Ուիքիփետիա hywwiki https://hyw.wikipedia.org/wiki/%D4%B3%D5%AC%D5%AD%D5%A1%D6%82%D5%B8%D6%80_%D4%B7%D5%BB MediaWiki 1.47.0-wmf.22 first-letter Մեդիա Սպասարկող Քննարկում Մասնակից Մասնակցի քննարկում Ուիքիփետիա Ուիքիփետիայի քննարկում Պատկեր Պատկերի քննարկում MediaWiki MediaWiki քննարկում Կաղապար Կաղապարի քննարկում Օգնություն Օգնության քննարկում Ստորոգութիւն Կատեգորիայի քննարկում TimedText TimedText talk Մոդուլ Մոդուլի քննարկում Event Event talk Վարդան Մամիկոնեանի յուշարձան (Երեւան) 0 21173 255871 218212 2026-10-05T11:38:01Z PetarM 15173 փոխարինում ավելի լավ պատկերով 255871 wikitext text/x-wiki [[Վարդան Մամիկոնեան]]<nowiki/>ի յուշարձանը կը գտնուի Երեւանի Օղակաձեւ զբոսայգին մէջ, [[Վարդանանց Պատերազմ|Վարդանանց]] եւ Խանջեան փողոցներու անկիւնադարձին: Տեղադրուած է 1975-ին։ Ընդգրկուած է «Երեւանի Կեդրոն վարչական շրջանի պատմութեան եւ մշակոյթի անշարժ յուշարձաններու ցանկ»ին։ [[Պատկեր:Vardan Mamikonyan Statue, Yerevan, Armenia (Վարդան Մամիկոնյանի հուշարձան).jpg|մինի|342x342փքս|Վարդան Մամիկոնեանի յուշարձանը]] == Հեղինակներ == ·Ճարտարապետ՝ Ստեփան Քիւրքճեան ·Քանդակագործ՝ Հ․Հ․ ժողովրդական նկարիչ Երուանդ Քոչար == Տուեալներ             == Յուշարձանը կառուցուած է կոփածոյ պղնձէ եւ կարմրաւուն կրաքարային աւազաքարէ, բարձրութիւնը 17 մ․ է։ == Պատմութիւն == Վարդանանց պատերազմի հերոս Վարդան Մամիկոնեանի յուշարձանի բացման հանդիսաւոր արարողութիւնը տեղի ունեցած է 20 Դեկտեմբեր 1975 -ին, Օղակաձեւ զբօսայգիի Կնունեանց (այժմ՝ Վարդանանց), Խանջեան եւ Մռավեան (այժմ՝ Ալեք Մանուկեան) փողոցներուն հանդիպման կէտին։ <ref>{{Cite web |url=https://helpme.am/am/place/detail/1768-reviews-attractions-yerevan-vardan-mamikonyan-statue |title=տեսարժան վայրեր.Վարդան Մամիկոնեան |accessdate=2021-09-25 |archive-date=2021-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210925162044/https://helpme.am/am/place/detail/1768-reviews-attractions-yerevan-vardan-mamikonyan-statue |dead-url=yes }}</ref> <ref>{{Cite web |url=https://barevarmenia.com/am/armenia_sights/sight591 |title=Վարդան Մամիկոնեանի արձանը |accessdate=2021-09-25 |archive-date=2021-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210925162044/https://barevarmenia.com/am/armenia_sights/sight591 |dead-url=yes }}</ref> == Ծանօթագրութիւններ == {{Ծնթ․ցանկ}} 8n9iq6z3nngdwplaqgtn80xmen6dufy Ուիքիփետիա:Խմբագրաթոն/Պասք 2026 4 33512 255866 255862 2026-10-04T12:09:09Z Betty Kilerjian 83 /* Արդիւնքներ */ 255866 wikitext text/x-wiki <div style="margin:0 0 1.5em; padding:1.3em 1em 1.2em; text-align:center; border-top:5px solid #9C3D36; border-bottom:1px solid #9C3D36;"> [[File:Flag of the Basque Country.svg|64px|border|link=|alt=]] <div style="margin-top:0.6em; font-size:0.8em; letter-spacing:0.18em; opacity:0.7;">WAL × EWKE · ԽՄԲԱԳՐԱԹՈՆ</div> <div style="font-size:2.4em; font-weight:bold; line-height:1.2; margin:0.15em 0;">Պասքերու Երկիր</div> <div style="font-size:1.1em;">Պասքեան մշակոյթի, լեզուի եւ պատմութեան ամիս</div> <div style="margin-top:0.3em; opacity:0.7;">1-31 Հոկտեմբեր 2026</div> <div style="margin-top:0.9em;"><span style="display:inline-block; padding:0.15em 0.9em; border:1px solid #9C3D36; border-radius:1em; font-size:0.9em;">{{#ifexpr: {{#time:Ymd}} < 20261001 | Կը սկսի 1 Հոկտեմբերին | {{#ifexpr: {{#time:Ymd}} > 20261031 | Աւարտած է, շնորհակալութիւն բոլոր մասնակիցներուն | {{#ifexpr: {{#time:j}} = 31 | Վերջին օր | Ընթացքի մէջ է · աւարտին {{#expr: 32 - {{#time:j}} }} օր կը մնայ }} }} }}</span></div> <div style="margin-top:0.8em;"><span class="plainlinks">[{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=edit&section=2}} <span style="display:inline-block; margin:0.2em 0.3em; padding:0.4em 1.2em; border-radius:3px; background:#9C3D36; color:#ffffff; font-weight:bold;">Արձանագրուիլ</span>]</span> [[#Յօդուածներ|<span style="display:inline-block; margin:0.2em 0.3em; padding:0.35em 1.15em; border:1px solid #9C3D36; border-radius:3px;">Յօդուածներու ցանկը</span>]]</div> </div> {| style="float:right; clear:right; width:19em; max-width:100%; margin:0 0 1em 1.5em; border:1px solid #9C3D36; border-top-width:4px; border-spacing:0.75em 0.4em; font-size:90%; line-height:1.4;" ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Նիւթ | Պասքերու Երկիր, պասքերէն եւ պասքեան մշակոյթ |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Ժամկէտ | 1-31 Հոկտեմբեր 2026 |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Կազմակերպիչներ | WAL եւ EWKE |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Համակարգող | [[User:ShahenWasHere|ShahenWasHere]] |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Պիտակ | <code>#WALxEWKE</code> |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Ցանկ | [[#Յօդուածներ|150 առաջարկուած նիւթ]] |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Զոյգ մրցոյթ | [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|Պասքերէն Ուիքիփետիա]] |} '''Արեւմտահայերէն լեզուի ուիքիմետիականներու խումբը''' (WAL) եւ '''Պասք ուիքիմետիականներու մշակութային ընկերակցութիւնը''' (''Euskal Wikilarien Kultura Elkartea'', EWKE) 2026-ի Հոկտեմբերին փոխադարձ խմբագրաթոն մը կը կազմակերպեն։ Ամբողջ ամսուան ընթացքին մենք Արեւմտահայերէն Ուիքիփետիայի մէջ կը գրենք Պասքերու Երկրին, պասքերէնին եւ պասքեան մշակոյթին մասին, իսկ պասք խմբագիրները [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|Պասքերէն Ուիքիփետիայի]] մէջ կը գրեն արեւմտահայ մշակոյթին, պատմութեան եւ սփիւռքին մասին։ Միացէ՛ք մեզի։ Լեռներէն մինչեւ դիցաբանութիւն՝ ամէն յօդուած Պասքերու Երկիրը աւելի մօտ կը բերէ արեւմտահայ ընթերցողին։ == Ինչպէ՞ս մասնակցիլ == # Արձանագրուեցէք [[#Մասնակիցներ|«Մասնակիցներ»]] բաժինին մէջ։ # Ընտրեցէք նիւթ մը [[#Յօդուածներ|ցանկէն]]։ Կրնաք գրել նաեւ ցանկէն դուրս նիւթերու մասին, եթէ անոնք կապ ունին Պասքերու Երկրին հետ։ # Ստեղծեցէք նոր յօդուած կամ ընդարձակեցէք առկայ յօդուած մը։ Օգտակար աղբիւրներ են անգլերէն, ֆրանսերէն եւ սպաներէն Ուիքիփետիաները, ինչպէս նաեւ [https://aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus/ «Auñamendi»] պասքեան հանրագիտարանը։ # Խմբագրական ամփոփումին մէջ գրեցէք <code>#WALxEWKE</code>, որպէսզի ձեր աշխատանքը հաշուուի։ # Աւարտելէ ետք յօդուածը աւելցուցէք [[#Արդիւնքներ|«Արդիւնքներ»]] բաժինին մէջ։ '''Ինչ կը հաշուուի''' * Նոր յօդուած կամ առկայ յօդուածի զգալի ընդարձակում՝ առնուազն 3000 բայթ նոր բովանդակութիւն։ * Առնուազն երկու վստահելի աղբիւր։ * Մեքենական թարգմանութիւնը կ՚ընդունուի միայն ուշադիր խմբագրումէ ետք։ * Խմբագրութիւնները պէտք է կատարուած ըլլան 1-31 Հոկտեմբեր 2026-ի ընթացքին։ == Մասնակիցներ == Աւելցուցէք ձեր անունը ներքեւ՝ <code><nowiki># ~~~</nowiki></code> գրելով։ <!-- Ներքեւ աւելցուցէք ձեր անունը --> * --[[Մասնակից:ShahenWasHere|ShahenWasHere]] ([[Մասնակցի քննարկում:ShahenWasHere|քննարկում]]) 19:32, 1 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 08:54, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) == Յօդուածներ == Ցանկը պատրաստած է EWKE-ն։ Կարմիր յղումը կը նշանակէ, որ յօդուածը տակաւին չկայ, իսկ կապոյտը՝ որ կայ եւ կարելի է զայն ընդարձակել։ Հայերէն անունները առաջարկներ են։ Նոր յօդուած ստեղծելէ առաջ բացէք պասքերէն (eu) կամ անգլերէն (en) յօդուածը եւ ստուգեցէք անոր լեզուներու ցանկը, որպէսզի կրկնութիւն չըլլայ։ <div style="margin:1.2em 0; padding:0.8em 1.1em; border-left:4px solid #9C3D36;"> '''Ուր կը հանդիպին մեր պատմութիւնները'''<br /> Լեզուի վերակենդանացում, ուղղագրական միասնականացում, դպրոցներ, բանաւոր աւանդութիւն՝ այս նիւթերը մօտ են արեւմտահայերէնի փորձառութեան եւ լաւ սկիզբ մը կրնան ըլլալ. <div style="margin-top:0.4em;">[[Պասքերէն]] · [[Միասնական պասքերէն]] · [[Իքասթոլա]] · [[Քոռիքա]] · [[Պասքերէնի գրաքննութիւն]] · [[Պերցոլարիցա]]</div> </div> === Աշխարհագրութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերու Երկիր]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country (greater region) · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country (greater region)|en]]</small> # [[Պասքերու Երկիր (ինքնավար համայնք)]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country (autonomous community) · [[:eu:Special:Search/Euskal Autonomia Erkidegoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country (autonomous community)|en]]</small> # [[Ալաւա]] <small style="opacity:0.75;">Araba · [[:eu:Special:Search/Araba|eu]] · [[:en:Special:Search/Álava|en]]</small> # [[Պիսքայա]] <small style="opacity:0.75;">Bizkaia · [[:eu:Special:Search/Bizkaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Biscay|en]]</small> # [[Կիփուսքոա]] <small style="opacity:0.75;">Gipuzkoa · [[:eu:Special:Search/Gipuzkoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Gipuzkoa|en]]</small> # [[Նաւառա]] <small style="opacity:0.75;">Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroa Garaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Navarre|en]]</small> # [[Լապուր]] <small style="opacity:0.75;">Labourd · [[:eu:Special:Search/Lapurdi|eu]] · [[:en:Special:Search/Labourd|en]]</small> # [[Ստորին Նաւառա]] <small style="opacity:0.75;">Lower Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroa Beherea|eu]] · [[:en:Special:Search/Lower Navarre|en]]</small> # [[Սուլ]] <small style="opacity:0.75;">Soule · [[:eu:Special:Search/Zuberoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Soule|en]]</small> # [[Թրեւինյոյի անքլաւ]] <small style="opacity:0.75;">Treviño enclave · [[:eu:Special:Search/Trebiñu|eu]] · [[:en:Special:Search/Treviño enclave|en]]</small> # [[Պիլպաօ]] <small style="opacity:0.75;">Bilbo · [[:eu:Special:Search/Bilbo|eu]] · [[:en:Special:Search/Bilbao|en]]</small> # [[Վիթորիա-Կասթէյս]] <small style="opacity:0.75;">Gasteiz · [[:eu:Special:Search/Vitoria-Gasteiz|eu]] · [[:en:Special:Search/Vitoria-Gasteiz|en]]</small> # [[Փամփլոնա]] <small style="opacity:0.75;">Iruñea · [[:eu:Special:Search/Iruñea|eu]] · [[:en:Special:Search/Pamplona|en]]</small> # [[Սան Սեպասթիան]] <small style="opacity:0.75;">Donostia · [[:eu:Special:Search/Donostia|eu]] · [[:en:Special:Search/San Sebastián|en]]</small> # [[Պայոն]] <small style="opacity:0.75;">Baiona · [[:eu:Special:Search/Baiona|eu]] · [[:en:Special:Search/Bayonne|en]]</small> # [[Երեք թագաւորներու սեղան]] <small style="opacity:0.75;">Hiru Erregeen Mahaia · [[:eu:Special:Search/Hiru Erregeen Mahaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Mesa de los Tres Reyes|en]]</small> # [[Կորպէյա]] <small style="opacity:0.75;">Gorbeia · [[:eu:Special:Search/Gorbeia|eu]] · [[:en:Special:Search/Gorbea|en]]</small> # [[Այսքոռի]] <small style="opacity:0.75;">Aizkorri · [[:eu:Special:Search/Aizkorri|eu]] · [[:en:Special:Search/Aizkorri|en]]</small> # [[Անպոթօ]] <small style="opacity:0.75;">Anboto · [[:eu:Special:Search/Anboto|eu]] · [[:en:Special:Search/Anboto|en]]</small> # [[Սումայայի եւ Տեպայի ֆլիշ]] <small style="opacity:0.75;">Zumaia and Deba flysch · [[:eu:Special:Search/flysch Zumaia Deba|eu]]</small> # [[Ուրտայպայի գետաբերան]] <small style="opacity:0.75;">Urdaibai estuary · [[:eu:Special:Search/Urdaibai|eu]] · [[:en:Special:Search/Urdaibai|en]]</small> # [[Պարտենաս Ռէալես]] <small style="opacity:0.75;">Bardenas Reales · [[:eu:Special:Search/Bardeak|eu]] · [[:en:Special:Search/Bardenas Reales|en]]</small> # [[Կերնիքա]] <small style="opacity:0.75;">Gernika · [[:eu:Special:Search/Gernika-Lumo|eu]] · [[:en:Special:Search/Guernica|en]]</small> # [[Սէն-Ժան-Փիէ-տը-Փոր]] <small style="opacity:0.75;">Donibane Garazi · [[:eu:Special:Search/Donibane Garazi|eu]] · [[:en:Special:Search/Saint-Jean-Pied-de-Port|en]]</small> # [[Թուտելա]] <small style="opacity:0.75;">Tudela · [[:eu:Special:Search/Tutera|eu]] · [[:en:Special:Search/Tudela, Navarre|en]]</small> # [[Պիառից]] <small style="opacity:0.75;">Biarritz · [[:eu:Special:Search/Biarritz|eu]] · [[:en:Special:Search/Biarritz|en]]</small> # [[Էյպար]] <small style="opacity:0.75;">Eibar · [[:eu:Special:Search/Eibar|eu]] · [[:en:Special:Search/Eibar|en]]</small> # [[Պարաքալտօ]] <small style="opacity:0.75;">Barakaldo · [[:eu:Special:Search/Barakaldo|eu]] · [[:en:Special:Search/Barakaldo|en]]</small> # [[Կասթելուկաչէ]] <small style="opacity:0.75;">Gaztelugatxe · [[:eu:Special:Search/Gaztelugatxe|eu]] · [[:en:Special:Search/Gaztelugatxe|en]]</small> # [[Էսթելյա-Լիսառա]] <small style="opacity:0.75;">Estella-Lizarra · [[:eu:Special:Search/Lizarra|eu]] · [[:en:Special:Search/Estella-Lizarra|en]]</small> </div> === Լեզու === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերէն]] <small style="opacity:0.75;">Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskara|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque language|en]]</small> # [[Միասնական պասքերէն]] <small style="opacity:0.75;">Standard Basque · [[:eu:Special:Search/Euskara batua|eu]] · [[:en:Special:Search/Standard Basque|en]]</small> # [[Պասքերէնի բարբառներ]] <small style="opacity:0.75;">Basque dialects · [[:eu:Special:Search/Euskalkiak|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque dialects|en]]</small> # [[Էուսքալցայնտիա]] <small style="opacity:0.75;">Euskaltzaindia · [[:eu:Special:Search/Euskaltzaindia|eu]] · [[:en:Special:Search/Euskaltzaindia|en]]</small> # [[Պասքերու ծագում]] <small style="opacity:0.75;">Origin of the Basques · [[:eu:Special:Search/Euskaldunen jatorria|eu]] · [[:en:Special:Search/Origin of the Basques|en]]</small> # [[Պասքերէնի պատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">History of the Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskararen historia|eu]] · [[:en:Special:Search/History of the Basque