ვიკიპედია kawiki https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%9B%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98 MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter მედია სპეციალური განხილვა მომხმარებელი მომხმარებლის განხილვა ვიკიპედია ვიკიპედია განხილვა ფაილი ფაილის განხილვა მედიავიკი მედიავიკის განხილვა თარგი თარგის განხილვა დახმარება დახმარების განხილვა კატეგორია კატეგორიის განხილვა პორტალი პორტალი განხილვა TimedText TimedText talk მოდული მოდულის განხილვა Event Event talk ახმეტა 0 1175 5420668 5367651 2026-06-25T04:44:15Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420668 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = ახმეტა |ქვეყანა = საქართველო |წარწერა = ახმეტის ხედი რესტორან „ვარსკვლავიდან“ |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |მოსახლეობა = 6363<ref name="pop-stat.mashke.org">[http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm Cities and towns of Georgia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220321204718/http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm |date=2022-03-21 }} pop-stat.mashke.org</ref> |აღწერის წელი=2021 |დაარსდა = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = 1966 |ფართობი = |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 96,8 %<br />[[ოსები]] 1,7 %<br />[[ქისტები]] 0,8 %<ref name="Census 2014">{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm |title=Ethnic composition of Georgia 2014 |access-date=2021-01-31 |archive-date=2020-12-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201220100552/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm }}</ref> |სასაათო სარტყელი = +4 |სატელეფონო კოდი = +995 349<ref>{{Cite web |url=http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |title=საქართველოს სატელეფონო კოდები — „სილქნეტი“ |accessdate=2011-08-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306061204/http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |archivedate=2016-03-06 }}</ref> |საფოსტო ინდექსი = 0900<ref>[http://georgianpost.ge/index.php?page=101&lang=geo საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“]</ref> |საიტი = |მშობლიური სახელი=<nowiki></nowiki>}} '''ახმეტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|21}}</ref> — ქალაქი [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი. ადმინისტრაციულად ახმეტის თემში შედის სოფელი [[ბუღაანი]]. ==გეოგრაფია== მდებარეობს [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს, მდინარე [[ილტო]]ს ქვემო დინებასა და მდინარე ორვილს შორის გაშლილ ვაკეზე, [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობის]] შესასვლელთან, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 567 მეტრ სიმაღლეზე, თბილისიდან 184 კმ. საავტომობილო გზებით უკავშირდება [[თელავი|თელავს]] (29 კმ), [[თიანეთი|თიანეთსა]] (31 კმ) და [[ყვარელი|ყვარელს]] (64 კმ). ჰავა ზომიერად ნოტიოა ცივი ზამთრით და ცხელი ზაფხულით. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა 0,5&nbsp;°C, ივლისისა 22&nbsp;°C, საშუალო წლიური ტემპერატუეა 11,6&nbsp;°C. ნალექები 820 მმ წელიწადში. ახმეტის ჩრდილოეთით, 4 კილომეტრში, ილტოს ხეობაში [[მარმარილო]]ს საბადოა. ==ისტორია== თქმულების მიხედვით, [[თამარ მეფე]]ს ძალზე მოსწონებია წყლითა და ნოყიერი ნიადაგით მდიდარი ეს კუთხე და უნატრია: ახ, ნეტავ, აქ ზვარი და ხეხილი გაშენდესო. მეფის სურვილი ასრულებულა, დასახლებისთვის კი ახმეტა დაურქმევიათ. ახმეტა, როგორც მნიშვნელოვანი დასახლება, იხსენიება [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] 40-იანი წლებიდან. [[ვახუშტი ბაგრატიონი]]ს ცნობით, ახმეტა განთქმული იყო საუკეთესო ღვინით. [[ლეკიანობა|ლეკიანობის]] დროს ახმეტაში ხშირად იმართებოდა ბრძოლები. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] 40-იან წლებში ახმეტა მიწისძვრამ დაანგრია, 1754 წელს კი [[ხუნძახის სახანო|ხუნძახის მმართველმა]] ნურსალ ბეგმა ააოხრა. [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] დასაწყისში გიორგი მაღალაშვილს ახმეტაში ეკლესიის აგება დაუწყია, მშენებლობა მის შვილებს დაუმთავრებიათ. მაღალაშვილის ქართლიდან კახეთში გადასახლება [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლის]] საკათალიკოსო მამულების მართვა-გამეგეობასთან უნდა იყოს დაკავშირებული, სავარაუდოა, რომ ახმეტაში მან რაღაც სახელო და მასთან ერთად მამულიც მიიღო. 1812 წლის 31 იანვარს ახმეტაში რუსეთის იმპერიის მთავრობის საეგზეკუციო რაზმი ჩავიდა. ახმეტელებმა განგაში ატეხეს და რაზმი განდევნეს. ეს გახდა ნიშანი [[კახეთის აჯანყება (1812)|კახეთში აჯანჯების]] დაწყებისა. ქალაქის სტატუსი მიიღო 1966 წელს. ახმეტის საქალაქო საბჭო მოიცავდა 15 სოფელს. [[1971]] წელს დამუშავდა ქალაქის გენერალური გეგმა (არქიტექტორი რ. ხატიაშვილი, ეკონომისტი ჯ. ძაძუა). საბჭოთა დროს მოქმედებდა ხის დამამუშავებელი, ღვინის, საკონსერვო, ყველ-კარაქის, საფუარის ქარხნები, სატყეო, ვაზის სანერგე და მევენახეობის მეურნეობები. მოქმედებდა საჰაერო მიმოსვლა თბილისამდე. ==დემოგრაფია== {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 1959 <ref name="pop-stat.mashke.org" />|| 6836|| || |- | 1970 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{ზრდა}} 8205|| || |- | 1979 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{ზრდა}} 9018|| || |- | 1989 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{კლება}} 8970|| || |- | 2002<ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{კლება}} 8571|| || |- | 2014<ref name="pop-stat.mashke.org" />|| {{კლება}} 7105|||| |- | 2021<ref name="pop-stat.mashke.org" />|| {{კლება}} 6363|||| |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{კლება}} 6719||3167|| 3552 |} ==ისტორიული ძეგლები== ახმეტის ჩრდილოეთით 1,5 კილომეტრზე მდებარეობს [[ახმეტის ღვთაების ეკლესია]]. ესაა [[VI საუკუნე|VI საუკუნის]] სამნავიანი [[ბაზილიკა]], რომელიც წყაროებში იხსენიება, როგორც ერთ-ერთი [[ასურელი მამები|ასურელი მამის]], [[ანტონ მარტყოფელი]]ს დროებითი ადგილსამყოფელი. ნაშენებია რიყის ქვით და შირიმით. ბაზილიკის ირგვლის შემორჩენილია გალავნის, საცხოვრებელი და სამეურნეო ნაგებობების ნანგრევები და დარბაზული ეკლესია. ახმეტაში მოქმედებს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. სხვა მნიშვნელოვანი ისტორიული ძეგლებია: *[[ახმეტის ჯვარპატიოსნის ეკლესია]] *[[ლომისის წმინდა გიორგის ეკლესია (ახმეტა)|ლომისის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[ახმეტის მთავარანგელოზთა ეკლესია]] == გალერეა == <gallery> სურათი:Akhmeta entrance.JPG|ქალაქ ახმეტის შესასვლელი სურათი:Axmeta1.jpg|[[ახმეტის ჯვარპატიოსნის ეკლესია|ახმეტის ჯვარპატიოსანი]] სურათი:Akhmeta municipal building.jpg|ახმეტის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციის შენობა სურათი:Akhmeta central square.JPG|ახმეტის ცენტრალური მოედანი სურათი:Akhmeta central square 2.JPG|ცენტრალური სკვერი სურათი:Akhmeta theatre.jpg|ახმეტის კულტურის სახლი სურათი:Akhmeta police building.jpg|პოლიციის შენობა სურათი:Akhmeta park 3.jpg|ბიძინა ჩოლოყაშვილის სახელობის სკვერი სურათი:Akhmeta park 2.jpg|სკვერი სურათი:Akhmeta park.jpg|სკვერი სურათი:Akhmeta central square 2.JPG|ცენტრალური სკვერი </gallery> ==ლიტერატურა== {{სძა|2|32| აფრასიძე გ.}} {{ქსე|2|106|[[გრიგოლ ზარდალიშვილი|ზარდალიშვილი გ.]], კარბელაშვილი მ.}} ==რესურსები ინტერნეტში == {{commons|Category:Akhmeta}} * [http://www.kakheti.gov.ge/index.php?cat=77&par=6 კახეთის მხარის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201022033416/http://www.kakheti.gov.ge/index.php?cat=77&par=6 |date=2020-10-22 }} * [http://akhmeta.gov.ge/ ახმეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210928233828/http://akhmeta.gov.ge/ |date=2021-09-28 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ახმეტის რაიონი}} {{კახეთი}} {{საქართველოს ქალაქები}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები}} [[კატეგორია:კახეთის მხარის ქალაქები]] 5mhor2a5dlukjn365sqe5zroqqytv65 5420669 5420668 2026-06-25T04:44:56Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420669 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = ახმეტა |ქვეყანა = საქართველო |წარწერა = ახმეტის ხედი რესტორან „ვარსკვლავიდან“ |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |მოსახლეობა = 6363<ref name="pop-stat.mashke.org">[http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm Cities and towns of Georgia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220321204718/http://pop-stat.mashke.org/georgia-cities.htm |date=2022-03-21 }} pop-stat.mashke.org</ref> |აღწერის წელი=2021 |დაარსდა = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = 1966 |ფართობი = |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 96,8 %<br />[[ოსები]] 1,7 %<br />[[ქისტები]] 0,8 %<ref name="Census 2014">{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm |title=Ethnic composition of Georgia 2014 |access-date=2021-01-31 |archive-date=2020-12-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201220100552/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm }}</ref> |სასაათო სარტყელი = +4 |სატელეფონო კოდი = +995 349<ref>{{Cite web |url=http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |title=საქართველოს სატელეფონო კოდები — „სილქნეტი“ |accessdate=2011-08-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306061204/http://silknet.com/storage/uploads/wysiwyg/file/kodebi.pdf |archivedate=2016-03-06 }}</ref> |საფოსტო ინდექსი = 0900<ref>[http://georgianpost.ge/index.php?page=101&lang=geo საქართველოს საფოსტო ინდექსები — „საქართველოს ფოსტა“]</ref> |საიტი = |მშობლიური სახელი=<nowiki></nowiki>}} '''ახმეტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|21}}</ref> — ქალაქი [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი]]ს ადმინისტრაციული ცენტრი. ადმინისტრაციულად ახმეტის თემში შედის სოფელი [[ბუღაანი]]. ==გეოგრაფია== მდებარეობს [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს, მდინარე [[ილტო]]ს ქვემო დინებასა და მდინარე ორვილს შორის გაშლილ ვაკეზე, [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობის]] შესასვლელთან, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 567 მეტრ სიმაღლეზე, თბილისიდან 184 კმ. საავტომობილო გზებით უკავშირდება [[თელავი|თელავს]] (29 კმ), [[თიანეთი|თიანეთსა]] (31 კმ) და [[ყვარელი|ყვარელს]] (64 კმ). ჰავა ზომიერად ნოტიოა ცივი ზამთრით და ცხელი ზაფხულით. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა 0,5&nbsp;°C, ივლისისა 22&nbsp;°C, საშუალო წლიური ტემპერატუეა 11,6&nbsp;°C. ნალექები 820 მმ წელიწადში. ახმეტის ჩრდილოეთით, 4 კილომეტრში, ილტოს ხეობაში [[მარმარილო]]ს საბადოა. ==ისტორია== თქმულების მიხედვით, [[თამარ მეფე]]ს ძალზე მოსწონებია წყლითა და ნოყიერი ნიადაგით მდიდარი ეს კუთხე და უნატრია: ახ, ნეტავ, აქ ზვარი და ხეხილი გაშენდესო. მეფის სურვილი ასრულებულა, დასახლებისთვის კი ახმეტა დაურქმევიათ. ახმეტა, როგორც მნიშვნელოვანი დასახლება, იხსენიება [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] 40-იანი წლებიდან. [[ვახუშტი ბაგრატიონი]]ს ცნობით, ახმეტა განთქმული იყო საუკეთესო ღვინით. [[ლეკიანობა|ლეკიანობის]] დროს ახმეტაში ხშირად იმართებოდა ბრძოლები. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] 40-იან წლებში ახმეტა მიწისძვრამ დაანგრია, 1754 წელს კი [[ხუნძახის სახანო|ხუნძახის მმართველმა]] ნურსალ ბეგმა ააოხრა. [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] დასაწყისში გიორგი მაღალაშვილს ახმეტაში ეკლესიის აგება დაუწყია, მშენებლობა მის შვილებს დაუმთავრებიათ. მაღალაშვილის ქართლიდან კახეთში გადასახლება [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლის]] საკათალიკოსო მამულების მართვა-გამეგეობასთან უნდა იყოს დაკავშირებული, სავარაუდოა, რომ ახმეტაში მან რაღაც სახელო და მასთან ერთად მამულიც მიიღო. 1812 წლის 31 იანვარს ახმეტაში რუსეთის იმპერიის მთავრობის საეგზეკუციო რაზმი ჩავიდა. ახმეტელებმა განგაში ატეხეს და რაზმი განდევნეს. ეს გახდა ნიშანი [[კახეთის აჯანყება (1812)|კახეთში აჯანჯების]] დაწყებისა. ქალაქის სტატუსი მიიღო 1966 წელს. ახმეტის საქალაქო საბჭო მოიცავდა 15 სოფელს. [[1971]] წელს დამუშავდა ქალაქის გენერალური გეგმა (არქიტექტორი რ. ხატიაშვილი, ეკონომისტი ჯ. ძაძუა). საბჭოთა დროს მოქმედებდა ხის დამამუშავებელი, ღვინის, საკონსერვო, ყველ-კარაქის, საფუარის ქარხნები, სატყეო, ვაზის სანერგე და მევენახეობის მეურნეობები. მოქმედებდა საჰაერო მიმოსვლა თბილისამდე. ==დემოგრაფია== {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 1959 <ref name="pop-stat.mashke.org" />|| 6836|| || |- | 1970 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{ზრდა}} 8205|| || |- | 1979 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{ზრდა}} 9018|| || |- | 1989 <ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{კლება}} 8970|| || |- | 2002<ref name="pop-stat.mashke.org" />||{{კლება}} 8571|| || |- | 2014<ref name="pop-stat.mashke.org" />|| {{კლება}} 7105|||| |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{კლება}} 6719||3167|| 3552 |} ==ისტორიული ძეგლები== ახმეტის ჩრდილოეთით 1,5 კილომეტრზე მდებარეობს [[ახმეტის ღვთაების ეკლესია]]. ესაა [[VI საუკუნე|VI საუკუნის]] სამნავიანი [[ბაზილიკა]], რომელიც წყაროებში იხსენიება, როგორც ერთ-ერთი [[ასურელი მამები|ასურელი მამის]], [[ანტონ მარტყოფელი]]ს დროებითი ადგილსამყოფელი. ნაშენებია რიყის ქვით და შირიმით. ბაზილიკის ირგვლის შემორჩენილია გალავნის, საცხოვრებელი და სამეურნეო ნაგებობების ნანგრევები და დარბაზული ეკლესია. ახმეტაში მოქმედებს მხარეთმცოდნეობის მუზეუმი. სხვა მნიშვნელოვანი ისტორიული ძეგლებია: *[[ახმეტის ჯვარპატიოსნის ეკლესია]] *[[ლომისის წმინდა გიორგის ეკლესია (ახმეტა)|ლომისის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[ახმეტის მთავარანგელოზთა ეკლესია]] == გალერეა == <gallery> სურათი:Akhmeta entrance.JPG|ქალაქ ახმეტის შესასვლელი სურათი:Axmeta1.jpg|[[ახმეტის ჯვარპატიოსნის ეკლესია|ახმეტის ჯვარპატიოსანი]] სურათი:Akhmeta municipal building.jpg|ახმეტის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციის შენობა სურათი:Akhmeta central square.JPG|ახმეტის ცენტრალური მოედანი სურათი:Akhmeta central square 2.JPG|ცენტრალური სკვერი სურათი:Akhmeta theatre.jpg|ახმეტის კულტურის სახლი სურათი:Akhmeta police building.jpg|პოლიციის შენობა სურათი:Akhmeta park 3.jpg|ბიძინა ჩოლოყაშვილის სახელობის სკვერი სურათი:Akhmeta park 2.jpg|სკვერი სურათი:Akhmeta park.jpg|სკვერი სურათი:Akhmeta central square 2.JPG|ცენტრალური სკვერი </gallery> ==ლიტერატურა== {{სძა|2|32| აფრასიძე გ.}} {{ქსე|2|106|[[გრიგოლ ზარდალიშვილი|ზარდალიშვილი გ.]], კარბელაშვილი მ.}} ==რესურსები ინტერნეტში == {{commons|Category:Akhmeta}} * [http://www.kakheti.gov.ge/index.php?cat=77&par=6 კახეთის მხარის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201022033416/http://www.kakheti.gov.ge/index.php?cat=77&par=6 |date=2020-10-22 }} * [http://akhmeta.gov.ge/ ახმეტის მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210928233828/http://akhmeta.gov.ge/ |date=2021-09-28 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ახმეტის რაიონი}} {{კახეთი}} {{საქართველოს ქალაქები}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტის ტაძრები}} [[კატეგორია:კახეთის მხარის ქალაქები]] 2cjoczflb8new3jlb1tfkq9mdek266f კატალონიელები 0 2714 5420665 4934426 2026-06-25T04:20:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420665 wikitext text/x-wiki '''კატალონიელები''' — ხალხი [[ესპანეთი|ესპანეთში]] (7,5 მლნ., ძირითადად [[კატალონია]]ში). ცხოვრობენ აგრეთვე [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], [[იტალია]]ში და [[ამერიკა|ამერიკის]] ქვეყნებში. * '''სახელები''': კატალანურად - Catalanes; ესპანურად - Catalanes; ინგლისურად - Catalans; ფრანგულად - Catalans; * '''საერთო რაოდენობა''': 8,21 მლნ. * '''ენა''': [[კატალანური ენა|კატალანური]]. * '''მორწმუნეები''': [[კათოლიციზმი|კათოლიკები]]. == იხილეთ აგრეთვე == * [[კატალონია]] * [[ესპანელები]] * [[ანდორა]] == ლიტერატურა == * Balcells, Albert et al. ''Catalan Nationalism: Past and Present'' (Palgrave Macmillan, 1995). * Collier, Basil. ''Catalan France'' (J.M. Dent and Sons Ltd., 1939). * Conversi, Daniele. ''The Basques, the Catalans and Spain: Alternative Routes to Nationalist Mobilization'' (University of Nevada Press, 1997). ISBN 1-85065-268-6. * Guibernau, Montserrat. ''Catalan Nationalism: Francoism, Transition and Democracy'' (Routledge, 2004). * Hargreaves, John. ''Freedom for Catalonia?: Catalan Nationalism, Spanish Identity and the Barcelona Olympic Games'' (Cambridge University Press, 2000). * Simonis, Damien. ''Lonely Planet Catalunya & the Costa Brava'' (Lonely Planet Publications, 2003). * Starkie, Walter. ''The Road to Santiago'' (John Murray, 2003). * ''Michelin THE GREEN GUIDE France'' (Michelin Travel Publications, 2000). == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=cat Ethnologue for Catalan language] * [http://www.lletra.net Lletra. Catalan Literature Online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140606065225/http://www.lletra.net/ |date=2014-06-06 }} * [http://www.uoc.edu/euromosaic/web/document/catala/an/i5/i5.html Catalans in France] * [http://www.catalunya-lliure.com/recursos.html Catalan Resources] * [http://www.barcelona.com/barcelona_city_guide/references_marks/traditions/catalan_identity Catalan Identity] * [http://www.en.mhcat.net/ Museum of the History of Catalonia] * [http://www.grec.net/cgibin/hecangcl.pgm?&USUARI=&SESSIO=&NDCHEC=0224838&PGMORI=E Catalanism]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924040313/http://www.grec.net/cgibin/hecangcl.pgm?&USUARI=&SESSIO=&NDCHEC=0224838&PGMORI=E |date=2015-09-24 }} * [http://www.barcelona-tourist-guide.com/specialist/catalan-dancing-sardana.html Catalan Dancing] {{ეთნოგრაფია}} [[კატეგორია:მსოფლიოს ხალხები]] [[კატეგორია:ესპანეთი]] [[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]] 5j5opi1zsesvaz9ru4f2pulubcic96y კვიპროსი 0 3621 5420779 5420032 2026-06-25T10:14:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420779 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქვეყანა2 |მშობლიური სახელი = Κυπριακή Δημοκρατία (ბერძნული)<br>Kıbrıs Cumhuriyeti (თურქული) |სრული სახელი = კვიპროსის რესპუბლიკა |სახელი = კვიპროსი |დროშა = Flag of Cyprus.svg |გერბი = Cyprus coat of arms 2006.svg |რუკა = EU-Cyprus.svg |რუკის სიგანე = 300პქ |რუკა2 = Cyprus - Location Map (2013) - CYP - UNOCHA.svg |რუკის წარწერა = კვიპროსის მდებარეობა ევროპაში |ეროვნული დევიზი = |ეროვნული ჰიმნი = [[თავისუფლების ჰიმნი|μνος εἰς τὴν Ἐλευθερίαν]]<br />{{small|''თავისუფლების ჰიმნი''}}<center>[[File:Hymn to liberty instrumental.oga]]</center> |ოფიციალური ენები = {{plainlist| * [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] * [[თურქული ენა|თურქული]] }} |ენების ტიპი = უმცირესობის ენები |ენები = {{plainlist| * [[სომხური ენა|სომხური]] * [[კვიპროსული არაბული]] }} |ეთნოქორონიმი = კვიპროსელი |ეთნიკური ჯგუფები = {{plainlist| * [[კვიპროსელი ბერძნები]] * [[კვიპროსელი თურქები]] }} |ეთნიკური ჯგუფების წელი = |დედაქალაქი = [[ნიქოზია]] |latd=35 |latm=10 |latNS=N |longd=33 |longm=22 |longEW=E |უდიდესი ქალაქი = დედაქალაქი |მთავრობის ტიპი = [[უნიტარული სახელმწიფო|უნიტარული]] [[საპრეზიდენტო რესპუბლიკა|საპრეზიდენტო]] [[კონსტიტუციური რესპუბლიკა]] |ლიდერის ტიტული1 = [[კვიპროსის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერის სახელი1 = [[ნიკოს ანასტასიადესი]] |საკანონმდებლო ორგანო = {{nowrap|[[წარმომადგენელთა პალატა (კვიპროსი)|წარმომადგენელთა პალატა]]}} |დამოუკიდებლობის ტიპი = დამოუკიდებლობა {{nobold|[[გაერთიანებული სამეფო]]საგან}} |მნიშვნელოვანი მოვლენა1 = [[ლონდონისა და ციურიხის შეთანხმებები]] |მოვლენის თარიღი1 = 19 თებერვალი, 1959 |მნიშვნელოვანი მოვლენა2 = დამოუკიდებლობის გამოცხადება |მოვლენის თარიღი2 = 16 აგვისტო, 1960 |მნიშვნელოვანი მოვლენა3 = {{nowrap|[[დამოუკიდებლობის დღე (კვიპროსი)|დამოუკიდებლობის დღე]]}} |მოვლენის თარიღი3 = 1 ოქტომბერი, 1960 |მნიშვნელოვანი მოვლენა4 = {{nowrap|[[ევროკავშირი|ევროკავშირში]] [[ევროკავშირის გაფართოება (2004)|გაწევრიანება]]}} |მოვლენის თარიღი4 = 1 მაისი, 2004 |ფართობის ადგილი = 162-ე |ფართობის სახელი= სულ {{ref label|ააა|ა}} |ფართობი = 9251 |წყლის პროცენტულობა = 0.11 |მოსახლეობის შეფასება = |მოსახლეობის შეფასების წელი = |მოსახლეობის შეფასების ადგილი = |მოსახლეობის აღწერა = 923,272<ref>{{cite web |title=Census of Population and Housing 2021, Preliminary Results by District, Municipality/Community |url=https://www.cystat.gov.cy/en/PressRelease?id=66208 |publisher=Statistical Service of Cyprus |access-date=4 August 2023 |location=Nicosia |date=4 August 2023 |archive-date=24 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220524094953/https://www.cystat.gov.cy/en/PressRelease?id=66208 |url-status=live }}</ref> |მოსახლეობის აღწერის წელი = 2021 |მოსახლეობის სიმჭიდროვე = 123.4 |მოსახლეობის სიმჭიდროვის ადგილი = 82-ე |მშპ-ის მუპ = $61.298 მილიარდი |მშპ-ის მუპ-ის ადგილი = 126-ე |მშპ-ის მუპ-ის წელი = 2025 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე = $65,088 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = 27-ე |მშპ-ის ნომინალი = $38.736 მილიარდი |მშპ-ის ნომინალის ადგილი =102-ე |მშპ-ის ნომინალის წელი = 2025 |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე = $41,132 |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = 26-ე |ჯინის წელი = 2022 |ჯინის ცვლილება = <!--increase/decrease/steady--> |ჯინი = 29.4 <!--number only--> |ჯინის სქოლიო = <ref>{{cite web |title=Gini coefficient of equivalised disposable income – EU-SILC survey |url=https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/tessi190/default/table?lang=en |publisher=[[Eurostat]] |access-date=10 August 2023 |location=Luxembourg |date=28 June 2023 |archive-date=9 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201009091832/https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/tessi190/default/table?lang=en |url-status=live }}</ref> |ჯინის ადგილი = |აგი-ს წელი = 2023<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> |აგი-ს ცვლილება = steady<!--increase/decrease/steady--> |აგი = 0.913 <!--number only--> |აგი-ს ადგილი = 32-ე |აგი-ს სქოლიო =<ref name="UNHDR">{{Cite web |date=6 May 2025 |title=Human Development Report 2025 |url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250506051232/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf |archive-date=6 May 2025 |publisher=United Nations Development Programme}}</ref> |ვალუტა = [[ევრო]] ([[ევროს სიმბოლო|€]]) |ვალუტის კოდი = EUR |სასაათო სარტყელი = [[UTC+02:00]] |UTC-ის გადაწევა = +2 |სასაათო სარტყელი DST = [[UTC+03:00]] |UTC-ის გადაწევა DST-ზე = +3 |მოძრაობის მიმართულება = მარცხენა |სატელეფონო კოდი = [[კვიპროსის სატელეფონო ნომრები|+357]] |ქვეყნის ზედა დონის დომენი = [[.cy]] {{ref label|ბბბ|ბ}} |შენიშვნა ა = {{note|ააა}} მათ შორის [[ჩრდილოეთი კვიპროსი]], [[გაეროს ბუფერული ზონა კვიპროსში|გაეროს ბუფერული ზონა]] და [[აკროტირი და დეკელია]]. |შენიშვნა ბ = {{note|ბბბ}} [[ევროკავშირი]]ს სხვა წევრ სახელმწიფოებთან ერთად, აგრეთვე გამოიყენება დომენი [[.eu]]. }} '''კვიპროსი''' ({{lang-el|Κύπρος}}, [[თურქული ენა|თურქ.]] Kıbrıs), ოფიციალურად '''კვიპროსის რესპუბლიკა''' ([[ბერძნული ენა|ბერძნ.]] Κυπριακή Δημοκρατία, [[თურქული ენა|თურქ.]] Kıbrıs Cumhuriyeti) — [[კუნძული|კუნძულოვანი]] სახელმწიფო [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვის]] აღმოსავლეთ ნაწილში.<ref>[http://books.google.ca/books?id=fF8OAAAAQAAJ] UN [http://unstats.un.org/unsd/methods/m49/m49regin.htm#asia classification of world regions].</ref> კვიპროსი როგორც მოსახლეობის რაოდენობით, ასევე ფართობის სიდიდით, ხმელთაშუა ზღვაში [[ხმელთაშუა ზღვის კუნძულები|მესამეა]]. გეოგრაფიულად ეკუთვნის [[აზია]]ს, თუმცა კულტურულ-პოლიტიკური თვალსაზრისით [[ევროპა|ევროპის]] ნაწილია. ის მდებარეობს [[თურქეთი]]ს სამხრეთით, [[სირია|სირიისა]] და [[ლიბანი]]ს დასავლეთით, [[ისრაელი]]ს ჩრდილო-დასავლეთით, [[ეგვიპტე|ეგვიპტის]] ჩრდილოეთით და [[საბერძნეთი]]ს აღმოსავლეთით. კვიპროსზე [[პრეისტორიული კვიპროსი|უძველესი ნამოსახლარები]] თარიღდება ჩვენს წელთაღრიცხვამდე X ათასწლეულით. იმ პერიოდის არქეოლოგიური ძაგლებში გვხვდება კარგად შემონახული [[ნეოლითის ხანა|ნეოლითის ხანის]] სოფელი [[ხიროკიტია]]. კვიპროსზე ჩვენს წელთაღრიცხვამდე II ათასწლეულში სახლობდნენ [[მიკენის ცივილიზაცია|მიკენიელი ბერძნები]]. მისი სტრატეგიული მდებარეობის გამო დიდ [[იმპერია|იმპერიებს]] ჰქონდათ დაპყრობილი. მათ შორის: [[ნეო-ასურული იმპერია|ნეო-ასურეთს]], [[ძველი ეგვიპტე|ძველ ეგვიპტეს]] და [[აქემენიანთა იმპერია]]ს. [[ძვ. წ. 333]] წელს ის [[ალექსანდრე დიდი|ალექსანდრე დიდმა]] გაათავისუფლა. ალექსანდრეს სიკვდილის შემდეგ ის მოექცა [[პტოლემეების დინასტია|პტოლემეების დინასტიის]] მმართველობაში. შემდგომში ის შედიოდა [[რომის იმპერია|რომის]], [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერიების]], [[ვენეციის რესპუბლიკა|ვენეციის რესპუბლიკის]] და ბოლოს 3 საუკუნის განმავლობაში 1571–1878 წლებში ([[დე იურე]] [[1914]] წლამდე)<ref name=Lausanne-20-21>[http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne Articles 20 and 21 of the Treaty of Lausanne (1923)]</ref> [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის]] შემადგენლობაში. [[1878]] წლიდან კვიპროსი მოექცა ბრიტანეთის [[კვიპროსის კონვენცია|გავლენის ქვეშ]], რომლისგანაც დამოუკიდებლობა მხოლოდ [[1960]] წელს მოიპოვა.<ref name=independence>[http://www.parliament.cy/parliamenteng/index.htm Cyprus date of independence] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060613002758/http://www.parliament.cy/parliamenteng/index.htm |date=2006-06-13 }} (click on Historical review)</ref> [[1961]] წელს ის შეუერთდა [[ერთა თანამეგობრობა]]ს. [[1963]] წელს დაიწყო 11-წლიანი ეთნიკური დაპირისპირება კვიპროსელ [[კვიპროსელი ბერძნები|ბერძნებსა]] და [[კვიპროსელი თურქები|თურქებს]] შორის. საბოლოოდ, დაპირისპირება [[1974]] წელს კვიპროსის გაყოფითა და [[ჩრდილოეთი კვიპროსი]]ს არაღიარებული სახელმწიფოს ჩამოყალიბებით დასრულდა. კვიპროსს აქვს დე იურე [[სუვერენიტეტი]], რომელიც ვრცელდება მთელს კუნძულზე და მის შემოგარენ წყლებზე, გარდა [[ბრიტანეთის ზღვისიქითა ტერიტორიები]]ს – [[აკროტირი და დეკელია]]სი. [[2004|2004 წლის]] [[1 მაისი|1 მაისს]] კვიპროსი გახდა [[ევროკავშირი]]ს წევრი, ხოლო [[2008|2008 წლის]] [[1 იანვარი|1 იანვარს]] შეუერთდა [[ევროზონა]]ს. == სახელწოდება == * '''ოფიციალური''' — კვიპროსის რესპუბლიკა. * '''ეროვნული''': [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] — Κύπρος; Kypriake Dimukratia; [[თურქული ენა|თურქული]] — Kibris; Kibris Cumhuriyeti. * '''ეტიმოლოგია''': სახელწოდება მომდინარეობს [[სპილენძი]]ს [[ლათინური ენა|ლათინური]] ფორმიდან cuprum. ქვეყანა უხსოვარი დროიდანვე ცნობილია სპილენძის საბადოებით. == გეოგრაფია == [[ფაილი:Cyprus-topographic map-en.svg|მინიატიურა|მარცხნივ]] რესპუბლიკის ფართობი შეადგენს 9251 კმ²-ს, მათ შორის 37 % დღემდე მიტაცებული აქვს თურქეთს (3355 კმ²) და მის ტერიტორიაზე ჩამოყალიბებულია [[ჩრდილოეთი კვიპროსი|ჩრდილოეთ კვიპროსის თურქული რესპუბლიკა]], რომელიც დღემდე მხოლოდ [[თურქეთი]]ს მიერაა აღიარებული. კვიპროსი სიდიდით მესამე კუნძულია [[ხმელთაშუა ზღვა]]ში, ის მხოლოდ [[იტალია|იტალიის]] კუნძულებს — [[სიცილია]]სა და [[სარდინია]]ს ჩამორჩება (როგორც ფართობის, ისე მოსახლეობის მიხედვით). კვიპროსი არის მსოფლიოში 81-ე უდიდესი კუნძული ფართობის მიხედვით და 51-ე მოსახლეობის მიხედვით. კუნძულის მაქსიმალური სიგრძე შეადგენს 240 კმ-ს, ხოლო მაქსიმალური სიგანე 100 კმ-ს. კვიპროსი დაშორებულია [[სირია|სირიის]] სანაპიროდან 105 კმ-ით (აღმ.), [[ლიბანი]]ს სანაპიროდან — 108 კმ-ით (აღმ), [[ისრაელი]]დან — 200 კმ-ით (სამხ-აღმ.), [[ეგვიპტე|ეგვიპტიდან]] — 380 კმ-ით (სამხ.), [[საბერძნეთი]]ს კუნძულ [[როდოსი]]დან — 400 კმ-ით, ხოლო საბერძნეთის კონტინენტური ნაწილიდან — 800 კმ-ით (ჩრ-დას). გეოპოლიტიკურად, კუნძული დაყოფილია ოთხ ძირითად ნაწილად: სამხრეთ და ცენტრალურ ნაწილში კვიპროსის რესპუბლიკას უკავია კუნძულის დაახლოებით ორი მესამედი (59,74 %), ჩრდილოეთით, ჩრდილოეთ კვიპროსის თურქულ რესპუბლიკას უკავია საერთო ფართობის დაახლოებით მესამედი (34,85 %), [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაეროს]] მიერ კონტროლირებადი „მწვანე ზოლი”, რომელიც ბუფერულ ზონას წარმოადგენს და ორ მხარეს ერთმანეთისაგან ჰყოფს, კუნძულის ფართობის 2,67 %-ს იკავებს, ხოლო ბრიტანეთის საკუთრებაში არსებული ორი ბაზა — [[აკროტირი და დეკელია]] მოიცავს დარჩენილ 2,74 %-ს. == ბუნება == ნაპირები უმთავრესად დაბალია, ნაკლებად შეჭრილ-შემოჭრილი, ჩრდილოეთით ციცაბო, კლდოვანი. ჭარბობს მთიანი რელიეფი. სასარგებლო წიაღისეულიდან აღსანიშნავია ქრომიტები, რკინისა და სპილენძის მადანი, აზბესტი და სხვა. ჰავა სუბტროპიკული [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვის]]. დამახასიათებელია ცხელი (25-35&nbsp;°C) ზაფხული და რბილი (10-15&nbsp;°C), შედარებით წვიმიანი ზამთარი. === ფაუნა === ფაუნის შემადგენლობაში 20 სახეობის [[ძუძუმწოვარი]] და 20-ზე მეტი სახეობის მობუდარი [[ფრინველი|ფრინველია]]. გვხვდება სხვადასხვაგვარი და მრავალრიცხოვანი [[ქვეწარმავლები|ქვეწარმავალი]] (30-ზე მეტი სახეობა). დაცულია გადაშენების პირას მყოფი ენდემური [[კვიპროსული ცხვარი]] ([[კვიპროსული მუფლონი|მუფლონი]]). კუნძულზე იზამთრებს მრავალი გადამფრენი ფრინველი. სანაპიროებზე [[ზღვის კუები|ზღვის კუების]] რამდენიმე სახეობა ([[ჩვეულებრივი ზღვის კუ|ჩვეულებრივი]], [[მწვანე ზღვის კუ|მწვანე]]) დებს კვერცხებს.<ref name="დრე-ბუნება">''Алексеева Н. Н.'', [http://bigenc.ru/geography/text/2065357 КИПР] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190705122254/https://bigenc.ru/geography/text/2065357 |date=2019-07-05 }}: Природа // [[დიდი რუსული ენციკლოპედია|Большая российская энциклопедия]]. Том 13. [[მოსკოვი|Москва]], 2009, стр. 728</ref> == ისტორია == === წინარე და ძველი ისტორია === [[სურათი:Khirokitia3.jpg|მინი|მარჯვნივ|[[ხიროკიტია]]ს არქეოლოგიური ძეგლი]] მონადირე-შემგროვებელთა პირველი ჯგუფები კვიპროსზე დაახლოებით 13–12 ათასი წლის წინ (ძვ. წ. 11,000–10,000 წლებში) დასახლდნენ, რაც დადასტურებულია ისეთი არქეოლოგიური ძეგლების დათარიღებით, როგორიცაა ეტოკრემნოსი სამხრეთ სანაპიროზე და სანაპიროდან მოშორებული ვრეტსია რუდიასის ტერიტორია.<ref>{{Cite journal |last1=Tsakalos |first1=Evangelos |last2=Efstratiou |first2=Nikos |last3=Bassiakos |first3=Yannis |last4=Kazantzaki |first4=Maria |last5=Filippaki |first5=Eleni |date=2021-08-01 |title=Early Cypriot Prehistory: On the Traces of the Last Hunters and Gatherers on the Island—Preliminary Results of Luminescence Dating |url=https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/716100 |journal=Current Anthropology |language=en |volume=62 |issue=4 |pages=412–425 |doi=10.1086/716100 |issn=0011-3204 |archive-date=21 აპრილი, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240421225321/https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/716100 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ადამიანის პირველი დასახლება ემთხვევა კვიპროსის ენდემური ძუძუმწოვრების — დაახლოებით 75 სმ სიმაღლის კვიპროსული ჯუჯა ჰიპოპოტამისა და დაახლოებით 1 მეტრი სიმაღლის კვიპროსული ჯუჯა სპილოს — გადაშენებას, რომლებიც კუნძულზე ერთადერთი მსხვილი ძუძუმწოვრები იყვნენ.<ref>{{cite book |url=http://www.asor.org/pubs/books-monographs/swiny.pdf |title=The Earliest Prehistory of Cyprus: From Colonization to Exploitation |publisher=American Schools of Oriental Research |year=2001 |editor=Stuart Swiny |location=Boston, MA |archive-url=https://web.archive.org/web/20160606210529/http://www.asor.org/pubs/books-monographs/swiny.pdf |archive-date=6 ივნისი, 2016 |url-status=dead}}</ref> ნეოლითური სასოფლო-სამეურნეო საზოგადოებები კუნძულზე ჩამოყალიბდა დაახლოებით 10,500 წლის წინ (ძვ. წ. 8500 წელს).<ref>{{Cite journal |last1=Bar-Yosef Mayer |first1=Daniella E. |last2=Kahanov |first2=Yaacov |last3=Roskin |first3=Joel |last4=Gildor |first4=Hezi |date=2015-09-02 |title=Neolithic Voyages to Cyprus: Wind Patterns, Routes, and Mechanisms |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/15564894.2015.1060277 |journal=The Journal of Island and Coastal Archaeology |language=en |volume=10 |issue=3 |pages=412–435 |doi=10.1080/15564894.2015.1060277 |issn=1556-4894 |archive-date=28 მაისი, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230528133150/https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/15564894.2015.1060277 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> კვიპროსზე, სხვა ნეოლითურ ძეგლზე, აღმოჩენილია ადამიანის სხეულთან ერთად დამარხული რვა თვის კატის ნაშთი.<ref>{{cite news |last=Wade |first=Nicholas |title=Study Traces Cat's Ancestry to Middle East |url=https://www.nytimes.com/2007/06/29/health/29iht-29cat.6404420.html |newspaper=[[The New York Times]] |date=29 ივნისი, 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150509004708/http://www.nytimes.com/2007/06/29/health/29iht-29cat.6404420.html |archive-date=9 მაისი, 2015 |url-status=live}}</ref> სამარხი თარიღდება დაახლოებით ძვ. წ. 7500 წლით, რაც უსწრებს ძველი ეგვიპტური ცივილიზაციის ჩამოყალიბებას და მნიშვნელოვნად უფრო ადრეულ თარიღამდე წევს ადამიანის და კატის ურთიერთობის ყველაზე ადრეულ ცნობილ მაგალითს.<ref>{{cite news |first=Marsha |last=Walton |title=Ancient burial looks like human and pet cat |url=http://edition.cnn.com/2004/TECH/science/04/08/cats.cyprus/index.html |publisher=CNN |date=9 April 2004 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071222092756/http://edition.cnn.com/2004/TECH/science/04/08/cats.cyprus/index.html |archive-date=22 დეკემბერი, 2007 |url-status=live}}</ref> განსაკუთრებულად კარგად შემონახული ნეოლითური სოფელი [[ხიროკიტია]] [[იუნესკო]]ს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლია და თარიღდება დაახლოებით ძვ. წ. 6800 წლით.<ref>Simmons, A.&nbsp;H. ''Faunal extinction in an island society: pygmy hippopotamus hunters of Cyprus''. New York: Springer 1999, p.&nbsp;15. [https://books.google.com/books?id=hCwYwyEBXEAC&pg=PA15] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160412181518/https://books.google.com/books?id=hCwYwyEBXEAC&pg=PA15|date=12 April 2016}}</ref> გვიან [[ბრინჯაოს ხანა]]ში, დაახლოებით ძვ.წ. 1650 წლიდან, კვიპროსი (თანამედროვე წყაროებში მთლიანად ან ნაწილობრივ ალაშიად იდენტიფიცირებული) მეტად ინტეგრირდა [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვის]] ფართო სამყაროსთან, რაც განპირობებული იყო [[ტროოდოსი|ტროდოსის მთებიდან]] მოპოვებული [[სპილენძი]]ს ვაჭრობით. ამ პროცესმა ხელი შეუწყო კუნძულზე ურბანიზებული დასახლებების განვითარებას. წერილობითი წყაროები მიუთითებენ, რომ ამ პერიოდში კვიპროსს მართავდნენ „მეფეები“, რომლებსაც ჰქონდათ კავშირები ხმელთაშუა ზღვის სხვა სახელმწიფოების მმართველებთან (მაგალითად, [[ეგვიპტის ახალი სამეფო|ძველი ეგვიპტის ახალი სამეფო]]ს ფარაონებთან, რაც [[ამარნას წერილები]]თ დასტურდება).<ref>{{Cite journal |last1=Knapp |first1=A. Bernard |last2=Meyer |first2=Nathan |date=2023-07-01 |title=Merchants and Mercantile Society on Late Bronze Age Cyprus |url=https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/724597 |journal=American Journal of Archaeology |language=en |volume=127 |issue=3 |pages=309–338 |doi=10.1086/724597 |issn=0002-9114 |archive-date=18 იანვარი, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240118180509/https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/724597 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> კვიპროსელი მეფის პირველი დაფიქსირებული სახელი არის კუშმეშუშა, რომელიც გვხვდება [[ძვ. წ. XIII საუკუნე]]ში [[უგარითი]]ში გაგზავნილ წერილებში.<ref>{{cite book |author=Eric H. Cline |url=https://books.google.com/books?id=_M1bCgAAQBAJ |title=1177 B.C.: The Year Civilization Collapsed |date=22 September 2015 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-1-4008-7449-1 |archive-date=17 მაისი, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517121631/https://books.google.com/books?id=_M1bCgAAQBAJ |url-status=live }}</ref> [[სურათი:Cyprus museum 20180403 img 4.jpg|მინი|მარცხნივ|[[ლემპა (კვიპროსი)|ლემპაში]] ნაპოვნი ქალის ფიგურა, დაახ. ძვ. წ. 41, [[კვიპროსის მუზეუმი]], [[ნიქოზია]]]] ბრინჯაოს ხანის დასასრულს კუნძულმა განიცადა ბერძნული დასახლების ორი ტალღა.<ref>Thomas, Carol G. and Conant, Craig: ''The Trojan War'', pp.&nbsp;121–122. Greenwood Publishing Group, 2005. {{ISBN|0-313-32526-X}}, 9780313325267.</ref> პირველი ტალღა შედგებოდა მიკენელი ბერძენი ვაჭრებისგან, რომლებმაც კვიპროსის მონახულება დაახლოებით ძვ.წ. 1400 წლიდან დაიწყეს.<ref>Andreas G. Orphanides, "Late Bronze Age Socio-Economic and Political Organization, and the Hellenization of Cyprus", Athens Journal of History, volume&nbsp;3, number&nbsp;1, 2017, pp.&nbsp;7–20</ref><ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=YOwOAAAAQAAJ&pg=PA168 |title=Greek Pottery in the Bronze Age |author=A.D. Lacy |page=168 |publisher=Taylor & Francis |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150915234014/https://books.google.com/books?id=YOwOAAAAQAAJ&pg=PA168 |archive-date=15 September 2015 |url-status=live}}</ref><ref name="lcweb2.loc.gov">{{cite web |url=https://tile.loc.gov/storage-services/master/frd/frdcstdy/cy/cypruscountrystu00sols/cypruscountrystu00sols.pdf|title=Cyprus : a country study |date=January 1991 |author=Solsten, Eric |website=loc.gov |publisher=Washington, D.C. : Federal Research Division, Library of Congress : For sale by the Supt. of Docs., U.S. G.P.O., [1993]|url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250829043002/https://tile.loc.gov/storage-services/master/frd/frdcstdy/cy/cypruscountrystu00sols/cypruscountrystu00sols.pdf|archive-date=August 29, 2025 }}</ref> მიიჩნევა, რომ ბერძნული დასახლების მეორე და ძირითადი ტალღა განხორციელდა გვიან ბრინჯაოს ხანაში მიკენური საბერძნეთის კოლაფსის შემდეგ, ძვ. წ. 1100–1050 წლებში, და კუნძულის ძირითადად ბერძნული ხასიათი სწორედ ამ პერიოდიდან იღებს სათავეს.<ref name="lcweb2.loc.gov" /><ref>Thomas, Carol G. ''The Trojan War''. Santa Barbara, CA, US: Greenwood Publishing Group 2005. p.&nbsp;64. [https://books.google.com/books?id=UzASgBf2W10C&pg=PA98] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151203171026/https://books.google.com/books?id=UzASgBf2W10C&pg=PA98|date=3 December 2015}}</ref> კვიპროსს მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს [[ბერძნული მითოლოგია|ბერძნულ მითოლოგიაში]], როგორც [[აფროდიტე]]სა და [[ადონისი (მითოლოგია)|ადონისის]] დაბადების ადგილი, აგრეთვე როგორც მეფე [[კინირასი]]ს, [[ტეუკერი]]სა და [[პიგმალიონი]]ს სამშობლო.<ref>Stass Paraskos, The Mythology of Cyprus (London: Orage Press, 2016) p.1f</ref> ლიტერატურული წყაროები მიუთითებენ ფინიკიელთა ადრეულ ყოფნაზე [[კიტიონი|კიტიონში]], რომელიც ძვ. წ. X საუკუნის დასაწყისში [[ტვიროსი]]ს კონტროლქვეშ იმყოფებოდა.<ref>{{cite book |last=Hadjisavvas |first=Sophocles |title=The Phoenician Period Necropolis of Kition, Volume&nbsp;I |year=2013 |publisher=Shelby White and Leon Levy Program for Archaeological Publications |url=http://www.fas.harvard.edu/~semitic/wl/publications/2012/hadjisavvas.html |page=1 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304111945/http://www.fas.harvard.edu/~semitic/wl/publications/2012/hadjisavvas.html |archive-date=4 March 2016}}</ref> ზოგიერთი ფინიკიელი ვაჭარი, რომლებიც სავარაუდოდ ტვიროსიდან იყვნენ წარმოშობით, დასახლდა აღნიშნულ ტერიტორიაზე და გააფართოვა კიტიონის პოლიტიკური გავლენა. კვიპროსი აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვის სტრატეგიულად მნიშვნელოვან ადგილას მდებარეობს.<ref>{{cite book |author=Getzel M Cohen |title=The Hellenistic Settlements in Europe, the Islands and Asia Minor |url=https://books.google.com/books?id=BnsPcZW4G7YC&pg=PA35 |year=1995 |publisher=University of California Press|isbn=978-0-520-91408-7 |page=35 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150911021830/https://books.google.com/books?id=BnsPcZW4G7YC&pg=PA35 |archive-date=11 September 2015 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://openpublishing.psu.edu/ahd/content/domes-heaven-domed-basilicas-cyprus|title=Domes of Heaven: The Domed Basilicas of Cyprus|date=2008 |author=Charles A. Stewart|website=openpublishing.psu.edu |isbn=978-0-549-75556-2 |page=69 |publisher= ProQuest LLC|access-date=September 15, 2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250915091434/https://openpublishing.psu.edu/ahd/content/domes-heaven-domed-basilicas-cyprus|archive-date=September 15, 2025 }}</ref><ref>{{cite book |author1=Michael Spilling |author2=Jo-ann Spilling |title=Cyprus |url=https://books.google.com/books?id=ldSQLD985i4C&pg=PA23 |year=2010 |publisher=Marshall Cavendish |isbn=978-0-7614-4855-6 |page=23 |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160412132426/https://books.google.com/books?id=ldSQLD985i4C&pg=PA23 |archive-date=12 April 2016 |url-status=live}}</ref> იგი ძვ. წ. 708 წლიდან დაახლოებით ერთი საუკუნის განმავლობაში [[ნეო-ასურული იმპერია|ნეო-ასურეთის იმპერიის]] მმართველობის ქვეშ იმყოფებოდა, რის შემდეგაც ხანმოკლე პერიოდის განმავლობაში ეგვიპტის გავლენაში მოექცა და საბოლოოდ ძვ. წ. 545 წელს [[აქემენიანთა იმპერია|აქემენიანთა]] მმართველობის ქვეშ გადავიდა.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> კვიპროსელები, [[სალამისი (კვიპროსი)|სალამისის]] მეფე ონეზილოსის ხელმძღვანელობით, შეუერთდნენ [[იონია|იონიურ ქალაქებში]] მცხოვრებ თანამემამულე ბერძნებს [[ძვ. წ. 499]] წელს აქემენიანთა წინააღმდეგ მიმართულ წარუმატებელ [[იონიელების აჯანყება|იონიურ აჯანყებაში]]. აჯანყება ჩახშობილ იქნა, თუმცა კვიპროსმა შეძლო ავტონომიის მაღალი ხარისხისა და ბერძნულ სამყაროსთან კავშირის შენარჩუნება.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> სპარსული მმართველობის მთელი პერიოდის განმავლობაში შეინიშნებოდა კვიპროსელი მეფეების მმართველობის უწყვეტობა, ხოლო მათ მიერ წამოწყებულ აჯანყებებს [[მცირე აზია]]ში მყოფი სპარსი მმართველები ახშობდნენ, რაც მიუთითებს, რომ კვიპროსელები კუნძულს აქამენიანთა დიდ მეფესთან უშუალო ურთიერთობებით მართავდნენ და აქ არ არსებობდა სპარსული სატრაპია.<ref name="Parpas">{{Cite web |url=https://www.academia.edu/8861166 |title=Alexander the Great and the Kingdoms of Cyprus – a Reconsideration |access-date=7 August 2022 |archive-date=7 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220807195911/https://www.academia.edu/8861166 |url-status=live |last1=Parpas |first1=Andreas P. |date=19 October 2014 }}</ref> კვიპროსის სამეფოები სარგებლობდნენ განსაკუთრებული პრივილეგიებით და ნახევრად ავტონომიური სტატუსით, თუმცა ისინი მაინც დიდი მეფის ბასალებად ითვლებოდნენ.<ref name="Parpas"/> [[ფაილი:პტოლემეს სამეფო.png|მინიატიურა|მარჯვნივ|კვიპროსი პტოლემეების სამეფოს შემადგენლობაში (ძვ. წ. 294-258)]] [[ძვ. წ. 333]] წელს, კუნძული [[ალექსანდრე მაკედონელი|ალექსანდრე მაკედონელმა]] დაიპყრო, ხოლო კვიპროსის ფლოტმა ალექსანდრეს დახმარება გაუწია [[ტვიროსის ალყა (ძვ. წ. 332)|ტვიროსის ალყის]] დროს ([[ძვ. წ. 332]] წელი). გარდა ამისა, ალექსანდრეს ჰყავდა ორი კვიპროსელი მხედართმთავარი — [[სტასანდერი]] და [[სტასანორი]], ორივე [[სოლი (კვიპროსი)|სოლიდან]], რომლებიც მოგვიანებით ალექსანდრეს იმპერიაში სატრაპებად დაინიშნენ. ალექსანდრეს გარდაცვალების შემდეგ, მისი იმპერიის დაყოფისა და შემდგომ მომხდარი შიდა ომების შედეგად, კვიპროსი შევიდა [[პტოლემეების სამეფო|პტოლემეების დინაასტის სახელმწიფოს]] შემადგენლობაში. სწორედ ამ პერიოდში მოხდა კუნძულის სრული ელინიზაცია. [[ძვ. წ. 58]] წელს კვიპროსი [[რომის რესპუბლიკა]]მ დაიპყრო და [[ძვ. წ. 22]] წელს ჩამოყალიბდა, როგორც რომაული პროვინცია.<ref name="lcweb2.loc.gov"/> === შუა საუკუნეები === [[286]] წელს, [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] აღმოსავლეთ და დასავლეთ ნაწილებად დაყოფის შემდეგ, კვიპროსი აღმოსავლეთ რომის იმპერიის (ასევე ცნობილი, როგორც [[ბიზანტიის იმპერია]]) შემადგენლობაში შევიდა; კუნძული ამ იმპერიის ნაწილად დაახლოებით 900 წლის განმავლობაში რჩებოდა. ბიზანტიური მმართველობის პირობებში, ანტიკურ ხანაში უკვე ჩამოყალიბებულმა ბერძნულმა ორიენტაციამ კიდევ უფრო განავითარა მძლავრი ელინისტურ-ქრისტიანული ხასიათი, რომელიც დღემდე წარმოადგენს ბერძენ კვიპროსელთა საზოგადოების ერთ-ერთ ძირითად მახასიათებელს.<ref name="Keefe 1993">Keefe, Eugene K.; Solsten, Eric (1993). "Historical Setting". In Solsten, Eric (ed.). [https://www.loc.gov/item/92036090/ Cyprus: A Country Study], (Fourth ed.). Washington, D.C.: Federal Research Division, Library of Congress. pp. 10–12. ISBN 0-8444-0752-6.</ref> [[649]] წლიდან კვიპროსი განიცდიდა [[ომაიანთა სახალიფო|ომაიანთა არაბული სახალიფოს]] მიერ განხორციელებულ თავდასხმებსა და დარბევებს. ბევრი მათგანი მოკლე და მცირე მასშტაბის რეიდი იყო, ზოგი კი — უფრო ფართომასშტაბიანი, რის შედეგადაც მრავალი კვიპროსელი დაიღუპა, ხოლო კუნძულის მნიშვნელოვანი სიმდიდრე გაიტაცეს ან გაანადგურეს.<ref name="Keefe 1993"/> ქალაქი [[სალამინი]] განადგურდა და აღარასდროს აღდგენილა.<ref name="lcweb2.loc.gov"/> ბიზანტიური კონტროლი უფრო მტკიცედ შენარჩუნდა კუნძულის ჩრდილოეთ სანაპიროზე, მაშინ როდესაც არაბებს მეტი გავლენა ჰქონდათ სამხრეთში. [[688]] წელს იმპერატორმა [[იუსტინიანე II (ბიზანტია)|იუსტინიანე II-მ]] და ხალიფა [[აბდ ალ-მალიქი|აბდ ალ-მალიქმა]] დადეს ხელშეკრულება, რომლის თანახმადაც კვიპროსი თანაბარი ოდენობით ხარკს უხდიდა სახალიფოს და იმპერიას, რჩებოდა პოლიტიკურად ნეიტრალური, თუმცა ფორმალურად იმპერიის მიერ ადმინისტრირებულ პროვინციად ითვლებოდა. ამ პერიოდის ბიზანტიური ეკლესიები არ შემონახულა, კუნძული კი ეკონომიკური დაქვეითების ეტაპზე გადავიდა.<ref>{{cite book |first=David Michael |author-link=Michael Metcalf |last=Metcalf |title=Byzantine Cyprus, 491–1191 |publisher=Cyprus Research Centre |year=2009|pages=32–33; 427–421}}</ref> სრული ბიზანტიური მმართველობა აღდგა [[965]] წელს, როდესაც იმპერატორმა [[ნიკიფორე II ფოკა]]მ ხმელეთსა და ზღვაზე გადამწყვეტი გამარჯვებები მოიპოვა.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> [[1156]] წელს [[რენო დე შატიიონი|რენო დე შატიიონმა]] და [[კილიკიის სომეხთა სამეფო|კილიკიის]] სომეხთა მეფე [[თოროს II|თოროს II-მ]] განახორციელეს კვიპროსის სამკვირიანი სამხედრო ოკუპაცია და კუნძულის ძარცვა. მოსახლეობისგან ამოიღეს დიდი ხარკი, ტყვედ ჩაიგდეს მაღალი იერარქიის მქონე მოქალაქეები გამოსასყიდის მიღების მიზნით. ამან კუნძულის ფართომასშტაბიანი ნგრევა გამოიწვია, მის ეკონომიკას კი სერიოზული ზიანი მიაყენა. რამდენიმე ბერძენი მღვდელი აწამეს და [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლში]] გადაასახლეს.<ref>Norwich, J. J. (1995) ''Byzantium: The Decline and Fall''. London: Viking, p. 121</ref> [[სურათი:Famagusta 01-2017 img14 Lala Mustafa Pasha Mosque.jpg|მინი|მარჯვნივ|[[ფამაგუსტის წმინდა ნიკოლოზის ტაძარი]]]] [[1185]] წელს ბიზანტიის იმპერიული ოჯახის წევრმა [[ისააკ კომნენოსი (კვიპროსი)|ისააკ კომნენოსმა]] დაიკავა კვიპროსი და გამოაცხადა მისი დამოუკიდებლობა იმპერიისგან. [[1191]] წელს, [[მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობა|მესამე ჯვაროსნული ლაშქრობის]] დროს, [[ინგლისის სამეფო|ინგლისის]] მეფე [[რიჩარდ I|რიჩარდ I ლონგულმა]] კუნძული ისააკს წაართვა.<ref>Riddle, J.M. ''A History of the Middle Ages''. Lanham, MD, US: Rowman & Littlefield 2008. p.&nbsp;326. [https://books.google.com/books?id=rhWpPr93KjMC&pg=PA326] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150915220219/https://books.google.com/books?id=rhWpPr93KjMC&pg=PA326|date=15 September 2015}}</ref> მან იგი გამოიყენა როგორც მნიშვნელოვანი სამხერო მომარაგების ბაზა, რომელიც შედარებით დაცული იყო [[სარკინოზები|სარკინოზთა]] თავდასხმებისგან. ერთი წლის შემდეგ რიჩარდმა კუნძული [[ტამპლიერები|ტამპლიერ რაინდებს]] მიჰყიდა, რომლებმაც, სისხლიანი აჯანყების შემდეგ, ის თავის მხრივ მიჰყიდეს [[გი დე ლუზინიანი|გი დე ლუზინიანს]]. მისი ძმა და მემკვიდრე, [[ამორი II (იერუსალიმი)|ამორი]], [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერატორმა]] [[ჰაინრიხ VI (სრი)|ჰაინრიხ VI-მ]] კვიპროსის მეფედ აღიარა.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> [[სურათი:Venetian walls and green parks Nicosia Republic of Cyprus Kypros.jpg|მინი|მარჯვნივ|[[ნიქოზიის ვენეციური კედლები|ნიქოზიის ვენეციური კედლები]]]] [[1473]] წელს ლუზინიანთა დინასტიის უკანასკნელი მეფის, [[ჟაკ II (კვიპროსი)|ჟაკ II-ის]] გარდაცვალების შემდეგ, კვიპროსი [[ვენეციის რესპუბლიკა]]მ დაიპყრო, ხოლო გარდაცვლილი მეფის ვენეციელი მეუღლე, დედოფალი [[კატერინა კორნარო]], ფორმალურ მმართველად დარჩა. ვენეციამ კვიპროსის სამეფო ოფიციალურად [[1489]] წელს მიიერთა, კატერინას გადადგომის შემდეგ.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> ვენეციელებმა გაამაგრეს [[ნიქოზია]], ააგეს რა მისი [[ნიქოზიის ვენეციური კედლები|თავდაცვითი კედლები]], და იგი მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრად აქციეს. ვენეციური მმართველობის განმავლობაში [[ოსმალეთის იმპერია]] ხშირად ახორციელებდა თავდასხმებს კვიპროსზე. [[1538]] წელს ოსმალებმა გაანადგურეს [[ლიმასოლი]], რის შედეგადაც, მოსალოდნელი თავდასხმის შიშით, ვენეციელებმა ასევე გაამაგრეს [[ფამაგუსტა]] და [[კირენია]].<ref name="lcweb2.loc.gov" /> === ოსმალეთის კვიპროსი === {{მთავარი|ოსმალეთის კვიპროსი}} [[1570]] წელს [[ოსმალეთის იმპერია]]მ 60,000-იანი არმია ფართომასშტაბიანი იერიში მიიტანა კვიპროსზე და, მიუხედავად [[ნიქოზია|ნიქოზიისა]] და [[ფამაგუსტა]]ს მოსახლეობის ძლიერი წინააღმდეგობისა, კუნძული ოსმალთა კონტროლის ქვეშ მოაქცია. კვიპროსის დაპყრობისას ოსმალურმა ძალებმა მრავალი ბერძენი და სომეხი ქრისტიანი მცხოვრები მოკლეს.<ref>{{cite web |url=http://countrystudies.us/cyprus/7.htm |editor=Eric Solsten |title=Cyprus: A Country Study |location=Washington |publisher=GPO for the Library of Congress |date=1991 |website=Countrystudies.us |access-date=16 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130117041546/http://countrystudies.us/cyprus/7.htm |archive-date=17 January 2013 |url-status=live}}</ref> ლათინური ელიტა განადგურდა და ანტიკური ხანის შემდეგ პირველად განხორციელდა მნიშვნელოვანი დემოგრაფიული ცვლილება მუსლიმური თემის ჩამოყალიბებით.<ref>{{cite book |last=Mallinson |first=William |title=Cyprus: A Modern History |publisher=I.&nbsp;B. Tauris |date=30 June 2005 |url=https://books.google.com/books?id=HEjkuhF2GsMC&pg=PA81 |isbn=978-1-85043-580-8 |page=1 |access-date=23 September 2020 |archive-date=17 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517121124/https://books.google.com/books?id=HEjkuhF2GsMC&pg=PA81 |url-status=live }}</ref> დაპყრობაში მონაწილე ჯარისკაცები კუნძულზე დასახლდნენ, ხოლო [[ანატოლია|ანატოლიიდან]] ჩამოასახლეს თურქი გლეხები და ხელოსნები.<ref>{{citation |last=Orhonlu |first=Cengiz |year=2010 |chapter=The Ottoman Turks Settle in Cyprus |title=The First International Congress of Cypriot Studies: Presentations of the Turkish Delegation |editor1-last=Inalcık |editor1-first=Halil |page=99 |publisher=Institute for the Study of Turkish Culture}}</ref> ეს ახალი საზოგადოება ასევე მოიცავდა ანატოლიიდან გამოძევებულ ტომებს, სხვადასხვა „არასასურველ“ პირსა თუ მუსლიმურ სექტათა წარმომადგენლებს, აგრეთვე კუნძულზე ახლად გამოსულიმანებულ მოსახლეობას.<ref>{{citation |last=Jennings |first=Ronald |year=1993 |title=Christians and Muslims in Ottoman Cyprus and the Mediterranean World, 1571–1640 |page=232 |publisher=New York University Press |isbn=978-0-8147-4181-8}}</ref> [[სურათი:Buyuk Han, Nicosia - panoramio.jpg|მინი|მარცხნივ|[[ბუიუქ ჰანი]], ქარვასლა ნიქოზიაში, ოსმალური არქიტექტურის ნიმუში]] ოსმალებმა გააუქმეს მანამდე არსებული [[ფეოდალიზმი|ფეოდალური სისტემა]] და კვიპროსში დანერგეს მილეთის სისტემა, რომლის მიხედვითაც არამუსლიმი მოსახლეობა საკუთარ რელიგიურ წინამძღოლებს ექვემდებარებოდა. ლათინური მმართველობის პერიოდისგან განსხვავებით, [[კვიპროსის მართლმადიდებელი ეკლესია|კვიპროსის ეკლესიის]] მეთაური იყო ბერძენ კვიპროსელთა მოსახლეობის წინამძღოლი და იყო შუამავალი ქრისტიან ბერძენ კვიპროსელებსა და ოსმალურ ხელისუფლებას შორის. ამ სტატუსის დახმარებით, კვიპროსის მართლმადიდებლურმა ეკლესიამ კუნძულზე კათოლიკური ეკლესიის ექსპანსიის მცდელობები აღკვეთა.<ref>{{cite web |url=http://www.mfa.gov.cy/mfa/Embassies/Embassy_Madrid.nsf/all/6A33D29D666143A6C1257A36002ECA14/$file/ChipreUnaVisionHistorica.pdf?openelement |title=Cyprus a Historical Overview (Chipre Una Visión Historica) |work=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Cyprus website |first=William |last=Mallinson |format=PDF |language=es |access-date=22 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017133438/http://www.mfa.gov.cy/mfa/Embassies/Embassy_Madrid.nsf/all/6A33D29D666143A6C1257A36002ECA14/$file/ChipreUnaVisionHistorica.pdf?openelement |archive-date=17 October 2013 |url-status=live}}</ref> კვიპროსზე ოსმალური მმართველობა ზოგჯერ მშვიდი, ზოგჯერ კი მჩაგვრელი იყო; ეს დამოკიდებული იყო სულთნებისა და ადგილობრივი მოხელეების ხასიათსა და პოლიტიკაზე.<ref name="Ottoman">[http://countrystudies.us/cyprus/7.htm Cyprus – Ottoman Rule] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130117041546/http://countrystudies.us/cyprus/7.htm |date=17 January 2013}}, ''U.S. Library of Congress''</ref> ოსმალური მმართველობის პერიოდში, მუსლიმებსა და ქრისტიანებს შორის შეფარდება მუდმივად იცვლებოდა. 1777–1778 წლებში 47,000 მუსლიმი კუნძულის 37,000 ქრისტიანს აღემატებოდა.<ref>{{citation |last=Hatay |first=Mete |year=2007 |title=Is the Turkish Cypriot population shrinking? |url=http://www.prio.org/Global/upload/Cyprus/Publications/Is%20the%20Turkish%20Cypriot%20Population%20Shrinking.pdf |page=19 |publisher=International Peace Research Institute |isbn=978-82-7288-244-9 |access-date=February 4, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150702022552/https://www.prio.org/Global/upload/Cyprus/Publications/Is%20the%20Turkish%20Cypriot%20Population%20Shrinking.pdf |archive-date=2 July 2015 |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150702022552/https://www.prio.org/Global/upload/Cyprus/Publications/Is%20the%20Turkish%20Cypriot%20Population%20Shrinking.pdf |date=2 ივლისი 2015 }}</ref> 1872 წლისთვის კუნძულის მოსახლეობა 144,000-მდე გაიზარდა, რომელთაგან 44,000 მუსლიმი და 100,000 ქრისტიანი იყო.<ref>''Osmanli Nufusu 1830–1914'' by Kemal Karpat, {{ISBN|975-333-169-X}} and ''Die Völker des Osmanischen'' by Ritter zur Helle von Samo.</ref> მუსლიმი მოსახლეობის ეს რიცხვი ასევე მოიცავს იმ ქრისტიანებს, რომლებმაც ფორმალურად მიიღეს ისლამი, თუმცა შინაგანად დარჩნენ ქრისტიანებად.<ref name="Jennings 1992">{{cite book |author=Ronald Jennings |title=Christians and Muslims in Ottoman Cyprus and the Mediterranean World, 1571–1640 |url=https://books.google.com/books?id=dslYF9LopnMC&pg=PT596 |date=1 August 1992 |publisher=NYU Press |isbn=978-0-8147-4318-8 |pages=596– |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160412181717/https://books.google.com/books?id=dslYF9LopnMC&pg=PT596 |archive-date=12 April 2016 |url-status=live}}</ref> [[სურათი:Ammoxostos.jpg|მინი|მარჯვნივ|[[1703]] წლის გრავიურა, რომელზეც ასახულია ქალაქი [[ფამაგუსტა]]]] [[1821]] წელს, [[საბერძნეთის რევოლუცია|საბერძნეთის დამოუკიდებლობისთვის ბრძოლის]] დაწყების შემდეგ, მრავალმა ბერძენმა კვიპროსელმა თანამემაულეების დასახმარებლად [[საბერძნეთი|საბერძნეთს]] მიაშურა. ამის საპასუხოდ, კვიპროსის ოსმალმა მმართველმა დააპატიმრა და სიკვდილით დასაჯა 486 გამოჩენილი ბერძენი კვიპროსელი, მათ შორის კვიპროსის არქიეპისკოპოსი კიპრიანოსი და ოთხი სხვა ეპისკოპოსი.<ref>{{cite book |last1=Mirbagheri |first1=Farid |title=Historical dictionary of Cyprus |date=2010 |publisher=Scarecrow Press |location=Lanham, Md. [u.a.] |isbn=978-0-8108-6298-2 |pages=xxvii, 124 |edition=[Online-Ausg.]. |url=https://books.google.com/books?id=f82Jn_H4VukC}}</ref> [[1828]] წელს საბერძნეთის პირველი პრეზიდენტი [[იოანის კაპოდისტრიასი]] კვიპროსის საბერძნეთთან შეერთების მოთხოვნით გამოვიდა; კუნძულზე მოხდა მრავალი მცირე არეულობა.<ref>{{cite book |author1=William Mallinson |author2=Bill Mallinson |title=Cyprus: a modern history |url=https://archive.org/details/cyprusmodernhist00mall |url-access=limited |publisher=I.B.Tauris |year= 2005 |page=[https://archive.org/details/cyprusmodernhist00mall/page/n30 10]|isbn=978-1-85043-580-8}}</ref> აჯანყებები მოაწყეს ოსმალური მმართველობით უკმაყოფილო როგორც ბერძენმა, ასევე — თურქმა კვიპროსელებმა, თუმცა ყველა მათგანი წარუმატებული იყო. ოსმალთა მრავალსაუკუნოვანი უღელი, მოსახლეობის უმეტესობის სიღარიბე და გადასახადების მუდმივი კრეფა კიდევ უფრო აღვივებდა ბერძნული ნაციონალიზმს და XX საუკუნისათვის, კვიპროსის საბერძნეთის სამეფოსთან [[ენოსის გაერთიანება (კვიპროსი)|შეერთების იდეა]] მტკიცედ იყო ჩამოყალიბებული.<ref name="Ottoman" /> ოსმალური მმართველობის დროს კვიპროსზე წერა-კითხვის ცოდნის დონე დაბალი იყო. ეს მაჩვენებელი გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ოსმალური მმართველობის დასრულების შემდეგაც გაგრძელდაა, ხოლო XX საუკუნეში სწრაფად გაუმჯობესდა.<ref>{{cite book |author=Baten, Jörg |title=A History of the Global Economy. From 1500 to the Present. |date=2016 |publisher=Cambridge University Press |page=51 |isbn=978-1-107-50718-0}}</ref> === ბრიტანული კვიპროსი === [[სურათი:Hosting the British flag at Nicosia.jpg|მინი|მარჯვნივ|ნიქოზიაში ბრიტანული დროშის აღმართვა 1878 წლის 12 ივლისს]] [[რუსეთ-ოსმალეთის ომი (1877-1878)|რუსეთ-ოსმალეთის ომისა (1877-1878)]] და [[ბერლინის კონგრესი]]ს შედეგად კვიპროსი ფაქტობრივად გადაეცა [[ბრიტანეთის იმპერია]]ს იმ პირობით, რომ იგი [[ოსმალეთის იმპერია]]ს შესაძლო რუსული აგრეესიისგან დაიცავდა.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> კვიპროსი იურიდიულად ოსმალეთის ტერიტორიად დარჩა [[1914]] წლის 5 ნოემბრამდე.<ref name="Lausanne">{{cite web |url=http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne |title=Treaty of Lausanne |archive-url=https://web.archive.org/web/20130112221242/http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne |archive-date=12 January 2013 |url-status=live}}</ref> ბრიტანეთი კუნძულს თავისი კოლონიური მარშრუტების დასაცავად იყენებდა. მიიჩნეოდა [[სუეცის არხი]]სკენ მიმავალ მნიშვნელოვან სტრატეგიულ საზღვაო წერტილად, რომელზეც თავის მხრივ, [[ინდოეთი]]სკენ მისასვლელი მთავარი გზა გადიოდა. მას შემდეგ რაც ოსმალეთის იმპერია [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომში]] ბრიტანეთის მტრების მხარეზე ჩაერთო, 1914 წლის 5 ნოემბერს ბრიტანეთმა კვიპროსი ოფიციალურად მიიერთა [[ეგვიპტე]]სა და [[სუდანი|სუდანთან]] ერთად.<ref name="Lausanne"/><ref name="lcweb2.loc.gov"/> [[1915]] წლის ოქტომბერში ბრიტანეთმა კვიპროსი [[საბერძნეთი|საბერძნეთს]] შესთავაზა იმ პირობით, რომ ის [[1913]] წელს დადებული ბერძნულ-სერბული პაქტით ნაკისრ ვალდებულებებს შეასრულებდა, სერბეთს ჯარებს მიაშველებდა და ამით, ომში ბრიტანეთის მხარეზე ჩაერთვებოდა.<ref name=Stavridis>Stavridis, Stavros Terry (31 July 1993), ''Greek-Cypriot Enosis of October 1915: "A Lost Opportunity?"''. La Trobe University. p. 289. Retrieved 5 August 2024.</ref> შეიქმნა „[[ენოსის გაერთიანება (კვიპროსი)|ენოსის]]“ იდეის განხორციელების საშუალება, თუმცა საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრის [[ალექსანდროს ზაიმისი]]ს ადმინისტრაციამ ბრიტანეთის შემოთავაზება უარყო.<ref name=Stavridis/><ref name=Stavridis/> [[1923]] წელს [[ლოზანის საზავო ხელშეკრულება|ლოზანის საზავო ხელშეკრულების]] თანახმად, ახლადშექმნილმა [[თურქეთი|თურქეთის რესპუბლიკამ]] კვიპროსის დათმობა აღიარა<ref>{{cite journal |last=Xypolia |first=Ilia |title='Cypriot Muslims among Ottomans, Turks and British |journal=Bogazici Journal |year=2011 |volume=25 |issue=2 |pages=109–120 |doi=10.21773/boun.25.2.6 |doi-access=free| issn = 1300-9583}}</ref> და [[1925]] წელს იგი ბრიტანეთის კოლონიად გამოცხადდა.<ref name="lcweb2.loc.gov" /> [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დროს მრავალი ბერძენი და თურქი კვიპროსელი ბრიტანულ პოლკში მსახურობდა. ბერძენ კვიპროსელ მოსახლეობაში თანდათანობით ჩნდებოდა იმედი, რომ ბრიტანული ადმინისტრაცია კუნძულს [[საბერძნეთი|საბერძნეთთან]] „ენოსისკენ“ (შეერთება) გაუძღვებოდა. „ენოსის“ იდეა თავის მხრივ, კიდევ უფრო ფართო ირედენტისტული „[[დიდი იდეა (საბერძნეთი)|დიდი იდეის]]“ ნაწილი იყო, — ბერძნული სახელმწიფოს დიდი პოლიტიკური ამბიცია, რომელიც გულისხმობდა ყოფილი ოსმალეთის იმპერიის ბერძნებით დასახლებული ტერიტორიების შემოერთებას, მათ შორის კვიპროსისა და მცირე აზიის ტერიტორიებისა და დედაქალაქის [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლში]] გადატანას. [[კვიპროსის მართლმადიდებელი ეკლესია]], რომლის წარმომადგენლებს საბერძნეთში ჰქონდათ განათლება მიღებული, მხარს უჭერდა ამ იდეის განხორციელებას. ეს რელიგიური მოხელეები და ბერძენი სამხედრო ოფიცერები მოგვიანებით გასამხედროებულ ორგანიზაცია „[[კვიპროსის გათავისუფლების ეროვნული ორგანიზაცია|EOKA-ს]]“ (კვიპროსის გათავისუფლების ეროვნული ორგანიზაცია) დააფუძნებენ.<ref>{{cite book |last1=Ker-Lindsay |first1=James |title=The Cyprus Problem: What Everyone Needs to Know |date=2011 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-975716-9 |pages=14–5 |url=https://books.google.com/books?id=xTL382g5sWwC |quote=They hoped that the transfer of administration would pave the way for the island to be united with Greece—an aspiration known as 'enosis'. At the time, these calls for enosis were not just limited to Cyprus. Instead, Cyprus was part of a wider political movement&nbsp;... This overarching political ambition was known as the Megali Idea (Great Idea).}}</ref><ref>{{cite book |last1=Lange |first1=Matthew |title=Educations in Ethnic Violence: Identity, Educational Bubbles, and Resource Mobilization |date=2011 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-139-50544-4 |page=88 |url=https://books.google.com/books?id=Ac2NRpHoY3EC}}</ref> ბერძენი კვიპროსელები კუნძულს ისტორიულ ბერძნულ მიწად განიხილავდნენ და საბერძნეთთან შეერთებას ბუნებრივ უფლებად მიიჩნევდნენ.<ref name="Diez 2002" /> 1950-იან წლებში „ენოსი“ ბერძნული სახელმწიფოს პოლიტიკის ნაწილი გახდა.<ref>{{cite book |last1=Huth |first1=Paul |title=Standing Your Ground: Territorial Disputes and International Conflict |date=2009 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-0-472-02204-5 |page=206 |url=https://books.google.com/books?id=NIAc-R5fgQoC |quote=From early 1950s onward Greece has favored union with Cyprus through a policy of enosis}}</ref> [[სურათი:Cypriot demonstration 1930.jpg|მინი|მარცხნივ|ბერძნების დემონსტრაცია „ენოსის“ მოთხოვნით, 1930 წელი]] თავდაპირველად, თურქ კვიპროსელთა ნაწილი ბრიტანული მმართველობის გაგრძელებას ემხრობოდა.<ref>{{cite book |last1=Papadakis |first1=Yiannis |last2=Peristianis |first2=Nicos |last3=Welz |first3=Gisela |title=Divided Cyprus: Modernity, History, and an Island in Conflict |date=18 July 2006 |publisher=Indiana University Press |isbn=978-0-253-11191-3 |page=2 |url=https://books.google.com/books?id=wzPG7b_m4swC&pg=PA2}}</ref> ისინი აღელვებით შეხვდნენ ბერძენ კვიპროსელთა მოწოდებებს „ენოსის“ შესახებ. მათ ახსოვდათ [[კრეტა|კრეტის]] საბერძნეთთან შეერთება, რამაც კრეტელი თურქების გადინება გამოიწვია, ამიტომ, “EOKA“-ს მოთხოვნების საპასუხოდ, კუნძულის გაყოფის პოზიციას მიემხრნენ.<ref>{{cite book |last1=Isachenko |first1=Daria |title=The Making of Informal States: Statebuilding in Northern Cyprus and Transdniestria |date=2012 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-0-230-39207-6 |page=37 |url=https://books.google.com/books?id=FQeVnXmjBzYC&pg=PA37}}</ref><ref>{{cite book |last1=Pericleous |first1=Chrysostomos |title=Cyprus Referendum: A Divided Island and the Challenge of the Annan Plan |date=2009 |publisher=I.B. Tauris |isbn=978-0-85771-193-9 |pages=135–6 |url=https://books.google.com/books?id=PHQAAwAAQBAJ&pg=PA135}}</ref><ref>{{cite book |last1=Mirbagheri |first1=Farid |title=Historical Dictionary of Cyprus |date=2009 |publisher=Scarecrow Press |isbn=978-0-8108-6298-2 |page=xiv|quote=Greek Cypriots engaged in a military campaign for enosis, union with Greece. Turkish Cypriots, in response, expressed their desire for taksim, partition of the island.}}</ref> თურქ კვიპროსელებს თავი კუნძულის განცალკევებულ ეთნიკურ ჯგუფად მიაჩნდათ და თვლიდნენ, რომ [[ერთა თვითგამორკვევა|თვითგამორკვევის]] უფლება ჰქონდათ.<ref name="Diez 2002">{{cite book |last1=Diez |first1=Thomas |title=The European Union and the Cyprus Conflict: Modern Conflict, Postmodern Union |date=2002 |publisher=Manchester University Press |isbn=978-0-7190-6079-3 |page=83 |url=https://books.google.com/books?id=A4QTUWBEC2kC&pg=PA83}}</ref> ამასთან, 1950-იან წლებში თურქი პოლიტიკოსი და პრემიერ-მინისტრი [[ადნან მენდერესი|ადნან მენდერესმა]] კვიპროსს „ანატოლიის გაგრძელებად“ მიიჩნევდა, უარყოფდა მისი ეთნიკური ნიშნით გაყოფას და კუნძულის მთლიანად [[თურქეთი|თურქეთთან]] მიერთებას უჭერდა მხარს. მათი ნაციონალისტური ლოზუნგები ეფუძნებოდა იდეას, რომ „კვიპროსი თურქეთია“, ხოლო მმართველი პარტია აცხადებდა, რომ კუნძული თურქეთის ნაწილი იყო და მას მისი უსაფრთხოებისთვის სასიცოცხლო მნიშვნელობა ჰქონდა. მას შემდეგ, რაც მათ გააცნობიერეს, რომ თურქი კვიპროსელები კუნძულის მოსახლეობის მხოლოდ 20%-ს შეადგენდნენ და ამდენად, ანექსია რეალისტური არ იყო, ეროვნული პოლიტიკა გაყოფისკენ შეიცვალა. ლოზუნგი „გაყოფა ან სიკვდილი“ თურქ კვიპროსელთა პროტესტებში ხშირად გამოიყენებოდა 1950-იანი წლების ბოლოში და 1960-იანი წლების განმავლობაში. მიუხედავად იმისა, რომ [[ციურიხი]]სა და [[ლონდონი]]ს კონფერენციების შემდეგ თურქეთი თითქოსდა აღიარებდა კვიპროსის სახელმწიფოს არსებობას და კუნძულის გაყოფის პოლიტიკას ფორმალურად ჩამოშორდა, თურქ და თურქ კვიპროსელ ლიდერთა მიზნად მაინც რჩებოდა კუნძულის ჩრდილოეთ ნაწილში დამოუკიდებელი თურქული სახელმწიფოს შექმნა.<ref>{{cite book |author=Behlul (Behlul) Ozkan (Ozkan) |title=From the Abode of Islam to the Turkish Vatan: The Making of a National Homeland in Turkey |url=https://books.google.com/books?id=kCArlsRcHUMC&pg=PA199 |date=26 June 2012 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-18351-1 |page=199 |quote=In line with the nationalist rhetoric that "Cyprus is Turkish", Menderes predicated his declaration upon the geographic proximity between Cyprus and Anatolia, thereby defining "Cyprus as an extension of Anatolia". It was striking that Menderes rejected partitioning the island into two ethnic states, a position that would define Turkey's foreign policy regarding Cyprus after 1957|access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150915212612/https://books.google.com/books?id=kCArlsRcHUMC&pg=PA199 |archive-date=15 September 2015 |url-status=live}}</ref><ref name="Bellingeri 2005">{{cite book |author1=G. Bellingeri |author2=T. Kappler |title=Cipro oggi |url=https://books.google.com/books?id=pUcSji-f1zYC&pg=PA27 |year=2005 |publisher=Casa editrice il Ponte |isbn=978-88-89465-07-3 |pages=27–29 |quote=The educational and political mobilisation between 1948–1958, aiming at raising Turkish national consciousness, resulted in the involving Turkey as motherland in the Cyprus Question. From then on, Turkey, would work hand in hand with the Turkish Cypriot leadership and the British government to oppose the Greek Cypriot demand for Enosis and realise the partition of Cyprus, which meanwhile became the national policy. |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150911010743/https://books.google.com/books?id=pUcSji-f1zYC&pg=PA27 |archive-date=11 September 2015 |url-status=live}}</ref> [[1950]] წლის იანვარში კვიპროსის ეკლესიამ სასულიერო პირების ზედამხედველობით და თურქ კვიპროსელთა მონაწილეობის გარეშე რეფერენდუმი მოაწყო,<ref>{{cite book |last1=Grob-Fitzgibbon |first1=Benjamin |title=Imperial Endgame: Britain's Dirty Wars and the End of Empire |date=2011 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-0-230-30038-5 |page=285}}</ref> რომელშიც მონაწილე ბერძენ კვიპროსელთა 96%-მა „ენოსის“ სასარგებლოდ მისცა ხმა.<ref>{{cite book|author=Dale C. Tatum |title=Who Influenced Whom?: Lessons from the Cold War |url=https://books.google.com/books?id=70NxlYekQIgC&pg=PA43 |access-date=21 August 2013 |date=1 January 2002 |publisher=University Press of America |isbn=978-0-7618-2444-2 |page=43 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131012220734/http://books.google.com/books?id=70NxlYekQIgC&pg=PA43 |archive-date=12 October 2013 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite book |author=Kourvetaris, George A. |title=Studies on modern Greek society and politics |publisher=East European Monographs |year=1999 |url=https://books.google.com/books?id=bE5oAAAAMAAJ&q=90%25 |page=347 |isbn=978-0-88033-432-7 |access-date=10 November 2020 |archive-date=17 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517125913/https://books.google.com/books?id=bE5oAAAAMAAJ&q=90%25 |url-status=live }}</ref> იმ დროისთვის ბერძნები კუნძულის მთლიანი მოსახლეობის 80.2%-ს შეადგენდნენ ([[1946]] წლის აღწერით). ბრიტანეთის ადმინისტრაციამ წინადადება წამოაყენა შეზღუდულ ავტონომიაზე კონსტიტუციის ფარგლებში, თუმცა ის უარყოფილ იქნა. [[1955]] წელს დაარსდა „[[კვიპროსის გათავისუფლების ეროვნული ორგანიზაცია]]“ (EOKA), რომელიც შეიარაღებული ბრძოლის გზით [[საბერძნეთი|საბერძნეთთან]] შეერთებას ისახავდა მიზნად. ამავე დროს თურქი კვიპროსელების მიერ შეიქმნა [[თურქული წინააღმდეგობის ორგანიზაცია]] (TMT), რომელიც „[[თაქსიმი (პოლიტიკა)|თაქსიმს]]“, ანუ კუნძულის გაყოფას მოითხოვდა.<ref>{{cite web |url=http://www.cyprus-conflict.net/www.cyprus-conflict.net/mavratsas.html |title=Politics, Social Memory, and Identity in Greek Cyprus since 1974 |author=Caesar V. Mavratsas |publisher=cyprus-conflict.net |access-date=13 October 2007 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080605233259/http://www.cyprus-conflict.net/www.cyprus-conflict.net/mavratsas.html |archive-date=5 June 2008}}</ref> ბრიტანელმა მოხელეებმა ამ ორგანიზაციის შექმნას ხელი არ შეუშალეს, რადგან შიშობდნენ, რომ ეს ბრიტანეთ-თურქეთის ურთიერთობებს დააზიანებდა.<ref name="Bellingeri 2005" /> === დამოუკიდებელი კვიპროსი === [[1960|1960 წლის]] [[16 აგვისტო]]ს, EOKA-ს შეიარაღებული კამპანიის და ციურიხისა და ლონდონის ხელშეკრულების თანახმად, კვიპროსი დამოუკიდებელ რესპუბლიკად გამოცხადდა ([[1963]] წლიდან ეს დღესასწაული აღინიშნება 1 ოქტომბერს).<ref name="independence"/> იმ დროისთვის კუნძულის მთლიანი მოსახლეობა 573,566 ადამიანი იყო, საიდანაც 442,138 (77.1%) ბერძენი, 104,320 (18.2%) თურქი და 27,108 (4.7%) სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენლები იყვნენ.<ref name="Solsten2">[http://countrystudies.us/cyprus/21.htm Eric Solsten, ed. ''Cyprus: A Country Study''] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110511100228/http://countrystudies.us/cyprus/21.htm |date=11 May 2011}}, Library of Congress, Washington, DC, 1991.</ref> ბრიტანეთი დარჩა [[აკროტირი და დეკელია|აკროტირიისა და დეკელიის]] ორი სუვერენული ბაზის მფლობელი, ხოლო სამთავრობო და საჯარო თანამდებობები ეთნიკური კვოტების მიხედვით განაწილდა, რაც თურქულ უმცირესობას პარლამენტსა და მთავრობაში ადგილების 30%-ს და მუდმივი [[ვეტო]]ს უფლებას ანიჭებდა, ასევე სამი სახელმწიფოსგან ([[საბერძნეთი]], [[თურქეთი]], [[ბრიტანეთი]]) იღებდა გარანტიებს. იმავე წლის სექტემბერში კვიპროსი [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაეროს]] წევრი გახდა. თუმცა, კონსტიტუციით განსაზღვრულმა ძალაუფლების განაწილებამ მალე იურიდიული შეუთანხმებლობა და ორივე მხარის უკმაყოფილება გამოიწვია. ნაციონალისტურმა ორგანიზაციებმა, შესაბამისად, საბერძნეთისა და თურქეთის სამხედრო დახმარებით, კვლავ დაიწყეს მზადება. ბერძენ კვიპროსელთა ლიდერებს მიაჩნდათ, რომ 1960 წლის კონსტიტუცია თურქ კვიპროსელებს ზედმეტად ფართო უფლებებს ანიჭებდა. მათ შეიმუშავეს გეგმა, რომლის მიზანი იყო კონსტიტუციის ბერძენ კვიპროსელთა სასარგებლოდ გადაწერა, საერთაშორისო საზოგადოების დარწმუნება ცვლილებების სისწორეში, და თურქი კვიპროსელების ძალადობრივი დაქვემდებარება, თუ ისინი გეგმას არ მიიღებდნენ.<ref name="Solsten1">[http://countrystudies.us/cyprus/12.htm Eric Solsten, ed. ''Cyprus: A Country Study''] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20111012050603/http://countrystudies.us/cyprus/12.htm |date=12 October 2011}}, Library of Congress, Washington, DC, 1991.</ref> ურთიერთობები კიდევ უფრო გაუარესდა, როდესაც კვიპროსის პრეზიდენტი, მთავარეპისკოპოსი [[მაკარიოს III]], კონსტიტუციის ცვლილებების მოთხოვნით გამოვიდა. მოთხოვნა უარყვეს თურქეთმა და თურქმა კვიპროსელებმა.<ref name="Solsten1" /> ეთნიკური კონფლიქტი [[1963]] წლის 21 დეკემბერს გაღვივდა, როდესაც ბერძენ კვიპროსელთა პოლიციის მოქმედების შედეგად ორი თურქი კვიპროსელი დაიღუპა. [[სისხლიანი შობა (1963)|განვითარებული კონფლიქტის]] შედეგად, 364 თურქი კვიპროსელი და 174 ბერძენი კვიპროსელი დაიღუპა,<ref>Oberling, Pierre. ''The road to Bellapais'' (1982), Social Science Monographs, [https://books.google.com/books?id=XIK6AAAAIAAJ&q=According+to+official+records%2C+364+Turkish+Cypriots+and+174+Greek+Cypriots+were+killed+during+the+1963-1964+crisis. p.&nbsp;120] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230428082807/https://books.google.com/books?id=XIK6AAAAIAAJ&q=According+to+official+records,+364+Turkish+Cypriots+and+174+Greek+Cypriots+were+killed+during+the+1963-1964+crisis. |date=28 April 2023 }}</ref> 109 თურქული ან შერეული სოფელი გაანადგურდა, მოხდა 25,000–30,000 თურქის იძულების წესით გადაადგილება. კრიზისის შედეგად, თურქებმა [[თურქი კვიპროსელების ანკლავი|ანკლავებში]] დაიწყეს ცხოვრება, მათმა წარმომადგენლობამ კი სამთავრობო პოზიციები დატოვა. რესპუბლიკის სტრუქტურა პრეზიდენტ მაკარიოსის მიერ, ერთპიროვნულად შეცვალა, ნიქოზია კი მწვანე ხაზით გაიყო, სადაც [[გაეროს სამშვიდობო ძალები]] განლაგდნენ. === ომი და გაყოფა === [[სურათი:Cy-map.png|მინი|upright=1.6|გაყოფილი კვიპროსის რუკა]] 1974 წლის 15 ივლისს, [[საბერძნეთი]]ს მმართველმა [[შავი პოლკოვნიკები|ხუნტამ]] [[დიმიტრიოს იოანიდისი]]ს ხელმძღვანელობით, კვიპროსზე სახელმწიფო გადატრიალება მოაწყო, რომლის მიზანი კუნძულის საბერძნეთთან შეერთება იყო. გადატრიალებამ დაამხო პრეზიდენტი [[მაკარიოს III]] და მის ნაცვლად ხელისუფლებაში მოიყვანა „ენოსის“ მხარდამჭერი ნაციონალისტი [[ნიკოს სამპსონი]].<ref>{{Cite magazine |title=Cyprus: Big Troubles over a Small Island |date=29 July 1974 |magazine=[[ტაიმი (ჟურნალი)|Time]]|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,911440,00.html |access-date=13 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111221060408/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,911440,00.html |archive-date=21 December 2011 |url-status=dead}}</ref> გადატრიალების საპასუხოდ, ხუთი დღის შემდეგ, 1974 წლის 20 ივლისს, თურქეთის არმია კუნძულზე შეიჭრა და ეს ნაბიჯი 1960 წლის გარანტიის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე კონსტიტუციური წესრიგის აღდგენის უფლებაზე დაყრდნობით გაამართლა. ეს არგუმენტი გაერომ და საერთაშორისო საზოგადოებამ არ მიიღო.<ref>{{cite book |last1=Gray |first1=Christine |title=International Law and the Use of Force |date=2008 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-102162-6 |page=94 |url=https://books.google.com/books?id=qnFCAgAAQBAJ |access-date=23 September 2020 |archive-date=17 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517124202/https://books.google.com/books?id=qnFCAgAAQBAJ |url-status=live }}</ref> თურქეთის სამხედრო-საჰაერო ძალებმა კვიპროსზე ბერძნული პოზიციები დაბომბეს, ხოლო პარაშუტისტები [[ნიქოზია]]სა და [[კირენია]]ს შორის მდებარე ტერიტორიაზე დაეშვნენ, სადაც უკვე განლაგებულნი იყვნენ კარგად შეიარაღებული თურქი კვიპროსელები; პარალელურად, კირენიის სანაპიროსთან თურქულმა ხომალდებმა გადმოსხა 6,000 ჯარისკაცი, აგრეთვე ტანკები, სატვირთო მანქანები და ჯავშანტექნიკა.<ref>{{cite book |author=Taki Theodoracopulos |title=The Greek Upheaval: Kings, Demagogues, and Bayonets |url=https://books.google.com/books?id=ZPscAAAAYAAJ |date=1 January 1978 |publisher=Caratzas Bros. |isbn=978-0-89241-080-4 |page=66 |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150911011201/https://books.google.com/books?id=ZPscAAAAYAAJ |archive-date=11 September 2015 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite book |author1=Eric Solsten |author2=Library of Congress. Federal Research Division |title=Cyprus, a country study |url=https://books.google.com/books?id=5UuFAAAAIAAJ |year=1993 |publisher=Federal Research Division, Library of Congress |isbn=978-0-8444-0752-4 |page=219 |access-date=20 June 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905234346/https://books.google.com/books?id=5UuFAAAAIAAJ |archive-date=5 September 2015 |url-status=live}}</ref> სამი დღის შემდეგ, დაიდო ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება.<ref name="Craig 2001">{{cite book |author1=Brendan O'Malley |author2=Ian Craig |title=The Cyprus Conspiracy: America, Espionage and the Turkish Invasion |url=https://books.google.com/books?id=4Jz3AgAAQBAJ&pg=PA195 |date=25 June 2001 |publisher=I.B. Tauris |isbn=978-0-85773-016-9 |pages=195–197 |access-date=11 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160412182115/https://books.google.com/books?id=4Jz3AgAAQBAJ&pg=PA195 |archive-date=12 April 2016 |url-status=live}}</ref> ამ დროისთვის, თურქეთის კონტროლქვეშ იყო მოქცეული კირენია, კირენიასა და ნიქოზიას დამაკავშირებელი კორიდორი, საკუთვრივ ნიქოზიის თურქული კვარტალი.<ref name="Craig 2001" /> ათენის ხუნტა, ხოლო შემდეგ კვიპროსში სამპსონის რეჟიმი დაემხო. ნიქოზიაში [[გლაფკოს კლირიდისი|გლაფკოს კლირიდისმა]] დროებით პრეზიდენტის პოსტი დაიკავა.<ref name="Craig 2001" /> თუმცა [[ჟენევა]]ში სამშვიდობო მოლაპარაკებების შემდეგ თურქეთის მთავრობამ კირენიის პლაცდარმი გააძლიერა და 14 აგვისტოს მეორე შეჭრა დაიწყო.<ref>{{cite book |author=Sumantra Bose |title=Contested Lands: Israel-Palestine, Kashmir, Bosnia, Cyprus, and Sri Lanka |url=https://books.google.com/books?id=KKZcgOJPjVkC&pg=PA86 |date=30 June 2009 |publisher=Harvard University Press |isbn=978-0-674-02856-2 |page=86 |access-date=11 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160412133548/https://books.google.com/books?id=KKZcgOJPjVkC&pg=PA86 |archive-date=12 April 2016 |url-status=live}}</ref> ამ შეჭრის შედეგად [[მორფუ]], [[კარპასის ნახევარკუნძული|კარპასი]], [[ფამაგუსტა]] და [[მესაორია]] თურქეთის კონტროლის ქვეშ მოექცა. საერთაშორისო ზეწოლამ ცეცხლის შეწყვეტა გამოიწვია და იმ დროისთვის კუნძულის 36% თურქების მიერ იყო დაკავებული, ხოლო 180,000 ბერძენი კვიპროსელი ჩრდილოეთში მდებარე საკუთარი სახლებიდან განიდევნა.<ref>U.S. Congressional Record, V.&nbsp;147, Pt.&nbsp;3, 8 March 2001 to 26 March 2001 [https://books.google.com/books?id=fJ9DhiRRtIoC&pg=PA4095] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150910224624/https://books.google.com/books?id=fJ9DhiRRtIoC&pg=PA4095|date=10 September 2015}}</ref> ამავე დროს, დაახლოებით 50,000 თურქი კვიპროსელი გადასახლდა ჩრდილოეთში და ისინი ბერძნებისგან გამოთავისულებულ სახლებში დაფუძნდნენ. მოგვიანებით ([[1983]]) გამოცხადებულ იქნა „[[ჩრდილოეთ კვიპროსის თურქული რესპუბლიკა]]“, რომელიც ამ დრომდე მხოლოდ თურქეთს ჰყავს აღიარებული. == სახელმწიფო == * '''სახელმწიფო სისტემა''' — [[საპრეზიდენტო რესპუბლიკა]] (ბერძნული და თურქული ზონები). * '''სახელმწიფოს მეთაური''' — [[კვიპროსის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] [[ნიკოს ქრისტოდულიდისი]] ბერძნულ ზონაში და პრეზიდენტი რ. დენქთაში თურქულ ზონაში. * '''საკანონმდებლო ორგანო''' — ერთპალატიანი [[პარლამენტი]] (80 წევრი) — ბერძნულ ზონაში; ერთპალატიანი პარლამენტი (50 წევრი) — თურქულ ზონაში. == ადმინისტრაციული დაყოფა == {{მთავარი|კვიპროსის ადმინისტრაციული დაყოფა}} კვიპროსის რესპუბლიკა იყოფა 6 რაიონად ({{lang-el|επαρχίες}}, ''ეპარქია''). * [[ნიქოზიის რაიონი|ნიქოზია]] (Λευκωσία ''ლევქოზია'', თურქ. ''ლევკოშა'') — იყოფა ბერძნულ და თურქულ სექტორებად; * [[კირენიის რაიონი|კირენია]] (Κερύvεια, თურქ. ''გირნე'') — მთლიანად თურქულ სექტორშია; * [[ლარნაკის რაიონი|ლარნაკა]] (Λάρνακα, თურქ. ''იშქელე'') — ბერძნული სექტორი, მცირე ნაწილი თურქულ სექტორში; * [[ლიმასოლის რაიონი|ლიმასოლი]] (Λεμεσός ''ლემესოსი'') — ბერძნული სექტორი; * [[პაფოსის რაიონი|პაფოსი]] (Πάφος, თურქ. ''ბაფი'') — ბერძნული სექტორი; * [[ფამაგუსტის რაიონი|ფამაგუსტა]] (Αμμόχωστος ''ამოხოსტოსი'', თურქ. ''გაზიმაგუშა (მაგუშა)'' — უდიდესი ნაწილი მდებარეობს თურქულ სექტორში, სამხრეთი ნაწილი ბერძნულ სექტორში. == დემოგრაფია == [[ფაილი:Ethnographic distribution in Cyprus 1960.jpg|მინი|მარცხნივ|1960 წლის ეთნოგრაფიული რუკა.]] 2001 წლის CIA World Factbook-ის მონაცემებით, კუნძულის მოსახლეობის 77% შეადგენდა [[ბერძნები|ბერძენს]], ხოლო 18% [[თურქები|თურქს]].<ref>{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2075.html#cy|title=The World Factbook – Ethnic Groups|publisher=Central Intelligence Agency|accessdate=22 June 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190106010801/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2075.html#cy|archivedate=6 იანვარი 2019}}</ref> 2011 წლის აღწერის მიხედვით კუნძულზე ასევე 10,520 [[რუსი]] ცხოვრობდა.<ref>{{cite book |last1=Boyle|first1=Kevin|last2=Sheen|first2=Juliet|year=1997|title=Freedom of Religion and Belief: A World Report|url=https://archive.org/details/freedomofreligio00kevi|place=|publisher=Routledge|page=[https://archive.org/details/freedomofreligio00kevi/page/288 288]|isbn=0-415-15978-4}}</ref><ref>{{cite book |last=Salih|first=Halil Ibrahim|year=2004|title=Cyprus: Ethnic Political Counterpoints|url=https://archive.org/details/cyprusethnicpoli0000sali|place=|publisher=University Press of America|page=[https://archive.org/details/cyprusethnicpoli0000sali/page/121 121]|isbn=0-415-15978-4}}</ref><ref>{{cite book |last=Karoulla-Vrikki|first=Dimitra|year=2009|chapter=Greek in Cyprus: Identity Oscillations and Language Planning |title=Standard languages and language standards: Greek, past and present|editor1-last=Georgakopoulou|editor1-first=Alexandra|editor2-last=Silk|editor2-first=M.S. (eds)|place=|publisher=Ashgate Publishing|page=188|isbn=0-7546-6437-6}}</ref><ref>{{cite book |last=Hadjipavlou|first=Maria|year=2002|chapter=Cyprus: A Partnership Between Conflict Resolution and Peace Education |title=Peace Education: The Concept, Principles, and Practices Around the World|url=https://archive.org/details/peaceeducationco0000unse|editor1-last=Salomon|editor1-first=Gavriel|editor2-last=Nevo|editor2-first= Baruch (eds)|place=|publisher=Routledge|page=[https://archive.org/details/peaceeducationco0000unse/page/195 195]|isbn=0-8058-4193-8}}</ref> დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მთლიან კუნძულზე პირველი აღწერა ჩტარდა 1960 წელს, რომლის მიხედვითაც მთლიანი მოსახლეობა შეადგენდა 573 566 ადამიანს, საიდანაც 442 138 (77,1 %) იყო ბერძენი, 104 320 (18,2 %) თურქი, და 27 108 (4,7 %) სხვა ეროვნების.<ref name="Shrinking">Hatay, Mete "Is the Turkish Cypriot Population Shrinking?", International Peace Research Institute, 2007. Pages 22–23.</ref> [[საერთაშორისო კრიზისული ჯგუფი]]ს მონაცემებით [[2010]] წელს კუნძულის მოსახლეობა შეადგენდა 1,1 მილიონს,<ref>{{cite web|author=International Crisis Group|year=2010|title=CYPRUS: BRIDGING THE PROPERTY DIVIDE|url=http://www.crisisgroup.org/~/media/Files/europe/turkey-cyprus/cyprus/210%20Cyprus%20-%20Bridging%20the%20Property%20Divide.ashx|publisher=International Crisis Group|page=1|accessdate=2014-11-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111103083632/http://www.crisisgroup.org/~/media/Files/europe/turkey-cyprus/cyprus/210%20Cyprus%20-%20Bridging%20the%20Property%20Divide.ashx|archivedate=2011-11-03}}</ref> რომელთაგანაც ჩრდილოეთ ნაწილში მცხოვრები დაახლოებით 300 000 ადამიანი დაბადებულია თურქეთში.<ref>{{cite web|author=International Crisis Group|year=2010|title=CYPRUS: BRIDGING THE PROPERTY DIVIDE|url=http://www.crisisgroup.org/~/media/Files/europe/turkey-cyprus/cyprus/210%20Cyprus%20-%20Bridging%20the%20Property%20Divide.ashx|publisher=International Crisis Group|page=2|accessdate=2014-11-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111103083632/http://www.crisisgroup.org/~/media/Files/europe/turkey-cyprus/cyprus/210%20Cyprus%20-%20Bridging%20the%20Property%20Divide.ashx|archivedate=2011-11-03}}</ref> === ქალაქები === კუნძულის უდიდესი ქალაქებია: [[ლიმასოლი]] (101 000), [[სტროვოლოსი]] (67 904), [[ნიქოზია]] (55 014), [[ლარნაკა]] (51 468), [[ლაკატამია]] (38 435), [[პაფოსი (კვიპროსი)|პაფოსი]] (32 892). === რელიგია === [[ფაილი:Kloster Kykkos BW 2023-09-20 10-56-59.jpg|მარცხნივ|მინი|[[კიკოსის მონასტერი]]]] კვიპროსზე მაცხოვრებელი თითქმის ყველა ბერძენი [[კვიპროსის მართლმადიდებელი ეკლესია|კვიპროსის მართლმადიდებელი ეკლესიის]] წევრია<ref>{{cite web|url=http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/All/817E9279C04E4480C2257023002B858C?OpenDocument|title=About Cyprus – Towns and Population|work=Government Web Portal – Areas of Interest|publisher=[[კვიპროსის მთავრობა]]|accessdate=9 February 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120225142919/http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/All/817E9279C04E4480C2257023002B858C?OpenDocument |archivedate=2012-02-25}}</ref><ref name="Congress">{{cite web|url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/cytoc.html|title=A Country Study: Cyprus|last=Solsten|first=Eric|date=January 1991|work=Federal Research Division|publisher=[[კონგრესის ბიბლიოთეკა]]|accessdate=9 February 2010}}</ref>, ხოლო თურქების უმეტესობა [[სუნიზმი]]ს წარმომადგენელია. 2005 წლის Eurobarometer-ის მიხედვით,<ref>{{cite web|url=http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_225_report_en.pdf |title=Social values, Science and Technology |format=PDF |accessdate=25 October 2009}}</ref> კვიპროსი [[ევროკავშირი]]ს ერთ-ერთი ყველაზე რელიგიური სახელმწიფოა. კვიპროსის პირველი [[კვიპროსის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] [[მაკარიოს III]] იყო [[მთავარეპისკოპოსი]]. კვიპროსის მართლმადიდებლური ეკლესიის დღევანდელი მთავარი არის [[ქრიზოსტომოს II (კვიპროსის მთავარეპისკოპოსი)|ქრიზოსტომოს II]]. [[ხალა სულთან ტეკეს მეჩეთი]], რომელიც მდებარეობს [[ლარნაკას მლაშე ტბა]]სთან არის სუნიტების მესამე ყველაზე წმინდა ადგილი<ref>{{cite web | url = http://notes.utk.edu/bio/unistudy.nsf/0/3ed1a6838771b4f485256fc4005d54a1?OpenDocument | title = Assessing the Isle of Cyprus | accessdate = 12 November 2006 | last = Bowen | first = George E. | date = 3 April 2001 | publisher = Patrick S. O'Brien on the [[ტენესის უნივერსიტეტი]] server | quote = Three historic churches and monasteries are within the city. Just outside the city is the location of the Hala Sultan Tekke Mosque, the third holiest place for Muslims in the world. | archiveurl = https://web.archive.org/web/20130823100729/http://notes.utk.edu/bio/unistudy.nsf/0/3ed1a6838771b4f485256fc4005d54a1?OpenDocument | archivedate = 23 აგვისტო 2013 }}</ref><ref>{{cite journal | last = Drayton | first = Penny|date=January 1993 | title = Aphrodite's island | journal = Wood & water | volume = 2 | issue = 41}} Cited by: {{cite journal| last = Trubshaw| first = Bob|date=February 1993| title = The Black Stone – the Omphalos of the Goddess| journal = Mercian Mysteries| issue = 14| id = | url = http://www.indigogroup.co.uk/edge/blstone.htm| accessdate =12 November 2006| quote = In Cyprus is another highly venerated Islamic site – the third most important after Mecca and Medina – the Hala Sultan Tekke.}}</ref> და წარმოადგენს [[მლოცვარეობა|მოლოცვის]] საგანს როგორც [[მუსლიმანობა|მუსლიმანების]]<ref>[http://www.undp-act.org/data/Articles/E-NEWSLETTER/IS1_story5.htm "Hala Sultan Tekke: Where East meets West"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130117041557/http://www.undp-act.org/data/Articles/E-NEWSLETTER/IS1_story5.htm |date=2013-01-17 }}, [[UNDP]]-ACT in Cyprus newsletter, Spring 2006. Retrieved 28 June 2013.</ref> ასევე [[ქრისტიანობა|ქრისტიანებისთვისაც]].<ref>Papalexandrou, Nassos, "[http://muse.jhu.edu/journals/journal_of_modern_greek_studies/summary/v026/26.2.papalexandrou.html Hala Sultan Tekke, Cyprus: An Elusive Landscape of Sacredness in a Liminal Context]", Journal of Modern Greek Studies, Volume 26, Number 2, October 2008, pp. 251–281</ref> === ენები === [[ფაილი:Cyprus road sign roundabound destinations.svg|მინი|მარცხნივ|საგზაო ნიშნები ბერძნულად და ინგლისურად.]] კვიპროსს აქვს ორი ოფიციალური ენა, [[ბერძნული ენა|ბერძნული]] და [[თურქული ენა|თურქული]].<ref name=languages>{{Cite web |url=http://www.presidency.gov.cy/presidency/presidency.nsf/all/1003AEDD83EED9C7C225756F0023C6AD/$file/CY_Constitution.pdf |format=PDF |title=The Constitution of the Republic of Cyprus |publisher=President of the Republic of Cyprus |section=Article 3 |page=2 |accessdate=18 November 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131203001544/http://www.presidency.gov.cy/presidency/presidency.nsf/all/1003AEDD83EED9C7C225756F0023C6AD/$file/CY_Constitution.pdf |archivedate=3 დეკემბერი 2013 }}</ref> [[სომხური ენა|სომხური]] და [[კვიპროსულ-არაბული ენა|კვიპროსულ-არაბული]] არის აღიარებული როგორც უმცირესობის ენები.<ref>{{cite web|url=http://languagecharter.eokik.hu/sites/StatesParties/Cyprus.htm|title=Implementation of the Charter in Cyprus|work=Database for the European Charter for Regional or Minority Languages|publisher=Public Foundation for European Comparative Minority Research|accessdate=20 May 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111024143749/http://languagecharter.eokik.hu/sites/StatesParties/Cyprus.htm|archivedate=24 ოქტომბერი 2011}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ec.europa.eu/education/languages/archive/languages/langmin/euromosaic/cy1_en.html |title=EUROPA – Education and Training – Regional and minority languages – Euromosaïc study |work=Europa (web portal) |date=27 October 2006 |accessdate=3 April 2011}}</ref> მიუხედავად ოფიციალური სტატუსის არქონისა სალაპარაკოდ [[ინგლისური ენა|ინგლისური]] ფართოდ გამოიყენება. ინგლისური გამოიყენება გზების აღნიშვნებზა, რეკლამებში და ა.შ.<ref name="Ammon et al. 2006">{{cite book|editor1-last=Ammon|editor1-first=Ulrich|editor2-last=Dittmar|editor2-first=Norbert|editor3-last=Mattheier|editor3-first=Klaus J.|editor4-last=Trudgill|editor4-first=Peter|displayeditors=4|chapter=Greece and Cyprus|pages=1881–1889|title=Sociolinguistics: an international handbook of the science of language and society / Soziolinguistik: ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft|year=2006|edition=2nd|series=Handbooks of linguistics and communication science / Handbücher zur Sprach- und Kommunikationswissenschaft|volume=3|location=Berlin|publisher=Walter de Gruyter|url=http://books.google.com/books?id=LMZm0w0k1c4C}}</ref> ბრიტანული მმართველობის პერიოდში ინგლისური იყო ერთადერთი ოფიციალური ენა, ასევე [[დე ფაქტო]] [[1986]] წლამდე გამოიყენებოდა სასამართლოში, ხოლო საკანონმდებლო საქმიანობაში [[1996]] წლამდე.<ref name="Euromosaic">{{cite web|title=Cyprus|work=Euromosaic III|url=http://ec.europa.eu/languages/documents/cy_en.pdf|accessdate=3 July 2013}}</ref> ბერძნული მოსახლეობის 80,4%-სთვის ინგლისური წარმოადგენს [[მეორე ენა]]ს.<ref name="eurostat 49/2010">{{cite paper|last1=Mejer|first1=Lene|last2=Boateng|first2=Sadiq Kwesi|last3=Turchetti|first3=Paolo|title=Population and social conditions|series=Statistics in Focus|issue=49/2010|year=2010|publisher=[[eurostat]]|url=http://epp.eurostat.ec.europa.eu/cache/ITY_OFFPUB/KS-SF-10-049/EN/KS-SF-10-049-EN.PDF|accessdate=2014-11-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141114041043/http://epp.eurostat.ec.europa.eu/cache/ITY_OFFPUB/KS-SF-10-049/EN/KS-SF-10-049-EN.PDF|archivedate=2014-11-14}}</ref> ქვეყნის უმცირესობებში ფართოდ გამოიყენება [[რუსული ენა]]. ასევე მოსახლეობის 12 % საუბრობს [[ფრანგული ენა|ფრანგულად]], ხოლო 5 % [[გერმანული ენა|გერმანულად]].<ref name="Europeans and their Languages">[http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_243_en.pdf Europeans and their Languages], [[Eurobarometer]], European Commission, 2006.</ref> {| class="infobox" style="float:right;" |colspan="2"|'''კვიპროსის არარეზიდენტი უდიდესი ჯგუფები''' |-\ ! ეროვნება|| რაოდენობა (2011) |- |{{flag|საბერძნეთი}} || 29 321 |- |{{flag|გაერთიანებული სამეფო}} || 24 046 |- |{{flag|რუმინეთი}} || 23 706 |- |{{flag|ბულგარეთი}} || 18 536 |- |{{flag|ფილიპინები}} ||9413 |- |{{flag|რუსეთი}} || 8164 |- |{{flag|შრი-ლანკა}} || 7269 |- |{{flag|ვიეტნამი}} || 7028 |- |{{flag|სირია}} || 3054 |- |{{flag|ინდოეთი}} || 2933 |- |} == ეკონომიკა == * '''რესურსები''' — [[სპილენძი]], [[პირიტი]], [[აზბესტი]], [[თაბაშირი]], საშენი [[ხე-ტყე]], [[მარილი]], [[მარმარილო]], [[თიხა]]. * '''ექსპორტი''' — [[ტანსაცმელი]], [[ფეხსაცმელი]], [[ღვინო]], [[კარტოფილი]], [[ციტრუსები]]. * '''ვალუტა''' — [[ევრო]] (2008 წლის 1 იანვრამდე — [[კვიპროსის ფუნტი]]), თურქულ ზონაში — [[თურქული ლირა]]. == ტურიზმი == {{მთავარი|კვიპროსის ტურიზმი}} ტურიზმს კვიპროსის ეკონომიკაში დომინანტი როლი უკავია.<ref>{{cite web|url=http://www.wttc.org/2006TSA/pdf/Cyprus.pdf|title=Cyprus Travel & Tourism - Climbing to new heights.|accessdate=2007-03-02|last=|year=2006|format=PDF|work=[[Accenture]]|publisher=World Travel and Tourism Council|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120212124957/http://www.wttc.org/2006TSA/pdf/Cyprus.pdf/|archivedate=2012-02-12}}</ref> [[2006]] წელს, ამ სექტორიდან მიღებულმა შემოსავლებმა [[მთლიანი შიდა პროდუქტი]]ს 10,7 % შეადგინა. მასში დასაქმებული იყო 113 000 ადამიანი. კვიპროსში, მსოფლიოში მე-40 ყველაზე პოპულარულ [[ტურიზმი|ტურისტულ]] ქვეყანაში ყოველწლიურად 2 მილიონი ადამიანი ჩადის.<ref>{{cite web|url=http://www.nationmaster.com/graph/eco_tou_arr_percap-economy-tourist-arrivals-per-capita|title=Economy Statistics > Tourist arrivals (per capita) (most recent) by country|accessdate=2010-01-29|work=Nationmaster}}</ref> [[1975]] წელს, [[მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაცია|მსოფლიო ტურიზმის ორგანიზაციის]] შექმნისთანავე კვიპროსი მისი სრულუფლებიანი წევრი გახდა.<ref>{{cite web|url=http://www.unwto.org/states/eng.html|title=UNWTO member states|accessdate=2007-03-02|publisher=World Tourism Organization (UNWTO)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060620051928/http://www.unwto.org/states/eng.html|archivedate=2006-06-20}}</ref> [[2011]] წლის [[მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმი]]ს მონაცემებით, ''მოგზაურობისა და ტურიზმის კონკურენტუნარიანობის ინდექსით'' კვირპროსს 24-ე ადგილი უკავია. ტურისტული ინფრასტრუქტურის თვალსაზრისით, კვიპროსს მსოფლიოში 1-ლი ადგილი უკავია.<ref>{{cite news|first=|last=|coauthors=|title=Travel and Tourism Competitiveness Index|year=2011|publisher=|url=http://cyprus.etourism-forum.com/wikis/cyprustourism/country-profile-travel-and-tourism-indicators.aspx|work=World Economic Forum]]|pages=|accessdate=2011-06-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110604142544/http://cyprus.etourism-forum.com/wikis/cyprustourism/country-profile-travel-and-tourism-indicators.aspx|archivedate=2011-06-04}}</ref> == მემკვიდრეობა == ისტორიული [[მუზეუმი]] [[ნიქოზია]]ში, ამატუსის ფინიკიური კოლონის ნაშთები, [[ვენეცია|ვენეციური]] ციხე-სიმაგრე (XII ს.), [[პაფოსი]], [[ტროოდოსი]]ს მთიანეთის ძეგლები. ბრიტანული [[კოლონიზაცია|კოლონიზაციის]], რომელიც 1959 წლამდე გაგრძელდა, ყველაზე თვალშისაცემი მემკვიდრეობაა მარცხენამხრიანი საავტომობილო მოძრაობა და [[ინგლისური ენა|ინგლისური ენის]] ცოდნა. [[ნიქოზია]] და [[კოლოსი (სოფელი)|კოლოსი]] ცნობილია თავიანთი ციხე-სიმაგრეებით. სწორედ კვიპროსში ნახავთ [[ლაზარე]]ს სამარხს, [[წმინდა პეტრე]]ს კოლონას და ლიმასოლი, თავისი სასახლე-ციხე-სიმაგრით, სადაც [[1191]] წელს ლეგენდარულმა მეფემ [[რიჩარდ ლომგული|რიჩარდ ლომგულად]] წოდებულმა ქორწილი გამართა, მეფემ [[კუნძული]] [[იერუსალიმი]]სკენ მიმავალმა დაიპყრო. [[მართლმადიდებლობა|მართლმადიდებლური]] კვიპროსის მონასტრების უმრავლესობას [[იუნესკო]] იცავს. მათ შორის ყველაზე ცნობილი [[კიკოსი]]ა, რომელიც ღვთისმშობლის სასწაულმოქმედი ხატით არის ცნობილი. ხატის დანახვა ადამიანს არ შეუძლია: მას სპეციალური ქსოვილით ფარავენ და მხოლოდ პატარა „ფანჯარას“ უკეთებენ, რომელსაც რელიგიური დღესასწაულების დროს აღებენ. ოდითგანვე ითვლებოდა, რომ ვინც ხატს დაინახავდა ის დაბრმავდებოდა. როდესაც ბერები ქსოვილს ცვლიან, მაშინაც ხატს ყველა იქ დამსწრემ თვალი უნდა აარიდოს. [[ხმელთაშუა ზღვა|ხმელთაშუა ზღვის]] ამ ქვეყანაში [[ღვინო|ღვინის]] ნამდვილი [[კულტი]]ა. როგორც ამბობენ კუნძულზე ორი სახის [[ღვინო]]ა: კარგი და უფრო კარგი. == იხილეთ აგრეთვე == {{commons|Cyprus|კვიპროსი}} * [[ჩრდილოეთი კვიპროსი]] * [[კვიპროსის კონფლიქტი]] * [[კვიპროსის ადმინისტრაციული დაყოფა]] == ლიტერატურა == {{ქსე|5|497-499}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{აზიის ქვეყნები}} {{ევროპის ქვეყნები}} {{შუა აღმოსავლეთის თემები}} {{ევროპის კავშირის წევრები}} {{თურქულენოვანი რეგიონები}} {{ერთა თანამეგობრობა}} [[კატეგორია:კვიპროსი]] [[კატეგორია:აზიის ქვეყნები]] [[კატეგორია:კუნძულოვანი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]] 3bj3qfmkqpso6qrzlbsf6idgwfn70uf პლატონი 0 9766 5420693 5021240 2026-06-25T05:41:56Z ნანა1962 171202 გასწორდა-თანამედროვეე//განსხავევებით// ჭეშმარით// ფიგურერებს// სდუმს// მიიჩნეულია// 5420693 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''პლატონი''' ({{lang-gr|Πλάτων}}; დაახლ. [[21 მაისი]] ?, [[ძვ. წ. 427]] – [[ძვ. წ. 347|347]]) — ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი კლასიკური ხანის [[ძველი ბერძნები|ბერძენი]] [[ფილოსოფია|ფილოსოფოსი]], [[სოკრატე]]ს მოსწავლე, [[არისტოტელე]]ს მასწავლებელი, ფილოსოფიური დიალოგების ავტორი, [[ათენი]]ს [[აკადემია|აკადემიის]] დამფუძნებელი. პლატონი ინტენსიურად ასწავლიდა აკადემიაში და ასევე დაწერილი აქვს ნაშრომები მრავალ ფილოსოფიურ თემაზე, რომელთაგან უმთავრესი მისი დიალოგებია, თუმცა ასევე შემორჩენილია რამდენიმე ეპიგრამა და წერილები. მიჩნეულია, რომ პლატონის დიალოგები თითქმის სრულიად არის შემორჩენილი ორიგინალში. თუმცა, ზოგიერთი დიალოგი, რომელსაც ბერძნები პლატონს მიაწერდნენ, ამჟამად მიიჩნევა, რომ უფრო ადრინდელი წარმოშობის უნდა იყოს (მაგ. პირველი ალკიბიადე, კლიტოფონი) ან კიდევ ფალსიფიცირებული (მაგ. დემოდოკუსი, მეორე ალკიბიადე). პლატონის დიალოგების მთავარი პერსონაჟი [[სოკრატე|სოკრატეა]]. თუმცა ამ დიალოგთა შემადგენლობის რა ნაწილი ეკუთვნის სოკრატეს ან თავად პლატონს, დიდი კამათის საგანია, ვინაიდან სოკრატეს თავად საკუთარი შეხედულებები არ გამოუთქვამს. მიუხედავად ამისა, პლატონი უდავოდ განიცდიდა სოკრატეს გავლენას და მრავალი იდეა მის ადრეულ ნამუშევრებში სოკრატესგან ნასესხები უნდა იყოს. == ბიოგრაფია == პლატონი სავარაუდოდ [[ათენი|ათენში]] ან [[ეგინა]]ში დაიბადა მაისში ან დეკემბერში ძვ.წ. 428 ან 427 წელს საშუალო შეძლების არისტოკრატთა ოჯახში. მამამისს არისტონი ერქვა, დედას კი – პერიქციონა. მისი ოჯახი ძველი ათენელი მეფეების გენეალოგიის ერთ-ერთი განშტოების შთამომავლებად ითვლებოდნენ და ზოგიერთი ისტორიკოსის ცნობით, ის განთქმულ პოლიტიკოსს კრიტიასს ენათესავებოდა. ჰელენისტი ისტორიკოსის დიოგენეს მიხედვით, პლატონის დაბადების სახელი არისტოკლე უნდა ყოფილიყო, ხოლო პლატონი მისმა ჭიდაობის მასწავლებელმა – არისტონ არგოსელმა დაარქვა ტანადობისა და ფიზიკური სიძლიერის გამო. მეორე ვერსიით პლატონს სახელი მისი ფართო შუბლის, ან მისი ვრცელი შეხედულებების გამო ეწოდა (პლატოს [[ბერძნული ენა|ბერძნულად]] ფართოს, ვრცელს ნიშნავს). პლატონი [[სოკრატე]]ს მოსწავლე ადრეულ სიყმაწვილეში ხდება და, როგორც თავად აღნიშნავს საკუთარ წერილებში, ის დაესწრო საკუთარი მასწავლებლის სასამართლოს, თუმცა არა განსასჯელის აღსრულებას. ქალაქის მიერ [[სოკრატე|სოკრატეს]] გაწირვამ მასზე მძიმე შთაბეჭდილება მოახდინა და მისი ადრეული ნამუშევრები ძირითადად მის მასწავლებელზე მოგონებებს წარმოადგენს. მიჩნეულია, რომ მისი ეთიკური ნაშრომების უმრავლესობა ისეთი საზოგადოებრივი ცხოვრებისკენ მისწრაფებაა, სადაც ამგვარი უსამართლობა შეუძლებელი იქნებოდა. სოკრატეს სიკვდილიდან მომდევნო თორმეტი წლის განმავლობაში პლატონი მოგზაურობს [[იტალია]]ში, [[სიცილია]]სა და [[ეგვიპტე]]ში ცოდნის გასაღრმავებლად. 40 წლის ასაკში, [[ათენი|ათენში]] დაბრუნების შემდეგ, პლატონი აკადემოსის ჭალაში, [[ათენი|ათენთან]], აფუძნებს ერთ-ერთ უძველეს დღემდე ცნობილ ორგანიზებულ სკოლას დასავლურ სამყაროში. აკადემია მიწის შემოსაზღვრული ვრცელი ნაკვეთი იყო, რომელიც ერთ დროს ათენის მოქალაქეს, სახელად აკადემოსს, ეკუთვნოდა, თუმცა ზოგიერთი წყაროს თანახმად ადგილს სახელი უძველესი გმირის პატივსაცემად დაერქვა. ამ აკადემიამ იმოქმედა [[529]] წლამდე, როდესაც ის [[იუსტინიანე I]] ბიზანტიელმა დახურა, ვინაიდან მისი წარმოდგენით ეს დაწესებულება ქრისტიანობის გავრცელების საშიშროებას წარმოადგენდა. ამ აკადემიაში იმ დროის მრავალი მოაზროვნე სწავლობდა, მათ შორის [[არისტოტელე]]ც. პლატონზე დიდი ზეგავლენა იქონია რამდენიმე ადრეულმა ფილოსოფოსმაც, მათ შორის: პითაგორელებმა, რომელთა რიცხვთა ჰარმონიის დებულებები აისახა [[პლატონის ფორმათა თეორია]]ში; [[ანაქსაგორა|ანაქსაგორას]] მიმდევრებმა, რომლებიც თავის მხრივ [[სოკრატე|სოკრატეს]] ასწავლიდნენ და რომელთაგანაც მომდინარეობს სწავლება ცნობიერების ყოვლისმომცველობაზე; [[პარმენიდე|პარმენიდეს]] მიმდევრებმა, რომელთა მიხედვით ყველა საგანი ერთი მთლიანის ნაწილია, რაც შესაძლოა სულზე პლატონისეული მოძღვრების საფუძველი გახდა. == ნაშრომები == [[ფაილი:Raffael 067.jpg|thumb|left|[[რაფაელი]]ს პლატონი ''ათენის სკოლის'' ფრესკაზე, შესაძლოა [[და ვინჩი, ლეონარდო|ლეონარდო და ვინჩის]] მსგავსად. პლატონი ზეცისკენ მიუთითებს, რაც მის ფორმათა მრწამსს განასახიერებს.]] სოკრატესგან განსხვავებით პლატონი საკუთარ ფილოსოფიურ შეხედულებებს წერილობითი ფორმით ქმნიდა და, შესაბამისად, შთამომავლობას დიდი რაოდენობით ხელნაწერი დაუტოვა. პლატონის წერილებში ასახულია კამათი მმართველობის შესაძლო საუკეთესო ფორმებზე, იხილავს რა [[არისტოკრატია]]ს, [[დემოკრატია]]ს, [[მონარქია]]ს, [[ოლიგარქია]]ს და ა.შ. ცენტრალური თემა მის ნაშრომებში უკავია კონფლიქტს ბუნებასა და საყოველთაოდ მიღებული შეხედულებებს შორის, მემკვიდრეობაზე, ადამიანური გონებისა და ხასიათის გარემოზე (დიდი ხნით ადრე თანამედროვე „ბუნება აღზრდის პირისპირ“ დებატების დაწყებამდე, [[ტომას ჰობზი|ტომას ჰობზისა]] და [[ლოკი, ჯონ|ჯონ ლოკის]] დროს), განსხვავება ცოდნასა და ჭეშმარიტ რწმენას შორის. ამ პრობლემათა დეტალურმა განხილვამ შემდგომში ისეთ იდეათა და არგუმენტთა აღმოცენება გამოიწვია, რომლებიც დღემდე თანამედროვე ფილოსოფოსთა დავის საგანია. მის თანამედროვე მოაზროვნეთაგან განსხვავებით პლატონი ამტკიცებდა, რომ ძირითადი განსხვავება ცოდნასა და ჭეშმარიტ რწმენას შორის იყო მათი განხილვის საგანთა ბუნება: ცოდნა იყო უკვდავი სინამდვილე, მაშინ როდესაც ჭეშმარიტი რწმენა იყო ეფემერული, დამოკიდებული სინამდვილე. პლატონი უმეტესწილად დიალოგების ფორმით წერდა. ადრეულ დიალოგებში რამდენიმე პერსონაჟის დისკუსიაა აღწერილი, სადაც თემის განხილვა ხდება პერსონაჟების მიერ ერთმანეთისთვის დასმული კითხვების სახით. ამ დიალოგების მთავარი მოქმედი პირია [[სოკრატე]]. ამით პლატონმა სათქმელის მიტანა მკითხველამდე მოახდინა სადა, ლაღი და მეცნიერული ტერმინოლოგიის დახვავების გარეშე. მათ ''სოკრატესეულ დიალოგებს'' უწოდებენ. დიალოგთა წარმართვის სტილი მნიშვნელოვანწილად შეიცვალა პლატონის ცხოვრების განმავლობაში. დამკვიდრებულია აზრი, რომ პლატონის ადრეული ნამუშევრები სოკრატეს იდეებზეა დამყარებული, მაშინ როდესაც მისი გვიანდელი შრომები სულ უფრო მეტად ემიჯნება პლატონის ყოფილი მასწავლებლის შეხედულებებს. შუალედურ დიალოგებში სოკრატე ხდება პლატონის საკუთარი ფილოსოფიის მქადაგებელი, ხოლო კითხვა-პასუხის სტილი კი შედარებით ფორმალურ ხასიათს ატარებს: მთავარი ფიგურა განასახიერებს პლატონს, ხოლო მეორეხარისხოვანი პერსონაჟები კი მხოლოდ „ჰო“–ს, „რა თქმა უნდა“–ს ან „ნამდვილად“–ის თქმის ფუნქციას იძენენ. გვიანდელი დიალოგები ტრაქტატის ხასიათისაა, სადაც სოკრატე ხშირად აღარ ფიგურირებს ან ხშირ შემთხვევაში დუმს. ასევე საყოველთაოდ მიჩნეულია, რომ ადრეული დიალოგები ეყრდნობა სოკრატეს ნამდვილ დისკუსიებს, ხოლო გვიანდელი დიალოგები მთლიანად პლატონს ეკუთვნის. გაურკვევლობა იმაში, თუ რომელი დიალოგები ეკუთვნის სინამდვილეში სოკრატეს, ცნობილია როგორც „სოკრატეს პრობლემა“. დიალოგის ფარული [[მიზანსცენა]] პლატონსა და მკითხველს ფილოსოფიური დისკუსიის დამკვირვებლის როლს ანიჭებს; მკითხველს შემეცნების არა ნაკლებ ორი არჩევანი აქვს: მონაწილეობა მიიღოს დიალოგებში განხილულ საკითხებში, ან უბრალოდ მიჰყვეს მას, რათა შეიცნოს ნაშრომში აღწერილ ხასიათთა თვისებები. დიალოგის ფორმატი ასევე საშუალებას აძლევს პლატონს არაპოპულარული მოსაზრებები არასიმპათიურ პერსონაჟთა პირით გამოხატოს, როგორიცაა თრასიმაქუსი „რესპუბლიკა“-ში. == მეტაფიზიკა == მეტაფიზიკა (ის, რაც ფიზიკის მიღმაა) წარმოადგენს ფილოსოფიის ნაწილს, რომელიც სწავლობს ყოფიერების, სამყაროსა და სინამდვილის, როგორც ასეთთა, პირვანდელ არსს. ამ ტერმინს გამოიყენებენ იმის აღსანიშნავად, რაც გრძნობადი აღქმის ფარგლებს სცილდება. ზოგადად „მეტაფიზიკურით“ აღნიშნავენ საგნის იდეალურ ბუნებას, მის არსს, საზრისს. „პირველი ფილოსოფია“ ანუ მეტაფიზიკა მოიცავს [[ონტოლოგია]]ს და [[ეპისტემოლოგია]]ს ([[გნოსეოლოგია]]ს). მეტაფიზიკა ზოგჯერ იღებს მისტიკისა და [[ოკულტიზმი]]ს სახეს. == იხილეთ აგრეთვე == *[[პლატონის აკადემია]] *[[პლატონური სიყვარული]] == ლიტერატურა == *Arieti, James A. ''Interpreting Plato: The Dialogues as Drama'', Rowman & Littlefield Publishers, Inc. ISBN 0-8476-7662-5 * Bakalis, Nikolaos (2005). ''Handbook of Greek Philosophy: From Thales to the Stoics Analysis and Fragments'', Trafford Publishing ISBN 1-4120-4843-5 * {{cite book| last=Barrow| first=Robin| year=2007| title=Plato: Continuum Library of Educational Thought| publisher=Continuum| isbn=0-8264-8408-5}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Plato}} *[http://www.john-uebersax.com/plato/tetral.htm Quick Links to Plato's Dialogues (English, Greek, French, Spanish)] *[http://www.archive.org/details/DIALOGUES-OF-PLATO-BJ-V2-3ED The Dialogues of Plato -5 vols (mp3) tr. by B. Jowett] *[http://www.petritsiportal.ge/ka/article/80 პლატონი ალ-ფარაბის პოლიტიკურ ფილოსოფიაში] *[https://on.ge/story/68441-რატომ-ვსაუბრობთ-პლატონზე-2-100-წლის-შემდეგაც-კი რატომ არ კარგავს პლატონის ნააზრევი აქტუალურობას] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]] pvalq4uy2gymdflqu6a6xqyokr0taao მატანი 0 12764 5420684 4617241 2026-06-25T05:01:12Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420684 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = მატანი |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village of matani.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფლის ხედი |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 04|lat_sec = 39 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 11|lon_sec = 52 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = მატანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 570 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 4451<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Matani (Akhmeta district) }} '''მატანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[მდინარე]] [[მატნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] სისტემა) ნაპირებზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 570 [[მ]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 5 [[კმ]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 4451 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 5474|| 2704|| 2770 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 4451|| 2251|| 2200 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 3 888|| 1 925|| 1 963 |} ==ისტორია== სოფლის მიდამოები [[V საუკუნე|V]]-[[VI საუკუნე]]ებიდან ყოფილა დასახლებული. სახელწოდება სოფელს [[ერწო-თიანეთი]]დან კახეთში მოსახლეობის ინტენსიური მიგრაციის დროს უნდა შერქმეოდა. თვით ერწოში ტოპონიმი „''მატანი''“ [[XII საუკუნე|XII]]-[[XIII საუკუნე]]ებშია დადასტურებული. ქართულ საისტორიო წყაროებში სოფელი პირველად [[XVI საუკუნე]]ში [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევან კახთა მეფის]] დროს ([[1518]]/[[1520]]–[[1574]] წწ.) იხსენიება. [[XVII საუკუნე|XVII]]–[[XVIII საუკუნე]]ებში მატანი [[კახეთი]]ს თავადებს [[ჩოლოყაშვილები|ჩოლოყაშვილებს]] ეკუთვნოდათ. [[1798]] წელს სოფელში დაბანაკებულმა [[დავით ბატონიშვილი|დავით ბატონიშვილმა]] 100 კაცით სასტიკად დაამარცხა ლეკთა 500-კაციანი რაზმი და ალაფი დაატოვებინა. [[1812]] წლის [[კახეთის აჯანყება (1812)|აჯანყების]] დროს მატნელებმა და [[ახმეტა|ახმეტელებმა]] დაამარცხეს მატანში მდგარი [[რუსები]]ს სამხედრო ნაწილი. [[ქართლ-კახეთის სამეფო]]ს გაუქმების შემდეგ სოფელი [[თიანეთის მაზრა]]ში შევიდა. ==ისტორიული ძეგლები== სოფლის დასავლეთით, 3-4 კმ-ზე, დგას ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი - სამონასტრო კომპლექსი [[მატნის ცხრაკარას მონასტერი|„ცხრაკარა“]]. თვით სოფელში რიყისა და ნატეხი ქვით ნაგები [[მატნის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია|წმ. ნიკოლოზის ეკლესია]] (XVI ს.) და [[შუა საუკუნეები]]ს ციხესიმაგრის ნანგრევებია. სოფლის მახლობლად შემორჩენილია ჩოლოყაშვილთა სასახლის ნანგრევები და სხვადასხვა დროის [[მატნის არქეოლოგიური ძეგლები|არქეოლოგიური ძეგლები]]. 2012 წელს სოფელთან აღმოაჩინეს „დევების ნასადგომარი“ - ციკლოპური ნაგებობების ნაშთები<ref>{{Cite web|url=http://ick.ge/ka/rubrics/culture/9980-2012-02-29-10-12-30.html|title=კახეთის საინფორმაციო ცენტრი|accessdate=2012-03-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120502105702/http://ick.ge/ka/rubrics/culture/9980-2012-02-29-10-12-30.html|archivedate=2012-05-02 }}</ref> ==სახალხო დღესასწაულები== სოფელში ტრადიციულად ყოველწლიურად ტარდება რამდენიმე რელიგიური ხასიათის ფესტივალი, მათ შორის აღსანიშნავია [[დიდბატონობა]] (წმ. გიორგის დღის აღნიშვნა [[23 ნოემბერი|23 ნოემბერს]]), [[ყეინობა]] (დიდმარხვის პირველ დღეს), [[ლაშარობა]] (შემოდგომით) და [[ციხეგორობა]] ([[აღდგომა|აღდგომის]] სამშაბათს). ==ცნობილი მატნელები== მატანში დაიბადა საქართველოს ეროვნული გმირი [[ქაქუცა ჩოლოყაშვილი]] (1888-1930). ==გალერეა== <gallery> ფაილი:Matani.jpg|სოფელი მატანი ფაილი:Village of matani.jpg|სოფელი მატანი ფაილი:Matnis shesasvleli Qaquca Cholokashvilis skveri.jpg|მატნის შესასვლელი ფაილი:Village Matani.jpg ფაილი:Village Matani 2.jpg ფაილი:Village Matani 3.jpg|მატნის დასავლეთ ნაწილის ხედი ფაილი:Village of Matani 4.jpg|მატნის დასავლეთ ნაწილის ხედი </gallery> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ახალი ხატი]] *[[ბათურაანთ ეკლესია]] *[[ბზიანის საყდარი]] *[[დამასტის ეკლესია]] *[[დიდბატონის ეკლესია]] *[[ერელაანთ ეკლესია]] *[[კლდეთაუკანის საყდარი]] *[[მატნის ბერების საყდარი]] *[[მატნის გუმბათოვანი საყდარი]] *[[მატნის ეკლესიები]] *[[მატნის ელიას ეკლესია]] *[[მატნის თეთრი გიორგის ეკლესია]] *[[მატნის იახსრის საყდარი]] *[[მატნის კოშკები]] *[[მატნის მთავარანგელოზის ეკლესია]] *[[მატნის სამების ეკლესია]] *[[მატნის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[მატნის ღვთისმშობლის ეკლესია (ტერტერაანთ უბანი)|მატნის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[მატნის ციხე]] *[[მატნის ცხრაკარას მონასტერი]] *[[მატნის წმინდა ბარბარეს ეკლესია]] *[[მატნის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია]] *[[მერებაანთ საყდარი]] *[[ჟამთა საყდარი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|487}} * ზაქარაია პ., კახეთის საფორტიფიკაციო ნაგებობანი, თბ. 1962 წ. * თეიმურაზ ბატონიშვილი, ახალი ისტორია, თბ. 1983 წ. * ქართული სამართლის ძეგლები, ტ. 4, თბ. 1972 წ. * ქართული სამართლის ძეგლები, ტ. 5, თბ. 1974 წ. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] t54319725yok94v1oegkto83gbh3lzs კილიმანჯარო 0 14745 5420796 4855868 2026-06-25T11:43:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420796 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მთა | სახელი = კილიმანჯარო | სურათი = Mount Kilimanjaro.jpg | სურათის_წარწერა = კილიმანჯარო | ქვეყანა = {{დროშა|ტანზანია}} | ტერიტორიული ერთეული = | სიმაღლე = 5895 | შეფარდებითი სიმაღლე = |lat_dir = S |lat_deg = 3 |lat_min = 4 |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 37 |lon_min = 21 |lon_sec = | პოზრუკა = აფრიკა | პოზრუკა2 = ტანზანია | იზოლაცია = | დაკავშირებული მთა = | სია = | მთის მასივი = | ქედი = | ლანდშაფტი = | ტიპი = [[სტრატოვულკანი]] | ვულკანური რკალი = | ვულკანური სარტყელი = | ამგებელი ქანები = | ასაკი = | პირველი ასვლა = [[1889]] ჰანს მაიერი, ლუდვიგ პულჩელერი, იოჰანეს ლაუვო | უმარტივესი მარშრუტი = | ბოლო ამოფრქვევა = ისტორიული დოკუმენტი არ არსებობს | საიტი = }} '''კილიმანჯარო''' — ვულკანური წარმოშობის მთა ჩრდილო-აღმოსავლეთ [[ტანზანია|ტანზანიაში]], მოიცავს [[აფრიკა|აფრიკის]] უმაღლეს პიკს (უჰურუს/კიბოს პიკი, 5895 მ).<ref>{{Cite web|url=http://www.fig.net/pub/fig2009/papers/ts08c/ts08c_fernandes_teamkili2008_3438.pdf|title=მთა კილიმანჯაროს ორთომეტრული სიმაღლის ზუსტი აზომვა|author=კილიმანჯაროს [[2008]] წლის სიმაღლის აზომვის ექსპედიცია|accessdate=12 მაისი [[2009]]}}</ref> ეს არის უზარმაზარი [[სტრატოვულკანი]], ამჟამად არააქტიური, გაზის ამომშვები კრატერებით, რომლის მთავარი ამოსასვლელი მდებარეობს მწვერვალ კიბოზე (ასევე ''უჰურუ''). == ტოპონიმიკა == უცნობია სახელ "კილიმანჯაროს" წარმოშობა, თუმცა რამდენიმე თეორია არსებობს. ევროპელმა მოგზაურებმა ეს სახელი [[1860]] წელს დაამკვიდრეს და მათი ცნობით ეს იყო ამ მთის სახელი [[სუაჰილი]]ს ენაზე,<ref name=names/> რომლის თანახმადაც სიტყვა "კილიმანჯარო" წარმოქმნილი იყო სიტყვათშერწყმით "კილიმა" (გორაკი, მცირე მთა) და "ნჯარო",<ref>"კილიმა-ნჯარო" (ალტერნატიული სახელი 1907 წელს), ''The Nuttall Encyclopædia'', [[1907]], FromOldBooks.com, 2006, საიტი: [http://www.fromoldbooks.org/Wood-NuttallEncyclopaedia/k/kilima-njaro.html FOB-Njaro].</ref> რომლის სავარაუდო წარმომავლობა თეორიაზეა დამოკიდებული — ერთი ვარაუდით ეს უძველესი სუაჰილი სიტყვაა და ნიშნავს "თეთრს" ან "მანათობელს",<ref name=NASAnjaro>"SRTM TANZANIA IMAGES" (კილიმანჯარო ან კილიმა ნჯარო - აღწერა), [[ნასა]], 28 აგვისტო, 2005, საიტი: [http://www2.jpl.nasa.gov/srtm/tanzania.htm NASA-Tanzania].</ref> ან არა-სუაჰილი წარმოშობის, სიტყვა კიჩაგას ენაზე "ჯარო" ნიშნავს "ქარავანს". თუმცა საორჭოფოა თუ რატომ იქნა გამოყენებული დამაკნინებელი "კილიმა" ნაცვლად შესაფერისი სიტკვისა "მლიმა" (მთა). ეს სახელი შეიძლება ადგილობრივი ხუმრობა იყოს, გულისხმობს რა, რომ "ნჯაროს მცირე გორაკი" აფრიკის კონტინენტის უდიდესი მთაა და მთამსვლელთა გიდების გადმოცემით ეს მთა ნჯაროს ხალხისა იყო. მეორე მოსაზრებით, ეს სახელი მომდინარეობს კიჩაგას ენაზე სიტყვიდან "კილმანარე" ან "კილეაჯაო" და ნიშნავს "ფრინველის/ლეოპარდის/ქარავნის მძლეველს". თუმცა ეს თეორია ვერ ხსნის იმას თუ რატომ არ გამოიყენებოდა ეს სიტყვა კიჩაგას ენაზე XIX საუკუნის შუა წლებიდან ევროპაში მიღებამდე.<ref name=names>[http://www.ntz.info/gen/b00769.html ჯ. ა. ჰაჩინსონი: კილიმანჯაროს მნიშვნელობა<!-- Bot generated title -->]</ref> ალტერნატიული თეორია ამგვარია: [[1848]] წლის [[10 ნოემბერი|10 ნოემბერს]] გერმანელმა მისიონერმა რებმანმა საკუთარ დღიურში ჩაიწერა: ამ დილით ჩვენ ჯაგას მთა ყველაზე მკაფიოდ დავინახეთ". ჯაგას ევროპელები ეძახდნენ "ჩაგას". კილიმანჯარო შესაძლოა ასევე იყოს ევროპელების გამოთქმული ჩაგას ფრაზა "კილე-ლემა-ირჰო" რაც ნიშნავს "ჩვენ ვერ შევძელით მასზე ასვლა". თუ ასეა, მაშინ ეს სახელი, კილე-ლემა-ირჰო / კილიმანჯარო, იქნებოდა ჩაგას ხალხის მიერ მთის მანათობელი კიბოსა და მავენზის პიკებზე ახალმოსულთა შეკითხვაზე პასუხი. კიბოს პიკი ჩანს კიბოშოს მხრიდან, ხოლო მავენზისა კი — მარანუდან. == პირველი ასვლა == [[ფაილი:ReliefKilimanjaro.png|thumb|300px|კილიმანჯარო]] 1861 წელს კარლ კლაუს ფონ დერ დეკენმა რიჩარდ თორნტონთან ერთად სცადეს კილიმანჯაროზე ასვლა <ref name=Thornton>გარი ფირტი: [http://www.cottingleyconnect.org.uk/thorntonpic.htm გეოლოგი რიჩარდ თორნტონის პორტრეტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927125458/http://www.cottingleyconnect.org.uk/thorntonpic.htm |date=2011-09-27 }}</ref>, "რომლებმაც 8200 ფუტზე მაღლა ასვლა ვერ შეძლეს"<ref>ჩარლზ დუნდასი. [http://www.ntz.info/gen/b00071.html "კილიმანჯარო და მისი ხალხი"] 1924, Cass London, nTZ.info, წაკითხულია 21 თებერვალს, 2011.</ref> (2,500 მ). 1862 წელს ფონ დერ დეკენმა ხელმეორედ სცადა ასვლა, ამჯერად ოტო კერსტენთან ერთად. მათ 4280 მეტრზე შეძლეს ასვლა.<ref name=Decken>Carl Claus von der Decken, bearbeitet von Otto Kersten: Reisen in Ost-Afrika in den Jahren 1859 bis 1865, Erzählender Teil 1871, Band 2 S. 52</ref><ref name=Verdcourt>[http://www.conchsoc.org/collectors_east_africa/collectors-by-date.php Bernard Verdcourt: Collectors in East Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110821150101/http://www.conchsoc.org/collectors_east_africa/collectors-by-date.php |date=2011-08-21 }} – 31. [http://www.conchsoc.org/collectors_east_africa/von-der-Decken-CC.php#note_1 Baron Carl Claus von der Decken 1833–1865] Text extracted from The Conchologists’ Newsletter, No.162, pp. 204–211 published September 2002</ref> 1880-იან წლებში მთა, რომელსაც ამ პერიოდში "კილიმა-ნდშარო"-ს უწოდებდენ გერმანულად სუაჰილის სიტყვების მიხედვით, გერმანული აღმოსავლეთ აფრიკის ნაწილი გახდა, მას შემდეგ, რაც [[კარლ პეტერსი|კარლ მეტერმა]] ადგილობრივი ბელადები დაიყოლია ტრაქტატზე მოეწერათ ხელი (მოარული ისტორია, თითქოს დედოფალმა ვიქტორიამ მთა მის შვილიშვილს კაიზერ უილჰელმ II-ის აჩუქა, მცდარია).<ref>Briggs, Philip (1996): "Guide to Tanzania; 2nd edition." Bradt Guides.</ref> 1889 წელს კიბოს პიკს გეოლოგმა [[ჰანს მაიერი|ჰანს მაიერმა]] "კაიზერ-უილჰელმ-სპიტცე" (კაიზერ უილჰელმის პიკი) დაარქვა, 1889 წლის 5 ოქტომბერს პირველად ასვლის აღსანიშნავად.<ref name=names/> ეს სახელი გამოიყენებოდა 1918 წლამდე, როდესაც პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ გერმანიის კოლონიები [[ბრიტანეთის იმპერია]]ს გადაეცა. ხოლო როდესაც ბრიტანეთის ადმინისტრაციაში მყოფი [[ტანგანიკა]] 1961 წელს დამოუკიდებელი გახდა, პიკს დაარქვეს [[უჰურუ]]ს პიკი, რაც სუაჰილის ენაზე "თავისუფლების პიკს" ნიშნავს. [[ფაილი:German East Africa MKL Bd. 14 1890 (128624470).jpg|thumb|150px|"კილიმა-ნდშარო"-ს ისტორიული რუკა გერმანის აღმოსავლეთ აფრიკაში, 1890]] ჰანს მეიერი, გერმანელი პროფესორი, იყო პირველი ევროპელი, რომელმაც მთა კილიმანჯარო დაიპყრო. მას თან ახლავდა ავსტრიელი მთამსვლელი ლუდვიგ პურჩელერი და მარანგუს სამხედრო სკაუტი კინიალა ლაუვო. მათ მწვერვალს 1889 წლის 5 ოქტომბერს მიაღწიეს.<ref>{{Cite web |url=http://www.mountkilimanjaro.org.uk/facts-about-mount-kilimanjaro/ |title="ფაქტები კილიმანჯაროს შესახებ" |accessdate=2011-10-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120310221736/http://www.mountkilimanjaro.org.uk/facts-about-mount-kilimanjaro/ |archivedate=2012-03-10 }}</ref> == გეოლოგია == კილიმანჯარო აფრიკის უმაღლესი მთა და მსოფლიოს [[:კატეგორია:შვიდი მწვერვალი|შვიდ მწვერვალთაგან]] სიმაღლით მეოთხეა. მისი უმაღლესი წერტილი, უჰურუს პიკი, ზღვის დონიდან 5895 მეტრზეა. კილიმანჯარო სამი ვულკანური კრატერისგან შედგება: კიბო 5895 მ, მავენზი 5149 მ და შირა 3962 მ. უჰურუს პიკი კიბოს კრატერის კიდეზე უმაღლესი მწვერვალია. კილიმანჯარო უზარმაზარი [[სტრატოვულკანი]]ა, რომელმაც წარმოქმნა მილიონი წლის წინ დაიწყო, როდესაც [[აღმოსავლეთ აფრიკის რღვევის ხაზი|აღმოსავლეთ აფრიკის რღვევის ხაზის]] გაყოლებაზე დედამიწიდან [[ლავა]] იღვრებოდა. მისი სამი პიკიდან ორი — მავენზი და შირა, ჩამქრალია, ხოლო კიბო (უმაღლესი პიკი) მძინარეა და კვლავ შეიძლება ამოხეთქოს. უკანასკნელი მნიშვნელოვანი ამოფრქვევა დაახლოებით 360 000 წლის წინ უნდა მომხდარიყო, ხოლო ბოლო აქტიურობა 200 წლის წინ დაფიქსირდა. მიძინების მიუხედავად, კილიმანჯაროს მთავარი მწვერვალი კიბოს კრატერზე რამდენიმე არხიდან გაზი ამოდის. მეცნიერებმა [[2003]] წელს დაასკვნეს რომ მდნარი [[მაგმა]] ამ მწვერვალის კრატერიდან სულ 400 მეტრის სიღრმეზე იყო.{{ფაქტი}} წარსულში კიბოს მწვერვალზე რამდენიმე ჩავარდნა და მეწყერი მომხდარა, რომელთაგან ერთ-ერთის დროს ე. წ. დასავლეთის ნარღვევი წარმოიქმნა. == დალაშქვრის გზები == ==სქოლიო== {{სქოლიოს სია}} {{შვიდი მწვერვალი}} [[კატეგორია:ტანზანიის მთები]] [[კატეგორია:შვიდი მწვერვალი]] bwe2qad1g2kngmnfzxgyqdgjsac5b3b ანაკონდა 0 17404 5420667 5349254 2026-06-25T04:35:47Z ~2026-36516-90 184594 /* */ 5420667 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი =მწვანე ანაკონდა | სურათის ფაილი =Eunectes murinus2.jpg | სურათის წარწერა = მწვანე ანაკონდა (''მწვანე ანაკონდა'') | სურათის აღწერა = მწვანე ანაკონდა (''Eunectes murinus'') | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[ქვეწარმავლები]] | რიგი = [[ქერცლიანები]] | ქვერიგი = [[გველები]] | ოჯახი = [[მახრჩობელასებრნი]] | ქვეოჯახი = [[მახრჩობელები]] | გვარი = [[ანაკონდები]] (Eunectes) | სახეობა = მწვანე ანაკონდა | ლათ = Eunectes murinus<br /><small>[[კარლ ლინეი|ლინეი]], [[1758]]</small> | არეალის რუკა = | ვიკისახეობები =Eunectes murinus | commons = Eunectes murinus }} [[ფაილი:Eunectes murinus 0zz.jpg|მინი|ანაკონდა ]] '''ანაკონდა''' — მსოფლიოში ყველაზე დიდი გველი, რომელიც ბინადრობს მთელ ტროპიკულ [[სამხრეთ ამერიკა]]ში: აღმოსავლეთით [[კორდილიერები]]დან კუნძულ [[ტრინიდადი (კუნძული)|ტრინიდადამდე]]. გვინეის, ბრაზილიისა და ჩრდილო-აღმოსავლეთ პერუს წყალსატევების სანაპიროებზე. სხეულის საშუალო ზომა ზრდასრული ანაკონდისა 5-6 მეტრია, თუმცა არც თუ ისე იშვიათად გვხვდება 10 მეტრიანი ეგზემპლარებიც. ყველაზე გრძელი ანაკონდა, რომელიც აღმოსავლეთ [[კოლუმბია]]ში დაიჭირეს და გაზომეს, სიგრძეში 11 მეტრსა და 43 სანტიმეტრს აღწევდა, თუმცა ამ უნიკალური ეგზემპლარის შენახვა ვერ მოხერხდა.ანაკონდა მსხვერპლს არ კლავს შხამით ,იგი მას ახრჩობს და შემდეგ მთლიანად ყლაპავს. == შეფერილობა == [[ფაილი:Green-anaconda.jpg|left|thumb|მწვანე ანაკონდა]] მწვანე ანაკონდას ზურგის ძირითადი შეფერილობა მორუხო-მომწვანოა, მსხვილი მურა ფერის ლაქებით, რომლებიც მრგვალი ან მოგრძო ფორმისაა და მონაცვლეობენ ჭადრაკისებურად. გვერდებზე აღენიშნება რამდენიმე რიგი წვრილი, ღია ფერის ლაქებისა, რომლებიც შემოფარგლულია შავი ზოლებით. ამგვარი შეფერილობა ანაკონდას შეუმჩნეველს ხდის მიწაზე და ფოთლებით დაფარულ წყლის ზედაპირზე. == ცხოვრების წესი == [[ფაილი:Frankfurt, Senckenberg Naturmuseum, Anaconda devours Capybara.jpg|მინი|სენჩენბერგის მუზეუმის გამოფენა: ანაკონდა მიირთმევს [[კაპიბარა]]ს]] ანაკონდას საყვარელი ადგილებია მდორე [[მდინარე]]ები და [[ტბა|ტბები]], ჭაობიანი [[ამაზონი]]სა და [[ორინოკო]]ს აუზები. ასეთ უკაცრიელ ადგილებში, ანაკონდა უსაფრდება მსხვერპლს: სხვადასხვა ზომის [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრებს]] (აგუტი, პაკა) რომლებიც მდინარეზე წყლის დასალევად ჩამოდიან, წყლის ზედაპირზე მცურავ [[ფრინველები|ფრინველებს]], ხანდახან [[კუ]]ებს და ახალგაზრდა კაიმანებს. ანაკონდას მსხვერპლნი ხშირად ხდებიან შინაური ცხოველები და ფრინველები: ღორები, ძაღლები, ქათმები, ბატები, როდესაც ისინი წყალს უახლოვდებიან. ყოფილა შემთხვევა, როდესაც 5 მეტრიანმა ანაკონდამ დაახრჩო და გადაყლაპა 2,5 მეტრი სიგრძის მუქი ფერის პითონი სულ რაღაც 45 წუთში. ანაკონდა არც თუ იშვიათად ამოდის [[ხმელეთი|ხმელეთზე]] და იღებს მზის აბაზანებს, თუმცა წყლიდან ძალიან შორს არ მიდის. ის კარგად ცურავს, ყვინთავს და ხანგრძლივად შეუძლია წყალქვეშ ყოფნა. წყალსატევის ამოშრობის შემთხვევაში ანაკონდა გადადის მეორე წყალსატევში ან ცურვით მიუყვება მდინარეს. როდესაც ამის საშუალება არ არის, მშრალი სეზონის განმავლობაში, იგი ღრმად ეფლობა ტალახში და ამგვარ მდგომარეობაში ელოდება წვიმის მოსვლას. ზოოპარკებში არაერთხელ შეუმჩნევიათ, თუ როგორ იხეხავს ანაკონდა სხეულს წყლის ფსკერზე ხახუნით. == გამრავლება == ანაკონდა [[კვერცხცოცხლადშობა|კვერცხცოცხლადმშობია]]. დედალი დებს 28-42 კვერცხს, საიდანაც იბადებიან 50-80 სანტიმეტრი სიგრძის წიწილები, შესაძლოა მან ცოცხალი ნაშიერებიც შობოს. [[ნიუ იორკი|ნიუ-იორკში]] აკვირდებოდნენ, თუ როგორ ამტვრევდა ანაკონდა კბილებით მის მიერ დადებულ კვერცხებსა და ხელს უწყობდა ნაშიერების გამოჩეკვას. კვერცხების მთავარ გარსს და გაუნაყოფიერებელ კვერცხებს დედალი ანაკონდები თავად მიირთმევენ, ზოგჯერ - ახლადდაბადებულ ნაშიერებსაც ჭამენ. გველების ამ სახეობას შორის, კანიბალიზმიც საკმაოდ გავრცელებულია. არც თუ იშვიათად მოზრდილი მდედრი ანაკონდა, მომცრო მამრს ყლაპავს. ზოგიერთი მეცნიერის ვარაუდით, მდედრ ანაკონდას ეს იმიტომ ესაჭიროება, რომ გამრავლებისთვის მოსამზადებლად დამატებითი საკვები ჰქონდეს მიღებული, ზოგი კი ფიქრობს, რომ სავალალო შემთხვევა სექსუალურ ამორფიზმს უკავშირდება; თუმცა, დაზუსტებული ახსნა ამ ფაქტისა, ჯერჯერობით არ არსებობს. == ტყვეობა == ტყვეობაში ანაკონდები ცოცხლობენ 5-6 წელიწადს, მაქსიმუმ 28 წელს. ტყვეობაში ანაკონდა განსაკუთრებული აგრესიულობით გამოირჩევა. == მითები, ლეგენდები == მიუხედავად მრავალგვარი მონათხრობისა, ანაკონდა ზრდასრულ ადამიანს თავს არ ესხმის გარდა იშვიათი შემთხვევებისა. არსებობს რ. ბლომბერგის მონათხრობი, თუ როგორ მოგუდა და გადაყლაპა ანაკონდამ 13 წლის ბიჭი. თუმცა ადგილობრივებს, როგორც წესი, მისი არ ეშინიათ და ხშირად ნადირობენ მასზე. ანაკონდა რეწვის ობიექტია - იყენებენ მის ტყავს, ხორცს, ცხიმს. == ქვესახეობები == {|cellspacing=0 cellpadding=2 border=1 style="border-collapse: collapse;" !bgcolor="#f0f0f0"|ქვესახეობა<ref name="ITIS">{{ITIS|ID=634802|taxon=Eunectes murinus|date=3 ივლისი|year=2008}}</ref> !bgcolor="#f0f0f0"|ტაქსონის ავტორი<ref name="ITIS"/> !bgcolor="#f0f0f0"|სახელი !bgcolor="#f0f0f0"|გავრცელების არეალი |- |''[[Eunectes murinus gigas|E. m. gigas]]'' |([[პიერ ანდრე ლატრეილი|ლატრეილი]], [[1801]]) | |style="width:40%"| |- |''E. m. murinus'' |([[კარლ ლინეი|ლინეი]], [[1758]]) |მწვანე ანაკონდა | |- |} == ლიტერატურა == {{ქსე|1|421}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მახრჩობელასებრნი]] [[კატეგორია:ამაზონის ფაუნა]] f535c6631ejj7cwv9u9df3wc3ea5r82 5420691 5420667 2026-06-25T05:11:47Z Jaba1977 3604 [[Special:Contributions/~2026-36516-90|~2026-36516-90]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:Mehman|Mehman]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 5349254 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი =მწვანე ანაკონდა | სურათის ფაილი =Eunectes murinus2.jpg | სურათის წარწერა = მწვანე ანაკონდა (''მწვანე ანაკონდა'') | სურათის აღწერა = მწვანე ანაკონდა (''Eunectes murinus'') | სამეფო = ცხოველები | ტიპი = [[ქორდიანები]] | კლასი = [[ქვეწარმავლები]] | რიგი = [[ქერცლიანები]] | ქვერიგი = [[გველები]] | ოჯახი = [[მახრჩობელასებრნი]] | ქვეოჯახი = [[მახრჩობელები]] | გვარი = [[ანაკონდები]] (Eunectes) | სახეობა = მწვანე ანაკონდა | ლათ = Eunectes murinus<br /><small>[[კარლ ლინეი|ლინეი]], [[1758]]</small> | არეალის რუკა = | ვიკისახეობები =Eunectes murinus | commons = Eunectes murinus }} [[ფაილი:Eunectes murinus 0zz.jpg|მინი|ანაკონდა ]] '''ანაკონდა''' — მსოფლიოში ყველაზე დიდი გველი, რომელიც ბინადრობს მთელ ტროპიკულ [[სამხრეთ ამერიკა]]ში: აღმოსავლეთით [[კორდილიერები]]დან კუნძულ [[ტრინიდადი (კუნძული)|ტრინიდადამდე]]. გვიანის, ბრაზილიისა და ჩრდილო-აღმოსავლეთ პერუს წყალსატევების სანაპიროებზე. სხეულის საშუალო ზომა ზრდასრული ანაკონდისა 5-6 მეტრია, თუმცა არც თუ ისე იშვიათად გვხვდება 10 მეტრიანი ეგზემპლარებიც. ყველაზე გრძელი ანაკონდა, რომელიც აღმოსავლეთ [[კოლუმბია]]ში დაიჭირეს და გაზომეს, სიგრძეში 11 მეტრსა და 43 სანტიმეტრს აღწევდა, თუმცა ამ უნიკალური ეგზემპლარის შენახვა ვერ მოხერხდა. == შეფერილობა == [[ფაილი:Green-anaconda.jpg|left|thumb|მწვანე ანაკონდა]] მწვანე ანაკონდას ზურგის ძირითადი შეფერილობა მორუხო-მომწვანოა, მსხვილი მურა ფერის ლაქებით, რომლებიც მრგვალი ან მოგრძო ფორმისაა და მონაცვლეობენ ჭადრაკისებურად. გვერდებზე აღენიშნება რამდენიმე რიგი წვრილი, ღია ფერის ლაქებისა, რომლებიც შემოფარგლულია შავი ზოლებით. ამგვარი შეფერილობა ანაკონდას შეუმჩნეველს ხდის მიწაზე და ფოთლებით დაფარულ წყლის ზედაპირზე. == ცხოვრების წესი == [[ფაილი:Frankfurt, Senckenberg Naturmuseum, Anaconda devours Capybara.jpg|მინი|სენჩენბერგის მუზეუმის გამოფენა: ანაკონდა მიირთმევს [[კაპიბარა]]ს]] ანაკონდას საყვარელი ადგილებია მდორე [[მდინარე]]ები და [[ტბა|ტბები]], ჭაობიანი [[ამაზონი]]სა და [[ორინოკო]]ს აუზები. ასეთ უკაცრიელ ადგილებში, ანაკონდა უსაფრდება მსხვერპლს: სხვადასხვა ზომის [[ძუძუმწოვრები|ძუძუმწოვრებს]] (აგუტი, პაკა) რომლებიც მდინარეზე წყლის დასალევად ჩამოდიან, წყლის ზედაპირზე მცურავ [[ფრინველები|ფრინველებს]], ხანდახან [[კუ]]ებს და ახალგაზრდა კაიმანებს. ანაკონდას მსხვერპლნი ხშირად ხდებიან შინაური ცხოველები და ფრინველები: ღორები, ძაღლები, ქათმები, ბატები, როდესაც ისინი წყალს უახლოვდებიან. ყოფილა შემთხვევა, როდესაც 5 მეტრიანმა ანაკონდამ დაახრჩო და გადაყლაპა 2,5 მეტრი სიგრძის მუქი ფერის პითონი სულ რაღაც 45 წუთში. ანაკონდა არც თუ იშვიათად ამოდის [[ხმელეთი|ხმელეთზე]] და იღებს მზის აბაზანებს, თუმცა წყლიდან ძალიან შორს არ მიდის. ის კარგად ცურავს, ყვინთავს და ხანგრძლივად შეუძლია წყალქვეშ ყოფნა. წყალსატევის ამოშრობის შემთხვევაში ანაკონდა გადადის მეორე წყალსატევში ან ცურვით მიუყვება მდინარეს. როდესაც ამის საშუალება არ არის, მშრალი სეზონის განმავლობაში, იგი ღრმად ეფლობა ტალახში და ამგვარ მდგომარეობაში ელოდება წვიმის მოსვლას. ზოოპარკებში არაერთხელ შეუმჩნევიათ, თუ როგორ იხეხავს ანაკონდა სხეულს წყლის ფსკერზე ხახუნით. == გამრავლება == ანაკონდა [[კვერცხცოცხლადშობა|კვერცხცოცხლადმშობია]]. დედალი დებს 28-42 კვერცხს, საიდანაც იბადებიან 50-80 სანტიმეტრი სიგრძის წიწილები, შესაძლოა მან ცოცხალი ნაშიერებიც შობოს. [[ნიუ იორკი|ნიუ-იორკში]] აკვირდებოდნენ, თუ როგორ ამტვრევდა ანაკონდა კბილებით მის მიერ დადებულ კვერცხებსა და ხელს უწყობდა ნაშიერების გამოჩეკვას. კვერცხების მთავარ გარსს და გაუნაყოფიერებელ კვერცხებს დედალი ანაკონდები თავად მიირთმევენ, ზოგჯერ - ახლადდაბადებულ ნაშიერებსაც ჭამენ. გველების ამ სახეობას შორის, კანიბალიზმიც საკმაოდ გავრცელებულია. არც თუ იშვიათად მოზრდილი მდედრი ანაკონდა, მომცრო მამრს ყლაპავს. ზოგიერთი მეცნიერის ვარაუდით, მდედრ ანაკონდას ეს იმიტომ ესაჭიროება, რომ გამრავლებისთვის მოსამზადებლად დამატებითი საკვები ჰქონდეს მიღებული, ზოგი კი ფიქრობს, რომ სავალალო შემთხვევა სექსუალურ ამორფიზმს უკავშირდება; თუმცა, დაზუსტებული ახსნა ამ ფაქტისა, ჯერჯერობით არ არსებობს. == ტყვეობა == ტყვეობაში ანაკონდები ცოცხლობენ 5-6 წელიწადს, მაქსიმუმ 28 წელს. ტყვეობაში ანაკონდა განსაკუთრებული აგრესიულობით გამოირჩევა. == მითები, ლეგენდები == მიუხედავად მრავალგვარი მონათხრობისა, ანაკონდა ზრდასრულ ადამიანს თავს არ ესხმის გარდა იშვიათი შემთხვევებისა. არსებობს რ. ბლომბერგის მონათხრობი, თუ როგორ მოგუდა და გადაყლაპა ანაკონდამ 13 წლის ბიჭი. თუმცა ადგილობრივებს, როგორც წესი, მისი არ ეშინიათ და ხშირად ნადირობენ მასზე. ანაკონდა რეწვის ობიექტია - იყენებენ მის ტყავს, ხორცს, ცხიმს. == ქვესახეობები == {|cellspacing=0 cellpadding=2 border=1 style="border-collapse: collapse;" !bgcolor="#f0f0f0"|ქვესახეობა<ref name="ITIS">{{ITIS|ID=634802|taxon=Eunectes murinus|date=3 ივლისი|year=2008}}</ref> !bgcolor="#f0f0f0"|ტაქსონის ავტორი<ref name="ITIS"/> !bgcolor="#f0f0f0"|სახელი !bgcolor="#f0f0f0"|გავრცელების არეალი |- |''[[Eunectes murinus gigas|E. m. gigas]]'' |([[პიერ ანდრე ლატრეილი|ლატრეილი]], [[1801]]) | |style="width:40%"| |- |''E. m. murinus'' |([[კარლ ლინეი|ლინეი]], [[1758]]) |მწვანე ანაკონდა | |- |} == ლიტერატურა == {{ქსე|1|421}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მახრჩობელასებრნი]] [[კატეგორია:ამაზონის ფაუნა]] 77q5y6d26j9g0oyh0wtxm3jce3dtkg2 კარპატები 0 19560 5420660 5046065 2026-06-25T02:03:43Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420660 wikitext text/x-wiki {{რჩეული/2.0}}{{ინფოდაფა მთა | სახელი = კარპატები | სურათი = Bucegi Sphinx, Romania.jpg | სურათის_წარწერა = კარპატები, ეგრეთ წოდებული „[[ბუჩეჯის სფინქსი]]“ | ქვეყანა = {{დროშა|ავსტრია}}<br>{{დროშა|ჩეხეთი}}<br>{{დროშა|სლოვაკეთი}}<br>{{დროშა|უნგრეთი}}<br>{{დროშა|პოლონეთი}}<br>{{დროშა|უკრაინა}}<br>{{დროშა|რუმინეთი}}<br>{{დროშა|სერბეთი}} | ტერიტორიული ერთეული = | უმაღლესი წერტილი = [[გერლახოვსკი-შტიტი]] | სიმაღლე = 2654,4 | ფართობი = 190 | სიგრძე = 1500 | სიგანე = 430 |lat_dir = N |lat_deg = 47 |lat_min = 00 |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 25 |lon_min = 30 |lon_sec = | პოზრუკა = კარპატები | ლანდშაფტი = ტყე-სტეპი</br>მდელო და სხვა | ამგებელი ქანები = ცარცულ-პალეოგენური ფლიში და სხვა | ასაკი = | საიტი = | რუკა = Carpathians dem.jpg | რუკის ზომა = 270პქ | რუკის წარწერა = კარპატების ფიზიკურ-გეოგრაფიული რუკა | ვიკისაწყობი = }} '''კარპატები''' ({{lang-de|Karpaten;}} {{lang-cz|Karpaty;}} {{lang-pl|Karpaty;}} {{lang-sk|Karpaty;}} {{lang-hu|Kárpátok;}} {{lang-uk|Карпати;}} {{lang-ro|Carpaţi;}} {{lang-sr|Karpati}}) — [[მთათა სისტემა]] [[ცენტრალური ევროპა|ცენტრალურ]] და [[აღმოსავლეთი ევროპა|აღმოსავლეთ ევროპაში]]. ვრცელდება [[ავსტრია|ავსტრიის]], [[ჩეხეთი|ჩეხეთის]], [[სლოვაკეთი|სლოვაკეთის]], [[უნგრეთი|უნგრეთის]], [[პოლონეთი|პოლონეთის]], [[უკრაინა|უკრაინის]], [[რუმინეთი|რუმინეთისა]] და [[სერბეთი|სერბეთის]] ტერიტორიებზე. გადაჭიმულია დაახლოებით 1500 კილომეტრზე, სიგანე ჩრდილო-დასავლეთით დაახლოებით 250 კილომეტრი, ცენტრალურ, ყველაზე შევიწროებულ ნაწილში — დაახლოებით 120 კილომეტრი, სამხრეთ-აღმოსავლეთით — 430 კილომეტრამდე.<ref>{{ქსე|5|414||არა}}</ref> კარპატების მთების რკალი [[ალპები]]ს აღმოსავლეთ გაგრძელებას წარმოადგენს და [[ვენის აუზი]]ს ზემო მესამეული [[ტექტონიკა|ტექტონიკური]] [[ქვაბული]]თაა დაშორებული მისგან, ამ აუზის განაპირა ქედი — [[ლაითის მთები]], [[დუნაი]]მდე აღწევს და [[მდინარე|მდინარის]] მეორე მხარეზე [[მცირე კარპატები|მცირე კარპატების ქედში]] გრძელდება. ამ ადგილას [[დუნაი]]ს [[ხეობა]] შევიწროებულია, ხოლო ნაპირები — ამაღლებული; აქ მდებარეობს [[სლოვაკეთი]]ს დედაქალაქი [[ბრატისლავა]]. ამრიგად, ალპებსა და კარპატებს შორის არსებობს უშუალო [[ოროგრაფია|ოროგრაფიული]] ზღუდარი. [[შუა ევროპა|შუა ევროპის]] ორ უმნიშვნელოვანეს [[მთათა სისტემა]]ს შორის უფრო მჭიდრო კავშირი მათ [[ტექტონიკა|ტექტონიკურ აგებულებაში]] მჟღავნდება — [[შარიაჟი|შარიაჟული საფარები]] გრანდიოზულადაა დაზვინული და [[მესამეული სისტემა|მესამეული]] [[დანაოჭება]]ც მძლავრად არის გამოვლინებული, თუმცა [[ტექტონიკა]] მთელი რიგი არსებითი ნიშნებით განსხვავდება [[ალპები]]საგან; კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია განსხვავებანი ამ მთების [[გეომორფოლოგია]]ში.<ref name="ბთდ" /> კარპატების რკალი თავისი ჩრდილო-დასავლეთი კიდით, თითქოს, [[ბოჰემიის მასივი|ბოჰემიის მასივის]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ კიდეს ებჯინება. აქედან მთები წარმოშობენ შვერილს [[ჩრდილოეთი]]საკენ, თანდათან იღუნებიან და ჩრდილო-აღმოსავლეთის მიმართულებით გადადიან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაში, შემდეგ მძლავრი ქედის სახით მიიმართებიან ძველი [[აღმოსავლეთ ევროპის ბაქანი|აღმოსავლეთ ევროპის ბაქნის]] სამხრეთ-დასავლეთ კიდის გასწვრივ. კარპატები ამ მანძილზე ქმნიან თავის მთავარ რკალს, რომელიც [[ჩრდილოეთი|ჩრდილო]]-[[აღმოსავლეთი]]სკენაა გამოზნექილი. სამხრეთ ნაწილში კარპატები მკვეთრად იხრებიან [[სამხრეთი|სამხრეთ]]-[[დასავლეთი]]საკენ; აქ თითქოს წარმოიშობა დამოუკიდებელი რკალი, რომელიც [[ჩრდილოეთი]]დან ფარგლავს [[ქვემო დუნაის ვაკე|ქვემო დუნაის ვაკეს]]. კარპატები ხელახლა უახლოვდება [[დუნაი]]ს, რომელიც კვეთს მას [[რკინის ჭიშკარი|რკინის ჭიშკრის]] ხეობაში. [[დუნაი]]ს [[სამხრეთი]]თ მდებარე მთების რკალის გაგრძელება უკვე [[ბალკანეთის მთები|ბალკანეთის მთების]] სისტემაში შედის.<ref name="ბთდ">{{cite book |author=[[ბორის დობრინინი|დობრინინი ბ]]. |title=დასავლეთი ევროპის ფიზიკური გეოგრაფია |isbn= |publisher=თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა |location=თბილისი, საქართველო |page=284-310 თბ. 1953}}</ref> კარპატების რკალის სიგრძე 1500 [[კმ]]-ს აღემატება; სიგრძით ის თითქმის [[ალპები]]ს ზომისაა, თუმცა კარპატები [[ალპები|ალპებზე]] გაცილებით უფრო მცირე სიმაღლისა და სიგანისაა, მისი [[მთიანეთი]]ს საერთო სიმძლავრეც ნაკლებია. [[ვერტიკალი|ვერტიკალური]] და [[ტექტონიკა|ტექტონიკური ზონები]] [[ალპები|ალპებში]] განუწყვეტელია მთების მთელ მანძილზე, კარპატებში კი არ არის [[მთიანეთი|მთიანი სისტემის]] ასეთი მთლიანობა. [[მთა|მთების სარტყელი]] ზოგან ძლიერ დაბლდება, ვიწროვდება და, გარდა ამისა, იყოფა ცალკეულ ნაწილებად და მასივებად, რომლებიც დაშორებული არიან ერთმანეთისაგან [[მთა|მთებში]] ღრმად ჩაჭრილი ვარდნობებითა და [[ქვაბული|ქვაბულებით]]. ყველაზე დიდ სიმაღლეს და სიგანეს კარპატები აღწევს თავის [[ჩრდილოეთი|ჩრდილოეთ]]-[[დასავლეთი|დასავლეთ]] ნაწილში, იქ სადაც [[მაღალი ტატრები]] მდებარეობს, რომელიც მოქცეულია [[სლოვაკეთი|სლოვაკეთისა]] და [[პოლონეთი|პოლონეთის]] ტერიტორიაზე. [[მაღალი ტატრები]]ს მასივის უმაღლესი მწვერვალი [[გერლახოვსკი-შტიტი]] — 2,654.4 მ აღწევს.<ref>{{cite web |url=http://www.freebase.com/user/cbersch/views/tallest_mountains_in_slovakia_100m_prom2 |title=Tallest Mountains in slovakia |accessdate= |author= |date= |publisher=freebase.com |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131015000246/http://www.freebase.com/user/cbersch/views/tallest_mountains_in_slovakia_100m_prom2 |archivedate=2013-10-15 }}</ref> კარპატები კულისისებრ განლაგებული, გასწვრივი და განივი ხეობებით დანაწევრებული [[მთის მასივი|მთის მასივებისა]] და [[ქედი|ქედების]] რთული სისტემაა. მთათა რკალი 3 ნაწილად იყოფა: [[დასავლეთი კარპატები]], [[აღმოსავლეთი კარპატები]] და [[სამხრეთი კარპატები]]. კარპატებში შედის აგრეთვე [[დასავლეთ რუმინეთის მთები]] და [[ტრანსილვანიის პლატო|ტრანსილვანიის ვრცელი პლატო]].<ref>{{ქსე|5|414||არა}}</ref> კარპატებისთვის დამახასიათებელია აგრეთვე [[კარსტი|კარსტული რელიეფი]]. კლდოვანი რელიეფი და კარსტი ნიშანდობლივია [[დასავლეთ რუმინეთის მთები|დასავლეთ რუმინეთის მთებისთვისაც]]. კარპატების რკალის გარე კიდის გასწვრივ ვრცელდება მთისწინეთის ზოლი, რომლის სიგანეა 40-60 კილომეტრი. აგებულია იგი უმეტესწილად ნეოგენური ფხვიერი დანალექებით, როგორებიცაა [[ქვიშაქვა]], [[თიხა]], [[თაბაშირი]] და სხვა.<ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%9A%D0%B0%D1%80%D0%BF%D0%B0%D1%82%D1%8B/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author=რიბინი ნ., ვიალოვი ო |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> კარპატების ფარგლებში ან მიდამოებში მდებარე მნიშვნელოვანი ქალაქებიდან აღსანიშნავია: [[ბრატისლავა]], [[კოშიცე]] (სლოვაკეთი), [[კრაკოვი]] (პოლონეთი), [[კლუჟ-ნაპოკა]], [[სიბიუ]], [[ბრაშოვი]] (რუმინეთი), [[მიშკოლცი]] (უნგრეთი).<ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%91%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author=პაშაევა ნ., ავდეიჩევი ლ |date= |publisher=slovari.yandex.ru |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120815232607/http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%91%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B0%D0%B2%D0%B0 |archivedate=2012-08-15 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%9A%D0%BE%D1%88%D0%B8%D1%86%D0%B5/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%9A%D0%BE%D1%88%D0%B8%D1%86%D0%B5/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%91%D1%80%D0%B0%D1%88%D0%BE%D0%B2%20(%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%20%D0%B2%20%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80.%20%D1%87%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B8%20%D0%A0%D1%83%D0%BC%D1%8B%D0%BD%D0%B8%D0%B8)/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/385311/Miskolc |title=ენციკლოპედია ბრიტანიკა|accessdate= |author= |date= |publisher=britannica.com}}</ref> == ეტიმოლოგია == ორონიმი კარპატები პირველად მოსხენებულია [[პტოლემე]]სთან [[II საუკუნე]]ში; მიეკუთვნებოდა აღმოსავლეთ კარპატების ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილს (დაბალი ბესკიდები — ტყიანი კარპატები).<ref name="pem" /> ეს სახელწოდება გვხვდება ისლანდიურ საგებში, [[IV საუკუნე]]ში (Harfada Fjall — ჰარფადის მთები), [[ალ-იდრისი|ალ-იდრისის]] რუკაზე, [[XII საუკუნე]]ში (Karbad). სხვა წყაროებში მთები აღინიშნება ბასტარნების ალპების, უგორის მთების, გერმანიის მთების სახელწოდებით, რომელიც, როგორც ჩანს, მიეკუთვნებოდა მთათა სისტემის სხვადასხვა ნაწილებს.<ref name="pem" /> როგორც მთლიანი მთათა სისტემის სახელწოდება მის თანამედროვე გაგებაში, ორონიმი კარპატები საერთო ხმარებაში შევიდა მხოლოდ [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] ბოლოს. მოსახლეობის სიჭრელემ რიგი [[ჰიპოთეზა|ჰიპოთეზის]] გაჩენას შეუწყო ხელი, რომლებიც ხსნიან მის წარმომავლობას: დაშვებულია თრაკიული წარმომავლობა (საშუალო ალბანური karpē — „კლდე“, „ფრიალო“); ზოგი მკვლევარი სლავური წარმომავლობის მომხრეა — chrb, chrbat, chrbet — „მთათა ჯაჭვი“; უკავშირებენ მას აგრეთვე დაკიურ ეთნონიმს — karpi.<ref name="pem">{{cite book |author=Поспелов Е.М. |title=Географические названия мира (Топонимический словарь) |isbn= 5-89216-029-7|publisher=русские словари |location=Москва, Россия |page=191 М. 1998}}</ref> == ოროგრაფია და გეოლოგიური აგებულება == [[ფაილი:Bucegi Costila.JPG|მინი|პიკი რუმინეთში]] [[ფაილი:Tatry widok z Tarasowek.jpg|მინი|ტატრები]] [[ფაილი:Bucegi jepiimici.JPG|მინი|ბუჩეჯი]] [[ფაილი:Planina Beljanica2.jpg|მინი|[[ბელიანიცა]], [[სერბეთი]]]] [[ფაილი:Marmarosch.jpg|მინი|მარამურეშის მთები, რუმინეთი]] [[ფაილი:Lacul Bucura, Lacul Ana a Lacul Bucurelu.jpg|მინი|ტბა ბუკურა]] [[ფაილი:Waldkarpaten Bieszczady 1.jpg|მინი|აღმოსავლეთი კარპატები]] [[ფაილი:Waldkarpaten SineWiry.jpg|მინი|ბეშადები]] [[ფაილი:Image-Lomnicky stit from Slavkovsky stit 2.jpg|მინი|ლომნიცკი-შტიტი]] [[ფაილი:Kekesteto2.JPG|მინი|მატრა]] [[ფაილი:River in Carpathian Mountainsd.JPG|მინი|მდინარე კარპატებში]] [[ფაილი:Ciucas mountains.jpg|მინი|კარპატები]] ჩრდილოეთ-დასავლეთ ნაწილში კარპატების რკალი იწყება ვიწრო და მცირე სიმაღლის [[მცირე კარპატები|მცირე კარპატების ქედი]]თ (768 მ-მდე). ის აგებულია [[კრისტალური ფიქლები|კრისტალური ფიქლებითა]] და [[კირქვა|კირქვებით]], მიიმართება [[ჩრდილოეთი|ჩრდილო]]-[[აღმოსავლეთი]]საკენ და [[თეთრი კარპატები|თეთრი კარპატების ქედში]] (970 მ) გრძელდება, რომლის შემდეგაც მთები ერთბაშად ძლიერ ფართოვდება და [[ჩრდილოეთი|ჩრდილო]]-[[აღმოსავლეთი]]სა და [[აღმოსავლეთი]]საკენ მიიმართება. ამასთანავე, მასში შეიძლება გამოყოფილი იქნას ორი მთავარი გარე — ჩრდილო და შიგა — სამხრეთი ზოლი მკვეთრად განსხვავებული [[რელიეფი]]ს ხასიათითა და [[გეოლოგია|გეოლოგიური აგებულების]] თავისებურებით. გარე ზოლი აგებულია ვეებერთელა სიმძლავრის [[ცარცული სისტემა|ცარცული]] და [[პალეოგენური სისტემა|პალეოგენური]] [[ფლიში]]ს [[წყება (გეოლოგია)|წყებით]]; საერთოდ, ის ერთგვარი შემადგენლობისაა — აქ ხშირია [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვების]], [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატების]], [[მერგელი|მერგელებისა]] და [[თიხაფიქლები]]ს მორიგეობა. საშუალო სიმაღლის პარალელური ქედების სახით, ეს ზოლი მიიმართება უწყვეტ რკალად [[დასავლეთი ბესკიდები|დასავლეთ ბესკიდების]] სახელწოდებით, შემდეგ კი — [[აღმოსავლეთი]]თ, კარპატების შევიწროების რაიონში — [[აღმოსავლეთი ბესკიდები|აღმოსავლეთ ბესკიდების]] სახელწოდებით.<ref name="ბთდ" /> [[დასავლეთი ბესკიდები]]ს უმაღლესი წერტილია [[ბაბია-გურა]] (1725 მ), [[აღმოსავლეთი ბესკიდები]] 1300-1400 მ სიმაღლემდე აღწევს (აღმოსავლეთ ნაწილში უფრო მაღლდება). [[ბესკიდები]]ს საშუალო სიმაღლე 800 მეტრიდან 1000 მეტრამდეა, კარპატების უვიწროეს რაიონში 600-800 მეტრამდე. დასავლეთ ბესკიდებში ყველაზე მოხერხებული [[იაბლუნკოვის უღელტეხილი]]ა (553 მ), რომელიც [[ვაგი|ვაგის ხეობას]] ზემო ოდერთან აერთებს. [[აღმოსავლეთი ბესკიდები]]ს რამდენიმე დაბალი და მოხერხებული უღელტეხილი ზემო ტისის სისტემას ზემო ვისლასა და ზემო დნესტრის სისტემებთან აერთებს. ასეთებია [[დუკლის უღელტეხილი|დუკლისა]] (502 მ) და [[ლუპკოვის უღელტეხილი|ლუპკოვის]] (640 მ) უღელტეხილები.<ref name="ბთდ" /> [[ბესკიდები]]ს სამხრეთით მდებარეობს [[ოროგრაფია|ოროგრაფიულად]] მათთან მჭიდროდ დაკავშირებული კარპატების შიდა სარტყლის მთები, რომლებსაც უფრო მრავალნაირი [[რელიეფი]] და [[გეოლოგია|გეოლოგიური აგებულება]] ახასიათებს. აქ განსაკუთრებით დამახასიათებელია [[მთა|მთების]] ცალკეულ მასივებად დანაწევრება, მათ შორის მოქცეული ფართო [[ხეობა|ხეობებითა]] და [[ქვაბული|ქვაბულებით]]. ამავე დროს მთების ეს რაიონი განიხილება როგორც ერთი ვრცელი, თაღისებური ამოწევა, [[დასავლეთი]]დან [[აღმოსავლეთი]]საკენ მიმართული და გასწვრივი და განივი გარღვევებით დანაწევრებული, ამასთანავე, პერიფერიებში წყვეტის ხაზებით შემოზღუდული და კიდეებთან მკვეთრად დაშვებული. ამოწევის ცენტრში აღმართულია ძველი კრისტალური ქანებისა და [[მეზოზოური ჯგუფი|მეზოზოური]] [[კირქვა|კირქვებისაგან]] აგებული მასივები, სადაც [[პალეოზოური ჯგუფი|პალეოზოური]] [[ფიქალი|ფიქლებიც]] მოიპოვება. მთელი ამ ამოწევის შემომფარგლავი ქედების პერიფერიული ზონა ინტენსიური ვულკანური მოქმედებით ამონთხეული, ახალგაზრდა [[ეფუზია|ეფუზიებისაგან]] შედგება; ეს ამონთხევები წარმოებდა [[მიოცენი|მიოცენსა]] და [[პლიოცენი|პლიოცენში]], გარღვევებთან და ნასხლეტებთან დაკავშირებით.<ref name="ბთდ" /> [[ეფუზია|ეფუზიები]] უმთავრესად გამოსახულია [[ანდეზიტი|ანდეზიტებითა]] და [[დაციტი|დაციტებით]], უფრო იშვიათად — [[ტრაქიტი|ტრაქიტებითა]] და [[ბაზალტი|ბაზალტებით]]. მაქსიმალურ სიმაღლეს (2655 მ) აღწევს განედის მიმართულებით განზიდული, ელიფსისებური, გრანიტოვანი მასივი [[მაღალი ტატრები]], რომლის ჩრდილო კალთებიც [[მეზოზოური ჯგუფი|მეზოზოური]] [[კირქვა|კირქვებისგანაა]] აგებული. მასივის მწვერვალი ალპური ტიპის კარულ თხემს წარმოადგენს. მის სამხრეთით მდებარე პარალელური, ერთგვაროვანი აგებულებისა და ფორმის მასივი [[დაბალი ტატრები]] (2043 მ), მისგან დაშორებულია გასწვრივ ლიპტოვსკის ქვაბულით, რომელზეც მიედინება მდინარე [[ვაგი|ვაგის]] ზემო წელი. ამის [[დასავლეთი]]თ მდებარეობს [[მერიდიანი|მერიდიანული მიმართულებით]] განზიდული [[დიდი ფატრა|დიდი ფატრის მასივი]] (1592 მ), ამ უკანასკნელის [[ჩრდილოეთი]]თ კი — [[პატარა ფატრა]] (1709 მ), ორივე ძირითადად [[კირქვა|კირქვებითაა]] აგებული. ცენტრალური მასივების სამხრეთით გადაჭიმულია ვრცელი, ნაწილობრივ [[პლატო]]სებური, [[სამხრეთი]]საკენ დამრეცად დაშვებული [[სლოვაკეთის მადნიანი მთები|სლოვაკეთის მადნიანი მთების მასივი]] (1477 მ). მისი აღმოსავლეთი ნახევარი [[გრანიტი|გრანიტებისა]] და [[კრისტალური ფიქლები|კრისტალური ფიქლებისაგან]] შედგება, დასავლეთი — [[ლავური ნაკადი|ლავის ნაკადებისა]] და [[ტუფი|ტუფებისაგან]]. მასივი ძლიერ დანაწევრებულია, მასში ჩაჭრილი მრავალრიცხოვან [[მდინარე]]თა [[ხეობა|ხეობებით]]. მის მთისძირას მდებარეობს მესამეული ბორცვიანი წინამთების ზოლი (დაახლოებით 300 მ-მდე სიმაღლის), უფრო [[სამხრეთი]]თ კი მდებარეობს განაპირა ვულკანური მასივების რიგი, მათ შორის [[მატრა]] (1014 მ).<ref name="ბთდ" /> რაიონის [[ჩრდილოეთი]]თ, მთების გარე და შიდა სარტყლებს შორის მდებარე მოსაზღვრე ზონაში, [[ფლიში|ფლიშებს]] შორის აღმართულია იზოლირებული კირქვიანი მწვერვალები და თხემები — გადარეცხილი [[შარიაჟი|შარიაჟული საფარის]] „ეგზოტიკური ფრიალო კლდეები“. რაიონის [[დასავლეთი|დასავლეთ]] და [[აღმოსავლეთი|აღმოსავლეთ]] ნაწილებში კიდევ მდებარეობს კრისტალური ქანებისა და კირქვებისაგან აგებული მცირე სიდიდის განკერძოებულ მასივთა ჯგუფები. მადნიანი მთების აღმოსავლეთით აღმართულია კრისტალური მასივი (1318 მ), უფრო [[სამხრეთი]]თ კი — [[სლოვაკეთის კარსტი]]ს მაგიდისებური მასივი. იგი აგებულია [[ტრიასული სისტემა|ტრიასული]] [[კირქვა|კირქვებისაგან]] და აქვს დიდი [[მღვიმე]]ებიანი და [[მდინარე]]ების [[კანიონი]]სებურ [[ხეობა|ხეობებიანი]] [[რელიეფი]]. უფრო სამხრეთით, განაპირა ზონაში მდებარეობს [[სლოვაკეთის კარსტი]]საგან ფართო დადაბლებით დაშორებული, კიდევ ერთი დიდი, კიდეებზე ციცაბოდ ჩამოკვეთილი კირქვიანი მასივი — მიშკოლცი ანუ [[ბიუკი]] (959 მ).<ref name="ბთდ" /> კარპატების შიდა სარტყლის მთელი ეს მთიანი რაიონი [[აღმოსავლეთი]]თ, გარღვევებისა და ნასხლეტების ხაზზე, მკვეთრად ეშვება რკალისებური დეპრესიისაკენ, რომელშიც მდინარე [[ჰორნადი|ჰორნადის ხეობა]] მდებარეობს. შემდეგ პარალელურ მერიდიანულ რკალად გადაჭიმულია [[პრეშოვის მთები]] (1092 მ-მდე). შემდეგ [[აღმოსავლეთი]]საკენ მდებარეობს ტისის ზემო აუზის დაბალი ვაკე — [[შუა დუნაის დაბლობი]]ს ჩრდილოეთი რაიონი. აქ მნიშვნელოვან მანძილზე კარპატების შიდა გრანიტულ-კრისტალური და კირქვიანი ზოლი სრულებით არ ჩანს. ის ჩაძირულია [[ალუვიონი|ალუვიური ნალექების]] ქვეშ. ამ შევიწროებულ ნაწილში კარპატების ქედი თითქმის მთლიანად მხოლოდ [[ფლიში|ფლიშური]] [[ფიქალი|ფიქალ]]-[[ქვიშაქვა|ქვიშაქვების]] გარე ზოლისაგან შედგება, რომელიც აქ მნიშვნელოვან სიგანეს აღწევს (80 კმ-მდე და უფრო მეტსაც) და [[სამხრეთი|სამხრეთ]]-[[აღმოსავლეთი]]საკენ თანდათან მაღლდება ([[ჩორნოჰორა|ჩორნოჰორის ქედი]] 2061 მ-მდე). ფლიშური ზონის სამხრეთ კიდის გასწვრივ გადის [[ვიჰორლატი|ვიჰორლატის ვულკანური მწვერვალების ქედი]] (სიმაღლით 1000-1100 მ-მდე); შემდეგ მთები მკვეთრად ეშვება ზემო ტისის დაბლობისაკენ. კარპატების ამ შევიწროებულ (სიგანით დაახლოებით 110 კმ) ფიქალოვან-ქვიშაქვიან რაიონს, რომელიც სამხრეთიდან ვულკანური ქედით არის შემოფარგლული, ზოგჯერ ტყიან კარპატებს უწოდებენ, რადგანაც ის თავისი სივრცის უმეტეს ნაწილზე ხშირი [[ტყე|ტყით]] არის დაფარული.<ref name="ბთდ" /> [[ტისა|ტისის]] სათავის უშუალოდ [[სამხრეთი]]თ კარპატების ქედი ისევ ფართოვდება და აგებულებით უფრო რთულია. აქ ისევ ჩნდება მთის ღერძული ზონის შემადგენელი შიდა კრისტალური ზოლი, ცალკეული [[მეზოზოური ჯგუფი|მეზოზოური]] [[კირქვა|კირქვების]] გამოსავლებით. კირქვებთან ზოგან [[ფლიში|ფლიშებისაგან]] აგებული უბნები მორიგეობს და მთელი შიდა რკალი ბოლოვდება [[ეფუზია|ეფუზიების]], თითქმის, განუწყვეტელი ზონით, რომელიც მძლავრადაა განვითარებული [[კელიმანი]]ს ვულკანურ გადარეცხილ ნეოგენურ მასივში და [[ჰარგიტა|ჰარგიტის]] უფრო ახალგაზრდა [[ვულკანური კონუსი|ვულკანურ კონუსების]] მწკვრივში.<ref name="ბთდ" /> კარპატების გარე ფლიშური ზოლი წინანდელ მთლიანობას ინარჩუნებს, თუმცა ჯერ კიდევ ის ცოტათი ვიწროვდება, შემდეგ კი ისევ ფართოვდება და [[მერიდიანი|მერიდიანულთან]] დაახლოებულ, სამხრეთ-აღმოსავლეთ მიმართულებას იღებს. მთების აღმოსავლეთი კიდის გასწვრივ აქ კარგადაა გამოხატული საკმაოდ მაღალი წინამთების ნეოგენური [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატებისა]], [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებისა]] და [[მერგელი|მერგელებისაგან]] აგებული ზოლი; აქვე მთისძირში მდინარე [[სირეტი]]ს ხეობა გადის; კარპატების მთათა სისტემის მთელ ამ ნაწილს [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ კარპატებს]] უწოდებენ, რადგან აქ მთები ყველა სხვა ნაწილებზე უფრო [[აღმოსავლეთი]]თ აღწევენ. მთების ფლიშურ ზოლს ზოგჯერ მოლდოვის კარპატების სახელწოდებით გამოყოფენ. ის შესამჩნევად ფართოვდება სამხრეთ ნაწილში, სადაც მთელი [[ქედი]] [[ფლიში|ფლიშებისაგან]] შედგება, რადგან აქ მცირე მანძილზე შინაგანი კრისტალური ზონა ისევ ქრება — ჩარღვევების ხაზებზე სიღრმეში ეშვება. მალე კრისტალური ზონა ისევ ჩნდება, დიდ სიმაღლეზეა ამოწეული და იქ, სადაც კარპატების რკალი მკვეთრად უხვევს [[დასავლეთი]]საკენ და სიგანედის მიმართულებით არის გადაჭიმული, სახელდობრ მთების იმ ნაწილში, რომელსაც სამხრეთ კარპატებს ანუ [[ტრანსილვანიის ალპები|ტრანსილვანიის ალპებს]] უწოდებენ, მეტად მძლავრადაა განვითარებული.<ref name="ბთდ" /> მოლდოვის კარპატების ფლიშური ქედი სამხრეთ ნაწილში სამხრეთ-დასავლეთისაკენ იხრება და აქ [[ბუჩეჯი|ბუჩეჯის მასივზე]] მაქსიმალურ სიმაღლეს აღწევს (2505 მ). ეს უკანასკნელი აგებულია [[ცარცული სისტემა|ცარცული]] [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატებით]]. კარპატების მთელ დანარჩენ მანძილზე განუწყვეტელი გარე ფლიშური ზონა აქ, სადაც ის თითქოს თავის კულმინაციას აღწევს, მკვეთრად წყდება და მთავრდება. აქ, მდინარე [[დიმბოვიცა|დიმბოვიცის]] ზედა წელის ხაზზე, გადის საზღვარი [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ]] და [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებს]] შორის. შემდეგ [[დასავლეთი]]საკენ [[ფლიში|ფლიშური ზოლი]] მხოლოდ უმნიშვნელო უბნებად აღინიშნება მთების სამხრეთ კალთებზე და მალე სრულებით ქრება. სამხრეთი კარპატები, თითქმის, მთლიანად ძველი კრისტალური ქანებისაგან — [[გრანიტი|გრანიტებისა]], [[გნაისი|გნაისებისა]] და [[კრისტალური ფიქლები|კრისტალური ფიქლებისაგან]] არის აგებული. მის აგებულებაში მონაწილეობენ აგრეთვე [[მეზოზოური ჯგუფი|მეზოზოური]] [[კირქვა|კირქვების]] წყებებიც.