Վիքիբառարան hywiktionary https://hy.wiktionary.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D5%BE%D5%B8%D6%80_%D5%A7%D5%BB MediaWiki 1.47.0-wmf.18 case-sensitive Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Վիքիբառարան Վիքիբառարանի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Կատեգորիա Կատեգորիայի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk 0 11393 1786785 1771969 2026-09-08T07:08:01Z Arax 3214 1786785 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|հրել}} {{վանկեր|հ(ը)•րել}} == Ստուգաբանություն == Թերևս բնիկ հնդեվրոպական՝ *pēr- «խփել» արմատից. հմմտ. լատիներեն premo «սեղմել, հրել, ճնշել», ռուսերեն переть (пру) «մղել, հրել, ճնշել, սեղմել, խցկվել»), այլև հայերեն ''հարկանեմ'' (կատարյալ՝ ''հարի''), ''հարում''։ {{-hy-բայ-}} # հարվածի միջոցով մեկին կամ մի բան դեպի մի կողմ ուղղել, բոթել, հրմշտել {{օրն|Վերջապես, իմ օթյակի դուռը կամաց բացվեցավ, ծերունի սպասավորը նրան ներս {{ընդգծել|հրեց}} և հեռացավ:|Ր}} {{օրն|Դավաճաններին {{ընդգծել|հրեցին}} դեպի գետի ամեհի հորձանուտը:|ՍԽ}} {{օրն|Անուշին {{ընդգծել|հրում}} էին Պետրոսի փոքրիկ, խորամանկ, յուղալի աչքերը, թարմ մսի գույն ունեցող ականջները, հաստ պարանոցը և մանավանդ գռեհիկ վարմունքը:|Շ}} # թեթև հարվածով մեկին նշան անել՝ ուշադրությունը մի բանի վրա հրավիրել # հենվելով մի բանի՝ ուժով մղել՝ շարժել որոշ ուղղությամբ # {{սպորտ}} ուսերին հավասար պահելով՝ կտրուկ շարժումով բարձրացնել գլխից վեր (ծանրաձող, քար և այլն) ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|push|push away|repel|shove|nudge|jerk}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|толкать|толкнуть}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} hstx5awzwwaijgo8t53mrymyw6lxvar 0 47789 1786791 1734100 2026-09-08T07:54:10Z Arax 3214 1786791 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|այնինչ}} {{վանկեր|այն•ինչ}} ==Ստուգաբանություն== {{-hy-գոյ-}} # անորոշ ձևով առարկա կամ հատկանիշ ցույց տվող դերանուն՝ մի ինչ-որ, մի ոմն {{օրն|Շուշանիկը գրեց հասցեն՝ Սարատովի նահանգի այսինչ գավառի, {{ընդգծել|այնինչ}} շրջանի, {{ընդգծել|այնինչ}} գյուղը։|Շ}} ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} *{{en|some|a|an}} *{{de|}} *{{da|}} *{{tr|}} *{{es|}} *{{it|}} *{{nl|}} *{{el|}} *{{sv|}} *{{pt|}} *{{ru|}} *{{ka|}} *{{fr|}} {{translation-bot}} {{-hy-շաղ-}} # մինչդեռ, սակայն, իսկ {{օրն|Դավիթը խրախուսվեց, {{ընդգծել|այնինչ}} բոցերը մաքառելով օդի ներհակ հոսանքի հետ, կամաց-կամաց կլանում էին սենյակի հատակն ու առաստաղը։|Շ}} ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} *{{en|while|although|though|but}} *{{de|}} *{{da|}} *{{tr|}} *{{es|}} *{{it|}} *{{nl|}} *{{el|}} *{{sv|}} *{{pt|}} *{{ru|}} *{{ka|}} *{{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} j80ya64542ppurge6lgr2k62e69v1d7 0 52934 1786789 1779647 2026-09-08T07:33:57Z Arax 3214 1786789 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|գ(ը)•ռե•հիկ}} ==Ստուգաբանություն== {{ած}} {{մկ}} # կոպիտ, անտաշ, անկիրթ, անքաղաքավարի {{օրն|{{ընդգծել|Գռեհիկ}} շարժ ու ձև:}} {{օրինակ|{{ընդգծել|Գռեհիկ}} մարդ։}} {{օրն|Այդ կոպիտ, {{ընդգծել|գռեհիկ}} խանութպանը միայն մի ծեծով չի