language|en]]</small> # [[Պերցոլարիցա]] <small style="opacity:0.75;">Bertsolaritza · [[:eu:Special:Search/Bertsolaritza|eu]] · [[:en:Special:Search/Bertsolaritza|en]]</small> # [[Քոռիքա]] <small style="opacity:0.75;">Korrika · [[:eu:Special:Search/Korrika|eu]] · [[:en:Special:Search/Korrika|en]]</small> # [[Իքասթոլա]] <small style="opacity:0.75;">Ikastola · [[:eu:Special:Search/Ikastola|eu]] · [[:en:Special:Search/Ikastola|en]]</small> # [[Պասքերէնի գրաքննութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Censorship of the Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskararen zentsura|eu]] · [[:en:Special:Search/Censorship of the Basque language|en]]</small> </div> === Պատմութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերու Երկրի պատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">History of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko historia|eu]] · [[:en:Special:Search/History of the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի նախապատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque prehistory · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko historiaurrea|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque prehistory|en]]</small> # [[Պասքերու Երկիրը հռոմէական շրջանին]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country in Roman times · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria erromatarren garaian|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country in Roman times|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի իսլամական գրաւում]] <small style="opacity:0.75;">Muslim occupation of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/musulmanak Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Muslim occupation of the Basque Country|en]]</small> # [[Նաւառայի թագաւորութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Kingdom of Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroako Erresuma|eu]] · [[:en:Special:Search/Kingdom of Navarre|en]]</small> # [[Ռոնսըվոյի ճակատամարտ]] <small style="opacity:0.75;">Battle of Roncevaux Pass · [[:eu:Special:Search/Orreagako gudua|eu]] · [[:en:Special:Search/Battle of Roncevaux Pass|en]]</small> # [[Խմբաւորումներու պատերազմ]] <small style="opacity:0.75;">War of the Bands · [[:eu:Special:Search/Banderizoen gerrak|eu]] · [[:en:Special:Search/War of the Bands|en]]</small> # [[Իպերական Նաւառայի սպանական գրաւում]] <small style="opacity:0.75;">Spanish conquest of Iberian Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroaren konkista|eu]] · [[:en:Special:Search/Spanish conquest of Iberian Navarre|en]]</small> # [[Նաւառայի կախարդներու դատավարութիւններ (1525-1526)]] <small style="opacity:0.75;">Navarre witch trials (1525-26) · [[:eu:Special:Search/Nafarroako sorgin prozesuak|eu]] · [[:en:Special:Search/Navarre witch trials|en]]</small> # [[Հին վարչակարգի տագնապը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Crisis of the Ancient Regime in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Antzinako Erregimenaren krisia Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Crisis of the Ancien Régime in the Basque Country|en]]</small> # [[Նափոլէոնեան պատերազմները Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Napoleonic Wars in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Napoleonen gerrak Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Napoleonic Wars in the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքեան ինքնավարութեան վերացումը Սպանիոյ մէջ]] <small style="opacity:0.75;">End of Basque home rule in Spain · [[:eu:Special:Search/Foruen abolizioa|eu]] · [[:en:Special:Search/End of Basque home rule in Spain|en]]</small> # [[Քարլիստական պատերազմներ]] <small style="opacity:0.75;">Carlist Wars · [[:eu:Special:Search/Karlistaldiak|eu]] · [[:en:Special:Search/Carlist Wars|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի արդիւնաբերականացում]] <small style="opacity:0.75;">Industrialization of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko industrializazioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Industrialization of the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքեան ազգայնականութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque nationalism · [[:eu:Special:Search/Euskal abertzaletasuna|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque nationalism|en]]</small> # [[Առաջին համաշխարհային պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">First World War in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Lehen Mundu Gerra Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/First World War in the Basque Country|en]]</small> # [[Սպանական քաղաքացիական պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Spanish Civil War in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Espainiako Gerra Zibila Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Spanish Civil War in the Basque Country|en]]</small> # [[Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">World War II in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Bigarren Mundu Gerra Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/World War II in the Basque Country|en]]</small> # [[Էուսքատի Թա Ասքաթասունա]] <small style="opacity:0.75;">Euskadi Ta Askatasuna · [[:eu:Special:Search/Euskadi Ta Askatasuna|eu]] · [[:en:Special:Search/ETA (separatist group)|en]]</small> # [[Պասքեան հակամարտութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque conflict · [[:eu:Special:Search/Euskal gatazka|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque conflict|en]]</small> </div> === Քաղաքականութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան խորհրդարան]] <small style="opacity:0.75;">Basque Parliament · [[:eu:Special:Search/Eusko Legebiltzarra|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Parliament|en]]</small> # [[Նաւառայի խորհրդարան]] <small style="opacity:0.75;">Parliament of Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroako Parlamentua|eu]] · [[:en:Special:Search/Parliament of Navarre|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի քաղաքային համայնք]] <small style="opacity:0.75;">Euskal Hirigune Elkargoa · [[:eu:Special:Search/Euskal Hirigune Elkargoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Communauté d'agglomération du Pays Basque|en]]</small> # [[Ալաւայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Araba · [[:eu:Special:Search/Arabako Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Álava|en]]</small> # [[Պիսքայայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Bizkaia · [[:eu:Special:Search/Bizkaiko Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Biscay|en]]</small> # [[Կիփուսքոայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Gipuzkoa · [[:eu:Special:Search/Gipuzkoako Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Gipuzkoa|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի ինքնավարութեան կանոնադրութիւն (1979)]] <small style="opacity:0.75;">Statute of Autonomy of the Basque Country of 1979 · [[:eu:Special:Search/Gernikako Estatutua|eu]] · [[:en:Special:Search/Statute of Autonomy of the Basque Country|en]]</small> # [[Ախուրիա Էնէայի դաշինք]] <small style="opacity:0.75;">Ajuria Enea Pact · [[:eu:Special:Search/Ajuria Eneako Ituna|eu]] · [[:en:Special:Search/Ajuria Enea Pact|en]]</small> # [[Լիսառա-Կարասիի համաձայնագիր]] <small style="opacity:0.75;">Lizarra-Garazi Agreements · [[:eu:Special:Search/Lizarra-Garaziko Akordioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Lizarra-Garazi Agreement|en]]</small> # [[Պասքեան ազգային ազատագրական շարժման բանտարկեալներ]] <small style="opacity:0.75;">Basque National Liberation Movement prisoners · [[:eu:Special:Search/euskal preso politikoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque National Liberation Movement prisoners|en]]</small> # [[Պասքեան հակամարտութեան զոհեր]] <small style="opacity:0.75;">Victims of the Basque conflict · [[:eu:Special:Search/Euskal gatazkaren biktimak|eu]] · [[:en:Special:Search/Victims of the Basque conflict|en]]</small> # [[Պասքեան ազգայնական կուսակցութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque Nationalist Party · [[:eu:Special:Search/Euzko Alderdi Jeltzalea|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Nationalist Party|en]]</small> # [[Ապերցալէ ձախ]] <small style="opacity:0.75;">Abertzale Left · [[:eu:Special:Search/Ezker abertzalea|eu]] · [[:en:Special:Search/Abertzale left|en]]</small> # [[Էուսքալ Հեռիա Պիլտու]] <small style="opacity:0.75;">Euskal Herria Bildu · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria Bildu|eu]] · [[:en:Special:Search/EH Bildu|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի ընկերվարական կուսակցութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Socialist Party of the Basque Country-Basque Country Left · [[:eu:Special:Search/Euskadiko Alderdi Sozialista|eu]] · [[:en:Special:Search/Socialist Party of the Basque Country|en]]</small> </div> === Գրականութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերէնի առաջին պտուղներ]] <small style="opacity:0.75;">Linguae vasconum primitiae · [[:eu:Special:Search/Linguae Vasconum Primitiae|eu]] · [[:en:Special:Search/Linguae Vasconum Primitiae|en]]</small> # [[Կերօ (գիրք)]] <small style="opacity:0.75;">Gero (book) · [[:eu:Special:Search/Gero Axular|eu]] · [[:en:Special:Search/Gero (book)|en]]</small> # [[Ամայա կամ պասքերը Ը. դարուն]] <small style="opacity:0.75;">Amaya o los vascos en el siglo VIII · [[:eu:Special:Search/Amaya o los vascos en el siglo VIII|eu]] · [[:en:Special:Search/Amaya o los vascos en el siglo VIII|en]]</small> # [[Փերու Ապարքա]] <small style="opacity:0.75;">Peru Abarka · [[:eu:Special:Search/Peru Abarka|eu]] · [[:en:Special:Search/Peru Abarka|en]]</small> # [[Ծաղկային խաղեր]] <small style="opacity:0.75;">Floral Games · [[:eu:Special:Search/Lore Jokoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Floral Games|en]]</small> # [[Կարոա (վէպ)]] <small style="opacity:0.75;">Garoa · [[:eu:Special:Search/Garoa eleberria|eu]]</small> # [[Հառի էթա հեռի]] <small style="opacity:0.75;">Harri eta Herri · [[:eu:Special:Search/Harri eta herri|eu]]</small> # [[Լեթուրիայի գաղտնի օրագիր]] <small style="opacity:0.75;">Leturiaren egunkari ezkutua · [[:eu:Special:Search/Leturiaren egunkari ezkutua|eu]]</small> # [[Օպապաքոաք]] <small style="opacity:0.75;">Obabakoak · [[:eu:Special:Search/Obabakoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Obabakoak|en]]</small> # [[Սերկաթիք փանփոշ]] <small style="opacity:0.75;">Zergatik panpox · [[:eu:Special:Search/Zergatik panpox|eu]]</small> # [[Սիսիֆօ մայթէ մինես]] <small style="opacity:0.75;">Sisifo maite minez · [[:eu:Special:Search/Sisifo maite minez|eu]]</small> # [[Թրամուէյ դէպի ՍՓ]] <small style="opacity:0.75;">SPrako tranbia · [[:eu:Special:Search/SPrako tranbia|eu]]</small> # [[Թուիսթ (վէպ)]] <small style="opacity:0.75;">Twist (Cano novel) · [[:eu:Special:Search/Twist Harkaitz Cano|eu]] · [[:en:Special:Search/Twist (Cano novel)|en]]</small> # [[Մաւրեր ենք մշուշին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Moroak gara behelaino artean · [[:eu:Special:Search/Moroak gara behelaino artean|eu]]</small> # [[Մինյան]] <small style="opacity:0.75;">Miñan · [[:eu:Special:Search/Miñan|eu]]</small> </div> === Լրատուամիջոցներ === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Արկիա (շաբաթաթերթ)]] <small style="opacity:0.75;">Argia (magazine) · [[:eu:Special:Search/Argia aldizkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Argia (magazine)|en]]</small> # [[Պեռիա (օրաթերթ)]] <small style="opacity:0.75;">Berria · [[:eu:Special:Search/Berria egunkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Berria|en]]</small> # [[Էուսքալ Իռաթի Թելեպիսթա]] <small style="opacity:0.75;">EiTB · [[:eu:Special:Search/Euskal Irrati Telebista|eu]] · [[:en:Special:Search/EITB|en]]</small> # [[Խաքին (հանդէս)]] <small style="opacity:0.75;">Jakin (magazine) · [[:eu:Special:Search/Jakin aldizkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Jakin (magazine)|en]]</small> # [[Շիպերոքօ Պոցա]] <small style="opacity:0.75;">Xiberoko Botza · [[:eu:Special:Search/Xiberoko Botza|eu]]</small> </div> === Անձեր === ♀ նշանը ցոյց կու տայ կիներու կենսագրութիւնները։ <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Էնեքօ Արիսթա]] <small style="opacity:0.75;">Eneko Arista · [[:eu:Special:Search/Eneko Aritza|eu]] · [[:en:Special:Search/Íñigo Arista|en]]</small> # [[Ֆրանչիսքոս Քսաւերիոս]] <small style="opacity:0.75;">Francis Xavier · [[:eu:Special:Search/Frantzisko Xabierkoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Francis Xavier|en]]</small> # [[Իգնատիոս Լոյոլացի]] <small style="opacity:0.75;">Ignatius of Loyola · [[:eu:Special:Search/Ignazio Loiolakoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Ignatius of Loyola|en]]</small> # [[Խուան Սեպասթիան Էլքանօ]] <small style="opacity:0.75;">Juan Sebastian Elkano · [[:eu:Special:Search/Juan Sebastian Elkano|eu]] · [[:en:Special:Search/Juan Sebastián Elcano|en]]</small> # [[Ժան տ՚Ալպրէ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Jeanne d'Albret · [[:eu:Special:Search/Joana Albretekoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Jeanne d'Albret|en]]</small> # [[Լոփէ տէ Ակիռէ]] <small style="opacity:0.75;">Lope