<ref name="ბთდ" /> [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ კარპატებში]] შიდა კრისტალური ზონა იწყება, იქვე სამხრეთით, [[უკრაინის კარპატები]]ს უმაღლესი მასივის, [[ჩორნოჰორა|ჩორნოჰორის]] მახლობლად. ის მაქსიმალურ სიმაღლეს [[როდნა|როდნის მასივზე]] (2305 მ) აღწევს, ამ უკანასკნელის ალპური თხემი მკვეთრად წყდება ბორშის ქვაბულთან, სადაც [[ტისა|ზემო ტისის]] შენაკადის, მდინარე [[ვიშეუ]]ს სათავეა. როდნის სამხრეთ კალთაზე სათავეს იღებს მდინარე [[სამოში]], აღმოსავლეთზე — მდინარე [[ბისტრიცა (სირეტის შენაკადი)|ბისტრიცა]]. შემდეგ კრისტალური ზოლი საკმაოდ შორს [[სამხრეთი]]საკენ მიემართება, მას თან ახლავს [[კირქვა|კირქვიანი]] [[მთის მასივი|მცირე მასივები]] და [[ფლიში]]ს განვითარების უბნები. მთების ეს შიდა ზონა დანაწევრებულია ფართო [[ხეობა|ხეობებითა]] და [[ქვაბული|ქვაბულებით]], რომლებიც მეტწილად [[დასავლეთი]]საკენ არიან გაშლილი. გრძელი გასწვრივი [[ქვაბული]], რომელშიც [[მაროში]]სა და [[ოლტი]]ს სათავეები მდებარეობს, გადაჭიმულია შიდა ზონის დასავლეთ კიდესთან, მის სამხრეთ ნაწილში; [[დასავლეთი]]დან მას ეკვრის [[ჰარგიტა|ჰარგიტის ვულკანური ქედი]]. ზონის სამხრეთ კიდესთან მდებარეობს ბრაშოვოს აუზის დიდი ღრმული, რომელსაც მდინარე [[ოლტი]] და მისი შენაკადი [[ნეგრუ]] კვეთს. კარპატების [[ფლიში|ფლიშური]] [[წყალგამყოფი]] ზოლი ამ ნაწილში შევიწროებულია.<ref name="ბთდ" /> თითქმის მთელი რაიონის მანძილზე [[ეფუზია|ეფუზიების]] განაპირა ზოლი გადის. ზემო ტისის მარმაროშის აუზის სამხრეთით გადაჭიმულია [[ლეპუშულუის ქედი|ლეპუშულუის ვულკანური ქედი]], რომელიც [[როდნა|როდნის მასივამდე]] აღწევს. როდნის [[სამხრეთი]]თ აღმართულია ვეებერთელა ვულკანური მასივი [[კელიმანი]]; მათ შორის მდებარეობს [[ფლიში|ფლიშებისაგან]] აგებული დადაბლებულ მთათა სარტყელი, რომელზეც ზედა სამოშისა და ზედა ბისტრიცის აუზები მდებარეობს. კელიმანი სამხრეთით [[ჰარგიტა|ჰარგიტის ქედში]] გადადის. აღსანიშნავია, რომ მდინარე [[ბისტრიცა (სირეტის შენაკადი)|ბისტრიცა]], რომელიც თავის შენაკადთან ერთად [[კელიმანი]]ს ჩრდილოეთით მთებში ფართო დორნის ქვაბულს ქმნის, უფრო დაბლა კრისტალურ ზონაში იჭრება და მას განივი და ვიწრო ღრმა ხეობით კვეთს.<ref name="ბთდ" /> მოლდოვის კარპატების ფლიშური ზოლი [[ბესკიდები]]ს მსგავსი პარალელური ქვიშაქვის ქედების სისტემისაგან შედგება. ფლიშური ზონა სამხრეთ ნაწილში, რომელიც [[სამხრეთი|სამხრეთ]]-[[დასავლეთი]]საკენ იხრება, შესამჩნევად მაღლდება და დისლოცირებული და მაღლა ამოწეული [[ნეოგენური სისტემა|ნეოგენური ნალექების]] ზოლითაა შემოზღუდული.<ref name="ბთდ" /> აღსანიშნავია [[ჩაჰლეუს მასივი]], რომლის სიმაღლე 1907 მ აღწევს. [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებს]] ხშირად ტრანსილვანიის ალპებს უწოდებენ; კარპატების ეს ნაწილი მეტად უახლოვდება [[ალპები|ალპებს]] თავისი მთლიანობით და საერთო ამოწევის სიმძლავრით, ის 2000-2500 მ-მდე აღწევს და, გარდა ამისა, ღერძული კრისტალური ზონისა და მთათა გლაციალური ფორმების — [[კარი (გლაციოლოგია)|კარული თხემების]] და [[ცირკი (გლაციოლოგია)|ცირკების]] — განვითარებითაც [[ალპები]]ს მსგავსია. [[სამხრეთი კარპატები]]ს თავისებურებას, [[ალპები|ალპებთან]] შედარებით, შეადგენს მთების ზედა ნაწილებში, [[კარი (გლაციოლოგია)|კარულ თხემებთან]] ერთად ვრცელი მაგიდისებური, ნაწილობრივ სწორი, ნაწილობრივად დახრილი ფართობების არსებობა, რაც ციცაბოდ დაშვებული მთების კალთების კონტრასტს წარმოადგენს. მათი წარმოშობა დაკავშირებულია უახლოეს — [[პლიოცენი|პლიოცენურ]] და [[მეოთხეული სისტემა|მეოთხეულ ამოწევებთან]], რომლებიც [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] უდიდეს სიმძლავრეს აღწევდა და რომელმაც [[მთა]]თა შენაოჭებულ [[პლიოცენი|პლიოცენებში]] [[პენეპლენი|პენეპლენამდე]] გადარეცხილი საფუძველი დიდ სიმაღლეზე აწია.<ref name="ბთდ" /> გრანდიოზული ალპური ტიპის თხემს (სიგანით 50 კმ) წარმოადგენს [[სამხრეთი კარპატები]]ს აღმოსავლეთი [[ფეგერაშის მასივი]], რომელიც, თითქმის, შვეულად ეცემა [[ჩრდილოეთი]]საკენ სწორხაზოვანი გარღვევით და ნასხლეტით ფართო ტექტონიკური ქვაბულისაკენ; ამ უკანასკნელს სიგრძეზე კვეთს მდინარე [[ოლტი]]. სამხრეთისაკენ კარული თხემის ძირიდან მასივი [[ფლექსურა|ფლექსურისებურად]] ეშვება ციცაბოდ დახრილი კალთით, რომელიც მდინარეთა ღრმად ჩაჭრილი კონსექვენტური ხეობებითაა დანაწევრებული.<ref name="ბთდ" /> [[ფეგერაშის მასივი|ფეგერაშის მთები]] ჩრდილოეთ მთისძირთან მიმდინარე [[ოლტი]] მის დასავლეთ კიდესთან მკვეთრად უხვევს [[სამხრეთი]]საკენ, ღრმად იჭრება მთებში და განივი ხეობით კვეთს მთელი [[სამხრეთი კარპატები]]ს სარტყელს. ოლტის დასავლეთით კარპატების მაღალმთიანი სარტყელი მეტად ფართოვდება და რთულად დანაწევრებულ მასივს წარმოქმნის. მისი სამხრეთი ნაწილი — [[პარინგის მთები]], 2519 მ-ის სიმაღლის, ალპური ქედის გრანდიოზულობით, მეტოქეობას უწევს [[ფეგერაშის მასივი|ფეგერაშს]]; ის ძალზე ციცაბოდ არის [[ხრამი|დახრამული]] [[სამხრეთი]]საკენ. [[ოლტი]]სა და [[ჟიუ]]ს შენაკადების ღრმად ჩაჭრილი გასწვრივი ხეობები [[პარინგის მთები|პარინგისაგან]] აშორებენ მასივის უფრო ვრცელ ჩრდილო ნაწილს, რომელიც [[შურიანუს მთები]]ს სახელწოდებითაა ცნობილი. შურიანუ — მაღალი [[ზეგანი|ზეგანია]], რომელზედაც აღმართულია ცალკეული, [[ცირკი (გლაციოლოგია)|ცირკებით]] დანაწევრებული გუმბათისებური [[მწვერვალი|მწვერვალები]]. შურიანუს მაღალი, ოვალური კონტურებიანი მასივი გუმბათისებურად და ციცაბოდ ეცემა კიდეებისაკენ, რის გამოც მის კალთებში ჩაჭრილ [[მდინარე]]თა [[ხეობა|ხეობები]] მარაოსებურადაა განლაგებული.<ref name="ბთდ" /> === უმაღლესი მწვერვალები === [[ფაილი:Kociol kiezmarskiego a.jpg|მინი|დასავლეთი კარპატები]] [[ფაილი:Dolina5.jpg|მინი|დასავლეთი კარპატები]] [[ფაილი:Gerlachovsky stit from Velicka dolina.jpg|მინი|გერლახოვსკი-შტიტი]] [[ფაილი:Ostrá, Veľká Fatra (SVK) - Western Summit.jpg|მინი|დიდი ფატრა]] [[ფაილი:Velky Rozsutec.jpg|მინი|აღმოსავლეთი კარპატები]] [[ფაილი:Bucsoiu.JPG|მინი|სამხრეთი კარპატები]] [[ფაილი:Baiului Mountains.jpg|მინი|კარპატები, რუმინეთი]] [[ფაილი:Bileato.jpg|მინი|ფეგერაში]] [[ფაილი:Cheile Turzii (Turda Gorges).jpg|მინი|კარპატები]] [[ფაილი:Pop Ivan Massif, Maramures.jpg|მინი|უკრაინის კარპატები]] [[ფაილი:Červený kameň.jpg|მინი|თეთრი კარპატები]] [[ფაილი:Тернишори 01.JPG|მინი|მარცხნივ|კარპატები]] [[ფაილი:Лісова--дорога..jpg|მინი|მარცხნივ|ტყეებში არსებული გზები. წარსულში კარპატების მთისწინეთში იყო ტყე, რომელიც სრულიად იქნა განადგურებული]] სიაში მოცემულია კარპატების ყველაზე მაღალი მწვერვალების არასრული სია: {| class="wikitable sortable" ! პიკი ! გეოლოგიური ერთეული ! ქვეყანა ! ტერიტორიული ერთეული ! სიმაღლე (მ) |- | [[გერლახოვსკი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,655 |- | [[გერლახოვსკა-ვეჟა]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,642 |- | [[ლომნიცკი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,633 |- | [[ლადოვი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,627 |- | [[პიშნი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,623 |- | [[ზადნი-გერლახი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,616 |- | [[ლავინოვი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,606 |- | [[მალი-ლადოვი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,602 |- | [[კოტლოვი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,601 |- | [[ლავინოვა-ვეჟა]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,600 |- | [[მალი-პიშნი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,591 |- | [[ველკა-ლიტვოროვა-ვეჟა]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,581 |- | [[სტრაპატა-ვეჟა]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,565 |- | [[კეჟმარსკი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,556 |- | [[ვისოკა (მთა)|ვისოკა]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,547 |- | [[მოლდოვიანუ]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]] | 2,544 |- | [[ნეგოი]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]] | 2,535 |- | [[ვიშტია-მარე]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[ბრაშოვის ჟუდეცი|ბრაშოვი]] | 2,527 |- | [[ლესპეზი]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[სიბიუს ჟუდეცი|სიბიუ]] | 2,522 |- | [[პარინგულ-მარე]] | [[პარინგის მთები]] | [[რუმინეთი]] | [[ალბის ჟუდეცი|ალბა]], [[გორჟის ჟუდეცი|გორჟი]], [[ჰუნედოარის ჟუდეცი|ჰუნედოარა]] | 2,519 |- | [[პელიაგა]] | [[რეტეზატის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[ჰუნედოარის ჟუდეცი|ჰუნედოარა]] | 2,509 |- | [[პეპუშა]] | [[რეტეზატის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[ჰუნედოარის ჟუდეცი|ჰუნედოარა]] | 2,508 |- | [[ვინეტარია-ლუი-ბუტიანუ]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]] | 2,507 |- | [[ომუ (მთა)|ომუ]] | [[ბუჩეჯი]] | [[რუმინეთი]] | [[პრაჰოვის ჟუდეცი|პრაჰოვა]], [[ბრაშოვის ჟუდეცი|ბრაშოვი]], [[დიმბოვიცის ჟუდეცი|დიმბოვიცა]] | 2,505 |- | [[კელტუნი]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | <!--[[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]], -->[[სიბიუს ჟუდეცი|სიბიუ]] | 2,505 |- | [[ბუკურა (მთა)|ბუკურა]] | [[ბუჩეჯი]] | [[რუმინეთი]] | [[პრაჰოვის ჟუდეცი|პრაჰოვა]], [[ბრაშოვის ჟუდეცი|ბრაშოვი]], [[დიმბოვიცის ჟუდეცი|დიმბოვიცა]] | 2,503 |- | [[რისი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[პოლონეთი]] [[სლოვაკეთი]] | [[მალოპოლსკის სავოევოდო]], [[პრეშოვის მხარე]] | 2,503 |- | [[დარა (მთა)|დარა]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | <!--[[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]], -->[[სიბიუს ჟუდეცი|სიბიუ]] | 2,501 |} === უმაღლესი მწვერვალები ქვეყნების მიხედვით === სიაში მოცემულია კარპატების უმაღლესი მწვერვალების სია ქვეყნების მიხედვით: {| class="wikitable sortable" ! პიკი ! გეოლოგიური ერთეული ! ქვეყანა ! ტერიტორიული ერთეული ! სიმაღლე (მ) |- | [[გერლახოვსკი-შტიტი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[სლოვაკეთი]] | [[პრეშოვის მხარე]] | 2,655 |- | [[მოლდოვიანუ]] | [[ფეგერაშის მასივი]] | [[რუმინეთი]] | [[არჯეშის ჟუდეცი|არჯეში]] | 2,544 |- | [[რისი]] | [[ფატრა-ტატრების ოლქი]] | [[პოლონეთი]] | [[მალოპოლსკის სავოევოდო]] | 2,503 |- | [[ჰოვერლა]] | [[ბესკიდები]] | [[უკრაინა]] | [[ჩორნოჰორა]] | 2,061 |- | [[ბელიანიცა]] | [[ჰომოლიეს ქედი]] | [[სერბეთი]] | [[ბრანიჩევის რაიონი]] | 1,344 |- | [[კეკეში]] | [[ჩრდილოეთ უნგრეთის მთები]] | [[უნგრეთი]] | [[ჰევეშის მედიე|ჰევეში]] | 1,014 |} [[სამხრეთი კარპატები]]ს ცენტრალური მასივის დასავლეთით, მისგან მდინარე [[ჟიუ]]ს გამკვეთი ხეობით მთათა სარტყელი სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულებით იხრება; იგი ჯერ მაღალმთიან ხასიათს ინარჩუნებს, შემდეგ კი [[დუნაი]]ს ღრმად ჩაჭრილი ხეობისაკენ — [[რკინის ჭიშკარი|რკინის ჭიშკრისაკენ]] დაბლდება. [[სამხრეთი კარპატები]]ს ეს დასავლეთი ნაწილი [[ბანატის მთები]]ს სახელწოდებითაა ცნობილი. აღმოსავლეთის მაღალმთიანი მასივი ბანატი ფორმით სამკუთხედის მსგავსია: [[ჩრდილოეთი]]დან, [[დასავლეთი]]დან და [[სამხრეთი|სამხრეთ]]-[[აღმოსავლეთი]]დან იგი ვეებერთელა გარღვევებითა და ციცაბო ნასხლეტი კიდეებითაა შემოზღუდული. შინაგანი დაპობები და ღრმად ჩაჭრილი ხეობები ანაწევრებს მას რამდენიმე თაღისებურ მწვერვალებიან, [[მაგიდა მთა|მაგიდისებურ მასივად]], რომლებიც [[ცირკი (გლაციოლოგია)|გლაციალური ცირკებით]] არიან დაყოფილი. მეტად მაღალი, აშკარად ალპურ ქედებიანია — [[რეტეზატის მასივი]], 1206 მ; მის დასავლეთით — ბორესკოსა და ჩარკოს მასივები, სამხრეთით — ნაკლები სიმაღლის ვულკანის მთათა ზოლი, რომლის კიდეზეც გრანიტული მასივის ფლატეებს კირქვების კლდეთა მწკრივი ახლავს. მაღალმთიანი ბანატისა და მის სამხრეთ-დასავლეთ, [[დუნაი]]საკენ დახრილ ნაწილს შორის მდებარეობს ღრმა მერიდიანული [[გრაბენი]] მდინარე [[ტიმიში]]ს ხეობით.<ref name="ბთდ" /> რეტეზატ-ჩარკოს მასივების ჩრდილოეთ მთისძირში განცალკევებულად აღმართულია თაღისებური კრისტალური მასივი [[პოიანა-რუსკე]] (1382 მ), რომელიც მდინარე [[მაროში]]ს ხეობამდე აღწევს. [[სამხრეთი კარპატები]]ს მაღალმთიანი სარტყელი ყველაზე განიერ ნაწილში 80 კმ-ია, ქედის საერთო სიგანე 100-120 კმ, [[სამხრეთი კარპატები]]ს სიგრძე — 300 კმ.<ref name="ბთდ" /> [[სამხრეთი კარპატები]]ს დასავლეთი ნახევრის ჩრდილოეთით, მისგან მდინარე [[მაროში]]ს ხეობით დაშორებული, ფართო, დიდი მთიანი [[ბიჰორი|ბიჰორის მასივი]] მდებარეობს, რომელიც რთული გეოლოგიური აგებულებისაა. ძირითადად აგებულია [[გრანიტი|გრანიტებითა]] და [[კრისტალური ფიქლები]]თ, ნაწილობრივ — მეზოზოური [[კირქვა|კირქვებით]], ცარცული [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებითა]] და [[ფიქალი|ფიქლებით]]. ყველა ეს ქანები განლაგებულია ძლიერი ნაოჭა [[ტექტონიკური დისლოკაცია|დისლოკაციების]] ნიშნებით, მაგრამ ქმნიან [[პენეპლენი|გაპენეპლენებულ]] [[პლატო|პლატოსებურ]] ზედაპირებს, რომლებიც ახალგაზრდა ამოწევებით, [[ნასხლეტი|ნასხლეტებით]] და [[ეროზია|ეროზიით]] არიან მოხრილი და დანაწევრებული.<ref name="ბთდ" /> [[ბიჰორი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში განლაგებულია ეოცენური [[თიხა|თიხები]] და [[კირქვა|კირქვები]], რომლებიც უფრო ძველ ქანებს ფარავენ და [[დანაოჭება]]ში არ მოხვედრილან. აქედან ეოცენური ნალექები გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ ერთ სერად, რომელიც ჭრის სამოშის მუხლს [[ლეპუშულუის ქედი|ლეპუშულუის ქედამდე]] და [[როდნა|როდნის მასივამდე]], უერთდება [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ კარპატების]] [[ფლიში|ფლიშებს]] და მათ და [[ბიჰორი|ბიჰორს]] შორის, თითქოს, [[ოროგრაფია|ოროგრაფიულ]] და [[ტექტონიკა|ტექტონიკურ]] შემაერთებელ ხიდს წარმოადგენს.<ref name="ბთდ" /> [[ბიჰორი]]ს აგებულებაში, მის სამხრეთ-დასავლეთ და ჩრდილო ნაწილში მნიშვნელოვან როლს თამაშობს აგრეთვე [[ქანი (გეოლოგია)|ამონთხეული ქანები]], ნაწილობრივ [[ნეოგენური სისტემა|ნეოგენური]], ნაწილობრივ კი უფრო ძველი. გარდა ამისა, ბიჰორის კიდეები დანაწევრებულია ნასხლეტური ქვაბულებით, რომელთაც ნეოგენური ნალექები აგებს. ასეთი ქვაბულები განსაკუთრებით დამახასიათებელია [[ბიჰორი]]ს დასავლეთი კიდისათვის, რომელიც [[შუა დუნაის დაბლობი|შუა დუნაის დაბლობზე]] გადადის სამი შვერილი ტოტით. ბიჰორის აღმოსავლეთი კიდე უფრო წესიერი, ნახევრადმომრგვალებულის მსგავსი ფორმის არის, უთუოდ ძველი [[პენეპლენი|გაპენეპლენებული]] მასივის ახალგაზრდა თაღისებურ ამოწევესთანაა დაკავშირებული. ამ ამოწევას თან ხლებია მრავალრიცხოვანი კიდისა და შიდა გარღვევები და ნასხლეტები, ამონანთხევი ქანების ამოსვლებით, რის გამოც ბიჰორს რთული [[ჰორსტი|ჰორსტული მასივის]] ხასიათი მიუღია.<ref name="ბთდ" /> განსაკუთრებით ეფექტურია [[ბიჰორი]]ს ჩრდილო-დასავლეთი, მეტად აწეული ნაწილის ნასხლეტური ხრამები და ციცაბოდ დაშვებული [[ფერდობი|კალთები]], რომლებზედაც მდებარეობს მასივის უმაღლესი წერტილი [[კურკუბეტა-მარე]] (1849 მ) და [[ვლედიასა]] (1836 მ). აქ მდებარე გრანიტული და პორფირიტული პლატო კი, პირიქით, თანდათან ეშვება [[აღმოსავლეთი]]საკენ და ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ. ბიჰორის დასავლეთ და სამხრეთ ნაწილებში არის კირქვის მასივები შესანიშნავი გრანდიოზული [[კარსტი|კარსტული ფორმებით]] — [[მღვიმე|მღვიმეებითა]] და ჩაქცევებით.<ref name="ბთდ" /> [[ბიჰორი|ბიჰორსა]] და [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ]] და [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებს]] შორის მდებარეობს ვრცელი ქვაბულები — [[ტრანსილვანიის პლატო|ტრანსილვანიის აუზის პლატო]]. ის აგებულია მესამეული, უმთავრესად ნეოგენური [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებითა]] და [[თიხა|თიხებით]], [[თაბაშირი]]სა და [[მარილი|მარილის ბუდობებით]]. ეს პლატო აშლილია დიფერენცირებული ახალგაზრდა თაღისებური ამოწევებითა და მცირე მასშტაბის ჩაზნექებით და [[მაროში]]ს, [[სამოში]]ს და [[ოლტი]]ს სისტემების განშტოებული [[ეროზია|მდინარეული ქსელის ეროზიით]], ბორცვიან რელიეფადაა დანაწევრებული. [[მდინარე]]ებმა გამოიმუშავეს საკმაოდ ღრმა და ფართო ხეობები, რომელთა კალთებიც მესამეულ ფხვიერ [[წყება (გეოლოგია)|წყებებში]] [[მეწყერი|მეწყერების]] განვითარებით ხასიათდება. ბორცვების შეფარდებითი სიმაღლე რამდენიმე ას მეტრამდე აღწევს; მთლიანად ქვაბული კი — 400-იდან 700 მ-მდე აბსოლუტურ სიმაღლეზე მდებარეობს.<ref name="ბთდ" /> [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთი]] და [[სამხრეთი კარპატები]], ბიჰორის გვერდითი მასივი და საკმაოდ მაღლა მდებარე ტრანსილვანიის აუზის შიდა ღრმული კარპატების მთიანეთის სამხრეთი ნახევრის ორ მთავარ ნაწილს წარმოადგენენ; ისინი თითქმის მთლიანად [[რუმინეთი]]ს ფარგლებში შედიან.<ref name="ბთდ" /> [[ტატრები|ტატრებზე]] გამოვლინებულია რთული [[შარიაჟი|შარიაჟული სტრუქტურები]] საფრების კომპლექსებით. ამ სტრუქტურებზე ყველგან უთანხმოდ, ნაოჭა [[ტექტონიკური დისლოკაცია|დისლოკაციების]] გარეშე, განლაგებულია [[ეოცენი]], რაც მისი ცარცული ხნოვანების მაჩვენებელია. კარპატების ძველი მთის რკალი უკვე [[ცარცული სისტემა|ზედა ცარცის]] განმავლობაში ამოწეულა, მას ახლანდელი შიდა ზონის ადგილი ეკავა, მაგრამ უფრო ფართოდ და უწყვეტად. [[გეოსინკლინი|გეოსინკლინურმა აუზმა]] ჩრდილო-აღმოსავლეთისაკენ, თანამედროვე გარე ზონის ადგილზე გადაინაცვლა წინამთის ჩაღუნვის სახით; იქ ილექებოდა ძველი კარპატების გადარეცხვისა და ნგრევის შედეგად წარმოშობილი ნამტვრევი მასალების ვეებერთელა [[წყება (გეოლოგია)|წყებები]]. მაშინდელი კარპატების სიმაღლეს მოწმობს ზედაცარცის [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატების]] მძლავრი წყებები.<ref name="ბთდ" /> წინამთის გეოსინკლინური აუზი [[ალპური დანაოჭება|ალპური დანაოჭების]] მთავარ ფაზისში ზედა [[ოლიგოცენი|ოლიგოცენში]] მოექცა და [[მიოცენი|ქვედა მიოცენამდე]] გაგრძელდა. მასში დალექილმა ფლიშური შრეების ვეებერთელა [[წყება (გეოლოგია)|წყებამ]] ფრიად ინტენსიური დაწოლა განიცადა, რის შედეგადაც წარმოიშვა რამდენიმე, საკმაოდ ერთგვარი ტიპის [[შარიაჟი|შარიაჟული საფარი]] [[ფლიში]]სათვის დამახასიათებელი სხვადასხვა [[ფაციესი|ფაციესური]] შემადგენლობის შრეთა ხშირი მორიგეობით. ეს საფარები გადაბრუნდნენ [[ჩრდილოეთი|ჩრდილო]]-[[აღმოსავლეთი]]საკენ და ერთიმეორეზე შეცოცდნენ, შეცოცდნენ აგრეთვე მცირე დამრეც შენაოჭებაში მოყოლილ წინამთის მიოცენურ ზოლზეც. [[შარიაჟი|შარიაჟების]] შემდეგი გადარეცხვის გამო შრეები აქ მეტწილად იზოკლინურადაა განლაგებული და [[სამხრეთი|სამხრეთ]]-[[დასავლეთი]]საკენ არის დახრილი.<ref name="ბთდ" /> ზოგან, მესამეული [[შარიაჟი|შარიაჟების]] განვითარების დროს, მესამეულ შენაოჭებაში მოხვედრილა და [[ფლიში|ფლიშურ ზონაზე]] შეცოცებულა მეზობლად მდებარე შიდა ზონის [[კირქვა|კირქვების]] [[წყება (გეოლოგია)|წყებები]], რის შედეგადაც წარმოიშვა [[დასავლეთი ბესკიდები]]სთვის დამახასიათებელი „ეგზოტიკური ფრიალო კლდეები“, რომლებიც გაცილებით უფრო იშვიათად გვხვდება გარე ზონის სხვა რაიონებში.<ref name="ბთდ" /> კარპატების კრისტალური და ფლიშური ზონები შეიქმნა სხვადასხვა ხნოვანების [[ტექტონიკა|ტექტონიკური]] პროცესებით. ამიტომ შედარებით უფრო ძველმა შიდა ზონამ ფრიად ინტენსიური და ღრმა გადარეცხვა განიცადა და, გარდა ამისა, [[ქვემო დუნაის დაბლობი]]ს ფარგლებში, [[მიოცენი|მიოცენში]] მომხდარ დიდ დაწევებთან ერთად, მისი ნაწილობრივი ნგრევაც მომხდარა. შიდა ზონის მეტი წილი [[მიოცენი|მიოცენში]] შორს წასულ გადარეცხვის სტადიაში იმყოფებოდა, თითქმის სრული გაპენეპლენების სტადიაში, რასაც მოწმობს ამ ზონის მიოცენური ხნოვანების მრავალი მასივის მოსწორებული ზედაპირის არსებობა.<ref name="ბთდ" /> ფლიშური კარპატები მთების სახით [[მიოცენი|მიოცენში]] ამოიწია და, რადგანაც მათში შემავალი წყებები შედარებით ფხვიერი იყო გადარეცხვას ნაკლებად ეწინააღმდეგებოდა, მათ უკვე ზედა მიოცენში მიაღწიეს [[ეროზია|ეროზიით]] მომწიფების სტადიამდე; მათზე განვითარდა მდინარეების ფართო ხეობები, რომლებშიც ზედა მიოცენური ზღვის [[ტრანსგრესია (გეოლოგია)|ტრანსგრესია]] აღწევდა დროებით. მიოცენის ბოლოს, ზოგან კი უფრო ადრეც, დაიწყო კარპატების საერთო ამოწევა, რომელიც რამდენიმე ეტაპად [[პლიოცენი]]სა და [[მეოთხეული სისტემა|მეოთხეული დროის]] განმავლობაში გრძელდებოდა.<ref name="ბთდ" /> ნორჩი, დიდი [[ამპლიტუდა|ამპლიტუდის]] ამოწევები განსაკუთრებით დამახასიათებელია [[სამხრეთი კარპატები]]სათვის, სადაც ისინი მკვეთრი სეისმური მოვლენების თანხლებით, თანამედროვე ეპოქამდეც გრძელდება. ზღვიური [[პლიოცენი]] აქ 1000-1200 მ-ის სიმაღლემდეა ატყორცნილი და გარდა ამისა დისლოცირებულია.<ref name="ბთდ" /> ამრიგად, კარპატების მთების თანამედროვე [[რელიეფი]] ორ, მეზობლად მდებარე სხვადასხვა ხნოვანების მთათა სისტემის ერთ ქედად შეერთების შედეგად წარმოიშვა. ეს სისტემები ერთად ამოწეულა ზედა მესამეული და მეოთხეული დროის ეპეიროგენული მოძრაობების დროს.<ref name="ბთდ" /> == კარპატები და ალპები == {{მთავარი|ალპები}} მიუხედავად იმისა, რომ კარპატები [[ალპები]]ს [[ტექტონიკა|ტექტონიკურ]] გაგრძელებას წარმოადგენს, ალპური [[გეოლოგია|გეოლოგიური]] და [[ზოგადი მორფოლოგია|მორფოლოგიური]] ზონები კარპატებში ან არ მოიპოვება ანდა — აქ სრულებით სხვა ხასიათი მიუღია. [[ალპები]]ს მთიანი ქვეყნისათვის ძალზე ტიპური ფართო, დამოუკიდებელი კირქვიანი წინაალპების ზოლები კარპატების რკალში სრულებით არ მოიპოვება. მეზოზოური [[კირქვა|კირქვების]] წყებები ტრიასულიდან ცარცულამდე კარპატებში ალპურის მსგავს [[ფაციესი|ფაციესებშიც]] არის, მაგრამ მათ საერთოდ აქ მცირე [[ფართობი]] უკავია და ფრიად წყვეტილი გავრცელებით გამოირჩევა. ეს [[წყება (გეოლოგია)|წყებები]] სავსებით ემორჩილება კარპატების შინაგანი ზონის კრისტალურ მასივებს და მხოლოდ შედარებით უმნიშვნელო მონაწილეობას იღებს ამ ზონის [[შარიაჟი|შარიაჟული სტრუქტურებით]], გარღვევებითა და [[ნასხლეტი|ნასხლეტებით]] დანაწევრებულ აგებულებაში.<ref name="ბთდ" /> მთელ [[ალპები|ალპებში]] გამოხატული, ფართო ღერძული კრისტალური სარტყელი კარპატებშიც შეიმჩნევა, მაგრამ აქ სრულებით არაა ისეთივე მთლიანი; მას წყვეტილი ხასიათი აქვს, მნიშვნელოვან ფართობზე სრულებით არ მოიპოვება, აქაც დანაწევრებულია ცალკეულ [[მთის მასივი|მასივებად]] და მათ შორის მდებარე ქვაბულებით დაყოფილია, რომლებშიც ნეოგენური ზღვებისა და ტბების აუზების ნალექებია. კრისტალური სარტყლის ინტენსიურ დანაწევრებასთან და მისი დიდი ნაწილების დაწევასთან დაკავშირებით, [[ნეოგენური სისტემა|ნეოგენში]] აქ მძლავრი ვულკანური მოქმედება განვითარებულა, რასაც გამოუწვევია [[ვულკანური კონუსი|ერუფციული კონუსებისა]], [[ლავური ნაკადი|ლავების ღვარებისა]] და [[ტუფი|ტუფებისაგან]] [[ქედი|ქედების]], [[მთის მასივი|მასივებისა]] და მთაგრეხილების წარმოშობა. ეს ვულკანური ფორმები არსებით მონაწილეობას იღებენ კარპატების შიდა სარტყლის [[რელიეფი|რელიეფში]] და თითქმის დამოუკიდებელ კიდურ ზონას შეადგენენ. მართალია, აქ ის წყვეტილია, მაგრამ მკაფიოდ არის გამოხატული ჩრდილო-დასავლეთ კარპატების სამხრეთ განაპირა ნაწილის ქედებში, [[უკრაინის კარპატები|უკრაინისა]] და [[აღმოსავლეთი კარპატები]]ს დასავლეთ ზოლში.<ref name="ბთდ" /> მსგავსი ძლიერი და ღრმა დანაწევრება და დაშლა მთათა ღერძული კრისტალური სარტყლისა და ასეთი მძლავრი ვულკანური პროცესებისა და ფორმების განვითარება [[ალპები]]სათვის სრულებით უცხოა; მსგავსი მოვლენები [[ალპები|ალპებში]] მხოლოდ მცირედ არის განვითარებული, იქ გაცილებით უკეთ არის დაცული მთის სისტემის მთელი ძირითადი ნაოჭა სტრუქტურა. მხოლოდ [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] არის კრისტალური ზონა გამოხატული საკმაოდ მძლავრად და უწყვეტად, აქ ის ნამდვილ მთის ღერძულ სარტყელს წარმოადგენს. მაგრამ სამაგიეროდ გვერდითი სარტყლები არ მოიპოვება.<ref name="ბთდ" /> კარპატების მეორე თავისებურებას, [[ალპები|ალპებთან]] შედარებით, მისი გარეგანი [[ფლიში|ფლიშური ზონის]] განსაკუთრებით დიდი მნიშვნელობა წარმოადგენს. იგი ცარცული და პალეოგენური [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებისა]], [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატებისა]], [[თიხა|თიხაქვებისა]] და [[მერგელი|მერგელოვანი ფიქლებისაგან]] შედგება. ალპებში ფლიშურ ზონას სრულებით მეორეხარისხოვანი მნიშვნელობა აქვს, ის ვიწრო ზოლადაა გადაჭიმული მთების ჩრდილო კიდის გასწვრივ, კარპატებში კი მთელი მთის რკალის მანძილზე მეტად განიერია და, სამხრეთი შტოს გარდა, განუწყვეტელ სარტყელს შეადგენს. [[ფლიში]]ს მძლავრი წყება მნიშვნელოვან არეებზე მთის ღერძული სარტყლის როლს თამაშობს და თითქმის მთელი [[ქედი]] მისგანაა აგებული, როგორც მაგალითად, [[უკრაინის კარპატები]] და მოლდოვის კარპატების სამხრეთი ნაწილი.<ref name="ბთდ" /> კარპატებისა და ალპების [[გეოლოგია|გეოლოგიური აგებულების]] ძირითადი განსხვავება მკაფიოდ ჩანს მათი [[გეომორფოლოგია|გეომორფოლოგიის]] მთავარ თვისებებში, სახელდობრ — ზემოხსენებულ თვისებებში — ვულკანური ფორმების გამოვლინებასთან ერთად, კრისტალური ზონის დაშლასა და ფლიშური ზონის მძლავრ განვითარებაში. ეს განსხვავებები დამოკიდებულია კარპატების ალპებთან შედარებით, ნაწილობრივ სხვაგვარ ისტორიაზე. აღსანიშნავია, რომ კარპატების მთელი შიდა ზონა შექმნილია [[დანაოჭება|დანაოჭების]] და მთათაწარმოშობის უფრო ძველი ფაზისებით, რომლებსაც ადგილი ჰქონდა [[ცარცული სისტემა|ცარცულ პერიოდში]]; როგორც ჩანს, აქ ზედაცარცის „ავსტრიული“ ფაზისის როლი უფრო მნიშვნელოვანი იყო.<ref name="ბთდ" /> {{პანორამა|Vidraru-Romania.jpg|1200პქ|კარპატები.}} == გამყინვარება == კარპატებზე არასოდეს არ ყოფილა მთლიანი ყინულოვანი საფარი, არამედ მხოლოდ კუნძულისებური ტიპის გამყინვარება, რომელიც მხოლოდ ყველაზე მაღალ [[მთის მასივი|მასივებზე]] და [[მწვერვალი|მწვერვალებზე]] ვრცელდებოდა. კარპატების მყინვარებს არასოდეს მიუღწევიათ მთების ძირამდე, ისინი მხოლოდ მთების ფარგლებში ვრცელდებოდნენ. ხშირად გვხვდება კარული ტბები, განსაკუთრებით ტიპურია [[მაღალი ტატრები]]ს მასივისათვის, რომელმაც საერთოდ ძლიერი გამყინვარება განიცადა. [[თოვლის მიჯნა|თოვლის ხაზი]] [[ვიურმული ეპოქა|ვიურმულ ეპოქაში]] ყველაზე უფრო დაბლა უკიდურეს ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში ეშვებოდა, სადაც [[პილსკო]]სა და [[ბაბია-გურა]]ზე აღწევდა [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1350 მ-ს. [[ტატრები|ტატრებში]] მარადი თოვლის საზღვარი მაღლა იწევდა 1600 მ-მდე, [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] კი აბსოლუტური სიმაღლის 1700-1900 მ-ს შორის გადიოდა. [[ვიურმული ეპოქა|ვიურმულ ეპოქაში]] ხეობის მყინვარების სიგრძე [[მაღალი ტატრები|მაღალ ტატრებზე]] 14 კმ-ს აღწევდა, ხოლო [[დაბალი ტატრები|დაბალ ტატრებზე]] — 5 კმ-ს, [[ჩორნოჰორა|ჩორნოჰორის მასივზე]] — 6,5 კმ-ს, [[როდნა|როდნის მასივზე]] — 6 კმ-ს, [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] — 8 კმ-მდე. ადრინდელი უფრო ვრცელი [[რისული ეპოქა|რისული გამყინვარების]] ნაშთები დადგენილია [[ტატრები|ტატრებზე]] და [[ჩორნოჰორა]]ზე, სადაც ნაპოვნია უფრო ძველი და დაბალი [[მორენა|მორენები]] და [[რისული ეპოქა|რისული მყინვარის]] არსებობის სხვა ნიშნები.<ref name="ბთდ" /> [[რისული ეპოქა|რისულ ეპოქაში]] სკანდინავიის დიდი მყინვარი [[დასავლეთი ბესკიდები|დასავლეთ ბესკიდებამდე]] იყო გადაჭიმული, ნაწილობრივ აღწევდა მათ მთისძირს და იჭრებოდა [[ხეობა]]ში, სადაც დატოვა კვალი [[მორენა|მორენული]] დაგროვებათა და ხეობების გაფართოებული ქვედა წელის სახით. ალპური [[კარრი|კარული]] თხემებისა და [[ცირკი (გლაციოლოგია)|ცირკების]] კიბეების კლასიკური ფორმები და აგრეთვე მცირე [[ტროგი|ტროგები]] ყველაზე კარგადაა წარმოდგენილი [[მაღალი ტატრები|მაღალ ტატრებზე]], რომელსაც სავსებით ალპური ტიპის [[ლანდშაფტი]] აქვს. ეს მთის გლაციალური ფორმათა კომპლექსი საკმაოდ მკაფიოდ არის გამოსახული [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატების]] მთავარ მასივებზე — [[ფეგერაშის მასივი|ფეგერაშის]], [[პარინგის მთები|პარენგის]], [[რეტეზატის მასივი|რეტეზატის]] და ცოტად უფრო სუსტად [[ჩორნოჰორა]]ზე და [[როდნა|როდნის მასივზეც]]. კარპატების მაღალ მწვერვალებზე გვხვდება [[ცირკი (გლაციოლოგია)|გლაციალური ცირკები]].<ref name="ბთდ" /> რადგან მაშინ [[მთა|მთებში]] ინტენსიურად იყო გამოვლენილი ყინვისმიერი [[გამოფიტვა|გამოფიტვის]] პროცესები, გამყინვარების ეპოქების მემკვიდრეობად უნდა ჩაითვალოს [[მწვერვალი|მწვერვალებსა]] და ბევრი [[ქედი]]ს ზედა კალთებზე მდებარე ქვის დიდი ლოდების გროვები, განსაკუთრებით [[ფლიში|ფლიშურ სარტყელში]], სადაც ლოდების ასეთი „ქაოსები“ შედგება მკვრივი [[ქვიშაქვა|ქვიშაქვებისა]] და [[კონგლომერატი (გეოლოგია)|კონგლომერატებისაგან]], რომლებიც ადვილად შორდებიან ნაკლებად მდგრად ფენებს. ამავე მიზეზის გამო ფლიშურ კარპატებში საკმაოდ ფართოდაა გავრცელებული [[ზვავი|ზვავები]] და [[მეწყერი|მეწყერები]], სწორედ იქ, სადაც მკვრივი შრეების [[წყება (გეოლოგია)|წყებები]] უფრო განვითარებულია და ხეობათა კალთები უფრო ციცაბოა. ის უბნები კი, სადაც [[თიხაფიქლები|თიხაფიქლები]] და [[მერგელი|მერგელოვანი ფიქლები]] ჭარბობს, უფრო რბილი და დამრეცი კალთებით ხასიათდება.<ref name="ბთდ" /> კარპატებში რელიეფის მაღალმთიანი ტიპი კუნძულისებურად და შედარებით მცირედ არის განვითარებული. უფრო მკაფიოდ ის [[მაღალი ტატრები|მაღალ ტატრებსა]] და [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებშია]] გამოსახული. დანარჩენ კარპატებში საშუალო სიმაღლის მთის [[ლანდშაფტი]] ჭარბობს და ჩვეულებრივად მას [[რელიეფის ფორმები]]ს სიმკაცრე არ ახასიათებს. კარპატების შიდა სარტყელისათვის დამახასიათებელია ძლიერი დანაწევრება და მრავალრიცხოვანი, მთების სხეულში ღრმად ჩაჭრილი [[ქვაბული|ქვაბულები]], რის გამოც კარპატები ადვილად მისაწვდომია. მხოლოდ [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატები]] წარმოადგენს ძნელად მისაწვდომ, ციცაბო კალთებიან, მთათა დიდ ამოწევას, მაგრამ [[ტექტონიკა|ტექტონიკური დეპრესიები]] აქაც აადვილებს გადასვლას.<ref name="ბთდ" /> == კლიმატი == კარპატები შუა ევროპის აღმოსავლეთ ნაწილში მდებარეობს, [[დასავლეთი ევროპა|დასავლეთი]] და [[აღმოსავლეთი ევროპა|აღმოსავლეთი ევროპის]] საზღვართან, ამიტომ ის გაცილებით უფრო მეტად განიცდის ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან და აღმოსავლეთიდან მოდენილი სუბპოლარულ კონტინენტურ ჰაერის მასების ზეგავლენას, ვიდრე შუა ევროპის სხვა ოლქები. გარდა ამისა, საკმაოდ დაშორებულია [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანიდან]], რომლის მხრიდანაც მას [[ალპები]], [[დინარის მთიანეთი]] და [[ბოჰემიის მასივი]] ეფარება, რომლებიც ზღვიური ჰაერის მიერ მოტანილი [[ტენიანობა|სინოტივის]] უმეტეს ნაწილს იტოვებენ.<ref name="ბთდ" /> გაბატონებულია ზომიერი, ზღვიურიდან კონტინენტურისკენ გარდამავალი ჰავა. ამასთან დაკავშირებით, აქ [[ატმოსფერული ნალექები]] ნაკლებ უხვი და არც ისე ხშირია; მეორე მხრივ, კარპატების მთების სიდიდე და მისი მნიშვნელოვანი სიმაღლე მაინც თავისებურ ნოტიო კუნძულად აქცევს მას, ირგვლივ მდებარე, გაცილებით უფრო მშრალ ვაკეებთან შედარებით. კარპატებში ჰავის [[კონტინენტური კლიმატი|კონტინენტურობა]] და სიმშრალე მკაფიოდაა გამოხატული ჩაკეტილ ქვაბულებსა და აგრეთვე მთების ქვედა კალთებზე წინამთებზე, განსაკუთრებით მთის სისტემის სამხრეთ ნახევარში. [[სამხრეთი კარპატები]]ს წინამთები ცხელი [[ზაფხული]]თ და ზომიერად ცივი [[ზამთარი|ზამთრით]] ხასიათდება. მთიან ზოლში ჰავის კონტინენტურობა და სუსხიანობა კარგად ვლინდება ცივ ზამთარსა და ზამთრის [[თოვლი]]ს მყარ საფარში, რომლის ხანგრძლივობა და სიმაღლეც, [[მთა|მთების]] სიმაღლესთან ერთად მატულობს. მაღალ [[ქედი|ქედებსა]] და [[მწვერვალი|მწვერვალებზე]] თოვლი ზოგჯერ [[ზაფხული]]ს [[თვე]]ებშიც რჩება, მაგრამ [[მყინვარი|მყინვარები]] კარპატებში არ მოიპოვება.<ref name="ბთდ" /> კარპატები მდებარეობს [[იანვარი|იანვრის]] საშუალო ტემპერატურის –2°-იდან –4°C-მდე და [[ივლისი]]ს საშუალო 20°-დან 22°C-მდე იზოთერმების ფარგლებში. მთის ზედა სარტყელში 5°-4°C-მდე.<ref>{{ქსე|5|414||არა}}</ref> კარპატების სხვადასხვა რაიონებში [[ატმოსფერული ნალექები]]ს რაოდენობა საგრძნობლად განსხვავებულია, როგორც წესი, ის მატულობს სიმაღლესთან ერთად. ატმოსფერული საშუალო წლიური ნალექების უდიდესი რაოდენობა 1200 მმ აღემატება, რაც დამახასიათებელია [[სამხრეთი კარპატები]]ს მაღალი მასივებისა, დასავლეთ ბიჰორისა, ტისის სათავესთან აღმართული მთებისა და აგრეთვე სლოვაკეთ-პოლონეთის კარპატების მაღალი ნაწილებისათვის — [[მაღალი ტატრები]]სა და [[დასავლეთი ბესკიდები]]სათვის. კარპატების დანარჩენი ნაწილები წლიურად 800 მმ-იდან 1000 მმ-მდე [[ატმოსფერული ნალექები|ატმოსფერულ ნალექებს]] იღებს, ზოგან კი მთების ქვედა კალთები [[ქვაბული|ქვაბულები]] ჩვეულებრივად 600-იდან 800 მმ-მდე. ასეთივეა ტრანსილვანიის აუზის ღრმული, რომლის ცენტრალური ნაწილიც წლის განმავლობაში 600 მმ-ზე ნაკლებ ნალექს იღებს.<ref name="ბთდ" /> ჩაკეტილ ქვაბულებში და მთის ხეობებში [[ზამთარი|ზამთარში]] ხშირია ტემპერატურული [[ინვერსია (მეტეოროლოგია)|ინვერსია]], მთებზე სიმაღლეების მიხედვით ტემპერატურების მნიშვნელოვანი ზრდით. მაგალითად, მარმაროშის რაიონში, მდინარე [[ტისა|ტისის]] სათავეში, [[იანვარი|იანვრის]] საშუალო [[ტემპერატურა]] 250 მ აბსოლუტურ სიმაღლეზე –6,0°C-ია, ხოლო 410 მ-ზე –3,8°C.<ref name="ბთდ" /> ტყიან კარპატებში ნათლად ჩანს ჰავის სიმაღლებრივი სარტყლურობა. მთისწინეთის ბორცვიანი და პლატოებიანი ქვედა ზონა ხასიათდება შედარებით რბილი და ნოტიო ჰავით. ნალექების წლიური ჯამი 500-დან 700 მმ-მდე ცვალებადობს. მაღლა მთებში, [[ჰავა]] უფრო გრილი და ნოტიო ხდება. ნალექების წლიური ჯამი მთებში 800-1200 მმ-მდე მერყეობს. ნალექების მაქსიმუმი [[ზაფხული|ზაფხულშია]] და შეადგენს 150-200 მმ თვეში. ნალექები მატულობს სიმაღლესთან ერთად. უფრო მეტი [[ტენიანობა|ტენიანობით]] გამოირჩევა მთების შუა რაიონი, სადაც ნელექების ჯამი 1200 მმ აღემატება. პირიქით, დაბალი მთიანი რაიონი — [[ბეშჩადები]] უფრო მშრალჰავიანია, სადაც წლიურ ნალექთა ჯამი 1000 მმ-ზე ნაკლებია. ბეშჩადებში მნიშვნელოვნად არის გამოხატული მეზობელი [[შუა დუნაის დაბლობი]]ს გავლენა მისი სიმშრალითა და ცხელი [[ზაფხული]]თ. კარპატებში ზამთარში [[თოვლი]] უხვად მოდის, რომელიც [[მთა|მთების]] ზემო ზონაში დიდხანს დევს.<ref name="ბთდ" /> [[აღმოსავლეთი კარპატები]] ხასიათდება ზომიერად კონტინენტური, უფრო რბილი და ნოტიო ჰავით, ვიდრე მეზობელი აღმოსავლეთი რაიონები. {| class="wikitable" style="text-align:right" |+ გერლახოვსკი-შტიტი. საშუალო თვიური მონაცემები<ref>The weather and climate data for this altitude are rounded from averages of varying numbers of decades through the 1960s. They may represent or diverge from current averages or averages covering longer periods: Mikuláš Konček, et al. ''Klíma Tatier.'' 1974.</ref> ! !! იანვარი !! თებერვალი !! მარტი !! აპრილი!! მაისი!! ივნისი!! ივლისი!! აგვისტო!! სექტემბერი!! ოქტომბერი!! ნოემბერი !! დეკემბერი |- | style="text-align:left;"|ჰაერის ტემპერატურა<br />2-3 p.m. ცელსიუსით | style="background:darkBlue; color:#fff;"| -11 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| -11 | style="background:#00f; color:#fff;"| -8 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| -5 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 0 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 3 | style="background:#87cefa; color:#fff;"| 5 | style="background:#87cefa; color:#fff;"| 5 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 2 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| -1 | style="background:#00f; color:#fff;"| -6 | style="background:#00f; color:#fff;"| -9 |- | style="text-align:left;"|ნალექები<br />მილიმეტრებში | style="background:#00f; color:#fff;"| 120 | style="background:#00f; color:#fff;"| 120 | style="background:#00f; color:#fff;"| 100 | style="background:#00f; color:#fff;"| 130 | style="background:#00f; color:#fff;"| 120 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 190 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 190 | style="background:#00f; color:#fff;"| 140 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 90 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 90 | style="background:#00f; color:#fff;"| 130 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 150 |- | style="text-align:left;"|შტორმიანი და ელვიანი დღეები |style="background:#e0ffff;"| 0 |style="background:#e0ffff;"| 0 |style="background:#e0ffff;"| 0 |style="background:#e0ffff;"| 2 |style="background:#b0e0e6;"| 5 |style="background:#b0e0e6;"| 9 |style="background:#b0e0e6;"| 9 |style="background:#b0e0e6;"| 6 |style="background:#e0ffff;"| 2 |style="background:#e0ffff;"| 0 |style="background:#e0ffff;"| 0 |style="background:#e0ffff;"| 0 |- | style="text-align:left;"|მწვერვალის ღრუბლიანობის <br />დღეები | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 21 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 20 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 22 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 23 | style="background:#00f; color:#fff;"| 26 | style="background:#00f; color:#fff;"| 25 | style="background:#00f; color:#fff;"| 26 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 24 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 21 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 21 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 21 |- | style="text-align:left;"|ჭირხლიანი დღეები | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 15 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 16 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 16 |style="background:#87cefa;"| 13 |style="background:#b0e0e6;"| 5 |style="background:#e0ffff;"| 4 |style="background:#b0e0e6;"| 5 |style="background:#87cefa;"| 10 |style="background:#87cefa;"| 11 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 17 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 |- | style="text-align:left;"|თოვის დღეები<ref>Vojtech Briedoň, Kazimierz Chomicz and Mikuláš Konček, "Snehové pomery." In: Mikuláš Konček, et al. ''Klíma Tatier.'' 1974.</ref> | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 16 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 18 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 16 |style="background:#b0e0e6;"| 9 |style="background:#b0e0e6;"| 5 |style="background:#e0ffff;"| 4 |style="background:#b0e0e6;"| 6 |style="background:#87cefa;"| 11 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 17 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 19 |- | style="text-align:left;"|თოვლის საფრის<br />დღეები | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 31 | style="background:#00f; color:#fff;"| 28 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 31 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 30 | style="background:#1e90ff; color:#fff;"| 24 |style="background:#b0e0e6;"| 8 |style="background:#e0ffff;"| 4 |style="background:#e0ffff;"| 3 |style="background:#b0e0e6;"| 6 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 15 | style="background:#00f; color:#fff;"| 28 | style="background:darkBlue; color:#fff;"| 31 |- | style="text-align:left;"|ხილვადობის დღეები<br /> | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 15 |style="background:#87cefa;"| 12 |style="background:#87cefa;"| 12 |style="background:#b0e0e6;"| 7 |style="background:#e0ffff;"| 3 |style="background:#e0ffff;"| 3 |style="background:#e0ffff;"| 4 |style="background:#b0e0e6;"| 5 |style="background:#b0e0e6;"| 8 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 17 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 15 | style="background:#00bfff; color:#fff;"| 15 |} == შიდა წყლები == [[ფაილი:Olt East Karpatien.jpg|მინი|მდინარე ოლტი]] [[ფაილი:Lacul Lala Mare.JPG|მინი|ტბა ლალა-მარე]] [[ფაილი:LvivOblast5.JPG|მინი|კარპატები, ტყეები]] [[ფაილი:Marmarosch.jpg|მინი|კარპატების ტყეები]] [[ფაილი:Mountain road at the entrance to the village of Klymets. Ukraine..JPG|მინი|კარპატების ტყეები]] [[ფაილი:M.marmota latirostris in Veľká Studená dolina 2.jpg|მინი|ზაზუნა კარპატებში]] [[ფაილი:Kvár Neológ zsinagóga.jpg|მინი|ქალაქი კლუჟ-ნაპოკა]] [[ფაილი:MiskolcV1V2.jpg|მინი|ქალაქი მიშკოლცი]] [[ფაილი:Bei den Walddeutschen. Die Oberländler von Polen-südost, Bewohner(in), die aus dem Oberland (polnisch Pogórze beskidzkie) stammt, Harta 2012.jpg|მინი|კარპატების მოსახლეობა]] [[ფაილი:Zejscie-z-koziego-wierchu.jpg|მინი|ტურისტული მარშრუტი]] [[ფაილი:Wielka krokiew 2.jpg|მინი|ტრამპლინი, ზაკოპანე]] კარპატები [[ევროპა|ევროპის]] ერთ-ერთი მთავარი [[წყალგამყოფი]]ა. კარპატების მდინარეების უდიდესი ნაწილი მიეკუთვნება [[შავი ზღვა|შავი ზღვის აუზს]]; მხოლოდ მისი ჩრდილოეთი ნაწილი, კერძოდ მდინარეები [[ვისლა]] და [[ოდერი]] აუზებითურთ განეკუთვნებიან [[ბალტიის ზღვა|ბალტიის ზღვის აუზს]]. კარპატების მდინარეებს მყინვარული კვება არ ახასიათებთ, და ამიტომ აქ ალპური რეჟიმის მდინარეები არ მოიპოვება. მდინარეები ძირითადად იკვებებიან [[თოვლი]]სა და [[წვიმა|წვიმის]] წყლით. მდინარეებისათვის დამახასიათებელია დონის მკვეთრი აწევა [[გაზაფხული|გაზაფხულზე]] და [[ზაფხული]]ს დასაწყისში, ყველაზე მეტად [[აპრილი|აპრილსა]] და [[მაისი|მაისში]] მთებში [[თოვლი]]ს დნობის დროს. ამ დროს მბორგავი წყალსავსე მდინარეები სწრაფად მიექანებიან ძირს და თან ჩააქვთ წინამთებსა და ვაკეებზე უამრავი წვრილი და მსხვილი [[რიყის ქვა]]; ზოგჯერ [[წყალდიდობა|წყალდიდობის]] დროს მდინარეები გლეჯენ [[ხიდი|ხიდებსა]] და ანგრევენ [[გზა|გზებს]]. ხშირად წყალდიდობები კატასტროფული ხასიათისაა. განსაკუთრებით ინტენსიური [[წყალდიდობა]] იცის მაშინ, როდესაც გაზაფხულის [[თოვლი]]ს დნობას დაერთვის ამ დროისათვის ჩვეულებრივი, [[წვიმა|ძლიერი წვიმები]]. უკვე [[ივნისი|ივნისში]] მდინარეთა დონე შესამჩნევად იკლებს. მაგრამ, [[წვიმა|წვიმების]] და [[გრუნტი|გრუნტების წყლების]] გამო მათი [[მდინარეული ჩამონადენი|წყლის ჩამოდენა]] მნიშვნელოვანი რჩება [[ზაფხული|ზაფხულსა]] და [[შემოდგომა]]ზეც. ჩამონადენის მინიმუმი ყველა მდინარეს [[ზამთარი|ზამთარში]] აქვს.<ref name="ბთდ" /> კარპატების [[მდინარე]]თა სისწრაფე და მათი ბობოქარი ხასიათი დამოკიდებულია [[მთა|მთების]] ახლო წარსულში მომხდარი ამოწევებისაგან, რადგანაც [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ამოწევები იყო, სწორედ აქ შეიმჩნევა მეტად სწრაფი წყალდენა და მაქსიმალური [[წყალდიდობა]], რასაც ხელს უწყობს აგრეთვე [[ქანი (გეოლოგია)|ქანების]] ხასიათი და [[სამხრეთი კარპატები]]ს მძლავრი კრისტალური ქედის მეტი სივრცე. [[ფლიში|ფლიშური]] [[წყება (გეოლოგია)|წყებების]] გადარეცხვა უფრო ადვილად ხდება და მათი გადაკვეთის დროს [[მდინარე]]ებს ჩვეულებრივ არც ისე მკვეთრი დაქანება აქვს. [[ჩანჩქერი|ჩანჩქერები]] კარპატებში იშვიათია და არადამახასიათებელი, რაც [[გამყინვარების პერიოდი|მეოთხეულ გამყინვარებათა]] მიერ მთების მცირე დამუშავებით აიხსნება. კარპატებში არ გვხვდება ალპურის მსგავსი მაღალი საფეხურები შესართავებთან და ეს გარემოება არახელსაყრელია წყლის ენერგიის გამოსაყენებლად [[მრეწველობა|მრეწველობის]] მიზნებისათვის. დიდი მდინარეებიდან კარპატებში სათავეს იღებს [[ვისლა]] — მაღალ ტატრებში, [[ტისა]] — ქედის ამაღლებულ ნაწილში, [[უკრაინა|უკრაინისა]] და [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთ კარპატებს]] შორის მოსაზღვრე რაიონიდან; ამავე რაიონში სათავს იღებენ [[პრუტი]] და [[სერეტი]], უფრო ჩრდილოეთით [[დნესტრი]]ს სათავეა. აღსანიშნავია აგრეთვე მდინარეები [[მაროში]] და [[ოლტი]], რომელთა სათავეებიც [[აღმოსავლეთი კარპატები|აღმოსავლეთის კარპატების]] აღმოსავლეთ კალთაზე მდებარეობს.<ref name="ბთდ" /> მეტად თუ ნაკლებად მნიშვნელოვანი ტბები კარპატებში არ მოიპოვება. სულ კარპატებში არის დაახლოებით 450 ტბა.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/96681/Carpathian-Mountains/34409/Drainage |title=ენციკლოპედია ბრიტანიკა |accessdate= |author= |date= |publisher=britannica.com}}</ref> ყველა ტბა მცირე ფართობისაა. უმაღლეს მთათა მასივებზე, რომლებმაც გამყინვარება განიცადეს არის მხოლოდ მცირე კარული ტბები. აღსანიშნავია ტბა [[ბუკურა]], რომელიც [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 2040 მ სიმაღლეზე მდებარეობს და აქვს მყინვარული გენეზისი. [[ფეგერაში|ფეგერაშის ქედზე]] მდებარეობს მყინვარული წარმოშობის ტბები [[ბილია]] და [[კაპრა]]. == ფლორა == კარპატებში გაბატონებულია ტყის ზონა — საშუალო სიმაღლის მთის [[ლანდშაფტი]], დიდი ხშირი [[ტყე]]ები განსაკუთრებით კარგადაა დაცული [[მთის კალთა|მთის ფერდობთა]] შუა ზოლში. სწორედ ამ ზოლში ტყეების შენარჩუნებას კარპატების [[რელიეფი]]ს დამახასიათებელი თვისებები უწყობდა ხელს. მთები მდინარეების გადარეცხვით ძლიერ მოგლუვებული და ნაწილობრივ [[პენეპლენი|გაპენეპლენებული]] იყო. შემდეგ მათ განიცადეს მკვეთრი ახალგაზრდა ამოწევები, რომლებმაც [[ეროზია|მდინარეული ეროზიის]] გამოცოცხლება გამოიწვია, რადგანაც მთების სწორედ შუა კალთები იყო მეტად ციცაბო და ღრმად დანაწევრებული. ზევით გავრცელებულია ძველი მოგლუვებული [[დენუდაცია|დენუდაციის]] არეები.<ref name="ბთდ" /> ფერდობთა ქვედა ზოლი და წინამთების მდინარეთა ფართო [[ტერასები (გეოლოგია)|ტერასები]], ნაწილობრივ [[წყალგამყოფი|წყალგამყოფებიც]], მეტად დამრეცი კალთებით ხასიათდება. მთების ზედა ნაწილებში მდელოებით დაფარულ, ვრცელი დამრეცი არეების არსებობამ ხელი შეუწყო კარპატებში მომთაბარე [[მეცხოველეობა|მეცხოველეობის]] განვითარებას. მეტად უდაბური, ძნელად მისაწვდომი და იშვიათად დასახლებულია ღრმა ხეობებით დანაწევრებული, ხშირი ტყით დაფარული ზოლი 900 მ-იდან 1500 მ-მდე. ის ხშირად დაწეულია და ზოგჯერ 700 მ-იდან 1200 მ-მდე მდებარეობს. უფრო ზევით მოდის მთის ბუჩქნარებისა და მდელოების სარტყელი — საძოვრების ზონა. მთის მეცხოველეობის ფართოდ გავრცელებასთან დაკავშირებით ტყის ზედა საზღვარი ზოგ ადგილზე ძლიერ დაწეულია — გაჩეხვის, ამოწვისა და საქონლის ძოვების შედეგად. [[ტყე]]ები მაინც ყველგან ფარავს [[მთა|მთებს]], ისინი გაბატონებულია 600 მ-იდან 1500 მ-ის სიმაღლემდე.<ref name="ბთდ" /> მთის დაბალ სარტყელში, 550 მ-იდან 800 მ სიმაღლემდე, მუხნარია, მას ცვლის წიფლნარი, რომელიც 1100-1350 მ-მდე ვრცელდება, უფრო ზემოთ, 1200-1500 მ-მდე, შერეული ტყის ლანდშაფტია ([[წიფელი]], [[ნაძვი]], [[სოჭი]]). ტყის ზედა საზღვარზე წიწვოვანი ტყეა, 2200 მ-მდე მას სუბალპური მდელოები, ბუჩქნარი და ტანბრეცილი ტყე ენაცვლება. უფრო მაღლა, 2300-2400 მ-მდე, ალპური მდელოებისა და ბუჩქნარის სარტყელია.<ref name="qce">{{ქსე|5|414||არა}}</ref> კარპატების ტყეები ხასიათდება კარგად გამოხატული ძირითადი ფორმაციების ერთგვაროვნებით დიდ არეებზე, ისინი იცვლება მხოლოდ მცირე ვერტიკალური ზონების ფარგლებში. კარპატები, ისევე როგორც შუა ევროპის სხვა მთები, თანამედროვე გეოლოგიურ ეპოქაში ტყის ფორმაციათა ორი ჯგუფის ბრძოლის არენას წარმოადგენს. ერთი ჯგუფია [[ტაიგა|ტაიგის]], რომელიც ყველაზე მეტად ნაძვნარებით არის წარმოდგენილი და მეორე — ფართოფოთლიანების, სადაც გაბატონებულია [[წიფელი]]. გამყინვარების შემდეგ ხანაში [[ტაიგა|ტაიგის]] [[ფლორა]] ძლიერ უნდა შემცირებულიყო.<ref name="ბთდ" /> უფრო სითბოსმოყვარული შუა ევროპის ფოთლიანი — [[მუხა|მუხისა]] და [[წიფელი|წიფლის]] ტყეები თითქოს მიისწრაფოდნენ დაებრუნებინათ თავისი დაკარგული პოზიციები. [[ფლორა|მცენარეული საფარი]] აერთიანებს ბევრ უნიკალურ სახეობას, განსაკუთრებით მთების სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, სადაც კლიმატური აცივების ეფექტი [[მეოთხეული სისტემა|მეოთხეულ პერიოდში]] ნაკლებად იყო გამოხატული. ტყეები კარგად არის შემონახული კარპატების აღმოსავლეთ ნაწილში.<ref name="ბთდ" /> == ფაუნა == კარპატები მდიდარია ტყის ფაუნით. კარპატების ფაუნა ხასიათდება ტყის ცხოველთა სიჭარბით და დასავლეთი რაიონებიდან შემოსული სახეობების დიდი რაოდენობით.<ref name="ბთდ" /> კარპატების ხშირ, მცირედ დასახლებულ [[ტყე]]ებში ჯერ კიდევ არის დაცული ცხოველთა მდიდარი სამყარო; მათ შორის არის [[ტაიგა|ტაიგისა]] და [[დასავლეთი ევროპა|დასავლეთი ევროპის]] ფაუნის მრავალრიცხოვანი წარმომადგენლები და მთელი რიგი [[ბალკანეთის ნახევარკუნძული|ბალკანეთიდან]] გადმოსული სამხრეთის ფორმები. გვხვდება [[მურა დათვი]], [[მგელი]], [[ფოცხვერი]], [[ევროპული შველი]], [[გარეული ღორი]], ბევრია [[მელა]], არის [[გარეული კატა]] და [[თეთრყელა კვერნა]], მათთან ერთად — [[დედოფალა|ჩრდილოეთის დედოფალა]], [[კვერნა]], [[ყარყუმი]]. ყველაზე მაღალ ადგილებში გვხვდება [[არჩვი]] და [[ზაზუნა]]. ფრინველებიდან აღსანიშნავია [[სოღო]], [[ტყის ქათამი]], [[როჭო]], [[შავი კოდალა]] და სხვა. არის ნაკრძალები და პარკები. რუმინეთის კარპატებში თავმოყრილია [[მურა დათვი]]ს ევროპის პოპულაციის 35%. რუმინეთის კარპატების ზოგიერთ ადგილში ყოველ 10 კმ²-ზე მოდის 1 დათვი.<ref>{{cite web |url=http://www.wildlifeextra.com/go/world/carpathian-bears.html#cr |title=The bears, wolves and lynx of The Carpathian Mountains |accessdate= |author= |date= |publisher=wildlifeextra.com |archive-date=2014-02-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140223112709/http://www.wildlifeextra.com/go/world/carpathian-bears.html#cr }}</ref> [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]] აღსანიშნავია [[რეტეზატის ეროვნული პარკი]], სადაც გვხვდება [[ჩვეულებრივი მელა]], [[ტყის კატა]], [[კეთილშობილი ირემი]], მდინარეთა სანაპიროებზეა [[წავი]]; ფიჭვნარში არის [[სოღო]], ხოლო კედრის ტყეებში [[მეთხილია]]. ორნითოფაუნას აგრეთვე ქმნიან: [[მთის არწივი]], [[სვავი]], [[ზარნაშო]], [[ჟრუნი]] და სხვა. გვხვდება კარპატების ენდემური სახეობა — [[სალამანდრისებრნი|სალამანდრა]]. კარპატების ტაიგაში არ გვხვდება [[ცხენი]], [[ირემი]], [[თეთრი კურდღელი]].<ref>{{წიგნი|ავტორი = დავიდოვა მ., კამენსკი ა., ნეკლიუკოვა ნ., ტუშინსკი გ., | სათაური = სსრკ ფიზიკური გეოგრაფია | ბმული = | ადგილი = | გამომცემლობა = განათლება | წელი = 1988 | | გვერდები = 405-413 | სერია = | isbn = | ტირაჟი = }}</ref> == ქალაქები == კარპატების ფარგლებში მოქცეულია მრავალი ქალაქი, რომელთაგან აღსანიშნავია: {{col-begin}}{{col-break}} *[[კრაკოვი]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[ბრატისლავა]] {{დროშა|სლოვაკეთი}} *[[კლუჟ-ნაპოკა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ბრაშოვი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[კოშიცე]] {{დროშა|სლოვაკეთი}} *[[ორადია]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ბელსკო-ბიალა]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[მიშკოლცი]] {{დროშა|უნგრეთი}} *[[სიბიუ]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ტირგუ-მურეში]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ბაია-მარე]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ტარნუვი]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[რიმნიკუ-ვილჩა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[უჟჰოროდი]] {{დროშა|უკრაინა}} *[[ივანო-ფრანკივსკი]] {{დროშა|უკრაინა}} *[[პიატრა-ნიამცი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ზაეჩარი]] {{დროშა|სერბეთი}} {{col-break}} *[[ნოვი-სონჩი]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[სუჩავა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ტირგუ-ჟიუ]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[დრობეტა-ტურნუ-სევერინი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[რეშიცა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ჟილინა]] {{დროშა|სლოვაკეთი}} *[[ბისტრიცა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ბანსკა-ბისტრიცა]] {{დროშა|სლოვაკეთი}} *[[დევა (ქალაქი)|დევა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ზლინი]] {{დროშა|ჩეხეთი}} *[[ჰუნედოარა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ზალეუ]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[სმედერევო]] {{დროშა|სერბეთი}} *[[ფშემისლი]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[სანოკი]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[ვრშაცი]] {{დროშა|სერბეთი}} *[[ალბა-იულია]] {{დროშა|რუმინეთი}} {{col-break}} *[[ბორი (სერბეთი)|ბორი]] {{დროშა|სერბეთი}} *[[მედიაში]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[პოპრადი]] {{დროშა|სლოვაკეთი}} *[[პეტროშენი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ნეგოტინი]] {{დროშა|სერბეთი}} *[[მერკურია-ჩუკი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ფეგერაში]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[პეტრილა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[სიგიშოარა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ზაკოპანე]] {{დროშა|პოლონეთი}} *[[კიმპულუნგ-მოლდოვენესკი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[გეორგიენი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ვატრა-დორნეი]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[სფინტუ-გეორგე]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[ტურდა]] {{დროშა|რუმინეთი}} *[[რახივი]] {{დროშა|უკრაინა}} *[[მუკაჩევო]] {{დროშა|უკრაინა}} {{col-end}} == მოსახლეობა == მოსახლეობა თავმოყრილია მთისწინეთსა და მთათაშორის ქვაბულებში, მთაში [[მოსახლეობა]] შედარებით მცირეა.<ref name="qce" /> კარპატებში [[მოსახლეობა|მოსახლეობის]] განაწილება უკავშირდება მიწების ბუნებრივ თავისებურებებსა და სოციალურ-ეკონომიკურ პირობებს; მაშასადამე, იგი მრავალმხრივად არის წარმოდგენილი. მთათაშუა ხეობებში და [[დასავლეთი კარპატები]]ს ჩრდილოეთ კალთებზე მოსახლეობის სიმჭიდროვე დიდია, მაშინ როდესაც, ირგვლივ არსებული პრაქტიკულად დაუსახლებელი მთათა მასივებია. მთლიანობაში სამხრეთ-აღმოსავლეთი კარპატები უფრო მჭიდროდ არის ჩასახლებული, ვიდრე [[დასავლეთი კარპატები]], თუმცა იქ, აგრეთვე მოსახლეობის დიდი ნაწილი თავმოყრილია [[ხეობა|ხეობებში]].<ref name="ebr" /> დასავლეთი კარპატების დასავლეთ კალთები დასახლებულია [[ჩეხები]]თ, ჩრდილოეთი კალთები [[პოლონელები]]თ, მთელი ცენტრალური ნაწილი [[სლოვაკები]]თ, ხოლო სამხრეთი ნაწილი [[უნგრელები]]თ. აღმოსავლეთი კარპატების ჩრდილოეთი ნაწილი და მისი გარე და შიდა სექტორები დასახლებულია [[უკრაინელები]]თ; [[აღმოსავლეთი კარპატები]]ს ღერძული ნაწილი და აგრეთვე ნაწილობრივ, [[ტრანსილვანიის პლატო]] დასახლებულია [[უნგრელები]]თა და მცირედი ნაწილი [[გერმანელები]]თ; დაბოლოს, კარპატების სამხრეთ-დასავლეთი მხარე — [[სერბები]]თ. საერთოდ, [[დასავლეთი კარპატები]]ს დიდი ნაწილი და [[აღმოსავლეთი კარპატები]]ს ჩრდილოეთი ნაწილი დასახლებულია [[სლავები|სლავური მოსახლეობით]], და სამხრეთი ნაწილი, აღმოსავლეთ სერბეთის მთების გამოკლებით, [[რუმინელები]]თა და [[უნგრელები]]თ.<ref name="ebr">{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/96681/Carpathian-Mountains/34412/The-people |title=ენციკლოპედია ბრიტანიკა|accessdate= |author= |date= |publisher=britannica.com}}</ref> == ტურიზმი == {{მთავარი|ავსტრიის ტურიზმი}} {{მთავარი|რუმინეთის ტურიზმი}} {{მთავარი|პოლონეთის ტურიზმი}} {{მთავარი|სერბეთის ტურიზმი}} კარპატებში ბევრია კურორტი, განვითარებულია [[ტურიზმი]], [[ალპინიზმი]], ზამთრის სპორტის სახეობები. კარპატები პოპულარული ტურისტული და ხელსაყრელი დასასვენებელი ადგილია, განსაკუთრებით, პოლონელი, უნგრელი, რუმინელი, ჩეხი და სლოვაკელი ხალხისთვის.<ref name="ebr" /> მეტად მნიშვნელოვანია მთის კლიმატური კურორტი ქალაქი [[ზაკოპანე]], რომელიც მდებარეობს [[ტატრები]]ს მთისწინეთში, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] დაახლოებით 850 მ სიმაღლეზე. ზაკოპანე დასვენების ცნობილი ბაზა და ალპინიზმის, ტურიზმისა და ზამთრის სპორტის ეროვნული ცენტრია. არის სანატორიუმები, სასტუმროები, ტურისტული ბაზები, სათხილამურო ტრამპლინი, საბაგირო გზა, ფუნიკულიორი, საცურაო აუზი. სეზონი — მთელი წელი.<ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%97%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D0%B0%D0%BD%D0%B5/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ტატრების სლოვაკურ ნაწილში არის მნიშვნელოვანი ტურისტული ადგილები. რუმინეთში [[ტურიზმი]]სა და ზამთრის სპორტის სახეობების ცნობილი ადგილია [[სინაია]], რომელიც მდინარე [[პრაჰოვა|პრაჰოვის]] ხეობაში მდებარეობს. კარპატები განთქმულია მინერალური წყაროებით. აღსანიშნავია: [[კრინიცა-ზდრუი]], [[ბორსეკი]], [[ბეილე-ერკულანე]] და სხვა.<ref name="ebr" /> == ტრანსპორტი == კარპატებში რკინიგზის ქსელი გაჩნდა [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] ბოლოსა და [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში. იმ დროს მთების დიდი ნაწილი [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში ექცეოდა. იმ პერიოდში საკვანძო პუნქტს [[ბუდაპეშტი]] წარმოადგენდა, რომელიც კარპატების ღერძის ცენტრალურ ნაწილში მდებარეობს. ძირითადი სარკინიგზო ხაზები ბუდაპეშტიდან გადიოდა სხვადასხვა მიმართულებით. ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის დაშლის შემდეგ სარკინიგზო სისტემამ დიდ ნაწილში დაკარგა თავისი ეკონომიკური და სტრატეგიული მნიშვნელობა.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/96681/Carpathian-Mountains/34416/Transportation |title=ენციკლოპედია ბრიტანიკა|accessdate= |author= |date= |publisher=britannica.com}}</ref> აღსანიშნავია [[დუკლა|დუკლის]], [[ლუპკოვის უღელტეხილი|ლუპკოვისა]] და [[იაბლუნკოვის უღელტეხილი|იაბლუნკოვის უღელტეხილები]].<ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%94%D1%83%D0%BA%D0%BB%D1%8F/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru }}{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |url=http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%AF%D0%B1%D0%BB%D1%83%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%20%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D0%BB/ |title=დიდი საბჭოთა ენციკლოპედია |accessdate= |author= |date= |publisher=slovari.yandex.ru |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140804113315/http://slovari.yandex.ru/~%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3%D0%B8/%D0%91%D0%A1%D0%AD/%D0%AF%D0%B1%D0%BB%D1%83%D0%BD%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9%20%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D0%BB/ |archivedate=2014-08-04 }}</ref> == შესწავლის ისტორია == კარპატებში ურთიერთშეხამებულია სხვადასხვა ეროვნების ხალხი და სწორედ ამ სიჭრელემ შეუწყო ხელი რეგიონში სამეცნიერო კვლევის განვითარებას. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] ბოლოდან [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომამდე]] კარპატები მოქცეული იყო [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია|ავსტრია-უნგრეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში და ამ პერიოდის განმავლობაში იგი ხელმისაწვდომი იყო შესასწავლად ამ მრავალეროვანი იმპერიისათვის. საყურადღებოა პოლონელი, გერმანელი და უნგრელი მეცნიერების კვლევები.<ref name="enb">{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/96681/Carpathian-Mountains/34416/Transportation |title=ენციკლოპედია ბრიტანიკა|accessdate= |author= |date= |publisher=britannica.com}}</ref> [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] ბოლოს ავსტრიის გენერალურმა შტაბმა გამოსცა რეგიონის პირველი ყოველმხრივი [[ტოპოგრაფიული რუკა]]. 1815 წელს გამოქვეყნდა პირველი ნაშრომი კარპატების გეოლოგიის შესახებ. დღეისათვის კარპატების ყველა ქვეყანას გააჩნია საკუთარი [[გეოლოგიური რუკა]] და არსებობს მდიდარი რეგიონული გეოლოგიური ლიტერატურა.<ref name="enb" /> 1922 წელს საერთაშორისო გეოლოგიურმა კონგრესმა შექმნა გეოლოგთა ასოციაცია. [[პენეპლენი|გაპენეპლენებული]] არეების არსებობა კარპატის მთების ზედა ნაწილებში პირველად აღმოაჩინეს და დაადგინეს [[სამხრეთი კარპატები|სამხრეთ კარპატებში]], მისი გეომორფოლოგიის დეტალური შესწავლის დროს, [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში. ამ კლასიკურმა გამოკვლევებმა დიდი როლი ითამაშა როგორც კარპატების, აგრეთვე [[ევროპა|ევროპის]] სხვა ნაოჭა მთების [[რელიეფი]]ს გენეზისისა და ხასიათის შემეცნების საქმეში.<ref name="ბთდ" /> კარგად არის შესწავლილი კარპატების [[ფიზიკური გეოგრაფია|ფიზიკური გეოგრაფიის]] საკითხები, ხოლო 1963 წელს შეიქმნა გეომორფოლოგიური კომიტეტები კარპატებისა და [[ბალკანეთის ნახევარკუნძული|ბალკანეთის]] შესასწავლად.<ref name="enb" /> შედარებით ნაკლებად იყო შესწავლილი [[კლიმატოლოგია|კლიმატოლოგიისა]] და [[ბიოგეოგრაფია|ბიოგეოგრაფიის]] საკთხები, თუმცა [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] მეორე ნახევრიდან მრავალი ნაშრომი დაიწერა ამ მიმართულებით. მთლიანად კარპატების [[საზოგადოებრივი გეოგრაფია|საზოგადოებრივი გეოგრაფიის]] სინთეზური მიმოხილვა არ შექმნილა, რამეთუ ეკონომიკური პრობლემები შესწავლილი იქნა მხოლოდ კარპატების ცალკეულ ქვეყნებში. [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ კარპატები გახდა მრავალი სამეცნიერო ცენტრის შესწავლის ობიექტი. ეროვნული გეოლოგიური და ჰიდროლოგიისა და მეტეოროლოგიის ინსტიტუტებმა აგრეთვე მნიშვნელოვანი ცნობები მოიპოვეს კარპატების შესახებ.<ref name="enb" /> == გალერეა == <gallery widths="170px" heights="190px" perrow="10"> ფაილი:Tatry zRysow.jpg|ტატრები ფაილი:Kociol kiezmarskiego a.jpg|დასავლეთი კარპატები ფაილი:MorskieOko.jpg|ტბა ტატრებში ფაილი:Custura Saratii, Muntii Fagaras.jpg|ფეგერაშის მასივი ფაილი:Waldkarpaten Bieszczady 1.jpg|აღმოსავლეთი კარპატები ფაილი:Ciucas.jpg|ჩუკაშის მასივი ფაილი:Cheile Turzii (Turda Gorges).jpg|ხეობა კარპატებში ფაილი:Negoiu.jpg|მთა ნეგოი ფაილი:Vişeu River.jpg|მდინარე ვიშეუ ფაილი:MuntiiFagaras2.jpg|ფეგერაშის მასივი </gallery> == იხილეთ აგრეთვე == * [[კარპატების წიფლის პირველყოფილი ტყეები]] * [[კარპატების ხის ეკლესიები პოლონეთსა და უკრაინაში]] * [[კარპატების ხის ეკლესიები სლოვაკეთში]] * [[ტრანსილვანია]] * [[კარპატების ოპერაცია]] * [[აღმოსავლეთ კარპატების ოპერაცია]] * [[დასავლეთ კარპატების ოპერაცია]] == ლიტერატურა == * Martonne E., Recherches sur l'évolution morphologique des Alpes de Transylvanie. Paris. 1906-1907; * Voitesti P., Apercu synthetique sur la structure des regions carpathiques. Cluj, 1929; * Sawicki, L., Die jüngeren Krustenbewegungen in den Karpathen. Wien, 1909; * Zapletal, K., überblick über die Geologie der tschechoslowakischen Karpathen. Berlin., 1930; * Pawlowski St., Karpates á l`époque glaciaire. Varsovie, 1938; * Pax F., Grundzüge der Pflanzenverbreitung in den Karpathen, Leipzig., 1898-1908; * Behemann W., die landschaften rumäniens. Berlin., 1919; * Machatschek F., Landeskunde der Sudeten und Westkarpatenländer. Stuttgart 1927; * Анучин В. А., Спиридонов А. И., Закарпатская область, М., 1947; * Арманд Д. Л., Румыния, М. — Л., 1946; * Власова Т. В., Венгрия, М., 1948; * Геренчук К. I., Койнов М. М., Цись П. М., Природно-географiчний подiл Львiвського та Подiльського економiчних районiв, Львiв, 1964; * Ленцевич С., Физическая география Польши, пер. с польск., М., 1959; * Печи М., Шарфалви Б., Венгрия, пер. с венг., М., 1962; * Природа Украïнських Карпат, Львiв, 1968; * Физико-географическое районирование Украинской ССР, К., 1968; * Bulla В., Magyarország természéti földrajza, Bdpst, 1964; * Kondracki J., Geografia fizyczna Polski, 2 wyd., Warsz., 1967; * Mihăilescu V., Carpaţii Sud-Estici de pe teritoriul R. P. Romîne, Buc., 1963. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category|Carpathian Mountains}} * [http://www.carpati.org/ www.carpati.org] {{ro}} * [http://www.peisaje-montane.ro/ კარპატების ფოტოსურათები] {{ro}} {{დრე|2048497|კარპატები}} {{ბრიტანიკა|96681}} == სქოლიო == <div style="height:250px; overflow:auto; padding:3px; border:1px solid #aaa;" class="scrollbox"> {{reflist|colwidth=30em}} </div> {{კარპატები}} {{რუმინეთის შვიდი ბუნებრივი საოცრება}} [[კატეგორია:კარპატები]] [[კატეგორია:ავსტრიის ქედები]] [[კატეგორია:ჩეხეთის ქედები]] [[კატეგორია:სლოვაკეთის ქედები]] [[კატეგორია:უნგრეთის ქედები]] [[კატეგორია:პოლონეთის ქედები]] [[კატეგორია:უკრაინის ქედები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქედები]] [[კატეგორია:სერბეთის ქედები]] [[კატეგორია:ფიზიოგრაფიული პროვინციები]] m10dpoxlmiu27qrk6kp6xzfnuoyna70 ბოჭორნა 0 33230 5420777 4868001 2026-06-25T09:57:30Z Jaba1977 3604 5420777 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ბოჭორნა |მშობლიური სახელი = <nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფლის ხედი |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 24|lat_sec = 09 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 35|lon_sec = 11 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ომალო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 2345 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 1 |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Bochorna }} '''ბოჭორნა''' — [[სოფელი]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[გომეწრის ხეობა]]ში, [[მაკრატელას ქედი|მაკრატელას ქედის]] სამხრეთ კალთაზე, [[მდინარე]] [[თუშეთის ალაზანი|თუშეთის ალაზნის]] მარცხენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 2345 მ. მდებარეობს თუშეთის (ომალოს) [[თემი]]ს ცენტრ სოფელ [[ომალო]]დან 12 კილომეტრში, ხოლო [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 112 კილომეტრში. სოფელ ბოჭორნაში [[1954]] წლისათვის მუდმივად ცხოვრობდა 25 კომლი და სოფელში ფუნქციონირებდა დაწყებითი სკოლა. [[1980]] წლიდან სოფელში მუდმივად მოსახლეობა აღარ რჩებოდა და ამიტომ მან მუდმივი დასახლების სტატუსი დაკარგა. 2014 წლამდე, ბოჭორნა ნასოფლარი იყო და ოფიციალურად ''ბოჭორმა'' ერქვა, თუმცა სოფლის სტატუსი მას შემდეგ აღუდგა, რაც მოსახლეობის [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|2014 წლის საყოველთაო აღწერის]] მონაცემებით, იქ ერთადერთი მუდმივი მცხოვრები დაფიქსირდა.<ref>[http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014]</ref> სოფელი 76 წლის ირაკლი ხვედაგურიძემ გააცოცხლა. სოფლის სტატუსის დაბრუნებასთან ერთად, ბოჭორნა ევროპის მასშტაბით [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] ყველაზე მაღლა მდებარე დასახლებული პუნქტი გახდა.<ref>[http://ick.ge/articles/29514-i.html ბოჭორნა – ყველაზე მაღალი სოფელი ევროპაში] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230720083015/http://ick.ge/articles/29514-i.html |date=2023-07-20 }} კახეთის საინფორმაციო ცენტრი</ref> აღიმართა შესაბამისი ინფორმაციის შემცველი ბანერიც. 1989 წლის ჩათვლით, ევროპაში ყველაზე მაღალ დასახლებულ პუნქტად მიიჩნეოდა [[ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი|ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში]], თრუსოს ხეობაში მდებარე სოფელი [[რესი]], რომელიც ზღვის დონიდან 2405 მეტრზეა. მას შემდეგ, რაც რესი მოსახლეობისგან დაიცალა, ევროპის ყველაზე მაღალ დასახლებად [[მესტიის მუნიციპალიტეტი]] სოფელი [[უშგული]] მიიჩნეოდა (ზღვის დონიდან 2060–2200 მ). ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref>|| 1|| 1|| 0 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==გალერეა== <gallery> Bochorna 1.jpg| Bochorna 2.jpg| Bochorna 6.jpg|სოფელ ბოჭორნის ერთადერთი მკვიდრი ირაკლი ხვედაგურიძე </gallery> ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|496}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 5gahx2ajjnsu8hskykqbw8mddjnh4k6 კაბო-ვერდე 0 41860 5420421 4881765 2026-06-24T12:54:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420421 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქვეყანა2 |ვირტუალური სახელმწიფო = |სრული სახელი = კაბო-ვერდეს რესპუბლიკა |მშობლიური სახელი = {{lang-pt|''República de Cabo Verde''}} |სახელი = კაბო-ვერდე |სტატუსი = |დროშა = Flag of Cape Verde.svg |ალტ დროშა = |დროშის სიგანე = |გერბი = Coat_of_arms_of_Cape_Verde.svg |ალტ გერბი = |ეროვნული დევიზი = |დევიზი ქართულად = |ეროვნული ჰიმნი = {{lang-pt|Cântico da Liberdade}} |სამეფო ჰიმნი = |სხვა სიმბოლოს ტიპი = |სხვა სიმბოლო = |რუკა = Cape Verde (orthographic projection).svg |მდებარეობის ტექსტი = |ალტ რუკა = |რუკის წარწერა = |რუკა2 = |ალტ რუკა2 = |რუკის წარწერა2 = |დედაქალაქი = [[პრაია]] |latd=14 | latm=55 | lats= | latNS=N |longd=23 |longm=31 |longs= |longEW=W |უდიდესი ქალაქი = [[პრაია]] |უდიდესი დასახლების ტიპი = |უდიდესი დასახლება = |ოფიციალური ენები = [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიური]] |ეროვნული ენები = |რეგიონული ენები = |ენების ტიპი = |ენები = |ქვე ენები = |ენების ტიპი2 = |ენები2 = |ქვე ენები2 = |ეთნიკური ჯგუფები = |ეთნიკური ჯგუფების წელი = |რელიგია = |ეთნოქორონიმი = |მთავრობის ტიპი = [[რესპუბლიკა]] |ლიდერის ტიტული1 = [[კაბო-ვერდეს პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერის სახელი1 = [[ჟოზე მარია ნევეში]] |ლიდერის ტიტული2 = |ლიდერის სახელი2 = |ლიდერის ტიტული3 = |ლიდერის სახელი3 = |ლიდერის ტიტული4 = |ლიდერის სახელი4 = |საკანონმდებლო ორგანო = |ზედა პალატა = |ქვედა პალატა = |დამოუკიდებლობის ტიპი = |დამოუკიდებლობის შენიშვნა = |მნიშვნელოვანი მოვლენა1 = |მოვლენის თარიღი1 = |მნიშვნელოვანი მოვლენა2 = |მოვლენის თარიღი2 = |მნიშვნელოვანი მოვლენა3 = |მოვლენის თარიღი3 = |ფართობის ადგილი = 172-ე |ფართობი = 4033 |ფართობის შენიშვნები = |წყლის პროცენტულობა = |ტერიტორიის სახელიl = |ფართობის სახელი2 = |ფართობის მონაცემი2 = |მოსახლეობის შეფასება = 512 096 |მოსახლეობის შეფასების ადგილი = 167-ე |მოსახლეობის შეფასების წელი = 2013 |მოსახლეობის აღწერა = 550 000 |მოსახლეობის აღწერის წელი = 2019 |მოსახლეობის აღწერის ადგილი = |მოსახლეობის სიმჭიდროვე = 126 |მოსახლეობის სიმჭიდროვის ადგილი = 79-ე |წევრების რაოდენობა = |მშპ-ის მუპ = $3,905 მილიარდი |მშპ-ის მუპ-ის ადგილი = 157-ე |მშპ-ის მუპ-ის წელი = 2006 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე = $7904 |მშპ-ის მუპ ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = 90-ე |მშპ-ის ნომინალი = |მშპ-ის ნომინალის ადგილი = |მშპ-ის ნომინალის წელი = |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე = |მშპ-ის ნომინალი ერთ სულ მოსახლეზე ადგილი = |ჯინი = |ჯინის სქოლიო = |ჯინის ადგილი = |ჯინის წელი = |ჯინის ცვლილება = |აგი-ს წელი = 2007 |აგი = 0.736 |აგი-ს ცვლილება = {{ზრდა}} |აგი-ს ადგილი = 102-ე |აგი-ს სქოლიო = |ვალუტა = [[კაბო-ვერდეს ესკუდო]] |ვალუტის კოდი = CVE |სასაათო სარტყელი = [[UTC-01:00]] |UTC-ის გადაწევა = |სასაათო სარტყელი DST = |UTC-ის გადაწევა DST-ზე = |DST-ის შენიშვნა = |ანტიპოდები = |თარიღის ფორმატი = დდ/თთ/წწწწ |მოძრაობის მიმართულება = |ქვეყნის ზედა დონის დომენი = [[.cv]] |ISO 3166 კოდი = CPV |სატელეფონო კოდი = 238 |რუკა3 = |ალტ რუკა3 = |შენიშვნა ა = |შენიშვნა ბ = |შენიშვნები = }} '''კაბო-ვერდეს რესპუბლიკა''' ({{lang-pt|Cabo Verde}} {{IPA|['kabu 'veɾdɨ]}}, ასევე '''მწვანე კონცხის კუნძულები''') — სახელმწიფო ამავე სახელწოდების მქონე კუნძულების [[არქიპელაგი|არქიპელაგზე]] [[ატლანტის ოკეანე]]ში, [[აფრიკა|აფრიკის]] [[დასავლეთი აფრიკა|დასავლეთ სანაპიროდან]] 570 კმ-ში. ქვეყანა მოიცავს 10 ვულკანური წარმოშობის კუნძულს, რომელთა საერთო ტერიტორია 4033 კმ²-ია. არქიპელაგი XV საუკუნემდე დაუსახლებელი იყო, მანამ სანამ [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელმა]] მოგზაურებმა არ აღმოაჩინეს და კოლონიალურ დასახლებად არ აქციეს. კაბო-ვერდე პირველი ევროპული დასახლება გახდა ტროპიკებში. 1951 წელს [[პორტუგალია|პორტუგალიის]] ზღვისიქითა დეპარტამენტის წოდება მოიპოვა, მაგრამ ქვეყანა მაინც არ დანებდა და დამოუკიდებლობისთვის ბრძლოას განაგრძობდა. 1975 წელს კაბო-ვერდემ დამოუკიდებლობა მოიპოვა. 1990-იანი წლებიდან კაბო-ვერდეში მოქმედებს სტაბილური წარმომადგენლობითი დემოკრატია და ის აფრიკაში ერთ-ერთ ყველაზე განვითარებულ სახელმწიფოდ ითვლება. ბუნებრივი რესურსების არარსებობის გამო, ქვეყნის განვითარებადი ეკონომიკა ძირითადად სერვისებზეა ორიენტირებული, როგორიცაა [[ტურიზმი]] და უცხოური ინვესტიციები. მოსახლეობა დაახლოებით 550 000-ია. მოსახლეობა აფრიკული და ევროპული წარმოშობის არიან. უმეტესობა კათოლიკე [[ქრისტიანობა|ქრისტიანია]], რაც პორტუგალიის მმართველობითაა გამოწვეული. კაბო-ვერდე [[აფრიკის კავშირი]]ს წევრი სახელმწიფოა. == ეტიმოლოგია == ქვეყანას კაბო-ვერდე დაარქვეს ახლომდებარე კაპ-ვერტის ნახევარკუნძულის გამო, რომელიც [[სენეგალი]]ს სანაპიროზე მდებარეობს. 1944 წელს ადგილს კაბო ვერდე ანუ მწვანე კონცხი ეწოდა. 2013 წლის 24 ოქტომბერს ქვეყნის დელეგაციამ გაერო-ს განუცხადა, რომ მათ არ სურდათ ოფიციალური სახელი სხვა ენებზე თარგმნილიყო. შესაბამისად „მწვანე კონცხის“ სხვადასხვა ენებზე თარგმნის ნაცვლად ქვეყანას ''„კაბო-ვერდეს რესპუბლიკა“'' ეწოდა. == ისტორია == ევროპელების გამოჩენამდე კაბო-ვერდეს კუნძულები სრულიად დაუსახლებელი იყო.<ref>[https://www.governo.cv/]</ref> ისინი აღმოაჩინეს გენუელებმა და პორტუგალიელმა ნავიგატორებმა 1456 წელს. პორტუგალიის ოფიციალური ჩანაწერების თანახმად, ტერიტორია პირველად აღმოჩენილი [[გენუა]]ში დაბადებული [[ანტონიო დე ნოლი]]ს მიერ იყო, რომელიც შემდგომში კაბო-ვერდეს გუბერნატორად პორტუგალიის მეფემ [[აფონსუ V (პორტუგალია)|აფონსუ V-მ]] დანიშნა. კაბო-ვერდეს არქიპელაგის აღმოჩენაში მონაწილეობა მიიღეს: პორტუგალიელმა [[დიეგო გომესი|დიეგო გომესმა]] და [[იტალიელები|იტალიელმა]] [[ალვის კადამოსტო]]მ. 1942 წელს პორტუგალიელები ჩამოსახლდნენ სანტიაგოს კუნძულის ტერიტორიაზე და დააარსეს დასახლება რიბეირა გრანდე (მას ახლა ციდადე ველჰა ანუ ''ძველი ქალაქი'' ეწოდება). რიბერა გრანდე ევროპელების პირველი მუდმივი დასახლება იყო ტროპიკებზე. XVI საუკუნეში არიპელაგის მთავარ შემოსავალს ატლანტიკური მონებით ვაჭრობა წარმოადგენდა.<ref>[https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2835.htm]</ref> ზოგჯერ მეკობრეები პორტუგალიურ დასახლებებს თავს ესხმოდნენ. [[ფრენსის დრეიკი|ფრენსის დრეიკმა]], ინგლისელმა კაპიტანმა ორჯერ გაათავისუფლა მაშინდელი დედაქალაქი რიბეირა გრანდე. 1712 წელს რიბერა გრანდეს მნიშვნელობა შემცირდა და მეტად მნიშვნელოვან ქალაქად [[პრაია]] გადაიქცა. 1770 წელს ამ ქალაქმა კაბო-ვერდეს დედაქალაქის წოდება მიიღო. XIX საუკუნეში მონებით ვაჭრობის აკრძალვამ ქვეყანაში ეკონომიკური კრიზისი გამოიწვია. ამასთან კუნძულის მდებარეობა ატლანტიკური სატრანსპორტო მიმოსვლისთვის იდეალური აღმოჩნდა. შესანიშნავი ნავსადგური, რომელიც ქალაქ [[მინდელო]]ში მდებარეობდა XIX საუკუნეში მნიშვნელოვან კომერციულ ცენტრად იქცა. დიპლომატი [[ედმუნდ რობერტსი]] კაბო-ვერდეს 1832 წელს ესტუმრა.<ref>{{cite web |url=https://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/17/ |title=About this Collection |3=World Digital Library |4=Digital Collections |5=Library of Congress |website=The Library of Congress |access-date=2025-08-09 |archive-date=2019-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191010185753/https://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/17/ }}</ref> კაბო-ვერდე [[ჩარლზ დარვინი]]ს მოგზაურობის პირველი გაჩერება გახდა. ==== დამოუკიდებლობა (1975) ==== [[მიხაკების რევოლუცია|1974 წლის აპრილის რევოლუციის]] შედეგად კაბო-ვერდეში აქტიური პოლიტიკური მოძრაობა ჩამოყალიბდა. 1975 წლის 30 ივნისს, კაბო-ვერდემ აირჩია ეროვნული ასამბლეა, რომელმაც მიიღო დამოუკიდებლობის ხელშეკრულება პორტუგალიიდან 1975 წლის 5 ივნისს. == პოლიტიკა == [[ფაილი:Jorge Carlos Fonseca with Obamas 2014.jpg|მინი|225x225პქ|კაბო-ვერდეს პრეზიდენტის [[ჟორჟ კარლუშ ფონსეკა]] და მისი მეუღლის ლიგია ფონსესას შეხვედრა [[აშშ-ის პრეზიდენტი|აშშ-ის პრეზიდენტ]] [[ბარაკ ობამა]]სა და [[მიშელ ობამა]]სთან 2014 წელს.]] კაბო-ვერდე ნახევრად-საპრეზიდენტო წარმომადგენლობითი დემოკრატიული [[რესპუბლიკა]]ა.<ref>[http://confinder.richmond.edu/admin/docs/CapeVerde.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713081027/http://confinder.richmond.edu/admin/docs/CapeVerde.pdf |date=2011-07-13 }}</ref> 2018 წლის დემოკრატიის ინდექსის თანახმად ის აფრიკის ყველაზე დემოკრატიულ ქვეყნებს შორისაა, ქვეყანა მსოფლიოში 26-ე ადგილს იკავებს. ქვეყნის კონსტიტუცია - მიღებულია 1980 წელს და შესწორდა 1992, 1995 და 1999 წლებში. პრეზიდენტი არის სახელმწიფოს მეთაური და ირჩევა ხალხის მიერ 5 წლის ვადით. == საგარეო ურთიერთობები == [[ფაილი:Cape Verdean embassies.PNG|მარცხნივ|მინი|306x306პქ|ლურჯად: ქვეყნები სადაც კაბო-ვერდეს საელჩოები მდებარეობს; წითლად: კაბო-ვერდე]] კაბო-ვერდე მიჰყვება არათანმიმდევრულ პოლიტიკას და ეძებს თანამშრომლურ ურთიერთობებს ყველა მეგობარ სახელმწიფოთან.<ref>[https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2835.htm]</ref> [[ანგოლა|ანგოლის]], [[ბრაზილია|ბრაზილიის]], [[ჩინეთი]]ს, [[ლიბია|ლიბიის]], [[კუბა|კუბის]], [[საფრანგეთი]]ს, [[გერმანია|გერმანიის]], [[პორტუგალია|პორტუგალიის]], [[ესპანეთი]]ს, [[სენეგალი]]ს, [[რუსეთი]]ს, [[ლუქსემბურგი]]ს და [[ამერიკის შეერთებული შტატები]]ს საელჩოები [[პრაია]]ში მდებარეობს. კაბო-ვერდე ინარჩუნებს ენერგიულ, აქტიურ საგარეო პოლიტიკას, განსაკუთრებით აფრიკის ქვეყნებთან მიმართებაში. არის [[პორტუგალიურენოვანი ქვეყნების თანამეგობრობა|პორტუგალიურენოვანი ქვეყნების თანამეგობრობის]] დამფუძნებელი. ასევე არის [[ლუზოფონები]]ს წევრი, რომლის წევრ ქვეყნებშიც [[პორტუგალიური ენა]] ყველაზე გავრცელებული და ოფიციალური ენაა. 2007 წლიდან კაბო-ვერდეს [[ევროპის კავშირი]]ს სპეციალური პარტნიორობის სტატუსი აქვს მინიჭებული. 2017 წელს კაბო-ვერდემ ხელი მოაწერა გაეროს ხელშეკრულებას ბირთვული იარაღის აკრძალვის შესახებ.<ref>[https://treaties.un.org/Pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=XXVI-9&chapter=26&clang=_en]</ref> == სამხედრო ძალა == კაბო ვერდეს სამხედრო ძალა შედგება ეროვნული გვარდიისა და სანაპირო დაცვისგან; 2005 წლის მონაცემებით ქვეყნის [[მთლიანი შიდა პროდუქტი]]ს 0,7 % იხარჯება სამხედრო ზრუნვაზე. == გეოგრაფია == [[ფაილი:Cape Verde.2010-11-23.250m-per-px.jpg|მარცხნივ|მინი|271x271პქ|კაბო-ვერდეს კუნძულების სატელიტური ფოტო, 2010 წ.]] კაბო-ვერდეს არქიპელაგი მდებარეობს ატლანტის ოკეანეში, აფრიკის კონტინენტის დასავლეთ სანაპიროდან დაახლოებით 570 კილომეტრში (350 მილი), [[სენეგალი]]ს, [[გამბია|გამბიისა]] და [[მავრიტანია|მავრიტანიის]] მახლობლად, ქვეყანა მაკარონეზიის [[ეკორეგიონი|ეკორეგიონის]] ნაწილია. იგი მდებარეობს ჩრდილოეთ განედის 14° და 18° და აღმოსავლეთ გრძედის 22° და 26°-ს შორის. ქვეყნის მთლიანი ფართობი 4033 კვ.კმ.-ია. კუნძულები ორ ძირითად ჯგუფად იყოფა: * ბარლავენტოს კუნძულები: სანტო ანტეო, სეო ვინსეტე, სანტა ლუსია, სეო ნიკოლაუ, სალ, ბოა ვისტა. * სოტავენტოს კუნძულები: მაიო, სანტიაგო, ფოგო, ბრავა. ყველაზე დიდი კუნძული, როგორც ზომით, ისე მოსახლეობის რაოდენობით არის სანტიაგო, სადაც მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი პრაია. კაბო-ვერდეს კუნძულებიდან სამი: სალი, ბოა ვისტა და მაიო ბრტყელი, ქვიშიანი და მშრალია. დანარჩენი კუნძულები უმეტესად მცენარეებითაა დაფარული. == კლიმატი == კაბო-ვერდეს კლიმატი მეტად რბილია ვიდრე კონტინენტური აფრიკის კლიმატი. კუნძულების გარშემო შემორტყმული ზღვა კუნძულებზე ტემპერატურას აზომიერებს, ხოლო ატლანტიკური ცივი ნაკადები არქიპელაგის გარშემო მშრალ ატმოსფეროს ქმნის. {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="14" |კაბო-ვერდეს კლიმატური მონაცემები |- !თვე !იანვ !თებე !მარტი !აპრი !მაისი !ივნის !ივლისი !აგვის !სექტ !ოქტო !ნოემ !დეკემ !წლიური |- !რეკორდულად მაღალი °C (°F) |33.0 (91.4) |36.7 (98.1) |35.2 (95.4) |36.0 (96.8) |36.4 (97.5) |40.0 (104.0) |40.0 (104.0) |34.9 (94.8) |35.0 (95.0) |37.0 (98.6) |36.9 (98.4) |33.2 (91.8) |40.0 (104.0) |- !საშუალო მაღალი °C (°F) |26.1 (79.0) |26.2 (79.2) |27.4 (81.3) |27.7 (81.9) |28.9 (84.0) |29.4 (84.9) |29.7 (85.5) |30.6 (87.1) |30.5 (86.9) |30.7 (87.3) |29.4 (84.9) |27.6 (81.7) |28.7 (83.6) |- !დღიური საშუალო °C (°F) |22 (72) |22 (72) |22 (72) |23 (73) |24 (75) |24 (75) |25 (77) |26 (79) |26 (79) |26 (79) |25 (77) |23 (73) |24 (75) |- !საშუალო დაბალი °C (°F) |19.7 (67.5) |19.2 (66.6) |19.4 (66.9) |20.2 (68.4) |21.1 (70.0) |21.9 (71.4) |23.3 (73.9) |24.3 (75.7) |24.4 (75.9) |24.1 (75.4) |22.8 (73.0) |21.4 (70.5) |21.8 (71.3) |- !რეკორდულად დაბალი °C (°F) |10.0 (50.0) |10.2 (50.4) |10.0 (50.0) |14.0 (57.2) |10.7 (51.3) |14.1 (57.4) |11.0 (51.8) |16.0 (60.8) |18.0 (64.4) |19.4 (66.9) |16.4 (61.5) |16.0 (60.8) |10.0 (50.0) |- !საშუალო ნალექიანობა მმ (ინჩ) |3 (0.1) |7 (0.3) |1 (0.0) |5 (0.2) |0 (0) |3 (0.1) |5 (0.2) |15 (0.6) |73 (2.9) |16 (0.6) |7 (0.3) |10 (0.4) |145 (5.7) |- !მზის ნათების საათები თვის განმავ. |310.0 |214.5 |280.0 |330.0 |341.0 |300.0 |279.0 |250.0 |295.0 |279.0 |300.0 |279.0 |3,457.5 |- | colspan="14" |წყარო1: Weatherbase.com (humidity, sun and mean temperature),[http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=98580&cityname=Praia-Praia-Cape-Verde&units=metric] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140115100422/http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=98580&cityname=Praia-Praia-Cape-Verde&units=metric |date=2014-01-15 }} Met Office for precipitation [https://www.metoffice.gov.uk/weather/travel-and-events/holiday-weather/africa/cape-verde] |- | colspan="14" |წყარო 2: Voodoo Skies for the rest [https://www.hugedomains.com/domain_profile.cfm?d=voodooskies&e=com] |} == უდიდესი ქალაქები == {| class="wikitable" ! colspan="10" |კაბო-ვერდეს უდიდესი ქალაქები |- ! ! !სახელი !მუნიციპალიტეტი !მოსახლეობა ! |- | rowspan="11" |[[ფაილი:Praia de Portugalete - O Carril - Vilagarcía de Arousa-16.jpg|ცენტრი|მინი|233x233პქ|პრაია]][[ფაილი:Cabo Verde Sal Santa Maria salinas.jpg|ცენტრი|მინი|238x238პქ|სანტა მარია]] |1 |პრაია |პრაია |127 832 | rowspan="11" |[[ფაილი:Harbour in Mindelo.jpg|ცენტრი|მინი|228x228პქ|მინდელო]][[ფაილი:Assomada Cape Verde.jpg|ცენტრი|მინი|ასსომადა]] |- |2 |მინდელო |სეო ვისენტე |70 468 |- |3 |სანტა მარია |სალ |23 839 |- |4 |ასსომადა |სანტა კატარინა |12 026 |- |5 |პორტო ნოვო |პორტო ნოვო |9430 |- |6 |პედრა ბადეჰო |სანტა კრუზი |9345 |- |7 |სეო ფილიპე |სეო ფილიპე |8125 |- |8 |ტარრაფალ |ტარრაფალ |6177 |- |9 |სალ რეი |ბოა ვისტა |5407 |- |10 |რიბეირა გრანდე |რიბეირა გრანდე |4625 |} == ეკონომიკა == [[ფაილი:TACV B757 D4-CBG MUC.jpg|მინი|210x210პქ|კაბო-ვერდული სამგზავრო თვითმფრინავი]] კაბო-ვერდეში ბუნებრივი რესურსების სიმცირისდა მიუხედავად, ქვეყნის ეკონომიკა მზარდია. ქვეყნის მთავარ შემოსავალს სხვა ქვეყნებისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების დახმარება წარმოადგენს. 2007 წელს [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია]]მ კაბო-ვერდეს განვითარებადი ქვეყნის სტატუსი მიანიჭა. კაბო-ვერდეს ათი ძირითადი კუნძულიდან მხოლოდ ხუთზეა შესაძლებელი სასოფლო-სამეურნეო წარმოება. საკვები პროდუქტების 90 %-ზე მეტი ქვეყანაში იმპორტირებულია. მინერალური რესურსებიდან აღსანიშნავია: [[მარილი]], პოზოლანა (ვულკანური კლდე, რომელიც გამოიყენება ცემენტის წარმოებაში) და [[კირქვა]]. კაბო-ვერდეს [[მეღვინეობა]] უმეტესად პორტუგალიური სტილის მეღვინეობას წააგავს. მიუხედავად იმისა, რომ წარმოებული [[ღვინო]] შიდა ბაზარზეა მორგებული, უნდა აღინიშნოს ისიც, რომ ახლახან კაბო-ვერდულმა ღვინომ საერთაშორისო აღიარება მოიპოვა. 2008 წლის 23 ივნისს, კაბო-ვერდე [[მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაცია|მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციის]] წევრი სახელმწიფო გახდა. === ტურიზმი === [[ფაილი:Cape Verde Sal pool.jpg|მინი|213x213პქ]] კაბო-ვერდეში [[ტურიზმი]]ს განვითარებას მკვეთრად შეუწყო ხელი მინდელოს ნავსადგურმა, ასევე სალისა და პრაიას საერთაშორისო აეროპორტებმა. მინდელოში გემის შესაკეთებელი ობიექტები ჯერ კიდენ 1983 წლიდან მუშაობს. ქვეყნის სამომავლო ეკონომიკური პერსპექტივები დიდწილად არის დამოკიდებული დახმარების ნაკადის შენარჩუნებაზე, ტურიზმის წახალისებაზე, გზავნილებზე, მეზობელ აფრიკის ქვეყნებში შრომით სამუშაოს შესრულებაზე და მთავრობის განვითარების პროგრამის იმპულსიზე. == მოსახლეობა == === დემოგრაფია === [[ფაილი:Pyramide Cap-Vert.PNG|მინი|275x275პქ|კაბო-ვერდეს მოსახლეობის პირამიდა, 2005 წ.]] ოფიციალური აღწერის შედეგად დადგინდა, რომ კაბო-ვერდეს მოსახლეობა 2013 წლის მონაცემებით 512 096 ადამიანია. რომელთაგან უმეტესობა 236 000 ადამიანი სანტიაგოს კუნძულზე ცხოვრობს. კაბო-ვერდეს არქიპელაგი იყო დაუსახლებული, როდესაც პორტუგალიელებმა ის 1456 წელს აღმოაჩინეს. კაბო-ვერდეს თანამედროვე მოსახლეობა წარმოშობით ევროპელი დევნილებისა და აფრიკელი მონების ნაზავია, რომლებიც კუნძულებზე პორტუგალიელების პლანტაციებზე სამუშაოდ მიიყვანეს. მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი მულატია, რომლებსაც პორტუგალიურ ენაზე მესტიჩოს ეძახიან. [[ფაილი:Ministério da Cultura - Claridalia (18).jpg|მარცხნივ|მინი|სანტიაგოში მცხოვრები ხალხი]] ევროპულ მოსახლეობაში შედიოდა თანამედროვე ქვეყნის ტერიტორიაზე ჩამოსახლებული პორტუგალიელი მუსლიმები და პორტუგალიელი ებრაელები, ტერიტორიაზე დასახლდნენ [[ესპანელები|ესპანელი]] და [[იტალიელები|იტალიელი]] მეზღვაურები. ემიგრანტები იყვნენ [[ნიდერლანდები]]დან, [[საფრანგეთი]]დან, [[დიდი ბრიტანეთი]]დან, არაბული ქვეყნებიდან (განსაკუთრებით [[ლიბანი]]დან და [[მაროკო]]დან), [[ჩინეთი]]დან (განსაკუთრებით [[მაკაო]]დან), [[ინდოეთი]]დან, [[ინდონეზია|ინდონეზიიდან]], [[სამხრეთი ამერიკა|სამხრეთ ამერიკიდან]] და [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკიდან]] (პორტუგალიური და აფრიკული წარმოშობის ხალხი). მოსახლეობის 65 %-ზე მეტი ქალაქებში ცხოვრობს. წერა-კითხვის ცოდნის დონე 89 %-ია. გენეტიკურმა კვლევამ გამოავლინა, რომ კაბო-ვერდეში მოსახლეობის წინაპარი უპირატესად ევროპელია მამრობითი ხაზით, ხოლო დასავლეთ აფრიკელი ქალის ხაზით; ეს რომ შევაჯამოთ, მოსახლეობის 56 % აფრიკელია და 44 % კი - ევროპელი.<ref>[https://web.archive.org/web/20130501115847/http://asemana.sapo.cv/spip.php?article53126&ak=1]</ref> === ენები === კაბო-ვერდეს ოფიციალური ენა [[პორტუგალიური ენა|პორტუგალიურია]]. ამ ენაზე მიმდინარეობს სწავლება და ადგილობრივი ხელისუფლებისთვისაც სამუშაო ენას სწორედ პორტუგალიური წარმოადგენს. ის ასევე გამოიყენება [[ტელევიზია]]ში, [[გაზეთი|გაზეთებში]] და [[რადიო]]ში. კაბო-ვერდული კრეოლი კაბო-ვერდელებისათვის მშობლიურ ენას წარმოადგენს. მოსახლეობის უმეტესი ნაწილი ითხოვს, რომ ეს ენა ქვეყანაში პორტუგალიურის თანასწორი იყოს. კაბო-ვერდული კრეოლი პორტუგალიურისა და აფრიკული ენების ნაზავს წარმოადგენს. კრეოლმა პრესტიჟი ქვეყნის პორტუგალიისგან დამოუკიდებლობის შემდეგ მოიპოვა. === რელიგია === მოსახლეობის 95 % [[ქრისტიანობა|ქრისტიანია]]. 2007 წლის მონაცემებით ქვეყნის მოსახლეობის 85 % [[კათოლიკეები|კათოლიკე ქრისტიანები]] იყვნენ. ქვეყანაში მცირე [[ისლამი|მუსლიმური]] დასახლებებია. რამდენიმე კუნძულზე ებრაული დასახლებებია შემორჩენილი. ათეისტთა რიცხვი ქვეყანაში 1 %-ზე დაბალია. == კულტურა == კაბო-ვერდეს კულტურა აფრიკული და ევროპული ელემენტების ნაზავია. კაბო-ვერდეს შემთხვევა შეიძლება განლაგდეს აფრიკის ერების გვერდით, რომლებიც ევროპული რასის დაპყრობის მსხვერპლნი გახდნენ. ქვეყანაში [[ფეხბურთი]]ს თამაში და საეკლესიო საქმიანობა არის სოციალური ინტერაქციისა და გართობის ტიპური წყარო. პრაჩაზე სეირნობა კაბო-ვერდელებისათვის ერთ-ერთი ყველაზე საყვარელი საქმიანობაა, სადაც ისინი ხვდებიან მეგობრებს. ამ ყველაფერს რეგულარული სახე აქვს. === მუსიკა === [[ფაილი:Cesária Évora 2008.jpg|მარცხნივ|მინი|282x282პქ|[[სეზარია ევორა]]]] კაბო-ვერდელი ხალხი ცნობილია თავისი მუსიკალური თვისებებით, რაც კარგად გამოხატულია ისეთი პოპულარული აქტივობებით, როგორიცაა მაგალითად მინდელოს კარნავალი. კაბო-ვერდეს მუსიკა შეიცავს „აფრიკის, პორტუგალიის და ბრაზილიის ელემენტებს.<ref>[https://archive.org/details/popularmusicsofn0000manu]</ref> კაბო-ვერდეს ეროვნული მუსიკა არის ''მორნა'', მელანქოლიური და ლირიკული სიმღერის ფორმა, რომელიც კაბო-ვერდულ კეროლზე სრულდება. 1000 მორნას შემდეგ მუსიკის ყველაზე პოპულარული სახეობა ''კოლადეირაა.'' ასევე ''ფუნანა'' და ''ბატუქი.'' [[სეზარია ევორა]] მსოფლიოში ყველაზე ცნობილი კაბო-ვერდელი მომღერალია, რომელიც ცნობილია, როგორც „ფეხშიშველი დივა“. ის სცენაზე ფეხშიშველი გადიოდა, რითაც საკუთარი ქვეყნის უსახლკარო და ღარიბ ქალებსა და ბავშვებს თანაუგრძნობდა. სხვა ცნობილი კაბო-ვერდელი მომღერლები არიან: მაირა ანდრადე, ლურა და სარა ტავერესი. === სამზარეულო === [[ფაილი:Cachupa 2.jpg|მინი|228x228პქ|კაჩუპა]] კაბო-ვერდული კერძები ძირითადად შეიცავს [[თევზები|თევზს]] და ისეთ მნიშვნელოვან საკვებს, როგორიცაა [[სიმინდი]] და [[ბრინჯი]]. წლის მანძილზე ხელმისაწვდომი [[ბოსტნეული კულტურები|ბოსტნეული]] არის [[კარტოფილი]], [[ხახვი]], [[პომიდორი]], [[კომბოსტო]] და გამხმარი [[ლობიო]]. [[ბანანი]] და [[ნესვის ხე|ნესვი]] მთელი წლის მანძილზე არის ხელმისაწვდომი, ხოლო [[მანგო]] და [[ავოკადო]] სეზონურ ხილს წარმოადგენს. ყველაზე პოპულარული კაბო-ვერდული საკვები კაჩუპაა, რომელიც შეიცავს ნელ ცეცხლზე მომზადებულ სიმინდს, ლობიოს მარცვლებს და თევზს ან ხორცს. ყველაზე გავრცელებული აპეტაიზერი პასტელია, რომელიც ზეთში იწვება და შემდეგ თევზით ან ხორცით ივსება. == ლიტერატურა == * {{cite journal |last1 = Pim |first1 = J. |last2 = Pierce |first2 = C. |last3 = Watts |first3 = A. B. |last4 = Grevemeyer |first4 = I. |last5 = Krabbenhoeft |first5 = A. |url = http://www.earth.ox.ac.uk/~tony/watts/downloads/Pim_etal_2008.pdf |title = Crustal structure and origin of the Cape Verde Rise |work = Earth and Planetary Science Letters |publisher = Elesiever |date = 5 May 2008 |volume = 272 |pages = 422–428 |doi = 10.1016/j.epsl.2008.05.012 |accessdate = 3 ივლისი 2017 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20110106212841/http://www.earth.ox.ac.uk/%7Etony/watts/downloads/Pim_etal_2008.pdf |archivedate = 6 იანვარი 2011 |issn = 0012-821X}} * {{cite journal |url = http://www.researchgate.net/publication/227504366_Emigration_return_and_development_in_Cape_Verde_the_impact_of_closing_borders |first = Jorgen |last = Carling |year = 2004 |title = Emigration, Return and Development in Cape Verde: The Impact of Closing Borders |work = Population, Space and Place |publisher = John Wiley & Sons, Ltd. |doi = 10.1002/(SICI)1097-4679(199901)55:1<117::AID-JCLP12>3.0.CO;2-A |issue = 10 |pages = 113–132 |pmid = 10100838 |volume = 55 }} * {{cite journal |url = https://www.geolsoc.org.uk/en/Publications/Supplementary%20Publications/2010/~/media/Files/GSL/shared/Sup_pubs/2010/18390SupPub.ashx |first = R. |last = Ramalho |first2 = G. |last2 = Helffrich |first3 = D. |last3 = Schmidt |first4 = D. |last4 = Vance |title = Tracers of Uplift and Subsidence in the Cape Verde Archipelago |work = Journal of the Geological Society |publisher = Geological Society of London |location = London |year = 2010 |volume = 167 |issue = 3 |pages = 519–538 |doi = 10.1144/0016-76492009-056 }} ==რესურსები ინტერნეტში== {{Wikivoyage}} {{Commonscat|Cape Verde|კაბო-ვერდე}} * {{Wikivoyage-inline}} * {{Wikiatlas}} * {{dmoz|Regional/Africa/Cape_Verde}} * [http://www.governo.cv/ Official website of the Government of Cape Verde] * [https://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/2835.htm Cape Verde] from [[State.gov]] * [http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/country_profiles/1021202.stm Country Profile] from [[BBC News]] * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/93703/Cape-Verde Cape Verde] entry on ''Encyclopædia Britannic/a'' * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/capeverde.htm Cape Verde] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081007032146/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/capeverde.htm |date=2008-10-07 }} from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CV Key Development Forecasts for Cape Verde] from [[International Futures]] * [http://wits.worldbank.org/CountryProfile/Country/CPV/Year/2012/Summary Cape Verde 2012] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ესკიზი-კაბო-ვერდე}} {{აფრიკის ქვეყნები}} {{აფრიკის კავშირი}} [[კატეგორია:კაბო-ვერდე]] [[კატეგორია:აფრიკის ქვეყნები]] [[კატეგორია:გაეროს წევრი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:პორტუგალიურენოვანი ქვეყნები]] [[კატეგორია:პორტუგალიის ყოფილი კოლონიები]] [[კატეგორია:კუნძულოვანი სახელმწიფოები]] [[კატეგორია:ქვეყნები ანბანის მიხედვით]] cce5aj5zuns4p1bd5ex2k7oqmsfq2o4 ომალო 0 42991 5420682 5383161 2026-06-25T04:59:27Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420682 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ომალო (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ომალო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 22|lat_sec = 14 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 37|lon_sec = 57 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ომალო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 1880 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 37<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 54,1 %<br />[[ქართველები]] 43,2 %<br />[[ჩეჩნები]] 2,7 %<ref>{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm |title=georgia-ethnic-2014 |access-date=2020-07-20 |archive-date=2018-11-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181104125931/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm }}</ref> |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Omalo }} '''ომალო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[მდინარე]] [[პირიქითი ალაზანი|პირიქითი ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[დანო]], [[დართლო]], [[დოჭუ]], [[კვავლო]], [[ქუმელაურთა]], [[შენაქო]], [[შტროლთა]], [[ჩიღო]], [[წარო]], [[ხახაბო (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ხახაბო]], [[ხისო]] და სხვ.). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1880 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 90 [[კილომეტრი]]. [[თუშეთი]]ს რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი. სოფელი დიდი კავკასიონისა და პირიქითა ქედებს შორის მდებარეობს. უგზოობის გამო ნახევარი წელიწადი დანარჩენი [[საქართველო]]სგან მოწყვეტილია. [[2006]] წლის [[7 ნოემბერი|7 ნოემბერს]], საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია<ref>[https://matsne.gov.ge/ka/document/view/99220 საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ]</ref>. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 37 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 58|| 33|| 25 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 37|| 21|| 16 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 38 || 20 || 18 |} ==გალერეა== <gallery> ფაილი:Tusheti August 2009 (164).JPG|ზემო ომალო. საერთო ხედი ფაილი:Tusheti August 2009 (85).JPG|ზემო ომალო. კესელოები ფაილი:Tusheti August 2009 (160).JPG|ზემო ომალო. კესელოები ფაილი:Tusheti August 2009 (75).JPG|ზემო ომალო. კესელოს ნაშთი ფაილი:Tusheti August 2009 (73).JPG|ზემო ომალო. კესელო ფაილი:Tusheti August 2009 (176).JPG|ზემო ომალო. ეთნოგრაფიული მუზეუმი კესელოში ფაილი:Akhmeta Municipality Map.png|ახმეტის მუნიციპალიტეტის რუკა </gallery> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[კესელოს ციხე]] *[[ომალოს კოშკი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|523}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] [[კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები]] [[კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები კახეთის მხარეში]] a9zdxtsntqaoo9hjgsgfnuiftt67kkn იურგენ კლინსმანი 0 48220 5420361 5420360 2026-06-24T11:59:18Z Arkaitz1974 85446 5420361 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] 92971p55bh8eb8vauvry7524teme301 5420362 5420361 2026-06-24T12:00:40Z Arkaitz1974 85446 5420362 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] 8c1svzwnlf2bbdcoh4257fvyr6kii8m 5420364 5420362 2026-06-24T12:06:55Z Arkaitz1974 85446 5420364 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] nroamtwaofm2x507z9kmbyvl412pgy6 5420368 5420364 2026-06-24T12:08:29Z Arkaitz1974 85446 5420368 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] rmro75ycety151458fn43kp7musiqe4 5420375 5420368 2026-06-24T12:10:26Z Arkaitz1974 85446 5420375 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] 7mw6eeh3b01dda5or4uxvjjwc70mokt 5420378 5420375 2026-06-24T12:12:08Z Arkaitz1974 85446 5420378 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88 * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] ot47rph2kiwkb2ia1ed2wlgqsus9w46 5420384 5420378 2026-06-24T12:15:03Z Arkaitz1974 85446 5420384 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] h228yk248x84cvinrpv9p55d1ztyg48 5420396 5420384 2026-06-24T12:22:42Z Arkaitz1974 85446 5420396 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] q2ehvyzdavxgbp8a0lar9aff5im5t28 5420399 5420396 2026-06-24T12:26:59Z Arkaitz1974 85446 5420399 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] ftgzlc96wneri27ow43at58e9hu7623 5420400 5420399 2026-06-24T12:27:45Z Arkaitz1974 85446 5420400 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] nmf55qllyhkl32rmczg4s61vr7608ez 5420403 5420400 2026-06-24T12:30:11Z Arkaitz1974 85446 5420403 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * FWA-ს წლის ფეხბურთელი: 1994–95 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] l6n9eoa2qq3jvq1b3i4y09ib15c2giw 5420404 5420403 2026-06-24T12:31:26Z Arkaitz1974 85446 5420404 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * FWA-ს წლის ფეხბურთელი: 1994–95 * PFA-ს წლის გუნდის წევრი: 1994–95 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] qwut9ef6sxqxqjhue6n9rpu9l41v6wo 5420407 5420404 2026-06-24T12:33:09Z Arkaitz1974 85446 5420407 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * FWA-ს წლის ფეხბურთელი: 1994–95 * PFA-ს წლის გუნდის წევრი: 1994–95 * წლის სიმბოლური გუნდის წევრი ევროპული სპორტული მედიის ვერსიით: 1994–95 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] bqbi7lxw9tpvcgfg0l462efe90f2wzl 5420410 5420407 2026-06-24T12:34:08Z Arkaitz1974 85446 5420410 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * FWA-ს წლის ფეხბურთელი: 1994–95 * PFA-ს წლის გუნდის წევრი: 1994–95 * წლის სიმბოლური გუნდის წევრი ევროპული სპორტული მედიის ვერსიით: 1994–95 * IFFHS-ის მსოფლიოს საუკეთესო ბომბარდირი: 1995 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] 3gr5yhfz11lxi7ftta8a7y5nlo2frub 5420411 5420410 2026-06-24T12:35:53Z Arkaitz1974 85446 5420411 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = იურგენ კლინსმანი | სრული სახელი = | სურათი = Jürgen Klinsmann 14021113000678638425063004371092 64131.jpg | წარწერა = კლინსმანი 2024 წელს | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1964|7|30}} | დაბადების ადგილი = [[გეპინგენი]], [[დასავლეთ გერმანია]] | სიმაღლე = 181 [[სმ]] | პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] | მიმდინარე კლუბი = | ახალგაზრდული წელი1 = 1972–1974 | ახალგაზრდული წელი2 = 1974–1978 | ახალგაზრდული წელი3 = 1978–1981 | ახალგაზრდული კლუბი1 = ტბ გინგენი | ახალგაზრდული კლუბი2 = გაისლინგენი | ახალგაზრდული კლუბი3 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი]] | წელი1 = 1981–1984 | წელი2 = 1984–1989 | წელი3 = 1989–1992 | წელი4 = 1992–1994 | წელი5 = 1994–1995 | წელი6 = 1995–1997 | წელი7 = 1997–1998 | წელი8 = 1997–1998 | წელი9 = 2003 | კლუბი1 = [[შტუტგარტერ კიკერსი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტერ კიკერსი ]] | კლუბი2 = [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|შტუტგარტი]] | კლუბი3 = [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი მილანი]] | კლუბი4 = [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|მონაკო]] | კლუბი5 = [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი6 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | კლუბი7 = [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|სამპდორია]] | კლუბი8 = {{იჯარა}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემ ჰოტსპური]] | კლუბი9 = ბლუ სტარი | მატჩი1 = 61 | მატჩი2 = 155 | მატჩი3 = 95 | მატჩი4 = 65 | მატჩი5 = 41 | მატჩი6 = 65 | მატჩი7 = 8 | მატჩი8 = 15 | მატჩი9 = 8 | გოლი1 = 22 | გოლი2 = 79 | გოლი3 = 34 | გოლი4 = 29 | გოლი5 = 21 | გოლი6 = 31 | გოლი7 = 2 | გოლი8 = 9 | გოლი9 = 5 | სულ მატჩი = 513 | სულ გოლი = 232 | ეროვნული წელი1 = 1980–1981 | ეროვნული ნაკრები1 = გფრ 16 | ეროვნული მატჩი1 = 3 | ეროვნული გოლი1 = 0 | ეროვნული წელი2 = 1984–1985 | ეროვნული ნაკრები2 = გფრ 21 | ეროვნული მატჩი2 = 8 | ეროვნული გოლი2 = 3 | ეროვნული წელი3 = 1987–1988 | ეროვნული ნაკრები3 = გფრ 23 | ეროვნული მატჩი3 = 14 | ეროვნული გოლი3 = 8 | ეროვნული წელი4 = 1987–1990 | ეროვნული ნაკრები4 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] | ეროვნული მატჩი4 = 26 | ეროვნული გოლი4 = 7 | ეროვნული წელი5 = 1990–1998 | ეროვნული ნაკრები5 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | ეროვნული მატჩი5 = 82 | ეროვნული გოლი5 = 40 | გაწვრთნის წელი1 = 2004–2006 | გაწვრთნის წელი2 = 2008–2009 | გაწვრთნის წელი3 = 2011–2016 | გაწვრთნილი კლუბი1 = [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] | გაწვრთნილი კლუბი2 = [[ბაიერნი მიუნხენი (საფეხბურთო კლუბი)|ბაიერნი მიუნხენი]] | გაწვრთნილი კლუბი3 = [[აშშ-ის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აშშ]] | გაწვრთნის წელი4 = 2019–2020 | გაწვრთნილი კლუბი4 = [[ჰერტა ბერლინი (საფეხბურთო კლუბი)|ჰერტა ბერლინი]] | გაწვრთნის წელი5 = 2023–2024 | გაწვრთნილი კლუბი5 = [[სამხრეთ კორეის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სამხრეთ კორეა]] }} '''იურგენ კლინსმანი''' ({{lang-de|Jürgen Klinsmann}}; დ. [[30 ივლისი]], [[1964]]) — [[გერმანელები|გერმანელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. [[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანიის საფეხბურთო ნაკრების]] ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო თავდამსხმელი. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 53-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século]</ref> 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონი და 1996 წლის ევროპის ჩემპიონი. ==სანაკრებო კარიერა== გერმანიის ნაკრების შემადგენლობაში 1987–1998 წლებში მონაწილეობა მიიღო 108 თამაშში და გაიტანა 47 გოლი. ==სამწვრთნელო კარიერა== 2004–2006 წლებში იყო გერმანიის ნაკრების მთავარი მწვრთნელი. 2008–2009 წლებში სათავეში ედგა მიუნხენის „ბაიერნს“. მისი ხელმძღვანელობით აშშ-ის ნაკრებმა მოიგო 2013 წლის [[კონკაკაფი]]ს ოქროს თასი. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="4"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გფრ]] |1987||2||0 |- |1988||8||2 |- |1989||4||1 |- |1990||12||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!26!!7 |- |rowspan="9"|[[გერმანიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|გერმანია]] |1990||3||2 |- |1991||4||0 |- |1992||13||2 |- |1993||10||6 |- |1994||14||11 |- |1995||9||6 |- |1996||14||7 |- |1997||7||2 |- |1998||8||4 |- !colspan="2"|ჯამში!!82!!40 |} ==მიღწევები== === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|ინტერი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1990–91 ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბაიერნი * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგა]]: 1996–97 * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1995–96 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} გერმანია * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ჩემპიონი]]: [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1996|1996]] * [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი|ევროპის ვიცე-ჩემპიონი]]: 1992 * [[ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები|ოლიმპიური თამაშების]] ბრინჯაოს პრიზიორი: 1988 ===ინდივიდუალური=== * წლის გოლის ავტორი (გერმანია): 1987<ref>[https://www.sportschau.de/tor-des-monats/archiv/chronik80er/klinsmann-erzielt-tor-des-monats-november-1987,november1987tdm-sp-100.html Klinsmanns Doppelvolley-Fallrückzieher]</ref> * ბუნდესლიგის საუკეთესო ბომბარდირი: 1987–88<ref>[https://web.archive.org/web/20150613083032/http://www.klinsmann.com:80/the-player/ The Player]. klinsmann.com</ref> * ბუნდესლიგის სეზონის სიმბოლური გუნდის წევრი „კიკერის“ ვერსიით: 1987–88 * [[გერმანიის წლის ფეხბურთელი]]: 1988, 1994 * მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1990 * [[პრემიერლიგის თვის საუკეთესო მოთამაშე]]: აგვისტო 1994 * „ტოტენჰემ ჰოტსპურის“ წლის საუკეთესო ფეხბურთელი: 1994 * FWA-ს წლის ფეხბურთელი: 1994–95 * PFA-ს წლის გუნდის წევრი: 1994–95 * წლის სიმბოლური გუნდის წევრი ევროპული სპორტული მედიის ვერსიით: 1994–95 * IFFHS-ის მსოფლიოს საუკეთესო ბომბარდირი: 1995 * უეფა-ს თასის საუკეთესო ბომბარდირი: 1995–96 * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20060721094215/http://www.klinsmann.us/ ოფიციალური საიტი] * {{twitter|@J_Klinsmann}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის შემადგენლობა 2006 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{აშშ-ის შემადგენლობა 2014 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{გერმანიის წლის ფეხბურთელი}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:კლინსმანი, იურგენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:მეორე ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მილანის ინტერის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ტოტენჰემ ჰოტსპურის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მონაკოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მიუნხენის ბაიერნის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:შტუტგარტის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სამპდორიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:გერმანიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ევროპის ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:ბუნდესლიგის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:1988 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1992 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1996 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1994 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1998 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:1988 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების მედალოსნები]] [[კატეგორია:გერმანელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] 41d02fd5c9hdiln3bp9up62p3gapwhd კატმანდუ 0 54903 5420681 4364941 2026-06-25T04:58:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420681 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = |ქართული სახელი = კატმანდუ |მშობლიური სახელი =येँ महानगरपालिका |ქვეყანა = ნეპალი |პანორამა =येँदेय्.jpg |პანორამის სიგანე =280 |წარწერა = |დროშა = Flag of Kathmandu, Nepal.svg |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N |lat_deg = 27|lat_min = 42|lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 85|lon_min = 20|lon_sec = |CoordAddon = type:city()_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 280 |რეგიონის რუკის ზომა = 200 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |დაქვემდებარება = დედაქალაქი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 50.67 |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |მოსახლეობა = 1,442,271 |აღწერის წელი = 2019 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +5:45 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საიტი = www.kathmandu.gov.np |კატეგორია ვიკისაწყობში =Kathmandu |add1n= |add1= }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|121}} '''კატმანდუ''' ([[ნეპალური ენა|ნეპ.]]|काठमांडौ, [[ბჰასა]]|येँ) — [[ნეპალი]]ს დედაქალაქი და მისი უდიდესი ქალაქი. მდებარეობს [[კატმანდუს ხეობა]]ში, სადაც კიდევ ორი ქალაქი მდებარეობს - [[პატანი]] და [[ბჰაქტაპური]]. [[ნეპალური ენა]] არის ხეობის ძირითადი და ყველაზე გავრცელებული ენა. [[ბჰასა]]ზე ლაპარაკობს მხოლოდ ხეობის ძირძველი მოსახლეობა, [[ნევარები]]. [[ინგლისური ენა|ინგლისური]] ესმის ქალაქის მთელ განათლებულ ნაწილს. კატმანდუს მოსახლეობა შეადგენს 1,442,271 ადამიანს. კატმანდუ წარმოადგენს [[ნეპალი]]ს ყველაზე განვითარებულ ქალაქს. კატმანდუ იყო და არის ნეპალის ისტორიის, ხელოვნების, კულტურისა და ეკონომიკის ცენტრი. ის მულტი-ეთნიკური ქალაქია რომლის მოსახლეობის უმრავლესობაც რელიგიურად [[ინდუიზმი]]<nowiki/>სა და [[ბუდიზმი]]<nowiki/>ს მიმდევრები არიან. ტურიზმი ეკონომიკის მნიშვნელოვანი ნაწილია. TripAdvisor-ის მიხედვით კატმანდუ აუცილებლად სამოგზაურო ქალაქების სიაში მსოფლიოში მესამეა, აზიაში კი პირველი. ქალაქი ჰიმალაის მთების ჭიშკარს წარმოადგენს, სადაც წარმოდგენილია [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] ძეგლები, როგორიცაა: დურბურის მოედანი, სვაიამბუნათჰი, [[ბოდჰნათჰი]], პაშუპატიანთჰის ტაძარი. კატმანდუს ისტორიული ნაწილი 2015 წლის აპრილში 7.8 მაგნიტუდის მიწისძვრის გამო დაზიანდა. == ეტიმოლოგია == ადგილობრივი ნევარები კატმანდუს ველს იენს უწოდებენ.[[ნეპალური ენა|ნეპალური]] სახელწოდება ''კატმანდუ'' კასთამანდაპიდან მოდის რომელიც დურგარის მოედანზე მდებარეობს. [[სანსკრიტი|სანსკრიტულად]] კასთა [[სანსკრიტი|(სან.]] काष्ठ) ნიშნავს ,,ხეს<nowiki>''</nowiki>, ხოლო მადაპა [[სანსკრიტი|(სან.]] मण्डप) ,,პავილიონს<nowiki>''</nowiki>. <ref>http://www.kathmandu.gov.np/index.php?cid=1&pr_id=1</ref> პოლოფონის ძველ ხელნაწერებში კატმანდუს ''მაჰანგარ'' ეწოდებოდა, რომელიც ეტიმოლოგიურად ,,'''დიდებულ ქალაქს'''<nowiki>''</nowiki> ნიშნავს. ქალაქი ხშირად მოიხსენება როგორც ''კანტიპურ ([[სანსკრიტი|სანს]]: कान्तिपुर).'' რაც ორი სიტყვისგან - კანტისა და პურისაგან შედგება. კანტი ,,სილამაზეს<nowiki>''</nowiki> ნიშნავს, რომელიც ხშირად სინათლესთან ასოცირდება, ხოლო პურ ,,ადგილს, ქალაქს<nowiki>''</nowiki> ნიშნავს. შესაბამისად ეს კატმანდუს ერთ-ერთი სახელი '''სინათლის ქალაქიცაა.''' [[ფაილი:Kathmandu, Nepal.JPG|მარცხნივ|მინი|144x144პქ|ციდან დანახული კატმანდუ]] == ისტორია == არქეოლოგიური გათხრების შედეგად კატმანდუში უძველესი ცივილიზაციების ნაკვალევია აღმოჩენილი.მათგან უძველესი ქანდაკებაა, რომელიც ახ.წ. 185 წლით თარიღდება.[https://web.archive.org/web/20100911000320/http://www.ekantipur.com/nepal/article/?id=1485] წარწერები ქვებზე რომელიც კატმანდუშია აღმოჩენილი ნეპალის კულტურულ მემკვიდრეობას წარმოადგენს და ასევე ის ნეპალის ისტორიისთვის უმნიშვნელოვანესი წყაროა. === უძველესი ისტორია === კატმანდუს უძველესი ისტორია ადგილობრივ ლეგენდებსა თუ თქმულებებშ კარგადაა გადმოცემული. სვაიამბჰუ პურანას მიხედვით თანამედროვე კატმანდუს ტერიტორიაზე დიდი უზარმაზარი, ღრმა ტბა სახელად ,,ნაგდაჰა<nowiki>''</nowiki> მდებარეობდა, რომელიც გველებით სავსე იყო. ბოდჰისტავა მანჯუშტრეემ მთა თავისი მახვილით გაჭრა და იქიდან წყალი გამოდევნა. მან ამ ადგილას ქალაქი დააარსა რომელსაც მანჯუპატანი უწოდა და ადგილის მმართველად დჰარმაკარი დააყენა. გარკვეული პერიოდის შემდეგ, დემონმა, სახელად ბანასურმა, გასასვლელები დალუქა და ხეობა კვლავ ტბად გადააქცია. ამის შემდეგ [[კრიშნა]] ნეპალში ჩავიდა, ბანასური მოკლა და ტბა ხელმეორედ ამოაშრო. მან თან გოპალები წაიყვანა და ახალ შექმნილ ქალაქში მეფეც დასვა. [[შივას პურანა|შივას პურანაში]], თავი 11, ''შლოკა'' 18, აღწერილია ქალაქი,ნაიპალა, რომელიც განთქმული იყო თავისი პაშუპატი შივალინგათი.ვარაუდობენ რომ სახელი ნეპალი ამ ქალაქ ნაიაპალასგან წარმოიშვა. ძალიან ცოტა ისტორიული ჩანაწერებია შემორჩენილი, რომელიც ნეპალის ლიჰავამდელ პერიოდს აღწერს. გოპარლაი ვანსავუალის მიხედვით ნეპალის მონარქები ლიჰავამდელ პერიოდშიც იყვნენ. === შუა საუკუნეები === გორხას სამეფომ კატმანდუს ბრძოლაში 1763 წელს მალლა დაიპყრო, რომელმაც თავის მხრივ წერტილი დაუსვა ლიჰავურ ერას. ეს კატმანდუში თანამედროვე ეპოქის დაწყებად მიიჩნევა. კატმანდუ გორხას იმპერიის დედაქალაქი გახდა. ამ ეპოქაში აშენდა ისეთი ნეპალური არქიტექტურის მქონე ნაგებობები, როგორიცაა ბასანტაპურის ცხრასართულიანი კოშკი. ვაჭრობა მეზობელ ქვეყნებთან ხელსაყრელი აღარ იყო მათთან მუდმივი ომის არსებობის გამო. ნეპალის დე-ფაქტო მმართველი ბჰიმსენ თჰაპა საფრანგეთს მხარს უჭერდა დიდი ბრიტანეთის წინააღმდეგ; ამან ნეპალში თანამედროვე სამხედრო სტრუქტურების განვითარება განაპირობა, როგორიცაა თანამედროვე ყაზარმები, რომლებიც კატმანდუში მდებარეობს. დჰარადარას ცხრასართულიანი კოშკიც, სწორედ ამ პერიოდშია აშენებული. რანას მმართველობა ნეპალში1846 წლის 14 სექტემბერს, კოტის ხოცვა-ჟლეტით დაიწყო, რომელიც ჰანუმ დჰოკა დურბარის მახლობლად მოხდა. ამ ხოცვა-ჟლეტის დროს ნეპალის მაღალჩინოსნების უმეტესი ნაწილი ჟანგ ბაჰადურ რანასა და მის მომხრეების წინააღმდეგ იბრძოდნენ. რანას რეჟიმის დროს კატმანდუს ალიანსი ანტი-ბრიტანულიდან გადავიდა პრო-ბრიტანულში; ამან დასავლეთევროპული ხუროთმოძღვრული სტილის გამოჩენა განაპირობა ნეპალში, და შემდგომში ასეთი სტილის შენობებიც აშენდა.ამ შენობებიდან ყველაზე ცნობილია სინგჰა დურბარი, სიზმრების ბაღი, შიტალ ნივა და ძველი ნარაიანჰიტის სასახლე. ამ ეპოქაში ასევე აშენდა პირველი თანამედროვე კომერციული გზა კატმანდუს ველში.რანას მმართველობა ისტორიაში შესულია, როგორც დესპოტიზმი, ეკონომიკური ექსპლუატაცია და რელიგიური დევნა. == გეოგრაფია == კატმანდუ კატმანდუს ველის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს, მდინარე ბაგმათის ჩრდილოეთით. ქალაქის საშუალო სიმაღლე [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1400 მეტრია (4600 ფტ.) .ქალაქს ესაზღვრება კატმანდუს ველის რამდენიმე მუნიციპალიტეტი: ნაგარჯუნი, ტარაკეშვორი, თოხა, ბუდჰალინკანთა. გოკარნეშვორი და კაგეშვორი-მანოჰარა. დროთა განმავლობაში ქალაქ კატმანდუს ფართობი იზრდება და გამორიცხული არაა ეს დასახლებები ქალაქის ნაწილს რომ შეუერთდეს. [[ფაილი:Panoramic view of Kathmandu Valley from Swoyambhu hill.jpg|ცენტრი|frameless|994x994პქ]] == კლიმატი == ნეპალში ხუთი კლიმატური რეგიონი გამოიყოფა, კატმანდუს ველი - კი [[ზომიერი სარტყლები|ზომიერ სარტყელშია]]. {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="14" |კატმანდუს კლიმატური დაფა |- !თვე !Jan !Feb !Mar !Apr !May !Jun !Jul !Aug !Sep !Oct !Nov !Dec !Year |- !რეკორდულად მაღალი°C (°F) |24.4 (75.9) |28.3 (82.9) |33.3 (91.9) |35.0 (95.0) |36.1 (97.0) |37.2 (99.0) |32.8 (91.0) |33.3 (91.9) |33.3 (91.9) |33.3 (91.9) |29.4 (84.9) |28.3 (82.9) |37.2 (99.0) |- !საშუალოდ მაღალი °C (°F) |19.1 (66.4) |21.4 (70.5) |25.3 (77.5) |28.2 (82.8) |28.7 (83.7) |29.1 (84.4) |28.4 (83.1) |28.7 (83.7) |28.1 (82.6) |26.8 (80.2) |23.6 (74.5) |20.2 (68.4) |25.6 (78.1) |- !დღიური საშუალო °C (°F) |10.8 (51.4) |13.0 (55.4) |16.7 (62.1) |19.9 (67.8) |22.2 (72.0) |24.1 (75.4) |24.3 (75.7) |24.3 (75.7) |23.3 (73.9) |20.1 (68.2) |15.7 (60.3) |12.0 (53.6) |18.9 (66.0) |- !საშუალო დაბალი °C (°F) |2.4 (36.3) |4.5 (40.1) |8.2 (46.8) |11.7 (53.1) |15.7 (60.3) |19.1 (66.4) |20.2 (68.4) |20.0 (68.0) |18.5 (65.3) |13.4 (56.1) |7.8 (46.0) |3.7 (38.7) |12.1 (53.8) |- !რეკორდულად დაბალი °C (°F) |−9.2 (15.4) |−1.1 (30.0) |1.7 (35.1) |4.4 (39.9) |9.4 (48.9) |13.9 (57.0) |16.1 (61.0) |16.1 (61.0) |13.3 (55.9) |5.6 (42.1) |0.6 (33.1) |−1.7 (28.9) |−9.2 (15.4) |- !საშუალო ნალექიანობა მმ (ინჩ.) |14.4 (0.57) |18.7 (0.74) |34.2 (1.35) |61.0 (2.40) |123.6 (4.87) |236.3 (9.30) |363.4 (14.31) |330.8 (13.02) |199.8 (7.87) |51.2 (2.02) |8.3 (0.33) |13.2 (0.52) |1,454.9 (57.28) |- !ნალექიანი დღეების ოდენობა |2 |3 |4 |6 |12 |17 |23 |22 |15 |4 |1 |1 |110 |- !თვიურად მზის ნათების საათები |223 |254 |260 |231 |229 |186 |136 |159 |132 |252 |244 |250 |2,556 |- | colspan="14" |Source 1: Department of Hydrology and Meteorology, World Meteorological Organization (precipitation days)[https://worldweather.wmo.int/en/city.html?cityId=114] |- | colspan="14" |Source 2: Danish Meteorological Institute (sun and relative humidity),[https://web.archive.org/web/20130116071752/http://www.dmi.dk/dmi/tr01-17.pdf] Sistema de Clasificación Bioclimática Mundial (extremes)[http://www.globalbioclimatics.org/station/ne-katma.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190728204456/http://www.globalbioclimatics.org/station/ne-katma.htm |date=2019-07-28 }} |} == დემოგრაფია == კატმანდუ ეთნიკურად მრავალფეროვანი ქალაქია, რამაც შემდგომში ქალაქში ტრადიციების სიჭრელე განაპირობა. ქალაქში ცხოვრობენ შემდეგი ეთნიკური ჯგუფები: ბრაჰმინები (25%), ნევარები (24%), ჩჰეტრისები (18%), ტამანგები (11%). დანარჩენ 12%-ს უმეტესად უძველესი ადგილობრივები იკავებენ, როგორებიცაა: კირატები, [[გურუნგები]], მაგარები, შერპები და სხვ. == რელიგია == [[ფაილი:Mosquektm (74).JPG|მარჯვნივ|frameless|353x353პქ]] ქალაქის მოსახლეობის უმეტესობა 81.3% [[ინდუიზმი|ინდუიზმის]] მიმდევარია, 9% [[ბუდიზმი|ბუდიზმის]], 4.4% [[ისლამი|ისლამის]] 5.2% - კი სხვა რელიგიის მიმდევრები არიან. ==== ინდუიზმი ==== ნეპალი მსოფლიოში ინდუისტების პროცენტული მაჩვენებლით პირველ ადგილზეა. მდ. ბაგმატი ნეპალელებისთვის წმინდა მდინარეს წარმოადგენს. თანამედროვე კატმანდუს ტერიტორიაზე ეს რელიგია 400-750 წლებში გავრცელდა. ==== ბუდიზმი ==== ბუდიზმი კატმანდუში ბუდისტი ბერების ძალისხმევით უნდა გავრცელებულიყო ძვ.წ. 563-483 წლებში. ==== ისლამი ==== კატმანდუელი მუსლიმები პარასკევობით ლოცულობენ. == განათლება == [[ფაილი:Durbar High School 4.jpg|მარცხნივ|მინი|228x228პქ|დურბარის სკოლა]] ნეპალის უძველეს სკოლას დურბარის საშუალო სკოლა წარმოადგენს, უძველესი კოლეჯი ტრი-ჩანდრას კოლეჯია. საგანმანათლებლო დაწესებულებებიდან ორივე ნეპალის დედაქალაქში, კატმანდუში დაარსდა. უძველესი უნივერსიტეტი, ტრიბჰუვანის უნივერსიტეტი, კატმანდუდან 5 კმ-ით სამხრეთით, [[კირტიპური|კირტიპურში]] მდებარეობს. სიდიდით მეორე უნივერსიტეტი კატმანდუს უნივერსიტეტია, რომელიც 1991 წელს დაარსდა.<ref>https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000146117_eng</ref> კატმანდუ ნეპალის მთავარ საგანმანათლებლო ცენტრს წარმოადგენს და გასაკვირი არ უნდა იყოს ის, რომ ყოველწლიურად ათასობით ნეპალელი კატმანდუში გადადის საცხოვრებლად, რათა ისწავლოს. == ტურიზმი == [[ფაილი:Boudhanath Temple Kathmandu.jpg|მინი|275x275პქ|ბოუდჰანატი]] ტურიზმი ნეპალში ერთ-ერთ მთავარ ინდუსტრიად ითვლება. ტურიზმმა ნეპალში 1950-იანი წლებიდან დაიწყო განვითარება, როდესაც ნეპალის იზოლაციას მსოფლიოსგან ბოლო მოეღო. 1956 წელს საჰაერო ტრანსპორტით გადაადგილება დაიწყო და ამავე წელს დაიწყო ტრიბჰუვანის გზატკეცილის მშენებლობა კატმანდუსა და რაქსაულს (ინდოეთის საზღვართან მდებარე დასახლება) შორის. კატმანდუში შეიქმნა ტურისტული ორგანიზაციები, ასევე ნეპალი გახდა საერთაშორისო ტურიზმის ასოციაციის წევრი. ქვეყანაში ტურიზმის განვითარებას ხელი სხვა ქვეყნებთან დიპლომატიური ურთიერთობების დამყარებამაც შეუწყო. ტურისტების უმეტესობა კატმანდუს რელიგიურ შენობა-ნაგებობებს სტუმრობს. == არქიტექტურა და ღირსშესანიშნაობები == [[ფაილი:Kathmandu valley111.jpg|მარცხნივ|მინი|კატმანდუს ველი]] ინდოეთსა და ტიბეტს შორის არსებული უძველესი სავაჭრო გზა, რომელიც კატმანდუში გადიოდა, საშუალებას იძლეოდა მხატვრული და არქიტექტურული ტრადიციები რომ შერწყმულიყო სხვა კულტურებისგან და ასევე გაერთიანებულიყო ადგილობრივ ხელოვნებასა და არქიტექტურასთან. [http://www.kathmandu.gov.np/index.php?cid=142&pr_id=172] კატმანდუს ქალაქის ძეგლებზე საუკუნეების განმავლობაში გავლენას ახდენდნენ ინდუისტური და ბუდისტური არქიტექტურის ნიმუშები. კატმანდუს ხეობის ხუროთმოძღვრული საგანძური დაანგარიშებულია მემკვიდრეობის ძეგლებისა და ნაგებობების ცნობილი შვიდი ჯგუფის ქვეშ. 2006 წელს იუნესკომ ძეგლების ეს შვიდი ჯგუფი მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლად გამოაცხადა (WHS). შვიდი ძეგლის ზონა მოიცავს 189 ჰექტარ ფართს (470 აკრები). შვიდი ძეგლის ზონაში, რომლებიც 1979 წლით თარიღდება. 2006 წელს მცირედი ცვლილები შეიტანეს. ეს შვიდი ძეგლის ზონა მოიცავს: ჰანუმან დჰოკას, პატანსა და ბაქტაპურის დურბარის მოედნებს, ფაშუპატინათისა და ჩანგუნარაიანის ინდუისტურ ტაძრებს და სვაიამბუნათისა და ბოუდჰანათის ბუდისტური ეკლესიებს. [https://whc.unesco.org/en/list/121][https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000152020] === დურბარის მოედნები === დურბარის მოედნის პირდაპირი მნიშვნელობა ,,სასახლეების ადგილია". კატმანდუს ხეობაში დაცული დურბარის სამი მოედანია და კირტიპურში ერთი დაუცველი. კატმანდუს დურბარის მოედანი ძველ ქალაქშია და აქვს მემკვიდრეობის ნაგებობები, რომლებიც წარმოადგენენ ოთხ სამეფოს (კანტიპური, ლალიპპური, ბჰაკტაური, კირტიპური); ყველაზე ადრეული მოედანი ლიჩხის დინასტიის დროინდელია. კომპლექსი მოიცავს 50 ტაძარს, რომლებიც განაწილებულია დურბარის მოედნის ორ ნაწილში. შიდა ნაწილში მდებარეობს ჰანუმან დოქას სასახლე და სკვერები, რომლებიც 2015 წელს ძლიერი მიწისძვრის შედეგად ძალიან დაზიანდა. გარეთა ნაწილი მოიცავს: კასტამადაპის, კუმარი ღარის და შივა-ფარვატის ტაძარს. 1010 [[ფაილი:Patan Durbar Square pic.jpg|მინი|პატანის დურბარის მოედანი]] ჰანუმან დჰოკა არის სტრუქტურების კომპლექსი მალა მეფეთა სამეფო სასახლისა და შაჰის დინასტიის შემადგენლობაში. მოიცავს ხუთ ჰექტარ ფართობს. აღმოსავლეთის ფრთა, რომელსაც აქვს ათი ეზო, უძველესი ნაწილია, რომელიც მე -16 საუკუნის შუა პერიოდით თარიღდება. იგი გაფართოვდა მე -17 საუკუნეში მეფე პრატაპ მოლას ძალისხმევით, რომელმაც ადგილზე მრავალი ტაძარი ააშენა. სამეფო ოჯახი ამ სასახლეში 1886 წლამდე ცხოვრობდა, რის შემდეგაც ისინი ნარაიანთის სასახლეში გადავიდნენ. სასახლის გარეთ ქვის წარწერა თხუთმეტ ენაზეა დაწერილი. კუმარი ღარი არის სასახლე ქალაქ კატმანდუს ცენტრში, დურბარის მოედნის გვერდით. [http://www.visitnepal.com/nepal_information/kumari.php] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110807200215/http://www.visitnepal.com/nepal_information/kumari.php |date=2011-08-07 }} კასტამანდაპი არის სამსართულიანი ტაძარი, რომელშიც გამოსახულია გორახნატის სურათი. იგი აშენდა მე -16 საუკუნეში, პაგოდის სტილში. ფიქრობენ, რომ კატმანდუს სახელი კასტამანდაპიდან წარმოიშვა. == დაძმობილებული ქალაქები == {{დროშა|ამერიკის შეერთებული შტატები}}, '''[[ეუჯინი]]''' {{დროშა|ამერიკის შეერთებული შტატები}},[[ნიუ-იორკი]], '''[[როშესტერი]]''' {{დროშა|იაპონია}}, '''[[მაცუმოტო]]''' {{დროშა|ჩინეთი}}, '''[[შიანი]]''' {{დროშა|ბელარუსი}}, '''[[მინსკი]]''' {{დროშა|მიანმარი}}, '''[[იანგონი]]''' {{დროშა|კორეის სახალხო დემოკრატიული რესპუბლიკა}}, '''[[ფხენიანი]]''' {{დროშა|ჩინეთი}}, [[ლჰასა]], '''[[ჩენგუანი]]''' {{დროშა|ჩინეთი}}, '''[[შენჯენი]]''' {{დროშა|ინდოეთი}}, '''[[ვარანასი]]''' {{დროშა|ჩინეთი}}, '''[[ლანჯოუ]]''' {{დროშა|სამხრეთ კორეა}}, '''[[სეული]]''' {{დროშა|ჩინეთი}}, '''[[ჩენდუ]]''' {{დროშა|ამერიკის შეერთებული შტატები}}, [[ვირჯინია]], [[ფრედერიკსბურგი (ვირჯინია)|'''ფრედერიკსბურგი''']] {{დროშა|შოტლანდია}}, '''[[ედინბურგი]]''' ===== შეთავაზებული ქალაქები ===== {{დროშა|ამერიკის შეერთებული შტატები}}, [[ნევადა]], '''ბოულდერი''' {{დროშა|ტაილანდი}}, '''[[ბანგკოკი]]''' == გალერეა == <gallery class="center" caption="კატმანდუ"> Kathmandu-Durbar Square-24-Kageshwor-Taleju-Palast-Indrapur-2015-gje.jpg Kathmandu-Durbar Square-28-Kamadev-Shiva Parvati Mandir-2007-gje.jpg Kathmandu-Hanuman Dhoka-Nasal Chowk-22-Stadt-2013-gje.jpg Kathmandu-Kathesimbu-66-2015-gje.jpg Kathmandu-Haku Bahal-22-Durchgang-2013-gje.jpg Kathmandu-Strassenhandel-08-Altstadt-Haendlerinnen-2007-gje.jpg Kathmandu-Laden-82-Kaufhaus-2013-gje.jpg Kathmandu-Laden-90-Supermarkt-2014-gje.jpg Swayambhu, Kathmandu, Nepal.jpg Kathmandu, Nepal, Life on the streets.jpg Kathmandu, Basantapur, Square, Nepal.jpg </gallery> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.oopslite.com/project/digitalkathmandu.html Digital Kathmandu 3d flyer navigator software by OOPSLite Technologies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120119120041/http://www.oopslite.com/project/digitalkathmandu.html |date=2012-01-19 }} * [http://www.asianart.com/articles/jaya/index01_12.html A Kushan-period Sculpture from the reign of Jaya Varma-, AD 184/185 Kathmandu, Nepal]. * [http://www.asianart.com/articles/jaya/index.html A Kushan-period Sculpture from the reign of Jaya Varman, AD 185. Kathmandu, Nepal] * [http://www.flickr.com/photos/ghintang/sets/72157622848750032/ Kathmandu Sights and Scenes] * [http://www.kathmanduhotel-link.com/destination_guide Kathmandu Destination Guide from whl.travel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100522052512/http://www.kathmanduhotel-link.com/destination_guide |date=2010-05-22 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზიის დედაქალაქები}} [[კატეგორია:ნეპალის ქალაქები]] [[კატეგორია:აზიის დედაქალაქები]] rjsrqm417z7909edrh7a6t3djyyhc3c ახშანი 0 65837 5420749 4423237 2026-06-25T09:31:47Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420749 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ახშანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village akhshani.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი ახშანი |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 04 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 51 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 550 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 236<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Akhshani }} '''ახშანი'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|21}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ქისტაური]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ღურულა]]ზე ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა შენაკადი), [[თელავი]]-[[ახმეტა|ახმეტის]] გზატკეცილზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 550 [[მეტრი|მეტრ]] სიმაღლეზე, ახმეტიდან 11 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 238 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 314|| 151|| 163 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 236|| 117|| 119 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 238 || 118 || 120 |} == ღირსშესანიშნაობა == {{მთავარი|ახშნის გორისჯვრის ეკლესია}} გორისჯვარი — [[IX საუკუნე|IX საუკუნის]] II ნახევრის სამნავიანი [[ბაზილიკა]] სოფლიდან 1 კილომეტრზე. კომპლექსში შედის [[სამრეკლო]] და [[გალავანი]]. ბაზილიკა რიყის ქვებითაა ნაგები, ალაგ-ალაგ გამორეულია [[შირიმის ქვა]], შეკეთებულია [[აგური]]თ. სამრეკლო, დასავლეთის [[კედლის მხატვრობა]] და მოხატულობის ფრაგმენტები სავარაუდოდ ეკუთვნის XV-XVI საუკუნეებს. სოფელში დღესდღეობით ცხოვრობენ შემდეგი გვარის წარმომადგენლები: [[მაისურაძეები]], [[დუდაურები]]<ref>ახშანში [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] დასაწყისში შიდა ქართლის მთისწინეთიდან მისულან. იხ. [http://www.nplg.gov.ge/dlibrary/collect/0001/000242/RolandTopchishvili.pdf როლანდ თოფჩიშვილი, საქართველოს ისტორიული დემოგრაფიისათვის, თბ., 2002 წ. გვ. 69]{{Dead link|date=იანვარი 2021|bot=InternetArchiveBot }}</ref>, [[ლაჩაშვილები]], [[იმერლიშვილები]], [[ფიცხელაურები]]... == ფოტოგალერეა == <center><gallery> Image:Gorijvari of axshani.jpg|[[ახშნის გორისჯვრის ეკლესია|ახშნის გორიჯვრის წმ. გიორგის ეკლესია]] Image:Kashveti church of akhshani.jpg|ახშნის ქაშვეთის ეკლესია Image:Matskhovari church.jpg|[[ახშნის მაცხოვრის ეკლესია]] Image:St. elia church of akhshani.jpg|[[ახშნის ელიას ეკლესია]] Image:St. nikolozi of akhshani.jpg|ახშნის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია Image:Tower of Akhshani.jpg|[[ახშნის კოშკი]] Image:Church_of_akhshani.jpg|[[ახშნის ეკლესია]] </gallery></center> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ახშნის გორისჯვრის ეკლესია]] *[[ახშნის ეკლესია]] *[[ახშნის ელიას ეკლესია]] *[[ახშნის კოშკი]] *[[ახშნის მაცხოვრის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|110}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] iodxsj4tsbfqt16ohzahaygw0qjg0tm კამპალა 0 67856 5420617 5409086 2026-06-24T18:40:13Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420617 wikitext text/x-wiki {{ვიკი}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = დედაქალაქი |ქართული სახელი = კამპალა |მშობლიური სახელი = {{lang-sw|Kampala}}<br />{{lang-en|Kampala}} |ქვეყანა = უგანდა |პანორამა = KampalaSkyln.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N |lat_deg = 0 |lat_min = 19 |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 32 |lon_min = 35 |lon_sec = |ქვეყნის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = ცენტრალური რეგიონი (უგანდა){{!}}ცენტრალური რეგიონი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = ოლქი |რაიონი = კამპალის ოლქი |მმართველის ტიპი = ქალაქის მერი |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1890 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 189 |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე {{!}}სიმაღლე ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 1190 |მოსახლეობა = 1 516 210 |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = 8022,28 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +3 |DST = |სატელეფონო კოდი = (+256) 041 |საფოსტო ინდექსი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Kampala }} '''კამპალა''' ({{lang-sw|Kampala}}, {{lang-en|Kampala}}) — [[უგანდა|უგანდის]] დედაქალაქი და უმსხვილესი ქალაქი. მდებარეობს [[ვიქტორია (ტბა)|ვიქტორიას]] [[ტბა|ტბის]] ჩრდილოეთ სანაპიროზე. არის [[ცენტრალური რეგიონი (უგანდა)|ცენტრალური რეგიონის]] ადმინისტრაციული ცენტრი. 2019 წლის 31 ივლისის მონაცემებით, ქალაქის მოსახლეობა 1 650 800 ადამიანია და ხუთ ნაწილად იყოფა: კამპალის ცენტრალურ, კავემპეს, მაკინდიის, ნაკავისა და რუბაგის დანაყოფებად. კამპალის მეტროპოლიტური სივრცე 8 451.9 კმ²-ია და შედგება ქალაქისა და მეზობრელი რაიონებისგან: ვაკისოს, მუკონოს, მპგის, ბუიკვესა და ლუვეროს რაიონებისგან. უგანდის სტატისტიკის ბიუროს მონაცემების მიხედვით, მეტროპოლიტური სივრცის მოსახლეობა სწრაფად იზრდება და 2019 წლისთვის 6 709 000-ს ასცდა. Xuantong Wang et al.-ის მონაცემების მიხედვით, 2015 წლისთვის მეტროპოლიტური სივრცის ნომინალური GDP მოცულობამ 13.80221 მილიარდი დოლარი შეადგინა, რაც უგანდის მთელი წლის მაჩვენებლის ნახევარზე მეტი იყო და რაც უგანდის ეკონომიკაში დედაქალაქის მნიშვნელობაზე მიანიშნებს.<ref>{{Cite journal|last=Wang|first=Xuantong|last2=Rafa|first2=Mickey|last3=Moyer|first3=Jonathan D.|last4=Li|first4=Jing|last5=Scheer|first5=Jennifer|last6=Sutton|first6=Paul|date=16 January 2019|title=Estimation and Mapping of Sub-National GDP in Uganda Using NPP-VIIRS Imagery|journal=Remote Sensing|language=en|volume=11|issue=2|pages=163|doi=10.3390/rs11020163|bibcode=2019RemS...11..163W|doi-access=free|issn = 2072-4292 }}</ref> კამპალა აფრიკის ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფმზარდი ქალაქია, რომლის მოსახლეობის წლიური ზრდის მაჩვენებელი 4.03%-ია.<ref>{{cite web|url=http://www.citymayors.com/statistics/urban_growth1.html|title=City Mayors: World's fastest-growing urban areas (1)|website=www.citymayors.com}}</ref> Mercer-ის, ნიუ-იორკში დაფუძნებული გლობალური განვითარების საკონსულტაციო სააგენტოს მონაცემების მიხედვით, კამპალა ნაირობისთან და კიგალისთან ერთად აღმოსავლეთ აფრიკაში საცხოვრებელ საუკეთესო ქალაქად დასახელდა.<ref>{{cite news |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1418082/kampala-ranked-city-east-Africa |title=Kampala Ranked Best City In East Africa |last=Muhindo |first=Clare |date=2016-02-26 |newspaper=[[New Vision]] |accessdate=2019-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190827020437/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1418082/kampala-ranked-city-east-africa |archivedate=2019-08-27 }}</ref> == ეტიმოლოგია == თავდაპირველად კამპალა ეწოდებოდა დღევანდელი ძველი კამპალის ბორცვს, რომელის მწვერვალზეც ლუგარდის ფორტი და ბრიტანელი კოლონისტების თავდაპირველი შტაბ-ბინა მდებარეობდა. სანამ ბრიტანელები მშენებლობას დაიწყებდნენ და ლუგარდის ფორტს დაიკავებდნენ, ბორცვი ბუგანდის ქაბაქის (მეფის) სამონადირე ნაკრძალს წარმოადგენდა და რამდენიმე სახეობის ანტილოპა ბინადრობდა, მათ შორის [[იმპალა]]. როდესაც ბრიტანელმა კოლონიურმა აგენტებმა ბუგანდის ქაბაქისგან ეს ბორცვი მიიღეს, მას „იმპალის ბორცვი“ უწოდეს. ბაგანდა, რომლის ტერიტორიაზეც ბრიტანელი კოლონისტები დასახლდნენ მალე Akasozi ke'Empala-დ, „იმპალების ბორცვად“ თარგმნეს. Kasozi ბორცვს ნიშნავს, ხოლო ke და empala იმპალის მრავლობითი ფორმაა. შემდეგში დასახელება კემპალად (K'empala), საბოლოოდ კი კამპალად შეიკვეცა. მართალია თავდაპირველად ეს სახელი ბრიტანულ დასახლებას ერქვა, მაგრამ შემდეგში დასახელება ძველი კამპალის ბორცვის მახლობელ ბუგანდის სამეფოს დედაქალაქ კიბუგაზეც გავრცელდა.<ref>{{cite web | url=http://www.myetymology.com/encyclopedia/Kampala.html | title=Kampala: Origin of The Name | publisher=Myetymology.com | accessdate=11 June 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131231000657/http://www.myetymology.com/encyclopedia/Kampala.html | archive-date=31 December 2013 | url-status=dead | archiveurl=https://web.archive.org/web/20131231000657/http://www.myetymology.com/encyclopedia/Kampala.html | archivedate=31 დეკემბერი 2013 }}</ref> == ისტორია == ის ტერიტორია, რომელიც არაერთი ბორცვითა და ჭაობით იყო დაფარული და მოგვიანებით ცნობილი გახდა როგორც კამპალა, თავდაპირველად მკაცრად ცენტრალიზებული ბუგანდის სამეფოს ბირთვს წარმოადგენდა. მეფეები კორონაციის შემდეგ ირჩევდნენ კიბუგას, დედაქალაქს, რომელიც სურვილის მიხედვით რომელიმე ბორცვზე განლაგდებოდა. პირველი წერილობითი წყაროები კიბუგის (დედაქალაქი) შესახებ მკვლევარ რიჩარდ ფრენსის ბარტონს ეკუთვნის. 1860 წელს გამოცემულ წიგნში, აღმოსავლეთ აფრიკის ტბის რეგიონი, ბარტონი სნეი ბინ ამირის, არაბი ვაჭრის მიერ შეგროვებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით კიბუგას შემდეგნაირად აღწერს: „...დასახლება სიგრძით იმხელაა ერთ დღეზე ნაკლებ დროში ვერ დაფარავ, ნაგებობები ლერწმისა და როტანგისგანაა აგებული. ქაბაქის (მეფე) სასახლე სულ ცოტა ერთი მილის სიგრძისაა. ხაზობრივად ჩაწყობილი წრიული ქოხები გარშემორტყმულია ძლიერი ღობით, რომელსაც მხოლოდ ოთხი კარიბჭე აქვს.“ 1862 წელს მკვლევარი ჯონ სპიკი ბუგანდაში ჩავიდა, რომლის დედაქალაქიც ამ დროისთვის ბანდაბაროგო იყო, დღევანდელი ბანდის ბორცვი, ხოლო მეფე მუთესა I იყო.<ref>{{Cite web | url=https://archive.org/details/journaldiscover02spekgoog/page/n280 | title=Journal of the Discovery of the Source of the Nile| publisher=Harper| year=1864}}</ref> 1875 წელს მკვლევარ ჰენრი მორტონ სტენლის მოხსენების თანახმად, დედაქალაქი თანამედროვე ლუგაბის ბორცვის ადგილას მდებარეობდა, სადაც მკვლევარი მეფე მუთესა I-საც შეხვედრია. ჰენრი სტენლი მორტონმა Daily Telegraphy-სთვის წერილიც დაწერა, რომელშიც მისიონერებს ბუგანდაში ჩასვლისკენ მოუწოდებდა. 1870-იან წლებში მან კიბუგა New York Herald-სთვისაც აღწერა. 1877 წელს Church Mission Society-ის პირველი პროტესტანტი მისიონერები გაერთიანებული სამეფოდან ჩავიდნენ და ნამირემბეს ბორცვი დაიკავეს. ორი წლის შემდეგ, 1879 წელს კათოლიკე „თეთრი მამები“ ჩავიდნენ და თავდაპირველად თანამედროვე სოფელ კითების მახლობლად დასახლდნენ, მაგრამ მალევე ლუბაგის ბორცვზე გადაინაცვლეს. ორი რელიგიური ჯგუფის ჩასვლამ 1888-1892 წლებში რელიგიური ომები გამოიწვია. 1890 წელს ბუგანდაში ბრიტანეთის იმპერიის აღმოსავლეთ აფრიკის კომპანიის აგენტი ფრედერიკ ლუგარდი ჩავიდა, რომელმაც იმდროინდელ მეფესთან, მვანგა II-სთან ხელი მოაწერა ხელშეკრულებას, რომლის მიხედვითაც ბუგანდა ბრიტანეთის იმპერიის დაცვის ქვეშ ექცეოდა. იმ დროისთვის დედაქალაქი მენგოს ბორცვზე იყო განთავსებული. კაპიტანმა ლუგარდმა შემდეგში ძველი კამპალის ბორცვი დაიკავა, სადაც ფორტიც ააგო. 1895 წელს ნამირემბეს ბორცვზე ეკლესიის მისიონერულმა საზოგადოებამ მენგოს სკოლა ააშენა, პირველი სკოლა, რომელშიც დასავლური განათლების მიღება იქნებოდა შესაძლებელი, თუმცა თავდაპირველად იქ შეძლებულთა და სამეფო სასახლის წევრთა შვილები იღებდნენ განათლებას. 1897 წელს მეფე მვანგა ბრიტანელებს აუჯანყდა, მაგრამ იმპერიამ აჯანყება ჩაახშო და 1899 წელს მვანგა II ომუკამა კაბალეგასთან ერთად სეიშელის კუნძულებზე გადაასახლა. ბრიტანელი მოხელეების, ნუბიელი ჯარისკაცებისა და ბუგანდელი კოლაბორაციონისტების მცდელობის შემდეგ მეფეს მვანგას 3 წლის ვაჟი დანიშნეს.<ref>{{Cite web|url=https://www.monitor.co.ug/SpecialReports/ugandaat50/1370466-1379638-14dfxax/index.html|title=The betrayal and capture of Mwanga and Kabalega|website=Daily Monitor|language=en|access-ate=2019-10-30}}</ref> შემდეგში გაფორმდა ბუგანდის შეთანხმება (1900), რომლის მიხედვითაც ბუგანდა ოფიციალურად ბრიტანეთის კოლონიად გამოცხადდა. 1897 წელს ნამირემბეს ბორცვზე ბრიტანელი ექიმისა და მისიონერის, სერ ალბერტ რასკინ კუკის ხელმძღვანელობით პირველი დასავლური სამედიცინო ჯანდაცვის მქონე მენგოს საავადმყოფო აშენდა. 1913 წელს დოქტორ ალბერტ კუკის ხელმძღვანელობით კიდევ ერთი საავადმყოფო აიგო, ამჯერად მულაგოს ბორცვზე, დღევანდელი ეროვნული რეფერალური საავადმყოფო. == გეოგრაფია == === რელიეფი === ქალაქ კამპალას ფართობია 189 კმ², საიდანაც 176 კმ² ხმელეთს, ხოლო 13 კმ² წყალს უკავია. კამპალა მთიანი ადგილია, რომლის ხეობები მდორე მდინარეებითა და ჭაობებითაა სავსე. ქალაქის უმაღლესი წერტილი 1 311 მეტრის სიმაღლის კოლოლოს ბორცვი, რომელიც ქალაქის ცენტრში მდებარეობს. ქალაქის უდაბლესი წერტილი ზღვის დონიდან 1 135 მეტრის სიმაღლეზეა და ვიქტორიას ტბის სამხრეთ სანაპიროზე მდებარეობს. === ბორცვები === კამპალა თავდაპირველად შვიდ ბორცვზე გაშენდა, თუმცა შემდეგში უფრო მეტი ბორცვი მოიცვა. თავდაპირველი შვიდი ბორცვი იყო: ძველი კკამპალის ბორცვი, რომელზეც ბრიტანელი კოლონისტების პირველი დასაყრდენი, ლუგარდის ბორცვი მდებარეობდა. მეორე მენგოს ბორცვი იყო, რომელიც ბრიტანეთის კოლონიური მმართველობის დასაწყისში ბუგანდის სამეფოს დედაქალაქი (კიბუგა) იყო. მესამე, კიბულის ბორცვზე კიბულის მეჩეთი მდებარეობს. მეოთხე, ნამირემბეს ბორცვი, რომელიც 1888-1892 წლებში ბუგანდის რელიგიური ომების დროს ანგლიკანური ფრაქციის დასაყრდენს წარმოადგენდა და იქ მდებარეობდა ნამირემბეს ანგლიკანური საკათედრო ტაძარი. მეხუთე, ლუბაგის ბორცვზე ზემოთ ხსენებული რელიგიური ომების დროს თეთრი მამების კათოლიკური ფრაქცია იყო განლაგებული და ლუბაგის კათოლიკური საკათედრო ტაძარი მდებარეობდა. მეექვსე, ნსამბიას ბორცვზე ადრე ნსამბიის წმ. პეტრეს საკათედრო ტაძარი მდებარეობდა. მეშვიდე, ნაკასეროს ბორცვზე ძველი იმპალის ფორტიდან, ლუგარდიდან ბრიტანელების ადგილმდებარეობის შეცვლის შემდეგ ნაკასეროს ფორტი ააგეს და ბრიტანული სამხედრო დანადგარები განათავსეს. ბორცვზე განლაგებული იყო ევროპული საავადმყოფოც (დღევანდელი სამთავრობო ანალიტიკური ლაბორატორია საჯარო სამსახურების სამინისტროს შტაბ-ბინის მოპირდაპირედ). === ჭაობები და მდინარეები === კამპალის ბორცვოვანი მდებარეობისა და ტროპიკული კლიმატის გამო ველებზე მდორე მდინარეები და ჭაობები უხვადაა, რომლებიც სამხრეთიდან ჩრდილოეთით ვიქტორიას ტბისკენ მიედინებიან. კამპალის სახმელეთო სივრცის 15% სწორედ სეზონურ და მუდმივ ჭაობებს უკავია, რომელთა შორსაა: კინავატაკის ჭაობი/მდორე მდინარე, რომელიც 1.5 კმ²-ის ფართობს იკავებს, ნაკავის დანაყოფში მდებარეობს და ვიქტორიის ტბისკენ მიედინება.<ref name="Gumm">{{Cite journal|last=Gumm|first=Emily|date=2011-04-01|title=The Use and Misuse of Wetlands in Kampala|url=https://digitalcollections.sit.edu/isp_collection/1022|journal=Independent Study Project (ISP) Collection}}</ref> ნაკივუბოს ჭაობი/ მდორე მდინარე, რომელსაც 5.29 კმ² ფართობი უკავია, 9 კმ სიგრძისა, მაკერერეს მთისწინეთში მდებარეობს და სამხრეთით ვიქტორიის ტბისკენ მიედინება.<ref name="Gumm"/><ref>{{Cite web|url=https://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/Nakivubo-Channel--where-good-and-bad-meet/691232-1737368-p4nbyc/index.html|title=Nakivubo Channel, where good and bad meet|website=Daily Monitor|language=en|access-ate=2019-11-01}}</ref> ლუბიგის ჭაობი/მდორე მდინარე 2.85 კმ²-ის ფართობს იკავებს და კისაასის მთისწინეთიდან მაიანჯას მდინარისკენ მიედინება.<ref name="Gumm"/> სხვა ჭაობებს შორის აღსანიშნავია კანსანგისა და კეიტინდის ჭაობი/მდორე მდინარეები. === მცენარეულობა === ჭარბტენიანი ტერიტორიებითა და ბორცვებით გამორჩეული ჰაბიტატების მრავალფეროვნების გამო ბორცვები ბალახებით, სპილოს ბალახით (Pennisetum purpureum Schumach), Cyperus papyrus-ითა, აფრიკული წყლის ლილიებით და ა.შ. არის დაფარული. ჭაობებსა და მარადმწვანე ტყეებში კი აფრიკული ზეთისხილი (მპაფუ) და Ficus natalensis გვხვდება.<ref>{{Cite journal|last=Thomas|first=A. S.|date=July 1946|title=The Vegetation of Some Hillsides in Uganda: Illustrations of Human Influence in Tropical Ecology. II|journal=The Journal of Ecology|volume=33|issue=2|pages=153–172|doi=10.2307/2256463|jstor=2256463}}</ref> === გეოლოგია === კამპალა მდებარეობს აღმოსავლეთ აფრიკის პლატოზე, აღმოსავლეთ აფრიკის რიფტსა და ტანზანიის კრატონის ჩრდილოეთ საზღვარს შორის. == კლიმატი == კამპალის [[კლიმატი]] სუბეკვატორიალურია, შერბილებული ზღვის დონიდან ქალაქის საკმაოდ მაღალი სიმაღლით. არსებობს ორი ნოტიო სეზონი (გამოკვეთილი — მარტი-მაისი და არაგამოკვეთილი — აგვისტო-დეკემბერი) და ორი მოკლე მშრალი სეზონი (იანვარი-თებერვალი და ივნისი-ივლისი). ქალაქში წლის საშუალო ტემპერატურის მაქსიმუმი მერყეობს 25 °C-დან ივნის-აგვისტოში 28 °C-მდე იანვარ-თებერვალში, ხოლო წლის საშუალო ტემპერატურის მინიმუმი მერყეობს შესაბამისად 18-16 °C დიაპაზონში. აბსოლუტური მინიმუმი შეადგენს 12 °C-ს, ზოგჯერ კამპალას აღწევს გაცხელებული ჰაერის მასები [[უდაბნო]]დან და მაშინ ტემპერატურა შეიძლება აიწიოს +36 °C-მდე. == მოსახლეობა == 2002 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 1 189 150 ადამიანს, ხოლო 2014 წლის აღწერის მონაცემებით 1 516 210 ადამიანს<ref>[http://www.citypopulation.de/Uganda-Cities.html Citypopulation (უგანდის ქალაქების მოსახლეობა 2014 წლის აღწერის მიხედვით)]</ref><ref name="Geohive">[http://www.geohive.com/cntry/uganda.aspx Geohive (2014 წლის მოსახლეობის აღწერა)]</ref>. კამპალას მოსახლეობა მრავალი ეთნიკური ჯგუფისგან შედგება, თუმცა ადგილობრივი ეთნიკური ჯგუფის — [[განდა]]ს ხალხი შეადგენს მოსახლეობის 60 %-ზე მეტს. ქალაქის ეთნიკური შემადგენლობა განისაზღვრება პოლიტიკური და ეკონომიკური ფაქტორებით. წარმოშობით ჩრდილოეთ უგანდელი [[მილტონ ობოტე]]ს და [[იდი ამინი]]ს მმართველობის დროს ჩრდილოეთ უგანდიდან კამპალაში დასახლდა იქაურების მნიშვნელოვანი რაოდენობა 1950-იანი წლებიდან 1980-იანი წლების შუა პერიოდამდე. მათი უმრავლესობა მსახურობდა დედაქალაქის და მასთან ახლომდებარე ტერიტორიაზე მდებარე შეიარაღებული ძალებისა და მილიციის ყაზარმებში. 1986 წელს ობოტეს გადადგომის შემდეგ ბევრმა ჩრდილოელმა უგანდელმა დატოვა ქალაქი. ამავე დროს, დიდი რაოდენობით დასავლელი უგანდელი, განსაკუთრებით [[ნკოლე]]ს ხალხი, რომლებსაც საკმაო რაოდენობა უკავია [[იოვერი მუსევენი]]ს ახალ მთავრობაში, გადმოსახლდა დედაქალაქში.<ref>{{cite news|last=Jones|first=Ben|url=http://www.guardian.co.uk/society/katineblog/2009/apr/02/museveni-divided-uganda|title=Museveni's Rule Has Divided Uganda|publisher=[[The Guardian]]|date=2 April 2009|accessdate=11 June 2014|location=London}}</ref> მსხვილი ქალაქების ფარგლებს გარეთ სხვადასხვა ხალხებს შორის ქორწინება უგანდაში ჯერ კიდევ არ არის ჯეროვნად გავრცელებული. თუმცა კამპალაში დაბადებული და გაზრდილი ბევრი მაცხოვრებელი ჯერ კიდევ იხსენებს საკუთარ ტომობრივ წარმომავლობას და ლაპარაკობს საკუთარი წარმომავლობის ტომის ენაზე. ეს გამსაკუთრებით იგრძნობა გარეუბნებში, სადაც ბევრ სხვადასხვა ენებთან ერთად ისმის [[ინგლისური ენა|ინგლისური]], [[სუაჰილი ენა|სუაჰილი]] და [[ლუგანდა]]. განდას და ნკოლეს ხალხთან ერთად ქალაქში ასევე ცხოვრობენ სხვა ეთნიკური ჯგუფები, კერძოდ: [[სოგა]], [[ბაფუმბირა]], [[ტორო (ხალხი)|ტორო]], [[ჩიგა]], [[ალური]], [[გისუ]], [[ნიორო]], [[ტესო]], [[ლანგო]] და [[აჩოლი (ხალხი)|აჩოლი]].<ref>{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ug.html|title=Ethnic Groups of Uganda|publisher=Cia.gov|accessdate=11 June 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151018002856/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ug.html|archivedate=18 ოქტომბერი 2015}}</ref> == კულტურა == ქალაქი ქვეყნის მთავარი პოლიტიკური, კულტურული, ფინანსური და სავაჭრო ცენტრია. ქალაქის ტერიტორიაზე მოქმედებს [[მაკერერეს უნივერსიტეტი]], [[უგანდის მუზეუმი]] (მათ შორის მუსიკალური ინსტრუმენტების უნიკალური კოლექცია), [[არქეოლოგია|არქეოლოგიური]] კვლევის ცენტრი, ეროვნული თეატრი, [[ნელსონ მანდელა]]ს სახელობის ეროვნული [[სტადიონი]], გრაციოზული ხელოვნების სკოლა, მხატვრული გალერეა, წმინდა პავლეს ტაძარი, [[ბუგანდა|ბუგანდის]] მმართველთა საფლავი. ქალაქში მდებარეობს უგანდის ყველაზე უფრო დიდი [[მეჩეთი]] — [[ კადაფის მეჩეთი (უგანდა)|„კადაფის“ მეჩეთი]]. == ეკონომიკა == ქალაქში მოძრაობის განტვირთვის მიზნით მძიმე მრეწველობის ქალაქის ცენტრალური ბიზნეს-რაიონიდან 4-ის მოშორებით, ნამავანეში, მუკონოს რაიონში, კამპალის ბიზნეს და სამრეწველო პარკში გადატანის სამუშაოები მიმდინარეობს.<ref>{{cite web | access-ate=2019-08-27 | url=https://distancecalculator.globefeed.com/Uganda_Distance_Result.asp?dt1=ChIJCacTwgW5fRcRPuJJw9VOeWU&dt2=ChIJjakXW0K4fRcR3RiO3ljyJ0Q | title=Distance between Kampala Road and Namanve Industrial Park, Mukono, Central Region, Uganda | website=Globefeed Distance Calculator}}</ref> იმ ბიზნეს კომპანიებს შორის რომელთაც სათავო ოფისები ქალაქის ცენტრში აქვთ, არიან: უგანდის 25 კომერციული ბანკი, [[New Vision Group]] - მთავრობის დაქვემდებარებაში მყოფი წამყვანი საინფორმაციო მედია კონგლომერატი; და [[Daily Monitor]] გამომცემლობა, რომელიც კენიაში დაფუძნებული Nation Media Group-ის წევრია. [[Air Uganda]]-ის შტაბ-ბინა კამპალაში, კოლოლოს ბორცვზე მდებარეობს.<ref>{{cite news |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1249387/air-uganda-increases-flights-dar |title=Air Uganda Increases Flights To Dar |last= |first= |date=2009-02-23 |newspaper=[[New Vision]] |accessdate=2019-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190827020402/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1249387/air-uganda-increases-flights-dar |archivedate=2019-08-27 }}</ref> Crown Beverages Limited [[ნაკავა]]ში, ქალაქის ცენტრიდან 5 კმ-ის დაშორებით მდებარეობს.<ref>{{cite web|accessdate=3 February 2016|url=http://www.independent.co.ug/supplement/117-supplement/8335-two-decades-of-positive-growthfor-crownbeverages|title=Two decades of positive growth for Crown Beverages|date=14 October 2013|newspaper=[[The Independent (Uganda)]]|location=Kampala|archive-url=https://web.archive.org/web/20160203233410/http://www.independent.co.ug/supplement/117-supplement/8335-two-decades-of-positive-growthfor-crownbeverages|archive-date=3 February 2016|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160203233410/http://www.independent.co.ug/supplement/117-supplement/8335-two-decades-of-positive-growthfor-crownbeverages|archivedate=3 თებერვალი 2016}}</ref> კამპალის [[GDP]]-ის მნიშვნელოვანი ნაწილი არაოფიციალურ სექტორზე მოდის. მოქალაქეები, რომლებიც ოფიციალურ სექტორში არიან ჩართული, მეტი შემოსავლის მიღების მიზნით არაოფიციალურ სექტორშიც მუშაობენ, როგორებიცაა ტაქსების გაქირავება და ურბანული სოფლის მეურნეობა. უკანასკნელ წლებში კამპალის ჭარბტენიანი ტერიტორიების ურბანული ფერმერობისთვის გამოიყენების მაჩვენებლები გაიზარდა, რაც არაოფიციალურ სოფლის დასახლებებს ქალაქის მეტად ინდუსტრიალიზებულ ნაწილებთან აკავშირებს. ჭარბტენიან ტერიტორიებზე მოყვანილი პროდუქტი ურბანულ სივრცეებში იყიდება.<ref>{{cite journal | last=Isunju | first=John Bosco | last2=Orach | first2=Christopher Garimoi | last3=Kemp | first3=Jaco | title=Hazards and vulnerabilities among informal wetland communities in Kampala, Uganda | journal=Environment and Urbanization | publisher=SAGE Publications | volume=28 | issue=1 | date=2015-12-14 | issn=0956-2478 | doi=10.1177/0956247815613689 | pages=275–293| doi-access=free }}</ref> კამპალის მოსახლეობის 30% ურბანული სოფლის მეურნეობითაა დაკავებული. ამ სფეროს განვითარებისთვის ნაკავის დანაყოფში 13 ჰექტარი მიწაა გამოყოფილი.<ref>{{cite journal|last=Wolfe|first=Jeanne M.|last2=McCans|first2=Sarah|date=June 2009|title=Designing for Urban Agriculture in an African City: Kampala, Uganda.|url=https://www.mcgill.ca/mchg/files/mchg/06-wolfe.pdf|journal=Open House International|volume=34|issue=2|page=|pages=|issn=0168-2601|oclc=311401512|via=}}</ref> [[2015]] წელს კამპალაში [[Google]]-მა პირველი Wi-Fi ქსელი გაიყვანა.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/technology-35000544|title=Google launches wi-fi network in Kampala, Uganda|date=2015-12-04|newspaper=BBC News|access-ate=2019-08-27|language=English}}</ref> == განათლება == [[File:Ssetendekero Makerere.jpg|thumb|[[Makerere University]]]] კამპალაში განათლების მისაღებად არაერთი საჯარო და კერძო სკოლამდელი, დაწყებითი, საშუალო, ტექნიკური და სხვა სასწავლო დაწესებულებები მდებარეობს. სკოლამდელი განათლების დაწესებულებები კამპალის სხვადასხვა სამეზობლოში მდებარეობს და განათლებისა და სპორტის სამინისტროს დაქვემდებარებაშია. დაწყებითი და საშუალო სკოლები სამრევლოებში უმეტესად კერძო საკუთრებაშია, ნაწილი სახელმწიფო საკუთრებაშია, ზოგიერთი კი ქალაქის განათლების დირექტორიისა და განათლებისა და სპორტის სამინისტროს მიერ იმართება.<ref>{{Cite web | url=https://www.kcca.go.ug/Education |title = Education - KAMPALA CAPITAL CITY AUTHORITY &#124; for a better City}}</ref> [[მაკერერეს უნივერსიტეტი]] უგანდის უძველესი (დაარსდა 1922 წელს) და უდიდესი საგანმანათლებლო დაწესებულებაა. == ტრანსპორტი == [[File:Uganda - Kampala Taxi stop.jpg|thumb|left|Taxi station at Kampala]] [[File:Pioneer Buses Uganda.jpg|thumb|Pioneer buses (2020)]] კამპალაში ფუნქციონირებს [[ენტებეს საერთაშორისო აეროპორტი]], რომელიც ქვეყნის უდიდესი აეროპორტია. ქალაქის ფარგლებსა და მის გარეთაც პოპულარული სატრანსპორტო საშუალებაა [[ბოდა-ბოდა]] (მოტოციკლეტები). ფასები 1000-დან 2000-მდე უგანდურ შილინგს შორის მერყეობს. ბოდა-ბოდები მოსახერხებელი სატრანპორტო საშუალებებია პიკის საათის დროს გადასაადგილებლად, თუმცა ბევრი მათგანი ძველი, ცუდად აღჭურვილი და სახიფათოცაა.<ref>{{cite news | title=Deadly Ride: Boda Bodas Leading Cause of Hospital Casualties | newspaper=[[New Vision]] | date=2008-08-24 | url=http://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1182601/deadly-ride-boda-bodas-leading-cause-hospital-casualties | first2=Joseph | last2=Kariuki | first1=Francis | last1=Kagolo | access-ate=2019-08-27 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190827020413/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1182601/deadly-ride-boda-bodas-leading-cause-hospital-casualties | archivedate=2019-08-27 }}</ref> 2007 წელს კამპალაში ტაქსების ტევადი საზოგადოებრივი ავტობუსებით ჩანაცვლება გადაწყვიტეს (კამპალაში ტაქსი აღნიშნავს 15 ადგილიან მიკრო ავტობუსებს). ავტობუსებმა კამპალის მეტროპოლიტური სივრცე: მუკონო, მპიგი, ბომბო, ენტებე, ვაკისო და გაიაზა უნდა მოიცვას. 2011 წლის დეკემბრისთვის პროექტი ჯერ კიდევ არ იყო დაწყებული.<ref>{{cite news |url=https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1004456/pioneer-easy-buses-offer-hour-service |title=Pioneer Easy Buses To Offer 24 Hour Service |last=Semakula |first=John |date=2011-12-28 |newspaper=[[New Vision]] |accessdate=2019-08-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190827020358/https://www.newvision.co.ug/new_vision/news/1004456/pioneer-easy-buses-offer-hour-service |archivedate=2019-08-27 }}</ref> 2012 წლის 12 აპრილს დედაქალაქში Pioneer Easy Bus Company-მ დაიწყო ფუნქციონირება, რომელიც 100 სამოცი ადამიანსითვის (30 დასაჯდომი და 30 დასადგომი ადგილი) განკუთვნილ ავტობუსს ფლობა, რომელიც [[ჩინეთი]]სგან შეიძინეს.<ref>{{cite web | url=http://www.independent.co.ug/ugandatalks/2011/04/pioneer-easy-bus-set-to-introduce-electronic-pay-buses/?Itemid=410 | title=Pioneer Easy Bus Set to Introduce Electronic Pay Buses | date=5 April 2011 | accessdate=11 June 2014 | first=Priscilla | last=Muhairwe | publisher=[[The Independent (Uganda)]] | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160401161852/http://www.independent.co.ug/ugandatalks/2011/04/pioneer-easy-bus-set-to-introduce-electronic-pay-buses/?itemid=410 | archivedate=1 აპრილი 2016 }}</ref><ref>{{cite web | url=http://welcometokampala.com/kampala/2012/pioneer-buses-start-service-taxi-strike-flops | title=Pioneer Buses Start Service, Taxi Strike Flops | publisher=Welcometokampala.com | date=12 March 2012 | accessdate=11 June 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140505212312/http://welcometokampala.com/kampala/2012/pioneer-buses-start-service-taxi-strike-flops/ | archive-date=5 May 2014 | url-status=dead | archiveurl=https://web.archive.org/web/20140505212312/http://welcometokampala.com/kampala/2012/pioneer-buses-start-service-taxi-strike-flops/ | archivedate=5 მაისი 2014 }}</ref> ავტობუსები 24 საათის მანძილზე ოპერირებდნენ. 2014 წელს მთავრობის ახალი გეგმით კამპალაში ჩქაროსნული ავტობუსების დანერგვა გადაწყვიტეს. 2014 წელს უგანდის პრეზიდენტმა [[იოვერი მუსევენი]]მ და ჩინურმა სატრანსპორტო კომპანიამ ხელი მოაწერეს ურთიერთთანამშრომლობის მემორანდუმს, რომელიც კამპალაში მსუბუქი სარკინიგზო სისტემის დანერგვას ითვალისწინებდა, რომლის მსგავსიც ცოტა ხნით ადრე [[ადის-აბება]]ში, [[ეთიოპია]]ში დასრულდა. 2016 წელს ნამანვესა და კამპალას შორის რიფტის ხეობის სარკინიგზო კონსორციუმი გაიხსნა. == თაყვანისცემის ადგილები == <gallery mode="packed" heights="134"> File:Baha'i House of Worship, Kampala, Uganda.jpg|Baha'i House of Worship in Kampala File:St. Paul's Cathedral Namirembe 20160605.jpg|St. Paul's Anglican Cathedral located on Namirembe Hill File:Rubaga Cthedral.jpg|Rubaga Cathedral, the seat for the Roman Catholic Church File:Gadafi Mosque.jpg|Gadafi Mosque </gallery> სალოცავ ადგილებს შორის კამპალაში უმეტესწილად ქრისტიანულ ტაძრები და ეკლესიები მდებარეობს: კამპალის რომის კათოლიკური არქიეპარქია, უგანდის ტაძარი (ანგლიკანური ტაძარი), უგანდის პრესვიტერიანული ტაძარი, უგანდის ბაპტისტური კავშირი და სხვ.<ref>{{cite book|last1=Melton|first1=J. Gordon|last2=Baumann|first2=Martin|title=Religions of the World: A Comprehensive Encyclopedia of Beliefs and Practices|url=https://books.google.com/books?id=v2yiyLLOj88C&pg=PA2920|edition=2nd|year=2010|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-204-3|page=2920|oclc=764567612}}</ref> დედაქალაქში რამდენიმე მუსლიმური [[მეჩეთი]]ც მდებარეობს. კამპალაში მდებარეობს ბაჰაისტური ტაძარიც, რომელიც აფრიკის დედა ტაძრის სახელითაა ცნობილი და კიკაიის ბორცვზე მდებარეობს. ტაძარი 1961 წელს აიგო.