Վիքիդարան hywikisource https://hy.wikisource.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D5%BE%D5%B8%D6%80_%D5%A7%D5%BB MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Վիքիդարան Վիքիդարանի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Կատեգորիա Կատեգորիայի քննարկում Հեղինակ Հեղինակի քննարկում Պորտալ Պորտալի քննարկում Էջ Էջի քննարկում Ինդեքս Ինդեքսի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk 104 25300 392932 227831 2026-05-27T09:43:22Z ~2026-31364-58 14009 392932 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="XelgenBot" /></noinclude>անհատ՝ իմագո։ Լրիվ կերպարանափոխության ժամանակ թրթուրի և իմագոյի փուլերի միջև ընկած է հարսնյակի փուլը։ Մեծ մասամբ բուսակեր են, որոշ տեսակներ սնվում են քայքայվող օրգ․ նյութերով, կղանքով, լեշերով, բրդով, մոմանյութերով ևն։ Կան նաև գիշատիչ արյունածուծ, մակաբույծ տեսակներ։ Տարածված են ամենուրեք՝ օդում, ջրում, ցամաքում։ Հայտնի է մոտ 1 մլն տեսակ, այսինքն՝ ավելի շատ, քան մնացած բոլոր կենդանիներն ու բույսերը միասին վերցրած։ ՍՍՀՄ–ում տարածված է 80–100 հզ․, ՀՍՍՀ–ում՝ 14–15 հզ․ տեսակ։<br> Մեծ ու տարբեր է Մ–ի դերը բնության մեջ․ բազմաթիվ տեսակներ բույսերի, մթերքների, հագուստի, թղթի ևնի վնասատուներ են, վարակիչ հիվանդությունների տարածողներ։ Կան նաև օգտակար տեսակներ, որոնք մասնակցում են ծաղկավոր բույսերի փոշոտմանը, հողառաջացման պրոցեսներին, տալիս են արժեքավոր սննդանյութեր և տեխ․ հումք (մեղր, մետաքս, ներկանյութ, մոմ ևն), ոչնչացնում են գյուղատնտ․ վնասատուներին, մոլախոտերը ևն։ Մ–ի ծագումը մինչև այժմ լրիվ պարզաբանված չէ, ենթադրվում է, որ առաջացել են բազմոտանիների անհետացած մեկ խմբից։ Մ–ի ուսումնասիրությամբ զբաղվում է ''միջատաբանությունը''։<br> Պատկերազարդումը տես 608–րդ էջից հետո՝ ներդիրում։<br> ''Գրկ․'' {{լայն|Լուկին Ե․ Ի}}․, Կենդանաբանություն, Ե․, 1971։ {{լայն|Шумаков Е. М․ и Брянцева И․ Б}}., Вредные и полезные насекомые, 2 изд․, Л., 1968; Жизнь животных, т․ 3, М․, 1969․ {{ՀՍՀ հեղ|Գ․Ավագյան}} '''ՄԻՋԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆ''', տես ''Ձայնարկություն''։<br> '''ՄԻՋԱՐԿՈՒՄ ԵՎ ԱՐՏԱՐԿՈՒՄ''', {{լայն|մաթեմատիկայում և վիճակագրության մեջ}}, որևէ մեծության մի քանի հայտնի արժեքներով մյուս արժեքները գտնելու (վերականգնելու) խնդիրը․ օրինակ՝ <math>[x_0, x_n]</math>, հատվածի <math>x_0, x_1, \ldots, x_n (x_0<x_1<\ldots<x_n</math>) կետերում (հանգույցներում) <math>f(x)</math> ֆունկցիայի տրված <math>y_1, y_2, \ldots, y_n</math> արժեքների միջոցով մյուս <math>x</math> կետերում <math>f(x)</math> արժեքների գտնելը։<br> Եթե <math>x</math>-ը (<math>x_0, x_n</math>) միջակայքում է, ապա խնդիրը անվանում են միջարկման, իսկ եթե միջակայքից դուրս՝ արտարկման։ Հաճախ, ընդհանուր առումով, երկուսն էլ անվանում են միջարկման խնդիրներ։<br> Խիստ մաթ․ տեսակետից այդ խնդիրներն առաջադրվում են հետևյալ կերպ, տրված են <math>x_0, x_1, \ldots, x_n (x_0<x_1<\ldots<x_n</math>) կետերը և <math>y_0, y_1, \ldots, y_n</math> թվերը։ Պահանջվում է գտնել որոշակի դասի պատկանող մի այնպիսի <math>f(x)</math> ֆունկցիա, որ <math>f(x_1) = y_1, (i = 1,\ 2,\ldots,\ n</math>)։ Ընդհանրապես ասած, այս դրվածքով էլ Մ․ և ա–ման խնդիրներն անորոշ են՝ այդպիսի <math>f(x)</math> ֆունկցիա կարող է գոյություն չունենալ կամ կարող են անվերջ քանակությամբ գոյություն ունենալ։<br> Միջարկման պարզագույն խնդիրը դրվում է այսպես, գտնել <math> n </math>–րդ կարգի մի <math>P_n(x)</math> բազմանդամ (միջարկման բազմանդամ), որը տրված <math>x_0, x_1, \ldots, x_n</math> կետերում ընդունի <math>f(x)</math> ֆունկցիայի տրված <math>y_0, y_1, \ldots, y_n</math> արժեքները։ Դրվում է նաև <math> \Delta= |f(x)|-P_n(x)</math> սխալի գնահատման խնդիր։<br> <math>f(x)</math>-ի արժեքները <math>x_1</math>-երից տարբեր կետերում ընդունվում են մոտավորապես հավասար <math>P_n(x</math>)-ին՝ <math>f(x) \approx Pn(x)</math>։ Դրվում են նաև հետևյալ խնդիրները. տրված են անվերջ քանակությամբ <math>x_0, x_1, \ldots, (x_0<x_1< \ldots</math>) հանգույցներ և տրված է <math>y_0, y_1, \ldots,</math> (անվերջ) հաջորդականությունը, գտնել այս կամ այն դասի պատկանող այնպիսի <math>f(x)</math> ֆունկցիա, որ<math>f(x_1) = y_i, (i = 1,\ 2,\ldots</math>), կամ <math>x_0, x_1, \ldots,</math> հանգույցներում տրված են ոչ միայն <math>f(x)</math>-ի <math>y_0, y_1, \ldots, y_n</math> արժեքները, այլև <math>f^m(x_k) (m = 1,\ 2,\ldots,\ k </math>) ածանցյալները։ Այս վերջին դեպքում որպես միջարկող ֆունկցիաների դաս վերցնում են ոչ միայն բազմանդամների, այլև՝ եռանկյունաչափական բազմանդամների, ռացիոնալ ֆունկցիաների կամ հատուկ տեսքի ամբողջ ֆունկցիաների դասերը։ Պարզագույն դեպքում միջարկման բազմանդամը որոշվում է միարժեքորեն, բայց, նայած կոնկրետ խնդրի պահանջների, այն հարմար է գրել այս կամ այն տեսքով (բանաձևով), ըստ այդմ էլ դիտարկվում են միջարկման տարբեր բանաձևերը։ (<math>\mu, \delta, \Delta</math>, նշանների մասին տես [https://hy.wikisource.org/wiki/Էջ:Հայկական_Սովետական_Հանրագիտարան_(Soviet_Armenian_Encyclopedia)_11.djvu/416 ''Վերջավոր տարբերությունների հաշիվ''])։ Կիրառվում է այն դեպքում, երբ <math>f(x)</math> ֆունկցիան միջարկվում է <math>{}^{X}\Bigl[\frac{n} {2} \Bigr], \quad {}^{X}\Bigl[\frac{n} {2} \Bigr]+1</math> հագույցներին մոտ կետերում։<br> Միջարկման բանաձևերը (բազմանդամները) կիրառվում են նաև մոտավոր ինտեգրման, հավասարումների մոտավոր լուծման ժամանակ ևն։<br> ''Գրկ․'' {{լայն|Гонгаров В․ Л}}., Теория интерполирования и приближения функций, 2 изд․, М., 1954; {{լայն|Крылов А․ Е}}, Лекции, о приближенных вычислениях, 6 изд․, М., 1954; {{լայն|Юл Дж․ Э., Кендэл М. Дж}}․, Теория статистики, пер․ с англ․, 14 изд․, М․, 1960․<br> '''ՄԻՋԲՋՋԱՅԻՆ ՏԱՐԱԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ''', {{լայն|միջբջջային խոռոչներ}}, բուսական հյուսվածքներում օդով կամ շրջապատող բջիջներից արտադրված խեժերով, եթերայուղերով, լորձով լցված խոռոչներ։ Ըստ առաջացման եղանակի տարբերում են 3 տիպի Մ․ տ․։ {{լայն|Սխիզոգեն}} Մ. տ․, առաջանում են աճման և տարբերակման ընթացքում՝ հարևան բջիջների հեռացման հետևանքով։ Հաճախ անջատումը տեղի է ունենում մի քանի բջիջների միացման տեղում՝ առաջացնելով 3–4 անկյունանի (լայնական կտրվածքում), երկար ու նեղ խոռոչներ։ Բջիջների հետագա հեռացման շնորհիվ Մ․ տ․ մեծանում են։ Այդպես են առաջանում ''հերձանցքերի'' ճեղքերը, ջրային բույսերի օդային խոռոչները, փշատերև բույսերի խեժային խողովակները, բարդածաղկավորների և հովանոցազգիների արտազատական խողովակները են։ {{լայն|Լիզիգեն}} Մ․ տ․ գոյանում են մի խումբ բջիջների լուծման հետևանքով, օրինակ՝ էվկալիպտի և ցիտրուսների պտղապատյանների արտաքին շերտում գտնվող արտազատական զետեղարանները։ {{լայն|Ռեքսիգեն}} Մ․ տ․ բջիջների պատռման և հետագա մահացման արդյունքն են։ Այդպես են առաջանում բազմաթիվ հացազգիների և շրթնածաղկավորների միջհանգույցների խոշոր խոռոչները։ Երբեմն Մ․ տ․, սխիգոգեն առաջանալով, մեծանում են լիզիգեն կամ ռեքսիգեն ճանապարհով։ Մ․ տ․ նպատակահարմար գոյացություններ են, ապահովում են գազափոխանակությունը և գոլորշիացումը, ինչպես նաև ծառայում են որպես բույսերի նյութերի փոխանակության արգասիքների զետեղարան։<br> '''ՄԻՋԵՐԿՐԱԿԱՆ ԾՈՎ''', {{լայն|Միջերկրական}}, Ատլանտյան օվկիանոսի միջմայրցամաքային ծով, միացած է նրա հետ Ջիբրալթարի նեղուցով։ Տարածությունը 2500 հզ․ կմ² է, ջրի ծավալը՝ 3839 հզ․ կմ³, միջին խորությունը՝ 1541 մ, առավելագույնը՝ 5121 մ։<br> ——————————————————————————<br> '''1․ {{լայն|Լագրանժի բանաձևը}}՝'''<br> <math>f(x)\approx P_n(x)=\sum_{k=0}^n y_k\frac{(x-x_0)(x-x_1)\ldots(x-x_{k-1})(x-x_{k+1})\ldots(x-x_n)} {(x_k-x_0)(x_k-x_1)\ldots(x_k-x_{k-1})(x_k-x_{k+1})\ldots(x_k-x_n)}</math> <br> Եթե <math>f(x)</math>-ը ունի (<math>n +1</math>)-րդ կարգի ածանցյալ և <math>M=\max_{x \in [x_0,x_n]}|f^{(n+1)}(x)|</math>, ապա <math>\Delta \leqslant M \frac{|(x-x_0)(x-x_1)\ldots (x-x_n)|} {(n+1)!