de Aguirre · [[:eu:Special:Search/Lope Agirre|eu]] · [[:en:Special:Search/Lope de Aguirre|en]]</small> # [[Մանուէլ Լառամենտի]] <small style="opacity:0.75;">Manuel Larramendi · [[:eu:Special:Search/Manuel Larramendi|eu]] · [[:en:Special:Search/Manuel Larramendi|en]]</small> # [[Էսթեպան Կարիպայ]] <small style="opacity:0.75;">Esteban Garibai · [[:eu:Special:Search/Esteban Garibai|eu]] · [[:en:Special:Search/Esteban de Garibay|en]]</small> # [[Միկէլ տէ Ունամունօ]] <small style="opacity:0.75;">Miguel de Unamuno · [[:eu:Special:Search/Miguel de Unamuno|eu]] · [[:en:Special:Search/Miguel de Unamuno|en]]</small> # [[Փետրօ Առուփէ]] <small style="opacity:0.75;">Pedro Arrupe · [[:eu:Special:Search/Pedro Arrupe|eu]] · [[:en:Special:Search/Pedro Arrupe|en]]</small> # [[Ֆրանսուա Քապառիւս]] <small style="opacity:0.75;">François Cabarrus · [[:eu:Special:Search/François Cabarrus|eu]] · [[:en:Special:Search/François Cabarrus|en]]</small> # [[Քասիլտա Իթուռիսար]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Casilda Iturrizar · [[:eu:Special:Search/Casilda Iturrizar|eu]] · [[:en:Special:Search/Casilda Iturrizar|en]]</small> # [[Սապինօ Արանա]] <small style="opacity:0.75;">Sabino Arana · [[:eu:Special:Search/Sabino Arana|eu]] · [[:en:Special:Search/Sabino Arana|en]]</small> # [[Տոլորէս Իպառուրի]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Dolores Ibárruri · [[:eu:Special:Search/Dolores Ibarruri|eu]] · [[:en:Special:Search/Dolores Ibárruri|en]]</small> # [[Չիլյարտեկի]] <small style="opacity:0.75;">Txillardegi · [[:eu:Special:Search/Txillardegi|eu]] · [[:en:Special:Search/Txillardegi|en]]</small> # [[Իցիար Իթունյօ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Itziar Ituño · [[:eu:Special:Search/Itziar Ituño|eu]] · [[:en:Special:Search/Itziar Ituño|en]]</small> # [[Մայալեն Լուխանպիօ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Maialen Lujanbio · [[:eu:Special:Search/Maialen Lujanbio|eu]] · [[:en:Special:Search/Maialen Lujanbio|en]]</small> # [[Փետրօ Միկէլ Էչենիքէ]] <small style="opacity:0.75;">Pedro Miguel Etxenike · [[:eu:Special:Search/Pedro Migel Etxenike|eu]] · [[:en:Special:Search/Pedro Miguel Echenique|en]]</small> # [[Էտուրնէ Փասապան]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Edurne Pasaban · [[:eu:Special:Search/Edurne Pasaban|eu]] · [[:en:Special:Search/Edurne Pasaban|en]]</small> # [[Միկէլ Ինտուրայն]] <small style="opacity:0.75;">Miguel Indurain · [[:eu:Special:Search/Miguel Indurain|eu]] · [[:en:Special:Search/Miguel Induráin|en]]</small> # [[Մորիս Ռաւէլ]] <small style="opacity:0.75;">Maurice Ravel · [[:eu:Special:Search/Maurice Ravel|eu]] · [[:en:Special:Search/Maurice Ravel|en]]</small> # [[Միքել Լապոա]] <small style="opacity:0.75;">Mikel Laboa · [[:eu:Special:Search/Mikel Laboa|eu]] · [[:en:Special:Search/Mikel Laboa|en]]</small> # [[Իսարօ Անտրէս]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Izaro Andrés · [[:eu:Special:Search/Izaro Andres|eu]] · [[:en:Special:Search/Izaro Andrés|en]]</small> </div> === Խոհանոց === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Փինչօ]] <small style="opacity:0.75;">Pincho · [[:eu:Special:Search/Pintxo|eu]] · [[:en:Special:Search/Pincho|en]]</small> # [[Պասքեան խնձորագինի]] <small style="opacity:0.75;">Basque cider · [[:eu:Special:Search/Sagardo|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque cider|en]]</small> # [[Չաքոլի]] <small style="opacity:0.75;">Txakoli · [[:eu:Special:Search/Txakolin|eu]] · [[:en:Special:Search/Txakoli|en]]</small> # [[Սակարտոթեկի]] <small style="opacity:0.75;">Sagardotegi · [[:eu:Special:Search/Sagardotegi|eu]] · [[:en:Special:Search/Sagardotegi|en]]</small> # [[Փաչարան]] <small style="opacity:0.75;">Patxaran · [[:eu:Special:Search/Patxaran|eu]] · [[:en:Special:Search/Pacharán|en]]</small> # [[Իտիասապալ պանիր]] <small style="opacity:0.75;">Idiazabal cheese · [[:eu:Special:Search/Idiazabal gazta|eu]] · [[:en:Special:Search/Idiazabal cheese|en]]</small> # [[Ռոնքալ պանիր]] <small style="opacity:0.75;">Roncal cheese · [[:eu:Special:Search/Erronkari gazta|eu]] · [[:en:Special:Search/Roncal cheese|en]]</small> # [[Քալիմոչօ]] <small style="opacity:0.75;">Kalimotxo · [[:eu:Special:Search/Kalimotxo|eu]] · [[:en:Special:Search/Kalimotxo|en]]</small> # [[Քոքոչա]] <small style="opacity:0.75;">Kokotxas · [[:eu:Special:Search/Kokotxa|eu]] · [[:en:Special:Search/Kokotxas|en]]</small> # [[Չոքօ]] <small style="opacity:0.75;">Txoko · [[:eu:Special:Search/Txoko|eu]] · [[:en:Special:Search/Txoko|en]]</small> </div> === Արուեստ եւ յուշարձաններ === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Սանթիմամինյէ]] <small style="opacity:0.75;">Santimamiñe · [[:eu:Special:Search/Santimamiñe|eu]] · [[:en:Special:Search/Santimamiñe|en]]</small> # [[Սորկինեչէ]] <small style="opacity:0.75;">Sorginetxe · [[:eu:Special:Search/Sorginetxe|eu]] · [[:en:Special:Search/Sorginetxe|en]]</small> # [[Թուտելայի մզկիթ]] <small style="opacity:0.75;">Mosque of Tudela · [[:eu:Special:Search/Tuterako meskita|eu]]</small> # [[Էունաթէի Սուրբ Մարիամ եկեղեցի]] <small style="opacity:0.75;">Church of Saint Mary of Eunate · [[:eu:Special:Search/Eunateko Andre Maria|eu]] · [[:en:Special:Search/Church of Saint Mary of Eunate|en]]</small> # [[Լէյրէի վանք]] <small style="opacity:0.75;">Monastery of Leyre · [[:eu:Special:Search/Leireko monasterioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Monastery of Leyre|en]]</small> # [[Փամփլոնայի մայր տաճար]] <small style="opacity:0.75;">Cathedral of Pamplona · [[:eu:Special:Search/Iruñeko katedrala|eu]] · [[:en:Special:Search/Pamplona Cathedral|en]]</small> # [[Արանցասուի սրբավայր]] <small style="opacity:0.75;">Sanctuary of Arantzazu · [[:eu:Special:Search/Arantzazuko santutegia|eu]] · [[:en:Special:Search/Sanctuary of Arantzazu|en]]</small> # [[Հովին սանտրը]] <small style="opacity:0.75;">The Comb of the Wind · [[:eu:Special:Search/Haizearen orrazia|eu]] · [[:en:Special:Search/Comb of the Wind|en]]</small> </div> === Երաժշտութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան արմատական ռոք]] <small style="opacity:0.75;">Basque Radical Rock · [[:eu:Special:Search/Euskal Rock Erradikala|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Radical Rock|en]]</small> # [[Կերնիքաքօ Արպոլա]] <small style="opacity:0.75;">Gernikako Arbola (anthem) · [[:eu:Special:Search/Gernikako Arbola (abestia)|eu]] · [[:en:Special:Search/Gernikako Arbola|en]]</small> # [[Չալափարթա]] <small style="opacity:0.75;">Txalaparta · [[:eu:Special:Search/Txalaparta|eu]] · [[:en:Special:Search/Txalaparta|en]]</small> # [[Ալպոքա]] <small style="opacity:0.75;">Alboka · [[:eu:Special:Search/Alboka|eu]] · [[:en:Special:Search/Alboka|en]]</small> # [[Չիսթու]] <small style="opacity:0.75;">Txistu · [[:eu:Special:Search/Txistu|eu]] · [[:en:Special:Search/Txistu|en]]</small> # [[Պասքեան երաժշտութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque music · [[:eu:Special:Search/Euskal musika|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque music|en]]</small> # [[Փասթորալա (Սուլի թատրոն)]] <small style="opacity:0.75;">Pastoral (theatre of Soule) · [[:eu:Special:Search/Pastorala|eu]] · [[:en:Special:Search/Pastoral (theatre of Soule)|en]]</small> # [[Մասքարատա (Սուլի բարեկենդան)]] <small style="opacity:0.75;">Maskarada (carnival of Soule) · [[:eu:Special:Search/Maskarada|eu]] · [[:en:Special:Search/Maskarada (carnival of Soule)|en]]</small> </div> === Դիցաբանութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան դիցաբանութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque mythology · [[:eu:Special:Search/Euskal mitologia|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque mythology|en]]</small> # [[Մարի (դիցուհի)]] <small style="opacity:0.75;">Mari (goddess) · [[:eu:Special:Search/Mari (mitologia)|eu]] · [[:en:Special:Search/Mari (goddess)|en]]</small> # [[Պասախաուն]] <small style="opacity:0.75;">Basajaun · [[:eu:Special:Search/Basajaun|eu]] · [[:en:Special:Search/Basajaun|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի բարեկենդաններ]] <small style="opacity:0.75;">Carnivals in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko inauteriak|eu]] · [[:en:Special:Search/Carnivals in the Basque Country|en]]</small> # [[Օլենցերօ]] <small style="opacity:0.75;">Olentzero · [[:eu:Special:Search/Olentzero|eu]] · [[:en:Special:Search/Olentzero|en]]</small> # [[Սորկին (դիցաբանութիւն)]] <small style="opacity:0.75;">Sorginak · [[:eu:Special:Search/Sorgin|eu]] · [[:en:Special:Search/Sorginak|en]]</small> </div> <div style="clear:both; margin:2em 0 0.5em; padding:0.8em 1.1em; border-left:4px solid #9C3D36;"> '''Միւս կողմը.''' Միաժամանակ պասք խմբագիրները Պասքերէն Ուիքիփետիայի մէջ կը գրեն արեւմտահայերէնի, արեւմտահայ պատմութեան, սփիւռքի եւ նշանաւոր արեւմտահայ կիներու մասին։ Անոնց ցանկին ու արդիւնքներուն կրնաք հետեւիլ [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|անոնց մրցոյթի էջին]] վրայ։ </div> == Արդիւնքներ == Աւարտած յօդուածները աւելցուցէք ներքեւ՝ <code><nowiki># [[Յօդուածին անունը]] ~~~</nowiki></code> ձեւով։ Բոլոր խմբագրութիւններուն կարելի է հետեւիլ նաեւ <code>#WALxEWKE</code> պիտակով՝ [https://hashtags.wmcloud.org/?query=WALxEWKE&startdate=2026-10-01&enddate=2026-10-31 Hashtags գործիքին] միջոցով։ <!-- Ներքեւ աւելցուցէք ձեր յօդուածները --> * [[Պասքերէն]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 09:50, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Նաւառայի խորհրդարան]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:03, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Լէյրէի վանք]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:19, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Պասքերու Երկիր]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:52, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Պասքեան դիցաբանութիւն]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 12:09, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) [[Ստորոգութիւն:Խմբագրաթոններ]] d7ks8odth23biuyy5gnvr46py6bld94 255870 255866 2026-10-04T15:00:01Z Betty Kilerjian 83 /* Արդիւնքներ */ 255870 wikitext text/x-wiki <div style="margin:0 0 1.5em; padding:1.3em 1em 1.2em; text-align:center; border-top:5px solid #9C3D36; border-bottom:1px solid #9C3D36;"> [[File:Flag of the Basque Country.svg|64px|border|link=|alt=]] <div style="margin-top:0.6em; font-size:0.8em; letter-spacing:0.18em; opacity:0.7;">WAL × EWKE · ԽՄԲԱԳՐԱԹՈՆ</div> <div style="font-size:2.4em; font-weight:bold; line-height:1.2; margin:0.15em 0;">Պասքերու Երկիր</div> <div style="font-size:1.1em;">Պասքեան մշակոյթի, լեզուի եւ պատմութեան ամիս</div> <div style="margin-top:0.3em; opacity:0.7;">1-31 Հոկտեմբեր 2026</div> <div style="margin-top:0.9em;"><span style="display:inline-block; padding:0.15em 0.9em; border:1px solid #9C3D36; border-radius:1em; font-size:0.9em;">{{#ifexpr: {{#time:Ymd}} < 20261001 | Կը սկսի 1 Հոկտեմբերին | {{#ifexpr: {{#time:Ymd}} > 20261031 | Աւարտած է, շնորհակալութիւն բոլոր մասնակիցներուն | {{#ifexpr: {{#time:j}} = 31 | Վերջին օր | Ընթացքի մէջ է · աւարտին {{#expr: 32 - {{#time:j}} }} օր կը մնայ }} }} }}</span></div> <div style="margin-top:0.8em;"><span class="plainlinks">[{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=edit&section=2}} <span style="display:inline-block; margin:0.2em 0.3em; padding:0.4em 1.2em; border-radius:3px; background:#9C3D36; color:#ffffff; font-weight:bold;">Արձանագրուիլ</span>]</span> [[#Յօդուածներ|<span style="display:inline-block; margin:0.2em 0.3em; padding:0.35em 1.15em; border:1px solid #9C3D36; border-radius:3px;">Յօդուածներու ցանկը</span>]]</div> </div> {| style="float:right; clear:right; width:19em; max-width:100%; margin:0 0 1em 1.5em; border:1px solid #9C3D36; border-top-width:4px; border-spacing:0.75em 0.4em; font-size:90%; line-height:1.4;" ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Նիւթ | Պասքերու Երկիր, պասքերէն եւ պասքեան մշակոյթ |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Ժամկէտ | 1-31 Հոկտեմբեր 2026 |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Կազմակերպիչներ | WAL եւ EWKE |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Համակարգող | [[User:ShahenWasHere|ShahenWasHere]] |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Պիտակ | <code>#WALxEWKE</code> |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Ցանկ | [[#Յօդուածներ|150 առաջարկուած նիւթ]] |- ! style="text-align:left; vertical-align:top;" | Զոյգ մրցոյթ | [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|Պասքերէն Ուիքիփետիա]] |} '''Արեւմտահայերէն լեզուի ուիքիմետիականներու խումբը''' (WAL) եւ '''Պասք ուիքիմետիականներու մշակութային ընկերակցութիւնը''' (''Euskal Wikilarien Kultura Elkartea'', EWKE) 2026-ի Հոկտեմբերին փոխադարձ խմբագրաթոն մը կը կազմակերպեն։ Ամբողջ ամսուան ընթացքին մենք Արեւմտահայերէն Ուիքիփետիայի մէջ կը գրենք Պասքերու Երկրին, պասքերէնին եւ պասքեան մշակոյթին մասին, իսկ պասք խմբագիրները [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|Պասքերէն Ուիքիփետիայի]] մէջ կը գրեն արեւմտահայ մշակոյթին, պատմութեան եւ սփիւռքին մասին։ Միացէ՛ք մեզի։ Լեռներէն մինչեւ դիցաբանութիւն՝ ամէն յօդուած Պասքերու Երկիրը աւելի մօտ կը բերէ արեւմտահայ ընթերցողին։ == Ինչպէ՞ս մասնակցիլ == # Արձանագրուեցէք [[#Մասնակիցներ|«Մասնակիցներ»]] բաժինին մէջ։ # Ընտրեցէք նիւթ մը [[#Յօդուածներ|ցանկէն]]։ Կրնաք գրել նաեւ ցանկէն դուրս նիւթերու մասին, եթէ անոնք կապ ունին Պասքերու Երկրին հետ։ # Ստեղծեցէք նոր յօդուած կամ ընդարձակեցէք առկայ յօդուած մը։ Օգտակար աղբիւրներ են անգլերէն, ֆրանսերէն եւ սպաներէն Ուիքիփետիաները, ինչպէս նաեւ [https://aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus/ «Auñamendi»] պասքեան հանրագիտարանը։ # Խմբագրական ամփոփումին մէջ գրեցէք <code>#WALxEWKE</code>, որպէսզի ձեր աշխատանքը հաշուուի։ # Աւարտելէ ետք յօդուածը աւելցուցէք [[#Արդիւնքներ|«Արդիւնքներ»]] բաժինին մէջ։ '''Ինչ կը հաշուուի''' * Նոր յօդուած կամ առկայ յօդուածի զգալի ընդարձակում՝ առնուազն 3000 բայթ նոր բովանդակութիւն։ * Առնուազն երկու վստահելի աղբիւր։ * Մեքենական թարգմանութիւնը կ՚ընդունուի միայն ուշադիր խմբագրումէ ետք։ * Խմբագրութիւնները պէտք է կատարուած ըլլան 1-31 Հոկտեմբեր 2026-ի ընթացքին։ == Մասնակիցներ == Աւելցուցէք ձեր անունը ներքեւ՝ <code><nowiki># ~~~</nowiki></code> գրելով։ <!