<ref>{{cite web|url=http://news.bahai.org/story/806|title=Fifty years on, Uganda's Baha'i temple stands as a symbol of unity and progress – Bahá'í World News Service (BWNS)|date=18 January 2011|publisher=}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == * {{Official website|http://www.kcca.go.ug/ }} * {{cite web | last=Musinguzi | first=Bamuturaki | title=Kampala now mapping its historical buildings | website=The East African | date=2016-01-29 | url=https://www.theeastafrican.co.ke/magazine/Kampala-now-mapping-its-historical-buildings/434746-3053984-e1i9pz/index.html | access-ate=2019-08-26}} * {{Google maps |url= https://www.google.com/maps/place/Kampala,+Uganda/@0.3140103,32.5289131,12z/data=!3m1!4b1!4m5!3m4!1s0x177dbc0f9d74b39b:0x4538903dd96b6fec!8m2!3d0.3475964!4d32.5825197 |title= Kampala |access-ate= 10 August 2019|mode=cs2 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} == ლიტერატურა == * {{cite book|author= David Parkin |title=Neighbours and Nationals in an African City Ward|year=1969 |publisher=Routledge |isbn=978-1-136-53248-1 }} * {{Cite book |publisher = Routledge |isbn = 1884964036 |title = International Dictionary of Historic Places: Middle East and Africa |publication-date = 1996 |editor=Noelle Watson |location=UK |chapter= Kampala |pages= }} * {{citation |url=http://ww2.unhabitat.org/programmes/ump/lakevictoria_publications.asp |year=2003 |title=Kampala City Development Strategy |publisher=[[United Nations Human Settlements Programme|UN-HABITAT]] |url-status=dead |archiveurl=https://archive.today/20140913092330/http://ww2.unhabitat.org/programmes/ump/lakevictoria_publications.asp |archivedate=2014-09-13 }}{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150630043945/http://ww2.unhabitat.org/programmes/ump/lakevictoria_publications.asp |date=2015-06-30 }} }} * {{cite book |title=Encyclopedia of Twentieth-Century African History |url=https://archive.org/details/encyclopediaoftw0000unse_d2j1 |editor1= [[Paul Tiyambe Zeleza]] |editor2= Dickson Eyoh |publisher=Routledge |isbn=0415234794 |year=2003 |chapter= Kampala, Uganda }} * {{citation |title= Creole and Tribal Designs: Dar es Salaam and Kampala as Ethnic Cities in Coalescing Nation States |year=2008 |url= http://www.isn.ethz.ch/Digital-Library/Publications/Series/Detail/?ots591=cab359a3-9328-19cc-a1d2-8023e646b22c&lng=en&id=57395 |publisher=[[Crisis States Research Centre]] |location=London |via=[[International Relations and Security Network]] }} * T. Goodfellow (2010). “’The bastard child of nobody’? Anti-planning and the institutional crisis in Kampala”, Crisis Research Centre. * S. Lwasa (2010). “Adapting urban areas in Africa to climate change: the case of Kampala”, Current Opinion in Environment and Sustainability, Vol. 2. * {{cite book|editor=[[Kwame Anthony Appiah]] and [[Henry Louis Gates]] |title=Encyclopedia of Africa|year= 2010 |publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-533770-9 |chapter=Kampala |url=https://books.google.com/books?id=A0XNvklcqbwC |page=630 |author=Ari Nave |ref= {{harvid|Nave|2010}} * T. Goodfellow and K. Titeca. (2012). ‘Presidential intervention and the changing ‘politics of survival’ in Kampala’s informal economy’, Cities, Vol. 29 (4). * Tom Goodfellow. ‘Urban planning in Africa and the politics of implementation: contrasting patterns of state intervention in Kampala and Kigali’, in: Arlt, V. and Macamo, E. and Obrist, B., (eds.) Living the City. Zurich: Lit Verlag, 2013. * {{cite book|editor= Basant Maheshwari |title=Security of Water, Food, Energy and Liveability of Cities: Challenges and Opportunities for Peri-Urban Futures |year= 2014 |publisher=Springer|isbn=978-94-017-8878-6 |chapter=Urban Agriculture: a Response to the Food Supply Crisis in Kampala City, Uganda |author1=E.N. Sabiiti |author2=C.B. Katongole |url=https://books.google.com/books?id=vfUsBAAAQBAJ |page=233+ }} {{აფრიკის დედაქალაქები}} [[კატეგორია:უგანდის ქალაქები]] [[კატეგორია:აფრიკის დედაქალაქები]] gu3h9tcey9k9dnkld5eh17y1llxb6qo კავკასიის ალბანეთის ენა 0 68199 5420475 4780874 2026-06-24T13:38:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420475 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ალბანური ენა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} [[ფაილი:Caucasian albanian stone azerbaijan mingechaur2.jpg|thumb|300px|ქვა წარწერით ალბანურ ენაზე, ნაპოვნია [[მინგეჩაური|მინგეჩაურში]] გათხრებისას.)<ref>Philip L. Kohl, Mara Kozelsky, Nachman Ben-Yehuda. Selective Remembrances: Archaeology in the Construction, Commemoration, and Consecration of National Pasts. University of Chicago Press, 2007. ISBN 0-226-45058-9, 9780226450582</ref>]] '''ალბანური ენა ''' — მკვდარი ენა, რომელიც განეკუთვნება [[ლეზგიური ენები]]ს ოჯახს. გავრცელებული იყო თანამედროვე [[აზერბაიჯანი]]სა და [[დაღესტანი|დაღესტნი]]ს ტერიტორიაზე და წარმოადგენდა [[კავკასიის ალბანეთი|ალბანეთის სამეფოს]] ოფიციალურ ენას. გააჩნდა საკუთარი დამწერლობა. სავარაუდოდ, ალბანური ენა უნდა დადებოდა საფუძვლად თანამედროვე [[უდიური ენა|უდიურ ენას]]. ალბანურ ენაში გამოიყენებოდა [[ალბანური დამწერლობა|დამწერლობა]], რომლის ფრაგმენტების მოპოვება იძლევა სახელმწიფოს კულტურასთან დაკავშირებული საკითხების შესახებ ცნობების ნაწილობრივი აღდგენის საშუალებას. == ლიტერატურა== *{{მაცნე (ისტორიის სერია)|1|168-189|კავკასიელი ალბანელების ენა და დამწერლობა|[[აკაკი შანიძე|შანიძე ა.]]}} * [http://www.philology.ru/linguistics4/klimov-99.htm Климов Г. А. Агванский язык] // Языки мира. Кавказские языки. М., 1999. * Wolfgang Schulze 01.08.2001 / Revised Version 07.09.2003 [FONT: ARIAL UNICODE MS<nowiki>]</nowiki> CAUCASIAN ALBANIAN (ALUAN) The Language of the ‘Caucasian Albanian’ (Aluan) Palimpsest from Mt. Sinai and of the ‘Caucasian Albanian’ inscriptions A tentative interpretation of 2 Cor 11,25-27 (specimen of the Caucasian Albanian (Aluan) Lectionary) and of the Aluan inscriptions[http://www.lrz.de/~wschulze/Cauc_alb.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110720004123/http://www.lrz.de/~wschulze/Cauc_alb.htm |date=2011-07-20 }}] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110720004123/http://www.lrz.de/~wschulze/Cauc_alb.htm |date=2011-07-20 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მკვდარი ენები]] [[კატეგორია:ლეზგიური ენები]] 8gtnjyemssp9ioe3dzz28q37fbj0jia ჭართალა 0 73586 5420764 4394618 2026-06-25T09:44:21Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420764 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ჭართალა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 06|lat_sec = 33 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 06|lon_sec = 55 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 800 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 15<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ჭართალა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[კახეთის მხარე|კახეთის მხარის]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[შახვეტილა]]ს თემი). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ილტო]]ს ხეობაში. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 800 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 12 [[კილომეტრი]], [[თელავი]]დან 41 კილომეტრი. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 13 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 15|| 6|| 9 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| 15|| 10|| 5 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 13 || 4 || 9 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჭართალის ეკლესიები]] *[[ჭართალის კოშკები]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|385}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] bmlj1ho0fyconz90yh5aa19sffhegbd ზემო ხოდაშენი 0 75217 5420677 5124616 2026-06-25T04:56:07Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420677 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ზემო ხოდაშენი |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Church of Khodasheni.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = ხარების ეკლესია |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 57|lat_sec = 35 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 20|lon_sec = 59 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 680 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 868<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 98,8 %<br />[[ოსები]] 0,9 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Zemo Khodasheni }} '''ზემო ხოდაშენი''' — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[კახეთის მხარე]]), ზემო ხოდაშნის ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: [[აწყური (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|აწყური]], [[ახალდაბა (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ახალდაბა]], ზემო ხოდაშენი, [[ჩაბინაანი]], [[ჩარექაული]], [[ხველიანდრო]], [[ხორხელი]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე|ალაზნის ვაკეზე]], მდინარე [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს, ზღვის დონიდან 600 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 16 კმ-ში, [[თელავი|თელავიდან]] (უახლოესი რკინიგზის საგური) 15 კმ-ში. == ისტორია == სოფლის ძველი სახელწოდებაა ხოდაშენი (ზემო ხოდაშენი მოგვიანებით ეწოდა [[ქვემო ხოდაშენი|ქვემო ხოდაშნისგან]] განსასხვავებლად). იხსენიება XVI-XVIII საუკუნის წერილობით წყაროებში, მ. შ. [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტის]] [[აღწერა სამეფოსა საქართველოსა|ისტორიულ-გეოგრაფიულ თხზულებაში]] და [[იოანე ბატონიშვილი|იოანე ბატონიშვილის]] „ქართლ-კახეთის აღწერაში“, ასევე სამართლის დოკუმენტურ ძეგლებში. XVII-XVIII საუკუნეებში აქ აღმოსავლეთ საქართველოს მთიელთა რამდენიმე გვარი დასახლდა. 1710-1722 წლებში სოფელი რუსთველის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდა. 1742 წელს ხოდაშნის ციხე მიწისძვრამ დაანგრია. 1759-1781 წლებში სამეფო ხელისუფლებამ ხოდაშენი ათონის ფილეთეოსის მონასტერს შესწირა. წყაროებში იხსენიება ხოდაშნის მამულების გამგებელი ათონიდან მოსული ბერი კოზმანი. 1774 წელს [[ასპინძის ბრძოლა|ასპინძის ბრძოლის]] შემდეგ ხოდაშენში ჩასახლდა [[ჯავახეთი|ჯავახეთის]] სოფელ [[ბარალეთი|ბარალეთიდან]] გადმოსული 6 კომლი. == კულტურული მემკვიდრეობა == სოფლის შუაგულში ძველი სამონასტრო კომპლექსიდან შემორჩენილია მხოლოდ [[ზემო ხოდაშნის ხარების ეკლესია|ხარების ეკლესია]], რომელიც ყოფილა კახეთის მეფეების მიერ XVI საუკუნეში ათონის მთაზე აგებული ფილოთეოსის მონასტრის მეტოქი, ასევე შემორჩენილია კოშკი მარნით. ზემო ხოდაშნის მახლობლად მდებარეობს XIX საუკუნის [[ზემო ხოდაშნის ბოჭორმის ეკლესია|ბოჭორმის დარბაზული ეკლესია]], გვიანდელი შუა საუკუნეების [[ზემო ხოდაშნის ნათლისმცემლის ეკლესია|ნათლისმცემლის]], [[ზემო ხოდაშნის კვირაცხოვლის ეკლესია|კვირაცხოვლის]], [[ზემო ხოდაშნის წმინდა გიორგის ეკლესია|წმ. გიორგის]], [[ზემო ხოდაშნის წამებულის ეკლესია|წამებულის]], [[ზემო ხოდაშნის წმინდა მარიამის ეკლესია|წმ. მარიამის]] დარბაზული ეკლესიები და სხვ. სოფლის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 7–8 კმ-ზე მდებარე [[ზემო ხოდაშნის დედათა მონასტრის კომპლექსი|დედათა მონასტრის კომპლექსში]] შედის წმ. ნიკოლოზის ეკლესია, სასახლე, სატრაპეზო, კოშკი–სამრეკლო, საცხოვრებელი ნაგებობები და მარანი. სოფლის სამხრეთით 3–3,5 კმ-ზე მდებარეობს VIII–IX საუკუნეების [[ზემო ხოდაშნის ეკლესიები|სამეკლესიიანი ბაზილიკა]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 868 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 1908<ref>{{კავკასიის კალენდარი|1910|396|398}}</ref> || 194|| || |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| {{ზრდა}} 1144|| 557|| 587 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 868|| 423|| 445 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 750 || 363 || 387 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ზემო ხოდაშნის ბოჭორმის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის დედათა მონასტრის კომპლექსი]] *[[ზემო ხოდაშნის ეკლესიები]] *[[ზემო ხოდაშნის კვირაცხოვლის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის ნათლისმცემლის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის წმინდა მარიამის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის წამებულის ეკლესია]] *[[ზემო ხოდაშნის ხარების ეკლესია]] *[[ტარიელაანთ საყდარი]] ==ლიტერატურა== {{ქე|3|357}} {{ქც|0|642-643}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] tvxky93m7nlje1qfyszk21lfflqcjs8 ახშნისველები 0 76763 5420751 4423291 2026-06-25T09:34:44Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420751 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ახშნისველები |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village akhshnisvelebi.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი ახშნისველები |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 47 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 17|lon_sec = 59 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 227<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 71,8 %<br />[[ოსები]] 27,8 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Akhshnisvelebi }} '''ახშნისველები'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|21}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ქისტაური]]ს [[თემი|თემში]], [[ალაზანი|ალაზნის]] ვაკეზე, [[მდინარე]] [[ღურულა]]ზე (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი|მეტრ]] სიმაღლეზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 8 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 227 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 209|| 98|| 111 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{ზრდა}} 227|| 108|| 119 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 203 || 101|| 102 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|110}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] n10teupidr0nasf0yfygqpor27hjo2a 5420752 5420751 2026-06-25T09:35:02Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420752 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ახშნისველები |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village akhshnisvelebi.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი ახშნისველები |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 47 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 17|lon_sec = 59 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 227<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 71,8 %<br />[[ოსები]] 27,8 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Akhshnisvelebi }} '''ახშნისველები'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|21}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ქისტაური]]ს [[თემი|თემში]], [[ალაზანი|ალაზნის]] ვაკეზე, [[მდინარე]] [[ღურულა]]ზე (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი|მეტრ]] სიმაღლეზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 8 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 203 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 209|| 98|| 111 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{ზრდა}} 227|| 108|| 119 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 203 || 101|| 102 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|110}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 00akkgrbpaz9rpf8gmiwmxq0gpwxqy5 ახალშენი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 76765 5420748 4423292 2026-06-25T09:30:50Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420748 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ახალშენი}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ახალშენი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 50 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 15|lon_sec = 54 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 560 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 337<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 62,9 %<br />[[ოსები]] 35,6 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ახალშენი'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|20}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ქისტაური]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხაჭირისხევი]]ს (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 560 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 6 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 348 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 351|| 169|| 182 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 337|| 136|| 201 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 348|| 181|| 167 |} ==ისტორია== სახელწოდება ახალშენი სოფელს [[X საუკუნე|X]]-[[XI საუკუნე]]ში უნდა შერქმეოდა, როდესაც საქართველოში მრავალი ახალი დასახლება გაჩნდა. ისტორიულ წყაროებში ახალშენი [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნიდან]] მოიხსენიება, როგორც [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლის]] კუთვნილი სოფელი. XVI საუკუნის I ნახევარში კახთა მეფე [[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II-მ]] სვეტიცხოველს განუახლა სოფელზე მფლობელობა. [[XVII საუკუნე]]ში სოფლის ყმა-მამულზე წილი დაიდო სამეფო კარმა და სხვადასხვა საერო და სასულიერო ფეოდალმა. [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] I მეოთხედისათვის ახალშენის ყმა-მამულის უდიდესი ნაწილი სახასო საკუთრება იყო, ხოლო სვეტიცხოველს შვიდი ყმა-გლეხი და ორი ბოგანოღა შერჩა. სოფლისთვის ბრძოლა სამეფო სახლსა და კათალიკოსს შორის მთელი XVIII საუკუნის განმავლობაში გრძელდებოდა. ==ლიტერატურა== {{ქე|1|289}} {{სძა|2|63|კახაძე კ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] racx1uf608jd2t0p4azac0icei8yfez ახალდაბა (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 76767 5420755 4423293 2026-06-25T09:39:05Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420755 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ახალდაბა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ახალდაბა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 57|lat_sec = 24 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 09 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 760 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 11<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 54,5 %<br />[[ოსები]] 45,5 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ახალდაბა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|20}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]] [[თემი|თემში]], [[ალაზანი|ალაზნის]] ვაკეზე, [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი|ხოდაშნისხევზე]] (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 760 [[მეტრი|მეტრ]] სიმაღლეზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 20 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 26|| 15|| 11 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 11|| 7|| 4 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} — || — || — |} == ღირსშესანიშნაობა == [[1948]] წელს სოფელში ღვთაების ეკლესიის მახლობლად, შემთხვევით აღმოჩნდა ძვ. წ. I ს—ახ. წ. I საუკუნის დასაწყისის მდიდრული სამარხი. 1948-[[1949]] წლებში გაითხარა იმავე ხანის ღარიბული [[სამაროვანი]]. ახალდაბის მდიდრული სამარხის მასალა (კამეათი შემკული [[ოქრო]]ს მედალიონი, ასეთივე მედალიონიდან ამოვარდნილი [[კამეა]], ოქროს საკიდი, ოქროს მძივ-მილაკები, პართიის მეფის [[ოროდე I]] ძვ. წ. [[57]]—[[37]] წლების [[ვერცხლი]]ს მონეტა, ვერცხლის თასის, [[ბრინჯაო]]ს სურისა და თიხის ჭურჭლის ნატეხები) დაცულია საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმში. ახალდაბის სამაროვნის ოქროს ნივთების ნაწილი [[არმაზისხევი]]ს პიტიახშთა სამარხებში აღმოჩენილი ოქროს სამკაულების მსგავსია. ახალდაბის მდიდრული სამარხეული კომპლექსი მიჩნეულია ადგილობრივი ხევისთავის კუთვნილებად. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ახალდაბის ეკლესია]] *[[ახალდაბის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[ბზასაყდარი]] ==ლიტერატურა== {{ქე|1|280}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 49afda9f1t9dcgdlwwevt70e401slle ბუღაანი 0 76768 5420765 4394575 2026-06-25T09:44:59Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420765 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ბუღაანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 00|lat_sec = 34 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 08|lon_sec = 23 |CoordAddon = type:city(40361)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ახმეტა |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 1060 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 6<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ბუღაანი''' — [[სოფელი]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ახმეტა|ახმეტის]] [[თემი]]<ref name="აღწერა 2014" />), მდებარეობს [[გომბორის ქედი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე, [[მდინარე]] [[ორვილი]]ს (ალაზნის მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 1060 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 12 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 18|| 9|| 9 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 6|| 3|| 3 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბუღაანის კოშკი]] *[[ბუღაანის ღვთისმშობლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|407}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] s4y47744zilkoijoc1odj2163pexo1s ბაყილოვანი 0 76769 5420730 4394590 2026-06-25T09:19:58Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420730 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ბაყილოვანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village_Bakilovani.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 06|lat_sec = 41 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 14|lon_sec = 06 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 600 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 71<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Bakilovani }} '''ბაყილოვანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 600 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 10 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 71 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 81|| 39|| 42 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 71|| 34|| 37 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 74 || 38 || 36 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბაყილოვანის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|248}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ni6oudkzm0w2vh6f02hnx6qou8xfgi3 აწყური (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 76770 5420678 4423294 2026-06-25T04:57:09Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420678 wikitext text/x-wiki {{მმ*|აწყური}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = აწყური |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Atskuri church.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = <center>აწყურის ღვთისმშობლის ეკლესია<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small></center> |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 57|lat_sec = 26 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 22|lon_sec = 35 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 554<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Atskuri (Akhmeta District) }} '''აწყური'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|19}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]] [[თემი|თემში]]. მდებარეობს [[მდინარე]] [[ბერხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა [[შენაკადი]]) ნაპირებზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 16 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 554 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 662|| 321|| 341 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 554|| 275|| 279 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 502 || 239|| 263 |} == ეტიმოლოგია == ა-წყურ-ი ა- არის პრეფიქსი, ხოლო წყურ - ფუძე დაკავშირებულია წყალთან. ამოსავალია წყ - ძირი. ეს ძირი გვხვდება წყალთან დაკავშირებულ ისეთ ქართველურ სიტყვებში, როგორებიცაა: წყალი, წყარო, წყარ-, წყუ-, წყორ-. იგივე წყ ძირი გვაქვს სიტყვებში: ნე-რ-წყ-ვ-ი, რ-წყ-ევ-ა. შესაბამისად, აწყური ნიშნავს '''წყლიან ადგილს''', '''წყლის ადგილს'''.<ref>მერაბ ბერიძე, [http://www.spekali.tsu.ge/index.php/ge/article/viewArticle/4/32 რამდენიმე ქართული ანთროპონიმისა და ტოპონიმის ეტიმოლოგიის საკითხი], ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის რეცენზირებადი ელექტრონული ბილინგვური სამეცნიერო ჟურნალი "სპეკალი", №4</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[აწყურის ეკლესია]] *[[აწყურის კვირაცხოვლის ეკლესია]] *[[აწყურის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[აწყურის წამებულის ეკლესია]] *[[აწყურის წმინდა ელიას ეკლესიები]] *[[აწყურის წმინდა თევდორეს ეკლესია]] *[[თეთრი გიორგის ეკლესია]] *[[მეზვრიშვილების კოშკი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|77}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] dauc2e5szxmlk8fglyq5ridtx44qrx9 ბირკიანი 0 76771 5420772 4394636 2026-06-25T09:50:38Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420772 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ბირკიანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 11|lat_sec = 45 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 28 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჯოყოლო |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 880 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 564<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 92,5 %<br />[[ქართველები]] 5,0 % |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = 0911 |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ბირკიანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ჯოყოლო]]ს [[თემი|თემ]]ში, [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 800 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 23 [[კილომეტრი]]. სოფელში აღმოჩენილია XVII საუკუნის ვერცხლის მონეტების [[ბირკიანის განძი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 523 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 910|| 466|| 444 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 564|| 268|| 296 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 523 || 241|| 282 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბირკიანის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[ბირკიანის ციხე]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|2|407}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] p79p98b8y4sk8l2d57o99u3egqbfzy2 ვეძები 0 77954 5420760 4709864 2026-06-25T09:42:01Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420760 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ვეძები |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village of Vedzebi.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = სოფელ ვეძების ხედი<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 02|lat_sec = 46 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 04|lon_sec = 54 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 850 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 7<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Vedzebi }} '''ვეძები''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში ([[კახეთის მხარე]]), [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[შახვეტილა]]ს ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს მდინარე ხევგრძელის ([[ილტო|ილტოს]] მარჯვენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 850 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 15 კმ-ის დაშორებით. სოფლის მახლობლად, ციხეებად წოდებულ ადგილზე შემორჩენილია შუა საუკუნეების [[ვეძების ეკლესია|ეკლესიის ნანგრევები]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 12|| 5|| 7 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 7|| 4|| 3 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|4|390}} {{ქე|3||სტატია=ვეძები}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] r5dpgvllzfqdremr7xzoxdo1i81xggj ზემო ხალაწანი 0 77955 5420768 5376427 2026-06-25T09:47:00Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420768 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ზემო ხალაწანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 320px |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 08|lat_sec = 27 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 20|lon_sec = 19 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე ზღვის დონიდან{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 710 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 89<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 89,9 %<br />[[ქართველები]] 5,6 %<br />[[ლეზგები]] 4,5 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ზემო ხალაწანი''' — სოფელი [[საქართველო|საქართველოში]], [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტის]] [[ხალაწანის თემი|ხალაწანის ადმინისტრაციულ ერთეულში]] ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობაში]], მდინარე [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 760 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 25 კმ-ში. მინიჭებული აქვს მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი.<ref>[https://www.gov.ge/files/411_53317_322481_671.pdf საქართველოს მთავრობის დადგენილება მაღალმთიან დასახლებათა ნუსხის დამტკიცების შესახებ]{{Dead link|date=აპრილი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}, №671, 2015 წლის 30 დეკემბერი.</ref> == ისტორია == ზემო ხალაწნის ტერიტორიაზე ადამიანის ცხოვრების კვალი ბრინჯაოს ხანაში დასტურდება. სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით დაზიანებულ [[ორმოსამარხი|ორმოსამარხში]] შემთხვევით აღმოჩნდა ძვ. წ. II-I ათასწლეულთა მიჯნის ბრინჯაოს [[სატევარი]].<ref>ფიცხელაური კ., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/410935/1/AghmosavletSaqartvelosTomtaIstoriisDziritadiProblemebi_1973.pdf აღმოსავლეთ საქართველოს ტომთა ისტორიის ძირითადი პრობლემები (ძვ. წ. XV–VII სს.)]. თბ., 1973. — გვ. 73.</ref> XVIII საუკუნის აღწერების დოკუმენტებში, ასევე [[ვახუშტი ბატონიშვილი|ვახუშტი ბატონიშვილის]] „[[აღწერა სამეფოსა საქართველოსა|აღწერა სამეფოსა საქართველოსაზე]]“ თანდართულ სოფლების სიაში და [[იოანე ბატონიშვილი|იოანე ბატონიშვილის]] „ქართლ-კახეთის აღწერაში“ პანკისის ხეობის სოფლებს შორის დასახელებულია ნაპანკისევი და ხალაწანი. ამასთან, ნაპანკისევი ვახუშტის რუკაზე დღევანდელი ზემო ხალაწნის ტერიტორიაზე არის აღნიშნული. XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე აქ [[თიანეთის მუნიციპალიტეტი|თიანეთის]] სოფელ [[ალოტი|ალოტიდან]] გადმოსახლდნენ ქართველი მთიელები, ძირითადად გოდერძაულთ თემის [[ფშავლები]]. XX საუკუნის განმავლობაში სოფლის მოსახლეობა ძირითადად მონოეთნიკური (ქართული) იყო. 1990-იანი წლებიდან ზემო ხალაწანში პანკისელმა ქისტებმაც დაიწყეს დასახლება და ამჟამად იქ უკვე ეთნიკურად შერეული მოსახლეობაა.<ref>მამისიმედიშვილი ხ., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/323149/1/Pankisi_Warsuli_Da_Tanamedroveoba.pdf პანკისი: წარსული და თანამედროვეობა]. თბ., 2008. — გვ. 76, 190, 193.</ref> == კულტურული მემკვიდრეობა == ზემო ხალაწნის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მთის ფერდობზე დგას ადრინდელი შუა საუკუნეების დარბაზული ეკლესია [[ზემო ხალაწნის ბზიანის ეკლესია|„ბზიანა“]]. ასევე მაღლობზე დგას XVI საუკუნის [[ზემო ხალაწნის ეკლესია|დარბაზული ეკლესია „გმირი“]]. სოფლის ჩრდილოეთით, ადგილ ღამურაანზე შემორჩენილია გვიანდელი შუა საუკუნეების [[ზემო ხალაწნის ღვთისმშობლის ეკლესია|ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი]] (დიდი და მცირე ეკლესიები). ზემო ხალაწანსა და მის შემოგარენში დგას [[ზემო ხალაწნის კოშკები|3 თავდაცვითი კოშკი]]: ე. წ. ფათალიანთ და გვერდმოშლილთ კოშკები და კვირიას ციხე-სახლი. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 93 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 125|| 59|| 66 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 89|| 43|| 46 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 93 || 50 || 43 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|3|353}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 69pp46u8ww74rect4r2hgh6omyfqecz ზემო ალვანი 0 77956 5420675 4939109 2026-06-25T04:52:52Z Jaba1977 3604 /* მოსახლეობა */ 5420675 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ზემო ალვანი |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Zemo alvani.jpg |პანორამის სიგანე = 250px |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 02|lat_sec = 40 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 03 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე ზღვის დონიდან{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 460 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 3306<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ზემო ალვანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[კახეთის მხარე]]), ზემო ალვანის ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: ზემო ალვანი, [[ხორბალო]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 460 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 9 კმ-ში. [[2014]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 3 306 ადამიანი. სოფელში არის კახეთის მეფე [[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანის]] ([[1520]]-[[1574]] წწ.) აგურით ნაშენი სასახლე „ცხრაკარა“. სოფელში დგას [[დიდი სამამულო ომი]]ს გმირების მემორიალი და [[იოსებ სტალინი]]ს ძეგლი. ==ისტორია== თავდაპირველად არსებობდა ალვანის ველი. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] კახეთის მეფე ლევანს (1520-1574 წწ.) იგი [[თუშები|თუშებისათვის]] უწყალობებია, [[1757]] წელს [[თეიმურაზ II|თეიმურაზ II-ისა]] და [[ერეკლე II|ერეკლე II-ის]] წყალობის სიგელის მიხედვით, თუშები აქ მხოლოდ საძოვრებს იყენებდნენ. თუშების მუდმივ საცხოვრებელ ადგილად იგი XIX საუკუნის დასაწყისიდან გადაიქცა. იმ დროს გაჩნდა სოფ. ალვანიც (ალონი), შემდგომში — ზემო ალვანი და [[ქვემო ალვანი]]. ამჟამად ზემო ალვანი დასახლებულია წოვათა და პირიქითა თემების თუშებით. 1972 სოფლის ტერიტორიაზე შემთხვევით აღმოჩნდა გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის დასასრულის არქეოლოგიური ძეგლი, რომელიც შეისწავლა კახეთის არქეოლოგიური ექსპედიციამ (ხელმძღვ. [[კონსტანტინე ფიცხელაური|კ. ფიცხელაური]]). ქვაყრილიან სამარხში აღმოჩნდა გეომეტრიული ორნამენტებით შემკული თიხის ნივთები — 8 ქილა, ხელადა, კათხა, 2 პატარა სასმისი, ქილებისა და ჯამების ფრაგმენტები და ბრინჯაოს სატევარი (მასალა ინახება ზემო ალვანის საშუალო სკოლის მუზეუმში). სოფლის ჩრდილო-აღმოსავლეთით დგას VIII–IX საუკუნეების ქართული ხუროთმოძღვრების ძეგლი, ქვის კედლით შემოზღუდული [[ზემო ალვანის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია|იოანე ნათლისმცემლის სამნავიანი ბაზილიკა]]. ბაზილიკის მახლობლად მაღალ მთაზე მდებარეობს ლევან კახთა მეფის სასახლის — [[ცხრაკარას სასახლის კომპლექსი|„ცხრაკარას“]] ნანგრევები. ==დემოგრაფია== {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2002|2002]] || 4 986 || || |- | [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|2014]] || {{კლება}} 3 306 || || |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 3 002 || 1438 || 1564 |} ==ისტორიული ძეგლები== [[ფაილი:Akhmeta Municipality Map.png|მინი|250პქ|მარცხნივ|ახმეტის მუნიციპალიტეტი]] * ბზიანის საყდარი * ეფროსის ეკლესია * იახსარის ეკლესია * [[ზემო ალვანის კვირაცხოვლის ეკლესია|კვირაცხოვლის ეკლესია]] * [[ზემო ალვანის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია|ნათლისმცემლის ეკლესია]] * სამარხი * [[ზემო ალვანის სამების ეკლესია|სამების ეკლესია]] * ღვთაების ეკლესია * ღვთისმშობლის ეკლესია * [[ცხრაკარას სასახლის კომპლექსი|ცხრაკარა - სასახლე]] * წმ. გიორგის ეკლესია * წმ. მარიამის ეკლესია ==ლიტერატურა== {{commonscat|Zemo Alvani}} {{ქე|3|341}} {{ქსე|4|506}} {{სძა|2|80|აფრასიძე გ.}} * დედაბრიშვილი შ., რუსიშვილი რ., ზემო ალვანის შუაბრინჯაოს ხანის სამარხი, კრ.: კახეთის არქეოლოგიური ექსპედიციის შრომები, ტ. 4, თბ., 1980. * Чубинашвили Г. Н., Архитектура Кахетии, Тб., 1959. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] tvp2pzymwcwedjjsw6238k8566g8tsp კასრისწყალი 0 78121 5420683 4614836 2026-06-25T05:00:32Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420683 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კასრისწყალი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 17|lat_sec = 17.4 |lon_dir = E|lon_deg = 46|lon_min = 27|lon_sec = 56.1 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკა = |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = კასრისწყალი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = ელდარი |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 500 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 214<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title= მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 49,1 %<br />[[აზერბაიჯანელი]] 36,4 %<br />[[სომხები]] 11,7 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''კასრისწყალი''' ([[1966]] წლამდე '''''ელდარი''''') — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]]. მდებარეობს [[შირაქის ვაკე]]ზე, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 500 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 162 [[კილომეტრი]], [[დედოფლისწყარო]]დან 45 კილომეტრი, გარშემორტყმულია [[დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი]]ს ტერიტორიით. აქ არის ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლების [[ზემო ალვანი]]სა და [[ქვემო ალვანი]]ს მეცხვარეების საზამთრო საძოვრების ცენტრალური დასახლება. სოფლის ახლოს მდებარეობს არქეოლოგიური ძეგლი [[კასრისწყლის გორასამარხები]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 214 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 352|| 180|| 172 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 214|| 113|| 101 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 154 || 71 || 83 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|5|428}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 5hu6ie3ep4wp34u2u2qed631jh1hps8 კოღოთო 0 78122 5420690 4394632 2026-06-25T05:10:41Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420690 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კოღოთო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 27 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 23|lon_sec = 20 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ოჟიო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 460 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 415<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,8 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''კოღოთო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ოჟიო]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 460 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 20 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 364 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 497|| 237|| 260 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 415|| 201|| 214 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 364 || 187 || 177 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[კოპალას ეკლესია]] *[[კოღოთოს ეკლესია]] *[[კოღოთოს უსანეთის ეკლესია]] *[[ჭართანულების ეკლესია]] *[[ჯანაანის ღვთისმშობლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|5}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] pwtr7cs5y5rvm00youd4pzzj4n38nlr კოჯორი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 78123 5420753 4394602 2026-06-25T09:35:48Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420753 wikitext text/x-wiki {{მმ*|კოჯორი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კოჯორი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village kodjori Akhmeta.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = კოჯორის ხედი (მარჯვნივ) |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 28 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 15|lon_sec = 32 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 640 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 19<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 73,7 %<br />[[ოსები]] 15,8 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Kojori (Akhmeta district) }} '''კოჯორი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ქისტაური]]ს [[თემი]], მდებარეობს [[გომბორის ქედი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 640 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 7 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 15 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 38|| 19|| 19 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 19|| 6|| 13 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 15 || 8 || 7 |} == ლიტერატურა == {{ქსე|6|10}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] l8t0m8hbr8qiu5kg5pml7shsxhq4nec კუწახტა 0 78124 5420736 4394592 2026-06-25T09:23:24Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420736 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კუწახტა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 06|lat_sec = 15 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 13|lon_sec = 00 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 81<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 93,8 %<br />[[ოსები]] 3,7 %<br />[[სომხები]] 2,5 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''კუწახტა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 13 [[კილომეტრი]]. სოფელში დაიბადა პოეტი [[რევაზ ასაევი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 81 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 103|| 44|| 59 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 81|| 44|| 37 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 40|| 17|| 23 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[კუწახტის ამაღლების ეკლესია]] *[[კუწახტის ეკლესია]] *[[ლომისის სალოცავი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|91}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] tuj1qm070zcrp3iptkwu3h9k6zh0061 მაღრაანი 0 78125 5420685 4394628 2026-06-25T05:06:38Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420685 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = მაღრაანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 06|lat_sec = 00 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 21|lon_sec = 20 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = მაღრაანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 500 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 411<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 96,6 %<br />[[ოსები]] 2,4 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''მაღრაანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], მდებარეობს [[მდინარე]] [[მაჭარეული]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა [[შენაკადი]]) ნაპირებზე. [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[არგოხი]], [[ფიჩხოვანი]]). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 500 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 25 [[კილომეტრი]]. სოფლის მიდამოებშია [[ბაბანეურის სახელმწიფო ნაკრძალი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 411 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 577|| 282|| 295 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 411|| 210|| 201 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 334 || 161 || 173 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბერიკაანთ ხატი]] *[[ბრმა ჯვარი]] *[[მაღრაანის ბზიანის საყდარი]] *[[მაღრაანის კოშკი]] *[[მაღრაანის მთავარანგელოზთა ეკლესია]] *[[მაღრაანის ქაშვეთის ეკლესია]] *[[მაღრაანის ღვთაების ეკლესია]] *[[მაღრაანის ღვთაების ეკლესია (XVIII საუკუნე)|მაღრაანის ღვთაების ეკლესია]] *[[მაღრაანის ციხისჯვრის ეკლესია]] *[[მაღრაანის წამებულის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|6|506}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] kydyhw2urjv9thghgwyc4u3ibndavz6 ნადუქნარი 0 80002 5420761 4394614 2026-06-25T09:42:33Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420761 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ნადუქნარი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = VIllages Shaxvetila end Naduknari.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = სოფლები შახვეტილა (უკანა პლანზე) და ნადუქნარი (წინა პლანზე)<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 03|lat_sec = 41 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 06|lon_sec = 38 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 680 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 12<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 58,3 %<br />[[ოსები]] 33,3 %<br />[[სომხები]] 8,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ნადუქნარი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[შახვეტილა]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ილტო]]ს მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 680 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 10 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 11 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 25|| 14|| 11 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 12|| 7|| 5 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 11 || 6 || 5 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|288}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] tqn4dl59zfdxprmzz4nzfvm7tx4nb8d ომალო (ხალაწანის თემი) 0 80003 5420769 4394622 2026-06-25T09:48:10Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420769 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ომალო (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ომალო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 10|lat_sec = 59 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 19|lon_sec = 19 |CoordAddon = type:city(40361)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ხალაწანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 720 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 822<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 94,9 %<br />[[ქართველები]] 4,0 %<ref>[http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm georgia-ethnic-2014]</ref> |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Omalo, Pankisi Gorge }} '''ომალო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ხალაწანი]]ს [[თემი|თემში]]<ref name="აღწერა 2014" />, [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 720 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 24 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 806 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 1221|| 617|| 604 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 822|| 399|| 423 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 806 || 386 || 420 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ომალოს წმინდა გიორგის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|523}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 9fzrkjf6kjyc7ryh2d7yt5b5t6ye4o2 ოჟიო 0 80008 5420688 4394633 2026-06-25T05:09:21Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420688 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ოჟიო |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village Ojio.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = <center>სოფელ ოჟიოს ხედი<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small></center> |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 40 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 22|lon_sec = 44 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ოჟიო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 520 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 680<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 98,8 %<br />[[ჩეჩნები]] 0,9 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Ozhio }} '''ოჟიო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[ალავერდი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ალავერდი]], [[კოღოთო]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 520 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 17 [[კილომეტრი]]. ==ისტორია== ოჟიო ისტორიულ წყაროებში [[XV საუკუნე|XV საუკუნიდან]] იხსენიება. [[ალექსანდრე I დიდი|ალექსანდრე I-ს]] ([[1412]]-[[1442]] წწ.) სოფელი [[სვეტიცხოველი|სვეტიცხოვლისთვის]] შეუწირავს. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნის]] შუა წლებიდან [[ანდრონიკაშვილები|ანდრონიკაშვილებს]] ეკუთვნოდა. [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნიდან]] სოფლის ყმა-მამულზე წილი დაუდევს [[ალავერდი|ალავერდის წმინდა გიორგის მონასტერსაც]]. სოფელი ოჟიო, როგორც მნიშვნელოვანი პუნქტი, XVIII საუკუნის გერმანელ მეცნიერსა და მოგზაურს ი. ა. გიულდენშტედტსაც აქვს მოხსენიებული. XVI-XVIII საუკუნეებში, იმდროინდელი ტერიტორიული დაყოფით, ოჟიო შედიოდა თიანეთის სამოურავოში, რომელსაც ჩოლოყაშვილები განაგებდნენ. [[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] გაუქმებისა და რუსული მმართველობის დამყარების შემდეგ სოფელი [[თიანეთის მაზრა|თიანეთის მაზრაში]] შევიდა. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 572 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 810|| 396|| 414 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 680|| 347|| 333 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 572 || 288 || 284 |} == ცნობილი ადამიანები == * [[ლუარსაბ ანდრონიკაშვილი]] — ქართველი მეცნიერი, იურისტი და საზოგადო მოღვაწე. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბაიხოს სამების ეკლესია]] *[[ოჟიოს კვირაცხოვლის ეკლესია]] *[[ოჟიოს კოშკები]] *[[ოჟიოს წმინდა თომას ეკლესია]] *[[ოჟიოს წმინდა ნინოს ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|7|551}} {{სძა|2|131|კახაძე კ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] rolnuz6fex9qvw7e0jh6yzgh36boxam საბუე (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 80014 5420762 4394615 2026-06-25T09:42:58Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420762 wikitext text/x-wiki {{მმ*|საბუე (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = საბუე |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village of sabue (Akhmeta).jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = სოფელ საბუის ხედი<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 03|lat_sec = 11 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 07|lon_sec = 29 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 650 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 13<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 46,2 %<br />[[ოსები]] 46,2 %<br />[[ქისტები]] 7,6 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Sabue (Akhmeta District) }} '''საბუე''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[შახვეტილა]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[გომბორის ქედი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთაზე, [[მდინარე]] [[ილტო]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა [[შენაკადი]]) მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 650 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 8 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 13 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 24|| 12|| 12 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 13|| 7|| 6 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 15 || 7|| 8 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პატარა ხატი]] *[[საბუის კოშკი]] *[[საბუის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[საბუის წმინდა გიორგის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|8|569}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] qvz8xfbqe7chta8ba82t8cgntskzd9i საკობიანო 0 80015 5420729 4394593 2026-06-25T09:19:15Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420729 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = საკობიანო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village Sakobiano.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 07|lat_sec = 11 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 15|lon_sec = 11 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 435<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 98,4 %<br />[[ოსები]] 0,9 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Sakobiano }} '''საკობიანო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[ბაყილოვანი]], [[დედისფერული]], [[კუწახტა]], [[ქორეთი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ქორეთი]], [[ყვარელწყალი]], [[ხევისჭალა]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 12 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 435 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 564|| 277|| 287 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 435|| 221|| 214 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 476 || 240|| 236 |} == ისტორია == სოფლის მიდამოებში აღმოჩენილია სხვადასხვა არქეოლოგიური [[ძეგლი]]. [[1965]] წელს სოფლის ჩრდილო-[[დასავლეთი]]თ, მაჩუტახევისა და პირველახევის ტერასებზე, შესწავლილია შუა [[ბრინჯაოს ხანა|ბრინჯაოს ხანის]] მცირეინვენტარიანი რამდენიმე სამარხი და გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის ადრეული ეტაპის 21 [[ორმოსამარხი]]. სამარხები ოთხკუთხა ქვაყრიანია, რითაც ჩრდილო კავკასია ამავე ხანის სამარხებს ემსგავსება. ადამიანის ძვლები და ნივთები ცუდად იყო დაცული. აღმოჩნდა ნაძერწი მოყვითალო-მონაცრისფროდ და მოყავისფროდ გამომწვარი თიხის ჭურჭელი. ფორმით, დამზადების ტექნიკითა და შემკულობით მასალა ჩრდილო-აღმოსავლურ კავკასიურ ([[დაღესტანი]]) კერამიკას უახლოვდება და უცხოა ალაზნის ველის ძეგლებისათვის. აღმოჩნდა აგრეთვე ადგილობრივი გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის ადრინდელი საფეხურის კერამიკა - წრეებად დაღარულზედაპირიანი და ფრჩხილისებრჭდეებიანი შავზედაპირიანი, ნაცრისფერსარჩულიანი ჩარხზე ნაკეთები ჭურჭელი. სამარხებში ნაპოვნია აგრეთვე ბრინჯაოს ფოთლისებრი [[სატევარი]], სამხვია რგოლები, სასაფეთქლე საკიდი, სარდიონის მძივები და სხვა. არქეოლოგთა აზრით, გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის ადრეულ ეტაპზე ადგილობრივი ეთნიკური ელემენტი ჩრდილო კავკასიურმა შეცვალა, მომდევნო პერიოდში (ძვ. წ. II-I ათასწლეულის მიჯნა) კი მათი ადგილი ისევ ადგილობრივმა ტომებმა დაიკავეს. სოფლის მიდამოებში გამოვლენილია აგრეთვე გვიანდელი ბრინჯაოს ხანის სამარხები, შუა ფეოდალური ხანის კულტურული ფენები, გვიანდელი ფეოდალური ხანის მრავალი უინვენტარო სამარხი და სხვა. ადგილ „ახმეტის ჯვარზე“ აღმოჩენილია ადრინდელი ფეოდალური ხანის [[ნასოფლარი]], [[მარანი]] და ქვაყუთის ტიპის სამარხები, ადგილ „საყდარზე“ — ამავე ხანის პატარა საყდარი და ქვის [[საწნახელი|საწნახლები]]. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[საკობიანოს ლომისის ეკლესია]] *[[საკობიანოს ღვთისმშობლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== *Труды Кахетинской археологическои экспедиции, т. 1, Тб., 1969 {{ქსე|8|678|გოგაძე ე.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 5jj8eeo7q76j1hnty5te1shw1wwthzs კალმარის უნია 0 80232 5420595 4662395 2026-06-24T17:08:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420595 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:The Kalmar Union at the beginning of the 16 Century.PNG|thumb| კალმარის უნია XVI საუკუნის დამდეგს]] '''კალმარის უნია''' ([[დანიური ენა|დან.]], [[ნორვეგიული ენა|ნორვ.]], [[შვედური ენა|შვედ]]. Kalmarunionen) — დანიელ მეფეთა უზენაესობით [[დანია|დანიის]], [[ნორვეგია|ნორვეგიისა]] და [[შვედეთი]]ს სამეფოების გაერთიანებების სერია პირად უნიად [[1397]]-[[1523]] წლებში. ეს ქვეყნები სუვერენიტეტზე უარს ამბობდნენ, მაგრამ, თავისუფლებას ინარჩუნებდნენ. ინტერესთა დაცილებამ (განსაკუთრეულად, დანიის ბატონობით შვედეთის უკმაყოფილებამ) 1523 წელს უნია საბოლოოდ დაშალა. == კავშირის შეკვრა == უნია [[სკანდინავია]]ში [[გერმანია|გერმანიის]] ეკონომიკური და პოლიტიკური ექსპანსიის საპირწონედ შეიქმნა XIV საუკუნეში. ამ დროისათვის თავისუფალ ქალაქებსა და [[ჰანზა]]ს სკანდინავიაში ვაჭრობა უკვე მონოპოლიზებული ჰქონდათ. [[1364]] წელს შვედეთის უკანასკნელი მეფე — [[ფოლკუნგების დინასტია|ფოლკუნგების დინასტიიდან]] — [[მაგნუს ერიქსონი]], რომელიც 1319 წლიდან ნორვეგიის მეფეც იყო, განდევნეს და გერმანიის ჰერცოგი [[ალბრეხტ მაკლენბურგელი]] აირჩიეს. სამეფო კარის უკმაყოფილო ნაწილმა მეფე [[ვოლდემარ ატერდაგი]]ს ქალიშვილი — მაგნუს ერიქსონის ვაჟისა და თანამმართველის, [[ჰოკონ VI|ჰოკონის]] ქვრივი — დედოფალი დანიისა [[მარგარიტა დანიელი|მარგარიტა]] იწვია, რათა ტახტზე აეყვანათ უასაკო ვაჟ [[ოლაფ IV|ოლაფთან]] ერთად. [[1380]] წელს დანია და მასზე ეკონომიკურად დამოკიდებული ნორვეგია მარგარიტა დანიელის მმართველობით პირად უნიაში გაერთიანდნენ. [[1387]] წელს მარგარიტას ვაჟი ოლაფი გარდაიცვალა; და მარგარიტა „შვედეთის სრულუფლებიან მთავრინად და კანონიერ მბრძანებლად“ იქნა გამოცხადებული. [[1389]] წელს შვედეთის მეფე ალბრეხტს გაერთიანებულმა შვედურ-დანიურმა ლაშქარმა სძლია და იმხანად დანია-შვედეთის საზღვართან მდებარე [[კალმარის ციხესიმაგრე]]ში უნიის შექმნაზე მოაწერინა ხელის. შვედეთის, ნორვეგიისა და დანიის მეფე გახდა დედოფალ მარგარიტას მცირეწლოვანი ვაჟი [[ერიკ პომერანელი]]. == კონფლიქტი == მარგარიტას მმართველობისას სამეფო ხელისუფლება სულ უფრო ძლიერდებოდა, რაც გვირგვინოსანსა და არისტოკრატიას შორის სულ უფრო მეტ ბზარს აჩენდა, თუმცა, ამან ერიკის (1412—1439 წწ.) მმართველობისასღა იჩინა თავი ღია ამბოხების სახით. მარგარიტა ალბრეხტთან კონფლიქტმა მიიყვანა შეთანხმებამდე, რითიც ჰანზის კავშირი სკანდინავიაში დომინანტად აღიარა. ერიკი კი პირიქით, [[ლუბეკი]]სა და ჰანზისგან ცდილობდა გათავისუფლებას, რამაც ომი გამოიწვია. ომებმა [[შლეზვიგ-ჰოლშტეინი|შლეზვიგ-ჰოლშტეინში]], [[მაკლენბურგი|მაკლენბურგსა]] და [[პომერანია]]ში შვედეთის მოსახლეობისთვის ბეგარა გაზარდა და დააზიანა შვედეთიდან რკინის ექსპორტი, რამაც ენგელბრექტ ენგელბრექტსონის მეთაურობით [[დალარნი|დალარნში]] აჯანყება გამოიწვია. [[1435]] წელს იგი მმართველად აირჩიეს, მაგრამ, მალევე მოაკვდინეს. ბრძოლა სამეფო კარის ლიდერმა კარლ კნუტსონ ბუნდემ გააგრძელა, რომელიც [[1438]] წელს [[რიქსდაგი|რიქსდაგმა]] ქვეყნის მმართველად აირჩია. ერიკი გადააყენეს როგორც უნიის მეფე და მისი ადგილი მისმა ძმისწულმა [[ქრისტოფერ ბავარიელი|ქრისტოფერ ბავარიელმა]] დაიკავა. ქრისტოფერი უშვილო გამოდგა და მისი გარდაცვალების შემდეგ [[1448]] წელს ხელისუფლების ვაკუუმი შეიქმნა. შვედეთმა ახალ მეფედ კარლ კნუტსონი უნიის შვედეთის გვირგვინქვეშ აღორძინების მიზნით აირჩია. მომდევნო წელს კარლი ნორვეგიის მეფედ აირჩიეს, მაგრამ დანიის ახალი მეფე [[ქრისტიან I ოლდენბურგელი]] გახდა. მომდევნო 70 წელი შვედეთსა და დანიას შორის უნიაში პირველობისათვის ძიძგილაობაში გაილია. შვედეთის რეგენტის [[სტენ სტურე]]ს გარდაცვალების შემდეგ [[1503]] წელს შინაომში [[ქრისტიან II დანიელი]] ჩაერია. [[1517]] წელს თავის შვედ მომხრეებზე დაყრდნობით მან უნიის აღდგენა სცადა. ორი უშედეგო (1517-1518 წწ) მცდელობის შემდეგ [[1520]] მან ტბა [[ოსუნდენი|ოსუნდენზე]] ბრძოლა მოიგო, სადაც სასიკვდილოდ დაიჭრა მისი მოწინააღმდეგე სტენ სტურე; ქრისტიან დანიელმა [[სტოკჰოლმი]] დაიკავა. [[1520]] წელს აერიდა რა სტოკჰოლმში მომდევნო სისხლისღვრას [[გუსტავ ეიქსონ ვაზა]] [[სმოლანდი]]ს ტყეებში ახალ აჯანყებას ჩაუდგა სათავეში, შედეგად, [[შვედები|შვედებმა]] [[1521]] წელს [[დანიელები]] ისევ განდევნეს. [[1523]] წელს [[სტრენგნესი|სტრენგნესში]] გუსტავ ერიქსონი შვედეთის მეფედ აირჩიეს, რამაც საბოლოოდ დაშალა უნია. == საბოლოო დაშლა == კალმარის უნიის ნარჩენებმა [[1536]] წლამდე იარსება, როდესაც დანიამ ნორვეგია საკუთარ პროვინციად გამოაცხადა და დანიურ-ნორვეგიულ უნიას ჩაეყარა საფუძველი დანიის შესამჩნევი უპირატესობით. ნორვეგია საკუთარ კანონებსა და ზოგიერთ სახელმწიფო ინსტიტუტს ინარჩუნებდა, მაგრამ, მისი კუთვნილი ტერიტორიები — [[ისლანდია]], [[გრენლანდია]] და [[ფარერის კუნძულები]] დანიის მმართველობას დაექვემდებარა. [[1814]] წელს დანია იძულებული შეიქმნა, ნორვეგია შვედეთის მეფისთვის გადაეცა. ამ მოვლენებმა [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] შუა ხანებში კალმარის უნიის ერთიან მონარქიად აღდგენის ([[ფინეთი]]ს გამოკლებით) მსურველთა მოძრაობა გამოიწვია. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.tacitus.nu/historical-atlas/scandinavia/union.htm კალმარის უნია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201104014100/http://www.tacitus.nu/historical-atlas/scandinavia/union.htm |date=2020-11-04 }} - კალმარის უნიის რუკები [[კატეგორია:სკანდინავია]] [[კატეგორია:დანიის ისტორია]] [[კატეგორია:ნორვეგიის ისტორია]] [[კატეგორია:შვედეთის ისტორია]] [[კატეგორია:ევროპის ისტორია]] fnbtvwdkrtwitlau2rvdi57jb40ig8s საჩალე 0 80512 5420754 4394603 2026-06-25T09:36:25Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420754 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = საჩალე |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 00|lat_sec = 09 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 15|lon_sec = 15 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 520 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 35<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 88,6 %<br />[[ოსები]] 11,4 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''საჩალე''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] [[ქისტაური]]ს [[თემი]], [[ზემო ალაზნის სარწყავი სისტემა|ზემო ალაზნის სარწყავი სისტემის]] მარცხენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 520 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 3 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 31 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 38|| 17|| 21 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 35|| 18|| 17 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 31 || 17 || 14 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ალბურუშვილების ეკლესია]] *[[საჩალის ბზიანის საყდარი]] *[[საჩალის ეკლესიები]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|9|210}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] pjc25ybbxq3582eec7wkqoxjal0tdvp შახვეტილა 0 81206 5420759 4394616 2026-06-25T09:41:16Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420759 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = შახვეტილა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = VIllages Shaxvetila end Naduknari.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = სოფლები შახვეტილა (უკანა პლანზე) და ნადუქნარი (წინა პლანზე)<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 04|lat_sec = 34 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 06|lon_sec = 20 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 680 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 99<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 96,0 %<br />[[ოსები]] 3,0 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Shakhvetila }} '''შახვეტილა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], მდებარეობს [[მდინარე]] [[ილტო]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე. [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[ბუხრები]], [[ვეძები]], [[ნადუქნარი]], [[საბუე (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|საბუე]], [[ჩაჩხრიალა]], [[ჭართალა]], [[ჯაბური]]). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 680 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 11 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 66 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 113|| 58|| 55 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 99|| 52|| 47 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 66 || 36|| 30 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[შახვეტილის ეკლესიები]] *[[შახვეტილის კვირაცხოვლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|696}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] kw6lj06njw1ffp3niobr4o8w43ewj33 ჩაჩხრიალა 0 81207 5420763 4394617 2026-06-25T09:43:39Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420763 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ჩაჩხრიალა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 02|lat_sec = 34 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 09|lon_sec = 24 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = შახვეტილა |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 640 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 35<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 91,4 %<br />[[ოსები]] 8,6 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ჩაჩხრიალა''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[შახვეტილა]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ილტო]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა შენაკადი) ხეობაში. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 640 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 5 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 20 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 53|| 29|| 24 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 35|| 21|| 14 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 20 || 13 || 7 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩაჩხრიალის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[ჩაჩხრიალის წმინდა გიორგის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|91}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 19voq3gxeh7gszaa5r38velnhteehu2 ჯოყოლო 0 81211 5420771 4394638 2026-06-25T09:49:50Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420771 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ჯოყოლო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Pankisi Valley. Village Jokolo.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 10|lat_sec = 12 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 23 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჯოყოლო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1855 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 665 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 737<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 93,6 %<br />[[ქართველები]] 3,8 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = 0911 |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Jokolo }} '''ჯოყოლო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს. [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[ბირკიანი]], [[ძიბახევი]]). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 665 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 18 [[კილომეტრი]]. სოფლის მახლობლად არის [[ბაწარის სახელმწიფო ნაკრძალი]]. სოფელში დგას ორი [[მეჩეთი]] ერთი სუფიური და მეორე სალაფიტური, ასევე სოფელში მეჩეთთან ახლოს დგას [[ჯოყოლოს კვირაცხოვლის ეკლესია|ეკლესია]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 690 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 1228|| 596|| 632 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 737|| 352|| 385 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 690 || 308 || 382 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჯოყოლოს ეკლესიები]] *[[ჯოყოლოს კვირაცხოვლის ეკლესია]] *[[ჯოყოლოს კოშკი]] == ლიტერატურა == {{ქსე|11|576}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 81j7sq34z78v7zx166nz4b009zclwls ქისტაური 0 81213 5420747 4533185 2026-06-25T09:29:41Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420747 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ქისტაური |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = St. nino church of kistauri.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = [[ქისტაურის წმინდა ნინოს ეკლესია]]<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small> |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 33 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 17|lon_sec = 15 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = მუქუეთი |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 540 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 1729<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,1 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Qistauri }} [[ფაილი:Akhmeta Municipality Map.png|მინი|310პქ|ახმეტის მუნიციპალიტეტი]] '''ქისტაური''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], მდებარეობს [[გომბორის ქედი]]ს ჩრდილო-აღმოსავლეთ კალთის ძირში, [[ახმეტა]]-[[თელავი]]ს საავტომობილო გზაზე. [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: [[არაშენდა (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|არაშენდა]], [[ახალშენი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ახალშენი]], [[ახშანი]], [[ახშნისველები]], [[ინგეთი]], [[კოჯორი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|კოჯორი]], [[ოსიაური]], [[საჩალე]]). [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 540 [[მეტრი]], ახმეტიდან 7 [[კილომეტრი]], [[თბილისი]]დან 170 კმ. [[თელავი]]დან 27 კმ. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1604 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 2284|| 1097|| 1187 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 1729|| 856|| 873 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 1604 || 783 || 821 |} == ისტორია და ღირსშესანიშნაობა== სოფლის მახლობლად ადგილ [[ბადაანი|ბადაანსა]] და კალაპნებში, მიწის ზედაპირზე მოპოვებულია შუა [[პალეოლითი]]ს ხანის სხვადასხვა ტიპის ნუკლეუსები, ანატკეც-ლამელები და მათ საფუძველზე ნაკეთები იარაღი. სოფელში მდებარეობს [[რაფიელ ერისთავი]]ს [[ქისტაურის რაფიელ ერისთავის სახლ-მუზეუმი|სახლ-მუზეუმი]]. სოფელი ქისტაური ახმეტის მუნიციპალიტეტის ერთ-ერთი ულამაზესი სოფელია. იგი ღირსშესანიშნავია რაფიელ ერისთავის სახლ-მუზეუმით, საუკუნოვანი სკოლით, შრომითი და კულტურული ტრადიციებით. სოფელი მდებარეობს [[ალაზნის ველი]]ს დასავლეთით – [[გომბორის ქედი|ცივ-გომბორის]] მთების კალთების გაგრძელებაზე: [[კავკასიონი]]ს მთებისა და ცივ-გომბორის მთების განშტოების დასაწყისში. სოფლიდან იშლება ალაზნის ველის შესანიშნავი ხედი. ქისტაური წარმოიშვა სოფელი მუქუეთის მიგრაციის შედეგად. მუქუეთის მიგრაციის მიზეზი იყო მოსახლეობაზე [[ლეკები]]ს ხშირი თავდასხმები, რაც გამანადგურებელი იყო სოფლისთვის. ცოცხლად გადარჩენილი მოსახლეობის ნაწილმა დატოვა სოფელი და გადაინაცვლა მუქუეთიდან 1 კმ-ის დაშორებულ ტერიტორიაზე, სამხრეთ-დასავლეთის მიმართულებით (ტყესთან ახლოს, ტყე თავშესაფრად გამოადგებოდათ საჭიროების შემთხვევაში). გადმოცემის თანახმად, პირველი მოსახლეები ვინმე ქისტაურები იყვნენ, ამიტომ შეერქვა სოფელს ქისტაური. ქისტაურის განვითარების ისტორია პირდაპირ კავშირშია [[არაგვის ერისთავები|არაგვის ერისთავების]] ისტორიასთან. სოფლის საგანმანათლებლო-კულტურულ განვითარებაზე განსაკუთრებით დიდი როლი ითამაშა [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] პოეტისა და ერისკაცის [[რაფიელ ერისთავი]]ს პიროვნებამ და ოჯახმა. [[რაფიელ ერისთავი]] იმ ზვიადი არაგვის ერისთავების შთამომავალია, რომელთა ფეოდალური სამფლობელო დიდ როლს თამაშობდა საუკუნეების განმავლობაში [[საქართველოს ისტორია]]ში. XIX საუკუნის 50-იანი წლებისთვის ბეჟან ერისთავის მემკვიდრეობა საკმაოდ დიდი ორი შტო იყო ქისტაურში, გენერალი კიაზო ერისთავისა და დიდი პოეტისა და ერისკაცის რაფიელ ერისთავის ოჯახების სახით. ამ ორი პიროვნების თუ ოჯახის წყალობით დაუდგამს ფეხი ქისტაურის მიწაზე ბევრ უცხოელ თუ ქართველ საზოგადო მოღვაწეს, [[მარი ბროსე]]სა თუ [[აკაკი წერეთელი|აკაკი წერეთელს]], [[ვაჟა-ფშაველა]]სა თუ [[ილია ჭავჭავაძე]]ს. იმ დროისთვის, წლების მანძილზე ერისთავების სახლი ლიტერატურის მოყვარულთა თავშეყრის ადგილს წარმოადგენდა. ამ ლიტერატურულ სალონში ხშირად იკრიბებოდნენ მაყაშვილები – [[იყალთო (თელავის მუნიციპალიტეტი)|იყალთოდან]], ჩოლოყაშვილები – [[ახმეტა|ახმეტიდან]], სულხანიშვილები – აწყურიდან, „ცისკრის“ რედაქტორი ივანე კერესელიძე და სხვა. ქისტაურში რაფიელ ერისთავს ხშირად სტუმრობდნენ ცნობილი ქართველი მწერლები და მოღვაწეები, აქ ყოფილან [[ილია ჭავჭავაძე]], [[აკაკი წერეთელი]], [[ალექსანდრე ყაზბეგი]] და სხვ. როდესაც [[ქაქუცა ჩოლოყაშვილი]] ტყეში იყო გასული და ბოლშევიკებს ეომებოდა, ყოფილა შემთხვევა, როდესაც ის ერისთავებს სწვევია და საჭმელ-სასმელი წაუღია. რაფიელ ერისთავის შემოქმედების ხალხურობამ, ქართული ზეპირსიტყვიერების საღამოებმა სოფელში, ამ განათლებულ ოჯახებთან ურთიერთობამ, გაშაირებებმა გლეხებთან, წარუშლელი კვალი დააჩნია იქაურ მკვიდრთ და მათ შთამომავალთ. ===XX საუკუნე=== 1917-1921 წწ. [[რევოლუცია]]—სოფელი ქისტაური რევოლუციური იყო. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომში]] წავიდა 489 კაცი, უკან დაბრუნდა 220 მათგანი. სოფელს მიგრაცია არ განუცდია, პირიქით XX საუკუნის 50-იან წლებში სოფელი გაიზარდა მთიანი სოფლებიდან ჩამოსახლებული ხევსურებით, ჩამოსახლება მოხდა ბაკანიდან, ახსაბრიდან და მთის სხვა სოფლებდან. არაბულები დასახლდნენ სოფლის თავში, ხოლო ქიბიშაურები და სხვა გვარის წარმომადგენლები სოფლის ბოლოში. ქისტაურში კოლმეურნეობა შეიქმნა 1933 წელს. პირველი თავმჯდომარე იყო გიორგი ღადალაშვილი. 1972 წელს კოლმეუნრეობა გადაკეთდა მეურნეობად. 1940 წელს ქისტაურის მკვიდრმა სტახანოველმა მეაბრეშუმე ქალმა ოსანა აივაზაშვილმა აღმოაჩინა აბრეშუმის მურის მოყვანის ჩქაროსნული მეთოდი, რის გამოც სტალინური პრემიის ლაურეატობა მიიღო. ==სწავლა-განათლება== მიუხედავად იმისა, რომ რაფიელ ერისთავი ბავშვობიდან წასული იყო სოფლიდან, იგი დღენიადაგ ზრუნავდა მასზე. [[1886]] წელს მან მიმართა წერა-კითხვის გამავრცელებელ საზოგადოებას ქისტაურში სკოლის გახსნის თაობაზე. ამავე წელს ქისტაურში გაიხსნა ორწლიანი სასწავლებელი, რომელიც რამდენიმე წელში ოთხწლიანად გადაკეთდა და ეწოდა პირველი საფეხურის სკოლა, ხოლო 1933 წელს კოლმეურნე-ახალგაზრდობის შვიდწლიან სკოლად გადაკეთდა და იგი გადაიტანეს ერისთავების სასახლეში, რომელიც ეკუთვნოდა თავად კიაზო ერისთავს, სკოლა მოათავსეს მეორე სართულზე, პირველ სართულზე მდებარეობდა კიაზოს ცნობილი ღვინის [[მარანი]]. 1941 წელს სკოლა სრულ საშუალო სკოლად გადაკეთდა, რ. ერისთავის სახელი მიენიჭა და სკოლის ეზოში დაიდგა მისი ძეგლი. 1976 წელს ქისტაურის საშუალო სკოლასთან შეიქმნა ქიმიის სკოლა – კლუბი, რაიონის ქიმიით განსაკუთრებულად დაინტერესებული მოსწავლეთა და კურსდამთავრებულთათვის. 1984 წელს მოსწავლეთა კომიტეტის ინიციატივით სკოლაში გაიხსნა საბრძოლო დიდების მუზეუმი. 2007 წელს სკოლამ მოიპოვა გამარჯვება ნიკო ნიკოლაძის პროექტში „ღია სპორტული მოედნების მოწყობა“- კეთილმოეწყო სკოლის სპორტული მოედანი, შემოღობილ იქნა 1 ჰა ფართობი სპორტული მოედნისა. == ღირსშესანიშნაობები == * [[ბადაანი]] * [[ერისთავების ციხე]] * [[ქისტაურის ეკლესიები]] * [[ქისტაურის ნათლისმცემლის ეკლესია]] * [[ქისტაურის რაფიელ ერისთავის სახლ-მუზეუმი]] * [[ქისტაურის სამაროვანი]] * [[ქისტაურის წმინდა ნინოს ეკლესია]] * [[ციხიანხევი]] == გალერეა == <gallery> Museum of rafiel eristavi.jpg|<center>[[რაფიელ ერისთავის სახლ-მუზეუმი]]<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small></center> Kvelatsminda of kistauri.jpg|<center>ქისტაურის ყველაწმინდა<br /><small>ჯაბა ლაბაძის ფოტო</small></center> Village kistauri.jpg|ქისტაურის ხედი [[ალაზნის ვაკე|ალაზნის ვაკისა]] და [[კავკასიონი]]ს ფონზე </gallery> ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|537}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] o42601kdlxmatb4qs890dnsgjohydp0 წინუბანი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 81216 5420674 4394576 2026-06-25T04:51:42Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420674 wikitext text/x-wiki {{მმ*|წინუბანი}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = წინუბანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 07|lat_sec = 07 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 16|lon_sec = 40 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = დუისი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 336<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 83,6 %<br />[[ჩეჩნები]] 11,9 %<br />[[ქართველები]] 2,7 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''წინუბანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], ([[დუისი]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 16 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== [[2014|2014 წლის]] აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 336 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| 336|| 170|| 166 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 307|| 159 || 148 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|330}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 3r7nw2squl0fuk9z8517n41shyawh29 ხორბალო 0 81217 5420676 4536880 2026-06-25T04:54:55Z Jaba1977 3604 5420676 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ხორბალო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 03|lat_sec = 56 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 14|lon_sec = 07 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ალვანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 560 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 45<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ხორბალო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ალვანი]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 560 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 5 [[კილომეტრი]]. [[2014|2014 წლის]] აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 45 ადამიანი. ==დემოგრაფია== {| class="wikitable" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! მამაკაცი !! ქალი |- | 2002<ref>{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-census2002.htm |title=pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა |access-date=2020-06-13 |archive-date=2022-07-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220707012520/http://pop-stat.mashke.org/georgia-census2002.htm }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf|title=საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი|accessdate=2012-07-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf|archivedate=2013-09-19}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf|title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები|accessdate=2012-07-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf|archivedate=2013-09-19}}</ref> || 77 || — || — |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{კლება}} 45|| — || — |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 27|| 12 || 15 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|498}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 1wi1xr5p03mp3i02c1b386trrbdygs2 ქვემო ალვანი 0 81219 5420744 4394644 2026-06-25T09:28:10Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420744 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ქვემო ალვანი |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Kvemo Alvani, Georgia (Photo A. Muhranoff).jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 03|lat_sec = 13 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 21|lon_sec = 20 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქვემო ალვანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 460 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 2489<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,6 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Kvemo Alvani }} '''ქვემო ალვანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[თემი]]ს ცენტრი (სოფლები: ქვემო ალვანი, [[ბაბანეური]]). მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 460 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 15 [[კილომეტრი]]. სოფელში მოქმედებს კომპიუტერული ცოდნის ცენტრი.<ref>[http://us7.campaign-archive1.com/?u=95d42acd572fbe5eb1a69c8ce&id=85c917b887&e=2271ca01e3 კომპიუტერის ცოდნის გამავრცელებელი საზოგადოება]</ref> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 341 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002 <ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 3407|| 1628|| 1779 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 2489|| 1267|| 1222 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 2341 || 1145 || 1196 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ქვემო ალვანის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|512}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] meerivvucy91tvtgb13h6r2soqekciz ქვემო ხალაწანი 0 81222 5420766 5347767 2026-06-25T09:45:35Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420766 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ქვემო ხალაწანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 08|lat_sec = 48 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 24 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ხალაწანის თემი{{!}}ხალაწანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 680 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 134<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 81,3 %<br />[[ქართველები]] 6,7 %<br />[[ჩეჩნები]] 6,0 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ქვემო ხალაწანი''' — სოფელი [[საქართველო|საქართველოში]], [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტის]] [[ხალაწანის თემი|ხალაწანის ადმინისტრაციულ ერთეულში]] ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობაში]], მდინარე [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 680 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 15 კმ-ში. მინიჭებული აქვს მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი.<ref>[https://www.gov.ge/files/411_53317_322481_671.pdf საქართველოს მთავრობის დადგენილება მაღალმთიან დასახლებათა ნუსხის დამტკიცების შესახებ]{{Dead link|date=მარტი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}, №671, 2015 წლის 30 დეკემბერი.</ref> == ისტორია == ქვემო ხალაწნის ტერიტორიაზე ადამიანის ცხოვრების კვალი ბრინჯაოს ხანას განეკუთვნება. სოფლის მიდამოებში, ადგილ „სალოცავ გორასთან“ შემთხვევით ნაპოვნია ძვ. წ. XVI-XI საუკუნეების [[ორმოსამარხი|ორმოსამარხები]], რომლებშიც აღმოჩნდა თიხის ჭურჭელი და ბრინჯაოს საბრძოლო იარაღები (სატევრები, შუბისპირები, ისრისპირები). სოფლის დაბლა, ალაზნის პირთან, მთების ძირში, ფეოდალური ხანის ნასოფლარია. ქვემო ხალაწნის მიდამოებში შემორჩენილია გვიანდელი შუა საუკუნეების რამდენიმე დარბაზული ეკლესიის ნანგრევები (იხ. [[ქვემო ხალაწნის ეკლესიები]], [[ქვემო ხალაწნის ღვთისმშობლის ეკლესია|ნაეკლესიარი „ღვთისმშობელი“]]). ახლანდელი სოფელი ქვემო ხალაწანი XX საუკუნის I ათწლეულში დააარსეს აქ ჩამოსახლებულმა [[წონა (ჯავის მუნიციპალიტეტი)|წონელმა]] და [[კუდარო|კუდაროელმა]] [[ოსები|ოსებმა]]. ათლწეულების მანძილზე სოფლის მოსახლეობა მონოეთნიკური (ოსური) იყო. 1990-იანი წლების ეკონომიკური კრიზისის და პანკისის ხეობაში [[პანკისის ხეობის კრიზისი|პოლიტიკური დაძაბულობის]] (2001 წელს ქვემო ხალაწანში იყო ჩეჩენი მებრძოლების ერთ-ერთი ბაზა) შედეგად სოფლის დემოგრაფიული მდგომარეობა ძირეულად შეიცვალა. ადგილობრივი ოსების უმეტესობამ სოფელი დატოვა.<ref name="პანკისი">მამისიმედიშვილი ხ., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/323149/1/Pankisi_Warsuli_Da_Tanamedroveoba.pdf პანკისი: წარსული და თანამედროვეობა]. თბ., 2008. — გვ. 196-197, 204, 284-285, 290-292.</ref> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 142 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 1989 || 204|| 108|| 96 |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 122|| 66|| 56 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{ზრდა}} 134|| 61|| 73 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 142 || 70 || 72 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|517}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] tiiz7ne8elqghm94b12aixrk56twnwk შუა ხალაწანი 0 81223 5420770 5348149 2026-06-25T09:48:53Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420770 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = შუა ხალაწანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 08|lat_sec = 16 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 19|lon_sec = 26 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ხალაწანის თემი{{!}}ხალაწანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 700 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 161<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 96,3 %<br />[[ქართველები]] 3,1 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''შუა ხალაწანი''' — სოფელი [[საქართველო|საქართველოში]], [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტის]] [[ხალაწანის თემი|ხალაწანის ადმინისტრაციულ ერთეულში]] ([[კახეთის მხარე]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობაში]], მდინარე [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 700 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 19 კმ-ში. მინიჭებული აქვს მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი.<ref>[https://www.gov.ge/files/411_53317_322481_671.pdf საქართველოს მთავრობის დადგენილება მაღალმთიან დასახლებათა ნუსხის დამტკიცების შესახებ]{{Dead link|date=მარტი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}, №671, 2015 წლის 30 დეკემბერი.</ref> == ისტორია == სოფლებს — შუა ხალაწანს და ქვემო ხალაწანს შორის, პატარა ტერასებზე შემორჩენილია ფეოდალური ხანის ნასოფლარის ნაშთები. თანამედროვე სოფელი შუა ხალაწანი დაარსებულია XX საუკუნის I ათწლეულში ჩაჩნეთიდან (ძირითადად ეხქი, მითხო) გადმოსახლებულების ([[ქისტები]]) მიერ.<ref name="პანკისი">მამისიმედიშვილი ხ., [https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/323149/1/Pankisi_Warsuli_Da_Tanamedroveoba.pdf პანკისი: წარსული და თანამედროვეობა]. თბ., 2008. — გვ. 42, 179, 201.</ref> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 151 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 189|| 95|| 94 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 161|| 78|| 83 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 151 || 69 || 82 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|53}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ogv44rrnenk8bo11fkn90nyc9qm111t ფიჩხოვანი 0 81224 5420687 5391317 2026-06-25T05:07:58Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420687 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ფიჩხოვანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 05|lat_sec = 25 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 19|lon_sec = 42 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = მაღრაანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 460 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 286<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 51,4 %<br />[[ოსები]] 48,3 %<ref name="Census 2014">{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm |title=Ethnic composition of Georgia 2014 |access-date=2021-01-29 |archive-date=2020-12-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201220100552/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm }}</ref> |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ფიჩხოვანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[მაღრაანი]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[მაჭარეული]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა [[შენაკადი]]) მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 460 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 21 [[კილომეტრი]]. სოფელში [[1960]] წელს აღმოაჩინეს [[ფიჩხოვანის განძი|განძი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 206 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 300|| 142|| 158 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 286|| 148|| 138 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 206|| 113 || 93 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პატარა ჯვრის ეკლესია]] *[[ფიჩხოვანის ბზიანი საყდარი]] *[[ფიჩხოვანის განძი]] *[[ფიჩხოვანის ეკლესია]] *[[ფიჩხოვნის კოშკი]] *[[ფიჩხოვანის ნათლისმცემლის ეკლესია]] *[[ფიჩხოვანის წმინდა კვირიკეს ეკლესია]] *[[ქომუს ჯვრის ეკლესია]] *[[ხარჭაშნის ღვთაების ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|338}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] pqft8xzho4lc1gvk6h22jsar5bha10g ქორეთი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 81250 5420738 4632143 2026-06-25T09:24:18Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420738 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ქორეთი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ქორეთი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 05|lat_sec = 42 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 15|lon_sec = 08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 580 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 238<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 46,6 %<br />[[ქართველები]] 45,4 %<br />[[ოსები]] 7,1 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ქორეთი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 580 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 12 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 214 ადამიანი. სოფელი, ძირითადად [[ოსები]]თაა დასახლებული. მათი დიდი ნაწილი 2000 წლიდან [[ახალსამოციქულო ეკლესია|ახალსამოციქულო ეკლესიის]] მიმდევარია.<ref>{{წიგნი | ავტორი=პაპუაშვილი ნ. | ნაწილი=ახალსამოციქულო ეკლესია | სათაური=„რელიგიები საქართველოში“| გამომცემლობა=[[საქართველოს სახალხო დამცველი|სახალხო დამცველის ბიბლიოთეკა]] |ადგილი=თბილისი|წელი=2008| origyear=|ბმული=| isbn=978-9941-0-0902-0| edition=|გვერდები=287}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 125|| 59|| 66 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{ზრდა}} 238|| 130|| 108 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 214 || 113|| 101 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ქორეთის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[ქორეთის წმინდა თევდორეს ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|549}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] nm3sztdk7x2c75oc20hyzp0rn2tmzp6 ყვარელწყალი 0 81251 5420741 4394595 2026-06-25T09:25:47Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420741 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ყვარელწყალი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village kvareltskali.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 08|lat_sec = 23 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 16|lon_sec = 40 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 620 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 295<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 60,3 %<br />[[ქისტები]] 27,8 %<br />[[ჩეჩნები]] 8,5 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ყვარელწყალი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 620 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 17 [[კილომეტრი]]. სოფელში ფუნქციონირებს [[იუსტიციის სამინისტრო]]ს სსიპ სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს [[საზოგადოებრივი ცენტრი]], რომელიც თანამედროვე ინფრასტრუქტურითა და უახლესი ტექნიკით აღჭურვილი სივრცეა, სადაც მომხმარებელს სოფლიდან გაუსვლელად შეუძლია სახელმწიფო და კერძო სექტორის 200-ზე მეტი სერვისით სარგებლობა. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 264 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 299|| 142|| 157 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 295|| 147|| 148 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 264 || 137 || 127 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ყვარელწყლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|637}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] bgw91rvqyedllqms1bg55lmuukzpfcc შენაქო 0 81253 5420775 4394609 2026-06-25T09:53:48Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420775 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = შენაქო |მშობლიური სახელი = <nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Tusheti August 2009 (117).JPG |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 22|lat_sec = 19 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 39|lon_sec = 45 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ომალო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 2080 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 4<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Shenako }} '''შენაქო''' — [[სოფელი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ]] [[საქართველო]]ში, [[კახეთის მხარე|კახეთის მხარის]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[ომალო]]ს [[თემი|თემში]].<ref name="აღწერა 2014" /> მდებარეობს ისტორიულ-გეოგრაფიულ მხარე [[თუშეთი|თუშეთში]]. [[პირიქითი ქედი]]ს სამხრეთ კალთაზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 2080 [[მეტრი|მეტრზე]]. [[ახმეტა|ახმეტიდან]] დაშორებულია 100 [[კილომეტრი]]თ. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 7|| 5|| 2 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 4|| 3|| 1 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==გალერეა== <gallery> ფაილი:Tusheti August 2009 (150).JPG|სოფელი შენაქო ფაილი:Tusheti August 2009 (99).JPG|შენაქო ფაილი:Tusheti August 2009 (134).JPG|შენაქო. ბოსლები ფაილი:From Diklo to Shenako.jpg|შენაქოს ნაბოსლარის ხედი მოპირდაპირე ბორცვიდან </gallery> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[შენაქოს წმინდა გიორგის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|10|714}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] a4okmpgmd7kmvijhe770ohxnd7v073d ჩაბინაანი 0 81256 5420679 4394584 2026-06-25T04:58:02Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420679 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ჩაბინაანი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village chabinaani.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი ჩაბინაანი |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 20 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 20|lon_sec = 16 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 520 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 143<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 93,7 %<br />[[ოსები]] 6,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Chabinaani }} '''ჩაბინაანი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]] [[თემი]]<ref name="აღწერა 2014" />). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა [[შენაკადი]]) მარცხენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 520 [[მეტრი]]. [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 14 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== XX საუკუნის პირველ ნახევარში სოფლის მოსახლეობა 45 კომლს ითვლიდა. მოსახლეობის უმეტესობა [[რაჭა|რაჭის]] მთიანეთიდან ჩამოსახლებულები არიან ([[ჩიკვილაძეები]], [[მაისურაძეები]], [[ბაკურაძეები]]...).<ref>. მარუქაშვილი, ახმეტელი ფალავნები, თელავი, 2004 წელი, გვ. 34</ref> 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 116 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 172|| 85|| 87 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 143|| 68|| 75 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 116 || 63|| 53 |} == ცნობილი ჩაბინაანელები == * [[ფარნაოზ ჩიკვილაძე]] — ქართველი ძიუდოსიტი. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ჩაბინაანის წმინდა კვირიკეს ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|68}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 0zcby2914m496gegofnv0ogd11ondfz ჩარექაული 0 81258 5420756 4394585 2026-06-25T09:39:50Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420756 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ჩარექაული |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 57|lat_sec = 25 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 19|lon_sec = 18 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 670 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 10<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 40 %<br />[[სომხები]] 30 %<br />[[ეზიდები]] 20 %<br />[[ოსები]] 10 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ჩარექაული''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]] [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა [[შენაკადი]]) ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 670 [[მეტრი]]. [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 17 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 15|| 8|| 7 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 10|| 6|| 4 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} — || — || — |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|83}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] cfajzodyzujia05u3tobvxtxzkqhnkx ხევისჭალა 0 81260 5420743 4394596 2026-06-25T09:27:01Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420743 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ხევისჭალა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 07|lat_sec = 49 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 12|lon_sec = 12 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 720 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 24<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ხევისჭალა''' — [[სოფელი]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[კურტანაძეული]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] სისტემა) ხეობაში. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 720 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 10 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 21 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 34|| 20|| 14 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 24|| 15|| 9 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 21 || 10 || 11 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ხევისჭალის ეკლესიები]] *[[ხევისჭალის კოშკი]] *[[კურტანიძეულის წმინდა მარინეს ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|452}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ti9hrxapiredb2k4o778b16vto3jf5l ხორხელი 0 81262 5420680 5124819 2026-06-25T04:58:45Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420680 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ხორხელი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village khorkheli.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი ხორხელი |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 59|lat_sec = 50 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 20|lon_sec = 22 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 520 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 267<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Khorkheli }} '''ხორხელი''' — [[ისტორიული ძეგლი]], [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]] [[თემი]]ს ტერიტორიულ ორგანოში), ალაზნის ვაკეზე. მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა [[შენაკადი]]) მარჯვენა მხარეს. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 520 [[მეტრი]]. [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 14 [[კილომეტრი]]. ==ისტორია== ხორხელი საისტორიო წყაროებში პირველად [[XVII საუკუნე|XVII საუკუნეში]] იხსენიება. სახელწოდება სოფელს კახეთის ბარში [[ხორხის ხეობა|ხორხის ხეობის]] მთიელთა მიგრაციის შემდეგ უნდა ჰქონდეს მიღებული. ეს ადგილი XVII საუკუნემდეც ყოფილა დასახლებული (იმდროინდელი დასახლების სახელწოდება უცნობია). გეოგრაფიული მდებარეობა, აგრეთვე აქ სარწყავი სისტემის არსებობა, ხელს უწყობდა სოფელში [[მევენახეობა|მევენახეობის]], მებაღეობისა და სხვა დარგების განვითარებას. კახეთის სამეფოს არსებობის პერიოდში ხორხელის ყმა-მამულზე წილი ედო ალავერდის წმინდა გიორგის მონასტერს. [[XVII საუკუნე|XVII]]-[[XVIII საუკუნე|XVIII]] საუკუნეებში [[ალავერდი|ალავერდის მონასტერთან]] ერთად სოფლის ყმა-მამულის ნაწილს ანდრონიკაშვილებიც ფლობდნენ. ალავერდის მონასტრის კუთვნილ ყმა-მამულს ხორხელი მოურავი განაგებდა. გვიანდელი [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეებში]] ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფით, ხორხელის სამოურავო შედიოდა მეოთხე („მეფესთან მყოფ“) სადროშოს შემადგენლობაში, რომელსაც ალავერდელი ეპისკოპოსი უძღვებოდა. [[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] გაუქმების შემდეგ სოფელი [[თიანეთის მაზრა|თიანეთის მაზრაში]] შევიდა. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 227 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{Cite web |url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები |accessdate=2012-07-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919234310/https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/35/Census_of_village_population_of_Georgia.pdf |archivedate=2013-09-19 }}</ref>|| 417|| 211|| 206 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 267|| 127|| 140 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 227 || 111 || 116 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბადრიაანთ საყდარი]] *[[ბუის საყდარი]] *[[ლომისის მთავარმოწამის ეკლესია]] *[[ნარეკლიანთ საყდარი]] *[[ხორხელის ეკლესია]] *[[ხორხელის კოშკი]] *[[ხორხელის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[ხორხელის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[ხორხელის წმინდა დემეტრეს ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|502}} {{სძა|2|171|კახაძე კ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის ისტორიული სოფლები]] gnq43f8f4d2ntlguwc3fwnvhlvkkxd7 იცხაკ რაბინი 0 81912 5420374 5412191 2026-06-24T12:10:20Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420374 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იცხაკ რაბინი<br/>צחק רבין | სურათი= Yitzhak Rabin (1986) cropped.jpg | სურათის ზომა = 200px | ხელმოწერა =Yitzhak Rabin Signature.svg | თანამდებობა დაიკავა = [[13 ივლისი]], [[1992]] | თანამდებობა დატოვა = [[4 ნოემბერი]], [[1995]] | პრეზიდენტი = | წინამორბედი= [[იცხაკ შამირი]] | მემკვიდრე = [[შიმონ პერესი]] | დაბადების თარიღი = [[1 მარტი]], [[1922]] | დაბადების ადგილი= [[იერუსალიმი]] | გარდაცვალების თარიღი = [[4 ნოემბერი]], [[1995]] | გარდაცვალების ადგილი=[[თელ-ავივი]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = | შვილები= | პროფესია = | საქმიანობა = | რელიგია =იუდაიზმი | პარტია = | რიგი = [[ისრაელის პრემიერ-მინისტრი]] | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = [[3 ივნისი]], [[1974]] | თანამდებობა დატოვა2= [[22 აპრილი]], [[1977]] | წინამორბედი2 = [[გოლდა მეირი]] | მემკვიდრე2 = [[მენახემ ბეგინი]] | პრეზიდენტი2= }} '''იცხაკ რაბინი''' ({{lang-he|יצחק רבין}}; დ. [[1 მარტი]], [[1922]], [[იერუსალიმი]] — გ. [[4 ნოემბერი]], [[1995]], [[თელ-ავივი]]) — [[ისრაელი]]ს პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე, გენერალი. ისრაელის მე-5 და მე-11 [[პრემიერ-მინისტრი]]. [[1994]] წელს [[ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცების დარგში|ნობელის პრემიის ლაურეატი მშვიდობის დარგში]]. რაბინი 27 წლის განმავლობაში მსახურობდა, როგორც ჯარისკაცი. თავდაპირველად ის აქტიურად ჩაება ელიტური საბრძოლო დანაყოფის, პალმახის, მოქმედებებსა და ოპერაციებში, რომელიც მიზნად ისახავდა [[ისრაელი|ისრაელის]] სახელმწიფოს დაცვას ისრაელ-არაბეთის ომების მიმდინარეობისას. ასევე, იგი დაინიშნა გენერალური შტაბის უფროსად 6 დღიანი ომის დროს და მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ისრაელის გამარჯვებაში. რაბინი მსახურობდა ისრაელის ელჩად [[შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] [[1968]]-[[1973]] წლებში, აშშ-ისრაელის ურთიერთობების გაღრმავების პერიოდში. [[1974]] წელს იკავებს [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრის]] თანამდებობას და მალევე ხელს აწერს „სინას“ ხელშეკრულებას, რომლითაც ისრაელის შეიარაღებული თავდაცვის ძალებთან ერთად ახორციელებს ორგანიზებულ ოპერაციას ტერორისტების წინააღმდეგ უგანდაში. რაბინს პრემიერ-მინისტრის პოსტის დაკავება მოუწია პირველი პალესტინური პროტესტის პერიოდშიც, რომელიც მიმართული იყო ისრაელის სახელმწიფოს წინააღმდეგ. [[1992]] წელს, უკვე ხელმეორედ აირჩიეს პრემიერ-მინისტრად, რათა ხელი შეეწყო პლატფორმის წარმატებით განხორციელებისათვის, რომელიც ისრაელ-პალესტინის ურთიერთობის მშვიდობიანად მოგვარებას ისახავდა მიზნად. პალესტინასთან დადებული სამშვიდობო ხელშეკრულებების შემდეგ იცხაკ რაბინი და პალესტინის რამდენიმე ლიდერი მშვიდობის დარგში [[ნობელის პრემია|ნობელის პრემიით]] დააჯილდოვეს. [[1995]] წელს, ის მოკლულ იქნა ექსტრემისტ [[იგალ ამირი|იგალ ამირის]] მიერ, რომელიც აქტიურად გმობდა და ეწინააღმდეგებოდა სამშვიდობო ხელშეკრულებების მიღწევის პროცესს ისრაელსა და [[პალესტინა|პალესტინას]] შორის, თუმცა საბოლოო ჯამში, იცხაკ რაბინი დღესდღეობით ისრაელ-პალესტინური მშვიდობის სიმბოლოს წარმოადგენს. ==ბავშვობა და ადრეული წლები== დაიბადა ქალაქ [[იერუსალიმი|იერუსალიმში]] [[1922]] წლის [[1 მარტი|1 მარტს]], სიონისტების ოჯახში, რომლებსაც [[ებრაელები|ებრაელთა]] [[ემიგრაცია|ემიგრაციის]] მესამე ტალღის დროს ევროპიდან პალესტინაში გადასახლება მოუწიათ. მამა ადრეული წლებიდან გაწევრიანებული იყო მარქსისტულ-სიონისტურ პარტიაში და დედაც ძალზედ აქტიურად იყო დაინტერესებული სხვადასხვა პოლიტიკური თუ სოციალური პროცესებით, რომელიც მაშინ მიმდინარეობდა, იყო სიონისტ ქალთა ლიდერი, ერკვეოდა სოფლის მეურნეობის საკითხებშიც, რაც კარგად გამოიყენა იმის მიზეზად, რომ რამდენჯერმე ჩასულიყო პალესტინასა და იერუსალიმში და გაცნობოდა იქ არსებულ სიტუაციას. რაბინი სწავლობდა კადურის სასოფლო-სამეურნეო სკოლაში, სადაც ის გამოირჩეოდა საკუთარი აკადემიური მოსწრებითა და სამაგალითო პიროვნული თვისებებით. თავდაპირველად, მისი ინტერესის სფეროს წარმოადგენდა საირიგაციო სისტემები და ზოგადად ამ სფეროსთან დაკავშირებული ყველა ასპექტი, თუმცა ამის პარალელურად, სამხედრო სფეროსადმი ინტერესი მასში გაძლიერდა [[1938]] წლის [[არაბები|არაბთა]] აჯანყებების გაუარესების ფონზე. რაბინს და სხვა კადურის სკოლის დაინტერესებულ ახალგაზრდებს სამხედრო საქმეებში გარკვეულ ცოდნას და გამოცდილებას უზიარებდა სერჟანტი, პოლიტიკოსი და ისრაელის შეიარაღებული ძალების მაშინდელი გენერალი იგალ ალონი. 1940 წელს, სკოლის დამთავრებისთანავე, რაბინმა არ მიატოვა საკუთარი პროფესია, დაფინანსებით ჩააბარა კალიფორნიის უნივერსიტეტში და ამავდროულად ის რჩებოდა ერთ-ერთ აქტიურ მებრძოლად პალესტინის საკითხებში. ==საწყისი ნაბიჯები სამხედრო კარიერაში== [[1941]] წელს, ჩრდილოეთ ისრაელში პრაქტიკული სამხედრო წვრთნების შემდეგ, იცხაკ რაბინი უერთდება ახლად ფორმირებულ ელიტურ საბრძოლო დანაყოფს-პალმახს, რომელიც იბრძოდა პალესტინის მანდატისათვის. მას ხელმძღვანელობდა აწ უკვე ზემოხსენებული სერჟანტი [[იგალ ალონი]]. ისინი გადიოდნენ წვრთნებს სხვადასხვა მცირე ზომის ოპერაციებში და არ იქცეოდნენ შესამჩნევად, რადგან ეს გამოიწვევდა დამატებით სახიფათო სცენარებს, გარკვეულ დროს ატარებდნენ ასევე მიწათმოქმედებაშიც, დადიოდნენ ყოველდღიური ტანსაცმლით, უნიფორმის გარეშე და ასევე ერიდებოდნენ საკუთარი საქმიანობის გაზიარებას საზოგადოების სხვა ჯგუფებისათვის. [[1943]] წელს რაბინი გახდა კომანდორი, რომელიც აქტიურად წვრთნიდა საკუთარ დანაყოფს და ასწავლიდა თანამედროვე ომისა და ელვისებური შეტევების ტაქტიკებს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულების შემდეგ პალმახსა და [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]] ხელისუფლებას შორის ურთიერთობა დაიძაბა, განსაკუთრებით ებრაელთა ემიგრაციის საკითხთან დაკავშირებით. [[1945]] წელს კი რაბინი დაინიშნა პასუხისმგებელ პირად, რომელსაც ევალებოდა იძულებით ემიგრირებული ებრაელების სპეციალური ბანაკებიდან განთავისუფლება. ამის გამო, ის და რამდენიმე ხელშემწყობი პირი დიდი ბრიტანეთის ხელისუფლებამ ხუთი თვით პატიმრობაში ამყოფა, ხოლო განთავისუფლების შემდეგ კი, [[1947]] წელს დაინიშნა პალმახის ელიტური დანაყოფის კომანდორად და ასევე მთავარ ოფიცრად ოპერაციების განხორციელების დროს. ==ქორწინება და ოჯახი== [[1948]] წელს, არაბეთ-ისრაელის ომი დროს, იცხაკ რაბინი დაქორწინდა ლეა შლუზბერგზე, [[თელ-ავივი|თელ-ავივში]]. როდესაც ლეამ სკოლა დაამთავრა ის შეუერთდა პალმახის იმ ჯგუფს, რომელსაც რაბინი მეთაურობდა, ამავდროულად მუშაობდა პალმახის ჟურნალისტ-რეპორტიორად. ისინი თავდაპირველად ცხოვრობდნენ ლეას მშობლებთან ერთად, ხოლო მას შემდეგ, რაც სამხედრო საცხოვრებელი ერგოთ, უკვე ცალკე ცხოვრობდნენ თავიანთ შვილებთან ერთად. ჰყავდათ ორი შვილი. რაბინი იყო არარელიგიური პიროვნება, რომელზეც ამერიკელმა დიპლომატმა დენის როსმა თქვა, {{ციტატა|რაბინი არის ყველაზე სეკულარული ებრაელი, ვისაც აქამდე ისრაელში შევხვედრივარ}} ==ოპერაციული ქმედებები ისრაელის თავდაცვის ძალებში== [[1948]] წლის არაბეთ-ისრაელის ომის დროს რაბინმა ოპერაციები ჩაატარა იერუსალიმში და ეგვიპტურ არმიას ებრძოდა [[ნეგევი|ნეგევში]]. თავდაპირველად ის იყო ჰარელის ბრიგადის, იგივე სამხრეთ იერუსალიმის მხარის კომანდორი, ხელმძღვანელობდა სხვა სამხედრო დანაყოფებსაც, მოგვიანებით შეითავსა შეფის თანამდებობა და სამხრეთის ფრონტზე მოუწია ძალიან ბერვი საომარი მოქმედებების წარმართვა, როგორებიც იყო მაგალითად „იოვი“-სა და „ჰორევი“-ს ოპერაციები ნეგევის უდაბნოში. [[1949]] წლიდან რაბინი შედიოდა დელეგაციაში, რომელიც აწარმოებდა სამხედრო მოლაპარაკებებს [[ეგვიპტე|ეგვიპტესთან]], რუდის კუნძულზე, დღევანდელი [[საბერძნეთი|საბერძნეთის]] განაპირა ტერიტორიაზე. საბოლოო ჯამში, მიაღწიეს შეთანხმებას დემობილიზაციის თაობაზე და ამის შემდეგ, რაბინი გახლდათ პალმახის დანაყოფის ყველაზე გავლენიანი პიროვნება, რომელიც რჩებოდა ისრაელის თავდაცვის ძალებში. აქვე მნიშვნელოვანია ხაზი გავუსვათ მის პოლიტიკურ შეხედულებებსაც, რომ ის იყო მემარცხენე სოციალისტური იდეების მიმდევარი, ემხრობოდა ოპოზიციურ პარტიას, რომელიც ეწინააღმდეგებოდა ისრაელის იმდროინდელ პრემიერ-მინისტრს, [[დავიდ ბენ-გურიონი|დევიდ-ბენ გურიონს]], რის გამოც რაბინს და მის ზოგიერთ თანამოაზრე სამხედრო პირს, გარკვეული პერიოდის განმავლობაში, კარიერული წინსვლის პრობლემები შეექმნათ სხვადასხვა სახელმწიფოებრივ სფეროში. მაგრამ [[1963]] წლიდან, ისრაელის ახალმა პრემიერ-მინისტრმა რაბინი დანიშნა ისრაელის თავდაცვის ძალების შეფად, მას ებარა მთელი სამხედრო სფერო და მასთან დაკავშირებული ყველა საკითხი, პრემიერ-მინისტრი თვალდახუჭული ენდობოდა და მას საკუთარ მარჯენა ხელად მიიჩნევდა. [[1967]] წელს, რაბინის მეთაურობით ისრაელის არმიამ გამარჯვება მოიპოვა 6 დღიან ომში ეგვიპტესთან, [[იორდანია|იორდანიასთნ]] და [[სირია|სირიასთან]]. სწორედ ამ ომის შემდგომ შეიძლება ითქვას, რომ მან მიაღწია მნიშვნელოვან კარიერულ წარმატებას შეიარაღებულ ძალებში და ამაღლდა მისი რეპუტაცია, როგორც „ბატონი სახელად - ეროვნული უსაფრთხოება“(Mr. National Security). ==ელჩობა და შრომის მინისტრის პოსტი== [[1968]] წელს, როდესაც იცხაკ რაბინი შეიარაღებულ ძალებში მსახურების შემდგომ პენსიაზე გავიდა, დაინიშნა სრულუფლებიან ელჩად ამერიკის შეერტებულ შტატებში, სადაც მან 5 წელი იმსახურა. სწორედ ამ პერიოდში გახდა ამერიკა ისრაელის მთავარი იარაღმიმწოდებელი სახელმწიფო, რომელზეც არანაირი ემბარგო და სხვა დამატებითი ხასიათის შემზღუდველი ფაქტორები არ მოქმედებდა. რაბინი წარმატებულად ართმევდა თავს იმ მისიას, რასაც ისრაელში ტერიტორიული სტატუ-ქვოს მხარდაჭერა ერქვა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონის]] მხრიდან. [[1973]] წლის ბოლოს კი არჩეულ იქნა ისრაელის საკანონმდებლო ორგანოს, [[ქნესეთი|ქნესეტის]], შრომითი პარტიის წევრად, ხოლო მალევე, ერთ წელში კი დაინიშნა შრომის მინისტრად. ==პრემიერ-მინისტრობა პირველი ვადით== [[1974]] წელს, [[გოლდა მეირი|გოლდა მეიერი]] ტოვებს პრემიერ-მინისტრის პოსტს და მის ნაცვლად თანამდებობაზე ინიშნება იცხაკ რაბინი. აქვე აღვნიშნოთ, რომ პოსტზე საქმიანობის საწყისი ეტაპიდან მოყოლებული მის მთავარ მიზანს წარმოადგენდა ეკონომიკური სიძლიერე, სოციალური პროგრამების ხელშეწყობა და შეიარაღებული ძალების განვითარება. დაკომპლექტდა კოალიციური მთავრობა, რომელშიც შედიოდა სამოქალაქო უფლებებისათვის მებრძოლი პარტია „რატზ“-ი, დამოუკიდებელი ლიბერალები და სხვა. რელიგიურ ნიადაგზე შექმნილ პარტიებს საწყის ეტაპზე არ ქონდათ გაერთიანებაში შესვლის უფლება, მაგრამ [[1974]] წლის ზაფხულზე კოალიციას შეუერთდა „ეროვნულ-რელიგიური“ პარტიაც. საქმიანობის საწყის ეტაპზე რაბინმა გააფორმა „სინას“ ხელშეკრულება ეგვიპტესთან, [[1975]] წლის [[4 სექტემბერი|4 სექტემბერს]], რითაც ხაზი გაუსვეს იმას, რომ საჭირო იყო კონფლიქტის მშვიდობიანად მოგვარება და არა სამხედრო მოქმედებებითა და საშუალებებით, თუმცა შეთანხმების მიღწევას მნიშვნელოვანი ბიძგი მისცა ამერიკის შეერთებული შტატების მაშინდელმა პრეზიდენტმა, [[ჰენრი კისინჯერი|ჰენრი კისინჯერმა]], კერძოდ, მან თამამად განაცხადა, რომ წინააღმდეგ შემთხვევაში, ამერიკის რეგიონული პოლიტიკა და დიპლომატიური მიმართულებები შეიცვლებოდა ისრაელთან მიმართებაში. ამ შეთანხმებით მოხდა მხარეების მიერ სამხედრო შენაერთების დემილიტარიზაცია, ტერიტორიების გაყოფა, მაგალითად შემდეგნაირად, რომ ისრაელს შეეძლო საკუთარი ზედამხედველობის განხორციელება [[სუეცის არხი|სუეცის არხზე]], გარდა ამისა, აშშ ხელშეკრულების საფუძველზე ისრაელს დაჰპირდა, რომ დიდი რაოდენობით მატერიალურ დახმარებას გაუწევდა. სამშვიდობო მოლაპარაკებათა სერიები მოიცავდა ასევე [[1978]] წლის „კემპ-დევიდი“-სა და [[1979]] წლის ეგვიპტესთან სამშვიდობო ხელშეკრულებების გაფორმების პროცედურებს. იცხაკ რაბინმა მნიშვნელოვანი ოპერაცია ჩაატარა ასევე უგანდაში პალესტინელი შეიარაღებული მებრძოლებისა და ტერორისტული დაჯგუფებების წინააღმდეგ, მათ გვერდს უმაგრებდა ასევე გერმანიის რევოლუციური ჯგუფებიც, რომლებსაც თვითმფრინავით ჩვეულებრივი მოქალაქეები, მგზავრები ჰყავდათ გატაცებული, მაგრამ საბედნიეროდ, რაბინის ბრძანებით ისრაელის თავდაცვის ძალებმა მყისი და ეფექტიანი დისტანციური დაზვერვა განახორციელეს, რომლითაც საბოლოო ჯამში წარმატებით მოახერხეს მშვიდობიანი მოქალაქეების ამ დესტრუქციული ძალებისგან დახსნა. ამ ყველაფრის შემდგომ, [[1977]] წელს, იმართება შეხვედრები რაბინსა და ამერიკის პრეზიდენტ [[ჯიმი კარტერი|ჯიმი კარტერს]] შორის, თუმცა დადგა გარკვეული გაუგებრობის პერიოდი, რაც გამოწვეული იყო შემდეგი ფაქტით, რომ ამავე წელს ისრაელის ერთ-ერთი ტელევიზიის ჟურნალისტმა გამოაქვეყნა იცხაკ რაბინის ანგარიშები, რომელიც გახსნილი იყო აშშ-ს ეროვნულ ბანკში ისრაელის სავალუტო კანონის დარღვევით, რომლის მიხედვითაც მოქალაქეებისათვის აკრძალული იყო უცხოური საბანკო ანგარიშების შენარჩუნება იმ კონკრეტული პერიოდისათვის, რაბინს კი გამოუაშკარავეს ორი ასეთი შემთხვევა, დააკისრეს გარკვეული რაოდენობის ფულადი ჯარიმები. ამ ფაქტმა მის კარიერაზე უარყოფითი ზეგავლენა იქონია. მუშათა პარტია არჩევნებში დამარცხდა. რაბინი ჯერ გადადგა პარტიული ლიდერობიდან, ხოლო [[1977]] წლის [[8 აპრილი|8 აპრილს]] კი დატოვა პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაც. ის საკუთარ საქმიანობას განაგრძობდა მხოლოდ თავდაცვის მინისტრის თანამდებობაზე. ==პრემიერ-მინისტრობა მეორე ვადით== [[1992]] წელს რაბინი აირჩიეს ლეიბორისტული პარტიის თავმჯდომარედ და ამავე წელს პარტიულ არჩევნებში მოახერხა დაემარცხებინა არსებული ხელისუფლება. ეს იყო დრო, როდესაც ხანგრძლივი პოლიტიკური მოღვაწეობის განმავლობაში, რაბინმა პირველად მოახერხა და ჩამოაყალიბა მემარცხენე ლეიბორისტული პარტია, რომელსაც მხარდაჭერას აღუთქვამდა ასევე სოციალ-დემოკრატიული და მწვანეთა პარტიები, თითქმის ყველა მემარცხე და ასევე ულტრაორთოდოქსული რელიგიური პარტიაც. სწორედ [[1992]] წლიდან ბრუნდება რაბინი პრემიერ-მინისტრის პოსტზე მეორე ვადით და შეიძლება ითქვას, რომ ამ დროისათვის მას უკვე შედარებით უკეთესად აქვს გააზრებული ისრაელის სახელმწიფოებრივი მიზნები და ინტერესები და ზოგადად, ის სიტუაცია, რომელიც მიმდინარეობდა ისრაელ-პალესტინის საკითხთან დაკავშირებით. მას შემდეგ, რაც [[1993]] წელს [[ჰეზბოლა|ჰეზბოლამ]] შეტევები მიიტანა ჩრდილოეთ ისრაელზე, რაბინს მოუწია გარკვეული საპასუხო სამხედრო ქმედებების განხორციელება, მაგრამ საბოლოო ჯამში, პალესტინელ მეთაურებთან გააფორმა [[ოსლოს ხელშეკრულება]], რომლითაც მათ მიანიჭა უფლება ღაზას სექტორის, იორდანიისა და ჩრდილოეთ მკვდარი ზღვის სანაპიროების კონტროლისა. გარდა ამისა, პალესტინის ე.წ. გათავისუფლების ორგანიზაციის მეთაურმა, [[იასირ არაფატი|იასერ არაფატმა]], რომელიც მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა ამ კონფლიქტის პერიოდში პალესტინის მხრიდან, აღიარა ისრაელის დამოუკიდებლობა და რაბინმაც ცნო პალესტინის დროებითი შეზღუდული ხელისუფლება, რომელსაც სათავეში იასერ არაფატი ედგა. შეთანხმების გაფორმებას ეჭვის თვალით უყურებდა ისრაელის მოსახლეობა და გარკვეულწილად, არ იყვნენ მომხრე მასში გაწერილი ვალდებულებებისა, თვლიდნენ, რომ ისრაელს ამით შეეზღუდებოდა სუვერენიტეტი, მოაწყვეს რამდენიმე საპროტესტო გამოსვლა, მაგრამ იცხაკ რაბინმა კარგად გათვალა ისიც, რომ ამ ხელშეკრულებით ისევ და ისევ მისი მოსახლეობის კეთლდღეობას შეინარჩუნებდა იმ საფრთხის აღკვეთის კუთხით, რასაც ერქვა მაშინდელი [[ტერორიზმი|ისლამური ტერორიზმის]] განხორციელება ისრაელის ტერიტორიაზე. იქიდან გამომდინარე, რომ რაბინი პარლამენტში უმრავლესობას წარმოადგენდა, მალევე მოახერხა ამ ბერკეტით ოპოზიციური პარტიების მხრიდან წაქეზებული საპროტესტო გამოსვლების ჩახშობა და მშვიდობის შენარჩუნება. [[1994]] წელს კი დამატებით გაფორმდა ისრაელ-იორდანული სამშვიდობო ხელშეკრულება, რომელიც ითვალისწინებდა ამ ორ მხარეს შორის სხვადასხვა სახელმწიფოებრივ სფეროში თანამშრომლობას. ==განხორციელებული პოლიტიკური რეფორმები== რაბინმა მნიშვნელოვნად შეცვალა ისრაელის ეკონომიკური სისტემა, განათლებისა და ჯანდაცვის სისტემებიც. მან გადაუხვია ვექტორი ქვეყნის ტრადიციული სოციალური ეკონომიკიდან და გააფართოვა ბიზნესის პრივატიზაციის ხარისხი. მისმა გუნდმა შეიმუშავა სპეციალური პროგრამა, რომელიც უცხოური ქვეყნის საწარმოებს პირდებოდა ეფექტურ საინვესტიციო პირობებს, როგორიცაა მაგალითად, მთავრობის დაფინანსებით გარკვეულ დონზეზე ინვესტორების მიერ ჩადებული ინვესტიციების გაორმაგება და სხვა. სწორედ ამ სფერომ გამოიწვია მაღალ-ტექნოლოგიური წარმოების პროგრესი ისრაელში, რომლითაც ის ერთ-ერთი ლიდერი გახდა მსოფლიოში და შესაბამისად გაიზარდა ქვეყნის [[ეკონომიკა|ეკონომიკაც]]. [[1995]] წელს გატარდა კანონი ეროვნული ჯანდაცვის უზრუნველყოფის შესახებ. სამედიცინო პერსონალს ხელფასები გაუორმაგდა და ისრაელის პერიფერიულ რეგიონებში მასწავლებლების ხელფასებიც 70%-ით გაიზარდა. რაბინის მოღვაწეობის პერიოდში დაიწყო ისრაელის მთავარი გზატკეცილისა და „ბენ გურიონი“-ს აეროპორტის მშენებლობა, რამაც შესაბამისად გამოიწვია სამუშაო ადგილებისა და დასაქმებულთა რიცხვის ზრდა. ==ნობელის პრემია მშვიდობის დარგში== [[1993]] წლის ოსლოს სამშვიდობო ხელშეკრულებების გათვალისწინებით, რომლებიც მიიღეს ნორვეგიელი დიპლომატების ნაწილობრივი შუამავლობით იმ ქალაქში, რომელიც მშვიდობის სიმბოლოდ შეგვიძლია მივიჩნიოთ ისტორიის განმავლობაში, შეთანხმდნენ რა მშვიდობის ჩარჩოზე, რომლითაც გადაჭრეს მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე მწვავე პრობლემა შუა-აღმოსავლეთში - ისრაელის პრემიერ მინისტრმა რაბინმა, ისრაელის საგარეო საქმეთა მინისტრმა პერესმა და [[პალესტინის განთავისუფლების ორგანიზაცია|პალესტინის განთავისუფლების ორგანიზაციის]] ლიდერმა არაფატმა ერთობლივად მოიპოვეს [[1994]] წლის ნობელის პრიზი. ==მკვლელობა და შემდგომი პერიოდი== 25 წლის ექსტრემისტ ახალგაზრდა სტუდენტს, იგალ ამირს სამშვიდობო ხელშეკრულებების მიმდინარეობისას თვეების განმავლობაში სურდა რაბინის მოკვლა, მაგრამ ამისათვის ის საჭირო მომენტს ელოდებოდა. მისი მოკვლის მთავარ მიზეზს სწორედ ოსლოს ხელშეკრულებები წარმოადგენდა, რადგან ამირი მიიჩნევდა, რომ ამით რაბინი თითქოს ცდილობდა არაბებისათვის ისრაელის ტერიტორიის გადაცემას და მას მოღალატედ, მტრად აღიქვამდა. აქვე უნდა ითქვას, რომ ამ პირზე არც რაბინის დაცვას და მით უმეტეს უსაფრთხოების სამსახურს არანაირი ინფორმაცია აქამდე არ გააჩნდა. საბოლოოდ [[1995]] წლის [[4 ნოემბერი|4 ნოემბერს]], თელ-ავივში, შუა აღმოსავლეთის თემების განხილვის დასრულებისთანავე, იგალ ამირმა დრო იხელთა, რაბინს ჩაუსაფრდა და ცეცხლსასროლი იარაღით ორი ღრმა ჭრილობა მიაყენა. რაბინი მალევე გადაიყვანეს იჩილოვის საავადმყოფოში, თუმცა გადაყვანიდან რამდენიმე წუთში ის გარდაიცვალა. იცხაკ რაბინის მკვლელობის შემდეგ, მისი ქალიშვილი, [[დალია რაბინ-პელოსოფი]], ჩაერთო პოლიტიკურ საქმიანობაში და [[1999]] წელს აირჩიეს ქნესეტის წევრად და წარმოადგენდა ისრაელის ცენტრისტულ პარტიას. [[2001]] წლიდან კი ის განაგრძობდა საკუთარ პოლიტიკურ საქმიანობას უკვე თავდაცვის მინისტრის თანამდებობაზე. ის ხელმძღვანელობს ასევე იცხაკ რაბინის სახელობის ცენტრს და ამით ცდილობს მისი სახელის უკვდავყოფას სიცოცხლის დასრულების შემდეგაც. გარდა ამისა, სახელმწიფო დონეზე ხშირად იმართება იცხაკ რაბინისადმი მიძღვნილი სპეციალური ღონისძიებები და ცერემონიები, რომელზეც შეკრებილი ხალხი შემდეგი ლოზუნგებითა და საამაყო სიმბოლური ფრაზებით გამოდის, როგორებიცაა მაგალითად „იცხაკ რაბინი - მშვიდობის მცველი“, „მშვიდობიანი თაობა“, „არასდროს დაგვავიწყდები“ და სხვა. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.pmo.gov.il/PMOEng/Government/Memorial/PrimeMinisters/Rabin.htm Memorial biography] *[http://www.pmo.gov.il/nr/exeres/BF18509C-3BAA-43E0-BD8B-CDB7DA3001EA.htm Official government biography] *[http://www.otn.com/netking Yitzhak Rabin Condolence and Memorial Website] *[http://www.isracast.com/transcripts/021105a_trans.htm One of the last recorded interviews with Yitzhak Rabin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060316021814/http://www.isracast.com/transcripts/021105a_trans.htm |date=2006-03-16 }} *[https://www.britannica.com/biography/Yitzhak-Rabin The Editors of Encyclopaedia Britannica, Yitzhak Rabin prime minister of Israel, Feb 26, 2020,] *[https://www.independent.co.uk/news/people/obituaryyitzhak-rabin-1580649.html Eric Silver, obituary : Yitzhak Rabin, 6 November 1995] *[http://www.mideastweb.org/bio-rabin.htm Ami Isseroff, Biography of Yitzhak Rabin, Middle East Gateway, 2004] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201106232354/http://www.mideastweb.org/bio-rabin.htm |date=2020-11-06 }} *[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1994/rabin/biographical/ Tore Frängsmyr, Yitzhak Rabin Biographical, Stockholm, 1995] *[https://www.jpost.com/Magazine/Books-Balancing-security-and-necessity-484971 Seth J. Frantzman, New biography paints intimate profile of Yitzhak Rabin, May 5, 2017] *[https://www.tabletmag.com/scroll/230961/rabin-in-a-new-light Rosen, Rabin, In a new light, April 24, 2017] *[https://www.tabletmag.com/jewish-news-and-politics/237536/rabins-mission-to-washington Itamar Rabinovich, Yitzhak Rabin’s mission to Washington, June 20, 2017] *[https://rosenhebrewschool.com/articles/yitzhak-rabin/ Dan Bin Nun, Yitzhak Rabin, January 8, 2019] *[https://books.google.com/googlebooks/about/ Avraham Sela, The decline of the Arab-Israeli conflict: Middle East politics and the Quest for the regional order, State University of New York press, (p. 164)] *[https://foreignpolicy.com/2015/11/03/what-would-have-happened-if-yitzhak-rabin-had-lived-israel-palestine-peace/ Aaron David Miller, What Would Have Happened if Yitzhak Rabin Had Lived?, november 3, 2015] *[https://www.history.com/topics/middle-east/oslo-accords HISTORY.COM EDITORS, Oslo Accords, february 16, 2018] *[https://thejewishnews.com/2018/10/26/israel-and-jordan-sign-peace-treaty/ Jackie Headapohl, Israel and Jordan Sign Peace Treaty, october 26, 2018] *[https://apnews.com/4835c234ac4b4c088e64b822b4e0c710/Nobel-Peace-Prize:-The-winners-that-soared-and-sankMark Lewis, Nobel Peace Prize: The winners that soared and sank, September 29, 2017] *[https://www.thoughtco.com/yitzhak-rabin-assassination-1779440 Jennifer Rosenberg, Yitzhak Rabin Assassination, The Assassination That Tried to End the Middle East Peace Talks, March 17, 2017] *[https://books.google.com/googlebooks/about/ Vered Vinitzky-Seroussi, Yitzhak Rabin's Assassination and the Dilemmas of Commemoration, State University of New York Press, 2009, (p. 27)] {{ნობელის პრემია მშვიდობის განმტკიცებაში}} {{ისრაელის პრემიერ-მინისტრები}} {{ნობელის პრემია 1994}} {{DEFAULTSORT:რაბინი, იცხაკ}} [[კატეგორია:ისრაელის პრემიერ-მინისტრები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები მშვიდობის განმტკიცებაში]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1922]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 4 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1995]] [[კატეგორია:ისრაელის VIII მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ისრაელის IX მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ისრაელის X მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ისრაელის XI მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ისრაელის XII მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ისრაელის XIII მოწვევის ქნესეთის წევრები]] [[კატეგორია:ებრაელი ნობელის პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:მოკლული პრემიერ-მინისტრები]] mjp6im0a12dnif86b03oih60llyt38c დუისი 0 82586 5420673 4668677 2026-06-25T04:50:28Z Jaba1977 3604 /* ისტორია */ 5420673 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = დუისი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = ПIаьнказ чIаж.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = დუისის შესასვლელი |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = GEO-KK-AK.svg |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 08|lat_sec = 44 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 17|lon_sec = 38 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = დუისი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1826 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 640 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 2354<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 93,7 %<br />[[ქართველები]] 4,1 %<br />[[ჩეჩნები]] 1,6 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = 0901 |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Duisi |add1n= |add1= }} '''დუისი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]]. ადმინისტრაციული ერთეულის ცენტრი (სოფლები: დუისი, [[წინუბანი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|წინუბანი]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 640 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 16 კმ-ში]. [[2014]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2 354 ადამიანი. დუისის ტერიტორიაზეა ზემო ალაზნის სარწყავი სისტემის სათავე ნაგებობა. ==ისტორია== დუისის ტერიტორია ერთ-ერთი უძველესი დასახლებაა პანკისის ხეობაში. თავდაპირველი მოსახლეობისაგან დაიცალა XVIII საუკუნის II ნახევარში, [[ლეკიანობა|ლეკიანობის]] დროს. კვლავ მოშენდა XIX საუკუნის შუა წლებში და ამჟამად [[ქისტები|ქისტებითაა]] დასახლებული. გადმოცემით, სოფლის სახელწოდებაც ქისტი მოახალშენე დუის სახელიდან მომდინარეობს. რუსეთის გენერალური შტაბის ხუთვერსიანი რუკისა და XIX საუკუნის კამერალური აღწერის მიხედვით, დუისის მეორე სახელწოდება იყო პანკისი. დუისში დგას 1902 წელს აგებული მეჩეთი, რომლის მინარეთის ფასადი აგურში გამოყვანილი ორნამენტებითაა შემკული. აქვეა 2002 წელს აშენებული ახალი, ე. წ. დიდი მეჩეთი. სოფლის აღმოსავლეთით შერმოჩენილია გვიანდელი შუა საუკუნეების ორი დარბაზული ეკლესია: [[დუისის ეკლესია|საყდრისთავისა]] და [[დუისის ეკლესია (ღვინეთი)|ღვინეთის]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2348 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 4103 || || |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 2354 || || |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{კლება}} 2348 || 1102|| 1246 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|2|504|მუსხელიშვილი დ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] knf5vr8ty34j2hlnajd7ngd591qd50l დუმასტური 0 82588 5420767 4668969 2026-06-25T09:46:19Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420767 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = დუმასტური |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 09|lat_sec = 50 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 19|lon_sec = 01 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ხალაწანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 680 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 286<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 93,0 %<br />[[ოსები]] 2,8 %<br />[[ქართველები]] 1,7 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''დუმასტური''' — [[სოფელი]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ხალაწანი|ხალაწნის]] ადმინისტრაციული ერთეული). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა|პანკისის ხეობაში]], [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 680 მ-ზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 24 კმ-ში. ==ისტორია== პირველად ისტორიულ წყაროებში მოიხსენიება [[XVIII საუკუნე]]ში. აქ ერთი გვარის ხალხი — ონანაშვილები ცხოვრობდა.<ref>მარგოშვილი ლ., პანკისის ხეობა, თბ., 2002, გვ. 41.</ref> [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] დასაწყისში სოფელში [[ოსები]] ჩამოსახლდნენ. დუმასტურის აღმოსავლეთით 400 მ-ზე შემორჩენილია ფეოდალური ხანის თავდაცვითი კომპლექსის (კოშკი, გალავანი და [[დუმასტურის მთავარანგელოზთა ეკლესია|მთავარანგელოზის ეკლესია]]) ნანგრევები. სოფლის დასავლეთით დგას [[დუმასტურის ეკლესია|დარბაზული ეკლესია]], რომელიც თითქმის მთლიანად დანგრეულია. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 226 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 231|| 116|| 115 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{ზრდა}} 286|| 136|| 150 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 226 || 109 || 117 |} ==ლიტერატურა== {{ქსე|3|651}} {{ქე|2}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] e0d1iemmy85w7kdbjfpq5js4nh7l6jc არგოხი 0 82589 5420686 4423314 2026-06-25T05:07:22Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420686 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = არგოხი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 06|lat_sec = 07 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 23|lon_sec = 00 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = მაღრაანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 500 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 224<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ოსები]] 51,8 % <br />[[ქართველები]] 46,4 %. |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''არგოხი'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|17}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], ([[მაღრაანი]]ს [[თემი]]). მდებარეობს [[მდინარე]] [[მაჭარეული]]ს ([[ალაზანი|ალაზნის]] მარცხენა [[შენაკადი]]) მარცხენა მხარეზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 500 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 23 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 209 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref>|| 329|| 172|| 157 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 224|| 110|| 114 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 209 || 90 || 119 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[არგოხის ეკლესია]] *[[არგოხის კოშკი]] *[[არგოხის მთავარანგელოზის ეკლესია]] *[[არგოხის ყველაწმინდის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|1|557-558}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] irhv014jcjd9ql51zd2q5va3k865h25 ალავერდი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 82590 5420670 4423315 2026-06-25T04:46:24Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420670 wikitext text/x-wiki {{მრავალმნიშვნელოვნება|ალავერდი|ალავერდი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ალავერდი |მშობლიური სახელი =<nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village Alaverdi.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = <center>სოფელ ალავერდის ერთ-ერთი შესასვლელი<br /><small>ჯაბა ლაბაძის სურათი</small></center> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 02|lat_sec = 15 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 22|lon_sec = 14 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ოჟიო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 430 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 141<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Alaverdi (Akhmeta district) }} '''ალავერდი'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|15}}</ref> — [[სოფელი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ]] [[საქართველო]]ში, [[კახეთის მხარე|კახეთის მხარის]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[ოჟიო]]ს [[თემი|თემში]].<ref name="აღწერა 2014" /> მდებარეობს [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა ნაპირზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 430 [[მეტრი|მეტრზე]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] დაშორებულია 25 [[კილომეტრი]]თ. სოფელში დგას [[ალავერდი (მონასტერი)|ალავერდის მონასტერი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 141 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 176|| 97|| 79 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 141|| 79|| 62 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{კლება}} 108 || 55|| 53 |} == ლიტერატურა == {{ქსე|1|260}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ta01bigyodept131w8vw4puy8m4lzi1 არაშენდა (ახმეტის მუნიციპალიტეტი) 0 82592 5420671 4477917 2026-06-25T04:47:40Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420671 wikitext text/x-wiki {{მრავალმნიშვნელოვნება*|არაშენდა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = არაშენდა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village of arashenda.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი არაშენდა |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 35 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 54 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 600 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 123<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 87 %<br />[[ოსები]] 13 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Arashenda (Akhmeta district) }} '''არაშენდა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|17}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ქისტაური]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი]]სა და [[ღურულა]]ს შორის, [[თელავი]]-ახმეტის გზატკეცილზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 600 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 15 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 123 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 180|| 95|| 85 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 123|| 72|| 51 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{ზრდა}} 125|| 59|| 66 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[არაშენდის ეკლესია]] *[[არაშენდის ღვთისმშობლის ეკლესია (ახმეტა)|არაშენდის ღვთისმშობლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|1|546}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] gqjeylrt6ck9zflvaclalxey1fjr901 5420672 5420671 2026-06-25T04:48:33Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420672 wikitext text/x-wiki {{მრავალმნიშვნელოვნება*|არაშენდა}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = არაშენდა |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village of arashenda.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელი არაშენდა |lat_dir = N|lat_deg = 41|lat_min = 58|lat_sec = 35 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 54 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქისტაური |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 600 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 123<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 87 %<br />[[ოსები]] 13 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Arashenda (Akhmeta district) }} '''არაშენდა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|17}}</ref> — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ქისტაური]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[მდინარე]] [[ხოდაშნისხევი]]სა და [[ღურულა]]ს შორის, [[თელავი]]-ახმეტის გზატკეცილზე. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 600 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 15 [[კილომეტრი]]. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 125 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 180|| 95|| 85 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 123|| 72|| 51 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref>|| {{ზრდა}} 125|| 59|| 66 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[არაშენდის ეკლესია]] *[[არაშენდის ღვთისმშობლის ეკლესია (ახმეტა)|არაშენდის ღვთისმშობლის ეკლესია]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|1|546}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 8c4z8dcvgptgn5s63h9irid7a3anf76 ბაბანეური 0 82593 5420746 4394643 2026-06-25T09:28:50Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420746 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ბაბანეური |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = Village_Babaneuri.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = სოფელ ბაბანეურის ხედი<br /><small>ჯაბა ლაბაძის სურათი</small> |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 04|lat_sec = 52 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 22|lon_sec = 52 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ქვემო ალვანი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 520 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 137<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Babaneuri }} '''ბაბანეური''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ქვემო ალვანი]]ს [[თემი]]), მდებარეობს [[ალაზნის ვაკე]]ზე, [[ბაბანეური (მდინარე)|ბაბანეურის]] ([[ალაზანი|ალაზნის]] შენაკადი) მარცხენა ნაპირას. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 520 [[მეტრი]], [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 21 [[კილომეტრი]]. სოფელში არის [[ბაბანეურის სახელმწიფო ნაკრძალი]]ს განყოფილება. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 137 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 220|| 108|| 112 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 137|| 69|| 68 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 127 || 54 || 73 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბაბანეურის ღვთაების ეკლესია]] *[[ბაბანეურის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[ბაბანეურის წამებულის ეკლესია]] *[[ბაბანეურის წმინდა მარინეს ეკლესია]] == ლიტერატურა == {{ქსე|2|117}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ezyas2t6p7od2l7hwj77wjy16s0ukx3 დედისფერული 0 82594 5420735 4650634 2026-06-25T09:22:48Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420735 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = დედისფერული |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 10|lat_sec = 05 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 16|lon_sec = 49 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = საკობიანო |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 800 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 31<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 96,8 %<br />[[ქისტები]] 3,2 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''დედისფერული''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[საკობიანო]]ს [[მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ერთეული|ადმინისტრაციული ერთეული]]). მდებარეობს [[პანკისის ხეობა]]ში, [[მდინარე]] [[ალაზანი|ალაზნის]] მარჯვენა მხარეს, [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 800 [[მეტრი]]ს სიმაღლეზე, [[ახმეტა|ახმეტიდან]] 19 [[კილომეტრი]]ს დაშორებით. დედისფერული პირველად XVIII საუკუნეშია მოხსენიებული. ადგილობრივები კაკლიანის სახელითაც იცნობენ. სოფლის მახლობლად შემორჩენილია ფეოდალური ხანის [[ნასოფლარი]] ([[დედისფერულის საცხოვრებელი ნაგებობა]]), [[კოშკი]], ეკლესია და [[მარანი|მარნის]] ნაშთი. ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 31 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">{{სახელმწიფო აღწერა 2002}}</ref>|| 43|| 24|| 19 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 31|| 17|| 14 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 26 || 12|| 14 |} ==ლიტერატურა== {{ქე|2||მუსხელიშვილი დ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] dehp2c1mmxwyyir8lxxc6ahxx1m8soc კაბარე 0 83446 5420414 4519428 2026-06-24T12:39:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420414 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Lautrec at the moulin rouge 1892.jpg|thumb|''[[მულენ რუჟი|მულენ რუჟში]]''<br />[[ტულუზ-ლოტრეკი]], [[1892]]]] '''კაბარე''' ({{lang-fr|Cabaret}}, სიტყვასიტყვით — „[[დუქანი]]“) — პატარა გასართობი დაწესებულება გარკვეული მხატვრულ-გასართობი პროგრამით, რომელიც შედგება [[შანსონი]]ს სიმღერებისგან, ერთაქტიანი [[პიესა|პიესებისგან]], [[სკეტჩი|სკეტჩებისგან]], საცეკვაო ნომერებისგან და ა.შ. თავდაპირველად კაბარე ამ იმპროვიზებულ წარმოდგენებს ეწოდებოდა. მრავლად იყო [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] 80-იანი წლების [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]]. შემდგომ, როცა კაბარეში სიარული დაიწყო [[ბურჟუაზია|ბურჟუაზიულმა]] საზოგადოებამ, ესტრადაზე უკვე პროფესიონალი მსახიობები გამოდიოდნენ და კაბარემ პირვანდელი სახე დაჰკარგა. თანამედროვე კაბარე მცირე [[რესტორანი]]ა, რომელსაც საკუთარი საესტრადო (ზოგჯერ [[ეროტიკა|ეროტულიც]]) პროგრამა აქვს.<ref>{{ქსე|5|292||არა}}</ref> === ცნობილი კაბარეები თბილისში === * ლიტერატურული ყაბაყი (1917-1919)<ref name="автоссылка11">''Никольская Т.''. Фантастический город. Русская культурная жизнь в Тбилиси (1917—1921)/Т. Никольская. — М.: Пятая страна, 2000. — 192 с. — ISBN 5-901250-07-9.</ref> * ფანტასტიკური ყაბაყი (1917—1919)<ref>''Никольская Т. Л.'' Авангард и окрестности. — СПб.: Издательство Ивана Лимбаха, 2002. — 320 с. — С. 17. — ISBN 5-89059-010-3.</ref> * ფარშავანგის კუდი (1920-იანი წლები)<ref name="автоссылка11" /> * არგონავტების ნავი (1920-იანი წლები) <ref name="автоссылка11" /> * ქიმერიონი (1920-იანი წლები) <ref name="автоссылка11" /><ref>''Табидзе Т.'' Эта моя дорога (Кафе «Химериони»)/Т. Табидзе//Литературная Грузия. — 1967. — № 11—12. — С. 49—50.</ref><ref>https://www.georgianart.ge/index.php/ka/component/content/article/234.html?ed=20{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} ქიმერიონი</ref> == იხილეთ აგრეთვე == * [[მულენ რუჟი]] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კაბარე]] [[კატეგორია:გართობა]] oaebad0glz8endrdu2jtd5f7gg0qbhk კაჭრეთი 0 87559 5420694 4692278 2026-06-25T05:51:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420694 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კაჭრეთი |მშობლიური სახელი = <nowiki></nowiki> |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = სოფელი კაჭრეთი.jpg |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 300 |წარწერა2 = |lat_dir = N|lat_deg =41|lat_min =38|lat_sec = 55 |lon_dir = E|lon_deg =45|lon_min =40|lon_sec = 49 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = გურჯაანის მუნიციპალიტეტი |თემი = კაჭრეთი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 700 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = {{კლება}} 1958<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=26 ივლისი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 99,3 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''კაჭრეთი''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[გურჯაანის მუნიციპალიტეტი|გურჯაანის მუნიციპალიტეტში]], მდებარეობს [[გომბორის ქედი]]ს სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე. [[თემი]]ს ცენტრი. [[ზღვის დონე|ზღვის დონიდან]] 700 [[მეტრი]], [[გურჯაანი]]დან 35 [[კილომეტრი]]. [[2014]] წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 1958 ადამიანი. სოფელში ფუნქციონირებს [[იუსტიციის სამინისტრო]]ს სსიპ [[სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტო]]ს [[საზოგადოებრივი ცენტრი]].<ref>[http://centre.gov.ge/ka/centres%20geo საზოგადოებრივი ცენტრები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307180600/http://centre.gov.ge/ka/centres%20geo|date=2016-03-07 }}. centre.gov.ge</ref> ==ისტორია== [[ფაილი:კაჭრეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია.jpg|მინი|კაჭრეთის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია]] სოფლის ტერიტორია უძვეელესი დროიდან წარმოადგენდა ადამიანთა სამოსახლოს. [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილის]] მიხედვით მისი სახელწოდება მომდინარეობდეს კაჭარიდან, საბას განმარტებით ''„კაჭარად“'' იყოდება „უწყლოს ალაგს რიყის მსგავსი ქვა“. კაჭრეთი მდებარეობს ქართლ-კახეთის დამაკავშირებელ მნიშვნელოვან გზაზე. აქ გათხრილ ადრინდელი [[ფეოდალიზმი|ფეოდალური ხანის]] სამარხთა ინვენტარი სრულ თანხვედრაშია მცხეთის და სამთავროს [[VI საუკუნე|VI]]-[[VII საუკუნე|VII საუკუნეების]] სამარხთა ინვენტრათან, რაც სპეციალისტთა აზრით მცხეთასთან უშუალო მეზობლობას და მოკლე დამაკავშირებელი გზის არსობობაზე მიუთითებს. საქართველოს ერთიანობის ხანაში, როგორც მნიშვნელოვან გზაზე მდებარე პუნქტი, კაჭრეთი უშუალოდ სამეფო ხელისულფების კონტროლს ექვემდებარებოდა. [[კახეთის სამეფო|კახეთის სამეფოს]] წარმოქმნისთანავე კი კახეთის მეფის დაქვემდებარებაში გადავიდა. [[XVII საუკუნე|XVII]]-[[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნეებში]] სოფლის ყმა-მამულზე წილი ანდრონიკაშვილებმა და ერასტიშვილებმა დაიდეს და კაჭრეთი სათავადო სოფელი გახდა. ამ ორ საგვარეულოს შორის ძალზე ხშირი იყო სასამართლო დავა სოფლის მამულებზე. კახეთის სამხრეთ-ადმინისტრაციული დაყოფის მიხედვით კაჭრეთი რუსთველი ეპისკოპოსის მემარცხენე სადროშოში შედიოდა. აქ სოფლის მოსახლეობა უძველესი დროიდან მისდევდა [[მევენახეობა|მევენახეობასა]] და [[მემინდვრეობა|მემინდვრეობას]]. სოფლის არქეოლოგიური ძეგლებიდან აღსანიშნავია „[[სადუღა]]ს“ ველის [[ყორღანი|ყორღანები]] (გორასამარხები), რომლებიც თარიღდება ძვ.წ II ათასწლეულის დასაწყისით. მათში აღმოჩნდა სხვადასხვა ოქროს სამკაულები, კერამიკა, სპილენძის ქვაბები, ბრინჯაოს მახვილები და სხვა არტეფაქტები რომლებიც დაცულია [[საქართველოს ეროვნული მუზეუმი|საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში]].<ref>{{cite web |url=http://caucasology.com/wiki/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A6%E1%83%90_%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90 |title=სადუღა გორა |accessdate=2024-07-09 |archive-date=2024-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240709055803/http://caucasology.com/wiki/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A6%E1%83%90_%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%90 }}</ref> ==დემოგრაფია== {| class="wikitable" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014 ||1958 ||927||1031 |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ბეჟიკოს საყდარი]] *[[კაჭრეთის მეორე გორასამარხი]] *[[კაჭრეთის პირველი გორასამარხი]] *[[კაჭრეთის სადუღას ველის გორასამარხები]] *[[კაჭრეთის სამაროვანი]] *[[კაჭრეთის ღვთისმშობლის ეკლესია]] *[[კაჭრეთის წმინდა გიორგის ეკლესია]] *[[სადუღა]] *[[სადუღას ნამოსახლარი]] ==ლიტერატურა== {{ქსე|5|446}} {{ქსე|8|624-625|გოგაძე ე.}} {{სძა|1-1|175|კახიძე კ.}} == სქოლიო == {{სქოლიოს სია}} {{გურჯაანის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:გურჯაანის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ei01paveq5iwlr20b03fnurio2m2g2i თარგი:ინფოდაფა პოლიტიკური პოსტი/ინფო 10 93337 5420658 3518812 2026-06-25T01:23:35Z Mehman 75871 // Edit via Wikiplus 5420658 wikitext text/x-wiki == გამოყენება == <pre style="font-size:95%; overflow:auto;"> {{ინფოდაფა პოლიტიკური პოსტი |თანამდებობა = |ორგანიზაცია = |დროშა = |დროშის ზომა = |დროშის წარწერა = |ნიშანი = |ნიშნის ზომა = |ნიშნის წარწერა = |მშობლიური სახელი = |სურათი = |თანამდებობის პირი = |თანამდებობის დაკავება = |მიმართვის სტილი = |ტიპი = |სტატუსი = |შემოკლებით = |წევრი = |ანგარიშვალდებულია = |რეზიდენცია = |ოლქი = |წარმდგენი = |დამნიშვნელი = |დამნიშვნელის პოსტი = |ვადის ხანგრძლივობა = |წინამორბედი = |დაარსდა = |დამაარსებელი = |პირველი თანამდებობაზე = |გაუქმდა = |ბოლო თანამდებობაზე = |მომდევნო = |თანაშემწე = |ხელფასი = |ვებსაიტი = }} </pre> == ნიმუში == {{ინფოდაფა პოლიტიკური პოსტი |თანამდებობა =[[პრეზიდენტი]] |ორგანიზაცია =[[საქართველო]]ს |დროშა =Flag of Georgia.svg |დროშის ზომა =100px |დროშის წარწერა = [[საქართველოს დროშა]] |ნიშანი = |ნიშნის ზომა = |ნიშნის წარწერა = |მშობლიური სახელი = |სურათი =Mikhail Saakashvili, Davos (cropped).jpg |თანამდებობის პირი =[[მიხეილ სააკაშვილი]] |თანამდებობის დაკავება =[[2008]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვრიდან]] |მიმართვის სტილი =მისი უდიდებულესობა |რეზიდენცია =[[ავლაბრის რეზიდენცია]] |დამნიშვნელი = |დამნიშვნელის პოსტი = |თანაშემწე = |ვადის ხანგრძლივობა =5 წელი |პირველი თანამდებობაზე =[[ზვიად გამსახურდია]] |დაარსდა =[[14 აპრილი]], [[1991]] |მომდევნო = |ხელფასი = |ვებსაიტი =[http://www.president.gov.ge/ www.president.gov.ge] }} <pre style="font-size:95%; overflow:auto;"> {{ინფოდაფა პოლიტიკური პოსტი |თანამდებობა =[[პრეზიდენტი]] |ორგანიზაცია =[[საქართველო]]ს |დროშა =Flag of Georgia.svg |დროშის ზომა =100px |დროშის წარწერა = [[საქართველოს დროშა]] |ნიშანი = |ნიშნის ზომა = |ნიშნის წარწერა = |მშობლიური სახელი = |სურათი =Mikhail Saakashvili, Davos (cropped).jpg |თანამდებობის პირი =[[მიხეილ სააკაშვილი]] |თანამდებობის დაკავება =[[2008]] წლის [[20 იანვარი|20 იანვრიდან]] |მიმართვის სტილი =მისი უდიდებულესობა |რეზიდენცია =[[ავლაბრის რეზიდენცია]] |დამნიშვნელი = |დამნიშვნელის პოსტი = |თანაშემწე = |ვადის ხანგრძლივობა =5 წელი |პირველი თანამდებობაზე =[[ზვიად გამსახურდია]] |დაარსდა =[[14 აპრილი]], [[1991]] |მომდევნო = |ხელფასი = |ვებსაიტი =[http://www.president.gov.ge/ www.president.gov.ge] }} </pre> <includeonly> [[კატეგორია:პიროვნების ინფოდაფები]] [[en:Template:Infobox Political post]] [[es:Plantilla:Ficha de cargo político]] [[ja:Template:Infobox Political post]] [[hy:Կաղապար:Տեղեկաքարտ Պետական պաշտոն]] [[th:แม่แบบ:กล่องข้อมูล ตำแหน่งทางการเมือง]] [[pt:Predefinição:InfoBox:Cargo Político]]</includeonly> rb01hq2im1psbau44ji96nxzr0mh41j გიორგი კეკელიძე 0 102123 5420594 5416753 2026-06-24T17:07:08Z Jaba1977 3604 /* „ბიბლუსის“ შემოქმედებითი დირექტორი */ 5420594 wikitext text/x-wiki {{მმ*|კეკელიძე}} {{ინფოდაფა მწერალი}} '''გიორგი კეკელიძე''' (დ. [[10 აპრილი]], [[1984]], [[ოზურგეთი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] პოეტი, პროზაიკოსი, კინოსცენარისტი, საბავშვო ავტორი, ესეისტი, ლექტორი, ტელეწამყვანი, [[საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა|საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის]] გენერალური დირექტორი ([[2012]] წლიდან [[2024]] წლის 11 იანვრამდე<ref name=":1">[https://www.radiotavisupleba.ge/a/32770499.html ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორის პოსტზე გიორგი კეკელიძეს კონსტანტინე გამსახურდია შეცვლის]</ref>). [[წიგნის მუზეუმი (თბილისი)|წიგნის მუზეუმის]] დამაარსებელი, [[პრესის მუზეუმი]]ს დამფუძნებელი. საქართველოში სკვერის ბიბლიოთეკების იდეის ავტორი და განმახორციელებელი.<ref>[https://www.nplg.gov.ge/index.php?m=133&artist_id=36 საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის გვერდი]</ref> საზღვარგარეთ ქართული ბიბლიოთეკების შექმნის ინიციატორი. „ბიბლუსის“ შემოქმედებითი დირექტორი.<ref name="interpressnews" /> „წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოების“ დამფუძნებელი და თავმჯდომარე [[2024]] წლის იანვრიდან.<ref>[https://knews.ge/?p=95228 „წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოების“ საქმიანობა კახეთში]</ref> კეკელიძე არის [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|პრემია „საბას“]] პრემიის ლაურეატი, წინანდლის პრემიის ლაურეატი, ელექტრონულ ბიბლიოთეკა [[lib.ge]]-ს დამფუძნებელი და მთავარი რედაქტორი ([[2006]]-[[2012|2012 წლებში]]). საგანმანათლებლო მოძრაობა #ეკვილიბრიუმის დამფუძნებელი. წიგნის ჩუქების დღის ინიციატორი საქართველოში ([[23 აპრილი]]). == ბიოგრაფია == ===ადრეული წლები=== [[ფაილი:Giorgi Kekelidze, Kvareli.jpg|მარცხნივ|300px|thumb|გიორგი კეკელიძე ყვარელში]] დაიბადა ქალაქ [[ოზურგეთი|ოზურგეთში]] [[1984]] წელს. სწავლობდა ოზურგეთის [[ეგნატე ნინოშვილი]]ს სახელობის N1 საშუალო სკოლაში. ბავშვობაში დიდ დროს ატარებდა წინაპრების სოფლებში, [[სურები|სურებსა]] და [[ნატანები|ნატანებში]] [[2001]]–[[2009]] წლებში სწავლობდა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ფილოლოგიის ფაკულტეტზე. მიღებული აქვს ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა მაგისტრის ხარისხი. 