) buuri palm wine pa'asɛ la West Africa buuri yuuma lɔgerɔ, la apentemma la donno, la frikyiwa ( mental castanet), la prempensua ( rhumba box) , ntorwa( sinyagerɛ de ba dikɛ somi'isi eŋɛ ŋgiile puan pɛkaa en) , la nnawuta ( se'em ti ba dikɛ Lumenɛ bayi ŋmɛ'ɛra ti kɔ'an la limisa naara ) bii dawuro (banana-shaped bell). 1990, koo's yuuma ba nii n yese compakiti disiki (compact disk) puan ti bu zuo dɛna Osabarima. Eŋa n daa de yia tuunɛ ti Gaana yuunyuuna yuun ti la kɛ' CD  puan. January 1992, New York, USA, Andrew L.Kaye gulesɛ a dɛsɛsiteesini ( dissertation) zuo ti " Koo Nima la ataaba: ta pa'alɛ. Gaana yuunyuuna n de Ethnomusicological perspective" daa to'e wɔ'ɔrɔ n de Dɔgeta( Doctor) of Philosophy degree a tuuma la zuo.   1998, ba daa dikɛ en tuuma ti a dɛa Professor of Ethnomusicology bɔna University of Washingtom in Seattle, USA, ti a tũm yuuma ayi, ge le to'e tuum aŋa taaba University of Michigan in Anna Arbor. Koo Nima lebi Gaana, Kumasi tiŋa puan la 2006. January 2007 a daa siŋɛ ta naa la Anthony Bourdain ti ba sosɛ sosiga n de episode of American travel show la: No Reservations , n de zi'an ti a daa bɔna yuuna a yuuma la, ge sosira pa'ala a yuuma la n anni se'em, nyaa dita nyɛlum dia n de lunch of stewed greater cane rat la Anthony Bourdain. == Wɔ'ɔrɔ, Nã'asegɔ la Mɛmbasipi == 1979, doose la tum sɛbo ti a tũm Gaana yuuma puan wuu n de yele ita, pa'ala la adiminisiteta ba lo'e Koo Nimo ti a dɛna MUSIGA zuo daana (the Musicians' Union of Gaana). A tiŋa nɛreba daa pɛgere en mɛ dagɛ la ayuuma ma'an zuo ge nɔŋerɛ la gilema sɛbo ti a tara bo'ora buuri malema . 1985, ba daa lo'e Koo Nimo ti a dɛna interim chairman of COSGA. Kopiriti Gaana So'olum. Nananawa a daa di la vom na'asegɔ la International Association ti ba zamesa yuuma, naɛ la zutoduma n de Professor J.H.K. Nketia la John Collins. Gunfuko 1991,  pa'ala  la n tũm se'em yuuma puan la a tiŋa la puan se'em, Koo Nimo daa to'e la wɔ'ɔrɔ bunsuŋa ze'ele Asantehene zi'an. Kilekiiŋa ŋmarega a le to'e la Flagstar award ze'ele ECRAG zi'an ( Entertainment critics and reviewers Association of Gaana). 1991,  ba daa yi' en ti a wa tuna la National Folklore Board of Trustees . Kilekiiŋa ŋmarega 1997, Gaana gɔvemɛti daa de'em a yuun pinaasi de'eŋo ( 40th Anniversary of Independence) bo  nɛre-kãriba pinaasi gold medals wɔ'ɔrɔ, Koo Nimo de se'em lagum to'e wɔ'ɔrɔ wa. Wanna de la la pa'ala n tikire ti a zala buuri malema se'em. Ŋmaresɛka n  le tagelɛ la a le to'e la wɔ'ɔrɔ n de Konkoma Award yese la suŋerɛ sɛka ti a tara bɔ'ɔra Gaana hailaifu yuuma. le5kgarptzpckq522dulkq15pvw9n8c 23134 23133 2026-05-19T07:02:06Z Ayamdoo Edward 2129 23134 wikitext text/x-wiki == Vom yɛla == Ba dɔgɛ koo Nimo la Foase , n boi Atwima District Ashanti Region Gaana la, Africa West Africa, a tom tuuma yima yima n lebe science la medical- related fields ge kelum nɔŋɛ yuuma. 