Wikipiidiya
gurwiki
https://gur.wikipedia.org/wiki/P%C9%9Bgezure
MediaWiki 1.47.0-wmf.2
first-letter
Miidiya
Zure
Tɔgum
Tuntuna
Tuntuna tɔgum
Wikipiidiya
Wikipiidiya tɔgum
Faali
Faali tɔgum
MiidiyaWiki
MiidiyaWiki tɔgum
Tɛmpileti
Tɛmpileti tɔgum
Suŋerɛ
Suŋerɛ tɔgum
Buuri buuri
Buuri buuri tɔgum
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Koo Nimo
0
3471
23135
23134
2026-05-19T14:43:38Z
Ayamdoo Edward
2129
Edited an article
23135
wikitext
text/x-wiki
== Vom yɛla ==
Ba dɔgɛ koo Nimo la Foase , n boi Atwima District Ashanti Region Gaana la, Africa West Africa, a tom tuuma yima yima n lebe science la medical- related fields ge kelum nɔŋɛ yuuma. 1957, Gold Coast n yuun yese solimipɛɛlega nu'usi la nyaa dɛna Gaana, Koo Nimo yuun to'e a yia wɔ'ɔrɔ dɔla eŋa n yuun biŋe Addadam Agofomma ensemble tigere la. A yuuma zo'e zo'e kɔ'ɔn tɔgera la buuri sɔlena kanbontɛ yetɔgum puan ( Twi language). Lagum la kɔlegɔ ayıla bii bayi la kɔɔsi, Kanbosi ( Ashanti) buuri palm wine pa'asɛ la West Africa buuri yuuma lɔgerɔ, la apentemma la donno, la frikyiwa ( mental castanet), la prempensua ( rhumba box) , ntorwa( sinyagerɛ de ba dikɛ somi'isi eŋɛ ŋgiile puan pɛkaa en) , la nnawuta ( se'em ti ba dikɛ Lumenɛ bayi ŋmɛ'ɛra ti kɔ'an la limisa naara ) bii dawuro (banana-shaped bell).
1990, koo's yuuma ba nii n yese compakiti disiki (compact disk) puan ti bu zuo dɛna Osabarima. Eŋa n daa de yia tuunɛ ti Gaana yuunyuuna yuun ti la kɛ' CD puan. January 1992, New York, USA, Andrew L.Kaye gulesɛ a dɛsɛsiteesini ( dissertation) zuo ti " Koo Nima la ataaba: ta pa'alɛ. Gaana yuunyuuna n de Ethnomusicological perspective" daa to'e wɔ'ɔrɔ n de Dɔgeta( Doctor) of Philosophy degree a tuuma la zuo.
1998, ba daa dikɛ en tuuma ti a dɛa Professor of Ethnomusicology bɔna University of Washingtom in Seattle, USA, ti a tũm yuuma ayi, ge le to'e tuum aŋa taaba University of Michigan in Anna Arbor.
Koo Nima lebi Gaana, Kumasi tiŋa puan la 2006. January 2007 a daa siŋɛ ta naa la Anthony Bourdain ti ba sosɛ sosiga n de episode of American travel show la: No Reservations , n de zi'an ti a daa bɔna yuuna a yuuma la, ge sosira pa'ala a yuuma la n anni se'em, nyaa dita nyɛlum dia n de lunch of stewed greater cane rat la Anthony Bourdain.
== Wɔ'ɔrɔ, Nã'asegɔ la Mɛmbasipi ==
1979, doose la tum sɛbo ti a tũm Gaana yuuma puan wuu n de yele ita, pa'ala la adiminisiteta ba lo'e Koo Nimo ti a dɛna MUSIGA zuo daana (the Musicians' Union of Gaana). A tiŋa nɛreba daa pɛgere en mɛ dagɛ la ayuuma ma'an zuo ge nɔŋerɛ la gilema sɛbo ti a tara bo'ora buuri malema . 1985, ba daa lo'e Koo Nimo ti a dɛna interim chairman of COSGA. Kopiriti Gaana So'olum. Nananawa a daa di la vom na'asegɔ la International Association ti ba zamesa yuuma, naɛ la zutoduma n de Professor J.H.K. Nketia la John Collins.