2006 წელს უნივერსიტეტში მეგობრებთან ერთად დაიწყო გამოშვება ჯერ გაზეთის, შემდეგ კი უკვე ჟურნალის სახელწოდებით „ლილ“. მისი მიზანი იყო სტუდენტებისთვის ყოფილიყო დამოუკიდებელი ლიტერატურული ჟურნალი, რომელიც არ იქნებოდა მიბმული უნივერსიტეტის და სტუდკავშირის დაფინანსებაზე. მისი არქივი ახლა ეროვნულ ბიბლიოთეკაში ინახება. ამის შემდეგ ჟურნალის გამოშვება გადაიზარდა პორტალში [[lib.ge]]. ლიბ.ჯი იყო პირველი ქართული ინტერნეტ-ბიბლიოთეკა, რომელიც მოიცავს ათიათასზე მეტ ორიგინალურ და ნათარგმნ ტექსტს. 2006—2008 წლებში მუშაობდა [[რუსთავი]]ს №2 სასჯელაღსრულებით დაწესებულებაში ქართული ენისა და ლიტერატურის პედაგოგად.<ref>[http://alion.ge/2023/03/მორიგი-ბრალდება-გაისმა-ჩ/ მორიგი „ბრალდება“ გაისმა ჩემი ბიოგრაფიიდან]</ref> [[2009]]-[[2010]] წლებში იყო „რადიო ქალაქის“ ლიტერატურული გადაცემის — „ლიტერატურული ქალაქი“ — ერთ-ერთი წამყვანი დათო ქართველიშვილთან და ნესტან-ნენე კვინიკაძესთან ერთად. მიჰყავდა რუბრიკა „პრო და კონტრა“, რომელიც ითვალისწინებს ცნობილი კირიტიკოსების, თეორიტიკოსების რამდნეიმე განსხვავებული აზრის მოსმენას ერთ ლიტერატურულ მოვლენაზე. [[2010]] წლიდან მისი ინიციატივით ლიტერატურულმა პორტალმა [[lib.ge]]-მ „როკ-კლუბთან“ ერთად დააარსა ყოველკვირეული არტ-საღამოები [[2011]] წელს აფუძნებს lib.ge-სა და fortline georgia-ს ერთობლივ დისკუსიების ციკლს და არის ამ დისკუსიების მოდერატორი. 2010 წლიდან კითხულობს ლექციებს [[თავისუფალი უნივერსიტეტი|თავისუფალ უნივერსიტეტში]] ლექციებს კლასიკურ ლიტერატურაში, ასევე ხელოვნებისა და ლიტერატურის ისტორიას [[საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი|აგრარულ უნივერსიტეტში]]. [[2011]] წელს რადიო „მწვანე ტალღა“ და ელექტრონული ბიბლიოთეკა lib.ge-ს რადიო-პროექტის „ლიტერატურა და სხვა“ წამყვანი. 2010–2012 წლებში იყო ჟურნალ „[[ტაბულა (ჟურნალი)|ტაბულას]]“ ლიტერატურული მიმომხილველი და მესვეტე, სატელევიზიო გადაცემა „წითელი ზონის“ პროდიუსერი, ჟურნალების - „ფოკუსი“ და „თბილისი-აუტ-ის“ ლიტერატურული მიმომხილველი. 2012 წლიდან უძღვებოდა ტელე-გადაცემა „ინტერპრეტაციას“, სადაც მოწვეულ სტუმრებთან ერთად საუბრობენ ლიტერატურაზე, რომელსაც სკოლაში და უნივერსიტეტებში ასწავლიან, ტექსტების ახლებურ ინტერპეტაციაზე. [[2012]] წელს დააფუძნა საქველმოქმედო ფონდი „ლიბ-ეკვილიბრიუმი“ და „ლიბ-კლუბი“, რომელიც ძირითადად სტუდენტებს აერთიანებს და სოციალური და საგანმანათლებლო ფუნქცია აქვს. [[2012]] წელს იგი გახდა გადაცემა „ლიტარეას“ ავტორი და წამყვანი<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=4bU1oSBWBIQ ლიტარეა]</ref> ამ გადაცემისთვის მას მიენიჭა წლის ლიტერატურული პრემია „ოქროს ფრთა“. 2012 წელს გახსნა საერთაშორისო აუდიო-პორტალზე [[Lyrikline.org]] გაიხსნა ავტორის ორენოვანი გვერდი. ===ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორი=== [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2023 (2).jpg|250px|მინი|მარცხნივ|გიორგი კეკელიძე და ზურა შევარდნაძე]] [[2012]] წელს კეკელიძე გახდა [[საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა|სა­ქარ­თვე­ლოს პარ­ლა­მენ­ტის ეროვ­ნუ­ლი ბიბ­ლი­ო­თე­კის]] გე­ნე­რა­ლუ­რი დი­რექ­ტო­რი.<ref>[https://tabula.ge/ge/news/545924-erovnuli-bibliotekis-generalur-direktorad-giorgi ეროვნული ბიბლიოთეკის გენერალურ დირექტორად გიორგი კეკელიძე დაინიშნა]</ref> იგი 27 წლის ასაკში, საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკის ყველა დროის ყველაზე ახალგაზრდა ხელმძღვანელი გახდა. ბიბლიოთეკაში მუშაობის შეთავაზება [[lib.ge]]-ს წარმატებით ამუშავების გამო მიიღო. დაიწყო რეფორმები რამდენიმე მიმართულებით - დიგიტალიზაცია, მომსახურება, ტელე-გადაცემები, ბიბლიოთეკაში სხვადასხვა თემატური კუთხეების, მათ შორის უცხოური ბიბლიოთეკების, გახსნა. ქართული ბიბლიოთეკები და კუთხეები გაიხსნა სტამბოლის, კიევის, ვენის ბიბლიოთეკებში, შექმნა ელექტორნული განვითარების საბიბლიოთეკო სინდიკატი, რომელმაც გააერთიანა რეგიონული ბიბლიოთეკები [[2012]] წელს მის მიერ გატარებული ღონისძიებების შედეგად ეროვნულ ბიბლიოთეკას მიენიჭა წლის ტოლერანტობის ქომაგის სახელი<ref>{{Cite web |url=http://www.tolerantoba.ge/index.php?news_id=291 |title=ტოლერანტობის საერთაშორისო დღის აღნიშვნა |accessdate=2013-11-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304100005/http://www.tolerantoba.ge/index.php?news_id=291 |archivedate=2016-03-04 }}</ref> [[2013]] წელს გიორგი კეკელიძე [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]] შეხვდა [[აშშ-ის კონგრესის ბიბლიოთეკა|კონგრესის ბიბლიოთეკის]] დირექტორს, ჯეიმზ ბილინგტონს. შეთანხმების შედეგად ქართული ციფრული არქივები მსოფლიო დიგიტლაციის არქივისთვის გაიხსნა, ხოლო ამერიკის არქივები საქართველოსთვის. ამავე ვიზიტისას ეროვნულ ბიბლიოთეკას გადმოეცა ზალდასტანიშვილების ბოსტონის არქივი და გრიგოლ დიასამიძის ნიუ-იორკული არქივი. კონგრესის ბიბლიოთეკაში გაიმართა გიორგი კეკელიძის პოეზიის საღამო [[2013]] წელს მისი ინიცატივით ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გაიხსნა საქართველოში ყველაზე დიდი ელექტრონული დარბაზი - 40 პლანშეტური კომპიუტერი, თავისუფალი ინტერნეტ-ზონა (პუფებით, სავარძლებით, ელექტრონული მკითხველებით), გამომცემლობების კუთხე უახლესი წიგნებით, საპრეზენტაციო და კინო-კუთხე, ასევე ქართველოლოგიის ელექტრონული დარბაზი და განახლებული საბავშვო ოთახი.<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=VDPkXCDcv0o&feature=youtu.be საქართველოს პარლამენტის ეროვნულმა ბიბლიოთეკამ ელექტრონული დარბაზი გახსნა]</ref> [[2013]] წელს დააარსა ლიტერატურული პრემია საბავშვო წიგნებისთვის<ref>[http://www.radiotavisupleba.ge/content/literaturuli-premia-sabavshvo-mcerlebistvis/25199407.html ლიტერატურული პრემია - საბავშვო მწერლებისთვის]</ref> [[2013]] წლიდან ყოველ პარასკევს, გადაცემა „სხვა შუა დღეში“ გადის კეკელიძის რუბრიკა ეროვნული ბიბლიოთეკის იშვიათ წიგნთა საცავიდან – ერთი ძველი ან იშვიათი ქართული წიგნის ისტორია.<ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/erovnuli_biblioTekis_iSviaTi_gamocemebi_gadacemaSi_sxva_SuadRe როვნული ბიბლიოთეკის იშვიათი გამოცემები გადაცემაში „სხვა შუადღე“]</ref> [[2013]] წლიდან არის ტელეკომპანია მაესტროს დილის გადაცემის წამყვანი და ვიდეო-ბლოგ კვირის აზრების მონაწილე<ref>[http://www.youtube.com/watch?v=S0Q7Q2zOLPg&feature=youtu.be კეკელიძე მაესტროს წამყვანი იქნება]</ref> [[2014]] წელს მისი ინიაციტივით ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გაიხსნა საბავშვო ოთახი, ემგრაციის დარბაზი, ეროვნული ციფრული ფოტომატიანე, წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების დარბაზი, ამავე წელს ეროვნულ ბიბლიოთეკას გადაეცა შენობა [[ქუთაისი|ქუთაისში]], სადაც ეროვნული დეპოზიტარიუმის და უცხოელ სტიპენდიანტთა საცხოვრებლის შექმნა გადაწყდა<ref>[http://www.ambebi.ge/books/98469-kulturul-brendad-qceuli-erovnuli-bibliotheka-giorgi-kekelidze-bolo-2-tslis-mightsevebsa-da-proeqtebze.html კულტურულ ბრენდად ქცეული ეროვნული ბიბლიოთეკა]</ref> [[2014]] ჟურნალ ლიბერალში წერს პუბლიკაციებს ბიბლიოთეკაზე [[2014]] მისი ინიცატივით ბიბლიოთეკა და ჯეოსელი მთელი საქართველოს მასშტაბით იწყებენ ოჯახ-ოჯახ ფოტოების მოძიებას და გაციფრებას <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=VAtyKWk3yWU ფოტოების დიგიტალიზაციის პროექტი]</ref> 2015 წელს ეროვნული ბიბლიოთეკა შეურთდა მსოფლიოს განვითარებული ბიბლიოთეკების რიცხვს და დააყენა ამერიკული ინტეგრირებული საბიბლიოთეკო პროგრამა Sierra. [[2015]] წამყავნი გადაცემის „დილა წიგნებისა“ – რუსთავი 2-ზე[https://www.youtube.com/watch?v=L--BZyp5oQc] [[2015]] ერთად მერხთან – რადიო შოკოლადი [[2015]] ვერბალური ანკეტა (funtime.ge) [[ფაილი:Giorgi Kekelidze (ekvilibrium).jpg|250px|მინი|მარჯვნივ|#ეკვილიბრიუმი]] [[2015]] წელს გიორგი კეკელიძემ ეროვნულ ახალი კომპლექსი გახსნა: დედაენის დარბაზი, ვაზისა და ღვინის ბიბლიოთეკა, აფხაზური ბიბლიოთეკა, კარცერ-ლუქსი, ქართული ემიგრაციის დარბაზი-სამკითხველო, წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების სამკითხველო დარბაზი, რეპრესირებული წიგნის მუზეუმი, ვახტანგ მეექვსის სახელობის თანამშრომელთა სამუშაო ლაბორატორია, ჭაბუა ამირეჯიბის სახელობის კაბინეტი-ექსპოზიცია, ელექტრონულ ბიბლიოთეკა „ივერიელის“ სამუშაო ლაბორატორია, ეროვნული ბიბლიოთეკისა და „ჯეოსელის“ ერთობლივ პროექტ „ციფრულ ფოტომატიანეს“ ლაბორატორია, რესტავრაციისა და კონსერვაციის ლაბორატორია, ინტეგრირებულ საბიბლიოთეკო სისტემა SIERRA-ს კაბინეტი<ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/erovnul_biblioTekaSi_erovnuli_bibliografiisa_da_Tanamedrove_sabiblioTeko_teqnologiebis_centrebi_gaixsneba ეროვნულ ბიბლიოთეკაში ეროვნული ბიბლიოგრაფიისა და თანამედროვე საბიბლიოთეკო ტექნოლოგიების ცენტრები გაიხსნა]</ref> გიორგი კეკელიძის ინიციატივით ჩოხატაურში გაიხსნა სტიქიის დროს დაღუპული ივლიტა ჯიბუტის სახელობის თანამედროვე მედიათეკა. 2106 დაიწყო პირველი კორპუსის გამაგრებითი სამუშაოები და კავსასიაში ყველაზე დიდი წიგნის მუზეუმის მშენებლობა<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=NaNYO1muuLw წიგნის მუზეუმი]</ref> აჭარა-ვიდეოსთან ერთად იწყებს ლიტერატურული გადაცემების სერიალს.<ref>{{Cite web |url=http://net.adjara.com/Movie/main?id=1002317&serie=1 |title=net.adjara.com ლიტერატურული გადაცემები |accessdate=2017-02-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170216161733/http://net.adjara.com/Movie/main?id=1002317&serie=1 |archivedate=2017-02-16 }}</ref> 2016 წლიდან გიორგი კეკელიძე მოძრაობა ეკვილიბრიუმთან იწყებს სოფლის ბიბლიოთეკების განახლების და აღდგენის პროექტს. პროექტის ფარგლებში 600 მეტი ბიბლიოთეკა აღდგა ან განახლდა. 2017 წელს „ეკვილიბრიუმმა“ ქალაქებსა და სოფლებში სკვერის ბიბლიოთეკების შექმნა დაიწყო.<ref>[https://on.ge/story/5933-ეროვნულმა-ბიბლიოთეკამ-საქართველოს-ქალაქებში-წიგნების-ორიგინალური-ბუდეები-განათავსა ეროვნულმა ბიბლიოთეკამ საქართველოს ქალაქებში წიგნების ორიგინალური ბუდეები განათავსა]</ref> 2017 წელს მისი თაოსნობით გაიხსნა ეროვნული ბიბლიოთეკის განახლებული კორპუსი – ვახტანგ VI, განახლებულ კორპუსში განთავსებულია ნიკოლოზ ბარათაშვილის სამკითხველო-საკონფერენციო დარბაზი, ბარბარე ჯორჯაძის, ნოდარ დუმბაძის, ვახტანგ როდონაიას, გურამ შარაძის გიგლა ფირცხალავას, ალექსანდრე ქართველის, რაულ ჩილაჩავას, მაქსიმე ბერძნიშვილის და ჯანრი კაშიას საარქივო კაბინეტები.<ref>[https://sputnik-georgia.com/20171015/erovnulbiblioTekis-meeqvse-korpusi-vaxtang-meeqvsis-saxelobis-gaxda-237746429.html ეროვნული ბიბლიოთეკის მე-6 კორპუსს ვახტანგ მეექვსის სახელი ეწოდა]</ref> 2017 წლის 17 ნოემბერს, გიორგი კეკელიძის ინიციატივით, გაიხსნა [[წიგნის მუზეუმი (თბილისი)|წიგნის მუზეუმი]]. 2017-2018 წლებში, გიორგი კეკელიძე მოწვეულ სტუმრებთან ერთად ქმნის სამსეზონიან გადაცემთა სერიალს სასკოლო ლიტერატურაზე – „ინტერპრეტაცია“.<ref>{{Cite web |url=http://net.adjara.com/Movie/main?id=1002317&serie=1 |title=ინტერპრეტაცია, გიორგი კეკელიძე |accessdate=2017-02-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170216161733/http://net.adjara.com/Movie/main?id=1002317&serie=1 |archivedate=2017-02-16 }}</ref> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze and Bibi (2).jpg|მინი|300პქ|გიორგი კეკელიძე]] [[2018]] წელს დამოუკიდებლობის გამოცხადების 100 წლისთავთან დაკავშირებით მისი ინიციატივით ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გაიხსნა დამოუკიდებლობის დარბაზი – სივცრე იწყება მეცხრამეტე საუკუნით, გრძელდება დამოუკიდებლობის წლებით, შემდეგ უკვე ორი 9 აპრილით და თანამედროვე, მავთულხლართებიანი საქართველოთი.<ref>[https://1tv.ge/news/saqartvelos-parlamentis-erovnul-bibliotekashi-damoukideblobis-darbazi-gaikhsna-foto/ მავთულხლართებიანი საქართველო]</ref> 2018 წელს გიორგი კეკელიძე იყო საქართველოს პირველი წარმომადგენელი ლიტერატორთა მსოფლიო ფორუმზე ჩინეთში.<ref>[http://german.beijingreview.com.cn/Bilder/201806/t20180601_800131388.html Georgien: Ehrengast auf der Frankfurter Buchmesse 2018 მსოფლიო ფორუმი ჩინეთში]</ref> [[2018]] წელს მისი თაოსნობით ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გაიხსნა ვაჟა–ფშაველას დარბაზი და განახლებული რეგისტრატურა.<ref>[https://on.ge/story/25385- m2-ის-მხარდაჭერით-ეროვნულ-ბიბლიოთეკაში-ვაჟა-ფშაველას-სამკითხველო-გაიხსნა]</ref> [[2018]] წელს ოდესაში გაიხსნა ქართული ბიბლიოთეკა, რომელიც ორმაცდამეათეა ეროვნული ბიბლიოთეკის მიერ საზღვარგარეთ გახსნილ ქართული წიგნის კუთხეებიდან.<ref>{{Cite web |url=https://mincult.kmu.gov.ua/control/publish/article?art_id=245392298 |title=ქართული ბიბლიოთეკა ოდესაში |accessdate=2018-07-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180723110347/http://mincult.kmu.gov.ua/control/publish/article?art_id=245392298 |archivedate=2018-07-23 }}</ref> 2018 წლის მდგომარეობით მოძრაობა ეკვილიბრიუმი არის ყველაზე ფართო საგანმათლებლო მოძროაბა. საბიბლიოთეკო მიმართულებით. განახლდა, აღგდა და გაიხსნა ცხრაასამდე სოფლის ბიბლიოთეკა, მათ შორის სკოლის ბიბლიოთეკები. 2018 წელს ხდება დილის გადაცემის წამყვანი რუბრიკებით – ლიტერატურა და არქივი.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=JvE0495kA-c&t=3s გასაუბრება ბესიკ ხარანაულთან]</ref> ამავე წელს ეროვნულ ბიბლიოთეკაში ლიბერთი დარბაზში გახსნა პენსიონერთა სკოლა<ref>[https://kekelidze.ge/2018/11/01/%E1%83%9E%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%90-%E1%83%A1%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%90-%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%A3/ პენსიონერთა სკოლა ეროვნულ ბიბლიოთეკაში]</ref> და [[პოლონეთი]]ს სახელმწიფოს ხელშეწყობით ჰრინევსკის სახელობის ხელოვნების დარბაზი.<ref>[https://kekelidze.ge/2018/11/05/%E1%83%B0%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%95%E1%83%A1%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%93-3/ ჰრინევსკის ხელოვნების დარბაზი]</ref> [[2019]] წელს შედგა გიორგი კეკელიძის ვიზიტი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]]. ეროვნული ბიბლიოთეკის ინიციატივით ქვინსის ბიბლიოთეკაში, ნიუ-იორკში, გაიხსნა პირველი ქართული ბიბლიოთეკა, [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]] გიორგი კეკელიძე კონგრესის ბიბლიოთეკის დირექტორს კარლა ჰაიდენს შეხვდა. შეთანხმების მიხედვით კონგრესის ბიბლიოთეკაში ქართული ფონდი რეგულარულად მომარაგდება ქართული წიგნებით. ამერიკის სხვადასხვა ქალაქიდან საქართველოს გადმოეცა სრულიად უნიკალური ემიგრანტული თუ საკოლექციო მასალა – [[ალექსანდრე მანველიშვილი]]ს (დენვერი), [[პეტრე ჭალიძე|პეტრე ჭალიძის]] (ალბანო) და [[პიტერ სკინერი]]ს (ნიუ-იორკი) არქივები.<ref>{{Cite web |url=http://georgiatoday.ge/news/14216/First-Official-Georgian-Library-Opens-in-New-York |title=First Official Georgian Book Corner Opens in New York |accessdate=2019-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190125123612/http://georgiatoday.ge/news/14216/First-Official-Georgian-Library-Opens-in-New-York |archivedate=2019-01-25 }}</ref> [[2019]] წელს გიორგი კეკელიძის მიერ დაარსებულმა მოძრაობა ეკვილიბრიუმმა ათასი სოფელი მოიცვა. მოძრაობა გულისხმობს სოფლის ბიბლიოთეკების აღდგენასა და განახლებას - ახალი წიგნები, კომპიუტერები, ინტერნეტი, ტრენინგი, სკვერი-ბიბლიოთეკები, სამკითხველოები წისქვილებში.<ref>[https://on.ge/story/35597-გურიის-წისქვილებში-ბიბლიოთეკები-მოეწყო გურიის წისქვილებში ბიბლიოთეკები მოეწყო]</ref> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2021.jpg|250px|მინი|მარცხნივ|გიორგი კეკელიძე საკუთარ ლიტერტურულ რუბრიკაში, 2021 წელი]] 2019 წელს განახლდა მისი ინიციატივა — სკვერის ბიბლიოთეკების მოწყობა სხვადასხვა ქალაქში და სოფელში თემატური ფორმებით. სკვერი-ბიბლიოთეკები არის თბილისში („მზიური“, ეთნოგრაფიულ პარკი), [[ქუთაისი|ქუთაისში]] (ბოტანიკური ბაღი), [[სამტრედია]]ში (ველოსიპედი - ბიბლიოთეკა), ოკუპაციის გამყოფ ხაზთან რამდენიმე სოფელში, [[ბათუმი|ბათუმში]] (გემი-ბიბლიოთეკა), [[ზუგდიდი|ზუგდიდში]] (ოდა-ბიბლიოთეკა), [[ჭიათურა]]ში (ვაგონი-ბიბლიოთეკა), [[თელავი|თელავში]] (კასრი-ბიბლიოთეკა), [[ჩიბათი|ჩიბათში]], [[შუხუთი|შუხუთში]] (ლელო-ბიბლიოთეკა), [[ჩოხატაური|ჩოხატაურში]], [[ოზურგეთი]] და ა. შ.<ref>{{Cite web |url=https://www.marketer.ge/libraries-in-the-park/?fbclid=IwAR1fG1fw-ZJUO6bqBet5vKYALOp_rmuMtLIoGU0Kzx1ev3HgH5JI7UddcPw |title=თემატური ბიბლიოთეკები სკვერებსა და პარკებში |access-date=2019-04-19 |archive-date=2023-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230314155718/https://www.marketer.ge/libraries-in-the-park/?fbclid=IwAR1fG1fw-ZJUO6bqBet5vKYALOp_rmuMtLIoGU0Kzx1ev3HgH5JI7UddcPw }}</ref> [[2019]] წელს გიორგი კეკელიძემ 23 აპრილი, წიგნისა და საავტორო უფლებების დღე, საქართველოში წიგნის ჩუქების დღედ გამოაცხადა. ზოგადად წიგნის ჩუქების დღის ტრადიცია XX საუკუნის დასაწყისში კატალონიაში დამკვიდრდა. 2019 წელსვე გიორგი კეკელიძის ინიცატივას სოციალურ ქსელში ათაითასობით ადამიანი, სახელმწიფო უწყებები, მსხვილი თუ საშუალო ბიზნესები თუ სხვა ტიპის ორგანიზაციები გამოხმაურნენ - #აჩუქეწიგნი. საბოლოოდ ათიათასობით წიგნი გაიყიდა და ათასობით სოფლის ბიბლიოთეკა მომარაგდა წიგნებით.<ref>[https://on.ge/story/36802-%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%A9%E1%83%A3%E1%83%A5%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%93%E1%83%A6%E1%83%94-%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%A8%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%A6%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%97-%E1%83%90%E1%83%A6%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%9C%E1%83%90?fbclid=IwAR0AvtlpCZVwMv2T1cqy20yuUTlhq4OIiKKTFr9tWoBzDGE47yJIFWVudVM წიგნის ჩუქების დღე მასშტაბური ღონისძიებებით აღინიშნა]</ref> ამავე წლის ივლისში კი გიორგი კეკელიძის მიერ წამოწყებული კამპანიის, ეკვილიბრიუმის ფარგლებში მეათასე სოფელში ([[თხმორი]], [[ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი]]) ერთი მოსწავლისათვის მოეწყო ბიბლიოთეკა.<ref>[https://on.ge/story/41265-რაჭული-სოფლის-ერთადერთ-მოსწავლეს-ეროვნულმა-ბიბლიოთეკამ-სახლში-ბიბლიოთეკა-მოუწყო On.ge-ის სტატიის შემდეგ სოფლის სკოლის ერთადერთ მოსწავლეს ეკვილიბრიუმმა სახლში ბიბლიოთეკა მოუწყო]</ref> 2019 წელს გიორგი კეკელიძის თაოსნობით ეროვნულ ბიბლიოთეკაში საქართველოს ბეჭდური და ელექტრონული გამოცემების რეგისტრაციის ცენტრი გაიხსნა, რომლის იატაკზე იშხნის მონასტრის იატაკის ულამაზესი ასლი განთავსდა, თანამედროვე ტექნიკით აღიჭურვა ოთახები, ასევე საერთაშორისო სტანდარტული ნომრების განყოფილება, ფონდებისა და კატალოგების ორგანიზებისა და დაცვის განყოფილება, დაკომპლექტების განყოფილება, კლასიფიკაციისა და კატალოგიზაციის განყოფილება.<ref>[https://on.ge/story/43951-წიგნის-ახალი-გზა-ეროვნული-ბიბლიოთეკის-განახლებულ-სივრცეში წიგნის ახალი გზა ეროვნული ბიბლიოთეკის განახლებულ სივრცეში]</ref> 2019 წელს საუნივესიტეტო საქმიანობის პარალელურად გიორგი კეკელიძე იწყებს აქტიურ პედაგოგიურ მოღვაწეობას თბილისის, ქუთაისის, ბათუმის, ოზურგეთის და ახალქალაქის სოფლების სკოლებში.<ref>[http://droa.ge/?p=55990 ახალქალაქის სოფლებში ბიბლიოთეკები და საკვირაო სკოლები გაიხსნება]</ref> 2019 წელს იწყებს ორ უმნიშვნელოვანეს პროექტს - თურქეთში, ტაო-კლარჯეთის სოფლების საკვირაო სკოლებში ქართული ბიბლიოთეკების მოწყობასა და საფრანგეთში, ლევილის ქართულ მამულში დიდი ბიბლიოთეკის შექმნას.<ref>[https://on.ge/story/46532-ეროვნული-ბიბლიოთეკის-წარმომადგენლებმა-ისტორიულ-ტაო-კლარჯეთში-ქართული-წიგნები-ჩაიტანეს ეროვნული ბიბლიოთეკის წარმომადგენლებმა ისტორიულ ტაო-კლარჯეთში ქართული წიგნები ჩაიტანეს]</ref> [[2020]] წელს გიორგი კეკელიძე აფორმებს პირველ ურთიერთანამშრომლობის მემორანდუმს არაბული სამყაროს ქვეყანასთან, კატართან დოჰას ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორთან ერთად. ამავე წელს დოჰას უნივერისტეტში ქართული ბიბლიოთეკა იხსნება.<ref>{{Cite web |url=https://m.alarab.qa/story/1450801/%D8%AC%D9%88%D8%B1%D8%AC%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D9%87%D8%AF%D9%8A-%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D8%A9-%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D8%A9-%D9%82%D8%B7%D8%B1 |title=جورجيا تهدي مجموعة كتب لجامعة قطر |accessdate=2020-02-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113050622/https://m.alarab.qa/story/1450801/%D8%AC%D9%88%D8%B1%D8%AC%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D9%87%D8%AF%D9%8A-%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D8%A9-%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D8%A9-%D9%82%D8%B7%D8%B1 |archivedate=2020-01-13 }}</ref> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2023 (5).jpg|300px|მინი|გიორგი კეკელიძე — LIB-აკადემიის პირველი საჯარო გასვლა, ჭრებალო, რაჭა, 2023 წელი]] 2020 წელს ეროვნულ ბიბლიოთეკაში იხსნება კინობიბლიოთეკა და ფოლკლორის დარბაზი. ეს უკანასკნელი მნიშვნელოვანია იმითაც რომ კერძო ბიზნესის ხელშეწყობით სრულად აღდგა 1912 წლის მოხატულობა და დიზიანი.<ref>[https://on.ge/story/48803-დღეს-ეროვნულ-ბიბლიოთეკაში-ახალი-სამკითხველო-სივრცე-კინობიბლიოთეკა-გაიხსნება დღეს ეროვნულ ბიბლიოთეკაში ახალი სამკითხველო სივრცე — კინობიბლიოთეკა გაიხსნება]</ref><ref>[https://on.ge/story/49048-ეროვნულ-ბიბლიოთეკაში-ფოლკლორის-დარბაზი-გაიხსნა ეროვნულ ბიბლიოთეკაში ფოლკლორის დარბაზი გაიხსნა]</ref> ამავე წლის მაისში მემორანდუმი გააფორმა დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნულ ცენტრთან. მემორანდუმის თანახმად, ეროვნული ბიბლიოთეკა და დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრი რეგიონალურ ბიბლიოთეკებში გახსნიან კორონავირუსთან ([[COVID-19]]) დაკავშირებულ საინფორმაციო კუთხეებს.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/600540-regionul-bibliotekebshi-koronavirustan-dakavshirebuli-sainpormacio-kutxeebi-moecqoba/ რეგიონულ ბიბლიოთეკებში კორონავირუსთან დაკავშირებული საინფორმაციო კუთხეები მოეწყობა]</ref> [[2020]] წლის 29 ივნისს გიორგი კეკელიძის ინიციატივით საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის საგამოფენო დარბაზში რეზო გაბრიაძის სახელობის კინობიბლიოთეკისა და კინოდარბაზი გაიხსნა.<ref>[https://on.ge/story/84479-რეზო-გაბრიაძის-კინობიბლიოთეკა-და-კინოდარბაზი-ეროვნულ-ბიბლიოთეკაში რეზო გაბრიაძის კინობიბლიოთეკა და კინოდარბაზი ეროვნულ ბიბლიოთეკაში]</ref> [[2020]] წლის 5 აგვისტოს საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარემ [[არჩილ თალაკვაძე]]მ და გიორგი კეკელიძემ, ეროვნული ბიბლიოთეკის მეორე კორპუსში ქართული ემიგრაციის მუზეუმი გახსნეს.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/612522-giorgi-kekelize-kartuli-emigraciis-muzeumis-gaxsnit-erovnul-bibliotekashi-morigi-istoriuli-tarigi-moinishna/ გიორგი კეკელიძე - ქართული ემიგრაციის მუზეუმის გახსნით, ეროვნულ ბიბლიოთეკაში მორიგი ისტორიული თარიღი მოინიშნა]</ref> [[2021]] წლის იანვარში გიორგი კეკელიძემ გამოაცხადა ახალი პროექტის, „მარტოკაცების ბიბლიოთეკის“ ამოქმედება. პროექტის ფარგლებში პირველი ბიბლიოთეკა გაუხსნა [[ლენტეხის მუნიციპალიტეტი]]ს სოფელ [[ბავარი|ბავარში]] ეულად მცხოვრებ კორნელი გაზდელიანს.<ref>[http://guriismoambe.com/archives/9522 „ყველა მარტოქალსა და მარტოკაცს პირად ბიბლიოთეკას მოვუწყობთ“ - გიორგი კეკელიძე]</ref> [[2021]] წელს გიორგი კეკელიძის „გურული დღიურების ფონდი“ სტიპენდიას უნიშნავს ასამდე მოსწავლეს, მათ შორის წესდება დათა პაპას<ref>[https://stipendia.ge/დათა-პაპას-სახელობის-სტი/ დათა პაპას სახელობის სტიპენდია დაწესდა]</ref> და გიორგი ანწუხელიძის სახელობის სტიპენდიები<ref>[https://gmnews.com.ge/geo/4100 ქართველი სამხედროების შვილებისთვის გიორგი ანწუხელიძის სახელობის სტიპენდია დაწესდება - გიორგი კეკელიძე]</ref> და ფუძნდება დათა პაპას სახელობის ბიბლიოთეკები, რომლებიც ოკუპაციის გამყოფ ხაზთან იხსნება.<ref>[https://kekelidze.ge/2021/06/24/დათა-პაპას-ბიბლიოთეკა-ში/ დათა პაპას ბიბლიოთეკა შინდისში]</ref> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze in Martkofi.jpg|250px|მინი|მარცხნივ|გიორგი კეკელიძე მარტყოფში. 1700-ე ბიბლიოთეკას გადასცემს წიგნებს]] [[2022]] წლის 28 იანვარს [[საქართველოს პარლამენტი]]ს ეროვნული ბიბლიოთეკის მესამე კორპუსში ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორმა გიორგი კეკელიძემ და საქართველოში უკრაინის ელჩმა იგორ დოლგოვმა უკრაინული ბიბლიოთეკა გახსნეს.<ref>[https://www.nplg.gov.ge/geo/news/ეროვნულ_ბიბლიოთეკაში_უკრაინული_ბიბლიოთეკა_გაიხსნა/4350 ეროვნულ ბიბლიოთეკაში უკრაინული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> [[2021]] წლის ივლისდან [[2022]] წლის სექტემბრის ჩათვლით გიორგი კეკელიძე მძიმე კლინიკურ დეპრესიას და პოსტსტრესულ, ასევე ობსესიურ აშლილობას ებრძოდა. ამ პერიოდში კეკელიძე თითქმის პარალიზებული იყო საზოგადოებრივი საქმიანობისგან. გამოჯანმრთელების შემდეგ, გიორგი კეკელიძემ ღიად საუბარი დაიწყო მენტალურ სირთულეების შესახებ. სტერეოტიპების რღვევის და სხვა ადამიანების დახმარების მიზნით იგი სამეცნიერო ფსიქიატრიას უწევს პოპულარიზაციას საჯარო ლექციებით, წერილებით და დისკუსიებით.<ref>[https://ipress.ge/news/sazogadoeba/giorgi-kekelidze-lamis-saaftiaqo-narkomaniis-mskhverpli-gavkhdi გიორგი კეკელიძე: ლამის სააფთიაქო ნარკომანიის მსხვერპლი გავხდი]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9ItpIizy-Ik&feature=youtu.be დეპრესია, ობსესიები, სუიციდის მცდელობა]</ref> [[2022]] წლის 15 დეკემბერს საქართველოს პარლამენტის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში, პირველად საქართველოში, გაიხსნა პრესის მუზეუმი. მუზეუმში თავმოყრილია [[ივანე კერესელიძე|ივანე კერესელიძის]], [[გიორგი ერისთავი|გიორგი ერისთავის]], [[ილია ჭავჭავაძე|ილია ჭავჭავაძის]], [[ნიკო ნიკოლაძე|ნიკო ნიკოლაძის]], [[სერგეი მესხი]]სა და სხვათა გამოცემები, ჟურნალები: [[ცისკარი (ჟურნალი)|„ცისკარი“]], [[საქართველოს მოამბე (თერგდალეულები)|„საქართველოს მოამბე“]]; გაზეთები: [[ივერია (გაზეთი)|„ივერია“]], [[დროება (XIX საუკუნე)|„დროება“]], [[ცნობის ფურცელი|„ცნობის ფურცელი“]], [[კვალი (გაზეთი)|„კვალი“]], [[გუთნის დედა|„გუთნის-დედა“]] და სხვა.<ref>[https://ghn.ge/news/291371-erovnul-bibliotekashi-presis-muzeumi-gaikhsna ეროვნულ ბიბლიოთეკაში პრესის მუზეუმი გაიხსნა]</ref> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2023 (3).jpg|300px|მინი|გიორგი კეკელიძე და ძმები არველაძეები]] [[2023]] წლის თებერვალში [[იტალია|იტალიის]] ქალაქ [[ნეაპოლი|ნეაპოლში]] და [[მილანი|მილანში]] ქართული ბიბლიოთეკები გახსნა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/746421-neapolshi-kartuli-biblioteka-gaixsna ნეაპოლში ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref><ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/746353-milanshi-kartuli-biblioteka-gaixsna/ მილანში ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> გიორგი კეკელიძემ დააანონსა და დაიწყო მხატვრულ-ბიოგრაფული წიგნის წერა [[ხვიჩა კვარაცხელია]]ზე სათაურით „ხვიჩა, ვარსკვლავი სახელად ვარსკვლავი“,<ref>[https://kvirispalitra.ge/article/100910-xvicha-varskvlavi-saxelad-varskvlavi-cnobilia-cignis-saxeli-romelsac-giorgi-kekelize-kvaras-shesaxeb-dacers/ „ხვიჩა, ვარსკვლავი სახელად ვარსკვლავი“ - ცნობილია წიგნის სახელი, რომელსაც გიორგი კეკელიძე „კვარას“ შესახებ დაწერს]</ref> რომელიცგამოიცა ამავე წელს.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=apuqYXV9F9o ხვიჩა - ვარსკვლავი, სახელად ვარსკვლავი]</ref> [[2023]] წლის მარტში ეკვილიბრიუმის ფარგლებში [[მარტყოფი]]ს სკოლის ბიბლიოთეკას 350 წიგნი გადასცა. მარტყოფი 1700-ე დასახლებაა, რომელსაც პროექტის ფარგლებში წიგნები გადაეცა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/749500-ekvilibriumma-martqopis-skolas-350-axali-cigni-gadasca „ეკვილიბრიუმმა“ მარტყოფის სკოლას 350 ახალი წიგნი გადასცა]</ref> [[2023]] წლის აპრილში დააფუძნა „მთის ხმის“ სტიპენდია და მისი პირველი მფლობელი გახდა ქალაქიდან სოფელ [[შატილი (დუშეთის მუნიციპალიტეტი)|შატილში]] დაბრუნებული ახალგაზრდა ხელოვნების მასწავლებელი მარგარეტ დაიაური.<ref>[https://mtisambebi.ge/news/item/1605 მთის ხმა - პირველი სტიპენდიატი მარგარეტ დაიაურია]</ref> [[2023]] წლის 25 აპრილს საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორმა, გიორგი კეკელიძემ, დირექტორის მოადგილემ, მირიან ხოსიტაშვილმა და ბიბლიოთეკის წარმომადგენლებმა ფოთსა და ქუთაისში სკვერის ბიბლიოთეკები გახსნეს.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/753376-erovnulma-bibliotekam-potsa-da-kutaisshi-skveris-bibliotekebi-gaxsna ეროვნულმა ბიბლიოთეკამ ფოთსა და ქუთაისში სკვერის ბიბლიოთეკები გახსნა]</ref> [[2023]] წლის 9 ივლისს გიორგი კეკელიძემ გამოაქვეყნა ინფორმაცია ეროვნული ბიბლიოთეკის ახალ წამოწყებებსა და ბიზნესთან ერთად დაგეგმილ პროექტებზე.<ref name=":0">[https://www.interpressnews.ge/ka/article/763221-giorgi-kekelize-erovnuli-bibliotekis-axal-camocqebebsa-da-biznestan-ertad-dagegmil-proektebze-inpormacias-avrcelebs გიორგი კეკელიძე ეროვნული ბიბლიოთეკის ახალ წამოწყებებსა და ბიზნესთან ერთად დაგეგმილ პროექტებზე ინფორმაციას ავრცელებს]</ref> აღნიშნული ინფორმაციის თანახმად თანამშრომლობის მემორანდუმი გაფორმდა Mastercard-თან, გავრცელებული ინფორმაციით, თანამშრომლობის მიზანია საქართველოში ფინანსური განათლების განვითარების ხელშეწყობა;<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/754576-sakartvelos-parlamentis-erovnul-bibliotekasa-da-masterkards-shoris-tanamshromlobis-memorandumi-gapormda საქართველოს პარლამენტის ეროვნულ ბიბლიოთეკასა და „მასტერქარდს“ შორის თანამშრომლობის მემორანდუმი გაფორმდა.]</ref> „გარდენია შევარდნაძესთან“ — გიორგი კეკელიძე და „გარდენია შევარდნაძის“ მფლობელი ზურაბ შევარდნაძე შეთანხმდნენ, რომ უახლოეს მომავალში ეროვნული ბიბლიოთეკის ქუთაისში მდებარე ნიკო ნიკოლაძის სახელობის კორპუსის ეზოში „ცისფერყანწელების“ ბაღი მოეწყობა;<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/754820-erovnul-bibliotekasa-da-gardenia-shevardnazes-shoris-memorandumi-gapormda ეროვნულ ბიბლიოთეკასა და „გარდენია შევარდნაძეს“ შორის მემორანდუმი გაფორმდა]</ref> სამშენებლო კომპანია „ანაგთან“ — დოკუმენტის თანახმად, უახლოეს მომავალში დაიწყება ეროვნული ბიბლიოთეკის პირველ კორპუსში მდებარე ივანე მაჩაბლის სახელობის სამკითხველო დარბაზის სრული რეაბილიტაცია-რესტავრაცია;<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/755187-erovnuli-bibliotekis-istoriuli-pirveli-korpusis-reabilitacia-icqeba ეროვნული ბიბლიოთეკის ისტორიული პირველი კორპუსის რეაბილიტაცია იწყება]</ref> ამავე ინფორმაციის თანახმად საქართველოს პარლამენტის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში, დიმიტრი უზნაძის სახელობის მენტალური ჯანმრთელობის კაბინეტი გაიხსნა. პროექტი მიზნად ისახავს, მენტალური ჯანმრთელობის დარგის სპეციალისტების, მკვლევრების და ბენეფიციარების თანამონაწილეობით საგანმანათლებლო ვიდეოსა თუ სხვა ვიზუალური პროდუქტის წარმოებასა და გავრცელებას.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/756514-parlamentis-erovnul-bibliotekashi-dimitri-uznazis-saxelobis-mentaluri-janmrtelobis-kabineti-gaixsna პარლამენტის ეროვნულ ბიბლიოთეკაში, დიმიტრი უზნაძის სახელობის მენტალური ჯანმრთელობის კაბინეტი გაიხსნა]</ref> გარდა ზემოთაღნიშნული კომპანიებისა მემორანდუმები გაფორმდა სხვადასხვა კომპანიასთან, რომლებიც აფინანსებენ კონკრეტულ პროექტებს: „საქართველოს ბანკი“ (დამწერლობის მუზეუმი), „კოკა-კოლა“ (ციფრული მატიანე), კომპანია „სარაჯიშვილი“ (ემიგრაციის მუზეუმი), „გალფი“ (სოფლის ბიბლიოთეკები, საგანმათლებო მოძრაობა „ეკვილიბრიუმი“), „საქართველოს ფოსტა“ (ბიბლიოთეკები ოკუპაციის გამყოფ ხაზთან), „ფონდი არველაძეები“ (სკვერის ბიბლიოთეკები, წიგნის ბუდეები), „ბიბლუსი“ და იუსტიციის სამინისტრო (ბიბლიოთეკები ციხეებში), „TBC - ბანკი“ (ბიბლიოთეკები საზღვარგარეთ), „გარდენია შევარდნაძე“ (ცისფერყანწელების ბაღი ქუთაისში), „თეგეთა“ (მარო მაყაშვილის ბაღი-სამკითხველო), „ნიკო კვარაცხელიას ფონდი“ (ნიკო კვარაცხელიას სახელობის გემი-სამკითხველო განმუხურში), „სიდ-ჯორჯია“ (დიმიტრი უზნაძის სახელობის მენტალური ჯანმრთელობის კაბინეტი), „მასტერკარდი“ (ახალგაზრდული სამკითხველო), „Animal Rescue Gerogia“ (მიუსაფარი ცხოველების დაცვა), „შუხმანი“ (ეროვნული ბიბლიოთეკის ინტერნეტ-რადიო), ასევე აღადგინა Lib.ge და დააფუძნა Lib-აკადემია.<ref name=":0" /> [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2023 (6).jpg|300px|მინი|გიორგი კეკელიძე მენტალურ ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული ერთ-ერთი მემორანდუმის ხელმოწერისას]] [[2023]] წლის 24 ივლისს თურქეთის ქალაქ [[სინოპი|სინოპში]] „ქართული კულტურისა და მეგობრობის ასოციაციასთან“ ერთად ქართული ბიბლიოთეკა გახსნა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/764823-sinopshi-kartuli-biblioteka-gaixsna სინოპში ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> [[2023]] წლის 8 აგვისტოს ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გიორგი ანწუხელიძის კედელი გაიხსნა,<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/766409-erovnul-bibliotekashi-giorgi-ancuxelizis-kedeli-gaixsna ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გიორგი ანწუხელიძის კედელი გაიხსნა]</ref> ხოლო 9 აგვისტოს დაიწყო ახალი პროექტი „მთის ბიბლიოთეკა“.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/766530-erovnuli-bibliotekis-axali-proekti-mtis-biblioteka-daicqo ეროვნული ბიბლიოთეკის ახალი პროექტი „მთის ბიბლიოთეკა“ დაიწყო]</ref> 6 სექტემბერს სოფლის ბიბლიოთეკების მხარდაჭერისა და მათ განვითარებაში წლების განმავლობაში შეტანილი წვლილისთვის ხულოში გამართულ საერთაშორისო ლიტერატურულ ფესტივალზე „ზე-კარი“ ჯილდო — საპატიო ყაბალახი გადასცეს.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/768767-giorgi-kekelizes-pestivalze-ze-kari-jildod-sapatio-qabalaxi-gadasces გიორგი კეკელიძეს ფესტივალზე „ზე-კარი“ ჯილდოდ საპატიო ყაბალახი გადასცეს]</ref> 25 სექტემბერი საქართველოს პარლამენტის ეროვნულმა ბიბლიოთეკამ და „ცხოველთა გადარჩენის სახალხო ფრონტმა“ მიუსაფარი ცხოველების დღედ გამოაცხადეს.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/771087-25-sektemberi-miusapari-cxovelebis-mparvelta-dged-gamocxadda 25 სექტემბერი მიუსაფარი ცხოველების მფარველთა დღედ გამოცხადდა]</ref> [[2023]] წლის ნოემბერში, გიორგი კეკელიძემ [[ვატიკანი|ვატიკანში]], [[ვატიკანის ბიბლიოთეკა|ვატიკანის ბიბლიოთეკის]] ხელმძღვანელთან ხელი მოაწერა ისტორიულ მემორანდუმს. შეთანხმების შედეგად ქართველი მეცნიერებისთვის უმნიშვნელოვანესი არქივები გაიხსნა და შეიქმნა ორმხრივი ციფრული ბაზები. ნოემბერშივე, რომის საქალაქო და ცენტრალურ ბიბლიოთეკებში ქართული წიგნის კუთხეები გაიხსნა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/777278-erovnuli-biblioteka-vatikanis-bibliotekastan-memorandumis-gapormebis-shesaxeb-inpormacias-avrcelebs ეროვნული ბიბლიოთეკა ვატიკანის ბიბლიოთეკასთან მემორანდუმის გაფორმების შესახებ ინფორმაციას ავრცელებს]</ref> ამავე პერიოდში გიორგი კეკელიძე [[ესპანეთი|ესპანეთში]] იმყოფებოდა ვიზიტით, რომლის დროსაც საქართველოში ჩამოიტანა აფხაზეთის თავადების, ჩხოტუების არქივი.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/778792-giorgi-kekelize-apxazi-tavadebis-arkivebi-sakartveloshi-brundeba გიორგი კეკელიძე - აფხაზი თავადების არქივები საქართველოში ბრუნდება]</ref> [[2024]] წლის 11 იანვარს პარლამენტის თავმჯდომარე [[შალვა პაპუაშვილი|შალვა პაპუაშვილმა]] დაკავებული თანამდებობიდან დირექტორად ხანგრძლივად ყოფნის მიზეზით ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელმძღვანელის თანამდებობიდან გადააყენა,<ref>[https://www.radiotavisupleba.ge/a/32770354.html გიორგი კეკელიძე: მითხრეს, რომ უნდა წავიდე დაკავებული თანამდებობიდან]</ref> რასაც საზოგადოების დიდი აღშფოთება მოჰყვა.<ref>[https://www.youtube.com/watch?si=ztQ9OdiyyQALUI0g&v=S32zwb50J1o&feature=youtu.be რატომ გაათავისუფლეს გიორგი კეკელიძე? | პაპუაშვილის არგუმენტები და ლიტერატორების პროტესტი]</ref> მის შემცვლელად [[კონსტანტინე გამსახურდია (პოლიტიკოსი)|კონსტანტინე გამსახურდია]] დასახელდა.<ref name=":1" /> ===„ბიბლუსის“ შემოქმედებითი დირექტორი=== [[ფაილი:Giorgi Kekelidze 2024.jpg|250px|მინი|წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოების გასვლა ხაშურის მუნიციპალიტეტის სოფელ წრომში.]] [[2024]] წლის 17 იანვარს დაინიშნა „ბიბლუსის“ შემოქმედებით დირექტორად<ref name="interpressnews">[https://www.interpressnews.ge/ka/article/784356-giorgi-kekelize-biblusis-shemokmedebit-direktorad-dainishna გიორგი კეკელიძე „ბიბლუსის“ შემოქმედებით დირექტორად დაინიშნა]</ref> და დააფუძნა წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოება,<ref>[https://multimedia.ge/archives/9586 ვაფუძნებთ „წიგნიერების გამავრცელებელ საზოგადოებას“ – გიორგი კეკელიძე]</ref> რომლის თავმჯდომარეც გიორგი კეკელიძე გახდა. საზოგადოების მიზანი ქართული სოფლების წიგნებითა და კომპიუეტერებით მომარაგება, ლექციები, დისკუსიები და საგანამათლებლო სათემო ცენტრების შექმნაა. საზოგადოებას ჰყავს ელჩები, წარმომადგენლები და წევრები.<ref>{{Cite web |url=https://www.marketer.ge/interviu-giorgi-kekelidzestan/ |title=„ბრძოლის ველის განვრცობა“ – ინტერვიუ გიორგი კეკელიძესთან |access-date=2024-02-05 |archive-date=2024-02-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205153213/https://www.marketer.ge/interviu-giorgi-kekelidzestan/ }}</ref> 18 იანვარს ფსიქოსოციალური რეაბილიტაციის ცენტრ „სახლის“ გენერალური მენეჯერის პოზიცია დაიკავა.<ref>[https://fortuna.ge/fortuna/post/dgheidan-swored-im-centris-generaluri-menejeri-viqnebi-sadac-sikvdils-gadamarchines-da-akhali-sicockhlis-shansi-momces-giorgi-kekelidze „დღეიდან სწორედ იმ ცენტრის გენერალური მენეჯერი ვიქნები, სადაც სიკვდილს გადამარჩინეს და ახალი სიცოცხლის შანსი მომცეს“ - გიორგი კეკელიძე]</ref> [[2024]] წლის 28 მარტს იტალიის ქალაქ [[ემპოლი]]ში პირველი ქართული ბიბლიოთეკა გახსნა.<ref>[https://kvirispalitra.ge/article/115734-biblusis-sachukari-emigrantebs-kartuli-biblioteka-italiis-kalak-empolishi-emociebma-molodins-gadaacharba-darbazi-gadavsebuli-iqo-poto-video/ "ბიბლუსის" საჩუქარი ემიგრანტებს: ქართული ბიბლიოთეკა იტალიის ქალაქ ემპოლიში - „ემოციებმა მოლოდინს გადააჭარბა, დარბაზი გადავსებული იყო“]</ref> [[2024]] წლის აპრილში „საუკუნის წიგნიერის“ პირველი ჯილდო გადასცა ენათმეცნიერ [[მზექალა შანიძე]]ს, პოეტ [[ბესიკ ხარანაული|ბესიკ ხარანაულსა]] და მთარგმნელ [[ელზა ახვლედიანი|ელზა ახვლედიანს]].<ref>{{Cite web |url=https://www.marketer.ge/tsignis-chuqebis-tve-da-saukunis-tsignieri/ |title=„წიგნი კაცობრიობის მეხსიერების ჯამია”, – გიორგი კეკელიძე წიგნის ჩუქების თვისა და „საუკუნის წიგნიერის” შესახებ |access-date=2024-04-13 |archive-date=2024-04-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240408124140/https://www.marketer.ge/tsignis-chuqebis-tve-da-saukunis-tsignieri/ }}</ref> [[2024]] წლის 25 ივნისს პოლონეთის ქალაქ ვროცლავში პირველი ქართული ბიბლიოთეკა გახსნა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/804270-polonetshi-pirveli-kartuli-biblioteka-gaixsna პოლონეთში პირველი ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> [[2024]] წლის აგვისტოს მონაცემებით გიორგი კეკელიძემ „ბიბლუსთან“ და „წიგნიერების გამავრცელებელ საზოგადოებასთან“ ერთად 2000 სოფლის ბიბლიოთეკა აღჭურვა წიგნებით.<ref>[https://www.ambebi.ge/article/313508-2000-sopeli-moviaret-cignebi-kompiuterebi/ „2000 სოფელი მოვიარეთ.. წიგნები, კომპიუტერები“ გიორგი კეკელიძე უკვე „ბიბლუსთან“ და „წიგნიერების გამავრცელებელ საზოგადოებასთან“ ერთად აგრძელებს საქართველოს რეგიონებისთვის წიგნის და განათლების ხელმისაწვდომობის ზრდას და ხელშეწყობას]</ref> [[2024]] წლის სექტემბერში გიორგი კეკელიძემ, როგორც „წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოების“ თავმჯდომარემ და „ბიბლუსის“ კრეატიულმა დირექტორმა, „ბიბლუსი ჯგუფის“ გენერალურ დირექტორ ირაკლი გაგნიძესთან ერთად [[სტამბოლი|სტამბოლში]] გახსნა რიგით მესამე ([[ემპოლი]]სა და [[ვროცლავი]]ს შემდეგ) ქართული ბიბლიოთეკა საზღვარგარეთ. მსოფლიო პატრიარქმა [[ბართლომე I (კონსტანტინოპოლის პატრიარქი)|ბართოლომე I-მა]] ქართულ ბიბლიოთეკას სრული მხარდაჭერა აღუთქვა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/812757-biblusma-stambolshi-sakartvelos-parglebs-garet-rigit-mesame-biblioteka-gaxsna-biblusis-delegacia-msoplio-patriarkma-miigo „ბიბლუსმა“ სტამბოლში საქართველოს ფარგლებს გარეთ რიგით მესამე ბიბლიოთეკა გახსნა - „ბიბლუსის“ დელეგაცია მსოფლიო პატრიარქმა მიიღო]</ref> 2024 წლის დეკემბერში [[ერევანი|ერევანში]] ([[სომხეთი]]),<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/820301-erevanshi-kartuli-cignis-kutxe-gaixsna/ ერევანში ქართული წიგნის კუთხე გაიხსნა]</ref> [[კარლსრუე]]სა ([[გერმანია]]) და [[ამსტერდამი|ამსტერდამში]] ([[ნიდერლანდები]]) ქართული წიგნის კუთხეები გაიხსნა. ეს უკანასკნელი ნიდერლანდებში პირველი ქართული ბიბლიოთეკაა.<ref>[https://digest.ge/news/sazogadoeba/niderlandebshi-pirveli-qartuli-biblioteka-gaikhsna-ras-tsers-giorgi-kekelidze ნიდერლანდებში პირველი ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> [[2025]] წლის 6 აპრილს მისი თაოსნობით [[მადრიდი|მადრიდში]] ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა.<ref>[http://kartuli.kvira.ge/2025/04/07/მადრიდში-ქართული-ბიბლიოთ/ მადრიდში ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა]</ref> [[2025]] წელს გიორგი კეკელიძე აფუძნებს წიგნის საზაფხულო-საქველმოქმედო ბაზრობას - „არდადეგები“ და ხდება მისი ელჩი.<ref>{{Cite web |url=https://www.marketer.ge/tsignis-bazari-ardadegebi/ |title=„წიგნის ბაზარი – არდადეგები“ – დაისვენე შინაარსიანად! – ლიტერატურული თავგადასავალი საქველმოქმედო მისიისთვის |access-date=2025-06-08 |archive-date=2025-06-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250608093747/https://www.marketer.ge/tsignis-bazari-ardadegebi/ }}</ref> [[2025]] წელს აღადგინა პლატფორმა Lib.ge, როგორც არაფორმალური განათლების აკადემია.<ref>{{cite web |url=https://www.marketer.ge/ganakhlebuli-lib-ge/ |title=განახლებული Lib.ge, როგორც არაფორმალური განათლების აკადემია |accessdate=2025.07.17 |author= |date=2025.07.11 |work= |publisher=marketer.ge |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250812180534/https://www.marketer.ge/ganakhlebuli-lib-ge/ |archivedate=2025.08.12 }}</ref> [[2025]] წლის სექტემბერში მორიგი ქართული ბიბლიოთეკა საბერძნეთში, ქალაქ [[სალონიკი|სალონიკში]], საკვირაო სკოლა „მერცხალში“ მოეწყო.<ref>{{cite web |url=https://www.interpressnews.ge/ka/article/849336-biblusma-sakartvelos-parglebs-garet-morigi-kartuli-biblioteka-saberznetshi-kalak-tesalonikshi-gaxsna |title= „ბიბლუსმა“ საქართველოს ფარგლებს გარეთ, მორიგი ქართული ბიბლიოთეკა საბერძნეთში, ქალაქ თესალონიკში გახსნა |accessdate= 22.09.2025 |author= |date= 20.09.2025 |work= |publisher= interpressnews.ge |archiveurl= |archivedate= }}</ref> [[2025]] წლის დეკემბერში [[სამხრეთი კორეა|სამ­ხრეთ კო­რე­აში]] პირ­ვე­ლი ქარ­თუ­ლი ბიბ­ლი­ო­თე­კა გა­ხსნა.<ref>{{cite web |url=https://www.ambebi.ge/article/336594-samxret-koreashi-pirveli-kartuli-biblioteka-gaixsna/ |title= სამხრეთ კორეაში პირველი ქართული ბიბლიოთეკა გაიხსნა |accessdate= 2025.12.20 |author= |date= 2025.12.19 |work= |publisher= ambebi.ge |archiveurl= |archivedate= }}</ref> [[2026]] წლის 1 ივნისს დააფუძნა საბავშვო ფესტივალი „კითხვა-კითხვით“.<ref>[https://kvirispalitra.ge/article/146900-1-el-ivniss-libge-sivrcis-sabavshvo-pestivali-kitxva-kitxvit-gaimarta/ 1-ელ ივნისს LIB.GE სივრცის საბავშვო ფესტივალი „კითხვა-კითხვით“ გაიმართა]</ref> [[2026]] წელს გიორგი კეკელიძე შეუერთდა ბიზნესისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტის ინიციატივას, რომელიც ენის გრამატიკულად გამართულ ათვისებასა და გლობალურ ციფრულ სივრცეში მის ღირსეულ წარდგენას ისახავს მიზნად.<ref>{{cite web |url=https://www.interpressnews.ge/ka/article/872135-mcerali-kartuli-enis-cipruli-suverenitetis-proektis-ambasadori-giorgi-kekelize-kartuli-ena-didi-da-unikaluri-enaa-da-is-aucileblad-da-shesabamisad-unda-cardges-xelovnuri-intelektis-qvela-platpormaze |title= მწერალი, ქართული ენის ციფრული სუვერენიტეტის პროექტის ამბასადორი, გიორგი კეკელიძე - ქართული ენა დიდი და უნიკალური ენაა და ის აუცილებლად და შესაბამისად უნდა წარდგეს ხელოვნური ინტელექტის ყველა პლატფორმაზე |accessdate= 18.06.2026|author= |date= 09.06.2026 |work= |publisher=interpressnews.ge |archiveurl= |archivedate= }}</ref> [[2026]] წლის 21 იცნისს [[გერმანია]]ში, ქალაქ [[ფრაიბურგი|ფრაიბურგში]], ირაკლი გაგნიძის სახელობის ბიბლიოთეკა,<ref>{{cite web |url=https://www.interpressnews.ge/ka/article/873420-praiburgshi-irakli-gagnizis-saxelobis-biblioteka-gaixsna/ |title= ფრაიბურგში ირაკლი გაგნიძის სახელობის ბიბლიოთეკა გაიხსნა |accessdate=24.06.2026 |author= |date= 23.06.2026 |work= |publisher= interpressnews.ge|archiveurl= |archivedate= }}</ref> ხოლო შვეიცარიაში, ქალაქ ბაზელში ქართული საბავშვო სამკითხველო კუთხე გაიხსნა.<ref>{{cite web |url=https://marao.ge/article/46020-cignierebis-gamavrcelebeli-sazogadoebis-proektis-parglebshi-biblusis-mxardacherit-shveicariashi-kartuli-sabavshvo-samkitxvelo-kutxe-gaixsna/ |title=წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოების პროექტის ფარგლებში, „ბიბლუსის“ მხარდაჭერით, შვეიცარიაში ქართული საბავშვო სამკითხველო კუთხე გაიხსნა |accessdate= 24.06.2026|author= |date= 23.06.2026 |work= |publisher= marao.ge|archiveurl= |archivedate= }}</ref> ==შემოქმედება== [[ფაილი:Giorgi Kekelidze at Unina Federico II.jpg|300px|მინი|გიორგი კეკელიძე და უნივერსიტეტ „ფედერიკო II-ის“ რექტორი მატეო ლორიტო წიგნის „კვარას საქართველოს“ წარდგენისას, ნეაპოლი, 2023 წელი]] [[2008]] წელს გამოსცა პოეტური კრებული „[[ოდები (კრებული)|ოდები]]“. წიგნში ლექსებთან ერთად გაბნეულია სხვადასხვა ცნობილი კრიტიკოსის მარგინალია კრებულის შესახებ და გაფორმებულია [[დავით მესხი]]ს ფოტოებით.<ref>[http://siestabooks.blogspot.com/2009/04/george-kekelidze.html „ოდები“; გამომცემლობა სიესტა]</ref> [[2010]] წელს კეკელიძის რამდენიმე საბავშვო ლექსი შევიდა ამავე გამომცემლობის მიერ გამოცემულ საბავშვო პოეზიის კრებულში<ref>[http://siestabooks.blogspot.com/2010/05/blog-post_28.html ანბანი მხიარული ლექსებით და გამოცანებით]</ref> 2011 წელს გამომცემლობა „სიესტამ“ სერიით „წიგნი თეფშზე“ გამოსცა გიორგი კეკელიძის პოემა „ყორანი“. სტანდარტული სტამბური პროცედურების ნაცვლად წიგნი მიაქვთ სუპერმარკეტში, სადაც ფურცლებს ათავსებენ და „აფასოებენ“ პლასტიკატის თეფშებზე, ზუსტად ისეთებზე, რომლებიც გაყინული ქათმებისთვის, თევზისთვის, ბოსტნეულისთვის, ხილისთვის თუ ნამცხვრებისთვისაა განკუთვნილი. სერიის იდეა მომდინარეობს ამერიკელი მწერლის, [[უილიამ ბეროუზი]]ს რომანიდან „[[შიშველი საუზმე]]“. სათაურის იდეა [[ჯეკ კერუაკი|ჯეკ კერუაკს]] ეკუთვნის. [[2010]] წელს კეკელიძის ლექსები წარმოდგენილი [[ლონდონი|ლონდონში]], Text/Gallery-ის მიერ მომზადებულ არტ-ინსტალაციაში.<ref>{{Cite web |url=http://www.textgallery.info/WCKP/index.html |title=WORDS CONVERGE, 02 – 13 SEPT 2009, KINGS PLACE ლექსები არტ-ინსტალაციაში |accessdate=2010-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100112095314/http://www.textgallery.info/WCKP/index.html |archivedate=2010-01-12 }}</ref> [[2012]] წელს გამოვიდა გიორგი კეკელიძისა და გიგი ხორნაულის მიერ ადაპტირებული [[ვაჟა-ფშაველა]]ს „გველის მჭამელი“ კომიქსად<ref>[http://siestabooks.blogspot.com/2012/12/blog-post_27.html გველისმჭამელი, გამომცემლობა „სიესტა“]</ref> [[2012]] წლის მიწურულს გამოვიდა კეკელიძის და მაი ლაშაურის ერთობლივი ალბომი „მინიატურები“ [[2013]] გამოვიდა გიორგი კეკელიძის ლექსებზე აგებული ანა სანაიას მინი ფილმი „Ambiente“<ref>[http://vimeo.com/61633135 Ambiente ანა სანაიას ფილმი გ. კეკელიძის ლექსებზე]</ref> 2013 წელს ჩაწერა ექსპერიმენტული დუეტი [[ქეთათო ჩარკვიანი|ქეთათო ჩარკვიანთან]], რომელიც კეკელიძის ლექსზეა აგებული <ref>[http://www.youtube.com/watch?v=3LFBtM1a7Aw თუ სიყვარული]</ref> [[2013]] წელს ფრანკფურტში, წიგნის საერთაშორისო ბაზრობაზე გიორგი კეკელიძის მინიატურების სამენოვანი (ინგლისური, გერმანული, რუსული) თარგმანის პრეზენტაცია გაიმართა. წარმოადგინეს მაია მაჩალაძის და მაი ლაშაურის ვიდეო-ინსტალაცია. მსმენელის წინაშე გიორგი კეკელიძე სპეციალური მაისურით „Russia stop creeping annexation of Georgia“ წარდგა. 2014 წელს გამოვიდა კეკელიძის ლექსების კრებული „პოეზია 2008–2013“ (წინასიტყვაობის ავტორი – [[ზურაბ კიკნაძე]])<ref>[https://saba.com.ge/books/details/1590 პოეზია 2008 - 2013]</ref> 2014 წელს დაიწყო მუშაობა პროზაულ ნაწარმოებზე „[[გურული დღიურები]]“. პარალელურად აკეთებდა ვიდეო-სიუჟეტებს „რეპრესირებული გურულების ისტორიები“. „გურული ქორწინების ისტორიები“ - რომელიც უშუალოდ გურულების მონათხროებზეა აგებული,<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Va3lE8egpUE გურული ქორწინების ისტორიები]</ref> გამოსვლისთანავე ბესტსელერი გახდა.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nNMGKkjqYOc&list=UUP14jIDRaQgD4oR1DWj4hkA კეკელიძის ბესტსელერი]</ref> 2015 წელს „[[გურული დღიურები]]“ და კეკელიძის დეტექტივების სერია გაზეთ „კვირის პალიტრასთან“ ერთად ვრცელდებოდა. გიორგი კეკელიძის გურული დღიურების პირველი ნაწილის ტირაჟი 20000-ს გადაცდა. ავტორმა შემოსული ჰონორარი ლეიკემიით დაავადებულთა ფონდში გადარიცხა, მამამისის, ზურაბ კეკელიძის იგივე დაავადებით გარდაცვალების გამო. მის პოეზიაში არ არის სოციალური და [[პატრიოტიზმი|პატრიოტული]] თემები. მისთვის უფრო საინტერესო [[ფოლკლორი]]ა. კეკელიძეს თარგმნილი აქვს რამდენიმე ავსტრიელი პოეტი, მსოფლიოს ლიტერატურული ზღაპრების კრებული „ჯადოსნური კარი“, [[სერგეი დორენკო]]ს „რომანი 2008“.<ref>{{Cite web |url=http://siestabooks.blogspot.com/2009/06/sergei-dorenko.html |title=„რომანი 2008“ გამომცემლობა "სიესტა" |accessdate=2011-10-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111002055722/http://siestabooks.blogspot.com/2009/06/sergei-dorenko.html |archivedate=2011-10-02 }}</ref> მისი ლექსები თარგმნილია [[ინგლისური ენა|ინგლისურ]], [[რუსული ენა|რუსულ]] და [[აზერბაიჯანული ენა|აზერბაიჯანულ]] ენებზე. შეტანილია ქართველი პოეზიის აზერბაიჯანულ ანთოლოგიაში. ავტორის შემოქმედების ინგლისური თარგმანები და აუდიო-ვერსია განთავსდა საერთაშორისო საიტზე [[Lyrikline.org]]. მის შემოქმედებაზე წერილები და ნაშრომები აქვთ დაწერილი კრიტიკოსებსა და მიმომხილველებს: [[გაგა ლომიძე]]ს, [[ზაზა შათირიშვილი|ზაზა შათირიშვილს]], [[ლევან ბერძენიშვილი|ლევან ბერძენიშვილს]], [[რევაზ სირაძე]]ს, [[ლევან ბრეგაძე]]ს, [[ზურაბ კიკნაძე]]ს, [[თენგიზ კიკაჩეიშვილი|თენგიზ კიკაჩეიშვილს]], [[გივი ალხაზიშვილი|გივი ალხაზიშვილს]], აგრეთვე დალილა ბედიანიძეს, ცირა ბარბაქაძეს, ლელა კოდალაშვილს, ხათუნა თავდგირიძეს, გიორგი კილაძეს, ნატა ვარადას, ჯემალ ინჯიას, ოქტაი ქაზუმოვს, სონია ქართველიშვილს. [[2017]]–[[2019]] წლებში გიორგი კეკელიძის „თომას ზღაპრები“ [[თურქული ენა|თურქულ]], [[გერმანული ენა|გერმანულ]], [[ინგლისური ენა|ინგლისურ]], [[იტალიური ენა|იტალიურ]] და [[ფრანგული ენა|ფრანგულ]] ენებზე გამოიცა. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ზღაპრების გამოცემა [[პეკინი|პეკინში]], [[ჩინური ენა|ჩინურ ენაზე]]. ეს არის პირველი ქართული წიგნი, რომელიც ამ ქვეყანაში [[საბჭოთა კავშირი]]ს დაშლის შემდეგ გამოიცა.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/525910-giorgi-kekelizis-tomas-zgaprebi-chinur-enaze-itargmna/ გიორგი კეკელიძის „თომას ზღაპრები“ ჩინურ ენაზე ითარგმნა]</ref> [[2023]] წელს გამოვიდა გიორგი კეკელიძის ლექსების კრებული „ახალი სიმღერები“, რომელსაც თან ერთვის ფოლკლორულ ანსამბლ „იალონის“ სიმღერები. კრებული კრიტიკოსების მიერ წლის მთავარ მოვლენად შეფასდა ქართულ პოეზიაში.<ref>[https://www.youtube.com/watch?feature=shared&v=aZZ6zZNFybE ლიტერატურული სამკუთხედი - ახალი სიმღერები]</ref> [[2024]] წლის ივლისში გამოვიდა გიორგი კეკელიძის ახალი წიგნი „წერილები ჩემი ბავშვობიდან“.<ref>[https://www.palitral.ge/product/5825/tserilebi-chemi-bavshobidan წერილები ჩემი ბავშვობიდან]</ref> 2024 წელს გამოვიდა გიორგი კეკელიძის წიგნი „დედა და ილია“. წიგნში მოთხრობილია ილია თოფურიას დედის, ინგა ბენდელიანი-თოფურიას, ცხოვრების ისტორია, რომელიც აფხაზეთიდან იწყება და ილიას ისტორიული გამარჯვებით გვირგვინდება. წიგნი გამოსვლიდან მალე ქვეყნის # 1 ბესტელერი გახდა.<ref>[https://biblusi.ge/products/20657/%E1%83%93%E1%83%94%E1%83%93%E1%83%90-%E1%83%93%E1%83%90-%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%90 დედა და ილია]</ref> 2025 წელს გამოვიდა მისი ახალი რომანი „სიკვდილის გაუქმება“, რომელიც ასახავს ცნობილი ქართველი ექიმ-რეპროდუქტოლოგის, არსენ გვენეტაძის ბრძოლას და გამარჯვებას კიბოზე. ნაწარმოები ნასაზრდოებია ასევე არაერთი სხვა ონკოპაციენტის გამოცდილებით.<ref>[https://www.palitral.ge/product/6127/sikvdilis-gauqmeba სიკვდილის გაუქმება]</ref> [[2025]] წელს „დედა და ილია“ [[ნიდერლანდური ენა|ნიდერლანდურად]] ითარგმნა, „Moeder Ilia“ [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდებში]], გამომცემლობა jouwboek-მა გამოსცა.<ref>[https://www.bruna.nl/boeken/moeder-en-ilia-9789493437289 Moeder en Ilia]</ref> 2025 წელს მსოფლიო გიგანტმა ესპანურმა გამომცემლობამ [[Editorial Espansa]]-მ „დედა და ილია“ [[ესპანური ენა|ესპანურად]] გამოსცა.<ref>{{Cite web |url=https://www.campus.es/libro/rendirse-no-es-una-opcion_543088 |title=INGA, LA MADRE DE ILIA |access-date=2025-11-27 |archive-date=2026-01-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260106065031/https://www.campus.es/libro/rendirse-no-es-una-opcion_543088 }}</ref> 2025 წელს გამოვიდა გიორგი კეკელიძის „კუპატას თავგადასავალი“. წიგნი ცნობილი მიუსაფარი ძაღლის, [[კუპატა (ძაღლი)|კუპატას]] ისტორიაზეა აგებული და ავტორმა საკუთარ შვლის, კეკეს მიუძღვნა.<ref>[https://biblusi.ge/products/25954/კუპატას-თავგადასავალი კუპატას თავგადასავალი]</ref> [[2026]] წლის 17 მარტს კი სოხუმის მო­ზარდ მა­ყუ­რე­ბელ­თა თე­ატ­რში ამ ნაწარმოების საფუძველზე შექმნილი ახა­ლი სპექ­ტაკ­ლის პრე­მი­ე­რა შედ­გა.<ref>[https://www.ambebi.ge/article/340847-kupata-teatris-scenaze-gacocxlda-qvelastvis-saqv/ კუპატა თეატრის სცენაზე გაცოცხლდა - ყველასთვის საყვარელი ბათუმელი ძაღლის ისტორია გრძელდება]</ref> ===ბიბლიოგრაფია=== *დაიბადა ხარი, ჰოდა...: [კრებული] / გიორგი კეკელიძე; [რედ. მაია თავაძე]. - ოზურგეთი, [[1998]]. - 40 გვ.; 13 სმ. *ღამე და მთვარე: [ლექსები, პროზაული ესკიზები, აფორიზმები] / გიორგი კეკელიძე; [რედ. მარინა თოფურია; მხატვ. დათო ტრაპაიძე]. - ოზურგეთი, [[1999]]. - 40გვ.; 19სმ. *ძებნა სამოთხის კარისა / [რედ.: მიხეილ ქურდიანი]. - თბ.: სახ. პედ. უნ-ტის გამ-ბა, [[2004]]. - 54გვ.; 14სმ.. - ISBN 99928-0-784-9: *ოდები / კრებულის კონცეფცია და ლექსები გიორგი კეკელიძე; რედ. და წინასიტყვა გაგა ლომიძე; მარგინალიები: რევაზ სირაძე და სხვ.; ფოტომასალა დავით მესხი. - თბ.: [სიესტა: ქეთევან კიღურაძე], [[2008]]. - 160გვ.: ფოტ.; 20სმ.. - ISBN 978-9941-9052-3-0 *ყორანი: [პოემა] / გიორგი კეკელიძე; [4 თავის განმარტება გაგა ლომიძე; ფოტო გურამ წიბახაშვილი; ბეჭედი-ყორანი ოლეგ ტიმჩენკო; ნახატები თამარა კალხიტაშვილი]. - თბ.: [სიესტა], [[2011]]. - 35გვ.: ნახ.; 10სმ.. - (წიგნი თეფშზე; 1). - წიგნი მოთავსებულია პლასტიკატის თეფშზე და დევს მუყაოს ყუთში. - წიგნში აგრეთვე: გაგა ლომიძის ესსე ნიკოლოზ ბარათაშვილის შეუსრულებელი მისია, ანუ კოლონიური ქართული ლიტერატურა. - ISBN 978-9941-414-56-5 *მინიატურები / გიორგი კეკელიძე, მაი ლაშაური; რედ. ქეთევან კიღურაძე. - თბ.: სიესტა: ქეთევან კიღურაძე, [[2012]]. - 33 გვ.: ილ.; 15 სმ.. - ISBN 978-9941-443-08-4 *პოეზია 2008-2013 / გიორგი კეკელიძე; რედ. გაგა ლომიძე. - თბ.: სიესტა, [[2014]] * [[გურული დღიურები]]. პროზა, ესეისტიკა; რედ. მალხაზ ხარბედია - თბ. სიესტა [[2014]] * ცხრათავიანი ფეხბურთის ზღაპარი. ესეისტიკა. რედ. ზვიად კვარაცხელია - თბ. არტანუჯი [[2015]] * სიკვდილი პიცერიაში. სხვა დეტექტივი. - თბ. პალიტრა L [[2015]] * მურმანის სევდა. სხვა დეტექტივი. - თბ. პალიტრა L [[2015]] * ანასტასიას ზარი. სხვა დეტექტივი. - თბ. პალიტრა L [[2015]] * საყურე. სხვა დეტექტივი. - თბ. პალიტრა L [[2015]] * გოგლი–მოგლი. სხვა დეტექტივი. – თბ. პალიტრა L [[2015]] * ორი თავგადასავალი – ელექტრონული წიგნის სახლი „საბა“ (saba.com.ge) [[2015]] * ორი თავგადასავალი. რომანი. რედ. მალხაზ ხარბედია - ბეჭდური გამოცემა. ბათ. წიგნები ბათუმში [[2015]] * თომთეს ზღაპარი - ჯეოსელი [[2015]] * თომას ზღაპრები - საქართველოს უნივერსიტეტის გამომცელობა 2016 * გურული დღიურები., წიგნი მეორე - სიესტა 2016 * გურული დღიურები თურქულ ენაზე. ანკარა. გამომცემლობა: Tulpars Yayınları მთარგმნელები ქეთი გორდელაძე და ესრა თოფჩუ 2017 * გურული დღიურები აზერბაიჯანულ ენაზე. ბაქო. გამომცელობა: adk publishing house. მთარგმნელი: იმირ მამედლი 2017 * გურული დღიურები უკრაინულ ენაზე. ლვივი. გამომცემლობა: „Видавництво Анетти Антоненко“. მთარგმნელი რაულ ჩილაჩავა * წერილები ღმერთს და მამაჩემს - გამომცემლობა: წიგნები ბათუმში 2017 *გურული დღიურები – წიგნი მესამე – გამომცემლობა სიესტა 2017 *LILOSANGELES - რომანი – ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა 2018 *თომას ზღაპრები გერმანულ ენაზე. მთარგმნელი ნანა კვარაცხელია – კარსლრუე. გერმანია. Lauinger Verlag 2018<ref>[https://buch-findr.de/autoren/kekelidze-giorgi/ თომას ზღაპრები გერმანულ ენაზე]</ref> *გურული დღიურები იტალურ ენაზე. მთარგმნელი ნათია სულავა – რეჯიო კალაბრია. იტალია. *თომას ზღაპრები ჩინურ ენაზე. მთარგმნელი ანა გოგუაძე – პეკინი. ჩინეთი. 2018<ref>{{Cite web |url=http://cbw.ge/georgia/giorgi-kekelidzes-thomas-tales-published-in-chinese/ |title=Giorgi Kekelidze’s Thomas Tales Published in Chinese |accessdate=2018-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181222131307/http://cbw.ge/georgia/giorgi-kekelidzes-thomas-tales-published-in-chinese/ |archivedate=2018-12-22 }}</ref> *გურული დღიურები (სამივე ნაწილი). პალიტრა L - თბილისი. 2019 *თომას ზღაპრები იტალურ ენაზე - გამომცემლობა alettieditore რომი. იტალია. 2019<ref>[http://www.alettieditore.it/petito/kekelidze.html Le storie di Thoma]</ref> *თომას ზღაპრები ფრანგულ ენაზე - გამომცემლობა meduza პარიზი. საფრანგეთი 2019<ref>[https://editions-meduza.fr/921308-les-contes-de-thomas.html Les contes de Thomas]</ref> * ახალი სიმღერები, ლექსების კრებული, თბ., 2023<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=vHhDSqafAoA ახალი სიმღერები]</ref> * თომას ზღაპრები, წიგნი II, „საქართველოს უნივერსიტეტის გამომცემლობა“, თბ. 2023 * ხვიჩა, ვარსკვლავი სახელად ვარსკვლავი, „არტანუჯი“, თბ., 2023 * წერილები ჩემი ბავშობიდან, პალიტრა L, თბ., 2024 * თომას ზღაპრები, პალიტრა L, თბ., 2025 * სიკვდილის გაუქმება, პალიტრა L, თბ., 2025 * Giorgi Kekelidze, Moeder Ilia, Jouwboek, Nederlands, 2025 * Inga, la madre de Ilia, Editorial Espansa, Grupo Planeta, Spain, 2025 * კუპატას თავგადასავალი, პალიტრა L, თბ., 2025 * Giorgi Kekelidze, The Cancelled Death, Urania Publishing House, India, ISBN ‎9356588821 * ძველი სიმღერები, თბ., 2026 ISBN 9789941319396 ==ჯილდოები == * [[2009]] — ლიტერატურული პრემია „[[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბა]]“ — წლის საუკეთესო დებიუტი კრებულისთვის „ოდები" <ref>[http://siestabooks.blogspot.com/2009/07/blog-post.html "საბას" გამარჯვებულები; გამომცემლობა "სიესტა"]</ref> * [[2010]] — [[საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო|სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტროს]] ჯილდო წლის წარმატებული ახალგაზრდა ლიტერატურის სფეროში <ref>[http://msy.gov.ge/index.php?sec_id=228&lang_id=GEO&info_id=3469 სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრომ 2010 წლის საუკეთესოები გამოავლინა ]</ref> * [[2012]] — წლის ადამიანი ჟურნალ „[[ცხელი შოკოლადი]]ს“ ვერსიით <ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/wlis_adamiani__giorgi_kekeliZe წლის ადამიანი - გიორგი კეკელიძე]</ref> * [[2013]] — თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის 50 ყველაზე წარმატებული კურსდამთავრებული <ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/giorgi_kekeliZe_yvelaze_warmatebul_kursdamTavrebulTa_Soris_dasaxelda გიორგი კეკელიძე ყველაზე წარმატებულ კურსდამთავრებულთა შორის დასახელდა]</ref> * [[2013]] — მუშვიგის სახელობის საერთაშორისო ლიტერატურული პრემია<ref>[http://avanqard.net/index.php?action=static_detail&static_id=55231 Giorgiy Kekelidze, Yeni gürcü poeziyasına verdiyi töhfələrə görə] {{az icon}}</ref> * [[2014]] — გიორგი კეკელიძის „[[გურული დღიურები]]“ - წლის ეროვნული ბესტსელერი <ref>[http://artinfo.ge/2014/12/გურული-დღიურები-წლის-ბეს/ „გურული დღიურები“ წლის ბესტსელერია]</ref> * [[2015]] — წინანდლის პრემიის ლაურეატი ლექსების კრებულით „პოეზია 2008-2013“ <ref>[http://www.netgazeti.ge/GE/105/culture/40189/ წინანდლის პრემია]</ref> * [[2015]] — წლის ავტორი ქართულ ლიტერატურაში - ჟურნალ EGO-ს გამოკითხვა <ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/Jurnal_EGO_-s_gamokiTxviT_giorgi_kekeliZe_wlis_avtori_gaxda წლის ავტორი 2015]</ref> * [[2015]] — გურამ რჩეულიშვილის პრემია „გურული დღიურებისთვის“<ref>[http://artinfo.ge/2015/05/%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%94%E1%83%99%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94-%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%90%E1%83%AF%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%93%E1%83%9D/ გურამ რჩეულიშვილის პრემია]</ref> * [[2015]] — სახე(ლ)ები 2015 – გურული დღიურებისთვის (ბესტსელერი) და ციფრული ფოტომატიანესთვის (წლის პროექტი) * [[2015]] — საზოგადოებრივი მაუწყებლის ჯილდო - წლის საგანმანათლებლო პროექტი - ეკვილიბრიუმი - სოფლის განახლებული ბიბლიოთეკები<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SsQTOaMoAi8 საზოგადოებრივი მაუწყებლის ჯილდო]</ref> * [[2016]] — საზოგადოებრივი მაუწყებლის ჯილდო - წლის საგანმანათლებლო პროექტი - რუსთაველი -ელეტქრონული ბიბლიოთეკა <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=6OAA9sYkaN0 საზოგადოებრივი მაუწყებლის ჯილდო]</ref> * [[2018]] — უკრაინული მედიის მიხედვით, გიორგი კეკელიძის გურული დღიურები შესულია ტოპ–5 წიგნში, რომელიც საკუთარი ქვეყნის შესახებ მოგვითხრობს <ref> [https://telegraf.com.ua/kultura/knigi/4724971-top-5-uvlekatelnyih-knig-ob-ekzoticheskih-puteshestviyah.html Топ-5 увлекательных книг об экзотических путешествиях]</ref> * [[2018]] — ჟურნალი Entrepreneur Georgia - წლის ინტრაპრენერი<ref>[http://www.nplg.gov.ge/geo/news/giorgi_kekeliZe_2018_wlis_saukeTeso_antreprenerad_dasaxelda გიორგი კეკელიძე 2018 წლის საუკეთესო ინტრაპრენერად დასახელდა]</ref> *2019 — კინოცენტრის კონკურსის გამარჯვებული სრულემტრაჟიანი ფილმის პროექტისთვის სცენარით „თხილი“ ლევან კოღუაშვილთან ერთად<ref>{{Cite web |url=http://beta.gnfc.ge/konkursebi/%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%99%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%9820192020/ |title=სრულმეტრაჟიანი მხატვრული ფილმის 2019-2020 წელს წარმოების დაფინანსების კონკურსის საბოლოო შედეგები |accessdate=2019-02-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200926030408/http://beta.gnfc.ge/konkursebi/%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%99%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%9820192020/ |archivedate=2020-09-26 }}</ref> *2019 — ჰუბერტ ბალსის ფონდის (ჰოლანდია) კონკურსის გამარჯვებული სცენარისთვის „თხილი“ (გურია)<ref>[https://1tv.ge/news/levan-koghuashvilis-filmis-proeqtma-guria-tkhili-scenaris-ganvitarebistvis-hubert-balsis-fondis-dafinanseba-miigho/ ლევან კოღუაშვილის ფილმის პროექტმა „გურია“ (თხილი) ჰუბერტ ბალსის ფონდის დაფინანსება მიიღო]</ref> * [[2023]] — „პალიტრა მედია ჰოლდინგის“ ჯილდო „პალიტრის მეგობარი“<ref>[https://kvirispalitra.ge/article/102485-mcire-cinasitqvismagvari-goderzi-choxelma-dacera-da-potostvis-damibares-ras-cers-giorgi-kekelize-palitra-mediis-jildoze/ "მცირე წინასიტყვისმაგვარი გოდერძი ჩოხელმა დაწერა და ფოტოსთვის დამიბარეს" - რას წერს გიორგი კეკელიძე "პალიტრა მედიის" ჯილდოზე?]</ref> * [[2023]] — გეხტმანის ჯილდო საბიბლიოთეკო საქმიანობაში შეტანილი წვლილისთვის.<ref>[https://www.interpressnews.ge/ka/article/757185-erovnul-bibliotekashi-giorgi-gextmanis-saxelobis-kabineti-gaixsna ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გიორგი გეხტმანის სახელობის კაბინეტი გაიხსნა]</ref> ==პირადი ცხოვრება== [[2024]] წლის 10 აპრილს საკუთარ დაბადების დღეზე დაოჯახდა. მისი მეუღლეა მარიამ სოსელია.<ref>{{Cite web |url=https://dev-www.fortuna.ge/giorgi-kekelidze-daojakhda-dghes-40-wlis-gavkhdi-da-davqorwindi-mariam-soseliaze/ |title=გიორგი კეკელიძე დაოჯახდა: „დღეს 40 წლის გავხდი და დავქორწინდი მარიამ სოსელიაზე“ |accessdate=2024-05-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250314005008/https://dev-www.fortuna.ge/giorgi-kekelidze-daojakhda-dghes-40-wlis-gavkhdi-da-davqorwindi-mariam-soseliaze/ |archivedate=2025-03-14 }}</ref> მათ ჰყავთ ერთი შვილი კეკე კეკელიძე (დ. [[2025]]).<ref>[https://fortuna.ge/giorgi-kekelidzes-da-mariam-soselias-qalishvili-sheedzinat-ra-daarqves-akhalshobils/ გიორგი კეკელიძეს და მარიამ სოსელიას ქალიშვილი შეეძინათ — რა დაარქვეს ახალშობილს]</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{ვიკიციტატა|გიორგი კეკელიძე}} * {{ოფიციალური|http://kekelidze.ge/}} *{{youtube|user =gkekeklidze|გიორგი კეკელიძის არხი}} * [https://www.youtube.com/watch?v=1UOeCFVI4XI&t=301s გიორგი კეკელიძის პორტრეტი პოლონურ და ჩეხურ სატელევიზიო პროექტში] * {{Nplg ბიოგრაფია|00000743}} * [https://www.youtube.com/watch?v=XYCHCCLFwqc&feature=youtu.be გიორგი კეკელიძე სტუმრად გადაცემაში „რა დროს ძილია?!“] * [http://www.ambebi.ge/sazogadoeba/96500-rodis-shetsyvets-giorgi-kekelidze-beduinobas-ambebi-qambebisthvisq.html ინტერვიუ Ambebi.ge] * [http://newpress.ge/index.php?page=4&staties_id=716&rub_param= ინტერვიუ Newpress.ge-ზე] * [http://www.tavisupleba.org/content/article/1915987.html ინტერვიუ — „რადიო თავისუფლება“] * [https://www.youtube.com/watch?v=E3YyQAwlE4A&ab_channel=რადიოთავისუფლება დეპრესია - სტუმარი, რომელიც მალე არ მიდის - ინტერვიუ გიორგი კეკელიძესთან] * [https://www.youtube.com/watch?v=WhgGSt-Gg-Q&feature=youtu.be გიორგი კეკელიძე სტუმრად ღამის შოუში] * [https://www.youtube.com/watch?v=Iw_wtQQTFpE&feature=youtu.be&ab_channel=TVFormula გიორგი კეკელიძე გადაცემა სთორიში] * [https://www.youtube.com/watch?v=2Xr5DnNPa90&ab_channel=TEDxTalks Return as a Different Person — George Kekelidze] * [https://www.youtube.com/watch?v=LOvPQpd2IOw&ab_channel=Artareatv ID - გიორგი კეკელიძე] * [https://www.youtube.com/watch?v=VjShpPwa7Do&ab_channel=giorgikekelidze გიორგი კეკელიძე - ნამდვილი ამბავი] * [https://sainteresoadamianebi.1tv.ge/?id=229 „ალბერ კამიუს უბედურება მჭირს მეც“] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230221034310/https://sainteresoadamianebi.1tv.ge/?id=229 |date=2023-02-21 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=zV48-gloN7s&feature=youtu.be გიორგი კეკელიძე გადაცემაში „ნოესთან“] * [https://www.youtube.com/watch?v=VoQfvIrw0NY გიორგი კეკელიძე სტუმრად ნიკა არაბიძის შოუში] * [https://www.youtube.com/watch?v=6zIXYTVPphk გიორგი კეკელიძის რუბრიკა „იმედის წიგნები“] * [https://www.youtube.com/watch?v=3Fl8v_7rTfw გიორგი კეკელიძე - ახალი სიმღერები] * [https://www.youtube.com/watch?feature=shared&v=TnZV9RyXon8 წიგნიერების გამავრცელებელი საზოგადოება] * [https://www.youtube.com/watch?feature=shared&v=sRWWaSGmutA გიორგი კეკელიძე - ინტერვიუ] * [https://www.youtube.com/watch?v=HX1Oz7OFgV0 ინტერვიუ - გიორგი კეკელიძე / Giorgi Kekelidze] * [https://www.youtube.com/watch?v=THkCh91Whus გიორგი კეკელიძის პროფესიული გზა] * [https://kvirispalitra.ge/article/141772-cigni-nishnavs-taroze-chasaprebul-ambavs-romelic-emociebs-gimiznebs-da-shen-sakutari-nebit-midixar-chasaprebultan-gansxvavebuli-interviu-giorgi-kekelizestan/ „წიგნი ნიშნავს თაროზე ჩასაფრებულ ამბავს, რომელიც ემოციებს გიმიზნებს და შენ საკუთარი ნებით მიდიხარ ჩასაფრებულთან“ - განსხვავებული ინტერვიუ გიორგი კეკელიძესთან] * [https://www.youtube.com/watch?v=kzvs2Z9svQY გაუსაძლისი გაძლების გზა] * [https://www.youtube.com/watch?v=8rmhU7dscis ბიბლუსი Talks - პირველი გადაცემა] * [https://indigo.com.ge/articles/sibrdzne-simgerisa სიბრძნე სიმღერისა] * [https://www.youtube.com/watch?v=3M_UqGIt5d8 ბიბლუსი] == სქოლიო == {{სქოლიოს სია|2}} {{ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორები}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:კეკელიძე, გიორგი}} [[კატეგორია:ქართველი პოეტები]] [[კატეგორია:ქართველი მწერლები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1984]] [[კატეგორია:ოზურგეთში დაბადებულები]] [[კატეგორია:საბას პრემიის ლაურეატები]] [[კატეგორია:საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკის დირექტორები]] [[კატეგორია:კეკელიძეები|გ]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 9renkj7d3wfz4n4od66f5i57ln029u3 კიევის ტრამვაი 0 104082 5420788 5402598 2026-06-25T11:19:12Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420788 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Kyiv Express Tram 783 2019 G1.jpg|thumb|300px|ტრამვაი Pesa Twist]] [[ფაილი:Kyiv-T1-3-Hnata-Yury17.jpg|thumb|300px|ტრამვაი К1 ჩქაროსნული ხაზის გაჩერებაზე: "იური გნატა"]] '''კიევის ტრამვაი''' ({{lang-uk|Київський трамвай}}) — [[კიევი]]ს [[ტრამვაი]]ს მმართველობა, გაიხსნა [[1892]] წლის 1 ივნისს (ძველი სტილით) და პირველი ელექტროტრამვაი იყო [[რუსეთის იმპერია]]ში, ხოლო მესამე [[ბერლინი]]ს [[ბერლინის ტრამვაი|შტრასენბანისა]] და [[ბუდაპეშტის ტრამვაი]]ს შემდეგ. კიევის ტრამვაის 2009 წლისთვის 3 დეპო აქვს და 140 კმ სიგრძის ლიანდაგი, მათ შორის 14 კმ სიგრძის ორი მსუბუქი ტრამვაის ხაზი, რომელიც 1978 წელს გაიხსნა. == მოძრავი შემადგენლობა და მათი რაოდენობა == * [[Tatra T3|Tatra T3SU]] 175 * [[Tatra T3|Tatra T3SUCS]] 107 * Tatra T6B5SU 82 * KT3UA 14 * [[Tatra T3]] 10 * PESA 71-414К 10 * К1 9 * К1М 8 * T3UA-3 «Каштан» 6 * [[Tatra T3R.P]] 6 * К1М8 4 * Electron T5B64 3 * Татра-Юг Т6Б5 2 * [[АКСМ-843|Богдан TR843]] 1 * 71-154М-К 1 * K3R-NNP «Каштан» 1 * Tatra T3SU [ორკარიანი] 1 (2016 დეკ. მდგომარეობით) == ლიტერატურა == * [http://www.mashke.org/kievtram/texts/kievtram.html ''Стефан Машкевич''. Александровский спуск, далее везде.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110524070221/http://www.mashke.org/kievtram/texts/kievtram.html |date=2011-05-24 }} // საიტი «Памяти киевских трамваев». * Трамвай на улицах Киева / Дмитрий Ермак — Киев: Скай Хорс, 2011 * ''В. К. Дьяконов, М. А. Ольшанский, [[Веклич, Владимир Филиппович|В. Ф. Веклич]] и др.'' Первый в России. Киевскому трамваю 75 лет — К.:Будівельник, 1967—144 с, илл. * ''[[Веклич, Владимир Филиппович|В. Ф. Веклич]], Л. В. Збарский'' Проблемы и перспективы развития трамвайного транспорта в Украинской ССР — К.:Общество «Знание» УССР, 1980 * ''[[Веклич, Владимир Филиппович|В. Ф. Веклич]]'' Новые технические решения на городском электрическом транспорте — К.:Будівельник, 1975 — 64 с, илл. * [http://urbantransport.kiev.ua/ua_276.html Электротранспорт Украины: Энциклопедический путеводитель] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150903011931/http://urbantransport.kiev.ua/ua_276.html |date=2015-09-03 }} / Сергей Тархов, Кость Козлов, Ааре Оландер. — Киев: Сидоренко В. Б., 2010. — 912 с.: ил., схемы. — ISBN 978-966-2321-11-1. {{ref-uk}} * ''[[Машкевич, Стефан Владимирович|С. В. Машкевич]]''. «Трамвайные копейки» (2004) == წყაროები == * {{cite web | url = http://www.autoconsulting.ua/article.php?sid=35059 | title = Статья «Как в Киеве появилась первая в СССР линия скоростного трамвая. Исторические фото». На сайте «www.autoconsulting.ua» | accessdate = 2015-12-25 | archiveurl = https://www.webcitation.org/6e30WrJlq?url=http://www.autoconsulting.ua/article.php?sid=35059 | archivedate = 2015-12-25 }} * {{cite web | url = http://fakty.ua/211023-45-let-nazad-v-kieve-nachali-stroit-pervuyu-v-sssr-liniyu-skorostnogo-tramvaya | title = Статья ''Наталина Сидоренко'' 45 лет назад в Киеве начали строить первую в СССР линию скоростного трамвая на сайте газеты «Факты и коментарии» | accessdate = 2016-01-11 | archiveurl = https://www.webcitation.org/6eVHwIUbg?url=http://fakty.ua/211023-45-let-nazad-v-kieve-nachali-stroit-pervuyu-v-sssr-liniyu-skorostnogo-tramvaya | archivedate = 2016-01-13 }} * [http://www.komitet.kiev.ua/lost.htm Комитет «Киевляне — за общественный транспорт»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080107095519/http://www.komitet.kiev.ua/lost.htm |date=2008-01-07 }} * [[Вокруг света (журнал)|Вокруг Света]], «[http://www.vokrugsveta.ru/quiz/292/ Когда появились трамваи?]» * [http://www.segodnya.ua/news/13043269.html Киев объявил тендер на закупку трамвайных вагонов (Из газеты Сегодня)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120321224529/http://www.segodnya.ua/news/13043269.html |date=2012-03-21 }} * [http://zn.ua/SOCIETY/tramvaynye_kopeyki-41406.html Трамвайные копейки] {{ref-ru}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commonscat|Trams in Kiev|კიევის ტრამვაი}} * [http://www.mashke.org/kievtram/en/ ვებ-გვერდი კიევის ტრამვაისა და მისი ისტორიის შესახებ (რუსულად და ინგლისურად)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303191406/http://www.mashke.org/kievtram/en/ |date=2016-03-03 }} {{უკრაინის ტრამვაის სისტემები}} [[კატეგორია:კიევი]] [[კატეგორია:ტრამვაის ქსელები ქალაქების მიხედვით]] [[კატეგორია:ტრანსპორტი უკრაინაში]] 0jqg11hvz5ucy7c4oei29zqlrb1lwv4 კანაიმის ეროვნული პარკი 0 121839 5420631 5400001 2026-06-24T19:42:10Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420631 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დაცული ტერიტორია | სახელი = კანაიმის ეროვნული პარკი | მშობლიური სახელი = Parque Nacional Canaima | IUCN-ის კატეგორია = II | სურათი =Kukenan Tepuy at Sunset.jpg | რუკა =Venezuela Republica.svg | locator_x = 200 | locator_y = 130 | სათაური = | მდებარეობა = [[ბოლივარის შტატი]] | ქვეყანა = {{დროშა|ვენესუელა}} | უახლოესი ქალაქი = |კოორდინატები= {{coord|5|20|00|S|61|30|00|W|}} | ფართობი = 30.000 კმ² | დაარსდა = [[12 ივნისი]], [[1962]] | სტუმრების რაოდენობა = | სტუმრების წელი = | მმართველი ორგანო = | მსოფლიო მემკვიდრეობა = | ოფიციალური ვებ-გვერდი = }} {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = კანაიმის ეროვნული პარკი |სურათი = [[ფაილი:Venezuela 037.jpg|250პქ|კანაიმის ლაგუნა]] |სურათისწარწერა= კანაიმის პარკის ლაგუნა |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|ვენესუელა}}, ბოლივარის შტატი |ტიპი= ბუნებრივი |კრიტერიუმი= vii, viii, ix, x |ID = |ბმული = |რეგიონი= [[სამხრეთი ამერიკა]] |კოორდინატები= {{coord|5|20|00|S|61|30|00|W|}} |წელი= 1994 |სესია= |ნომერი = 701 |კანდიდატი = }} '''კანაიმის ეროვნული პარკი''' ([[ესპანური ენა|ესპ]].''Parque Nacional Canaima'') — 30 000 კვადრატული კილომეტრის მოცულობის პარკი [[ვენესუელა|ვენესუელის]] სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში, [[ბრაზილია|ბრაზილიისა]] და [[გაიანა|გაიანის]] საზღვართან. პარკი მდებარეობს [[ბოლივარის შტატი|ბოლივარის შტატში]]. შედარებისათვის, მისი ფართობი თითქმის იგივეა, რაც მთლიანად [[გრან-საბანა|გრან-საბანის]] რეგიონისა. პარკი შეიქმნა [[1962]] წლის 12 ივნისს. სიდიდით პარკებს შორის ქვეყანაში მეორეა [[პარიმა-ტაპირაპეკოს ეროვნული პარკი|პარიმა-ტაპირაპეკოს]] პარკის შემდეგ. მისი ფართობი [[ბელგია|ბელგიის]] ფართობის ტოლია. [[1994]] წელს, [[იუნესკო]]მ პარკი [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] სიაში შეიტანა, რადგან აქ მდებარეობს არაერთი [[ტეპუი]] – მაგიდის ზედაპირისმაგვარი გაბრტყელებული პიკის მქონე მწვერვალები, რომლებიც დამახასიათებელია მთელი ამ არეალისათვის. ყველაზე ცნობილი ტეპუია [[რორაიმა (მთა)|რორაიმის მთა]] — ყველაზე მაღალი, მაგრამ ამავე დროს, მთასვლელთათვის ადვილად დასაპყრობი. ასევე [[აუიანტეპუი]] — რომელზეც გადმოედინება მსოფლიოს უმაღლესი ჩანჩქერი [[ანხელი]]. აღნიშნული მთები უძველესი ასაკისაა და მიეკუთვნება იმ პერიოდს, როდესაც [[სამხრეთ ამერიკა]] და [[აფრიკა]] ერთ [[სუპერკონტინენტი|სუპერკონტინენტს]] წარმოადგენდა. პარკში ცხოვრობენ ადგილობრივი ინდიელები — [[პემონი]]ს ტომი, კარიბის ენათა ჯგუფიდან. პემონის ხალხს ამ მთებისადმი განსაკუთრებული დამოკიდებულება გააჩნია, მათ სჯერათ, რომ იქ სულები სახლობენ. პარკი შედარებით მოწყვეტილია გარესამყაროს, ქალაქთან მხოლოდ რამდენიმე პატარა გზა აკავშირებს. პარკის ტერიტორიაზე გადაადგილების და დათვალიერების საუკეთესო საშუალებას წარმოადგენს ვერტმფრენი. ასევე შესაძლებელია ფეხით ან კანოეთი მოძრაობა. პემონის ინდიელებს პარკში გახსნილი აქვთ რამდენიმე საშუალო და მაღალი კლასის სასტუმრო, რომელთაც ძირითადად პარკის ევროპელი დამთვალიერებლები სტუმრობენ. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[ვენესუელის ეროვნული პარკების სია]] *[[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ვენესუელაში]] *[[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ამერიკაში]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/canaima.html UNEP World Conservation Monitoring Centre]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070311042012/http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/canaima.html |date=2007-03-11 }} * [http://whc.unesco.org/en/list/701 Official UNESCO website entry] * [http://www.youtube.com/watch?v=EByoG1GlO_g/ Video from Canaima National Park] * [http://www.biolib.cz/en/locality/id3617/ Canaima National Park] * [http://www.protectedplanet.net/sites/Canaima_National_Park_World_Heritage_Site Protected Planet Page for Canaima] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120306001635/http://www.protectedplanet.net/sites/Canaima_National_Park_World_Heritage_Site |date=2012-03-06 }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|701}} {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ვენესუელაში}} [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ვენესუელაში]] [[კატეგორია:ვენესუელის ეროვნული პარკები]] [[კატეგორია:კანაიმის ეროვნული პარკი]] [[კატეგორია:1962 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები]] [[კატეგორია:ბოლივარის შტატის გეოგრაფია]] [[კატეგორია:1962 წელს დაარსებულები ვენესუელაში]] omq3urnpn2gb5inukyh10u663mjm4z1 კით რიჩარდსი 0 123782 5420789 4908480 2026-06-25T11:28:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420789 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = კით რიჩარდსი |სურათი = |სათაური = |ფონი = solo_singer |ნამდვილისახელი = |დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1943|12|18|df=y}}<br />[[დარტფორდი]], [[კენტი]]<br />[[ინგლისი]], [[ბრიტანეთი]] |ინსტრუმენტი = გიტარა, ბას გიტარა, კლავიშებიანი საკრავები |ჟანრი = [[რითმ-ენდ-ბლუზი]], [[როკ-ენ-როლი]], [[ბლუზი]], [[როკი]], [[რეგეი]], [[ქანთრი]] |საქმიანობა = მუსიკოსი, სიმღერების ავტორი, პროდიუსერი |აქტიურობის წლები = 1962 - დღემდე |ლეიბლი =[[Decca Records|Decca]], [[Rolling Stones Records|Rolling Stones]], [[Virgin Records|Virgin]]/[[EMI]], Mindless |ასოციაციები = [[როლინგ სტოუნზი]], [[The Dirty Mac]], [[The New Barbarians (ჯგუფი)|The New Barbarians]], The X-Pensive Winos |საიტი= [http://www.keithrichards.com/ keithrichards.com] |აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = [[Fender Telecaster|1953 Fender Telecaster „Micawber“]]<br>[[Gibson Les Paul|1959 Gibson Les Paul]]<br>[[Gibson ES-355]]<br>[[Fender Stratocaster]] }} '''კით რიჩარდსი''' ({{lang-en|Keith Richards}}; დ. [[18 დეკემბერი]], [[1943]]) — [[ინგლისელები|ინგლისელი]] სიმღერების ავტორი, ვოკალისტი, პროდიუსერი და ჯგუფის „[[როლინგ სტოუნზი]]“ თანადამაარსებელი. იგი ცნობილია რიტმ-გიტარაზე დაკვრით. 2003 წელს ჟურნალმა „[[როლინგ სტოუნი (ჟურნალი)|როლინგ სტოუნი]]“ იგი დაასახელა მეათე ადგილზე ყველა დროის 100 საუკეთესო გიტარისტის სიაში.<ref>[https://web.archive.org/web/20101210082937/http://www.rollingstone.com/music/lists/5945/32609/32672 100 Greatest Guitarists of All Time]</ref><ref name="rs500">[https://web.archive.org/web/20080622142703/http://www.rollingstone.com/news/coverstory/500songs/page/2 The RS 500 Greatest Songs of All Time]</ref> ==ბიოგრაფია== კით რიჩარდსი დაიბადა დარტფორდში, კენტი, ინგლისი. ბავშვობაში ის შეხვდა [[მიკ ჯაგერი|მიკ ჯაგერს]], რომელთანაც საერთო მუსიკალური ინტერესები ჰქონდა. 1962 წელს მათ ბრაიან ჯონსთან ერთად ჩამოაყალიბეს „[[როლინგ სტოუნზი]]“, სადაც რიჩარდსი გიტარისტის როლს ასრულებდა.<ref name="Keith-1">[https://www.britannica.com/biography/Keith-Richards Keith Richards Biography].</ref> 1960-იანი წლების შუა პერიოდში „[[როლინგ სტოუნზი]]“ გახდა ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული როკ-ჯგუფი მსოფლიოში. რიჩარდსის გიტარის უნიკალური ჟღერადობა და ჯაგერის ვოკალი ჯგუფის წარმატების საფუძველი გახდა. ამ პერიოდში მათ გამოუშვეს ისეთი ჰიტები, როგორიცაა „Satisfaction“, „Paint It Black“ და „Jumpin' Jack Flash“.<ref name="Keith-1" /> 1970-იან წლებში რიჩარდსმა და ჯაგერმა შექმნეს მრავალი ცნობილი სიმღერა, მათ შორის „Brown Sugar“, „Angie“ და „It's Only Rock 'n Roll“. ამ პერიოდში ჯგუფმა გამოუშვა ალბომები ''Sticky Fingers'' (1971) და ''Exile on Main St.'' (1972), რომლებიც დღემდე ითვლება როკ-მუსიკის კლასიკად.<ref name="Keith-1" /> 1980-იან წლებში რიჩარდსმა დაიწყო სოლო კარიერა და გამოუშვა ალბომი ''Talk Is Cheap'' (1988), რომელიც დადებითად შეფასდა კრიტიკოსების მიერ. ამავე პერიოდში „როლინგ სტოუნზში“ იყო შიდა კონფლიქტები, თუმცა ჯგუფმა მაინც შეძლო ახალი ალბომების გამოშვება და ტურნეების ჩატარება.<ref name="Keith-1" /> 1990-იანი წლებიდან დღემდე რიჩარდსი აგრძელებს როგორც ჯგუფთან, ასევე სოლო პროექტებზე მუშაობას. მისი მეორე სოლო ალბომი ''Main Offender'' გამოვიდა 1992 წელს. „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგებთან]]“ ერთად მან ჩაწერა რამდენიმე ალბომი და გამართა მსოფლიო ტურნეები.<ref name="Keith-1" /> კით რიჩარდსი ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან გიტარისტად როკ-მუსიკის ისტორიაში. მისი წვლილი „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგების]]“ წარმატებაში და როკ-მუსიკის განვითარებაში შეუფასებელია.<ref name="Keith-1" /> ==შემოქმედების შეფასება== კით რიჩარდსი, როგორც გიტარისტი, კომპოზიტორი და როკის ნამდვილი ლეგენდა, მუსიკალურ სამყაროში გამორჩეულ ადგილს იკავებს. მისი შემოქმედება არა მხოლოდ „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგების]]“ წარმატების ფუნდამენტია, არამედ როკ-მუსიკის ზოგადი ევოლუციის ერთ-ერთი მთავარი განმსაზღვრელი ფაქტორია. მის უნიკალურ სტილს, კომპოზიტორულ ოსტატობას და კულტურულ გავლენას ხშირად განიხილავენ როგორც როკის ჟანრის უმაღლეს მაგალითს. მისი საშემსრულებლო ტექნიკა ერთ-ერთი ყველაზე ინოვაციური და მრავალფეროვანია როკ-მუსიკაში. მისი მთავარი საიდუმლო იმაში მდგომარეობს, რომ ის არ ცდილობს ტექნიკური ვირტუოზობის გამოვლენას, არამედ ყურადღებას ამახვილებს მუსიკის სიღრმეზე და ემოციურ ჟღერადობაზე. მისი ხელწერა ეფუძნება [[ბლუზი]]ს, [[სოული]]ს, [[ქანთრი]]სა და [[როკ-ენ-როლი]]ს ფესვებს, რაც გამოიხატება მარტივი, მაგრამ მძლავრი რიფებით.<ref>[https://guitar.com/features/guitar-legends-keith-richards-rolling-stones-riff-innovator/ Guitar Legends: Keith Richards – why the human riff is a true guitar innovator]</ref> მის მიერ გამოყენებული ღია G ტონი (open G tuning) ითვლება რიჩარდსის, როგორც გიტარისტის ერთგვარ ნიშად. ეს ტექნიკა დაუვიწყარ ჟღერადობას ანიჭებს ისეთ სიმღერებს, როგორიცაა „Brown Sugar“, „[[Honky Tonk Women]]“ და „[[Start Me Up]]“. რიჩარდსი ამტკიცებს, რომ მუსიკის ძალა უფრო მეტად ეყრდნობა რიტმსა და სინამდვილეს, ვიდრე ტექნიკურ კომპლექსურობას.<ref>[https://www.fundamental-changes.com/how-keith-richards-plays-in-open-g-tuning/ How Keith Richards Plays in Open G Tuning]</ref> რიჩარდსის კომპოზიციები „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგების]]“ ნამდვილი ქვაკუთხედია. მიკ ჯაგერთან თანამშრომლობით შექმნილი სიმღერები, როგორიცაა „Gimme Shelter“, „Paint It Black“ და „[[Sympathy for the Devil]]“, გამოირჩევა მუსიკალური და ლირიკული სიღრმით. რიჩარდსის ნიჭი განსაკუთრებით იჩენს თავს იმაში, რომ მისი სიმღერები მრავალშრიანია — ერთდროულად შეიძლება იყოს მელოდიურიც, რიტმულიც და ექსპრესიულიც. იგი წარმატებით ახერხებს მუსიკალური ჟანრების შერწყმას. მაგალითად, ბლუზსა და როკს აერთიანებს ისეთ სიმღერებში, როგორიცაა „Midnight Rambler“, ხოლო აკუსტიკურ ბალადებში, როგორიცაა „Angie", ვლინდება მისი მგრძნობიარე მხარე. რიჩარდსი ცნობილია თავისი ენერგიული და ქარიზმატული ცოცხალი შესრულებებით. მისი სცენური ყოფნა აუდიტორიას აღაფრთოვანებს და აძლიერებს მუსიკის ინტენსივობას. „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგების]]“ კონცერტები, რომელთა ერთ-ერთ მთავარ მხატვრულ საფუძვლად რიჩარდსის, როგორც გიტარისტის შესრულება ითვლება, წარმოადგენს როკის ყველაზე შესანიშნავ ცოცხალ წარმოდგენებს. რიჩარდსის გავლენა სცდება მხოლოდ მუსიკის სფეროს. ის არის სიმბოლო [[როკ-ენ-როლი]]ს კლასიკური პერიოდის ამბოხისა და თავისუფლების. მისი იმიჯი, ცხოვრების სტილი და მუსიკალური ხედვა განსაზღვრავს როკის სულს. მისი ბიოგრაფია, „Life“ (2010), ასახავს მისი ცხოვრების მრავალფეროვნებას და მისი შემოქმედებითი ფილოსოფიის სიღრმეს. რიჩარდსის პიროვნება და მის მიერ შექმნილი მუსიკა შთააგონებს არა მხოლოდ მუსიკოსებს, არამედ მხატვრებსა და ხელოვნების სხვადასხვა სფეროს წარმომადგენლებს. რიჩარდსის მუსიკალური გავლენის შეფასებისას, კრიტიკოსები ხშირად აღნიშნავენ, რომ მისი რიფები, კომპოზიციები და სცენური შესრულება როკ-მუსიკის ისტორიის განუყოფელი ნაწილია. „[[როლინგ სტოუნზი|როლინგების]]“ მუსიკალური მემკვიდრეობა დიდწილად რიჩარდსის გიტარისგან მოდის.<ref>[https://www.mozartproject.org/keith-richards-guitar-playing-style/ Keith Richards’ Guitar Playing Style]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> კრიტიკოსები ხაზი უსვამენ იმას, რომ რიჩარდსი ერთ-ერთი იმ იშვიათი არტისტთაგანია, რომელსაც შეუძლია შეინარჩუნოს მარტივი მუსიკალური ელემენტების სიღრმე და მნიშვნელობა. == დისკოგრაფია == ===სტუდიური ალბომები=== {|class="wikitable" |- !rowspan="2"| წელი !rowspan="2"| სათაური !colspan="2"| პოზიცია ჩარტში !rowspan="2"| სერტიფიცირება<br/><small>(გაყიდვები)</small> |- ! <small>ბრიტ.</small> ! <small>აშშ</small> |- |1988 |''[[Talk Is Cheap]]'' *გამოიცა: 3 ოქტომბერი 1988 *ლეიბლი: [[Virgin Records|Virgin]] | style="text-align:center;"|37 [3 კვირა] | style="text-align:center;"|24 [23 კვირა] | *[[აშშ]]: ოქრო |- |1992 |''[[Main Offender]]'' *გამოიცა: 19 ოქტომბერი 1992 *ლეიბლი: Virgin | style="text-align:center;"|45 [2 კვირა] | style="text-align:center;"|99 [10 კვირა] | |- |2015 |''[[Crosseyed Heart]]'' *გამოიცა: 18 სექტემბერი 2015 *ლეიბლი: [[Republic Records|Republic]] | style="text-align:center;"| | | |} ===სინგლები=== {| class=wikitable |- !გამოიცა !სინგლი !აშშ მეინსტრიმული როკი |- | დეკემბერი 1978 | Run Rudolph Run / The Harder They Come | style=text-align:center;|— |- | ოქტომბერი 1988 | [[Take It So Hard]] | style=text-align:center;|3 |- | ნოემბერი 1988 | You Don't Move Me | style=text-align:center;|18 |- | თებერვალი 1989 | Struggle | style=text-align:center;|47 |- | ოქტომბერი 1992 | Wicked As It Seems | style=text-align:center;|3 |- | იანვარი 1993 | Eileen | style=text-align:center;|17 |- |დეკემბერი 2007 | Run Rudolph Run / [[Pressure Drop (სიმღერა)|Pressure Drop]] | style=text-align:center;|— |- | colspan=3 style=text-align:center; font-size:8pt;| — აღნიშნავს, რომ ჩარტში არ მოხვედრილა |} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Keith Richards}} * {{ოფიციალური|https://www.keithrichards.com/}} * {{Allmusic|class=artist|id=p118384}} * {{IMDb name|724189}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{როლინგ სტოუნზი}} {{როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზი 1989}} {{საუკეთესო გიტარისტები როლინგ სტოუნის ვერსიით}} {{DEFAULTSORT:რიჩარდსი, კით}} [[კატეგორია:დაბადებული 18 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1943]] [[კატეგორია:როლინგ სტოუნზის წევრები]] [[კატეგორია:ბრიტანელი გიტარისტები]] [[კატეგორია:ბრიტანელი როკ-მომღერლები]] [[კატეგორია:ინგლისელი გიტარისტები]] [[კატეგორია:ინგლისელი ბარიტონები]] [[კატეგორია:ინგლისელი რიტმ-ენდ-ბლუზ მუსიკოსები]] [[კატეგორია:რიტმ-გიტარისტები]] [[კატეგორია:წამყვანი გიტარისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ინგლისელი მომღერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ინგლისელი მომღერლები]] [[კატეგორია:როკ-ენ-როლის დიდების დარბაზში შესული შემსრულებლები]] [[კატეგორია:სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზში შემავალი შემსრულებლები]] [[კატეგორია:აივორ ნოველოს ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:Virgin Records-ის შემსრულებლები]] [[კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი სიმღერების ავტორები და მომღერლები]] [[კატეგორია:The Dirty Mac-ის წევრები]] [[კატეგორია:ინგლისელი მამაკაცი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] quqmbla3hn7tdrv2vd0dqff6b5ok3q7 კასტრი 0 127830 5420663 4551178 2026-06-25T03:55:38Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420663 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = დედაქალაქი |ქართული სახელი = კასტრი |მშობლიური სახელი = {{lang-en|Castries}} |ქვეყანა = სენტ-ლუსია |დაქვემდებარება = |პანორამა = View of Castries Saint Lucia Day248bdriveb.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = 200px |წარწერა2 = |lat_dir = N |lat_deg = 14 |lat_min = 01 |lat_sec = |lon_dir = W |lon_deg = 60 |lon_min = 59 |lon_sec = |CoordAddon = type:city(50000)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = 1650 |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 79 |სიმაღლის ტიპი = |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 61 341 |აღწერის წელი = 2001 |სიმჭიდროვე = 776,5 |აგლომერაცია = 67 000 |ეროვნული შემადგენლობა = |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = -4 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''კასტრი''' ({{lang-en|Castries}}) — [[სენტ-ლუსია|სენტ-ლუსიის]] დედაქალაქი. [[2001]] წლის [[5 დეკემბერი|5 დეკემბრის]] აღწერის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა შეადგენს 10 634 ადამიანს, მთლიანად [[აგლომერაცია]]ში კი ცხოვრობს 37 963 ადამიანი. ეს ქალაქი მოქცეულია ამავე სახელწოდების ოლქის შემადგენლობაში და წარმოადგენს მის ადმინისტრაციულ ცენტრს. ქალაქის ფართობი შეადგენს 79 კმ²-ს. კასტრი მდებარეობს ისეთ ტერიტორიაზე სადაც ხშირია წყალდიდობები, ამჟამად ეს პრობლემა ქალაქში ნაწილობრივ მოგვარებულია. ეს ტერიტორია პირველად [[ფრანგები]]ს მიერ იქნა აღმოჩენილი [[1650]] წელს, რომლებმაც მას პირველად „კარენეიჟი“ უწოდეს, მაგრამ უკვე [[1756]] წელიდან, ამ დასახლებას კასტრი ეწოდა. 1803-1844 წლებში, კასტრის სიახლოვეს [[ბრიტანელები|ბრიტანელებმაც]] დაიწყეს თავიანთი დასახლებული პუნქტის შექმნა. [[1844]] წელს აქ ცხოვრობდა 4000 ადამიანი, არსებობდა [[კარიბის ზღვა|კარიბის აუზის]] ტერიტორიაზე ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნავსადგური. ამჟამად კასტრში საკმაოდაა განვითარებული [[ტურიზმი]]. == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.stlucia.org/tour/history.asp Interactive tour of St. ტურიზმის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100715202930/http://www.stlucia.org/tour/history.asp |date=2010-07-15 }} * [http://worldaware.org.uk/education/projects/st_lucia/lesson_index.html Worldaware Lesson plan on Castries]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303170142/http://www.worldaware.org.uk/education/projects/st_lucia/lesson_index.html |date=2016-03-03 }} {{ესკიზი-სენტ-ლუსია}} {{ჩრდილოეთ ამერიკის დედაქალაქები}} [[კატეგორია:სენტ-ლუსიას ქალაქები]] [[კატეგორია:კარიბის ზღვის აუზის ქვეყნების დედაქალაქები]] 1y18ffdjbusnhqk0hdh5hf0tt8ct5fj კეცალკოატლი 0 132953 5420750 4935992 2026-06-25T09:33:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420750 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Quetzalcoatl.svg|250px|მინიატიურა]] '''კეცალკოატლი'''<ref>{{წიგნი |გვარი=სიგუა |სახელი=ს. |სათაური= კულტუროლოგიის საფუძვლები |ბმული=https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/330556/1/Kulturologiis_Safudzvlebi.pdf |გამომცემლობა=„საარი“ |ადგილი=თბ. |წელი=2020 |გვერდი=93}}</ref> ({{lang-nah|Quetzalcōātl}} — „ფრთიანი გველი“) — ძველი [[ამერიკა|ამერიკის]] [[ღმერთი|ღვთაების]] სახელი, ასევე [[აცტეკები|აცტეკებისა]] და [[ცენტრალური ამერიკა|ცენტრალური ამერიკის]] სხვა [[ცივილიზაცია|ცივილიზაციების]] [[პანთეონი|პანთეონის]] ერთ-ერთი უმაღლესი ღმერთი. ამავე სახელის მქონე არის ისტორიული პირიც. [[კეცალი]] ანუ [[კვეზალი]] ეწოდება მუქი ზურმუხტისფერი ბუმბულის მქონე ფრინველს, რომელიც ამერიკის ტრადიციულ კულტურებში დიდად ფასობდა. გარდა ამისა, აცტეკების ღმერთის მიხედვით, [[კეცალკოატლი (პტეროზავრი)|კეცალკოატლი]] ({{lang-la|Quetzalcoatlus}}) დაარქვეს [[მფრინავი ხვლიკები|პტეროზავრების]] ქვეჯგუფის უდიდეს წარმომადგენელს. == წარმომავლობა == [[მესოამერიკა]]ში გველის კულტის (ბერძ. [[ოფიოლატრია]] - გველთა თაყვანისცემა) ფესვები შორეულ წარსულში იკარგება. ჩიტისმაგვარი გველების პირველი გამოსახულებები ძვ. წ. 1150-500 წლებით თარიღდება. გველი მიწასა და ნაყოფიერებას განასახიერებდა. [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუაკანში]] (დაახლ. [[ძვ. წ. 150]]) გველები კეცალის ფრთებით გამოისახებოდა. უფრო დეტალური გამოსახულებები ნაპოვნია „კეტცალკოატლის ტაძარში“, რომელიც დაახლ. [[ძვ. წ. 200]] წელს აშენდა. აქ შეიძლება კეცალისფრთიანი უზარმაზარი გველის გამოსახულების ნახვა. ტეოტიუაკანში თაყვანს სცემდნენ [[ტლალოკი|ტლალოკს]], წყლის ღმერთს, მაშინ როდესაც კეცალკოატლი, როგორც გველი, განასახიერებდა მიწის ნაყოფიერებასა და ტლალოკს ემორჩილებოდა. კულტის განვითარების შემდეგ მან დამოუკიდებლობა შეიძინა. დროთა განმავლობაში კეტსალკოატლი სხვა ღმერთებს შეერწყა და მათი თვისებებიც შეიძინა. კეტცალკოატლი ხშირად ეეკატლეს, ჰაერის ღმერთს უიგივდებოდა, რომელიც ბუნების ძალებს განასახიერებდა. ასევე ასოცირდებოდა [[ვენერა|ცისკრის ვარსკვლავთან]] (პლანეტა ვენერა), მას ტლაუისკალპანტეკუტლი ერქვა. კეცალკოატლის ორეულია [[შოლოტლი]] - მწუხრის ვარსკვლავის ღმერთი. ღამით ის მიწისქვეშეთს დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ გადაცურავს. კეცალკოატლი წვიმის, ღვთაებრივი წყლებისა და ქარების ღმერთად გადაიქცა, მაშინ როდესაც ტლალოკი მიწისქვეშა წყლებისა და ტბების ღმერთი იყო. საბოლოოდ კი კეტცალკოატლმა შემოქმედ ღმერთთა შორის დაიკავა ადგილი. ტეოტიუაკანის ღმერთის გავლენა [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას ტომებზეც]] გავრცელდა. ეს უკანასკნელნი მას [[კუკულკანი|კუკულკანს]] უწოდებდნენ. [[შოჩიკალკო]]ში ([[700]]-[[900]] წწ.)მეფენი და მმართველნი თავის ძალაუფლებას კეტცელკოატლს უკავშირებდნენ. ღმერთის გამოსახულებამ კი უფრო მეტი ადამიანური ნიშანი შეიძინა. დროთა მანძილზე ეს კულტი [[ტოლტეკები|ტოლტეკებმა]] გადაიღეს და მათმა მმართველებმა კეცელკოატლის სახელის გამოყენება დაიწყეს. ამ მმართველთაგან ყველაზე ცნობილი იყო ''სე აკატლ ნაკშიტლ ტოპილცინ კეტცალკოატლ'' (კვერთხის მფლობელი ჩვენი ბატონი მფრინავი გველი - [[ნუატლი]]) (923-947 ან 947-1000 წწ.). ლეგენდები ამ მეფის შესახებ და ლეგენდები ღმერთზე პრაქტიკულად ერთმანეთს არის შეზრდილი. დღესდღეობით ტულეში კეცალკოატლის გამოჩენის თარიღად [[980]] წ. ითვლება. ტოლტეკები კეცალკოატლს საკუთარ ღმერთთან, [[ტესკატლიპოკა]]სთან აიგივებდნენ და ამ ორს ერთმანეთის ღირსეულ მეტოქეებად და ტყუპ ძმებად თვლიდნენ. '''სე აკატლეს''' შესახებ ერთ ლეგენდაში ნათქვამია, რომ იგი თავის სახეს მახინჯად მიიჩნევდა, ამიტომ გრძელი წვერი მოუშვა და ამით ცდილობდა სახის დაფარვას. მოგვიანებით კი ნიღბის ტარებაც დაუწყია. ლეგენდა მცირედ დამახინჯებულია, მაგრამ ერთი რამ კი არის საყურადღებო, რომ კეცალკოატლსაც მეფის მსგავსად თეთრწვერა კაცის სახით გამოსახავდნენ. == კულტი == კეცალკოატლის მსახურება პეპლებისა და კოლიბრების მსხვერპლად მიტანას გულისხმობდა. მოგვიანებით, როდესაც კულტის [[პოლიტიკა|პოლიტიკური]] მნიშვნელობა თითქმის გაბათილდა, ადამიანების მსხვერპლად მიტანაც დაიწყეს. [[ტოლტეკები|ტოლტეკებთან]] კეტცალკოატლის მეტოქე იყო ტესკატლიპოკა, რომელმაც კეცალკოატლს გაძევება მიუსაჯა. სხვა ვერსიის მიხედვით კეცალკოატლი საკუთარი ნებით გველის ტივით წავიდა და დაბრუნება დაიქადნა. სპეციალიზებულ ლიტერატურაში საკმაოდაა გავრცელებული აზრი აცტეკების მიერ [[ერნან კორტესი]]ს დაბრუნებულ კეტცალკოატლთან გაიგივების შესახებ. როცა აცტეკებმა ტოლტეკების კულტურა შეითვისეს, კეტცალკოატლი და ტესკატლიპოკა ერთმანეთის თანასწორ მეტოქეებად დაისახნენ. შავი ტესკატლიპოკას საპირისპიროდ კეტცალკოატლს თეთრსაც უწოდებდნენ. მათ ერთად შექმნეს სამყარო, ამასთან ტესკატლიპოკამ ტერფიც დაკარგა. == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20121220054718/http://mesoamerica.narod.ru/ketzalcoatl.html ძველი მესოამერიკა] * [http://enc.mail.ru/article/?1900041567 „ენციკლოპედია მსოფლიოს ხალხთა მითები“: კეცალკოატლი]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220615035306/https://mail.ru/?1900041567 |date=2022-06-15 }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:აცტეკების ღმერთები]] [[კატეგორია:ღმერთები ანბანის მიხედვით]] d1g91slon1x3o5ct3ct42otrmqwt57w კაბო-დე-გატის ბუნების პარკი 0 155953 5420418 4307048 2026-06-24T12:52:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420418 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დაცული ტერიტორია | სახელი = კაბო-დე-გატის ბუნების პარკი | მშობლიური სახელი = Parque Natural del Cabo de Gata-Níjar | IUCN-ის კატეგორია = V | map_width = | locator_x = | locator_y = | სურათი = Cabo gata muertos.jpg | მდებარეობა = [[ალმერია]], [[ესპანეთი]] | უახლოესი ქალაქი = | კოორდინატები = {{coord|36|47|00|N|02|06|00|W|}} | ფართობი = 460 კმ² | დაარსდა = 1997 | სტუმრების რაოდენობა = 500,000 | სტუმრების წელი = 1998 | მმართველი ორგანო = [[ანდალუსია|ანდალუსიის]] ავტონომიური მთავრობა }} [[ფაილი:Almería PNCaboGataNijarLOC.png|მინი|300პქ|პარკის მდებარეობა]] '''კაბო-დე-გატის ბუნების პარკი''' — ბუნების პარკი სამხრეთ-აღმოსავლეთ [[ესპანეთი|ესპანეთში]], ქალაქ [[ალმერია|ალმერიის]] სიახლოვეს. წარმოადგენს დასავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირა ევროპის უდიდეს სახმელეთო-საზღვაო ნაკრძალს. მისი ფართობი 460 კმ²-ია და მოიცავს ქალაქ [[კარბონერასი|კარბონერასს]] სიერა-დე-კაბო-დე-გატის მთათა სისტემას, ასევე 120 კმ² ზღვას, როგორც საწყლოსნო ნაკრძალს. [[კლიმატი]] ნახევრადმშრალია და ეს პარკი წარმოადგენს ევროპის უმშრალეს ადგილს. 1997 წელს [[იუნესკო]]მ გააფორმა როგორც ბიოსფერული ნაკრძალი. პარკი ხასიათდება [[ვულკანი|ვულკანური]] ფორმაციებით - ლავით, ვულკანური გუმბათებით, [[კალდერა|კალდერებით]]. ზღვისგან გამოყოფილია 400 მ სიგანის ქვიშიანი სანაპიროთი. 2006 წელს შეუერთდა იუნესკოს გლობალურ გეოგრაფიულ პარკთა ქსელს.<ref>{{Cite web |url=http://www.europeangeoparks.org/isite/page/124,1,0.asp |title=European geoparks website |accessdate=2011-02-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090530220441/http://www.europeangeoparks.org/isite/page/124%2C1%2C0.asp |archivedate=2009-05-30 }}</ref> პარკში საშუალო წლიური ტემპერატურა 18&nbsp;°C -ია, ნალექების საშუალო წლიური მაჩვენებელი მთელი ევროპის მასშტაბით აქ დაბალია და წელიწადში 120 - 180 მმ-ს შეადგენს. გავრცელებულია დაახლოებით 1.000 სახეობის მცენარე, მათ შორის ენდემურებიც და 1.100 სახეობის ცხოველი და ფრინველი, რომელთა შორის უმრავლესი ფრინველია, რის გამოც [[ევროკავშირი|ევროკავშირმა]] პარკი ფრინველთა დაცვის მიზნით სპეციალურ დაცულ ტერიტორიად გამოაცხადა. == გალერეა == <gallery> Image:Cabo gata monsul.jpg|ვულკანური კლდე Image:Bardeak.jpg|Cabo de Gata.jpg Image:Chamaerops humilis (Zingaro)015.jpg|ევროპული მარაო-პალმა (''Chamaerops humili''s) Image:13 Cabo de Gata.JPG| File:Flamingo.greater.flaps.750pix.jpg|ფლამინგო File:Flughahn.jpg|''Dactylopterus volitans'' File:20081029 Rodalquilar Panorama view North East from mountain pass close to Mirador de la Amatista Version 3.jpg| File:Küste bei Monsul14.jpg| File:Strand bei Monsul05.jpg| File:Cabo de Gata Sunset Windsurfing.jpg| </gallery> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.degata.com/fr/ კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] {{fr}} * [http://www.parquenatural.com კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] * [http://musique09.free.fr/espagne_new2/thumbnails.php?album=130 ფოტოები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080611122335/http://musique09.free.fr/espagne_new2/thumbnails.php?album=130 |date=2008-06-11 }} * [http://www.juntadeandalucia.es/medioambiente/servtc5/ventana/mostrarFicha.do?idEspacio=7406 კაბო-დე-გატის ბუნებრივი პარკი] {{es}} * [http://picasaweb.google.com/javibaronnieto/CaboDeGata?feat=directlink ფოტოები]{{Dead link|date=იანვარი 2021 |bot=InternetArchiveBot }} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{უდაბნოები}} [[კატეგორია:ესპანეთის უდაბნოები]] [[კატეგორია:ესპანეთის ეროვნული პარკები]] iru8prk1mvprkrwqardg0ie6w7hqsl1 კაზერტის სამეფო სასახლე 0 163487 5420491 5417339 2026-06-24T14:10:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420491 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მსოფლიოს მემკვიდრეობის ძეგლი |სახელი = კაზერტის სამეფო სასახლე ბაღებით, [[ვანვიტელის აკვედუკი]] და [[სან-ლეუჩიო]]ს კომპლექსი |სურათი = [[ფაილი:Aerial image of the Palace of Caserta (view from the south).jpg|250პქ]] |სურათის წარწერა= |რუკა= |რუკის_წარწერა = |რუკის ზომა = |ქვეყანა = {{დროშა|იტალია}} |ტიპი= კულტურული |კრიტერიუმი= i, ii, iii, iv |ID = |ბმული = |რეგიონი= ევროპა |კოორდინატები= {{coord|41|04|12|N|14|19|33|E|}} |წელი= 1997 |სესია= |ნომერი = 549 |საფრთხის ქვეშ = }} {{მსოფლიო მემკვიდრეობა|549}} '''კაზერტის სამეფო სასახლე''' ({{lang-it|''Reggia di Caserta''}}) — ყოფილი სამეფო რეზიდენცია სამხრეთ [[იტალია|იტალიის]] ქალაქ [[კაზერტა]]ში, აშენებულია ნეაპოლის [[ბურბონი (დინასტია)|ბურბონ]] მეფეთათვის. ის იყო უდიდესი სასახლე და ერთ-ერთი უდიდესი ნაგებობა, რაც კი [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] [[ევროპა]]ში აშენებულა. [[1997]] წელს, სასახლე [[იუნესკო]]მ [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] სიაში შეიტანა. სასახლის მშენებლობა [[1752]] წელს, მეფე [[კარლ VII (ესპანეთი)|კარლ VII]]-მ დაიწყო. პროცესს სათავეში მისი არქიტექტორი [[ლუიჯი ვანვიტელი]] ჩაუდგა. როდესაც მეფემ ვანვიტელის მიერ გაკეთებული სასახლის გრანდიოზული მოდელი ნახა, გაოცებისა და სიხარულისგან ცრემლები ვერ შეიკავა. პროექტი საბოლოოდ მისმა უმცროსმა ვაჟმა და ტახტის მემკვიდრემ, [[ფერდინანდ IV (ნეაპოლი)|ფერდინანდ IV]]-მ დაასრულა. სასახლე [[ვერსალი]]სა და [[მადრიდის სამეფო სასახლე|მადრიდის სამეფო სასახლის]] სტილშია ნაგები, სადაც მეფემ ბავშვობა გაატარა. მეფის მთავარი ამოცანა იყო ჰქონოდა ახალი, დიდებული სამეფო სასახლე და სამეფოს ადმინისტრაციული ცენტრი, რომელიც ამავე დროს დაცული იქნებოდა საზღვაო შემოტევებისგან. [[1773]] წელს, აქრიტექტორი ვანვიტელი გარდაიცვალა და მშენებლობა მისმა ვაჟმა კარლომ განაგრძო, რაც საბოლოოდ [[1780]] წელს დასრულდა. სასახლეში სულ 1200 ოთახია, რომელთა შორისაცაა 12 სახელმწიფო აპარტამენტი, ბიბლიოთეკა და თეატრი, რომელიც [[ნეაპოლი]]ს [[ტეატრო-სან-კარლო]]ს მსგავსია. სასახლეს გარშემო იტალიაში ერთ-ერთი ყველაზე ფართო ბაღები აკრავს, რომლებიც მრავალი შადრევნითა და უზარმაზარი [[აკვედუკი]]თ გამოირჩევა. == იხილეთ აგრეთვე == * [[მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში]] == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Palace of Caserta}} *[http://www.ambientece.arti.beniculturali.it/guida_reggia/Xenglish/index.htm ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051119144407/http://www.ambientece.arti.beniculturali.it/guida_reggia/Xenglish/index.htm |date=2005-11-19 }} *[http://reggiadicaserta.altervista.org History and Information in italian and english] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180322163504/http://reggiadicaserta.altervista.org/ |date=2018-03-22 }} *[http://archives.cbc.ca/war_conflict/second_world_war/topics/1669-11553/ CBC Archives] {{მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში}} [[კატეგორია:იტალიის სასახლეები]] [[კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები იტალიაში]] 0yshbeh3h1vsluxf29fvnwv6xm35r9f კარლა ბრუნი 0 164314 5420650 4908218 2026-06-25T00:40:40Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420650 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = კარლა ბრუნი-სარკოზი<br />{{lang-fr|Carla Bruni Sarkozy}} |სურათი = Carla Bruni-Sarkozy (3).jpg |სათაური = |სურათისზომა = |color = |ფონი = |ნამდვილისახელი = კარლა ბრუნი<br />Carla Bruni |მეტსახელი = |დაიბადა = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1967|12|23}} |დაბადების ადგილი = {{დროშა|იტალია}}, [[ტურინი]] |გარდ = |გარდ ადგილი = |წარმოშობა = |ინსტრუმენტი = |ჟანრი = |საქმიანობა = ფოტომოდელი, მომღერალი |აქტიურობის წლები = |ლეიბლი = |ასოციაციები = |მეუღლე= [[ნიკოლა სარკოზი]] |საიტი = [http://www.carlabruni.com/ ოციციალური საიტი] |წევრები = |ყოფილი წევრები = |აღსანიშნავი ინსტრუმენტები = }} '''კარლა ბრუნი''' ({{lang-it|Carla Bruni}}, ქორწინების მიხედვით ''კარლა ბრუნი (ბრიუნი)-სარკოზი'', {{lang-fr|Carla Bruni Sarkozy}}, დ. [[23 დეკემბერი]], [[1967]], [[ტურინი]], [[იტალია]]) — იტალო-ფრანგი [[ფოტომოდელი]] და [[მომღერალი]], [[საფრანგეთი]]ს [[პირველი ლედი]] 2008-2012 წლებში. [[საფრანგეთის პრეზიდენტების სია|საფრანგეთის]] 23-მე პრეზიდენტის [[ნიკოლა სარკოზი]]ს მესამე ცოლი [[2 თებერვალი|2 თებერვლის]] [[2008]] წლიდან. == ჯილდოები == *{{flag|საფრანგეთი}}: [[Ordre des Arts et des Lettres]]-ის (ხელოვნებისა და ლიტერრატურის ორდენი) რაინდი, 2003<ref>{{Cite web |url=http://www.aufeminin.com/societe/album791570/carla-bruni-sarkozy-itineraire-d-une-premiere-dame-18901565.html |title=Carla Bruni, chevalier des Arts et des Lettres |accessdate=2012-09-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130515134333/http://www.aufeminin.com/societe/album791570/carla-bruni-sarkozy-itineraire-d-une-premiere-dame-18901565.html |archivedate=2013-05-15 }}</ref> *{{flag|ესპანეთი}}: [[კარლოს III ორდენი]]ს დიდი ჯვარი ([[24 აპრილი]], [[2009]] წელი)<ref>"Noblesse et Royautés" website, [http://www.noblesseetroyautes.com/nr01/2009/04/diner-de-gala-au-palais-royal-de-madrid-en-lhonneur-du-president-francais/ Article] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160201050959/http://www.noblesseetroyautes.com/nr01/2009/04/diner-de-gala-au-palais-royal-de-madrid-en-lhonneur-du-president-francais/ |date=2016-02-01 }} & [https://web.archive.org/web/20120706144613/http://www.noblesseetroyautes.com/nr01/wp-content/uploads/2009/04/f1.jpg Photo]</ref> *{{flag|ბენინი}}: [[ორდენი ეროვნული დამსახურებისათვის (ბენინი)|ეროვნული დამსახურებისათვის ორდენის]] დიდი ჯვარი, 2010<ref>[http://www.ina.fr/economie-et-societe/vie-sociale/video/VDD10009688/carla-bruni-sarkozy-recoit-la-grand-croix-au-benin.fr.html Carla Bruni Sarkozy reçoit la Grand Croix au Bénin]{{Dead link|date=დეკემბერი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> == ლიტერატურა == * {{cite book|title=Body Painting: Masterpieces by Joanne Gair|isbn= 0-7893-1509-2|year=2006|publisher=Universe Publishing|author=Gair, Joanne|foreword=Klum, Heidi|at=plates section}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Commons category|Carla Bruni}} * {{imdb_name| id=0116257 | name=კარლა ბრუნი}} * [http://www.carlabruni.com ოფიციალური საიტი] * [http://www.carlabrunisarkozy.org Fondation Carla Bruni-Sarkozy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091008005804/http://www.carlabrunisarkozy.org/ |date=2009-10-08 }} * [http://www.myspace.com/carlabruni Myspace officiel de Carla Bruni] == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბრუნი, კარლა}} [[კატეგორია:პირველი ქალბატონები]] [[კატეგორია:საფრანგეთის პირველი ქალბატონები]] [[კატეგორია:დაბადებული 23 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1967]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 801i8ca9z2upczv1ok9598gj0jan7i6 კარლსკუგა 0 182998 5420657 4491970 2026-06-25T01:22:29Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420657 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = კარლსკუგა |მშობლიური სახელი ={{lang-sv|Karlskoga}} |ქვეყანა = შვედეთი |პანორამა = Karlskoga.jpg |პანორამის სიგანე =300 |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |დროშის სიგანე = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = |წარწერა2= |lat_dir = N |lat_deg = 59|lat_min = 20|lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 14|lon_min = 31|lon_sec = |CoordAddon = type:city(138423)_region:SE |CoordScale = 50000 |ქვეყნის რუკის ზომა =200 |ქვეყნის რუკა= |რეგიონის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკა= |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = 27,33 |სიმაღლის ტიპი= |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |კლიმატი= |ოფიციალური ენა= |მოსახლეობა = 27 084 |აღწერის წელი = 2010 |სიმჭიდროვე = 991 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = {{!}}UTC+1, ხოლო ზაფხულში UTC+2 |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი= |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში =Karlskoga }} '''კარლსკუგა''' ({{lang-sv|Karlskoga}}) — ქალაქი [[შვედეთი|შვედეთში]], [[ერებრეს ლენი|ერებრეს ლენში]], კარლსგრუგის კომუნის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[2010]] წლის მონაცემებით, მისი [[მოსახლეობა]] 27 084 ადამიანს შეადგენს.<ref name=scb>{{cite web |url=http://www.scb.se/Statistik/MI/MI0810/2010A01/Tatorternami0810tab1_4.xls |title=Tätorternas landareal, folkmängd och invånare per km<sup>2</sup> 2005 och 2010 |date=14 December 2011 |publisher=[[Statistics Sweden]] |language=Swedish |archiveurl=https://www.webcitation.org/64arqC15e?url=http://www.scb.se/Statistik/MI/MI0810/2010A01/Tatorternami0810tab1_4.xls |archivedate=10 იანვარი 2012 |deadurl=no |accessdate=10 January 2012 }}</ref> მდებარეობს [[მეკელნი]]ს ტბის ჩრდილოეთ ნაპირზე. მნიშვნელოვნადაა განვითარებული მრეწველობა. მდინარეთა მდიდარი სისტემისა და მდიდრული სასახლეების წყალობით, [[XVII საუკუნე]]ში კარლსკუგა ბრუკების გვარის მფლობელობაში იყო. ქალაქი ძირითადად ორი ცენტრის — სოფელ სოფელ კარლსკრუგისა და ფაბრიკების გარშემო იზრდებოდა. [[1885]] წელს სოფელმა ქალაქის ქარტია მიიღო, [[1940]] წელს კი სტატუსი. ==დაძმობილებული ქალაქები== *{{flagicon|Iceland}} [[ჰუსავიკი]], [[ისლანდია]] *{{flagicon|Finland}} [[რიიჰიმიაკი]], [[ფინეთი]] ==გალერეა== <gallery> File:Björkborn exterior.jpg|[[ალფრედ ნობელი]]ს ყოფილი რეზიდენცია File:Karlskoga-church-2008.jpg|კარლსკუგის ეკლესია </gallery> ==იხილეთ აგრეთვე== * [[შვედეთის ქალაქების სია]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.karlskoga.se ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210226070759/http://www.karlskoga.se/ |date=2021-02-26 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:შვედეთის ქალაქები]] g8lq5g0ys84emz5wrvr78mstbysw1zd კატეგორია:1951 წელს დაარსებული კომპანიები 14 188907 5420381 2404144 2026-06-24T12:13:33Z GiorgiXIII 62215 5420381 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|Companies established in 1951}} [[კატეგორია:1951 წელი ეკონომიკაში]] [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებული ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული კომპანიები]] [[კატეგორია:კომპანიები დაარსების წლების მიხედვით]] 6k2tsrocd082jtglwfa7eny1xxa6z8x შუმპერკის რაიონი 0 197085 5420533 2406431 2026-06-24T15:03:41Z GagaMumladze2020 126180 5420533 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. ===მუნიციპალიტეტების სია=== ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] rhu87xy2nt5vtankfnrv7yyb6urj9zu 5420534 5420533 2026-06-24T15:04:29Z GagaMumladze2020 126180 5420534 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] f6p44qqf3tmaeiedg3i7jr9cqmjv5cl 5420535 5420534 2026-06-24T15:05:19Z GagaMumladze2020 126180 5420535 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] a60lfucr16am1yppwph6xw6vq0ynl39 5420536 5420535 2026-06-24T15:06:02Z GagaMumladze2020 126180 5420536 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] 2vqib5o5d0mur4tyktiqrbc9ktptqqo 5420537 5420536 2026-06-24T15:06:43Z GagaMumladze2020 126180 5420537 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - [[მალეტინი]] - [[მიროვი]] - '''[[მოჰელნიცე]]''' - [[მორავიჩანი]] - [[ნემილე]] - [[ნოვი-მალინი]] - [[ოლშანი (შუმპერკის რაიონი)|ოლშანი]] - [[ოსკავა]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] 6tbtdil0tng1g0n11l6vnl1ux9atimj 5420539 5420537 2026-06-24T15:07:09Z GagaMumladze2020 126180 5420539 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - [[მალეტინი]] - [[მიროვი]] - '''[[მოჰელნიცე]]''' - [[მორავიჩანი]] - [[ნემილე]] - [[ნოვი-მალინი]] - [[ოლშანი (შუმპერკის რაიონი)|ოლშანი]] - [[ოსკავა]] - [[პალონინი]] - [[პავლოვი (შუმპერკის რაიონი)|პავლოვი]] - [[პეტროვ ნად დესნოუ]] - [[პისაჟოვი]] - [[პოლიცე (შუმპერკის რაიონი)|პოლიცე]] - [[პოსტრჟელმოვი]] - [[პოსტრჟელმუვეკი]] - [[რაეცი]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] bhu6u41170qv0c9626mkpc0v2q4iydh 5420542 5420539 2026-06-24T15:16:12Z GagaMumladze2020 126180 5420542 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - [[მალეტინი]] - [[მიროვი]] - '''[[მოჰელნიცე]]''' - [[მორავიჩანი]] - [[ნემილე]] - [[ნოვი-მალინი]] - [[ოლშანი (შუმპერკის რაიონი)|ოლშანი]] - [[ოსკავა]] - [[პალონინი]] - [[პავლოვი (შუმპერკის რაიონი)|პავლოვი]] - [[პეტროვ-ნად-დესნოუ]] - [[პისაჟოვი]] - [[პოლიცე (შუმპერკის რაიონი)|პოლიცე]] - [[პოსტრჟელმოვი]] - [[პოსტრჟელმუვეკი]] - [[რაეცი]] - [[რაპოტინი]] - [[რეიხარტიცე]] - [[როჰლე]] - [[როვენსკო (შუმპერკის რაიონი)|როვენსკო]] - [[რუდა-ნად-მორავოუ]] - [[შლეგლოვი]] - [[სობოტინი]] - '''[[სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი)|სტარე მესტო]]''' - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] azkktzh6fbzjuzylb33si5rfhg23fzv 5420543 5420542 2026-06-24T15:16:42Z GagaMumladze2020 126180 /* მუნიციპალიტეტების სია */ 5420543 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - [[მალეტინი]] - [[მიროვი]] - '''[[მოჰელნიცე]]''' - [[მორავიჩანი]] - [[ნემილე]] - [[ნოვი-მალინი]] - [[ოლშანი (შუმპერკის რაიონი)|ოლშანი]] - [[ოსკავა]] - [[პალონინი]] - [[პავლოვი (შუმპერკის რაიონი)|პავლოვი]] - [[პეტროვ-ნად-დესნოუ]] - [[პისაჟოვი]] - [[პოლიცე (შუმპერკის რაიონი)|პოლიცე]] - [[პოსტრჟელმოვი]] - [[პოსტრჟელმუვეკი]] - [[რაეცი]] - [[რაპოტინი]] - [[რეიხარტიცე]] - [[როჰლე]] - [[როვენსკო (შუმპერკის რაიონი)|როვენსკო]] - [[რუდა-ნად-მორავოუ]] - [[შლეგლოვი]] - [[სობოტინი]] - '''[[სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი)|სტარე მესტო]]''' - [[სტავენიცე]] - '''[[შტიტი]]''' - [[სუდკოვი]] - '''[[შუმპერკი]]''' - [[სვებოჰოვი]] - [[ტრჟეშტინა]] - '''[[უსოვი]]''' - [[ველკე ლოსინი]] - == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] 5l4xiijoms5bqbpg0s9eeedh6trydir 5420544 5420543 2026-06-24T15:17:28Z GagaMumladze2020 126180 /* მუნიციპალიტეტების სია */ 5420544 wikitext text/x-wiki [[File:Sumperk CZ in 1864 by N Malizius 017.jpg|250პქ|მინი|მარჯვნივ|220პქ|მინი|მარჯვნივ|ქალაქი შუმპერკი]] [[File:Map CZ - district Sumperk.PNG|250პქ|მინი|მარჯვნივ|რაიონის მდებაროება [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]]] '''შუმპერკი''' ([[ჩეხური ენა|ჩეხ]]. ''Okres Šumperk'') — [[ჩეხეთის რაიონები|რაიონი]] [[ოლომოუცის მხარე]]ში, [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]]. მისი დედაქალაქია ქალაქი [[შუმპერკი]]. რაიონის ფართობი შეადგენს 1 313,06 კმ²-ს. 2007 წლის მონაცემებით, მოსახლეობა შეადგენს 124 745 ადამიანს. მოსახლეობის სიმჭიდროვე კვადრატულ კილომეტრზე შეადგენს 59 ადამიანს. == მუნიციპალიტეტების სია == ქალაქები მონიშნულია '''მუქი''' შრიფტით: [[ბლუდოვი (შუმპერკის რაიონი)|ბლუდოვი]] - [[ბოჰდიკოვი]] - [[ბოჰუსლავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუსლავიცე]] - [[ბოჰუტინი (შუმპერკის რაიონი)|ბოჰუტინი]] - [[ბრანა]] - [[ბრატრუშოვი]] - [[ბრნიჩკო]] - [[ბუშინი]] - [[ხრომეჩი]] - [[დლოუჰომილოვი]] - [[დოლნი სტუდენკი]] - [[დროზდოვი (შუმპერკის რაიონი)|დროზდოვი]] - [[დუბიცკო]] - '''[[ჰანუშოვიცე]]''' - [[ჰორნი სტუდენკი]] - [[ჰოშტეინი]] - [[ჰრაბეშიცე]] - [[ჰრაბიშინი]] - [[ჰრაბოვა (შუმპერკის რაიონი)|ჰრაბოვა]] - [[ჰინჩინა]] - [[იაკუბოვიცე]] - [[იანოუშოვი]] - [[იედლი]] - [[იესტრჟები (შუმპერკის რაიონი)|იესტრჟები]] - [[ინდრჟიხოვი (შუმპერკის რაიონი)|ინდრჟიხოვი]] - [[კამენა (შუმპერკის რაიონი)|კამენა]] - [[კლოპინა]] - [[კოლშოვი]] - [[კოპრჟივნა]] - [[კოსოვი (შუმპერკის რაიონი)|კოსოვი]] - [[კრხლებები (შუმპერკის რაიონი)|კრხლებები]] - [[ლესნიცე]] - [[ლეშტინა (შუმპერკის რაიონი)|ლეშტინა]] - [[ლიბინა]] - [[ლიშნიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლიშნიცე]] - '''[[ლოშტიცე]]''' - [[ლოუჩნა ნად დესნოუ]] - [[ლუკავიცე (შუმპერკის რაიონი)|ლუკავიცე]] - [[მალა მორავა]] - [[მალეტინი]] - [[მიროვი]] - '''[[მოჰელნიცე]]''' - [[მორავიჩანი]] - [[ნემილე]] - [[ნოვი-მალინი]] - [[ოლშანი (შუმპერკის რაიონი)|ოლშანი]] - [[ოსკავა]] - [[პალონინი]] - [[პავლოვი (შუმპერკის რაიონი)|პავლოვი]] - [[პეტროვ-ნად-დესნოუ]] - [[პისაჟოვი]] - [[პოლიცე (შუმპერკის რაიონი)|პოლიცე]] - [[პოსტრჟელმოვი]] - [[პოსტრჟელმუვეკი]] - [[რაეცი]] - [[რაპოტინი]] - [[რეიხარტიცე]] - [[როჰლე]] - [[როვენსკო (შუმპერკის რაიონი)|როვენსკო]] - [[რუდა-ნად-მორავოუ]] - [[შლეგლოვი]] - [[სობოტინი]] - '''[[სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი)|სტარე მესტო]]''' - [[სტავენიცე]] - '''[[შტიტი]]''' - [[სუდკოვი]] - '''[[შუმპერკი]]''' - [[სვებოჰოვი]] - [[ტრჟეშტინა]] - '''[[უსოვი]]''' - [[ველკე-ლოსინი]] - [[ვერნირჟოვიცე]] - [[ვიკანტიცე]] - [[ვიკირჟოვიცე]] - [[ვიშეჰორჟი]] - '''[[ზაბრჟეჰი]]''' - [[ზბოროვი (შუმპერკის რაიონი)|ზბოროვი]] - [[ზვოლე (შუმპერკის რაიონი)|ზვოლე]] == იხილეთ აგრეთვე == * [[ჩეხეთის რაიონები]] {{ესკიზი-ჩეხეთი}} [[კატეგორია:ჩეხეთის რაიონები]] qz6fwdubh7hyliqvh8hj245w93213i7 კადავური 0 203335 5420449 4088159 2026-06-24T13:11:39Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420449 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = |ქართული სახელი = კადავური |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = ინდოეთი |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |დროშწარწ = |გერბი = |გერბწარწ = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |ჩარჩო = |ქვეყნის რუკა2 = |ქვეყნის რუკის ზომა2 = |წარწერა2= |lat_dir =N |lat_deg =9 |lat_min =59 |lat_sec = |lon_dir =E |lon_deg =76 |lon_min =42 |lon_sec = |CoordAddon = type:city(40361)_region: |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = |ქვეყნის რუკა= |რეგიონის რუკის ზომა = |რეგიონის რუკა= |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი= |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |კლიმატი= |ოფიციალური ენა= |მოსახლეობა = |აღწერის წელი = |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = |DST = |სატელეფონო კოდი = |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი= |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''კადავური''' — პატარა სოფელი [[ინდოეთი|ინდოეთში]], [[კერალა|კერალის შტატში]], ერნაკულამის აღმოსავლეთ საზღვართან. ახლომდებარე ქალაქებიდან მავატაპაჟიდან და კოტამანგალამიდან მდებარეობს დაახლოებით 20 [[კმ]]-ში. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.ernakulam.com ერნაკულამის ოფიციალური საიტი] *[http://www.muvattupuzha.com მავატაპაჟის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211218141829/http://muvattupuzha.com/ |date=2021-12-18 }} *[http://www.mapsofindia.org/kerala/Eurnakulam.html ინდოეთის რუკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040821032043/http://www.mapsofindia.org/kerala/Eurnakulam.html |date=2004-08-21 }} {{en}} {{ესკიზი-ინდოეთი}} [[კატეგორია:კერალის ოკრუგები]] tc36z07ur7uifn78g5n0kxbupjviy99 ტიტა (მესტიის მუნიციპალიტეტი) 0 208564 5420586 4423805 2026-06-24T16:48:42Z ~2026-36531-10 184579 /* დემოგრაფია */ გამოვიდა საქ. სტატის ახალი მონაცემები, საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024. იქ მითითებული მონაცემებითაა ეს გვერდი განახლებული 5420586 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ტიტა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ტიტა |მშობლიური სახელი = {{lang-sva|ტიტა}} |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N |lat_deg =43 |lat_min =05 |lat_sec =31 |lon_dir = E |lon_deg =42 |lon_min =11 |lon_sec =08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = მესტიის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჭუბერის თემი{{!}}ჭუბერი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 11<ref name="აღწერა 2014">{{cite web |url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo |title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014 |date=ნოემბერი 2014 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ტიტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|163}}</ref><ref>{{სგსოლ|საქართველოს|98}}</ref> ({{lang-sva|ტიტა}}) — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[მესტიის მუნიციპალიტეტი|მესტიის მუნიციპალიტეტში]], [[ჭუბერის თემი|ჭუბერის თემში]] (სოფლები: [[დევრა]], [[ზემო მარღი]], [[ლარილარი]], [[ლახამი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ლახამი]], [[ლეკულმახა]], [[ლეწფერი]], [[სგურიში]], ტიტა, [[ქვემო მარღი]], [[ყარი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ყარი]]).<ref name="აღწერა 2002" /> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 11 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref> || 7 || 2 || 5 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{ზრდა}} 11 || 4 || 7 |- |[https://www.geostat.ge/ka/modules/categories/909/mosakhleobis-geografiuli-ganatsileba-da-shida-migratsia 2024] |17 |10 |7 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესტიის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ap9taaj2gft1lbgc0zqef7b1onma62i 5420588 5420586 2026-06-24T16:49:43Z Jaba1977 3604 [[Special:Contributions/~2026-36531-10|~2026-36531-10]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:ოქროს ბოტი|ოქროს ბოტი]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 4423805 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ტიტა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ტიტა |მშობლიური სახელი = {{lang-sva|ტიტა}} |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N |lat_deg =43 |lat_min =05 |lat_sec =31 |lon_dir = E |lon_deg =42 |lon_min =11 |lon_sec =08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = მესტიის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჭუბერის თემი{{!}}ჭუბერი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 11<ref name="აღწერა 2014">{{cite web |url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo |title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014 |date=ნოემბერი 2014 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 90,9 %, [[რუსები]] 9,1 % |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ტიტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|163}}</ref><ref>{{სგსოლ|საქართველოს|98}}</ref> ({{lang-sva|ტიტა}}) — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[მესტიის მუნიციპალიტეტი|მესტიის მუნიციპალიტეტში]], [[ჭუბერის თემი|ჭუბერის თემში]] (სოფლები: [[დევრა]], [[ზემო მარღი]], [[ლარილარი]], [[ლახამი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ლახამი]], [[ლეკულმახა]], [[ლეწფერი]], [[სგურიში]], ტიტა, [[ქვემო მარღი]], [[ყარი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ყარი]]).<ref name="აღწერა 2002" /> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 11 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref> || 7 || 2 || 5 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{ზრდა}} 11 || 4 || 7 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესტიის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 8he91o2j4s5ms2fjr6f9ndyiiq58zqd 5420589 5420588 2026-06-24T16:50:54Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420589 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ტიტა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ტიტა |მშობლიური სახელი = {{lang-sva|ტიტა}} |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N |lat_deg =43 |lat_min =05 |lat_sec =31 |lon_dir = E |lon_deg =42 |lon_min =11 |lon_sec =08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = მესტიის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჭუბერის თემი{{!}}ჭუბერი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 11<ref name="აღწერა 2014">{{cite web |url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo |title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014 |date=ნოემბერი 2014 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 90,9 %, [[რუსები]] 9,1 % |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ტიტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|163}}</ref><ref>{{სგსოლ|საქართველოს|98}}</ref> ({{lang-sva|ტიტა}}) — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[მესტიის მუნიციპალიტეტი|მესტიის მუნიციპალიტეტში]], [[ჭუბერის თემი|ჭუბერის თემში]] (სოფლები: [[დევრა]], [[ზემო მარღი]], [[ლარილარი]], [[ლახამი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ლახამი]], [[ლეკულმახა]], [[ლეწფერი]], [[სგურიში]], ტიტა, [[ქვემო მარღი]], [[ყარი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ყარი]]).<ref name="აღწერა 2002" /> ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 11 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref> || 7 || 2 || 5 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{ზრდა}} 11 || 4 || 7 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 17 || 10 || 7 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესტიის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] 28a9cbe6krpwq44agmni62o9ztaytpw 5420590 5420589 2026-06-24T16:53:32Z Viblz 33227 ფაქტიური ჩასწორება ოფიციალური მონაცემების მიხედვით 5420590 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ტიტა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ტიტა |მშობლიური სახელი = {{lang-sva|ტიტა}} |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N |lat_deg =43 |lat_min =05 |lat_sec =31 |lon_dir = E |lon_deg =42 |lon_min =11 |lon_sec =08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = მესტიის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჭუბერის თემი{{!}}ჭუბერი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 11<ref name="აღწერა 2014">{{cite web |url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo |title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014 |date=ნოემბერი 2014 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 90,9 %, [[რუსები]] 9,1 % |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ტიტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|163}}</ref><ref>{{სგსოლ|საქართველოს|98}}</ref> ({{lang-sva|ტიტა}}) — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[მესტიის მუნიციპალიტეტი|მესტიის მუნიციპალიტეტში]], [[ჭუბერის თემი|ჭუბერის თემში]] (სოფლები: [[დევრა]], [[ზემო მარღი]], [[ლარილარი]], [[ლახამი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ლახამი]], [[ლეკულმახა]], [[ლეწფერი]], [[სგურიში]], ტიტა, [[ქვემო მარღი]], [[ყარი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ყარი]]).<ref name="აღწერა 2002" /> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref> || 7 || 2 || 5 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{ზრდა}} 11 || 4 || 7 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 17 || 10 || 7 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესტიის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] atb7gan9qmmghuag75j7ljz7c9faim5 5420592 5420590 2026-06-24T16:56:15Z Viblz 33227 ფაქტიური ჩასწორება ოფიციალური მონაცემების მიხედვით 5420592 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ტიტა (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ტიტა |მშობლიური სახელი = {{lang-sva|ტიტა}} |ქვეყანა = საქართველო |დაქვემდებარება = |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N |lat_deg =43 |lat_min =05 |lat_sec =31 |lon_dir = E |lon_deg =42 |lon_min =11 |lon_sec =08 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |ქვეყნის რუკა = |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = მესტიის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჭუბერის თემი{{!}}ჭუბერი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 17<ref name="აღწერა 2014">{{cite web |url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo |title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014 |date=ნოემბერი 2014 |publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური |accessdate=7 ნოემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2024 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100% |სარწმუნოებრივი შემადგენლობა = [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია|მართლმადიდებლები]] |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ტიტა'''<ref>{{სგსოლ|საქართველოს სსრ|163}}</ref><ref>{{სგსოლ|საქართველოს|98}}</ref> ({{lang-sva|ტიტა}}) — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე|სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარის]] [[მესტიის მუნიციპალიტეტი|მესტიის მუნიციპალიტეტში]], [[ჭუბერის თემი|ჭუბერის თემში]] (სოფლები: [[დევრა]], [[ზემო მარღი]], [[ლარილარი]], [[ლახამი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ლახამი]], [[ლეკულმახა]], [[ლეწფერი]], [[სგურიში]], ტიტა, [[ქვემო მარღი]], [[ყარი (მესტიის მუნიციპალიტეტი)|ყარი]]).<ref name="აღწერა 2002" /> ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 17 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2002<ref name="აღწერა 2002">[[Commons:File:2002 Census of village population of Georgia.pdf|საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II]]</ref> || 7 || 2 || 5 |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" /> || {{ზრდა}} 11 || 4 || 7 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{ზრდა}} 17 || 10 || 7 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესტიის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:მესტიის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] f44rys9s8i3hdm57rfjpa81h9bnub2b კანიონის მარადმწვანე მუხა 0 226320 5420636 2578061 2026-06-24T20:25:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420636 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი =კანიონის მარადმწვანე მუხა | სურათის ფაილი =Quercus chrysolepis 08566.JPG | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | სამეფო = მცენარეები | ქვესამეფო = | ზეგანყოფილება = | განყოფილება = [[ფარულთესლოვნები]] | ქვეგანყოფილება = | ზეკლასი = | კლასი = [[ორლებნიანნი]] | ქვეკლასი = | ინფრაკლასი = | ზერიგი = | რიგი = [[წიფლისნაირნი]] | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = [[წიფლისებრნი]] | ქვეოჯახი = | ზეტრიბა = | ტრიბა = | ქვეტრიბა = | გვარი = [[მუხა]] | ქვეგვარი = | სახეობა = [[კანიონის მარადმწვანე მუხა]] | ქვესახეობა = | ლათ =Quercus chrysolepis | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა =Quercus chrysolepis range map 1.png | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | iucnstatus = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = }} '''კანიონის მარადმწვანე მუხა''' ({{lang-la|Quercus chrysolepis}}) — [[ორლებნიანნი|ორლებნიანთა]] კლასის ხე [[წიფლისებრნი|წიფლისებრთა]] ოჯახიდან. გავრცელებულია [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] სამხრეთ-დასავლეთში. ==იხილეთ აგრეთვე== * [[მარადმწვანე მუხა]] ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Quercus chrysolepis}} *[http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?4316,4326,4333 Jepson Manual treatment - ''Quercus chrysolepis''] *[http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=QUCH2 USDA Plants Profile for ''Quercus chrysolepis'' (canyon live oak)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121113004924/http://plants.usda.gov/java/profile?symbol=QUCH2 |date=2012-11-13 }} *[http://www.ibiblio.org/pfaf/cgi-bin/arr_html?Quercus+chrysolepis ibiblio.org: ''Quercus chrysolepis'' fact sheet] *[http://www.calflora.org/cgi-bin/species_query.cgi?where-taxon=Quercus+chrysolepis California distribution and taxon sheet: ''Quercus chrysolepis''] [[კატეგორია:წიფლისებრნი]] rf2we6jilxvc9m3jhwj7v6zwakpydgk კარი ჰოტაკაინენი 0 241918 5420645 4908199 2026-06-24T23:27:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420645 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი}} '''კარი ჰოტაკაინენი''' ({{lang-fi|Kari Hotakainen}}, დ. [[9 იანვარი]], 1957 წელი, [[პორი]], [[ფინეთი]]) — [[ფინელები|ფინელი]] [[მწერალი]], [[პოეტი]] და პროზაიკოსი. == ბიოგრაფია == ავტორია ოცზე მეტი [[რომანი]]ს, პოეტური კრებულებისა და ბავშვებისა და მოზარდებისადმი მიძღვნილი წიგნებისა. ყველაზე ცნობილი ნაწარმოებია რომანი „სანგრის ქუჩა“ ([[ფინური ენა|ფინ]]. ''Juoksuhaudantie''), რომელიც 2002 წელს დაწერა. რომანი ეხება გაბოროტებულ მამაკაცს, რომელმაც ოჯახი დაკარგა და ყველაფრის ფასად ცდილობს მის დაბრუნებას. 2002 წელს ამ წიგნისათვის დაიმსახურა ლიტერატურული პრემია „ფინეთი“ და [[ჩრდილოეთის საბჭო]]ს ლიტერატურული პრემია 2004 წელს. 2010 წელს ნაწარმოებმა ''„Ihmisen osa“'' [[რუნებერგის პრემია]] მიიღო. == ქართული თარგმანები == *„სანგრის ქუჩა“ (2000) — მთარგმნ. დიმიტრი გოგოლაშვილი, (2008); == რესურსები ინტერნეტში == * {{commonscat-inline|Kari Hotakainen|კარი ჰოტაკაინენი}} * [http://www.uudetkirjat.fi/uk/index.jsp?c=page&id=151 Kari Hotakainen (მოკლე ბიოგრაფია ფინურ ენაზე)]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071007161113/http://www.uudetkirjat.fi/uk/index.jsp?c=page&id=151 |date=2007-10-07 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჰოტაკაინენი, კარი}} [[კატეგორია:ფინელი მწერლები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] acajb4shq6r941g42hb7aohd4izvrpn კახი ასათიანი 0 251991 5420695 5280746 2026-06-25T06:21:19Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420695 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |მოთამაშის სახელი = კახი ასათიანი |სურათი = Kakhi Asatiani.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = კახი შალვას ძე ასათიანი<ref>{{სტატია |ავტორი = |სათაური = დაჯილდოება |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/212295/1/Lelo_1979_N174.pdf |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელო“]] |წელი = 11 სექტემბერი, 1979 |ნომერი = 174 (6485) |გვერდები = 1 }}</ref> |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1947|1|1}} |დაბადების ადგილი = [[თელავი]],<br/>[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]],<br/>[[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრ კავშირი]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2002|11|20|1947|1|1}} |გარდაცვალების ადგილი = [[თბილისი]],<br/>[[საქართველო]] |სიმაღლე = 186 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] |წელი1 = 1965–1975 |კლუბი1 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბ.]] |მატჩი1 = 218 |გოლი1 = 27 |სულ მატჩი = |სულ გოლი = |ეროვნული წელი1 = 1968–1970 |ეროვნული ნაკრები1 = [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სსრ კავშირი]] |ეროვნული მატჩი1 = 16 |ეროვნული გოლი1 = 5 |გაწვრთნის წელი1 = 1978–1982 |გაწვრთნის წელი2 = 1987 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] {{Tooltip|უფ.|გუნდის უფროსი}} |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] |მედლის თარგები = }} '''კახი ასათიანი''' (დ. [[1 იანვარი]], [[1947]], [[თელავი]], [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]] — გ. [[20 ნოემბერი]], [[2002]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] და [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] [[ფეხბურთელი]], [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]]. იცავდა [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოსა“]] და [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]ს ღირსებას. [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1968|1968 წლის ევროპის ჩემპიონატისა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970 წლის მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატის]] მონაწილე [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატი (1967). [[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს სსრ]] დამსახურებული მწვრთნელი (1978). == ბიოგრაფია == [[ფაილი:კახი ასათიანი.jpg|thumb|240px|<center>კახი ასათიანი თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში.</center>]] საკლუბო კარიერის მანძილზე მხოლოდ [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] ღირსებას იცავდა, რომლის შემადგენლობაში [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს უმაღლესი ლიგის 218 შეხვედრაში 27 გოლი გაიტანა. 1973 წელს [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] შემადგენლობაში საერთაშორისო ამხანაგური საფეხბურთო ტურნირის ე. წ. „კარაველას თასის“ — ტროფეო კოლომბინოს ({{lang-es|Trofeo Colombino de fútbol}}) გამარჯვებული ხდება, სადაც ტურნირის ფინალში [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის დინამოელები]] [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|ლისაბონის „ბენფიკას“]] ანგარიშით 3–1 ამარცხებენ.<ref>[https://fcdinamo.ge/ge/news?n=1922 კარაველას თასი]. ''fcdinamo.ge''</ref><ref>[http://fc-dynamo.ru/other/prot.php?id=19730819000 Динамо (Тбилиси) 3–1 Бенфика (Лиссабон)]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20200118235221/http://www.dinamo-tbilisi.ru/statistika/mezhdunarodnye-matchi/mezhdunarodnye-tovarishheskie-matchi-1970-e-gody/turnir-v-uelve-v-1973-godu/ IX Trofeo Colombino de fútbol]</ref> [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების]] რიგებში ჩაატარა 16 მატჩი და გაიტანა 5 გოლი. [[საბჭოთა კავშირის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საბჭოთა ნაკრებთან ერთად]] მონაწილეობდა [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1968|1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატსა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატში]]. პირველი ფეხბურთელი მსოფლიოს ჩემპიონატების ისტორიაში, რომელმაც ყვითელი ბარათი მიიღო. საფეხბურთო კარიერის დასრულების შემდეგ იყო [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] მთავარი მწვრთნელი (1987) და გუნდის უფროსი (1978–1982), საქართველოს ვეტერან ფეხბურთელთა კავშირის თავმჯდომარე (1990), საქართველოს სპორტის სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარე (1990), საქართველოს სპორტისა და ტურიზმის მინისტრი (1991–1992), საქართველოს სპორტის სახელმწიფო დეპარტამენტის თავმჯდომარე (1993–2000). მოგვიანებით, კერძო ბიზნესში გადავიდა. იკავებდა „აირზენას“ ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობას. გამოქვეყნებული აქვს ორი მონოგრაფია. 2002 წლის 20 ნოემბერს, თბილისში, დაუდგენელმა პირებმა კახი ასათიანი საკუთარ მანქანაში ჩაცხრილეს.<ref>''გოგიშვილი, კ.'' [http://worldsport.ge/ge/page/ratom-mokles-kaxi-asatiani რატომ მოკლეს კახი ასათიანი]. „ოლიმპი“, 22 ნოემბერი, 2002.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20151128083035/http://www.civil.ge/eng/article.php?id=2760 Vice-President of Georgian Air Company Shot]. ''civil.ge''</ref><ref>[https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/257515/1/Lelo_2002_N91.pdf ტრაგედიის მოკლე ქრონიკა] // „ლელო“, 22 ნოემბერი, 2002, № 91 (11650), გვ. 1.</ref> == მიღწევები == === საკლუბო === ; {{დროშანიშანი|საქართველოს სსრ}} [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი|საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი]] * {{Bronze3}} ბრინჯაოს პრიზიორი (4): [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1967|1967]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1969|1969]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1971|1971]], [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი 1972|1972]] ; [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო თასი|საბჭოთა კავშირის თასი]] * [[File:Cup Finalist.png]] ფინალისტი: 1970<ref>Dinamo Moskva 2–1 Dinamo Tbilisi / [http://www.rsssf.com/tabless/su70.html#70c Soviet Union Cup 1970]</ref><ref>[http://fc-dynamo.ru/cup/prot.php?id=345100 „დინამო“ მოსკოვი 2–1 „დინამო“ თბილისი]</ref> ; კარაველას თასი * [[File:Cup Winner.png]] თასის მფლობელი: 1973<ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/19877 თბილისის „დინამო“ კარაველას თასს დაეუფლა]</ref><ref group="კომ.">სურათზე მარცხნიდან: კახი ასათიანი, [[დავით ყიფიანი]], [[რევაზ ძოძუაშვილი]], [[ფირუზ კანთელაძე]] და [[ვახტანგ ჭელიძე (ფეხბურთელი)|ვახტანგ ჭელიძე]]. 19 აგვისტო, 1973</ref> === ინდივიდუალური === ; {{Tooltip|33 საუკეთესო|საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში დასახელებულია შემდეგ ნომრად:}} * №1: 1969 * №3: 1967, 1970 ==ფაქტები== სამჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში. აქედან ერთხელ აღიარებული იყო სსრ კავშირის წლის საუკეთესო [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველად]].<ref>{{Cite web |url=http://ru.unionpedia.org/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA_33_%D0%BB%D1%83%D1%87%D1%88%D0%B8%D1%85_%D1%84%D1%83%D1%82%D0%B1%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2_%D1%81%D0%B5%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%B0_%D0%B2_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0 |title=33 лучших футболистов сезона в СССР |access-date=2021-05-20 |archive-date=2022-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220128014724/https://ru.unionpedia.org/%d0%a1%d0%bf%d0%b8%d1%81%d0%be%d0%ba_33_%d0%bb%d1%83%d1%87%d1%88%d0%b8%d1%85_%d1%84%d1%83%d1%82%d0%b1%d0%be%d0%bb%d0%b8%d1%81%d1%82%d0%be%d0%b2_%d1%81%d0%b5%d0%b7%d0%be%d0%bd%d0%b0_%d0%b2_%d0%a1%d0%a1%d0%a1%d0%a0 }}</ref><ref>[http://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/685003 საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სია]</ref><ref group="კომ.">საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიის შედგენა ხდებოდა [[საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატი]]ს სეზონის შედეგების მიხედვით 1926 წლიდან არარეგულარულად, ხოლო 1948 წლიდან — ყოველწლიურად (1954 წლის გარდა).</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190114213220/http://footballfacts.ru/autors/257785 Всё о футболе.] - М.: "ФиС", 1972. — გვ. 326.</ref> პირველი ფეხბურთელი [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატების]] ისტორიაში, რომელმაც ყვითელი ბარათი მიიღო. [[2011]] წლის 17 მაისს [[საქართველოს სპორტისა და ახალგაზრდობის საქმეთა სამინისტრო]]ს გადაწყვეტილებით, [[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|თბილისის „დინამოს“]] მიერ [[უეფა-ს თასების მფლობელთა თასი|თასების მფლობელთა თასის]] მოპოვების 30 წლის იუბილესთან დაკავშირებით 1981 წლის თბილისის „დინამოს“ სრულ შემადგენლობასა და სამწვრთნელო შტაბთან ერთად — კახი ასათიანს საქართველოს სპორტის რაინდის წოდება მიენიჭა.<ref>{{Cite web |url=http://msy.gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=319&info_id=4190 |title=თბილისის „დინამოს“ ფეხბურთელებს სპორტის რაინდის წოდება მიენიჭათ |access-date=2019-12-22 |archive-date=2019-11-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191120110434/http://msy.gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=319&info_id=4190 }}</ref> ==ლიტერატურა== * {{წიგნი |ავტორი = ქურდობაძე, ალექსანდრე |სათაური = ფეხბურთი : ენციკლოპედია |ბმული = https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/410953/1/Fexburti_1996.pdf |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = „ჯისიაი“ |წელი = 1996 |გვერდები = 13 |გვერდნი = 280 |ref = ქურდობაძე, ა. }} == ბიბლიოგრაფია == {{Refbegin}} * {{წიგნი |ავტორი = [[გარუნ აკოფოვი|აკოფოვი, გარუნ]] |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი 1967 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20190819195308/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+1967+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. ჟურნ. კავშ., სპორტ. ჟურნ. ფედერაცია |წელი = 1967 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 79 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |სათაური = ფეხბურთი 1968 : ცნობარი-კალენდარი |ბმული = https://archive.today/20190819195501/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+1968 |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. ჟურნ. კავშ., სპორტ. ჟურნ. ფედერაცია |წელი = 1968 |გვერდები = |გვერდნი = 111 |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |სათაური = ფეხბურთი—71 : ცნობარი-კალენდარი |ბმული = https://archive.today/20190819195128/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=1971&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90 |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1971 |გვერდები = |გვერდნი = 70 |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |სათაური = ფეხბურთი—72 : ცნობარი-კალენდარი |ბმული = https://archive.today/20190819195551/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98+1972 |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1972 |გვერდები = |გვერდნი = 83 |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |სათაური = ფეხბურთი—73 : ცნობარი-კალენდარი |ბმული = https://archive.today/20190819195356/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98+&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=1973&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90 |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1973 |გვერდები = |გვერდნი = 78 |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—74 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20190819195846/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98-1974 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1974 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 96 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—75 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20190819195930/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98-1975 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1975 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 83 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—76 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216140513/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98+1976 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1976 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 95 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—77 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216140658/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+:+%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98+1977 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1977 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 103 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—78 : ცნობარი-კალენდარი |ორიგინალი = |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=606%3Aფეხბურთის+ცნობარები |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1978 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 87 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—79 : ცნობარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216140910/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98-79 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1979 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 95 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—80 : ცნობარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216153649/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98+80 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1980 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 127 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. |ნაწილი = |სათაური = ფეხბურთი—82 : ცნობარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191222035324/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A4%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98-82&qs%5B1%5D%5Bb%5D=and&qs%5B2%5D%5Bf%5D=212&qs%5B2%5D%5Bq%5D=&qs%5B2%5D%5Bb%5D=and&qs%5B3%5D%5Bf%5D=213&qs%5B3%5D%5Bq%5D=&qs%5B3%5D%5Bb%5D=and&qs%5B4%5D%5Bf%5D=606&qs%5B4%5D%5Bq%5D=&pft=biblio&rnum=10&kbd=en&submit_btn=%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1982 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 159 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, დ. |ნაწილი = |სათაური = გზა თასისაკენ : ცნობარი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20190817201846/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%92%E1%83%96%E1%83%90+%E1%83%97%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%94%E1%83%9C |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1981 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 117 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, დ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. |ნაწილი = |სათაური = მეორედ — ოლიმპზე |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216154108/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%93+%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%9E%E1%83%96%E1%83%94 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1979 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 63 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ.; კაკაბაძე, მ. }} * {{წიგნი |ავტორი = აკოფოვი, გარუნ |ნაწილი = |სათაური = ასე ნანატრი გამარჯვება |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216153934/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%94+%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%AF%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1976 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 78 |isbn = |ref = აკოფოვი, გ. }} * {{წიგნი |ავტორი = ბერიშვილი, ელგუჯა |ნაწილი = |სათაური = ქართული სპორტის ოქროს წიგნი |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20200101050101/https://evergreen.tsu.ge/eg/opac/record/163020 |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = პალიტრა L |წელი = [https://archive.today/20191216133630/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=simple&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%A1%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A1+%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%92%E1%83%9C%E1%83%98 2013] |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 371 |isbn = |ref = ბერიშვილი, ე. }} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |ნაწილი = |სათაური = თბილისის „დინამო“ ციფრებში, 1936–1989 |ორიგინალი = |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = სტამბა–96 |წელი = 1999 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 33 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |ნაწილი = |სათაური = თბილისის „დინამო“ : ციფრები, ფაქტები, კომენტარები, 1936–1989 |ორიგინალი = |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = |წელი = 2002 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 41 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = თედორაძე, ზურაბ |ნაწილი = |სათაური = საკლუბო გუნდების შედეგები სსრ კავშირის ჩემპიონატებში : უმაღლესი ლიგა, 1936–1991 |ორიგინალი = |ბმული = http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00000001/ |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = |წელი = 2001 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 52 |isbn = |ref = თედორაძე, ზ. }} * {{წიგნი |ავტორი = Алимов, И. |ნაწილი = |სათაური = Советские клубы в розыгрышах европейских кубковых турнирах 1965–1990 гг. |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216140037/https://www.studmed.ru/alimov-i-sovetskie-kluby-v-rozygryshah-evropeyskih-kubkovyh-turnirah-1965-1990-gg_49be00a23cc.html |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = Душанбе |გამომცემლობა = ЦК КП Таджикистана |წელი = 1991 |ტომი = |გვერდები = 40–46 |გვერდნი = 88 |isbn = |ref = Алимов, И. }} * {{წიგნი |ავტორი = Лукосяк, Ю. П. |ნაწილი = |სათაური = Советские клубы в европейских кубках. 1965–1991 гг. |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20191216140246/https://www.studmed.ru/lukosyak-yup-sovetskie-kluby-v-evropeyskih-kubkah-1965-1991-gg_bee9873feab.html |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = Спб. |გამომცემლობა = Тайм-Аут |წელი = 1991 |ტომი = |გვერდები = |გვერდნი = 86 |isbn = |ref = Лукосяк, Ю. П. }} * {{წიგნი |ავტორი = Савин, А.