1957, Gold Coast n yuun yese solimipɛɛlega nu'usi la nyaa dɛna Gaana, Koo Nimo yuun to'e a yia wɔ'ɔrɔ dɔla eŋa n yuun biŋe Addadam Agofomma ensemble tigere la. A yuuma zo'e zo'e kɔ'ɔn tɔgera la buuri sɔlena kanbontɛ yetɔgum puan ( Twi language). Lagum la kɔlegɔ ayıla bii bayi la kɔɔsi, Kanbosi ( Ashanti) buuri palm wine pa'asɛ la West Africa buuri yuuma lɔgerɔ, la apentemma la donno, la frikyiwa ( mental castanet), la prempensua ( rhumba box) , ntorwa( sinyagerɛ de ba dikɛ somi'isi eŋɛ ŋgiile puan pɛkaa en) , la nnawuta ( se'em ti ba dikɛ Lumenɛ bayi ŋmɛ'ɛra ti kɔ'an la limisa naara ) bii dawuro (banana-shaped bell). 1990, koo's yuuma ba nii n yese compakiti disiki (compact disk) puan ti bu zuo dɛna Osabarima. Eŋa n daa de yia tuunɛ ti Gaana yuunyuuna yuun ti la kɛ' CD  puan. January 1992, New York, USA, Andrew L.Kaye gulesɛ a dɛsɛsiteesini ( dissertation) zuo ti " Koo Nima la ataaba: ta pa'alɛ. Gaana yuunyuuna n de Ethnomusicological perspective" daa to'e wɔ'ɔrɔ n de Dɔgeta( Doctor) of Philosophy degree a tuuma la zuo.   1998, ba daa dikɛ en tuuma ti a dɛa Professor of Ethnomusicology bɔna University of Washingtom in Seattle, USA, ti a tũm yuuma ayi, ge le to'e tuum aŋa taaba University of Michigan in Anna Arbor. Koo Nima lebi Gaana, Kumasi tiŋa puan la 2006. January 2007 a daa siŋɛ ta naa la Anthony Bourdain ti ba sosɛ sosiga n de episode of American travel show la: No Reservations , n de zi'an ti a daa bɔna yuuna a yuuma la, ge sosira pa'ala a yuuma la n anni se'em, nyaa dita nyɛlum dia n de lunch of stewed greater cane rat la Anthony Bourdain. == Wɔ'ɔrɔ, Nã'asegɔ la Mɛmbasipi == 1979, doose la tum sɛbo ti a tũm Gaana yuuma puan wuu n de yele ita, pa'ala la adiminisiteta ba lo'e Koo Nimo ti a dɛna MUSIGA zuo daana (the Musicians' Union of Gaana). A tiŋa nɛreba daa pɛgere en mɛ dagɛ la ayuuma ma'an zuo ge nɔŋerɛ la gilema sɛbo ti a tara bo'ora buuri malema . 1985, ba daa lo'e Koo Nimo ti a dɛna interim chairman of COSGA. Kopiriti Gaana So'olum. Nananawa a daa di la vom na'asegɔ la International Association ti ba zamesa yuuma, naɛ la zutoduma n de Professor J.H.K. Nketia la John Collins. Gunfuko 1991,  pa'ala  la n tũm se'em yuuma puan la a tiŋa la puan se'em, Koo Nimo daa to'e la wɔ'ɔrɔ bunsuŋa ze'ele Asantehene zi'an. Kilekiiŋa ŋmarega a le to'e la Flagstar award ze'ele ECRAG zi'an ( Entertainment critics and reviewers Association of Gaana). 1991,  ba daa yi' en ti a wa tuna la National Folklore Board of Trustees . Kilekiiŋa ŋmarega 1997, [[Gaana]] gɔvemɛti daa de'em a yuun pinaasi de'eŋo ( 40th Anniversary of Independence) bo  nɛre-kãriba pinaasi gold medals wɔ'ɔrɔ, Koo Nimo de se'em lagum to'e wɔ'ɔrɔ wa. Wanna de la la pa'ala n tikire ti a zala buuri malema se'em. Ŋmaresɛka n  le tagelɛ la a le to'e la wɔ'ɔrɔ n de Konkoma Award yese la suŋerɛ sɛka ti a tara bɔ'ɔra Gaana hailaifu yuuma. 