բավականանալ:|Շ}} # փողոցային, անվայել, անվայելուչ, անթույլատրելի, անպատշաճ {{օրինակ|{{ընդգծել|Գռեհիկ}} ճաշակ։}} {{օրն|Երազված միությունը չէր ասիկա, այլ այն {{ընդգծել|գռեհիկ}} կապակցություններեն մեկը, զոր պսակին օրհնությունը ոչ կրնա ազնվացնել և ոչ իսկ արդարացնել:|ԳԶ}} {{օրն|Նա պատմել էր Արմենիերի ընդհարումը մեկի հետ, որը {{ընդգծել|գռեհիկ}} էր արտահայտվել հայ աղջիկների մասին:|ԱԲ}} # {{գիտ}} չափազանց` միտքը աղավաղելու չափ պարգեցրած` հասարակացրած, վուլգար, միտքը՝ բովանդակությունը աղավաղելու չափ պարզունակ {{օրինակ|{{ընդգծել|Գռեհիկ}} մատերիալիզմ։}} # {{հնց}} անմշակ, կոպիտ, ռամկական {{օրինակ|{{ընդգծել|Գռեհիկ}} լեզու։}} # {{հնց}} գյուղացի, շինական # {{հզվդ}} մուժիկ ==== Հոմանիշներ ==== # անտաշ, կոպիտ, անկիրթ, անքաղաքավարի, անբարեկիրթ, կոշտուկոպիտ, գռեհկական, գռեհկաբար, գռեհկահոգի, գռեհկամիտ, ռամկաբարո, ռամիկ, անասուն {{ժղ}} # փողոցային, սինլքոր, անպատշաճ, անվայելուչ, վարնոց # վուլգար ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} * [[գռեհկաբան]] * [[գռեհկաբանել]] * [[գռեհկաբանություն]] * [[գռեհկաբար]] * [[գռեհկաբարո]] * [[գռեհկախոս]] * [[գռեհկախոսել]] * [[գռեհկախոսություն]] * [[գռեհկական]] * [[գռեհկականություն]] * [[գռեհկահոգի]] * [[գռեհկանալ]] * [[գռեհկարար]] * [[գռեհկացնել]] * [[գռեհկացվել]] * [[գռեհկացում]] * [[գռեհկորեն]] * [[գռեհկություն]] {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|rude|rough|uncivilized|uncultured|unrefined|crude|boorish|vulgar|peasant|rustic}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|вульгарный|пошлый|пошляк}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} 6i591ytherljpzcv6ea0itevj1myy6r 0 62625 1786784 1400874 2026-09-08T06:51:17Z Arax 3214 1786784 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|դէմուդէմ}} {{վանկեր|դե•մու•դեմ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-մակ-}} # իրար դիմաց, դեմառդեմ, ճիշտ դիմացը {{օրն|{{ընդգծել|Դեմուդեմ}} կանգնած համառ ու անթարթ Հայացքով իրար նայում են հանդարտ:|ՀԹ}} {{օրն|{{ընդգծել|Դեմուդեմ}} գտնվող տան առաջին հարկում բնակվում էր ինչ-որ օտարազգի ընտանիք, որ նոր էր վերադարձել ամառային ճանապարհորդությունից Ռուսիայում:|Շ}} ==== Հոմանիշներ ==== # դեմառդեմ, դեմ առ դեմ, դեմ հանդիման ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|opposite|across from|facing}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} nddsmhbwvg2h42n5ygv2a6eu33ily5n 0 101941 1786782 1781793 2026-09-07T14:53:34Z ~2026-48484-41 16079 /* Հոմանիշներ */ 1786782 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|հաց•կա•տակ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # հացի համար շողոքորթող, ուրիշների տանը փոր կշտացնող, պնակալեզ ==== Հոմանիշներ ==== # տե՛ս [[ծաղրածու]] ածական][գոյական] Պնակալեզ, սեղանաբույծ, ձրիակեր, պորտաբույծ, մակաբույծ, պատառաբույծ, երկապաշտ (հնացած բառ), (հազվադեպ գործածվող բառ) սեղանասպաս, սեղանաբուտ, վերվերուկ, վարվարիկ-վերվերիկ: ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|блюдолиз лизоблюд}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ԹԲ}} * {{Գիրք:ՆորԲԲԲ}} 7gtexkbv99w346emh37sajkv24zbs24 1786783 1786782 2026-09-07T14:54:39Z ~2026-48484-41 16079 /* Հոմանիշներ */ 1786783 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|հաց•կա•տակ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # հացի համար շողոքորթող, ուրիշների տանը փոր կշտացնող, պնակալեզ ==== Հոմանիշներ ==== # տե՛ս [[ծաղրածու]] Պնակալեզ, սեղանաբույծ, ձրիակեր, պորտաբույծ, մակաբույծ, պատառաբույծ, երկապաշտ (հնացած բառ), (հազվադեպ գործածվող բառ) սեղանասպաս, սեղանաբուտ, վերվերուկ, վարվարիկ-վերվերիկ: ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|блюдолиз лизоблюд}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ԹԲ}} * {{Գիրք:ՆորԲԲԲ}} 18j3as4qyt5dykmg3wgms0e1soduyyk 1786792 1786783 2026-09-08T09:29:33Z Valen1988 2727 /* Ստուգաբանություն */ 1786792 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|հաց•կա•տակ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # հացի համար շողոքորթող, ուրիշների տանը փոր կշտացնող, պնակալեզ ==== Հոմանիշներ ==== # տե՛ս [[ծաղրածու]] # պնակալեզ, սեղանաբույծ, ձրիակեր, պորտաբույծ, մակաբույծ, պատառաբույծ, երկապաշտ (հնացած բառ), (հազվադեպ գործածվող բառ) սեղանասպաս, սեղանաբուտ, վերվերուկ, վարվարիկ-վերվերի ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|блюдолиз лизоблюд}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ԹԲ}} * {{Գիրք:ՆորԲԲԲ}} ksb7p8bewjn16hqnd8s57bhkd071jpu 0 112188 1786787 1567092 2026-09-08T07:22:27Z Arax 3214 1786787 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|յու•ղա•լի}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # յուղոտ, յուղի առատ պարունակության ունեցող, յուղը շատ {{օրն|{{ընդգծել|Յուղալի կերակուր|Մլխ}} # օգուտ բերող, շահավետ {{օրինակ|յուղալի պաշտոն՝ գործարք}} # որևէ տեսակետից՝ առավել՝ հետաքրքիր՝ հաճելի՝ դուրեկան # {{խոհր}} շատ յուղով ուտելիք ==== Հոմանիշներ ==== # յուղալիր, յուղալից, յուղոտ, յուղալեցուն, ճարպոտ, խինալի {{գվռ}} ==== Արտահայտություններ ==== # [[յուղալի աչքեր]] - վավաշոտ աչքեր` հայացք {{օրն|Անուշին հրում էին Պետրոսի փոքրիկ, խորամանկ, {{ընդգծել|յուղալի աչքերը}}, թարմ մսի գույն ունեցող ականջները, հաստ պարանոցը և մանավանդ գռեհիկ վարմունքը:|Շ}} # [[յուղալի պատառ]] - հրապուրիչ` գայթակղիչ որևէ բան` ձեռք գցելու` տիրանալու համար կամ տիրացած {{օրն|Որտեղ մի {{ընդգծել|պատառ}} չաղ ու {{ընդգծել|յուղալի}}, կանգնած է այնտեղ նա երկյուղալի:|ՊՍ}} {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|oily|greasy|profitable|lucrative}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|жирный}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ՀԱՌԽԲԲ}} oldek06t1a7hwss1hc119bpncjuz132 1786788 1786787 2026-09-08T07:22:52Z Arax 3214 1786788 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|յու•ղա•լի}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # յուղոտ, յուղի առատ պարունակության ունեցող, յուղը շատ {{օրն|{{ընդգծել}}Յուղալի կերակուր|Մլխ}} # օգուտ բերող, շահավետ {{օրինակ|յուղալի պաշտոն՝ գործարք}} # որևէ տեսակետից՝ առավել՝ հետաքրքիր՝ հաճելի՝ դուրեկան # {{խոհր}} շատ յուղով ուտելիք ==== Հոմանիշներ ==== # յուղալիր, յուղալից, յուղոտ, յուղալեցուն, ճարպոտ, խինալի {{գվռ}} ==== Արտահայտություններ ==== # [[յուղալի աչքեր]] - վավաշոտ աչքեր` հայացք {{օրն|Անուշին հրում էին Պետրոսի փոքրիկ, խորամանկ, {{ընդգծել|յուղալի աչքերը}}, թարմ մսի գույն ունեցող