В. |ნაწილი = |სათაური = История футбола - игроки, тренеры, судьи |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20210512191308/https://openlibrary.org/books/OL25570903M/Igroki_trenery_sud_%C2%A3i |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = М. |გამომცემლობა = Терра-спорт |წელი = 2001 |ტომი = |გვერდები = 37–38 |გვერდნი = 367 |isbn = |ref = Савин, А.В. }} {{Refend}} ==პერიოდიკა== {{Refbegin}} * {{სტატია |ავტორი = დოლიძე, ბეჟან. |სათაური = „კარაველას“ რაინდები |ბმული = http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/21593/1/SakartvelosRespublika_2013_N160.pdf |ენა = |გამოცემა = [[საქართველოს რესპუბლიკა (გაზეთი)|„საქართველოს რესპუბლიკა“]] |სახეობა = |წელი = 22 აგვისტო, 2013 |ტომი = |ნომერი = 160 (7287) |გვერდები = 10 |doi = |issn = }} {{Refend}} == რესურსები ინტერნეტში == {{Refbegin}} {{nplg ბიოგრაფია|2143}}{{nplg სპორტსმენი|00001314}} * [http://www.nplg.gov.ge/gwdict/index.php?a=term&d=14&t=16194 უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი] {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"|[http://www.dinamo-tbilisi.ru/personalii/igroki/asatiani-kaxi/ Dinamo-Tbilisi.ru] · [http://footballfacts.ru/players/105433-asatiani-kahi-shalvovich FootballFacts.ru] · [http://www.peoples.ru/sport/football/kahi_asatiani/ Peoples.ru] · [https://web.archive.org/web/20200701073835/http://www.rusteam.permian.ru/players/asatiani.html Rusteam.Permian.ru] · [http://www.footballdatabase.eu/football.joueurs.kakhi.asatiani.17019.en.html FootballDatabase.eu] · [http://www.national-football-teams.com/player/34982/Kakhi_Asatiani.html National Football Teams.com] · [http://www.protokoly-khromtsev.narod.ru/Asatiani_Kakhi.html Protokoly-Khromtsev.Narod.ru] · [http://fcdinamo.ge/ge/news?n=2362 FCDinamo.ge] · [http://www.sovsport.ru/football/articles/91900-kahi-asatiani-chelovek-kotoryj-nichego-i-nikogo-ne-bojalsja Sovsport.ru] · [http://www.sport-express.ru/search/?sw=%C0%F1%E0%F2%E8%E0%ED%E8+%CA%E0%F5%E8&dt_to=&dt_from= Sport-Express.ru] · [http://www.klisf.net/gamer3.htm КЛИСФ] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''ფოტო'''</center> || style="background: white;"|[http://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?location=%2F&query=კახი+ასათიანი ციფრული ფოტომატიანე „ივერიელი“] · [http://sport.gov.ge/?pg=sportsman&sid=130 ქართული სპორტი] |} {{Refend}} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{სსრკ-ის შემადგენლობა 1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{სსრკ-ის შემადგენლობა 1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{დინამო თბილისის მწვრთნელები}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:ასათიანი, კახი}} [[კატეგორია:თელავში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ასათიანები|კახი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1947]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 20 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2002]] [[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:თბილისის დინამოს მწვრთნელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბჭოთა კავშირის სპორტის ოსტატები]] [[კატეგორია:1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საბურთალოს პანთეონში დაკრძალულები]] [[კატეგორია:1968 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] epygclh8wtr3bwa31q5oy60emai3vnc თეა წულუკიანი 0 256836 5420799 5276170 2026-06-25T11:47:36Z ~2026-36591-75 184602 /* */ 5420799 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი |სახელი = თეა წულუკიანი |სურათი=Eastern Partnership justice and home affairs ministers' meeting Thea Tsulukiani (35609681782) (cropped).jpg |სურათის ზომა =250px |წარწერა სურათის ქვეშ= |ხელმოწერა = Tea_Tsulukiani_signature.svg |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1975|1|21}} |დაბადების ადგილი= [[თბილისი]], [[საქართველოს სსრ]], [[სსრკ]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი= |მოქალაქეობა ={{დროშა|საქართველო}} |ეროვნება = |რეზიდენცია = |საარჩევნო ოლქი = |მამა = [[ავთანდილ წულუკიანი]] |დედა = |მეუღლე = |შვილები= |განათლება = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]<br>[[ამპერის სახელობის ლიცეუმი]]<br>[[საფრანგეთის სახელმწიფო მართვის სკოლა]] |პროფესია = [[იურისტი]], [[ადვოკატი]], [[დიპლომატი]] |საქმიანობა = [[პოლიტიკოსი]] |რელიგია = |ჯილდოები = |პარტია = [[ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო]] |საიტი= |რიგი = [[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა = [[25 სექტემბერი]], [[2024]] |თანამდებობა დატოვა =[[26 სექტემბერი]], [[2025]] |ვიცე-პრეზიდენტი = |პრეზიდენტი = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი = [[ირაკლი ღარიბაშვილი]]<br />[[ირაკლი კობახიძე]] |თავმჯდომარე= |წინამორბედი = თანამდებობა შეიქმნა |მემკვიდრე =[[თინათინ რუხაძე]] (როგორც კულტურის მინისტრი) |რიგი2 = [[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა2 = [[22 მარტი]], [[2021]] |თანამდებობა დატოვა2 = [[1 იანვარი]], [[2024]] |ვიცე-პრეზიდენტი2 = |პრეზიდენტი2 = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი2 = [[ირაკლი ღარიბაშვილი]] |თავმჯდომარე2= |წინამორბედი2 =თანამდებობა შეიქმნა |მემკვიდრე2 = თანამდებობა გაუქმდა |რიგი3 = [[საქართველოს პარლამენტის განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის კომიტეტი|საქართველოს პარლამენტის განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის კომიტეტის თავმჯდომარე]] |თანამდებობა დაიკავა3 = [[11 დეკემბერი]], [[2020]] |თანამდებობა დატოვა3 = [[30 მარტი]], [[2021]] |ვიცე-პრეზიდენტი3 = |პრეზიდენტი3 = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი3 =[[გიორგი გახარია]] <br/> [[ირაკლი ღარიბაშვილი]] |თავმჯდომარე3 =[[არჩილ თალაკვაძე]] |წინამორბედი3 =[[გენადი მარგველაშვილი]] |მემკვიდრე3 =თანამდებობა გაუქმდა |რიგი4=[[ფაილი:Flag of Georgia.svg|left|25px]][[ფაილი:Greater coat of arms of Georgia.svg|right|25px]][[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა4=[[25 ოქტომბერი]], [[2012]] |თანამდებობა დატოვა4=[[29 სექტემბერი]], [[2020]] |პრეზიდენტი4=[[მიხეილ სააკაშვილი]]<br/>[[გიორგი მარგველაშვილი]]<br/>[[სალომე ზურაბიშვილი]] |წინამორბედი4=[[ზურაბ ადეიშვილი]] |მემკვიდრე4=[[გოჩა ლორთქიფანიძე]] |პრემიერ-მინისტრი4=[[ბიძინა ივანიშვილი]]<br/>[[ირაკლი ღარიბაშვილი]]<br/>[[გიორგი კვირიკაშვილი]]<br/>[[მამუკა ბახტაძე]]<br/>[[გიორგი გახარია]] |თავმჯდომარე4= |რიგი5=[[ნაძალადევი|ნაძალადევის მაჟორიტარი დეპუტატი საქართველოს პარლამენტში]] |პრეზიდენტი5=[[მიხეილ სააკაშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი5=[[ბიძინა ივანიშვილი]] |თავმჯდომარე5=[[დავით უსუფაშვილი]] |თანამდებობა დაიკავა5=[[21 ოქტომბერი]], [[2012]] |თანამდებობა დატოვა5=[[7 ნოემბერი]], [[2012]] |მემკვიდრე5=[[თამარ კორძაია]] |წინამორბედი5=[[მერაბ სამადაშვილი]] }} '''თეა წულუკიანი''' (დ. [[21 იანვარი]], [[1975]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსი, ეშმაკი]]. [[2012]] წლის [[25 ოქტომბერი|25 ოქტომბრიდან]] [[2020]] წლის [[29 სექტემბერი|29 სექტემბრამდე]] იყო [[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]] (2019 წლის 19 სექტემბრიდან ასევე ვიცე-პრემიერი<ref>{{Cite web |url=http://gov.ge/files/522_73331_735499_365.pdf |title=საქართველოს პრემიერ-მინისტრის ბრძანება №365 თეა წულუკიანისათვის ვიცე-პრემიერის მოვალეობის დაკისრების შესახებ |accessdate=2019-09-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240511142252/https://www.gov.ge/files/522_73331_735499_365.pdf |archivedate=2024-05-11 }}</ref>). [[2020]]-[[2021]] წლებში საქართველოს პარლამენტის მე-10 მოწვევის დეპუტატი, განათლებისა და მეცნიერების კომიტეტის თავმჯდომარე. [[2021]] წლის [[19 მარტი|19 მარტიდან]] (ოფიციალურად 22 მარტიდან) [[2024]] წლის [[1 იანვარი|1 იანვრამდე]] [[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]].<ref>{{Cite web|url = http://gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=288&info_id=78928|title = საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრად თეა წულუკიანი დაინიშნა|publisher = [[საქართველოს მთავრობა]]|date = 2021-19-03|accessdate = 19 მარტი, 2021|archiveurl = https://web.archive.org/web/20210329003952/http://gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=288&info_id=78928|archivedate = 2021-03-29}}</ref> ვიცე-პრემიერი 2021 წლის 12 ივლისიდან.<ref>{{cite news |title=ირაკლი ღარიბაშვილმა თეა წულუკიანი და ლევან დავითაშვილი ვიცე-პრემიერებად დანიშნა |url=https://civil.ge/ka/archives/431702 |access-date=29 იანვარი, 2022 |work=Civil.ge |date=12 ივლისი, 2021 |language=ka-GE}}</ref> [[2024]]-2025 წლებში იყო [[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]]. საქართველოს პარლამენტის დროებითი საგამოძიებო კომისიის თავჯდომარე და [[საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე|საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილე]] [[2025|2025 წლის]] [[25 დეკემბერი|25 დეკემბერიდან]]. ==ბიოგრაფია== დაიბადა [[თბილისი|თბილისში]]. [[1992]] წელს დაამთავრა [[ლიონი]]ს [[ამპერის სახელობის ლიცეუმი]], [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]]. შემდეგ სწავლა გააგრძელა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს საერთაშორისო სამართლისა და საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტზე და დაამთავრა [[1997]] წელს. [[2000]] წელს [[საფრანგეთის სახელმწიფო მართვის სკოლა]]ში (ENA) საჯარო ადმინისტრაციაში (MPA) დაიცვა მაგისტრის ხარისხი. 2000–10 წლებში მუშაობდა [[ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო]]ში სხვადასხვა თანამდებობაზე. 2010 წლის 15 მაისს თეა წულუკიანი შეუერთდა პოლიტიკურ პარტიას „[[ჩვენი საქართველო - თავისუფალი დემოკრატები|ჩვენი საქართველო — თავისუფალი დემოკრატებს]]“, როგორც პარტიის თავმჯდომარის მრჩეველი ადამიანის უფლებათა დარგში, და მოგვიანებით პარტიის თავმჯდომარის მოადგილედ დაინიშნა. [[2012]] წლის 21 ოქტომბრიდან 7 ნოემბრამდე იყო [[საქართველოს პარლამენტის მერვე მოწვევის დეპუტატები|საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის]] წევრი (თბილისის ნაძალადევის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2012 წლის 25 ოქტომბერს დაინიშნა საქართველოს იუსტიციის მინისტრად. 2020 წლის 29 სექტემბერს, საარჩევნო კამპანიაში ჩართვის გამო, თანამდებობა დატოვა.<ref>{{Cite news|url = https://imedinews.ge/ge/politika/164861/saarchevno-kampaniashi-chartvis-gamo-tea-tsulukiani-tanamdebobas-tovebs|title = საარჩევნო კამპანიაში ჩართვის გამო, თეა წულუკიანი თანამდებობას ტოვებს|website = imedinews.ge|date = 2020-09-29|access-date = 30 დეკემბერი, 2020|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201101043051/https://imedinews.ge/ge/politika/164861/saarchevno-kampaniashi-chartvis-gamo-tea-tsulukiani-tanamdebobas-tovebs|archivedate = 2020-11-01}}</ref> 2020–21 წლებში იყო [[საქართველოს პარლამენტის მეათე მოწვევის დეპუტატები|საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი]] პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.<ref>{{Cite web|url = https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama|title = ცენტრალურმა საარჩევნო კომისიამ საქართველოს პარლამენტის 2020 წლის 31 ოქტომბრის არჩევნები შეაჯამა|publisher = [[ცესკო]]|date = 2020-12-03|accessdate = 18 დეკემბერი, 2020|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201215084648/https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama|archivedate = 2020-12-15}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.justice.gov.ge/Page/index?code=266ddb17-b5d0-4e86-a7b9-f0eaf54ca2b2 ბიოგრაფია — საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140804074253/http://www.justice.gov.ge/Page/index?code=266ddb17-b5d0-4e86-a7b9-f0eaf54ca2b2 |date=2014-08-04 }} {{nplg ბიოგრაფია|00005074}} {{პარლამენტარის ბიოგრაფია|4489}} *[http://www.france24.com/en/20121210-interview-tea-tsulukiani-georgia-justice-minister-mikheil-saakashvili-bidzina-ivanishvili-arrests-officials თეა წულუკიანის შეხვედრა ფრანგული მედიის წარმომადგენლებთან (11.12.2012)] *[https://www.washingtonpost.com/opinions/georgia-cant-turn-a-blind-eye-to-broken-laws/2013/06/05/64e296ac-cd2d-11e2-8573-3baeea6a2647_story.html washingtonpost.com (11.12.2012)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140122170742/http://www.neurope.eu/article/georgia-bringing-deep-democracy |date=22.01.2014 }} *[https://www.youtube.com/watch?list=UUtyDW5hSe35eZp8ZvMibUBg&v=9iXtJ9lpuS8 BBC (29.10.2013)] *[http://www.mediamax.am/en/news/interviews/14612/ Tea Tsulukiani: EEU doesn’t hinder Armenia-Georgia friendship (24.06. 2015)] *[http://www.thehagueinstituteforglobaljustice.org/latest-insights/latest-insights/news-brief/georgia-minister-of-justice-thea-tsulukiani-changing-georgia-in-a-changing-europe/ Tea Tsulukiani: Changing Georgia in a Changing Europe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171201034452/http://www.thehagueinstituteforglobaljustice.org/latest-insights/latest-insights/news-brief/georgia-minister-of-justice-thea-tsulukiani-changing-georgia-in-a-changing-europe/ |date=2017-12-01 }} *[https://govinsider.asia/smart-gov/georgia-prioritises-co-creation-public-services/ Why Georgia prioritises co-creation of public services] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{დაიწყე ყუთი}}{{s-off}} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი=[[ზურაბ ადეიშვილი]]|ტიტული=[[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]]|წლები=2012 – 2020|შემდეგი=[[გოჩა ლორთქიფანიძე]] }} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი= თანამდებობა შეიქმნა|ტიტული=[[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]]|წლები=2021 – 2024|შემდეგი= თანამდებობა გაუქმდა }} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი= თანამდებობა შეიქმნა|ტიტული=[[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]]|წლები=2024 –|შემდეგი= – }} {{დაასრულე ყუთი}} {{საქართველოს იუსტიციის მინისტრები}} {{ირაკლი ღარიბაშვილის კაბინეტი}} {{გიორგი კვირიკაშვილის კაბინეტი}} {{მამუკა ბახტაძის კაბინეტი}} {{გიორგი გახარიას კაბინეტი}} {{ირაკლი ღარიბაშვილის კაბინეტი (მეორე ვადით)}} {{ირაკლი კობახიძის კაბინეტი}} {{საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრები}} {{საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრები}} {{DEFAULTSORT:წულუკიანი, თეა}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1975]] [[კატეგორია:საქართველოს იუსტიციის მინისტრები]] [[კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები]] [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:წულუკიანები|თეა]] [[კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის ქალი წევრები]] [[კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები]] [[კატეგორია:საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრები]] [[კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] p36u3y6dzmeye0cpipvq3ouxk9gtn2y 5420802 5420799 2026-06-25T11:48:57Z ~2026-36591-75 184602 /* */ 5420802 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი |სახელი = თეა წულუკიანი |სურათი=Eastern Partnership justice and home affairs ministers' meeting Thea Tsulukiani (35609681782) (cropped).jpg |სურათის ზომა =250px |წარწერა სურათის ქვეშ= |ხელმოწერა = Tea_Tsulukiani_signature.svg |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1975|1|21}} |დაბადების ადგილი= [[თბილისი]], [[საქართველოს სსრ]], [[სსრკ]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი= |მოქალაქეობა ={{დროშა|საქართველო}} |ეროვნება = |რეზიდენცია = |საარჩევნო ოლქი = |მამა = [[ავთანდილ წულუკიანი]] |დედა = |მეუღლე = |შვილები= |განათლება = [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]<br>[[ამპერის სახელობის ლიცეუმი]]<br>[[საფრანგეთის სახელმწიფო მართვის სკოლა]] |პროფესია = [[იურისტი]], [[ადვოკატი]], [[დიპლომატი]] |საქმიანობა = [[პოლიტიკოსი]] |რელიგია = |ჯილდოები = |პარტია = [[ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო]] |საიტი= |რიგი = [[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა = [[25 სექტემბერი]], [[2024]] |თანამდებობა დატოვა =[[26 სექტემბერი]], [[2025]] |ვიცე-პრეზიდენტი = |პრეზიდენტი = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი = [[ირაკლი ღარიბაშვილი]]<br />[[ირაკლი კობახიძე]] |თავმჯდომარე= |წინამორბედი = თანამდებობა შეიქმნა |მემკვიდრე =[[თინათინ რუხაძე]] (როგორც კულტურის მინისტრი) |რიგი2 = [[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა2 = [[22 მარტი]], [[2021]] |თანამდებობა დატოვა2 = [[1 იანვარი]], [[2024]] |ვიცე-პრეზიდენტი2 = |პრეზიდენტი2 = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი2 = [[ირაკლი ღარიბაშვილი]] |თავმჯდომარე2= |წინამორბედი2 =თანამდებობა შეიქმნა |მემკვიდრე2 = თანამდებობა გაუქმდა |რიგი3 = [[საქართველოს პარლამენტის განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის კომიტეტი|საქართველოს პარლამენტის განათლების, მეცნიერებისა და კულტურის კომიტეტის თავმჯდომარე]] |თანამდებობა დაიკავა3 = [[11 დეკემბერი]], [[2020]] |თანამდებობა დატოვა3 = [[30 მარტი]], [[2021]] |ვიცე-პრეზიდენტი3 = |პრეზიდენტი3 = [[სალომე ზურაბიშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი3 =[[გიორგი გახარია]] <br/> [[ირაკლი ღარიბაშვილი]] |თავმჯდომარე3 =[[არჩილ თალაკვაძე]] |წინამორბედი3 =[[გენადი მარგველაშვილი]] |მემკვიდრე3 =თანამდებობა გაუქმდა |რიგი4=[[ფაილი:Flag of Georgia.svg|left|25px]][[ფაილი:Greater coat of arms of Georgia.svg|right|25px]][[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]] |თანამდებობა დაიკავა4=[[25 ოქტომბერი]], [[2012]] |თანამდებობა დატოვა4=[[29 სექტემბერი]], [[2020]] |პრეზიდენტი4=[[მიხეილ სააკაშვილი]]<br/>[[გიორგი მარგველაშვილი]]<br/>[[სალომე ზურაბიშვილი]] |წინამორბედი4=[[ზურაბ ადეიშვილი]] |მემკვიდრე4=[[გოჩა ლორთქიფანიძე]] |პრემიერ-მინისტრი4=[[ბიძინა ივანიშვილი]]<br/>[[ირაკლი ღარიბაშვილი]]<br/>[[გიორგი კვირიკაშვილი]]<br/>[[მამუკა ბახტაძე]]<br/>[[გიორგი გახარია]] |თავმჯდომარე4= |რიგი5=[[ნაძალადევი|ნაძალადევის მაჟორიტარი დეპუტატი საქართველოს პარლამენტში]] |პრეზიდენტი5=[[მიხეილ სააკაშვილი]] |პრემიერ-მინისტრი5=[[ბიძინა ივანიშვილი]] |თავმჯდომარე5=[[დავით უსუფაშვილი]] |თანამდებობა დაიკავა5=[[21 ოქტომბერი]], [[2012]] |თანამდებობა დატოვა5=[[7 ნოემბერი]], [[2012]] |მემკვიდრე5=[[თამარ კორძაია]] |წინამორბედი5=[[მერაბ სამადაშვილი]] }} '''თეა წულუკიანი''' (დ. [[21 იანვარი]], [[1975]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[პოლიტიკოსი]]. [[2012]] წლის [[25 ოქტომბერი|25 ოქტომბრიდან]] [[2020]] წლის [[29 სექტემბერი|29 სექტემბრამდე]] იყო [[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]] (2019 წლის 19 სექტემბრიდან ასევე ვიცე-პრემიერი<ref>{{Cite web |url=http://gov.ge/files/522_73331_735499_365.pdf |title=საქართველოს პრემიერ-მინისტრის ბრძანება №365 თეა წულუკიანისათვის ვიცე-პრემიერის მოვალეობის დაკისრების შესახებ |accessdate=2019-09-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240511142252/https://www.gov.ge/files/522_73331_735499_365.pdf |archivedate=2024-05-11 }}</ref>). [[2020]]-[[2021]] წლებში საქართველოს პარლამენტის მე-10 მოწვევის დეპუტატი, განათლებისა და მეცნიერების კომიტეტის თავმჯდომარე. [[2021]] წლის [[19 მარტი|19 მარტიდან]] (ოფიციალურად 22 მარტიდან) [[2024]] წლის [[1 იანვარი|1 იანვრამდე]] [[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]].<ref>{{Cite web|url = http://gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=288&info_id=78928|title = საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრად თეა წულუკიანი დაინიშნა|publisher = [[საქართველოს მთავრობა]]|date = 2021-19-03|accessdate = 19 მარტი, 2021|archiveurl = https://web.archive.org/web/20210329003952/http://gov.ge/index.php?lang_id=GEO&sec_id=288&info_id=78928|archivedate = 2021-03-29}}</ref> ვიცე-პრემიერი 2021 წლის 12 ივლისიდან.<ref>{{cite news |title=ირაკლი ღარიბაშვილმა თეა წულუკიანი და ლევან დავითაშვილი ვიცე-პრემიერებად დანიშნა |url=https://civil.ge/ka/archives/431702 |access-date=29 იანვარი, 2022 |work=Civil.ge |date=12 ივლისი, 2021 |language=ka-GE}}</ref> [[2024]]-2025 წლებში იყო [[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]]. საქართველოს პარლამენტის დროებითი საგამოძიებო კომისიის თავჯდომარე და [[საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე|საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილე]] [[2025|2025 წლის]] [[25 დეკემბერი|25 დეკემბერიდან]]. ==ბიოგრაფია== დაიბადა [[თბილისი|თბილისში]]. [[1992]] წელს დაამთავრა [[ლიონი]]ს [[ამპერის სახელობის ლიცეუმი]], [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]]. შემდეგ სწავლა გააგრძელა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს საერთაშორისო სამართლისა და საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტზე და დაამთავრა [[1997]] წელს. [[2000]] წელს [[საფრანგეთის სახელმწიფო მართვის სკოლა]]ში (ENA) საჯარო ადმინისტრაციაში (MPA) დაიცვა მაგისტრის ხარისხი. 2000–10 წლებში მუშაობდა [[ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო]]ში სხვადასხვა თანამდებობაზე. 2010 წლის 15 მაისს თეა წულუკიანი შეუერთდა პოლიტიკურ პარტიას „[[ჩვენი საქართველო - თავისუფალი დემოკრატები|ჩვენი საქართველო — თავისუფალი დემოკრატებს]]“, როგორც პარტიის თავმჯდომარის მრჩეველი ადამიანის უფლებათა დარგში, და მოგვიანებით პარტიის თავმჯდომარის მოადგილედ დაინიშნა. [[2012]] წლის 21 ოქტომბრიდან 7 ნოემბრამდე იყო [[საქართველოს პარლამენტის მერვე მოწვევის დეპუტატები|საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის]] წევრი (თბილისის ნაძალადევის მაჟორიტარი), საარჩევნო ბლოკი: „ბიძინა ივანიშვილი — ქართული ოცნება“. 2012 წლის 25 ოქტომბერს დაინიშნა საქართველოს იუსტიციის მინისტრად. 2020 წლის 29 სექტემბერს, საარჩევნო კამპანიაში ჩართვის გამო, თანამდებობა დატოვა.<ref>{{Cite news|url = https://imedinews.ge/ge/politika/164861/saarchevno-kampaniashi-chartvis-gamo-tea-tsulukiani-tanamdebobas-tovebs|title = საარჩევნო კამპანიაში ჩართვის გამო, თეა წულუკიანი თანამდებობას ტოვებს|website = imedinews.ge|date = 2020-09-29|access-date = 30 დეკემბერი, 2020|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201101043051/https://imedinews.ge/ge/politika/164861/saarchevno-kampaniashi-chartvis-gamo-tea-tsulukiani-tanamdebobas-tovebs|archivedate = 2020-11-01}}</ref> 2020–21 წლებში იყო [[საქართველოს პარლამენტის მეათე მოწვევის დეპუტატები|საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრი]] პარტიული სიით, საარჩევნო ბლოკი: „ქართული ოცნება — დემოკრატიული საქართველო“.<ref>{{Cite web|url = https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama|title = ცენტრალურმა საარჩევნო კომისიამ საქართველოს პარლამენტის 2020 წლის 31 ოქტომბრის არჩევნები შეაჯამა|publisher = [[ცესკო]]|date = 2020-12-03|accessdate = 18 დეკემბერი, 2020|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201215084648/https://cesko.ge/geo/list/show/123458-tsentralurma-saarchevno-komisiam-saqartvelos-parlamentis-2020-tslis-31-oqtombris-archevnebi-sheadjama|archivedate = 2020-12-15}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.justice.gov.ge/Page/index?code=266ddb17-b5d0-4e86-a7b9-f0eaf54ca2b2 ბიოგრაფია — საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140804074253/http://www.justice.gov.ge/Page/index?code=266ddb17-b5d0-4e86-a7b9-f0eaf54ca2b2 |date=2014-08-04 }} {{nplg ბიოგრაფია|00005074}} {{პარლამენტარის ბიოგრაფია|4489}} *[http://www.france24.com/en/20121210-interview-tea-tsulukiani-georgia-justice-minister-mikheil-saakashvili-bidzina-ivanishvili-arrests-officials თეა წულუკიანის შეხვედრა ფრანგული მედიის წარმომადგენლებთან (11.12.2012)] *[https://www.washingtonpost.com/opinions/georgia-cant-turn-a-blind-eye-to-broken-laws/2013/06/05/64e296ac-cd2d-11e2-8573-3baeea6a2647_story.html washingtonpost.com (11.12.2012)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140122170742/http://www.neurope.eu/article/georgia-bringing-deep-democracy |date=22.01.2014 }} *[https://www.youtube.com/watch?list=UUtyDW5hSe35eZp8ZvMibUBg&v=9iXtJ9lpuS8 BBC (29.10.2013)] *[http://www.mediamax.am/en/news/interviews/14612/ Tea Tsulukiani: EEU doesn’t hinder Armenia-Georgia friendship (24.06. 2015)] *[http://www.thehagueinstituteforglobaljustice.org/latest-insights/latest-insights/news-brief/georgia-minister-of-justice-thea-tsulukiani-changing-georgia-in-a-changing-europe/ Tea Tsulukiani: Changing Georgia in a Changing Europe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171201034452/http://www.thehagueinstituteforglobaljustice.org/latest-insights/latest-insights/news-brief/georgia-minister-of-justice-thea-tsulukiani-changing-georgia-in-a-changing-europe/ |date=2017-12-01 }} *[https://govinsider.asia/smart-gov/georgia-prioritises-co-creation-public-services/ Why Georgia prioritises co-creation of public services] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{დაიწყე ყუთი}}{{s-off}} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი=[[ზურაბ ადეიშვილი]]|ტიტული=[[საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო|საქართველოს იუსტიციის მინისტრი]]|წლები=2012 – 2020|შემდეგი=[[გოჩა ლორთქიფანიძე]] }} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი= თანამდებობა შეიქმნა|ტიტული=[[საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო|საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრი]]|წლები=2021 – 2024|შემდეგი= თანამდებობა გაუქმდა }} {{მემკვიდრეობის ყუთი|წინამორბედი= თანამდებობა შეიქმნა|ტიტული=[[საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო|საქართველოს კულტურისა და სპორტის მინისტრი]]|წლები=2024 –|შემდეგი= – }} {{დაასრულე ყუთი}} {{საქართველოს იუსტიციის მინისტრები}} {{ირაკლი ღარიბაშვილის კაბინეტი}} {{გიორგი კვირიკაშვილის კაბინეტი}} {{მამუკა ბახტაძის კაბინეტი}} {{გიორგი გახარიას კაბინეტი}} {{ირაკლი ღარიბაშვილის კაბინეტი (მეორე ვადით)}} {{ირაკლი კობახიძის კაბინეტი}} {{საქართველოს მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრები}} {{საქართველოს მე-10 მოწვევის პარლამენტის წევრები}} {{DEFAULTSORT:წულუკიანი, თეა}} [[კატეგორია:დაბადებული 21 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1975]] [[კატეგორია:საქართველოს იუსტიციის მინისტრები]] [[კატეგორია:თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:საქართველოს VIII მოწვევის პარლამენტის წევრები]] [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:წულუკიანები|თეა]] [[კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის ქალი წევრები]] [[კატეგორია:საქართველოს X მოწვევის პარლამენტის წევრები]] [[კატეგორია:საქართველოს კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდობის მინისტრები]] [[კატეგორია:„ქართული ოცნების“ წევრები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] kk6n9w97aghuuijf41fwqzmv0jzub3e კიკლადები 0 259321 5420793 4551044 2026-06-25T11:33:57Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420793 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:GreeceCyclades.png|220px|მინიატიურა|კიკლადის კუნძულები]] '''კიკლადი''' ან ციკლადის კუნძულები ({{lang-el|Κυκλάδες}}- „წრიული“, „წრეზე მდებარე“) — [[არქიპელაგი]] [[ეგეოსის ზღვა|ეგეოსის ზღვის]] სამხრეთ ნაწილში, [[საბერძნეთი]]ს ტერიტორიის შემადგენლობაში. 200–ზე მეტი კუნძული, რომელიც ქმნის ჩრდილო–დასავლეთიდან სამხრეთ–აღმოსავლეთით წაგრძელებული გირლანდის ფორმას. საერთო ფართობი 2,6 ათასი კმ²­. == ეტიმოლოგია == ბერძნული სიტყვა Κυκλάδες სიტყვასიტყვით ნიშნავს „წრიულს“, „წრეზე მდებარეს“. ასე უწოდებენ არქიპელაგის კუნძულებს იმიტომ, რომ ისინი გარს ეკვრიან კ. [[დელოსი|დელოსს]], რომელიც ძველ ბერძენთა კულტურულ და პოლიტიკურ ყოფა–ცხოვრებაში უზარმაზარ როლს ასრულებდა. == გეოგრაფია == [[ფაილი:Aegean Sea with island groups labeled.gif|220px|მინიატიურა|მარცხნივ|[[ეგეოსის ზღვა]] კუნძულების ჯგუფებთან ერთად]] შედარებით დიდი კუნძულებია [[ნაქსოსი]] (428 კმ²­), [[ანდროსი]] (380 კმ²), [[ტინოსი]], [[პაროსი]], [[მილოსი]], [[კეა]], [[ამორგოსი]], [[იოსი]], [[კიფსოსი]], [[მიკონოსი]], [[სიროსი]], [[ტირა]], [[სერიფოსი]], [[სიფნოსი]], [[სიკინოსი]], [[ანაფი]], [[კიმოლოსი]], [[ანდიპაროსი]], [[ფოლეოგანდროსი]]. კუნძულები მატერიკული წარმოშობისაა. ისინი ამოზრდილია წყალის ზედაპირზე წყალქვეშა ფუნდამენტიდან, რომელიც ერთმანეთთან აერთებს [[ბალკანეთი]]ს და [[მცირე აზია|მცირე აზიის]] ნახევარკუნძულებს. შედგება ძირითადად კირქვითა და კრისტალური ქანებით. სიმაღლე 1008 მ.–მდეა (კ. ნაკსოსზე), კუნძულები მილოსი და ტირა არის ვულკანური წარმოშობის. ხშირია მიწისძვრები. ჰავა წარმოადგენს ხმელთაშუა ზღვისპირულს ცხელი მშრალი ზაფხულითა და თბილი, ტენიანი ზამთრით (დაახლოებით 500 მმ. ნალექების რაოდენობით წელიწადში). კლდეებზე გავრცელებულია ბუჩქოვანი მცენარეები, ხეობებში გაშენებულია [[ვენახი|ვენახები]], [[ციტრუსი|ციტრუსები]]ს პლანტაციები, [[ზეთისხილი]]ს ბაღები, [[ხორბალი|ხორბლის]]ა და [[სიმინდი]]ს ყანები. მოსახლეობა მისდევს მესაქონლეობასა და თევზჭერას. კუნძულები წარმოადგენს რკინის მადნის, ბოქსიტების და სხვა ლითონების მდიდარ საცავს. == ისტორია == ძვ. წ. მე–2 ათასწლეულში კუნძულებზე გავრცელებული იყო [[მინოსური კულტურა|მინოსური კულტურის]] მონათესავე კიკლადური კულტურა. == გალერეა == <gallery> ფაილი:Ancient_Greek_theatre_in_Delos_01.jpg|ანტიკური ხანის თეატრი კ. დელოსზე ფაილი:Syros_ermoupolis_140707.jpg|ჰერმოპულოსი კ. სიროსზე ფაილი:Ia_Santorini-2009-1.JPG|კ. სანტორინი ფაილი:Mykonos_City.jpg|კ. მუკონოსი ფაილი:Chora_%28Amorgos%29.JPG|კ. ამორგოსი ფაილი:Fole_abhang.jpg|კ. ფოლეოგანდროსი ფაილი:Chora_Milos.jpg|კ. მილოსი ფაილი:Mykonos_01.jpg|კ. მუკონოსის ხედი </gallery> == რესურსები ინტერნეტში == * [http://rec.gerodot.ru/kyklades/ კიკლადის კუნძულები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080420082612/http://rec.gerodot.ru/kyklades/ |date=2008-04-20 }} * [http://rec.gerodot.ru/kyklades/ კიკლადი. საბერძნეთის ტურიზმის ეროვნული ორგანიზაცია] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080420082612/http://rec.gerodot.ru/kyklades/ |date=2008-04-20 }} * [http://www.dartmouth.edu/~prehistory/aegean/ პრეისტორიული არქეოლოგია]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140112062124/http://www.dartmouth.edu/~prehistory/aegean/ |date=2014-01-12 }} * [http://www.greek.ru/tur/guide/cyclades/ კიკლადები. ტურიზმი] [[კატეგორია: საბერძნეთის კუნძულები]] t9cz8ecp7cau2g6s9wck3zk7irn0dee კარლაილი (ინგლისი) 0 276094 5420651 5280236 2026-06-25T00:43:00Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420651 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = კარლაილი |მშობლიური სახელი = Carlisle |ქვეყანა = გაერთიანებული სამეფო |პანორამა = Carlisle Cathedral from the Air.jpg |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Carlisle city coat of arms - geograph.org.uk - 1650401.jpg |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N|lat_deg = 54|lat_min = 53|lat_sec = |lon_dir = W|lon_deg = 2|lon_min = 57|lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 0 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = ჩრდილო–დასავლეთ ინგლისი |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონი = კემბრიის საგრაფო |მმართველის ტიპი = ქალაქის მერი |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= |მოსახლეობა = 75,306 |აღწერის წელი = 2011 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +0 |DST = 1 |სატელეფონო კოდი = 01228 |საფოსტო ინდექსი = CA |საიტი |კატეგორია ვიკისაწყობში = Carlisle }} '''კარლაილი''' ({{lang-en|Carlisle}}) — ქალაქი [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]. მდებარეობს [[ინგლისი]]ს ჩრდილო–დასავლეთ ნაწილში. წარმოადგენს კამბრიის საგრაფოს ადმინისტრაციულ ცენტრს. კარლაილი შოტლანდიის საზღვრიდან 16 [[კილომეტრი]]თაა დაშორებული. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.carlislerugby.co.uk/ Carlisle Rugby football Club] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810123306/http://carlislerugby.co.uk/ |date=2018-08-10 }} *[http://www.cumbria.ac.uk/ University of Cumbria] *[http://www.historic-carlisle.org.uk/ Carlisle and Hadrian's Wall Country] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050124092645/http://www.historic-carlisle.org.uk/ |date=2005-01-24 }} *[http://www.carlisle.gov.uk/carlislecc/ Carlisle City Council] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080705124121/http://www.carlisle.gov.uk/carlislecc/ |date=2008-07-05 }} [[კატეგორია:ინგლისის ქალაქები]] ibe4974ls3zmaspnn21bh4nzki4onxp საქართველოს თავდაცვის ძალების შეიარაღება და ეკიპირება 0 283482 5420500 5348462 2026-06-24T14:35:39Z ~2026-35304-34 184575 /* შეჯავშნული საბრძოლო საშუალებები */ 5420500 wikitext text/x-wiki '''საქართველოს თავდაცვის ძალების შეიარაღება და ეკიპირება''' — [[საქართველოს თავდაცვის ძალები|საქართველოს თავდაცვის ძალების]] განკარგულებაში არსებული სხვადასხვა სახის სამხედრო ტექნიკა, ნაღმები, რაკეტები და ცეცხლსასროლი იარაღი. ==ქვეითთა სასროლი იარაღი == === პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[UMP45]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=592</ref> |[[File:HKUMP45.JPG|150px]] | {{flag|გერმანია}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- | [[Heckler & Koch MP5]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=21</ref> |[[File:MP5.jpg|150px]] | {{flag|გერმანია}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- |} === საიერიშო შაშხანები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | Bushmaster XM-15 |[[File:AR15 A3 Tactical Carbine pic1.jpg|150px]] | {{flag|აშშ}} | გამოიყენება რეგულარული ნაწილების და სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ. |- | [[M4A1]]<ref name="geo-army.ge">http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en</ref> | [[File:M4A1 ACOG.png|150px]] | {{flag|აშშ}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ. 2017-18 წლებში თავდაცვის სამინისტრომ შეიძინა შაშხანების დიდი რაოდენობა, რომლებიც რეგულარულ დანაყოფებში გადანაწილდა.<ref>https://web.archive.org/web/20180722130226/https://special-ops.org/news/middle-east/colt-wins-multimillion-contract-sell-m4-carbines-georgia-iraq/</ref><ref>https://www.thefirearmblog.com/blog/2017/04/27/colt-capitalizes-foreign-military-sales-program/</ref> |- | [[As Val]] |[[File:AS Val (541-03).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ჩუმი შაშხანა შერჩეული დანაყოფებისთვის. |- | [[AK-74]]M<ref name="geo-army.ge"/> |[[ფაილი:Ak-74mpdomain.JPG|150x150პქ]] | {{flag|რუსეთი}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ჯარებში, მომავალში ჩანაცვლებული იქნება M4-ის ტიპის შაშხანით. |- | [[AK-74]] | [[File:Ak74l.png|150px]]<br>[[File:AKS-74.png|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება სარეზერვო, ლოჯისტიკურ და საარტელირეო ნაწილებში. |- | [[AKS-74U]] | [[File:Aks74u.png|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება როგორც თავდაცვითი იარაღი საარტილერიო და ჯავშან ნაწილებში, მცირედი ნაწილი გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადაში. |- | [[AKM]] | [[File:AKM automatkarbin - 7,62x39mm.jpg|150px]]<br>[[File:1972AKMSright.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება რეზერვში და საარტილერიო ნაწილებში. |- | [[PM md. 63]] | [[File:AKROMAIM.jpg|150px]] | {{დროშა|რუმინეთი}} | პირველი პაკეტი შეძენილი იქნა 1991 წელს და გამოყენებული იქნა ქართული ძალების მიერ აფხაზეთის ომსა და საქართველოს სამოქალაქო ომში. შემორჩენილი ნაწილი ინახება რეზერვში. |- | [[AMD-65]] | [[ფაილი:AMD-65M behajtott válltámasszal.jpg|150x150პქ]] | {{დროშა|უნგრეთი}} | ინახება რეზერვში. |- |} === ტყვიამფრქვევები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მსუბუქი ტყვიამფრქვევები''' |- | [[IMI Negev]]<ref>{{Cite web |url=http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714175704/http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |archivedate=2014-07-14 }}</ref> |[[File:IWI-Negev-Zachi-Evenor-01-white.jpg|150px]] | {{flag|ისრაელი}} | მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, ფართოდ გამოიყებნება შეიარაღებულ ძალებში. |- | [[RPK-74]] | [[File:Soviet RPK-74.JPEG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, მცირედი ნაწილი გამოიყენება ქვეითთა და სპეციალური დანიშნულების ბრიგადების მიერ, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევები''' |- | [[PK ტყვიამფრქვევი]] |[[File:7,62 KK PKM Helsinki 2012.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე. |- | [[M240 ტყვიამფრქვევი]] |[[File:PEO M240L MG Telescoping Stock Right Side.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | ახალი საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, მომავალში ჩაანაცვლებს PK ტყვიამფრქვევს. |- |[[Uk vz. 59]] |[[File:Kulomet UK-L vzor 59.jpg|150px]] |{{დროშა|ჩეხეთი}} |მცირე რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მძიმე ტყვიამფრქვევები''' |- | [[NSV ტყვიამფრქვევი]] |[[File:NSV machine gun-01.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ქართული არმიის სტანდარტული მძიმე ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება სახმელეთო ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე. |- | [[DShK]] |[[File:MITRALOZ 12.7 mm KA.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | მცირედი რაოდენობა გამოიყენება სახელეთო ავტომობილებზე და საარტილერიო დანადგარებზე, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[M2 ტყვიამფრქვევი]] |[[File:M2 Browning, Musée de l'Armée.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება მცირე რაოდენობით. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მინიგანი ტყვიამფრქვევები''' |- | [[M134]] | | {{დროშა|აშშ}} | მინიგანი, გამოიყენება ჯავშან ავტომობილებზე და საფრენ აპარატებზე. |- |} === ყუმბარები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[F1]] | [[File:F1 grenade travmatik com 02 by-sa.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | |- | [[RGO hand grenade|RGO]]<br>[[RGN hand grenade|RGN]] | [[File:RGO defensive grenade Navy.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | თავდაცვითი ყუმბარა<br>საიერიშო ყუმბარა. |- | [[RGD-5]] | [[File:Rgd 5 hand grenade.jpeg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | ფრაგმენტირებადი ყუმბარა. |- | [[M84 stun grenade|M84]] | [[File:M84 stun grenade.gif|130px]] | {{დროშა|აშშ}} | ფლეშბენგის ტიპის ყუმბარა. |- |} === ყუმბარმტყორცნები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ავტომატური ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[CIS 40 AGL]] | | {{დროშა|სინგაპური}} | ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |- | [[AGS-17]] |[[File:AGS-17 grenade launcher - RaceofHeroes-part2-15.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[GP-25]] |[[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (3).JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/AKM). |- | [[AG-40]] |[[Image:PA md.86 with AG-40 grenade launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|რუმინეთი}}<br>{{დროშა|საქართველო}}<ref name="autogenerated77">[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&lang=1&type=1&Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/M4). |- | [[M203]] |[[Image:M203 1.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (M4/TAR-21). |- | [[ქართული წარმოების ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები|უბგლ-1]] | [[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (1).JPG|150px]] |{{დროშა|საქართველო}} |სტანდარტული ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნი ქართულ არმიაში (AK-74/Ak-74M/AKM/M4). |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''რევოლვერის ტიპის ყუმბარმტყორცნები''' |- |[[Milkor MGL]] |[[File:M-32 Grenade Launcher.jpg|150px]] |{{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}} |გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალებში. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (სტანდარტული კალიბრის) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Desert Tactical Arms Stealth Recon Scout]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en</ref> |[[File:SRS 338 - Side view.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- | [[M24 Sniper Weapon System]]<ref>http://dailycaller.com/2013/08/17/the-ever-evolving-m24-sniper-rifle/</ref> |[[File:PEO M24 SWS.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- | [[Sako TRG|TRG-22/42 rifle]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=663</ref> |[[Image:Sako TRG-42.jpg|150px]] | {{დროშა|ფინეთი}} | სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- |[[Brügger & Thomet APR]] |[[File:Brügger & Thomet APR338.jpg|150px]] |{{დროშა|შვეიცარია}} | სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (მსხვილი კალიბრის) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- |- | [[Barrett M95]]<ref>http://shelf3d.com/i/Barrett%20M95</ref> |[[Image:Barrett M95SP.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების ნაწილებში. |- | [[McMillan Tac-50]]<ref>{{Cite web |url=http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715045213/http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |archivedate=2014-07-15 }}</ref> |[[Image:Tac50.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების მიერ. |- | [[M93 Black Arrow|Zastava M93 Black Arrow]] |[[File:Sniper Zastava M93.jpg|150px]] | {{დროშა|სერბეთი}} | გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (ნახევრადავტომატური) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[PDSHP]]<ref>http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle</ref> |[[File:PDSHP 12.7mm rifle.jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | შეიარაღებაშია რამდენიმე სახეობა: <br>-შორსმსროლი შაშხანა 12.7მმ ტყვიებით.<br>-ახლომსროლი კომპაქტური შაშხანა 14.5მმ ტყვიებით.<br>-ორივე კალიბრის შაშხანები. |- | [[Barrett M82A1]]<ref>http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle</ref> |[[File:M82A1 afmil.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება სხვადასხვა სნაიპერულ ნაწილებში. |- |} === მარკსმენებისათვის განკუთვნილი შაშხანები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Galil|Galil Galatz sniper rifle]]<ref name="militaryfactory.com">{{cite web|url=http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23|title=IMI Galil ARM / SAR - Assault Rifle / Carbine / Submachine Gun / Designated Marksman Rifle - History, Specs and Pictures - Military, Security and Civilian Guns and Equipment|publisher=|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150217032401/http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23#|archive-date=2015-02-17|dead-url=no|df=}}</ref> |[[File:Galil-Sniper-Galatz-r001.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | სტანდარტული მარსკმენის შაშხანა ქართულ არმიაში. |- | [[VSS Vintorez]] |[[File:Vss vintorez 01.jpeg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | სპეციალური ძალების შეიარაღებაზე არსებული ჩუმი სნაიპერული შაშხანა. |- | [[SVD rifle|Dragunov SVD]] | [[File:SVD Dragunov.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ჩანაცვლებული Galatz-ის სნაიპერული შაშხანით, მცირე რაოდენობა გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ძალების მიერ. |- |} === საფანტები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Benelli M4]]<ref>{{Cite web |url=http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219205542/http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |archivedate=2014-12-19 }}</ref> |[[Image:Benelli m4 2.jpg|150px]] | {{დროშა|იტალია}} | გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების და რეგულარი ნაწილების მიერ. |- |} === პისტოლეტები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Glock 21]]<br>[[Glock 17]] |[[File:Criminologygunglock.jpg|150px]] | {{დროშა|ავსტრია}} | სხვადასხვა დანაყოფების შეიარაღებაში. |- | [[CZ-75]] |[[File:Czp01-001.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}} | გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ. |- | [[Jericho 941]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=461</ref><br>[[BUL Cherokee]]<br>[[SP-21 Barak]] |[[Image:Jericho 941F.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- |[[FN Five-seven]] |[[File:FN57mag01.JPG|150px]] |{{flag|ბელგია}} | პისტოლეტი შერჩეული დანაყოფებისთვის. |- |} == ნაღმმტყორცნები == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|დანადგარი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|ვერსიები ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 120მმ |- | [[GM-120]] |[[File:120 mm Mortar GM-120 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | 120&nbsp;მმ | უცნობია |ცეცხლის რადიუსი — 480 მეტრიდან 7,1&nbsp;კმ-მდე. |- |[[Soltam K6]] |[[File:GIs in Konar Province -b.jpg|150px]] |{{დროშა|აშშ}}<br>{{დროშა|ისრაელი}} |120&nbsp;მმ |135<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- |[[2B11]] |[[ფაილი:LT 2B11.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|სსრკ}} |120&nbsp;მმ |14<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- |[[M74/M75 ნაღმმტყორცნი]] |[[File:Mortar 120 mm M-75 Croatian Army.JPG|150px]] |{{დროშა|იუგოსლავია}} |120&nbsp;მმ |35<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 82მმ |- | [[2B14 Podnos|GM-82]] |[[File:82 mm Mortar – GM-82 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | საქართველოში წარმოებული 82 მმ-ის ნაღმმტყორცნი, ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4 |- | [[2B14 Podnos]] |[[File:2B14 Podnos at "Engineering Technologies 2010" forum.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4 |- | [[2B9 Vasilek]] |[[File:2B9 Vasilek mortar-4058.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 60მმ |- | [[GNM-60 მყუდრო|GNM-60 „მყუდრო“]] |[[File:GNM 60 mortar STC DELTA (1).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref name="ReferenceB">[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&lang=1&type=&Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | 40–82&nbsp;მმ | უცნობია | 40 მმ, 60 მმ და 80 მმ კალიბრის ნაღმის მსროლი ჩუმი, ხელის ნაღმმტყორცნი. იარაღი მარტივად სატარებელი და გამოსაყენებია ერთი ჯარისკაცის მეირ. |- | GM-60 |[[File:60 mm Mortar GM-60 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref name="ReferenceB"/> | 60&nbsp;მმ | უცნობია | წუთში 15 გასროლას ახორციელებს, ცეცხლის რადიუსი 3 კმ. ეკიპაჟი: 3. |- |[[M57 mortar]] |[[ფაილი:Минобацач М57 60мм.jpg|190x190პქ]] |{{flag|იუგოსლავია}} |60&nbsp;მმ |50<ref>[https://web.archive.org/web/20180102191455/http://www.un-register.org/SmallArms/CountryDetail.aspx?Register_Id=558# "UN-Register"]</ref> |ცეცხლის რადიუსი 2.5&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3. |- |[[Hirtenberger M6C-210]]<ref>[https://web.archive.org/web/20141006093336/http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en "geo-army.ge"]</ref> |[[ფაილი:Mo60 newHirtenberg.jpg|196x196პქ]] |{{flag|ავსტრია}} |60&nbsp;მმ |უცნობია |ცეცხლის რადიუსი 3 &nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3. |} == ჯავშანსაწინააღმდეგო სისტემები == === ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7|რდ-7]]<ref name="ReferenceB"/> | [[File:ტანკსაწინააღმდეგო ბორტსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7 03.jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | |- | [[TM-62]] |[[File:Winz7.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | |- | [[TM-57]] | [[File:TM-57 held with tilt fuze.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | |} === ჯავშანსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მრავალჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[რპგ-7გ|RPGL-7G]] | [[File:Anti-tank Rocket-propelled Grenade Launcher – RPG-7G (STC Delta - Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref>{{Cite web |url=http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141026105230/http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |archivedate=2014-10-26 }}</ref> | დაფუძნებულია RPG-7-ზე. სიცოცხლისუნარიანობა გაზრდილია 1000 გასროლამდე. |- | [[RPG-7]] | [[File:RPG-7 - ETIF-2010.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში. |- | [[SPG-9|SPG-9 recoilless rifle]] |[[File:Spg 9 from libya.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ტანკ სააწინააღმდეგო დაზგიანი ყუმბარმტყორცნი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ერთჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[პდმ-1]]<ref name="ReferenceC">[http://geo-army.ge/index.php?option=com_easyblog&view=entry&id=241&Itemid=172&lang=ka სამხედრო ტექნიკის გამოფენა თბილისში – ცეცხლსასროლი იარაღი (28 ფოტო) ნაწ-1]. Geo-army.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | [[File:Single-shot Grenade Launcher PDM-1 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | PDM-1 დაფუძნებულია [[RPG-26]]/[[RPG-22]]-ზე |- | [[RPG-26]] | [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-26.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება მცირედი რაოდენობით. |- | [[RPG-22]] | [[File:RPG-22 rocket launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება დიდი რაოდენობით რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების დანაყოფებში. |- | [[RPG-18]] | [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-18.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება საშუალო რაოდენობით, ძირითადად სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის მიერ. |- | [[RPO-A Shmel]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=201&lang=en</ref> | [[File:RPO-A missile and launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | რეაქტიული ცეცხლსატყორცნი, გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ. |- |[[M80 Zolja]] |[[ფაილი:Zolja1.jpg|137x137პქ]] |{{flag|იუგოსლავია}} |შეზღუდული რაოდენობით გამოყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ. |- |[[AT4]] |[[ფაილი:M136_AT4_Light_Anti-tank_Weapon_(7414625190).jpg|150x150პქ]] |{{flag|შვედეთი}} |გამოიყენება მცირედი რაოდენობით. |- |[[C90-CR (M3)|C90]]<ref>[https://mod.gov.ge/ge/news/read/9234/saqartvelos-tavdacvis-ministri-espanuri-tanksawinaagmdego-sistemebis-sachvenebel-swavlebas-daeswro საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ესპანური ტანკსაწინააღმდეგო სისტემების საჩვენებელ სწავლებას დაესწრო]</ref> |[[ფაილი:C-90.jpg|150x150პქ]] |{{flag|ესპანეთი}} |პირველი პარტია ესპანეთიდან 2023 წლის სექტემბერში იქნა მოწოდებული, დანარჩენი პარტების მიწოდება გაგრძელდება წლის ბოლომდე. |- |[[MATADOR|RGW-90]]<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=caWVje27O9A მინისტრის საათი - საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ჯუანშერ ბურჭულაძე - 17.10.2023]</ref> |[[ფაილი:RGW 90 (MATADOR)-Slovenia.jpg|150x150პქ]] |{{flag|გერმანია}} | |} === ტანკსაწინააღმდეგო სარაკეტო სისტემები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- |[[FGM-148 Javelin]] |[[File:Allied Spirit V 161008-A-BS310-103 (29982224400).jpg|150px]] |{{დროშა|აშშ}} |2018-2019 წლებში ამერიკიდან მოწოდებული იქნა 72 გამშვები,10 სავარჯიშო ტრეინერი და 410 რაკეტა.<ref>https://sputniknews.com/military/201711211059278916-usa-javelin-missile-sale-georgia/</ref><ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> 2021 წელს საქართველომ აშშ-დან დამატებით 46 გამშვები და 88 რაკეტა შეიძინა.<ref>[https://www.thedefensepost.com/2021/08/05/us-javelin-missiles-georgia/ "US Approves Javelin Missile Sale to Georgia in Deal Worth $30 Million"]</ref> |- | [[Skif]] | [[File:Shershen 01.jpg|150px]] |{{დროშა|უკრაინა}} | |- | [[9K115-2 მეტის-მ]] |[[File:Metis-M1 with 9М131М missile at Engineering Technologies 2012.jpg|150px]] | {{დროშა|რუსეთი}}<br>{{დროშა|უკრაინა}} | |- |[[9K115 მეტის]] |[[File:POLK 9K115 Metis.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |გამოიყენება მცირედი რაოდენობით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[9K111 ფაგოტი]] |[[File:POLK 9K111 Fagot.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ბულგარეთი}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში, ასევე ხმარებაშია ბულგარული წარმოების „ფაკტორია“. |- | [[9M113 კონკურსი]] |[[File:Flickr - Israel Defense Forces - Russian-Made Missile Found in Hezbollah Hands.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | |} === ტანკსაწინააღმდეგო ამუნიცია === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Weapon ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Photo ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Origin ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Notes |- | [[Kombat (ATGM)]] |[[File:Kombat ATGM.JPG|150px]] | {{flag|Ukraine}} | გამოიყენება ტ-72სიმ1 ტანკებზე, 400 რაკეტა შეიარაღებაში.<ref>{{Cite web |url=http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2017-12-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171218222917/http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |archivedate=2017-12-18 }}</ref> |- | [[9K114 შტურმი]] |[[File:9M120 Ataka.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ყაზახეთი}} | გამოიყენება მი-24-ის ტიპის ვერტმფრენებზე, 754 რაკეტა შეიარაღებაში. |- |} ==შეჯავშნული საბრძოლო საშუალებები== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|მანქანა ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|დანიშნულება ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '' მთავარი საბრძოლო ტანკი '' |- | [[T-72]]Sim1<br>[[T-72]]B | [[File:Georgian T-72Sim1 01.jpg|150px]] <br>[[File:T72 Georgia.jpg|150px]] | {{Flag|ჩეხეთი}}<br>{{POL}}<br>{{UKR}}<br>{{GEO}}<br>{{flagcountry|Israel}} | მთავარი საბრძოლო ტანკი | 155<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | T-72 Sim1-ისრაელის დახმარებით მოდიფიცირდა საქართველოში, განუახლდა ჯავშანი, იარაღის პომპონენტები, GPS-ნავიგაციის სისტემები, ღამის-თერმული ხედვა, სატელიტთან დაკავშირებული მიზნის დაფიქსირების სისტემა და ტაქტიკური საბრძოლო რუკა მეგობარი-მტრის აღნიშვნის სისტემით. |- | [[Т-54/55]]AM2 | [[File:T-55A VS 3.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{Flag|ჩეხეთი}} | მთავარი საბრძოლო ტანკი | 120<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | 120 ერთეული ნაყიდი იქნა [[ჩეხეთი|ჩეხეთიდან]] 2000-2001 წლებში. გამოიყენება ტანკისტების სავარჯიშოდ, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. (ნაწილი მოდერნიზებულია AM2-ის მოდიფიკაციაზე) |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" |''ქვეითთა საბრძოლო მანქანა'' |- | [[ლაზიკა (ქვეითთა საბრძოლო მანქანა)|ლაზიკა]] |[[File:Tbilisi, Georgia — Lazika IFV on military exhibition of Independence day, May 26, 2012 (1).jpg|150px]] | {{flagcountry|Georgia}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | 3 | შეიარაღებულია მოდულარული იარაღთა სისტემით რომელიც საშუალებას იძლევა რომ ქსმ შეიარაღებული იქნას ავტომატური ქვემეხებით, ტყვიამფრქვევებით და ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტებით, ლაზიკა ამჟამად ტესტირების სტადიაშია და არ ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში. |- | [[BMP-1]]U<br>[[BMP-1]]P<br>[[BMP-1]]K | [[File:БМП-1 с учебного полигона Алматинского Института Сухопутных Войск.JPG|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | 31<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | შეიარაღებაშია ბმპ-1კ სადაზვერვო ვერსიაც. |- | [[BMP-2]] |[[File:BMP-2 military parade rehearsal.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | 50<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | მოიცავს ძველ ვარიანტებსაც აღჭურვილებს [[S-8 rocket]] და [[S-13 rocket]]-ების გამშვები სისტემით, ზოგიერთი მოდელი აღჭურვილია ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტების გამშვებით. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''ჯავშანტრანსპორტიორები'' |- | [[დიდგორი 1]]<br>[[დიდგორი 2]]<br>[[დიდგორი 3]] |[[File:DidgoriAPCsmallversion.JPG|150px]]<br>[[File:PairOfDidgoriAPCs.JPG|150px]]<br>[[File:Didgori medevac.jpg|150px]]<br>[[File:Didgori-3apc.jpg|150px]] | {{flagcountry|Georgia}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | უცნობია | დამატებით 40 ერთეული იქნა მიღებული შეიარაღებაში 2020 წელს.ქართული არმიის შეიარაღებაში ძირითადად გამოიყენება სამედიცინო-საევაკუაციო, კავშირგაბmულობის უზრუნველყოფის და სპეციალური დანიშნულების ვარიანტები, შეჯავშნული ვარიანტები შეიარაღებულია ნვს და მ134 ტყვიამფრქვევებით, ასევე შესაძლებელია საბრძოლო მოდულის დაყენებაც. |- | [[ნუროლ ეჯდერი]] |[[File:Ejder.jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 90<ref>https://wikileaks.org/gifiles/docs/27/2704332_re-land-forces-of-georgia-.html</ref><ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | აღჭურვილია ავტომატური ყუმბარ მტყორცნით ან ტყვიამფრქვევებით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[BTR-80]] |[[File:Georgian army APCs.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 43<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | |- | [[BTR-70]] |[[File:BTR-70T.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 30<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | ზოგიერთი მოდელი მოდერნიზებული იქნა ბტრ-70დი სტანდარტამდე – ევრო 2-ის ტიპის 276 ცხენის ძალიანი დიზელის ძრავით ივექოსგან. ასევე შეისაძლოა სხვადასხვა ტიპის საბრძოლო მოდულების დაყენებაც.<ref>[http://geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en Armament of the Georgian Army]</ref> |- | [[Wolf Armoured Vehicle]] |[[File:Zeev-jeep001.jpg|150px]] | {{flagcountry|Israel}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 15 | შეიარაღებულია პკ ტყვიამფრქვევით ან ავტომატური ყუმბარმტყორცნით, გამოიყენება პოლიციის და შეირაღებული ძალების მიერ. | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''MRAP'' |- |[[BMC Vuran]]<ref>http://x.com/visionergeo/status/1715002244385423623</ref> |[[ფაილი:Kirpi.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|თურქეთი}} |ჯავშანტრანსპორტიორი |46 |- | [[Cougar (vehicle)|Cougar HE]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=819%3A-26052014-&catid=46%3A2&lang=en</ref> |[[Image:Mine resistant ambush protected vehicles.jpg|150px]] | {{flagcountry|United States}} | MRAP | 10<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[International MaxxPro]] | [[File:International MaxxPro.jpg|150px]] | {{flagcountry|United States}} | MRAP | უცნობია | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''სატრანსპორტო მანქანები'' |- | [[Humvee]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=819%3A-26052014-&catid=46%3A2&lang=en</ref> |[[File:060322-N-5438H-018 U.S. Army soldiers assigned to the Bravo Battery 3rd Battalion 320th Field Artillery Regiment along with Iraq Army soldiers from the 1st Battalion 1st Brigade 4th Division perform a routine patrol.jpg|border|150px]] | {{flagcountry|United States}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 100 | გამოიყენება რეგულარული ნაწილების მიერ, შეჯავშნული ვერსიები გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის და სამშვიდობო ნაწილების მიერ. |- | [[Otokar Cobra]] |[[File:Armoured car during the independence day of Georgia, Tbilisi (1).jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 300 | გამოიყენება პოლიციის და შეიარაღებული ძალების მიერ, შეიარაღებულ ძალებში გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ბრიგადაში და ქართველი სამშვიდობოების მიერ, შეიარაღებულია მძიმე ტყვიამფრქვევებით ან ავტომატური ყუმბარმტყორნებით. |- |- | [[Otokar Akrep]]<ref>http://www.army-technology.com/projects/akrep-4x4-vehicle/</ref> |[[Image:Otokar Cobra in Kabul.jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 250 | ძირითადად გამოიყენება პოლიციის მიერ, მცირე რაოდენობა ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში. |- | [[BRDM-2]] |[[File:Modernized BRDM-2 of STC Delta (Georgia) 01.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | შეჯავშნული სადაზვერვო მანქანა | 17<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | ყველა არსებული ბრდმ-2 მოდერნიზებულია დელტას მიერ, მოდერნიზებული ბრდმ-2 აღჭურვილი იქნა 23 მილიმეტრიანი ავტომატური ქვემეხით, თერმუმული ხედვის ხელსაწყოებით და გაძლიერებილი ჯავშანით. |- | [[MT-LB]] |[[File:Amna Sur 02.JPG|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | შეჯავშნული მუხლუხებიანი მანქანა | 66<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | შეიარაღებაშია ზუ-23-2-ით აღჭურვილი საზენიტო, სამედიცინო-საევაკუაციო და სატრანსპორტო ვარიანტები. |- | [[DELGA-1]] | | {{flagcountry|Georgia}} | სწრაფი შეტევის მანქანა | უცნობია | დამზადული და დაპროექტებულია გარკვეული რაოდენობის 4x4 და 6x6 ვერსიები, 4 ბორბლიანი ვერსიის შეიარაღებაში შედის 2 მსუბუქი ტყვიამფრქვევი და 1 ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |} == არტილერია == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|მანქანა ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|ვერსიები ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ზალპური ცეცხლის სარაკეტო სისტემები''' |- | [[LAR-160|IMI LAR-160]] |[[File:רקטת כידון קסום.jpg|150px]] | {{flagicon|Israel }} | 160&nbsp;მმ | 6<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 45&nbsp;კმ<ref name="imi-israel.com">{{Cite web |url=http://www.imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150321124630/http://imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |archivedate=2015-03-21 }}</ref> |- | [[რს-122]] |[[File:DRS-122 georgian MLRS (3).jpg|150px]] | {{flagicon|Georgia }} | 122&nbsp;მმ | 3+ | რადიუსი: 40+კმ |- | [[LAR-160|IMI Grad-LAR]]<ref name="georgiatimes.info">{{cite web|url=http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|title=Israel does not stop arms supply to Georgia|work=GeorgiaTimes.info|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html#|archive-date=2014-12-19|dead-url=no|df=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|archivedate=2014-12-19}}</ref> |[[File:APR-40-beyt-hatotchan-2.jpg|150px]] | {{flagicon|Israel }} | 122&nbsp;მმ | 6<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ <ref name="imi-israel.com"/> |- | [[RM-70]] |[[File:T813 army2.JPG|150px]] | {{flagicon|ჩეხოსლოვაკია}} | 122&nbsp;მმ | 28<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ |- | [[BM-21]] |[[File:Russian BM-21 Grad in Saint Petersburg.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ | 15<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''თვითმავალი არტილერია''' |- | [[2S19 Msta]] |[[File:2S19 Msta-S of the Ukrainian Army.jpg|150px]] | {{flagicon|Russia}} | 152&nbsp;მმ |1<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[152მმ თვითმავალი საარტილერიო დანადგარი DANA]] |[[File:Lešany, Vojenské muzeum, bojová technika IV.JPG|150px]] | {{flagicon|Czechoslovakia}} | 152&nbsp;მმ | 34<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |- | [[2S3 აკაცია]] |[[File:2S3 Akatsiya -2.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 33<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[2S1 გვოზდიკა]] |[[File:Ukrainian 2S1 Gvozdika SPG.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} {{დროშანიშანი|უკრაინა}} | 122მმ | 20<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[2С7]] |[[File:Armata samobiezna 2S7 Pion.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}{{დროშანიშანი|უკრაინა}} | 203&nbsp;მმ | 1<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ბუქსირებადი საარტილერიო დანადგარები''' |- | [[85 mm antitank gun D-48]] |[[File:85-мм противотанковая пушка Д-48 (8).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 85&nbsp;მმ | 55<ref>[https://www.files.ethz.ch/isn/92062/mdb_3_2008.pdf "source"]</ref> | |- | [[122 მმ ჰაუბიცა 2A18 (D-30)]] |[[File:122- мм гаубица Д-30 (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ | 74<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[152 mm towed gun-howitzer M1955 (D-20)]] |[[File:Howitzer D-20.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 22<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | |- | [[152 mm howitzer 2A65|152 mm Msta-B]] |[[Image:2A65 Msta-B.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 15<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[152 mm gun 2A36|152 mm Giatsint-B]] |[[File:152-мм пушка Гиацинт-Б (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 7<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ტანკსაწინააღმდეგო ქვემეხები''' |- | [[T-12 antitank gun|MT-12]] |[[File:100-мм противотанковая пушка Т-12 Рапира (2).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 100&nbsp;მმ | 47<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |} == საფრენი აპარატები == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|საფრენი აპარატი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''საბრძოლო საფრენი აპარატი''' |- |[[სუ-25|სუ-25KM „Scorpion“]]<br>[[სუ-25|სუ-25UB „Frogfoot“]] |[[Image:Su-25UB.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 12<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | მომავალში ჩანაცვლებული იქნა საბრძოლო დრონებით. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''სავარჯიშო საფრენი აპარატი''' |- | [[Aero L-39 Albatros|L-39]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=ka</ref> |[[File:Bret Cox L-39 - Reno Race -58.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}} | 4<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | ზოგიერთი მოდელი შეიარაღებულია რაკეტებით და ბომბებით. |- | [[Aero L-29 Delfín|L-29]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[Image:Georgian Aero L-29 Delfin.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}}<br>{{დროშა|უკრაინა}} | 4<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[Yak-52]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:07 Yellow Yakolev Yak.52B Russian Air Force (7985640947).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 10 | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''გადამზიდავი საფრენი აპარატი''' |- | [[An-2]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:An-2 on skis.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 10<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[An-28]]<ref>http://img.en25.com/Web/flightglobal/%7B88f2f053-6c3d-4ab4-a297-0b453358a560%7D_FC055_PREM_201312.pdf?elq=&elqCampaignId=</ref> |[[image:Rodina Antonov An-28-1.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{flagicon|Poland}} | 2<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[An-32]] |[[image:AirMark Antonov An-32 Spijkers-2.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 1 | |- | [[Tu-134]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=ka</ref> | [[image:MAGAS Kosmos Tupolev Tu-134 Misko.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | |- | [[Bombardier CRJ700 series|Bombardier CRJ]] |[[image:DeltaConnection.CRJ900.YUL.2009.jpg|150px]] | {{დროშა|კანადა}} | 2 | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''მოიერიშე შვეულმფრენები''' |- | [[Mil Mi-24 variants|Mi-24V 'Hind-E'/Mi-24P 'Hind-F']]<ref name="armyrecognition.com">{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}</ref> |[[Image:Mi-24 N09 l.JPG|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 15<ref>[https://www.flightglobal.com/download?ac=90688 „World Air Forces 2023“]</ref> | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''შეიარაღების არ მქონე შვეულმფრენები''' |- | [[Eurocopter Super Puma]] |[[File:Eurocopter Cougar.jpg|150px]] | {{დროშა|საფრანგეთი}} | 2 | |- | [[Mi-8|Mi-8T 'Hip-C']] |[[Image:SSCN5029.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 20 | |- | [[Mil Mi-14|Mi-14PS 'Haze-C']] |[[File:SSCN5028.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 2 | არ იმყოფება საბრძოლო მდგომარეობაში. |- | [[Mil Mi-17]]<ref name="geo-army.ge"/> |[[File:KazakhstanMi-8MT2000(DF-SD-01-06442).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | უცნობია |- | [[Bell UH-1H Iroquois]] |[[Image:Georgian_Air_Force_UH-1H_21.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | 13 | |- | [[Bell 212]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:Z3-hhb.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} |6<ref name="armyrecognition.com"/><ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> | |- | [[Mil Mi-2]] |[[Image:Mil Mi-2.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{flag|პოლონეთი}} | 2 | გამოიყენება პილოტების სავარჯიშოდ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''უპილოტო საფრენი აპარატები''' |- | [[Elbit Hermes 450]] |[[File:US Customs and Border Protection unmanned aerial vehicle.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | უცნობია | |- | [[Aeronautics Defense Systems|Aerostar]]<ref name="armstrade.sipri.org">{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |[[File:Aerostar.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | 4 | |- | [[Elbit Skylark]] | [[File:Skylark 1.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | უცნობია | |- | [[ქართული წარმოების უპილოტო საფრენი აპარატი]] | [[File:Georgian Unmanned Aerial Vehicle.JPG|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | უცნობია | |} === საფრენი აპარატების შეიარაღბა === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ბომბები'''<ref name="armstrade.sipri.org"/><ref name="globalsecurity.org">http://www.globalsecurity.org/military/world/russia/su-25km-specs.htm</ref> |- |[[General-purpose bomb|FAB-250M]] |[[File:FAB-250 M46 Bomb.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | LDGP (Low-Drag General Purpose) ბომბი (550&nbsp;ფნტ.). |- |[[General-purpose bomb|FAB-500M]] |[[File:FAB-500 M54 Bomb.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | LDGP ბომბი (1100&nbsp;ფნტ.). |- |[[KAB-500L]] | | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 82 bomb]]<br>[[GBU-54]] |[[File:Mk-82 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (500&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 83 bomb]]<br>[[GBU-32]] |[[File:Mk-84 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (1000&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 84 bomb]]<br>[[GBU-31]] |[[File:GBU-31 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (2000&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[GBU-12]] |[[File:GBU-12 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[GBU-16]] |[[Image:GBU-16 3 (ORDATA).jpg|100px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვები'''<ref name="armstrade.sipri.org"/><ref name="globalsecurity.org"/> |- |[[R-60 (missile)|R-60M AA-8 Aphid]] |[[File:Aphid Missile.svg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{დროშანიშანი|საქართველო}} | მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[R-73 (missile)|R-73M AA-11 Archer]] |[[File:R-73 NTW - 94.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{დროშანიშანი|საქართველო}} | მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[R-77|R-77 AA-12 Adder]] |[[Image:Vympel-R-77-maks2009.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Python 5]] |[[File:Python5 missile.jpg|150px]] |{{flagicon|ისრაელი}} |მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Python (missile)|Derby]] |[[File:Derby missile.jpg|150px]] |{{flagicon|ისრაელი}} |საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერის ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვები<ref name="globalsecurity.org"/>''' |- |[[Kh-25|Kh-25M]]<br>[[Kh-25|Kh-25MT]]<br>[[Kh-25|Kh-25MP]] |[[File:Kh-25ML.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>ანტი-რადიაციული ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Kh-29|Kh-29L]]<br>[[Kh-29|Kh-29T]] |[[File:Kh-29L (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''რაკეტები'''<ref name="globalsecurity.org"/> |- |[[S-5 rocket|S-5M]] |[[Image:S-5M 57 mm rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 57&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-8 rocket|S-8]] |[[Image:S-8 KOM 80 mm rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 80&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-13 rocket|S-13]] |[[Image:Блоки Б-13Л на Су-30МК.png|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-24 rocket|S-24]] |[[Image:S24B maks2009.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 240&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-25 rocket|S-25]] |[[File:S-25 rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 340&nbsp;მმ რაკეტა. |- |} == საჰაერო თავდაცვის სისტემები == ===საზენიტო არტილერია=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- | [[ZU-23-2]] |[[File:Zu-23 30 M1-3 - InnovationDay2013part1-40.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ბულგარეთი}} | 200 | გამოიყენება მტ-ლბ ჯავშანტრანსპორტიორებზე, მაღალი განმავლობის ავტომობილებზე და სხვა პლათფორმებზე. გამოიყენება როგორც საარტილერიო, ისევე ქვეით ბრიგადებში. |- | [[ZSU-23-4]] |[[File:ZSU-23-4 Shilka 01.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 20<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[57 mm AZP S-60]] |[[Image:S-60-57mm-hatzerim-1.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} |[http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html 15] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |date=2015-04-15 }} | მცირე რაოდენობა გამოიყენება საარტილერიო ბრიგადებში. |- |} ===საზენიტო-სარაკეტო სისტემები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;" |იარაღის სახელი ! style="text-align: left;" |სურათი ! style="text-align: left;" |წარმოშობა ! style="text-align: left;" |რაოდენობა ! style="text-align: left;" |შენიშვნა |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |შორი მანძილის საჰაერო თავდაცვა |- |[[Buk-M1]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:Engineering_Technologies_2010_Part1_0045_copy.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|უკრაინა}} |15<ref>{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title="Georgia Georgian army land ground armed forces military equipment armoured armored vehicle UK" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}</ref> |მანძილი 30-50 კმ, 96 9M38 რაკეტა მოწოდებული იქნა 2007-2008 წლებში [[უკრაინა|უკრაინიდან]]. <ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |მრავალფუნქციური საჰაერო თავდაცვის აპარატები |- |[[SPYDER]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:SPYDER.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|ისრაელი}} |უცნობია |მანძილი 15-35 კმ, 75 პითონ-5 რაკეტა მოწოდებული იქნა [[ისრაელი|ისრაელიდან]] 2008 წელს.<ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |მოკლე მანძილის საჰაერო თავდაცვის სისტემები |- |[[Mistral]] |[[ფაილი:54RA-IMG_9142.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|საფრანგეთი}} |უცნობია |მანძილი 6 კმ, შეიარაღებაში მიღებული იქნა 2018 წელს.<ref>[https://1tv.ge/en/news/french-air-defense-systems-already-georgia/ "French air defense systems are already in Georgia"]</ref> |- |[[Osa-AKM]] |[[ფაილი:Bulgarian_SA-8.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|უკრაინა}}{{დროშა|ბულგარეთი}} |18<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |მანძილი 15 კმ. |- |} ===ხელით გადასატანი საზენიტო სარაკეტო კომპლექსები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- |[[9კ32 სტრელა-2]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-7.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 4კმ. |- |[[9კ34 სტრელა-3]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-14 missile and launch tube.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 4,1კმ. |- |[[9კ38 იგლა]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-16 launcher and missile.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 5,2კმ. |- |[[Grom]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:PZR-Grom-02.jpg|150px]] |{{დროშა|პოლონეთი}} |24 |30 გამშვები და 100 რაკეტა იქნა ნაყიდი, გარკვეული რაოდენობა დაკარგული იქნა 2008 წელს. |- |[[FIM-92 Stinger]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:1-7 repels enemy assault at Lava Training Area 140203-M-OM885-094.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|აშშ}} |უცნობია | |} ===ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის დანადგარები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- |[[Grouund Master 400]]<ref>https://www.latribune.fr/entreprises-finance/industrie/aeronautique-defense/armement-la-france-fait-une-belle-percee-en-georgie-492729.html</ref> |[[File:Ground Master 403 (KEVA2010) Kokonaisturvallisuus 2015 01.JPG|150px]] |{{დროშა|საფრანგეთი}} |უცნობია | აქტიური ელექტრონული სკანირების დიდი მანძილის რადარი. |- | [[Kolchuga passive sensor]]<ref>https://zn.ua/POLITICS/ukrspetseksport_voenno-tehnicheskoe_sotrudnichestvo_s_gruziey_osuschestvlyaetsya_legalno.html</ref><ref>https://lenta.ru/news/2008/12/11/weapon/</ref> |[[Image:Kolchuga-passive-sensor maks2009.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 4 | ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის რადარი. |- | [[P-18 radar]] |[[Image:P-18 radar on Ural-4320 & Ural-375D trucks.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | დიდი მანძილის რადარი, გამოირჩევა მაღალი სიხშირით. |- | 36D6-M | [[File:ST-68U radar.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | უცნობია | დიდი მანძილის რადარი. |- | ST-68U(19zh6) | [[File:ST68U Altensalzwedel.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | უცნობია | ძალიან მაღალი სიხშირის რადარი. |- | 1L117 | [[File:P-37 in the Technical museum Togliatti.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | ადრეული გაფრთხილების რადარი. |- |} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:საქართველოს შეიარაღებული ძალები|საქართველო]] [[კატეგორია:საბრძოლო მანქანები]] sve4w5f1v7towlnfa3o9rv1dw9ahd1b 5420601 5420500 2026-06-24T17:42:35Z გიო ოქრო 84301 [[Special:Contributions/~2026-35304-34|~2026-35304-34]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:Mehman|Mehman]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 5348462 wikitext text/x-wiki '''საქართველოს თავდაცვის ძალების შეიარაღება და ეკიპირება''' — [[საქართველოს თავდაცვის ძალები|საქართველოს თავდაცვის ძალების]] განკარგულებაში არსებული სხვადასხვა სახის სამხედრო ტექნიკა, ნაღმები, რაკეტები და ცეცხლსასროლი იარაღი. ==ქვეითთა სასროლი იარაღი == === პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[UMP45]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=592</ref> |[[File:HKUMP45.JPG|150px]] | {{flag|გერმანია}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- | [[Heckler & Koch MP5]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=21</ref> |[[File:MP5.jpg|150px]] | {{flag|გერმანია}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- |} === საიერიშო შაშხანები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | Bushmaster XM-15 |[[File:AR15 A3 Tactical Carbine pic1.jpg|150px]] | {{flag|აშშ}} | გამოიყენება რეგულარული ნაწილების და სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ. |- | [[M4A1]]<ref name="geo-army.ge">http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en</ref> | [[File:M4A1 ACOG.png|150px]] | {{flag|აშშ}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ბრიგადის მიერ. 2017-18 წლებში თავდაცვის სამინისტრომ შეიძინა შაშხანების დიდი რაოდენობა, რომლებიც რეგულარულ დანაყოფებში გადანაწილდა.<ref>https://web.archive.org/web/20180722130226/https://special-ops.org/news/middle-east/colt-wins-multimillion-contract-sell-m4-carbines-georgia-iraq/</ref><ref>https://www.thefirearmblog.com/blog/2017/04/27/colt-capitalizes-foreign-military-sales-program/</ref> |- | [[As Val]] |[[File:AS Val (541-03).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ჩუმი შაშხანა შერჩეული დანაყოფებისთვის. |- | [[AK-74]]M<ref name="geo-army.ge"/> |[[ფაილი:Ak-74mpdomain.JPG|150x150პქ]] | {{flag|რუსეთი}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ჯარებში, მომავალში ჩანაცვლებული იქნება M4-ის ტიპის შაშხანით. |- | [[AK-74]] | [[File:Ak74l.png|150px]]<br>[[File:AKS-74.png|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება სარეზერვო, ლოჯისტიკურ და საარტელირეო ნაწილებში. |- | [[AKS-74U]] | [[File:Aks74u.png|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება როგორც თავდაცვითი იარაღი საარტილერიო და ჯავშან ნაწილებში, მცირედი ნაწილი გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადაში. |- | [[AKM]] | [[File:AKM automatkarbin - 7,62x39mm.jpg|150px]]<br>[[File:1972AKMSright.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება რეზერვში და საარტილერიო ნაწილებში. |- | [[PM md. 63]] | [[File:AKROMAIM.jpg|150px]] | {{დროშა|რუმინეთი}} | პირველი პაკეტი შეძენილი იქნა 1991 წელს და გამოყენებული იქნა ქართული ძალების მიერ აფხაზეთის ომსა და საქართველოს სამოქალაქო ომში. შემორჩენილი ნაწილი ინახება რეზერვში. |- | [[AMD-65]] | [[ფაილი:AMD-65M behajtott válltámasszal.jpg|150x150პქ]] | {{დროშა|უნგრეთი}} | ინახება რეზერვში. |- |} === ტყვიამფრქვევები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მსუბუქი ტყვიამფრქვევები''' |- | [[IMI Negev]]<ref>{{Cite web |url=http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714175704/http://www.georgianews.ge/military/8800-georgian-army-goes-for-m4-.html |archivedate=2014-07-14 }}</ref> |[[File:IWI-Negev-Zachi-Evenor-01-white.jpg|150px]] | {{flag|ისრაელი}} | მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, ფართოდ გამოიყებნება შეიარაღებულ ძალებში. |- | [[RPK-74]] | [[File:Soviet RPK-74.JPEG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | მსუბუქი ტყვიამფრქვევი, მცირედი ნაწილი გამოიყენება ქვეითთა და სპეციალური დანიშნულების ბრიგადების მიერ, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევები''' |- | [[PK ტყვიამფრქვევი]] |[[File:7,62 KK PKM Helsinki 2012.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე. |- | [[M240 ტყვიამფრქვევი]] |[[File:PEO M240L MG Telescoping Stock Right Side.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | ახალი საყოველთაო დანიშნულების ტყვიამფრქვევი, მომავალში ჩაანაცვლებს PK ტყვიამფრქვევს. |- |[[Uk vz. 59]] |[[File:Kulomet UK-L vzor 59.jpg|150px]] |{{დროშა|ჩეხეთი}} |მცირე რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მძიმე ტყვიამფრქვევები''' |- | [[NSV ტყვიამფრქვევი]] |[[File:NSV machine gun-01.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ქართული არმიის სტანდარტული მძიმე ტყვიამფრქვევი, გამოიყენება სახმელეთო ჯავშან ტრანსპორტიორებზე და ტანკებზე. |- | [[DShK]] |[[File:MITRALOZ 12.7 mm KA.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | მცირედი რაოდენობა გამოიყენება სახელეთო ავტომობილებზე და საარტილერიო დანადგარებზე, დიდი რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[M2 ტყვიამფრქვევი]] |[[File:M2 Browning, Musée de l'Armée.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება მცირე რაოდენობით. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მინიგანი ტყვიამფრქვევები''' |- | [[M134]] | | {{დროშა|აშშ}} | მინიგანი, გამოიყენება ჯავშან ავტომობილებზე და საფრენ აპარატებზე. |- |} === ყუმბარები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[F1]] | [[File:F1 grenade travmatik com 02 by-sa.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | |- | [[RGO hand grenade|RGO]]<br>[[RGN hand grenade|RGN]] | [[File:RGO defensive grenade Navy.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | თავდაცვითი ყუმბარა<br>საიერიშო ყუმბარა. |- | [[RGD-5]] | [[File:Rgd 5 hand grenade.jpeg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | ფრაგმენტირებადი ყუმბარა. |- | [[M84 stun grenade|M84]] | [[File:M84 stun grenade.gif|130px]] | {{დროშა|აშშ}} | ფლეშბენგის ტიპის ყუმბარა. |- |} === ყუმბარმტყორცნები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ავტომატური ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[CIS 40 AGL]] | | {{დროშა|სინგაპური}} | ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |- | [[AGS-17]] |[[File:AGS-17 grenade launcher - RaceofHeroes-part2-15.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[GP-25]] |[[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (3).JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|საქართველო}} | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/AKM). |- | [[AG-40]] |[[Image:PA md.86 with AG-40 grenade launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|რუმინეთი}}<br>{{დროშა|საქართველო}}<ref name="autogenerated77">[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&lang=1&type=1&Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (AK-74/Ak-74M/M4). |- | [[M203]] |[[Image:M203 1.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | ლულისქვედა ყუმბარმტყორცნი (M4/TAR-21). |- | [[ქართული წარმოების ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნები|უბგლ-1]] | [[File:Georgian under barrel grenade launchers stc delta (1).JPG|150px]] |{{დროშა|საქართველო}} |სტანდარტული ლულისქვეშა ყუმბარმტყორცნი ქართულ არმიაში (AK-74/Ak-74M/AKM/M4). |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''რევოლვერის ტიპის ყუმბარმტყორცნები''' |- |[[Milkor MGL]] |[[File:M-32 Grenade Launcher.jpg|150px]] |{{დროშა|სამხრეთ აფრიკა}} |გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალებში. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (სტანდარტული კალიბრის) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Desert Tactical Arms Stealth Recon Scout]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en</ref> |[[File:SRS 338 - Side view.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- | [[M24 Sniper Weapon System]]<ref>http://dailycaller.com/2013/08/17/the-ever-evolving-m24-sniper-rifle/</ref> |[[File:PEO M24 SWS.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- | [[Sako TRG|TRG-22/42 rifle]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=663</ref> |[[Image:Sako TRG-42.jpg|150px]] | {{დროშა|ფინეთი}} | სხვადასხვა სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- |[[Brügger & Thomet APR]] |[[File:Brügger & Thomet APR338.jpg|150px]] |{{დროშა|შვეიცარია}} | სპეციალური ძალების სნაიპერული დანაყოფების აღჭურვილობაში. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (მსხვილი კალიბრის) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- |- | [[Barrett M95]]<ref>http://shelf3d.com/i/Barrett%20M95</ref> |[[Image:Barrett M95SP.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების ნაწილებში. |- | [[McMillan Tac-50]]<ref>{{Cite web |url=http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715045213/http://www.prweb.com/releases/2009/12/prweb3285694.htm |archivedate=2014-07-15 }}</ref> |[[Image:Tac50.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების მიერ. |- | [[M93 Black Arrow|Zastava M93 Black Arrow]] |[[File:Sniper Zastava M93.jpg|150px]] | {{დროშა|სერბეთი}} | გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ. |- |} === სნაიპერული შაშხანები (ნახევრადავტომატური) === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[PDSHP]]<ref>http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle</ref> |[[File:PDSHP 12.7mm rifle.jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | შეიარაღებაშია რამდენიმე სახეობა: <br>-შორსმსროლი შაშხანა 12.7მმ ტყვიებით.<br>-ახლომსროლი კომპაქტური შაშხანა 14.5მმ ტყვიებით.<br>-ორივე კალიბრის შაშხანები. |- | [[Barrett M82A1]]<ref>http://www.docstoc.com/docs/6486088/M82-Barrett-rifle</ref> |[[File:M82A1 afmil.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | გამოიყენება სხვადასხვა სნაიპერულ ნაწილებში. |- |} === მარკსმენებისათვის განკუთვნილი შაშხანები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Galil|Galil Galatz sniper rifle]]<ref name="militaryfactory.com">{{cite web|url=http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23|title=IMI Galil ARM / SAR - Assault Rifle / Carbine / Submachine Gun / Designated Marksman Rifle - History, Specs and Pictures - Military, Security and Civilian Guns and Equipment|publisher=|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20150217032401/http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=23#|archive-date=2015-02-17|dead-url=no|df=}}</ref> |[[File:Galil-Sniper-Galatz-r001.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | სტანდარტული მარსკმენის შაშხანა ქართულ არმიაში. |- | [[VSS Vintorez]] |[[File:Vss vintorez 01.jpeg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | სპეციალური ძალების შეიარაღებაზე არსებული ჩუმი სნაიპერული შაშხანა. |- | [[SVD rifle|Dragunov SVD]] | [[File:SVD Dragunov.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ჩანაცვლებული Galatz-ის სნაიპერული შაშხანით, მცირე რაოდენობა გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ძალების მიერ. |- |} === საფანტები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Benelli M4]]<ref>{{Cite web |url=http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219205542/http://www.hendonpub.com/law_and_order/articles/2014/01/ati_upgrades_for_benelli_m4 |archivedate=2014-12-19 }}</ref> |[[Image:Benelli m4 2.jpg|150px]] | {{დროშა|იტალია}} | გამოიყენება სპეციალური ოპერაციის ძალების და რეგულარი ნაწილების მიერ. |- |} === პისტოლეტები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[Glock 21]]<br>[[Glock 17]] |[[File:Criminologygunglock.jpg|150px]] | {{დროშა|ავსტრია}} | სხვადასხვა დანაყოფების შეიარაღებაში. |- | [[CZ-75]] |[[File:Czp01-001.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}} | გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ნაწილების მიერ. |- | [[Jericho 941]]<ref>http://www.militaryfactory.com/smallarms/detail.asp?smallarms_id=461</ref><br>[[BUL Cherokee]]<br>[[SP-21 Barak]] |[[Image:Jericho 941F.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | გამოიყენება სპეც დანიშნულების ძალების მიერ. |- |[[FN Five-seven]] |[[File:FN57mag01.JPG|150px]] |{{flag|ბელგია}} | პისტოლეტი შერჩეული დანაყოფებისთვის. |- |} == ნაღმმტყორცნები == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|დანადგარი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|ვერსიები ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 120მმ |- | [[GM-120]] |[[File:120 mm Mortar GM-120 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | 120&nbsp;მმ | უცნობია |ცეცხლის რადიუსი — 480 მეტრიდან 7,1&nbsp;კმ-მდე. |- |[[Soltam K6]] |[[File:GIs in Konar Province -b.jpg|150px]] |{{დროშა|აშშ}}<br>{{დროშა|ისრაელი}} |120&nbsp;მმ |135<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- |[[2B11]] |[[ფაილი:LT 2B11.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|სსრკ}} |120&nbsp;მმ |14<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- |[[M74/M75 ნაღმმტყორცნი]] |[[File:Mortar 120 mm M-75 Croatian Army.JPG|150px]] |{{დროშა|იუგოსლავია}} |120&nbsp;მმ |35<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188</ref> |ცეცხლის რადიუსი - 7,1&nbsp;კმ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 82მმ |- | [[2B14 Podnos|GM-82]] |[[File:82 mm Mortar – GM-82 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | საქართველოში წარმოებული 82 მმ-ის ნაღმმტყორცნი, ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4 |- | [[2B14 Podnos]] |[[File:2B14 Podnos at "Engineering Technologies 2010" forum.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 4 |- | [[2B9 Vasilek]] |[[File:2B9 Vasilek mortar-4058.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 82&nbsp;მმ | უცნობია | ცეცხლის რადიუსი 4&nbsp;კმ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="6" | 60მმ |- | [[GNM-60 მყუდრო|GNM-60 „მყუდრო“]] |[[File:GNM 60 mortar STC DELTA (1).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref name="ReferenceB">[http://mod.gov.ge/index.php?page=77&lang=1&type=&Id=1404 საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო]. Mod.gov.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | 40–82&nbsp;მმ | უცნობია | 40 მმ, 60 მმ და 80 მმ კალიბრის ნაღმის მსროლი ჩუმი, ხელის ნაღმმტყორცნი. იარაღი მარტივად სატარებელი და გამოსაყენებია ერთი ჯარისკაცის მეირ. |- | GM-60 |[[File:60 mm Mortar GM-60 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref name="ReferenceB"/> | 60&nbsp;მმ | უცნობია | წუთში 15 გასროლას ახორციელებს, ცეცხლის რადიუსი 3 კმ. ეკიპაჟი: 3. |- |[[M57 mortar]] |[[ფაილი:Минобацач М57 60мм.jpg|190x190პქ]] |{{flag|იუგოსლავია}} |60&nbsp;მმ |50<ref>[https://web.archive.org/web/20180102191455/http://www.un-register.org/SmallArms/CountryDetail.aspx?Register_Id=558# "UN-Register"]</ref> |ცეცხლის რადიუსი 2.5&nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3. |- |[[Hirtenberger M6C-210]]<ref>[https://web.archive.org/web/20141006093336/http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en "geo-army.ge"]</ref> |[[ფაილი:Mo60 newHirtenberg.jpg|196x196პქ]] |{{flag|ავსტრია}} |60&nbsp;მმ |უცნობია |ცეცხლის რადიუსი 3 &nbsp;კმ. ეკიპაჟი: 3. |} == ჯავშანსაწინააღმდეგო სისტემები == === ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | [[ტანკსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7|რდ-7]]<ref name="ReferenceB"/> | [[File:ტანკსაწინააღმდეგო ბორტსაწინააღმდეგო ნაღმი რდ-7 03.jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | |- | [[TM-62]] |[[File:Winz7.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | |- | [[TM-57]] | [[File:TM-57 held with tilt fuze.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | |} === ჯავშანსაწინააღმდეგო ყუმბარმტყორცნი === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''მრავალჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[რპგ-7გ|RPGL-7G]] | [[File:Anti-tank Rocket-propelled Grenade Launcher – RPG-7G (STC Delta - Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}}<ref>{{Cite web |url=http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141026105230/http://tbilaviamsheni.ge/gallery/rpg%20stc%20delta.pdf |archivedate=2014-10-26 }}</ref> | დაფუძნებულია RPG-7-ზე. სიცოცხლისუნარიანობა გაზრდილია 1000 გასროლამდე. |- | [[RPG-7]] | [[File:RPG-7 - ETIF-2010.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში. |- | [[SPG-9|SPG-9 recoilless rifle]] |[[File:Spg 9 from libya.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | ტანკ სააწინააღმდეგო დაზგიანი ყუმბარმტყორცნი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ერთჯერადი გამოყენების ყუმბარმტყორცნები''' |- | [[პდმ-1]]<ref name="ReferenceC">[http://geo-army.ge/index.php?option=com_easyblog&view=entry&id=241&Itemid=172&lang=ka სამხედრო ტექნიკის გამოფენა თბილისში – ცეცხლსასროლი იარაღი (28 ფოტო) ნაწ-1]. Geo-army.ge. Retrieved on November 5, 2013.</ref> | [[File:Single-shot Grenade Launcher PDM-1 of STC Delta (Georgia).jpg|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | PDM-1 დაფუძნებულია [[RPG-26]]/[[RPG-22]]-ზე |- | [[RPG-26]] | [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-26.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება მცირედი რაოდენობით. |- | [[RPG-22]] | [[File:RPG-22 rocket launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება დიდი რაოდენობით რეგულარულ და სპეციალური დანიშნულების დანაყოფებში. |- | [[RPG-18]] | [[File:Tula State Museum of Weapons (79-59) (cropped) RPG-18.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | გამოიყენება საშუალო რაოდენობით, ძირითადად სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის მიერ. |- | [[RPO-A Shmel]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=201&lang=en</ref> | [[File:RPO-A missile and launcher.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | რეაქტიული ცეცხლსატყორცნი, გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ. |- |[[M80 Zolja]] |[[ფაილი:Zolja1.jpg|137x137პქ]] |{{flag|იუგოსლავია}} |შეზღუდული რაოდენობით გამოყენება სპეციალური დანიშნულების რაზმების მიერ. |- |[[AT4]] |[[ფაილი:M136_AT4_Light_Anti-tank_Weapon_(7414625190).jpg|150x150პქ]] |{{flag|შვედეთი}} |გამოიყენება მცირედი რაოდენობით. |- |[[C90-CR (M3)|C90]]<ref>[https://mod.gov.ge/ge/news/read/9234/saqartvelos-tavdacvis-ministri-espanuri-tanksawinaagmdego-sistemebis-sachvenebel-swavlebas-daeswro საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ესპანური ტანკსაწინააღმდეგო სისტემების საჩვენებელ სწავლებას დაესწრო]</ref> |[[ფაილი:C-90.jpg|150x150პქ]] |{{flag|ესპანეთი}} |პირველი პარტია ესპანეთიდან 2023 წლის სექტემბერში იქნა მოწოდებული, დანარჩენი პარტების მიწოდება გაგრძელდება წლის ბოლომდე. |- |[[MATADOR|RGW-90]]<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=caWVje27O9A მინისტრის საათი - საქართველოს თავდაცვის მინისტრი ჯუანშერ ბურჭულაძე - 17.10.2023]</ref> |[[ფაილი:RGW 90 (MATADOR)-Slovenia.jpg|150x150პქ]] |{{flag|გერმანია}} | |} === ტანკსაწინააღმდეგო სარაკეტო სისტემები === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- |[[FGM-148 Javelin]] |[[File:Allied Spirit V 161008-A-BS310-103 (29982224400).jpg|150px]] |{{დროშა|აშშ}} |2018-2019 წლებში ამერიკიდან მოწოდებული იქნა 72 გამშვები,10 სავარჯიშო ტრეინერი და 410 რაკეტა.<ref>https://sputniknews.com/military/201711211059278916-usa-javelin-missile-sale-georgia/</ref><ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> 2021 წელს საქართველომ აშშ-დან დამატებით 46 გამშვები და 88 რაკეტა შეიძინა.<ref>[https://www.thedefensepost.com/2021/08/05/us-javelin-missiles-georgia/ "US Approves Javelin Missile Sale to Georgia in Deal Worth $30 Million"]</ref> |- | [[Skif]] | [[File:Shershen 01.jpg|150px]] |{{დროშა|უკრაინა}} | |- | [[9K115-2 მეტის-მ]] |[[File:Metis-M1 with 9М131М missile at Engineering Technologies 2012.jpg|150px]] | {{დროშა|რუსეთი}}<br>{{დროშა|უკრაინა}} | |- |[[9K115 მეტის]] |[[File:POLK 9K115 Metis.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |გამოიყენება მცირედი რაოდენობით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[9K111 ფაგოტი]] |[[File:POLK 9K111 Fagot.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ბულგარეთი}} | ფართოდ გამოიყენება შეიარაღებულ ძალებში, ასევე ხმარებაშია ბულგარული წარმოების „ფაკტორია“. |- | [[9M113 კონკურსი]] |[[File:Flickr - Israel Defense Forces - Russian-Made Missile Found in Hezbollah Hands.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | |} === ტანკსაწინააღმდეგო ამუნიცია === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Weapon ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Photo ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Origin ! style="text-align: left;background:#ddb;"|Notes |- | [[Kombat (ATGM)]] |[[File:Kombat ATGM.JPG|150px]] | {{flag|Ukraine}} | გამოიყენება ტ-72სიმ1 ტანკებზე, 400 რაკეტა შეიარაღებაში.<ref>{{Cite web |url=http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2017-12-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171218222917/http://www.armstrade.org/includes/periodics/mainnews/2010/0809/10325448/detail.shtml |archivedate=2017-12-18 }}</ref> |- | [[9K114 შტურმი]] |[[File:9M120 Ataka.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ყაზახეთი}} | გამოიყენება მი-24-ის ტიპის ვერტმფრენებზე, 754 რაკეტა შეიარაღებაში. |- |} ==შეჯავშნული საბრძოლო საშუალებები== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|მანქანა ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|დანიშნულება ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '' მთავარი საბრძოლო ტანკი '' |- | [[T-72]]Sim1<br>[[T-72]]B | [[File:Georgian T-72Sim1 01.jpg|150px]] <br>[[File:T72 Georgia.jpg|150px]] | {{Flag|ჩეხეთი}}<br>{{POL}}<br>{{UKR}}<br>{{GEO}}<br>{{flagcountry|Israel}} | მთავარი საბრძოლო ტანკი | 155<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | T-72 Sim1-ისრაელის დახმარებით მოდიფიცირდა საქართველოში, განუახლდა ჯავშანი, იარაღის პომპონენტები, GPS-ნავიგაციის სისტემები, ღამის-თერმული ხედვა, სატელიტთან დაკავშირებული მიზნის დაფიქსირების სისტემა და ტაქტიკური საბრძოლო რუკა მეგობარი-მტრის აღნიშვნის სისტემით. |- | [[Т-54/55]]AM2 | [[File:T-55A VS 3.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{Flag|ჩეხეთი}} | მთავარი საბრძოლო ტანკი | 120<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | 120 ერთეული ნაყიდი იქნა [[ჩეხეთი|ჩეხეთიდან]] 2000-2001 წლებში. გამოიყენება ტანკისტების სავარჯიშოდ, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. (ნაწილი მოდერნიზებულია AM2-ის მოდიფიკაციაზე) |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" |''ქვეითთა საბრძოლო მანქანა'' |- | [[ლაზიკა (ქვეითთა საბრძოლო მანქანა)|ლაზიკა]] |[[File:Tbilisi, Georgia — Lazika IFV on military exhibition of Independence day, May 26, 2012 (1).jpg|150px]] | {{flagcountry|Georgia}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | უცნობია | შეიარაღებულია მოდულარული იარაღთა სისტემით რომელიც საშუალებას იძლევა რომ ქსმ შეიარაღებული იქნას ავტომატური ქვემეხებით, ტყვიამფრქვევებით და ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტებით, ლაზიკა ამჟამად ტესტირების სტადიაშია და არ ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში. |- | [[BMP-1]]U<br>[[BMP-1]]P<br>[[BMP-1]]K | [[File:БМП-1 с учебного полигона Алматинского Института Сухопутных Войск.JPG|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | 31<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | შეიარაღებაშია ბმპ-1კ სადაზვერვო ვერსიაც. |- | [[BMP-2]] |[[File:BMP-2 military parade rehearsal.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | ქვეითთა საბრძოლო მანქანა | 50<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | მოიცავს ძველ ვარიანტებსაც აღჭურვილებს [[S-8 rocket]] და [[S-13 rocket]]-ების გამშვები სისტემით, ზოგიერთი მოდელი აღჭურვილია ტანკსაწინააღმდეგო რაკეტების გამშვებით. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''ჯავშანტრანსპორტიორები'' |- | [[დიდგორი 1]]<br>[[დიდგორი 2]]<br>[[დიდგორი 3]] |[[File:DidgoriAPCsmallversion.JPG|150px]]<br>[[File:PairOfDidgoriAPCs.JPG|150px]]<br>[[File:Didgori medevac.jpg|150px]]<br>[[File:Didgori-3apc.jpg|150px]] | {{flagcountry|Georgia}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | უცნობია | დამატებით 40 ერთეული იქნა მიღებული შეიარაღებაში 2020 წელს.ქართული არმიის შეიარაღებაში ძირითადად გამოიყენება სამედიცინო-საევაკუაციო, კავშირგაბmულობის უზრუნველყოფის და სპეციალური დანიშნულების ვარიანტები, შეჯავშნული ვარიანტები შეიარაღებულია ნვს და მ134 ტყვიამფრქვევებით, ასევე შესაძლებელია საბრძოლო მოდულის დაყენებაც. |- | [[ნუროლ ეჯდერი]] |[[File:Ejder.jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 90<ref>https://wikileaks.org/gifiles/docs/27/2704332_re-land-forces-of-georgia-.html</ref><ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | აღჭურვილია ავტომატური ყუმბარ მტყორცნით ან ტყვიამფრქვევებით, გარკვეული რაოდენობა ინახება რეზერვში. |- | [[BTR-80]] |[[File:Georgian army APCs.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 43<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | |- | [[BTR-70]] |[[File:BTR-70T.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}}<br>{{flagcountry|Ukraine}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 30<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | ზოგიერთი მოდელი მოდერნიზებული იქნა ბტრ-70დი სტანდარტამდე – ევრო 2-ის ტიპის 276 ცხენის ძალიანი დიზელის ძრავით ივექოსგან. ასევე შეისაძლოა სხვადასხვა ტიპის საბრძოლო მოდულების დაყენებაც.<ref>[http://geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=9&Itemid=9&lang=en Armament of the Georgian Army]</ref> |- | [[Wolf Armoured Vehicle]] |[[File:Zeev-jeep001.jpg|150px]] | {{flagcountry|Israel}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 15 | შეიარაღებულია პკ ტყვიამფრქვევით ან ავტომატური ყუმბარმტყორცნით, გამოიყენება პოლიციის და შეირაღებული ძალების მიერ. | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''MRAP'' |- |[[BMC Vuran]]<ref>http://x.com/visionergeo/status/1715002244385423623</ref> |[[ფაილი:Kirpi.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|თურქეთი}} |ჯავშანტრანსპორტიორი |46 |- | [[Cougar (vehicle)|Cougar HE]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=819%3A-26052014-&catid=46%3A2&lang=en</ref> |[[Image:Mine resistant ambush protected vehicles.jpg|150px]] | {{flagcountry|United States}} | MRAP | 10<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[International MaxxPro]] | [[File:International MaxxPro.jpg|150px]] | {{flagcountry|United States}} | MRAP | უცნობია | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | ''სატრანსპორტო მანქანები'' |- | [[Humvee]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=819%3A-26052014-&catid=46%3A2&lang=en</ref> |[[File:060322-N-5438H-018 U.S. Army soldiers assigned to the Bravo Battery 3rd Battalion 320th Field Artillery Regiment along with Iraq Army soldiers from the 1st Battalion 1st Brigade 4th Division perform a routine patrol.jpg|border|150px]] | {{flagcountry|United States}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 100 | გამოიყენება რეგულარული ნაწილების მიერ, შეჯავშნული ვერსიები გამოიყენება სპეციალური ოპერაციების ბრიგადის და სამშვიდობო ნაწილების მიერ. |- | [[Otokar Cobra]] |[[File:Armoured car during the independence day of Georgia, Tbilisi (1).jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 300 | გამოიყენება პოლიციის და შეიარაღებული ძალების მიერ, შეიარაღებულ ძალებში გამოიყენება სპეციალური დანიშნულების ბრიგადაში და ქართველი სამშვიდობოების მიერ, შეიარაღებულია მძიმე ტყვიამფრქვევებით ან ავტომატური ყუმბარმტყორნებით. |- |- | [[Otokar Akrep]]<ref>http://www.army-technology.com/projects/akrep-4x4-vehicle/</ref> |[[Image:Otokar Cobra in Kabul.jpg|150px]] | {{flagcountry|Turkey}} | ჯავშანტრანსპორტიორი | 250 | ძირითადად გამოიყენება პოლიციის მიერ, მცირე რაოდენობა ირიცხება ქართული არმიის შეიარაღებაში. |- | [[BRDM-2]] |[[File:Modernized BRDM-2 of STC Delta (Georgia) 01.jpg|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | შეჯავშნული სადაზვერვო მანქანა | 17<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | ყველა არსებული ბრდმ-2 მოდერნიზებულია დელტას მიერ, მოდერნიზებული ბრდმ-2 აღჭურვილი იქნა 23 მილიმეტრიანი ავტომატური ქვემეხით, თერმუმული ხედვის ხელსაწყოებით და გაძლიერებილი ჯავშანით. |- | [[MT-LB]] |[[File:Amna Sur 02.JPG|150px]] | {{flagcountry|Soviet Union}} | შეჯავშნული მუხლუხებიანი მანქანა | 66<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | შეიარაღებაშია ზუ-23-2-ით აღჭურვილი საზენიტო, სამედიცინო-საევაკუაციო და სატრანსპორტო ვარიანტები. |- | [[DELGA-1]] | | {{flagcountry|Georgia}} | სწრაფი შეტევის მანქანა | უცნობია | დამზადული და დაპროექტებულია გარკვეული რაოდენობის 4x4 და 6x6 ვერსიები, 4 ბორბლიანი ვერსიის შეიარაღებაში შედის 2 მსუბუქი ტყვიამფრქვევი და 1 ავტომატური ყუმბარმტყორცნი. |} == არტილერია == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|მანქანა ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|ვერსიები ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნები |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ზალპური ცეცხლის სარაკეტო სისტემები''' |- | [[LAR-160|IMI LAR-160]] |[[File:רקטת כידון קסום.jpg|150px]] | {{flagicon|Israel }} | 160&nbsp;მმ | 6<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 45&nbsp;კმ<ref name="imi-israel.com">{{Cite web |url=http://www.imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150321124630/http://imi-israel.com/home/doc.aspx?mCatID=68412 |archivedate=2015-03-21 }}</ref> |- | [[რს-122]] |[[File:DRS-122 georgian MLRS (3).jpg|150px]] | {{flagicon|Georgia }} | 122&nbsp;მმ | 3+ | რადიუსი: 40+კმ |- | [[LAR-160|IMI Grad-LAR]]<ref name="georgiatimes.info">{{cite web|url=http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|title=Israel does not stop arms supply to Georgia|work=GeorgiaTimes.info|accessdate=19 December 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html#|archive-date=2014-12-19|dead-url=no|df=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141219203925/http://www.georgiatimes.info/en/articles/4398.html|archivedate=2014-12-19}}</ref> |[[File:APR-40-beyt-hatotchan-2.jpg|150px]] | {{flagicon|Israel }} | 122&nbsp;მმ | 6<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ <ref name="imi-israel.com"/> |- | [[RM-70]] |[[File:T813 army2.JPG|150px]] | {{flagicon|ჩეხოსლოვაკია}} | 122&nbsp;მმ | 28<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ |- | [[BM-21]] |[[File:Russian BM-21 Grad in Saint Petersburg.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ | 15<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | რადიუსი: 20&nbsp;კმ |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''თვითმავალი არტილერია''' |- | [[2S19 Msta]] |[[File:2S19 Msta-S of the Ukrainian Army.jpg|150px]] | {{flagicon|Russia}} | 152&nbsp;მმ |1<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[152მმ თვითმავალი საარტილერიო დანადგარი DANA]] |[[File:Lešany, Vojenské muzeum, bojová technika IV.JPG|150px]] | {{flagicon|Czechoslovakia}} | 152&nbsp;მმ | 34<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |- | [[2S3 აკაცია]] |[[File:2S3 Akatsiya -2.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 33<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[2S1 გვოზდიკა]] |[[File:Ukrainian 2S1 Gvozdika SPG.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} {{დროშანიშანი|უკრაინა}} | 122მმ | 20<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[2С7]] |[[File:Armata samobiezna 2S7 Pion.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}{{დროშანიშანი|უკრაინა}} | 203&nbsp;მმ | 1<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ბუქსირებადი საარტილერიო დანადგარები''' |- | [[85 mm antitank gun D-48]] |[[File:85-мм противотанковая пушка Д-48 (8).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 85&nbsp;მმ | 55<ref>[https://www.files.ethz.ch/isn/92062/mdb_3_2008.pdf "source"]</ref> | |- | [[122 მმ ჰაუბიცა 2A18 (D-30)]] |[[File:122- мм гаубица Д-30 (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ | 74<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[152 mm towed gun-howitzer M1955 (D-20)]] |[[File:Howitzer D-20.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 22<ref>[https://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php "Trade Registers"]</ref> | |- | [[152 mm howitzer 2A65|152 mm Msta-B]] |[[Image:2A65 Msta-B.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 15<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[152 mm gun 2A36|152 mm Giatsint-B]] |[[File:152-мм пушка Гиацинт-Б (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 152&nbsp;მმ | 7<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''ტანკსაწინააღმდეგო ქვემეხები''' |- | [[T-12 antitank gun|MT-12]] |[[File:100-мм противотанковая пушка Т-12 Рапира (2).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 100&nbsp;მმ | 47<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |} == საფრენი აპარატები == {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|საფრენი აპარატი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''საბრძოლო საფრენი აპარატი''' |- |[[სუ-25|სუ-25KM „Scorpion“]]<br>[[სუ-25|სუ-25UB „Frogfoot“]] |[[Image:Su-25UB.JPG|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 12<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | მომავალში ჩანაცვლებული იქნა საბრძოლო დრონებით. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''სავარჯიშო საფრენი აპარატი''' |- | [[Aero L-39 Albatros|L-39]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=ka</ref> |[[File:Bret Cox L-39 - Reno Race -58.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}} | 4<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | ზოგიერთი მოდელი შეიარაღებულია რაკეტებით და ბომბებით. |- | [[Aero L-29 Delfín|L-29]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[Image:Georgian Aero L-29 Delfin.jpg|150px]] | {{დროშა|ჩეხეთი}}<br>{{დროშა|უკრაინა}} | 4<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[Yak-52]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:07 Yellow Yakolev Yak.52B Russian Air Force (7985640947).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 10 | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''გადამზიდავი საფრენი აპარატი''' |- | [[An-2]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:An-2 on skis.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 10<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[An-28]]<ref>http://img.en25.com/Web/flightglobal/%7B88f2f053-6c3d-4ab4-a297-0b453358a560%7D_FC055_PREM_201312.pdf?elq=&elqCampaignId=</ref> |[[image:Rodina Antonov An-28-1.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{flagicon|Poland}} | 2<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> | |- | [[An-32]] |[[image:AirMark Antonov An-32 Spijkers-2.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 1 | |- | [[Tu-134]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=ka</ref> | [[image:MAGAS Kosmos Tupolev Tu-134 Misko.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | |- | [[Bombardier CRJ700 series|Bombardier CRJ]] |[[image:DeltaConnection.CRJ900.YUL.2009.jpg|150px]] | {{დროშა|კანადა}} | 2 | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''მოიერიშე შვეულმფრენები''' |- | [[Mil Mi-24 variants|Mi-24V 'Hind-E'/Mi-24P 'Hind-F']]<ref name="armyrecognition.com">{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}</ref> |[[Image:Mi-24 N09 l.JPG|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 15<ref>[https://www.flightglobal.com/download?ac=90688 „World Air Forces 2023“]</ref> | |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''შეიარაღების არ მქონე შვეულმფრენები''' |- | [[Eurocopter Super Puma]] |[[File:Eurocopter Cougar.jpg|150px]] | {{დროშა|საფრანგეთი}} | 2 | |- | [[Mi-8|Mi-8T 'Hip-C']] |[[Image:SSCN5029.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 20 | |- | [[Mil Mi-14|Mi-14PS 'Haze-C']] |[[File:SSCN5028.JPG|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 2 | არ იმყოფება საბრძოლო მდგომარეობაში. |- | [[Mil Mi-17]]<ref name="geo-army.ge"/> |[[File:KazakhstanMi-8MT2000(DF-SD-01-06442).jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | უცნობია |- | [[Bell UH-1H Iroquois]] |[[Image:Georgian_Air_Force_UH-1H_21.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} | 13 | |- | [[Bell 212]]<ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> |[[File:Z3-hhb.jpg|150px]] | {{დროშა|აშშ}} |6<ref name="armyrecognition.com"/><ref>http://www.geo-army.ge/index.php?option=com_content&view=article&id=138&Itemid=8&lang=en</ref> | |- | [[Mil Mi-2]] |[[Image:Mil Mi-2.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{flag|პოლონეთი}} | 2 | გამოიყენება პილოტების სავარჯიშოდ. |- ! style="align: center; background: lavender;" colspan="7" | '''უპილოტო საფრენი აპარატები''' |- | [[Elbit Hermes 450]] |[[File:US Customs and Border Protection unmanned aerial vehicle.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | უცნობია | |- | [[Aeronautics Defense Systems|Aerostar]]<ref name="armstrade.sipri.org">{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title=დაარქივებული ასლი |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |[[File:Aerostar.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | 4 | |- | [[Elbit Skylark]] | [[File:Skylark 1.jpg|150px]] | {{დროშა|ისრაელი}} | უცნობია | |- | [[ქართული წარმოების უპილოტო საფრენი აპარატი]] | [[File:Georgian Unmanned Aerial Vehicle.JPG|150px]] | {{დროშა|საქართველო}} | უცნობია | |} === საფრენი აპარატების შეიარაღბა === {| class="wikitable" ! style="text-align: left;background:#ddb;"|იარაღი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|სურათი ! style="text-align: left;background:#ddb;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;background:#ddb;"|შენიშვნა |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ბომბები'''<ref name="armstrade.sipri.org"/><ref name="globalsecurity.org">http://www.globalsecurity.org/military/world/russia/su-25km-specs.htm</ref> |- |[[General-purpose bomb|FAB-250M]] |[[File:FAB-250 M46 Bomb.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | LDGP (Low-Drag General Purpose) ბომბი (550&nbsp;ფნტ.). |- |[[General-purpose bomb|FAB-500M]] |[[File:FAB-500 M54 Bomb.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | LDGP ბომბი (1100&nbsp;ფნტ.). |- |[[KAB-500L]] | | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 82 bomb]]<br>[[GBU-54]] |[[File:Mk-82 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (500&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 83 bomb]]<br>[[GBU-32]] |[[File:Mk-84 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (1000&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[Mark 84 bomb]]<br>[[GBU-31]] |[[File:GBU-31 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | LDGP ბომბი (2000&nbsp;ფნტ.)<br>ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[GBU-12]] |[[File:GBU-12 xxl.jpg|150px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- |[[GBU-16]] |[[Image:GBU-16 3 (ORDATA).jpg|100px]] |{{დროშანიშანი|აშშ}} | ლაზერული დამიზნების ბომბი. |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვები'''<ref name="armstrade.sipri.org"/><ref name="globalsecurity.org"/> |- |[[R-60 (missile)|R-60M AA-8 Aphid]] |[[File:Aphid Missile.svg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{დროშანიშანი|საქართველო}} | მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[R-73 (missile)|R-73M AA-11 Archer]] |[[File:R-73 NTW - 94.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}}<br>{{დროშანიშანი|საქართველო}} | მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[R-77|R-77 AA-12 Adder]] |[[Image:Vympel-R-77-maks2009.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Python 5]] |[[File:Python5 missile.jpg|150px]] |{{flagicon|ისრაელი}} |მცირე რადიუსის, ჰაერი-ჰაერი ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Python (missile)|Derby]] |[[File:Derby missile.jpg|150px]] |{{flagicon|ისრაელი}} |საშუალო რადიუსის, ჰაერი-ჰაერის ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვები<ref name="globalsecurity.org"/>''' |- |[[Kh-25|Kh-25M]]<br>[[Kh-25|Kh-25MT]]<br>[[Kh-25|Kh-25MP]] |[[File:Kh-25ML.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>ანტი-რადიაციული ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |[[Kh-29|Kh-29L]]<br>[[Kh-29|Kh-29T]] |[[File:Kh-29L (1).jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} |ლაზერული დამიზნების, ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი<br>TV დამიზნების ჰაერი-მიწა ტიპის რეაქტიული ჭურვი. |- |- | colspan="4" style="background:#eec;"|'''რაკეტები'''<ref name="globalsecurity.org"/> |- |[[S-5 rocket|S-5M]] |[[Image:S-5M 57 mm rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 57&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-8 rocket|S-8]] |[[Image:S-8 KOM 80 mm rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 80&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-13 rocket|S-13]] |[[Image:Блоки Б-13Л на Су-30МК.png|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 122&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-24 rocket|S-24]] |[[Image:S24B maks2009.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 240&nbsp;მმ რაკეტა. |- |[[S-25 rocket|S-25]] |[[File:S-25 rocket.jpg|150px]] | {{დროშანიშანი|სსრკ}} | 340&nbsp;მმ რაკეტა. |- |} == საჰაერო თავდაცვის სისტემები == ===საზენიტო არტილერია=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- | [[ZU-23-2]] |[[File:Zu-23 30 M1-3 - InnovationDay2013part1-40.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}}<br>{{დროშა|ბულგარეთი}} | 200 | გამოიყენება მტ-ლბ ჯავშანტრანსპორტიორებზე, მაღალი განმავლობის ავტომობილებზე და სხვა პლათფორმებზე. გამოიყენება როგორც საარტილერიო, ისევე ქვეით ბრიგადებში. |- | [[ZSU-23-4]] |[[File:ZSU-23-4 Shilka 01.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} | 20<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> | |- | [[57 mm AZP S-60]] |[[Image:S-60-57mm-hatzerim-1.jpg|150px]] | {{დროშა|სსრკ}} |[http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html 15] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |date=2015-04-15 }} | მცირე რაოდენობა გამოიყენება საარტილერიო ბრიგადებში. |- |} ===საზენიტო-სარაკეტო სისტემები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;" |იარაღის სახელი ! style="text-align: left;" |სურათი ! style="text-align: left;" |წარმოშობა ! style="text-align: left;" |რაოდენობა ! style="text-align: left;" |შენიშვნა |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |შორი მანძილის საჰაერო თავდაცვა |- |[[Buk-M1]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:Engineering_Technologies_2010_Part1_0045_copy.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|უკრაინა}} |15<ref>{{Cite web |url=http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |title="Georgia Georgian army land ground armed forces military equipment armoured armored vehicle UK" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150415001925/http://www.armyrecognition.com/georgia_georgian_army_land_ground_forces_uk/georgia_georgian_army_land_ground_armed_forces_military_equipment_armoured_armored_vehicle_uk.html |archivedate=2015-04-15 }}</ref> |მანძილი 30-50 კმ, 96 9M38 რაკეტა მოწოდებული იქნა 2007-2008 წლებში [[უკრაინა|უკრაინიდან]]. <ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |მრავალფუნქციური საჰაერო თავდაცვის აპარატები |- |[[SPYDER]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:SPYDER.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|ისრაელი}} |უცნობია |მანძილი 15-35 კმ, 75 პითონ-5 რაკეტა მოწოდებული იქნა [[ისრაელი|ისრაელიდან]] 2008 წელს.<ref>{{Cite web |url=http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |title="Trade Registers" |accessdate=2014-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100414022558/http://armstrade.sipri.org/armstrade/page/trade_register.php |archivedate=2010-04-14 }}</ref> |- ! colspan="7" style="align: center; background: lavender;" |მოკლე მანძილის საჰაერო თავდაცვის სისტემები |- |[[Mistral]] |[[ფაილი:54RA-IMG_9142.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|საფრანგეთი}} |უცნობია |მანძილი 6 კმ, შეიარაღებაში მიღებული იქნა 2018 წელს.<ref>[https://1tv.ge/en/news/french-air-defense-systems-already-georgia/ "French air defense systems are already in Georgia"]</ref> |- |[[Osa-AKM]] |[[ფაილი:Bulgarian_SA-8.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|უკრაინა}}{{დროშა|ბულგარეთი}} |18<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |მანძილი 15 კმ. |- |} ===ხელით გადასატანი საზენიტო სარაკეტო კომპლექსები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- |[[9კ32 სტრელა-2]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-7.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 4კმ. |- |[[9კ34 სტრელა-3]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-14 missile and launch tube.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 4,1კმ. |- |[[9კ38 იგლა]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:SA-16 launcher and missile.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} |უცნობია |მანძილი 5,2კმ. |- |[[Grom]]<ref>The Military Balance 2016,p.394</ref> |[[File:PZR-Grom-02.jpg|150px]] |{{დროშა|პოლონეთი}} |24 |30 გამშვები და 100 რაკეტა იქნა ნაყიდი, გარკვეული რაოდენობა დაკარგული იქნა 2008 წელს. |- |[[FIM-92 Stinger]]<ref>''Military Balance 2022''. IISS. 2022. p. 188.</ref> |[[ფაილი:1-7 repels enemy assault at Lava Training Area 140203-M-OM885-094.jpg|150x150პქ]] |{{დროშა|აშშ}} |უცნობია | |} ===ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის დანადგარები=== {| class="wikitable" ! style="text-align: left;"|იარაღის სახელი ! style="text-align: left;"|სურათი ! style="text-align: left;"|წარმოშობა ! style="text-align: left;"|რაოდენობა ! style="text-align: left;"|შენიშვნა |- |[[Grouund Master 400]]<ref>https://www.latribune.fr/entreprises-finance/industrie/aeronautique-defense/armement-la-france-fait-une-belle-percee-en-georgie-492729.html</ref> |[[File:Ground Master 403 (KEVA2010) Kokonaisturvallisuus 2015 01.JPG|150px]] |{{დროშა|საფრანგეთი}} |უცნობია | აქტიური ელექტრონული სკანირების დიდი მანძილის რადარი. |- | [[Kolchuga passive sensor]]<ref>https://zn.ua/POLITICS/ukrspetseksport_voenno-tehnicheskoe_sotrudnichestvo_s_gruziey_osuschestvlyaetsya_legalno.html</ref><ref>https://lenta.ru/news/2008/12/11/weapon/</ref> |[[Image:Kolchuga-passive-sensor maks2009.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | 4 | ელექტრონული საბრძოლო მხარდაჭერის რადარი. |- | [[P-18 radar]] |[[Image:P-18 radar on Ural-4320 & Ural-375D trucks.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | დიდი მანძილის რადარი, გამოირჩევა მაღალი სიხშირით. |- | 36D6-M | [[File:ST-68U radar.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | უცნობია | დიდი მანძილის რადარი. |- | ST-68U(19zh6) | [[File:ST68U Altensalzwedel.jpg|150px]] | {{დროშა|უკრაინა}} | უცნობია | ძალიან მაღალი სიხშირის რადარი. |- | 1L117 | [[File:P-37 in the Technical museum Togliatti.jpg|150px]] |{{დროშა|სსრკ}} | უცნობია | ადრეული გაფრთხილების რადარი. |- |} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} [[კატეგორია:საქართველოს შეიარაღებული ძალები|საქართველო]] [[კატეგორია:საბრძოლო მანქანები]] cco3q6htx2zx53u3jc2qmy3x73he3ya კვიპროსის დროშა 0 284076 5420780 4933499 2026-06-25T10:18:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420780 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დროშა |სახელი = კვიპროსის დროშა |სუბიექტი = [[კვიპროსი]] |რაიონი = |რეგიონი = |ქვეყანა = |ფაილი = Flag of Cyprus.svg|frameless|ცენტრი |წარწერა = |მიღებულია = [[1960|1960 წლის]] [[16 აგვისტო]] (თავდაპირველი ვარიანტი)<br />[[1960|1960 წლის]] [[20 აგვისტო]] (რედაქტირებული ვარიანტი) |გაუქმებულია = |დადგენილია2 = |ძალა_დაკარგა = |პროპორცია = 3:5 |ავტორები = |ავტორი = |იდეა = |პროექტი = |დამუშავება = |მხატვარი = |დიზაინი = თეთრ მართკუთხა ქსოვილზე გამოსახულია [[კვიპროსი]]ს ნარინჯისფერი გამოსახულება, მის ქვეშ კი ზეთისხილის ორი მწვანე რტოა. |კონსულტანტი = |სიმბოლიკა = |ფაილი2 = Flag of Cyprus (1960).svg|frameless|ცენტრი |წარწერა2 = [[1960|1960 წლის]] [[6 აპრილი]]დან [[1960|1960 წლის]] [[16 აგვისტო]]მდე |პროპორცია2 = |ავტორი2 = |ფაილი3 = |წარწერა3 = |ფაილი4 = |წარწერა4 = |ფაილი5 = |წარწერა5 = |ფაილი6 = |წარწერა6 = |ფაილი7 = |წარწერა7 = }} '''კვიპროსის დროშა''' ([[ბერძნული ენა|ბერძნ.]] Σημαία της Κύπρου; [[თურქული ენა|თურქ.]] Kıbrıs bayrağı) — [[კვიპროსი]]ს სახელმწიფო სიმბოლო [[კვიპროსის გერბი|გერბსა]] და [[კვიპროსის ჰიმნი|ჰიმნთან]] ერთად. გამოიყენება 1960 წლის 16 აგვისტოდან, მას შემდეგ, რაც კვიპროსი დამოუკიდებელი სახელმწიფო გახდა. დროშის ავტორია კვიპროსელი თურქი [[ისმეთ გიუნეი|ისმეთ გუნეი]]. დროშაზე გამოსახულია კუნძულის სპილენძისფერი (კვიპროსში არსებული სპილენძის საბადოების აღსანიშნავად. სავარაუდოდ, სწორედ სპილენძის ლათინური სახელწოდებიდან მომდინარეობს კუნძულის სახელი) რუკა თეთრ (მშვიდობის სიმბოლო) ფონზე, მის ქვეშ კი [[ზეთისხილი]]ს ორი რტო (ასევე მშვიდობის სიმბოლო). სავარაუდოდ, ზეთისხილის რტოები აღნიშნავს მშვიდობას ბერძნებსა და თურქებს შორის. დროშის ნეიტრალური და მშვიდობიანი ფერები და სიმბოლოები შეგნებულადაა არჩეული და ეს დაპირისპირებულ კვიპროსელ ბერძნებსა და თურქებს შორის ჰარმონიული ურთიერთობის დამყარების სურვილს გამოხატავს. == იხილეთ აგრეთვე == * [[კვიპროსის გერბი]] * [[კვიპროსის ჰიმნი]] == რესურსები ინტერნეტში == * [http://www.cyprusflag.net კვიპროსის დროშები] * [http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/0/e4ddfb907c009ee4c2257023002c4fe4?OpenDocument&ExpandSection=1 Cyprus Flag and Emblem]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121018212944/http://www.cyprus.gov.cy/portal/portal.nsf/0/e4ddfb907c009ee4c2257023002c4fe4?OpenDocument&ExpandSection=1 |date=2012-10-18 }} - კვიპროსის მთავრობის ვებ პორტალი. * [https://flagspot.net/flags/cy.html კვიპროსის დროშა] {{აზია თემატურად|დროშა|ფერი=კვიპროსი|[[აზიის დროშები]]}} {{ევროპა თემატურად|დროშა|ფერი=კვიპროსი|[[ევროპის დროშები]]}} [[კატეგორია:კვიპროსის ეროვნული სიმბოლოები]] [[კატეგორია:მსოფლიოს ქვეყნების დროშები]] [[კატეგორია:დროშები ანბანის მიხედვით]] thch19360w0wbm21pzkg451x57lpcvy კერი კინგი 0 304649 5420715 4908435 2026-06-25T08:41:33Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420715 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი |სახელი = კერი კინგი |სურათი = Kerry King Kiev 04.JPG |სათაური = |სურათისზომა = |color = |ფონი = non_vocal_instrumentalist |ნამდვილისახელი = '''კერი რეი კინგი''' |მეტსახელი = |დაიბადა = [[3 ივნისი]], [[1964]], [[კალიფორნია]] {{flag|აშშ}} |მეუღლე = სანდრა არაია |შვილ(ები)ი = |ინსტრუმენტი = [[გიტარა]] |ჟანრი = [[თრეშ მეტალი]] |საქმიანობა = კომპოზიტორი<br>მუსიკოსი |აქტიურობის წლები = 1981–დღემდე |ლეიბლი = [[American]], [[Def Jam]], [[Metal Blade]], [[Nuclear Blast]] |ასოციაციები = [[სლეიერი]], [[Megadeth]], [[Witchery]] [[Sum 41]] [[მერლინ მენსონი]] }} '''კერი რეი კინგი''' ({{lang-en|Kerry Ray King}}; დ. [[3 ივნისი]], [[1964]]) — ამერიკელი მუსიკოსი. სახელი გაითქვა როგორც [[თრეშ მეტალი|თრეშ მეტალ]] ჯგუფ [[სლეიერი]]ს გიტარისტი. კინგმა ჯგუფი [[ჯეფ ჰანემანთან]] ერთად შექმნა და 1981 წლიდან მისი წევრია. ==ბიოგრაფია== კინგი ავიაინჟინერის და ტელეფონის კომპანიის თანამშრომლის ოჯახში დაიბადა, მან დაასრულა [[უორენის სკოლა]] კალიფორნიაში და კალვანოს მუსიკალურ ცენტრში დაიწყო გიტარის სწავლა. სწორედ ამ წლებში ერთ-ერთ მოსმენაზე გაიცნო [[ჯეფ ჰანემანი]] რომელთანაც ერთად ჯგუფში მოხვდა, ისინი [[Iron Maiden]]-ის და [[Judas Priest]]-ის სიმღერებს უკრავდნენ და რამდენიმე რეპეტიციის შემდეგ საკუთარი ჯგუფის შექმნა გადაწყვიტეს. ==დაკვრის სტილი და გავლენის სფეროები== კინგს პირველი შეხება გიტარასთნ ბავშვობაში ჰქონდა, კინგის ადრინდელ ნაშრომებს სლეიერთან ერთად, როგორებიცაა [[Reign In Blood]] და [[Hell Awaits]] კრიტიკოსები ახასიათებდნენ როგორც „გიჟურ რიფებს რომლებიც ზუსტად გადმოსცემენ იმ ძალადობის მსხვერპლთა ტირილის ხმებს რომლებზეც სლეიერი წერს“, Allmusic-ის ჟურნალისტი სთივ ჰიუი კი კინგის და ჰანემანის სოლოებს აღწერს როგორც „გიჟურად ქაოტური“. კინგის ახალგაზრდობის ინტერვიუებში იგი მის საყვარელ ჯგუფებად [[ვენომი|ვენომს]]-ს, [[Black Sabbath]]-ს, [[Judas Priest]]-ს, [[Iron Maiden]]-ს და [[Deep Purple]]-ს ასახელებს, ამ ხუთეულში კი როგორც თვითონ აცხადებს ყველაზე დიდი გავლენა [[Judas Priest]]მა იქონია, ხოლო მის საყვარელ გიტარისტებად რომლებმაც მასზე გავლენა მოახდინეს [[რიჩი ბლექმორი|რიჩი ბლექმორს]], [[ედი ვან ჰალენი|ედი ვან ჰალენს]] და [[თედ ნაგენტი|თედ ნაგენტს]] ასახელებს. ==პირადი ცხოვრება== კერი ამჟამად არის დაქორწინებული აიეშა კინგზე,მას ჰყავდა პირველი ცოლიც რომლისგანაც შეეძინა გოგონა შაიან კიმბერლი კინგი. 2006 წლის ინტერვიუში კინგმა თავისი ანტი-რელიგიური მოსაზრებები დააფიქსირა : „არ ვცხოვრობ რამე ფილოსოფიით, ჩემი მთავარი წესი კი ისაა, რომ ავუნჯანყდე ამ ერთ აზრს რომელიც ხალხს ამონებს და რელიგია ჰქვია, მე არ მჯერა იმის რასაც ვერ ვხედავ და ვერც ვერავინ მაჩვენებს“. ==აღჭურვილობა== {{col-begin}} {{col-2}} {| class="wikitable" style="font-size:96%; text-align:center; margin: 6px;" |-{{Unicode}} ! style="background:#dde;"|ბრენდი ! style="background:#dde;"|სახელი ! style="background:#dde;"|Ref |- | style="background:LightGrey;" colspan="2"|'''გიტარები''' || rowspan="20" |<ref name="KingUltimateGuitar">{{cite web| title = Slayer's Kerry King: The Art Of Writing Songs That Nobody Else Can Write | author = atera, Joe| publisher = UltimateGuitar.com| date = August 4, 2006| url =http://www.ultimate-guitar.com/news/interviews/slayers_kerry_king_the_art_of_writing_songs_that_nobody_else_can_write.html?200608041041 | accessdate = 2007-02-22 }}</ref><br><ref name="wpb notes">{{cite AV media notes |title="World Painted Blood" |others=[[Slayer]] |year=2009 |type=Compact Disc |publisher=[[American Recordings (US)|American]], [[Sony Music Entertainment|Sony Music]] }}</ref><br><ref>{{cite book|last=Mangum|first=Eric|title=DOD Presents 100 Superstar Guitar Sounds on a Stompbox Budget|year=1995|publisher=Cherry Lane Music|isbn=1-57560-342-X|page=40}}</ref> |- |[[B.C. Rich]] [[KKV guitar|KKV]] || Signature V |- |B.C. Rich KKW || "Metal Master Warlock" |- |B.C. Rich KKV || "Speed V Handcrafted G2" |- |B.C. Rich KKV || "Beast V N.T." |- |B.C. Rich KKW || "Wartribe" 7 string |- | style="background:LightGrey;" colspan="2"|'''გამაძლიერებლები''' |- |Marshall || JCM-800 2203KK <small>(Signature Model)(x3)</small> |- |Marshall || Mode Four 4x12 Cabinets <small>(x6)</small> |- | style="background:LightGrey;" colspan="2"|'''ეფექტები''' |- |[[Boss Corporation|Boss]] || GE-7 Graphic EQ |- |Boss || TU-2 Chromatic Tuner |- |[[Dunlop Manufacturing|Dunlop]] || DCR-1SR Crybaby Rack Wah |- |Dunlop || KFKQZ1 Q-Zone Pedal <small>(signature model)</small> |- |[[MXR]] || 10 Band EQ Pedal <small>(signature model)</small> |- |[[Shure]] || UHF Wireless System |- |Voodoo Lab Ground Control || Pro floorboard |- |[[Eventide, Inc|Eventide]] || H3000S Harmonizer |- |MXR || Smart Gate Pro |- |Radial Tonebone Trimode || Classic Tube Distortion |} {{col-2}} {| class="wikitable" style="font-size:96%; text-align:center; margin: 6px;" |-{{Unicode}} ! style="background:#dde;"|სახელი ! style="background:#dde;"|Ref |- | style="background:LightGrey;" |'''აქსესუარები'''|| rowspan="10" |<ref name="KingUltimateGuitar"/><br><ref name="wpb notes"/> |- |[[Jim Dunlop]] Signature Strings |- |[[Monster Cable]] |- |MM გიტარის მედიატორები |- |[[Kahler Tremolo System]] <small>(model 2315)</small> |- |Dragon - ის გიტარის ჩიხოლები |- |[[EMG 81]] (bridge) <small>(only for 6-string)</small> |- |[[EMG 85]] (neck) <small>(only for 6-string)</small> |- |EMG SA (neck) <small>(Used for 6-strings equipped with Fernandes Sustainer)</small> |- |[[Fernandes]] FSK-401 Sustainer (neck) <small>(Seated next to EMG S)</small> |- |Fernandes FSK-101 Sustainer (Neck) <Small> (For 6-string when neck pickup isn't needed)</small> |- |EMG 81-7 (bridge) <small>(only for 7-string)</small> |- |EMG 707 (neck) <small>(only for 7-string)</small> |} {{col-end}} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.guitargeek.com/slayer-kerry-king-2002-guitar-rig-and-gear-setup-diagram/ King's 2002 Slayer Guitar Rig]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121231174237/http://www.guitargeek.com/slayer-kerry-king-2002-guitar-rig-and-gear-setup-diagram/ |date=2012-12-31 }}. GuitarGeek.com ==სქოლიო== {{სქოლიო}}{{ავტორიტეტული წყაროები}} {{DEFAULTSORT:კინგი, კერი}} [[კატეგორია:ამერიკელი მუსიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 3 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1964]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 8a77gi7oyopqfmkpilrkhnlarwcy63r კეშას დისკოგრაფია 0 316221 5420745 4723111 2026-06-25T09:28:14Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420745 wikitext text/x-wiki {{ვიკი}} {{ინფოდაფა შემსრულებლის დისკოგრაფია |შემსრულებელი = [[კეშა]]ს |ლოგო = |სურათი =Kesha Today Show Kneeling.jpg |სურათის ზომა = 200px | სათაური = [[კეშა]] ამერიკულ ტელე შოუ "Today"-ში |სტუდიური = 2 |ბმული სტუდიურებზე = სტუდიური ალბომები |კრებულები = 1 |კრებულებზე ბმული = კრებულები |EP = 2 |EP-ზე ბმული = EP ალბომები |სინგლები = 13 |ბმული სინგლებზე = სინგლები }} ამერიკელი პოპ-მომღერალ '''კეშას დისკოგრაფია''' შედგება ორი სტუდიური ალბომისგან, ერთი კრებული ალბომისგან, ორი EP დისკისგან, ცამეტი სინგლისგან და სამი პრომო სინგლისგან. 2014 წლის მაისისთვის კეშას გაყიდული აქვს 35 მილიონი დისკი ამერიკის შეერთებულ შტატებში და 59 მილიონი დისკი მსოფლიოს მასშტაბით.<ref name=Zap2It>{{cite web|last=Bibel|first=Sara|title=Josh Groban to Host With Brad Paisley, Kesha & Ludacris as the Panel of Experts on ABC's 'Rising Star'|url=http://tvbythenumbers.zap2it.com/2014/05/16/josh-groban-to-host-with-brad-paisley-kesha-ludacris-as-the-panel-of-experts-on-abcs-rising-star/265092/|work=Zap 2 It|date=May 16, 2014|accessdate=May 18, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140520143824/http://tvbythenumbers.zap2it.com/2014/05/16/josh-groban-to-host-with-brad-paisley-kesha-ludacris-as-the-panel-of-experts-on-abcs-rising-star/265092/|archivedate=მაისი 20, 2014}}</ref> კეშას საერთაშორისო დებიუტი შედგა 2009 წელს, რეპერ ფლოუ რაიდთან ჩაწერილი სინგლის, "Right Round" შემდეგ, რომელმაც [[ბილბორდის ცხელი ასეული|ბილბორდის ცხელ ასეულსა]] და ხუთი სხვა ქვეყნის ჩარტებში პირველი ადგილი დაიკავა.<ref name="Biography">{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/959321/keha-the-billboard-cover-story|title=Kesha: The Billboard Cover Story|author=Werde, Bill|date=2010-02-19|work=Billboard|publisher=[[Prometheus Global Media]]|accessdate=2010-08-31}}</ref> კეშას სადებიუტო ალბომი, [[Animal (კეშას ალბომი)|Animal]] 2010 წლის იანვარში გამოვიდა და გამოსვლის პირველივე კვირას მოექცა [[ბილბორდ 200|Billboard 200]]-ის სათავეში,<ref>{{cite news|url=http://www.billboard.com/articles/news/959758/keha-ends-boyles-dream-with-no-1-debut-on-billboard-200|title= Ke$ha Ends Boyle's 'Dream' With No. 1 Debut On Billboard 200|last=Caulfield |first=Keith|date=2010-01-13|work=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|publisher=Prometheus Global Media|accessdate=2010-01-19}}</ref> ასევე წამყვანი პოზიცია დაიკავა ამერიკულ და კანადურ ჩარტებში. ალბომის წამყვანი სინგლი, "[[Tik Tok]]" გამოვიდა 2009 წლის აგვისტოში და პირველი ადგილი აიღო 11 ქვეყნის ჩარტებში, ასევე 9 კვირის განმავლობაში იყო ბილბორდის ცხელი ასეულის სათავეში. სინგლის გამოსვლიდან მსოფლიოს მასშტაბით გაყიდულია მისი 15 მილიონი ასლი, რითაც ის გახდა ყველა დროის ყველაზე გაყიდვადი ციფრული სინგლი.<ref name="TikTokSales">{{cite web|title=Ke$ha, The Black Eyed Peas and Adele Top the Charts for Most Revenue Made via Digital Downloads in Over a Decade|url=http://www.sys-con.com/node/3045164|work=Sys-con Media|publisher=Ulitzer|accessdate=November 13, 2014|archive-date=ივლისი 15, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715114811/http://www.sys-con.com/node/3045164}}</ref> შემდეგ გამოვიდა სინგლები "[[Blah Blah Blah]]", "[[Your Love Is My Drug]]" და "[[Take It Off]]". ალბომის კომერციული წარმატებიდან გამომდინარე, გადაწყვიტეს შეექმნათ მისი დელუქს ვერსია, სახელად [[Cannibal]], რომელიც, საბოლოო ჯამში გამოიცა როგორც EP დისკი, 2010 წლის ნოემბერში. მისი წამყვანი სინგლი, "[[We R Who We R]]" მოხვდა ათი ქვეყნის ტოპ ათეულში, მათ შორის, პირველი ადგილი დაიკავა ამერიკის შეერთებულ შტატებში, ავსტრალიასა და დიდ ბრიტანეთში. ალბომის მეორე სინგლი, "[[Blow]]", რომელიც 2011 წლის თებერვალში გამოვიდა ასევე მოხვდა რამდენიმე ქვეყნის ტოპ ათეულში. კეშამ თავისი მეორე სტუდიური ალბომი, [[Warrior]] გამოუშვა 2012 წლის დეკემბერში. ალბომის პირველმა სინგლმა, "[[Die Young]]" დაიკავა მეორე პოზიცია აშშ-ში და მოხვდა თერთმეტი სხვა ქვეყნის ტოპ ათეულში. ალბომის შემდეგი ორი სინგლი, "[[C'Mon]]" და "[[Crazy Kids]]" კომერციული თვალსაზრისით, წარუმატებელი აღმოჩნდა. 2013 წლის ოქტომბერში ამერიკელმა რეპერმა, [[Pitbull (მომღერალი)|Pitbull]]-მა კეშასთან ჩაწერა დუეტი, სახელად "[[Timber]]", რომელმაც პირველი ადგილი დაიკავა დიდ ბრიტანეთში, კანადასა და აშშ-ში, ასევე მოხვდა სხვადასხვა ქვეყნის ტოპ ხუთეულებში. == ალბომები == === სტუდიური ალბომები === {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" border="1" ! scope="col" rowspan="2" style="width:10em;" | სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" style="width:25em;" | დეტალები ! scope="col" colspan="10" | ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" style="width:10em;" | გაყიდვები ! scope="col" rowspan="2" style="width:13em;" | სერტიფიკაცია |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard 200|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[ARIA Charts|AUS]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Ö3 Austria Top 40|AUT]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Ultratop 50|BEL<br />(FL)]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Canadian Albums Chart|CAN]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Media Control Charts|GER]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Irish Albums Chart|IRE]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Official New Zealand Music Chart|NZ]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Swiss Hitparade|SWI]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[UK Albums Chart|UK]] |- ! scope="row"| ''[[Animal]]'' | * გამოშვების თარიღი: 5 იანვარი, 2010 * ლეიბელი: [[RCA Records|RCA]] * ფორმატი: [[CD]], [[ციფრული ჩამოტვირთვა]], [[LP]] | 1 || 4 || 4 || 32 || 1 || 7 || 8 || 6 || 3 || 8 | * მსოფლიოში: 2,500,000<ref>{{cite press release | url=http://www.rcarecords.com/news/keha-release-sleazy-remix-20-get-sleazier | title=Ke$ha To Release "Sleazy Remix 2.0 Get Sleazier" | publisher=[[RCA Records]] | date=December 7, 2011 | accessdate=August 7, 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150909130057/http://www.rcarecords.com/news/keha-release-sleazy-remix-20-get-sleazier | archivedate=სექტემბერი 9, 2015 }}</ref> * აშშ: 1,423,000<ref name=AnimalUSsales>{{cite web|last=Trent|first=Trini|title=Top-Selling Albums of the 2010-2019 Decade (So Far)|url=http://thelavalizard.com/2013/07/top-selling-albums-of-the-2010-2019-decade-so-far/|work=The Lava Lizard|date=July 27, 2013|accessdate=January 24, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130731200241/http://thelavalizard.com/2013/07/top-selling-albums-of-the-2010-2019-decade-so-far/|archivedate=ივლისი 31, 2013}}</ref> | * [[Recording Industry Association of America|US]]: პლატინის<ref name="RIAA">{{cite web | url=http://riaa.com/goldandplatinumdata.php?artist=%22Ke$ha%22 | title=Gold & Platinum: Ke$ha | publisher=[[Recording Industry Association of America]] | accessdate=December 30, 2012 }}{{Dead link|date=აგვისტო 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> * [[Australian Recording Industry Association|ARIA]]: 2× პლატინის<ref>{{cite web | url=http://www.aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.aupageshttpwww.aria.com.aupageshttpwww.aria.com.auALBUMaccreds2011.htm | title=ARIA Charts – Accreditations – 2011 Albums | publisher=[[Australian Recording Industry Association]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * [[British Phonographic Industry|BPI]]: ოქრო<ref name="BPI">{{cite web | url=http://www.bpi.co.uk/certified-awards/search.aspx | title=Certified Awards | publisher=[[British Phonographic Industry]] | accessdate=September 5, 2013 | format=enter "Kesha" into the "Keywords" box, then select "Search" | archiveurl=https://web.archive.org/web/20170801142929/http://www.bpi.co.uk/certified-awards/Search.aspx | archivedate=აგვისტო 1, 2017 }}</ref> * [[Bundesverband Musikindustrie|BVMI]]: ოქრო<ref name="BVMI">{{cite web | url=http://www.musikindustrie.de/gold_platin_datenbank/?action=suche&strTitel=&strInterpret=Ke$ha | title=Gold-/Platin-Datenbank: Ke$ha | publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]] | accessdate=December 30, 2012 | language=German}}</ref> * [[International Federation of the Phonographic Industry|IFPI]] AUT: ოქრო * [[Irish Recorded Music Association|IRMA]]: ოქრო<ref>{{cite web | url=http://www.irishcharts.ie/awards/gold10.htm | title=2010 Certification Awards – Gold | publisher=[[Irish Recorded Music Association]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * [[Music Canada|MC]]: 2× პლატინის<ref name="MC">{{cite web | url=http://musiccanada.com/gold-platinum/#!/gp_search=Kesha | title=Gold and Platinum Search (Ke$ha) | publisher=[[Music Canada]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * [[Recorded Music NZ|RMNZ]]: ოქრო<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1601| title=NZ Top 40 Albums Chart: 30 August 2010| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20140301203856/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1601| archivedate=1 მარტი 2014}}</ref> |- ! scope="row"| ''[[Warrior]]'' | * გამოშვების თარიღი: 4 დეკემბერი, 2012 * ლეიბელი: RCA, [[Kemosabe Records|Kemosabe]] * ფორმატი: CD, ციფრული ჩამოტვირთვა | 6 || 12 || 44 || 117 || 10 || 81 || 64 || 30 || 63 || 60 | * აშშ: 252,000<ref name=WarriorUSsales>{{cite web|last=Fekadu|first=Mesfin|title=Ke$ha Kardashian? Pop singer heads to reality land|url=http://www.denverpost.com/entertainment/ci_23095980/ke-ha-kardashian-pop-singer-heads-reality-land|work=Denver Post|date=April 24, 2013|accessdate=February 6, 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304080437/http://www.denverpost.com/entertainment/ci_23095980/ke-ha-kardashian-pop-singer-heads-reality-land|archivedate=მარტი 4, 2016}}</ref> | |- |} === კრებულები === {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" |- ! scope="col" rowspan="2" style="width:12em;"| სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" style="width:18em;"| დეტალები ! scope="col" colspan="2"| ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" style="width:11em;"| გაყიდვები |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[Billboard 200|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| [[ARIA Charts|AUS]] |- ! scope="row"| ''[[I Am the Dance Commander + I Command You to Dance: The Remix Album]]'' | * გამოშვების თარიღი: 22 მარტი, 2011 * ლეიბელი: RCA * ფორმატი: CD, ციფრული ჩამოტვირთვა | 36 || 46 | * აშშ: 14,000<ref name="RemixAlbumUSSales">{{cite web|last=Kaufman|first=Gil|title=Chris Brown Lands First Billboard 200 #1 Debut With F.A.M.E.