}</math>:<br> '''2․ {{լայն|Նյուտոնի բանաձևը}}՝'''<br> Եթե <math>x_0, x_1, ...., x_n</math> հանգույցները <math>h</math> քայլով հավասարահեռ են (<math>x_k=x_0+k \cdot h, k = 1,\ 2,\ldots,\ n </math>), ապա` :<math>f(x)\approx P_n=Y_0+\frac{t} {1!} \Delta y_0+\frac{t(t-1)} {2!} \Delta^2 y_0+\ldots+\frac{t(t-1)\ldots(t-n+1)} {n!}\Delta^ny_0</math> (այստեղ <math>t=\frac{x-x_0} {n}, \Delta^k</math>-ն <math>k</math>-րդ կարգի տարբերություն է)։<br> Այս բանաձևը հարմար է <math>x_0</math>-ին մոտ <math>x</math>-երի համար։<br> '''3․ {{լայն|Ստիրլինգի բանաձևը}}'''՝<br> <math>\begin{align} f(x)\approx P_n(x)=y_0+ \frac{t} {1!}\mu \delta y_0+ \frac{t^2} {2!}\delta^2 y_0+ \frac{t(t^2-1^2)} {3!}\mu\delta^3 y_0+ \frac{t^2(t^2-1^2)} {4!}\delta^4 y_0+ \frac{t^2(t^2-1^2)(t^2-2^2)} {5!}\mu\delta^5 y_0+ \\ \ldots+ \frac{t^2(t^2-1^2)(t^2-2^2)\ldots(t^2-k^2+1^2)} {(2k)!}\delta^{2k}y_0 \end{align} </math><noinclude></noinclude> 1fynvfevfawe0h3md8vzrlvcfa848vt 100 150101 392929 392727 2026-05-26T13:28:05Z NelliGK 10434 /* Դրամատուրգիա */ 392929 wikitext text/x-wiki {{Հեղինակ |լրիվ անուն = Արմինե Վարազդատի Նալբանդյան |դասակարգում = Նալբանդյան, Արմինե |սկզբնատառ = Ն |պատկեր = Արմինե Նալբանդյան.jpg |ծնվել է = 1958 |մահացել է = }} {{ՀԻ|Տարի=-}} ==Դրամատուրգիա== ===Պիեսներ=== *[[Թքած]] *[[Իժերի ծնունդը]] *[[Ինչ կա մտքիդ]] *[[Կինտավր]] *[[Հոգ չէ]] (1992) *[[Նախերգանք]] *[[Վերջին գիշեր]] *[[Վերջին մոմը]] *[[:Կատեգորիա:Արմինե Նալբանդյանի պիեսներ|Պիեսներն այբբենական կարգով]] ==Արձակ== ===Սցենարներ և գրքեր=== *[[Անհասցե թաղամաս]] (ռադիոսերիալի սցենար, 2005) *[[Արևածագը 6-անց կեսին]] (ռադիոսերիալ) ==Հոդվածներ և մանկավարժություն== *[[Խոսքի մշակման հիմունքներ]] *[[:Կատեգորիա:Արմինե Նալբանդյանի հոդվածներ|Հոդվածներն այբբենական կարգով]] ==Ստեղծագործությունները այլ կայքերում== *[https://tatron-drama.am/archives/4469 Արմինե Նալբանդյանի ստեղծագործությունները «Դրամատուրգիա» հանդեսում] *[https://sportedu.am/հֆսկպի/կառուցվածք/մարզական-լրագրության-ամբիոն Կենսագրությունը ՀՖԿՍՊԻ պաշտոնական կայքում] gepnyh97506hz7n8tg4zll4zpfb31as 392930 392929 2026-05-26T13:29:45Z NelliGK 10434 /* Պիեսներ */ 392930 wikitext text/x-wiki {{Հեղինակ |լրիվ անուն = Արմինե Վարազդատի Նալբանդյան |դասակարգում = Նալբանդյան, Արմինե |սկզբնատառ = Ն |պատկեր = Արմինե Նալբանդյան.jpg |ծնվել է = 1958 |մահացել է = }} {{ՀԻ|Տարի=-}} ==Դրամատուրգիա== ===Պիեսներ=== *[[Թքած]] *[[Իժերի ծնունդը]] *[[Ինչ կա մտքիդ]] *[[Կինտավր]] *[[Հոգ չէ]] (1992) *[[Նախերգանք (պիես)|Նախերգանք]] *[[Վերջին գիշեր]] *[[Վերջին մոմը]] *[[:Կատեգորիա:Արմինե Նալբանդյանի պիեսներ|Պիեսներն այբբենական կարգով]] ==Արձակ== ===Սցենարներ և գրքեր=== *[[Անհասցե թաղամաս]] (ռադիոսերիալի սցենար, 2005) *[[Արևածագը 6-անց կեսին]] (ռադիոսերիալ) ==Հոդվածներ և մանկավարժություն== *[[Խոսքի մշակման հիմունքներ]] *[[:Կատեգորիա:Արմինե Նալբանդյանի հոդվածներ|Հոդվածներն այբբենական կարգով]] ==Ստեղծագործությունները այլ կայքերում== *[https://tatron-drama.am/archives/4469 Արմինե Նալբանդյանի ստեղծագործությունները «Դրամատուրգիա» հանդեսում] *[https://sportedu.am/հֆսկպի/կառուցվածք/մարզական-լրագրության-ամբիոն Կենսագրությունը ՀՖԿՍՊԻ պաշտոնական կայքում] 5gt2sk42ivcaku6q6pzav37r8ic0cyh 0 150117 392931 392876 2026-05-26T19:32:12Z Անունով խմբագիր 4841 392931 wikitext text/x-wiki '''[[Արիս Արսենի]], ՉԱՓԱԾՈ ԵՎ ԱՐՁԱԿ ԵՐԳԻԾԱՆՔ (պարոդիաներ, ֆելիետոններ, էպիգրամներ, մանրապատումներ, Արցախյան բանահյուսության նմուշներ), Ստեփանակերտ, «Վաչագան Բարեպաշտ» հրատ., 2008, 80 էջ, տպ. 250 օր.։ {{Սյուն|4}} <poem> ՄՈՒԿՈՒՉ ԹՈՓԱԼՅԱՆԻ ՖԵԼԻԵՏՈՆՆԵՐԸ * [[Թղթի... վաճառք]] * [[Ես հոսանք եմ ուզուո՜ւմ...]] * [[Բանն արաղի մեջ չէ, այլ…]] * [[Փողե՜րս, փողե՜րս…]] * [[Վախ՝ ածանս, վախ՝ կչկչանս…]] * [[Զգո՜ւյշ…]] * [[Ահա, այսպիսի բանե՜ր…]] ԱՐՁԱԿ ՄԱՆՐԱՔԱՆԴԱԿՆԵՐ * [[Ձկներին խրատեք...]] * [[Անմիջապես ազատիր]] * [[Հայոց լեզվի դասին]] * [[Անդավաճան... սեր]] * [[Երկխոսություն]] * [[Նոր համալիր]] * [[«Չծխողը»]] * [[Պարտքով փող]] * [[Զարմանք]] * [[Ակամա անեկդոտներ]] * [[Ժպիտներ N զորամասից]] * [[Եթերում Արցախի հեռուստատեսությունն էր...]] [[«ԵՐԻԾԱԿԱՆ ՀԵՌԱՏԻՊ»-Ի ԺԱՊԱՎԵՆԻՑ]] ԱՅԼԱՊԱՏՈՒՄ-ՓԱՐՎԱՆԱ * [[Գուսանները Փարվանա]] * [[Գուսանները սիրահարված]] * [[Գուսանական]] * [[Յոթ գուսանների բալլադը]] * [[«Փարվանա» լեգենդը]] * [[Անլսելի-անպատմելի]] * [[Ամենից առաջ/Պարոդիա|Ամենից առաջ]] * [[Փրկանք]] * [[Ժպիտդ երգ է անշեջ...]] * [[Ճանապարհս...]] * [[Հիմա տաքսի կվարձեմ...]] * [[Անշեջ երգի մասին, և՝ կույսին Փարվանա]] [[ԷՊԻՊՐԱՄՆԵՐ ԵՎ ՖԵԼԻԵՏՈՆՆԵՐ]] [[ԱՄՈՒՍՆԱՆԱ՞ՆՔ, ԹԵ՞ ՔԻՉ ԷԼ ՍՊԱՍԵՆՔ...]] Ուսանողական հումորեսկներ ԺՈՂՈՎՐԴԱԿԱՆ ՊԱՏԱՌԻԿՆԵՐ * [[Այն ի՞նչն է...]] (Հանելուկներ) * [[Սրամտություններ]] * [[Առածներ ու ասացվածքներ]] * [[Առածներ ու ասացվածքներ՝ մեկնաբանություններով հանդերձ]] * [[Խաղիկներ]] * [[Ղարաբա՜ղս...]] </poem> </div class> ________________________________________________________________ [[Կատեգորիա:Արիս Արսենիի արձակ գործեր]] [[Կատեգորիա:Արիս Արսենիի բանաստեղծություններ]] gca4m7apiqb3zmvana7sgzjg6rkvzfg