Վիքիբառարան hywiktionary https://hy.wiktionary.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D5%BE%D5%B8%D6%80_%D5%A7%D5%BB MediaWiki 1.47.0-wmf.24 case-sensitive Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Վիքիբառարան Վիքիբառարանի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Կատեգորիա Կատեգորիայի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk գաղտուկ 0 44319 1786925 1392531 2026-10-16T07:08:14Z Arax 3214 1786925 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{l|գաղտուկ}} {{why|}} {{վանկեր|գաղ•տուկ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-մակ-}} # գաղտնաբար, ծածկաբար {{օրն|Ահռելի ձոր է։ Մի կտոր լուսին Նայում է {{ընդգծել|գաղտուկ}}, թաքչում ամպերում։|ՀԹ}} {{օրն| Չգիտեր այժմ ինչո՛ւ է թեքվել, ի՛նչ է որոնում, նայում էր {{ընդգծել|գաղտուկ}} տիկնոջ ուռուցիկ կրծքին, սպիտակ երկծալ կոկորդին և շրթունքները կրծոտում:|Շ}} ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|secretly|covertly}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|тайно|секретно|тайный|секретный}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} {{-hy-ած-}} # {{ժղ}} գաղտնի, ծածուկ {{օրն|Դղյակի {{ընդգծել|գաղտուկ}} նրբանցքով բարձրացա մեծ աշտարակի գլուխը։|Մ}} ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|secret|concealed|hidden}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|тайно|секретно|тайный|секретный}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} d2h9sc77lz6ivpy6smvn4jl3j7by39x բազուկ 0 44776 1786924 1737798 2026-10-16T06:56:31Z Arax 3214 1786924 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|բա•զուկ}} [[Պատկեր:Armenian Sign Language (ArSL) - բազուկ - beetroot.webm|մինի|«բազուկ» ժեստը հայերեն ժեստերի լեզվով]] == բազուկ 1 == ==Ստուգաբանություն== Փոխառություն իրանական աղբյուրից. հմմտ. միջին պարսկերեն bāzūk, պարսկերեն bāzū (ոմանք համարում են անմիջական հնդեվրոպական ժառանգություն)։ {{-hy-գո-}} # ձեռքի արմունկից մինչև դաստակը՝ թաթը եղած մասը {{օրն|Բռնում եմ {{ընդգծել|բազուկը}}, որոնում եմ զարկերակը։|ԱԻ}} {{օրն|Տիկինը մատների մեջ խաղացնում էր մի ոսկե ապարանջան, որ հանել էր սպիտակ, փափուկ {{ընդգծել|բազկից}}:|Շ}} # ձեռք, թև {{օրն|Ձիավորներից մի քանիսը կրում էին իրանց {{ընդգծել|բազուկների}} վրա բազեները։|Ր}} {{օրն|{{ընդգծել|Բազուկներով}} առնացի, ջուրը ճողփում, լող է տալիս դեպի կղզին դիմացի։|ՀԹ}} # {{ֆիզ}} ուժի և մարմնի պտտման առանցքի մեջ եղած ամենակարճ տարածությունը {{օրն|Ուժի ազդեցությունը պտտվող մարմնի վրա չափում են հատուկ մեծությամբ, որը կոչվում է մոմենտ։ Ուժի մոմենտը չափվում է ուժի և {{ընդգծել|բազուկի}} արտադրյալով։|Դասագիրք}} # {{փխբ}} ուժ, զորություն, իշխանություն {{օրն|{{ընդգծել|Բազուկն}} է նույն ճզմել հնում թե աշխարհին իմ, թե քեզ։|ԵՉ}} {{օրն|Ես ուզում եմ զորացնենք մեր {{ընդգծել|բազուկը}}, որ հարևանները հարգեն մեզ։|ՍԶ}} # {{փխբ}} օգնական, թևութիկունք, սատար, զորավիգ {{օրն|(Աշոտը) Այդ օրն ա՛լ {{ընդգծել|բազուկը}} եղած էր խմբապետին։|Երվանդ Օտյան}} # գետից