|url=http://www.mtv.com/news/articles/1660950/chris-brown-billboard-fame.jhtml|work=MTV|accessdate=November 5, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121106223554/http://www.mtv.com/news/articles/1660950/chris-brown-billboard-fame.jhtml|archivedate=ნოემბერი 6, 2012}}</ref> |- |} === EP ალბომები === {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" |- ! scope="col" rowspan="2" style="width:12em;" | სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" style="width:18em;" | დეტალები ! scope="col" colspan="5" | ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" style="width:11em;" | გაყიდვები ! scope="col" rowspan="2" style="width:12em;" | სერტიფიკაცია |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard 200|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Ö3 Austria Top 40|AUT]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Canadian Albums Chart|CAN]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Irish Albums Chart|IRE]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Recorded Music NZ|NZ]] |- ! scope="row" | ''[[Cannibal]]'' | * გამოშვების თარიღი: 22 ნოემბერი, 2010 * ლეიბელი: RCA * ფორმატი: CD, ციფრული ჩამოტვირთვა | 15 || 67 || 14 || 17 || 22 | * US: 250,700<ref name=CannibalSalesUS>{{cite web|last=Langhorne|first=Cyrus|title=Sales Wrap: Nicki Minaj's Pink Frenzy Fizzles, Eminem Can't Recover Top 10, Bruno Mars Strikes Gold|url=http://www.sohh.com/2011/01/nicki_minaj_loses_a_few_steps_eminem_can.html|work=SOHH|date=January 19, 2011|accessdate=December 12, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110128084120/http://www.sohh.com/2011/01/nicki_minaj_loses_a_few_steps_eminem_can.html|archivedate=იანვარი 28, 2011}}</ref> | * RIAA: ოქრო<ref name="RIAA"/> * RMNZ: ოქრო<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1643| title=NZ Top 40 Albums Chart: 20 June 2011| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20140301205000/http://nztop40.co.nz/chart/albums?chart=1643| archivedate=1 მარტი 2014}}</ref> |- ! scope="row" | ''[[Deconstructed]]'' | * გამოშვების თარიღი: 5 თებერვალი, 2013 * ლეიბელი: RCA, Kemosabe * ფორმატი: CD, ციფრული ჩამოტვირთვა | — || — || — || — || — | | |- | colspan="15" style="font-size:90%" | "—" აღნიშნავს, რომ ალბომი ჩარტში არ მოხვედრილა. |} ==სინგლები== ===როგორც წამყვანი მომღერალი=== {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" border="1" ! scope="col" rowspan="2" style="width:20em;"| სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" style="width:1em;"| წელი ! scope="col" colspan="10"| ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" style="width:14em;"| სერტიფიკაცია ! scope="col" rowspan="2" style="width:8em;"| ალბომი |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard Hot 100|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[ARIA Charts|AUS]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Ö3 Austria Top 40|AUT]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Ultratop 50|BEL<br />(FL)]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Canadian Hot 100|CAN]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Media Control Charts|GER]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[ირლანდიის სინგლების ჩარტი|IRE]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Official New Zealand Music Chart|NZ]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Swiss Hitparade|SWI]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[UK Singles Chart|UK]] |- ! scope="row"| "[[Tik Tok]]" | 2009 | 1 || 1 || 1 || 4 || 1 || 1 || 3 || 1 || 1 || 4 | * [[Recording Industry Association of America|RIAA]]: 5× პლატინის<ref name="RIAA"/> * [[Australian Recording Industry Association|ARIA]]: 5× პლატინის<ref name="ARIAsin2010">{{cite web | url=http://www.aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.auaccreds2010.htm | title=ARIA Charts – Accreditations – 2010 Singles | publisher=[[Australian Recording Industry Association]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * [[Belgian Entertainment Association|BEA]]: პლატინის<ref name="BEAsin2011">{{cite web | url=http://www.ultratop.be/nl/certifications.asp?year=2011 | title=Goud en Platina Singles - 2011| publisher=Hung Medien | accessdate=December 30, 2013}}</ref> * [[British Phonographic Industry|BPI]]: პლატინის<ref name="BPI"/> * [[Bundesverband Musikindustrie|BVMI]]: 3× ოქრო<ref name="BVMI"/> * [[International Federation of the Phonographic Industry|IFPI]] AUT: პლატინის * IFPI SWI: პლატინის<ref name="SWIcert">{{cite web | url=http://swisscharts.com/search_certifications.asp?search=Ke$ha | title=The Official Swiss Charts and Music Community: Awards (Ke$ha) | publisher=Hung Medien | work=''swisscharts.com'' | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * [[Music Canada|MC]]: 7× პლატინის<ref name="MC"/> * [[Recorded Music NZ|RMNZ]]: 2× პლატინის<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1582| title=NZ Top 40 Singles Chart: 12 April 2010| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20131202225230/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1582| archivedate=2 დეკემბერი 2013}}</ref> | rowspan="4" | ''Animal'' |- ! scope="row" | "[[Blah Blah Blah]]"<br /><span style="font-size:85%;">(3OH!3-თან ერთად)</span> | rowspan="4" |2010 | 7 || 3 || 21 || 45 || 3 || 11 || 18 || 7 || 30 || 11 | * RIAA: პლატინის<ref name="RIAA"/> * ARIA: პლატინის<ref name="ARIAsin2010"/> * MC: 2× პლატინის<ref name="MC"/> |- ! scope="row" | "[[Your Love Is My Drug]]" | 4 || 3 || 12 || 27 || 6 || 19 || 10 || 15 || 34 || 13 | * RIAA: 2× პლატინის<ref name="RIAA"/> * ARIA: პლატინის<ref name="ARIAsin2010"/> * BPI: ვერცხლი<ref name="BPI"/> |- ! scope="row" | "[[Take It Off]]" | 8 || 5 || — || 22 || 8 || — || 12 || 11 || — || 15 | * RIAA: პლატინის<ref name="RIAA"/> * ARIA: 2× პლატინის<ref name="ARIAsin2010"/> * BPI: ვერცხლი<ref name="BPI"/> * RMNZ: ოქრო<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1608| title=NZ Top 40 Singles Chart: 18 October 2010| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20131202231151/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1608| archivedate=2 დეკემბერი 2013}}</ref> |- ! scope="row" | "[[We R Who We R]]" | 1 || 1 || 15 || 13 || 2 || 23 || 10 || 4 || 17 || 1 | * ARIA: 4× პლატინის<ref name="ARIAsin2011">{{cite web | url=http://www.aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.aupageshttpwww.aria.com.auSINGLEaccreds2011.htm | title=ARIA Charts – Accreditations – 2011 Singles | publisher=[[Australian Recording Industry Association]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> * BPI: ვერცხლი<ref name="BPI"/> * RMNZ: პლატინის<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1624| title=NZ Top 40 Singles Chart: 7 February 2011| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20130929075408/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1624| archivedate=29 სექტემბერი 2013}}</ref> | rowspan="2" | ''Cannibal'' |- ! scope="row" | "[[Blow]]" || 2011 | 7 || 10 || 22 || — || 12 || 39 || 28 || 8 || — || 32 | * ARIA: პლატინის<ref name="ARIAsin2011"/> * RMNZ: ოქრო<ref>{{cite web| url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1633| title=NZ Top 40 Singles Chart: 11 April 2011| publisher=[[Recorded Music NZ]]| accessdate=November 15, 2013| archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303212901/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1633| archivedate=3 მარტი 2016}}</ref> |- ! scope="row" | "[[Die Young]]" | 2012 | 2 || 3 || 4 || 19 || 4 || 20 || 14 || 9 || 23 || 7 | * ARIA: 3× პლატინის<ref name="ARIAsin2013">{{cite web | url=http://www.aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.aupagesaria-charts-accreditations-singles-2013.htm | title=ARIA Charts – Accreditations – 2013 Singles | publisher=[[Australian Recording Industry Association]] | accessdate=February 22, 2013}}</ref> * BPI: ვერცხლი<ref name="BPI"/> * BVMI: ოქრო<ref name="BVMI"/> * MC: პლატინის<ref name="MC"/> * RMNZ: პლატინის<ref>{{cite web | url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=2107 | title=NZ Top 40 Singles Chart: 31 December 2012 | publisher=[[Recorded Music NZ]] | accessdate=January 7, 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306113140/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=2107 | archivedate=6 მარტი 2016 }}</ref> | rowspan="3" | ''Warrior'' |- !scope="row"| "[[C'Mon]]" | rowspan="2" | 2013 | 27 || 19 || 64 || — || 16 || 79 || 33 || 22 || — || 70 | * ARIA: ოქრო<ref name="ARIAsin2013"/> |- !scope="row"| "[[Crazy Kids]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[will.i.am]]-თან ან [[Juicy J]]-თან ერთად)</span> | 40 || 32 || 58 || — || 47 || 56 || 14 || — || — || 27 | * ARIA: ოქრო<ref name="ARIAsin2013"/> |- | colspan="15" style="font-size:90%" | "—" აღნიშნავს, რომ სიმღერა ჩარტში არ მოხვედრილა. |} ===სინგლები სხვა შემსრულებლებთან ერთად=== {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" border="1" ! scope="col" rowspan="2" style="width:20em;"| სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2"| წელი ! scope="col" colspan="10"| ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" style="width:14em;"| სერტიფიკაცია ! scope="col" rowspan="2" style="width:8em;"| ალბომი |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard Hot 100|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[ARIA Charts|AUS]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Ö3 Austria Top 40|AUT]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Ultratop 50|BEL<br />(FL)]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Canadian Hot 100|CAN]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Media Control Charts|GER]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[ირლანდიის სინგლების ჩარტი|IRE]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Official New Zealand Music Chart|NZ]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Swiss Hitparade|SWI]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[UK Singles Chart|UK]] |- ! scope="row" | "[[Right Round]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[Flo Rida]] კეშასთან ერთად)</span> | 2009 | 1 || 1 || 2 || 2 || 1 || 4 || 1 || 2 || 2 || 1 | * RIAA: 5× პლატინის<ref>{{cite web | url=http://riaa.com/goldandplatinumdata.php?artist=%22Flo+Rida%22 | title=Gold & Platinum: Flo Rida | publisher=[[Recording Industry Association of America]] | accessdate=December 30, 2012 }}{{Dead link|date=აგვისტო 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> * ARIA: 3× პლატინის<ref name="ARIAsin2010"/> * BPI: ოქრო<ref name="BPI"/> * BVMI: პლატინის<ref>{{cite web | url=http://www.musikindustrie.de/gold_platin_datenbank/?action=suche&strTitel=&strInterpret=Flo%20Rida | title=Gold-/Platin-Datenbank: Flo Rida | publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]] | accessdate=December 30, 2012 | language=German}}</ref> * IFPI AUT: ოქრო * IFPI SWI: პლატინის<ref name="SWIcert"/> * MC: 4× პლატინის<ref>{{cite web | url=http://musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?sa=Flo+Rida | title=Gold and Platinum Search (Flo Rida) | publisher=[[Music Canada]] | accessdate=May 8, 2012}}</ref> * RMNZ: პლატინის<ref>{{cite web | url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1544 | title=NZ Top 40 Singles Chart: 20 July 2009 | publisher=[[Recorded Music NZ]] | accessdate=November 15, 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20140301204005/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=1544 | archivedate=1 მარტი 2014 }}</ref> | ''[[R.O.O.T.S.]]'' |- ! scope="row" | "[[Dirty Picture]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[Taio Cruz]] კეშასთან ერთად)</span> | rowspan="2" | 2010 | 96 || 16 || — || — || 49 || — || 10 || 11 || — || 6 | * ARIA: ოქრო<ref name="ARIAsin2010"/> * BPI: ვერცხლი<ref name="BPI"/> | ''[[Rokstarr]]'' |- ! scope="row" | "[[My First Kiss]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[3OH!3]] კეშასთან ერთად)</span> | 9 || 13 || 28 || — || 7 || 37 || 10 || 15 || — || 7 | * RIAA: ოქრო<ref>{{cite web | url=http://riaa.com/goldandplatinumdata.php?artist=%223OH!3%22 | title=Gold & Platinum: 3OH!3 | publisher=[[Recording Industry Association of America]] | accessdate=December 30, 2012 }}{{Dead link|date=სექტემბერი 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> * ARIA: პლატინის<ref name="ARIAsin2010"/> * MC: პლატინის<ref>{{cite web | url=http://musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?sa=3OH!3 | title=Gold and Platinum Search (3OH!3) | publisher=[[Music Canada]] | accessdate=December 30, 2012}}</ref> | ''[[Streets of Gold]]'' |- ! scope="row" | "[[Timber]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[Pitbull]] კეშასთან ერთად)</span> | 2013 | 1 || 4 || 1 || 4 || 1 || 1 || 2 || 3 || 3 || 1 | * ARIA: 5× პლატინის<ref name="ARIAsin2014">{{cite web | url=http://www.aria.com.au/pages/httpwww.aria.com.aupagesaria-charts-accreditations-singles-2014.htm | title=ARIA Charts - Accreditations - 2014 Singles | publisher=[[Australian Recording Industry Association]] | accessdate=February 10, 2014}}</ref> * BEA: ოქრო<ref name="BEAsin2014">{{cite web | url=http://www.ultratop.be/nl/certifications.asp?year=2014 | title=Goud en Platina - 2014 | publisher=Hung Medien | accessdate=January 31, 2014}}</ref> * BPI: პლატინის<ref name="BPI"/> * BVMI: 3× ოქრო<ref>{{cite web | url=http://www.musikindustrie.de/gold_platin_datenbank/?action=suche&strTitel=&strInterpret=Pitbull| title=Gold-/Platin-Datenbank: Pitbull | publisher=[[Bundesverband Musikindustrie]] | accessdate=January 3, 2014 | language=German}}</ref> * IFPI AUT: ოქრო * IFPI SWI: პლატინის<ref name="SWIcert"/> * MC: 7× პლატინის<ref>{{cite web | url=http://musiccanada.com/GPSearchResult.aspx?st=&ica=False&sa=Pitbull&sl=&smt=0&sat=-1&ssb=Artist| title=Gold Platinum Database| publisher=[[Music Canada]] | accessdate=November 15, 2013}}</ref> * RMNZ: 2× პლატინის<ref>{{cite web | url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=2432 | title=NZ Top 40 Singles Chart: 24 February 2014 | publisher=[[Recorded Music NZ]] | accessdate=March 1, 2013 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150918185659/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=2432 | archivedate=18 სექტემბერი 2015 }}</ref> |''[[Meltdown]]'' |- | colspan="14" style="font-size:90%" | "—" აღნიშნავს, რომ სიმღერა ჩარტში არ მოხვედრილა. |} ===პრომო სინგლები=== {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" border="1" ! scope="col" rowspan="2" style="width:18em;" | სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" | წელი ! scope="col" colspan="2" | ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" | ალბომი |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard Hot 100|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Canadian Hot 100|CAN]] |- ! scope="row" | "[[Sleazy (Kesha song)|Sleazy]]" | rowspan="2" | 2010 | 51 || 46 | rowspan="2" | ''Cannibal'' |- ! scope="row" | "Cannibal" | 77 || 62 |- ! scope="row" | "[[Sleazy Remix 2.0: Get Sleazier]]"<br /><span style="font-size:85%;">([[Lil Wayne]]-თან, [[Wiz Khalifa]]-თან, [[T.I.]]-თან და [[André 3000]]-თან ერთად)</span> | 2011 | 37 || 46 | ალბომის გარეშე |- | colspan="5" style="font-size:90%"| "—" აღნიშნავს, რომ სიმღერა ჩარტში არ მოხვედრილა. |} ==სხვა სიმღერები რომლებიც მოხვდნენ ჩარტში== {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" border="1" |- ! scope="col" rowspan="2" style="width:18em;" | სახელწოდება ! scope="col" rowspan="2" | წელი ! scope="col" colspan="2" | ჩარტები ! scope="col" rowspan="2" | ალბომი |- ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Billboard Hot 100|US]] ! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;" | [[Canadian Hot 100|CAN]] |- ! scope="row" | "Kiss n Tell" | rowspan="4" | 2010 | — || 91 | rowspan="2" | ''Animal'' |- ! scope="row" | "Animal" | — || — |- ! scope="row" | "Crazy Beautiful Life" | 93 || — | rowspan="2" | ''Cannibal'' |- ! scope="row" | "Grow a Pear" | — || — |- ! scope="row" | "Fuck Him He's a DJ" | 2011 | 97 || 75 | ''I Am the Dance Commander + I<br>Command You to Dance: The Remix Album'' |- ! scope="row" | "Thinking of You" | rowspan="2" | 2012 | — || — | rowspan="2" | ''Warrior'' |- ! scope="row" | "Warrior" | — || — |- | colspan="14" style="font-size:90%" | "—" აღნიშნავს, რომ სიმღერა ჩარტში არ მოხვედრილა. |} ==სხვა გამოჩენები== {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" ! scope="col" style="width:22em;"| სახელწოდება ! scope="col" | წელი ! scope="col" | სხვა არტისტ(ებ)ი ! scope="col" | ალბომი |- ! scope="row"| "Girls" | 2009 | [[Pitbull]] | ''[[Rebelution]]'' |- ! scope="row"| "Till the World Ends" (The Femme Fatale Remix) | rowspan="3"| 2011 | [[ბრიტნი სპირსი]], [[ნიკი მინაჟი]] | ალბომის გარეშე |- ! scope="row"| "What Baby Wants" | [[ელის კუპერი]] | ''[[Welcome 2 My Nightmare]]'' |- ! scope="row"| "Miami Nights" | [[Dirt Nasty]], [[Benji Hughes]] | ''Nasty As I Wanna Be'' |- ! scope="row"| "[[Don't Think Twice, It's All Right]]" | rowspan="2"| 2012 | {{n/a|none}} | ''[[Chimes of Freedom: Songs of Bob Dylan Honoring 50 Years of Amnesty International|Chimes of Freedom: Songs of Bob Dylan<br>Honoring 50 Years of Amnesty International]]'' |- ! scope="row"| "2012 (You Must Be Upgraded)" | [[The Flaming Lips]], [[Biz Markie]] | ''[[The Flaming Lips and Heady Fwends]]'' |- |} ==სქოლიო== {{reflist|3}} [[კატეგორია:პოპ-მუსიკის დისკოგრაფიები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მომღერლების დისკოგრაფიები]] 60ars5pwdap5nokuah9bmv7j5g9dorz კარლენ მკრტიჩიანი 0 316316 5420652 5280237 2026-06-25T00:43:51Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420652 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია | სახელი = კარლენ მკრტიჩიანი | სურათი = Мкртчян, Карлен.jpg | წარწერა = | სრული სახელი = კარლენ ვარდკესი მკრტიჩიანი | დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1988|11|25}} | დაბადების ადგილი = [[ერევანი]], {{დროშა|სომხეთი}} | სიმაღლე = 1.75 მ | პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] | მიმდინარე კლუბი = [[ანჟი მაჰაჩყალა (საფეხბურთო კლუბი)|ანჟი მაჰაჩყალა]] | ნომერი = 6 | წელი1 = 2006–2011 | კლუბი1 = პიუნიკი | მატჩი1 = 83 | გოლი1 = 10 | წელი2 = 2011-2014 | კლუბი2 = [[მეტალურგი დონეცკი (საფეხბურთო კლუბი)|მეტალურგი დონეცკი]] | მატჩი2 = 47 | გოლი2 = 0 | წელი3 = 2013-2014 | კლუბი3 = → [[ანჟი მაჰაჩყალა (საფეხბურთო კლუბი)|ანჟი]] ''(იჯარით)'' | მატჩი3 = 13 | გოლი3 = 0 | წელი4 = 2014-2015 | კლუბი4 = [[ტობოლი კოსტანაი (საფეხბურთო კლუბი)|ტობოლი კოსტანაი]] | მატჩი4 = 4 | გოლი4 = 0 | წელი5 = 2015- | კლუბი5 = [[ანჟი მაჰაჩყალა (საფეხბურთო კლუბი)|ანჟი მაჰაჩყალა]] | მატჩი5 = 0 | გოლი5 = 0 | ეროვნული წელი1 = 2008- | ეროვნული ნაკრები1 = [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთი]] | ეროვნული მატჩი1 = 41 | ეროვნული გოლი1 = 2 | კლუბი-განახლება = | ეროვნული ნაკრები-განახლება = }} '''კარლენ მკრტიჩიანი''' ({{lang-hy|Կառլեն Մկրտչյան}}; დ. [[25 ნოემბერი]], [[1988]]) — [[სომხები|სომეხი]] ფეხბურთელი. თამაშობს [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთის ნაკრებში]] და რუსეთის პრემიერლიგის კლუბ „ანჟიში“. ==კარიერა== კარლენმა კარიერა [[სომხეთი|სომხურ]] „პიუნიკში“ დაიწყო, ასევე თამაშობდა [[უკრაინა]]ში და [[ყაზახეთი|ყაზახეთში]]. 2013 წელს [[რუსეთი|რუსეთში]] გადაბარგდა და „ანჟისთან“ 3 წლიანი კონტრაქტი გააფორმა<ref>{{cite web|title=Карлен Мкртчян подписал контракт с Анжи|url=http://www.fc-anji.ru/news/ru/club_news/karlen_mkrtchjan_podpisal_kontrakt_s_anji260615/|website=http://www.fc-anji.ru/|publisher=Anzhi Makhachkala|accessdate=26 June 2015|language=Russian|date=26 June 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150627023134/http://www.fc-anji.ru/news/ru/club_news/karlen_mkrtchjan_podpisal_kontrakt_s_anji260615/|archivedate=27 ივნისი 2015}}</ref>. მკრტიჩიანი [[სომხეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|სომხეთის ნაკრებში]] 2008 წლიდან თამაშობს, მისი დებიუტი [[მალტის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|მალტის]] ნაკრებთან შედგა<ref>{{cite web|title=Karlen Mkrtchyan|url=http://armfootball.tripod.com/id291.html|publisher=armfootball.tripod.com|accessdate=26 March 2013|language=ru|archive-date=25 ოქტომბერი 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141025103948/http://armfootball.tripod.com/id291.html}}</ref>. პირველი გოლი კი 2012 წელს [[ლიტვის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ლიტვის]] წინააღმდეგ გაიტანა<ref>{{cite web|title=Armenia v Lithuania Match facts|url=http://www.guardian.co.uk/football/match/2012/nov/14/armenia-v-lithuania|publisher=guardian.co.uk|accessdate=26 March 2013}}</ref>. ==პირადი ცხოვრება== ნაკრებში პირველი გოლის შემდეგ მკრტიჩიანი უკრაინაში დაქორწინდა. მისი ცოლი კარლენის თანაგუნდელ [[გევორგ ხაზარიანი]]ს კლასელი იყო<ref>{{cite web|title=hy:Կառլեն Մկրտչյանն ամուսնացել է|url=http://sport.news.am/arm/news/15309/karlen-mkrtchyann-amusnacel-e.html|publisher=sport.news.am|accessdate=26 March 2013|language=hy}}</ref>. ==მიღწევები== ===პიუნიკი=== * სომხეთის პრემიერლიგა: 2007, 2008, 2009, 2010 * სომხეთის თასი: 2009, 2010 (მეორე ადგილი 2006) * სომხეთის სუპერთასი: 2007, 2008, 2010 (მეორე ადგილი 2006, 2009) ===დონეცკის მეტალურგი=== * უკრაინის თასი: 2011-2012(მეორე ადგილი) * უკრაინის სუპერთასი: 2012(მეორე ადგილი) ===ინდივიდუალური=== * წლის საუკეთესო სომეხი ფეხბურთელი: 2010 * დონეცკის მეტალურგის საუკეთესო უცხოელი ფეხბურთელი: 2012<ref>{{cite web|title=hy:Կառլեն Մկրտչյանը՝ «Մետալուրգի» լավագույն լեգեոնական|url=http://sport.news.am/arm/news/17023/karlen-mkrtchyany-metalurgi-lavaguyn-legeonakan.html|publisher=sport.news.am|accessdate=26 March 2013|language=hy}}</ref> ==სტატისტიკა== ===გოლები ნაკრებში=== {| class="wikitable" |- ! # !! თარიღი !! სტადიონი !! მოწინააღმდეგე !! ანგარიში !! შედეგი !! შეჯიბრის სახეობა |- | '''1''' || [[14 ნოემბერი]] [[2012]] || [[ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი]], [[ერევანი]] || {{fb|Lithuania}} || '''2'''–0 || 4–2<ref>{{cite web|title=Armenia vs Lithuania match report|url=http://www.uefa.com/friendlies/season=2014/matches/round=2000374/match=2010707/index.html|work=Uefa.com|publisher=UEFA|accessdate=2013-09-06}}</ref> || [[ამხანაგური მატჩი]] |- | '''2''' || [[6 სექტემბერი]] [[2013]] || [[ედენ არენა]], [[პრაღა]], [[ჩეხეთი]] || {{fb|Czech Republic}} || '''1'''–0 || 2–1<ref>{{cite web|title=Czech Rebublic vs Armenia match report|url=http://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/europe/matches/round=258374/match=300182213/index.html|work=Fifa.com|publisher=Fifa|accessdate=2013-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130906070434/http://www.fifa.com/worldcup/preliminaries/europe/matches/round=258374/match=300182213/index.html|archivedate=2013-09-06}}</ref> || [[2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის კვალიფიკაცია]] |} ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://ffa.am/am/teams/fcpyunik/players/karlenmkrtchyan/ Profile at FFA] * [http://armfootball.tripod.com/id291.html armfootball.tripod.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141025103948/http://armfootball.tripod.com/id291.html |date=2014-10-25 }} * [http://www.worldfootball.net/spieler_profil/karlen-mkrtchyan/ worldfootball.net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200622162916/https://www.worldfootball.net/player_summary/karlen-mkrtchyan/ |date=2020-06-22 }} * [http://www.footballdatabase.eu/football.joueurs.karlen.mkrtchyan.29890.en.html footballdatabase.eu] * [http://www.ffu.org.ua/ukr/tournaments/prof/80261 ffu.org.ua] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:მკრტიჩიანი, კარლენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1988]] [[კატეგორია:სომეხი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დონეცკის მეტალურგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მაჰაჩყალის ანჟის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დაბადებული 25 ნოემბერი]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ერევანში დაბადებულები]] me3l9ipdcw6xbesgpu8saqosghsemxo თარგის განხილვა:წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი 11 323284 5420787 2989354 2026-06-25T11:14:17Z ~2026-36889-75 184601 /* */ პასუხი 5420787 wikitext text/x-wiki თარგში არსებული სოფელი ბროწეულა რომელი სოფელია ?. თუ რკინიგზის სადგური იგულისხმება ?. აგრეთვე, ბროწეულა დასახლება ყოფილა გარდაბანში, მაგრამ აქ წყალტუბოზეა საუბარი. - [[User:Otogi|<span style="color:#0018A8; font-family:Neuropol"><b>OTOGI</b></span>]] <small><sup>[[User talk:Otogi|<span style="color:#0018A8">Messages</span>]]</sup></small> 19:16, 24 ოქტომბერი 2015 (UTC) :წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე არის რკინიგზის სადგური ბროწეულა.ის არ არის სოფელი. შედის წყალტუბოს მუნიციპალიტეტის მუხიანის ადმინისტრაციულ ერთეულში, როგორც სადგურ ბროწეულას დასახლება. [[სპეციალური:წვლილი/&#126;2026-36889-75|&#126;2026-36889-75]] ([[მომხმარებლის განხილვა:&#126;2026-36889-75|talk]]) 11:14, 25 ივნისი 2026 (UTC) eil1tiw2s7vi6usldbtt2omdx12vrve მომხმარებლის განხილვა:Mehman 3 329665 5420499 5420311 2026-06-24T14:33:44Z Mehman 75871 /* კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება */ პასუხი 5420499 wikitext text/x-wiki {{მომწერეთ}} {{აქ გიპასუხებთ}} {{არქივის დაფა|სურათი=[[სურათი:Archive information icon.png]]|დაფის-სიგანე=22em| *[[მომხმარებელი განხილვა:Mehman/არქივი 1|07.01.2016 - 27.01.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 2|27.01.2016 - 31.12.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 3|01.01.2017 - 31.12.2017]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 4|01.01.2018 - 31.12.2018]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 5|01.01.2019 - 31.12.2019]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 6|01.01.2020 - 31.12.2020]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 7|01.01.2021 - 31.12.2021]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 8|01.01.2022 - 31.12.2022]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 9|01.01.2023 - 31.12.2023]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 10|01.01.2024 - 31.12.2024]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 11|01.01.2025 - 31.12.2025]] }} == ახალი ბიოგრაფიული სტატიის შექმნა სანდო წყაროების საფუძველზე == გამარჯობა. დღეს წაიშალა სტატია „ანზორ თოთაძე“ სწრაფი წაშლის წესით. ვფიქრობ, რომ სტატია აკმაყოფილებს ენციკლოპედიურობის კრიტერიუმებს. პირი არის ცნობილი ქართველი მეცნიერი და ავტორი. სტატიაში გამოყენებული იყო სანდო წყაროები: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG) • WorldCat • აკადემიური გამოცემები ISBN-ებით გთხოვთ, მოხდეს სტატიის აღდგენა ან მომეცეს შესაძლებლობა გადავამუშავო შინაარსი. მადლობა. [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 17:01, 3 იანვარი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია არ აკმაყოფილებს [[ვპ:ბიო]]-ს და შესაბამისად ვერ აღვადგენთ. გაეცანით ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმებს. მადლობა, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 17:03, 3 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, ::მადლობა კომენტარისთვის. ::სტატიაზე ვმუშაობ და დავამატებ დამატებით აკადემიურ წყაროებს. ::გთხოვთ მითხრათ, კონკრეტულად რომელ ნაწილებს სჭირდება გადამუშავება. ::პატივისცემით, ::თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 18:33, 4 იანვარი 2026 (UTC) :::[[ვპ:ბიო]]-ს მიხედვით კონკრეტულად უნდა დაამტკიცოთ, თუ რატომაა პირი ენციკლოპედიური. მარტო პროფესორობა და აკადემიკოსობა არ კმარა. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:37, 4 იანვარი 2026 (UTC) ::::მადლობა განმარტებისთვის. ამ ეტაპზე ვაგროვებ დამატებით დამოუკიდებელ სანდო წყაროებს (პრესა/აკადემიური გამოცემები), რომლებიც ადასტურებს სუბიექტის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას. მათი დამატების შემდეგ განვაახლებ სტატიას. ::::პატივისცემით, თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 19:11, 4 იანვარი 2026 (UTC) სტატია ეხება ცნობილ ქართველ დემოგრაფს — ანზორ თოთაძეს, ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორს, პროფესორს. მისი მნიშვნელოვნობა დასტურდება მრავალ დამოუკიდებელ და სანდო წყაროში: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG): http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00009879/ • Georgian Encyclopedia: https://georgianencyclopedia.ge/ka/form/17455 • Google Books (მრავალი მონოგრაფია): https://www.google.ge/search?tbm=bks&q=inauthor:"ანზორ თოთაძე" • საერთაშორისო და ქართული მედია: Interpressnews, Sputnik Georgia, Ekho Kavkaza, NewsHub, Kvira.ge და სხვა. ავტორია ფუნდამენტური მონოგრაფიებისა: „საქართველოს მოსახლეობა“, „აფხაზეთის მოსახლეობა: ისტორია და თანამედროვეობა“, „ოსები საქართველოში: მითი და რეალობა“. მისი ნაშრომები დაცულია საქართველოსა და უცხოეთის ბიბლიოთეკებში და იგი რეგულარულად ციტირდება როგორც დემოგრაფიის ექსპერტი. ვფიქრობ, სტატია სრულად აკმაყოფილებს ვიკიპედიის მნიშვნელოვნობის კრიტერიუმებს. {{ხელმოუწერელი|თეოანზორი}} :თქვენ რომ ფიქრობთ, ეგ არაფერს არ ცვლის. წაიკითხეთ ზემოთ რაც მოგწერეთ. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:44, 4 იანვარი 2026 (UTC) == ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატიის წაშლაზე == [[მომხმარებელი:Giorgi.1772|Giorgi.1772]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi.1772|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Giorgi.1772|წვლილი]]) 03:38, 25 იანვარი 2026 (UTC) :და რა? — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 10:48, 25 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, რამდენიმე დღის წინ მოგწერეთ ამ სტატიის წაშლის თაობაზე, რატომღაც წერილის სახელი გამოქვეყნდა მხოლოდ და არა ტექსტი. ვფიქრობ, ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატია აუცილებლად უნდა არსებობდეს ქართულ ვიკიპედიაში, რადგან ოპტიკის და ოპტომეტრიის ძალიან საჭირო და ფუნდამენტური საკითხია. როგორც "ვიკიპედიამ" შემომთავაზა, სტატიის ნაწილ-ნაწილ დაწერას და ვაპირებდი, მაგრამ, შესავალი ნაწილის დაწერა რომ დავასრულე და უნდა გამეგრძელებინა, უკვე წაშლილი დამხვდა. მიზეზი, თუ სწორედ მახსოვს, მანქანური ან არასწორი თარგმანი იყო მითითებული. რადგან ქართულ ენაზე ძალიან მწირი ინფორმაციაა ბევრ და მათ შორის ამ სფეროშიც, რუსულიდან და ინგლისურიდან თარგმნა ყველაზე რეალური ვარიანტია. გადავთარგმნე, მაგრამ მანქანური თარგმანი ნამდვილად არ გამომიყენებია, წინააღმდეგ შემთხვევაში ამ ერთ აბზაცშიც კი მინიმუმ სამი დამახასიათებელი შეცდომა იქნებოდა: "ზერნიკეს პოლინომი" "ცერნიკეს მრავალწევრის" ნაცვლად, "ერთეულის დისკი" "ერთეულოვანი წრის" ნაცვლად, "ორთოგონალური" "მართობულის" ნაცვლად. ძალიან ბევრი რამ არის შესაჯერებელი ქართული ფიზიკა-მათემატიკური ტერმინების ზუსტად გამოყენების მხრივ, ასე, რომ ალბათ შემდეგი ნაწილ(ებ)ის საბოლოოდ შესაჯერებლად და წყაროთა მისათითებლად ალბათ გარკვეული დრო დამჭირდება, და თუ აღადგენთ ამ სტატიას, ალბათ უფრო გამიადვილდებოდა საიტზევე რედაქტირება და ნაწილ-ნაწილ შევსება, ვიდრე თავიდან დაწყება, ან უკვე ბოლოს დასრულებულის გამოქვეყნება. თან ამ თემით დაინტერესებული პირებისთვისაც უკეთესი იქნება ბოლომდე დასრულებისთვის დალოდება რომ არ მოუწევთ. [[სპეციალური:წვლილი/&#126;2026-85346-3|&#126;2026-85346-3]] ([[მომხმარებლის განხილვა:&#126;2026-85346-3|talk]]) 02:43, 8 თებერვალი 2026 (UTC) :::გამარჯობა. ამ შემთხვევაში გირჩევთ ჯერ სავარჯიშო გვერდი შექმნათ და იქ დაიწყოთ სტატიის თარგმნა და მერე გადაიტანოთ სახელთა ძირითად სივრცეში. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:16, 8 თებერვალი 2026 (UTC) == სტატიის შემოწმება == სალამი, ახლიდან დავწერე სტატია სადაც უფრო მეტად არის ენციკლოპედიური სტილი დაცული, გთხოვთ გადახედოთ და თუ რაიმე შენიშვნა გექნებათ, კვლავ შევასწორებ. მადლობა {{ხელმოუწერელი|Dzedzvia}} :მოგესალმებით. თქვენს სტატიას მარტო სტილი პრობლემა არ აქვს, არამედ, თქვენი სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობას]]. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 28 იანვარი 2026 (UTC) :მადლობა პასუხისთვის, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტებისა და წიგნში დაწერილი სტატიების გარდა, კიდევ მოვიძიებ ინფორმაციას და ახლიდან დავწერ, აქამდე მქონდა ინფორმაცია რომ ზემოთ ხსენებული საკმარისი იყო [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 14:30, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::კიდევ ერთხელ, გაეცანით ზემოთ მითითებულ პოლიტიკას. პრობლემა არა წყაროებშია, არამედ პირის ცნობადობაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:09, 28 იანვარი 2026 (UTC) :@[[მომხმარებელი:David1010|David1010]] @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]] @[[მომხმარებელი:Otogi|Otogi]] @[[მომხმარებელი:MIKHEIL|MIKHEIL]] @[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო ოქრო]] @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] პიროვნება რომელზეც იყო ჩემი სტატია მასზე მოვიძიე სტატიები, თეატრის აფიშები, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტები, და პატივცემული მესაუბრება მის არაცნობადობაზე, იქნებ თქვენ მაინც გამცეთ პასუხი ცნობადობის განმარტებაზე, ვინაიდან თუ ადამიანზე მოიპოვება ამდენი ცნობა რატომ არ აღიქვამს პატივცემული @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] ცნობად ადამიანად? რატომ მიშლი სტატიას მოვიძიებ კიდევ ინფორმაციას და დავამატებ, ამჯერად რა ინფორმაციაც მაქვს მოძიებული პირს ხდის ცნობადს, ცნობადი რომ არ იყოს შესაბამისად არც იქნებოდა მასზე რაიმე სახის ინფორმაცია [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::1) http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00025084/ ::2) https://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/7800 ::3) https://catalog.nplg.gov.ge/record=b2874640~S10*geo ::4) https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/497077/1/Yvareli_2023_N10-11.pdf ::5) https://archive.org/details/20250223_20250223_1916 ::ასევე ფოტო აფიშები ყვარლის კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრიდან ::[[:ფაილი:1971 წლის 19 ნოემბერი.jpg|ფოტო აფიშა 1]] ::[[:ფაილი:1972-1973 წლები.jpg|ფოტო აფიშა 2]] ::[[:ფაილი:ნიკო.jpg|ფოტო აფიშა 3]] ::[[:ფაილი:1968 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 4]] ::[[:ფაილი:1970 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 5]] ::[[:ფაილი:Shvili an sayvareli.jpg|ფოტო აფიშა 6]] ::[[:ფაილი:1970 წ.jpg|ფოტო აფიშა 7]] ::[[:ფაილი:1968 წ.jpg|ფოტო აფიშა 8]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:40, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::ინფორმაცია, თან უამრავი, ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილზეც იძიება, თუმცა, ეს მათ ცნობადს არ ხდის, ისევე, როგორც თქვენ მიერ მოძიებულ პირზე. პოლემიკის გაგრძელების ნაცვლად [[ვპ:ბიო]]ს გაეცანით. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:41, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::ასევე, ეროვნული ბიბლიოთეკის ბიოგრაფიული ლექსიკონი დიდი ხანია ვიკიპედიაში ცნობადობის კრიტერიუმად ან სანდო წყაროდ (ნაწილობრივ) არ აღიქმება. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:43, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::მეჰმან თუ მეჰმენ არვიცი რამდენად სწორედ ვწერ, ჩემს მიერ დაწერილი სტატიის წაკითხვის შემდეგ თუ თქვენ მას როგორც ცნობად პირს ადარებთ ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილს მაშინ თქვენთან საუბარს აზრი არ აქვს არც აქ ამ საიტზე არ არც ზოგადად, პიროვნება რომელიც დამსახურებული არტისტის წოდება მიიღო აქვს ჯილდო და იყო თეატრის მსახიობი რეჟისორი და ნამდვილი საამაყო ქართველი, მეტი პატივისცემა თქვენგან მეჰმან [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:48, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::და პოლემიკას რაც შეეხება ჯერ ადამიანების გარჩევა შეძელით და შემდეგ სხვა დანარჩენზე [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:49, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::პირველ რიგში, განხილვის გვერდიდან არაფერი იშლება. მეორე, ამ პირებს კი არ ვადარებ, არამდედ თქვენს ნათქვამს ვპასუხობ. თუ თქვენ ფიქრობთ, რომ ყველაზე, ვისზეც ინფორმაციის მოძიება შეიძლება უნდა დაიწეროს ვიკიპედიაში — ცდებით. კარგად გაეცანით ვიკიპედიის პოლიტიკას. ასევე, „დამსახურებული არტისტის წოდება“ და „საამაყო ქართველობა“ არ ხდის და ვერ გახდის პირს ცნობადს. გადახედეთ [[ვპ:ბიო]]ს და გაეცანით ცნობადობის კრიტერიუმებს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:54, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::სახელი შემახსენე პატივცემულო როგორ მოგმართო მეჰმან თუ მეჰმენ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:01, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::[[განხილვა:ნიკოლოზ ჟამუტაშვილი]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:05, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::გადახედავენ ასევე სხვა ადმინისტრატორებიც [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:06, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::მოდით სიჯიუტეს და რედაქტირების ომს თავი დაანებეთ, წინააღმდეგ შემთხვევაში იძულებული ვიქნები დაგბლოკოთ. ადმინისტრატორები იმის გარეშეც, თავიანთი ხელსაწყოთითაც ხედავენ წაშლილი სტატიის შინაარს. ჩემი სახელი კი ჩემ პირად გვერდზე წერია და იქ ნახეთ. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:08, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::მოდით ქართველი თეატრალური მოღვაწის, სამხატვრო ხელმძღვანელის, ღვაწლმოსილი მსახიობის, საქართველოს კულტურის დამსახურებული მუშაკის, შრომითი მამაცობისთვის დაჯილდოვებულის, ქ.ყვარლის თეატრის დირექტორისა და თბილისის კოტე მარჯანიშვილის თეატრის საპატიო მოწვეული არტისტისა და ცნობადი სახის ჯიუტად უარყოფასა და ადმინისტრატორული უფლებების არასწორედ გამოყენებას თავი თქვენ დაანებეთ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:16, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::კარგი, აწი არ ვიზამ :) — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:18, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::ასე არ ჯობია? დავწერ ეხლა სტატიას და გამოაქვეყნეთ მადლობა! [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:20, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::::აი ეგ კი არ გამოვა :) [[ვპ:ბიო]] არ შეცვლილა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::::წარმატებები :) [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:36, 28 იანვარი 2026 (UTC) == Order == Hello. You has to provide reason before you cancel someones edit. [[მომხმარებელი:Eurohunter|Eurohunter]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Eurohunter|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Eurohunter|წვლილი]]) 18:20, 30 იანვარი 2026 (UTC) :Hi. I shouldn't for obvious things. Please check the Georgian Wikipedia rules before editing here. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 19:16, 30 იანვარი 2026 (UTC) ==სკოლის სტატიაზე== დღეს ამ ადამიანმა წაშალა სტატია სსიპ ქ. თბილისის 89-ე საჯარო სკოლის შესახებ. სკოლა ოფიციალურად არსებობს და სტატია ოფიციალურად შეესაბამებოდა ვიკიპედიის მოტხოვნებს.{{ხელმოუწერელი|გიორგი კაცია}} :დაიცავით [[ვიკიპედია:თავაზიანობა|თავაზიანობა]], წინააღმდეგ შემთხვევაში დაიბლოკებით. სტატია კი წესების დაცვით წაიშალა. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 11 თებერვალი 2026 (UTC) == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 თებერვალი 2026 (UTC) </div> (This message was sent to [[:მომხმარებელი:Mehman]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == ინფორმაცია გიორგი ქლაინის სტატიის შესახებ == გამარჯობა, გუშინ რომ წაიშალა სტატია '''გიორგი ქლაინი'''. გთხოვთ მომწეროთ წაშლის კონკრეტული მიზეზი და მირჩიოთ, როგორ შეიძლება მისი გაუმჯობესება, რომ აკმაყოფილებდეს ვიკიპედიის წესებს. მადლობა წინასწარ. {{ხელმოუწერელი|Tbilisi International Student Theater Festival}} :მოგესალმებით. სტატია არ აკმაყოფილებდა [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა]] და როგორც ასე ეს ორ-სამ დღეში მოგვარებადი საკითხი არ არის. მარტივად: პირმა უნდა მოიპოვოს ისეთი ჯილდო, რომ გახდეს ცნობაფი და ამავე დროს პიროვნების ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად უნდა არსებობს არაერთი ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყარო. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:49, 2 მარტი 2026 (UTC) == ლევან ქოქიაშვილის სტატის გადატანა სამუშა სივრცეში == მეჰმან მოგესალმეით, დამწყეი ვარ ამ საკითხეში და გთხოვთ მომწეროტ რატომ გადაიტანეთ სავარჯიშო სივრცეში რა მაქვს არასწორად? პატივისცემით, ლევან ქოქიაშვილი--[[მომხმარებელი:ლევან ქოქიაშვილი|ლევან ქოქიაშვილი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ლევან ქოქიაშვილი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ლევან ქოქიაშვილი|წვლილი]]) 09:24, 29 მარტი 2026 (UTC) :სალამი ლევან. სტატია არასწორ სახელთა სივრცეში იყო შექმნილი, კერძოდ სტატიის სახელწოდების წინ წარწერა ''ინკუბატორი'' იყო მითითებული. ამის გარდა, ამჟამად სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმს]] პირის შესახებ და საჭიროა შესაბამისი ენციკლოპედიურობის დადასტურება. ამიტომ ჯობია დარჩეს თქვენს სავარჯიშო გვერდზე. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:53, 29 მარტი 2026 (UTC) == ზაქარია ლაშქარაშვილი == ორჯერ წაიშალა სტატია ზაქარია ლაშქარაშვილზე. წყაროდ მითითებული იყო, ევროპაში ყველაზე დიდი დისიდენტთა ონლაინ ენციკლოპედია. ფრანგულად, რუსულად, გერმანულად შევქმენი ამ კაცზე სტატიები, კაციშვილს არ წაუშლია. ფრანგულზე და გერმანულზე პირიქით, თვითონ ატვირთეს ფოტო. რით ვერ დაიმსახურა ქართული ვიკიპედიის სტანდარტის დაკმაყოფილება? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:07, 2 აპრილი 2026 (UTC) :არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობის კრიტერიუმი]] და გაეცანით მას. სტატია წაშლილია წესების დაცვით, ხოლო სხვა ვიკიპედიების მაგალითად მოყვანა აქ საქმეს არ შველის. სხვადასხვა ვიკიპედიას თავისი წესები აქვს. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::ადამიანზე, გერმანულ ონლაინ ენციკლოპედიაში მთელი გვერდია დაწერილი. ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურება მეტი რაღა უნდა იყოს? ცნობადობაში, იმედია საყოველთაო ცნობადობას არ გულისხმობთ. სხვა ვიკიპედიებს რაც შეეხება, სებუანური ვიკიპედია არ მომიყვანია მაგალითად. თითოეული ჩამოთვლილი, ტოპ-5 ვიკიპედიაში შედის. მათი მხრიდან, მათთვის სრულიად უცნობი, ქართველი ადამიანის ბიოგრაფია დასაშვებად ჩაითვალა (ენციკლოპედიური მნიშვნელობით და წყაროთა რესპექტაბელურობით) და თქვენთვის ეს მოცემულობა ნული არგუმენტია? თარგი მაინც გაუკეთეთ, რომ სტატია დასახვეწია, რომ არ წაიშალოს. პირდაპირ წაშლა რა სპორტია? [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:56, 2 აპრილი 2026 (UTC) == ღირსების სასამართლო == გამარჯობა, ღირსების სასამართლოზე 2022 წელს შექმნილი 5 ხაზიანი სტატია იყო. ამ ხნის მანძილზე არანაირი რედაქტირება არ ჰქონდა გაკეთებული. ჩემი აზრით, არააკადემიური ენითაც იყო დაწერილი. მის ნაცვლად, შევქმენი გაცილებით ვრცელი სტატია და წყაროც დავამატე (რაც ამ თემაზე რთული მოსაძებნია). მიუხედავად ამისა, ჩემი ვერსია წაიშალა ადმინისტრატორის მიერ. რა სტანდარტი დაირღვა ჩემგან? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:53, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია ვიკიპედიის გამოცდილი რედაქტორის მიერ დაწერილია და შესაბამისად არგუმენტი „არააკადემიური ენით“ დაწერილზე აბსურდია. თქვენი დაწერილი ნაწილი კი ნამდვილად არაენციკლოპედიური ენით იყო დაწერილი და მხოლოდ ორი წყაროთი. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:42, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::კარგით, მაშინ გამოცდილ რედაქტორს შეატყობინეთ, რომ "ღირსების სასამართლოს" მთავარი კითხვა ის კი არ იყო, - ვინაა სუკის აგენტი? არამედ, დააბრალა თუ არა გამსახურდიამ ლაშქარაშვილს სუკის აგენტობა? ::2) ფრაზა - <u>ეროვნული მოძრაობის ლიდერებმა ილია ჭავჭავაძის საზოგადოებას ე. წ. „ღირსების სასამართლო“ მოუწყვეს</u> - არაკორექტულია. ჭავჭავაძის საზოგადოებაც ეროვნულ მოძრაობას წარმოადგენდა. ::3) <u>შეკრება ვიდეოკამერით გადაიღეს</u> -არასწორია! გადაიღეს ვიდეოკამერ-<u>ებ</u>-ით და ჩხუბი იმაზე მოხდა ვისი ფირი ჩაუვარდა ტელევიზიას. ::4) <u>თუმცა უმრავლესობა არ ელოდა, რომ ჩანაწერი საბჭოთა უშიშროების ხელში აღმოჩნდებოდა</u> ??? საიდან ამტკიცებთ, რომ უშიშროების ხელში მოხვდა? იქნება ტელევიზიაში მოხვდა პირდაპირ და ჯუმბერ პატიაშვილმა, უშიშროების ჩარევის გარეშე დაავალა დამონტაჟება და გაშვება? :)) ან საიდან იცით უმრავლესობა ელოდა, თუ უმცირესობა? და ა.შ. :) სუბიექტური შეფასებებისა და დაშვებების კასკადია უბრალოდ. ::5) ღირსების სასამართლო, არაფორმალურად ორგანიზებული შეხვედრის პირობითი დასახელებაა, ამიტომ საჭიროა სტატიაშივე განიმარტოს რაზეა საუბარი, მაგიტომ დავწერე - <u>'''ღირსების სასამართლო''' — 1989 წელს, [[საქართველოს ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა|ეროვნული მოძრაობის]] ფრაქციებს შორის მომხდარი დაპირისპირების ეპიზოდის, პირობითი დასახელება.</u> ::თქვენ ვერსიაში, პირდაპირ წერია - ღირსების სასამართლო. არაფორმალური დასახელებას "წარმოებაში უშვებთ" ::6) ჩემი თუ ორი წყაროთი იყო, ახლანდელი ვერსია ერთი წყაროთია და ისაც ვიდეო. ::გამიხარდება თუ ჩემს არგუმენტებს, რაიმე უფრო წონად პოზიციონირებას დაუპირისპირებთ და "გამოცდილებას" არგუმენტად არ მოიყვანთ. --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:15, 2 აპრილი 2026 (UTC) :::მოდით ავტორს ესაუბრეთ ამაზე და ბარემ @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]], რომ ჩაერთო ამ მსჯელობაში. თუმცა, ერთს კი ვიტყვი, რომ ვიკიპედია რაღაცა კვლევის ან მოვლენებში სიმართლის ძიების ადგილი არ არის და ამხელა ტექსტს სულ ტყვილად მიწერთ. სტატია უნდა ეყრდნობოდეს სანდო, ავტორიტეტულ და გადამოწმებად წყაროებზე და არა იმაზე, ვინ იყო მართალი და ვინ არა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:39, 3 აპრილი 2026 (UTC) ::::უკაცრავად, თქვენ დააფიქსირეთ პოზიცია, რომ ჩემ ვერსიას, ძველი ვერსია სჯობდა. ზოგადი საუბარი, რომ არ გამოსულიყო, კონკრეტული მაგალითები მოვიყვანე, რა პრობლემებს ვხედავ ძველ ვერსიაში. ::::არავითარი კვლევა და ტყუილ-მართლის გარჩევა არ დამიწყია სტატიაში. უბრალოდ, ფაქტები აღვწერე, მაქსიმალურად ობიექტური პოზიციიდან. ::::მინდოდა, თანდათან კიდევ უფრო დამეხვეწა სტატია, მაგრამ აღარ მომეცა შესაძლებლობა. ::::წყაროებზე გეთანხმებით, ამ მაგნიტუდის საკითხზე უფრო მეტია საჭირო, თუმცა ეგ მკვლევართა და ჟურნალისტთა პრობლემაა, რომ ავტორიტეტული წყაროები არ არსებობს. რაც ვნახე დავამატე. რაღაც სხვასაც ვნახავდი ალბათ კიდე. [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:31, 3 აპრილი 2026 (UTC) == მარდალეიშვილის სამედიცინო ცენტრი == გამარჯობა გუშინ წაშალეტ სტატია, დეტალურად რო ამიხსნათ რატო წაიშალა. ბიზნეი 30 წელია უკვე არსებობს, აქვთ ფილიალებიც, სამწუხაროდ არ არის ის წყაროები რაც მოითხოვეთ მაგრამ ფაქტი ხომ რეალურია --[[მომხმარებელი:Chelikauri|Chelikauri]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Chelikauri|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Chelikauri|წვლილი]]) 08:33, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. ფაქტის რეალურობა არ ცვლის ვიკიპედიის მოთხოვნას სანდო და გადამოწმებად წყაროებზე, რაც სტატიის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას დაადასტურებდა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:39, 2 აპრილი 2026 (UTC) == იმედი L გვერდის აღდგენა == გამარჯობა, კომპანიის შესახებ სტატია სრულად გადავამუშავე ჩემს სავარჯიშოში: [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025/სავარჯიშო]]. სტატია აღარ არის სარეკლამო ხასიათის და ეყრდნობა დამოუკიდებელ წყაროებს. გთხოვთ დამეხმაროთ მის გადატანაში მთავარ სივრცეში, რადგან სათაური „Protected“ რეჟიმშია. მადლობა წინასწარ [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025|Digitaleditor2025]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Digitaleditor2025|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Digitaleditor2025|წვლილი]]) 07:28, 17 აპრილი 2026 (UTC) == ლევან ტიელიძე == Mehman იქნებ დააბრუნოთ გვერდი რომელიც ორი დღის წინ წაშალეთ? იმ პრინციპით რითიც თქვენ ხემძღვანელობთ ქართული ვიკიპედიის მნიშვენლოვანი ნაწილი შეიძლება წაშლას დაუქვემდებაროთ.{{ხელმოუწერელი|Levani.tielidze}} :პირველ რიგში, გამარჯობა. მე და არც რომელიმე სხვა ვიკიპედიელი აქ პრინციპებით არა, ვიკიპედიის წესებით ვხელმძღვანელობთ და თუ წესი მოითხოვს სტატიის წაშლას, იგი წაიშლება. თქვენს კონკრეტულ შემთხვევაში იყო მითითებული წაშლის მიზეზი და შესაბამისი წესი. გაეცანით მას. ვერ ვხედავ მიზეზს, თუ რატომ უნდა აღვადგინო სტატია. წარმატებები, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 07:41, 27 აპრილი 2026 (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 აპრილი 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == სტატიის აღდგენა: მირიან ხუხუნაიშვილი == გამარჯობა მემან, მოგმართავთ მირიან ხუხუნაიშვილის შესახებ სტატიის ავტორი. სტატია წაიშალა კრიტერიუმების შეუსაბამობის გამო, თუმცა მსურს მოგაწოდოთ არგუმენტები პიროვნების მნიშვნელოვნების შესახებ: # მირიან ხუხუნაიშვილი არის '''ვროცლავის ოპერის მუსიკალური ხელმძღვანელი''' (2025/2026 წლების სეზონიდან); # ფლობს '''ხელოვნების დოქტორის ხარისხს''' სიმფონიურ დირიჟორობაში (კრაკოვის მუსიკალური აკადემია); # არის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის თანადამფუძნებელი და სამხატვრო ხელმძღვანელი; # მის შესახებ სტატია უკვე არსებობს '''პოლონურ ვიკიპედიაში''': [https://pl.wikipedia.org/wiki/Mirian_Khukhunaishvili<nowiki> pl:Mirian Khukhunaishvili].</nowiki> ასევე, მასზე ინფორმაცია დაცულია საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის ციფრულ არქივში. გთხოვთ, აღმიდგინოთ სტატია ჩემს „სავარჯიშოში“ (Draft), რათა ვიკი-სტანდარტების შესაბამისად დავხვეწო წყაროების მითითება და სტატია გამართული სახით დავაბრუნო მთავარ სივრცეში. პატივისცემით [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 12:44, 3 მაისი 2026 (UTC) :არგუმენტაციის გასამყარებლად, აქვე ვურთავ სანდო მეორეულ წყაროებს და საერთაშორისო რეცენზიებს: :'''ქართულენოვანი წყაროები:''' :* რადიო თავისუფლება: https://www.radiotavisupleba.ge/a/32267635.html :* ბილბორდის სტატია ვროცლავის ოპერაში დანიშვნის შესახებ: https://billboard.com.ge/2025/01/29/mirian-xuxunaisvili-vroclavis-operis-musikalur-xelmzrvanelad-dainisna/ :* საზოგადოებრივი მაუწყებლის (1TV) გადაცემა: https://1tv.ge/video/amshabatkviras-mirian-khukhunaishvili-profesia-diridjori/ :* ეროვნული ბიბლიოთეკის ბაზა: http://www.nplg.gov.ge/emigrants/ka/00001312/ :* Georgia Today: https://georgiatoday.ge/mirian-khukhunaishvili-and-wroclaw-opera-a-georgian-conductor-at-the-helm-of-a-european-opera-house/ :'''საერთაშორისო პრესა და რეცენზიები:''' :* Ruch Muzyczny (პოლონეთი): https://ruchmuzyczny.pl/article/5346 :* Heimildin (ისლანდია): https://heimildin.is/grein/17773/fumlaus-stjorn-mirian-khukhunaishvili/ :* Classical Music (საბერძნეთი): https://classicalmusic.gr/apolamvano-to-vienneziko-repertorio-synentefxi-me-ton-archimousiko-mirian-khukhunaishvili/ :* Papageno (უნგრეთი)https://papageno.hu/english/eyes-and-ears-on-budapest/2026/02/south-caucasus-enthralling-sound-spectrum-with-smartphones/ :ვფიქრობ, ეს წყაროები სრულად ფარავს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. გთხოვთ დამეხმაროთ სტატიის აღდგენაში. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 13:14, 3 მაისი 2026 (UTC) ::მოგესალმებით. არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის პოლიტიკა ცნობადობის შესახებ]], რასაც პიროვნება არ პასუხობს. შესაბამისად, მასზე სტატია ვერ დარჩება ვიკიპედიაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 3 მაისი 2026 (UTC) :::მემან, ვერ ვხვდები თქვენი სიჯიუტის მიზეზს, როდესაც სახეზეა საერთაშორისო აღიარების ასეთი მასშტაბი. გთხოვთ, მიპასუხოთ, რომელ წყაროს მიიჩნევთ არასაკმარისად ავტორიტეტულად, როდესაც: :::* მხოლოდ აპრილის თვეში მის შემოქმედებას '''10 კრიტიკული რეცენზია''' მიეძღვნა წამყვან პრესაში: 7 პოლონეთში, თითო გერმანიაში, იტალიასა და აშშ-ის წამყვან საოპერო გამოცემაში. :::* მასზე ვრცელი გადაცემები აქვს მომზადებული '''საზოგადოებრივ მაუწყებელს''', '''რადიო თავისუფლებას''', არსებობს ნიუსები '''Billboard'''-სა და არაერთი კრიტიკა '''Georgian Today'''-ში. :::* საქართველოში ყველა წამყვან კლასიკურ ფესტივალში აქვს მონაწილეობა მიღებული და ყველა სიმფონიურ კოლექტივთან თანამშრომლობს სისტემატურად. :::* გუგლში ძიებისას ქართულ ენაზე 20-გვერდიანი სიაა, ინგლისურად კი 7. :::* მისი აუდიტორია სოციალურ ქსელებში 6 000-ს აჭარბებს. ხოლო youtube-ზე 10 000-მდე გამომწერი ჰყავს. :::* საჯაროდ არ მოიპოვება ამაზე ინფორმაცია, თუმცა ბატონი ხუხუნაიშვილი გახლავთ, ერთადერთი ქართველი დირიჟორი, რომელსაც აქვს დოქტორის ხარისხი. :::* სტატია უკვე არსებობს პოლონურ ვიკიპედიაში, სადაც ცნობადობის ფილტრი ბევრად მკაცრია. :::ეს ყველაფერი პირდაპირ პასუხობს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. თუ თქვენ მაინც უარს ამბობთ სტატიის აღდგენაზე, იძულებული ვიქნები საკითხი '''ადმინისტრატორების ფორუმზე''' გადავიტანო სხვა რედაქტორების ჩასართავად, რადგან ადგილი აქვს წესების სუბიექტურ ინტერპრეტაციას. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 16:59, 3 მაისი 2026 (UTC) ::::მოდით პირველ რიგში კორექტული იყავით და [[ვიკიპედია:პერსონალური შეტევების დაუშვებლობა|დაიცავით ვიკიპედიის წესი]]. ის რომ მასზე „მრავალი“ წყაროა და სადღაც მონაწილეობა აქვს მიღებული, არ ხდის მას [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადს]]. პოლონურ ვიკიპედიაში თქვენ მიერ შექმნილი სტატია, რომ ჯერ არ დამოწმებულა კარგად ვიცი და ასევე პოლონური ვიკიპედია არ არის ჩვენი კრიტერიუმი აქ. შეგიძლიათ ინგლისურშიც შექმნათ და არც ეგ იქნება ჩვენთვის რაიმის ინდიკატორი. საკითხი შეგიძლიათ გაიტანოთ სადაც გნებავთ. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:05, 3 მაისი 2026 (UTC) :::::ბოდიშს გიხდით, თუ სადმე ზედმეტი მომივიდა. :::::მოდით ვკონცენტრირდეთ კონკრეტულად საქმეზე. თქვენ მითითებულ, ვიკიპედიის წესებში ვკითხულობთ: :::::# მწერალი, მთარგმნელი, '''მუსიკოსი''', მსახიობი, რეჟისორი, მხატვარი, ფოტოგრაფი, სკულტპრი და მისთ., რომელთა '''ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად''' არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]] და: :::::## გააჩნია დარგის საერთაშორისო ან ეროვნული უმაღლესი ჯილდო, '''პრემია, სტიპენდია''' ან მისთ. (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბა]]); :::::## გააჩნის დარგის წამყვანი აქტორების აღიარება (პუბლიკაცია ყველაზე პრესტიჟულ გამომცმელობაში, ნახატები საერთაშორისო დონის მუზეუმში, '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში''' ან მისთ.) და მისი ან მისი '''საქმიანობის შესახებ არსებობს პუბლიკაციები (რეცენზიები/მიმოხილვები)''' დარგის ავტორიტეტულ გამოცემებში; :::::## მრავალჯერადი მონაწილეობა საერთაშორისო ან ეროვნული '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' ან მისთ. ჟიურიში (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბას]] ჟიური); ახლა კი ყველა ამ ჩამოთვლითაგანის შესაბამისი პასუხი: :::::# '''"მუსიკოსი"''' - აკადემიური განათლების მქონე მუსიკოსი, რომელსაც გააჩნია, ევროპული უმაღლესი სასწავლებლის დოქტორის ხარისხი - ამის წყარო მქონდა მითითებული, პოლონეთის სახელმწიფო სისტემის ბმული, სადაც დასტურდება მირიან ხუხუნაიშვილის ხელოვნების დოქტორის ხარისხი . :::::# '''"..ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]]..."''' - ამის დასტურად ზემოთ მიგითითეთ ბმულები: საზოგადოებრივი მაუწყებლის 12 წუთიანი ფილმი, "რადიო თავისუფლების 37 წუთიანი პოდკასტი", და სხვა უამრავი წამყვანი ევროპული გამომცემლის რეცენზიები. :::::# '''ეროვნული დონის მუზეუმების დირექტორები -''' არ ვიცი, რამდენად გათვითცნობიერებული ბრძანდებით კლასიკურ მუსიკაში, მაგრამ პოლონეთში, მნიშვნელობით მე-2 საოპერო თეატრის დირექტორად დანიშვნა ამ კრიტერიუმშიც შიძლება გათანაბრდეს'''.''' ბ-ნი ხუხუნაიშვილი, მეორე ქართველი დირიჟორია, ისტორიაში (ჯანსუღ კახიძის შემდეგ), რომელიც ევროპული საოპერო თეატრის დირექტორის პრესტიჟულ პოზიციაზე დაინიშნა, თეატრის, რომლის პირველი დირექტორიც უდიდესი კომპოზიტორი Carl Maria von Weber იყო და სადაც მოგვიანებით მუშაობნენ Richard Strauss და Bruno Walter. ბ-ნი ხუხუნაიშვილი თანადამაარსებელი და მუსიკალური ხელმძღვანელია "გია ყანჩელის სახელობის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის". რომელიც, ერთ-ერთი გამორჩეული კოლექტივია ქართულ აკადემიურ სცენაზე. :::::# '''რეცენზიები/მიმოხილვები''' - უარავი მეორეული წყარო მოგიყვანეთ მისი ოპერაში საქმიანობის რეცენზიებისა და მიმოხილვებისა, რომლებშიც აღწერილია მისი მაღალი პროფესიონალიზმი. :::::# '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში -''' ეს წყაროებიც მოგიყვანეთ, '''Wratislavia Cantans''' (ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და დიდი ფესტივალი პოლონეთში), '''Vilnius Festival''' - ლიეტუვის ყველაზე დიდი და მნიშვნელოვანი კალსიკური ფესტივალი, '''მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი თელავში''' (სამხ. ხელმძღვანელი -ელისო ვირსალაძე), "'''შემოდგომის თბილისი'''", "'''თორაძის საერთაშორისო ფესტივალი'''", '''Young Euro Classic''' - ყველაზე დიდი ფესტივალი ახალგაზრდული ორკესტრების. :::::# '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' - ამის წყაროც მოგიყვანეთ - 2022 წელს, პირველმა მიიღო, ლეგენდარული პიანისტისა და დირიჟორის დაარსებული '''პრემია "რინგმან-იაროში"''' რომელიც ახალგაზრდა მუსიკოსების მხარდასაჭერად დაარსდა, რომლის ჟიურის წევრებიც იყვნენ - Lang lang, Daniel Hope, Elzbieta Penderecka და სხვანი. ასევე გაიმარჯვა და მიიღო '''პაავო იარვის სტიპენდია''', რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟულია ახალგაზრდა დირიჟორებისთვის. :::::გთხოვთ, მიმითოთ, რომელი პუნქტი არ აკმაყოფილებს თქვენი აზრით ვიკიპედიის სტანდარტებს. :::::პატიცისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 07:58, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::Google-ს ზოგიერთ ქვეყანაში უკვე '''Knowledge Panel'''-ი (ცოდნის პანელი) აქვს მასზე. ამ სქრინ ვიდეოში ნახავთ ამის დასტურს https://streamable.com/vh45a5 ::::::პატივისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:17, 4 მაისი 2026 (UTC) :::::::თქვენთვის შეიძლება ზემოთ მოყვანილი საკმარისი იყოს მის შესახებ ვიკიპედიაში სტატიის არსებობაზე, თუმცა, ვიკიპედიისთვის არ არის საკმარისი. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 11:26, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::::კეთილი. გმადლობთ [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:28, 4 მაისი 2026 (UTC) == Unblock request for User:Arena == Hello Mehman. I apologize for writing in English. I am an agent at [[ვიკიპედია:VRT]]. A user you blocked at [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]], has written to VRT to retract his threat of legal action (ticket 2026051210014379). He says it was written in frustration and agrees it was not appropriate. Would you consider restoring talk page access so he can appeal the block? Thank you. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) Google Translate-ის გამოყენებით ქართულად: გამარჯობა მეჰმან. ბოდიშს ვიხდი ინგლისურად რომ დავწერე. მე ვარ აგენტი [[ვიკიპედია:VRT]]-ში. მომხმარებელმა, რომელიც თქვენ დაბლოკეთ [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]]-ზე, მისწერა VRT-ს, რათა გააუქმოს სამართლებრივი ქმედების მუქარა (ბილეთი 2026051210014379). ამბობს, რომ იმედგაცრუებით დაიწერა და თანხმდება, რომ ეს არ იყო მიზანშეწონილი. განიხილავთ თუ არა განხილვის გვერდზე წვდომის აღდგენას, რათა მან შეძლოს დაბლოკვის გასაჩივრება? გმადლობთ. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) :Hello. Thanks for reporting this. I'll check the ticket and reconsider the block. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:12, 14 მაისი 2026 (UTC) == მართვის მოწმობის გვერდი == გამარჯობა, რატომ გაუქმდა და დაუბრუნდა მართვის მოწმობის გვერდი უძველეს ვერსიას? რელევანტური საერთოდ არ არის ის რაც ამჟამინდელ გვერდზე წერია. მადლობა. {{ხელმოუწერელი|Nebskyy}} :გამარჯობა. თქვენი რედაქტირება გაუქმდა იმიტომ, რომ შეტანილი ინფორმაცია (1) არ იყო გამყარებული შესაბამისი სანდო და გადამოწმებადი წყაროთი, (2) შეიცავდა მრავალ არარელევანტულ ინფორმციას და (3) შეიცავდა სარეკლამო სახის ბმულს. მადლობა, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 1 ივნისი 2026 (UTC) :გასაგებია მადლობა. ალბათ ამიტომ წაიშალა ახალი გვერდიც? თოერია ონ ჯი, სტარტი და ა.შ. ყველა კომპანიაა და შეიძლება რეკლამადაც ჩაითვალოს. :შემიძლია სრულიად წავშალო external links და ინფორმაციულად დავტოვო ახალი გვერდი: საქართველოს მართვის მოწმობა < თუ ლინკების მოშორება უშველის. [[მომხმარებელი:Nebskyy|Nebskyy]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Nebskyy|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Nebskyy|წვლილი]]) 19:06, 1 ივნისი 2026 (UTC) ::მოდით ახალი სტატიის შექმნის დროს სანიმუშოდ გამოიყენეთ ინგლისური ვიკიპედიის [[En:Driving licence in Turkey|ეს სტატია]] და დაიცავით ქართული ვიკიპედიის სტანდარტები წერის დროს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:12, 1 ივნისი 2026 (UTC) == HIT Hub-ის სტატიის წაშლის შესახებ! == გამარჯობა, Mehman! შევნიშნე, რომ სტატია „HIT Hub" წაშალეთ ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურების ნაკლებობის გამო. მინდა გავარკვიო და გავაუმჯობესო. კომპანიაზე არსებობს დამოუკიდებელი წყაროები: Georgia Today (ბეჭდური გამოცემა, 2025 წლის ნოემბერი) — სრული გვერდი კომპანიაზე OK Magazine Georgia — ინტერვიუ და სტატია NewHotel Software (საერთაშორისო გამოცემა) — სტატია პარტნიორობაზე შემიძლია სტატია ხელახლა მოვამზადო ამ წყაროების სათანადო მითითებით. გთხოვთ დამიზუსტოთ — კონკრეტულად რა აკლდა სტატიას, რომ მნიშვნელოვნება დადასტურებულიყო? დამოუკიდებელი წყაროების რაოდენობა იყო პრობლემა, თუ მათი ხასიათი/ხარისხი? წინასწარ მადლობა დახმარებისთვის.{{ხელმოუწერელი|Vladimer Kaperski}} :მოგესალმებით. გთხოვთ გაეცნოთ [[ვიკიპედია:რა არ არის ვიკიპედია|რა არ არის ვიკიპედია]], რომელიც თავისუფალი '''ენციკლოპედიაა''' და არა ცნობის ფურცელი, სადაც ყველაზე და ყველაფერზე შეიძლება დაიწეროს. თქვენი სტატია არ არის ენციკლოპედიური, რისთვისაც იგი წაიშალა. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:56, 2 ივნისი 2026 (UTC) == კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება == გამარჯობა, 24/06/2026-ში კრედო ბანკის შესახებ განთავსებული სტატია წაიშალა თქვენს მიერ, სარეკლამო/სპამ შინაარსის გამო - თუ შეიძლება რომ დაგვიზუსტოთ რომელი მონაკვეთია სარეკლამო რომ ჩავასწოროთ. --[[მომხმარებელი:Sandro Germisashvili|Sandro Germisashvili]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Sandro Germisashvili|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Sandro Germisashvili|წვლილი]]) 11:07, 24 ივნისი 2026 (UTC) :მოგესალმებით. მთლიანი სტატია სარეკლამო ტიპისაა. თუ როგორი უნდა იყოს სტატია, საამისოდ გადახედეთ [[მაგთიკომი|ამ სტატიას]]. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:33, 24 ივნისი 2026 (UTC) d4ye0svoxb53qesza5573wmlsx9jbgc 5420501 5420499 2026-06-24T14:37:54Z Mehman 75871 /* კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება */ პასუხი 5420501 wikitext text/x-wiki {{მომწერეთ}} {{აქ გიპასუხებთ}} {{არქივის დაფა|სურათი=[[სურათი:Archive information icon.png]]|დაფის-სიგანე=22em| *[[მომხმარებელი განხილვა:Mehman/არქივი 1|07.01.2016 - 27.01.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 2|27.01.2016 - 31.12.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 3|01.01.2017 - 31.12.2017]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 4|01.01.2018 - 31.12.2018]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 5|01.01.2019 - 31.12.2019]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 6|01.01.2020 - 31.12.2020]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 7|01.01.2021 - 31.12.2021]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 8|01.01.2022 - 31.12.2022]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 9|01.01.2023 - 31.12.2023]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 10|01.01.2024 - 31.12.2024]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 11|01.01.2025 - 31.12.2025]] }} == ახალი ბიოგრაფიული სტატიის შექმნა სანდო წყაროების საფუძველზე == გამარჯობა. დღეს წაიშალა სტატია „ანზორ თოთაძე“ სწრაფი წაშლის წესით. ვფიქრობ, რომ სტატია აკმაყოფილებს ენციკლოპედიურობის კრიტერიუმებს. პირი არის ცნობილი ქართველი მეცნიერი და ავტორი. სტატიაში გამოყენებული იყო სანდო წყაროები: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG) • WorldCat • აკადემიური გამოცემები ISBN-ებით გთხოვთ, მოხდეს სტატიის აღდგენა ან მომეცეს შესაძლებლობა გადავამუშავო შინაარსი. მადლობა. [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 17:01, 3 იანვარი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია არ აკმაყოფილებს [[ვპ:ბიო]]-ს და შესაბამისად ვერ აღვადგენთ. გაეცანით ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმებს. მადლობა, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 17:03, 3 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, ::მადლობა კომენტარისთვის. ::სტატიაზე ვმუშაობ და დავამატებ დამატებით აკადემიურ წყაროებს. ::გთხოვთ მითხრათ, კონკრეტულად რომელ ნაწილებს სჭირდება გადამუშავება. ::პატივისცემით, ::თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 18:33, 4 იანვარი 2026 (UTC) :::[[ვპ:ბიო]]-ს მიხედვით კონკრეტულად უნდა დაამტკიცოთ, თუ რატომაა პირი ენციკლოპედიური. მარტო პროფესორობა და აკადემიკოსობა არ კმარა. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:37, 4 იანვარი 2026 (UTC) ::::მადლობა განმარტებისთვის. ამ ეტაპზე ვაგროვებ დამატებით დამოუკიდებელ სანდო წყაროებს (პრესა/აკადემიური გამოცემები), რომლებიც ადასტურებს სუბიექტის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას. მათი დამატების შემდეგ განვაახლებ სტატიას. ::::პატივისცემით, თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 19:11, 4 იანვარი 2026 (UTC) სტატია ეხება ცნობილ ქართველ დემოგრაფს — ანზორ თოთაძეს, ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორს, პროფესორს. მისი მნიშვნელოვნობა დასტურდება მრავალ დამოუკიდებელ და სანდო წყაროში: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG): http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00009879/ • Georgian Encyclopedia: https://georgianencyclopedia.ge/ka/form/17455 • Google Books (მრავალი მონოგრაფია): https://www.google.ge/search?tbm=bks&q=inauthor:"ანზორ თოთაძე" • საერთაშორისო და ქართული მედია: Interpressnews, Sputnik Georgia, Ekho Kavkaza, NewsHub, Kvira.ge და სხვა. ავტორია ფუნდამენტური მონოგრაფიებისა: „საქართველოს მოსახლეობა“, „აფხაზეთის მოსახლეობა: ისტორია და თანამედროვეობა“, „ოსები საქართველოში: მითი და რეალობა“. მისი ნაშრომები დაცულია საქართველოსა და უცხოეთის ბიბლიოთეკებში და იგი რეგულარულად ციტირდება როგორც დემოგრაფიის ექსპერტი. ვფიქრობ, სტატია სრულად აკმაყოფილებს ვიკიპედიის მნიშვნელოვნობის კრიტერიუმებს. {{ხელმოუწერელი|თეოანზორი}} :თქვენ რომ ფიქრობთ, ეგ არაფერს არ ცვლის. წაიკითხეთ ზემოთ რაც მოგწერეთ. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:44, 4 იანვარი 2026 (UTC) == ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატიის წაშლაზე == [[მომხმარებელი:Giorgi.1772|Giorgi.1772]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi.1772|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Giorgi.1772|წვლილი]]) 03:38, 25 იანვარი 2026 (UTC) :და რა? — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 10:48, 25 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, რამდენიმე დღის წინ მოგწერეთ ამ სტატიის წაშლის თაობაზე, რატომღაც წერილის სახელი გამოქვეყნდა მხოლოდ და არა ტექსტი. ვფიქრობ, ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატია აუცილებლად უნდა არსებობდეს ქართულ ვიკიპედიაში, რადგან ოპტიკის და ოპტომეტრიის ძალიან საჭირო და ფუნდამენტური საკითხია. როგორც "ვიკიპედიამ" შემომთავაზა, სტატიის ნაწილ-ნაწილ დაწერას და ვაპირებდი, მაგრამ, შესავალი ნაწილის დაწერა რომ დავასრულე და უნდა გამეგრძელებინა, უკვე წაშლილი დამხვდა. მიზეზი, თუ სწორედ მახსოვს, მანქანური ან არასწორი თარგმანი იყო მითითებული. რადგან ქართულ ენაზე ძალიან მწირი ინფორმაციაა ბევრ და მათ შორის ამ სფეროშიც, რუსულიდან და ინგლისურიდან თარგმნა ყველაზე რეალური ვარიანტია. გადავთარგმნე, მაგრამ მანქანური თარგმანი ნამდვილად არ გამომიყენებია, წინააღმდეგ შემთხვევაში ამ ერთ აბზაცშიც კი მინიმუმ სამი დამახასიათებელი შეცდომა იქნებოდა: "ზერნიკეს პოლინომი" "ცერნიკეს მრავალწევრის" ნაცვლად, "ერთეულის დისკი" "ერთეულოვანი წრის" ნაცვლად, "ორთოგონალური" "მართობულის" ნაცვლად. ძალიან ბევრი რამ არის შესაჯერებელი ქართული ფიზიკა-მათემატიკური ტერმინების ზუსტად გამოყენების მხრივ, ასე, რომ ალბათ შემდეგი ნაწილ(ებ)ის საბოლოოდ შესაჯერებლად და წყაროთა მისათითებლად ალბათ გარკვეული დრო დამჭირდება, და თუ აღადგენთ ამ სტატიას, ალბათ უფრო გამიადვილდებოდა საიტზევე რედაქტირება და ნაწილ-ნაწილ შევსება, ვიდრე თავიდან დაწყება, ან უკვე ბოლოს დასრულებულის გამოქვეყნება. თან ამ თემით დაინტერესებული პირებისთვისაც უკეთესი იქნება ბოლომდე დასრულებისთვის დალოდება რომ არ მოუწევთ. [[სპეციალური:წვლილი/&#126;2026-85346-3|&#126;2026-85346-3]] ([[მომხმარებლის განხილვა:&#126;2026-85346-3|talk]]) 02:43, 8 თებერვალი 2026 (UTC) :::გამარჯობა. ამ შემთხვევაში გირჩევთ ჯერ სავარჯიშო გვერდი შექმნათ და იქ დაიწყოთ სტატიის თარგმნა და მერე გადაიტანოთ სახელთა ძირითად სივრცეში. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:16, 8 თებერვალი 2026 (UTC) == სტატიის შემოწმება == სალამი, ახლიდან დავწერე სტატია სადაც უფრო მეტად არის ენციკლოპედიური სტილი დაცული, გთხოვთ გადახედოთ და თუ რაიმე შენიშვნა გექნებათ, კვლავ შევასწორებ. მადლობა {{ხელმოუწერელი|Dzedzvia}} :მოგესალმებით. თქვენს სტატიას მარტო სტილი პრობლემა არ აქვს, არამედ, თქვენი სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობას]]. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 28 იანვარი 2026 (UTC) :მადლობა პასუხისთვის, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტებისა და წიგნში დაწერილი სტატიების გარდა, კიდევ მოვიძიებ ინფორმაციას და ახლიდან დავწერ, აქამდე მქონდა ინფორმაცია რომ ზემოთ ხსენებული საკმარისი იყო [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 14:30, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::კიდევ ერთხელ, გაეცანით ზემოთ მითითებულ პოლიტიკას. პრობლემა არა წყაროებშია, არამედ პირის ცნობადობაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:09, 28 იანვარი 2026 (UTC) :@[[მომხმარებელი:David1010|David1010]] @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]] @[[მომხმარებელი:Otogi|Otogi]] @[[მომხმარებელი:MIKHEIL|MIKHEIL]] @[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო ოქრო]] @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] პიროვნება რომელზეც იყო ჩემი სტატია მასზე მოვიძიე სტატიები, თეატრის აფიშები, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტები, და პატივცემული მესაუბრება მის არაცნობადობაზე, იქნებ თქვენ მაინც გამცეთ პასუხი ცნობადობის განმარტებაზე, ვინაიდან თუ ადამიანზე მოიპოვება ამდენი ცნობა რატომ არ აღიქვამს პატივცემული @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] ცნობად ადამიანად? რატომ მიშლი სტატიას მოვიძიებ კიდევ ინფორმაციას და დავამატებ, ამჯერად რა ინფორმაციაც მაქვს მოძიებული პირს ხდის ცნობადს, ცნობადი რომ არ იყოს შესაბამისად არც იქნებოდა მასზე რაიმე სახის ინფორმაცია [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::1) http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00025084/ ::2) https://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/7800 ::3) https://catalog.nplg.gov.ge/record=b2874640~S10*geo ::4) https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/497077/1/Yvareli_2023_N10-11.pdf ::5) https://archive.org/details/20250223_20250223_1916 ::ასევე ფოტო აფიშები ყვარლის კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრიდან ::[[:ფაილი:1971 წლის 19 ნოემბერი.jpg|ფოტო აფიშა 1]] ::[[:ფაილი:1972-1973 წლები.jpg|ფოტო აფიშა 2]] ::[[:ფაილი:ნიკო.jpg|ფოტო აფიშა 3]] ::[[:ფაილი:1968 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 4]] ::[[:ფაილი:1970 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 5]] ::[[:ფაილი:Shvili an sayvareli.jpg|ფოტო აფიშა 6]] ::[[:ფაილი:1970 წ.jpg|ფოტო აფიშა 7]] ::[[:ფაილი:1968 წ.jpg|ფოტო აფიშა 8]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:40, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::ინფორმაცია, თან უამრავი, ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილზეც იძიება, თუმცა, ეს მათ ცნობადს არ ხდის, ისევე, როგორც თქვენ მიერ მოძიებულ პირზე. პოლემიკის გაგრძელების ნაცვლად [[ვპ:ბიო]]ს გაეცანით. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:41, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::ასევე, ეროვნული ბიბლიოთეკის ბიოგრაფიული ლექსიკონი დიდი ხანია ვიკიპედიაში ცნობადობის კრიტერიუმად ან სანდო წყაროდ (ნაწილობრივ) არ აღიქმება. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:43, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::მეჰმან თუ მეჰმენ არვიცი რამდენად სწორედ ვწერ, ჩემს მიერ დაწერილი სტატიის წაკითხვის შემდეგ თუ თქვენ მას როგორც ცნობად პირს ადარებთ ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილს მაშინ თქვენთან საუბარს აზრი არ აქვს არც აქ ამ საიტზე არ არც ზოგადად, პიროვნება რომელიც დამსახურებული არტისტის წოდება მიიღო აქვს ჯილდო და იყო თეატრის მსახიობი რეჟისორი და ნამდვილი საამაყო ქართველი, მეტი პატივისცემა თქვენგან მეჰმან [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:48, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::და პოლემიკას რაც შეეხება ჯერ ადამიანების გარჩევა შეძელით და შემდეგ სხვა დანარჩენზე [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:49, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::პირველ რიგში, განხილვის გვერდიდან არაფერი იშლება. მეორე, ამ პირებს კი არ ვადარებ, არამდედ თქვენს ნათქვამს ვპასუხობ. თუ თქვენ ფიქრობთ, რომ ყველაზე, ვისზეც ინფორმაციის მოძიება შეიძლება უნდა დაიწეროს ვიკიპედიაში — ცდებით. კარგად გაეცანით ვიკიპედიის პოლიტიკას. ასევე, „დამსახურებული არტისტის წოდება“ და „საამაყო ქართველობა“ არ ხდის და ვერ გახდის პირს ცნობადს. გადახედეთ [[ვპ:ბიო]]ს და გაეცანით ცნობადობის კრიტერიუმებს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:54, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::სახელი შემახსენე პატივცემულო როგორ მოგმართო მეჰმან თუ მეჰმენ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:01, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::[[განხილვა:ნიკოლოზ ჟამუტაშვილი]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:05, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::გადახედავენ ასევე სხვა ადმინისტრატორებიც [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:06, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::მოდით სიჯიუტეს და რედაქტირების ომს თავი დაანებეთ, წინააღმდეგ შემთხვევაში იძულებული ვიქნები დაგბლოკოთ. ადმინისტრატორები იმის გარეშეც, თავიანთი ხელსაწყოთითაც ხედავენ წაშლილი სტატიის შინაარს. ჩემი სახელი კი ჩემ პირად გვერდზე წერია და იქ ნახეთ. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:08, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::მოდით ქართველი თეატრალური მოღვაწის, სამხატვრო ხელმძღვანელის, ღვაწლმოსილი მსახიობის, საქართველოს კულტურის დამსახურებული მუშაკის, შრომითი მამაცობისთვის დაჯილდოვებულის, ქ.ყვარლის თეატრის დირექტორისა და თბილისის კოტე მარჯანიშვილის თეატრის საპატიო მოწვეული არტისტისა და ცნობადი სახის ჯიუტად უარყოფასა და ადმინისტრატორული უფლებების არასწორედ გამოყენებას თავი თქვენ დაანებეთ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:16, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::კარგი, აწი არ ვიზამ :) — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:18, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::ასე არ ჯობია? დავწერ ეხლა სტატიას და გამოაქვეყნეთ მადლობა! [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:20, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::::აი ეგ კი არ გამოვა :) [[ვპ:ბიო]] არ შეცვლილა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::::წარმატებები :) [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:36, 28 იანვარი 2026 (UTC) == Order == Hello. You has to provide reason before you cancel someones edit. [[მომხმარებელი:Eurohunter|Eurohunter]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Eurohunter|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Eurohunter|წვლილი]]) 18:20, 30 იანვარი 2026 (UTC) :Hi. I shouldn't for obvious things. Please check the Georgian Wikipedia rules before editing here. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 19:16, 30 იანვარი 2026 (UTC) ==სკოლის სტატიაზე== დღეს ამ ადამიანმა წაშალა სტატია სსიპ ქ. თბილისის 89-ე საჯარო სკოლის შესახებ. სკოლა ოფიციალურად არსებობს და სტატია ოფიციალურად შეესაბამებოდა ვიკიპედიის მოტხოვნებს.{{ხელმოუწერელი|გიორგი კაცია}} :დაიცავით [[ვიკიპედია:თავაზიანობა|თავაზიანობა]], წინააღმდეგ შემთხვევაში დაიბლოკებით. სტატია კი წესების დაცვით წაიშალა. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 11 თებერვალი 2026 (UTC) == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 თებერვალი 2026 (UTC) </div> (This message was sent to [[:მომხმარებელი:Mehman]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == ინფორმაცია გიორგი ქლაინის სტატიის შესახებ == გამარჯობა, გუშინ რომ წაიშალა სტატია '''გიორგი ქლაინი'''. გთხოვთ მომწეროთ წაშლის კონკრეტული მიზეზი და მირჩიოთ, როგორ შეიძლება მისი გაუმჯობესება, რომ აკმაყოფილებდეს ვიკიპედიის წესებს. მადლობა წინასწარ. {{ხელმოუწერელი|Tbilisi International Student Theater Festival}} :მოგესალმებით. სტატია არ აკმაყოფილებდა [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა]] და როგორც ასე ეს ორ-სამ დღეში მოგვარებადი საკითხი არ არის. მარტივად: პირმა უნდა მოიპოვოს ისეთი ჯილდო, რომ გახდეს ცნობაფი და ამავე დროს პიროვნების ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად უნდა არსებობს არაერთი ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყარო. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:49, 2 მარტი 2026 (UTC) == ლევან ქოქიაშვილის სტატის გადატანა სამუშა სივრცეში == მეჰმან მოგესალმეით, დამწყეი ვარ ამ საკითხეში და გთხოვთ მომწეროტ რატომ გადაიტანეთ სავარჯიშო სივრცეში რა მაქვს არასწორად? პატივისცემით, ლევან ქოქიაშვილი--[[მომხმარებელი:ლევან ქოქიაშვილი|ლევან ქოქიაშვილი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ლევან ქოქიაშვილი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ლევან ქოქიაშვილი|წვლილი]]) 09:24, 29 მარტი 2026 (UTC) :სალამი ლევან. სტატია არასწორ სახელთა სივრცეში იყო შექმნილი, კერძოდ სტატიის სახელწოდების წინ წარწერა ''ინკუბატორი'' იყო მითითებული. ამის გარდა, ამჟამად სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმს]] პირის შესახებ და საჭიროა შესაბამისი ენციკლოპედიურობის დადასტურება. ამიტომ ჯობია დარჩეს თქვენს სავარჯიშო გვერდზე. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:53, 29 მარტი 2026 (UTC) == ზაქარია ლაშქარაშვილი == ორჯერ წაიშალა სტატია ზაქარია ლაშქარაშვილზე. წყაროდ მითითებული იყო, ევროპაში ყველაზე დიდი დისიდენტთა ონლაინ ენციკლოპედია. ფრანგულად, რუსულად, გერმანულად შევქმენი ამ კაცზე სტატიები, კაციშვილს არ წაუშლია. ფრანგულზე და გერმანულზე პირიქით, თვითონ ატვირთეს ფოტო. რით ვერ დაიმსახურა ქართული ვიკიპედიის სტანდარტის დაკმაყოფილება? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:07, 2 აპრილი 2026 (UTC) :არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობის კრიტერიუმი]] და გაეცანით მას. სტატია წაშლილია წესების დაცვით, ხოლო სხვა ვიკიპედიების მაგალითად მოყვანა აქ საქმეს არ შველის. სხვადასხვა ვიკიპედიას თავისი წესები აქვს. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::ადამიანზე, გერმანულ ონლაინ ენციკლოპედიაში მთელი გვერდია დაწერილი. ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურება მეტი რაღა უნდა იყოს? ცნობადობაში, იმედია საყოველთაო ცნობადობას არ გულისხმობთ. სხვა ვიკიპედიებს რაც შეეხება, სებუანური ვიკიპედია არ მომიყვანია მაგალითად. თითოეული ჩამოთვლილი, ტოპ-5 ვიკიპედიაში შედის. მათი მხრიდან, მათთვის სრულიად უცნობი, ქართველი ადამიანის ბიოგრაფია დასაშვებად ჩაითვალა (ენციკლოპედიური მნიშვნელობით და წყაროთა რესპექტაბელურობით) და თქვენთვის ეს მოცემულობა ნული არგუმენტია? თარგი მაინც გაუკეთეთ, რომ სტატია დასახვეწია, რომ არ წაიშალოს. პირდაპირ წაშლა რა სპორტია? [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:56, 2 აპრილი 2026 (UTC) == ღირსების სასამართლო == გამარჯობა, ღირსების სასამართლოზე 2022 წელს შექმნილი 5 ხაზიანი სტატია იყო. ამ ხნის მანძილზე არანაირი რედაქტირება არ ჰქონდა გაკეთებული. ჩემი აზრით, არააკადემიური ენითაც იყო დაწერილი. მის ნაცვლად, შევქმენი გაცილებით ვრცელი სტატია და წყაროც დავამატე (რაც ამ თემაზე რთული მოსაძებნია). მიუხედავად ამისა, ჩემი ვერსია წაიშალა ადმინისტრატორის მიერ. რა სტანდარტი დაირღვა ჩემგან? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:53, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია ვიკიპედიის გამოცდილი რედაქტორის მიერ დაწერილია და შესაბამისად არგუმენტი „არააკადემიური ენით“ დაწერილზე აბსურდია. თქვენი დაწერილი ნაწილი კი ნამდვილად არაენციკლოპედიური ენით იყო დაწერილი და მხოლოდ ორი წყაროთი. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:42, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::კარგით, მაშინ გამოცდილ რედაქტორს შეატყობინეთ, რომ "ღირსების სასამართლოს" მთავარი კითხვა ის კი არ იყო, - ვინაა სუკის აგენტი? არამედ, დააბრალა თუ არა გამსახურდიამ ლაშქარაშვილს სუკის აგენტობა? ::2) ფრაზა - <u>ეროვნული მოძრაობის ლიდერებმა ილია ჭავჭავაძის საზოგადოებას ე. წ. „ღირსების სასამართლო“ მოუწყვეს</u> - არაკორექტულია. ჭავჭავაძის საზოგადოებაც ეროვნულ მოძრაობას წარმოადგენდა. ::3) <u>შეკრება ვიდეოკამერით გადაიღეს</u> -არასწორია! გადაიღეს ვიდეოკამერ-<u>ებ</u>-ით და ჩხუბი იმაზე მოხდა ვისი ფირი ჩაუვარდა ტელევიზიას. ::4) <u>თუმცა უმრავლესობა არ ელოდა, რომ ჩანაწერი საბჭოთა უშიშროების ხელში აღმოჩნდებოდა</u> ??? საიდან ამტკიცებთ, რომ უშიშროების ხელში მოხვდა? იქნება ტელევიზიაში მოხვდა პირდაპირ და ჯუმბერ პატიაშვილმა, უშიშროების ჩარევის გარეშე დაავალა დამონტაჟება და გაშვება? :)) ან საიდან იცით უმრავლესობა ელოდა, თუ უმცირესობა? და ა.შ. :) სუბიექტური შეფასებებისა და დაშვებების კასკადია უბრალოდ. ::5) ღირსების სასამართლო, არაფორმალურად ორგანიზებული შეხვედრის პირობითი დასახელებაა, ამიტომ საჭიროა სტატიაშივე განიმარტოს რაზეა საუბარი, მაგიტომ დავწერე - <u>'''ღირსების სასამართლო''' — 1989 წელს, [[საქართველოს ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა|ეროვნული მოძრაობის]] ფრაქციებს შორის მომხდარი დაპირისპირების ეპიზოდის, პირობითი დასახელება.</u> ::თქვენ ვერსიაში, პირდაპირ წერია - ღირსების სასამართლო. არაფორმალური დასახელებას "წარმოებაში უშვებთ" ::6) ჩემი თუ ორი წყაროთი იყო, ახლანდელი ვერსია ერთი წყაროთია და ისაც ვიდეო. ::გამიხარდება თუ ჩემს არგუმენტებს, რაიმე უფრო წონად პოზიციონირებას დაუპირისპირებთ და "გამოცდილებას" არგუმენტად არ მოიყვანთ. --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:15, 2 აპრილი 2026 (UTC) :::მოდით ავტორს ესაუბრეთ ამაზე და ბარემ @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]], რომ ჩაერთო ამ მსჯელობაში. თუმცა, ერთს კი ვიტყვი, რომ ვიკიპედია რაღაცა კვლევის ან მოვლენებში სიმართლის ძიების ადგილი არ არის და ამხელა ტექსტს სულ ტყვილად მიწერთ. სტატია უნდა ეყრდნობოდეს სანდო, ავტორიტეტულ და გადამოწმებად წყაროებზე და არა იმაზე, ვინ იყო მართალი და ვინ არა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:39, 3 აპრილი 2026 (UTC) ::::უკაცრავად, თქვენ დააფიქსირეთ პოზიცია, რომ ჩემ ვერსიას, ძველი ვერსია სჯობდა. ზოგადი საუბარი, რომ არ გამოსულიყო, კონკრეტული მაგალითები მოვიყვანე, რა პრობლემებს ვხედავ ძველ ვერსიაში. ::::არავითარი კვლევა და ტყუილ-მართლის გარჩევა არ დამიწყია სტატიაში. უბრალოდ, ფაქტები აღვწერე, მაქსიმალურად ობიექტური პოზიციიდან. ::::მინდოდა, თანდათან კიდევ უფრო დამეხვეწა სტატია, მაგრამ აღარ მომეცა შესაძლებლობა. ::::წყაროებზე გეთანხმებით, ამ მაგნიტუდის საკითხზე უფრო მეტია საჭირო, თუმცა ეგ მკვლევართა და ჟურნალისტთა პრობლემაა, რომ ავტორიტეტული წყაროები არ არსებობს. რაც ვნახე დავამატე. რაღაც სხვასაც ვნახავდი ალბათ კიდე. [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:31, 3 აპრილი 2026 (UTC) == მარდალეიშვილის სამედიცინო ცენტრი == გამარჯობა გუშინ წაშალეტ სტატია, დეტალურად რო ამიხსნათ რატო წაიშალა. ბიზნეი 30 წელია უკვე არსებობს, აქვთ ფილიალებიც, სამწუხაროდ არ არის ის წყაროები რაც მოითხოვეთ მაგრამ ფაქტი ხომ რეალურია --[[მომხმარებელი:Chelikauri|Chelikauri]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Chelikauri|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Chelikauri|წვლილი]]) 08:33, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. ფაქტის რეალურობა არ ცვლის ვიკიპედიის მოთხოვნას სანდო და გადამოწმებად წყაროებზე, რაც სტატიის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას დაადასტურებდა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:39, 2 აპრილი 2026 (UTC) == იმედი L გვერდის აღდგენა == გამარჯობა, კომპანიის შესახებ სტატია სრულად გადავამუშავე ჩემს სავარჯიშოში: [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025/სავარჯიშო]]. სტატია აღარ არის სარეკლამო ხასიათის და ეყრდნობა დამოუკიდებელ წყაროებს. გთხოვთ დამეხმაროთ მის გადატანაში მთავარ სივრცეში, რადგან სათაური „Protected“ რეჟიმშია. მადლობა წინასწარ [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025|Digitaleditor2025]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Digitaleditor2025|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Digitaleditor2025|წვლილი]]) 07:28, 17 აპრილი 2026 (UTC) == ლევან ტიელიძე == Mehman იქნებ დააბრუნოთ გვერდი რომელიც ორი დღის წინ წაშალეთ? იმ პრინციპით რითიც თქვენ ხემძღვანელობთ ქართული ვიკიპედიის მნიშვენლოვანი ნაწილი შეიძლება წაშლას დაუქვემდებაროთ.{{ხელმოუწერელი|Levani.tielidze}} :პირველ რიგში, გამარჯობა. მე და არც რომელიმე სხვა ვიკიპედიელი აქ პრინციპებით არა, ვიკიპედიის წესებით ვხელმძღვანელობთ და თუ წესი მოითხოვს სტატიის წაშლას, იგი წაიშლება. თქვენს კონკრეტულ შემთხვევაში იყო მითითებული წაშლის მიზეზი და შესაბამისი წესი. გაეცანით მას. ვერ ვხედავ მიზეზს, თუ რატომ უნდა აღვადგინო სტატია. წარმატებები, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 07:41, 27 აპრილი 2026 (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 აპრილი 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == სტატიის აღდგენა: მირიან ხუხუნაიშვილი == გამარჯობა მემან, მოგმართავთ მირიან ხუხუნაიშვილის შესახებ სტატიის ავტორი. სტატია წაიშალა კრიტერიუმების შეუსაბამობის გამო, თუმცა მსურს მოგაწოდოთ არგუმენტები პიროვნების მნიშვნელოვნების შესახებ: # მირიან ხუხუნაიშვილი არის '''ვროცლავის ოპერის მუსიკალური ხელმძღვანელი''' (2025/2026 წლების სეზონიდან); # ფლობს '''ხელოვნების დოქტორის ხარისხს''' სიმფონიურ დირიჟორობაში (კრაკოვის მუსიკალური აკადემია); # არის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის თანადამფუძნებელი და სამხატვრო ხელმძღვანელი; # მის შესახებ სტატია უკვე არსებობს '''პოლონურ ვიკიპედიაში''': [https://pl.wikipedia.org/wiki/Mirian_Khukhunaishvili<nowiki> pl:Mirian Khukhunaishvili].</nowiki> ასევე, მასზე ინფორმაცია დაცულია საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის ციფრულ არქივში. გთხოვთ, აღმიდგინოთ სტატია ჩემს „სავარჯიშოში“ (Draft), რათა ვიკი-სტანდარტების შესაბამისად დავხვეწო წყაროების მითითება და სტატია გამართული სახით დავაბრუნო მთავარ სივრცეში. პატივისცემით [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 12:44, 3 მაისი 2026 (UTC) :არგუმენტაციის გასამყარებლად, აქვე ვურთავ სანდო მეორეულ წყაროებს და საერთაშორისო რეცენზიებს: :'''ქართულენოვანი წყაროები:''' :* რადიო თავისუფლება: https://www.radiotavisupleba.ge/a/32267635.html :* ბილბორდის სტატია ვროცლავის ოპერაში დანიშვნის შესახებ: https://billboard.com.ge/2025/01/29/mirian-xuxunaisvili-vroclavis-operis-musikalur-xelmzrvanelad-dainisna/ :* საზოგადოებრივი მაუწყებლის (1TV) გადაცემა: https://1tv.ge/video/amshabatkviras-mirian-khukhunaishvili-profesia-diridjori/ :* ეროვნული ბიბლიოთეკის ბაზა: http://www.nplg.gov.ge/emigrants/ka/00001312/ :* Georgia Today: https://georgiatoday.ge/mirian-khukhunaishvili-and-wroclaw-opera-a-georgian-conductor-at-the-helm-of-a-european-opera-house/ :'''საერთაშორისო პრესა და რეცენზიები:''' :* Ruch Muzyczny (პოლონეთი): https://ruchmuzyczny.pl/article/5346 :* Heimildin (ისლანდია): https://heimildin.is/grein/17773/fumlaus-stjorn-mirian-khukhunaishvili/ :* Classical Music (საბერძნეთი): https://classicalmusic.gr/apolamvano-to-vienneziko-repertorio-synentefxi-me-ton-archimousiko-mirian-khukhunaishvili/ :* Papageno (უნგრეთი)https://papageno.hu/english/eyes-and-ears-on-budapest/2026/02/south-caucasus-enthralling-sound-spectrum-with-smartphones/ :ვფიქრობ, ეს წყაროები სრულად ფარავს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. გთხოვთ დამეხმაროთ სტატიის აღდგენაში. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 13:14, 3 მაისი 2026 (UTC) ::მოგესალმებით. არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის პოლიტიკა ცნობადობის შესახებ]], რასაც პიროვნება არ პასუხობს. შესაბამისად, მასზე სტატია ვერ დარჩება ვიკიპედიაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 3 მაისი 2026 (UTC) :::მემან, ვერ ვხვდები თქვენი სიჯიუტის მიზეზს, როდესაც სახეზეა საერთაშორისო აღიარების ასეთი მასშტაბი. გთხოვთ, მიპასუხოთ, რომელ წყაროს მიიჩნევთ არასაკმარისად ავტორიტეტულად, როდესაც: :::* მხოლოდ აპრილის თვეში მის შემოქმედებას '''10 კრიტიკული რეცენზია''' მიეძღვნა წამყვან პრესაში: 7 პოლონეთში, თითო გერმანიაში, იტალიასა და აშშ-ის წამყვან საოპერო გამოცემაში. :::* მასზე ვრცელი გადაცემები აქვს მომზადებული '''საზოგადოებრივ მაუწყებელს''', '''რადიო თავისუფლებას''', არსებობს ნიუსები '''Billboard'''-სა და არაერთი კრიტიკა '''Georgian Today'''-ში. :::* საქართველოში ყველა წამყვან კლასიკურ ფესტივალში აქვს მონაწილეობა მიღებული და ყველა სიმფონიურ კოლექტივთან თანამშრომლობს სისტემატურად. :::* გუგლში ძიებისას ქართულ ენაზე 20-გვერდიანი სიაა, ინგლისურად კი 7. :::* მისი აუდიტორია სოციალურ ქსელებში 6 000-ს აჭარბებს. ხოლო youtube-ზე 10 000-მდე გამომწერი ჰყავს. :::* საჯაროდ არ მოიპოვება ამაზე ინფორმაცია, თუმცა ბატონი ხუხუნაიშვილი გახლავთ, ერთადერთი ქართველი დირიჟორი, რომელსაც აქვს დოქტორის ხარისხი. :::* სტატია უკვე არსებობს პოლონურ ვიკიპედიაში, სადაც ცნობადობის ფილტრი ბევრად მკაცრია. :::ეს ყველაფერი პირდაპირ პასუხობს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. თუ თქვენ მაინც უარს ამბობთ სტატიის აღდგენაზე, იძულებული ვიქნები საკითხი '''ადმინისტრატორების ფორუმზე''' გადავიტანო სხვა რედაქტორების ჩასართავად, რადგან ადგილი აქვს წესების სუბიექტურ ინტერპრეტაციას. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 16:59, 3 მაისი 2026 (UTC) ::::მოდით პირველ რიგში კორექტული იყავით და [[ვიკიპედია:პერსონალური შეტევების დაუშვებლობა|დაიცავით ვიკიპედიის წესი]]. ის რომ მასზე „მრავალი“ წყაროა და სადღაც მონაწილეობა აქვს მიღებული, არ ხდის მას [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადს]]. პოლონურ ვიკიპედიაში თქვენ მიერ შექმნილი სტატია, რომ ჯერ არ დამოწმებულა კარგად ვიცი და ასევე პოლონური ვიკიპედია არ არის ჩვენი კრიტერიუმი აქ. შეგიძლიათ ინგლისურშიც შექმნათ და არც ეგ იქნება ჩვენთვის რაიმის ინდიკატორი. საკითხი შეგიძლიათ გაიტანოთ სადაც გნებავთ. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:05, 3 მაისი 2026 (UTC) :::::ბოდიშს გიხდით, თუ სადმე ზედმეტი მომივიდა. :::::მოდით ვკონცენტრირდეთ კონკრეტულად საქმეზე. თქვენ მითითებულ, ვიკიპედიის წესებში ვკითხულობთ: :::::# მწერალი, მთარგმნელი, '''მუსიკოსი''', მსახიობი, რეჟისორი, მხატვარი, ფოტოგრაფი, სკულტპრი და მისთ., რომელთა '''ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად''' არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]] და: :::::## გააჩნია დარგის საერთაშორისო ან ეროვნული უმაღლესი ჯილდო, '''პრემია, სტიპენდია''' ან მისთ. (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბა]]); :::::## გააჩნის დარგის წამყვანი აქტორების აღიარება (პუბლიკაცია ყველაზე პრესტიჟულ გამომცმელობაში, ნახატები საერთაშორისო დონის მუზეუმში, '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში''' ან მისთ.) და მისი ან მისი '''საქმიანობის შესახებ არსებობს პუბლიკაციები (რეცენზიები/მიმოხილვები)''' დარგის ავტორიტეტულ გამოცემებში; :::::## მრავალჯერადი მონაწილეობა საერთაშორისო ან ეროვნული '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' ან მისთ. ჟიურიში (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბას]] ჟიური); ახლა კი ყველა ამ ჩამოთვლითაგანის შესაბამისი პასუხი: :::::# '''"მუსიკოსი"''' - აკადემიური განათლების მქონე მუსიკოსი, რომელსაც გააჩნია, ევროპული უმაღლესი სასწავლებლის დოქტორის ხარისხი - ამის წყარო მქონდა მითითებული, პოლონეთის სახელმწიფო სისტემის ბმული, სადაც დასტურდება მირიან ხუხუნაიშვილის ხელოვნების დოქტორის ხარისხი . :::::# '''"..ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]]..."''' - ამის დასტურად ზემოთ მიგითითეთ ბმულები: საზოგადოებრივი მაუწყებლის 12 წუთიანი ფილმი, "რადიო თავისუფლების 37 წუთიანი პოდკასტი", და სხვა უამრავი წამყვანი ევროპული გამომცემლის რეცენზიები. :::::# '''ეროვნული დონის მუზეუმების დირექტორები -''' არ ვიცი, რამდენად გათვითცნობიერებული ბრძანდებით კლასიკურ მუსიკაში, მაგრამ პოლონეთში, მნიშვნელობით მე-2 საოპერო თეატრის დირექტორად დანიშვნა ამ კრიტერიუმშიც შიძლება გათანაბრდეს'''.''' ბ-ნი ხუხუნაიშვილი, მეორე ქართველი დირიჟორია, ისტორიაში (ჯანსუღ კახიძის შემდეგ), რომელიც ევროპული საოპერო თეატრის დირექტორის პრესტიჟულ პოზიციაზე დაინიშნა, თეატრის, რომლის პირველი დირექტორიც უდიდესი კომპოზიტორი Carl Maria von Weber იყო და სადაც მოგვიანებით მუშაობნენ Richard Strauss და Bruno Walter. ბ-ნი ხუხუნაიშვილი თანადამაარსებელი და მუსიკალური ხელმძღვანელია "გია ყანჩელის სახელობის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის". რომელიც, ერთ-ერთი გამორჩეული კოლექტივია ქართულ აკადემიურ სცენაზე. :::::# '''რეცენზიები/მიმოხილვები''' - უარავი მეორეული წყარო მოგიყვანეთ მისი ოპერაში საქმიანობის რეცენზიებისა და მიმოხილვებისა, რომლებშიც აღწერილია მისი მაღალი პროფესიონალიზმი. :::::# '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში -''' ეს წყაროებიც მოგიყვანეთ, '''Wratislavia Cantans''' (ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და დიდი ფესტივალი პოლონეთში), '''Vilnius Festival''' - ლიეტუვის ყველაზე დიდი და მნიშვნელოვანი კალსიკური ფესტივალი, '''მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი თელავში''' (სამხ. ხელმძღვანელი -ელისო ვირსალაძე), "'''შემოდგომის თბილისი'''", "'''თორაძის საერთაშორისო ფესტივალი'''", '''Young Euro Classic''' - ყველაზე დიდი ფესტივალი ახალგაზრდული ორკესტრების. :::::# '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' - ამის წყაროც მოგიყვანეთ - 2022 წელს, პირველმა მიიღო, ლეგენდარული პიანისტისა და დირიჟორის დაარსებული '''პრემია "რინგმან-იაროში"''' რომელიც ახალგაზრდა მუსიკოსების მხარდასაჭერად დაარსდა, რომლის ჟიურის წევრებიც იყვნენ - Lang lang, Daniel Hope, Elzbieta Penderecka და სხვანი. ასევე გაიმარჯვა და მიიღო '''პაავო იარვის სტიპენდია''', რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟულია ახალგაზრდა დირიჟორებისთვის. :::::გთხოვთ, მიმითოთ, რომელი პუნქტი არ აკმაყოფილებს თქვენი აზრით ვიკიპედიის სტანდარტებს. :::::პატიცისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 07:58, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::Google-ს ზოგიერთ ქვეყანაში უკვე '''Knowledge Panel'''-ი (ცოდნის პანელი) აქვს მასზე. ამ სქრინ ვიდეოში ნახავთ ამის დასტურს https://streamable.com/vh45a5 ::::::პატივისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:17, 4 მაისი 2026 (UTC) :::::::თქვენთვის შეიძლება ზემოთ მოყვანილი საკმარისი იყოს მის შესახებ ვიკიპედიაში სტატიის არსებობაზე, თუმცა, ვიკიპედიისთვის არ არის საკმარისი. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 11:26, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::::კეთილი. გმადლობთ [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:28, 4 მაისი 2026 (UTC) == Unblock request for User:Arena == Hello Mehman. I apologize for writing in English. I am an agent at [[ვიკიპედია:VRT]]. A user you blocked at [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]], has written to VRT to retract his threat of legal action (ticket 2026051210014379). He says it was written in frustration and agrees it was not appropriate. Would you consider restoring talk page access so he can appeal the block? Thank you. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) Google Translate-ის გამოყენებით ქართულად: გამარჯობა მეჰმან. ბოდიშს ვიხდი ინგლისურად რომ დავწერე. მე ვარ აგენტი [[ვიკიპედია:VRT]]-ში. მომხმარებელმა, რომელიც თქვენ დაბლოკეთ [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]]-ზე, მისწერა VRT-ს, რათა გააუქმოს სამართლებრივი ქმედების მუქარა (ბილეთი 2026051210014379). ამბობს, რომ იმედგაცრუებით დაიწერა და თანხმდება, რომ ეს არ იყო მიზანშეწონილი. განიხილავთ თუ არა განხილვის გვერდზე წვდომის აღდგენას, რათა მან შეძლოს დაბლოკვის გასაჩივრება? გმადლობთ. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) :Hello. Thanks for reporting this. I'll check the ticket and reconsider the block. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:12, 14 მაისი 2026 (UTC) == მართვის მოწმობის გვერდი == გამარჯობა, რატომ გაუქმდა და დაუბრუნდა მართვის მოწმობის გვერდი უძველეს ვერსიას? რელევანტური საერთოდ არ არის ის რაც ამჟამინდელ გვერდზე წერია. მადლობა. {{ხელმოუწერელი|Nebskyy}} :გამარჯობა. თქვენი რედაქტირება გაუქმდა იმიტომ, რომ შეტანილი ინფორმაცია (1) არ იყო გამყარებული შესაბამისი სანდო და გადამოწმებადი წყაროთი, (2) შეიცავდა მრავალ არარელევანტულ ინფორმციას და (3) შეიცავდა სარეკლამო სახის ბმულს. მადლობა, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 1 ივნისი 2026 (UTC) :გასაგებია მადლობა. ალბათ ამიტომ წაიშალა ახალი გვერდიც? თოერია ონ ჯი, სტარტი და ა.შ. ყველა კომპანიაა და შეიძლება რეკლამადაც ჩაითვალოს. :შემიძლია სრულიად წავშალო external links და ინფორმაციულად დავტოვო ახალი გვერდი: საქართველოს მართვის მოწმობა < თუ ლინკების მოშორება უშველის. [[მომხმარებელი:Nebskyy|Nebskyy]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Nebskyy|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Nebskyy|წვლილი]]) 19:06, 1 ივნისი 2026 (UTC) ::მოდით ახალი სტატიის შექმნის დროს სანიმუშოდ გამოიყენეთ ინგლისური ვიკიპედიის [[En:Driving licence in Turkey|ეს სტატია]] და დაიცავით ქართული ვიკიპედიის სტანდარტები წერის დროს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:12, 1 ივნისი 2026 (UTC) == HIT Hub-ის სტატიის წაშლის შესახებ! == გამარჯობა, Mehman! შევნიშნე, რომ სტატია „HIT Hub" წაშალეთ ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურების ნაკლებობის გამო. მინდა გავარკვიო და გავაუმჯობესო. კომპანიაზე არსებობს დამოუკიდებელი წყაროები: Georgia Today (ბეჭდური გამოცემა, 2025 წლის ნოემბერი) — სრული გვერდი კომპანიაზე OK Magazine Georgia — ინტერვიუ და სტატია NewHotel Software (საერთაშორისო გამოცემა) — სტატია პარტნიორობაზე შემიძლია სტატია ხელახლა მოვამზადო ამ წყაროების სათანადო მითითებით. გთხოვთ დამიზუსტოთ — კონკრეტულად რა აკლდა სტატიას, რომ მნიშვნელოვნება დადასტურებულიყო? დამოუკიდებელი წყაროების რაოდენობა იყო პრობლემა, თუ მათი ხასიათი/ხარისხი? წინასწარ მადლობა დახმარებისთვის.{{ხელმოუწერელი|Vladimer Kaperski}} :მოგესალმებით. გთხოვთ გაეცნოთ [[ვიკიპედია:რა არ არის ვიკიპედია|რა არ არის ვიკიპედია]], რომელიც თავისუფალი '''ენციკლოპედიაა''' და არა ცნობის ფურცელი, სადაც ყველაზე და ყველაფერზე შეიძლება დაიწეროს. თქვენი სტატია არ არის ენციკლოპედიური, რისთვისაც იგი წაიშალა. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:56, 2 ივნისი 2026 (UTC) == კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება == გამარჯობა, 24/06/2026-ში კრედო ბანკის შესახებ განთავსებული სტატია წაიშალა თქვენს მიერ, სარეკლამო/სპამ შინაარსის გამო - თუ შეიძლება რომ დაგვიზუსტოთ რომელი მონაკვეთია სარეკლამო რომ ჩავასწოროთ. --[[მომხმარებელი:Sandro Germisashvili|Sandro Germisashvili]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Sandro Germisashvili|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Sandro Germisashvili|წვლილი]]) 11:07, 24 ივნისი 2026 (UTC) :მოგესალმებით. მთლიანი სტატია სარეკლამო ტიპისაა. თუ როგორი უნდა იყოს სტატია, საამისოდ გადახედეთ [[მაგთიკომი|ამ სტატიას]]. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:33, 24 ივნისი 2026 (UTC) ::ასევე გაითვალისწინეთ, რომ თუ სტატიის შექმნაში ფულს იღებთ ან დაკავშირებული ხართ სტატიის საგანთან რაიმე სახით, „ფონდ ვიკიმედიის“ [[Wmf:Policy:Terms of Use|გამოყენების პირობების]] მიხედვით, თქვენ ეს უნდა დაადეკლარიროთ თქვენი მომხმარებლის გვერდზე (სტატიის, დამკვეთი კლიენტის და მიღებული თანხის ოდენობის მითითებით), წინააღმდეგ შემთხვევაში თქვენს მიმართ გატარდება ვიკიპედიის შესაბამის პოლიტიკაში მითითებული ღონისძიებების, მათ შორის დაიბლოკება თქვენი ანგარიში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 24 ივნისი 2026 (UTC) jd5az3lfv8meydadvc8xo3gs0nbw4k0 5420502 5420501 2026-06-24T14:38:26Z Mehman 75871 /* კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება */ 5420502 wikitext text/x-wiki {{მომწერეთ}} {{აქ გიპასუხებთ}} {{არქივის დაფა|სურათი=[[სურათი:Archive information icon.png]]|დაფის-სიგანე=22em| *[[მომხმარებელი განხილვა:Mehman/არქივი 1|07.01.2016 - 27.01.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 2|27.01.2016 - 31.12.2016]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 3|01.01.2017 - 31.12.2017]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 4|01.01.2018 - 31.12.2018]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 5|01.01.2019 - 31.12.2019]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 6|01.01.2020 - 31.12.2020]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 7|01.01.2021 - 31.12.2021]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 8|01.01.2022 - 31.12.2022]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 9|01.01.2023 - 31.12.2023]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 10|01.01.2024 - 31.12.2024]] *[[მომხმარებლის განხილვა:Mehman/არქივი 11|01.01.2025 - 31.12.2025]] }} == ახალი ბიოგრაფიული სტატიის შექმნა სანდო წყაროების საფუძველზე == გამარჯობა. დღეს წაიშალა სტატია „ანზორ თოთაძე“ სწრაფი წაშლის წესით. ვფიქრობ, რომ სტატია აკმაყოფილებს ენციკლოპედიურობის კრიტერიუმებს. პირი არის ცნობილი ქართველი მეცნიერი და ავტორი. სტატიაში გამოყენებული იყო სანდო წყაროები: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG) • WorldCat • აკადემიური გამოცემები ISBN-ებით გთხოვთ, მოხდეს სტატიის აღდგენა ან მომეცეს შესაძლებლობა გადავამუშავო შინაარსი. მადლობა. [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 17:01, 3 იანვარი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია არ აკმაყოფილებს [[ვპ:ბიო]]-ს და შესაბამისად ვერ აღვადგენთ. გაეცანით ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმებს. მადლობა, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 17:03, 3 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, ::მადლობა კომენტარისთვის. ::სტატიაზე ვმუშაობ და დავამატებ დამატებით აკადემიურ წყაროებს. ::გთხოვთ მითხრათ, კონკრეტულად რომელ ნაწილებს სჭირდება გადამუშავება. ::პატივისცემით, ::თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 18:33, 4 იანვარი 2026 (UTC) :::[[ვპ:ბიო]]-ს მიხედვით კონკრეტულად უნდა დაამტკიცოთ, თუ რატომაა პირი ენციკლოპედიური. მარტო პროფესორობა და აკადემიკოსობა არ კმარა. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:37, 4 იანვარი 2026 (UTC) ::::მადლობა განმარტებისთვის. ამ ეტაპზე ვაგროვებ დამატებით დამოუკიდებელ სანდო წყაროებს (პრესა/აკადემიური გამოცემები), რომლებიც ადასტურებს სუბიექტის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას. მათი დამატების შემდეგ განვაახლებ სტატიას. ::::პატივისცემით, თეონა [[მომხმარებელი:თეოანზორი|თეოანზორი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:თეოანზორი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/თეოანზორი|წვლილი]]) 19:11, 4 იანვარი 2026 (UTC) სტატია ეხება ცნობილ ქართველ დემოგრაფს — ანზორ თოთაძეს, ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორს, პროფესორს. მისი მნიშვნელოვნობა დასტურდება მრავალ დამოუკიდებელ და სანდო წყაროში: • საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა (NPLG): http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00009879/ • Georgian Encyclopedia: https://georgianencyclopedia.ge/ka/form/17455 • Google Books (მრავალი მონოგრაფია): https://www.google.ge/search?tbm=bks&q=inauthor:"ანზორ თოთაძე" • საერთაშორისო და ქართული მედია: Interpressnews, Sputnik Georgia, Ekho Kavkaza, NewsHub, Kvira.ge და სხვა. ავტორია ფუნდამენტური მონოგრაფიებისა: „საქართველოს მოსახლეობა“, „აფხაზეთის მოსახლეობა: ისტორია და თანამედროვეობა“, „ოსები საქართველოში: მითი და რეალობა“. მისი ნაშრომები დაცულია საქართველოსა და უცხოეთის ბიბლიოთეკებში და იგი რეგულარულად ციტირდება როგორც დემოგრაფიის ექსპერტი. ვფიქრობ, სტატია სრულად აკმაყოფილებს ვიკიპედიის მნიშვნელოვნობის კრიტერიუმებს. {{ხელმოუწერელი|თეოანზორი}} :თქვენ რომ ფიქრობთ, ეგ არაფერს არ ცვლის. წაიკითხეთ ზემოთ რაც მოგწერეთ. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:44, 4 იანვარი 2026 (UTC) == ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატიის წაშლაზე == [[მომხმარებელი:Giorgi.1772|Giorgi.1772]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Giorgi.1772|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Giorgi.1772|წვლილი]]) 03:38, 25 იანვარი 2026 (UTC) :და რა? — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 10:48, 25 იანვარი 2026 (UTC) ::გამარჯობა, რამდენიმე დღის წინ მოგწერეთ ამ სტატიის წაშლის თაობაზე, რატომღაც წერილის სახელი გამოქვეყნდა მხოლოდ და არა ტექსტი. ვფიქრობ, ცერნიკეს მრავალწევრების შესახებ სტატია აუცილებლად უნდა არსებობდეს ქართულ ვიკიპედიაში, რადგან ოპტიკის და ოპტომეტრიის ძალიან საჭირო და ფუნდამენტური საკითხია. როგორც "ვიკიპედიამ" შემომთავაზა, სტატიის ნაწილ-ნაწილ დაწერას და ვაპირებდი, მაგრამ, შესავალი ნაწილის დაწერა რომ დავასრულე და უნდა გამეგრძელებინა, უკვე წაშლილი დამხვდა. მიზეზი, თუ სწორედ მახსოვს, მანქანური ან არასწორი თარგმანი იყო მითითებული. რადგან ქართულ ენაზე ძალიან მწირი ინფორმაციაა ბევრ და მათ შორის ამ სფეროშიც, რუსულიდან და ინგლისურიდან თარგმნა ყველაზე რეალური ვარიანტია. გადავთარგმნე, მაგრამ მანქანური თარგმანი ნამდვილად არ გამომიყენებია, წინააღმდეგ შემთხვევაში ამ ერთ აბზაცშიც კი მინიმუმ სამი დამახასიათებელი შეცდომა იქნებოდა: "ზერნიკეს პოლინომი" "ცერნიკეს მრავალწევრის" ნაცვლად, "ერთეულის დისკი" "ერთეულოვანი წრის" ნაცვლად, "ორთოგონალური" "მართობულის" ნაცვლად. ძალიან ბევრი რამ არის შესაჯერებელი ქართული ფიზიკა-მათემატიკური ტერმინების ზუსტად გამოყენების მხრივ, ასე, რომ ალბათ შემდეგი ნაწილ(ებ)ის საბოლოოდ შესაჯერებლად და წყაროთა მისათითებლად ალბათ გარკვეული დრო დამჭირდება, და თუ აღადგენთ ამ სტატიას, ალბათ უფრო გამიადვილდებოდა საიტზევე რედაქტირება და ნაწილ-ნაწილ შევსება, ვიდრე თავიდან დაწყება, ან უკვე ბოლოს დასრულებულის გამოქვეყნება. თან ამ თემით დაინტერესებული პირებისთვისაც უკეთესი იქნება ბოლომდე დასრულებისთვის დალოდება რომ არ მოუწევთ. [[სპეციალური:წვლილი/&#126;2026-85346-3|&#126;2026-85346-3]] ([[მომხმარებლის განხილვა:&#126;2026-85346-3|talk]]) 02:43, 8 თებერვალი 2026 (UTC) :::გამარჯობა. ამ შემთხვევაში გირჩევთ ჯერ სავარჯიშო გვერდი შექმნათ და იქ დაიწყოთ სტატიის თარგმნა და მერე გადაიტანოთ სახელთა ძირითად სივრცეში. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:16, 8 თებერვალი 2026 (UTC) == სტატიის შემოწმება == სალამი, ახლიდან დავწერე სტატია სადაც უფრო მეტად არის ენციკლოპედიური სტილი დაცული, გთხოვთ გადახედოთ და თუ რაიმე შენიშვნა გექნებათ, კვლავ შევასწორებ. მადლობა {{ხელმოუწერელი|Dzedzvia}} :მოგესალმებით. თქვენს სტატიას მარტო სტილი პრობლემა არ აქვს, არამედ, თქვენი სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობას]]. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 28 იანვარი 2026 (UTC) :მადლობა პასუხისთვის, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტებისა და წიგნში დაწერილი სტატიების გარდა, კიდევ მოვიძიებ ინფორმაციას და ახლიდან დავწერ, აქამდე მქონდა ინფორმაცია რომ ზემოთ ხსენებული საკმარისი იყო [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 14:30, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::კიდევ ერთხელ, გაეცანით ზემოთ მითითებულ პოლიტიკას. პრობლემა არა წყაროებშია, არამედ პირის ცნობადობაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:09, 28 იანვარი 2026 (UTC) :@[[მომხმარებელი:David1010|David1010]] @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]] @[[მომხმარებელი:Otogi|Otogi]] @[[მომხმარებელი:MIKHEIL|MIKHEIL]] @[[მომხმარებელი:გიო ოქრო|გიო ოქრო]] @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] პიროვნება რომელზეც იყო ჩემი სტატია მასზე მოვიძიე სტატიები, თეატრის აფიშები, ეროვნულ არქივში დაცული დოკუმენტები, და პატივცემული მესაუბრება მის არაცნობადობაზე, იქნებ თქვენ მაინც გამცეთ პასუხი ცნობადობის განმარტებაზე, ვინაიდან თუ ადამიანზე მოიპოვება ამდენი ცნობა რატომ არ აღიქვამს პატივცემული @[[მომხმარებელი:Mehman|Mehman]] ცნობად ადამიანად? რატომ მიშლი სტატიას მოვიძიებ კიდევ ინფორმაციას და დავამატებ, ამჯერად რა ინფორმაციაც მაქვს მოძიებული პირს ხდის ცნობადს, ცნობადი რომ არ იყოს შესაბამისად არც იქნებოდა მასზე რაიმე სახის ინფორმაცია [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::1) http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00025084/ ::2) https://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/7800 ::3) https://catalog.nplg.gov.ge/record=b2874640~S10*geo ::4) https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/497077/1/Yvareli_2023_N10-11.pdf ::5) https://archive.org/details/20250223_20250223_1916 ::ასევე ფოტო აფიშები ყვარლის კოტე მარჯანიშვილის სახელობის თეატრიდან ::[[:ფაილი:1971 წლის 19 ნოემბერი.jpg|ფოტო აფიშა 1]] ::[[:ფაილი:1972-1973 წლები.jpg|ფოტო აფიშა 2]] ::[[:ფაილი:ნიკო.jpg|ფოტო აფიშა 3]] ::[[:ფაილი:1968 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 4]] ::[[:ფაილი:1970 წელი.jpg|ფოტო აფიშა 5]] ::[[:ფაილი:Shvili an sayvareli.jpg|ფოტო აფიშა 6]] ::[[:ფაილი:1970 წ.jpg|ფოტო აფიშა 7]] ::[[:ფაილი:1968 წ.jpg|ფოტო აფიშა 8]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:40, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::ინფორმაცია, თან უამრავი, ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილზეც იძიება, თუმცა, ეს მათ ცნობადს არ ხდის, ისევე, როგორც თქვენ მიერ მოძიებულ პირზე. პოლემიკის გაგრძელების ნაცვლად [[ვპ:ბიო]]ს გაეცანით. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:41, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::ასევე, ეროვნული ბიბლიოთეკის ბიოგრაფიული ლექსიკონი დიდი ხანია ვიკიპედიაში ცნობადობის კრიტერიუმად ან სანდო წყაროდ (ნაწილობრივ) არ აღიქმება. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:43, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::მეჰმან თუ მეჰმენ არვიცი რამდენად სწორედ ვწერ, ჩემს მიერ დაწერილი სტატიის წაკითხვის შემდეგ თუ თქვენ მას როგორც ცნობად პირს ადარებთ ლალი მოროშკინასა და მერსი სულხანიშვილს მაშინ თქვენთან საუბარს აზრი არ აქვს არც აქ ამ საიტზე არ არც ზოგადად, პიროვნება რომელიც დამსახურებული არტისტის წოდება მიიღო აქვს ჯილდო და იყო თეატრის მსახიობი რეჟისორი და ნამდვილი საამაყო ქართველი, მეტი პატივისცემა თქვენგან მეჰმან [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:48, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::და პოლემიკას რაც შეეხება ჯერ ადამიანების გარჩევა შეძელით და შემდეგ სხვა დანარჩენზე [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 15:49, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::პირველ რიგში, განხილვის გვერდიდან არაფერი იშლება. მეორე, ამ პირებს კი არ ვადარებ, არამდედ თქვენს ნათქვამს ვპასუხობ. თუ თქვენ ფიქრობთ, რომ ყველაზე, ვისზეც ინფორმაციის მოძიება შეიძლება უნდა დაიწეროს ვიკიპედიაში — ცდებით. კარგად გაეცანით ვიკიპედიის პოლიტიკას. ასევე, „დამსახურებული არტისტის წოდება“ და „საამაყო ქართველობა“ არ ხდის და ვერ გახდის პირს ცნობადს. გადახედეთ [[ვპ:ბიო]]ს და გაეცანით ცნობადობის კრიტერიუმებს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 15:54, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::სახელი შემახსენე პატივცემულო როგორ მოგმართო მეჰმან თუ მეჰმენ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:01, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::[[განხილვა:ნიკოლოზ ჟამუტაშვილი]] [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:05, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::გადახედავენ ასევე სხვა ადმინისტრატორებიც [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:06, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::მოდით სიჯიუტეს და რედაქტირების ომს თავი დაანებეთ, წინააღმდეგ შემთხვევაში იძულებული ვიქნები დაგბლოკოთ. ადმინისტრატორები იმის გარეშეც, თავიანთი ხელსაწყოთითაც ხედავენ წაშლილი სტატიის შინაარს. ჩემი სახელი კი ჩემ პირად გვერდზე წერია და იქ ნახეთ. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:08, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::მოდით ქართველი თეატრალური მოღვაწის, სამხატვრო ხელმძღვანელის, ღვაწლმოსილი მსახიობის, საქართველოს კულტურის დამსახურებული მუშაკის, შრომითი მამაცობისთვის დაჯილდოვებულის, ქ.ყვარლის თეატრის დირექტორისა და თბილისის კოტე მარჯანიშვილის თეატრის საპატიო მოწვეული არტისტისა და ცნობადი სახის ჯიუტად უარყოფასა და ადმინისტრატორული უფლებების არასწორედ გამოყენებას თავი თქვენ დაანებეთ [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:16, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::კარგი, აწი არ ვიზამ :) — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:18, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::ასე არ ჯობია? დავწერ ეხლა სტატიას და გამოაქვეყნეთ მადლობა! [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:20, 28 იანვარი 2026 (UTC) :::::::::::::::აი ეგ კი არ გამოვა :) [[ვპ:ბიო]] არ შეცვლილა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 16:21, 28 იანვარი 2026 (UTC) ::::::::::::::::წარმატებები :) [[მომხმარებელი:Dzedzvia|Dzedzvia]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Dzedzvia|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Dzedzvia|წვლილი]]) 16:36, 28 იანვარი 2026 (UTC) == Order == Hello. You has to provide reason before you cancel someones edit. [[მომხმარებელი:Eurohunter|Eurohunter]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Eurohunter|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Eurohunter|წვლილი]]) 18:20, 30 იანვარი 2026 (UTC) :Hi. I shouldn't for obvious things. Please check the Georgian Wikipedia rules before editing here. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 19:16, 30 იანვარი 2026 (UTC) ==სკოლის სტატიაზე== დღეს ამ ადამიანმა წაშალა სტატია სსიპ ქ. თბილისის 89-ე საჯარო სკოლის შესახებ. სკოლა ოფიციალურად არსებობს და სტატია ოფიციალურად შეესაბამებოდა ვიკიპედიის მოტხოვნებს.{{ხელმოუწერელი|გიორგი კაცია}} :დაიცავით [[ვიკიპედია:თავაზიანობა|თავაზიანობა]], წინააღმდეგ შემთხვევაში დაიბლოკებით. სტატია კი წესების დაცვით წაიშალა. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 11 თებერვალი 2026 (UTC) == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 თებერვალი 2026 (UTC) </div> (This message was sent to [[:მომხმარებელი:Mehman]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == ინფორმაცია გიორგი ქლაინის სტატიის შესახებ == გამარჯობა, გუშინ რომ წაიშალა სტატია '''გიორგი ქლაინი'''. გთხოვთ მომწეროთ წაშლის კონკრეტული მიზეზი და მირჩიოთ, როგორ შეიძლება მისი გაუმჯობესება, რომ აკმაყოფილებდეს ვიკიპედიის წესებს. მადლობა წინასწარ. {{ხელმოუწერელი|Tbilisi International Student Theater Festival}} :მოგესალმებით. სტატია არ აკმაყოფილებდა [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა]] და როგორც ასე ეს ორ-სამ დღეში მოგვარებადი საკითხი არ არის. მარტივად: პირმა უნდა მოიპოვოს ისეთი ჯილდო, რომ გახდეს ცნობაფი და ამავე დროს პიროვნების ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად უნდა არსებობს არაერთი ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყარო. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:49, 2 მარტი 2026 (UTC) == ლევან ქოქიაშვილის სტატის გადატანა სამუშა სივრცეში == მეჰმან მოგესალმეით, დამწყეი ვარ ამ საკითხეში და გთხოვთ მომწეროტ რატომ გადაიტანეთ სავარჯიშო სივრცეში რა მაქვს არასწორად? პატივისცემით, ლევან ქოქიაშვილი--[[მომხმარებელი:ლევან ქოქიაშვილი|ლევან ქოქიაშვილი]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ლევან ქოქიაშვილი|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ლევან ქოქიაშვილი|წვლილი]]) 09:24, 29 მარტი 2026 (UTC) :სალამი ლევან. სტატია არასწორ სახელთა სივრცეში იყო შექმნილი, კერძოდ სტატიის სახელწოდების წინ წარწერა ''ინკუბატორი'' იყო მითითებული. ამის გარდა, ამჟამად სტატია არ პასუხობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის ცნობადობის კრიტერიუმს]] პირის შესახებ და საჭიროა შესაბამისი ენციკლოპედიურობის დადასტურება. ამიტომ ჯობია დარჩეს თქვენს სავარჯიშო გვერდზე. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:53, 29 მარტი 2026 (UTC) == ზაქარია ლაშქარაშვილი == ორჯერ წაიშალა სტატია ზაქარია ლაშქარაშვილზე. წყაროდ მითითებული იყო, ევროპაში ყველაზე დიდი დისიდენტთა ონლაინ ენციკლოპედია. ფრანგულად, რუსულად, გერმანულად შევქმენი ამ კაცზე სტატიები, კაციშვილს არ წაუშლია. ფრანგულზე და გერმანულზე პირიქით, თვითონ ატვირთეს ფოტო. რით ვერ დაიმსახურა ქართული ვიკიპედიის სტანდარტის დაკმაყოფილება? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:07, 2 აპრილი 2026 (UTC) :არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადობის კრიტერიუმი]] და გაეცანით მას. სტატია წაშლილია წესების დაცვით, ხოლო სხვა ვიკიპედიების მაგალითად მოყვანა აქ საქმეს არ შველის. სხვადასხვა ვიკიპედიას თავისი წესები აქვს. --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::ადამიანზე, გერმანულ ონლაინ ენციკლოპედიაში მთელი გვერდია დაწერილი. ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურება მეტი რაღა უნდა იყოს? ცნობადობაში, იმედია საყოველთაო ცნობადობას არ გულისხმობთ. სხვა ვიკიპედიებს რაც შეეხება, სებუანური ვიკიპედია არ მომიყვანია მაგალითად. თითოეული ჩამოთვლილი, ტოპ-5 ვიკიპედიაში შედის. მათი მხრიდან, მათთვის სრულიად უცნობი, ქართველი ადამიანის ბიოგრაფია დასაშვებად ჩაითვალა (ენციკლოპედიური მნიშვნელობით და წყაროთა რესპექტაბელურობით) და თქვენთვის ეს მოცემულობა ნული არგუმენტია? თარგი მაინც გაუკეთეთ, რომ სტატია დასახვეწია, რომ არ წაიშალოს. პირდაპირ წაშლა რა სპორტია? [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:56, 2 აპრილი 2026 (UTC) == ღირსების სასამართლო == გამარჯობა, ღირსების სასამართლოზე 2022 წელს შექმნილი 5 ხაზიანი სტატია იყო. ამ ხნის მანძილზე არანაირი რედაქტირება არ ჰქონდა გაკეთებული. ჩემი აზრით, არააკადემიური ენითაც იყო დაწერილი. მის ნაცვლად, შევქმენი გაცილებით ვრცელი სტატია და წყაროც დავამატე (რაც ამ თემაზე რთული მოსაძებნია). მიუხედავად ამისა, ჩემი ვერსია წაიშალა ადმინისტრატორის მიერ. რა სტანდარტი დაირღვა ჩემგან? --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:53, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. სტატია ვიკიპედიის გამოცდილი რედაქტორის მიერ დაწერილია და შესაბამისად არგუმენტი „არააკადემიური ენით“ დაწერილზე აბსურდია. თქვენი დაწერილი ნაწილი კი ნამდვილად არაენციკლოპედიური ენით იყო დაწერილი და მხოლოდ ორი წყაროთი. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:42, 2 აპრილი 2026 (UTC) ::კარგით, მაშინ გამოცდილ რედაქტორს შეატყობინეთ, რომ "ღირსების სასამართლოს" მთავარი კითხვა ის კი არ იყო, - ვინაა სუკის აგენტი? არამედ, დააბრალა თუ არა გამსახურდიამ ლაშქარაშვილს სუკის აგენტობა? ::2) ფრაზა - <u>ეროვნული მოძრაობის ლიდერებმა ილია ჭავჭავაძის საზოგადოებას ე. წ. „ღირსების სასამართლო“ მოუწყვეს</u> - არაკორექტულია. ჭავჭავაძის საზოგადოებაც ეროვნულ მოძრაობას წარმოადგენდა. ::3) <u>შეკრება ვიდეოკამერით გადაიღეს</u> -არასწორია! გადაიღეს ვიდეოკამერ-<u>ებ</u>-ით და ჩხუბი იმაზე მოხდა ვისი ფირი ჩაუვარდა ტელევიზიას. ::4) <u>თუმცა უმრავლესობა არ ელოდა, რომ ჩანაწერი საბჭოთა უშიშროების ხელში აღმოჩნდებოდა</u> ??? საიდან ამტკიცებთ, რომ უშიშროების ხელში მოხვდა? იქნება ტელევიზიაში მოხვდა პირდაპირ და ჯუმბერ პატიაშვილმა, უშიშროების ჩარევის გარეშე დაავალა დამონტაჟება და გაშვება? :)) ან საიდან იცით უმრავლესობა ელოდა, თუ უმცირესობა? და ა.შ. :) სუბიექტური შეფასებებისა და დაშვებების კასკადია უბრალოდ. ::5) ღირსების სასამართლო, არაფორმალურად ორგანიზებული შეხვედრის პირობითი დასახელებაა, ამიტომ საჭიროა სტატიაშივე განიმარტოს რაზეა საუბარი, მაგიტომ დავწერე - <u>'''ღირსების სასამართლო''' — 1989 წელს, [[საქართველოს ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობა|ეროვნული მოძრაობის]] ფრაქციებს შორის მომხდარი დაპირისპირების ეპიზოდის, პირობითი დასახელება.</u> ::თქვენ ვერსიაში, პირდაპირ წერია - ღირსების სასამართლო. არაფორმალური დასახელებას "წარმოებაში უშვებთ" ::6) ჩემი თუ ორი წყაროთი იყო, ახლანდელი ვერსია ერთი წყაროთია და ისაც ვიდეო. ::გამიხარდება თუ ჩემს არგუმენტებს, რაიმე უფრო წონად პოზიციონირებას დაუპირისპირებთ და "გამოცდილებას" არგუმენტად არ მოიყვანთ. --[[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 22:15, 2 აპრილი 2026 (UTC) :::მოდით ავტორს ესაუბრეთ ამაზე და ბარემ @[[მომხმარებელი:DerFuchs|DerFuchs]], რომ ჩაერთო ამ მსჯელობაში. თუმცა, ერთს კი ვიტყვი, რომ ვიკიპედია რაღაცა კვლევის ან მოვლენებში სიმართლის ძიების ადგილი არ არის და ამხელა ტექსტს სულ ტყვილად მიწერთ. სტატია უნდა ეყრდნობოდეს სანდო, ავტორიტეტულ და გადამოწმებად წყაროებზე და არა იმაზე, ვინ იყო მართალი და ვინ არა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:39, 3 აპრილი 2026 (UTC) ::::უკაცრავად, თქვენ დააფიქსირეთ პოზიცია, რომ ჩემ ვერსიას, ძველი ვერსია სჯობდა. ზოგადი საუბარი, რომ არ გამოსულიყო, კონკრეტული მაგალითები მოვიყვანე, რა პრობლემებს ვხედავ ძველ ვერსიაში. ::::არავითარი კვლევა და ტყუილ-მართლის გარჩევა არ დამიწყია სტატიაში. უბრალოდ, ფაქტები აღვწერე, მაქსიმალურად ობიექტური პოზიციიდან. ::::მინდოდა, თანდათან კიდევ უფრო დამეხვეწა სტატია, მაგრამ აღარ მომეცა შესაძლებლობა. ::::წყაროებზე გეთანხმებით, ამ მაგნიტუდის საკითხზე უფრო მეტია საჭირო, თუმცა ეგ მკვლევართა და ჟურნალისტთა პრობლემაა, რომ ავტორიტეტული წყაროები არ არსებობს. რაც ვნახე დავამატე. რაღაც სხვასაც ვნახავდი ალბათ კიდე. [[მომხმარებელი:L.CRANACHI|L.CRANACHI]] ([[მომხმარებლის განხილვა:L.CRANACHI|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/L.CRANACHI|წვლილი]]) 06:31, 3 აპრილი 2026 (UTC) == მარდალეიშვილის სამედიცინო ცენტრი == გამარჯობა გუშინ წაშალეტ სტატია, დეტალურად რო ამიხსნათ რატო წაიშალა. ბიზნეი 30 წელია უკვე არსებობს, აქვთ ფილიალებიც, სამწუხაროდ არ არის ის წყაროები რაც მოითხოვეთ მაგრამ ფაქტი ხომ რეალურია --[[მომხმარებელი:Chelikauri|Chelikauri]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Chelikauri|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Chelikauri|წვლილი]]) 08:33, 2 აპრილი 2026 (UTC) :გამარჯობა. ფაქტის რეალურობა არ ცვლის ვიკიპედიის მოთხოვნას სანდო და გადამოწმებად წყაროებზე, რაც სტატიის ენციკლოპედიურ მნიშვნელობას დაადასტურებდა. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:39, 2 აპრილი 2026 (UTC) == იმედი L გვერდის აღდგენა == გამარჯობა, კომპანიის შესახებ სტატია სრულად გადავამუშავე ჩემს სავარჯიშოში: [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025/სავარჯიშო]]. სტატია აღარ არის სარეკლამო ხასიათის და ეყრდნობა დამოუკიდებელ წყაროებს. გთხოვთ დამეხმაროთ მის გადატანაში მთავარ სივრცეში, რადგან სათაური „Protected“ რეჟიმშია. მადლობა წინასწარ [[მომხმარებელი:Digitaleditor2025|Digitaleditor2025]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Digitaleditor2025|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Digitaleditor2025|წვლილი]]) 07:28, 17 აპრილი 2026 (UTC) == ლევან ტიელიძე == Mehman იქნებ დააბრუნოთ გვერდი რომელიც ორი დღის წინ წაშალეთ? იმ პრინციპით რითიც თქვენ ხემძღვანელობთ ქართული ვიკიპედიის მნიშვენლოვანი ნაწილი შეიძლება წაშლას დაუქვემდებაროთ.{{ხელმოუწერელი|Levani.tielidze}} :პირველ რიგში, გამარჯობა. მე და არც რომელიმე სხვა ვიკიპედიელი აქ პრინციპებით არა, ვიკიპედიის წესებით ვხელმძღვანელობთ და თუ წესი მოითხოვს სტატიის წაშლას, იგი წაიშლება. თქვენს კონკრეტულ შემთხვევაში იყო მითითებული წაშლის მიზეზი და შესაბამისი წესი. გაეცანით მას. ვერ ვხედავ მიზეზს, თუ რატომ უნდა აღვადგინო სტატია. წარმატებები, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 07:41, 27 აპრილი 2026 (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 აპრილი 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == სტატიის აღდგენა: მირიან ხუხუნაიშვილი == გამარჯობა მემან, მოგმართავთ მირიან ხუხუნაიშვილის შესახებ სტატიის ავტორი. სტატია წაიშალა კრიტერიუმების შეუსაბამობის გამო, თუმცა მსურს მოგაწოდოთ არგუმენტები პიროვნების მნიშვნელოვნების შესახებ: # მირიან ხუხუნაიშვილი არის '''ვროცლავის ოპერის მუსიკალური ხელმძღვანელი''' (2025/2026 წლების სეზონიდან); # ფლობს '''ხელოვნების დოქტორის ხარისხს''' სიმფონიურ დირიჟორობაში (კრაკოვის მუსიკალური აკადემია); # არის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის თანადამფუძნებელი და სამხატვრო ხელმძღვანელი; # მის შესახებ სტატია უკვე არსებობს '''პოლონურ ვიკიპედიაში''': [https://pl.wikipedia.org/wiki/Mirian_Khukhunaishvili<nowiki> pl:Mirian Khukhunaishvili].</nowiki> ასევე, მასზე ინფორმაცია დაცულია საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის ციფრულ არქივში. გთხოვთ, აღმიდგინოთ სტატია ჩემს „სავარჯიშოში“ (Draft), რათა ვიკი-სტანდარტების შესაბამისად დავხვეწო წყაროების მითითება და სტატია გამართული სახით დავაბრუნო მთავარ სივრცეში. პატივისცემით [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 12:44, 3 მაისი 2026 (UTC) :არგუმენტაციის გასამყარებლად, აქვე ვურთავ სანდო მეორეულ წყაროებს და საერთაშორისო რეცენზიებს: :'''ქართულენოვანი წყაროები:''' :* რადიო თავისუფლება: https://www.radiotavisupleba.ge/a/32267635.html :* ბილბორდის სტატია ვროცლავის ოპერაში დანიშვნის შესახებ: https://billboard.com.ge/2025/01/29/mirian-xuxunaisvili-vroclavis-operis-musikalur-xelmzrvanelad-dainisna/ :* საზოგადოებრივი მაუწყებლის (1TV) გადაცემა: https://1tv.ge/video/amshabatkviras-mirian-khukhunaishvili-profesia-diridjori/ :* ეროვნული ბიბლიოთეკის ბაზა: http://www.nplg.gov.ge/emigrants/ka/00001312/ :* Georgia Today: https://georgiatoday.ge/mirian-khukhunaishvili-and-wroclaw-opera-a-georgian-conductor-at-the-helm-of-a-european-opera-house/ :'''საერთაშორისო პრესა და რეცენზიები:''' :* Ruch Muzyczny (პოლონეთი): https://ruchmuzyczny.pl/article/5346 :* Heimildin (ისლანდია): https://heimildin.is/grein/17773/fumlaus-stjorn-mirian-khukhunaishvili/ :* Classical Music (საბერძნეთი): https://classicalmusic.gr/apolamvano-to-vienneziko-repertorio-synentefxi-me-ton-archimousiko-mirian-khukhunaishvili/ :* Papageno (უნგრეთი)https://papageno.hu/english/eyes-and-ears-on-budapest/2026/02/south-caucasus-enthralling-sound-spectrum-with-smartphones/ :ვფიქრობ, ეს წყაროები სრულად ფარავს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. გთხოვთ დამეხმაროთ სტატიის აღდგენაში. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 13:14, 3 მაისი 2026 (UTC) ::მოგესალმებით. არსებობს [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ვიკიპედიის პოლიტიკა ცნობადობის შესახებ]], რასაც პიროვნება არ პასუხობს. შესაბამისად, მასზე სტატია ვერ დარჩება ვიკიპედიაში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:19, 3 მაისი 2026 (UTC) :::მემან, ვერ ვხვდები თქვენი სიჯიუტის მიზეზს, როდესაც სახეზეა საერთაშორისო აღიარების ასეთი მასშტაბი. გთხოვთ, მიპასუხოთ, რომელ წყაროს მიიჩნევთ არასაკმარისად ავტორიტეტულად, როდესაც: :::* მხოლოდ აპრილის თვეში მის შემოქმედებას '''10 კრიტიკული რეცენზია''' მიეძღვნა წამყვან პრესაში: 7 პოლონეთში, თითო გერმანიაში, იტალიასა და აშშ-ის წამყვან საოპერო გამოცემაში. :::* მასზე ვრცელი გადაცემები აქვს მომზადებული '''საზოგადოებრივ მაუწყებელს''', '''რადიო თავისუფლებას''', არსებობს ნიუსები '''Billboard'''-სა და არაერთი კრიტიკა '''Georgian Today'''-ში. :::* საქართველოში ყველა წამყვან კლასიკურ ფესტივალში აქვს მონაწილეობა მიღებული და ყველა სიმფონიურ კოლექტივთან თანამშრომლობს სისტემატურად. :::* გუგლში ძიებისას ქართულ ენაზე 20-გვერდიანი სიაა, ინგლისურად კი 7. :::* მისი აუდიტორია სოციალურ ქსელებში 6 000-ს აჭარბებს. ხოლო youtube-ზე 10 000-მდე გამომწერი ჰყავს. :::* საჯაროდ არ მოიპოვება ამაზე ინფორმაცია, თუმცა ბატონი ხუხუნაიშვილი გახლავთ, ერთადერთი ქართველი დირიჟორი, რომელსაც აქვს დოქტორის ხარისხი. :::* სტატია უკვე არსებობს პოლონურ ვიკიპედიაში, სადაც ცნობადობის ფილტრი ბევრად მკაცრია. :::ეს ყველაფერი პირდაპირ პასუხობს '''ვპ:ბიო/კლასიკა'''-ს მოთხოვნებს. თუ თქვენ მაინც უარს ამბობთ სტატიის აღდგენაზე, იძულებული ვიქნები საკითხი '''ადმინისტრატორების ფორუმზე''' გადავიტანო სხვა რედაქტორების ჩასართავად, რადგან ადგილი აქვს წესების სუბიექტურ ინტერპრეტაციას. [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 16:59, 3 მაისი 2026 (UTC) ::::მოდით პირველ რიგში კორექტული იყავით და [[ვიკიპედია:პერსონალური შეტევების დაუშვებლობა|დაიცავით ვიკიპედიის წესი]]. ის რომ მასზე „მრავალი“ წყაროა და სადღაც მონაწილეობა აქვს მიღებული, არ ხდის მას [[ვიკიპედია:ბიოგრაფიის ენციკლოპედიური მნიშვნელობა|ცნობადს]]. პოლონურ ვიკიპედიაში თქვენ მიერ შექმნილი სტატია, რომ ჯერ არ დამოწმებულა კარგად ვიცი და ასევე პოლონური ვიკიპედია არ არის ჩვენი კრიტერიუმი აქ. შეგიძლიათ ინგლისურშიც შექმნათ და არც ეგ იქნება ჩვენთვის რაიმის ინდიკატორი. საკითხი შეგიძლიათ გაიტანოთ სადაც გნებავთ. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 23:05, 3 მაისი 2026 (UTC) :::::ბოდიშს გიხდით, თუ სადმე ზედმეტი მომივიდა. :::::მოდით ვკონცენტრირდეთ კონკრეტულად საქმეზე. თქვენ მითითებულ, ვიკიპედიის წესებში ვკითხულობთ: :::::# მწერალი, მთარგმნელი, '''მუსიკოსი''', მსახიობი, რეჟისორი, მხატვარი, ფოტოგრაფი, სკულტპრი და მისთ., რომელთა '''ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად''' არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]] და: :::::## გააჩნია დარგის საერთაშორისო ან ეროვნული უმაღლესი ჯილდო, '''პრემია, სტიპენდია''' ან მისთ. (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბა]]); :::::## გააჩნის დარგის წამყვანი აქტორების აღიარება (პუბლიკაცია ყველაზე პრესტიჟულ გამომცმელობაში, ნახატები საერთაშორისო დონის მუზეუმში, '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში''' ან მისთ.) და მისი ან მისი '''საქმიანობის შესახებ არსებობს პუბლიკაციები (რეცენზიები/მიმოხილვები)''' დარგის ავტორიტეტულ გამოცემებში; :::::## მრავალჯერადი მონაწილეობა საერთაშორისო ან ეროვნული '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' ან მისთ. ჟიურიში (მაგ. პრემია [[საბა (ლიტერატურული პრემია)|საბას]] ჟიური); ახლა კი ყველა ამ ჩამოთვლითაგანის შესაბამისი პასუხი: :::::# '''"მუსიკოსი"''' - აკადემიური განათლების მქონე მუსიკოსი, რომელსაც გააჩნია, ევროპული უმაღლესი სასწავლებლის დოქტორის ხარისხი - ამის წყარო მქონდა მითითებული, პოლონეთის სახელმწიფო სისტემის ბმული, სადაც დასტურდება მირიან ხუხუნაიშვილის ხელოვნების დოქტორის ხარისხი . :::::# '''"..ბიოგრაფიისა და საქმიანობის აღსაწერად არსებობს საკმარისი [[ვიკიპედია:წყაროს მითითება#წყაროების კლასიფიკაცია|ავტორიტეტული და სანდო მეორეული წყაროებით]]..."''' - ამის დასტურად ზემოთ მიგითითეთ ბმულები: საზოგადოებრივი მაუწყებლის 12 წუთიანი ფილმი, "რადიო თავისუფლების 37 წუთიანი პოდკასტი", და სხვა უამრავი წამყვანი ევროპული გამომცემლის რეცენზიები. :::::# '''ეროვნული დონის მუზეუმების დირექტორები -''' არ ვიცი, რამდენად გათვითცნობიერებული ბრძანდებით კლასიკურ მუსიკაში, მაგრამ პოლონეთში, მნიშვნელობით მე-2 საოპერო თეატრის დირექტორად დანიშვნა ამ კრიტერიუმშიც შიძლება გათანაბრდეს'''.''' ბ-ნი ხუხუნაიშვილი, მეორე ქართველი დირიჟორია, ისტორიაში (ჯანსუღ კახიძის შემდეგ), რომელიც ევროპული საოპერო თეატრის დირექტორის პრესტიჟულ პოზიციაზე დაინიშნა, თეატრის, რომლის პირველი დირექტორიც უდიდესი კომპოზიტორი Carl Maria von Weber იყო და სადაც მოგვიანებით მუშაობნენ Richard Strauss და Bruno Walter. ბ-ნი ხუხუნაიშვილი თანადამაარსებელი და მუსიკალური ხელმძღვანელია "გია ყანჩელის სახელობის თბილისის ახალგაზრდული ორკესტრის". რომელიც, ერთ-ერთი გამორჩეული კოლექტივია ქართულ აკადემიურ სცენაზე. :::::# '''რეცენზიები/მიმოხილვები''' - უარავი მეორეული წყარო მოგიყვანეთ მისი ოპერაში საქმიანობის რეცენზიებისა და მიმოხილვებისა, რომლებშიც აღწერილია მისი მაღალი პროფესიონალიზმი. :::::# '''მონაწილეობა საერთაშორისო დონის ფესტივალში -''' ეს წყაროებიც მოგიყვანეთ, '''Wratislavia Cantans''' (ერთ-ერთი ყველაზე ძველი და დიდი ფესტივალი პოლონეთში), '''Vilnius Festival''' - ლიეტუვის ყველაზე დიდი და მნიშვნელოვანი კალსიკური ფესტივალი, '''მუსიკის საერთაშორისო ფესტივალი თელავში''' (სამხ. ხელმძღვანელი -ელისო ვირსალაძე), "'''შემოდგომის თბილისი'''", "'''თორაძის საერთაშორისო ფესტივალი'''", '''Young Euro Classic''' - ყველაზე დიდი ფესტივალი ახალგაზრდული ორკესტრების. :::::# '''უმაღლესი ჯილდოს''', '''პრემიის''', '''სტიპენდიისა''' - ამის წყაროც მოგიყვანეთ - 2022 წელს, პირველმა მიიღო, ლეგენდარული პიანისტისა და დირიჟორის დაარსებული '''პრემია "რინგმან-იაროში"''' რომელიც ახალგაზრდა მუსიკოსების მხარდასაჭერად დაარსდა, რომლის ჟიურის წევრებიც იყვნენ - Lang lang, Daniel Hope, Elzbieta Penderecka და სხვანი. ასევე გაიმარჯვა და მიიღო '''პაავო იარვის სტიპენდია''', რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე პრესტიჟულია ახალგაზრდა დირიჟორებისთვის. :::::გთხოვთ, მიმითოთ, რომელი პუნქტი არ აკმაყოფილებს თქვენი აზრით ვიკიპედიის სტანდარტებს. :::::პატიცისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 07:58, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::Google-ს ზოგიერთ ქვეყანაში უკვე '''Knowledge Panel'''-ი (ცოდნის პანელი) აქვს მასზე. ამ სქრინ ვიდეოში ნახავთ ამის დასტურს https://streamable.com/vh45a5 ::::::პატივისცემით, [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:17, 4 მაისი 2026 (UTC) :::::::თქვენთვის შეიძლება ზემოთ მოყვანილი საკმარისი იყოს მის შესახებ ვიკიპედიაში სტატიის არსებობაზე, თუმცა, ვიკიპედიისთვის არ არის საკმარისი. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 11:26, 4 მაისი 2026 (UTC) ::::::::კეთილი. გმადლობთ [[მომხმარებელი:MuzyKopera|MuzyKopera]] ([[მომხმარებლის განხილვა:MuzyKopera|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/MuzyKopera|წვლილი]]) 11:28, 4 მაისი 2026 (UTC) == Unblock request for User:Arena == Hello Mehman. I apologize for writing in English. I am an agent at [[ვიკიპედია:VRT]]. A user you blocked at [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]], has written to VRT to retract his threat of legal action (ticket 2026051210014379). He says it was written in frustration and agrees it was not appropriate. Would you consider restoring talk page access so he can appeal the block? Thank you. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) Google Translate-ის გამოყენებით ქართულად: გამარჯობა მეჰმან. ბოდიშს ვიხდი ინგლისურად რომ დავწერე. მე ვარ აგენტი [[ვიკიპედია:VRT]]-ში. მომხმარებელმა, რომელიც თქვენ დაბლოკეთ [[მომხმარებლის განხილვა:Arena]]-ზე, მისწერა VRT-ს, რათა გააუქმოს სამართლებრივი ქმედების მუქარა (ბილეთი 2026051210014379). ამბობს, რომ იმედგაცრუებით დაიწერა და თანხმდება, რომ ეს არ იყო მიზანშეწონილი. განიხილავთ თუ არა განხილვის გვერდზე წვდომის აღდგენას, რათა მან შეძლოს დაბლოკვის გასაჩივრება? გმადლობთ. [[მომხმარებელი:Anachronist|Anachronist]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Anachronist|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Anachronist|წვლილი]]) 00:28, 14 მაისი 2026 (UTC) :Hello. Thanks for reporting this. I'll check the ticket and reconsider the block. Best, – [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 01:12, 14 მაისი 2026 (UTC) == მართვის მოწმობის გვერდი == გამარჯობა, რატომ გაუქმდა და დაუბრუნდა მართვის მოწმობის გვერდი უძველეს ვერსიას? რელევანტური საერთოდ არ არის ის რაც ამჟამინდელ გვერდზე წერია. მადლობა. {{ხელმოუწერელი|Nebskyy}} :გამარჯობა. თქვენი რედაქტირება გაუქმდა იმიტომ, რომ შეტანილი ინფორმაცია (1) არ იყო გამყარებული შესაბამისი სანდო და გადამოწმებადი წყაროთი, (2) შეიცავდა მრავალ არარელევანტულ ინფორმციას და (3) შეიცავდა სარეკლამო სახის ბმულს. მადლობა, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 18:57, 1 ივნისი 2026 (UTC) :გასაგებია მადლობა. ალბათ ამიტომ წაიშალა ახალი გვერდიც? თოერია ონ ჯი, სტარტი და ა.შ. ყველა კომპანიაა და შეიძლება რეკლამადაც ჩაითვალოს. :შემიძლია სრულიად წავშალო external links და ინფორმაციულად დავტოვო ახალი გვერდი: საქართველოს მართვის მოწმობა < თუ ლინკების მოშორება უშველის. [[მომხმარებელი:Nebskyy|Nebskyy]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Nebskyy|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Nebskyy|წვლილი]]) 19:06, 1 ივნისი 2026 (UTC) ::მოდით ახალი სტატიის შექმნის დროს სანიმუშოდ გამოიყენეთ ინგლისური ვიკიპედიის [[En:Driving licence in Turkey|ეს სტატია]] და დაიცავით ქართული ვიკიპედიის სტანდარტები წერის დროს. — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 20:12, 1 ივნისი 2026 (UTC) == HIT Hub-ის სტატიის წაშლის შესახებ! == გამარჯობა, Mehman! შევნიშნე, რომ სტატია „HIT Hub" წაშალეთ ენციკლოპედიური მნიშვნელობის დადასტურების ნაკლებობის გამო. მინდა გავარკვიო და გავაუმჯობესო. კომპანიაზე არსებობს დამოუკიდებელი წყაროები: Georgia Today (ბეჭდური გამოცემა, 2025 წლის ნოემბერი) — სრული გვერდი კომპანიაზე OK Magazine Georgia — ინტერვიუ და სტატია NewHotel Software (საერთაშორისო გამოცემა) — სტატია პარტნიორობაზე შემიძლია სტატია ხელახლა მოვამზადო ამ წყაროების სათანადო მითითებით. გთხოვთ დამიზუსტოთ — კონკრეტულად რა აკლდა სტატიას, რომ მნიშვნელოვნება დადასტურებულიყო? დამოუკიდებელი წყაროების რაოდენობა იყო პრობლემა, თუ მათი ხასიათი/ხარისხი? წინასწარ მადლობა დახმარებისთვის.{{ხელმოუწერელი|Vladimer Kaperski}} :მოგესალმებით. გთხოვთ გაეცნოთ [[ვიკიპედია:რა არ არის ვიკიპედია|რა არ არის ვიკიპედია]], რომელიც თავისუფალი '''ენციკლოპედიაა''' და არა ცნობის ფურცელი, სადაც ყველაზე და ყველაფერზე შეიძლება დაიწეროს. თქვენი სტატია არ არის ენციკლოპედიური, რისთვისაც იგი წაიშალა. პატივისცემით, --[[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 13:56, 2 ივნისი 2026 (UTC) == კრედო ბანკის შესახებ ინფორმაციის განთავსება == გამარჯობა, 24/06/2026-ში კრედო ბანკის შესახებ განთავსებული სტატია წაიშალა თქვენს მიერ, სარეკლამო/სპამ შინაარსის გამო - თუ შეიძლება რომ დაგვიზუსტოთ რომელი მონაკვეთია სარეკლამო რომ ჩავასწოროთ. --[[მომხმარებელი:Sandro Germisashvili|Sandro Germisashvili]] ([[მომხმარებლის განხილვა:Sandro Germisashvili|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/Sandro Germisashvili|წვლილი]]) 11:07, 24 ივნისი 2026 (UTC) :მოგესალმებით. მთლიანი სტატია სარეკლამო ტიპისაა. თუ როგორი უნდა იყოს სტატია, საამისოდ გადახედეთ [[მაგთიკომი|ამ სტატიას]]. წარმატებები, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:33, 24 ივნისი 2026 (UTC) ::ასევე გაითვალისწინეთ, რომ თუ სტატიის შექმნაში ფულს იღებთ ან დაკავშირებული ხართ სტატიის საგანთან რაიმე სახით, „ფონდ ვიკიმედიის“ [[Wmf:Policy:Terms of Use|გამოყენების პირობების]] მიხედვით, თქვენ ეს უნდა დაადეკლარიროთ თქვენი მომხმარებლის გვერდზე (სტატიის, დამკვეთი კლიენტის და მიღებული თანხის ოდენობის მითითებით), წინააღმდეგ შემთხვევაში თქვენს მიმართ გატარდება ვიკიპედიის შესაბამის პოლიტიკაში მითითებული ღონისძიებები, მათ შორის დაიბლოკება თქვენი ანგარიში. პატივისცემით, — [[მომხმარებელი:Mehman|<span style="color:#ff0500">'''''Meh'''''</span>]][[მომხმარებელი განხილვა:Mehman|<span style="color:#0500ff">'''''man'''''</span>]] 14:37, 24 ივნისი 2026 (UTC) gunpg582lee9ffxerm1wqnbmgwg7tvn მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი 0 332394 5420646 4214181 2026-06-24T23:39:45Z BRUTE 12555 /* შინაარსი */ 5420646 wikitext text/x-wiki {{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998}} {{ინფოდაფა საფეხბურთო მატჩი | წარწერა = მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998 | სურათი = | შეჯიბრება = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998]] | გუნდი1 = [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] | გუნდი1ქვეყანა = {{flagicon|BRA|size=30px}} | გუნდი1ანგარიში = 0 | გუნდი2 = [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] | გუნდი2ქვეყანა = {{flagicon|FRA|size=30px}} | გუნდი2ანგარიში = 3 | დეტალები = | თარიღი = [[12 ივლისი]] [[1998]] | სტადიონი = [[სტად დე ფრანსი]] | ქალაქი = [[სენ-დენი]] | მატჩის_ფეხბურთელი1ა = [[ზინედინ ზიდანი]] {{flagicon|FRA}} | მატჩის_ფეხბურთელი1აწარწერა = | მატჩის_ფეხბურთელი1ბ = | მატჩის_ფეხბურთელი1ბწარწერა = | მსაჯი = საიდ ბელქოლა (მაროკო) | დასწრება = 80000 | ამინდი = | წინა = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994: ფინალი|1994]] | შემდეგი = [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002: ფინალი|2002]] }} '''მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ფინალი''' — [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998|მუნდიალი 1998]]-ის ფინალური მატჩი. გაიმართა 12 ივლისს სტად დე ფრანსზე. ფინალში ასპარეზოდბნენ ტურნირის მასპინძელი, საფრანგეთის, და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1994|მოქმედი ჩემპიონი]] ბრაზილიის ნაკრებები. საფრანგეთის ნაკრები პირველად თამაშობდა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში. საფრანგეთმა მოიგო ზიდანისა და პეტის გოლებით. ფინალში ბრაზილიელთა მთავარი თავდამსხმელის, [[რონალდო]]ს თამაში მხოლოდ თამაშის დაწყებამდე 45 წუთით ადრე გადაწყდა. მან 22-ე წუთზე შექმნა პირველი სახიფათო მომენტი საფრანგეთის კართან. საფრანგეთმა პირველივე ტაიმში გაიტანა ორი გოლი. ორივე გოლი ზიდანმა გაიტანა კუთხურიდან ჩაწოდების შემდეგ თავური დარტყმით. 68-ე წუთზე მასპინძლები დარჩნენ კაცნაკლულნი, რადგან მარსელ დესაიმ მეორე ყვითელი ბარათი მიიღო. ბრაზილიამ გააძლიერა ზეწოლა, მაგრამ დამატებულ წუთებზე მიიღო კონტრშეტევა და ემანუელ პეტის გოლი, რომელიც პატრიკ ვიეირას პასის შედეგად გავიდა. მატჩის საუკეთესო მოთამაშედ ფრანგი ზინედინ ზიდანი დასახელდა. ამ მოგებით საფრანგეთი პირველად გახდა მსოფლიო ჩემპიონი. ამ ტიტულით ის შეუერთდა მსოფლიო ჩემპიონობის მანამდე მომგებ ხუთ ნაკრებს. ბრაზილიისთვის ეს იყო ყველაზე დიდი ანგარიშით დამარცხება მსოფლიო ჩემპიონატებზე, სანამ 2014 წელს მათ უფრო დიდი ანგარიშით არ წააგეს გერმანიასთან. მატჩს ესწრებოდა საფრანგეთის პრეზიდენტი [[ჟაკ შირაკი]]. მოგებიდან რამდენიმე დღეში ნაკრები დატოვა მწვრთნელმა [[ემე ჟაკე]]მ. საფრანგეთმა მოიგო შემდეგი დიდი ტურნირიც: [[ევრო 2000]], რომელსაც ნიდერლანდებმა და ბელგიამ უმასპინძლა. ბრაზილიამ კი ერთი წლის შემდეგ მოიგო [[კოპა ამერიკა]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2002|შემდეგი მსოფლიო ჩემპიონატი]]. ==გზა ფინალამდე== {| width="100%" style="text-align:center" |- valign=top bgcolor=#99ccff !colspan="2" style="width:1*"|{{flagicon|BRA}} ბრაზილია !რაუნდი !colspan="2" style="width:1*"|{{flagicon|FRA}} საფრანგეთი |- |colspan="2" align=center| {{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ჯგუფი A}} {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !width="175"|გუნდი !width="20"|{{Tooltip| თ| თამაში}} !width="20"|{{Tooltip| მ | მოგება}} !width="20"|{{Tooltip| ფ | ფრე}} !width="20"|{{Tooltip| წ | წაგება}} !width="20"|{{Tooltip| გატ | გატანილი}} !width="20"|{{Tooltip| გაშ | გაშვებული }} !width="20"|{{Tooltip| სხვ | სხვაობა }} !width="20"|{{Tooltip| ქ | ქულა}} |- style="background:#cfc;" |align="left"|'''{{fb|BRA}}''' |3||2||0||1||6||3||+3||'''6''' |- style="background:#cfc;" |align="left"|{{fb|NOR}} |3||1||2||0||5||4||+1||'''5''' |- |align="left"|{{fb|MAR}} |3||1||1||1||5||5||0||'''4''' |- |align="left"|{{fb|SCO}} |3||0||1||2||2||6||−4||'''1''' |} |bgcolor=#c1e0ff|ჯგუფური ეტაპი |colspan="2" align=center| {{მთავარი|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: ჯგუფი C}} {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !width="175"|გუნდი !width="20"|{{Tooltip| თ| თამაში}} !width="20"|{{Tooltip| მ | მოგება}} !width="20"|{{Tooltip| ფ | ფრე}} !width="20"|{{Tooltip| წ | წაგება}} !width="20"|{{Tooltip| გატ | გატანილი}} !width="20"|{{Tooltip| გაშ | გაშვებული }} !width="20"|{{Tooltip| სხვ | სხვაობა }} !width="20"|{{Tooltip| ქ | ქულა}} |- style="background:#cfc;" |align="left"|'''{{fb|FRA}}''' |3||3||0||0||9||1||+8||'''9''' |- style="background:#cfc;" |align="left"|{{fb|DEN}} |3||1||1||1||3||3||0||'''4''' |- |align="left"|{{fb|RSA}} |3||0||2||1||3||6||−3||'''2''' |- |align="left"|{{fb|KSA}} |3||0||1||2||2||7||−5||'''1''' |} |- valign=top bgcolor=#c1e0ff |ოპონენტი |შედეგი |bgcolor=#c1e0ff|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998: პლეი-ოფის ეტაპი|პლეი-ოფის ეტაპი]] |ოპონენტი |შედეგი |- |align="center"|{{fb|CHL}} |4–1 |bgcolor=#c1e0ff|მერვედფინალები |align="center"|{{fb|PAR|1990}} |1–0 ([[დამატებითი დრო|დ.დ.]]) |- |align="center"|{{fb|DEN}} |3–2 |bgcolor=#c1e0ff|მეოთხედფინალები |align="center"|{{fb|ITA}} |0–0 (4–3 [[პენალტების სერია|პენ.]]) |- |align="center"|{{fb|NED}} |1–1 (4–2 [[პენალტების სერია|პენ.]]) |bgcolor=#c1e0ff|ნახევარფინალები |align="center"|{{fb|CRO}} |2–1 |} ===ბრაზილია=== ბრაზილია გამოდიოდა A ჯგუფში შოტლანდიის, მაროკოსა და ნორვეგიის ნაკრებებთან ერთად. ჩემპიონატის გახნის მატჩში ბრაზილიელებმა მოუგეს შოტლანდიას 2-1, შემდეგ მოიგეს მაროკოსთან 3-0 და გაინაღდეს ჯგუფში პირველი ადგილი. მესამე, უმოტივაციო მატჩი, ბრაზილიამ წააგო ნორვეგიასთან 1-2. მერვედფინალისა და მეოთხედფინალის უხვგოლიანი მატჩები ბრაზილიამ მოუგო შესაბამისად ჩილესა და დანიას. ჩილეს ბრაზილიამ სეზარ სამპაიუსა და რივალდუს დუბლების წყალობით მოუგო, დანიასთან მატჩი კი მძიმე აღმოჩნდა. დანიელები დაწინაურდნენ მე-2 წუთზე. ბებეტოსა და რივალდოს გოლებით ბრაზილია პირველივე ტაიმში დაწინაურდა, მაგრამ 50-ე წუთზე ბრაიან ლაუდრუპმა შგაათანაბრა ანგარიში. გამარჯვების გოლი რივალდომ მატჩის დასრულებამდე 10 წუთით ადრე გაიტანა. ნახევარფინალური ეხვედრა ნიდერლანდების წინააღმდეგ ფრედ, 1-1 დასრულდა. ბრაზილია იგებდა რონალდოს გოლით, მაგრამ პატრიკ კლეივერტმა მატჩის მიწურულს აღადგინა წონასწორობა. ბრაზილიამ ფინალში ასპარეზობის უფლება მხოლოდ [[პენალტების სერია|პენალტების სერიით]] მოიპოვა. ===საფრანგეთი=== საფრანგეთი გამოდიოდა C ჯგუფში, სადაც მოიგო სამივე მატჩი. საფრანგეთმა სამხრეთ აფრიკას მოუგო 3-0, ხოლო საუდის არაბეთს 4-0. ბოლო მატჩი საფრანგეთმა დანიას მოუგო 2-1. პლეი-ოფის ეტაპზე პირველი ორი მატჩის მოგება საფრანგეთამ ძირითად დროში ვერ შეძლო. მერვედფინალში საფრანგეთი დაუპირისპირდა პარაგვაის, რომელთანაც გამარჯვება მხოლოდ [[ოქროს გოლი]]ს მეშვეობით მოახერხა. გოლი ლორან ბლანმა გაიტანა. მეოთხედფინალში კი იტალიის წინააღმდეგ გაიმარჯვა პენალტების სერიით. ნახევარფინალური მატჩი ხორვატიის წინააღმდეგ ხორვატების უპირატესობით დაიწყო. პირველი გოლი ხორვატმა დავორ შუკერმა გაიტანა. ფრანგმა მცველმა ლილიან ტურამმა მალევე გაათანაბრა, ხოლო 20 წუთში მანვე გაიტანა გამარჯვების გოლი. ტურამს მანამდე ეროვნული ნაკრებში გოლი არ გაეტანა. ამ თამაშში მოედნიდან გააძევეს ფრანგი ცენტრალური მცველი [[ლორან ბლანი]], რომელსაც ფინალის გამოტოვება მოუხდა. ==მატჩი== ===შინაარსი=== მატჩს წინ უძღოდა სპეკულაციები ბრაზილიელი თავდამსხმელის, [[რონალდო]]ს შესაძლო თამაშის შესახებ. რონალდოს ჰქონდა კონვულსია, რის გამოც შეიძლებოდა არ ეთამაშა. მხოლოდ თამაშის დაწყებამდე 72 წუთით ადრე გახდა ცნობილი, რომ, მიუხედავად მისი ცუდი ფიზიკური ფორმისა, ის ითამაშებდა. რონალდო ბრაზილიისთვის შეუცვლელი მოთამაშე იყო. მან ტურნირზე ოთხი გოლი გაიტანა და სამი საგოლე პასი გააკეთა. მატჩის დაწყებიდან ნახევარ საათში [[ზინედინ ზიდანი|ზინედინ ზიდანმა]] ანგარიში გახსნა. [[ემანუელ პეტი]]მ ჩააწოდა კუთხური, ხოლო ზიდანმა თავური დარტყმით გაიტანა. ერთი წუთის შემდეგ რონალდომ მიიღო [[დუნგა]]ს შორეული პასი, მაგრამ შეეჯახა ფრანგ მეკარე ბარტეზს. ბრაზილიელი გამთამაშებლები, [[რივალდო]] და [[ლეონარდო არაუხო|ლეონარდო]] თამაშიდან გამოთიშეს ფრანგმა საყრდენმა ნახევარმცველებმა, დეშამმა და კარემბუმ. პირველი ტაიმის ბოლო წუთზე ზიდანმა კვლავ გაიტანა. მან მეორე გოლიც კუთხურის შემდეგ, თავური დარტყმით გაიტანა. მეორე ტაიმში რონალდოს კვლავ ჰქონდა სახიფათო მომენტი. მან ბურთი მეკარის მოედანთან მიიღო, მაგრამ დარტყმა ბარტეზმა აიღო. მატჩის ბოლო 20 წუთის განმავლობაში საფრანგეთი 10 მოთამაშით დარჩა მცველ მარსელ დესაის გაძევების გამო. ემანუელ პეტიმ 90-ზე წუთზე, [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|„არსენალელი“]] თანაგუნდელის, პატრიკ ვიეირას გამჭოლი პასი მიღების შემდეგ, საბოლოო ანგარიში დააფიქსირა. ===დეტალები=== {{football box |date = 12 ივლისი 1998 |time = 21:00 |team1 = {{fb-rt|BRA}} |score = 0–3 |report = [http://www.fifa.com/tournaments/archive/worldcup/france1998/matches/round=1027/match=8788/index.html ანგარიში] |team2 = {{fb|FRA}} |goals1 = |goals2 = [[ზინედინ ზიდანი|ზიდანი]] {{goal|27||45+1}}<br />[[ემანუელ პეტი|პეტი]] {{goal|90+3}} |stadium = [[სტად დე ფრანსი]], [[სენ-დენი]] |attendance = 80 000 |referee = საიდ ბელქოლა (მაროკო) }} {| width=92% |- |{{Football kit | pattern_la = _bra98h | pattern_b = _bra98h | pattern_ra = _bra98h | pattern_sh = _whitestripes | pattern_so = _brasil1998 | leftarm = FF0000 | body = FF0000 | rightarm = FF0000 | shorts = 0047AB | socks = FFFFFF | title = ბრაზილია }} |{{Football kit | pattern_la = _shoulder_stripes_white_stripes | pattern_b = _france 1998 home | pattern_ra = _shoulder_stripes_white_stripes | pattern_sh = _france1998a | pattern_so = _fra98h | leftarm = 0000C0 | body = 0000C0 | rightarm = 0000C0 | shorts = FFFFFF | socks = FF0000 | title = საფრანგეთი }} |} {| width="100%" |valign="top" width="40%"| {| style="font-size: 90%" cellspacing="0" cellpadding="0" |colspan="4"| |- !width="25"| !!width="25"| |- |GK ||'''1''' ||[[კლაუდიო ტაფარელი]] |- |RB ||'''2''' ||[[კაფუ]] |- |CB ||'''3''' ||[[ალდაირი]] |- |CB ||'''4''' ||[[ჟუნიორ ბაბაიანო]] || {{yel|33}} |- |LB ||'''6''' ||[[რობერტო კარლოსი]] |- |CM ||'''5''' ||[[სეზარ სამპაიუ]] || || {{suboff|73}} |- |CM ||'''8''' ||[[დუნგა]] {{კაპიტანი}} |- |AM ||'''10'''||[[რივალდო]] |- |AM ||'''18'''||[[ლეონარდო არაუხო]] || || {{suboff|46}} |- |CF ||'''20'''||[[ბებეტო]] |- |CF ||'''9''' ||[[რონალდო]] |- |colspan=4|'''შეცვლები:''' |- |MF ||'''19'''||[[დენილსონ დე ოლივეირა]] || || {{subon|46}} |- |FW ||'''21'''||[[ედმუნდო ალვეშ დე სოუზა ნეტუ]] || || {{subon|73}} |- |colspan=4|'''მწვრთნელი:''' |- |colspan="4"| [[მარიო ზაგალო]] |} |valign="top"|[[Image:BRA-FRA 1998-07-12.svg|300px]] |valign="top" width="50%"| {| style="font-size: 90%" cellspacing="0" cellpadding="0" align=center |colspan="4"| |- !width="25"| !!width="25"| |- |GK ||'''16'''||[[ფაბიენ ბარტეზი]] |- |RB ||'''15'''||[[ლილიან ტურამი]] |- |CB ||'''8''' ||[[მარსელ დესაი]] || {{sent off|2|48|68}} |- |CB ||'''18'''||[[ფრანკ ლებეფი]] |- |LB ||'''3''' ||[[ბიშენტე ლისარასუ]] |- |DM ||'''7''' ||[[დიდიე დეშამი]] {{კაპიტანი}} || {{yel|39}} |- |CM ||'''19'''||[[კრისტიან კარემბუ]] || {{yel|56}} || {{suboff|57}} |- |CM ||'''17'''||[[ემანუელ პეტი]] |- |AM ||'''10'''||[[ზინედინ ზიდანი]] |- |AM ||'''6''' ||[[იური ჯორკაეფი]] || || {{suboff|74}} |- |CF ||'''9''' ||[[სტეფან ჟივარში]] || || {{suboff|66}} |- |colspan=4|'''შეცვლები:''' |- |MF ||'''14'''||[[ალან ბოღოსიანი]] || || {{subon|57}} |- |FW ||'''21'''||[[კრისტოფ დიუგარი]] || || {{subon|66}} |- |MF ||'''4''' ||[[პატრიკ ვიეირა]] || || {{subon|74}} |- |colspan=4|'''მწვრთნელი:''' |- |colspan="4"| [[ემე ჟაკე]] |} |} {| width=100% style="font-size: 90%" | '''საუკეთესო მოთამაშე:''' <br />[[ზინედინ ზიდანი]] (საფრანგეთი) '''თანამსაჯები:''' <br />მარკ უორენი (ინგლისი) <br />ახმატ სალი (სამხრეთ აფრიკა) <br />'''მეოთხე მსაჯი:''' <br />აბდულ რაჰმან ალ-ზადი (საუდის არაბეთი) |style="width:60%; vertical-align:top;"| |} ===სტატისტიკა=== {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !width=100 | !width=70 | ბრაზილია !width=70 | საფრანგეთი |- |გოლი || 0 || 3 |- |დარტყმა || 12 || 13 |- |დარტყმა კარში || 7 || 5 |- |ბურთის ფლობა ||34%|| 66% |- |ჯარიმა || 15 || 13 |- |თამაშგარე|| 5 || 3 |- |ყვითელი ბარათი || 1 || 6 |- |მეორე ყვითელი ბარათი || 0 || 1 |- |წითელი ბარათი || 0 || 0 |} ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.fifa.com FIFA-ს საიტი] {{მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} [[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1998|ფინალი]] [[კატეგორია:მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფინალები]] iozmlv6xe85t0co30ru8fjy42ee4afh უსმან დემბელე 0 337011 5420609 4962323 2026-06-24T18:00:09Z Penningon 184583 5420609 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = უსმან დემბელე |სურათი = Ousmane Dembele France v Senegal 16 June 2026-341 (cropped).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1997|5|15}} |დაბადების ადგილი = ვერნონი, [[საფრანგეთი]] |სიმაღლე = 178 [[სმ]] |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |მიმდინარე კლუბი = [[პარი სენ-ჟერმენი (საფეხბურთო კლუბი)|პარი სენ-ჟერმენი]] |ნომერი = 10 |ახალგაზრდული წელი1 = 2004–2009 |ახალგაზრდული წელი2 = 2009–2010 |ახალგაზრდული წელი3 = 2010–2014 |ახალგაზრდული კლუბი1 = მედლენ ევრიო |ახალგაზრდული კლუბი2 = ევრიო |ახალგაზრდული კლუბი3 = [[რენი (საფეხბურთო კლუბი)|რენი]] |წელი1 = 2015–2016 |წელი2 = 2016–2017 |წელი3 = 2017–2023 |წელი4 = 2023– |კლუბი1 =[[რენი (საფეხბურთო კლუბი)|რენი]] |კლუბი2 = [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|ბორუსია]] |კლუბი3 = [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] |კლუბი4 = [[პარი სენ-ჟერმენი (საფეხბურთო კლუბი)|პარი სენ-ჟერმენი]] |მატჩი1 = 26 |მატჩი2 = 32 |მატჩი3 = 127 |მატჩი4 = 62 |გოლი1 = 12 |გოლი2 = 6 |გოლი3 = 24 |გოლი4 = 26 |ეროვნული წელი1 = 2013–2014 |ეროვნული წელი2 = 2014–2015 |ეროვნული წელი3 = 2015 |ეროვნული წელი4 = 2016 |ეროვნული წელი5 = 2016– |ეროვნული ნაკრები1 = საფრანგეთი 17 |ეროვნული ნაკრები2 = საფრანგეთი 18 |ეროვნული ნაკრები3 = საფრანგეთი 19 |ეროვნული ნაკრები4 = საფრანგეთი 21 |ეროვნული ნაკრები5 = [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]] |ეროვნული მატჩი1 = 8 |ეროვნული მატჩი2 = 5 |ეროვნული მატჩი3 = 3 |ეროვნული მატჩი4 = 4 |ეროვნული მატჩი5 = 57 |ეროვნული გოლი1 = 4 |ეროვნული გოლი2 = 0 |ეროვნული გოლი3 = 1 |ეროვნული გოლი4 = 0 |ეროვნული გოლი5 = 7 |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = 29 ნოემბერი, 2025 |ეროვნული ნაკრები-განახლება = 5 სექტემბერი, 2025 }} '''უსმან დემბელე''' ({{lang-fr|Ousmane Dembélé}} დ. [[15 მაისი]], [[1997]]) — [[ფრანგები|ფრანგი]] [[ფეხბურთელი]], [[პარი სენ-ჟერმენი (საფეხბურთო კლუბი)|„პარი სენ-ჟერმენისა“]] და [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]] [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. ითვლება მსოფლიოში ერთ-ერთ საუკეთესო მოთამაშედ და ერთ-ერთია იმ ათ ფეხბურთელს შორის, რომლებმაც მოიგეს [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]], [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]] და [[ოქროს ბურთი]]. ==სანაკრებო სტატისტიკა== {{updated|5 სექტემბერი, 2025}} {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !ეროვნული ნაკრები!!წელი!!მატჩი!!