Gunfuko 1991, pa'ala la n tũm se'em yuuma puan la a tiŋa la puan se'em, Koo Nimo daa to'e la wɔ'ɔrɔ bunsuŋa ze'ele Asantehene zi'an. Kilekiiŋa ŋmarega a le to'e la Flagstar award ze'ele ECRAG zi'an ( Entertainment critics and reviewers Association of Gaana). 1991, ba daa yi' en ti a wa tuna la National Folklore Board of Trustees .
Kilekiiŋa ŋmarega 1997, [[Gaana]] gɔvemɛti daa de'em a yuun pinaasi de'eŋo ( 40th Anniversary of Independence) bo nɛre-kãriba pinaasi gold medals wɔ'ɔrɔ, Koo Nimo de se'em lagum to'e wɔ'ɔrɔ wa. Wanna de la la pa'ala n tikire ti a zala buuri malema se'em. Ŋmaresɛka n le tagelɛ la a le to'e la wɔ'ɔrɔ n de Konkoma Award yese la suŋerɛ sɛka ti a tara bɔ'ɔra Gaana hailaifu yuuma.
A daa to'e wɔ'ɔrɔ n boi maiden Entertainment Achievement Awards. A daa le to'e wɔ'ɔrɔ yese la n lagum tebike Gaana yuuma tigisego se'em la, yuun kɔbesi ha a kɔ'ɔn tebikera Gaana yuuma la bala. 2017 saŋa ka yima, the University of Education , Winneba(UEW) yuuma dipatimenti daa bo Koo Nimo la wɔ'ɔrɔ, ge na'asɛ en la vom saŋa nyuurɔ wɔ'ɔrɔ (life time Achievement Award).
Koo Nimo daa to'e la vom saŋa wɔ'ɔrɔ la 2022 vodafone Gaana yuuma wɔ'ɔrɔ Ankara (Accra) yese la n sugere ge tebikera Gaana yuuma tigisego la.
2jkajmfw8nwkrw7jgwcfsft5ypcqp8w
Music of Sierra Leone
0
3476
23136
2026-05-20T11:41:58Z
Asampana Apɛgeyinɛ
2164
maalɛ mɛ gee lerege pɛgera la "[[:en:Special:Redirect/revision/1263433948|Music of Sierra Leone]]"
23136
wikitext
text/x-wiki
rra Leon duma yuumae
[[Faali:Sierra_Leone_Koindu_dance.jpg|thumb|Sukuu kɔma n de'ene gee wa'ara ba buuri malema bɔma Koindu, Kailahun District, Sierra Leone]]
r
[[Sierra Leone]]'s music is a mixture of native, French, British, West Indian and Creole musical genres.
dd9vhjgofz6azna3ddkdqio5ptny222
23137
23136
2026-05-20T11:50:35Z
Asampana Apɛgeyinɛ
2164
maalɛ mɛ gee lerege pɛgera la "[[:en:Special:Redirect/revision/1263433948|Music of Sierra Leone]]"
23137
wikitext
text/x-wiki
rra Leon duma yuumae
[[Faali:Sierra_Leone_Koindu_dance.jpg|thumb|Sukuu kɔma n de'ene gee wa'ara ba buuri malema bɔna Koindu, Kailahun District, Sierra Leone]]
r
[[Sierra Leone]]'s yuuma de la yunsia n giim la ba mɛsi, farisi, sɔlemipɛɛlesi la Indiansl sɛba n boi gɔbega bɔba sa la, ta pa'asɛ Creole yuuma tuuma.
01061zix26blb11rkq7a4jfisjwebnv