ականջները, հաստ պարանոցը և մանավանդ գռեհիկ վարմունքը:|Շ}} # [[յուղալի պատառ]] - հրապուրիչ` գայթակղիչ որևէ բան` ձեռք գցելու` տիրանալու համար կամ տիրացած {{օրն|Որտեղ մի {{ընդգծել|պատառ}} չաղ ու {{ընդգծել|յուղալի}}, կանգնած է այնտեղ նա երկյուղալի:|ՊՍ}} {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|oily|greasy|profitable|lucrative}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|жирный}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ՀԱՌԽԲԲ}} no7e8zgh4wdnmup3od3x1ti1m6lawuc 0 143401 1786786 1780252 2026-09-08T07:16:48Z Arax 3214 1786786 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|վաւաշոտ}} {{վանկեր|վա•վա•շոտ}} ==Ստուգաբանություն== {{-hy-ած-}} # սեռական ցանկությամբ սաստիկ տարվող, ցանկասեր, տռփոտ, բղջախոհ {{օրն|Ղուկաս էֆենդի {{ընդգծել|վավաշոտ}} աչքերով սկսավ դիտել իր քենին:|Երվանդ Օտյան}} # սաստիկ մարմնական ցանկություն` կիրք ունեցող, ցանկասեր # վավաշանք արտահայտող` պարունակող # ==== Հոմանիշներ ==== # տռփոտ, պագշոտ, գագաաշոտ (ծերունի), տռփասեր, ցանկասեր, ցոփասեր, հեշտասեր, խառնասեր, տռփամոլ, ցանկամոլ, ցոփամոլ, վավաշամոլ, ախտամոլ, հեշտամոլ, բղջախոհ, շամշոտ, մամբշոտ, շամբշոտաշուրթ, խառնագնաց, (հնց) գագաշ, վավաշ, վավաշտ, վավաշուն, հայրատ, շամբուշ, փարաք, վավաշալից, թորբորիտ, գեջ, աչքը շոռ (ժղ) (մարմնական մեծ ցանկություն ունեցող, վավաշանք արտահայտող` պարունակող) # # ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * [[վավաշոտաբար]] * [[վավաշոտել]] * [[վավաշոտորեն]] * [[վավաշոտություն]] {{der-bottom}} {{translation-top}} *{{en|aroused|horny|excited|passionate|lustful}} *{{de|}} *{{da|}} *{{tr|}} *{{es|}} *{{it|}} *{{nl|}} *{{el|}} *{{sv|}} *{{pt|}} *{{ru|похотливый|сладострастный|сластолюбивый}} *{{ka|}} *{{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} 60wusdeaoubj5ca9rp947wj1thbqewf 0 145346 1786790 1360401 2026-09-08T07:40:34Z Arax 3214 1786790 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|վար•մունք}} ==Ստուգաբանություն== {{-hy-գո-}} # վարելու եղանակ, որոշ գործի մեջ իրեն այս կամ այն կերպ պահելը, վարվելակերպ {{օրն|Բողոքում ենք մեր դրացու {{ընդգծել|վարմունքի}} դեմ և՜ չար, և՜ նենգ:|ՀԹ}} {{օրն|Անուշին հրում էին Պետրոսի փոքրիկ, խորամանկ, յուղալի աչքերը, թարմ մսի գույն ունեցող ականջները, հաստ պարանոցը և մանավանդ գռեհիկ {{ընդգծել|վարմունքը}}:|Շ}} # {{բրյ}} բարոյական գործունեության բջիջ. գործողություն որ դիտարկվում է մոտիվի և հետևանքների, մտադրությունների և գործերի, նպատակների և միջոցնրի միասնության տեսակետից # մեկի նկատմամբ ցուցաբերված վերաբերմունք` վարվեցողություն # վարվելու եղանակը, վարվելակերպ # արարք # նույնն է` [[վարք]] ==== Հոմանիշներ ==== # վարվելակերպ, վարվելաձև, պահվածք, պահելակերպ, պահելաձև, շարժվածք, շարժմունք (վարվելու եղանակը), # վարվեցողություն, վերաբերմունք(մեկի նկատմամբ ցուցաբերված) # տե'ս [[արարք]] # տե'ս [[վարք]] ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} *{{en|behavior|conduct|comportment|ways|manners}} *{{de|}} *{{da|}} *{{tr|}} *{{es|}} *{{it|}} *{{nl|}} *{{el|}} *{{sv|}} *{{pt|}} *{{ru|поступок|поведение|обращение|обхождение|}} *{{ka|}} *{{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ԲԲ}} h9pvd5zlckiar467ynrxthpm0ce02xe