გოლი |- |rowspan="8"|[[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთი]]<br />{{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} |2016||3||0 |- |2017||4||1 |- |2018||14||1 |- |2021||6||2 |- |2022||8||0 |- |2023||7||1 |- |2024||11||1 |- |2025||4||1 |- !colspan="2"|ჯამში||57||7 |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|გერმანია}} ბორუსია დორტმუნდი * [[გერმანიის საფეხბურთო თასი|გერმანიის თასი]]: 2016–17 ; {{დროშანიშანი|ესპანეთი}} ბარსელონა * [[ესპანეთის პრიმერა დივიზიონი|ლა ლიგა]]: 2017–18, 2018–19, 2022–23 * [[ესპანეთის საფეხბურთო თასი|ესპანეთის თასი]]: 2017–18, 2020–21 * [[ესპანეთის საფეხბურთო სუპერთასი|ესპანეთის სუპერთასი]]: 2018, 2022–23 ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} პარი სენ-ჟერმენი * [[საფრანგეთის ლიგა 1]]: 2023–24, 2024–25 * [[საფრანგეთის საფეხბურთო თასი|საფრანგეთის თასი]]: 2023–24, 2024–25 * [[საფრანგეთის საფეხბურთო სუპერთასი|საფრანგეთის სუპერთასი]]: 2023, 2024 * [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა]]: 2024–25 * [[უეფა-ს სუპერთასი]]: 2025 * [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]ს ფინალისტი: 2025 * [[ფიფას საკონტინენტთაშორისო თასი]]: 2025 ===სანაკრებო=== ; {{დროშანიშანი|საფრანგეთი}} საფრანგეთი * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2018|2018]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიოს ვიცე-ჩემპიონი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|2022]] === ინდივიდუალური === * [[ოქროს ბურთი]]: 2025<ref>[https://www.theguardian.com/football/2025/sep/22/ousmane-dembele-aitana-bonmati-ballon-dor-awards-football Ousmane Dembélé and Aitana Bonmatí land Ballon d’Or awards as England duo honoured]</ref> * [[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1-ის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2024–25<ref>[https://www.lequipe.fr/Football/Actualites/Ousmane-dembele-elu-meilleur-joueur-de-ligue-1-pour-la-premiere-fois-aux-trophees-unfp/1561044 Ousmane Dembélé élu meilleur joueur de Ligue 1 pour la première fois aux Trophées UNFP]</ref> * [[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1-ის წლის საუკეთესო ბომბარდირი]]: 2024–25<ref>[https://www.lequipe.fr/Football/Actualites/D-abord-mene-le-psg-termine-la-saison-par-une-victoire-a-domicile-contre-auxerre/1562626 D'abord mené, le PSG termine la saison par une victoire à domicile contre Auxerre]</ref> * [[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1-ის წლის ახალგაზრდა ფეხბურთელი]]: 2015–16 * [[საფრანგეთის ლიგა 1|ლიგა 1-ის თვის საუკეთესო ფეხბურთელი]]: 2016 (UNFP-ის, RTL-ის და L'Équipe-ის ვერსიით) * [[გერმანიის საფეხბურთო ბუნდესლიგა|ბუნდესლიგის წლის სიმბოლური ნაკრების წევრი]]: 2016–17 == რესურსები ინტერნეტში == {{commonscat|Ousmane Dembélé}} * [https://en.psg.fr/teams/first-team/squad/ousmane-dembele უსმან დემბელე] — „[[პარი სენ-ჟერმენი]]ს“ ოფიციალურ საიტზე * [https://www.fff.fr/equipe-nationale/joueur/8736-dembele-ousmane/fiche.html უსმან დემბელე] — [[საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაცია|საფრანგეთის ფეხბურთის ფედერაციის]] ოფიციალურ საიტზე * [http://www.fcbarcelona.com/football/first-team/staff/players/2017-2018/ousmane-dembele უსმან დემბელე] — „ბარსელონას“ ოფიციალური საიტი * [https://web.archive.org/web/20180616084221/http://ru.uefa.com/teamsandplayers/players/player=250066886/profile/index.html უსმან დემბელე] — [[უეფა]]-ს ჩანაწერი {| width="600" style="background: #f9f9f9; border: 2px #aaa solid; border-collapse: collapse; border-color: white; color:black; font-size: 85%;" border="1" cellspacing="0" |- bgcolor="#c2d2e5" ! scope=col | თემატური საიტები |- ! scope=row |[http://www.bdfutbol.com/en/j/j84451.html BDFutbol] · [http://www.footballdatabase.eu/en/player/details/247255 FootballDatabase.eu] · [http://www.mondedufoot.fr/fiche_du_joueur/ousmane-dembele Mondedufoot.fr] · [http://www.national-football-teams.com/player/65010.html National-Football-Teams.com] · [http://www.soccerbase.com/players/player.sd?player_id=88995 Soccerbase] · [http://int.soccerway.com/players/ousmane-dembele/320112/ Soccerway] · [http://www.sofoot.com/ousmane-dembele.html So Foot] · [http://www.transfermarkt.com/ousmane-dembele/profil/spieler/288230 Transfermarkt] · [http://www.worldfootball.net/player_summary/ousmane-dembele/ WorldFootball.net] |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{პარი სენ-ჟერმენის შემადგენლობა}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{საფრანგეთის შემადგენლობა 2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{DEFAULTSORT:დემბელე, უსმან}} [[კატეგორია:დაბადებული 1997]] [[კატეგორია:დაბადებული 15 მაისი]] [[კატეგორია:ფრანგი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ლიგა 1-ის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:პარი სენ-ჟერმენის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] [[კატეგორია:გერმანიის ბუნდესლიგის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:დორტმუნდის ბორუსიას ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბარსელონის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საფრანგეთის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2018 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები]] [[კატეგორია:2020 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2022 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:2024 წლის ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული მოთამაშეები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 3tczch07mi1ilk6r2gn1gtj1871wubs კეიკო ფუხიმორი 0 338267 5420624 5409108 2026-06-24T19:31:24Z Jaba1977 3604 5420624 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი | სახელი= კეიკო ფუხიმორი | მშობლიურ ენაზე=Keiko Fujimori | სურათი= Keiko Fujimori 2.jpg | სურათის ზომა=250 | წარწერა= | დაბადების სახელი= | ფსევდონიმი= | დაბადების თარიღი= [[25 მაისი]] [[1975]] | დაბადების ადგილი= [[ლიმა]] [[პერუ]] | გარდაცვალების თარიღი= | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა= | განათლება= | სამეცნიერო ხარისხი= | ეროვნება= | რელიგია= [[კათოლიციზმი|კათოლიკე]] | პარტია= | ძირითადი იდეები= | საქმიანობა=პოლიტიკოსი | მამა=[[ალბერტო ფუხიმორი]] | დედა= სუსანა იგუჩი | მეუღლე= | შვილები= | ჯილდოები= | ხელმოწერა= | საიტი= }} '''კეიკო სოფია ფუხიმორი იგუჩი''' ({{lang-es|Keiko Sofía Fujimori Higuchi}}, {{lang-ja|藤森 恵子}}; დ. [[25 მაისი]], [[1975]], [[ლიმა]]) — [[პერუ]]ელი პოლიტიკოსი. პერუს ყოფილი [[პერუს პრეზიდენტი|პრეზიდენტის]] [[ალბერტო ფუხიმორი]]ს შვილი. მამის პრეზიდენტობის პერიოდში დაიწყო სწავლა [[სტოუნი-ბრუკის უნივერსიტეტი|სტოუნი-ბრუკის უნივერსიტეტში]], [[აშშ]]. [[1997]] წელს მიიღო [[ბოსტონის უნივერსიტეტი]]ს დიპლომი. [[1994]] წელს, მშობლების გაშორების შემდეგ მიიღო პერუს „პირველი ლედის“ ტიტული. აქტიურად იყო ჩართული საქველმოქმედო საქმიანობაში. [[2004]] წელს ცოლად გაყვა [[აშშ]]-ის მოქალაქეს მარკ ვილანელას, რომელმაც 2009 წელს [[პერუ]]ს მოქალაქეობა მიიღო. მამამისის სასამართლო დევნის შემდეგ [[2005]] წელს აქტიურად ჩაერთო დიდ პოლიტიკაში. [[2006]] წელს მონაწილეობა მიიღო [[პერუს კონგრესი]]ს არჩევნებში პარტია [[მომავლის ალიანსი (პერუ)|„მომავლის ალიანსის“]] სიით და [[ლიმის რეგიონი |ლიმის რეგიონში]] მიიღო 602 869 ხმა, რაც იყო ამ არჩევნებში ერთი კანდიდატისათვის მიცემული ხმების სარეკორდო მაქსიმუმი. [[2006]]-[[2011]] წლებში პერუს კონგრესის წევრია. [[2010]] წელს განაცხადა, რომ მონაწილეობას მიიღებდა [[2011]] წელს დანიშნულ საპრეზიდენტო არჩევნებში. პირველი ტურის შემდეგ მიიღო ხმების 23,49% დაიკავა მეორე ადგილი და გავიდა მეორე ტურში<ref>[http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/1ravuelta/ Elecciones Presidenciales 2011. RESUMEN NACIÓN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110615043431/http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/1ravuelta/ |date=2011-06-15 }} {{ref-es}}</ref>. მეორე ტურის საბოლოო შედეგების მიხედვით მიიღო ხმების 48,452%<ref>{{Cite web |url=http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/2davuelta/ |title=Elecciones Generales 2011 Segunda Elección Presidencial |accessdate=2016-04-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110730083959/http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/2davuelta/ |archivedate=2011-07-30 }}</ref>. ამ შედეგით იგი დამარცხდა [[ოლიანტა უმალა]]სთან. [[2016]] წლის საპრეზიდენტო არჩევნების დროს პირველ ტურში მიიღო ხმების 40 %, დაიკავა პირველი ადგილი და მეორე ტურში ბრძოლა გააგრძელა [[პედრო პაბლო კუჩინსკი]]სთან, რომელმაც პირველ ტურში მიიღო ხმების 20%.<ref>{{Cite web|url=http://www.bbc.com/news/world-latin-america-36011844|title=Peru election: Keiko Fujimori wins first round, say exit polls - BBC News|website=BBC News|language=en-GB|access-date=2016-04-11}}</ref> მეორე ტურის მიხედვით ფუხიმორმა მიიღო ხმების 49,88 % და აღიარა კონკურენტის გამარჯვება.<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|title=Перу: дочь Альберто Фухимори признала своё поражение в президентской гонке|author=Желтов М. В.|date=2016-06-12|work=ИнтерИзбирком|publisher=|accessdate=2016-07-24|archive-date=2017-01-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20170127141122/http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|deadlink=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170127141122/http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|archivedate=2017-01-27}}</ref> [[2021]] წლის საპრეზიდენტო არჩევნების დროს პირველ ტურში მიიღო ხმების 13.41 %, დაიკავა მეორე ადგილი და მეორე ტურში ბრძოლა გააგრძელა [[პედრო კასტილიო]]სთან, რომელმაც პირველ ტურში მიიღო ხმების 18.92 %. მეორე ტურის მიხედვით ფუხიმორმა მიიღო ხმების 49,87 % და დამარცხდა კონკურენტთან.<ref name=":292">{{cite news|date=16 June 2021|title=Peru election: socialist Pedro Castillo claims victory ahead of official result|work=[[The Guardian]]|agency=Reuters|url=https://www.theguardian.com/world/2021/jun/16/peru-electionsocialist-pedro-castillo-claims-victory-ahead-of-official-result|accessdate=16 June 2021|archive-date=16 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210616010038/https://www.theguardian.com/world/2021/jun/16/peru-election-socialist-pedro-castillo-claims-victory-ahead-of-official-result|url-status=live}}</ref> ===2026 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები=== [[2026]] წლის აპრილში გამართულ პირველ ტურში კეიკომ ხმების 17,18 %-ით პირველი ადგილი დაიკავა და მეორე ტურში გადავიდა, სადაც მისი ოპონენტი მემარცხენე კოალიცია „[[ერთად პერუსთვის]]“ კონგრესმენი, [[რობერტო სანჩესი]] იყო.[268][269][270] ხმების რამდენიმე კვირიანი დათვლის შემდეგ მან მეორე ტურში გაიმარჯვა; თანამდებობის დაკავებისთანავე, იგი პერუს ისტორიაში პირველი არჩეული ქალი პრეზიდენტი გახდება.<ref>{{cite web|last = Ros|first = Carla Samon|title = Leftist Sánchez to Take On Fujimori in Peru's Presidential Runoff|url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2026-05-13/leftist-sanchez-to-take-on-fujimori-in-peru-presidential-runoff|website = [[Bloomberg News]]|date = 14 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|last1 = Briceño|first1 = Franklin|last2 = Cano|first2 = Regina Garcia|title = A political dynasty heiress and a former trade minister advance to Peru's presidential runoff|url = https://apnews.com/article/peru-presidential-election-fujimori-lopez-aliaga-62e0ed6d309530e9138a06254e2995f3|publisher = [[Associated Press]]|date = 16 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|last1 = Taj|first1 = Mitra|last2 = Glatsky|first2 = Genevieve|title = Runoff in Peru Offers Two Starkly Differing Visions for the Nation|url = https://www.nytimes.com/2026/05/17/world/americas/peru-runoff-election.html|website = [[The New York Times]]|date = 17 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.cidob.org/es/documentacion/biografias_lideres_politicos/america_del_sur/peru/keiko_fujimori_higuchi Biography in-depth by CIDOB Foundation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113072843/http://www.cidob.org/es/documentacion/biografias_lideres_politicos/america_del_sur/peru/keiko_fujimori_higuchi |date=2014-11-13 }} {{es icon}} *[http://wolaperuelections.tumblr.com/post/5868871425/peru-elections-near-a-look-at-the-candidates Analysis of Keiko Fujimori by Washington Office on Latin America (WOLA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717112815/http://wolaperuelections.tumblr.com/post/5868871425/peru-elections-near-a-look-at-the-candidates |date=2011-07-17 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუხიმორი, კეიკო}} [[კატეგორია:პერუელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1975]] [[კატეგორია:დაბადებული 25 მაისი]] [[კატეგორია:პერუელი ქალი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] a82tonjwcd3blm9n3dq4f0vwy625xg2 5420625 5420624 2026-06-24T19:31:54Z Jaba1977 3604 /* 2026 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები */ 5420625 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი | სახელი= კეიკო ფუხიმორი | მშობლიურ ენაზე=Keiko Fujimori | სურათი= Keiko Fujimori 2.jpg | სურათის ზომა=250 | წარწერა= | დაბადების სახელი= | ფსევდონიმი= | დაბადების თარიღი= [[25 მაისი]] [[1975]] | დაბადების ადგილი= [[ლიმა]] [[პერუ]] | გარდაცვალების თარიღი= | გარდაცვალების ადგილი= | მოქალაქეობა= | განათლება= | სამეცნიერო ხარისხი= | ეროვნება= | რელიგია= [[კათოლიციზმი|კათოლიკე]] | პარტია= | ძირითადი იდეები= | საქმიანობა=პოლიტიკოსი | მამა=[[ალბერტო ფუხიმორი]] | დედა= სუსანა იგუჩი | მეუღლე= | შვილები= | ჯილდოები= | ხელმოწერა= | საიტი= }} '''კეიკო სოფია ფუხიმორი იგუჩი''' ({{lang-es|Keiko Sofía Fujimori Higuchi}}, {{lang-ja|藤森 恵子}}; დ. [[25 მაისი]], [[1975]], [[ლიმა]]) — [[პერუ]]ელი პოლიტიკოსი. პერუს ყოფილი [[პერუს პრეზიდენტი|პრეზიდენტის]] [[ალბერტო ფუხიმორი]]ს შვილი. მამის პრეზიდენტობის პერიოდში დაიწყო სწავლა [[სტოუნი-ბრუკის უნივერსიტეტი|სტოუნი-ბრუკის უნივერსიტეტში]], [[აშშ]]. [[1997]] წელს მიიღო [[ბოსტონის უნივერსიტეტი]]ს დიპლომი. [[1994]] წელს, მშობლების გაშორების შემდეგ მიიღო პერუს „პირველი ლედის“ ტიტული. აქტიურად იყო ჩართული საქველმოქმედო საქმიანობაში. [[2004]] წელს ცოლად გაყვა [[აშშ]]-ის მოქალაქეს მარკ ვილანელას, რომელმაც 2009 წელს [[პერუ]]ს მოქალაქეობა მიიღო. მამამისის სასამართლო დევნის შემდეგ [[2005]] წელს აქტიურად ჩაერთო დიდ პოლიტიკაში. [[2006]] წელს მონაწილეობა მიიღო [[პერუს კონგრესი]]ს არჩევნებში პარტია [[მომავლის ალიანსი (პერუ)|„მომავლის ალიანსის“]] სიით და [[ლიმის რეგიონი |ლიმის რეგიონში]] მიიღო 602 869 ხმა, რაც იყო ამ არჩევნებში ერთი კანდიდატისათვის მიცემული ხმების სარეკორდო მაქსიმუმი. [[2006]]-[[2011]] წლებში პერუს კონგრესის წევრია. [[2010]] წელს განაცხადა, რომ მონაწილეობას მიიღებდა [[2011]] წელს დანიშნულ საპრეზიდენტო არჩევნებში. პირველი ტურის შემდეგ მიიღო ხმების 23,49% დაიკავა მეორე ადგილი და გავიდა მეორე ტურში<ref>[http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/1ravuelta/ Elecciones Presidenciales 2011. RESUMEN NACIÓN] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110615043431/http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/1ravuelta/ |date=2011-06-15 }} {{ref-es}}</ref>. მეორე ტურის საბოლოო შედეგების მიხედვით მიიღო ხმების 48,452%<ref>{{Cite web |url=http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/2davuelta/ |title=Elecciones Generales 2011 Segunda Elección Presidencial |accessdate=2016-04-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110730083959/http://www.elecciones2011.onpe.gob.pe/resultados2011/2davuelta/ |archivedate=2011-07-30 }}</ref>. ამ შედეგით იგი დამარცხდა [[ოლიანტა უმალა]]სთან. [[2016]] წლის საპრეზიდენტო არჩევნების დროს პირველ ტურში მიიღო ხმების 40 %, დაიკავა პირველი ადგილი და მეორე ტურში ბრძოლა გააგრძელა [[პედრო პაბლო კუჩინსკი]]სთან, რომელმაც პირველ ტურში მიიღო ხმების 20%.<ref>{{Cite web|url=http://www.bbc.com/news/world-latin-america-36011844|title=Peru election: Keiko Fujimori wins first round, say exit polls - BBC News|website=BBC News|language=en-GB|access-date=2016-04-11}}</ref> მეორე ტურის მიხედვით ფუხიმორმა მიიღო ხმების 49,88 % და აღიარა კონკურენტის გამარჯვება.<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|title=Перу: дочь Альберто Фухимори признала своё поражение в президентской гонке|author=Желтов М. В.|date=2016-06-12|work=ИнтерИзбирком|publisher=|accessdate=2016-07-24|archive-date=2017-01-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20170127141122/http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|deadlink=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170127141122/http://izbircom.com/2016/06/13/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D1%83-%D0%B4%D0%BE%D1%87%D1%8C-%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B1%D0%B5%D1%80%D1%82%D0%BE-%D1%84%D1%83%D1%85%D0%B8%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D0%B0/|archivedate=2017-01-27}}</ref> [[2021]] წლის საპრეზიდენტო არჩევნების დროს პირველ ტურში მიიღო ხმების 13.41 %, დაიკავა მეორე ადგილი და მეორე ტურში ბრძოლა გააგრძელა [[პედრო კასტილიო]]სთან, რომელმაც პირველ ტურში მიიღო ხმების 18.92 %. მეორე ტურის მიხედვით ფუხიმორმა მიიღო ხმების 49,87 % და დამარცხდა კონკურენტთან.<ref name=":292">{{cite news|date=16 June 2021|title=Peru election: socialist Pedro Castillo claims victory ahead of official result|work=[[The Guardian]]|agency=Reuters|url=https://www.theguardian.com/world/2021/jun/16/peru-electionsocialist-pedro-castillo-claims-victory-ahead-of-official-result|accessdate=16 June 2021|archive-date=16 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210616010038/https://www.theguardian.com/world/2021/jun/16/peru-election-socialist-pedro-castillo-claims-victory-ahead-of-official-result|url-status=live}}</ref> ===2026 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები=== [[2026]] წლის აპრილში გამართულ პირველ ტურში კეიკომ ხმების 17,18 %-ით პირველი ადგილი დაიკავა და მეორე ტურში გადავიდა, სადაც მისი ოპონენტი მემარცხენე კოალიცია „[[ერთად პერუსთვის]]“ კონგრესმენი, [[რობერტო სანჩესი]] იყო. ხმების რამდენიმე კვირიანი დათვლის შემდეგ მან მეორე ტურში გაიმარჯვა; თანამდებობის დაკავებისთანავე, იგი პერუს ისტორიაში პირველი არჩეული ქალი პრეზიდენტი გახდება.<ref>{{cite web|last = Ros|first = Carla Samon|title = Leftist Sánchez to Take On Fujimori in Peru's Presidential Runoff|url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2026-05-13/leftist-sanchez-to-take-on-fujimori-in-peru-presidential-runoff|website = [[Bloomberg News]]|date = 14 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|last1 = Briceño|first1 = Franklin|last2 = Cano|first2 = Regina Garcia|title = A political dynasty heiress and a former trade minister advance to Peru's presidential runoff|url = https://apnews.com/article/peru-presidential-election-fujimori-lopez-aliaga-62e0ed6d309530e9138a06254e2995f3|publisher = [[Associated Press]]|date = 16 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|last1 = Taj|first1 = Mitra|last2 = Glatsky|first2 = Genevieve|title = Runoff in Peru Offers Two Starkly Differing Visions for the Nation|url = https://www.nytimes.com/2026/05/17/world/americas/peru-runoff-election.html|website = [[The New York Times]]|date = 17 May 2026|access-date = 18 May 2026}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.cidob.org/es/documentacion/biografias_lideres_politicos/america_del_sur/peru/keiko_fujimori_higuchi Biography in-depth by CIDOB Foundation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113072843/http://www.cidob.org/es/documentacion/biografias_lideres_politicos/america_del_sur/peru/keiko_fujimori_higuchi |date=2014-11-13 }} {{es icon}} *[http://wolaperuelections.tumblr.com/post/5868871425/peru-elections-near-a-look-at-the-candidates Analysis of Keiko Fujimori by Washington Office on Latin America (WOLA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717112815/http://wolaperuelections.tumblr.com/post/5868871425/peru-elections-near-a-look-at-the-candidates |date=2011-07-17 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ფუხიმორი, კეიკო}} [[კატეგორია:პერუელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1975]] [[კატეგორია:დაბადებული 25 მაისი]] [[კატეგორია:პერუელი ქალი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] ac7bairsv8rq72cevyqdxqd6f7gttbb ჭიჭინობელასებრნი 0 341091 5420704 3917339 2026-06-25T07:58:57Z ~2026-36580-70 184596 ჭიჭინობელა არის იმერულ დიალექტზე; სინამდვილეში ეს არის იგივე ჭრიჭინობელა. გთხოვთ, გადაამოწმოთ ena.ge -ს საიტზე ორივე სახელწოდება. 5420704 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ჭიჭინობელასებრნი | სურათის ფაილი = Neotibicen linnei.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | ზესამეფო = | სამეფო =ცხოველები | ქვესამეფო = | განყოფილება = | განყოფილება_რანგის_გარეშე = | ქვეგანყოფილება = | ზეტიპი = | ტიპი = | ტიპი_რანგის_გარეშე = | ქვეტიპი = | ზეკლასი = | კლასი = [[მწერები]] | კლასი_რანგის_გარეშე = | ქვეკლასი = | ინფრაკლასი = | ზერიგი = | რიგი = [[ნახევრადხეშეშფრთიანები]] | რიგი_რანგის_გარეშე = | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = | ოჯახი_რანგის_გარეშე = | ქვეოჯახი = | ზეტრიბა = | ტრიბა = | ქვეტრიბა = | გვარი = | გვარი_რანგის_გარეშე = | ქვეგვარი = | sectio = | სახეობა = | ქვესახეობა = | ლათ = Cicadidae | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | დაცვის სტატუსი = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = }} '''ჭრიჭინობელასებრნი''', '''ნამდვილი (მგალობელი) ჭრიჭინობელები''' ({{lang-la|Cicadidae}}) — მწერების ოჯახი ჭრიჭინობელების ქვერიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 62 მმ აღწევს. აქვს მოკლე თავი. თხემზე, რთულ ფასეტურ თვალებს შორის მოთავსებული 3 მარტივი თვალი, მოკლე ულვაშები, გამჭვირვალე ფრთები. მამალს მუცლის ქვედა მხარეზე წყვილი გამობურცული ფირფიტა — წინწილა აქვს, რომელთა ვიბრაცია იძლევა ბგერებს. ჭრიჭინობელასებრთა მატლები ჩადიან [[ნიადაგი|ნიადაგში]], განვითარების დამთავრების შემდეგ, ამოდიან ზედაპირზე უკვე [[ნიმფები]]ს სახით, ადიან [[ხე]]ებზე იქ [[იმაგო]]დ გარდაიქმნებიან. ჭრიჭინობელასებრნი იკვებებიან ფოთლების, მიწისქვეშა ღეროების წვნით; სასოფლო-სამეურნეო კულტურების ტყის ჯიშების მავნებელია. საქართველოში ცნობილია ჭრიჭინობელასებრნის 182 სახეობა. ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|403|სეფერთელაძე მ.}} [[კატეგორია:ჭიჭინობელასებრნი]] qmwxo3a3kdti4pmmuwny3tn6u380ipl 5420725 5420704 2026-06-25T09:15:23Z Jaba1977 3604 [[Special:Contributions/~2026-36580-70|~2026-36580-70]]-ის რედაქტირებები გაუქმდა; აღდგა [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]]-ის მიერ რედაქტირებული ვერსია 3917339 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ჭიჭინობელასებრნი | სურათის ფაილი = Neotibicen linnei.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | ზესამეფო = | სამეფო =ცხოველები | ქვესამეფო = | განყოფილება = | განყოფილება_რანგის_გარეშე = | ქვეგანყოფილება = | ზეტიპი = | ტიპი = | ტიპი_რანგის_გარეშე = | ქვეტიპი = | ზეკლასი = | კლასი = [[მწერები]] | კლასი_რანგის_გარეშე = | ქვეკლასი = | ინფრაკლასი = | ზერიგი = | რიგი = [[ნახევრადხეშეშფრთიანები]] | რიგი_რანგის_გარეშე = | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = | ოჯახი_რანგის_გარეშე = | ქვეოჯახი = | ზეტრიბა = | ტრიბა = | ქვეტრიბა = | გვარი = | გვარი_რანგის_გარეშე = | ქვეგვარი = | sectio = | სახეობა = | ქვესახეობა = | ლათ = Cicadidae | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | დაცვის სტატუსი = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = }} '''ჭიჭინობელასებრნი''', '''ნამდვილი (მგალობელი) ჭიჭინობელები''' ({{lang-la|Cicadidae}}) — მწერების ოჯახი ჭიჭინობელების ქვერიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 62 მმ აღწევს. აქვს მოკლე თავი. თხემზე, რთულ ფასეტურ თვალებს შორის მოთავსებული 3 მარტივი თვალი, მოკლე ულვაშები, გამჭვირვალე ფრთები. მამალს მუცლის ქვედა მხარეზე წყვილი გამობურცული ფირფიტა — წინწილა აქვს, რომელთა ვიბრაცია იძლევა ბგერებს. ჭიჭინობელასებრთა მატლები ჩადიან [[ნიადაგი|ნიადაგში]], განვითარების დამთავრების შემდეგ, ამოდიან ზედაპირზე უკვე [[ნიმფები]]ს სახით, ადიან [[ხე]]ებზე იქ [[იმაგო]]დ გარდაიქმნებიან. ჭიჭინობელასებრნი იკვებებიან ფოთლების, მიწისქვეშა ღეროების წვნით; სასოფლო-სამეურნეო კულტურების ტყის ჯიშების მავნებელია. საქართველოში ცნობილია ჭიჭინობელასებრნის 182 სახეობა. ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|403|სეფერთელაძე მ.}} [[კატეგორია:ჭიჭინობელასებრნი]] jg2xg5f5efqcydh3g757wcmrif6wz6s 5420726 5420725 2026-06-25T09:15:52Z Jaba1977 3604 წაიშალა [[კატეგორია:ჭიჭინობელასებრნი]]; დაემატა [[კატეგორია:ნახევრადხეშეშფრთიანები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420726 wikitext text/x-wiki {{ტაქსოდაფა | სახელი = ჭიჭინობელასებრნი | სურათის ფაილი = Neotibicen linnei.jpg | სურათის წარწერა = | სურათის აღწერა = | ზესამეფო = | სამეფო =ცხოველები | ქვესამეფო = | განყოფილება = | განყოფილება_რანგის_გარეშე = | ქვეგანყოფილება = | ზეტიპი = | ტიპი = | ტიპი_რანგის_გარეშე = | ქვეტიპი = | ზეკლასი = | კლასი = [[მწერები]] | კლასი_რანგის_გარეშე = | ქვეკლასი = | ინფრაკლასი = | ზერიგი = | რიგი = [[ნახევრადხეშეშფრთიანები]] | რიგი_რანგის_გარეშე = | ქვერიგი = | ინფრარიგი = | ზეოჯახი = | ოჯახი = | ოჯახი_რანგის_გარეშე = | ქვეოჯახი = | ზეტრიბა = | ტრიბა = | ქვეტრიბა = | გვარი = | გვარი_რანგის_გარეშე = | ქვეგვარი = | sectio = | სახეობა = | ქვესახეობა = | ლათ = Cicadidae | სექციის სახელი = | სექციის ტექსტი = | არეალის რუკა = | არეალის რუკის წარწერა = | არეალის რუკის სიგანე = | არეალის ლეგენდა = | დაცვის სტატუსი = | ვიკისახეობები = | commons = | iucn = | itis = | ncbi = }} '''ჭიჭინობელასებრნი''', '''ნამდვილი (მგალობელი) ჭიჭინობელები''' ({{lang-la|Cicadidae}}) — მწერების ოჯახი ჭიჭინობელების ქვერიგისა. მათი სხეულის სიგრძე 62 მმ აღწევს. აქვს მოკლე თავი. თხემზე, რთულ ფასეტურ თვალებს შორის მოთავსებული 3 მარტივი თვალი, მოკლე ულვაშები, გამჭვირვალე ფრთები. მამალს მუცლის ქვედა მხარეზე წყვილი გამობურცული ფირფიტა — წინწილა აქვს, რომელთა ვიბრაცია იძლევა ბგერებს. ჭიჭინობელასებრთა მატლები ჩადიან [[ნიადაგი|ნიადაგში]], განვითარების დამთავრების შემდეგ, ამოდიან ზედაპირზე უკვე [[ნიმფები]]ს სახით, ადიან [[ხე]]ებზე იქ [[იმაგო]]დ გარდაიქმნებიან. ჭიჭინობელასებრნი იკვებებიან ფოთლების, მიწისქვეშა ღეროების წვნით; სასოფლო-სამეურნეო კულტურების ტყის ჯიშების მავნებელია. საქართველოში ცნობილია ჭიჭინობელასებრნის 182 სახეობა. ==ლიტერატურა== {{ქსე|11|403|სეფერთელაძე მ.}} [[კატეგორია:ნახევრადხეშეშფრთიანები]] 19vvquuxrpl3qjd5jshb7z5q2es9s39 კაკჩიკელის ხალხი 0 344750 5420550 4934573 2026-06-24T15:24:04Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420550 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Cakchiquel family.JPG|250px|მინი|კაკჩიკელების ოჯახი]] '''კაკჩიკელი''' ({{lang-es|Kaqchikel}}<ref name=Baily1>{{cite book|last=Baily|first=John|title=Central America; Describing Each of the States of Guatemala, Honduras, Salvador, Nicaragua, and Costa Rica|year=1850|publisher=Trelawney Saunders|location=London|page=83|url=http://www.wdl.org/en/item/7306/view/1/83/|access-date=2016-07-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20200708030135/https://www.wdl.org/en/item/7306/view/1/83/|archive-date=2020-07-08}}</ref>) — [[მაიას ცივილიზაცია|მაიას]] ხალხების ერთ-ერთი ხალხი ცენტრალური [[გვატემალა|გვატემალის]] მაღალმთიანეთში. მაიას [[მესოამერიკის ქრონოლოგია|პოსტკლასიკურ პერიოდში]], კაკჩიკელის ხალხის მთავარი შტოს დედაქალაქი იყო [[იშიმჩე]]. მეზობელი კიჩეს ხალხის მსგავსად, კაკჩიკელსაც ოთხი მმართველი მართავდა, რომლებიც პასუხისმგებელნი იყვნენ ადმინისტრაციულ, სამხედრო და რელიგიურ საკითხებზე. კაკჩიკელები საკუთარ ისტორიას წერდნენ წიგნში „[[კაკჩიკელების ანალები]]“. [[კაკჩიკელის ენა]]ზე მოსაუბრე კიდევ ერთი ხალხი იყო [[ჩახომა]], რომელთა დედაქალაქიც იყო დღეს ნანგრევების სახით შემორჩენილი [[მიშკო-ვიეხო]]. 1524 წელს, ქალაქი იშიმჩე ესპანელმა [[კონკისტადორი|კონკისტადორმა]] [[პედრო დე ალვარადო]]მ დაიპყრო. ამ პერიოდში, კაკჩიკელები მეზობელ [[კიჩე|კიჩეს ხალხს]] ემტერებოდნენ და ესპანელებს მათ დაპყრობაში ეხმარებოდნენ, შემდეგ კი მათი დაპყრობის ჯერიც დადგა. 1524 წლის 25 ივლისს, იშიმჩეს სიახლოვეს დაარსდა გვატემალის პირველი კოლონიური დედაქალაქი [[ტეკპან-გვატემალა]]. კაკჩიკელის ხალხის რამდენიმე აჯანყების შემდეგ, 1527 წლის 22 ნოემბერს დედაქალაქი [[ანტიგუა-გვატემალა|ანტიგუა-გვატემალის]] მახლობლად, ქალაქ [[სიუდად-ვიეხა]]ში გადაიტანეს. [[კაკჩიკელის ენა]]ზე, რომელიც [[მაიას ენები|მაიას ენებს]] მიეკუთვნება, დღეს 400 000 ადამიანი საუბრობს. ამჟამად ისინი ძირითადად სოფლის მეურნეობით ირჩენენ თავს, მათი კულტურა კი მაიასა და ესპანური კულტურების ნაზავია. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით, სულ 832 968 კაკჩიკელი ცხოვრობდა.<ref>According to the official 2002 census: {{cite web |url=http://www.ine.gob.gt/Nesstar/Censo2002/survey0/dataSet/dataFiles/dataFile1/var26.html |title= XI Censo Nacional de Población y VI de Habitación (Censo 2002) - Pertenencia de grupo étnico |accessdate=2008-05-27 |publisher=Instituto Nacional de Estadísticas |year=2002 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080612073239/http://www.ine.gob.gt/Nesstar/Censo2002/survey0/dataSet/dataFiles/dataFile1/var26.html |archivedate=12 June 2008 }} The Summer Institute of Linguistics (SIL) mentions a different number [http://www.ethnologue.com/show_country.asp?name=gt]</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მაია]] [[კატეგორია:მესოამერიკა]] [[კატეგორია:ინდიელები]] [[კატეგორია:ეთნიკური ჯგუფები]] 9ckx4kw3b5m6m74mt80yobmpcbmois4 კვავლო 0 351423 5420774 4394607 2026-06-25T09:53:13Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420774 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = კვავლო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 26|lat_sec = 40 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 35|lon_sec = 16 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ომალო |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 2140 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 1<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = Kvavlo }} '''კვავლო''' — [[სოფელი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ]] [[საქართველო]]ში, [[კახეთის მხარე|კახეთის მხარის]] [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[ომალო]]ს [[თემი|თემში]].<ref name="აღწერა 2014" /> სოფელ ომალოდან 7-8 კილომეტრში, [[მდინარე]] [[პირიქითი ალაზანი|პირიქითი ალაზნის]] მარცხენა ნაპირზე, მდინარის ნაპირიდან მაღლა მთაზე დაახლოებით 500 მეტრში.<ref name="Dzeglebi.ge">{{cite web|url=http://www.dzeglebi.ge/dzeglebi/k/tusheti_kvavlo.html|title=Dzeglebi.ge|date=|publisher=|accessdate=15 ოქტომბერი, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170129145858/http://dzeglebi.ge/dzeglebi/k/tusheti_kvavlo.html|archivedate=2017-01-29}}</ref> სოფელს [[2018]] წლის 10 ივლისის საქართველოს მთავრობის დადგენილებით ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია მიანიჭეს<ref>[https://matsne.gov.ge/ka/document/view/4256468 საქართველოს მთავრობის დადგენილება №364, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ]</ref>. ==დემოგრაფია== XIX საუკუნის ბოლოს სოფელში ცხოვრობდა 36 კომლი. XX საუკუნის 20-იან წლებში ჯერ კიდევ ცხოვრობდა 27 კომლი (მოსახლეობის რაოდენობა 43). მოგვიანებით საბჭოთა პერიოდში სოფელი ნელ-ნელა სულ დაცარიელდა. როგორც სხვა სოფლის მაცხოვრებლები, კვავლოელების ნაწილიც კახეთში გადასახლდა.<ref name="Dzeglebi.ge" /> 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| 1|| 1|| 0 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[კვავლოს კოშკი]] *[[კვავლოს ციხე-სახლი]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.dzeglebi.ge/dzeglebi/k/tusheti_kvavlo.html Dzeglebi.ge] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170129145858/http://dzeglebi.ge/dzeglebi/k/tusheti_kvavlo.html |date=2017-01-29 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] [[კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები]] cpto8yfkjsjicrcptiuhxavrc795cwm წარო 0 351424 5420776 4394611 2026-06-25T09:54:23Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420776 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = წარო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 25|lat_sec = 59 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 28|lon_sec = 09 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ომალო |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = 2140 |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 2<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''წარო''' — [[სოფელი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[თუშეთი]]ს თემში.<ref name="აღწერა 2014" /> სოფელს [[2018]] წლის 10 ივლისის საქართველოს მთავრობის დადგენილებით ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია მიანიჭეს<ref>[https://matsne.gov.ge/ka/document/view/4256468 საქართველოს მთავრობის დადგენილება №364, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ]</ref>. ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| 2|| 2|| 0 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[წაროს კოშკები]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] [[კატეგორია:ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლები]] 5se7i7wsdu13oxlyiibytimiiqlfsl7 კიმ იონ სამი 0 356225 5420804 4302805 2026-06-25T11:54:59Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420804 wikitext text/x-wiki {{კორეული სახელი|კიმი|იონ სამი}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = კიმ იონ სამი | სურათი= Kim_Young_Sam_1996.png | სურათის ზომა =200პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[12 დეკემბერი]], [[1927]] | დაბადების ადგილი= [[კოჯე]], [[სამხრეთი კორეა]] | გარდაცვალების თარიღი = [[22 ნოემბერი]], [[2015]] | გარდაცვალების ადგილი=[[სეული]], [[სამხრეთი კორეა]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | განათლება = | პროფესია = | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = [[სამხრეთ კორეის პრეზიდენტი]] | თანამდებობა დაიკავა = [[25 თებერვალი]], [[1993]] | თანამდებობა დატოვა = [[24 თებერვალი]], [[1998]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = | წინამორბედი = [[რო დე უ]] | მემკვიდრე = [[კიმ დე ჯუნი]] | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= }} '''კიმ იონ სამი''' ({{lang-ko3|김영삼|金泳三}}, დ. [[20 დეკემბერი]], [[1927]], [[კოჯე]] — გ. [[22 ნოემბერი]], [[2015]], [[სეული]]) — [[სამხრეთ კორეა|სამხრეთ კორეის]] მე-7 [[სამხრეთ კორეის პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] [[1993]]-[[1998]] წლებში. ითვლება სამხრეთ კორეის დემოკრატიზაციის საქმეში ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ფიგურად. == ბიოგრაფია == დაიბადა [[1927]] წლის 20 დეკემბერს კიონსან-ნამდოს რეგიონში, ქალაქ [[კოჯე]]სთან მდებარე სოფელ [[ვეფხო-რი]]ში, მეთევზის ოჯახში. სწავლობდა [[სეულის უნივერსიტეტი|სეულის უნივერსიტეტში]], რომელიც დაასრულა [[1952]] წელს და მიიღო ფილოსოფიის ბაკალავრის ხარისხი. შემდეგ [[კორეის ომი]]ს მსვლელობის პერიოდში მსახურობდა სამხრეთ კორეის არმიაში. [[1954]] წელს აირჩიეს სამხრეთ კორეის ეროვნულ ასამბლეაში. ეროვნული ასამბლეის წევრი იყო 9 მოწვევის განმავლობაში ქალაქებიდან [[კოჯე]] და [[პუსანი]]. როდესაც ქვეყნის მეთაურმა [[ლი სინ მანი|ლი სინ მანმა]] სცადა ცვლილებების შეტანა კონსტიტუციაში, უარი თქვა პარლამენტის წევრობაზე და გადავიდა ავტორიტარული ხელისუფლების ოპოზიციაში. მოგვიანებით, ქვეყნის მომავალ პრეზიდენტ [[კიმ დე ჯუნი|კიმ დე ჯუნთან]] ერთად გახდა [[პაკ ჩონ ჰი]]სა და [[ჩონ დუ ჰვანი]]ს სამხედრო ხელისუფლების ერთ-ერთი უმთავრესი კრიტიკოსი. ასეთი მოღვაწეობის გამო მას დაატოვებინეს ეროვნული ასამბლეის რიგები და პოლიტიკას ჩამოაშორეს [[1980]] წლიდან [[1985]] წლამდე პერიოდში. [[1987]] წელს სამხრეეთ კორეაში გამართული პირველი დემოკრატიული არჩევნების პერიოდში კიმ იონ სამი და [[კიმ დე ჯუნი]] მოკავშირეები იყვნენ, ორივე მათგანი ოპოზიციაში იყო. ოპოზიციონერთა შორის განხეთქილების შედეგად არჩევნები მოიგო და ქვეყნის პრეზიდენტი გახდა [[რო დე უ]], ყოფილი პრეზიდენტის ძველი მოკავშირე. [[1990]] წელსმ კიმ იონ სამმა თავისი პოლიტიკური პარტია - გაერთიანებული დემოკრატიული პარტია, გააერთიანა მმართველ სამართლიანობის დემოკრატიულ პარტიასთან და ახალ დემოკრატიულ რესპუბლიკურ პარტიასთან. სამი მსხვილი პოლიტიკური ძალის გაერთიანების შედეგად ჩამოყალიბდა სამხრეთ კორეის დემოკრატიული ლიბერალური პარტია. შეიარაღებული ძალების მხარდაჭერის შედეგად მან შეძლო კიმ დე ჯუნის გვერდის ავლით მონაწილეობა მიეღო [[1992]] წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში. [[1992]] წლის არჩევნებში თავისი კანდიდატურა კიმ დე ჯუნმაც წამოაყენა. არჩევნების შედეგად კიმ იონ სამმა აიღო ხმნმების 42 %, ხოლო კიმ დე ჯუნმა ხმების 33.8%. პრეზიდენტის ინაუგურაცია შედგა [[1993]] წლის 25 თებერვალს. იგი [[1962]] წლის შემდეგ პირველი სამოქალაქო პირი იყო ვინც პრეზიდენტის თანამდებობა დაიკავა სამხრეთ კორეაში. კიმ იონ სამის ადმინისტრაცია შეეცადა რეფორმების გატარებას ეკონომიკასა და ადმინისტრაციულ სისტემაში. ახალი ხელისუფლების პირველი ნაბიჯები ამ კუთხით იყო ანტი-კორუფციული კამპანის დაწყება ხელისუფლების მაღალ ეშელონებში. ქვეყნის უმაღლეს სამხედრო და სამოქალაქო მოღვაწეებს აღნიშნული კამპანიის ფარგლებში უნდა გამოექვეყნებინათ თავიანთი ფინანსური ანგარიშები. კამპანიის ფარგლებში კორუფციაში ბრალდებით დაკავა ორი ყოფილი პრეზიდენტი [[ჩონ დუ ჰვანი]] და [[რო დე უ]]. მოახდინა ათასამდე პოლიტიკური პატიმარის ამნისტია და ყველა ბრალდება მოუხსნა 1980-იანი წლების დასაწყისში მომხდარი კვანჯუს მოვლენების ყველა მონაწილეს. [[1998]] წელს მისი პოლიტიკური მემკვიდრე გახდა [[კიმ დე ჯუნი]]. კიმ იონ სამი გარდაიცვალა [[2015]] წლის 22 ნოემბერს სეულში. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.kysarchives.or.kr/ Kim Young-Sam Memorial Museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151122184918/http://www.kysarchives.or.kr/ |date=2015-11-22 }} {{Ko}} * [http://www.rokps.or.kr/profile_result_ok.asp?num=543 Kim Young-Sam, Hunjunghwe]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151122184907/http://www.rokps.or.kr/profile_result_ok.asp?num=543 |date=2015-11-22 }} {{Ko}} {{სამხრეთ კორეის პრეზიდენტები}} [[კატეგორია:სამხრეთ კორეის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 20 დეკემბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1927]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2015]] 01ozx5mkbwcm08a7haopb92plftwn7a კეისარ კაშიევა 0 383713 5420699 4948877 2026-06-25T07:11:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420699 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მხატვარი | ფონი = | სახელი = კეისარ კაშიევა | სურათი = Kashiyeva.JPG | სურათის ზომა = | სათაური = | სრული სახელი = {{lang-az|Qeysər Seyfulla qızı Kaşıyeva}} | მშობსახელი = | დაბ. თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1893|6|7}} | დაბ. ადგილი = [[ტფილისი]], [[ტფილისის გუბერნია]] | გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი|1972|4|17}} | გარდაცვალების ადგილი = [[ბაქო]], [[აზერბაიჯანის სსრ]] | ეროვნება = | სფერო = [[ფერწერა]] | მომზადება = | მიმდინარეობა = | ცნობილი ნამუშევრები = | პარტნიორები = | მასზე გავლენა მოახდინა = | მან გავლენა მოახდინა = | ჯილდოები = | საიტი = | ხელმოწერა = }} '''კეისარ სეიფულა ყიზი კაშიევა''' ({{lang-az|Qeysər Seyfulla qızı Kaşıyeva}}; დ. [[7 ივნისი]] [[1893]], [[ტფილისი]] — გ. [[17 აპრილი]] [[1972]], [[ბაქო]]) — [[აზერბაიჯანელი]] მხატვარი.<ref name="Azadlıq" /> ==ბიოგრაფია== დაიბადა [[1893]] წლის 7 ივნისს თბილისში, სამხედრო მოსამსახურის ოჯახში. 1907-1908 წლებში სწავლობდა კავკასიის საზოგადოების სახვითი ხელოვნების სამხატვრო კლასში. მოღვაწეობის ადრეულ ეტაპზე, მუშაობდა ამიერკავკასიის ქალთა საქველმოქმედო საზოგადოებაში, რომელიც აერთიანებდა თბილისის ელიტის თურქ-მუსულმან ქალებს. მუშაობდა აფიშებზე და პლაკატებზე, აფორმებდა სხვადასხვა სახის კულტურულ ღონისძიებების მოსაწვევებს და ა.შ. თავის პირველ ნამუშევრებს ასრულებდა ფანქრით, აკვარელით, ტუშით ან ნახშირით. კეისარ კაშიევას მასწავლებლები იყვნენ გამოჩენილი გერმანელი მხატვრები — მიუნხენის სამხატვრო აკადემიის კურსდამთავრებულები ოსკარ შმერლინგი და კარლ ზუმერი. [[1916]] წელს იგი ცოლად გაჰყვა ოფიცერ შირინ-ბეგ კესამანსკის, რომელიც დაბრუნდა თბილისში [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველ მსოფლიო ომში]] მძიმედ დაჭრის შემდეგ და რომელმაც მოგვიანებით პოლკოვნიკის წოდება მიიღო. იმავე წელს მათ შეეძინათ ქალიშვილი ლეა. ოჯახური იდილია დიდხანს არ გაგრძელებულა; მეუღლე გარდაეცვალა [[1919]] წელს [[მალარია|მალარიისგან]]. მათი ერთადერთი ქალიშვილი მოგვიანებით ქიმიკოსი გახდა და [[1994]] წელს გარდაიცვალა. აზერბაიჯანის დამოუკიდებელი [[აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკა|დემოკრატიული რესპუბლიკის]] შექმნის შემდეგ კეისარი საცხოვრებლად [[ბაქო]]ში გადავიდა ([[1918]] წლის ბოლოს), სადაც ეწეოდა ქალთა საგანმანათლებლო მოღვაწეობას, მონაწილეობას იღებდა ახალგაზრდა რესპუბლიკის კულტურულ ცხოვრებაში. გასაბჭოების შემდეგ კეისარმა მუშაობა დაიწყო ა.ბაირამოვის სახელობის ქალთა სახვითი ხელოვნების კლასის განყოფილების. ამ წლებში კაშიევა ქმნიდა ორიგინალურ ილუსტრაციებს პოპულარული ქალთა ჟურნალისათვის „შიარგ გადინი“ („აღმოსავლეთის ქალბატონი“). 1930 წლებში კაშიევა ცოლად გაჰყვა პარტიულ მუშაკ ზულფუგარ სეიდბეილის. შვილები ამ ქორწინებიდან არ ჰყოლია. 1938 წელს სეიდბეილი პოლიტიკური მიზეზების გამო დააპატიმრეს და ცოლთან ერთად გადაასახლეს. კაშიევა რეაბილიტირებულ იქნა და გადასახლებიდან 1956 წელს დაბრუნდა.<ref name="Azadlıq">[http://www.azadliq.info/31371.html Repressiyaya məruz qalan qadın rəssamımız] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160921033100/http://www.azadliq.info/31371.html |date=2016-09-21 }} — '''Azadlıq'''</ref><ref name="Fərəcov">[http://www.anl.az/down/meqale/medeniyyet/2015/may/434023.htm Zərif əllərin rənglər kəhkəşanı] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180315164522/http://www.anl.az/down/meqale/medeniyyet/2015/may/434023.htm |date=2018-03-15 }}, Fərəcov S. (Mədəniyyət)</ref> იგი კვლავინდებურად აგრძელებდა ხატვას. 1972 წლის 17 აპრილს მხატვარი გარდაიცვალა ბაქოში, 78 წლის ასაკში. კაშიევას ნაშრომები ინახება [[აზერბაიჯანის ხელოვნების ეროვნული მუზეუმი|აზერბაიჯანის ხელოვნების ეროვნულ მუზეუმში]]. ==ხელოვნება== კაშიევას მიერ შექმნილი ნახატების უმნიშვნელო ნაწილი ინახება აზერბაიჯანის სახვითი ხელოვნების მუზეუმში. ისინი წარმოდგენილია ალბომების სახით. აზერბაიჯანის ისტორიის მუზეუმში შენახულია მხატვრის რამდენიმე პირადი ნივთი და ნახატების ესკიზები. მოღვაწეობის საწყის ეტაპზე კაშიევა აფორმებდა აფიშებსა და პლაკატებს თბილისის ქალთა საქველმოქმედო საზოგადოების სხვადასხვა ღონისძიებებისათვის. 1905-1915 წლებში შექმნა უამრავი პორტრეტი, ნახატი და პეიზაჟი. მუშაობდა ფანქრით, აკვარელით, ნახშირით. ამ პერიოდის ნაშრომებს მიეკუთვნება „ი. გოვცაროვის პორტრეტი“ (1909), „მუსულმანი ინტელიგენტი“ (1912 ), „ტბის ნაპირი“ (1914), „ბაბა იაგა“ (1915) და სხვა. 1918 წლის შემდეგ კაშიევას მიერ აკვარელებით და ზეთის საღებავებით დაწერილი რეალისტური მიმართულების ნახატები „დიდებული ქალი“, „მოხუცი დარაჯი“, „ქართველი გოგონა“, „მონადირე“, „მეხანძრე“, „გოგოლის პორტრეტი“ და სხვა, განსხვავდებიან თავისი შესრულებით. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კეისარ კაშიევა}} [[კატეგორია:დაბადებული 7 ივნისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1893]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 17 აპრილი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1972]] [[კატეგორია:თბილისში დაბადებულები]] [[კატეგორია:აზერბაიჯანელი ქალი მხატვრები]] [[კატეგორია:რეპრესირებულები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები]] ktl132v16blp618l771r6ys7eu486ss კატეგორია:1950 წელს დაარსებული ორგანიზაციები 14 398995 5420365 3466575 2026-06-24T12:07:09Z GiorgiXIII 62215 5420365 wikitext text/x-wiki {{Commons cat|Organizations established in 1950}} [[კატეგორია:1950 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:ორგანიზაციები დაარსების წლების მიხედვით]] toakqo7z56yf9rf2883g7t30h2z1iqx კაპეტრონის ბრძოლა 0 405616 5420641 4832828 2026-06-24T21:16:22Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420641 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო კონფლიქტი |კონფლიქტი= კაპეტრონის ბრძოლა |ნაწილი= [[ბიზანტია-სელჩუკების ომები]]ს |სურათი= |სათაური= |თარიღი= 10/18 სექტემბერი, [[1048]] |მდებარეობა= [[ბასიანი]], [[იბერიის თემი]] |კოორდინატები= |მიზეზი= |casus= |შედეგი= [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] ტაქტიკური, ხოლო [[სელჩუკთა სახელმწიფო|სელჩუკთა]] სტრატეგიული გამარჯვება. |სტატუსი= |ტერიტორია= |მხარე1={{flagicon image|Byzantine imperial flag, 14th century.svg}} [[ბიზანტიის იმპერია]]<br>{{flagicon image|Flag of Kingdom of Georgia.svg}} [[კლდეკარის საერისთავო]] |მხარე2={{flagicon image|Seljuqs Eagle.svg}} [[სელჩუკთა სახელმწიფო]] |მეთაური1={{flagicon image|Byzantine imperial flag, 14th century.svg}} აარონი <br>{{flagicon image|Byzantine imperial flag, 14th century.svg}} [[კატაკალონ კეკავმენოსი]]<br>{{flagicon image|Flag of Kingdom of Georgia.svg}} [[ლიპარიტ IV|ლიპარიტ IV ბაღვაში]] |მეთაური2={{flagicon image|Seljuqs Eagle.svg}} [[იბრაჰიმ ინალი]]<br>{{flagicon image|Seljuqs Eagle.svg}} [[ყუთლუმიში]] |ძალა1=50,000 |ძალა2=20,000 |დანაკარგები1= |დანაკარგები2= |შენიშვნა= }} '''კაპეტრონის ბრძოლა''' ({{lang-tr|Pasinler Savaşı}}, ბასიანის ბრძოლა) — [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიურ]]-[[კლდეკარის საერისთავო|ქართულ]] გაერთიანებული ლაშქრის და [[სელჩუკთა სახელმწიფო|თურქ-სელჩუკთა]] ლაშქრის ბრძოლა [[ბასიანი|ბასიანის]] ველზე, რომელიც 1048 წლის 10/18 სექტემბერს გაიმართა. ბრძოლა [[იბრაჰიმ ინალი|იბრაჰიმ ინალის]] და [[ყუთლუმიში]]ს [[ანატოლია|ანატოლიაში]] ექსპედიციის ნაწილია. == ისტორიული მიმოხილვა == ბრძოლას წინ უსწრებდა [[სელჩუკთა სახელმწიფო|თურქ-სელჩუკთა]] მიერ [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] სასაზღვრო პროვინციის, [[იბერიის თემი|იბერიის]] სამხედრო-ადმინისტრაციული ცენტრის [[ერზურუმი|არზრუმის]] (თეოდოსიპოლი) სრული განადგურება, რომელიც კომერციულ და სავაჭრო ცენტრსაც წარმოადგენდა. იმპერატორმა [[კონსტანტინე IX მონომახი|კონსტანტინე IX]]-მ სანამ ქართული დამხმარე ნაწილები მოვიდოდნენ, დაცვით სტრატეგიას მიმართა და [[კლდეკარის საერისთავო|კლდეკარის]] ერისთავის [[ლიპარიტ IV]]-ის ლაშქარის მოსვლას დაელოდა, რომელსაც ბიზანტიელები საქართველოს მეფე [[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV]]-ის წინააღმდეგ ბრძოლაში ეხმარებოდნენ. == ბრძოლა == გაერთიანებული ბიზანტიურ-ქართული არმია 50,000 მეომარს ითვლიდა და მას აარონი, [[კატაკალონ კეკავმენოსი]] და ლიპარიტი სარდლობდნენ. გარკვეული მიზეზების გამო არ არის ახსნილი, თუ რატომ არჩიეს მოკავშირეებმა თურქ-სელჩუკებზე ღამით შეტევა. შესაძლოა თურქები რიცხობრივ უპირატესობაში იმყოფებოდნენ და ცდილობდნენ, რომ ღამე თავდასხმით მოულოდნელობის ეფექტი მოეხდინათ. აარონისა და კეკავმენოსის სარდლობით ბიზანტიურმა ლაშქარმა ორ ფლანგზე, „მამლის ყივილამდე“ თურქ-სელჩუკთა მოგერიება შეძლო, თუმცა ცენტრში ინალმა ქართველი სარდლის ლიპარიტის შეპყრობა მოახერხა, რის შესახებაც ორმა ბიზანტიელმა სარდალმა არაფერი იცოდა, სანამ ღმერთს გამარჯვებისთვის მადლობა არ შესწირეს. დანაკარგები ორივე მხარეს საკმაოდ დიდი იყო. == შედეგი == მიუხედავად იმისა, რომ იბრაჰიმ ინალს ბიზანტიის ტერიტორიის დატოვება უსაფრთხოდ არ შეეძლო, ის მაინც სავსე იყო ალაფითა და ტყვეებით.<ref>Paul A. Blaum (2005). Diplomacy gone to seed: a history of Byzantine foreign relations, A.D. 1047-57. ''International Journal of Kurdish Studies''. [http://findarticles.com/p/articles/mi_m0SBL/is_18/ai_n13826854 (Online version)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080426002712/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0SBL/is_18/ai_n13826854 |date=2008-04-26 }}</ref> იმპერატორმა მოგვიანებით გამოსასყიდი გააგზავნა თურქებთან, რომლებმაც უარი თქვეს მასზე და გაათავისუფლეს ლიპარიტი იმ პირობით, რომ აღარასდროს იბრძოლებდა სელჩუკთა წინააღმდეგ. ის განადგურება, რაც სელჩუკთა თავდასხმებმა დატოვა იმდენად საზარელი იყო, რომ ბიზანტიელი მაგნატი ევსტატიოს ბოილასი, რომელიც იბერიაში გადაადგილდებოდა 1051/52 წლებში აღწერს, რომ ეს მიწები „შელახული და უმართავი იყო… აქ დამკვიდრდნენ გველები, მორიელები და ველური მხეცები“. არაბი ისტორიკოსის იბნ ალ–ასირის გადმოცემით იბრაჰიმმა 100,000 ტყვე და უამრავი დავლა ათობით ათას აქლემზე აკიდული უკან დააბრუნა. == ლიტერატურა == * {{cite book|last=Minorsky|first=Vladimir|title=Studies in Caucasian History|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|year=1977|origyear=1953|isbn=0-521-05735-3|url=https://books.google.com/books?id=Pzg8AAAAIAAJ|ref=harv}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ბიზანტიის ბრძოლები]] [[კატეგორია:XI საუკუნის ბრძოლები]] [[კატეგორია:1048 წლის ბრძოლები]] qkg1iw459qoibhfvjktf2mb7ly9sogm კარლოს ალბერტო ტორესი 0 411151 5420653 4756581 2026-06-25T01:02:38Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420653 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = კარლოს ალბერტო ტორესი |სურათი = Carlos_alberto_cosmos.jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = კარლოს ალბერტო ტორესი |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი|1944|7|17}} |დაბადების ადგილი = [[რიო-დე-ჟანეირო]], [[ბრაზილია]] |გარდაცვალების თარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|2016|10|25|1944|7|17}} |გარდაცვალების ადგილი = [[რიო-დე-ჟანეირო]], [[ბრაზილია]] |სიმაღლე = 180 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1963–1966 |კლუბი1 = [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|ფლუმინენსე]] |მატჩი1 = 98 |გოლი1 = 9 |წელი2 = 1966–1974 |კლუბი2 = [[სანტოსი (საფეხბურთო კლუბი)|სანტოსი]] |მატჩი2 = 445 |გოლი2 = 40 |წელი3 = 1971<ref>[https://web.archive.org/web/20200127193548/https://www.torcedores.com/noticias/2016/10/selefogo-relembre-como-foi-a-passagem-de-carlos-alberto-torres-pelo-botafogo "SeleFogo": Relembre como foi a passagem de Carlos Alberto Torres pelo Botafogo].</ref> |კლუბი3 = {{იჯარა}} [[ბოტაფოგო (საფეხბურთო კლუბი)|ბოტაფოგო]] |მატჩი3 = 22 |გოლი3 = 0 |წელი4 = 1974–1977 |კლუბი4 = [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|ფლუმინენსე]] |მატჩი4 = 53 |გოლი4 = 4 |წელი5 = 1977 |კლუბი5 = [[ფლამენგო (საფეხბურთო კლუბი)|ფლამენგო]] |მატჩი5 = 28 |გოლი5 = 3 |წელი6 = 1977–1980 |კლუბი6 = [[ნიუ-იორკ კოსმოსი (საფეხბურთო კლუბი)|კოსმოსი]] |მატჩი6 = 80 |გოლი6 = 6 |წელი7 = 1981 |კლუბი7 = [[კალიფორნია სერფი (საფეხბურთო კლუბი)|კალიფორნია]] |მატჩი7 = 19 |გოლი7 = 2 |წელი8 = 1982 |კლუბი8 = [[ნიუ-იორკ კოსმოსი (საფეხბურთო კლუბი)|კოსმოსი]] |მატჩი8 = 20 |გოლი8 = 0 |სულ მატჩი = 743 |სულ გოლი = 64 |ეროვნული წელი1 = 1964–1977 |ეროვნული ნაკრები1 = [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] |ეროვნული მატჩი1 = 53 |ეროვნული გოლი1 = 8 |მედლის თარგები = |გაწვრთნის წელი1 = 1983–1985 |გაწვრთნილი კლუბი1 = [[ფლამენგო (საფეხბურთო კლუბი)|ფლამენგო]] |გაწვრთნის წელი2 = 1985–1986 |გაწვრთნილი კლუბი2 = [[კორინთიანსი (საფეხბურთო კლუბი)|კორინთიანსი]] |გაწვრთნის წელი3 = 1987–1988 |გაწვრთნილი კლუბი3 = [[ნაუტიკო (საფეხბურთო კლუბი)|ნაუტიკო]] |გაწვრთნის წელი4 = 1988 |გაწვრთნილი კლუბი4 = [[მაიამი შარკსი (საფეხბურთო კლუბი)|მაიამი შარკსი]] |გაწვრთნის წელი5 = 1989–1990 |გაწვრთნილი კლუბი5 = [[ონსე კალდასი (საფეხბურთო კლუბი)|ონსე კალდასი]] |გაწვრთნის წელი6 = 1991–1992 |გაწვრთნილი კლუბი6 = [[მონტერეი (საფეხბურთო კლუბი)|მონტერეი]] |გაწვრთნის წელი7 = 1992 |გაწვრთნილი კლუბი7 = [[ტიხუანა (საფეხბურთო კლუბი)|ტიხუანა]] |გაწვრთნის წელი8 = 1993–1997 |გაწვრთნილი კლუბი8 = [[ბოტაფოგო (საფეხბურთო კლუბი)|ბოტაფოგო]] |გაწვრთნის წელი9 = 1994–1995 |გაწვრთნილი კლუბი9 = [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|ფლუმინენსე]] |გაწვრთნის წელი10 = 1997–1998 |გაწვრთნილი კლუბი10 = [[ბოტაფოგო (საფეხბურთო კლუბი)|ბოტაფოგო]] |გაწვრთნის წელი11 = 1998 |გაწვრთნილი კლუბი11 = [[ატლეტიკო მინეირო (საფეხბურთო კლუბი)|ატლეტიკო მინეირო]] |გაწვრთნის წელი12 = 1998–1999 |გაწვრთნილი კლუბი12 = [[კერეტარო (საფეხბურთო კლუბი)|კერეტარო]] |გაწვრთნის წელი13 = 2000–2001 |გაწვრთნილი კლუბი13 = [[უნიონ მაგდალენა (საფეხბურთო კლუბი)|უნიონ მაგდალენა]] |გაწვრთნის წელი14 = 2000–2001 |გაწვრთნილი კლუბი14 = [[ომანი (საფეხბურთო კლუბი)|ომანი]] |გაწვრთნის წელი15 = 2001–2002 |გაწვრთნილი კლუბი15 = [[ფლამენგო (საფეხბურთო კლუბი)|ფლამენგო]] |გაწვრთნის წელი16 = 2002 |გაწვრთნილი კლუბი16 = [[ბოტაფოგო (საფეხბურთო კლუბი)|ბოტაფოგო]] |გაწვრთნის წელი17 = 2004 |გაწვრთნილი კლუბი17 = [[პაისანდუ (საფეხბურთო კლუბი)|პაისანდუ]] |გაწვრთნის წელი18 = 2004–2005 |გაწვრთნილი კლუბი18 = [[აზერბაიჯანის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|აზერბაიჯანი]] |გაწვრთნის წელი19 = 2005 |გაწვრთნილი კლუბი19 = [[პაისანდუ (საფეხბურთო კლუბი)|პაისანდუ]] }} [[File:Brazil national team 1970.jpg|thumb|right|290პქ|<center>უკანა რიგში, მარცხნიდან პირველი კარლოს ალბერტო [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიის ნაკრებში]]. 1970</center>]] '''კარლოს ალბერტო ტორესი''' ({{lang-pt|Carlos Alberto Torres;}} დ. [[17 ივლისი]], [[1944]], [[რიო-დე-ჟანეირო]], [[ბრაზილია]] — გ. [[25 ოქტომბერი]], [[2016]], [[რიო-დე-ჟანეირო]], [[ბრაზილია]]) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[ფეხბურთელი]] და [[ფეხბურთი]]ს მწვრთნელი. თამაშობდა [[მცველი (ფეხბურთი)|მარჯვენა მცველის]] პოზიციაზე. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970 წლის მსოფლიო ჩემპიონი]] [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები]]ს შემადგენლობაში.{{sfn-2|გოდუაძე, ლ.|2010|გვ=66–73}} 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 46-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século].</ref> == ბიოგრაფია == ფეხბურთის თამაში [[რიო-დე-ჟანეირო]]ში დაიწყო. 1963 წელს [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფლუმინენსესთან“]] აფორმებს კონტრაქტს და პირველივე სეზონში საუცხოო საფეხბურთო მონაცემებით — მათ შორის მაღალი ტექნიკური მომზადებით და მოედნის ხედვის შესანიშნავი უნარით იპყრობს, როგორც გულშემატკივართა, ასევე სპეციალისტთა ყურადღებას. მიუხედავად იმისა, რომ სათამაშო ამპლუიდან გამომდინარე [[მცველი (ფეხბურთი)|მარჯვენა მცველის]] პოზიციაზე უწევდა თამაში, დროთა განმავლობაში სულ უფრო მეტ გავლენას ახდენდა თამაშის მსვლელობაზე და თავის უშუალო ფუნქციებთან ერთად, საკმაოდ ხშირად ითავსებდა შეტევის ორგანიზატორის ფუნქციებსაც. [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფლუმინენსეში“]] გატარებული სამი სეზონის შემდეგ, 1966 წელს [[სანტოსი (საფეხბურთო კლუბი)|„სანტოსში“]] გადადის, სადაც თავისი კარიერის მომდევნო რვა წელს ატარებს. ამ ხნის განმავლობაში „სანტოსის“ მაისურით 445 შეხვედრას თამაშობს და 40-ჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. 1974–1977 წლებში კვლავ [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|„ფლუმინენსეშია“]]. საერთო ჯამში, „ფლუმინენსთან“ ერთად სამჯერ კარიოკას ჩემპიონი და ერთხელ გუანაბარას თასის მფლობელი ხდება, ხოლო „სანტოსის“ შემადგენლობაში ერთხელ რიო–სან-პაულუს ტურნირში, ორჯერ ბრაზილიის და ხუთჯერ პაულისტას ჩემპიონატში იმარჯვებს, ასევე პრატას თასსა და სამხრეთ ამერიკის რეკოპას ეუფლება. === სანაკრებო კარიერა === 1964–1977 წლებში იყო [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების]] წევრი, რომლის შემადგენლობაში 53 მატჩი ითამაშა და 8 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.national-football-teams.com/player/17940/Carlos_Alberto_Torres.html Carlos Alberto Torres]. ''National Football Teams''.</ref> ==== სტატისტიკა ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] |- !წელი !width="40"|მატჩი !width="40"|გოლი |- |1964 ||3||0 |- |1965 ||1||0 |- |1966 ||3||0 |- |1968 ||18||5 |- |1969 ||9||0 |- |1970 ||14||2 |- |1972 ||1||1 |- |1976 ||1||0 |- |1977 ||3||0 |- !ჯამში!!53!!8 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === კარლოს ალბერტომ [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|მექსიკის 1970 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის]] 6 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და ერთი ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/carlos_alberto.php Carlos Alberto in the World Cups].</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20120630051739/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/world_cup_2006/teams/brazil/4759831.stm The perfect goal]. ''BBC Sport''.</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970]] || {{MEX}} || {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|4]] || [[მცველი (ფეხბურთი)|მცველი]] || 6 || 1 || 6 || 0 || 0 || bgcolor=gold|[[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|'''ჩემპიონი''']] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ფლუმინენსე (საფეხბურთო კლუბი)|ფლუმინენსე]] * [[კარიოკის ლიგა|კარიოკას ჩემპიონატი]] (3): 1964,<ref>[http://www.rsssfbrasil.com/tablesr/rj1964.htm Rio de Janeiro Championship 1964].</ref><ref>[http://memoria.bn.br/DocReader/DocReader.aspx?bib=112518_03&PagFis=21265&Pesq= Jornal dos Sports de 22 de dezembro de 1964].</ref><ref>[http://www.rsssfbrasil.com/miscellaneous/matfludec.htm RSSSF Brasil - Fichas técnicas de jogos que deram títulos ao Fluminense].</ref> 1975, 1976 * გუანაბარას თასი: 1975 ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[სანტოსი (საფეხბურთო კლუბი)|სანტოსი]] * [[ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატი (სერია A)|ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A)]] (2): 1965, 1968 * [[პაულისტას ლიგა|პაულისტას ჩემპიონატი]] (5): 1965, 1967, 1968, 1969, 1973 * [[რიო-სან-პაულუს ტურნირი|რიო–სან-პაულუს ტურნირი]]: 1966 * პრატას თასი: 1968 * სამხრეთ ამერიკის რეკოპა: 1968 === სანაკრებო === ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970]] === ინდივიდუალური === * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები|მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1970|1970]] * [[ფიფა|ფიფა-ს ასეული (FIFA 100)]]: 2004<ref>[https://www.theguardian.com/football/2004/mar/04/newsstory.sport15 The FIFA 100]. ''theguardian.com''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm Pele's list of the greatest]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[https://www.rsssf.org/miscellaneous/pele-125alive.html Pelé's Choice of 125 Living Players]. ''RSSSF''.</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533833.stm Fifa names greatest list]. ''news.bbc.co.uk''.</ref><ref>[http://www.bestfootballplayersever.com/fifa100.php FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé]</ref> * ბრაზილიური ფეხბურთის მუზეუმის დიდების დარბაზის წევრი <ref>{{cite web|title=Museu do Futebol II. Anjos barrocos. |url=http://futpopclube.com/2009/05/17/museu-do-futebol-ii-anjos-barrocos/|publisher=Fut Pop Clube}}</ref> ==ლიტერატურა== {{Refbegin}} * {{წიგნი |ავტორი = გოდუაძე, ლაშა. |ნაწილი = |სათაური = მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010) |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20200104070750/http://laterna.ge/?cat=75&show=11509%23.XhA50Hbnhph |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = [http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3Aჯანთიშვილი+გიორგი ჯანთიშვილი, გ.] |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = მსოფლიო სპორტი |წელი = 2010 |ტომი = |გვერდები = 66–73 |გვერდნი = 496 |isbn = |ref = გოდუაძე, ლ. }} * {{წიგნი |ავტორი = კაკაბაძე, მიხეილ. |ნაწილი = |სათაური = მეხიკო, მეხიკო... |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20200104075431/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%94,+%E1%83%9B.&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D,+%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D |გამოცემა = [[ლელო (გაზეთი)|„ლელოს“]] ბიბლიოთეკა |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საბჭ. საქართველო |წელი = 1972 |ტომი = |გვერდები = 27 |გვერდნი = 31 |isbn = |ref = კაკაბაძე, მ. }} * {{წიგნი |ავტორი = კაკაბაძე, მიხეილ. |ნაწილი = |სათაური = ოქროს ქალღმერთიდან ფიფა-ს თასამდე |ორიგინალი = |ბმული = https://archive.today/20200104080657/http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&sf=advanced&qs%5B0%5D%5Bf%5D=700&qs%5B0%5D%5Bq%5D=&qs%5B0%5D%5Bb%5D=and&qs%5B1%5D%5Bf%5D=200&qs%5B1%5D%5Bq%5D=%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A1+%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A6%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9C |გამოცემა = |პასუხისმგებელი = |ადგილი = თბ. |გამომცემლობა = საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა |წელი = 1981 |ტომი = |გვერდები = 64, 226, 230–231 |გვერდნი = 272 |isbn = |ref = კაკაბაძე, მ. }} {{Refend}} ==ბიბლიოგრაფია== {{Refbegin}} * {{Cite book|last=Fish|first=Robert L.|title=My Life and the Beautiful Game: The Autobiography of Pele|publisher=[http://books.google.it/books?id=cAYtAgAAQBAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Skyhorse Publishing]|year=2007|location=New York|url=http://books.google.it/books?id=7PdWkxoZ0l0C&printsec=frontcover&dq=my+life+and+the+beautiful+game&hl=it#v=onepage&q=&f=false}} {{ISBN|1602-39196-3}} * {{Cite book|last=Jenkins|first=Garry|title=The Beautiful Team: In Search of Pelé and the 1970 Brazilians|publisher=[http://www.bookdepository.com/Beautiful-Team-Garry-Jenkins/9780684819556 Simon & Schuster]|year=1998|location=London|url=http://books.google.ge/books?id=Z2cNAAAAYAAJ&q=carlos+alberto+1970+world+cup&dq=carlos+alberto+1970+world+cup&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwj8xcKojqfcAhVnhaYKHbpJBN0Q6AEILzAB}} {{ISBN|0684-81955-4}} * {{Cite book|last=Holt|first=Nick|title=The Mammoth Book of the World Cup|publisher=Running Press Adult|year=2014|location=London|url=http://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup}} {{ISBN|0762452242}} * {{Cite book|last=Горанский|first=Игорь|title=Карлос Альберто|publisher=Книжный клуб|year=2001|location=М.|url=http://www.livelib.ru/book/1000254489-karlos-alberto-igor-goranskij}} {{ISBN|5-93607-027-1}} {{Refend}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commonscat|Carlos Alberto Torres}} {{Refbegin}} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"| [http://www.11v11.com/players/carlos-alberto-21532/ AFS] · [http://www.imdb.com/name/nm1508397/bio IMDb.com] · [http://footballfacts.ru/players/1607097 Footballfacts.ru] · [http://www.national-football-teams.com/player/17940/Carlos_Alberto_Torres.html National Football Teams] · [http://www.sambafoot.com/pt/treinadores/239_Carlos_Alberto.html Sambafoot] · [http://int.soccerway.com/players/carlos-alberto-torres/227187/ Soccerway] · [http://torcida.com.ru/history/1970/ Torcida.com.ru] · [http://www.transfermarkt.com/carlos-alberto/profil/spieler/229662 Transfermarkt] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''ლექსიკონები და ენციკლოპედიები'''</center> || style="background: white;"|[https://web.archive.org/web/20190702034628/https://bigenc.ru/sport/text/4840201 დიდი რუსული ენციკლოპედია] · [http://www.britannica.com/sports/World-Cup-football#ref259716 ენციკლოპედია ბრიტანიკა] · [https://web.archive.org/web/20190725135123/https://www.universalis.fr/encyclopedie/carlos-alberto/ Universalis] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''National Football Teams'''</center> || style="background: white;"| [http://www.national-football-teams.com/country/28/1964/Brazil.html 1964] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1965/Brazil.html 1965] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1966/Brazil.html 1966] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1968/Brazil.html 1968] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1969/Brazil.html 1969] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1970/Brazil.html 1970] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1972/Brazil.html 1972] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1976/Brazil.html 1976] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1977/Brazil.html 1977] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''Planet World Cup'''</center> || style="background: white;"| [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1970/squad_bra70.html Brazil's World Cup squad 1970] · [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1970/final_bra_v_ita.html World Cup 1970 final] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''RSSSF'''</center> || style="background: white;"| [http://www.rsssf.com/miscellaneous/braz-recintlp.html Brasil - Record International Players] · [http://www.rsssfbrasil.com/historical.htm#brasileiro Brasil - Resultados Históricos] · [http://www.rsssfbrasil.com/historics.htm#pr Campeonatos Estaduais] · [http://www.rsssf.com/tables/70full.html#grc World Cup 1970] |} {{Refend}} == სქოლიო == {{სქოლიო|2}} {{ბრაზილიის შემადგენლობა 1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატზე}} {{1970 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრები}} {{მსოფლიო ჩემპიონთა კაპიტნები}} {{ფიფა 100}} {{DEFAULTSORT:ტორესი, კარლოს ალბერტო}} [[კატეგორია:დაბადებული 17 ივლისი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1944]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 25 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2016]] [[კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფლამენგოს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სანტოსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფლუმინენსეს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1970 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ფიფას 100-ეული]] [[კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთის მწვრთნელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:მსოფლიო ჩემპიონები ფეხბურთში]] r12iy291rlfhtxfesw1nde3kyej748u კარეკა 0 426333 5420644 5378107 2026-06-24T23:05:42Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420644 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = კარეკა |სურათი = Antônio de Oliveira Filho Careca (born 5 October 1960) — Brazil NFT Striker (1982–1993).jpg |სურათის ზომა = |წარწერა = |სრული სახელი = ანტონიო დე ოლივეირა ფილიო |დაბადების თარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1960|10|5|}} |დაბადების ადგილი = არარაკუარა, [[სან-პაულუს შტატი|სან-პაულუ]],<br/>[[ბრაზილია]] |გარდაცვალების თარიღი = |გარდაცვალების ადგილი = |სიმაღლე = 183 [[სანტიმეტრი|სმ]] |პოზიცია = [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = 1978–1982 |კლუბი1 = გუარანი |მატჩი1 = 77 |გოლი1 = 46 |წელი2 = 1983–1987 |კლუბი2 = [[სან-პაულუ (საფეხბურთო კლუბი)|სან-პაულუ]] |მატჩი2 = 67 |გოლი2 = 54 |წელი3 = 1987–1993 |კლუბი3 = [[ნაპოლი (საფეხბურთო კლუბი)|ნაპოლი]] |მატჩი3 = 164 |გოლი3 = 73 |წელი4 = 1993–1996 |კლუბი4 = კაშივა რეისოლი |მატჩი4 = 60 |გოლი4 = 31 |წელი5 = 1997 |კლუბი5 = [[სანტოსი (საფეხბურთო კლუბი)|სანტოსი]] |მატჩი5 = 9 |გოლი5 = 2 |წელი6 = 1998 |კლუბი6 = კამპინასი |მატჩი6 = 10 |გოლი6 = 6 |წელი7 = 1999 |კლუბი7 = სან-ჟოზე |მატჩი7 = 2 |გოლი7 = 0 |სულ მატჩი = 389 |სულ გოლი = 212 |ეროვნული წელი1 = 1982–1993 |ეროვნული ნაკრები1 = [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] |ეროვნული მატჩი1 = 64 |ეროვნული გოლი1 = 30 |მედლის თარგები = }} '''ანტონიო დე ოლივეირა ფილიო''' ({{lang-pt|Antônio de Oliveira Filho;}} დ. [[5 ოქტომბერი]], [[1960]], არარაკუარა, [[ბრაზილია]]) — [[ბრაზილიელები|ბრაზილიელი]] [[ფეხბურთელი]], [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]]. [[ფეხბურთი]]ს გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც '''კარეკა'''. [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986 წლის მექსიკის]] და [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990 წლის იტალიის]] [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი|მსოფლიო ჩემპიონატების]] მონაწილე [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების]] შემადგენლობაში. 1999 წელს [[Placar]]-ის ვერსიით XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელს შორის 62-ე ადგილზე დასახელდა.<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html#placar100 Placar's 100 Craques do Século] // ''rsssf.com''</ref><ref group="კომ.">In November 1999, Placar (Brazil) published a list of the best 100 players of all time, ranked from 1 to 100</ref><ref>[http://www.pianetaazzurro.it/antfilhodeoliveiracarec.htm Antonio de Oliveira Filho (Careca)] // ''pianetaazzurro.it''</ref><ref group="კომ.">Diego Armando Maradona aveva in grande considerazione Arrigo Sacchi, tanto che un giorno gli disse: “Mister, venga al Napoli, con me e Careca si parte sempre da 1 a 0". Careca non delude le aspettative andando a segno per ben cinque volte, compresa la partita Brasile – Francia dei quarti di finale finita 1 a 1 che vede l’eliminazione ai rigori della squadra Carioca. Careca mette a segno 9 colpi, con 29 presenze. Il primo anno del “dopo Diego “, con Ranieri allenatore, Careca e con lui tutto il Napoli, ritrova gli antichi splendori: gli Azzurri si classificano al quarto posto, con un Careca semplicemente strepitoso autore di 15 gol in 33 partite. Il 1992/93 vede il Napoli partire con il favore del pronostico nel ruolo di outsider al Milan di Capello, ma le cose non andranno come sperato. Bianchi rileva Ranieri dopo 9 giornate, Careca (7 gol) e compagni non riusciranno mai a trovare il ritmo giusto, classificandosi all’undicesimo posto. Emanuele Orofino. 22/7/2004</ref> ===საკლუბო კარიერა=== კარეკამ საკლუბო კარიერა საფეხბურთო კლუბ „გუარანის“ შემადგენლობაში [[1976]] წელს დაიწყო. ორი წლის შემდეგ ამ გუნდის რიგებში ბრაზილიის ჩემპიონი გახდა. [[1983]] წელს „სან-პაულუში“ გადავიდა, სადაც რამდენიმე წარმატებული სეზონი ჩაატარა, ხოლო [[1986]] წელს გუნდთან ერთად ბრაზილიის ჩემპიონობა მოიპოვა. [[1987]] წელს კარეკამ ბრაზილიის დატოვება და ევროპულ კლუბში გადასვლა გადაწყვიტა. ეს კლუბი იტალიური „ნაპოლი“ გახდა, სადაც ანტონიო არგენტინელ [[დიეგო მარადონა|მარადონასა]] და თანამემამულე ალემაოს შეუერთდა. სპორტული ჟურნალისტებისა და ფეხბურთის გულშემატკივრების შეფასებით „ნაპოლიში“ კარეკა ფეხბურთის ნამდვილ ვარსკვლავად იქცა. პირველ სეზონში „ნაპოლის“ შემადგენლობაში 13 ბურთი გაიტანა. მომდევნო წელი კიდევ უფრო წარმატებული გამოდგა, როდესაც გუნდთან ერთად უეფას თასი მოიპოვა, რომლის ორმატჩიან ფინალშიც ნეაპოლელებმა გერმანულ „შტუტგარტს“ აჯობეს (2–1, 3–3), ხოლო კარეკამ ორივე ფინალურ მატჩში თითო ბურთის გატანა მოახერხა.<ref>[http://www.rsssf.com/ec/ec198889.html#uefa UEFA Cup 1988-89] // ''rsssf.com''</ref> 1989–90 წლების სეზონში „ნაპოლის“ შემადგენლობაში იტალიის ჩემპიონატში გაიმარჯვა. ===სანაკრებო კარიერა=== 1982–1993 [[წელი|წლებში]] [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების]] ღირსებას იცავს, რომლის შემადგენლობაში 64 შეხვედრას ატარებს და 30 ბურთი გააქვს.<ref>{{Cite web |url=https://1.bp.blogspot.com/-01Vjuj0oKps/Wpy9pEGU6DI/AAAAAAAAPIM/3kObaamPXqYKQUwOpuFexOU0hNMWnfZZQCLcBGAs/s1600/brasil-chile-amistoso-7-mayo-1986.png |title=კარეკა ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების მაისურით |access-date=2020-01-17 |archive-date=2023-11-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231130072509/https://1.bp.blogspot.com/-01Vjuj0oKps/Wpy9pEGU6DI/AAAAAAAAPIM/3kObaamPXqYKQUwOpuFexOU0hNMWnfZZQCLcBGAs/s1600/brasil-chile-amistoso-7-mayo-1986.png }}</ref><ref group="კომ.">კარეკასა (№ 9) და ჩილელი ფეხბურთელის ორთაბრძოლა — ეპიზოდი [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] 1–1 [[ჩილეს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩილეს]] ამხანაგური მატჩიდან. 7 მაისი, 1986</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] |- !წელი!!მატჩი!!გოლი |- |- |1982||4||0 |- |1983||11||5 |- |1984||0||0 |- |1985||7||3 |- |1986||11||8 |- |1987||9||2 |- |1988||0||0 |- |1989||7||6 |- |1990||9||3 |- |1991||1||0 |- |1992||2||0 |- |1993||7||2 |- !ჯამში||68||30 |} === მსოფლიო ჩემპიონატზე === კარეკამ მსოფლიო ჩემპიონატების 9 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 7 ბურთი გაიტანა.<ref>[http://www.fifa.com/worldcup/archive/mexico1986/index.html მსოფლიო ჩემპიონატი 1986] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131210112952/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D68/awards/index.html |date=2013-12-10 }} // ''fifa.com''</ref><ref>[http://www.fifa.com/worldcup/archive/italy1990/index.html მსოფლიო ჩემპიონატი 1990] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161118233701/http://www.fifa.com/worldcup/archive/italy1990/index.html |date=2016-11-18 }} // ''fifa.com''</ref><ref>[http://www.thesoccerworldcups.com/players/careca.php Careca in the World Cups] // ''thesoccerworldcups.com''</ref> {| class="wikitable" |- ! {{Tooltip|<sup>ჩემპ.</sup>|მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი}} !! {{Tooltip|<sup>მასპინძელი</sup>|მსოფლიო ჩემპიონატის მასპინძელი ქვეყანა}} !! {{Tooltip|<sup>№</sup>|საფეხბურთო მაისურის ნომერი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>პოზიცია</sup>|სათამაშო პოზიცია მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე ასპარეზობისას}} !! {{Tooltip|<sup>შ</sup>|ჩატარებული შეხვედრების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>ბ</sup>|გატანილი ბურთების რაოდენობა მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} !! {{Tooltip|<sup>მ</sup>|მოგება}} !! {{Tooltip|<sup>ფ</sup>|ფრე}} !! {{Tooltip|<sup>წ</sup>|წაგება}} !! {{Tooltip|<sup>შედეგი</sup>|ეროვნული გუნდის მიერ მიღწეული შედეგი მიმდინარე მსოფლიო ჩემპიონატზე}} |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]] || {{MEX}} || {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|9]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 5 || 5 || 4 || 1 || 0 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|<center>მეოთხედფინალი</center>]] |- | [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|1990]] || {{ITA}} || {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|9]] || [[თავდამსხმელი (ფეხბურთი)|თავდამსხმელი]] || 4 || 2 || 3 || 0 || 1 || [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1990|<center>მერვედფინალი</center>]] |} ==მიღწევები== ===საკლუბო=== ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} გუარანი * [[ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატი (სერია A)|ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A)]]: 1978 ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[სან-პაულუ (საფეხბურთო კლუბი)|სან-პაულუ]] * [[ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატი (სერია A)|ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A)]]: 1986 * [[პაულისტას ლიგა|პაულისტას ჩემპიონატი]]: 1985, 1987 ; {{დროშანიშანი|იტალია}} [[ნაპოლი (საფეხბურთო კლუბი)|ნაპოლი]] * [[უეფა-ს ევროპა ლიგა|უეფა-ს თასი]]: 1988–89 * [[იტალიის სერია A]]: 1989–90 * [[იტალიის საფეხბურთო სუპერთასი|იტალიის სუპერთასი]]: 1990 === სანაკრებო === ; {{დროშანიშანი|ბრაზილია}} [[ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ბრაზილია]] * [[კოპა ამერიკა]]: 1989 === ინდივიდუალური === * ბრაზილიის ჩემპიონატის ოქროს ბურთი: 1986 <ref>[[Placar]]-ის Bola de Ouro</ref> * ბრაზილიის ჩემპიონატის ვერცხლის ბურთი: 1982, 1985 <ref>[[Placar]]-ის Bola de Prata</ref> * [[პაულისტას ლიგა|პაულისტას ლიგის საუკეთესო ბომბარდირი]]: 1985 * [[ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატი (სერია A)|ბრაზილიის ჩემპიონატის საუკეთესო ბომბარდირი]]: 1986 * [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ჯილდოები|მსოფლიო ჩემპიონატის ვერცხლის ბუცი]]: [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 1986|1986]] * სამხრეთ ამერიკის წლის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 1986 == ლიტერატურა == {{Refbegin}} * {{Cite book|last=გოდუაძე|first=ლაშა|title=მსოფლიო თასის ისტორია (1930–2010)|publisher=გაზეთი „მსოფლიო სპორტი“|year=2010|location=თბ.|url=http://www.nplg.gov.ge/ec/ka/cart/search.html?cmd=search&pft=biblio&qs=700%3A%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%97%E1%83%98%E1%83%A8%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98+%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98}} * {{Cite book|last=Squires|first=David|title=The Illustrated History of Football|publisher=Random House|year=2016|location=Sydney|url=http://books.google.ge/books?id=JFZtDQAAQBAJ&dq=The+Illustrated+History+of+Football,+his+first+book,+David+Squires&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjw9J_FqbvcAhXsCpoKHetLBeYQ6AEIKzAB}} {{ISBN|1780895585}} * {{Cite book|last=Holt|first=Nick|title=The Mammoth Book of the World Cup|publisher=Running Press Adult|year=2014|location=London|url=http://www.goodreads.com/book/show/18079896-the-mammoth-book-of-the-world-cup}} {{ISBN|0762452242}} * {{cite book|last=Foer|first=Franklin|title=How Soccer Explains the World|publisher=[http://www.harpercollins.com/9780061864704/how-soccer-explains-the-world/ HarperCollins]|year=2005|location=New York|url=http://books.google.ge/books?id=SYcN9xxtGkkC&dq=How+Soccer+Explains+the+World++Foer,+Franklin&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwi53_K6r9TcAhVSyaQKHdXXCpIQ6wEIMTAC}} {{ISBN|0060731427}} * {{cite book|last=Witzig|first=Richard|title=The Global Art of Soccer|publisher=[http://books.google.com/books?id=H2T0ZD5S86QC&pg=PA418&lpg=PA418&dq=%22Soccer+Statistics+Foundation%22&source=web&ots=iDzCbuSw4-&sig=sSqw_DE3z3u-xaq2Do0aFKuzNz8&hl=en&sa=X&oi=book_result&resnum=4&ct=result Cusiboy Publishing]|year=2006|location=New Orleans, LA|url=http://books.google.ge/books?id=H2T0ZD5S86QC&pg=PA417&lpg=PA417&dq=world+soccer+magazines+Global+Art+of+Soccer&source=bl&ots=iGBzavYx6Z&sig=oa_sniADDwTB_lvlcD2UyXCBsMQ&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwi0ppysrdTcAhUS16QKHagWBnYQ6AEwC3oECAkQAQ#v=onepage&q=world%20soccer%20magazines%20Global%20Art%20of%20Soccer&f=false}} {{ISBN|0977668800}} * {{cite book|last=Goldblatt|first=David|title=The Ball is Round: A Global History of Football|publisher=[http://books.google.ge/books?id=i1158WHUTvwC&dq=The+Ball+Is+Round+by+David+Goldblatt&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwiTnP_FtNTcAhUP3qQKHfR9CO8Q6AEIKzAB Riverhead Books]|year=2007|location=London|url=http://books.google.ge/books?id=HAUMGbLH5zoC&dq=The+Ball+Is+Round+by+David+Goldblatt&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwiTnP_FtNTcAhUP3qQKHfR9CO8Q6AEIJjAA}} {{ISBN|1594482969}} * {{Cite book|last=Glanville|first=Brian|title=The Story of the World Cup|publisher=Faber|year=2018|location=London|url=https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|access-date=2021-08-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813034241/https://www.allenandunwin.com/browse/books/general-books/sport/The-Story-of-the-World-Cup-2018-Brian-Glanville-9780571325566|archive-date=2020-08-13}} {{ISBN|9780571325566}} {{Refend}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commonscat|Antonio de Oliveira Filho (Careca)}} {{Refbegin}} * [https://web.archive.org/web/20190407215202/https://static.fifa.com/fifa-tournaments/players-coaches/people%3D55528/index.html კარეკა] — [[ფიფა]]-ს ჩანაწერი {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''თემატური საიტები'''</center> || style="background: white;"| [http://www.11v11.com/players/careca-58193/ Association of Football Statisticians (AFS)] · [http://footballfacts.ru/players/2191561 Footballfacts.ru] · [http://footballhd.ru/articles/seriaa/206609-velikiy-partner-maradony-v-napoli-istoriya-kareki.html Footballhd.ru]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} · [http://www.national-football-teams.com/player/13645/Careca_1.html National Football Teams] · [http://www.planetworldcup.com/LEGENDS/careca.html Planet World Cup] · [http://www.sambafoot.com/en/players/397_careca.html Sambafoot] · [http://int.soccerway.com/players/antonio-de-oliveira-filho/105535/ Soccerway] · [http://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Kareka-Futbol-05101960 Sportbox.ru] · [http://www.sports.ru/tags/161002220/ Sports.ru] · [https://web.archive.org/web/20080609014646/http://torcida.com.ru/stars/careca/ torcida.com.ru] · [http://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/117626 Transfermarkt] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''National Football Teams'''</center> || style="background: white;"| [http://www.national-football-teams.com/country/28/1982/Brazil.html 1982] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1983/Brazil.html 1983] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1985/Brazil.html 1985] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1986/Brazil.html 1986] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1987/Brazil.html 1987] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1989/Brazil.html 1989] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1990/Brazil.html 1990] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1991/Brazil.html 1991] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1992/Brazil.html 1992] · [http://www.national-football-teams.com/country/28/1993/Brazil.html 1993] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''Planet World Cup'''</center> || style="background: white;"| [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1986/squad_bra86.html Brazil's World Cup squad 1986] · [http://www.planetworldcup.com/CUPS/1990/squad_bra90.html Brazil's World Cup squad 1990] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''RSSSF'''</center> || style="background: white;"| [http://www.rsssfbrasil.com/historical.htm#brasileiro Brasil - Resultados Históricos] · [http://www.rsssfbrasil.com/historics.htm#pr Campeonatos Estaduais] · [http://www.rsssf.com/tables/86full.html#grd World Cup 1986] · [http://www.rsssf.com/tables/90full.html#grc World Cup 1990] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''Torcida'''</center> || style="background: white;"| [http://torcida.com.ru/history/1986/ ბრაზილიის ნაკრები 1986 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე] · [http://torcida.com.ru/history/1990/ ბრაზილიის ნაკრები 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''ფოტო'''</center> || style="background: white;"| [http://www.alamy.com/stock-photo/antonio-careca.html Alamy] · [http://www.gettyimages.com/photos/ant%C3%B4nio-de-oliveira-filho-careca?family=editorial&phrase=Ant%C3%B4nio%20de%20Oliveira%20Filho%20careca&sort=mostpopular Getty Images]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} · [http://www.pinterest.com/arabalasanyan19/ant%C3%B4nio-de-oliveira-filho-careca/ Pinterest] |} {| style="color: black;" |- | style="width: 250px; background-color:Lavender |<center>'''მედია'''</center> || style="background: white;"| [http://as.com/tag/antonio_de_oliveira_filho_careca As] · [http://elpais.com/tag/antonio_de_oliveira_filho_careca/a/ El País] · [http://books.google.ge/books?id=trTODwky4osC&pg=PA12&lpg=PA12&dq=Antonio+de+Oliveira+Filho+Careca+Placar&source=bl&ots=dwY-oJzgh9&sig=ACfU3U0WC68lL1uSXz90HoJzODpv3veAJw&hl=ka&sa=X&ved=2ahUKEwiMlPm6iZLnAhVeUBUIHXvoByYQ6AEwEnoECAoQAQ#v=onepage&q=Antonio%20de%20Oliveira%20Filho%20Careca%20Placar&f=false Placar] |} {{Refend}} ==კომენტარები== {{Reflist|group=კომ.}} ==სქოლიო== {{სქოლიო|2}} {{DEFAULTSORT:კარეკა}} [[კატეგორია:დაბადებული 5 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1960]] [[კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სან-პაულუს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სანტოსის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ნაპოლის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:იაპონიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:კაშივა რეისოლის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1990 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1983 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:1987 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] hgsj1gmmg41tpd9eaon6bp0kyglsd6v ძიბახევი 0 432601 5420773 4394637 2026-06-25T09:51:18Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420773 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ძიბახევი |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 42|lat_min = 12|lat_sec = 34.2 |lon_dir = E|lon_deg = 45|lon_min = 18|lon_sec = 27.4 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ჯოყოლო |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 104<ref name="აღწერა 2014">{{სახელმწიფო აღწერა 2014}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქისტები]] 91,3 %<br />[[ქართველები]] 6,7 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''ძიბახევი''' — [[სოფელი]] [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]], [[ჯოყოლო]]ს [[თემი|თემში]].<ref name="აღწერა 2014" /> ==დემოგრაფია== [[საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2024|2024 წლის აღწერის]] მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 103 ადამიანი. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| 104|| 56|| 48 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} 103|| 50|| 53 |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] q7bqldjpl07jqs7r2w5sfjkjj2p2rdw ხველიანდრო 0 432634 5420757 4394586 2026-06-25T09:40:22Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420757 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ხველიანდრო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41 |lat_min = 57 |lat_sec = 00 |lon_dir = E|lon_deg = 45 |lon_min = 18 |lon_sec = 30 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 2<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ხველიანდრო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]]ს [[თემი]]). ==დემოგრაფია== 2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში არარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 2|| 2|| 0 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] ggeqz1o39ksq2sg7atmpcdazl6o1geo 5420758 5420757 2026-06-25T09:40:34Z Jaba1977 3604 /* დემოგრაფია */ 5420758 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = სოფელი |ქართული სახელი = ხველიანდრო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = საქართველო |პანორამა = |პანორამის სიგანე = 300 |წარწერა = |lat_dir = N|lat_deg = 41 |lat_min = 57 |lat_sec = 00 |lon_dir = E|lon_deg = 45 |lon_min = 18 |lon_sec = 30 |CoordAddon = type:city(40361)_region:GE |CoordScale = |ქვეყნის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის რუკის ზომა = 300 |რაიონის რუკის ზომა = 300 |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = კახეთის მხარე |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = ახმეტის მუნიციპალიტეტი |თემი = ზემო ხოდაშენი |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = |ფართობი = |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}ზღვის დონიდან |დასახლების ცენტრის სიმაღლე = |კლიმატი = |ოფიციალური ენა = |მოსახლეობა = 2<ref name="აღწერა 2014">{{cite web|url=http://www.geostat.ge/index.php?action=page&p_id=2152&lang=geo|title=მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014|date=ნოემბერი 2014|publisher=საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური|accessdate=6 სექტემბერი, 2016}}</ref> |აღწერის წელი = 2014 |სიმჭიდროვე = |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = [[ქართველები]] 100 % |ეთნოქორონიმი = |დროის სარტყელი = +4 |DST = |სატელეფონო კოდი = +995 |საფოსტო ინდექსი = |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = |add1n= |add1= }} '''ხველიანდრო''' — [[სოფელი]] [[საქართველო]]ში, [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი|ახმეტის მუნიციპალიტეტში]] ([[ზემო ხოდაშენი|ზემო ხოდაშნის]]ს [[თემი]]). ==დემოგრაფია== 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში აღარავინ ცხოვრობს. {| class="wikitable" style="text-align:right" |- ! აღწერის წელი !! მოსახლეობა !! კაცი !! ქალი |- | 2014<ref name="აღწერა 2014" />|| {{კლება}} 2|| 2|| 0 |- | 2024<ref name="აღწერა 2024">{{სახელმწიფო აღწერა 2024}}</ref> || {{კლება}} —|| —|| — |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ახმეტის მუნიციპალიტეტი}} [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტის სოფლები]] noeyto9nzgas67inn5nfpltiaih9pd9 კაირი ირვინგი 0 437810 5420532 4908155 2026-06-24T15:01:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420532 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა კალათბურთელი | სახელი = კაირი ირვინგი | სურათი = Kyrie Irving June 2016 crop.jpg | წარწერა = ირვინგი 2016 წელს | პოზიცია = გამთამაშებელი ან მსროლელი | სიმაღლე = 188 | წონა = 88 | კლუბი = [[დალას მავერიქსი]] | კლუბის ბმული = | ნომერი = 2 | დაბადების თარიღი = {{birth date and age|df=yes|1992|3|23}} | დაბადების ადგილი = [[მელბურნი]], [[ავსტრალია]] | ეროვნება = ამერიკელი | უმაღლესი სკოლა = *[[Montclair Kimberley Academy]]<br>([[Montclair, New Jersey]]) *[[St. Patrick High School (New Jersey)|St. Patrick]]<br>([[Elizabeth, New Jersey]]) | კოლეჯი = | დრაფტის ეტაპი = 1 | დრაფტის არჩევა = პირველი | დრაფტის წელი = 2011 | დრაფტის კლუბი = [[კლივლენდ კავალიერსი]] | კარიერის დასაწყისი = 2011 | კარიერის დასასრული = | წლები1 = 2011–2017 | კლუბი1 = [[კლივლენდ კავალიერსი]] | წლები2 = 2017–2019 | კლუბი2 = [[ბოსტონ სელტიქსი]] | წლები3 = 2019-2023 | კლუბი3 = [[ბრუკლინ ნეტსი]] | გამორჩეული მომენტები = *[[NBA-ს ჩემპიონების სია|NBA ჩემპიონი]] ([[2016 NBA Finals|2016]]) *[[NBA-ს წლის მცველის ჯილდო|წლის მცველი]] ([[2007–08 NBA season|2008]]) *6× [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი]] ([[2013 წლის NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|2013]]–[[2015 წლის NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|2015]], [[2017 წლის NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი Game|2017]]–[[2019 წლის NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|2019]]) *1× [[ყველა-NBA გუნდი|All-NBA მე-2 გუნდი]] ([[2019 NBA season|2019]]) *1× [[ყველა-NBA გუნდი|All-NBA მე-3 გუნდი]] ([[2015 NBA season|2015]]) *[[NBA All-Rookie Team|NBA-ის ყველა ახალბედის პირველი გუნდი]] ([[2012 NBA season|2012]]) *[[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო|All-Star მატჩის MVP]] ([[2014 NBA season|2014]]) | nba-ის პროფილი = | მედალის თარგები = {{MedalSport|კაცთა კალათბურთო}} {{MedalCountry|{{bk|აშშ}}}} {{MedalCompetition|[[კალათბურთი ზაფხულის ოლიმპიადაზე|ოლიმპიადა]]}} {{MedalGold|[[კალათბურთი ზაფხულის ოლიმპიადა 2016-ზე – კაცთა ტურნირი|2016 რიო დე-ჟანეირო]]|[[აშშ-ის კაცთა ოლიმპიური საკალათბურთო ნაკრები 2016|ნაკრები]]}} {{MedalCompetition|[[ფიბა კალათბურთის მსოფლიო თასი|მსოფლიო თასი]]}} {{MedalGold|[[ფიბას კალათბურთის მსოფლიო თასი 2014|2014 ესპანეთი]]|[[აშშ-ის ფიბას კალათბურთის მსოფლიო თასის ნაკრები|ნაკრები]]}} {{MedalCompetition|[[ფიბა ამერიკის 18-წლამდელთა ჩემპიონატი]]}} {{MedalGold| [[ფიბა ამერიკის 18-წლამდელთა ჩემპიონატი|2010 სან-ანტონიო]] | [[აშშ-ის ეროვნული კაცთა 19-წლამდელთა ნაკრები|ნაკრები]]}} |წლები4=2023-დღემდე|კლუბი4=[[დალას მავერიქსი]]}} '''კაირი ენდრეუ ირვინგი''' ({{lang-en|Kyrie Irving}}; დ. [[23 მარტი]], [[1992]], [[გრინვილი]], [[ავსტრალია]]) — [[ამერიკელი]] პროფესიონალი კალათბურთელი. არის [[ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაცია|ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის]] კლუბისბრუკლინ ნეტსის კალათბურთელი. იგი დასხელებულია 2011 წლის დრაფტის ([[კლივლენდ კავალიერსი]]ს მიერ) პირველ პიკად არჩევის შემდეგ დასახელდა [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო|NBA-ს წლის ახალბედად]]. ირვინგს ექვსჯერ აქვს მონაწილეობა მიღებული [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩში]]. [[2015]] წელს იგი დასახელებულ იყო [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|NBA-ის ყველა-მოთამაშის მესამე გუნდის]] წევრად. ირვინგი [[2016]] წელს კლივლენდ კავალიერსთან გახდა [[NBA-ის ფინალები|NBA-ს ჩემპიონი]]. ირვინგი [[2011]] წლამდე საკოლეჯო კალათბურთს თამაშობდა „Duke Blue Devils“-ში (სანამ კავალიერსს შეუერთდებოდა). იგი [[2014]] წელს დასახელებულ იყო [[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო|NBA All-Star მატჩის ყველაზე ღირებულ მოთამაშედ]]. [[2016 წლის NBA-ის ფინალები]]ს მეშვიდე თამაშში ირვინგმა დამაშის დასრულებამდე 53 წამით ადრე სამქულიანი ჩააგდო რაც ძლიერ დაეხმარა კლივლენდ კავალიერსს [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი]]ს დამარცხებასა და ჩემპიონობის მოპოვებაში. გოლდენ-სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ განმეორებითი ფინალების წაგების შემდგომ ([[2017]]) ირვინგმა გაცვლა მოითხოვა რის შემდეგაც იგი ბოსტონ სელტიქსში გადავიდა. იგი აგრეთვე თამაშობდა აშშ-ის საკალათბურთო ნაკრებში სადაც მან მოიგო [[2014]] წლის [[ფიბა-ს მსოფლიო ჩემპიონატი]] და [[2016 წლის ზაფხულის ოლიმპიადა]]. [[2018]] წელს ირვინგმა ითამაშა ფილმში ''Uncle Drew'' (''ბიძია დრიუ''). ==ადრეული ცხოვრება== კაირი ირვინგი დაიბადა [[1992]] წლის 23 მარტს [[მელბურნი|მელბურნში]], [[ავსტრალია]]ში, [[ამერიკელი|ამერიკელების ოჯახში]].<ref>{{cite web|url=http://www.heraldsun.com.au/leader/east/melbourneborn-nba-superstar-kyrie-irving-visiting-hometown-running-camps-at-state-basketball-centre-in-wantirna/news-story/2ee9f1086de613c314a10ff6abeae69a|title=Sharing talent on a big trip home|date=June 25, 2013|publisher=}}</ref> იგი არის დრედერიკ და ელიზაბედ ერვნიგების ვაჟი.<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2011/06/for_kyrie_and_dred_irving_a_lo.html|title=For Kyrie and Dred Irving, a long, winding road took them to a magical draft night (and the Cleveland Cavaliers)|publisher=}}</ref> მას ჰყავს უფროსი და ასია და უმცროსი და ლონდონი. მისი მამა, დრედერიკ ირვინგი თამაშობდა [[ბოსტონის უნივერსიტეტი]]ს კალათბურთის გუნდში შონ დეიგასთან ერთად და მწვრთნელთან — [[რიკ პიტინო|რიკ პიტინოსთან]] ერთად.<ref>{{cite web|title=Teague family at heart of hoops' little-man revolution|url=https://www.si.com/more-sports/2012/02/17/jeff-marquisteague|website=Sports Illustrated|publisher=Lee Jenkins|accessdate=December 31, 2015}}</ref> საკოლეჯო კარიერის დასრულების შემდეგ ირვინგის მამა გადავიდა ავსტრლიაში რათა ეთამაშა პროფესიონალური კალათბურთი ''Bulleen Boomers''-ისათვის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ავსტრალიის საკალათბურთო ლიგაში (SAEBL).<ref name="Bio Duke">{{cite web|title=Kyrie Irving Bio – Duke University|url=http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200&ATCLID=205007411|publisher=Duke Sports Information|accessdate=March 12, 2013|date=May 16, 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130618180112/http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200&ATCLID=205007411|archivedate=ივნისი 18, 2013}}</ref> ირვინგი 2 წლის ასაკამდე მელბურნში ცხოვრობდა ხოლო შემდგომ საცხოვრებლად გადავიდა აშშ-ში.<ref name=usab>{{cite web|url=http://www.usabasketball.com/mens/u18/10_mu18_q_a_irving.html |title=Kyrie Irving is Committed to the Red, White and Blue |work=usabasketball.com |date=June 21, 2010 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100824195739/http://www.usabasketball.com/mens/u18/10_mu18_q_a_irving.html |archivedate=August 24, 2010}}</ref><ref name=perseverance>{{cite web|last=Spears|first=Marc J.|url=https://www.yahoo.com/news/irving-rewards-fathers-perseverance-183900010--nba.html|title=Irving rewards father's perseverance|work=Yahoo.com|date=June 17, 2011|accessdate=October 8, 2017}}</ref> მას ჰქონდა [[აშშ|ამერიკისა]] და [[ავსტრალია|ავსტრალიის]] ორმაგი მოქალაქეობა.<ref name="usab" /><ref>{{cite web|last=Neumann|first=Thomas|url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/16374435/top-nba-draft-prospect-ben-simmons-continuing-tradition-players-australia-new-zealand|title=Ben Simmons follows footsteps of these Aussies, Kiwis in NBA|work=ESPN.com|date=June 21, 2016|accessdate=October 8, 2017|quote=Irving holds dual American and Australian citizenship but has lived in the United States since age 2.}}</ref> ირვინგს დედა 4 წლის ასაკში ავადმყოფობით გარდაეცვალა და შემდგომ იგი აღიზარდა დრედერიკის და მისი დეიდაშვილების დახმარებით.<ref name="perseverance" /><ref name="motherheri">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=3gVJwmGJVt0|title=Rachel Nichols Sit down Interview with Kyrie Irving|author=Nichols, Rachel|work=[[ESPN]]|date=January 11, 2017}}</ref><ref>{{cite web|last=Windhorst|first=Brian|url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/24444427/kyrie-irving-embraces-native-american-heritage-sioux-naming-ceremony-nba|title=Kyrie Irving finds new name and new family on North Dakota reservation|work=ESPN.com|date=August 22, 2018|accessdate=September 5, 2018}}</ref> ირვნიგი აღიზარდა [[დასავლეთ ორანჯი, ნიუ ჯერსი|დასავლეთ ორაჯნში, ნიუ ჯერსის შტატში]] სადაც იგი ხშირად მამის ზრდასრულ-ლიგაში თამაშობდა.<ref name="perseverance" /><ref name="Cavs' Irving, a No. 1 Pick, Is Exceeding Expectations">{{cite news|last=Appleman|first=Jake|title=Cavs' Irving, a No. 1 Pick, Is Exceeding Expectations|url=https://www.nytimes.com/2012/03/01/sports/basketball/kyrie-irving-of-cavaliers-is-exceeding-expectations.html|accessdate=March 12, 2013|work=NYTimes.com|date=February 29, 2012}}</ref> მას NBA-ში თამაში შთააგონა მეოთხე კლასში მოგზაურობის პერიოდში „Continental Airlines Arena“-ზე თამაშმა რის შემდეგაც მან თქვა: „მე ვითამაშებ NBA_ში, გპირდებით“."<ref name="perseverance" /> მამის ბოსტონის უნივერსიტეტთან კავშირის შედეგად ირვნიგმა დიდი დრო გაატარა ბოსტონში (ამ პერიოდში შედის „BU-ის უნარების ბანაკში“ გატარებული დრო). თინეიჯერობის პერიოდში ირვინგი თამაშობდა ''Road Runners''-ში, სამოყვარულო ათლეტურ კავშირში (AAU).<ref name="Kyrie Irving wants to remain normal, but Cleveland Cavaliers' potential No. 1 pick is anything but, say coaches, teammates">{{cite news|last=Boyer|first=Mary|title=Kyrie Irving wants to remain normal, but Cleveland Cavaliers' potential No. 1 pick is anything but, say coaches, teammates|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2011/05/kyrie_irving_wants_to_remain_n.html|accessdate=March 12, 2013|newspaper=[[The Plain Dealer]] | date=May 31, 2011}}</ref><ref name="2010 USA Junior National Select Team Media Guide">{{cite web|title=2010 USA Junior National Select Team Media Guide |url=http://www.usabasketball.com/men/2010/10_hsum_guide_all.pdf |publisher=USA Basketball |date=April 7, 2010 |accessdate=March 13, 2013 |format=PDF |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120915114607/http://www.usabasketball.com/men/2010/10_hsum_guide_all.pdf |archivedate=September 15, 2012 |df= }}</ref> ==კარიერა უმაღლეს სკოლაში== [[File:Kyrie Irving.jpg|thumb|right|200px|ირვინგი წმ. პატრიკის უმაღლეს სკოლაში ყოფნის დროს ([[ნიუ-ჯერსი]])]] ირვინგი უმაღლესი სკოლის პირველ და მეორე წლებში თამაშობდა „მონტქლეირ კიმბერლეის აკადემიაში“. იგი საშუალოდ აგროვებდა 26.5 ქულას, 10.3 გადაცემას, 4.8 მოხსნას და 3.6 ჩაჭრას. ამის გამო იგი გახდა სკოლის რიგით მეორე კალათბურთელი, ვინც 1000+ ქულა დააგროვა. ამ სკოლაში მეორე წლის შემდეგ ირვინგი გადავიდა წმ. პატრიკის უმაღლეს სკოლაში რადგან იგი გრძნობდა, რომ უფრო დიდი გამოწვევა სჭირდებოდა.<ref name="Kyrie Irving wants to remain normal, but Cleveland Cavaliers' potential No. 1 pick is anything but, say coaches, teammates" /> მას მოუწია 30 დღის გამოტოვება წმ. პატრიკის სეზონში რაც მისი ამ სკოლაში გაცვლით იყო გამოწვეული.<ref name="Kyrie Irving ready to return after wait period">{{cite web|last=Zagoria |first=Adam |title=Kyrie Irving ready to return after wait period |url=https://www.rivals.com/content.asp?CID=902176 |publisher=RivalsHigh ([[Yahoo!]] Sports) |accessdate=March 13, 2013 |date=January 19, 2009 |deadurl=unfit |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141210121435/https://www.rivals.com/content.asp?CID=902176 |archivedate=December 10, 2014 }}</ref> ირვინგი გუნდში [[მაიკლ კიდ-გილკრისტი|მაიკლ კიდ-გილკრისტთან]] ერთად თამაშობდა; ნახსენები კალათბურთელი ფართოდ განიხილებოდა [[2011]] წლის კლასში, როგორც ერთ-ერთო საუკეთესო მოთამაშე.<ref name="2011 Prospect Rating – Top 150">{{cite web|title=2011 Prospect Rating – Top 150|url=https://sports.yahoo.com/ncaa/basketball/recruiting/rankings/rank-2288|publisher=[[Rivals.com]]|accessdate=March 13, 2013|date=November 11, 2011|archive-date=ოქტომბერი 23, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131023153601/http://sports.yahoo.com/ncaa/basketball/recruiting/rankings/rank-2288}}</ref><ref name="College Basketball Team Recruiting Prospects">{{cite web|title=College Basketball Team Recruiting Prospects|url=http://scouthoops.scout.com/a.z?s=75&p=9&c=4&cfg=bb&pid=88&yr=2011|publisher=[[Scout.com]] | accessdate=March 13, 2013|year=2011}}</ref> ირვინგი პირველ სეზონში საშალოდ აგროვებდა 17 ქულას, 5 მოხსნას, 6 გადაცემას და 2 ჩაჭრას, აგრეთვე იგი გაუძღვა გუნდს აღმოსავლეთ აშშ_ის ტურნირში, Nike Global Challenge-ში მონაწილეობის პერიოდში. იგი ამ ტურნირში გახდა MVP საშუალოდ 21 ქულითა და 4.3 გადაცემით.<ref name="2010 USA Junior National Select Team Media Guide" /> მომდევნო წელს წმ. პატრიკის ტურნირი აკრძალულ იყო სახელმწიფოს მიერ.<ref name="2010 USA Junior National Select Team Media Guide" /><ref name="St. Patrick banned from state tourney">{{cite web|last=Huff|first=Doug|title=St. Patrick banned from state tourney|url=http://espn.go.com/high-school/boys-basketball/story/_/id/4913164/st-patrick-banned-state-tourney/|publisher=ESPNRise.com|accessdate=March 16, 2013|date=February 22, 2010}}</ref> [[2010]] წლის 19 იანვარს ირვინგი შეირჩა ახალგაზრდულ ამერიკის ნაკრებში. ამ გუნდმა ითამაშა 2010 წლის Nike Hoop Summit-ზე, როუზ გარდენში, [[პორტლენდი|პორტლენდში]], 10 აპრილს.<ref name="2010 USA Junior National Select Team Media Guide" /><ref name="It's the USA Against Everyone Else">{{cite web|last=Ceglinsky|first=Sean|title=It's the USA Against Everyone Else|url=http://www.slamonline.com/online/college-hs/high-school/2010/01/its-the-usa-against-everyone-else/|publisher=Slam Online|accessdate=March 13, 2013|date=January 20, 2010}}</ref> იგი აგრეთვე არჩეულ იყო 2010 წლის McDonald's-ის ყველა ამერიკელის თამაშზე და 2010 წლის ჯორდან ბრანდის კლასიკზე, სადაც ირვინგი [[ჰარისონ ბარნსი|ჰარისონ ბარნსთან]] ერთად დასახელდა მატჩის MVP-იდ.<ref name="Kyrie Irving Selected For McDonald's All-American Game">{{cite web|title=Kyrie Irving Selected For McDonald's All-American Game|url=http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200&ATCLID=204886340|publisher=Duke Sports Information|accessdate=March 14, 2013|date=February 12, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130618172840/http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200&ATCLID=204886340|archivedate=ივნისი 18, 2013}}</ref><ref name="Harrison Barnes And Kyrie Irving Named Co-MVPs Of The 2010 Jordan Brand Classic">{{cite web|title=Harrison Barnes And Kyrie Irving Named Co-MVPs Of The 2010 Jordan Brand Classic|url=http://www.thestreet.com/story/10728688/1/harrison-barnes-and-kyrie-irving-named-co-mvps-of-the-2010-jordan-brand-classic.html?cm_ven=GOOGLEFI|publisher=[[TheStreet.com]]|accessdate=March 12, 2013|date=April 18, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131102113031/http://www.thestreet.com/story/10728688/1/harrison-barnes-and-kyrie-irving-named-co-mvps-of-the-2010-jordan-brand-classic.html?cm_ven=GOOGLEFI|archivedate=ნოემბერი 2, 2013}}</ref> 2010 წელს ირვინგი იყო ამერიკული ნაკრების ოქროს მედალოსანთა გუნდის წევრი, რომლებმაც მოიგეს FIBA-ის ამერიკის 18 წლამდელთა თემპიონატი.<ref name="Irving & Hairston Win Gold With USA U18 Team">{{cite web|title=Irving & Hairston Win Gold With USA U18 Team|url=http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200&ATCLID=204964957|publisher=USA Basketball|accessdate=March 14, 2013|date=July 1, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120601185331/http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?DB_OEM_ID=4200|archivedate=ივნისი 1, 2012}}</ref> ==კარიერა კოლეჯში== ირვინგი [[2010]]-[[2011]] წლის საკალათბურთო სეზონის განმავლობაში თამაშობდა „ლურჯ ეშმაკებთან“ ერთად მთავარი მწვრთნელის, [[მაიკ კრჟიჟევსკი]]ს მეთაურობით. სეზონის პირველი რვა თამაშის განმავლობაში მან საშუალოდ დააფიქსირა: 17.4 ქულა (53.2% სროლის სიზუსტით), 5.1 გადაცემა, 3.8 მოხსნა და 1.5 ჩაჭრა. ირვინგი NCAA-ს ახალბედის ჯილდოს მოგების ერთ-ერთ მთავარ კანდიდატად მიიჩნეოდა საწყისი რვა თამაშის შემდეგ, თუმცა მეცხრე თამაშში მან მარჯვენა კიდურის მძიმე დაზიანება მიიღო.<ref>{{cite news|title=Duke guard Kyrie Irving out indefinitely with toe injury|url=https://www.usatoday.com/sports/college/mensbasketball/acc/2010-12-07-duke-irving-injury_N.htm|work=usatoday.com|agency=Associated Press|accessdate=August 6, 2012|date=December 9, 2010}}</ref> ამავე სეზონის 17 მარტს, NCAA-ს ჩემპიონატში ჰამპტონთან პირველ რაუდში თამაშამდე ერთი დღით ადრე ირვინგი დაბრუნდა და ტრავმის შემდეგ პირველი მატჩი ჩაატარა.<ref>{{cite web|last=Kirk|first=Jason|title=Kyrie Irving Could Return To Play In NCAA Tournament First Round Vs. Hampton|url=http://atlanta.sbnation.com/georgia-tech-yellow-jackets/2011/3/16/2053585/kyrie-irving-returning-playing-ncaa-tournament-first-round-duke-basketball|work=sbnation.com|accessdate=August 6, 2012|archive-date=ივნისი 5, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130605141216/http://atlanta.sbnation.com/georgia-tech-yellow-jackets/2011/3/16/2053585/kyrie-irving-returning-playing-ncaa-tournament-first-round-duke-basketball}}</ref><ref>{{cite web|last=Hall|first=Tim|title=Irving says toe feels good, could play in NCAA|url=http://www.wralsportsfan.com/duke/story/9267621/|work=wralsportsfan.com|accessdate=August 6, 2012}}</ref> ირვინგმა დიუკში ნათამაშებ უკანასკნელ მატჩში 26 ქულა დააგროვა.<ref>{{cite news|title=Derrick Williams, Arizona crush Duke's hopes to repeat as champions|url=http://scores.espn.go.com/ncb/recap?gameId=310830150|work=ESPN|agency=Associated Press|accessdate=August 6, 2012}}</ref> ==პროფესიონალური კარიერა== ===კლივლენდ კავალიერსი (2011-2017)=== ====2011–12 სეზონი: NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო==== [[2011]] წელს ირვინგი შეუერთდა ამავე წლის NBA-ის „დრაფტს“, სადაც შემდგომში იგი არჩეულ იყო [[კლივლენდ კავალიერსი]]ს მიერ პირველი რაუნდის პირველ პიკად.<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/sport/2011/jun/24/cavaliers-kyrie-irving-nba-draft|title=Cleveland Cavaliers select Kyrie Irving as first overall pick in NBA draft|date=June 24, 2005|work=Guardian|accessdate=June 24, 2011|location=London}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2011/06/24/sports/basketball/cavs-choose-irving-first-basing-pick-on-potential.html|title=In Draft Considered Low Impact, Cavaliers Choose Duke's Irving First|date=June 23, 2011|work=New York Times|accessdate=June 24, 2011|first=Benjamin|last=Hoffman}}</ref> ირვინგმა [[2012]] წელს მონაწილეობა მიიღო ამავე წლის „NBA-ის ამომავალი ვარსკვლავების გამოწვევაში“, სადაც მოხვდა [[ჩარლზ ბარკლი]]ს გუნდში. ამ თამაშში მან დააგროვა 34 ქულა (ჩააგდო 8-იდან 8 3-ქულიანი) და გახდა მატჩის MVP.<ref>[https://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/story/2012-02-24/irving-showcases-rising-stars-challenge-lin-silent/53239924/1 Irving steals Rising Stars Challenge as Lin goes silent] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120703030527/http://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/story/2012-02-24/irving-showcases-rising-stars-challenge-lin-silent/53239924/1 |date=2012-07-03 }}. Usatoday.com (February 24, 2012). Retrieved on 2012-05-05.</ref> კაირიმ აგრეთვე მოიგო [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო]], სადაც 120-დან 117 პირველი-ხმა სწორედ მან მიიღო.<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2012/05/cavaliers_kyrie_irving_named_r.html|title=Early failure set path to Rookie of the Year success for Cleveland Cavaliers' Kyrie Irving|first=Mary Schmitt|last=Boyer|date=May 15, 2012|accessdate=May 16, 2012|work=The Plain Dealer}}</ref> შემდგომში იგი ერთსულოვნად აირჩიეს NBA-ის ყველა ახალბედას გუნდის მონაწილედ.<ref>{{cite web|title=Irving, Rubio headline 2011–12 NBA All-Rookie First Team |url=http://www.nba.com/2012/news/05/22/all-rookie-team-release/index.html?ls=iref:nbahpt2 |accessdate=May 23, 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120525080622/http://www.nba.com/2012/news/05/22/all-rookie-team-release/index.html?ls=iref%3Anbahpt2 |archivedate=May 25, 2012 |df= }}</ref> ამ სეზონში ირვინგი საშუალოდ აგროვებდა 18.5 ქულას და 5.4 მოხსნას (იგი ისროდა 46.9% სიზუსტით (3-ქულიანი — 39.9)).<ref>{{cite press release |title=Cavaliers' Kyrie Irving named Kia Rookie of the Year |date=May 15, 2012 |publisher=NBA |url=http://www.nba.com/2012/news/05/15/rookie-of-the-year-release/index.html?ls=iref:nbahpt2 |archiveurl=https://www.webcitation.org/67gUaJiVB?url=http://www.nba.com/2012/news/05/15/rookie-of-the-year-release/index.html?ls=iref:nbahpt2 |archivedate=May 15, 2012 |url-status=dead |df= }}</ref> ====2012–13 სეზონი: პირველი All-Star სეზონი==== [[File:Kyrie Irving (8194722995).jpg|thumb|upright|ირვინგი 2012 წელს]] NBA-ის 2012-13 წლის სეზონის დასაწყისში ირვინგმა საჩვენებელი თითი დაიზიანა. კაირიმ კავალიერსის შემდეგ თამაშში ითამაშა, თუმცა თითის დაზიანებამ იგი აიძულა სამ კვირიანი პაუზა აეღო და გამოეტოვა ამ დროში დანიშნული თამაშები.<ref>[http://espn.go.com/nba/story/_/id/8654173/kyrie-irving-cleveland-cavaliers-month-broken-finger ESPN.com] Retrieved November 19, 2012.</ref> მისი მეორეჯერ თამაშში დაბრუნებისას (ეს დაზიანება მიიღო მილოუკი ბაქსის წინააღმედ) ირვინგს სახეზე ეკეთა დამცავი ნიღაბი და ამ თამაშში, ნიუ-იორკ ნიქსის წინააღმდეგ 41 ქულა დააგროვა პირად ანგარიშზე. იგი გახდა ყველაზე აქალგაზრდა მოთამაშე NBA-ში ვინც [[მედისონ-სკვერ-გარდენი|მედისონ-სკვერ-გარდენში]] 40 ან მეტი ქულა დააგროვა; იგი იყო [[მაიკლ ჯორდანი|მაიკლ ჯორდანზე]] ერთ წლით უმცროსი, რომელმაც იგივე შედეგი [[1985]] წელს დააფიქსირა.<ref>[http://espn.go.com/new-york/nba/recap?gameId=400278058 "Kyrie Irving drops career-high 41, but Cavs fall to Knicks." ESPN.com] Retrieved December 16, 2012.</ref> მწვრთნელებმა ირვინგი შეარჩიეს რათა ეთამაშა მის პირველ [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი|NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩზე]]. მან თამაში დაასრულა 15 ქულით, 4 გადაცემითა და 3 მოხსნით.<ref>basketballreference.com, [https://www.basketball-reference.com/allstar/NBA_2013.html 2013 NBA All-Star Game Box Score] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190808160846/https://www.basketball-reference.com/allstar/NBA_2013.html |date=2019-08-08 }}, accessed July 22, 2013.</ref> აგრეთვე მან კვლავ მიიღო მონაწილეობა „NBA-ის ამომავალი ვარსკვლავების გამოწვევაში“ სადაც ამჯერად იყო [[შაკილ ო’ნილი]]ს გუნდში; მან ამ თამაშში 32 ქულა მოაგროვა თუმცა დამარცხდა.<ref>{{cite web|title=Team Shaq at Team Chuck|url=http://www.nba.com/games/20130215/SHQCHK/gameinfo.html}}</ref> ირვინგმა აგრეთვე მონაწილეობა მიიღო NBA-ის 3-ქულიანების კონკურსში, სადაც ფინალურ რაუნდში 23 ქულა და მოიგო ეს ღონისძიება.<ref>nba.com [http://www.nba.com/news/as.3pt.contest/2013-three-point-contest-event-page/index.html Irving wins Foot Locker Three-Point Contest], accessed July 22, 2013.</ref> კაირიმ საკუთარ მეორე სეზონში საშუალოდ აგროვებდა: 22.5 ქულას, 5.9 გადაცემას, 3.7 მოხსნას და 1.5 ჩაჭრას.<ref name = stats>espn.com, [http://espn.go.com/nba/player/stats/_/id/6442/kyrie-irving Kyrie Irving Stats], accessed July 22, 2013.</ref> ====2013–14 სეზონი: NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩის MVP==== ფანებმა ირვინგი აირჩიეს აღმოსავლეთ კონფერენციის ძირითად გამთამაშებლად 2014 წლის NBA-ის ყველა ვარსკვლავის თამაშზე.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/2014/news/01/23/nba-all-star-2014-starters-announced-release/|title=Curry starts in first All-Star Game; LeBron top vote-getter|first=Official|last=release|publisher=}}</ref> იგი გახდა ამ თამაშის MVP რომელმაც დააგროვა 31 ქულა და 14 გადაცემა და აღმოსავლეთის გუნდმა დაამარცხა დასავლეთის გუნდი 163-155.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20140216/ESTWST/gameinfo.html|title=East at West|publisher=}}</ref> [[2014]] წლის 28 თებერვალს ირვინგმა დააფიქსირა კარიერაში პირველი სამმაგი დუბლი 21 ქულით, 12 გადაცემითა და 10 მოხსნით; ამ თამაშში კავალიერსმა დაამარცხა [[იუტა ჯაზი]] ანგარიშით 99-29. ეს შედეგი აგრეთვე იყო კავალიერსის მოთამაშის პირველი სამმაგი დუბლი [[2010]] წლის 16 აპრილის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20140228/UTACLE/gameinfo.html|title=Jazz at Cavaliers|publisher=}}</ref> [[2014]] წლის 5 აპრილს ირვინგმა [[შარლოტ ბობკეტსი]]ს წინააღმდეგ დააფიქსირა კარიერაში საუკეთესო შედეგი ქულების მხრივ: მან მოახერხა 41 ქულის მოპოვება.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20140405/CHACLE/gameinfo.html|title=Bobcats at Cavaliers|publisher=}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=yANOUTrAaQI|title=Kyrie Irving Scores a Career-High 44 Points!|first=|last=NBA|date=April 5, 2014|publisher=|via=YouTube}}</ref> ამ სეზონში ირვინგი საშუალოდ აგროვებდა: 20.8 ქულას, 6.1 გადაცემას, 3.6 მოხსნას და 1.5 ჩაჭრას. ====2014–15 სეზონი: დიდი სამეულის ჩამოყალიბება და პირველი NBA-ის ფინალები==== [[File:20141017 Cleveland Cavaliers vs Dallas Mavericks.jpg|thumb|left|ირვინგის სროლა [[დალას მავერიქსი]]ს წინააღმდეგ ([[2014]])]] [[2014]] წლის 10 ივლისს ირვინგმა კავალიერსთან გააფორმა 5 წლიანი 90 მილიონიანი კონტრაქტი.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/cavaliers/releases/cavaliers-sign-kyrie-irving-contract-extension|title=Cavaliers and Kyrie Irving Sign Contract Extension|publisher=}}</ref><ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/11200009/cleveland-cavaliers-announce-kyrie-irving-contract-extension|title=Cavs owner on Irving deal: Big piece of plan|publisher=}}</ref> ასეთი კონტრაქტის გაფორმებას გამოიწვია [[ლებრონ ჯეიმსი]]ს კლივლენდ კავალიერსში დაბრუნება და [[კევინ ლავი]]ს [[მინესოტა ტიმბერვულვზი|მინესოტა ტომბერვულვზიდან]] კვივლენდ კავალიერსში გაცვლის მოთხოვნა; ასე ჩამოყალიბდა ტრიო რომელითაც კავალიერსში შეიქმნა ახალი „დიდი სამეული“. სეზონის 5-7 ბალანსით დაწყების შემდეგ, 21 ნოემბრიდან მოყოლებული გუნდმა ზედიზედ 8 თამაშში მოიპოვა გამარჯვება; ამ თამაშებში ირვინგი საშუალოდ აგროვებდა 19.3 ქულას (აღსანიშნავია მისი 37 ქულიანი მატჩი ნიუ-იორკ ნიქსის წინააღმდეგ).<ref name=br>{{cite web|url=https://www.basketball-reference.com/players/i/irvinky01/gamelog/2015/|title=Kyrie Irving 2014-15 Game Log - Basketball-Reference.com|publisher=|accessdate=2019-05-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190525185228/https://www.basketball-reference.com/players/i/irvinky01/gamelog/2015/|archivedate=2019-05-25}}</ref> მოგებათა სერია შეწყდა 11 დეკემბერს როდესაც ისინი დამარცხდნენ [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი]]ს წინააგმდეგ, თუმცა მათ დეკემბრის თვეში 5 თამაშის მოგება მოახერხეს და [[2014]] წელი 18-14 ბალანსით დაასრულეს. დეკემბერში ჩატარებული თამაშების დიდი ნაწილი კავალიერსის „დიდმა სამეულმა“ გამოტოვა და ამიტომ გუნდი დალაგებულად ვეღარ თამაშობდა. ახალი [[2015]] წელი გუნდმა 2 იანვარს დაიწყო და ამ თამაშში მათ შეწყვიტეს სამ მატჩიანი წაგებათა სერია ირვინგის დახმარებით. ამ თამაშში ირვინგმა დააგროვა 23 ქულა, ხოლო ლავმა 27; ნაჩვენები შედეგით მათ დაამარცხეს [[ჩარლოტ ჰორნეტსი]] ანგარიშით 91-87.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20150102/CLECHA/gameinfo.html|title=Cavaliers at Hornets|publisher=}}</ref> კავალიერსის შემდეგ თამაშში [[დალას მავერიქსი]]ს წინააღმედ, 4 იანვარს ირვინგმა სეზონის ყველაზე დაბალი შედეგი დააფიქსირა ქულების მხრივ: მან მხოლოდ 6 ქულის აღება მოაგროვა მესამე მეოთხედამდე, ხოლო შემდგომ მან თამაშის გაგრძელება ტრავმის გამო ვეღარ მოახერხა; კავალიერსი დამარცხდა ანგარიშით 90-109.<ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/nba/story/_/id/12119827/kyrie-irving-cleveland-cavaliers-sit-monday-philadelphia-76ers|title=Cavs' Irving (back) out Monday vs. Sixers|publisher=}}</ref> კაირიმ მომდევნო თამაში გამოტოვა და დაბრუნდა 7 დეკემბერს [[ჰიუსტონ როკეტსი|ჰიუსტონ როკეტსთან]] თამაშში სადაც მან პირველ ნახევარში მოაგროვა 23 ქულა და დააფიქსირა პირველ ნახევარში ჩაგდებული ქულების პირადი რეკორდი. ირვინგმა ამ თამაშში დააგროვა სეზონის საუკეთესო შედეგი ქულების მხრივ, 38 ქულა, თუმცა ვერ მოახერხა გუნდისათვის გამარჯვების მოპოვება და კავალიერსი კვლავ დამარცხდა ანგარიშით 93-105; ეს იყო კავალიერსის ბოლო 9 თამაშში მეშვიდე მარცხი.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20150107/HOUCLE/gameinfo.html|title=Rockets at Cavaliers|publisher=}}</ref> [[File:Kyrie Irving 2015.jpg|thumb|upright|200px|ირვინგი [[რასელ ვესტბრუკი]]ს წინააღმდეგ ([[2015]])]] 4-13 იანვრის პერიოდში, 6 თამაშიანი წაგებათა სერიის შემდეგ გუნდის შედეგი იყო 19-20, თუმცა შემდეგ ირვინგი და ჯეიმსი გაუძღვა გუნდს რის შედეგადაც მათ ზედიზედ 12 თამაში მოიგეს. ამ მოგებათა სერიის პერიოდში კაირი საშუალოდ აგროვებდა 24.5 ქულას და ამავე პერიოდში, 28 იანვარს დააფიქსირა კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი — 55 ქულა (პორტლენდის წინააღმდეგ).<ref name="br" /> ნახსენები შედეგის დაფიქსირებისას მან ჩააგდო 11 სამქულიანი და მოხსნა ფრენჩაიზის რეკორდი. აგრეთვე მისი 55 ქულა იყო ფრენჩაიზის ისტორიაში მეორე საუკეთესო შედეგი (ჯეიმსის 56 ქულის შემდეგ). მისი ამავე პერფორმანსის პირველ ნახევარში ჩაგდებული 28 ქულა იყო პირველ ნახევარში ჩაგდებული ქულების პირადი რეკორდი.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20150128/PORCLE/gameinfo.html|title=Trail Blazers at Cavaliers|publisher=}}</ref> [[2015]] წლის 12 მარტს ირვიგმა კვლავ დააფიქსირა კარიერის საუკეთესო შედეგი — 57 ქულა (ბაზერ ბითერის ჩათვლით) — ამ თამაშში მოახერხა თამაშის დამატებით დროშ გადაყვანა სადაც კავალიერსმა [[სან-ანტონიო სპურსი]] 128-125 საამარცხა.<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2015/03/cleveland_cavaliers_san_antoni_3.html|title=Kyrie Irving drops a career-high 57 points to lead Cavaliers over Spurs in overtime|publisher=}}</ref> ამ შედეგმა ფრენჩაიზის ერთი მოთამაშის მიერ დაგროვებული ქულების რეკორდი მოხსნა; ეს ლებრონ ჯეიმსს ეკუთვნოდა 56 ქულით, რომელიც ლებრონ ჯეიმსმა [[2005]] წლის 3 მარტს დააფიქსირა [[ტორონტო რაპტორსი]]ს წინააღმდეგ.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20150312/CLESAS/gameinfo.html|title=Cavaliers at Spurs|publisher=}}</ref> ირვინგი დაეხმარა კავალიერსს რათა დარჩენილი 43 თამაშიდან 34-ში მოეპოვებინა გამარჯვება და [[აღმოსავლეთი კონფერენცია (NBA)|აღმოსავლეთ კონფერენციაში]] 53-29 შედეგით მეორე ადგილზე დაეხურათ სეზონი.<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2015/04/cleveland_cavaliers_open_the_p.html|title=Cleveland Cavaliers open postseason as odds on favorite to win the Eastern Conference, Las Vegas says|publisher=}}</ref> 2014-15 წლების სეზონში კაირიმ საკუთარი კარიერის პირველი playoff-ის მატჩი ჩაატარა [[ბოსტონ სელტიქსი]]ს წინააღმდეგ და თამაში 30 ქულითა და გამარჯვებით (103-100) დაასრულა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20150419/BOSCLE/gameinfo.html|title=Celtics at Cavaliers|publisher=}}</ref> მას სურდა დახმარებოდა კლივლენდ კავალიერსს რათა მისულიყვნენ ფრენჩაიზის ისტორიაში მეორედ NBA-ის ფინალებამდე (მიუხედავად იმისა, რომ კაირიმ აღმოსავლეთ კონფერენციის ფინალში, [[ატლანტა ჰოუქსი]]ს წინააღმდეგ ორი მატჩი ტრავმის გამო გამოტოვა).<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2015/05/kyrie_irving_on_playing_alongs.html|title=Kyrie Irving on playing alongside LeBron James: 'I became a fan'|publisher=}}</ref> 2016 წლის ფინალებში გოლდენ სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ პირველ თამაშში ირვინგს დამატებით დროში მოედნის იძულებითი დაპოვება მოუწია ტრავმის გამო; ამ შემთხვევიდან მომდევნო დღეებში გაირკვა, რომ მას მუხლზე ესაჭიროებოდა ოპერაცია<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/cavaliers/releases/status-irving-150605 |title=Cavaliers Status Update – Kyrie Irving – June 5, 2015 |work=NBA.com |date=June 5, 2015 |accessdate=June 6, 2015}}</ref> და ამ ოპერაციის შემდგომ სამი თვე ვერ შეძლებდა პროფესიონალური კალათბურთის თამაშს.<ref>{{cite web |url=http://www.ballerstatus.com/2015/06/05/cavs-kyrie-irving-suffers-kneecap-fracture-out-for-finals/ |title=Cavs' Kyrie Irving Suffers Kneecap Fracture, Out For Finals |work=BallerStatus.com |date=June 5, 2015 |accessdate=June 6, 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150606035231/http://www.ballerstatus.com/2015/06/05/cavs-kyrie-irving-suffers-kneecap-fracture-out-for-finals/ |archivedate=ივნისი 6, 2015 }}</ref>. ამის შემდგომ გუნდმა ფინალური სერია ექვს თამაშში წააგო. ====2015–16 სეზონი: NBA-ის ჩემპიონობა==== [[2015]] წლის 27 აგვისტოს ირვინგმა გამორიცხა, რომ 2015-16 წლის სეზონის გახსნით საღამოზე თამაშს შეძლებდა და ამის მიზეზი წინა წლის ფინალებში გოლდენ სტეიტ უორიორსთან მიღებული მუხლის ტრავმა იყო.<ref>{{cite web|url=http://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2015/08/kyrie_irving_cleveland_cavaliers.html|title=Kyrie Irving, Cleveland Cavaliers will not rush his return from knee injury; he may not play until January, sources say|publisher=}}</ref> ამ სეზონში მისი დებიუტი 20 დეკემბერს მოხდა და მან 17 წუთში 12 ქულის მოგროვება მოახერხა ფილადელფიის წინააღმდეგ.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20151220/PHICLE/gameinfo.html|title=76ers vs Cavaliers|publisher=}}</ref> 6 იანვარს დააგროვა სეზონის უმაღლესი მაჩვენებელი 32 ქულა და მოიპოვა გამარჯვება [[ვაშინგტონ ვიზარდსი]]ს წინააღმდეგ (121-115).<ref>{{cite )web|url=http://www.nba.com/games/20160106/CLEWAS/gameinfo.html|title=Cavaliers vs Wizards|publisher=}}</ref> 8 თებერვალს [[საკრამენტო კინგსი]]ს წინააღმდეგ (120-100) გაიმეორა სეზონის რეკორდული მაჩვენებელი 32 ქულა და აგრეთვე ამ მატჩში დააფიქსირა კარიერის საუკეთესო შედეგი გადაცემებში — 12 გადაცემა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160208/SACCLE/gameinfo.html|title=Kings vs Cavaliers|publisher=}}</ref> ორი დღის შემდეგ კაირიმ გააუმჯობესა სეზონის რეკორდული მაჩვენებელი და [[ლოს-ანჯელეს ლეირეკსი]]ს წინააღმდეგ 35 ქულა დააგროვა (მატჩში კლავალიერისი დარჩა გამარჯვებული).<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160210/LALCLE/gameinfo.html|title=Lakers vs Cavaliers|publisher=}}</ref> კავალიერსმა რეგულარული სეზონი დაასრულა 57-25 შედეგით და დაიკავა აღმოსავლეთ კონფერენციის პირველი ადგილი. playoffs-ის პირველ რაუნდში კავალიერსი დაუპირისპირდა მერვე ადგილზე მყოფ [[დეტროიტ პისტონსი|დეტროიტ პისტონსს]]; პირველი მატჩი 17 აპრილს გაიმართა და ამ მატჩში ირვინგმა playoffs-ში ჩაგდებული ქულების პირადი რეკორდი გააუმჯობესა (მოიპოვა 31 ქულა).<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160417/DETCLE/gameinfo.html|title=Pistons vs Cavaliers|publisher=}}</ref> კაირიმ 31 ქულიანი შედეგი კვლავ გაიმეორა ამავე სერიის მეოთხე თამაშში; ამ თამაშით სერიაში პისტონსი დამარცხდა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160424/CLEDET/gameinfo.html|title=Cavaliers vs Pistons|publisher=}}</ref> playoffs-ში კავალიერსმა 12-2 შედეგი დააფიქსირა რის შემდეგაც მათ NBA-ის ფინალების საგზური მოიპოვეს; ფინალებში მათ კვლავ გოლდენ სტეიტ უორიორსი დაუპირისპირდა. კაირიმ ფინალების სადებიუტო მატჩში 26 ქულა მოაგროვა (31.8% სიზუსტით); მატჩი 104-89 შედეგით დასრულდა და კავალიერსი დამარცხდა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160602/CLEGSW/gameinfo.html|title=Cavaliers vs Warriors|publisher=}}</ref> მეოთხე თამაშის შემდეგ სერიაში ანგარიში 3-1 გახდა უორიორსის სასარგებლოდ თუმცა მეხუთე თამაშში ლებრონმა და ირვინგმა 41-41 ქულა დააგროვეს და აიძულეს უორიორსი ეთამაშათ მეექვსე თამაში. ირვინგი და ჯეიმსი გახდნენ პირველი თანაგუნდელები, რომლებმაც მოახერხეს 40+ ქულის ჩაგდება NBA-ის ფინალების ერთ მატჩში.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160613/CLEGSW/gameinfo.html|title=Cavaliers vs Warriors|publisher=}}</ref> მეშვიდე თამაშში ირვინგმა მატჩის დასრულებმადე 53 წამით ადრე ჩააგდო 3-ქულიანი და ანგარიში გახდა 92-89 კლივლენდის სასარგებლოდ; საბოლოოდ მატჩი 93-89 დასრულდა. ამ გამარჯვებით კავალიერსი გახდა პირველი გუნდი, რომელმაც ფინალურ სერიაში 1-3 ანგარიშიდან მოახერხა 4-3-ის მოგება; აგრეთვე დასრულდა კავალიერსის 52 წლიანი ჩემპიონობის მშრალი სერია და მათ ისტორიაში პირველად მოახერხეს NBA-ის ჩემპიონობის მოპოვება.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20160619/CLEGSW/gameinfo.html|title=Cavaliers vs Warriors|publisher=}}</ref> ====2016–17 სეზონი: საბოლოო სეზონი კავალიერსში==== [[2016]] წლის 25 ოქტომბერს, ჩემპიონობის ბეჭდის მიღების შემდეგ ირვინგმა ნიუ-იორ ნიქსის წინააღმდეგ დააფიქსირა მატჩის საუკეთესო შედეგი 29 ქულა და კავალიერსმა გაიმარჯვა ანგარიშით 117-88.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899375|title=Knicks vs. Cavaliers - Game Recap - October 25, 2016 - ESPN|publisher=}}</ref> სამი დღის შემდეგ მან ტორონტო რაპტორსის წინააღმდეგ დააგროვა 26 ქულა და მატჩის დასრულებამდე 44.3 წამით ადრე მოწინააღმდეგე გუნდს 3-ქულიანი სროლა ჩაუგდო; თამაში 94-91 დასრულდა კავალიერსის გამარჯვებით.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899429|title=Cavaliers vs. Raptors - Game Recap - October 28, 2016 - ESPN|publisher=}}</ref> 27 ნოემბერს კაირიმ სეზონის საუკეთესო შედეგი დააფიქსირა —შააგდო 39 ქულა; აქედან 19 ქულა მეოთხე მეოთხედში მოიპოვა და კავალიერსმა 116-112 დაამარცხა [[ფილადელფია სიქსერსი]].<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899695|title=Cavaliers vs. 76ers - Game Recap - November 27, 2016 - ESPN|publisher=}}</ref> 5 დეკემბერს ირვინგს ჰქონდა 10 მატჩიანი სერია, რომლის დროსაც თითოეულ თამაშში მინიმუმ 20 ქულას აგროვებდა; ეს სერია დასრულდა ტორონტო რაპტორსთან აღებული 26 ქულით (გაიმარჯვა კლივლენდა 116-112).<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899747|title=Cavaliers vs. Raptors - Game Recap - December 5, 2016 - ESPN|publisher=}}</ref> 21 დეკემბერს დააფიქსირა 31 ქულა და კარიერის საუკეთესო მაჩვენებელი გადაცემებში — 13 გადაცემა; ამ მატჩში კავალიერსმა დაამარცხა [[მილუოკი ბაქსი]] 113-102.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899871|title=Bucks vs. Cavaliers - Game Recap - December 21, 2016 - ESPN|publisher=}}</ref> [[2017]] წლის 23 ინვარს დააგროვა 49 ქულა ნიუ-ორლეან პელიკანსის წინააღმდეგ თუმცა მატჩში კავალიერსი დამარცხდა — ბოლო შვიდი თამაშიდან ეს იყო მათი მეხუთე მარცხი.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400900092|title=Cavaliers vs. Pelicans - Game Recap - January 23, 2017 - ESPN|publisher=}}</ref> 1 თებერვალს ირვინგმა კვლავ გააუმჯობესა პირადი კარიერული შედეგი გადაცემებში და [[მინესოტა ტიმბერვულვზი]]ს წინააღმდეგ მოგებულ მატჩში დააგროვა 14 გადაცემა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400899369|title=Timberwolves vs. Cavaliers - Game Recap - February 1, 2017 - ESPN|publisher=}}</ref> 3 მარტს ჰქონდა 43 ქულიანი პერფორმანსი [[ატლანტა ჰოუქსი]]ს წინააღმდეგ, რომელიც კავალიერსის გამარჯვებით, ანგარიშით 135-130 დასრულდა. ამ თამაშში კავალიერსმა NBA-ის რეგულარული სეზონის რეკორდი დააფიქსირა 25 ჩაგდებული 3-ქულიანით.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400900308|title=Cavaliers vs. Hawks - Game Recap - March 3, 2017 - ESPN|publisher=}}</ref> 19 მარტლს ირვინგმა [[ლოს ანჯელეს ლეიკერსი]]ს წინააღმდეგ მოგებულ მატჩში (125-120) მოიპოვა 46 ქულა,<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400900438|title=Cavaliers vs. Lakers - Game Recap - March 19, 2017 - ESPN|publisher=}}</ref> ხოლო 9 აპრილს ატალანტაა წინააღმდეგ დამატებით დროში წაგებულ თამაშში (126-125) დააგროვა 45 ქულა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400900575|title=Hawks cap 26-point rally vs. Cavaliers with stunning OT win|work=ESPN.com|date=April 9, 2017|accessdate=April 9, 2017}}</ref> აღმოსავლეთ კონფერენციის ფინალებში მან ბოსტონ სელტიქსის წინააღმდეგ დააფიქსირა playoff-ში ჩაგდებული ქულების პირადი რეკორდი — 42 ქულა; მატჩი 112-99 დასრულდა და სერიაში 3-1 ანგარიშით კავალიერსი დაწინაურდა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400953697|title=Kyrie Irving scores career playoff high 42 points to lead Cavs over Celtics|work=ESPN.com|date=May 23, 2017|accessdate=May 24, 2017}}</ref> მეხუთე თამაშში აღებული 26 ქულით იგი დაეხმარა კავალიერსს, რათა ბოსტონი დაემარცხებინათ და კვლავ დაბრუნებულიყვნენ NBA-ის ფინალებში.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400953698|title=James passes Jordan, Cavs back in Finals with 135-102 win|work=ESPN.com|date=May 25, 2017|accessdate=May 25, 2017}}</ref> თავიდან კავალიერსი ფინალურ სერიაში მარცხდებოდა 3-0, თუმცა მეოთხე თამაშში ირვინგმა დააფიქსირა 40 ქულა და დაეხმარა კავალიერსს, რომ ამ მატჩში მოეპოვებია გამარჯვება გოლდენ სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400954513|title=LeBron, Cavs end Warriors' perfect postseason run in Game 4|work=ESPN.com|date=June 9, 2017|accessdate=June 10, 2017}}</ref> კავალიერსი მეხუთე თამაშში დამარცხდა და სერია წააგო ანგარიშით 4-1. ===ბოსტონ სელტიქსი (2017-2019)=== ====2017–18 სეზონი==== [[2017]] წლის ივლისში ირვინგმა კავალიერსს გაცვლა მოსთხოვა, რადგან მას ერჩია ბევრად უფრო მნიშვნელოვანი ფიგურა ყოფილიყო გუნდში ვიდრე [[ლებრონ ჯეიმსი|ლებრონ ჯეიმსთან]] თამაშის დროს იყო..<ref>{{cite news|last1=Windhorst|first1=Brian|title=Kyrie Irving requesting trade out of Cleveland to find bigger role|url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/20124505/kyrie-irving-seeking-trade-cleveland-cavaliers|accessdate=August 28, 2017|publisher=ABC News|date=July 21, 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/20127818/nba-weeks-dysfunction-surrounding-kyrie-irving-trade-demand|title=Irving's trade demand conveys latest disconnect in Cleveland|work=ESPN.com|date=July 22, 2017|accessdate=July 26, 2017}}</ref> შემდეგ თვეს, 22 აგვისტოს ირვინგი გაიცვალა ბოსტონში [[აიზია ტომსი]]ს, [[ჯო ქროუდერი]]ს, [[ანტე ზიზიჩი]]სა და 2018 წლის დრაფტის პირველი რაუნდის ბრუკლინ ნეტსის პიკის სანაცვლოდ.<ref>{{cite web|title=Celtics Acquire Four-Time All-Star Kyrie Irving|url=http://www.nba.com/celtics/news/pressrelease/celtics-acquire-four-time-all-star-kyrie-irving|work=NBA.com|date=August 22, 2017|accessdate=August 22, 2017}}</ref> [[File:Kyrie Irving (37769619256).jpg|thumb|left|ირვინგის დებიუტი სელტიქსში ყოფილი გუნდის, კავალიერსის წინააღმდეგ]] მისი დებიუტი სელტიქსში მოხდა [[2017]] წლის 17 ოქტომბერს; გუნდი დაუპირისპირდა კლივლენდ კავალიერსს; ირვინგმა ამ თამაშში 22 ქულა და 10 შედეგიანი გადაცემა დააგროვა თუმცა გუნდი მაინც დამარცხდა ანგარიშით 102-99. მას ჰქონდა შანსი, რომ 3-ქულიანის მეშვეობით დაწეოდა კავალიერსს ქულებში, თუმცა მას ეს სროლა ააცილა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400974437|title=Hayward breaks ankle, Cavs hold off Celtics 102-99 in opener|work=ESPN.com|date=October 17, 2017|accessdate=October 17, 2017}}</ref> [[2017]] წლის 30 ოქტომბერს მან დააგროვა 24 ქულა და დაეხმარა გუნდს სან ანტონიო სპურსის დამარცხებაში ანგარიშით 108-94. ამ თამაშში მათ 2011 წლიდან მოყოლებული პირველად მოახერხეს სან ანტონიოს დამარცხება. 2017 წლის 6 ნოემბერს ირვინგმა ატლანტა ჰოუკსის წინააღმდეგ დააგროვა 35 ქულა და გუნდს გამარჯვებაში დაეხმარა (110-107); 35 ქულიანი პერფორმანსის შემდეგ იგი გახდა პირველი მოთამაშე სელტიქსის ისტორიაში, ვინც საწყის 11 თამაშში 245 ქულა მოიპოვა.<ref name=celtics-hawks>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400974897|title=Irving, Celtics hold off Hawks in closing minutes|work=ESPN.com|date=November 6, 2017|accessdate=November 6, 2017}}</ref> ატლანტასთან მოგებით სელტიქსის ბალანსი 7-2 გახდა და ეს იყო მათი ზედიზედ მეშვიდე მოგებული თამაში; ეს იყო ბოლო შვიდ წელიწადში ბოსტონის ყველაზე დიდი წაუგებელი სერია.<ref name="celtics-hawks" /> [[2017]] წლის 20 ნოემბერს [[დალას მავერიკსი]]ს წინააღმდეგ მოიპოვა 47 ქულა, საიდანაც 10 დამატებით დროში იყო აღებული; ამ თამაშში ბოსტონმა ზედიზედ მეთექვსმეტე გამარჯვება მოიპოვა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400975000|title=Irving's 47 lead Celtics past Mavericks to maintain streak|work=ESPN.com|date=November 20, 2017|accessdate=November 20, 2017}}</ref> 16 მატჩიანი მოგებათა სერია დასრულდა 22 ნოემბერს, [[მაიამი ჰიტი|მაიამი ჰიტთან]] დამარცხებისას.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400975008|title=Heat top Celtics 104-98, snap Boston's 16-game win streak|work=ESPN.com|date=November 22, 2017|accessdate=November 22, 2017}}</ref> 2018 წლის 11 იანვარს მან დააგროვა 40 ქულა თუმცა გუნდი ორლანდო მეჯიქთან 103-95 დამარცხდა. 2018 წლის 27 იანვარს ირვინგმა გოლდენ სტეიტ უორიორსის წინააღმდეგ წაგებულ მატჩში 37 ქულის მოპოვება შეძლო (იგი თამაშიდან უტევდა 72.2% სიზუსტით).<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=400975474|title=Curry scores 13 points over final 1:42, Warriors beat Boston|work=ESPN.com|date=January 27, 2018|accessdate=January 28, 2018}}</ref> 2018 წლის 24 მარტს ირვინგს დაუდგინეს ტრავმა, რომლის გამოც 3-6 კვირის განმავლობაში კალათბურთის თამაშს ვერ შეძლებდა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/celtics/news/pressrelease/kyrie-irving-injury-update-0|title=Kyrie Irving Injury Update|work=NBA.com|date=March 24, 2018|accessdate=March 24, 2018}}</ref> ორი კვირის შემდეგ გაირკვა, რომ ირვინგს 2015 წელს NBA-ის ფინალებში მიღებული ტრავმის გამო ოპერაცია ესაჭიროებოდა და ამიტომ იგი ხუთი თვე კალათბურთის თამაშს ვეღარ მოახერხებდა; მისი დაბრუნება მომდევნო სეზონში მოხდებოდა.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/celtics/news/pressrelease/kyrie-irving-injury-update-1|title=Kyrie Irving Injury Update|work=NBA.com|date=April 5, 2018|accessdate=April 5, 2018}}</ref><ref>{{cite web|last=Wojnarowski|first=Adrian|url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/23040436/kyrie-irving-boston-celtics-season-playoffs|title=Kyrie Irving won't return this season, including playoffs|work=ESPN.com|date=April 5, 2018|accessdate=April 5, 2018}}</ref> ====2018-19 სეზონი==== 17 ივნისს, სეზონით გახსნით თამაშში ირვინგმა მარტის შემდგომ პირველი თამაში ითამაშა და ფილადელფია სიქსერსის წინააღმდეგ შვიდი ქულისა და შვიდი შედეგიანი გადაცემის მოგროვება შეძლო. მან ააცილა პირველი რვა სროლა, თუმცა მესამე მეოთხედში საჯარიმო სროლების საშუალებით მოახერხა ქულების მოპოვება.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401070213|title=Celtics beat 76ers 105-87 as Hayward, Irving make returns|work=ESPN.com|date=October 16, 2018|accessdate=October 16, 2018}}</ref> 30 ოქტომბერს მან დააგროვა 31 ქულა და მოიპოვა გამარჯვება [[დეტროიტ პისტონსი]]ს წინააღმდეგ ანგარიშით 108-105.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401070780|title=Irving scores 31, Celtics beat Pistons again 108-105|work=ESPN.com|date=October 30, 2018|accessdate=October 30, 2018}}</ref> 8 ნოემბერს, [[ფინიქს სანსი]]ს წინააღმდეგ კაირიმ სეზონის უმაღლესი მაჩვენებელი, 39 ქულა დააფიქსირა რომელიდანაც 18 ქულა დამათებით დროში იყო მოპოვებული; ნახსენებ მატჩში ბოსტონმა გაიმარჯვა ანგარიშით 116-109.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401070845|title=Irving, Celtics rally from 22 down to top Suns 116-109 in OT|work=ESPN.com|date=November 8, 2018|accessdate=November 8, 2018}}</ref> 16 ნოემბერს მან კვლავ გააუმჯობესა სეზონის უმაღლესი მაჩვენებლი ქულებში — მოიპოვა 43 ქულა და 11 შედეგიანი გადაცემა ტორონტო რაპტორსის წინააღმდეგ მოგებულ მათჩში.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401070897|title=Kyrie scores 43, Celtics beat Raptors 123-116 in OT|work=ESPN.com|date=November 16, 2018|accessdate=November 16, 2018}}</ref> 12 დეკემბერს [[ვაშინგტონ უიზარდსი]]ს წინააღმდეგ ჩატარებულ მატჩში დააგოროვა 38 ქულა და მოიპოვა გამარჯვება.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401071090|title=Irving scores Boston's last 12 in 130-125 OT win at Wizards|work=ESPN.com|date=December 12, 2018|accessdate=December 12, 2018}}</ref> 16 იანვარს დააფიქსირა კარიერის საუკეთესო შედეგი შედეგიან გადაცემებში — რაპტორსთან 117-108 მოგებულ მატჩშ დააგროვა 18 შედეგიანი გადაცემა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401071334|title=Irving's 27 points, 18 assists leads Celtics past Raptors|work=ESPN.com|date=January 16, 2019|accessdate=January 17, 2019}}</ref> 21 იანვარს მაიამი ჰიტის ჭინააღმდეგ დააგროვა კარიერული მაჩვენებელი — 8 ჩაჭრა.<ref>{{cite web|last=Hass|first=Trevor|url=https://www.boston.com/sports/boston-celtics/2019/01/21/kyrie-irving-career-high-steals|title=Kyrie Irving registered a career-high 8 steals against the Miami Heat|work=Boston.com|date=January 21, 2019|accessdate=January 22, 2019}}</ref> 26 იანვარს მოიპოვა 32 ქულა და 10 შედეგიანი გადაცემა, თუმცა გოლდენ სტეიტ უორირსის წინააღმდეგ გამარჯვება ვერ მოახერხა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401071405|title=Warriors win 10th straight, beat Celtics 115-111|work=ESPN.com|date=January 26, 2019|accessdate=January 27, 2019}}</ref> კაირიმ 14 მარტს დააფიქსირა კარიერაში მეორე სამმაგი დუბლი 31 ქულით, 12 შედეგიანი გადაცემითა და 10 მოხსნით; შედეგი დააფიქსირა საკრამენტო კინგსის წინააღმდეგ ჩატარებულ შეხვედრაში.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401071695|title=Irving's triple-double leads Celtics past Kings 126-120|work=ESPN.com|date=March 14, 2019|accessdate=March 14, 2019}}</ref> კაირიმ ბოსტონის მაისურით ჩატარებულ პირველ მატჩში დაფიქსირებული შედეგით იგი გახდა მესამემო მოთამაშე ფრენჩაიზის ისტორიაში, რომელმაც playoff-ის სადებიუტი შეხვედრაში 20+ ქულის, 5+ შედეგიანი გადაცემისა და 5+ მოსნის მოპოვება შეძლო; ამ მაჩვენებლით იგი გუნდს დაეხმარა რათა დაემარცხებინათ ინდიანა პეისერსი სერიის პირველ მატჩში (84-74).<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401126858|title=Irving, Morris lead Celtics' rally past Pacers in Game 1|work=ESPN.com|date=April 14, 2019|accessdate=April 15, 2019}}</ref> ამავე სერიის მეორე თამაშში მან 37 ქულის მოპოვება მოახერხა.<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/nba/recap?gameId=401126860|title=Irving scores 37, Celtics beat Pacers 99-91 for 2-game lead|work=ESPN.com|date=April 17, 2019|accessdate=April 18, 2019}}</ref> ===ბრუკლინ ნეტსი (2019-დღემდე)=== 2019 წლის 7 ივლისს ირვინგმა თავისუფალი აგენტის სტატუსით [[ბრუკლინ ნეტსი|ბრუკლინ ნეტსთან]] კონტრაქტი გააფორმა.<ref>{{cite web|title=BROOKLYN NETS SIGN SIX-TIME ALL-STAR AND NBA CHAMPION KYRIE IRVING|url=https://www.nba.com/nets/news/2019/07/07/brooklyn-nets-sign-six-time-all-star-and-nba-champion-kyrie-irving|website=NBA.com|accessdate=July 7, 2019|date=July 7, 2019}}</ref> ==კარიერა ეროვნულ ნაკრებში== ირვინგი იყო აშშ-ის ეროვნული საკალათბურთო ნაკრების წევრი, რომელმაც მონაწილეობა მიიღო 2014 წლის FIBA-ის კალათბურთის მსოფლიო თასზე. იგი გუნდს დაეხმარა, რათა ტურნირში გუნდს მოეპოვებინა ოქროს მედალი. შემდგომში კაირი დასახელდა ამ ტურნირის MVP-იდ. მან ითამაშა ცხრიდან ცხრა თამაში ჩემპიონატში, სადაც საშუალოდ 12.1 ქულასა და 3.6 გადაცემას აგროვებდა. კაირი ირვინგი 2014 წელს დასახელდა ამავე წლის აშშ-ის წლის კაც ათლეტ კალათბურთელად.<ref>{{cite news|url=http://www.foxsports.com.au/basketball/nba-rookie-of-the-year-candidate-kyrie-irving-opts-not-to-represent-australia-at-london-olympics/story-e6frf3f3-1226291106121|title=NBA rookie-of-the-year candidate Kyrie Irving opts not to represent Australia at London Olympics|publisher=[[Fox Sports (Australia)]]|date=March 6, 2012|accessdate=June 14, 2016}}</ref> [[2016]] წელს ირვინგი აშშ-ის გუნდს დაეხმარა 2016 წლის ზაფხულის ილომპიადაზე ოქროს მედლის მოპოვებაში. ამ გამარჯვებით იგი გახდა მეოთხე კალათბურთელი ისტორიაში, რომელმაც ოლიმპიური ოქრო და NBA-ის ჩემპიონის ტიტული ერთ წელს მოიგო (წინა სამი კალათბურთელი იყო: ლებრონ ჯეიმსი, მაილკ ჯორდანი და სკოტი პიპენი.<ref>{{cite news|title=Kyrie Irving lauded by Team USA |date=December 21, 2014 |publisher=ESPN |url=http://espn.go.com/olympics/basketball/story/_/id/12063708/kyrie-irving-garners-usa-basketball-men-award |archiveurl=https://www.webcitation.org/6V0I1U43P?url=http://espn.go.com/olympics/basketball/story/_/id/12063708/kyrie-irving-garners-usa-basketball-men-award |archivedate=December 22, 2014 |url-status=live |df= }}</ref> ==კარიერული სტატისტიკა== {| class="toccolours" style="font-size: 90%; white-space: nowrap;" |- ! colspan="6" style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid #AAAAAA;" | Legend |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;&nbsp;GP | ნათამაშები თამაშები | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;&nbsp;GS&nbsp; | სასტარტოში იყო | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;MPG&nbsp; | დრო თითოეულ თამაშში (წუთებში) |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;FG%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | სროლის პროცენტი | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;3P%&nbsp; | style="padding-right: 8px" | 3-ქულიანების სროლის პროცენტი | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;FT%&nbsp; | საჯარიმო სროლის პროცენტი |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;RPG&nbsp; | მოხსნა თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;APG&nbsp; | შედეგიანი გადაცემა თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;SPG&nbsp; | ჩაჭრა თთოეულ თამაშშ |- | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black;" | &nbsp;BPG&nbsp; | ბლოკი თითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;PPG&nbsp; | ქულა შითოეულ თამაშში | style="background-color: #F2F2F2; border: 1px solid black" | &nbsp;'''Bold'''&nbsp; | კარიერის უმაღლესი მაჩვენებელი |- |} <noinclude> ===NBA=== ====რეგულარული სეზონი==== {| class="wikitable" |- ! სეზონი !! გუნდი !! GP !! GS !! MPG !! FG% !! 3P% !! FT% !! RPG !! APG !! SPG !! BPG !! PPG |- | 2011-12|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 51|| 51|| 30.5|| .469|| .399|| .872|| 3.7|| 5.4|| 1.1|| .4|| 18.5 |- | 2012-13|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 59|| 53|| 34.7|| .452|| .391|| .855|| 3.7|| 5.9|| '''1.5'''|| .4|| 22.5 |- | 2013-14|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 71|| 71|| 35.2|| .430|| .358|| .861|| 3.6|| 6.1|| '''1.5'''|| .3|| 20.8 |- | 2014-15|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| '''75'''|| '''75'''|| '''36.4'''|| .468|| '''.415'''|| .863|| 3.2|| 5.2|| '''1.5'''|| .3|| 21.7 |- | 2015-16|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 53|| 53|| 31.5|| .448|| .421|| .885|| 3.0|| 4.7|| 1.1|| .3|| 19.6 |- | 2016-17|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 72|| 72|| 35.1|| .473|| .401|| '''.905'''|| 3.2|| 5.8|| 1.2|| .3|| '''25.2''' |- | 2017-18|| [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონი]]|| 60|| 60|| 32.2|| '''.491'''|| .408|| .889|| 3.8|| 5.1|| 1.1|| .3|| 24.4 |- | 2018-19|| [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონი]]|| 67|| 67|| 33.0|| .487|| .401|| .873|| '''5.0'''|| '''6.9'''|| '''1.5'''|| '''.5'''|| 23.8 |- | კარიერა || || 508|| 508|| 33.8|| .465|| .390|| .875|| 3.6|| 5.7|| 1.3|| .3|| 22.2 |} ====Playoffs==== {| class="wikitable" |- ! სეზონი !! გუნდი !! GP !! GS !! MPG !! FG% !! 3P% !! FT% !! RPG !! APG !! SPG !! BPG !! PPG |- | 2014-15|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 13|| 13|| 35.7|| .438|| '''.450'''|| .841|| 3.6|| 3.8|| 1.3|| '''.8'''|| 19.0 |- | 2015-16|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| '''21'''|| '''21'''|| '''36.9'''|| '''.475'''|| .440|| .875|| 3.0|| 4.7|| '''1.7'''|| .6|| 25.2 |- | 2016-17|| [[კლივლენდ კავალიერსი|კლივლენდი]]|| 18|| 18|| 36.3|| .385|| .373|| '''.905'''|| 2.8|| 5.3|| 1.3|| .4|| '''25.9''' |- | 2018-19|| [[ბოსტონ სელტიქსი|ბოსტონი]]|| 9|| 9|| 36.7|| .487|| .310|| .900|| '''4.4'''|| '''7.0'''|| 1.3|| .4|| 21.3 |- | კარიერა|| || 61|| 61|| 36.4|| .453|| .398|| .879|| 3.3|| 5.0|| 1.4|| .6|| 23.5 |} ===კოლეჯი=== {| class="wikitable" |- ! სეზონი !! გუნდი !! GP !! GS !! MPG !! FG% !! 3P% !! FT% !! RPG !! APG !! SPG !! BPG !! PPG |- |2010-11 || [[დიუკის წითელი ეშმაკები|დიუკი]]|| 11|| 8|| 27.5|| .529|| .562|| .901|| 3.4|| 4.3|| 1.5|| .5|| 17.5 |} ==ჯილდოები და პატივი== ===NBA=== * 2012 NBA-ის ამომავალი ვარსკვლავების გამოწვევის MVP * 2012 [[NBA-ს წლის ახალბედის ჯილდო]] * 2012 NBA_ის ყველა ახალბედის პირველი გუნდი * 6× [[NBA-ის ყველა ვარსკვლავის მატჩი]]: 2013, 2014, 2015, 2017, 2018, 2019 * 2013 [[3-ქულიანების სროლის კონკურსი]]ს გამარჯვებული * 2014 [[NBA All-Star მატჩის MVP-ს ჯილდო]] * 2015 [[NBA-ის ყველა-მოთამაშის გუნდი|NBA-ის ყველა-მოთამაშის მესამე გუნდი]] * 2016 [[NBA-ის ჩემპიონების სია|NBA-ის ჩემპიონი]] * სამსართულიანი სამახსოვრო ბანერი კლივლენდში<ref>{{cite web|url=https://twitter.com/STACKMedia/status/790605433606144000|title=STACK on Twitter|publisher=}}</ref><ref>{{cite web|url=http://uproxx.com/dimemag/nike-banner-cleveland-kyrie-irving-game-seven-shot|title=Kyrie Irving's Iconic Game 7 Shot Has Been Immortalized In Cleveland|date=October 24, 2016|publisher=}}</ref> ===უმაღლესი სკოლა=== * 2010 2010 McDonald's ყველა-ამერიკელი ბიჭის თამაში * 2010 Nike Hoop-ის სამიტის ყველა ამერიკელის თამაში * 2010 ჯორდან ბრანდის უმაღლესი სკოლის ყველა ამერიკელის თამაში ===ეროვნული ნაკრები=== * 2014 წლის FIBA-ის კალათბურთის მსოფლიო თასის ოქროს მედალოსანი გამარჯვებული * 2014 FIBA-ის კალათბურთის მსოფლიო თასის MVP * 2014 აშშ-ის წლის ათლეტი კაცი კალათბურთელი * ზაფხულის ოლიმპიადის ოქროს მედალი კალათბურთში ==მოქმედი კარიერა== 2012 წელს ირვინგმა „პეპსი მაქსის“ რეკლამების სერიაზე ბიძია დრიუს როლი შეასრულა.<ref>{{cite web|title=Kyrie Irving Reveals 'Uncle Drew' Inspiration|url=http://bleacherreport.com/articles/1410627-kyrie-irving-reveals-uncle-drew-inspiration|publisher=Bleacher Report|accessdate=January 15, 2013}}</ref><ref>{{cite web|title=Love Appears In Successful "Uncle Drew" Series|url=http://www.nba.com/timberwolves/news/love-appears-successful-uncle-drew-series|publisher=NBA|accessdate=January 15, 2013}}</ref> მანვე დაწერა და დაარედაქტირა რეკლამის მეორე და მესამე ეპიზოდები; მეორე ეპიზოდი მან გადაიღო [[ბილ რასელი|ბილ რასლთან]] და [[კევინ ლავი|კევინ ლავთან]] ერთად, ხოლო მესამე ეპიზოდი — [[ნეიტ რობინსონი|ნეიტ რობინსონთან]] და [[მაია მური|მაია მურთან]].<ref>{{cite web|url=http://bleacherreport.com/articles/1828337-pepsi-max-kyrie-irving-present-uncle-drew-chapter-3|title=Pepsi Max and Kyrie Irving Present Uncle Drew Chapter 3|first=Tristan|last=Thornburgh|publisher=}}</ref> მან აგრეთვე დაწერა და დაარედაქტირა მეოთხე ეპიზოდი (Uncle Drew) რომელიც [[2015]] წლის ნოემბერში გამოჩნდა და ამ ეპიზოდს იგი იწყებდა [[ბარონ დევისი|ბარონ დევისთან]], [[ჯ. ბ. სმუვი|ჯ. ბ. სმუვთან]] და [[რეი ალენი|რეი ალენთან]] ერთად.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=ZY6GAOPGuPs|title=Uncle Drew - Chapter 4 - Pepsi|first=|last=Pepsi|date=November 12, 2015|publisher=|via=YouTube}}</ref> კაირიმ აგრეთვე ბიძია დრიუს როლი ითამაშა 2018 წლის ივნისში გამოსულ ფილმში სახელად „ბიძია დრიუ“; ამ ფილმში იგი სხვა NBA-ის ვარკსვლავებთან ერთად მონაწილეობდა.<ref>{{cite web|last1=Gould|first1=Andrew|title=Kyrie Irving Reveals June 29 Release Date for 'Uncle Drew' Movie|url=http://bleacherreport.com/articles/2759096-kyrie-irving-reveals-june-29-release-date-for-uncle-drew-movie|website=Bleacher Report|accessdate=February 14, 2018}}</ref> 2012 წელს იგი გამოჩნდა დისნეი XD-ის სერიალში სახელად ''Kickin' It''.<ref>{{cite web|url=http://espn.go.com/blog/playbook/trending/post/_/id/8969/kyrie-krving-talks-soul-brothers-acting-uncle-drew|title=Irving on Disney show, return of his 'uncle'|publisher=}}</ref> 2018 წელს კაირი გამოჩნდა სერიალ გრიფინების მეჩვიდმეტე სეზონის ეპიზოდში „Big Trouble in Little Quahog“.<ref>{{cite web|last=Yang|first=Nicole|url=https://www.boston.com/sports/boston-celtics/2018/10/22/kyrie-irving-family-guy|title=Kyrie Irving got a credit in the most recent episode of 'Family Guy'|work=Boston.com|date=October 22, 2018|accessdate=December 19, 2018}}</ref> ==პირადი ცხოვრება== კაირი ირვინგი სიამოვნებას იღებს კითხვისაგან და დააჩნია საკუთარი ჟურნალი.<ref name="Bio Duke" /> მას აგრეთვე მოსწონს ცეკვა, სიმღერა და ბარიტონ საქსაფონზე დაკვრა. მისი ნათლია როდ სტიკლენდი არის NBA-ის ყოფილი მოთამაშე.<ref name="Kyrie Irving wants to remain normal, but Cleveland Cavaliers' potential No. 1 pick is anything but, say coaches, teammates"/> მისი ბიძაშვილი [[აიზია]] ბრისკო იყო მაღალრეიტინგული კალათბურთელი რომელიც თამაშობდა [[კენტუკის უნივერსიტეტი|კენტუკის უნივერსიტეტში]] 2017 წლის NBA-ის დრაფტის გამოცხარებამდე.<ref name=briscoe>{{cite news|last1=Jordan|first1=Jason|title=Isaiah Briscoe's on-court cockiness helps him consistently dominate|url=http://usatodayhss.com/2015/isaiah-briscoe-owns-his-on-court-cockiness-chalks-it-up-as-a-necessary-evil-isaiah-briscoe-kentucky-bbn-briscoe-must-see-tv-isaiah-briscoe-mcdonalds-all-american|accessdate=June 23, 2015|work=[[USA Today]] | date=April 1, 2015}}</ref> კაირის და მის ყოფილ მეგობარ გოგონას ყავთ გოგონა სახელად აზური ელიზაბედ ირვინგი რომელიც 2015 წლის 23 ნოემბერს დაიბადა. აზურის სახელი ელიზაბედი კაირის დედის პატივსაცემად დააქრვეს.<ref>{{cite news |last=Fedor |first=Chris |url=https://www.cleveland.com/cavs/index.ssf/2015/11/kyrie_irving_announces_birth_o.html |title=Kyrie Irving announces birth of his daughter, says 'she came into the world to bring a shine to my world' |work=Cleveland.com |date=November 24, 2015 |accessdate=September 29, 2016}}</ref> [[2011]] წელს ირვინგმა მამამისს პირობა მისცა, რომ მომავალი 5 წლის განმავლობაში დიუკის უნივერსიტეტში მიიღებდა ბაკალავრის ხარისხს.<ref>{{cite news |url=http://espn.go.com/blog/collegebasketballnation/post/_/id/31160/kyrie-irving-plans-on-degree-in-five-years |title=Kyrie Irving plans on degree in five years |first=Diamond |last=Leung |date=May 19, 2011 |publisher=ESPN |accessdate=August 21, 2014}}</ref> თუმცა, 2016 წელს მან ვერ მიიღო ბაკალავრის ხარისხი; სტატიაში მან განაცხადა:„როდესაც მე კალათბურთის თამაშს თავს დავანებებ, მაშIნ მე ყურადღებას გავამახვილებ ჩემი ცხოვრების შემდეგ ეტპზე“.<ref>{{Cite web |url=https://www.dukechronicle.com/article/2016/07/nba-star-kyrie-irving-changes-course-puts-duke-degree-on-hold-despite-previous-commitment |title=NBA star Kyrie Irving changes course, puts Duke degree on hold despite previous commitment |website=The Chronicle |access-date=2019-05-07}}</ref> ==შეთქმულების თეორია== [[2017]] წლის თებერვალში ირვინგმა ინტერვიუში გამოაცხადა, რომ მას მიაჩნდა, რომ დედამიწა ბრტყელი იყო.