1oi4jlw3fw9ts3hkb8956xbdbvh5yhg Yoruba Music 0 3475 23131 23126 2026-05-18T16:58:42Z Ayimbila90 28 Added content 23131 wikitext text/x-wiki Yoruba Music (Yoruba Yuuma) de la bɔlembɔresi bii yuula ti Yoruba nɛreba N boi Nigeria, Togo la Benin tara zamesera. Ŋwana wa zuo ba mi bɔlembɔresi wa ti ba dɛna la buuri de'emseko  n tole nɛŋa la kɔ-ansi yele yele wuu ba san ni tara gongon golo ŋmɛ'ɛra ba. Yoruba solema yuuma yuum wa'ana dɛna la yuum n mɛ kɔ'ɔm bɔna ba tɔka West African yuuma n boi Afro-Latin la Caribbean yuuma bɔlembɔresi puan; a yuum dikɛ la ninmu'urɛ yuum yɛla basɛ Santería la Cuba yuuma puan ti ba tara zamesa. Yoruba nɛreba n boi south-western Nigeria de la ninmu'urɛ tigere diyima n boi African so'olum wa puan. Yelese'ere n basɛ ti ba bɔna bayima la yuuma tigera zo'e zo'e Nigeria tiŋa puan de la ba nyaŋɛ ba maalekɔ la ba de'eno yizuo la yele yele wuu ba yuuma yɛla la. Jùjú, fùjì, àpàlà la sákárà yuuma lagum pa'asɛ la pɔsega yuuma la puan n ze'ele Yoruba nɛreba zi'an wa'ana. Se'em la sansɛka ti yuuma wa'am Nigeria tiŋa puan na de la sɛla ti ba na ka bɔkɛ ze'ele tuusum la puan wa'ana. Gee, la de la sankirɛ ti ba sakɛ ti yuuma wa ze'ele la Yoruba nɛreba zi'an na yamene saŋa la puan ba (colonial era) nyaa zo'e bala wa lebike yuuma tiŋa la puan n sɔi mɛŋa saŋa 1960 yuuni la puan. Gɔnkɔna wa tuusum ze'ele pɔsega la Yoruba nɛreba buuri malema yuuma ninmu'urɛ yɛla Nigeria la sosi'a ti ba dola basa ti Yoruba nɛreba sɛba n boi la (diaspora) buuri yɛla tola nɛŋa la. Ba ŋmɛ nukpe'ene mɛ ti yuuma lagum dɛna la sɛla ta'asɛ ti Yoruba nɛreba buuri malema yɛla bɔna tiŋa la puan wa paɛ zina, doose zãbeseka za'a n paɛ African so'olum wa la puan. Sɔseŋa kankaŋɛ yuum sɔsɛ mɛ yesera Yoruba yuuma puan, bise Bode Omojola's gɔŋɔ puan, Yoruba yuuma yuum kɔbesi pisiyi n tole sa (University of Rochester Press, 2012). == Folk music == Yuunyuuneba n tari lɔŋa ayima yu'urɛ n de 'dundun' ŋmɛ'ɛra a de la yuuma la buuri diyima n bala ti ba yi'ira dundun. Yuunyuuneba wa boi la yima yima naɛ la bunŋmɛ'ɛla n boi ba tɔka (ogido). Gangan de la ayima. Dundun nɛŋa daana de la oniyalu se'em n ŋmɛ'ɛri lɔnsɛka n tɔgerɛ la. A ni ŋmɛ'ɛra do la Yoruba nɛreba buuri yɛla n de se'em la. Yoruba nɛreba yuuma zo'e zo'e de la sìa puan yɛla ba anŋa puan, ŋwana nyaa ni kɔ'ɔm ze'ele ba "Orisas". ==== Rhythmic structure ==== Iron agogô luma. Bɔlembɔreŋa bii wãra duma sɛba ti Yoruba buuri nɛreba tara ŋmɛ'ɛra bii de'ena de la bayopɔi bɔna "ethnomusicology" puan ti la dɛna ba yelemɛŋerɛ wãra duma. 7 Ba wãra duma paa la pɔ la butã (12/8 bii 6/8) la buyi (4/4 bii 2/2) dwo Ba wãra duma la paa la boi iron luma voole duma la puan. 8s4tegx2p6bzcw7vwyramwcypkim7tk