բաժանվող վտակ՝ ճյուղ # {{փխբ}} խմբից բաժանված ձգվող՝ երկարող մաս {{օրն|Նա (բազմությունը) ժայթքելով գալիս լափում էր ամեն ինչ և աջ ու ձախ {{ընդգծել|բազուկներն}} արձակում, խուժում փողոցներն ու անցքերը։|ԴԴ}} # բույսերի ճյուղ, ոստ {{օրն|Եղևնիները իրենց փշալից {{ընդգծել|բազուկներով}} վեր կցցվեին։|ՌԶ}} # {{բրբ}} գութանի մասերից մեկը, թև # {{փխբ}} բռնակ, կոթ, բռնատեղ {{օրն|Ու մթագնեց Սիամանթոն, բռնեց {{ընդգծել|բազուկն}} իր տեգի Ու շանթի պես այնպես զարկեց, որ տապալվեց ցուլն անհույս։|ՀՇ}} # լեռնաշղթայի ճյուղ # աթողի ամնրակալ ==== Հոմանիշներ ==== # թև, սղիկ, կուռ (ձեռքի ուսից մինչև արմունկը հասնող մասը, տեղակայված թիակի և նախաբազկի մեջ) {{ժղ}} # թև (գութանի) # արմնկակալ (աթոռի) # բռնակ (տեգի) {{պատմ}} # ճյուղավորում (գետի) # տե՛ս [[ճյուղ]] ==== Արտահայտություններ ==== # [[բազկի կկու]] (մանկական խաղ) - բազուկների վրա նստելով խաղալը {{օրինակ|Ամեն խաղ խաղացել եմ, {{ընդգծել|բազկի կկուն}} է մնացել։}} # [[բազուկ-բազկի օգնել]] - մեկը մյուսին զորավիգ լինել, թև ու թիկունք լինել {{օրինակ|Մենք եղբայր ենք ուզում… որ {{ընդգծել|բազուկ-բազկի օգնենք}} միմյանց։}} {{Հեղինակ|ՍԽ}} {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|arm|hand|strength|force|aid|assistance|branch|handle}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|часть руки от локтя|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == բազուկ 2 == ==Ստուգաբանություն== ''Բազուկ'' «թև» բառի իմաստափոխված ձևը։ {{-hy-գո-}} # {{բրբռ|Ար|Կր|Մշ|Վն}} ճակնդեղ # {{բրբռ|Բլ|Կսր|Պրտ|Սբ}} բույսի կոթունի երկարությամբ անցնող ջիղը, նաև ցողուն {{օրն|Պրասային {{ընդգծել|բազուկները}} հաստ են կտրել։|Ձ}} # {{բրբռ|Ակն|||}} կանկառ կոչված փուշի ճյուղը # {{բրբռ|Արբ|||}} վազի բարակ ու կանաչ ճյուղը # {{աշխգր}} փրփրուկազգիների ընտանիքին պատկանող ձուկ ==== Հոմանիշներ ==== ==== Արտահայտություններ ==== # [[բազուկ աղցան]], [[բազուկ բանճար|բանճար]] - մոլոշ բույսը # [[բազկի կկու]] - մանկական խաղ՝ բազուկների վրա նստելով խաղալը {{օրն|Ամեն խաղ խաղացել եմ, {{ընդգծել|բազկի կկուն}} է մնացել։|}} {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == բազուկ 3 == ==Ստուգաբանություն== {{-hy-գո-}} # {{բրբռ|Ղրբ|||}} գութանի թևը, որը ակոսի հողը շրջում է # {{բրբռ|Խրբ|||}} հորիկի մասերից մեկը # ==== Հոմանիշներ ==== # # # ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == բազուկ 4 == {{-hy-գո-}} # {{բրբռ|Կսր|Սբ||}} մատանու շրջանակը # {{բրբռ|Ադն|Խրբ|Կսր|Սբ}} ականջօղի կախիչը՝ օղակը # ==== Հոմանիշներ ==== # # # ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == բազուկ 5 == ==Ստուգաբանություն== # {{բրբռ|Վն|||}} տե՛ս [[բաժուկ]] # # ==== Հոմանիշներ ==== # # # ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == բազուկ 6 == ==Ստուգաբանություն== # տե՛ս [[բազումք]] # # ==== Հոմանիշներ ==== # # # ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ՏԱՏԲ}} mauejawz5mct6u7nuze2hobibz8d1o2 ապարանջան 0 50609 1786923 1379988 2026-10-16T06:34:49Z Arax 3214 1786923 