Wiktionary hawiktionary https://ha.wiktionary.org/wiki/Babban_shafi MediaWiki 1.47.0-wmf.6 case-sensitive Midiya Musamman Tattaunawa User Tattaunawar user Wiktionary Tattaunawar Wiktionary Fayil Tattaunawar fayil MediaWiki Tattaunawar MediaWiki Samfuri Tattaunawar samfuri Taimako Tattaunawar taimako Rukuni Tattaunawar rukuni TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Karkacewar-ma'ana 0 12903 46204 2026-06-11T12:17:56Z Naduduwa 4653 #HWACII 46204 wikitext text/x-wiki Karkacewar ma’ana na nufin sauyawar ko kaucewar ma’anar kalma daga ainihin ma’anarta ta farko zuwa wata ma’ana dabam saboda amfani da ita a wani yanayi ko tsawon lokaci. Misali: Kalmar “zaki” a asali tana nufin dabbar zaki, amma idan aka ce “Ali zaki ne”, an karkatar da ma’anar zuwa jarumi ko mutum mai ƙarfi. A fannin ilimin harshe, karkacewar ma’ana tana faruwa ne idan kalma ta sami sabuwar ma’ana ko aka yi amfani da ita ta hanyar kwatanci, alama, ko wata hanya dabam da ma’anarta ta asali. tjf73go1chcnlyttnnsebjzoo0qe0my Rudanin-magana 0 12904 46205 2026-06-11T12:19:41Z Naduduwa 4653 #HWACII 46205 wikitext text/x-wiki Rudanin magana yana nufin amfani da kalma, jimla, ko magana mai ma’ana fiye da ɗaya, wanda zai iya sa mai sauraro ko mai karatu ya kasa gane ainihin abin da ake nufi kai tsaye. Misali: “Na ga mutum da hangen nesa.” Za a iya fahimta cewa mutumin yana da basira da hangen nesa na gaba. Ko kuma ana iya fahimta cewa an gan shi ne ta hanyar wani abin kallo (gwargwadon mahallin magana). Saboda haka, rudanin magana yana faruwa ne lokacin da magana ta kasance ba a fayyace ta sosai ba, har ta ba da damar fassarori daban-daban. A ilimin harshe, ana kallonsa a matsayin wani nau'in shubuha ko rashin fayyace ma'ana. lysapq4jj63a2yikk70t2vy3lcudnhl Fadin-gaskiya 0 12905 46206 2026-06-11T12:22:14Z Naduduwa 4653 #HWACII 46206 wikitext text/x-wiki Faɗin magana yana nufin yin magana ko bayani a sarari, dalla-dalla, kuma kai tsaye domin a fahimci saƙon da ake son isarwa ba tare da ruɗani ba. A ilimin harshe da adabi, faɗin magana yana nufin amfani da kalmomi a ma’anarsu ta zahiri da aka saba fahimta, ba tare da ɓoyayyar ma’ana ko karin magana ba. Misali: “Ruwa yana tafasa a tukunya.” — Wannan faɗin magana ne saboda an yi amfani da kalmomin a ma’anarsu ta zahiri. Kishiyarsa ita ce kaɗaitacciyar magana ko magana mai amfani da salon ɓoye ma’ana, kamar karin magana, habaici, ko zambo. Idan kana nazarin darasin Hausa, ana kuma danganta faɗin magana da magana kai tsaye wadda ba ta haifar da ruɗanin ma’ana. 794q2156v0a2lx5ens1zpu8hj7greqp Boyayyen-zance 0 12906 46207 2026-06-11T12:24:22Z Naduduwa 4653 #HWACII 46207 wikitext text/x-wiki Ɓoyayyen zance yana nufin magana da ake yi ba kai tsaye ba, wato ana ɓoye ainihin abin da ake nufi a cikin kalmomi, kuma sai an yi tunani ko a fahimci mahallin magana kafin a gane ma’anarta. Ana amfani da ɓoyayyen zance a cikin: Karin magana Habaici Zambo Kambamawa Kwatanci Misali: “Ya na da dogon hannu.” A zahiri yana iya nufin hannunsa yana da tsawo. Amma a ɓoyayyen zance yana iya nufin yana da iko ko tasiri. “Gidan nan ya yi shiru kamar makabarta.” Ba a nufin gidan makabarta ne, ana nufin gidan ya yi tsit sosai. Saboda haka, ɓoyayyen zance magana ce da ma’anarta ba ta bayyana kai tsaye, sai an yi la’akari da yanayin da aka faɗe ta ko salon da aka yi amfani da shi. mr80mf5w7re44ple3p8atey1cy3gev4 Furucin-rai 0 12907 46208 2026-06-11T16:04:16Z Habu Soja 4656 #HWACII 46208 wikitext text/x-wiki Furucin rai kalma ce da ake amfani da ita wajen bayyana abin da mutum yake ji a zuciyarsa kai tsaye, kamar mamaki, farin ciki, baƙin ciki, tsoro, ko takaici. Misalai: Kai! — furucin mamaki. Wayyo! — furucin ciwo ko takaici. Masha Allah! — furucin farin ciki ko yabawa. Ashsha! — furucin tausayi. A nahawu, furucin rai yana nufin kalmomi ko jimlolin da ke nuna motsin zuciya ko yanayin da mutum yake ciki a lokacin magana. k6y18eet3t90ftoa8uzpwbn12dof1sa Saurin-murya 0 12908 46209 2026-06-11T16:05:16Z Habu Soja 4656 #HWACII 46209 wikitext text/x-wiki Saurin murya yana nufin yadda mutum yake yin magana cikin sauri ko a hankali. Wato, shi ne adadin kalmomi ko sautukan da ake furtawa cikin wani lokaci. Misali: Idan mutum yana magana da gaggawa, ana cewa saurin muryarsa ya yi yawa. Idan yana magana a hankali, ana cewa saurin muryarsa ya yi ƙasa. A fannin magana da karatu, saurin murya yana da muhimmanci domin yana taimakawa masu sauraro su fahimci saƙo yadda ya kamata. Idan ya yi sauri sosai ko ya yi jinkiri sosai, zai iya rage fahimtar abin da ake faɗa. 83s58ogvb7u4gy4rq056no27ex55s6s Shiru-kal 0 12909 46210 2026-06-11T16:06:10Z Habu Soja 4656 #HWACII 46210 wikitext text/x-wiki Shiru-kal yana nufin ɗan dakatawa ko yin shiru na ɗan lokaci yayin magana ko karatu, kafin a ci gaba da magana. Ana amfani da shi domin: Ba wa mai sauraro damar fahimtar abin da aka faɗa. Nuna ƙarshen wani sashe na magana ko farkon wani sabon tunani. Ƙara armashi da ma'ana ga magana. Misali: Lokacin da mai jawabi ya yi ɗan tsayawa bayan ya gama bayyana wani muhimmin batu, wannan shiru-kal ne. 7zbev196rohw894ty7qf2ku5lkirbes Lugure 0 12910 46211 2026-06-11T16:07:26Z Habu Soja 4656 #HWACII 46211 wikitext text/x-wiki Lugure na nufin yin magana cikin ƙasa-ƙasa ko rada, wato furta kalmomi a hankali ta yadda ba kowa ne zai ji ba. Misali: Yara suna lugure a bayan aji. Ta lugure wa ƙawarta wani saƙo a kunne. A taƙaice, lugure = rada ko magana a hankali cikin sirri. nxbvz55de8cslrmbru69pg016vir7aj