-- Ներքեւ աւելցուցէք ձեր անունը --> * --[[Մասնակից:ShahenWasHere|ShahenWasHere]] ([[Մասնակցի քննարկում:ShahenWasHere|քննարկում]]) 19:32, 1 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 08:54, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) == Յօդուածներ == Ցանկը պատրաստած է EWKE-ն։ Կարմիր յղումը կը նշանակէ, որ յօդուածը տակաւին չկայ, իսկ կապոյտը՝ որ կայ եւ կարելի է զայն ընդարձակել։ Հայերէն անունները առաջարկներ են։ Նոր յօդուած ստեղծելէ առաջ բացէք պասքերէն (eu) կամ անգլերէն (en) յօդուածը եւ ստուգեցէք անոր լեզուներու ցանկը, որպէսզի կրկնութիւն չըլլայ։ <div style="margin:1.2em 0; padding:0.8em 1.1em; border-left:4px solid #9C3D36;"> '''Ուր կը հանդիպին մեր պատմութիւնները'''<br /> Լեզուի վերակենդանացում, ուղղագրական միասնականացում, դպրոցներ, բանաւոր աւանդութիւն՝ այս նիւթերը մօտ են արեւմտահայերէնի փորձառութեան եւ լաւ սկիզբ մը կրնան ըլլալ. <div style="margin-top:0.4em;">[[Պասքերէն]] · [[Միասնական պասքերէն]] · [[Իքասթոլա]] · [[Քոռիքա]] · [[Պասքերէնի գրաքննութիւն]] · [[Պերցոլարիցա]]</div> </div> === Աշխարհագրութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերու Երկիր]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country (greater region) · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country (greater region)|en]]</small> # [[Պասքերու Երկիր (ինքնավար համայնք)]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country (autonomous community) · [[:eu:Special:Search/Euskal Autonomia Erkidegoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country (autonomous community)|en]]</small> # [[Ալաւա]] <small style="opacity:0.75;">Araba · [[:eu:Special:Search/Araba|eu]] · [[:en:Special:Search/Álava|en]]</small> # [[Պիսքայա]] <small style="opacity:0.75;">Bizkaia · [[:eu:Special:Search/Bizkaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Biscay|en]]</small> # [[Կիփուսքոա]] <small style="opacity:0.75;">Gipuzkoa · [[:eu:Special:Search/Gipuzkoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Gipuzkoa|en]]</small> # [[Նաւառա]] <small style="opacity:0.75;">Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroa Garaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Navarre|en]]</small> # [[Լապուր]] <small style="opacity:0.75;">Labourd · [[:eu:Special:Search/Lapurdi|eu]] · [[:en:Special:Search/Labourd|en]]</small> # [[Ստորին Նաւառա]] <small style="opacity:0.75;">Lower Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroa Beherea|eu]] · [[:en:Special:Search/Lower Navarre|en]]</small> # [[Սուլ]] <small style="opacity:0.75;">Soule · [[:eu:Special:Search/Zuberoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Soule|en]]</small> # [[Թրեւինյոյի անքլաւ]] <small style="opacity:0.75;">Treviño enclave · [[:eu:Special:Search/Trebiñu|eu]] · [[:en:Special:Search/Treviño enclave|en]]</small> # [[Պիլպաօ]] <small style="opacity:0.75;">Bilbo · [[:eu:Special:Search/Bilbo|eu]] · [[:en:Special:Search/Bilbao|en]]</small> # [[Վիթորիա-Կասթէյս]] <small style="opacity:0.75;">Gasteiz · [[:eu:Special:Search/Vitoria-Gasteiz|eu]] · [[:en:Special:Search/Vitoria-Gasteiz|en]]</small> # [[Փամփլոնա]] <small style="opacity:0.75;">Iruñea · [[:eu:Special:Search/Iruñea|eu]] · [[:en:Special:Search/Pamplona|en]]</small> # [[Սան Սեպասթիան]] <small style="opacity:0.75;">Donostia · [[:eu:Special:Search/Donostia|eu]] · [[:en:Special:Search/San Sebastián|en]]</small> # [[Պայոն]] <small style="opacity:0.75;">Baiona · [[:eu:Special:Search/Baiona|eu]] · [[:en:Special:Search/Bayonne|en]]</small> # [[Երեք թագաւորներու սեղան]] <small style="opacity:0.75;">Hiru Erregeen Mahaia · [[:eu:Special:Search/Hiru Erregeen Mahaia|eu]] · [[:en:Special:Search/Mesa de los Tres Reyes|en]]</small> # [[Կորպէյա]] <small style="opacity:0.75;">Gorbeia · [[:eu:Special:Search/Gorbeia|eu]] · [[:en:Special:Search/Gorbea|en]]</small> # [[Այսքոռի]] <small style="opacity:0.75;">Aizkorri · [[:eu:Special:Search/Aizkorri|eu]] · [[:en:Special:Search/Aizkorri|en]]</small> # [[Անպոթօ]] <small style="opacity:0.75;">Anboto · [[:eu:Special:Search/Anboto|eu]] · [[:en:Special:Search/Anboto|en]]</small> # [[Սումայայի եւ Տեպայի ֆլիշ]] <small style="opacity:0.75;">Zumaia and Deba flysch · [[:eu:Special:Search/flysch Zumaia Deba|eu]]</small> # [[Ուրտայպայի գետաբերան]] <small style="opacity:0.75;">Urdaibai estuary · [[:eu:Special:Search/Urdaibai|eu]] · [[:en:Special:Search/Urdaibai|en]]</small> # [[Պարտենաս Ռէալես]] <small style="opacity:0.75;">Bardenas Reales · [[:eu:Special:Search/Bardeak|eu]] · [[:en:Special:Search/Bardenas Reales|en]]</small> # [[Կերնիքա]] <small style="opacity:0.75;">Gernika · [[:eu:Special:Search/Gernika-Lumo|eu]] · [[:en:Special:Search/Guernica|en]]</small> # [[Սէն-Ժան-Փիէ-տը-Փոր]] <small style="opacity:0.75;">Donibane Garazi · [[:eu:Special:Search/Donibane Garazi|eu]] · [[:en:Special:Search/Saint-Jean-Pied-de-Port|en]]</small> # [[Թուտելա]] <small style="opacity:0.75;">Tudela · [[:eu:Special:Search/Tutera|eu]] · [[:en:Special:Search/Tudela, Navarre|en]]</small> # [[Պիառից]] <small style="opacity:0.75;">Biarritz · [[:eu:Special:Search/Biarritz|eu]] · [[:en:Special:Search/Biarritz|en]]</small> # [[Էյպար]] <small style="opacity:0.75;">Eibar · [[:eu:Special:Search/Eibar|eu]] · [[:en:Special:Search/Eibar|en]]</small> # [[Պարաքալտօ]] <small style="opacity:0.75;">Barakaldo · [[:eu:Special:Search/Barakaldo|eu]] · [[:en:Special:Search/Barakaldo|en]]</small> # [[Կասթելուկաչէ]] <small style="opacity:0.75;">Gaztelugatxe · [[:eu:Special:Search/Gaztelugatxe|eu]] · [[:en:Special:Search/Gaztelugatxe|en]]</small> # [[Էսթելյա-Լիսառա]] <small style="opacity:0.75;">Estella-Lizarra · [[:eu:Special:Search/Lizarra|eu]] · [[:en:Special:Search/Estella-Lizarra|en]]</small> </div> === Լեզու === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերէն]] <small style="opacity:0.75;">Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskara|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque language|en]]</small> # [[Միասնական պասքերէն]] <small style="opacity:0.75;">Standard Basque · [[:eu:Special:Search/Euskara batua|eu]] · [[:en:Special:Search/Standard Basque|en]]</small> # [[Պասքերէնի բարբառներ]] <small style="opacity:0.75;">Basque dialects · [[:eu:Special:Search/Euskalkiak|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque dialects|en]]</small> # [[Էուսքալցայնտիա]] <small style="opacity:0.75;">Euskaltzaindia · [[:eu:Special:Search/Euskaltzaindia|eu]] · [[:en:Special:Search/Euskaltzaindia|en]]</small> # [[Պասքերու ծագում]] <small style="opacity:0.75;">Origin of the Basques · [[:eu:Special:Search/Euskaldunen jatorria|eu]] · [[:en:Special:Search/Origin of the Basques|en]]</small> # [[Պասքերէնի պատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">History of the Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskararen historia|eu]] · [[:en:Special:Search/History of the Basque language|en]]</small> # [[Պերցոլարիցա]] <small style="opacity:0.75;">Bertsolaritza · [[:eu:Special:Search/Bertsolaritza|eu]] · [[:en:Special:Search/Bertsolaritza|en]]</small> # [[Քոռիքա]] <small style="opacity:0.75;">Korrika · [[:eu:Special:Search/Korrika|eu]] · [[:en:Special:Search/Korrika|en]]</small> # [[Իքասթոլա]] <small style="opacity:0.75;">Ikastola · [[:eu:Special:Search/Ikastola|eu]] · [[:en:Special:Search/Ikastola|en]]</small> # [[Պասքերէնի գրաքննութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Censorship of the Basque language · [[:eu:Special:Search/Euskararen zentsura|eu]] · [[:en:Special:Search/Censorship of the Basque language|en]]</small> </div> === Պատմութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերու Երկրի պատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">History of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko historia|eu]] · [[:en:Special:Search/History of the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի նախապատմութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque prehistory · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko historiaurrea|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque prehistory|en]]</small> # [[Պասքերու Երկիրը հռոմէական շրջանին]] <small style="opacity:0.75;">Basque Country in Roman times · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria erromatarren garaian|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Country in Roman times|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի իսլամական գրաւում]] <small style="opacity:0.75;">Muslim occupation of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/musulmanak Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Muslim occupation of the Basque Country|en]]</small> # [[Նաւառայի թագաւորութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Kingdom of Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroako Erresuma|eu]] · [[:en:Special:Search/Kingdom of Navarre|en]]</small> # [[Ռոնսըվոյի ճակատամարտ]] <small style="opacity:0.75;">Battle of Roncevaux Pass · [[:eu:Special:Search/Orreagako gudua|eu]] · [[:en:Special:Search/Battle of Roncevaux Pass|en]]</small> # [[Խմբաւորումներու պատերազմ]] <small style="opacity:0.75;">War of the Bands · [[:eu:Special:Search/Banderizoen gerrak|eu]] · [[:en:Special:Search/War of the Bands|en]]</small> # [[Իպերական Նաւառայի սպանական գրաւում]] <small style="opacity:0.75;">Spanish conquest of Iberian Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroaren konkista|eu]] · [[:en:Special:Search/Spanish conquest of Iberian Navarre|en]]</small> # [[Նաւառայի կախարդներու դատավարութիւններ (1525-1526)]] <small style="opacity:0.75;">Navarre witch trials (1525-26) · [[:eu:Special:Search/Nafarroako sorgin prozesuak|eu]] · [[:en:Special:Search/Navarre witch trials|en]]</small> # [[Հին վարչակարգի տագնապը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Crisis of the Ancient Regime in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Antzinako Erregimenaren krisia Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Crisis of the Ancien Régime in the Basque Country|en]]</small> # [[Նափոլէոնեան պատերազմները Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Napoleonic Wars in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Napoleonen gerrak Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Napoleonic Wars in the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքեան ինքնավարութեան վերացումը Սպանիոյ մէջ]] <small style="opacity:0.75;">End of Basque home rule in Spain · [[:eu:Special:Search/Foruen abolizioa|eu]] · [[:en:Special:Search/End of Basque home rule in Spain|en]]</small> # [[Քարլիստական պատերազմներ]] <small style="opacity:0.75;">Carlist Wars · [[:eu:Special:Search/Karlistaldiak|eu]] · [[:en:Special:Search/Carlist Wars|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի արդիւնաբերականացում]] <small style="opacity:0.75;">Industrialization of the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko industrializazioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Industrialization of the Basque Country|en]]</small> # [[Պասքեան ազգայնականութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque nationalism · [[:eu:Special:Search/Euskal abertzaletasuna|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque nationalism|en]]</small> # [[Առաջին համաշխարհային պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">First World War in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Lehen Mundu Gerra Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/First World War in the Basque Country|en]]</small> # [[Սպանական քաղաքացիական պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Spanish Civil War in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Espainiako Gerra Zibila Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/Spanish Civil War in the Basque Country|en]]</small> # [[Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը Պասքերու Երկրին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">World War II in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Bigarren Mundu Gerra Euskal Herrian|eu]] · [[:en:Special:Search/World War II in the Basque Country|en]]</small> # [[Էուսքատի Թա Ասքաթասունա]] <small style="opacity:0.75;">Euskadi Ta Askatasuna · [[:eu:Special:Search/Euskadi Ta Askatasuna|eu]] · [[:en:Special:Search/ETA (separatist group)|en]]</small> # [[Պասքեան հակամարտութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque conflict · [[:eu:Special:Search/Euskal gatazka|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque conflict|en]]</small> </div> === Քաղաքականութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան խորհրդարան]] <small style="opacity:0.75;">Basque Parliament · [[:eu:Special:Search/Eusko Legebiltzarra|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Parliament|en]]</small> # [[Նաւառայի խորհրդարան]] <small style="opacity:0.75;">Parliament of Navarre · [[:eu:Special:Search/Nafarroako Parlamentua|eu]] · [[:en:Special:Search/Parliament of Navarre|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի քաղաքային համայնք]] <small style="opacity:0.75;">Euskal Hirigune Elkargoa · [[:eu:Special:Search/Euskal Hirigune Elkargoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Communauté d'agglomération du Pays Basque|en]]</small> # [[Ալաւայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Araba · [[:eu:Special:Search/Arabako Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Álava|en]]</small> # [[Պիսքայայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Bizkaia · [[:eu:Special:Search/Bizkaiko Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Biscay|en]]</small> # [[Կիփուսքոայի ընդհանուր ժողով]] <small style="opacity:0.75;">General Assembly of Gipuzkoa · [[:eu:Special:Search/Gipuzkoako Batzar Nagusiak|eu]] · [[:en:Special:Search/General Assembly of Gipuzkoa|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի ինքնավարութեան կանոնադրութիւն (1979)]] <small style="opacity:0.75;">Statute of Autonomy of the Basque Country of 1979 · [[:eu:Special:Search/Gernikako Estatutua|eu]] · [[:en:Special:Search/Statute of Autonomy of the Basque Country|en]]</small> # [[Ախուրիա Էնէայի դաշինք]] <small style="opacity:0.75;">Ajuria Enea Pact · [[:eu:Special:Search/Ajuria Eneako Ituna|eu]] · [[:en:Special:Search/Ajuria Enea Pact|en]]</small> # [[Լիսառա-Կարասիի համաձայնագիր]] <small style="opacity:0.75;">Lizarra-Garazi Agreements · [[:eu:Special:Search/Lizarra-Garaziko Akordioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Lizarra-Garazi Agreement|en]]</small> # [[Պասքեան ազգային ազատագրական շարժման բանտարկեալներ]] <small style="opacity:0.75;">Basque National Liberation Movement prisoners · [[:eu:Special:Search/euskal preso politikoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque National Liberation Movement prisoners|en]]</small> # [[Պասքեան հակամարտութեան զոհեր]] <small style="opacity:0.75;">Victims of the Basque conflict · [[:eu:Special:Search/Euskal gatazkaren biktimak|eu]] · [[:en:Special:Search/Victims of the Basque conflict|en]]</small> # [[Պասքեան ազգայնական կուսակցութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque Nationalist Party · [[:eu:Special:Search/Euzko Alderdi Jeltzalea|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Nationalist Party|en]]</small> # [[Ապերցալէ ձախ]] <small style="opacity:0.75;">Abertzale Left · [[:eu:Special:Search/Ezker abertzalea|eu]] · [[:en:Special:Search/Abertzale left|en]]</small> # [[Էուսքալ Հեռիա Պիլտու]] <small style="opacity:0.75;">Euskal Herria Bildu · [[:eu:Special:Search/Euskal Herria Bildu|eu]] · [[:en:Special:Search/EH Bildu|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի ընկերվարական կուսակցութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Socialist Party of the Basque Country-Basque Country Left · [[:eu:Special:Search/Euskadiko Alderdi Sozialista|eu]] · [[:en:Special:Search/Socialist Party of the Basque Country|en]]</small> </div> === Գրականութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքերէնի առաջին պտուղներ]] <small style="opacity:0.75;">Linguae vasconum primitiae · [[:eu:Special:Search/Linguae Vasconum Primitiae|eu]] · [[:en:Special:Search/Linguae Vasconum Primitiae|en]]</small> # [[Կերօ (գիրք)]] <small style="opacity:0.75;">Gero (book) · [[:eu:Special:Search/Gero Axular|eu]] · [[:en:Special:Search/Gero (book)|en]]</small> # [[Ամայա կամ պասքերը Ը. դարուն]] <small style="opacity:0.75;">Amaya o los vascos en el siglo VIII · [[:eu:Special:Search/Amaya o los vascos en el siglo VIII|eu]] · [[:en:Special:Search/Amaya o los vascos en el siglo VIII|en]]</small> # [[Փերու Ապարքա]] <small style="opacity:0.75;">Peru Abarka · [[:eu:Special:Search/Peru Abarka|eu]] · [[:en:Special:Search/Peru Abarka|en]]</small> # [[Ծաղկային խաղեր]] <small style="opacity:0.75;">Floral Games · [[:eu:Special:Search/Lore Jokoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Floral Games|en]]</small> # [[Կարոա (վէպ)]] <small style="opacity:0.75;">Garoa · [[:eu:Special:Search/Garoa eleberria|eu]]</small> # [[Հառի էթա հեռի]] <small style="opacity:0.75;">Harri eta Herri · [[:eu:Special:Search/Harri eta herri|eu]]</small> # [[Լեթուրիայի գաղտնի օրագիր]] <small style="opacity:0.75;">Leturiaren egunkari ezkutua · [[:eu:Special:Search/Leturiaren egunkari ezkutua|eu]]</small> # [[Օպապաքոաք]] <small style="opacity:0.75;">Obabakoak · [[:eu:Special:Search/Obabakoak|eu]] · [[:en:Special:Search/Obabakoak|en]]</small> # [[Սերկաթիք փանփոշ]] <small style="opacity:0.75;">Zergatik panpox · [[:eu:Special:Search/Zergatik panpox|eu]]</small> # [[Սիսիֆօ մայթէ մինես]] <small style="opacity:0.75;">Sisifo maite minez · [[:eu:Special:Search/Sisifo maite minez|eu]]</small> # [[Թրամուէյ դէպի ՍՓ]] <small style="opacity:0.75;">SPrako tranbia · [[:eu:Special:Search/SPrako tranbia|eu]]</small> # [[Թուիսթ (վէպ)]] <small style="opacity:0.75;">Twist (Cano novel) · [[:eu:Special:Search/Twist Harkaitz Cano|eu]] · [[:en:Special:Search/Twist (Cano novel)|en]]</small> # [[Մաւրեր ենք մշուշին մէջ]] <small style="opacity:0.75;">Moroak gara behelaino artean · [[:eu:Special:Search/Moroak gara behelaino artean|eu]]</small> # [[Մինյան]] <small style="opacity:0.75;">Miñan · [[:eu:Special:Search/Miñan|eu]]</small> </div> === Լրատուամիջոցներ === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Արկիա (շաբաթաթերթ)]] <small style="opacity:0.75;">Argia (magazine) · [[:eu:Special:Search/Argia aldizkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Argia (magazine)|en]]</small> # [[Պեռիա (օրաթերթ)]] <small style="opacity:0.75;">Berria · [[:eu:Special:Search/Berria egunkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Berria|en]]</small> # [[Էուսքալ Իռաթի Թելեպիսթա]] <small style="opacity:0.75;">EiTB · [[:eu:Special:Search/Euskal Irrati Telebista|eu]] · [[:en:Special:Search/EITB|en]]</small> # [[Խաքին (հանդէս)]] <small style="opacity:0.75;">Jakin (magazine) · [[:eu:Special:Search/Jakin aldizkaria|eu]] · [[:en:Special:Search/Jakin (magazine)|en]]</small> # [[Շիպերոքօ Պոցա]] <small style="opacity:0.75;">Xiberoko Botza · [[:eu:Special:Search/Xiberoko Botza|eu]]</small> </div> === Անձեր === ♀ նշանը ցոյց կու տայ կիներու կենսագրութիւնները։ <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Էնեքօ Արիսթա]] <small style="opacity:0.75;">Eneko Arista · [[:eu:Special:Search/Eneko Aritza|eu]] · [[:en:Special:Search/Íñigo Arista|en]]</small> # [[Ֆրանչիսքոս Քսաւերիոս]] <small style="opacity:0.75;">Francis Xavier · [[:eu:Special:Search/Frantzisko Xabierkoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Francis Xavier|en]]</small> # [[Իգնատիոս Լոյոլացի]] <small style="opacity:0.75;">Ignatius of Loyola · [[:eu:Special:Search/Ignazio Loiolakoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Ignatius of Loyola|en]]</small> # [[Խուան Սեպասթիան Էլքանօ]] <small style="opacity:0.75;">Juan Sebastian Elkano · [[:eu:Special:Search/Juan Sebastian Elkano|eu]] · [[:en:Special:Search/Juan Sebastián Elcano|en]]</small> # [[Ժան տ՚Ալպրէ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Jeanne d'Albret · [[:eu:Special:Search/Joana Albretekoa|eu]] · [[:en:Special:Search/Jeanne d'Albret|en]]</small> # [[Լոփէ տէ Ակիռէ]] <small style="opacity:0.75;">Lope de Aguirre · [[:eu:Special:Search/Lope Agirre|eu]] · [[:en:Special:Search/Lope de Aguirre|en]]</small> # [[Մանուէլ Լառամենտի]] <small style="opacity:0.75;">Manuel Larramendi · [[:eu:Special:Search/Manuel Larramendi|eu]] · [[:en:Special:Search/Manuel Larramendi|en]]</small> # [[Էսթեպան Կարիպայ]] <small style="opacity:0.75;">Esteban Garibai · [[:eu:Special:Search/Esteban Garibai|eu]] · [[:en:Special:Search/Esteban de Garibay|en]]</small> # [[Միկէլ տէ Ունամունօ]] <small style="opacity:0.75;">Miguel de Unamuno · [[:eu:Special:Search/Miguel de Unamuno|eu]] · [[:en:Special:Search/Miguel de Unamuno|en]]</small> # [[Փետրօ Առուփէ]] <small style="opacity:0.75;">Pedro Arrupe · [[:eu:Special:Search/Pedro Arrupe|eu]] · [[:en:Special:Search/Pedro Arrupe|en]]</small> # [[Ֆրանսուա Քապառիւս]] <small style="opacity:0.75;">François Cabarrus · [[:eu:Special:Search/François Cabarrus|eu]] · [[:en:Special:Search/François Cabarrus|en]]</small> # [[Քասիլտա Իթուռիսար]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Casilda Iturrizar · [[:eu:Special:Search/Casilda Iturrizar|eu]] · [[:en:Special:Search/Casilda Iturrizar|en]]</small> # [[Սապինօ Արանա]] <small style="opacity:0.75;">Sabino Arana · [[:eu:Special:Search/Sabino Arana|eu]] · [[:en:Special:Search/Sabino Arana|en]]</small> # [[Տոլորէս Իպառուրի]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Dolores Ibárruri · [[:eu:Special:Search/Dolores Ibarruri|eu]] · [[:en:Special:Search/Dolores Ibárruri|en]]</small> # [[Չիլյարտեկի]] <small style="opacity:0.75;">Txillardegi · [[:eu:Special:Search/Txillardegi|eu]] · [[:en:Special:Search/Txillardegi|en]]</small> # [[Իցիար Իթունյօ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Itziar Ituño · [[:eu:Special:Search/Itziar Ituño|eu]] · [[:en:Special:Search/Itziar Ituño|en]]</small> # [[Մայալեն Լուխանպիօ]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Maialen Lujanbio · [[:eu:Special:Search/Maialen Lujanbio|eu]] · [[:en:Special:Search/Maialen Lujanbio|en]]</small> # [[Փետրօ Միկէլ Էչենիքէ]] <small style="opacity:0.75;">Pedro Miguel Etxenike · [[:eu:Special:Search/Pedro Migel Etxenike|eu]] · [[:en:Special:Search/Pedro Miguel Echenique|en]]</small> # [[Էտուրնէ Փասապան]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Edurne Pasaban · [[:eu:Special:Search/Edurne Pasaban|eu]] · [[:en:Special:Search/Edurne Pasaban|en]]</small> # [[Միկէլ Ինտուրայն]] <small style="opacity:0.75;">Miguel Indurain · [[:eu:Special:Search/Miguel Indurain|eu]] · [[:en:Special:Search/Miguel Induráin|en]]</small> # [[Մորիս Ռաւէլ]] <small style="opacity:0.75;">Maurice Ravel · [[:eu:Special:Search/Maurice Ravel|eu]] · [[:en:Special:Search/Maurice Ravel|en]]</small> # [[Միքել Լապոա]] <small style="opacity:0.75;">Mikel Laboa · [[:eu:Special:Search/Mikel Laboa|eu]] · [[:en:Special:Search/Mikel Laboa|en]]</small> # [[Իսարօ Անտրէս]] ♀ <small style="opacity:0.75;">Izaro Andrés · [[:eu:Special:Search/Izaro Andres|eu]] · [[:en:Special:Search/Izaro Andrés|en]]</small> </div> === Խոհանոց === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Փինչօ]] <small style="opacity:0.75;">Pincho · [[:eu:Special:Search/Pintxo|eu]] · [[:en:Special:Search/Pincho|en]]</small> # [[Պասքեան խնձորագինի]] <small style="opacity:0.75;">Basque cider · [[:eu:Special:Search/Sagardo|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque cider|en]]</small> # [[Չաքոլի]] <small style="opacity:0.75;">Txakoli · [[:eu:Special:Search/Txakolin|eu]] · [[:en:Special:Search/Txakoli|en]]</small> # [[Սակարտոթեկի]] <small style="opacity:0.75;">Sagardotegi · [[:eu:Special:Search/Sagardotegi|eu]] · [[:en:Special:Search/Sagardotegi|en]]</small> # [[Փաչարան]] <small style="opacity:0.75;">Patxaran · [[:eu:Special:Search/Patxaran|eu]] · [[:en:Special:Search/Pacharán|en]]</small> # [[Իտիասապալ պանիր]] <small style="opacity:0.75;">Idiazabal cheese · [[:eu:Special:Search/Idiazabal gazta|eu]] · [[:en:Special:Search/Idiazabal cheese|en]]</small> # [[Ռոնքալ պանիր]] <small style="opacity:0.75;">Roncal cheese · [[:eu:Special:Search/Erronkari gazta|eu]] · [[:en:Special:Search/Roncal cheese|en]]</small> # [[Քալիմոչօ]] <small style="opacity:0.75;">Kalimotxo · [[:eu:Special:Search/Kalimotxo|eu]] · [[:en:Special:Search/Kalimotxo|en]]</small> # [[Քոքոչա]] <small style="opacity:0.75;">Kokotxas · [[:eu:Special:Search/Kokotxa|eu]] · [[:en:Special:Search/Kokotxas|en]]</small> # [[Չոքօ]] <small style="opacity:0.75;">Txoko · [[:eu:Special:Search/Txoko|eu]] · [[:en:Special:Search/Txoko|en]]</small> </div> === Արուեստ եւ յուշարձաններ === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Սանթիմամինյէ]] <small style="opacity:0.75;">Santimamiñe · [[:eu:Special:Search/Santimamiñe|eu]] · [[:en:Special:Search/Santimamiñe|en]]</small> # [[Սորկինեչէ]] <small style="opacity:0.75;">Sorginetxe · [[:eu:Special:Search/Sorginetxe|eu]] · [[:en:Special:Search/Sorginetxe|en]]</small> # [[Թուտելայի մզկիթ]] <small style="opacity:0.75;">Mosque of Tudela · [[:eu:Special:Search/Tuterako meskita|eu]]</small> # [[Էունաթէի Սուրբ Մարիամ եկեղեցի]] <small style="opacity:0.75;">Church of Saint Mary of Eunate · [[:eu:Special:Search/Eunateko Andre Maria|eu]] · [[:en:Special:Search/Church of Saint Mary of Eunate|en]]</small> # [[Լէյրէի վանք]] <small style="opacity:0.75;">Monastery of Leyre · [[:eu:Special:Search/Leireko monasterioa|eu]] · [[:en:Special:Search/Monastery of Leyre|en]]</small> # [[Փամփլոնայի մայր տաճար]] <small style="opacity:0.75;">Cathedral of Pamplona · [[:eu:Special:Search/Iruñeko katedrala|eu]] · [[:en:Special:Search/Pamplona Cathedral|en]]</small> # [[Արանցասուի սրբավայր]] <small style="opacity:0.75;">Sanctuary of Arantzazu · [[:eu:Special:Search/Arantzazuko