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} [[Պատկեր:Multi-colored-native-american-bead-braclet.JPG|մինի]] {{why|}} {{վանկեր|ա•պա•րան•ջան}} ==Ստուգաբանություն== Փոխառություն իրանական աղբյուրից. հմմտ. պարսկերեն abranĵan: {{-hy-գո-}} # դաստակին անցկացնելու օղակաձև զարդ {{օրն|Հոլանի բազուկները զարդարված էին ոսկյան {{ընդգծել|ապարանջաններով}}:|Ր}} {{օրն|Տիկինը մատների մեջ խաղացնում էր մի ոսկե {{ընդգծել|ապարանջան}}, որ հանել էր սպիտակ, փափուկ բազկից:|Շ}} ==== Հոմանիշներ ==== # բազկանոց, բազպան, բազկամանյակ, թևնոց ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|bracelet}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|браслет}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} jyitktnrt80arqcfmbsicrfk3p3ctgf երկծալ 0 102215 1786926 1742514 2026-10-16T07:14:43Z Arax 3214 1786926 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|երկ•ծալ}} == Ստուգաբանություն == {{-hy-ած-}} # երկու տակ արած, ծալելով երկու թերթ՝ շերտ արած {{օրն|Նա հագած էր… ասեղնագործ շապիկ, բարձր {{ընդգծել|երկծալ}} օձիքով։|Շ}} {{օրն|Արծաթե թելերով հյուսված քսակից արագ հանեց {{ընդգծել|երկծալ}} մի թուղթ:|ԱՍ}} ==== Հոմանիշներ ==== # երկծալավոր, երկտակ (երկու ծալ արած) ==== Արտահայտություններ ==== {{der-top}} {{der-bottom}} ==== Թարգմանություններ ==== {{translation-top}} * {{en|folded|doubled}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} env8s38clm5okgrysomhstkmw6skil4 տենդային 0 162263 1786927 1631270 2026-10-16T07:29:54Z Arax 3214 1786927 wikitext text/x-wiki {{-hy-}} {{hy-pron}} {{why|}} {{վանկեր|տեն•դա•յին}} ==Ստուգաբանություն== {{-hy-ած-}} # տենդին վերաբերող՝ հատուկ, տենդով արտահայտվող {{օրն|{{ընդգծել|Տենդային}} հիվանդությունների ժամանակ մարմնի ջերմությունը բարձրնում է մինչև 40-42°:|Դասագիրք}} # {{փխբ}} տագնապալի, հուզված, անհանգիստ, գրգռված, ջղային {{օրն|Տկնոջ այդ {{ընդգծել|տենդային}} դրությունը շվարեցրել էր նրան:|Ր}} {{օրն|Կեսորվա դեմ նրան պաշարեց ինչ-որ {{ընդգծել|տենդային}} ոգևորություն:|Շ}} # {{փխբ}} մեծ շտապողականություն արտահայտող, փութեռանդ, եռանդագին {{օրն|Ամեն ինչ փոխվում ու նորոգվում էր {{ընդգծել|տենդային}} թափով, իսկ ամենից առաջ մարդկանց արտաքինը:|Շ}} # դողացող, թռթռուն {{օրն|Միայն հեռուն ալիքավորված լեռներից դեպի վերև բացվում էր հանդիսավոր երկինքը {{ընդգծել|տենդային}} աստղերով առլցուն:|ԴԴ}} # մոլեգին, մոլուցքով լցված՝ համակված ==== Հոմանիշներ ==== # տենդագին, տենդալիր, տենդալից, տենդոտ # տե՛ս [[հուզումնաշատ]] # տե՛ս [[փութեռանդ]] # տե՛ս [[մոլեգին]] # տե՛ս [[ջերմախտային]] ==== Արտահայտություններ ==== # # # {{der-top}} * [[տենդայնորեն]] * * * {{der-bottom}} {{translation-top}} * {{en|febrile|feverish|agitated|frantic|restless|excited|angry|fervid|trembling|flittering}} * {{de|}} * {{da|}} * {{tr|}} * {{es|}} * {{it|}} * {{nl|}} * {{el|}} * {{sv|}} * {{pt|}} * {{ru|лихорадочный|лихорадочный|взволнованный|возбуждённый|нервный}} * {{ka|}} * {{fr|}} {{translation-bot}} == Աղբյուրներ == {{աղբյուր}} * {{Գիրք:ԱՆԿՏԲԲ}} ft7dd0uvjx0ih4rh4eeyagqsmshhuoj