santutegia|eu]] · [[:en:Special:Search/Sanctuary of Arantzazu|en]]</small> # [[Հովին սանտրը]] <small style="opacity:0.75;">The Comb of the Wind · [[:eu:Special:Search/Haizearen orrazia|eu]] · [[:en:Special:Search/Comb of the Wind|en]]</small> </div> === Երաժշտութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան արմատական ռոք]] <small style="opacity:0.75;">Basque Radical Rock · [[:eu:Special:Search/Euskal Rock Erradikala|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque Radical Rock|en]]</small> # [[Կերնիքաքօ Արպոլա]] <small style="opacity:0.75;">Gernikako Arbola (anthem) · [[:eu:Special:Search/Gernikako Arbola (abestia)|eu]] · [[:en:Special:Search/Gernikako Arbola|en]]</small> # [[Չալափարթա]] <small style="opacity:0.75;">Txalaparta · [[:eu:Special:Search/Txalaparta|eu]] · [[:en:Special:Search/Txalaparta|en]]</small> # [[Ալպոքա]] <small style="opacity:0.75;">Alboka · [[:eu:Special:Search/Alboka|eu]] · [[:en:Special:Search/Alboka|en]]</small> # [[Չիսթու]] <small style="opacity:0.75;">Txistu · [[:eu:Special:Search/Txistu|eu]] · [[:en:Special:Search/Txistu|en]]</small> # [[Պասքեան երաժշտութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque music · [[:eu:Special:Search/Euskal musika|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque music|en]]</small> # [[Փասթորալա (Սուլի թատրոն)]] <small style="opacity:0.75;">Pastoral (theatre of Soule) · [[:eu:Special:Search/Pastorala|eu]] · [[:en:Special:Search/Pastoral (theatre of Soule)|en]]</small> # [[Մասքարատա (Սուլի բարեկենդան)]] <small style="opacity:0.75;">Maskarada (carnival of Soule) · [[:eu:Special:Search/Maskarada|eu]] · [[:en:Special:Search/Maskarada (carnival of Soule)|en]]</small> </div> === Դիցաբանութիւն === <div style="column-width:22em; column-gap:2.5em;"> # [[Պասքեան դիցաբանութիւն]] <small style="opacity:0.75;">Basque mythology · [[:eu:Special:Search/Euskal mitologia|eu]] · [[:en:Special:Search/Basque mythology|en]]</small> # [[Մարի (դիցուհի)]] <small style="opacity:0.75;">Mari (goddess) · [[:eu:Special:Search/Mari (mitologia)|eu]] · [[:en:Special:Search/Mari (goddess)|en]]</small> # [[Պասախաուն]] <small style="opacity:0.75;">Basajaun · [[:eu:Special:Search/Basajaun|eu]] · [[:en:Special:Search/Basajaun|en]]</small> # [[Պասքերու Երկրի բարեկենդաններ]] <small style="opacity:0.75;">Carnivals in the Basque Country · [[:eu:Special:Search/Euskal Herriko inauteriak|eu]] · [[:en:Special:Search/Carnivals in the Basque Country|en]]</small> # [[Օլենցերօ]] <small style="opacity:0.75;">Olentzero · [[:eu:Special:Search/Olentzero|eu]] · [[:en:Special:Search/Olentzero|en]]</small> # [[Սորկին (դիցաբանութիւն)]] <small style="opacity:0.75;">Sorginak · [[:eu:Special:Search/Sorgin|eu]] · [[:en:Special:Search/Sorginak|en]]</small> </div> <div style="clear:both; margin:2em 0 0.5em; padding:0.8em 1.1em; border-left:4px solid #9C3D36;"> '''Միւս կողմը.''' Միաժամանակ պասք խմբագիրները Պասքերէն Ուիքիփետիայի մէջ կը գրեն արեւմտահայերէնի, արեւմտահայ պատմութեան, սփիւռքի եւ նշանաւոր արեւմտահայ կիներու մասին։ Անոնց ցանկին ու արդիւնքներուն կրնաք հետեւիլ [[:eu:Atari:Hezkuntza/Lehiaketak/Armenia|անոնց մրցոյթի էջին]] վրայ։ </div> == Արդիւնքներ == Աւարտած յօդուածները աւելցուցէք ներքեւ՝ <code><nowiki># [[Յօդուածին անունը]] ~~~</nowiki></code> ձեւով։ Բոլոր խմբագրութիւններուն կարելի է հետեւիլ նաեւ <code>#WALxEWKE</code> պիտակով՝ [https://hashtags.wmcloud.org/?query=WALxEWKE&startdate=2026-10-01&enddate=2026-10-31 Hashtags գործիքին] միջոցով։ <!-- Ներքեւ աւելցուցէք ձեր յօդուածները --> * [[Պասքերէն]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 09:50, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Նաւառայի խորհրդարան]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:03, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Լէյրէի վանք]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:19, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Պասքերու Երկիր]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 10:52, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Պասքեան դիցաբանութիւն]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 12:09, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) * [[Ալաւա]] - --[[Մասնակից:Betty Kilerjian|Betty Kilerjian]] ([[Մասնակցի քննարկում:Betty Kilerjian|քննարկում]]) 15:00, 4 Հոկտեմբեր 2026 (UTC) [[Ստորոգութիւն:Խմբագրաթոններ]] 5guwin7krbv7nfneqqbjhjfg461llke Պասքեան դիցաբանութիւն 0 33527 255863 2026-10-04T12:06:51Z Betty Kilerjian 83 #WALxEWKE 255863 wikitext text/x-wiki [[File:Obiit.JPG|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Obiit.JPG|մինի|267x267փքս|1736 թուականէն Հիլառրիի՝ պասքեան տապանաքարի մը վերարտադրութիւնը՝ անոր վրայ սովորաբար հանդիպող խորհրդանիշներով։ [[Լատիներէն|Լատիներէնէն]] թարգմանաբար արձանագրութիւնը կը կարդացուի. «Մարիա Արոսակարա մահացաւ [[19 Ապրիլ]] [[1736 թուական|1736]] թուականին»։]] '''Հին պասքերու դիցաբանութիւնը''' մեծ մասամբ չպահպանուեցաւ՝ Ք. ե. 4-րդ եւ 12-րդ դարերուն միջեւ [[Քրիստոնէութիւն|քրիստոնէութեան]] մուտքէն ետք [[Պասքերու Երկիր]]։ Այս նախնական հաւատալիքներու համակարգին վերաբերող մեր ունեցած գիտելիքներուն մեծ մասը հիմնուած է աւանդազրոյցներու վերլուծութեան, տեղանուններու ուսումնասիրութեան եւ պասքերու կողմէ գործադրուած հեթանոսական ծիսակատարութիւններուն վերաբերող սակաւաթիւ պատմական յիշատակումներու վրայ<ref>{{cite journal|title=The Basque Mythology at the present time|url=https://www.bizkaia.eus/fitxategiak/04/ondarea/Kobie/PDF/5/Kobie_12AC_LA%20MITOLOG%C3%8DA%20VASCA%20EN%20LA%20ACTUALIDAD,%20The%20Basque%20My.pdf|journal=KOBIE (Serie Antropología Cultural)|location=Bilbao|publisher=Bizkaiko Foru Aldundia-Diputación Foral de Bizkaia|access-date=7 March 2020|number=XII|pages=135 & 148|date=2006–2007|issn=0214-7971}}</ref>։ Այս հաւատալիքներու համակարգին գլխաւոր դէմքերէն մէկը կին աստուածուհի Մարին էր։ Աթաուն շրջանին մէջ հաւաքուած աւանդազրոյցներուն համաձայն՝ միւս կարեւոր դէմքը անոր ամուսինն էր՝ Սուկաարը։ Սակայն պահպանուած նիւթերուն սակաւութեան պատճառով դժուար է ըսել, թէ արդեօք անոնք պասքեան դիցարանի «կեդրոնական զոյգն» էին։ Այս դիցաբանական էակներուն վերագրուած յատկանիշներուն հիման վրայ՝ այս հաւատալիքներու համակարգը կը դասուի ստորերկրեայ կամ քթոնեան կրօններու շարքին, քանի որ անոր բոլոր դէմքերը կ՚ապրին երկրի վրայ կամ անոր տակ։ Երկինքը հիմնականօրէն կը դիտուի որպէս դատարկ միջանցք մը, որմէ աստուածութիւնները կ՚անցնին։ == Պատմական աղբիւրներ == Քրիստոնէական չեղող պասքեան հաւատալիքներուն մասին տեղեկութիւններու գլխաւոր աղբիւրներն են<ref name="Kasp">{{cite book|title=Baskische Geschichte|last=Kasper|first=M.|date=1997|publisher=Primus|isbn=3-89678-039-5|language=de|trans-title=Basque history}}</ref>՝ * [[Ստրաբոն]], որ կը յիշատակէ արու այծերու եւ մարդոց զոհաբերութիւնը։ * Օմայեաններու կողմէ Սպանիոյ նուաճման շրջանի (8-րդ դար) արաբ հեղինակները։ * 12-րդ դարու ուխտաւոր Այմերիկ Փիքոյի օրագիրը։ * Միջնադարեան զանազան աղբիւրներ, որոնք կը յիշատակեն հեթանոսական ծիսակատարութիւններ, ներառեալ Ինկվիզիցիայի արձանագրութիւնները։ * 19-րդ եւ 20-րդ դարերուն հաւաքուած առասպելներն ու ժողովրդական հեքիաթները, ինչպէս՝ Խոսէ Միկել Պարանտիարանի հաւաքած նիւթերը, որոնք անհամեմատօրէն ամենամեծ ծաւալով աղբիւրն են ոչ քրիստոնէական հաւատալիքներուն եւ սովորութիւններուն վերաբերեալ։ * Պասքերու Երկրի տեղանուններու արդի ուսումնասիրութիւնը։ == Ուրթզիի շուրջ բանավէճը == Ուրթզին կրնայ եղած ըլլալ պասքեան դիցաբանական կերպար մը՝ '''երկնքի աստուած մը''', սակայն կրնայ նաեւ պարզապէս երկինք նշանակող բառ մը եղած ըլլալ։ Կան ապացոյցներ, որոնք կարելի է մեկնաբանել թէ՛ իբրեւ նման աստուածութեան գոյութիւնը հաստատող, եւ թէ՛ անոր գոյութիւնը հակասող։ Մինչեւ օրս այս երկու տեսութիւններէն ոչ մէկը ամբողջովին ընդունուած է<ref>{{cite book|title=The History of Basque|last=Trask|first=Larry|date=1997|publisher=[[Routledge]]|author-link=Larry Trask}}</ref>։ == Պիրենեան դիցարաններու վրայ ազդեցութիւնը == Պիրենեան թերակղզիին հնդեւրոպական լեզուներով խօսող մշակոյթները, ինչպէս՝ Լուզիտանացիները եւ Կելտիբերիացիները, կարծես թէ իրենց դիցաբանութիւններուն մէջ կը ցուցաբերեն պասքեան զգալի ազդեցութիւն։ Ասիկա կը ներառէ '''Կախարդուած Մուրաներու''' գաղափարը, որ կրնայ հիմնուած ըլլալ '''Մայրու'''ի կերպարին վրայ<ref>Anuntxi Arana: Mari, mairu eta beste - 1996 - Bulletin du musée basque n°146.</ref>, ինչպէս նաեւ '''Էնտովելիքուս''' աստուածը, որուն անունը կրնայ ծագած ըլլալ նախապասքերէն բառերէ<ref>{{cite book|title=Divindades indígenas sob o domínio romano em Portugal|last=Encarnação|first=José d’|date=2015|publisher=[[Universidade de Coimbra]]|edition=Second|location=Coimbra|language=pt|trans-title=Indigenous deities under Roman rule in Portugal}}{{page needed|date=October 2022}}</ref>։ == Պատմական շրջանի առասպելները == Քրիստոնէացումէն ետք ալ պասքերը շարունակեցին ստեղծել եւ որդեգրել նոր առասպելներ։ * '''Ժաուն Զուրիա'''ն Պիսքայայի առասպելական առաջին տէրն է, որուն համաձայն՝ ան ծնած է Շոտլանտացի իշխանուհիէ մը, որ Մունտաքա գիւղին մէջ հանդիպած է Սուկաար աստուծոյ։ * '''Ռոնսեսվայէի ճակատամարտը''' առասպելականացուած է «Ֆրանսայի նիւթ» անունով յայտնի էպիքական աւանդութեան շրջագիծին մէջ։ * '''Արալարի լեռնաշղթային''' մէջ կ՚ըսուի, թէ '''Սուրբ Միքայէլը''' յայտնուած է տեղացի ազնուական մարդու մը, որ ճգնաւոր դարձած էր, անոր օգնութեան հասնելու համար։ * Կ՚ըսուի, թէ '''Նաւառայի զինանշանը''' ծագած է '''Լաս Նաւաս դէ Տոլոսայի ճակատամարտին''' մէջ արձանագրուած սխրանքէ մը։ * '''Ամայուրի ճակատամարտը''' այն ճակատամարտն էր, որուն ընթացքին '''Նաւարրան''' կորսնցուց իր անկախութիւնը՝ '''Քասթիլիոյ թագաւորական գահին''' տիրապետութեան տակ անցնելով։ == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Գրականութիւն == {{refbegin}} * {{cite journal|last1=Arriaga|first1=J.|title=Euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque mythology|journal=Gero|date=1984}} * {{cite book|title=Mitología Vasca|last1=Barandiaran|first1=Jose Migel|date=1996|location=Txertoa|language=es|trans-title=Basque mythology|author-link1=Jose Migel Barandiaran}} * {{cite journal|last1=Baroja|first1=Caro|title=Lamiak, sorginak eta jainkosak|language=eu|trans-title=Lamias, witches and goddesses|journal=Gaiak|date=1995|issue=Euskal mitologia}} * CAMARENA, JULIO; Maxime CHEVALIER. ''Catálogo tipológico del cuento folklórico español'' (in five volumes). Madrid: Gredos y Centro de Estudios Cervantinos; I, cuentos maravillosos, 1995; II, cuentos de animales, 1997; III, cuentos religiosos, 2003; IV, cuentos-novela, 2003). (compiles tales from Spain, with references to Basque collections in some volumes). * {{cite journal|last1=Everson|first1=M.|author-link1=Michael Everson|title=Tenacity in religion, myth, and folklore: the Neolithic Goddess of Old Europe preserved in a non-Indo-European setting|journal=Journal of Indo-European Studies|volume=17|number=277|date=1989|url=http://www.evertype.com/misc/basque-jies/basque-jies.html}} * {{cite book|title=Euskal Mitologia Konparatua|last1=Hartsuaga|first=J.I.|date=1987|publisher=Kriseilu|language=eu|trans-title=Comparative Basque Mythology}} * La Paglia, Antonio. ''Beyond Greece and Rome: Faith and Worship in Ancient Europe'', Black Mountain Press, 2004. * [[Toti Martínez de Lezea|Lezea, Toti Martínez de]]. "Leyendas de Euskal Herria". Erein, 2004. * [[Andrés Ortíz-Osés|Ortíz-Osés, A.]] ''El matriarcalismo vasco''. Universidad de Deusto, 1980. {{ISBN|84-7485-011-8}}. * ______ . ''El inconsciente colectivo vasco''. Txertoa, 1982. {{ISBN|84-7148-107-3}}. * ______ . ''Antropología simbólica vasca''. Anthropos, 1985. {{ISBN|84-85887-84-0}} * {{cite journal|last1=Satrústegi|first1=J.|title=Haitzuloetako euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque cave mythology|journal=Euskal Mitologia|date=1996|volume=68|pages=165–174}} ;Folktale collections: * {{ill|Videgain, Xarles|eu|Xarles Bidegain}}. "[https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=1301618 Quelques contes basques tirés du manuscrit Webster]". In: ''Fontes linguae vasconum: Studia et documenta'', Año nº 6, Nº 18, 1974. pp.&nbsp;453–464. {{ISSN|0046-435X}}. * [[Julien Vinson|Vinson, Julien]]. ''[https://books.google.com/books?id=J4HYAAAAMAAJ&dq=%22fifine%22+jument+blanche&pg=PA71 Le Folk-lore du Pays Basque]''. Paris: Maisonneuve, 1883. * [[Wentworth Webster|Webster, Wentworth]]. ''[https://archive.org/details/basquelegendsco01legegoog/page/n9/mode/2up Basque legends]''. London: Griffith and Farran. 1879. * Zaïka, Natalia M. ''[https://www.academia.edu/14848896/Approche_textologique_et_comparative_du_conte_traditionnel_basque_dans_les_versions_bilingues_de_1873_%C3%A0_1942_2014_ Approche textologique et comparative du conte traditionnel basque dans les versions bilingues de 1873 à 1942 (W. Webster, J.-F. Cerquand, J. Barbier, R. M. de Azkue)]''. Iker-31. Euskaltzindia, 2014. * ''Catálogo tipológico de los cuentos populares maravillosos vascos''. Herri kulturaren narrazioak, 2007. {{refend}} k35222yhbdb6p9f5o3f0dabzvaxyykk 255864 255863 2026-10-04T12:08:23Z Betty Kilerjian 83 255864 wikitext text/x-wiki [[File:Obiit.JPG|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Obiit.JPG|մինի|267x267փքս|1736 թուականէն Հիլառրիի՝ պասքեան տապանաքարի մը վերարտադրութիւնը՝ անոր վրայ սովորաբար հանդիպող խորհրդանիշներով։ [[Լատիներէն|Լատիներէնէն]] թարգմանաբար արձանագրութիւնը կը կարդացուի. «Մարիա Արոսակարա մահացաւ [[19 Ապրիլ]] [[1736 թուական|1736]] թուականին»։]] '''Հին պասքերու դիցաբանութիւնը''' մեծ մասամբ չպահպանուեցաւ՝ Ք. ե. 4-րդ եւ 12-րդ դարերուն միջեւ [[Քրիստոնէութիւն|քրիստոնէութեան]] մուտքէն ետք [[Պասքերու Երկիր]]։ Այս նախնական հաւատալիքներու համակարգին վերաբերող մեր ունեցած գիտելիքներուն մեծ մասը հիմնուած է աւանդազրոյցներու վերլուծութեան, տեղանուններու ուսումնասիրութեան եւ պասքերու կողմէ գործադրուած հեթանոսական ծիսակատարութիւններուն վերաբերող սակաւաթիւ պատմական յիշատակումներու վրայ<ref>{{cite journal|title=The Basque Mythology at the present time|url=https://www.bizkaia.eus/fitxategiak/04/ondarea/Kobie/PDF/5/Kobie_12AC_LA%20MITOLOG%C3%8DA%20VASCA%20EN%20LA%20ACTUALIDAD,%20The%20Basque%20My.pdf|journal=KOBIE (Serie Antropología Cultural)|location=Bilbao|publisher=Bizkaiko Foru Aldundia-Diputación Foral de Bizkaia|access-date=7 March 2020|number=XII|pages=135 & 148|date=2006–2007|issn=0214-7971}}</ref>։ Այս հաւատալիքներու համակարգին գլխաւոր դէմքերէն մէկը կին աստուածուհի Մարին էր։ Աթաուն շրջանին մէջ հաւաքուած աւանդազրոյցներուն համաձայն՝ միւս կարեւոր դէմքը անոր ամուսինն էր՝ Սուկաարը։ Սակայն պահպանուած նիւթերուն սակաւութեան պատճառով դժուար է ըսել, թէ արդեօք անոնք պասքեան դիցարանի «կեդրոնական զոյգն» էին։ Այս դիցաբանական էակներուն վերագրուած յատկանիշներուն հիման վրայ՝ այս հաւատալիքներու համակարգը կը դասուի ստորերկրեայ կամ քթոնեան կրօններու շարքին, քանի որ անոր բոլոր դէմքերը կ՚ապրին երկրի վրայ կամ անոր տակ։ Երկինքը հիմնականօրէն կը դիտուի որպէս դատարկ միջանցք մը, որմէ աստուածութիւնները կ՚անցնին։ == Պատմական աղբիւրներ == Քրիստոնէական չեղող պասքեան հաւատալիքներուն մասին տեղեկութիւններու գլխաւոր աղբիւրներն են<ref name="Kasp">{{cite book|title=Baskische Geschichte|last=Kasper|first=M.|date=1997|publisher=Primus|isbn=3-89678-039-5|language=de|trans-title=Basque history}}</ref>՝ * [[Ստրաբոն]], որ կը յիշատակէ արու այծերու եւ մարդոց զոհաբերութիւնը։ * Օմայեաններու կողմէ Սպանիոյ նուաճման շրջանի (8-րդ դար) արաբ հեղինակները։ * 12-րդ դարու ուխտաւոր Այմերիկ Փիքոյի օրագիրը։ * Միջնադարեան զանազան աղբիւրներ, որոնք կը յիշատակեն հեթանոսական ծիսակատարութիւններ, ներառեալ Ինկվիզիցիայի արձանագրութիւնները։ * 19-րդ եւ 20-րդ դարերուն հաւաքուած առասպելներն ու ժողովրդական հեքիաթները, ինչպէս՝ Խոսէ Միկել Պարանտիարանի հաւաքած նիւթերը, որոնք անհամեմատօրէն ամենամեծ ծաւալով աղբիւրն են ոչ քրիստոնէական հաւատալիքներուն եւ սովորութիւններուն վերաբերեալ։ * Պասքերու Երկրի տեղանուններու արդի ուսումնասիրութիւնը։ == Ուրթզիի շուրջ բանավէճը == Ուրթզին կրնայ եղած ըլլալ պասքեան դիցաբանական կերպար մը՝ '''երկնքի աստուած մը''', սակայն կրնայ նաեւ պարզապէս երկինք նշանակող բառ մը եղած ըլլալ։ Կան ապացոյցներ, որոնք կարելի է մեկնաբանել թէ՛ իբրեւ նման աստուածութեան գոյութիւնը հաստատող, եւ թէ՛ անոր գոյութիւնը հակասող։ Մինչեւ օրս այս երկու տեսութիւններէն ոչ մէկը ամբողջովին ընդունուած է<ref>{{cite book|title=The History of Basque|last=Trask|first=Larry|date=1997|publisher=[[Routledge]]|author-link=Larry Trask}}</ref>։ == Պիրենեան դիցարաններու վրայ ազդեցութիւնը == Պիրենեան թերակղզիին հնդեւրոպական լեզուներով խօսող մշակոյթները, ինչպէս՝ Լուզիտանացիները եւ Կելտիբերիացիները, կարծես թէ իրենց դիցաբանութիւններուն մէջ կը ցուցաբերեն պասքեան զգալի ազդեցութիւն։ Ասիկա կը ներառէ '''Կախարդուած Մուրաներու''' գաղափարը, որ կրնայ հիմնուած ըլլալ '''Մայրու'''ի կերպարին վրայ<ref>Anuntxi Arana: Mari, mairu eta beste - 1996 - Bulletin du musée basque n°146.</ref>, ինչպէս նաեւ '''Էնտովելիքուս''' աստուածը, որուն անունը կրնայ ծագած ըլլալ նախապասքերէն բառերէ<ref>{{cite book|title=Divindades indígenas sob o domínio romano em Portugal|last=Encarnação|first=José d’|date=2015|publisher=[[Universidade de Coimbra]]|edition=Second|location=Coimbra|language=pt|trans-title=Indigenous deities under Roman rule in Portugal}}{{page needed|date=October 2022}}</ref>։ == Պատմական շրջանի առասպելները == Քրիստոնէացումէն ետք ալ պասքերը շարունակեցին ստեղծել եւ որդեգրել նոր առասպելներ։ * '''Ժաուն Զուրիա'''ն Պիսքայայի առասպելական առաջին տէրն է, որուն համաձայն՝ ան ծնած է Շոտլանտացի իշխանուհիէ մը, որ Մունտաքա գիւղին մէջ հանդիպած է Սուկաար աստուծոյ։ * '''Ռոնսեսվայէի ճակատամարտը''' առասպելականացուած է «Ֆրանսայի նիւթ» անունով յայտնի էպիքական աւանդութեան շրջագիծին մէջ։ * '''Արալարի լեռնաշղթային''' մէջ կ՚ըսուի, թէ '''Սուրբ Միքայէլը''' յայտնուած է տեղացի ազնուական մարդու մը, որ ճգնաւոր դարձած էր, անոր օգնութեան հասնելու համար։ * Կ՚ըսուի, թէ '''Նաւառայի զինանշանը''' ծագած է '''Լաս Նաւաս դէ Տոլոսայի ճակատամարտին''' մէջ արձանագրուած սխրանքէ մը։ * '''Ամայուրի ճակատամարտը''' այն ճակատամարտն էր, որուն ընթացքին '''Նաւարրան''' կորսնցուց իր անկախութիւնը՝ '''Քասթիլիոյ թագաւորական գահին''' տիրապետութեան տակ անցնելով։ == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Գրականութիւն == {{refbegin}} * {{cite journal|last1=Arriaga|first1=J.|title=Euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque mythology|journal=Gero|date=1984}} * {{cite book|title=Mitología Vasca|last1=Barandiaran|first1=Jose Migel|date=1996|location=Txertoa|language=es|trans-title=Basque mythology|author-link1=Jose Migel Barandiaran}} * {{cite journal|last1=Baroja|first1=Caro|title=Lamiak, sorginak eta jainkosak|language=eu|trans-title=Lamias, witches and goddesses|journal=Gaiak|date=1995|issue=Euskal mitologia}} * CAMARENA, JULIO; Maxime CHEVALIER. ''Catálogo tipológico del cuento folklórico español'' (in five volumes). Madrid: Gredos y Centro de Estudios Cervantinos; I, cuentos maravillosos, 1995; II, cuentos de animales, 1997; III, cuentos religiosos, 2003; IV, cuentos-novela, 2003). (compiles tales from Spain, with references to Basque collections in some volumes). * {{cite journal|last1=Everson|first1=M.|author-link1=Michael Everson|title=Tenacity in religion, myth, and folklore: the Neolithic Goddess of Old Europe preserved in a non-Indo-European setting|journal=Journal of Indo-European Studies|volume=17|number=277|date=1989|url=http://www.evertype.com/misc/basque-jies/basque-jies.html}} * {{cite book|title=Euskal Mitologia Konparatua|last1=Hartsuaga|first=J.I.|date=1987|publisher=Kriseilu|language=eu|trans-title=Comparative Basque Mythology}} * La Paglia, Antonio. ''Beyond Greece and Rome: Faith and Worship in Ancient Europe'', Black Mountain Press, 2004. * [[Toti Martínez de Lezea|Lezea, Toti Martínez de]]. "Leyendas de Euskal Herria". Erein, 2004. * [[Andrés Ortíz-Osés|Ortíz-Osés, A.]] ''El matriarcalismo vasco''. Universidad de Deusto, 1980. {{ISBN|84-7485-011-8}}. * ______ . ''El inconsciente colectivo vasco''. Txertoa, 1982. {{ISBN|84-7148-107-3}}. * ______ . ''Antropología simbólica vasca''. Anthropos, 1985. {{ISBN|84-85887-84-0}} * {{cite journal|last1=Satrústegi|first1=J.|title=Haitzuloetako euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque cave mythology|journal=Euskal Mitologia|date=1996|volume=68|pages=165–174}} ;Folktale collections: * {{ill|Videgain, Xarles|eu|Xarles Bidegain}}. "[https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=1301618 Quelques contes basques tirés du manuscrit Webster]". In: ''Fontes linguae vasconum: Studia et documenta'', Año nº 6, Nº 18, 1974. pp.&nbsp;453–464. {{ISSN|0046-435X}}. * [[Julien Vinson|Vinson, Julien]]. ''[https://books.google.com/books?id=J4HYAAAAMAAJ&dq=%22fifine%22+jument+blanche&pg=PA71 Le Folk-lore du Pays Basque]''. Paris: Maisonneuve, 1883. * [[Wentworth Webster|Webster, Wentworth]]. ''[https://archive.org/details/basquelegendsco01legegoog/page/n9/mode/2up Basque legends]''. London: Griffith and Farran. 1879. * Zaïka, Natalia M. ''[https://www.academia.edu/14848896/Approche_textologique_et_comparative_du_conte_traditionnel_basque_dans_les_versions_bilingues_de_1873_%C3%A0_1942_2014_ Approche textologique et comparative du conte traditionnel basque dans les versions bilingues de 1873 à 1942 (W. Webster, J.-F. Cerquand, J. Barbier, R. M. de Azkue)]''. Iker-31. Euskaltzindia, 2014. * ''Catálogo tipológico de los cuentos populares maravillosos vascos''. Herri kulturaren narrazioak, 2007. {{refend}} [[Ստորոգութիւն:Պասքեան դիցաբանութիւն]] [[Ստորոգութիւն:Դիցաբանութիւն]] 3hn9zxpjyhfqa90nb6b50ojrerttwuc 255865 255864 2026-10-04T12:08:38Z Betty Kilerjian 83 255865 wikitext text/x-wiki [[File:Obiit.JPG|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Obiit.JPG|մինի|267x267փքս|1736 թուականէն Հիլառրիի՝ պասքեան տապանաքարի մը վերարտադրութիւնը՝ անոր վրայ սովորաբար հանդիպող խորհրդանիշներով։ [[Լատիներէն|Լատիներէնէն]] թարգմանաբար արձանագրութիւնը կը կարդացուի. «Մարիա Արոսակարա մահացաւ [[19 Ապրիլ]] [[1736 թուական|1736]] թուականին»։]] '''Հին պասքերու դիցաբանութիւնը''' մեծ մասամբ չպահպանուեցաւ՝ Ք. ե. 4-րդ եւ 12-րդ դարերուն միջեւ [[Քրիստոնէութիւն|քրիստոնէութեան]] մուտքէն ետք [[Պասքերու Երկիր]]։ Այս նախնական հաւատալիքներու համակարգին վերաբերող մեր ունեցած գիտելիքներուն մեծ մասը հիմնուած է աւանդազրոյցներու վերլուծութեան, տեղանուններու ուսումնասիրութեան եւ պասքերու կողմէ գործադրուած հեթանոսական ծիսակատարութիւններուն վերաբերող սակաւաթիւ պատմական յիշատակումներու վրայ<ref>{{cite journal|title=The Basque Mythology at the present time|url=https://www.bizkaia.eus/fitxategiak/04/ondarea/Kobie/PDF/5/Kobie_12AC_LA%20MITOLOG%C3%8DA%20VASCA%20EN%20LA%20ACTUALIDAD,%20The%20Basque%20My.pdf|journal=KOBIE (Serie Antropología Cultural)|location=Bilbao|publisher=Bizkaiko Foru Aldundia-Diputación Foral de Bizkaia|access-date=7 March 2020|number=XII|pages=135 & 148|date=2006–2007|issn=0214-7971}}</ref>։ Այս հաւատալիքներու համակարգին գլխաւոր դէմքերէն մէկը կին աստուածուհի Մարին էր։ Աթաուն շրջանին մէջ հաւաքուած աւանդազրոյցներուն համաձայն՝ միւս կարեւոր դէմքը անոր ամուսինն էր՝ Սուկաարը։ Սակայն պահպանուած նիւթերուն սակաւութեան պատճառով դժուար է ըսել, թէ արդեօք անոնք պասքեան դիցարանի «կեդրոնական զոյգն» էին։ Այս դիցաբանական էակներուն վերագրուած յատկանիշներուն հիման վրայ՝ այս հաւատալիքներու համակարգը կը դասուի ստորերկրեայ կամ քթոնեան կրօններու շարքին, քանի որ անոր բոլոր դէմքերը կ՚ապրին երկրի վրայ կամ անոր տակ։ Երկինքը հիմնականօրէն կը դիտուի որպէս դատարկ միջանցք մը, որմէ աստուածութիւնները կ՚անցնին։ == Պատմական աղբիւրներ == Քրիստոնէական չեղող պասքեան հաւատալիքներուն մասին տեղեկութիւններու գլխաւոր աղբիւրներն են<ref name="Kasp">{{cite book|title=Baskische Geschichte|last=Kasper|first=M.|date=1997|publisher=Primus|isbn=3-89678-039-5|language=de|trans-title=Basque history}}</ref>՝ * [[Ստրաբոն]], որ կը յիշատակէ արու այծերու եւ մարդոց զոհաբերութիւնը։ * Օմայեաններու կողմէ Սպանիոյ նուաճման շրջանի (8-րդ դար) արաբ հեղինակները։ * 12-րդ դարու ուխտաւոր Այմերիկ Փիքոյի օրագիրը։ * Միջնադարեան զանազան աղբիւրներ, որոնք կը յիշատակեն հեթանոսական ծիսակատարութիւններ, ներառեալ Ինկվիզիցիայի արձանագրութիւնները։ * 19-րդ եւ 20-րդ դարերուն հաւաքուած առասպելներն ու ժողովրդական հեքիաթները, ինչպէս՝ Խոսէ Միկել Պարանտիարանի հաւաքած նիւթերը, որոնք անհամեմատօրէն ամենամեծ ծաւալով աղբիւրն են ոչ քրիստոնէական հաւատալիքներուն եւ սովորութիւններուն վերաբերեալ։ * Պասքերու Երկրի տեղանուններու արդի ուսումնասիրութիւնը։ == Ուրթզիի շուրջ բանավէճը == Ուրթզին կրնայ եղած ըլլալ պասքեան դիցաբանական կերպար մը՝ '''երկնքի աստուած մը''', սակայն կրնայ նաեւ պարզապէս երկինք նշանակող բառ մը եղած ըլլալ։ Կան ապացոյցներ, որոնք կարելի է մեկնաբանել թէ՛ իբրեւ նման աստուածութեան գոյութիւնը հաստատող, եւ թէ՛ անոր գոյութիւնը հակասող։ Մինչեւ օրս այս երկու տեսութիւններէն ոչ մէկը ամբողջովին ընդունուած է<ref>{{cite book|title=The History of Basque|last=Trask|first=Larry|date=1997|publisher=[[Routledge]]|author-link=Larry Trask}}</ref>։ == Պիրենեան դիցարաններու վրայ ազդեցութիւնը == Պիրենեան թերակղզիին հնդեւրոպական լեզուներով խօսող մշակոյթները, ինչպէս՝ Լուզիտանացիները եւ Կելտիբերիացիները, կարծես թէ իրենց դիցաբանութիւններուն մէջ կը ցուցաբերեն պասքեան զգալի ազդեցութիւն։ Ասիկա կը ներառէ '''Կախարդուած Մուրաներու''' գաղափարը, որ կրնայ հիմնուած ըլլալ '''Մայրու'''ի կերպարին վրայ<ref>Anuntxi Arana: Mari, mairu eta beste - 1996 - Bulletin du musée basque n°146.</ref>, ինչպէս նաեւ '''Էնտովելիքուս''' աստուածը, որուն անունը կրնայ ծագած ըլլալ նախապասքերէն բառերէ<ref>{{cite book|title=Divindades indígenas sob o domínio romano em Portugal|last=Encarnação|first=José d’|date=2015|publisher=[[Universidade de Coimbra]]|edition=Second|location=Coimbra|language=pt|trans-title=Indigenous deities under Roman rule in Portugal}}{{page needed|date=October 2022}}</ref>։ == Պատմական շրջանի առասպելները == Քրիստոնէացումէն ետք ալ պասքերը շարունակեցին ստեղծել եւ որդեգրել նոր առասպելներ։ * '''Ժաուն Զուրիա'''ն Պիսքայայի առասպելական առաջին տէրն է, որուն համաձայն՝ ան ծնած է Շոտլանտացի իշխանուհիէ մը, որ Մունտաքա գիւղին մէջ հանդիպած է Սուկաար աստուծոյ։ * '''Ռոնսեսվայէի ճակատամարտը''' առասպելականացուած է «Ֆրանսայի նիւթ» անունով յայտնի էպիքական աւանդութեան շրջագիծին մէջ։ * '''Արալարի լեռնաշղթային''' մէջ կ՚ըսուի, թէ '''Սուրբ Միքայէլը''' յայտնուած է տեղացի ազնուական մարդու մը, որ ճգնաւոր դարձած էր, անոր օգնութեան հասնելու համար։ * Կ՚ըսուի, թէ '''Նաւառայի զինանշանը''' ծագած է '''Լաս Նաւաս դէ Տոլոսայի ճակատամարտին''' մէջ արձանագրուած սխրանքէ մը։ * '''Ամայուրի ճակատամարտը''' այն ճակատամարտն էր, որուն ընթացքին '''Նաւարրան''' կորսնցուց իր անկախութիւնը՝ '''Քասթիլիոյ թագաւորական գահին''' տիրապետութեան տակ անցնելով։ == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Գրականութիւն == {{refbegin}} * {{cite journal|last1=Arriaga|first1=J.|title=Euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque mythology|journal=Gero|date=1984}} * {{cite book|title=Mitología Vasca|last1=Barandiaran|first1=Jose Migel|date=1996|location=Txertoa|language=es|trans-title=Basque mythology|author-link1=Jose Migel Barandiaran}} * {{cite journal|last1=Baroja|first1=Caro|title=Lamiak, sorginak eta jainkosak|language=eu|trans-title=Lamias, witches and goddesses|journal=Gaiak|date=1995|issue=Euskal mitologia}} * CAMARENA, JULIO; Maxime CHEVALIER. ''Catálogo tipológico del cuento folklórico español'' (in five volumes). Madrid: Gredos y Centro de Estudios Cervantinos; I, cuentos maravillosos, 1995; II, cuentos de animales, 1997; III, cuentos religiosos, 2003; IV, cuentos-novela, 2003). (compiles tales from Spain, with references to Basque collections in some volumes). * {{cite journal|last1=Everson|first1=M.|author-link1=Michael Everson|title=Tenacity in religion, myth, and folklore: the Neolithic Goddess of Old Europe preserved in a non-Indo-European setting|journal=Journal of Indo-European Studies|volume=17|number=277|date=1989|url=http://www.evertype.com/misc/basque-jies/basque-jies.html}} * {{cite book|title=Euskal Mitologia Konparatua|last1=Hartsuaga|first=J.I.|date=1987|publisher=Kriseilu|language=eu|trans-title=Comparative Basque Mythology}} * La Paglia, Antonio. ''Beyond Greece and Rome: Faith and Worship in Ancient Europe'', Black Mountain Press, 2004. * [[Toti Martínez de Lezea|Lezea, Toti Martínez de]]. "Leyendas de Euskal Herria". Erein, 2004. * [[Andrés Ortíz-Osés|Ortíz-Osés, A.]] ''El matriarcalismo vasco''. Universidad de Deusto, 1980. {{ISBN|84-7485-011-8}}. * ______ . ''El inconsciente colectivo vasco''. Txertoa, 1982. {{ISBN|84-7148-107-3}}. * ______ . ''Antropología simbólica vasca''. Anthropos, 1985. {{ISBN|84-85887-84-0}} * {{cite journal|last1=Satrústegi|first1=J.|title=Haitzuloetako euskal mitologia|language=eu|trans-title=Basque cave mythology|journal=Euskal Mitologia|date=1996|volume=68|pages=165–174}} ;Folktale collections: * {{ill|Videgain, Xarles|eu|Xarles Bidegain}}. "[https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=1301618 Quelques contes basques tirés du manuscrit Webster]". In: ''Fontes linguae vasconum: Studia et documenta'', Año nº 6, Nº 18, 1974. pp.&nbsp;453–464. {{ISSN|0046-435X}}. * [[Julien Vinson|Vinson, Julien]]. ''[https://books.google.com/books?id=J4HYAAAAMAAJ&dq=%22fifine%22+jument+blanche&pg=PA71 Le Folk-lore du Pays Basque]''. Paris: Maisonneuve, 1883. * [[Wentworth Webster|Webster, Wentworth]]. ''[https://archive.org/details/basquelegendsco01legegoog/page/n9/mode/2up Basque legends]''. London: Griffith and Farran. 1879. * Zaïka, Natalia M. ''[https://www.academia.edu/14848896/Approche_textologique_et_comparative_du_conte_traditionnel_basque_dans_les_versions_bilingues_de_1873_%C3%A0_1942_2014_ Approche textologique et comparative du conte traditionnel basque dans les versions bilingues de 1873 à 1942 (W. Webster, J.-F. Cerquand, J. Barbier, R. M. de Azkue)]''. Iker-31. Euskaltzindia, 2014. * ''Catálogo tipológico de los cuentos populares maravillosos vascos''. Herri kulturaren narrazioak, 2007. {{refend}} [[Ստորոգութիւն:Պասքեան դիցաբանութիւն]] [[Ստորոգութիւն:Դիցաբանութիւն]] [[Ստորոգութիւն:Պասքեան երկիր]] fzbixf868f00ou9dvmg4tyq0ab1x03b Ալաւա 0 33528 255867 2026-10-04T14:58:12Z Betty Kilerjian 83 #WALxEWKE 255867 wikitext text/x-wiki '''Ալաւա''' կամ '''Արապա''' ([[Սպաներէն|սպ]].՝ ''Álava''), պաշտօնապէս՝ Արապա/Ալաւա<ref>[http://www.boe.es/boe/dias/2011/07/06/pdfs/BOE-A-2011-11606.pdf Ley 19/2011, de 5 de julio, por la que pasan a denominarse oficialmente "Araba/Álava", "Gipuzkoa" y "Bizkaia" las demarcaciones provinciales llamadas anteriormente "Álava", "Guipúzcoa" y "Vizcaya"]</ref>, նահանգ մըն է [[Սպանիա|Սպանիոյ]] մէջ եւ [[Պասքերու Երկիր]] պատմական տարածքին մէկ մասը։ Անոր մայրաքաղաքը Վիթորիա-Կասթէիսն է, որ միաժամանակ ինքնավար համայնքին քաղաքական կառոյցներուն գլխաւոր նստավայրն է<ref>[http://noticias.juridicas.com/base_datos/CCAA/pv-l1-1980.html Ley 1/1980 de Sede de las Instituciones de la Comunidad Autónoma del País Vasco]</ref>։ Անոր հիւսիսէն կը սահմանակցին Բիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգները, որոնք Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին մաս կը կազմեն, հարաւէն՝ Լա Ռիոխա ինքնավար համայնքը, արեւմուտքէն՝ Պուրկոս նահանգը՝ Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին մէջ, իսկ արեւելքէն՝ Նաւառա ինքնավար համայնքը։ Թրեվինոյի անկլաւը Պուրկոս նահանգին մէկ մասն է։ Ան ամբողջութեամբ շրջապատուած է Ալաւայի տարածքով, սակայն կը պատկանի Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին եւ ոչ թէ Ալավային։ Ալաւան Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին երեք նահանգներէն տարածքով ամենամեծն է՝ 2.963 քառ. քմ.։ Սակայն բնակչութեամբ ան երեք նահանգներէն ամենափոքրն է՝ 322.557 բնակիչ ([[2012]] թուականի տուեալներով)։ == Ստուգաբանութիւն == Անունին ծագումը վիճարկելի է։ Կը կարծուի, թէ ան կապուած է '''[[Հռոմ|Հռոմի]] Ալպա''' մեծ առանձնատան հետ, որ կը գտնուէր Աստուրիկա տանող ճանապարհին։ Այնուամենայնիւ, ըստ ''Euskaltzaindia''ի՝ Պասքերու լեզուի թագաւորական ակադեմիային, այս անունը առաջին անգամ կը հանդիպի 8-րդ դարու մահմետական ժամանակագրութիւններուն մէջ՝ որպէս '''Ալաւայի դաշտավայր'''։ == Ֆիզիքական աշխարհագրութիւն == Ալաւան ներքին տարածք մըն է եւ հիմնականօրէն կը բնորոշուի անցումային կլիմայով։ Հիւսիսային՝ ատլանտեան շրջաններուն մէջ կլիման խոնաւ է, մինչդեռ Էպրօ գետի հիւսիսային հողերուն մէջ՝ տաք եւ չոր։ Ըստ տեղանքի եւ բնապատկերի՝ տարածքը կը բաժնուի հետեւեալ հիմնական գօտիներուն՝ * Կորպէա լեռան ստորոտներ * Հովիտներ * Դաշտեր * Ալաւայի լեռներ * Խաղողագործութեան շրջաններ * Այալա Ի տարբերութիւն Պիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգներուն՝ Ալաւայի ջուրերը կը թափին Էպրօ գետը, ապա [[Միջերկրական Ծով|Միջերկրական]] ծով կը հասնին երկու գլխաւոր ջրային ուղղութիւններով՝ Զատորա եւ Պայաս գետերով։ Բացի այդ, Զատորայի ջրամբարը մեծ քանակութեամբ ջուր կը հաւաքէ եւ զայն կը մատակարարէ ոչ միայն մայրաքաղաք Վիթորիա-Կասթէիսին, այլեւ Պասքերու Երկիրի բազմաթիւ մեծ ու փոքր քաղաքներուն, ներառեալ Պիլպաոն։ == Պատկերասրահ == <gallery mode="packed" heights="120"> Պատկեր:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG Պատկեր:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg Պատկեր:Añana,_salinas_3.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:A%C3%B1ana,_salinas_3.JPG Պատկեր:Estíbaliz_-_Monasterio_02.jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Est%C3%ADbaliz_-_Monasterio_02.jpg </gallery> == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Արտաքին յղումներ == * [http://www.gcatholic.org/dioceses/former/t0085.htm GGatholic ecclesiastical history] * {{ВТ-ЭСБЕ|Алава}} 2vzrsg8i6mhls0hbw1odw13gsmf0pj2 255868 255867 2026-10-04T14:58:40Z Betty Kilerjian 83 255868 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Բնակավայր}}'''Ալաւա''' կամ '''Արապա''' ([[Սպաներէն|սպ]].՝ ''Álava''), պաշտօնապէս՝ Արապա/Ալաւա<ref>[http://www.boe.es/boe/dias/2011/07/06/pdfs/BOE-A-2011-11606.pdf Ley 19/2011, de 5 de julio, por la que pasan a denominarse oficialmente "Araba/Álava", "Gipuzkoa" y "Bizkaia" las demarcaciones provinciales llamadas anteriormente "Álava", "Guipúzcoa" y "Vizcaya"]</ref>, նահանգ մըն է [[Սպանիա|Սպանիոյ]] մէջ եւ [[Պասքերու Երկիր]] պատմական տարածքին մէկ մասը։ Անոր մայրաքաղաքը Վիթորիա-Կասթէիսն է, որ միաժամանակ ինքնավար համայնքին քաղաքական կառոյցներուն գլխաւոր նստավայրն է<ref>[http://noticias.juridicas.com/base_datos/CCAA/pv-l1-1980.html Ley 1/1980 de Sede de las Instituciones de la Comunidad Autónoma del País Vasco]</ref>։ Անոր հիւսիսէն կը սահմանակցին Բիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգները, որոնք Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին մաս կը կազմեն, հարաւէն՝ Լա Ռիոխա ինքնավար համայնքը, արեւմուտքէն՝ Պուրկոս նահանգը՝ Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին մէջ, իսկ արեւելքէն՝ Նաւառա ինքնավար համայնքը։ Թրեվինոյի անկլաւը Պուրկոս նահանգին մէկ մասն է։ Ան ամբողջութեամբ շրջապատուած է Ալաւայի տարածքով, սակայն կը պատկանի Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին եւ ոչ թէ Ալավային։ Ալաւան Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին երեք նահանգներէն տարածքով ամենամեծն է՝ 2.963 քառ. քմ.։ Սակայն բնակչութեամբ ան երեք նահանգներէն ամենափոքրն է՝ 322.557 բնակիչ ([[2012]] թուականի տուեալներով)։ == Ստուգաբանութիւն == Անունին ծագումը վիճարկելի է։ Կը կարծուի, թէ ան կապուած է '''[[Հռոմ|Հռոմի]] Ալպա''' մեծ առանձնատան հետ, որ կը գտնուէր Աստուրիկա տանող ճանապարհին։ Այնուամենայնիւ, ըստ ''Euskaltzaindia''ի՝ Պասքերու լեզուի թագաւորական ակադեմիային, այս անունը առաջին անգամ կը հանդիպի 8-րդ դարու մահմետական ժամանակագրութիւններուն մէջ՝ որպէս '''Ալաւայի դաշտավայր'''։ == Ֆիզիքական աշխարհագրութիւն == Ալաւան ներքին տարածք մըն է եւ հիմնականօրէն կը բնորոշուի անցումային կլիմայով։ Հիւսիսային՝ ատլանտեան շրջաններուն մէջ կլիման խոնաւ է, մինչդեռ Էպրօ գետի հիւսիսային հողերուն մէջ՝ տաք եւ չոր։ Ըստ տեղանքի եւ բնապատկերի՝ տարածքը կը բաժնուի հետեւեալ հիմնական գօտիներուն՝ * Կորպէա լեռան ստորոտներ * Հովիտներ * Դաշտեր * Ալաւայի լեռներ * Խաղողագործութեան շրջաններ * Այալա Ի տարբերութիւն Պիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգներուն՝ Ալաւայի ջուրերը կը թափին Էպրօ գետը, ապա [[Միջերկրական Ծով|Միջերկրական]] ծով կը հասնին երկու գլխաւոր ջրային ուղղութիւններով՝ Զատորա եւ Պայաս գետերով։ Բացի այդ, Զատորայի ջրամբարը մեծ քանակութեամբ ջուր կը հաւաքէ եւ զայն կը մատակարարէ ոչ միայն մայրաքաղաք Վիթորիա-Կասթէիսին, այլեւ Պասքերու Երկիրի բազմաթիւ մեծ ու փոքր քաղաքներուն, ներառեալ Պիլպաոն։ == Պատկերասրահ == <gallery mode="packed" heights="120"> Պատկեր:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG Պատկեր:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg Պատկեր:Añana,_salinas_3.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:A%C3%B1ana,_salinas_3.JPG Պատկեր:Estíbaliz_-_Monasterio_02.jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Est%C3%ADbaliz_-_Monasterio_02.jpg </gallery> == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Արտաքին յղումներ == * [http://www.gcatholic.org/dioceses/former/t0085.htm GGatholic ecclesiastical history] * {{ВТ-ЭСБЕ|Алава}} 1ycyvc49hxujk9p6c749ou3zf8bfgme 255869 255868 2026-10-04T14:59:24Z Betty Kilerjian 83 255869 wikitext text/x-wiki {{Տեղեկաքարտ Բնակավայր}}'''Ալաւա''' կամ '''Արապա''' ([[Սպաներէն|սպ]].՝ ''Álava''), պաշտօնապէս՝ Արապա/Ալաւա<ref>[http://www.boe.es/boe/dias/2011/07/06/pdfs/BOE-A-2011-11606.pdf Ley 19/2011, de 5 de julio, por la que pasan a denominarse oficialmente "Araba/Álava", "Gipuzkoa" y "Bizkaia" las demarcaciones provinciales llamadas anteriormente "Álava", "Guipúzcoa" y "Vizcaya"]</ref>, նահանգ մըն է [[Սպանիա|Սպանիոյ]] մէջ եւ [[Պասքերու Երկիր]] պատմական տարածքին մէկ մասը։ Անոր մայրաքաղաքը Վիթորիա-Կասթէիսն է, որ միաժամանակ ինքնավար համայնքին քաղաքական կառոյցներուն գլխաւոր նստավայրն է<ref>[http://noticias.juridicas.com/base_datos/CCAA/pv-l1-1980.html Ley 1/1980 de Sede de las Instituciones de la Comunidad Autónoma del País Vasco]</ref>։ Անոր հիւսիսէն կը սահմանակցին Բիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգները, որոնք Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին մաս կը կազմեն, հարաւէն՝ Լա Ռիոխա ինքնավար համայնքը, արեւմուտքէն՝ Պուրկոս նահանգը՝ Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին մէջ, իսկ արեւելքէն՝ Նաւառա ինքնավար համայնքը։ Թրեվինոյի անկլաւը Պուրկոս նահանգին մէկ մասն է։ Ան ամբողջութեամբ շրջապատուած է Ալաւայի տարածքով, սակայն կը պատկանի Քասթիլիա եւ Լէոն ինքնավար համայնքին եւ ոչ թէ Ալավային։ Ալաւան Պասքերու Երկիր ինքնավար համայնքին երեք նահանգներէն տարածքով ամենամեծն է՝ 2.963 քառ. քմ.։ Սակայն բնակչութեամբ ան երեք նահանգներէն ամենափոքրն է՝ 322.557 բնակիչ ([[2012]] թուականի տուեալներով)։ == Ստուգաբանութիւն == Անունին ծագումը վիճարկելի է։ Կը կարծուի, թէ ան կապուած է '''[[Հռոմ|Հռոմի]] Ալպա''' մեծ առանձնատան հետ, որ կը գտնուէր Աստուրիկա տանող ճանապարհին։ Այնուամենայնիւ, ըստ ''Euskaltzaindia''ի՝ Պասքերու լեզուի թագաւորական ակադեմիային, այս անունը առաջին անգամ կը հանդիպի 8-րդ դարու մահմետական ժամանակագրութիւններուն մէջ՝ որպէս '''Ալաւայի դաշտավայր'''։ == Ֆիզիքական աշխարհագրութիւն == Ալաւան ներքին տարածք մըն է եւ հիմնականօրէն կը բնորոշուի անցումային կլիմայով։ Հիւսիսային՝ ատլանտեան շրջաններուն մէջ կլիման խոնաւ է, մինչդեռ Էպրօ գետի հիւսիսային հողերուն մէջ՝ տաք եւ չոր։ Ըստ տեղանքի եւ բնապատկերի՝ տարածքը կը բաժնուի հետեւեալ հիմնական գօտիներուն՝ * Կորպէա լեռան ստորոտներ * Հովիտներ * Դաշտեր * Ալաւայի լեռներ * Խաղողագործութեան շրջաններ * Այալա Ի տարբերութիւն Պիսքաիա եւ Կիպուսքոա նահանգներուն՝ Ալաւայի ջուրերը կը թափին Էպրօ գետը, ապա [[Միջերկրական Ծով|Միջերկրական]] ծով կը հասնին երկու գլխաւոր ջրային ուղղութիւններով՝ Զատորա եւ Պայաս գետերով։ Բացի այդ, Զատորայի ջրամբարը մեծ քանակութեամբ ջուր կը հաւաքէ եւ զայն կը մատակարարէ ոչ միայն մայրաքաղաք Վիթորիա-Կասթէիսին, այլեւ Պասքերու Երկիրի բազմաթիւ մեծ ու փոքր քաղաքներուն, ներառեալ Պիլպաոն։ == Պատկերասրահ == <gallery mode="packed" heights="120"> Պատկեր:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Vitoria_-_Plaza_de_la_Virgen_Blanca_22.JPG Պատկեր:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Iglesia_de_Arroiabe_(bis).jpg Պատկեր:Añana,_salinas_3.JPG|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:A%C3%B1ana,_salinas_3.JPG Պատկեր:Estíbaliz_-_Monasterio_02.jpg|link=https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Est%C3%ADbaliz_-_Monasterio_02.jpg </gallery> == Ծանօթագրութիւններ == <references /> == Արտաքին յղումներ == * [http://www.gcatholic.org/dioceses/former/t0085.htm GGatholic ecclesiastical history] * {{ВТ-ЭСБЕ|Алава}} [[Ստորոգութիւն:Պասքերու երկիր]] [[Ստորոգութիւն:Սպանիոյ նահանգներ]] srlqw107jjgg86q26mrbz2p8f8bywt6