<ref>{{citation|title=Episode 7: Road Trippin' with RJ & Channing|url=http://www.nba.com/cavaliers/features/road-trip-170217|work=[[National Basketball Association|NBA.com]]|publisher=[[National Basketball Association]]|date=February 17, 2017|accessdate=February 18, 2017}}</ref> [[2017]] წლის სექტემბერში მან უარყო ეს იდა და თვა,რომ მან ეს ხუმრობით ნათქვამი იყო.<ref>{{cite web|last1=Bean|first1=DJ|title=Kyrie Irving tells T&R he was trolling with flat earth stuff|url=http://www.csnne.com/boston-celtics/kyrie-irving-boston-celtics-says-he-does-not-believe-earth-is-flat-was-just-trolling|website=CSNNE.com|accessdate=September 26, 2017|date=September 25, 2017}}</ref> თუმცა, [[2018]] წლის ივნისში ერთ-ერთ ინტერვიუში როდესაც მას ჰკითხეს აღიარებდა თუ არა დედამიწის მრგვალ ფორმას, მან უპასუხა „არ ვიცი, მე მართლა არ ვიცი“ და დასძინა, რომ „ადამიანებმა უნდა ჩაატარონ საკუთარი კვლევა რათა სჯეროდეთ“, რადგან „ახლანდელი განათლების სისტემა გაყალბებულია“.<ref>{{Cite web |url=https://www.newsweek.com/kyrie-irving-flat-earth-theory-967934 |title=Is Kyrie Irving trolling, or does he really think the earth is flat? We may never know |last=Edevane |first=Gillian |date=2018-06-09 |website=Newsweek |language=en-US |access-date=2019-05-07}}</ref> 2018 წლის ოქტომბერში კაირიმ დედამიწაზე გაკეთებული განცხადების გამო მოიბოდიშა.<ref>{{cite web |title=Kyrie Irving apologizes for saying Earth is flat: 'Didn't realize the effect' |url=http://www.espn.com/nba/story/_/id/24863899/kyrie-irving-boston-celtics-apologizes-saying-earth-flat |website=ESPN |accessdate=October 2, 2018}}</ref> ირვინგმა აგრეთვე გამოაცხადა, რომ მას სხვა „შეთქმულების თეორიებისაც“ სჯეროდა; მათ შორისაა [[ჯონ ფიცჯერალდ კენედი]]ს მკვლელობა ფედერალური რეზერვის მიერ და [[ბობ მარლი]]ს მკვლელობის მცდელობა [[ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტო]]ს მიერ.<ref>{{cite web|last=Shamus|first=Gregory|title=This is what Kyrie Irving said about the earth being flat|work=[[The Boston Globe]]|url=https://www.bostonglobe.com/lifestyle/names/2017/08/23/this-what-kyrie-irving-said-about-earth-being-flat/v7sNKtYS3SS1QX7s4S4ZaM/story.html|date=August 23, 2017|accessdate=September 7, 2017}}</ref> ==ფილმოგრაფია== ===ფილმები=== {| class="wikitable sortable" |- ! Year ! Title ! Role |- | 2018 | ''[[ბიძია დრიუ]]'' | ბიძია დრიუ |} ===ტელევიზია=== {| class="wikitable sortable" |- ! Year ! Title ! Role ! Notes |- | 2012 | ''[[Kickin' It]]'' | rowspan="2"| თავად | ეპიზოდი: "[[List of Kickin' It episodes#ep39|ერთადერთი ძმა]]"<ref>{{cite web|url=http://www.espn.com/blog/playbook/trending/post/_/id/8969/kyrie-krving-talks-soul-brothers-acting-uncle-drew|title=Irving on Disney show, return of his 'uncle'|website=espn.com|date=October 22, 2012|accessdate=June 28, 2018}}</ref> |- | 2016 | ''[[ჩვენ ჩვეულებრივი დათვები ვართ]]'' | ეპიზოდი: "[[List of We Bare Bears episodes#ep26|ჩარლი ბელი]]"<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/blazers/forwardcenter/video-damian-lillard-kyrie-irving-and-paul-george-appear-we-bare-bears-cartoon|title=VIDEO: Damian Lillard, Kyrie Irving And Paul George To Appear On 'We Bare Bears' Cartoon|website=nba.com|date=February 6, 2016|access-date=June 30, 2018}}</ref> |- | 2018 | ''[[გრიფინები]]'' | rowspan="2"| ვერნონ ვათერბერი | ეპიზოდი: "[[List of Family Guy episodes#ep313|Big Trouble in Little Quahog]] |} ==რესურსები ინტერნეტში== *Career statistics and player information from [http://www.nba.com/playerfile/kyrie_irving NBA.com], or [https://www.basketball-reference.com/players/i/irvinky01.html Basketball-Reference.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120127110503/http://www.basketball-reference.com/players/i/irvinky01.html |date=2012-01-27 }} *[http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?ATCLID=205007411 Duke Blue Devils bio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714151152/http://www.goduke.com/ViewArticle.dbml?ATCLID=205007411 |date=2014-07-14 }} *[https://www.facebook.com/KyrieIrving Kyrie Irving] on [https://en.wikipedia.org/wiki/Facebook Facebook] *[https://twitter.com/KyrieIrving Kyrie Irving] on [https://en.wikipedia.org/wiki/Twitter Twitter] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ირვინგი, კაირი}} [[კატეგორია:დაბადებული 23 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:ამერიკელი კალათბურთელები]] [[კატეგორია:ნაციონალური საკალათბურთო ასოციაციის კალათბურთელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] su7wdp3aa48yxmrntyz70gxpfea8jm7 კაგაიან-დე-ორო 0 449967 5420444 4888878 2026-06-24T13:07:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420444 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი =ქალაქი |ქართული სახელი = კაგაიან-დე-ორო |მშობლიური სახელი = |ქვეყანა = ფილიპინები |პანორამა = Cagayan_de_Oro_City_Montage.jpg |პანორამის სიგანე = 250px |წარწერა = |დროშა = |გერბი = |გერბის სიგანე = |დროშის სიგანე = |lat_dir = N|lat_deg= 08|lat_min= 29|lat_sec= |lon_dir = E|lon_deg= 124|lon_min= 39|lon_sec= |ქვეყნის რუკის ზომა = 250 |რეგიონის რუკის ზომა = 200 |რაიონის რუკის ზომა = |რეგიონის ტიპი = |რეგიონი = |რეგიონი ცხრილში = |შიდა დაყოფა = |რაიონის ტიპი= |რაიონი = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |დაარსების თარიღი =[[1662]] |დაქვემდებარება = |პირველი ხსენება = |წინა სახელები = |სტატუსი-დან = 1950 |ფართობი = 488,8 |სიმაღლის ტიპი=ზღვის დონე{{!}}სიმაღლე |დასახლების ცენტრის სიმაღლე= 10 |მოსახლეობა = 568 283 |აღწერის წელი = 2010 |სიმჭიდროვე =568,43 |აგლომერაცია = |ეროვნული შემადგენლობა = |დროის სარტყელი = +8 |DST = |სატელეფონო კოდი = +80, 8822 |საფოსტო ინდექსი = 9000 |საავტომობილო კოდი = |საიტი = |კატეგორია ვიკისაწყობში = }} '''კაგაიან-დე-ორო''' ({{lang-ceb|Dakbayan sa Cagayan de Oro}}; {{lang-tl|Lungsod ng Cagayan de Oro}}) — ქალაქი [[ფილიპინები]]ს კუნძულ [[მინდანაო|მინდანაოზე]], მის ჩრდილოეთ ნაწილში. [[აღმოსავლეთი მისამისი|აღმოსავლეთ მისამისის]] პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი. მოსახლეობა — 568 283 ადამიანი (2010 წლის შეფასება)<ref name="gazetteer">[https://archive.today/20130209142527/http://www.world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=gamelan&srt=npan&col=adfhimoq&msz=1500&geo=-171 Philippines: largest cities and towns and statistics of their population] World Gazetteer {{ref-en}}{{ref-de}}{{ref-fr}}{{ref-es}}</ref>. ==გეოგრაფია == ქალაქი კაგაიან-დე-ორო მდებარეობს ფილიპინების სამხრეთით, კუნძულ [[მინდანაო]]ს ჩრდილოეთ ნაწილში, [[მაკაჯალარის ყურე|მაკაჯალარის ყურის]] ნაპირზე<ref name="britannica">[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/88336/Cagayan-de-Oro Cagayan de Oro (Philippines)] Britannica Online Encyclopedia {{ref-en}}</ref>. სამხრეთიდან ესაზღვრება [[ბუკიდნონის პროვინცია]] და [[ჩრდილოეთი ლანაო]], აღმოსავლეთიდან — ქალაქი [[ტაგოლოანი]], დასავლეთიდან — ქალაქი [[ოპოლი]]. == ისტორია == ქალაქის ტერიტორიაზე პირველი დასახლების კვალი ჩნდება [[ძვ. წ. 337]] წელს<ref name="xavier" />. [[1622]] წელს თანამედროვე ქალაქის ტერიტორიაზე გადავიდა ორი ესპანელი ავგუსტინელი ბერი. [[1626]] წელს მმარტველმა სალანგსანგმა ერთ-ერთი ბერის რჩევით თავისი დედაქალაქი გადაიტანა მდინარეს ქვემო დინებაში. მოგვიანებით ესპანელებმა გაამაგრეს ქალაქი, რათა დაეცვათ სულუს სასულთნოს თავდასხმებისაგან. სასულთნოსთან მუდმივი კონფლიქტის ერთ-ერთი მიზეზი იყო ის, რომ ადგილობრივმა მოსახლეობამ მიიღო [[კათოლიციზმი|კათოლიკური]] [[ქრისტიანობა]], მაშინ როდესაც სასულთნოს მოსახლეობა აღიარებდა [[ისლამი|ისლამს]]<ref name="официальный сайт">[http://www.cagayandeoro.gov.ph/?page=about&cat=1 History] Cagayan de Oro City Official Website {{ref-en}}</ref>. ქრისტიანებსა და მუსულმანებს შორის დაპირისპირება რეგიონში გაგრძელდა კიდევ 250 წელი. [[1738]] წელს ესპანელებმა საბოლოოდ დაამყარეს თავიანთი ხელისუფლება ქალაქის ტერიტორიაზე. [[1818]] წელს მისამისმა მიიღო პროვინციის სტატუსი და მისი ოთხიდან ერთ-ერთი ოლქი გახდა პარტიდოს-დე-კაგაიანი ({{lang-es|Partidos de Cagayan}})<ref name="официальный сайт" />, რომელმაც [[1871]] წელს მიიღო მცირე ქალაქის სტატუსი და გახდა რეგიონის მუდმივი დედაქალაქი. [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნის]] 80-იანი წლებიდან პატარა ქალაქმა დაიწყო სწრაფად განვითარება, იქცა კომერციულ და სავაჭრო ცენტრად. [[1898]] წელს [[ამერიკა-ესპანეთის ომი]]ს დროს ფილიპინებზე გადასხეს ამერიკული ძალები, თუმცა კაგაიანი მათ ხელში საბოლოოდ [[1900]] წელს გადავიდა<ref name="официальный сайт" />. ამერიკული დაპყრობების შემდეგ, ცხოვრებამ თანდათანობით დაიწყო გაუმჯობესება. [[1928]] წელს ქალაქში დაარსდა წმინდა ავგუსტინეს სკოლა, ხავიერის უნივერსიტეტის წინამორბედი<ref name="xavier">[http://www.xu.edu.ph/index.php/about-xu/xu-history History] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121105145626/http://www.xu.edu.ph/index.php/about-xu/xu-history |date=2012-11-05 }} Xavier University - Ateneo de Cagayan {{ref-en}}</ref> და ლურდესის სკოლა. [[1950]] წელს ფილიპინების დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ პრეზიდენტმა [[ელპიდიო კირინო]]მ კაგაიანს მიანიჭა ქალაქის სტატუსი<ref name="официальный сайт" />. [[XX საუკუნე|XX საუკუნის]] მეორე ნახევარში ქალაქმა სწრაფი ზრდა დაიწყო და [[1983]] წელს ფილიპინების მთავრობამ მას ქვეყნის ყველაზე სწრაფად ურბანიზებადი ქალაქის სტატუსი მიანიჭა<ref name="официальный сайт" />. ქალაქი ძლიერ დაზარალდა [[2011]] წლის დეკემბრის შუა რიცხვებში ტაიფუნის მოქმედების შედეგად<ref>{{cite news|url=http://vz.ru/news/2011/12/20/548234.html|title=Число жертв тайфуна на Филиппинах достигло 957 человек|date=20 декабря 2011|publisher=Взгляд|accessdate=2011-12-20}}</ref>. მსხვერპლთა რიცხვა 580 ადამიანს მიაღწია<ref>{{cite news|url=http://vz.ru/news/2011/12/20/548213.html|title=Число жертв шторма на Филиппинах достигло 927|date=20 декабря 2011|publisher=Взгляд|accessdate=2011-12-20}}</ref>. == მოსახლეობა == ქალაქი [[XXI საუკუნე]]ში სწრაფად იზრდება. 2000 წელს მისი მოსახლეობა შეადგენდა 389 718 კაცს, ხოლო 2010 წლის შეფასებით — 568 283 ადამიანი იყო. == ეკონომიკა == თანამედროვე კაგაიან-დე-ორო ხასიათდება ისეთი მახასიათებლით, როგორიცაა მოსახლეობის სწრაფი ზრდა. ქალაქის ეკონომიკური საფუძველი მოიცავს: სოფლის მეურნეობის კულტურებსა და [[ტურიზმი|ტურიზმს]]. ქალაქში კარგადაა განვითარებული ინფრასტრუქტურა<ref>[http://www.cagayandeoro.gov.ph/?page=about&cat=8 Socio Economics] Cagayan de Oro City Official Website {{ref-en}}</ref>. ქალაქის შემოგარენში მოჰყავთ ბრინჯი და სიმინდი<ref name="britannica" />. == ტრანსპორტი== ქალაქის საგზაო სისტემის მთლიანი სიგრძე აღემატება 520 კილომეტრს<ref name="транспорт">[http://www.cagayandeoro.gov.ph/?page=about&cat=5 Transportation] Cagayan de Oro City Official Website {{ref-en}}</ref>. ქალაქში დარეგისტრირებულია 30 000 მანქანა. ქალაქში არის ნავსადგური<ref>{{Cite web |url=http://www.searates.com/ru/port/cagayan_de_oro_ph.htm |title=Порт Кагаян-де-Оро |accessdate=2019-11-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191107142001/https://www.searates.com/ru/port/cagayan_de_oro_ph.htm |archivedate=2019-11-07 }}</ref>, საიდანაც სრულდება საზღვაო რეისები ხუთი მიმართულებით. ქალაქშია ასევე აეროპორტი<ref name="транспорт" /><ref>[http://apinfo.ru/airports/city.html?1466 Аэропорты города Кагаян-де-Оро (Филиппины)] APINFO.RU - русскоязычная база данных гражданских аэропортов всего мира</ref>. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ჩრდილოეთი მინდანაო}} {{ფილიპინების ქალაქები}} [[კატეგორია:ფილიპინების ქალაქები]] [[კატეგორია:ფილიპინების პროვინციული დედაქალაქები]] 47gx3pgne4vlrsi7x4z9t5pu7xv1yry კარლ უვე კნაუსგორი 0 474191 5420649 5339779 2026-06-25T00:36:35Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420649 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = კარლ უვე კნაუსგორი | სურათი= | ტიტრი = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = | სრული სახელი = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | საქმიანობა = | ეროვნება = | პერიოდი = | ჟანრი = | ენა = | მოქალაქეობა = | alma_mater = | თემატიკა = | მიმდინარეობა = | დებიუტი = | magnum_opus = | მეუღლე = | პარტნიორი = | შვილები = | ნათესავები = | გავლენა მოახდინეს = | გავლენა მოახდინა = | საიტი = | ხელმოწერა = | სქოლიო = }} '''კარლ უვე კნაუსგორი''' ({{Lang-no|Karl Ove Knausgård|ˈkɑːɭ ˈùːvə ˈknæ̀ʉsˌɡoːr}}; დ. [[6 დეკემბერი]], [[1968]]) — ნორვეგიელი მწერალი. მთელ მსოფლიოში გახდა ცნობილი მისი 6 [[ავტობიოგრაფია|ავტობიოგრაფიული]] რომანით, სახელწოდებით „ჩემი ბრძოლა“ (Min kamp). მოიხსენიებენ როგორც XXI საუკუნის ერთ-ერთ ლიტერატურულ სენსაციას. მას შემდეგ, რაც მან დაასრულა მუშაობა „ჩემს ბრძოლაზე“ [[2011]] წელს, გამოსცა ავტობიოგრაფიული სერია სახელწოდებით „სეზონების კვარტეტი“ და კრიტიკული ნაშრომი [[ედვარდ მუნკი]]ს შემოქმედების შესახებ. ==ბიოგრაფია== კნაუსგორი დაიბადა [[ოსლო|ოსლოში]]. გაიზარდა [[არენალის რაიონი (პიურა)|არენდალსა]] და კრისტიანსენდში. სწავლობდა [[ხელოვნება]]სა და [[ლიტერატურა]]ს [[ბერგენი|ბერგენის უნივერსიტეტში]]. ამის შემდეგ მან შეითავსა ბევრი განსხვავებული სამუშაო. იყო მასწავლებელი სკოლაში, ჰყიდდა კასეტებს, მუშაობდა ფსიქიატრიულ საავადმყოფოში და ნავთობის პლატფორმაზე, ამავდროულად კი მწერლობას ცდილობდა. შემდგომში გადავიდა [[სტოკჰოლმი|სტოკჰოლმში]] და [[1998]] წელს გამოაქვეყნდა პირველი რომანი. ==სამწერლო კარიერა== კნაუსგორის სამწერლო დებიუტი 1988 წელს რომანით „სამყაროდან გამოსული“ შედგა, რომლისთვისაც მან ნორვეგიელ კრიტიკოსთა პრემა დაიმსახურა. ეს იყო პირველი სადებიუტო რომანი, რომელმაც აღნიშნული ჯილდო დაიმსახურა. მწერლის მეორე რომანი „დრო ყველაფრისთვის“ (2004) მოგვითხრობს [[ბიბლია|ბიბლიის]] გარკვეულ ნაწილებზე და ანგელოზების დედამიწაზე ყოფნის ისტორიას. წიგნმა არაერთი ჯილდო მოიპოვა და წარდგენილი იყო [[ჩრდილოეთის საბჭო]]ს ლიტერატურულ პრემიაზე. ის ასევე ნომინირებული იყო დუბლინის საერთაშორისო პრემიაზე ლიტერატურის დარგში. [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]], წიგნის მიმოხილვისას მას „უცნაური, უსწორმასწორო და საოცარი წიგნი“ უწოდეს. „ჩემი ბრძოლის“ 6 წიგნი ქვეყნდებოდა 2009 წლიდან 2011-მდე. მისი გვერდების რაოდენობა 3500 აჭარბებს. წიგნებმა მას უზარმაზარი წარმატება მოუტანეს და გამოიწვიეს კამათი. ეს კამათი ნაწილობრივ გამოწვეული იყო იმით, რომ წიგნი ატარებს იმავე სახელს, რასაც [[ჰიტლერი]]ს წიგნი ([[ჩემი ბრძოლა|Mein kampf]]). გარდა ამისა, წიგნი მოგვითხრობს მწერლის, მისი ოჯახის, მეგობრების პირად ცხოვრებაზე. მიიღო არაერთი დადებითი შეფასება და ლიტერატურული პრემია, რომელთა შორის აღსანიშნავია ბრაგეს (პირველი წიგნისთვის) და გილდენდალის პრემიები. იმ ქვეყანაში, სადაც მოსახლეობის რაოდენობა 5 მილიონია, „ჩემი ბრძოლის“ 450 000 ეგზემპლარია გაყიდული. „ჩემი ბრძოლის“ სერია ამჟამად იბეჭდება მრავალ ენაზე. მისი პირველი წიგნის თარგმანებს უკვე ხვდა წილად დიდი აღიარება [[დანია]]ში, [[შვედეთი|შვედეთსა]] და სხვა ქვეყნებში. სერიის ექვსივე წიგნი თარგმნილია [[ინგლისური ენა|ინგლისურად]] დონ ბარლეტის მიერ. ბრიტანეთში გამოქვეყნებული წიგნების სათაურში ვხვდებით „სიკვდილს ოჯახში“, „შეყვარებულ კაცს“, „ბიჭობის კუნძულს“, „სიბნელეში ცეკვას“, „უნდა იწვიმოსს“ და „დასასრულს“. კნაუსგორი ცხოვრობდა ოსტერლენში, [[შვედეთი|შვედეთში]], მის ცოლთან, მწერალ ლინდა კნაუსგორთან და მათ 4 შვილთან ერთად მანამ, სანამ ისინი ერთმანეთს არ დაშორდნენ 2016 წელს. ის ახლა ცხოვრობს ხან სამხრეთ ლონდონში, ხან შვედეთში. ==ჯილდოები და ნომინაციები== ===ნომინაციები=== * ნომინაცია ჩრდილოეთის საბჭოს ლიტერატურულ პრემიაზე (2004) ===ჯილდოები=== * ნორვეგიელ კრიტიკოსთა პრემია ლიტერატურაში (1998) * ბრაგის პრემია (2009) * NRK P2-ის მსმენელთა პრემია (2009) * წლის წიგნის პრემია ''Morgenbladet''-ში (2010) * Welt-Literaturpreis (''ლიტერატურის სამყარო'') (2015)<ref>{{cite web |url=https://www.welt.de/kultur/literarischewelt/article146543388/Welt-Literaturpreis-2015-an-Karl-Ove-Knausgard.html |title="Welt"-Literaturpreis 2015 an Karl Ove Knausgård |work=[[Die Welt]] |language=German |author= |date=18 September 2015 |accessdate=24 September 2015}}</ref> * იერუსალიმის პრემია (2017)<ref>{{cite web |last=Izikovich |first=Gili |title=Karl Ove Knausgaard Named 2017 Laureate for Jerusalem Prize in Literature |url=http://www.haaretz.com/israel-news/1.792494 |date=28 May 2017 |access-date=18 October 2019 |archive-date=14 იანვარი 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180114120315/https://www.haaretz.com/israel-news/1.792494 }}</ref> * შვედეთის აკადემიის ჩრდილოური პრემია (2019)<ref>{{cite web |url=https://www.svenskaakademien.se/press/svenska-akademiens-nordiska-pris-2019 |title=Svenska Akademiens nordiska pris 2019 |work=[[Swedish Academy]] |language=Swedish |author= |date=20 February 2019 |accessdate=4 April 2019}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.aschehougagency.no/authors/oktober/knausgaard_karl_ove Karl Ove Knausgård at Aschehoug Agency] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091015050045/http://www.aschehougagency.no/authors/oktober/knausgaard_karl_ove |date=2009-10-15 }} *[http://oktober.no/nor/forfattere/norske/knausgaard_karl_ove Karl Ove Knausgård] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120420060217/http://oktober.no/nor/forfattere/norske/knausgaard_karl_ove |date=2012-04-20 }} at [http://oktober.no/nor/in_english Forlaget Oktober] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307155838/http://oktober.no/nor/in_english |date=2012-03-07 }} *[https://web.archive.org/web/20170402082255/http://www.portobellobooks.com/Proust-Questionnaires/Karl-Ove-Knausgaard Karl Ove Knausgård Proust Questionnaire] at Portobello Books *[http://www.bibliografi.no/kok.pdf Karl Ove Knausgård Bibliography] *{{cite journal |url=http://www.theparisreview.org/interviews/6345/writing-emmy-struggle-em-an-exchange-james-wood-karl-ove-knausgaard |title=James Wood & Karl Ove Knausgaard, Writing My Struggle: An Exchange |author=James Wood (critic) |journal=The Paris Review |date=Winter 2014 |issue=211|author-link=James Wood (critic) }} *{{cite interview |subject-link=Karl_Ove_Knausgård |interviewer=[[Michael Silverblatt]] |title=My Struggle (Part I) |url=http://www.kcrw.com/news-culture/shows/bookworm/karl-ove-knausgaard-my-struggle-part-i/ |publisher=KCRW |date=June 2014 |work=Bookworm |accessdate=2020-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170313050711/http://www.kcrw.com/news-culture/shows/bookworm/karl-ove-knausgaard-my-struggle-part-i |archivedate=2017-03-13 }} (Audio) *{{cite interview |subject-link=Karl_Ove_Knausgård |interviewer=[[Michael Silverblatt]] |title=My Struggle (Part II) |url=http://www.kcrw.com/news-culture/shows/bookworm/karl-ove-knausgaard-my-struggle-part-ii/ |publisher=KCRW |date=July 2014 |work=Bookworm |accessdate=2020-07-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170313050716/http://www.kcrw.com/news-culture/shows/bookworm/karl-ove-knausgaard-my-struggle-part-ii |archivedate=2017-03-13 }} (Audio) *[http://www.cbc.ca/player/Radio/ID/2331214085/ Karl Ove Knausgård interview in English for Canada's CBC radio] *[https://www.youtube.com/watch?v=ZQE7AWiFo9s&list=PLTJO2cwX5L0aAOR-h36HJuImuf2xEzu12 Karl My First Time Paris Review interview] ===მიმოხილვები=== *Ben Lerner [http://www.lrb.co.uk/v36/n10/ben-lerner/each-cornflake on Knausgård] in ''[[London Review of Books]]'' *[http://politiken.dk/kultur/boger/skonlitteratur_boger/ECE980861/knausgaards-roman-er-ren-laesefryd/ "My Struggle vol. 1"] in [[Politiken]] (Danish) *[http://politiken.dk/kultur/boger/faglitteratur_boger/ECE1093201/karl-ove-knausgaard-holder-et-formidabelt-niveau/ "My Struggle vol. 2"] in [[Politiken]] (Danish) *[https://web.archive.org/web/20110430040535/http://www.gp.se/kulturnoje/litteratur/1.341421-karl-ove-knausgard-min-kamp-del-1-4 "My Struggle vol. 1–4"] in [[Göteborgs-Posten]] (Swedish) *[http://www.information.dk/218812 "My Struggle vol. 1"] in [[Dagbladet Information]] (Danish) *[https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/books/reviews/a-time-to-every-purpose-under-heaven-by-karl-ove-knausgard-trans-james-anderson-1452075.html "A Time to Every Purpose Under Heaven"] in ''[[The Independent]]'' ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კნაუსგორი, კარლ უვე}} [[კატეგორია:დაბადებული 1968]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ნორვეგიელი რომანისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ნორვეგიელი რომანისტები]] [[კატეგორია:ბერგენის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები]] [[კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ოსლოში დაბადებულები]] 8u0k9hefbq3d7c7j22rfbnqb3lq31ve კალასინის პროვინცია 0 488399 5420567 5323566 2026-06-24T15:48:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420567 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული|150px|ეროვნული შემადგენლობა=|სიმჭიდროვე=142|აღმსარებლობა=|ფართობი=6 947|ადგილი ფართობით=28|ფართობის პროცენტი=|მაქსიმალური სიმაღლე=|საშუალო სიმაღლე=|მინიმალური სიმაღლე=|განედი=|გრძედი=|დროის სარტყელი=+7|ადგილი მოსახლეობით=23|რუკა=Thailand Kalasin locator map.svg|აბრევიატურა=|ISO=TH-46|FIPS=|სატელეფონო კოდი=043|საფოსტო ინდექსები=46xxx|ინტერნეტ-დომენი=|საავტომობილო სანომრე ნიშნები=|საიტი=http://www.kalasin.go.th/|კატეგორია ვიკისაწყობში=|პარამეტრი1=|შენიშვნა=|ადმინისტრაციული ერთეულის რუკა=|აღწერის წელი=2018||მეთაურის სახელი=|მოსახლეობა=985 346|დროშა=|გერბი=Seal Kalasin.png|ქვეყანა=ტაილანდი|ჰიმნი=|სტატუსი=პროვინცია|შედის=[[ისანი]]|მოიცავს=18 რაიონს|დედაქალაქი=კალასინ თაუნი|მსხვილი ქალაქები=|მსხვილი ქალაქი=|მეთაური=|პანორამა=|თარიღი=|მეთაური2=|მეთაური2ის სახელი=|მშპ=|მშპ წელი=|მშპ ადგილი=|მშპ ესმ=|ენა=|ენები=|სურათი=Kalasin Province Stadion.jpg|მშობლიური სახელი={{lang-th|กาฬสินธุ์}}|ქართული სახელი=კალასინის პროვინცია|შიდა დაყოფა=}} '''კალასინი''' ({{Lang-th|กาฬสินธุ์}}) — [[ტაილანდი|ტაილანდის]] 76 პროვინციიდან (''ჩანვატი)'' ერთ-ერთი. მდებარეობს [[ისანის რეგიონი|ტაილანდის ზედა ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილში,]] რომელსაც ასევე უწოდებენ [[ისანის რეგიონი|ისანს]]. პროვინცია შეიქმნა ჩაგვატ კალასინის აქტის საფუძველზე, რომლის ნომერია 2490. იგი ძალაში შევიდა 1947 წლის 1 ოქტომბერს. მეზობელი პროვინციებია (ჩრდილოეთიდან საათის ისრის მიმართულებით) [[საკონ-ნაქონის პროვინცია|საკონ-ნაქონი]], [[მუკდაჰანის პროვინცია|მუკდაჰანი]], [[როიეტის პროვინცია|როიეტი]], [[მაჰასარაქამის პროვინცია|მაჰასარაქამი]], [[ქონკენის პროვინცია|ქონკენი]] და [[უდონთანის პროვინცია|უდონთანი]]. == გეოგრაფია == [[ფაილი:Food_Vendor_Motorbike_with_Sidecar_-_Temple_on_the_Mountain_Kalasin_Thailand.jpg|მინი|250x250პქ| მოტოციკლეტზე დამაგრებულ დახმზე მოვაჭრე კალასინში|მარცხნივ]] პროვინციის უმეტესი ნაწილი ბორცვებით არის დაფარული. ქალაქი კალასინი 152 მ სიმაღლეზე მდებარეობს.<ref>[https://www.floodmap.net/elevation/ElevationMap/?gi=1610469 "Elevation of Kalasin,Thailand Elevation Map, Topo, Contour".] ''FloodMap''. Retrieved 26 December 2017.</ref> კალასინის ჩრდილოეთით ლამ პაოს კაშხალია აშენებული 1963-1968 წლებში. კაშხალი 1430 მილიონი [[კუბური მეტრი|კუბური მეტრის]] მოცულობის წყალს მოიცავს, რომელიც მეტწილად სოფლის მეურნეობისთვის გამოიყენება. ლამ პაოს წყალსაცავი ეფექტურად ჰყოფს პროვინციის ჩრდილოეთ ნაწილს შუაზე, მაგრამ არსებობს გაყვანილობები, რომლებიც აღმოსავლეთით საჰაცახანის რაიონს აკავშირებს და დასავლეთით მდებარე ნონგ კუნგ სის რაიონთან, რაც საავტომობილო მოგზაურობის დროს 1 საათით ამცირებს. წყალსაცავზე ხიდი მდებარეობს, რომელიც სოფელ ბან დონგ ბანგს აღმოსავლეთით მდებარე რაიონის მცირე ქალაქ ვანგ სამ მოსთან აკავშირებს. მიუხედავად იმისა, რომ ხიდი აშენდა რამდენიმე წლის წინ (2000 წლამდე), იგი არ არის ნაჩვენები (2006 წ.) არც ერთ კომერციულ საგზაო რუკაზე. ფუ ფანის მთიანეთი წარმოადგენს საზღვარს სახონ ნახონის პროვინციასთან, რომლის ნაწილი დაცულია როგორც ეროვნული პარკი. კალასინი ცნობილია [[დინოზავრები|დინოზავრის]] ნამარხებით, რომლებიც ნაპოვნია ფუ კუმ ხაოში (საჰაცახანის რაიონი), დინოზავრების ნაშთების უდიდეს ობიექტზე ტაილანდში. ნაშთების უმეტესი ნაწილი 120 მილიონი წლის წინანდელ [[ზავროპოდები|ზაუროპოდებს]] წარმოადგენს. == ეკონომიკა == კალასანის პროვინციის მთავარი შემოსავალი სოფლის მეურნეობაზეა დამოკიდებული. აქ აწარმოებენ წებოვან [[ბრინჯი|ბრინჯს]], ასევე [[მანიოკი|მანიოკს]] (კასავა) და [[შაქრის ლერწამი|შაქრის ლერწამს]]. პროვინციაში მცხოვრები ოჯახები, ძირითადად, ღარიბები არიან და თავს კალათების დაწვნითა და [[აბრეშუმი|აბრეშუმის]] წარმოებით ირჩენენ თავს. ამ ფაქტმა პროვინციას აღნიშნულ ინდუსტრიებში პოპულარობა მოუტანა. == ისტორია == არქეოლოგიური გათხრების შედეგად დადგინდა, რომ ლაუას ტომი ამ მიდამოებში დაახლოებით 1600 წლის წინ ცხოვრობდა. პირველი ოფიციალური ქალაქი დაარსდა 1793 წელს. XX საუკუნის დასაწყისში მეფე რამა V-ის მეფობის დროს ''თესაფიბანის'' რეფორმების დროს ქალაქი (''მუეანგი'') პროვინციად გადაკეთდა. 1932 წელს, როდესაც ქვეყანამ დიდი ეკონომიკური დეპრესია განიცადა, მაჰა სარაჰამის პროვინციამ პროვინცია დაასუსტა და დაიპყრო. <ref><bdi>[http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2474/A/576.PDF พระบรมราชโองการ ประกาศ ยุบรวมท้องที่บางมณฑลและบางจังหวัด] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080409015327/http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2474/A/576.PDF |date=2008-04-09 }}</bdi> (PDF). ''Royal Gazette'' (in Thai). '''48''' (0 ก): 576–578. 1932-02-21.</ref> კალასინი მაჰა სარახამიზე იყო დამოკიდებული 16 წლის განმავლობაში. დიდი რეცესიისა და მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, იგი კვლავ გახდა პროვინცია 1947 წელს. <ref><bdi>[http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2490/A/036/516.PDF พระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดกาฬสินธุ์ พ.ศ. ๒๔๙๐] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120607042033/http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2490/A/036/516.PDF |date=2012-06-07 }}</bdi> (PDF). ''Royal Gazette'' (in Thai). '''64''' (36 ก): 516–517. 1947-08-12.</ref> == სიმბოლოები == პროვინციის გერბზე გამოსახულია წყლით სავსე ღრმული ფუ ფანის მთების პირდაპირ. ფუ ფანის მთები პროვინციის საზღვარს წარმოადგენს. ღრმულში წყალი შავია, რადგან სახელი კალასინი ნიშნავს „შავ წყალს“. დიდი ღრუბლები და წყალი პროვინციის [[ნაყოფიერება|ნაყოფიერების]] სიმბოლოა. პროვინციული ლოგო და ღირსშესანიშნაობაა ფრა თატ იახუ, რვაკუთხა ფორმის ჩედი, რომელიც აგურითაა ნაგები. პროვინციული ყვავილი არის ''პაიორმი'' ან ''ტკბილი შორეა'' (''Shorea roxburghii''), ხოლო პროვინციული ხე ''სა-მაე-სანი''ა (''Cassia garrettiana''). პროვინციული ლოზუნგია: ფა დაეტ სონგ იანგის უძველესი ქალაქი, პონგ ლანგის ხალხური მუსიკა, ფუ თაის კულტურა, ფრაე ვას აბრეშუმი, ფა სავეოი ფუ ფანი, მდინარე ლამ პაო და მილიონწლიანი დინოზავრები. == ადმინისტრაციული დაყოფა == === პროვინციის მთავრობა === [[ფაილი:Amphoe_Kalasin.svg|მინი|300x300პქ| 18 ოლქის რუკა]] პროვინცია დაყოფილია 18 ოლქად (''ამფოები''). ოლქები შემდგომში იყოფა 134 ქვეოლქად (''ტამბონები'') და 1,509 სოფლად (''მუბანებად''). {| | # მუეანგ კალასინი # ნა მონი # კამალასაი # რონგ ხამი # კუჭინარაი # ხაო ვონგი # იანგ ტალატი # ჰუაი მექ # საჰაცახანი | # ყამ მუანგი # თა ხანტო # ნონგ კუნგ სი # სომდეტი # ჰუაი ფუენგი # სემ ჩაი # ნა ხუ # დონ ჩანი # ხონგი ჩაი |} === ადგილობრივი მთავრობა === 2019 წლის 26 ნოემბრისთვის არსებობს: <ref>[http://www.dla.go.th/work/abt/province.jsp "Number of local government organizations by province"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191126025045/http://www.dla.go.th/work/abt/province.jsp |date=2019-11-26 }}. ''dla.go.th''. Department of Local Administration (DLA). 26 November 2019. Retrieved 10 December 2019. <q>3 Kalasin: 1 PAO, 2 Town mun., 77 Subdistrict mun., 71 SAO</q></ref> ერთი ''კალასინის'' პროვინციული ადმინისტრაციული ორგანიზაცია და 79 მუნიციპალური სახის ოლქი პროვინციაში. კალასინსა და ბუა ხაოს აქვთ მცირე ქალაქის სტატუსი. არსებობს 77 ქვეგანყოფილების მუნიციპალიტეტი. არა მუნიციპალური რაიონების ადმინისტრაციას მართავს 71 ქვეგანყოფილების ადმინისტრაციული ორგანიზაცია - SAO == ადამიანის მიღწევების ინდექსი 2017 წ == {| class="wikitable floatright" style="width:400px;" | style="text-align:center; width:100px; background:black; color:white;" |ჯანმრთელობა | style="text-align:center; width:100px; background:black; color:white;" | Განათლება | style="text-align:center; width:100px; background:black; color:white;" | დასაქმება | style="text-align:center; width:100px; background:black; color:white;" | შემოსავალი |- |[[File:Health_icon_Thai.png|95x95პქ]] |[[File:Round_Landmark_School_Icon_-_Transparent.svg|100x100პქ]] |[[File:Employment_icon.png|100x100პქ]] |[[File:Numismatics_and_Notaphily_icon.png|100x100პქ]] |- | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 31 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 59 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 19 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 72 |- | style="text-align:center; background:black; color:white;" | საცხოვრებელი | style="text-align:center; background:black; color:white;" | ოჯახი | style="text-align:center; background:black; color:white;" | ტრანსპორტი | style="text-align:center; background:black; color:white;" | Მონაწილეობა |- | style="height:100px;" |[[File:586-house-with-garden.svg|100x100პქ]] |[[ფაილი:Parents,_enfants,_famille.png|ცენტრი|85x85პქ]] |[[File:Groundtransport_inv.svg|100x100პქ]] |[[File:Icon_Sociopolítica_y_relaciones_internacionales_(wikiproyect,_es.wp).png|96x96პქ]] |- | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 10 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 20 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 69 | style="text-align:center; background:black; color:white;" | 23 |} 2003 წლიდან, [[გაეროს განვითარების პროგრამა|გაეროს განვითარების პროგრამამ]] (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.<ref>Human achievement index 2017 by National Economic and Social Development Board (NESDB), pages 1-40, maps 1-9, retrieved 14 September 2019, ISBN 978-974-9769-33-1</ref> {| class="wikitable" |რანგი |კლასიფიკაცია |- |1 - 15 |„მაღალი“ |- |16 - 30 |„გარკვეულწილად მაღალი“ |- |31 - 45 |„საშუალო“ |- |45 - 60 |„გარკვეულწილად დაბალი“ |- |61 - 77 |„დაბალი“ |} == რესურსები ინტერნეტში == {{Wikivoyage-inline|Kalasin}} * [http://www.kalasin.go.th პროვინციული ვებ-გვერდი (ტაილანდური)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100107144520/http://www.kalasin.go.th/ |date=2010-01-07 }} * [https://web.archive.org/web/20131112234248/http://www.tourismthailand.org/Where-to-Go/Kalasin კალასინი, ტაილანდის ტურისტული ორგანო] == სქოლიო == [[კატეგორია:ტაილანდის პროვინციები]] <references />{{ტაილანდის ადმინისტრაციული დაყოფა}} jfbdon2t58u1zixhm9r3kbuf2yiaagu კაჩინის შტატი 0 489220 5420692 4551588 2026-06-25T05:37:36Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420692 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული|150px|ადმინისტრაციული ერთეულის რუკა=|მოსახლეობა=1 689 441|ქვეყანა=მიანმარი|ჰიმნი=|სტატუსი=შტატი|მოიცავს=|დედაქალაქი=მიიტკიინა|მსხვილი ქალაქები=|მსხვილი ქალაქი=|მეთაურის სახელი=|აღწერის წელი=2014|მეთაური2=|მეთაური=|მეთაური2ის სახელი=|მშპ=|მშპ წელი=|მშპ ადგილი=|მშპ ესმ=|ენა=|ენები=|მშობლიური სახელი={{lang-my|ကချင်ပြည်နယ်}}|ქართული სახელი=კაჩინის შტატი|თარიღი=|პანორამა=|გრძედი=||შენიშვნა=|დროის სარტყელი=+06:30|აღმსარებლობა=|ფართობი=89 041.2|ადგილი ფართობით=3|ფართობის პროცენტი=|მაქსიმალური სიმაღლე=|საშუალო სიმაღლე=|მინიმალური სიმაღლე=|განედი=|რუკა=Kachin State in Myanmar.svg|ადგილი მოსახლეობით=10|სიმჭიდროვე=19|ეროვნული შემადგენლობა=|აბრევიატურა=|ISO=|FIPS=|ინტერნეტ-დომენი=|საავტომობილო სანომრე ნიშნები=|საიტი=|კატეგორია ვიკისაწყობში=|პარამეტრი1=|შიდა დაყოფა=|დროშა=Flag of Kachin State.svg|გერბი=}}'''კაჩინის შტატი''' (ကချင်ပြည်နယ်) — [[მიანმარი|მიანმარის]] ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე შტატი. ჩრდილოეთით და აღმოსავლეთით ესაზღვრება [[ჩინეთი]] ( [[ტიბეტის ავტონომიური რეგიონი|ტიბეტი]] და [[იუნანი|იუნანი)]]; შანის შტატი სამხრეთით; და საგაინგის რეგიონი და [[ინდოეთი]] ( [[არუნაჩალ-პრადეში|არუნაჩალ პრადეში]]) დასავლეთით. იგი მდებარეობს ჩრდილოეთ განედის 23 ° 27 'და 28 ° 25' და აღმოსავლეთ გრძედის 96 ° 0 'და 98 ° 44' შორის. კაჩინის შტატს 89 041 [[კვადრატული კილომეტრი|კვადრატული კილომეტრის]] ფართობი უჭირავს. მისი დედაქალაქია [[მიიჩინა]]. შტატის სხვა მნიშვნელოვან ქალაქებს შორისაა ბჰამო, მოჰნიინი და პუტაო. კაჩინის შტატში მდებარეობს მიანმარის უმაღლესი მთა, ჰკაკაბო რაზი (5889 მეტრის სიმაღლის), ის [[ჰიმალაი|ჰიმალაის]] მთათა სისტემის სამხრეთ წერტილში მდებარეობს. == ისტორია == კაჩინის ტრადიციული საზოგადოება სოფლის მეურნეობით ირჩენს თავს. კაჩინის ჩვეულების ანთროპოლოგებმა მნიშვნელოვანი ყურადღება გაამახვილეს დედმამიშვილზე დაქორწინებაზე, სადაც დასაშვებია კაცის დაქორწინება დედის ძმის ქალიშვილზე, მაგრამ არა მამის დის ქალიშვილზე. კოლონიის წინა პერიოდში კაჩინები იყვნენ [[ანიმიზმი|ანიმისტები]] . == დემოგრაფია == კაჩინის მოსახლეობა მკვეთრად მზრდადია. 2014 წლის აღწერის შედეგად რეგიონის მოსახლეობა 1 689 441 ადამიანი იყო, რაც წინა აღწერის შედეგთან შედარებით 86.7%-ითაა გაზრდილი.<ref>''[https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view Census Report]''[https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view .] The 2014 Myanmar Population and Housing Census. '''2'''. Naypyitaw: Ministry of Immigration and Population. May 2015. p. 17.</ref> === რელიგია === კაჩინის შტატში [[ქრისტიანობა]] ერთ-ერთი მთავარი რელიგიაა. [[ბუდიზმი]] ყველაზე გავრცელებული რელიგიაა ბამარისა და შანის ხალხში. {| class="wikitable sortable" style="margin:auto;" !რელიგიური<br />ჯგუფი ! მოსახლეობა<br />'''1983 წ''' ! მოსახლეობა<br /><br />'''2015 წელი''' <ref>Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population MYANMAR (July 2016). ''[https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TSl9FNElRRGtvMUk/view he 2014 Myanmar Population and Housing Census Census Report Volume 2-C]T''. Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population MYANMAR. pp. 12–15.</ref> |- ! style="background:Yellow;" | ბუდიზმი | 58.5% | 64.0% |- ! style="background:DodgerBlue;" | ქრისტიანობა | 38.5% | 33.8% |- ! style="background:Orange;" | ინდუიზმი | 1.8% | 0.4% |- ! style="background:Green;" | ისლამი | 0,5% | 1.6% |- ! style="background:Black; color:white;" | სხვა | 0.7% | 0.2 |} === Ენა === ჯინგფოური ენა იყო ამ რეგიონის ტრადიციული ენა და წარმოადგენს შტატში ყველაზე გავრცელებულ ენას. ბამარის ხალხი (ბირმელები) კაჩინის შტატში უმცირესობა იყო ბრიტანეთისგან ბირმის დამოუკიდებლობის მიღებამდე, მაგრამ 1948 წლის შემდეგ კაშინის შტატში ბამარის (ბირმული) ჯგუფები მოვიდნენ დასახლდნენ, რომ მმართველობა ბირმული ენაზე ყოფილიყო, რამაც გამოიწვია ენის ცვლა და დაიწყო კაჩინის ენის დაქვეითება. კაჩინელთა მრავალ თაობას არ ჰქონდა სკოლაში ენის სწორად საუბრის ან სწავლის შანსი. ზოგიერთი კაჩინელი ტომი საუბრობს და წერს საკუთარ ენაზე: ზაივაზე, რავანგზე, ლისუზე. === ეთნიკური შემადგენლობა === 2014 წლის აღწერის ეთნიკური მონაცემები ხელმისაწვდომია მხოლოდ ტატმადავისთვის და არ არის ხელმისაწვდომი საზოგადოებისთვის. 1983 წლის აღწერის მონაცემებით, ეთნიკური შემადგენლობა შემდეგნაირად გამოიყურება: ბამარი: 29,3%, შანი: 24,2% და კაჩინი: 38,1%. 2016 წელს სიტყვით გამოსვლისას, თათმადაუს მინ აუნგ ჰლეინგმა კაჩინის სახელმწიფოს ეთნიკური შემადგენლობა შემდეგნაირად წარმოთქვა: ბამარი - 29,2%, შანი - 23,6%, ჯინგფაუ - 18,97%, ლისუ - 7%, რაუამი - 5%, ლოვავა - 3,33%, ლაჩეიკი - 2,89%, ზაიქვა - 1,57% და სხვები - 8%. <ref>https://reliefweb.int/sites/reliefweb.int/files/resources/Ethnic-Identity-in-Myanmar.pdf</ref> == ეკონომიკა == კაჩინის შტატის ეკონომიკა ძირითადად სოფლის მეურნეობაზეა დამოკიდებული. ძირითადი პროდუქტებია [[ბრინჯი]], [[ტექის ხე|ტაქი]], შაქრის ლერწამი, [[ოპიუმი]] . მინერალური პროდუქტები მოიცავს [[ოქრო|ოქროს]] და ნეფრიტს.  ჰპაკანი ცნობილია თავისი ნეფრიტის მაღაროებით. <ref>{{Cite web|url=http://www.ruby-sapphire.com/heaven-hell-jade-burma.htm|title=Heaven and Hell: Burma's jade mines, Part 1|date=2010-05-18|accessdate=2020-11-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090205222243/http://www.ruby-sapphire.com/heaven-hell-jade-burma.htm|archivedate=2009-02-05}}</ref> 600 ტონაზე მეტი ნეფრიტის ქვები, რომლებიც აღმოაჩინეს ლონე-ხინის მიდამოდან ჰპაკანში, ანუ ფა-ხანტის რაიონიდან კაჩინეს შტატში, გამოფინეს მიანმარის ნაიპიდააში. მიანმარში მოპოვებული ნეფრიტის ქვების უმეტესობა, 25,795 ტონა 2009–10 წლებში და 32,921 ტონა 2008–09 წლებში, სწორედ კაჩინის შტატშია წარმოებული. 2000 წელს ჰპაკანში აღმოაჩინეს მსოფლიოში ყველაზე დიდი ნეფრიტიანი ქვა, 3000 ტონა, 21 მეტრი სიგრძის, 4,8 მეტრი სიგანისა და 10,5 მეტრი სიმაღლის. <ref>{{Citation|date=October 2010|url=http://www.baganland.net/2010/10/myanmar-jade-production-up.html|title=Burma jade production up|accessdate=2020-11-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110519122746/http://www.baganland.net/2010/10/myanmar-jade-production-up.html|archivedate=2011-05-19}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110519122746/http://www.baganland.net/2010/10/myanmar-jade-production-up.html |date=2011-05-19 }}</ref> მიანმარის მთავრობა ნაკლებ ყურადღებას აქცევს კაჩინში გარემოს გაუარესებას, ნეფრიტის მოპოვების გამო. მოხდა ეროზია, წყალდიდობა და ღვარცოფები. ყოველწლიურად რამდენიმე სახლი ინგრევა. <ref>{{Cite web|title=Archived copy|date=October 2009|url=http://www.shaneabrahams.com/2009/10/environmental-damage-causing-health-problems-in-kachin-state/|access-date=2011-03-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111228054713/http://www.shaneabrahams.com/2009/10/environmental-damage-causing-health-problems-in-kachin-state/|archivedate=2011-12-28}}</ref> კაჩინს ღრმა ეკონომიკური კავშირები აქვს ჩინეთთან, რომელიც რეგიონებში ყველაზე მსხვილი სავაჭრო პარტნიორი და მთავარი ინვესტორია განვითარებით პროექტებში. 2006 წელს, პრემიერ მინისტრმა გენერალმა თეინ სეინმა ხელშეკრულება დადო ჩინეთის ენერგეტიკული თანამშრომლობის შესახებ პეკინში, რომ აშენებულიყო მიიცონის კაშხალი და ექვსი სხვა კაშხალი კაჩინის შტატში. <ref>Kachin State Natural Resources Development Policy Discussion Paper, June,2015</ref> მიმდინარეობს უზარმაზარი 1,055 მეგავატიანი ჰიდროელექტროსადგურის კაშხლის მშენებლობის პროექტი, მიიცონის კაშხალი.<ref>[http://www.earthtimes.org/articles/news/336357,develop-kachin-hydropower-plant.html "Develop Kachin hydropower plant"], ''Earth times'', from the original on 2012-08-03</ref> ის დაფინანსებულია China Power Investment Cooperation– ის მიერ. დასრულების შემდეგ კაშხლის სიმაღლე 152 მეტრი იქნება და წარმოებული ელექტროენერგია გაიყიდება ჩინეთში. ამ პროექტით დაახლოებით 15 000 ადამიანი დასაქმდა.<ref>[https://web.archive.org/web/20120324075712/http://www.burmariversnetwork.org/news/11-news/559-kio-warns-china-myitsone-dam-could-spark-civil-war.html "KIO warns China: Myitsone Dam could spark 'civil war'"]. Burma Rivers Network. 2011-05-20. Archived from the original on 2012-03-24. Retrieved 2012-05-23.</ref> ბჰამო ერთ – ერთი სასაზღვრო სავაჭრო წერტილია ჩინეთსა და მიანმარს შორის. <ref>Aye Lei Tun. [https://web.archive.org/web/20120215122027/http://www.mmtimes.com/no380/b005.htm "Myanmar Times & Business Reviews".] ''The Myanmar Times''. [http://www.mmtimes.com/no380/b005.htm Archived] from the original on 2012-02-15. Retrieved 2012-05-23.</ref> == Განათლება == მიანმარში საგანმანათლებლო შესაძლებლობები ძალზე შეზღუდულია [[იანგონი|იანგონისა]] და [[მანდალაი|მანდალაის]] მთავარი ქალაქების გარეთ. 2005 წელს ბაგოს რეგიონს ჰქონდა 578 დაწყებითი სკოლა, 119 საბაზო სკოლა და 132 საშუალო სკოლა. ქვემოთ მოცემულია 2002–2003 სასწავლო წლის საჯარო სკოლის სისტემის რეზიუმე. <ref name="cso-edu2">{{Cite web|url=http://www.etrademyanmar.com/STATS/s1701.htm|title=Education statistics by level and by State and Division|accessdate=9 April 2009|publisher=Myanmar Central Statistical Organization|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110929022440/http://www.etrademyanmar.com/STATS/s1701.htm|archivedate=29 September 2011}}</ref> {| class="wikitable" ! style="width:100px;" |AY 2002-2003 წწ ! style="width:100px;" | დაწყებითი ! style="width:100px;" | საბაზო ! style="width:100px;" | საშუალო |- | სკოლები | 1183 | 86 | 41 |- | Მასწავლებლები | 3700 | 1500 | 600 |- | სტუდენტებს | 168 000 | 80 000 | 24 100 |} == რესურსები ინტერნეტში == * [https://web.archive.org/web/20080124125905/http://kachinpost.com/ კაჩინის პოსტი] == სქოლიო == <references responsive="" /> [[კატეგორია:მიანმარის შტატები]] j6qf4fezy4k2otumrttgmpjsi82qoqf კენი ჰოვარდი 0 494152 5420706 4117004 2026-06-25T08:10:55Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420706 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | ფერი = | სახელი = კენ ჰოვარდი | ფოტო = Ken Howard 2014.jpg | ფოტოს სიგანე = 220პქ | წარწერა = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1944|03|28}} | დაბადგილი = [[ელ ცენტრო]], [[კალიფორნია]], [[აშშ]] | გარდთარიღი = [[23 მარტი]] [[2016]] წელი | გარდადგილი = [[ვალენსია (კალიფორნია)|ვალენსია]], [[კალიფორნია]], [[აშშ]] | სხვა სახელები= | განათლება = [[ამჰერსტის კოლეჯი]] [[იელის უნივერსიტეტი]] | აქტიურობის წლები = [[1966]] – [[2015]] | მეუღლე= | შვილები = | პარტნიორები = | საქმიანობა= მსახიობი | მამა = | რეზიდენცია= | საიტი= | გამორჩეული როლები = | ტონის ჯილდოები }} '''კენეტ ჯოზეფ ჰოვარდ უმცროსი''' ({{lang-en|Kenneth Joseph Howard Jr.}} - დ. [[28 მარტი]], [[1944 წელი]], [[ელ ცენტრო]], [[კალიფორნია]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]. გ. [[23 მარტი]], [[2016]] წელი) - ამერიკელი მსახიობი, რომელიც ცნობილია [[ტომას ჯეფერსონი|თომას ჯეფერსონის]] როლებით ფილმ [[1776]]-ში, ასევე კალათბურთის მწვრთნელი და [[ჩიკაგო ბულზი|ჩიკაგო ბულსის]] ყოფილი მოთამაშე კენ რივზი სატელევიზიო შოუში [[The White Shadow]] ( 1978–1981). == ადრეული ცხოვრება == კენეტ ჯოზეფ ჰოვარდ უმცროსი დაიბადა კალიფორნიის [[ელ-ცენტრო|ელ-ცენტროში]], მართა ქერის (მაკდონალდი) და კენეტ ჯოზეფ ჰოვარდის ბირჟის ბროკერის ვაჟი. მისი უმცროსი ძმა, განსვენებული [[დონ ჰოვარდი]], ასევე მსახიობი და რეჟისორი იყო. ის გამოირჩევა თავისი სიმაღლით დაახლოებით 1.98 მეტრი. იგი გაიზარდა [[მანჰეტენი|მანჰატენში]], [[ნიუ-იორკი|ნიუ – იორკი]], [[ლონგ-აილენდი|ლონგ – აილენდზე]]. მეტსახელად "თეთრი ჩრდილი" მას ლონგ-აილენდის პრესამ [[1961]] წელს დაარქვა, რადგან 17 წლის ასაკში ჰოვარდი ერთადერთი თეთრკანიანი დამწყები იყო მანჰასეტის საშუალო სკოლის საკალათბურთო გუნდში<ref>[https://www.oregonlive.com/entertainment/2016/03/how_ken_howards_1970s_series_t.html RIP Ken Howard; how his 1970s series 'The White Shadow' changed TV]. www.oregonlive.com. (27 დეკემბერი, 2020)</ref>. საშუალო სკოლის დროს, ჰოვარდმა უარყო კალათბურთის სტიპენდიების რამდენიმე შეთავაზება რადგან უნდოდა უფრო ფოკუსირებული ყოფილიყო აკადემიური განათლებაზე. მან [[1966]] წელს დაამთავრა ამჰერსტის კოლეჯი, სადაც კალათბურთის გუნდის კაპიტნად მსახურობდა. ის ასევე იყო სიმღერის ჯგუფის, [[The Zumbyes|"The Zumbyes]]" - ის წევრი. იგი სწავლობდა იელის დრამატულ სკოლაში, მაგრამ წავიდა [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის]] დებიუტისთვის, მაგისტრატურის დასრულებამდე == კარიერა == ჰოვარდმა [[1970]] წელს მოიგო [[ტონი (ჯილდო)|ტონის]] პრემია სპექტაკლის საუკეთესო გამორჩეული მსახიობი საუკეთესო ბავშვის სპექტაკლში შესრულებისთვის, ხოლო მოგვიანებით მოიგო [[ემის ჯილდო|Primetime Emmy]] პრემია მინისერიალში საუკეთესო მეორეხარისხოვანი მსახიობისთვის [[Grey Gardens]]- ში მუშაობისთვის (2009). ჰოვარდი არჩეულ იქნა მსახიობების კავშირის, [[Screen Actors Guild]] (SAG) პრეზიდენტად [[2009]] წლის სექტემბერში და ასევე არჩეულ იქნა მეორე ვადით, 2011 წლის სექტემბერში. ის იყო ეკრანების მსახიობთა გილდიის ბოლო პრეზიდენტი და ახლადშექმნილი კავშირის, [[SAG-AFTRA]]- ს პირველი პრეზიდენტი, მას შემდეგ, რაც ეკრანების მსახიობთა გილდიამ და სხვა გაერთიანებამ, ამერიკის სატელევიზიო და რადიო მხატვრების ამერიკის ფედერაციამ (AFTRA), 2012 წელს ხმა მისცეს გაერთიანებას, ის [[2015]] წელს აირჩიეს<ref>[https://www.sagaftra.org/ken-howard-award-winning-actor-and-sag-aftra-president-dead-71-0 Ken Howard, Award Winning Actor and SAG-AFTRA President, Dead at 71]. www.sagaftra.org. (27 დეკემბერი, 2020)</ref>. მას მონაწილეობა აქვს მიღებული სხვადასხვა ფილმში, მათ შორის : [[Tell Me That You Love Me, Junie Moon]] (1970), [[The Strange Vengeance of Rosalie]] (1972), [[Second Thoughts]] (1983), [[Tactical Assault]] (1998), [[Dreamer: Inspired by a True Story]] (2005), [[J. Edgar]] (2011), [[The Wedding Ringer]] (2015) == სიკვდილი == მსახიობთა კავშირმა [[SAG-AFTRA]] კენ ჰოვარდის გარდაცვალების შესახებ განაცხადა [[2016]] წლის 23 მარტს, ოთხშაბათს, მისი 72 – ე დაბადების დღემდე ხუთი დღით ადრე, მაგრამ მიზეზი არ მიუთითებიათ<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/news/ken-howard-dead-white-shadow-851531 Ken Howard, SAG-AFTRA President, Dies at 71]. www.hollywoodreporter.com. (27 დეკემბერი, 2020)</ref>. [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდის]] რეპორტიორმა აღნიშნა, რომ ჰოვარდს "2007 წელს პროსტატის მეოთხე ეტაპი დაუდგინეს და ცოტა ხნის წინ საავადმყოფოში მოათავსეს<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/race/sag-aftra-president-ken-howard-877918 Hollywood Remembers SAG-AFTRA President Ken Howard: George Clooney, Alec Baldwin React]. www.hollywoodreporter.com. (27 დეკემბერი, 2020)</ref>. ამასთან, ჰოვარდი გარდაიცვალა [[ვალენსია (კალიფორნია)|ვალენსიაში]], [[კალიფორნია]], [[2016]] წლის 23 მარტს, [[პნევმონია|ფილტვების ანთებით]], რომელმაც გაართულა პროსტატის კიბო. ის იყო პირველი და ჯერჯერობით ერთადერთი ეკრანების მსახიობთა გილდიის ან SAG-AFTRA ეროვნული პრეზიდენტი, რომელიც გარდაიცვალა ოფისში. == რესურსები ინტერნეტში == * {{imdb name|0397432}} * [http://www.iobdb.com/CreditableEntity/5907 კენი ჰოვარდი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220330022457/http://www.iobdb.com/CreditableEntity/5907 |date=2022-03-30 }} - [[www.iobdb.com]]-ზე == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჰოვარდი, კენი}} [[კატეგორია:დაბადებული 28 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1944]] [[კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი თეატრის მამაკაცი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ტელემსახიობები]] [[კატეგორია:ტონის ჯილდოს მფლობელები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მსახიობები]] q5zf1wfnbdgwwmut7p6tdqm9m429ka4 კატრიონა გრეი 0 501411 5420689 4908307 2026-06-25T05:09:27Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420689 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = კატრიონა გრეი | ფოტო = Catriona Gray with iconic tristar and sun earpiece, in Mak Tumang Swarovski gem-embellished "Mayon" evening number.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = კატრიონა გრეი, [[მის სამყარო]] [[2018]] | ალტ = | მშობლსახელი = Catriona Elisa Magnayon Gray | ენის კოდი = en | დაბსახელი = კატრიონა ელისა მაგნაიონ გრეი | დაბთარიღი = {{Birth date and age|df=yes|1994|1|6}} | დაბადგილი = [[კერნზი]], [[ქვინზლენდი]], [[ავსტრალია]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = {{დროშა|ფილიპინები}} | ქვეშევრდომობა = | განათლება = ბერკლის მუსიკის კოლეჯი | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = მოდელი | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = 178 სანტიმეტრი<ref>{{Cite news|url=https://usa.inquirer.net/18401/exclusive-up-close-with-catriona-gray|title=EXCLUSIVE: Up close with Catriona Gray|last=Lugay|first=Elton|date=10 January 2019|work=Philippine Daily Inquirer|language=en|access-date=11 August 2019}}</ref> | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = მის ფილიპინები (მსოფლიო) [[2016]]<br/> მის ფილიპინები (სამყარო) [[2018]]<br/>[[მის სამყარო]] 2018 | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = Catriona Gray Signature.png | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''კატრიონა ელიზა მაგნაიონ გრეი''' ({{lang-en|Catriona Gray}} (დ. 6 იანვარი, 1994) — [[ავსტრალია|ავსტრალიელ]]-[[ფილიპინები|ფილიპინელი]] მოდელი, მომღერალი და ვიზუალური არტისტი.<ref>{{Cite web|url=https://www.realliving.com.ph/lifestyle/did-you-know-that-catriona-gray-is-an-awesome-artist-a1622-20180319|title=Miss Universe Philippines Catriona Gray Is An Awesome Artist|last=Fern|first=M. A.|last2=Mar 19|first2=ez|website=realliving.com.ph|language=en|access-date=5 Enero 2019|last3=2018}}</ref> გრეიმ [[2018]] წელს მიიღო [[მის სამყარო]]ს ტიტული. ის მეოთხე ფილიპინელია, რომელიც ამ ტიტულს დაეუფლა. მის ფილიპინები 2018 (სამყარო)<ref>{{cite news|url=https://news.abs-cbn.com/life/12/17/18/catriona-gray-crowned-miss-universe|title=Catriona Gray crowned Miss Universe|first=Joel Guinto, ABS-CBN|last=News|work=ABS-CBN News}}</ref> და მის ფილიპინები 2016 (მსოფლიო).<ref>{{Cite news|url=http://www.rappler.com//life-and-style/specials/miss-world/philippines/147998-miss-world-2016-full-list-winners|title=FULL LIST: Winners, Miss World Philippines 2016|work=Rappler|language=en|access-date=5 January 2019}}</ref> == ადრეული წლები და განათლება == კატრიონა გრეი დაიბადა [[კერნზი|კერნზში]], [[ქვინზლენდი|ქვინზლენდში]], [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]].<ref>{{cite web|url=http://www.cairnspost.com.au/news/cairns/cairns-beauty-catriona-gray-crowned-miss-universe-philippines-2018/news-story/47e3c92372797f8649b74db23563374d|title=Cairns beauty Catriona Gray crowned Miss Universe Philippines 2018|date=19 March 2018}}</ref> მამამისი ავსტრალიელი იან გრეია, რომელსაც [[შოტლანდია|შოტლანდიური]] ფესვები აქვს, დედა, ნორმიტა რაგას მაგნაიონი ოასში, [[ალბაი (ფილიპინები)|ალბაიში]] დაბადებული [[ფილიპინები|ფილიპინელია]].<ref>{{Cite web|url=http://www.manilastandard.net/news/top-stories/283236/catriona-living-mom-s-dream.html|title=Catriona living mom's dream|accessdate=2021-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191127180756/http://manilastandard.net/news/top-stories/283236/catriona-living-mom-s-dream.html|archivedate=2019-11-27}}</ref> გრეის სახელი ბებიის, კათრინ გრეის (ქალიშვილობის გვარი: როუზი) პატივსაცემად დაარქვეს, რომელიც [[შოტლანდია|შოტლანდიიდან]] [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიაში]] გადასახლდა [[1952]] წელს.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/fashion/buzz/miss-philippines-catriona-gray-bags-miss-universe-2018-title/articleshow/67121868.cms|title=Miss Universe 2018 winner: Miss Philippines Catriona Gray bags the title – Times of India ►|website=The Times of India}}</ref> მოდელს მეორე სახელი, ელიზაც აქვს, რომელიც მეორე ბებიის, ფილიპინელი ელზა მაგნაიონის (ქალიშვილობის გვარი: რაგასი) პატივსაცემად დაარქვეს. გრეი სწავლობდა [[სამება|სამების]] [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანურ]] სკოლაში, კერნზში, სადაც სკოლის გუნდში გალობდა კიდეც.<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/TASCairns/posts/2399752820097032|title=Trinity Anglican School, Cairns|website=www.facebook.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.centraltelegraph.com.au/news/cairns-beauty-catriona-gray-crowned-miss-universe-/3365010/|title=Qld beauty crowned Miss Universe Philippines|website=Central Telegraph|accessdate=2021-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181215225644/https://www.centraltelegraph.com.au/news/cairns-beauty-catriona-gray-crowned-miss-universe-/3365010/|archivedate=2018-12-15}}</ref> მან ასევე ისწავლა ბერკლის მუსიკალურ კოლეჯში, [[ბოსტონი|ბოსტონში]], [[მასაჩუსეტსი|მასაჩუსეტსში]] სადაც მუსიკის თეორიის განხრით სწავლობდა.<ref>{{Cite web|url=https://www.journal-news.com/entertainment/miss-universe-2018-who-miss-philippines-catriona-gray-this-year-winner/qxvLxsDbLtxFXOmMYCa8FI/|title=Miss Universe 2018: Who is Miss Philippines Catriona Gray, this year's winner?|last=Michelle Ewing|first=Cox Media Group National Content Desk|website=journal-news|language=en|access-date=5 January 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190413092236/https://www.journal-news.com/entertainment/miss-universe-2018-who-miss-philippines-catriona-gray-this-year-winner/qxvLxsDbLtxFXOmMYCa8FI/|archivedate=13 აპრილი 2019}}</ref> დამატებით, მოდელი ასევე ფლობს შავ ქამარს კვანგ იო ჩოის საბრძოლო ხელოვნებაში.<ref>{{Cite web|url=https://www.esquiremag.ph/women/women-we-love/catriona-gray-is-our-new-miss-universe-philippines-a00203-20180319|title=Thank God for Catriona Gray-Singer, Martial Artist, Advocate, And Now, Miss Universe Philippines|website=Esquiremag.ph}}</ref> კატრიონა გრეი წამყვანი ვოკალისტი იყო სკოლის [[ჯაზი|ჯაზ]]-ბენდში, მონაწილეობას იღებდა მიუზიკლებშიც. სასწავლებლის დასრულების შემდეგ გრეი [[მანილა|მანილაში]] გადავიდა, სადაც მოდელად მუშაობდა.<ref>{{cite news |title=5 Things to Know About Miss Universe 2018 Catriona Gray |url=https://www.eonline.com/ap/news/997154/5-things-to-know-about-miss-universe-2018-catriona-gray |publisher=E! Online |date=16 December 2018}}</ref> == კარიერა == === პატარა მის ფილიპინები === კატრიონა გრეის სამოდელო კარიერა [[1999]] წელს დაიწყო, როდესაც პატარა მის ფილიპინების ტიტულის მფლობელი გახდა [[სიდნეი|სიდნეიში]], [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]].<ref>{{cite news|url=http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html|title=LOOK: Catriona Gray was once Little Miss Philippines|date=10 April 2018|language=en|work=CNN Philippines|access-date=22 თებერვალი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193717/http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html|archivedate=18 დეკემბერი 2018}}</ref> === მის მსოფლიო === ==== მის ფილიპინები 2016 (მსოფლიო) ==== [[ფაილი:Catriona Gray in New York, February 2019.jpg|მინი|გრეი [[ნაციონალური საფეხბურთო ლიგა|ნაციონალურ საფეხბურთო ლიგაზე]] [[ატლანტა|ატლანტაში]], [[ჯორჯია|ჯორჯიაში]] 2019 წელს]] [[2016]] წლის [[2 ოქტომბერი|2 ოქტომბერს]] კატრიონა გრეი მის ფილიპინები 2016 გახდა და მოიპოვა უფლება ფილიპინები [[მის მსოფლიო]]ს კონკურსზე წარედგინა. მოდელმა კონკურსის რამდენიმე კატეგორიაში გაიმარჯვა:<ref>{{cite web|url= http://www.thetrendingfacts.com/2018/04/what-are-chances-of-catriona-gray-for.html|title= What are the Chances of Catriona Gray|date= 10 April 2018|language= en|work= The Trending Facts|accessdate= 22 თებერვალი 2021|archiveurl= https://web.archive.org/web/20230531235823/http://www.thetrendingfacts.com/2018/04/what-are-chances-of-catriona-gray-for.html|archivedate= 31 მაისი 2023}}</ref> *საუკეთესო საცურაო კოსტუმი *საუკეთესო საღამოს კაბა *საუკეთესო ბოდიუმზე გავლა *ყველაზე ნიჭიერი<ref>{{cite news|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/philippines/147979-miss-world-philippines-2016-winner-catriona-gray|title=Catriona Gray crowned Miss World Philippines 2016|date= 2 October 2016|language= en|work=Rappler}}</ref> ==== მის მსოფლიო 2016 ==== ეროვნულ კონკურსში გამარჯვების შემდეგ, გრეი მის მსოფლიოს [[2016]] წლის კონკურსზე წარსდგა ოქსონ ჰილზში, [[მერილენდი|მერილენდში]], სადაც საუკეთესო ხუთეულში მოხვდა.<ref>{{cite news|url=https://news.abs-cbn.com/life/12/18/16/ph-bet-finishes-in-top-5-of-miss-world-2016|title=PH bet finishes in Top 5 of Miss World 2016|work=ABS-CBN News|date=19 December 2016}}</ref> === მის სამყარო === ==== მის ფილიპინები 2018 (სამყარო) ==== [[2018]] წლის [[6 იანვარი|6 იანვარს]] გრეიმ შეიტანა აპლიკაცია [[მის სამყარო]] 2018-ზე [[ფილიპინები|ფილიპინების]] სახელით საასპარეზოდ.<ref>{{cite news|url=http://news.abs-cbn.com/life/01/08/18/after-miss-world-catriona-gray-eyes-bb-pilipinas-crown|title=After Miss World, Catriona Gray eyes Bb. Pilipinas crown|work=ABS-CBN News|date=8 January 2018}}</ref> რვა დღის შემდეგ, სილამაზის კონკურსის ორგანიზატორმა, სტელა არანტეამ დაადასტურა, რომ გრეი კანდიდატებს შორის აირჩა. ეროვნული კოსტუმების შეჯიბრებისთვის გრეიმ [[მინდანაო|მინდანაოელი]] [[მუსლიმი]] პრინცესის კაბა მოირგო, რითაც გაიმარჯვა კიდეც. [[2018]] წლის [[18 მარტი|18 მარტს]] კატრიონა გრეიმ მის ფილიპინები 2018-ში გაიმარჯვა. მას გვირგვინი მის ფილიპინები 2017-მა, რეიჩელ პიტერსმა გადასცა.<ref name="binibini">{{Cite news|url=https://news.abs-cbn.com/life/03/19/18/catriona-gray-to-represent-ph-in-miss-universe-2018|title=Catriona Gray to represent PH in Miss Universe 2018|work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.zeibiz.com/2018/03/watch-catriona-gray-named-binibining-pilipinas-2018-miss-universe-winner/|title=Catriona Gray is Binibining Pilipinas 2018 Miss Universe Winner|date=18 March 2018|accessdate=22 თებერვალი 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180828173608/https://www.zeibiz.com/2018/03/watch-catriona-gray-named-binibining-pilipinas-2018-miss-universe-winner/|archivedate=28 აგვისტო 2018}}</ref> ფილიპინების სილამაზის კონკურსების ისტორიაში კატრიონა გრეი პირველი ფილიპინელი და ფილიპინების მოერე წარმოამდგენელია, რომელმაც ფილიპინები ორივეზე, [[მის სამყარო|მის სამყაროსა]] და [[მის მსოფლიო|მის მსოფლიოზე]] წარადგინა. ==== მის სამყარო 2018 ==== [[ფაილი:Catriona Elisa Gray NAIA welcome.jpg|მინი|გრეი მის სამყაროს ტიტულის მოპოვების შემდეგ ფილიპინებში დაბრუნებისას]] გრეიმ [[ფილიპინები]] წარადგინა [[მის სამყარო]] [[2018]]-ზე [[17 დეკემბერი|17 დეკემბერს]] მუანგ თონგ თანში, [[ნონთაბურის პროვინცია|ნონთაბურის პროვინციაში]], [[ტაილანდი|ტაილანდში]]. ეროვნული კოსტუმის ჩვენებისას გრეიმ უძველესი ფილიპინური ტომების ტანისამოსი მოირგო. კაბა ქრისტიანობამდე გამოიყენებოდა [[შამანიზმი|შამანური]] რიტუალების შესასრულებლად. მისმა კოსტუმმა მოწონებასთან ერთად და კრიტიკაც დაიმსახურა. გააკრიტიკეს მოდელისთვის სიარულის სირთულე და ლედ განათებები. კონკურსის შემდეგ გრეიმ განაცხადა, რომ მას სქოლიოზი აქვს.<ref name="binibini"/><ref>{{Cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/647033/catriona-gray-is-the-new-miss-universe-philippines/story/|title=Catriona Gray is the new Miss Universe Philippines!|work=GMA News}}</ref> დასკვნით ეტაპზე კატრიონამ პოდიუმზე შენელებულად გაირა (ასეთ სიარულს „ლავა სიარულს“ უწოდებენ<ref>{{Cite web|url=https://www.revelist.com/celebrity/catriona-gray-lava-walk/14294|title=Miss Universe's 'Lava Walk' Makes Kendall Jenner's Runway Stomp Look Even Worse|website=Revelist|language=en|access-date=1 February 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190202095510/http://www.revelist.com/celebrity/catriona-gray-lava-walk/14294|archivedate=2 თებერვალი 2019}}</ref>). საცურაო კოსტუმის შეჯიბრებაში მას ვარდისფერი კოსტუმი ეცვა, რომელიც დადებითად შეაფასეს: მოდელებმა ეშლი გრემმა, [[ტაირა ბენქსი|ტაირა ბენქსმა]],<ref>{{Cite web|url=https://www.vogue.com/article/miss-universe-2018-catriona-gray-lava-walk-tyra-banks|title=Miss Universe 2018 Catriona Gray Wowed Even Supermodels With Her Walk|website=Vogue|language=en|access-date=5 January 2019}}</ref> მოდის კომენტატორებმა და ინტერნეტ მომხმარებლებმა.<ref>{{cite news |last1=MARQUEZ |first1=CONSUELO |title=Netizens hail Miss Philippines Catriona Gray's 'slow-mo' walk in swimwear competition |url=http://www.asiaone.com/entertainment/netizens-hail-miss-philippines-catriona-grays-slow-mo-walk-swimwear-competition |access-date=17 December 2018 |work=Asia News Network |publisher=Asiaone.com |date=14 December 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181216220506/http://www.asiaone.com/entertainment/netizens-hail-miss-philippines-catriona-grays-slow-mo-walk-swimwear-competition |archivedate=16 დეკემბერი 2018 }}</ref><ref>{{cite news|last1=Archana|first1=KC |title=No One Can Get Over Miss Philippines Catriona Gray's Slow-Mo Turn At Miss Universe 2018 Prelims|url=https://m.indiatimes.com/trending/no-one-can-get-over-miss-philippines-catriona-gray-s-slow-mo-turn-at-miss-universe-2018-prelims-358549.html|access-date=17 December 2018|work=Indiatimes Lifestyle Network|publisher=indiatimes.com|date=14 December 2018}}</ref> ღონისძიების დასასრულს მოდელს გვირგვინი მის სამყარო 2017-მა, [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკელმა]] [[დემი-ლი ნელ-პიტერსი|დემი-ლი ნელ-პიტერსმა]] დაადგა. ის მეოთხე ფილიპინელია, რომელიც მის საყარო გახდა [[გლორია დიაზი|გლორია დიაზის]] ([[1969]]), [[მარგარიტა მორანი|მარგარიტა მორანის]] ([[1973]]) და [[პია ვურტცბახი|პია ვურცბახის]] ([[2015]]) შემდეგ. 2019 წლის [[17 ოქტომბერი|17 ოქტომბერს]] კატრიონა გრეი დაესწრო 2019 წლის ლათინური მუსიკის დაჯილდოებას<ref>{{Cite web|url=https://www.billboard.com/articles/columns/latin/8531990/latin-american-music-awards-2019-presenters-announcement|title=Chiquis, Jhay Cortez, De La Ghetto & More to Present at 2019 Latin AMAs|website=Billboard|access-date=6 October 2019}}</ref> [[Dolby Theatre]]-ში, [[ჰოლივუდი|ჰოლივუდში]], [[ლოს-ანჯელესი]], [[კალიფორნია]].<ref>{{Cite web|url=https://www.missitems.be/catriona-gray-reikt-award-uit-op-latin-music-awards/|title=Catriona Gray reikt award uit op Latin Music Awards|date=4 October 2019|website=Missitems|language=nl-BE|access-date=6 October 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191006162341/https://www.missitems.be/catriona-gray-reikt-award-uit-op-latin-music-awards/|archivedate=6 ოქტომბერი 2019}}</ref> სადაც მან პრინც როისი და მარკ ანთონი დააჯილდოვა სიმღერისთვის „Adicto“<ref>{{Cite web|url=https://www.show.news/music/La-lista-completa-de-ganadores-de-los-Latin-AMAs-20191018-0022.html|title=La lista completa de ganadores de los Latin AMAs|website=Show News|access-date=2021-02-22|archive-date=2019-10-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191020034853/https://www.show.news/music/La-lista-completa-de-ganadores-de-los-Latin-AMAs-20191018-0022.html}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://us.as.com/us/2019/10/18/tikitakas/1571350201_898613.html|title=Lo mejor de los Latin American Music Awards 2019|date=18 October 2019|website=AS USA}}</ref> [[2019]] წლის [[8 დეკემბერი|8 დეკემბერს]] კატრიონა გრეიმ მის სამყარო 2019-ის გამარჯვებული, [[სამხრეთ აფრიკა|სამხრეთ აფრიკელი]] [[ზოზიბინი ტუნზი]] დააჯილდოვა Tyler Perry Studios-ში, [[ატლანტა|ატლანტაში]], [[ჯორჯია|ჯორჯიაში]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]]. მის სამყაროს ტიტულის მოპოვების შემდეგ გრეიმ იმოგზაურა [[ბრაზილია|ბრაზილიაში]];<ref>{{Cite web|url=https://entretenimento.band.uol.com.br/miss/brasil/noticias/100000974308/catriona-gray-miss-universo-2018-chega-ao-brasil-para-participar-de-acao-filantropica.html|title=Catriona Gray, Miss Universo 2018, chega ao Brasil para participar de ação filantrópica – Notícias – Miss Brasil – Band.com.br|website=Miss Brasil|accessdate=2021-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191101200958/https://entretenimento.band.uol.com.br/miss/brasil/noticias/100000974308/catriona-gray-miss-universo-2018-chega-ao-brasil-para-participar-de-acao-filantropica.html|archivedate=2019-11-01}}</ref> [[კანადა|კანადაში]];<ref>{{Cite news|url=https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids|title=Miss Universe Catriona Gray raises funds for abused Filipino kids|work=Manila Bulletin|language=en-US|access-date=6 October 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191006161115/https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids/|archivedate=6 ოქტომბერი 2019}}</ref> [[დუბაი|დუბაიში]], [[არაბთა გაერთიანებული საამიროები|არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში]];<ref>{{Cite web|url=https://www.thenational.ae/lifestyle/miss-universe-in-dubai-catriona-gray-meets-her-uae-fans-1.912553|title=Miss Universe in Dubai: Catriona Gray meets her UAE fans|website=The National|language=en|access-date=6 October 2019}}</ref> [[ინდონეზია|ინდონეზიაში]];<ref>{{Cite news|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-universe/225493-catriona-gray-meets-indonesian-president-joko-widodo-march-2019|title=WATCH: Catriona Gray meets Indonesian president Joko Widodo|work=Rappler|language=en|access-date=6 October 2019}}</ref> [[სამხრეთ აფრიკა|სამხრეთ აფრიკაში]];<ref>{{Cite news|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-universe/237578-photos-catriona-gray-tour-south-africa-august-2019|title=IN PHOTOS: Catriona Gray tours South Africa|work=Rappler|language=en|access-date=6 October 2019}}</ref> [[ტაილანდი|ტაილანდში]];<ref>{{Cite news|url=https://news.abs-cbn.com/life/07/01/19/look-catriona-gray-returns-to-thailand|title=LOOK: Catriona Gray returns to Thailand|work=ABS-CBN News|access-date=6 October 2019}}</ref> [[აშშ-ის ქალაქების სია მოსახლეობის მიხედვით|ამერიკის ქალაქებში]] და [[აშშ-ის შტატებისა და ტერიტორიების სია|შტატებში]] და მის მშობლიურ [[ფილიპინები|ფილიპინებში]].<ref>{{Cite news|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-universe/237978-photos-catriona-gray-philippines-stopover|title=IN PHOTOS: Catriona Gray gives back during latest visit to the Philippines|work=Rappler|language=en|access-date=6 October 2019}}</ref> === მუსიკლაური კარიერა === 2018 წლის [[23 ნოემბერი|23 ნოემბერს]] კატრიონა გრეიმ გამოუშვა პირველი [[სინგლი]] სახელწოდებით: „We’re In This Together“. == პირადი ცხოვრება == [[2020]] წლის [[23 მაისი|23 მაისს]] ცნობილი გახდა, რომ კატრიონა გრეი ურთიერთობაშია [[ფილიპინები|ფილიპინელ]]-[[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკელ]] მსახიობ სემ მილბისთან.<ref>{{Cite news|title='Worth every second of the wait': Sam Milby reveals relationship with Catriona Gray|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/05/23/20/worth-every-second-of-the-wait-sam-milby-reveals-relationship-with-catriona-gray|work=ABS-CBN News|language=en|access-date=23 May 2020}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{Instagram|catriona_gray}} *{{Twitter|catrionaelisa}} *{{Facebook|catrionaelisagray}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:გრეი, კატრიონა}} [[კატეგორია:მის სამყაროს გამარჯვებულები]] [[კატეგორია:ფილიპინელი მოდელები]] [[კატეგორია:მის ფილიპინების გამარჯვებულები]] [[კატეგორია:დაბადებული 6 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1994]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] i3n6q1aos9s7xpr6zhed9f2f5aidb3t კეროლაინის ტესტი 0 502244 5420721 4635522 2026-06-25T08:59:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420721 wikitext text/x-wiki '''კეროლაინის ტესტი''' — საერთაშორისო ჩვეულებითი სამართლის ფორმულირება, რომელიც ამბობს რომ უპირატესი თავდაცვის უფლების გამოყენება გამართლებულია თუ ის არის: „მყისიერი, დაუძლეველი და არ ტოვებს სხვა სახით საკითხის გადაწყვეტის საშუალებას“. ტესტი დადასტურდა [[XIX საუკუნე|XIX საუკუნეში]] [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] შემდეგ გამართულ [[ნიურნბერგის პროცესი|ნიურნბერგის ტრიბულანზე]], სახელი კი მიიღო ცნობილი კეროლაინის საქმიდან. ==ისტორიული მიმოხილვა== [[1837]] წელს [[კანადა|კანადის]] იმ ნაწილის ახალმოსახლეებმა, რომელიც ბრიტანეთის კოლონიას წარმოადგენდა, მოაწყეს აჯანყება ბრიტანეთის ადმინისტრაციის წინააღმდეგ, რომელიც იმჟამად ჩრდილოეთ ამერიკაშიც იყო დამკვიდრებული. [[ამერიკის შეერთებული შტატები]] აჯანყებასთან დაკავშირებით ოფიციალურად ნეიტრალიტეტს ინარჩუნებდა, მაგრამ ამერიკელი თანამოძმეები აჯანყებულ კანადელებს მეომრებითა და საკვებით ეხმარებოდნენ, რომელიც გადაჰქონდათ გემით სახელად კეროლაინი. ამის საპასუხოდ ანგლო-კანადური ძალები ღამით შეიჭრნენ ამერიკის შეერთებული შტატების ტერიტორიაზე, შეიპყრეს გემი კეროლაინი, დაწვეს ის და [[ნიაგარის ჩანჩქერი|ნიაგარის ჩანჩქერისკენ]] გაუშვეს. ამ შეტაკებაში ამერიკელი მესაათე, ამოდ დარფი, შემთხვევით მოკლა კანადელმა შერიფმა, ალექსანდერ მაკლედომა.<ref name=nichols>Nichols, Thomas (2008). ''The Coming Age of Preventive War''. University of Pennsylvania Press. p. 2. {{ISBN|978-0-8122-4066-5}}</ref> ბრიტანელები ამტკიცებდნენ რომ მათი ქმედება (თავდასხმა) წარმოადგენდა თავდაცვის საშუალებას. ამ საკითხთან დაკავშირებით ბრიტანეთის ელჩისადმი გაგზავნილ წერილში სახელმწიფო მდივანმა დენიელ ვებსტერმა განაცხადა, რომ ის მხარე რომელიც ამტკიცებდა თავადაცვის უფლების გამოყენების ლეგიტიმურობას უნდა ეჩვენებინა, რომ: {{ციტატა|თავდაცვის გამოყენების აუცილებლობა იყო მყისიერი, დაუძლეველი და არ სხვანაირად საკითხის გადაჭრის საშუალება არ მოიძებნებოდა..., ბრიტანული ძალების შეჭრა ამერიკის შეერთებული შტატების ტერიტორიაზე იყო გამართლებული და მათი ქმედება სულაც არ იყო უსაფუძვლო და გადაჭარბებული; პირიქით ეს ქმედება თავდაცვის უფლების აუცილებლობით იყო გამართლებული. ამ კონტექსტში აუცილებლობის კრიტერიუმი მკაფიოდ უნდა იყოს გამოკვეთილი.<ref>Webster, Daniel. 'Letter to [[Henry Stephen Fox]]', in K.E Shewmaker (ed.). ''The Papers of Daniel Webster: Diplomatic Papers, vol. 1. 1841-1843'' (1983) 62. Dartmouth College Press. {{ISBN|978-0-87451-245-8}}</ref>}} ==''sine qua non''== ტერმინები „წინასწარი თავდაცვა“, „უპირატესი თავდაცვა“ და „უპირატესობა“ გამოიყენება იმ დროს როდესაც სახელმწიფოები იყენებენ თავცდვის უფლებას მოსალოდნელი თავდასხმის დროს.<ref>{{cite journal |author=Charles Pierson |year=2004 |title=Preemptive Self-Defense in an Age of Weapons of Mass Destruction: Operation Iraqi Freedom |journal=Denver Journal of International Law and Policy |publisher=University of Denver |volume=33 |issue=1 |url=http://findarticles.com/p/articles/mi_hb3262/is_1_33/ai_n29150681/?tag=content;col1}}</ref> ამგვარი ქმედების გასამართლებლად კეროლაინის ტესტი აყენებს ორ მოთხოვნას: #ძალის გამოყენება უნდა იყოს აუცილებელი, იმაზე დაკვირვებით, რომ მოსალოდნელი საფრთხე გარდაუვალია და მშვიდობიანი გზებით საკითხის გადაწყვეტის საშუალება არ არსებობს ('''აუციელებლობა'''); #საპასუხო ქმედება უნდა იყოს მოსალოდნელი საფრთხის პროპორციული (პროპორციულობა).<ref>{{citation |title=The Legal War: A Justification for Military Action in Iraq |publisher=Gonzaga Journal of International Law |url=http://www.gonzagajil.org/content/view/110/26/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100116232151/http://www.gonzagajil.org/content/view/110/26/ |archive-date=2010-01-16 |accessdate=2021-02-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100116232151/http://www.gonzagajil.org/content/view/110/26/ |archivedate=2010-01-16 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120227184526/http://www.gonzagajil.org/content/view/110/26/ |date=2012-02-27 }}</ref> ვებსტერის თავადაპირველ ფორმულირებაში აუცილებლობის კრიტერიუმი განმარტებული იყო როგორც: „მყისიერი, დაუძლეველი, საკითხის სხვა ხერხით გადაწყვეტის შესაძლებლობის გარეშე..“. მოგვიანებით ამ უკანასკნელს მოიხსენიებდნენ როგორც მხოლოდ „მყისიერ და დაუძლეველ აუცილებლობად“.<ref>May, Larry (2007). ''War Crimes and Just War''. Cambridge University Press. p. 206. {{ISBN|978-0-521-69153-6}}</ref><ref name=refname1>{{cite web |last=Kirgis |first=Frederic L. |title=Pre-emptive Action to Forestall Terrorism |url=http://www.asil.org/insigh88.cfm |publisher=American Society of International Law |access-date=17 August 2010 |date=June 2002 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100707020942/http://www.asil.org/insigh88.cfm |archive-date=7 July 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100707020942/http://www.asil.org/insigh88.cfm |archivedate=7 ივლისი 2010 }}</ref> ==გავლენა== თავდაცვის უფლების პრინციპი კეროლაინის ტესტამდე იყო აღიარებული, მაგრამ ამ ტესტმა ჩამოაყალიბა ის კრიტერიუმები, რომლებიც აუცილებლად უნდა არსებობს რათა უშუალო თავდასხმამდე თავდაცვის უფლების გამოყენება იყოს ლეგიტიმური.<ref name=obrien>O'Brien, John (2002). ''International law''. Cavendish Publishing Limited. p. 682. {{ISBN|978-1-85941-630-3}} [https://books.google.com/books?id=wY4T25cRwCEC&lpg=PA682&ots=31yJD42EQM&pg=PA682#v=onepage&q&f=false Extract]</ref> ტესტი გაერთიანებულმა სამეფომაც აღიარა და საბოლოოდ გახდა ჩვეულებითი საერთაშორისო სამართლის ნაწილი. ძალის გამოყენების მუქარა ან ძალის გამოყენება სხვა სახელმწიფოს ტერიტორიული მთლიანობის წინააღმდეგ [[საერთაშორისო ჩვეულებითი სამართალი|საერთაშორისო ჩვეულებითი სამართლის]] ნორმებითა და [[გაერო|გაეროს]] წესდებით აკრძალულია. [[ლოტუსის საქმე|ლოტუსის საქმეში]] მართლმსაჯულების მუდმივმოქმედმა საერთაშორისო სასამართლომ თავის გადაწყვეტილებაში განაცხადა: „პირველი და მთავარი შეზღუდვა, რომელსაც საერთაშორისო სამართალი უწესებს სახელმწიფოებს არის ის რომ - არ დაუშვას ნებადამრთველი წესის საწინააღმდეგოდ სხვა სახელმწიფოს ტერიტორიაზე განახორციელდეს რაიმე უფლებამოსილება“.<ref>Case of the S.S. "Lotus" (France v. Turkey), PCIJ Series A, No. 10, at p. 18 (1927) [http://www.icj-cij.org/pcij/serie_A/A_10/30_Lotus_Arret.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927023939/http://www.icj-cij.org/pcij/serie_A/A_10/30_Lotus_Arret.pdf# |date=2013-09-27 }}</ref> კეროლაინის ტესტი აღიარებულ იქნა ნიურნბერგის ტრიგუნალის მიერ, რომელმაც იმავე სიტყვების გამოყენებით აღწერა [[ნორვეგია|ნორვეგიასა]] და [[დანია|დანიაში]] გერმანიის შეჭრა მეორე მსოფლიო ომის დროს.<ref>Olaoluwa, Olusanya (2006). ''Identifying the Aggressor Under International Law: A Principles Approach''. Peter Lang Pub Inc. p. 105. {{ISBN|978-3-03910-741-4}}</ref> როდესაც საერთაშორისო ჩვეულებითი სამართლის მიერ აღიარებული ორი კრიტერიუმი, კერძოდ აუცილებლობა და პროპორციულობა სახეზეა, თავდაცვის უფლების გამოყენება დაშვებულია. გაეროს წესდების 51-ე მუხლი აღიარებს „თანდაყოლილი ინდივიდუალური ან კოლექტიური თავდაცვის ხელშეუვალ უფლებას, თუკი მოხდება შეიარაღებული თავდასხმა ორგანიზაციის წევრ სახელმწიფოზე, იქამდე, სანამ უშიშროების საბჭო არ მიიღებს საერთაშორისო მშვიდობისა და უშიშროების მხარდასაჭერად აუცილებელ ზომებს.“ კეროლაინის ტესტი ვრცელდება ისეთ შემთხვევაზე, რომელიც გაეროს წესდების 51-ე მუხლში არ ჯდება, რადგან ამ დროს მოქმედებს უპირატესი თავდაცვის უფლება, კერძოდ, კეროლაინის ტესტს ვიყენებთ მაშინ, როდესაც თავდაცვის უფლება გამოიყენება მანამდე სანამ უშუალოდ თავდასხმა მოხდება. დღემდე თავდაცვის ქმედების ლეგიტიმურობის განსასაზღვრად გამოიყენებოდა კეროლაინის ტესტი.<ref>Duffy, Helen (2005). ''The 'War on Terror' and the Framework of International Law''. Cambridge University Press. p. 157. {{ISBN|978-0-521-54735-2}}</ref> 2008 წელს ტომას ნიკოლსმა დაწერა: „XIX საუკუნის დასაწყისში უმნიშვნელო გემის განადგურებამ, რომელსაც ერთ-ერთმა მკვლევარმა უწოდა „კომიკური საოპერო მოქმედება“, გამოიწვია ისეთი პრინციპის ჩამოყალიბება, რომელიც უხელმძღვანელებდა, თეორიულად მაინც, ძალის გამოყენებას თითქმის 250 წლის მანძილზე.“ [[კარიბის კრიზისი]], [[ექვსდღიანი ომი]] და ერაყის ბირთვულ იარაღზე თავდასხმა მიიჩნევა ისეთ შემთხვევებად, როდესაც გამოყენებულ იქნა კეროლაინის ტესტი.<ref>{{Cite journal|last=Arend|first=Anthony Clark|date=Spring 2003|title=International Law and the Preemptive Use of Military Force|url=https://www.cfr.org/content/publications/attachments/highlight/03spring_arend.pdf|journal=The Washington Quarterly|volume=26|issue=2|pages=89–103|doi=10.1162/01636600360569711}}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:საერთაშორისო სამართალი]] [[კატეგორია:ომის სამართალი]] daxm52m6e17smyvrcfb26p5hb4aym9b კეროლ ბეიკერი 0 503775 5420719 5281433 2026-06-25T08:53:56Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420719 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = კეროლ ბეიკერი | ფოტო = Carroll_Baker_headshot_for_Station_Six-Sahara_1962.png | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = ბეიკერი [[1962]] წელს | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1931|05|28}} | დაბადგილი = [[ჯოუნზთაუნი]], [[პენსილვანია]], აშშ | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელი]] | მოქალაქეობა = {{დროშა|აშშ}} | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = მსახიობი, ავტორი | აქტიურობის წლები = [[1952]]-[[2003]] | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = {{plainlist| *{{ქორწინება|ლუ რიტერი|1953|1953|მიზეზი=განქორწინდნენ}} *{{ქორწინება|[[ჯეკ გარფინი]]|1955|1969|მიზეზი=განქორწინდნენ}} *{{marriage|[[დონალდ ბარტონი]]|1978|2007|მიზეზი=გარდაიცვალა}} }} | პარტნიორები = | შვილები = [[ბლენშ ბეიკერი]], [[ჰერშელ გარფინი]] | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''კეროლ ბეიკერი''' ({{lang-en|Caroll Baker}}; დ. [[28 მაისი]], [[1931]]) — [[ამერიკელი]] კინოს, სცენისა და ტელევიზიის მსახიობი. „მსახიობების სტუდიაში“ ლი სტრასბერგის ხელმძღვანელობით სწავლის შემდეგ, ბეიკერმა [[1954]] წელს, [[ბროდვეის თეატრი|ბროდვეის თეატრში]] თამაში დაიწყო. [[1956]] წელს, იგი რეჟისორმა [[ელია კაზანი|ელიამ კაზანმა]] აიყვანა, რომ მთავარი როლი ეთამაშა [[ტენესი უილიამსი|ტენესი უილიამსის]] ორ პიესის ადაპტაციაში ფილმში ''Baby Doll''. მისმა როლმა ფილმში, მოიპოვა [[BAFTA|BAFTA დ]]ა [[ოსკარი|ოსკარის]] ნომინაციები საუკეთესო მსახიობი ქალისთვის, ისევე როგორც [[ოქროს გლობუსი|ოქროს გლობუსის]] პრემია იმ წელს, ყველაზე პერსპექტიული ახალბედისთვის . კეროლ ბეიკერი გადაღებულია სხვა ფილმებშიც: [[ჯორჯ სტივენზი|ჯორჯ სტივენზის]] ''[[გიგანტი (1956 წლის ფილმი)|გიგანტი]]'' ([[1956]]) და რომანტიკული კომედია ''მაგრამ არა ჩემთვის'' ([[1959]]). [[1961]] წელს ბეიკერი გამოჩნდა დამოუკიდებელ ფილმში ''Something Wild'', რომლის რეჟისორი იყო მისი მაშინდელი მეუღლე [[ჯეკ გარფეინი]]. მან [[1950]] და [[1960-იანი წლები|1960-იან წლებში]] ითამაშა კრიტიკულად აღიარებულ ისეთ ვესტერნებში როგორიცაა: ''[[დიდი ქვეყანა (ფილმი)|დიდი ქვეყანა]]'' ([[1958]]), ''როგორ მოიგო დასავლეთი'' (1962) და ''ჩეიანის შემოდგომა'' ([[1964]]). [[1960-იანი წლები|1960-იანი წლების]] შუა პერიოდში ბეიკერი გადაიღეს, [[Paramount Pictures]]-ის წარმოებულ ფილმში, ''ხალიჩების ჩანთები'', სადაც მან მოიგო ჰედონისტი ქვრივის როლი. ამის შემდეგ, ფილმის პროდიუსერის ჯოზეფ ე. ლევინის დახმარებით, თამაშობს [[1965]] წლის ამერიკულ ფილმში, ''სილვია'', ცოტახნის შემდეგ, ჟან ჰარლოუს როლი მოირგო ბიოგრაფიულ ფილმში, ''ჰარლოუ'' (1965). მიუხედავად იმისა, რომ ფილმი გამოსვლამდე ცნობილი იყო, მან დიდი კრიტიკული მარცხი განიცადა და [[1966]] წელს ბეიკერი [[იტალია|იტალიაში]] გადავიდა საცხოვრებლად. ამ პერიოდში ბეიკერსა და ''Paramount Pictures''-ის კონტრაქტის შესახებ სასამართლო დავა გაიმართა, მისი კარიერის ხელმძღვანელი მაშინ ჯოზეფ ლევინი იყო. ევროპაში მან შემდეგი 10 წელი გაატარა და გადაიღეს რამდენიმე ფილმში, მათ შორისაა: [[რომოლო გუერიერი |რომოლო გუერიერის]] ფილმი ''დებორას ტკბილი სხეული'' ([[1968]]), [[უმბერტო ლენცი |უმბერტო ლენცის]] ''ყინულის დანა'' ([[1972]]), კორადო ფარინას ''ბაბა იაგა'' ([[1973]]). [[1977]] წელს მონაწილეობა მიიღო შავ-კომედიაში ''ცუდი'', აღნიშნული ფილმის პროდიუსერი ენდი უაროლი იყო. ბეიკერი მეორეხარისხოვანი როლებით გამოჩნდა რამდენიმე კრიმინალურ დრამაში, მათ შორისაა: " ''ვარსკვლავი 80"'' ([[1983]]), სადაც მონაწილეობა მიიღო როგორც მკვლელობის მსხვერპლმა, ასევე ითამაშა რასობრივ დრამაში ''მშობლიური შვილი'' ([[1986]]), რომელიც გადაღებულია [[რიჩარდ რაიტი (მწერალი)|რიჩარდ რაიტის რომანის მიხედვით]]. [[1987]] წელს მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში, ''Ironweed'' (1987). გასული საუკუნის 90-იანი წლების განმავლობაში ბეიკერი გამოჩნდა რამდენიმე სერიალში: ''მკვლელობა, მან დაწერა''; ''LA კანონი'' და ''როსველი''. მას ასევე ჰქონდა მეორეხარისხოვანი როლები რამდენიმე დიდ ბიუჯეტის მქონე ფილმში: ''საბავშვო ბაღის პოლიციელი'' ([[1990]]) და [[დეივიდ ფინჩერი|დევიდ ფინჩერის]] თრილერი ''[[თამაში (ფილმი)|თამაში]]'' ([[1997]]). მან სამსახიობო კარიერა [[2003]] წელს დაასრულა. მსახიობობის გარდა, ბეიკერი ასევე არის ორი ავტობიოგრაფიის და რომანის ავტორი. == ადრეული ცხოვრება == კეროლ ბეიკერი დაიბადა და გაიზარდა [[ჯოუნზსტაუნი|ჯოუნზსტაუნში]], [[პენსილვანია|პენსილვანიაში]], [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკურ]] ოჯახში. არის ედიტ გერტრუდის და მოგზაური გამყიდველის, უილიამ უოტსონ ბეიკერის ქალიშვილი. ის წარმოშობით ირლანდიელი და პოლონელია. <ref>{{Cite book|title=The Polish American Encyclopedia}}</ref> ბეიკერის მშობლები ერთმანეთს დაშორდნენ, როდესაც ის რვა წლის იყო და ის დედასთან და უმცროს დასთან, ვირჯინიასთან ერთად გადავიდა [[ტურტ-კრიკი |ტურტ-კრიკში]], პენსილვანიაში. ბეიკერის თქმით, დედამისი მარტოხელა მშობელი იყო და ოჯახი დიდი ხნის განმავლობაში სიღარიბეში იყო. ბეიკერი სწავლობდა „გრინსბურგ სალემის საშუალო სკოლაში“, პენსილვანიაში, სადაც იგი იყო დებატების ჯგუფის წევრი და აქტიურად მონაწილეობდა როგორც დებატების კლუბში, ასევე სასკოლო მიუზიკლში. 18 წლის ასაკში იგი ოჯახთან ერთად საცხოვრებლად გადავიდა [[პიტსბურგი|პიტსბურგში]], ფლორიდაში, სადაც სწავლობდა პეტერბურგის კოლეჯში (მაშინ პეტერბურგის უმცროსი კოლეჯი). <ref name="glamour">{{Cite web|url=http://www.glamourgirlsofthesilverscreen.com/show.php?id=18|work=Glamour Girls of the Silver Screen|title=The Private Life and Times of Carroll Baker|access-date=June 28, 2017|archive-date=ოქტომბერი 2, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171002220218/http://www.glamourgirlsofthesilverscreen.com/show.php?id=18}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://www.glamourgirlsofthesilverscreen.com/show.php?id=18 "The Private Life and Times of Carroll Baker"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171002220218/http://www.glamourgirlsofthesilverscreen.com/show.php?id=18 |date=2017-10-02 }}. ''Glamour Girls of the Silver Screen''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 28,</span> 2017</span>.</cite></ref> კოლეჯში სწავლის პირველი წლის შემდეგ, ბეიკერმა მუშაობა თანაშემწედ დაიწყო. <ref name="mitchell">{{Cite web|url=http://www.desertentertainer.com/articles/2010/04/22/entertainment/walk_of_stars/doc4b33aa72c6a69757884554.txt|work=Desert Entertainer|title=Carroll Baker Actress, 'Baby Doll,' grandma|access-date=October 31, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170906181335/http://www.desertentertainer.com/articles/2010/04/22/entertainment/walk_of_stars/doc4b33aa72c6a69757884554.txt|archivedate=სექტემბერი 6, 2017}}</ref> ასევე შეუერთდა საცეკვაო კომპანიას, და მუშაობდა პროფესიონალ მოცეკვავედ. [[1949]] წელს ბეიკერმა მოიგო მის ფლორიდის ხილისა და ბოსტნეულის ტიტული. <ref>{{Cite web|url=http://articles.latimes.com/1987-01-03/entertainment/ca-2119_1_baby-doll-baker|work=The Los Angeles Times|access-date=April 9, 2015|title='Best Thing I've Had For Ages' : 'baby Doll' Baker Is Catching 'fire' For ABC}}</ref> <ref name="irv">{{Cite web|url=http://www.moviefanfare.com/carroll-baker/|work=MovieFanFare|title=The Fabulous Baker: A Consideration of Carroll|access-date=February 26, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150226125337/http://www.moviefanfare.com/carroll-baker/|archivedate=თებერვალი 26, 2015}}</ref> 1951 წელს, ბეიკერი საცხოვრებლად გადავიდა ნიუ-იორკში, სადაც მან იქირავა [[კუინზი|კუინზის]] ჭუჭყიანი ბინა. იგი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] ღამის კლუბის მოცეკვავედ მუშაობდა და ასევე ჰყავდა გუნდი, რომელთან ერთადაც შოუებში [[დეტროიტი|დეტროიტში]], [[უინძორი|უინძორში]] და [[ნიუ-ჯერსი|ნიუ-ჯერსიში]] დადიოდა. ბეიკერი მსახიობობას სწავლობდა „HB სტუდიაში“. <ref>{{Cite web |url=https://hbstudio.org/about-hb-studio/alumni/ |title=HB Studio Alumni |access-date=2021-03-06 |archive-date=2019-02-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190212150453/https://hbstudio.org/about-hb-studio/alumni/ }}</ref> [[1952]] წელს იგი ჩაირიცხა მსახიობების სტუდიაში და სწავლა დაიწყო ლი სტრასბერგის ხელმძღვანელობით.<ref name="yahoo">{{Cite web|url=https://movies.yahoo.com/person/carroll-baker/biography.html|work=Yahoo! Movies|title=Carroll Baker Biography|access-date=June 28, 2017|archiveurl=https://archive.today/20110522062022/http://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800030639/bio|archivedate=მაისი 22, 2011}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://web.archive.org/web/20110522062022/http://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800030639/bio "Carroll Baker Biography"]. ''Yahoo! Movies''. Archived from [https://movies.yahoo.com/person/carroll-baker/biography.html the original] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309223806/https://movies.yahoo.com/person/carroll-baker/biography.html |date=2016-03-09 }} on May 22, 2011<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 28,</span> 2017</span>.</cite></ref> იქ ის იყო [[მაიკ ნიკოლსი|მაიკ ნიკოლსის]], [[როდ სტაიგერი|როდ სტაიგერის]], [[შელი უინტერსი|შელი უინტერსისა]] და [[მერილინ მონრო|მერლინ მონროს]] თანაკლასელი; იგი ასევე გახდა [[ჯეიმზ დინი|ჯეიმზ დინის]] ახლო მეგობარი, მათი მეგობარი მთელი ცხოვრების განმავლობაში შენარჩუნდა. <ref name="newsday">{{Cite web|url=http://www.newsday.com/entertainment/movies/baby-doll-carroll-baker-in-huntington-1.2971728|work=Newsday|title='Baby Doll' Carroll Baker in Huntington|access-date=June 28, 2017}}</ref> <ref name="jamesdean">{{Youtube|iDhYEttDbnQ|Carroll Baker on working with James Dean}}. ''Media Funhouse'' (2000). Retrieved June 28, 2017.</ref> [[ფაილი:Carroll_Baker_by_Peter_Basch.png|მარჯვნივ|მინი| ბეიკერი ''Baby Doll''-ის სარეკლამო ფოტოში, [[1956]] წელს]] == პირადი ცხოვრება == ბეიკერი სამჯერ იყო დაქორწინებული. მან პირველად [[1953]] წელს იქორწინა 54 წლის ლუი რიტერზე, ვეილის სასტუმროს მფლობელზე. <ref>{{Cite web |url=https://groovyhistory.com/carroll-baker-baby-doll-movie |title=დაარქივებული ასლი |access-date=2021-03-06 |archive-date=2020-08-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200815030154/https://groovyhistory.com/carroll-baker-baby-doll-movie }}</ref> ქორწინება დასრულდა ერთი წლის შემდეგ, რის შემდეგაც იგი ჩაირიცხა ნიუ-იორკის მსახიობების სტუდიაში. მისი მეორე მეუღლე იყო რეჟისორი [[ჯეკ გარფეინი]]. მათ ერთი ქალიშვილი, ბლანშ ბეიკერი (დაბადებული [[1956]] წელს), და ვაჟი, ჰერშელ გარფეინი (დაბადებული [[1958]] წელს) შეეძინათ. ჰერშელი არის კომპოზიტორი და [[ნიუ-იორკის უნივერსიტეტი|ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის]] სტინჰერდტის მუსიკის სკოლის ფაკულტეტის წევრია. გარფეინი და ბეიკერი დაშორდნენ [[1969]] წელს. ბეიკერს ჰყავს ექვსი შვილიშვილი. ბეიკერი [[1978]] წლის [[10 მარტი|10 მარტს]] დაქორწინდა ბრიტანული თეატრის მსახიობზე, [[დონალდ ბარტონი |დონალდ ბარტონზე]]. <ref name="sjmn">{{Cite news|date=January 11, 2008|title=British actor Donald Burton, husband Carroll Baker, dies at 73|work=[[San Jose Mercury News]]}}</ref> გასული საუკუნის 80-იან წლებში [[ჰამპსტედი|ჰამპსტედში]], [[ლონდონი|ლონდონში]] ცხოვრობდნენ. ისინი ერთად დარჩნენ ბარტონის სიკვდილამდე [[2007]] წლის [[8 დეკემბერი|8 დეკემბრამდე]]. ბარტონი თავის სახლში, კალიფორნიაში [[ემფიზემია|ემფიზემიისგან]] გარდაიცვალა. [[1950-იანი წლები|1950-იან]] და [[1960-იანი წლები|1960-იან წლებში]] ცხოვრობდა [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]] და [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]], შემდეგ [[რომი|რომში]] სამსახიობო კარიერის გასაგრძელებლად გადავიდა. ბეიკერი [[1990-იანი წლები|1990-იან]] და [[2000-იან წლები|2000-იან წლების]] დასაწყისში ცხოვრობდა [[პალმ-სპრინგსი|პალმ-სპრინგსში]], [[კალიფორნია|კალიფორნიაში]]. [[2016]] წლის მონაცემებით, იგი ცხოვრობს ნიუ-იორკში. <ref>{{Cite interview|author=Baker|work=Something Wild|title=Interview with Carroll Baker, 2016}}</ref>. <ref name="laskey">{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2014/03/09/fashion/weddings/when-may-catches-up-to-december.html|author=Laskey, Margaux|work=The New York Times|title=When May Catches Up to December|date=March 7, 2014|access-date=March 4, 2015}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ბეიკერი, კეროლ}} [[კატეგორია:კალიფორნიელი რომანისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი რომანისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მოცეკვავეები]] [[კატეგორია:ირლანდიელი ამერიკელები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ნიუ-იორკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ჰოლივუდის დიდების ხეივანი]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მიუზიკლების მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი თეატრის მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1931]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] qbz6kthn4elnjfhx5gvyyloyjzbh1lb კელი ლებროკი 0 504219 5420701 4962040 2026-06-25T07:33:24Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420701 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | ფერი = | სახელი = კელი ლებროკი | ფოტო = Kelly LeBrock (cropped).jpg | ფოტოს სიგანე = 220პქ | წარწერა = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1960|03|24}} | დაბადგილი = [[ნიუ-იორკ სიტუ]], [[აშშ]] | სხვა სახელები= | განათლება = | აქტიურობის წლები = [[1976]] – [[2007]], [[2013]] - დღემდე | მეუღლე= * Victor Drai * Steven Seagal * Fred Steck | შვილები = 3 | პარტნიორები = | საქმიანობა= მსახიობი | მამა = | რეზიდენცია= | საიტი= | გამორჩეული როლები = | ტონის ჯილდოები }} კელი ლებროკი ( {{lang-en|Kelly LeBrock}} დიბადა [[24 მარტი]], [[1960]]. [[ნიუ-იორკ სიტი|ნიუ-იორკ სითი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]) ამერიკელი მსახიობი და მოდელი. მისი სამსახიობო დებიუტი შედგა წითელ ქალში (1984), ჯინ უაილდერის მონაწილეობით. მან ასევე ითამაშა ფილმებში უცნაური მეცნიერება (1985), რეჟისორი [[ჯონ ჰიუმი|ჯონ ჰიუზი]] და ძნელად მოსაკლავი (1990), [[სტივენ სიგალი|სტივენ სიგალთან]] ერთად. == ადრეული წლები == კელი ლებროკი დაიბადა 1960 წლის 24 მარტს ნიუ-იორკში და გაიხარდა ლონდონის კენსინგტონის რაიონში.<ref>[http://www.filmreference.com/film/39/Kelly-LeBrock.html "Kelly LeBrock Biography (1960–)"] FilmReference.com. Retrieved August 13, 2017.</ref> მისი მამა ფრანგ-კანადელი იყო, ხოლო დედა მარია ირლანდიელია.<ref>Mann, Roderick (May 19, 1985). [http://articles.latimes.com/1985-05-19/entertainment/ca-9178_1_le-brock-kelly "Cross A Doll, A Compute —- Kelly Le Brock"] ''Los Angeles Times''. Retrieved August 13, 2017.</ref> ლებროკის ძმა ჰაროლდი გარდაიცვალა სიმსივნით 2008 წელს. ლებროკს მისი ბებიის, მერი ელენე კელის სახელი მიენიჭა, რომელიც არმიის ქალაქ კედიდან იყო, რომელმაც [[ჯონ ტრაინორი|ჯონ ტრაინორზე]] იქორწინა.<ref>O'Neill, Leona (October 23, 2015). [http://www.belfasttelegraph.co.uk/sunday-life/kelly-le-brock-is-going-back-to-her-ulster-roots-34136587.html "Kelly Le Brock is going back to her Ulster roots"] ''Belfast Telegraph''. Ireland. Archived from the original on August 13, 2017. Retrieved August 13, 2017. <q>The actress was born in New York but brought up in the posh Kensington area of London.</q> Additional on August 13, 2017.</ref> == კარიერა == კელი ლებროკმა სამოდელო კარიერა 16 წლის ასაკში დაიწყო მშობლიურ ნიუ-იორკში. მისი წარმატების გზა 19 წლის ასაკში დაიწყო, როდესაც იგი გამოჩნდა ჟურნალ Vogue- ის გვერდზე. ცოტა ხნის შემდეგ მან დადო კონტრაქტი [[კრისტიან დიორი|კრისტიან დიორთან]], რათა ემუშავა მასთან ამ მოდის ლეიბლზე წელიწადში 30 დღის განმავლობაში. მოგვიანებით იგი გამოჩნდა მრავალრიცხოვან ჟურნალის გარეკანზე და მოდის სპრედებში და გახდა ეილინ ფორდის ერთ-ერთი ყველაზე მოთხოვნადი მოდელი. ის განსაკუთრებით ცნობადი გახდა მას შემდეგ, რაც გამოვიდა Pantene- ის შამპუნის კომერციული სპიკერის სახელით, რომლის სტრიქონი: "Don't hate me because I'm beautiful" - "არ შემიძულო, რადგან ლამაზი ვარ", პოპკულტურის ფრაზა გახდა.<ref>Taber, Keith (September 1989). [https://books.google.com/books?id=B2EEAAAAMBAJ&pg=PA50 "Kelly LeBrock: Above the Crowd"] ''Orange Coast''. pp. 50–54. Retrieved August 10, 2018.</ref> კელი ლებროკმა ფილმებში მონაწილეობა მიიღო, როგორც "სრულყოფილმა" ან "ფანტასტიკურმა" ქალმა. ეს ფილმებია - ქალი წითელში (1984) და უცნაური მეცნიერება (1985). ამის შედეგად, იგი 1980-იან წლებში ჰოლივუდის ერთ-ერთ ყველაზე სექსუალურ ქალბატონად ითვლებოდა [10], მაგრამ მან ტაიმ აუტი აიღო მსახიობობიდან, ხოლო 1990 წელს ის დაბრუნდა, როდესაც კელიმ ითამაშა მისი მაშინდელ ქმარ, [[სტივენ სიგალი|სტივენ სიგალთან]] ერთად, ფილმში ''Hard to Kill''. ლებროკი ასევე გამოჩნდა ფილმებში "ღალატის მტრედი" (1993), ''Tracks of a Killer'' (1995) და ''Hard Bounty'' (1995). კელი ლებროკს ჰქონდა როლები ფილმებში, როგორიც არის ''Wrongfully Accused'' (1998), ''The Sorcerer's Apprentice'' (2002), ''Zerophilia'' (2005), and ''Gamers: The Movie'' (2006). ლებროკი იყო ტრილერში სახელწოდებით "დამალული საქმეები", რომელიც გამოვიდა 2013 წელს, ხოლო 2015 წელს იგი გამოჩნდა ''A Prince for Christmas''-ში, როგორც დედოფალი არიანა. 2005 წელს ლებროკი იყო VH1's Celebrity Fit Club- ის რეალითი შოუს გუნდის "Kelly's Bellies" კაპიტანი. კელი ლებროკი ასევე გამოჩნდა ბრიტანული სერიალის - ჯოჯოხეთის სამზარეულოს მესამე სერიაში. ლებროკი და მისი ქალიშვილი Arissa მონაწილეობდნენ Lifetime Docuseries Growing Up Supermodel- ში, რომლის დებიუტი 2017 წლის აგვისტოში შედგა.<ref>[https://www.closerweekly.com/posts/kelly-le-brock-hollywood-comeback-139579 "Kelly Le Brock Talks Her Decision To "Quit Hollywood" — and Reveals What Made Her Come Back (EXCLUSIVE)"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200930064458/https://www.closerweekly.com/posts/kelly-le-brock-hollywood-comeback-139579/ |date=2020-09-30 }} ''Closer Weekly''. September 13, 2017. Retrieved August 10, 2018.</ref> ბრიტანულმა ჯგუფმა ბასტილიამ 2016 წელს გამოუშვა სიმღერა "Good Grief", რომელშიც ნაჩვენებია LeBrock– ის ორი ფრაზა Weird Science– სგან: "So what would you little maniacs like to do first?" და "If you want to be a party animal, you have to learn to live in the jungle. Now stop worrying and go and get dressed." == პირადი ცხოვრება == კელი ლებროკის პირველი ქორწინება იყო კინოპროდიუსერთან და რესტავრატორთან [[ვიქტორ დრაიმი|ვიქტორ დრაიმთან]], 1984 წელს; ისინი განქორწინდნენ 1986 წელს. ამ პერიოდში მან გაიცნო მსახიობი და საბრძოლო მხატვარი [[სტივენ სიგალი]]. მათი ქალიშვილი ანალიზა დაიბადა 1987 წლის გაზაფხულზე და წყვილმა იქორწინეს იმავე წლის სექტემბერში. მათი ვაჟიშვილი დომინიკი დაიბადა 1990 წლის ივნისში, ხოლო ქალიშვილი არისა 1993 წელს. მომდევნო წელს ლებროკმა განქორწინება მოითხოვა და მოიხსენია "შეურიგებელი განსხვავებები". 2007 წლის ივლისში, კელი ლებროკი დაქორწინდა პენსიონერ ინვესტორ ბანკირზე, ფრედ სტეკზე და შემდეგ წელს დაშორდა მას.<ref>Stone, Natali (August 17, 2017). [https://people.com/tv/kelly-lebrock-why-she-decided-quit-hollywood-after-divorce-steven-seagal/ "Kelly LeBrock Shows Off Her Stunning Model Daughter & Reveals Why She Spent 24 Years Living off the Grid"] ''People''. Retrieved January 21, 2019.</ref> 2011 წლის მონაცემებით, კელი ლებროკი რანჩოზე ცხოვრობს კალიფორნიის სანტა ინეზის ხეობაში.<ref>Luksic, Jim (March 11, 2010). [http://www.syvjournal.com/archive/8/10/6066/ "'Woman in Red' Reaches Out" /] ''The Santa Ynez Valley Journal''. Santa Ynez, California. Archived from the original on December 19, 2011. Retrieved August 13, 2017.</ref> 2008 წელს მისი ძმის ჰაროლდის გარდაცვალების შემდეგ, ლებროკმა გამოყო დრო ავადმყოფების დასახმარებლად, რომლებიც მკურნალობენ. იგი იყო კლუბი კარსონის სპიკერი, რომლის წევრებიც კიბოთი დაავადებული ბავშვები არიან. == ლიტერატურა == * [https://www.goodreads.com/topic/show/21394968-sexiest-80s-women-actresses Sexiest 80s Women Actresses] - by Brookeeaterhotmail.Com - goodreads.com / წიგნების კოლექცია == რესურსები ინტერნეტში == *{{imdb name|0001456/}} == სქოლიო == {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ლებროკი, კელი}} [[კატეგორია:დაბადებული 24 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1960]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მსახიობები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ინგლისელი ქალი კინომსახიობები]] [[კატეგორია:ნიუ-იორკში დაბადებულები]] e3pdon1rdnn09e3d77056frbq3biaeq ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე 0 504248 5420782 4894157 2026-06-25T10:38:19Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420782 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). 1960 1 Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (189-196). 1964 2. Чхиквадзе В.М. (1964). Некоторые ископаемые черепа, найденные в Грузии. 26-я студенческая научная конференция. ТГУ. (15-16). 1968 3. Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. жури.. 2, (88-94). 4 Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (10-12). 1969 5. Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). 6. Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). 1970 7 Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). 8. Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (749-752). 9. Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). 10. Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.. Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). 1971 11 Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). 12. Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). 13. Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). 14. Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). 15. Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). 1972 16. Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). 17 Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (1-20). 1973 18. Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (1-100). 19. Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). 20. Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). 21 Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (.745-748). 22. Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). 23. Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). 24. Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). 1974 25. Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (160). 26. Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). 27. Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (1-302). 28. Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). 1975 29 Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (102-109). 30. Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (745-748). 31 Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (253-254) 32. Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (165-166). 33. Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). 34. Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). 35. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (225-228). 36. Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). 1976 37 Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (156). 38. Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (745-748). 1977 39 Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). 40. Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (68-69). 41 Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). 42 Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). 43. Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). 44. Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (7-8). 45. Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (10-14). 46. Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). 1978 47. Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). 48. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). 1979 49. Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). 50. Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). 51 Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). 52. Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). 53. Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). 1980 54. Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (721-724). 55. Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). 56. Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). 57 Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). 1981 год 58. Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). 59. Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). 60. Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). 1982 61 Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). 62. Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). 63. Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). 1983 64. Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). 65. Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). 66. Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (13-8). 67 Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). 68. Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (1417-420). 1984 69. Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). 70. Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). 71 Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). 72. Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). 73. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (163-174). 74. Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). 75 Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). 76. Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (19-27). 1985 77 Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). 78. Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). 79. Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (40-45). 80. Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (116-118). 81 Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (173-176). 82. Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). 1986 83. Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). 84. Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). 85. Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). 86. Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (111-112). 87 Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (108-113). 88. Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). 1987 89. Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). 90. Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). 91. Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). 92. Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (165-168). 93. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (176-193). 94. Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). 95. Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). 96. Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). 97 Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (177-180). 98. Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (8-9). 99. Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 100. Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (128-139). 101 Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). 102. Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). 103. Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). 104. Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (198-204). 105. Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). 106. Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). 107 Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). 1989 108 Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). 109 Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) 110 Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). 111 Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). 112 Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (59-69). 113 Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). 114 Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (S14). 1990 115 Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (1-95). 116. Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) 117. Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (132-134). 118. Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). 1991 119. Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (1-60). 120. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (59-63). 121 Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (159-165). 1992 122. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). 123. Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (111-120). 124. Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). 1993 125. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (170-173). 126. Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). 127 Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (132-157). 128. Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). 1994 129 Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). 1995 130. Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). 131 Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). 132 Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (14). 133. Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). 134. Чхиквадзе В. (1995). Трансгрессии, регрессии и изменчивость солености моря в Восточной Паратетисе в позднем меловом и кайнозойском периодах. Научная сессия Геологического института (тезисы докладов). Тбилиси. (120). 1996 3 (1996). Рептилии. В: Материалы по биоразнообразию Грузии 135. Бакрадзе М. Чхиквадзе. Тбилиси. (68-71). 136. Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (470-475). 137 Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). 1997 138. Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). 139. Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). 1998 140. Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (220-221). 141 Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (61-66). 142. Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). 143. Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). 1999 144. Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). 145. Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). 146. Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). 147 Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) 2000 148. Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). 149. Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). 150. Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (153-162) 151 Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (177-180). 152 Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (222-229). 153 Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (335-340) 154 Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. 155 Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А 2001 156. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). 157. Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). 158. Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). 159. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). 160. Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). 161 Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). 2002 162. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). 163 Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). 164 Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). 165 Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 166. Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 167 Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 168. Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (40-41). 169 Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (22-26) 170. Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (14-18). 171 Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (1-65). 172 Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). 173. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (1276-279). 174 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (13-17). 175 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (138-142). 2003 176. Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (16-17). 177 Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (17-18). 178. Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (18). 179 Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (169-170). 180 Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). 181 Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (10-11). 182. Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] 4t5seeameqmffd94w5lxcpb1pobr8cj 5420783 5420782 2026-06-25T10:47:28Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420783 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. жури.. 2, (88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (10-12). 1969 #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.. Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). 1972 #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (.745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). 1975 #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (745-748). 1977 #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (10-14). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). 48. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). 57 Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). 1981 год 58. Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). 59. Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). 60. Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). 1982 61 Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). 62. Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). 63. Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). 1983 64. Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). 65. Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). 66. Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (13-8). 67 Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). 68. Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (1417-420). 1984 69. Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). 70. Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). 71 Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). 72. Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). 73. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (163-174). 74. Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). 75 Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). 76. Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (19-27). 1985 77 Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). 78. Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). 79. Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (40-45). 80. Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (116-118). 81 Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (173-176). 82. Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). 1986 83. Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). 84. Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). 85. Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). 86. Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (111-112). 87 Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (108-113). 88. Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). 1987 89. Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). 90. Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). 91. Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). 92. Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (165-168). 93. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (176-193). 94. Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). 95. Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). 96. Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). 97 Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (177-180). 98. Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (8-9). 99. Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 100. Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (128-139). 101 Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). 102. Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). 103. Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). 104. Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (198-204). 105. Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). 106. Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). 107 Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). 1989 108 Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). 109 Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) 110 Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). 111 Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). 112 Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (59-69). 113 Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). 114 Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (S14). 1990 115 Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (1-95). 116. Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) 117. Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (132-134). 118. Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). 1991 119. Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (1-60). 120. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (59-63). 121 Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (159-165). 1992 122. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). 123. Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (111-120). 124. Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). 1993 125. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (170-173). 126. Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). 127 Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (132-157). 128. Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). 1994 129 Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). 1995 130. Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). 131 Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). 132 Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (14). 133. Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). 134. Чхиквадзе В. (1995). Трансгрессии, регрессии и изменчивость солености моря в Восточной Паратетисе в позднем меловом и кайнозойском периодах. Научная сессия Геологического института (тезисы докладов). Тбилиси. (120). 1996 3 (1996). Рептилии. В: Материалы по биоразнообразию Грузии 135. Бакрадзе М. Чхиквадзе. Тбилиси. (68-71). 136. Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (470-475). 137 Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). 1997 138. Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). 139. Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). 1998 140. Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (220-221). 141 Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (61-66). 142. Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). 143. Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). 1999 144. Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). 145. Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). 146. Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). 147 Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) 2000 148. Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). 149. Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). 150. Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (153-162) 151 Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (177-180). 152 Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (222-229). 153 Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (335-340) 154 Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. 155 Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А 2001 156. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). 157. Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). 158. Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). 159. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). 160. Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). 161 Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). 2002 162. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). 163 Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). 164 Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). 165 Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 166. Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 167 Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 168. Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (40-41). 169 Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (22-26) 170. Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (14-18). 171 Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (1-65). 172 Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). 173. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (1276-279). 174 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (13-17). 175 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (138-142). 2003 176. Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (16-17). 177 Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (17-18). 178. Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (18). 179 Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (169-170). 180 Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). 181 Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (10-11). 182. Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] aho44fcjikf4ao3zkxfz3yumdtc6iwa 5420784 5420783 2026-06-25T10:56:19Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420784 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. жури.. 2, (88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (10-12). 1969 #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.. Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). 1972 #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (.745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). 1975 #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (745-748). 1977 #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (10-14). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). 1981 год #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (19-27). 1985 #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). 1991 #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (59-63). 121 Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (159-165). 1992 122. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). 123. Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (111-120). 124. Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). 1993 125. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (170-173). 126. Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). 127 Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (132-157). 128. Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). 1994 129 Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). 1995 130. Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). 131 Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). 132 Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (14). 133. Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). 134. Чхиквадзе В. (1995). Трансгрессии, регрессии и изменчивость солености моря в Восточной Паратетисе в позднем меловом и кайнозойском периодах. Научная сессия Геологического института (тезисы докладов). Тбилиси. (120). 1996 3 (1996). Рептилии. В: Материалы по биоразнообразию Грузии 135. Бакрадзе М. Чхиквадзе. Тбилиси. (68-71). 136. Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (470-475). 137 Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). 1997 138. Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). 139. Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). 1998 140. Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (220-221). 141 Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (61-66). 142. Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). 143. Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). 1999 144. Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). 145. Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). 146. Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). 147 Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) 2000 148. Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). 149. Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). 150. Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (153-162) 151 Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (177-180). 152 Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (222-229). 153 Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (335-340) 154 Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. 155 Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А 2001 156. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). 157. Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). 158. Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). 159. Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). 160. Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). 161 Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). 2002 162. Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). 163 Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). 164 Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). 165 Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 166. Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 167 Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. 168. Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (40-41). 169 Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (22-26) 170. Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (14-18). 171 Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (1-65). 172 Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). 173. Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (1276-279). 174 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (13-17). 175 Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (138-142). 2003 176. Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (16-17). 177 Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (17-18). 178. Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (18). 179 Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (169-170). 180 Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). 181 Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (10-11). 182. Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] bj4gd8j34sqe1bprrgm9o1yadanvz0s 5420785 5420784 2026-06-25T11:05:45Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420785 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. жури.. 2, (88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (10-12). 1969 #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.. Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). 1972 #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (.745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). 1975 #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (745-748). 1977 #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (10-14). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). 1981 год #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (19-27). 1985 #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). 1991 #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (159-165). 1992 #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). 1993 #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). 1994 #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). 1995 #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). 1997 #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). 1998 #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (1276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] 1qi7ee4kl1ibtmkplkhv4wh06xr3fwf 5420786 5420785 2026-06-25T11:13:03Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420786 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109).+++++++ #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (745-748). 1977 #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (10-14). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). 1981 год #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (19-27). 1985 #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). 1991 #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (159-165). 1992 #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). 1993 #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). 1994 #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). 1995 #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). 1997 #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). 1998 #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (1276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] qlnpl75ehmztjnnj9fklcqy4w5az5ty 5420790 5420786 2026-06-25T11:28:37Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420790 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (:8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] ogtyehq4wqh4af77esk1cwyg2jevp01 5420791 5420790 2026-06-25T11:31:09Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420791 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #+++++++++Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Новые данные о пресноводных черепахах (Testudines, Emydidae) из среднего олигоцена Тургайского бассейна (Казахстан, СССР). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (:8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] 9p8bxjxklkfw9rhi2knc77vbgs938w5 5420792 5420791 2026-06-25T11:31:50Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420792 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Чхиквадзе В.М. (1982). О находке ископаемых криптобранхид в СССР и Монголии. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (:8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] awps8iuwxietn66di5jzps2wj6yqsup 5420794 5420792 2026-06-25T11:34:30Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420794 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Чхиквадзе В.М. (1984). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palacocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Чхиквадзе В.М. (1985). Классификация черепах семейства Emydidae и их филогенетические связи с другими семействами. Stvdia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (:8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] ljs45ghip6ffer0yhnum4p4w0v4gktq 5420795 5420794 2026-06-25T11:38:03Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420795 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Ckhikvadze V.M. (1984). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Ckhikvadze V.M. (1985). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #Ясаманов Н. Чхиквадзе В. (1987). Климат Закавказья в прошлом и будущем. Природа Грузии, 6, (:8-9). #Чхиквадзе В. М. (1987). О классификации и характеристиках некоторых редких и малоизученных ископаемых черепах из Азии. Ствдия Палеохелониология, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] j0ylsxmk8y1scddin6w9y49m999kl19 5420797 5420795 2026-06-25T11:44:27Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420797 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Ckhikvadze V.M. (1984). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Ckhikvadze V.M. (1985). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #იასმანოვი ნ., ჩხიკვაძე ვ. (1987). ამიერკავკასიის ჰავა წარსულსა და მომავალში. საქართველოს ბუნება, 6, (:8-9). #Chkhikvadze V.M. (1987). Sur la classification les caracters de certaines tortues fossiles d'Assie, rares et peu etudies. Studia Paleocheloniologica, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Монофилия и взаимоотношения ограниченного семейства Emydidae. 35-е ежегодное собрание Общества по изучению амфибий и рептилий. Техасский университет в Эль-Пасо, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] 16e57e86r4cthjratz9unssrrh329u8 5420798 5420797 2026-06-25T11:45:59Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420798 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Ckhikvadze V.M. (1984). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Ckhikvadze V.M. (1985). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #იასმანოვი ნ., ჩხიკვაძე ვ. (1987). ამიერკავკასიის ჰავა წარსულსა და მომავალში. საქართველოს ბუნება, 6, (:8-9). #Chkhikvadze V.M. (1987). Sur la classification les caracters de certaines tortues fossiles d'Assie, rares et peu etudies. Studia Paleocheloniologica, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Monophyly and relationships of a restricted Emydidae. 35-th annual meeting Society for the study of amphibians and reptiles. University of Texas at El Paso, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] nbb3abxt0qe0xxtc60v4l6ind32jabk 5420803 5420798 2026-06-25T11:49:03Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420803 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Ckhikvadze V.M. (1984). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Ckhikvadze V.M. (1985). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #იასმანოვი ნ., ჩხიკვაძე ვ. (1987). ამიერკავკასიის ჰავა წარსულსა და მომავალში. საქართველოს ბუნება, 6, (:8-9). #Chkhikvadze V.M. (1987). Sur la classification les caracters de certaines tortues fossiles d'Assie, rares et peu etudies. Studia Paleocheloniologica, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Monophyly and relationships of a restricted Emydidae. 35-th annual meeting Society for the study of amphibians and reptiles. University of Texas at El Paso, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Чхиквадзе В., Харабадзе Е. (1995). Амфибии и рептилии раннего плейстоцена Грузии (Дманиси, нижний апшеронский ярус). Terra Nostra. Исследования четвертичного периода. XI Международный конгресс (тезисы докладов). Берлин. (:48). 133. Chkhikvadze V., Kharabadze E. (1995). Amphibians and reptiles from the Early Pleistocene of Georgia (Dmanisi, Lower Apsheronian). Terra Nostra. Quaternary research XIY International Congress (Abstracts). Berlin. (:48). 134. Chkhikvadze V. (1995). Late Cretaceous and Cenozoic transgressions, regressions and sea salinity variability of the Eastern Paratethys. Scientific session of the Geological Institute (abstracts). Tbilisi. (120). 1996 and 3-135. Bakradze M. Chkhikvadze Biodiversity Materials. Tbilisi. (68–71) (1996). Reptiles. In the book: Georgia 136. Chkhikvadze V., Amiranashvili N. (1996). History of the fossil turtles studies in the Caucasus. Bull. Georgian Academy of Sciences, 154(3), (470-475). 137 Chkhikvadze V M. (1996). Phylogenetic relationships among extinct and recent turtles of the family Emydidae sensu stricto. Journal of Vertebrate Paleontology, 16 (3, Supplement), (28A). 1997 138. Chkhikvadze V (1997). Ancient turtles of the tribe Sakyini from Paleogene sediments of Eastern Kazakhstan. The Third World Congress of Herpetology. Abstracts. Prague. (:41). 139 Gabounia L.K., Chkhikvadze V.M. (1997). Overview of the Paleogene vertebrate faunas of the Zaissan region (Eastern Kazakhstan). Proceedings of the BiochroM Congress. "Mammal Biochronology of the Cenozoic in Europe and related areas" Montpellier (193-203). 1998 140. Alekseeva E.V., Chkhikvadze V.M. (1998). Preliminary results of the study of the herpetofauna of Bliiznets Cave (Far East, Holocene). All-Russian Conference "The Main Results in the Study of the Quaternary Period and the Main Directions of Research in the 21st Century" (abstracts of reports). A.P. Karpinsky All-Russian Geological Research Institute (VSEGEI). St. Petersburg (220-221). 141 Chkhikvadze V.M. (1998). Eocene-Oligocene herpetofauna of the former USSR In the book "Geological and biotic events of the late Eocene - early Oligocene" (part II). GEOS Publishing House, Moscow. (61-66). 142 Bakradze M., Chkhikvadze V (1998). Sistematical position of the broun frogs inhabit in Georgia. Therd Asian Herpetological Meeting. Abstracts. Almaty (10). 143 Gabunia L.K., Mchedlidze G.A., Chkhikvadze V.M., Lucas S.G. (1998). Jurassic sauropod dinosaur from the Republic of Georgia. Journal of Vertebrate Paleontology, 18(1), (:233-236). 1999 144 Chkhikvadze V. M. (1999). History of the development of the Paleogene herpetofauna of the CIS. Problems of Paleobiology, Vol. 1, (:256-279). 145 Chkhikvadze V. M. (1999). Some fossil three-clawed turtles of Asia (Rafetini trib. nov.). Proceedings of TSPU, 5, (:215-225). 146. Chkhikvadze V. M. (1999). Late Tertiary giant land turtles of the Western Palaeactics. Collection of Actual Problems of Modern Biology. Tbilisi, TSU Publishing House (20-36). 147 Chkhikvadze V., Amiranashvili N. (1999). A new species of land tortoise from the Eocene deposits of Zaisan Basin. Problems of paleobiology (Tbilisi), vol. 1, (:251-255). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1996). История изучения ископаемых черепах на Кавказе. Вестник Грузинской академии наук, 154(3), (:470-475). #Чхиквадзе В.М. (1996). Филогенетические взаимоотношения между вымершими и современными черепахами семейства Emydidae sensu stricto. Журнал палеонтологии позвоночных, 16 (3, Приложение), (:28A). #Чхиквадзе В. (1997). Древние черепахи трибы Сакини из палеогеновых отложений Восточного Казахстана. Третий Всемирный конгресс герпетологии. Тезисы докладов. Прага. (:41). #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1997). Обзор палеогеновой фауны позвоночных Зайсанской области (Восточный Казахстан). Материалы конгресса «Биохронология млекопитающих кайнозоя в Европе и смежных регионах». Монпелье. (:193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Бакрадзе М., Чхиквадзе В. (1998). Систематическое положение коричневых лягушек, обитающих в Грузии. Третья Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. Алматы (:10). #Габуния Л.К., Мчедлидзе Г.А., Чхиквадзе В.М., Лукас С.Г. (1998). Юрский зауропод из Республики Грузия. Журнал палеонтологии позвоночных, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Чхиквадзе В., Амиранашвили Н. (1999). Новый вид сухопутной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Проблемы палеобиологии (Тбилиси), т. 1, (:251-255) #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] kef96gj8lw9h9vbds1nnz5wtlrs8dq2 5420805 5420803 2026-06-25T11:57:55Z Surprizi 14671 /* ბიბლიოგრაფია */ 5420805 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე''' (დ. [[4 იანვარი]], [[1940]], [[მოსკოვი]], [[სსრკ]] — გ. [[29 ოქტომბერი]], [[2019]], [[თბილისი]], [[საქართველო]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ჰერპეტოლოგია|ჰერპეტოლოგი]], [[პალეონტოლოგია|პალეონტოლოგი]], მეცნიერებათა დოქტორი (1991), პროფესორი. ==ბიოგრაფია== ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე დაიბადა 1940 წლის 4 იანვარს მოსკოვში, არქიტექტორ [[მიხეილ ჩხიკვაძე|მიხეილ ჩხიკვაძის]] ოჯახში. [[1941]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს გამო ოჯახი გადავიდა თბილისში საცხოვრებლად. [[1947]] წელს შევიდა მე-4 ვაჟთა საშუალო სკოლაში, ხოლო [[1958]] წელს დაამთავრა თბილისის ი. ჭავჭავაძის სახელობის 23-ე საშუალო სკოლა. [[1955]] წლიდან იყო [[კომკავშირი]]ს წევრი. სკოლაში სწავლისას ხელმძღვანელობდა ნორჩ აკვარიუმისტთა წრეს. ბავშვობიდან გატაცებული იყო ბიოლოგიური საგნებით, კერძოდ [[ზოოლოგია|ზოოლოგიით]]. სკოლის ასაკში წაკითხული ჰქონდა რიგი მოხსენებები პალეონტოლოგიიდან სათანადო ექსპონატების დემონსტრაციით. სკოლის დამთავრების შემდეგ მუშაობდა [[საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია|საქართველოს სსრ-ის მეცნიერებათა აკადემიაში]], [[ლეო დავითაშვილის სახელობის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტი|პალეობიოლოგიის ინსტიტუტის]] ხერხემლიანთა პალეონტოლოგიურ განყოფილებაში, სადაც [[1958]] წლის 1 სექტემბრიდან ჩარიცხულ იქნა უფროს კოლექტორად ახალციხის ექსპედიციაში, 16 სექტემბრიდან — უფროს კოლექტორად უხერხემლოთა პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში, ხოლო 8 ოქტომბრიდან — კოლექტორად ახალციხის პალეონტოლოგიურ ექსპედიციაში. [[1959]] წლის 4 მაისს დაინიშნა პრეპარატორის თანამდებობაზე. [[1964]] წელს დაამთავრა [[თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]ს ბიოლოგიური ფაკულტეტი. მისი სადიპლომო ნაშრომის ხელმძღვანელები იყვნენ [[ლეონიდე გაბუნია|ლეო გაბუნია]] და [[ლევან ნათაძე]]. 1964 წლიდან მუშაობას იწყებს საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის პალეობიოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც იგი მუშაობდა სიცოცხლის ბოლომდე (1964 წლიდან — უფროსი ლაბორანტი, 1966 წლიდან — უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1975 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, 1986 წლიდან — წამყვანი მეცნიერ-თანამშრომელი). [[1972]] წლის მაისში დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, ხოლო [[1991]] წლის დეკემბერში სადოქტორო დისერტაცია. მონაწილეობდა სხვადასხვა ზოოლოგიური და პალეონტოლოგიური კონფერენციების, კონგრესებისა და სიმპოზიუმების მუშაობაში. არჩეული იყო სხვადასხვა სამეცნიერო საზოგადოების წევრად (საკავშირო პალეონტოლოგიური საზოგადოება, მოსკოვის ბუნებისმეტყველთა საზოგადოება, საკავშირო ჰერპეტოლოგიური საზოგადოება, Society of Vertebrate Paleontology). იყო ერთ-ერთი ინიციატორი და ორგანიზატორი კავკასიის პირველი ჰერპეტოლოგიური კონფერენციისა (თბილისი, 1983), ხოლო 2003 წლის მაისში მისი ინიციატივით შესდგა საქართველოს ჰერპეტოლოგიური საზოგადოების დამფუძნებელი კრება (იგი ერთხმად აირჩიეს ამ საზოგადოების ლიდერად). თითქმის ორმოცი წლის განმავლობაში მონაწილეობდა სხვადასხვა პალეონტოლოგიურ და ზოოლოგიურ ექსპედიციებში ([[მონღოლეთი]], [[ბულგარეთი]], [[ყაზახეთი]], [[შორეული აღმოსავლეთი]], [[მოლდავეთი]], [[უკრაინა]], [[თურქმენეთი]], [[ტაჯიკეთი]], [[ყირგიზეთი]], [[უზბეკეთი]], [[ჩრდილო კავკასია]], [[აზერბაიჯანი]], [[საქართველო]]). ამათგან, ყველაზე მნიშვნელოვანი იყო ზაისანის ქვაბულში (აღმოსავლეთ ყაზახეთი) ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, რომლებმაც დიდი რეზონანსი გამოიწვიეს პალეოტოლოგებს შორის რუსეთში, დასავლეთ ევროპაში, ჩინეთში და შეერთებულ შტატებში. ვ. ჩხიკვაძე საყოველთაოდ ითვლება ნამარხი ცხოველების ნაშთების ერთ-ერთ ყველაზე განთქმულ „მონადირედ“. მის მიერ არის ნაპოვნი ან აღმოჩენილი მრავალი უიშვიათესი ნამარხი ცხოველების ძვლები, მათ შორის: დიდთავა კუთა ოჯახის (Platysternidae) პირველი ნამარხი წარმომადგენელი, უძველესი გიგანტური სალამანდრები (Cryptobranchidae) აზიაში, პირველი კბილებიანი ფრინველის ნაშთი აზიაში (Odotopterygidae), ჩანთოსნების (Marsupialia) პირველი ნაშთი აზიაში, უძველესი დელფინი (Oligodelphis) და მრავალი სხვა. 1993–1995 წლებში მონაწილეობდა ერთობლივ ყაზახურ-ამერიკულ-ქართულ პალეონტოლოგიურ საერთაშორისო ექსპედიციებში აღმოსავლეთ ყაზახეთში, [[ალთაის მხარე]], კერძოდ, [[ზაისანი]]ს ტაფობში (The Joint Kazakh-American-Georgian Paleontological Expedition). მისმა მონაწილეობამ განსაზღვრა ამ ექსპედიციის დიდი წარმატება, არა მხოლოდ იმიტომ, რომ მას ჰქონდა დიდი გამოცდილება ზაისანის ტაფობში მუშაობისა (1966–1987 წლების ექსპედიციები), არამედ იმიტომაც, რომ პირადად მის მიერ იყო აღმოჩენილი ახალი, მანამდე უცნობი, მეტად მნიშვნელოვანი ადგილსაპოვებლები. 1995–1996 წლებში ვ. ჩხიკვაძე იყო ინიციატორი, ორგანიზატორი და მონაწილე პირველი ერთობლივი ქართულ-ამერიკული პალეონტოლოგიური ექსპედიციისა სამხრეთ საქართველოში (ბენარის ადგილსაპოვებელი). ეს ექსპედიცია შესდგა აკადემიკოს ლეო გაბუნიას მხარდაჭერით და ამერიკელი კოლეგების მონაწილეობითა და დაფინანსებით. [[1996]] წლის შემოდგომაზე ამერიკელმა კოლეგებმა (Smitsonian Institution: Dr. Robert Emry) ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე მიიწვიეს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]], სადაც მას საშუალება მიეცა შეესწავლა ვაშინგტონისა და ნიუ-იორკის პალეონტოლოგიურ ცენტრებში დაცული კოლექციები. ამას გარდა, ამ ვიზიტის დროს მან მონაწილეობა მიიღო საერთაშორისო კონფერენციაში ([[ნიუ-იორკი]]), სადაც წარმოადგინა თავისი მოხსენება მტკნარი წყლის კუთა სისტემატიკის შეასახებ. მოხსენებამ დამსწრე საზოგადოების მოწონება დაიმსახურა და გამოქვეყნდა შესაბამის ჟურნალში. [[2003]] წლის 12–23 აგვისტოს ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე იყო საერთაშორისო სიმპოზიუმის მონაწილე სანქტ-პეტრბურგში (Symposium on Turtle Origins, Evolution and Systematics. Saint-Petersburg. 18–20 August, 2003). მის მიერ წარმოდგენილმა სამმა მოხსენებამ დამსწრე კოლეგების დიდი მოწონება და საყოველთაო აღიარება დაიმსახურა. ვ. ჩხიკვაძე [[1992]] წლიდან კითხულობდა ხერხემლიანთა ზოოლოგიის კურსს ი. ჭავჭავაძის სახელობის პედაგოგიურ უნივერსიტეტში. მისი ხელმძღვანელობით შესრულდა მრავალი საკურსო და სადიპლომო ნაშრომი და სამი საკადიდატო დისერტაცია. ამას გარდა, იგი იყო საკმაოდ ცნობილი მხატვარ-ანიმალისტის [[ლაშა ცხონდია]]ს, ჯერ სამეცნიერო ხელმძღვანელი, შემდეგ კი სამეცნიერო კონსულტანტი. ვიაჩესლავ ჩხიკვაძე თბილისში, 2019 წლის 29 ოქტომბერს, 79 წლის ასაკში გარდაიცვალა. დაკრძალულია [[კუკია#კუკიის სასაფლაო|კუკიის სასაფლაო]]ზე. ==ბიბლიოგრაფია== ვ. ჩხიკვაძე იყო 180-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციების ავტორი (თერთმეტი მონოგრაფია, ამათგან შვიდი კოლექტიური მონოგრაფია). მისი რედაქციით (და თანაავტორობით) გამოქვეყნდა ერთი მონოგრაფია. გადაშენებულ ცხოველთა და მცენარეთა ახალი სახეობები და ახალი გვარები, რომელთაც პალეონტოლოგ ვიაჩესლავ ჩხიკვაძის პატივსაცემად, მისი სახელი უწოდეს სხვადასხვა ავტორებმა: *Rodentia: Mylagaulidae: – Tschalimys čkhikvadzei Shevyreva, 1971 *Mollusca: Gastropoda: – Bradybaena slavai Tolstikova 1980 *Reptilia: Crocodilia: Alligatorinae: – Sajkanosuchus čkhikvadzei Efimov, 1984 *Perissodactyla: Hyracodontidae: – Triplopus čkhikvadzei Gabunia, 1984 *Insectivora: Pseudoneurogymnurus tshkhikvadzei Gureev, 1979 *Rodentia: Chapattimyidae: – Chkhikvadzomys elpisma Shevyreva, 1984 *Celtis chkhikvadzei Avakov, 1984 პერსონალური მონოგრაფიები: #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, Мецниереба, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба, (:1-149). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР. Тбилиси, Мецниереба, (:1-95). კოლექტიური მონოგრაფიები: #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чхиквадзе В.М., Мартинсон Г.Г., Толстикова Н.В., Чепалыга А.Л., Фотьянова Л.И. (1974). Зоогеография палеогена Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Венус Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е С., Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1991). Земноводные, пресмыкающиеся, черепахи, ящерицы, змеи. В коллективной монографии: Грузия в антропогене. Тбилиси. (:340-345). #ჩხიკვაძე ვ., ბაქრაძე მ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68_71). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен–олигоценовая герпетофауна бывшего СССР. В кн.: “Геологические и биотические события позднего эоцена – раннего олигоцена”, (часть II). Изд. “ГЕОС”, Москва. (61-66). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #База данных животного мира Южного Кавказа (Amphibia, Reptilia, Aves, Mammalia). (2003). Тбилиси, NACRES. (:1-112). გამოქვეყნებული შრომების ნუსხა: #Габуния Л.К., Чхиквадзе В.М. (1960). Гигантская наземная черепаха из олигоцена Бенары (Южная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 24(2), (:189-196). #ჩხიკვაძე ვ.მ. (1964), საქართველოში მოპოვებული ზოგიერთი ნამარხი კუ. სტუდენტ. 26 სამეცნ. კონფერენცია. თსუ (:15-16) #Чхиквадзе В.М. (1968). Sakyidae - новое семейство ископаемых черепах. Палеонтол. журн., 2, (:88-94). #Чхиквадзе В.М. (1968). О взаимосвязи филогенеза и онтогенеза некоторых ископаемых черепах. 14 научная сессия Ин-та палеобиологии (тезисы). Тбилиси. (:10-12). #Чхиквадзе В.М. (1969). Новые черепахи из палеогеновых отложений Зайсанской котловины и Центрального Казахстана. Бюлл. МОИП, отд.геол., 44(6), (:145-146). #Чхиквадзе В.М. (1969). Основные направления естественного отбора в эволюции азиатских черепах позднего мезозоя и кайнозоя (тезисы). 15 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:13-14). #Чхиквадзе В.М. (1970). Классификация подкласса тестудинат 16 научная сессия Института палеобиологии (тезисы.). Тбилиси, (:7-8). #Чхиквадзе В.М. (1970). Древнейшие кайнозойские черепахи СССР. Сообщ. АН ГССР, 60(3), (:749-752). #Чхиквадзе В.М. (1970). О происхождении современных сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 57(1), (:245-247). #Чхиквадзе В.М. (1970). Новые позднеэоценовые черепахи Зайсана и олигомеризация роговых щитков пластрона некоторых Testudinata. В сб.: Материалы по эволюции наземных позвоночных. Москва. (:58-62). #Чхиквадзе В.М. (1971). Первая находка третичной черепахи семейства Platysternidae. Палеонтол, журнал, 4, (:137-139). #Чхиквадзе В.М. (1971). К истории черепах семейства Chelydridae. Сообщ. АН ГССР, 61, (1), (:237-240). #Чхиквадзе В.М. (1971). Три новых ископаемых вида сухопутных черепах из Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 64(1), (:245-248). #Чхиквадзе В.М. (1971). Новые черепахи из олигоцена Казахстана и систематическое положение некоторых видов Монголии. Сообщ. АН ГССР, 62(2), (:489-492). #Чхиквадзе В.М. (1971). Реликтовые семейства пресноводных черепах кайнозоя Азии (тезисы). 17 научи, сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:15-17). #Чхиквадзе В.М. (1972). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Палеарктики. Сообщ. АН ГССР, 65(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1972). Материалы по третичным черепахам азиатской части СССР и некоторые вопросы морфологии и систематики тестудинат. Автореферат канд. дисс. Тбилиси, ТГУ, (:1-20). #Чхиквадзе В.М. (1973). Третичные черепахи Зайсанской котловины. Тбилиси, (:1-100). #Чхиквадзе В.М. (1973). Взаимосвязь формы и функции панциря черепах как показатель направления естественного отбора. Сб.: Общие вопросы эволюционной палеобиологии, 6. Тбилиси, Мецниереба, (:65-77). #Чхиквадзе В.М. (1973). Гипотеза о трех прохорезах азиатских черепах семейства Testudinidae n Cеверную Америку В сб.. Берингийская суша и се значение для развития голарктических флор и фаун в кайнозое (Хабаровск), (:115-116). #Чхиквадзе В.М. (1973). Новые данные о третичных черепахах Грузии. Сообщ. АН ГССР. 69(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1973). Мозаичность строения и особенности роста панциря черепах. Вопросы герпетологии, 3, (:200-201). #Чхиквадзе В.М. (1973). Проблема моно и полифилии некоторых групп черепах. 19 научн. сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:16-18). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1973). Некоторые данные о герпетофауне среднего сармата Молдавии. В сб.. Палеонтология и стратиграфия мезокайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:79-87). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1974). Новые данные о третичных черепахах Северного Приаралья. Бюлл. МОИП, отд, геол., 49(4), (:160). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1974). Эоценовые пресноводные черепахи из местонахождения Чинжалы (Южный Казахстан). Сообщ. АН ГССР, 76(1), (:209-212). #Флеров К.К., Беляева Е.И., Яновская Н.М., Гуреев А.А., Новодворская И.М., Корнилова В.С., Шевырева Н.С., Курочкин Е.Н., Жерихин В.В., Чиквадзе В.М., Мартин Г.Г., Тосон Г.Галстикова, Н.В.Л. Фотьянова Л.И. (1974), Зоогеография палеогеновой Азии. Москва, Наука. (:1-302). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1974). Бамбу-Худук новое крупное местонахождение верхнемеловых черепах на юго-западе Монголии. Собщ. АН ГССР, 76(2), (:481-484). #Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о гигантской черепахе Ergilemys insolitus из нижнего олигоцена Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:102-109). #Чхиквадзе В.М. (1975). Объем и систематическое положение черепах подотряда Amphichelydia Lydekker, 1889. Сообщ. АН ГССР, 78(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1975). Берингия и третичные прохорезы азиатских черепах в Северную Америку IV Всесоюзная зоогеографическая конференция. Кишинев, Штиинца. (:253-254) #Чхиквадзе В.М. (1975). Ископаемые черепахи из верхнесарматских отложений долины Иори (Закавказье). В сб.. Фауна и ее охрана в республиках Закавказья. Ереван. (:165-166). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). Экология и эволюция палеогеновых черепах рода Plastomenus в Зайсанской котловине (тезисы). 20 научная сессия Института палеобиологии. Тбилиси, (:22). #Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1975). История фауны и экология палеогеновых черепах Зайсанской котловины. 4 Всесоюзный симпозиум по итории озер в мезозое, палеогене и неогене. Ленинград. (:83-88). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М., Жегалло В.И. (1975). Новые данные о фауне позвоночных местонахождения Гашато (Монгольская Народная Республика). Сообщ. АН ГССР, 77(1), (:225-228). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1975). Новые данные о позднемеловых черепахах Южной Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 2, (:209-224). #Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1976). Предварительные результаты изучения ископаемых амфибий, рептилий и птиц Тургая и Устюрта. Бюлл. МОИП, отд. геол., 5115), (:156). #Чхиквадзе В.М. (1976). Новые данные об ископаемых черепахах Монголии, Китая и Восточного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 82(3), (:745-748). #Чхиквадзе В.М. (1977). Обзор сведений об ископаемых остатках черепах Кавказа. Вопросы герпетологии, 4, (:226-227). #Чхиквадзе В.М. (1977). Уменьшение числа мускусных желез у черепах. В сб. Значение процессов полимеризации и олигомеризации в эволюции (Ленинград), (:68-69). #Чхиквадзе В.М. (1977). Происхождение и эволюция большеголовых черепах (семейство Platysternidae). 23 сессия ВПО, (:84-85). #Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемые черепахи семейства Sinemydidae. Изв. АН ГССР. сер.биол., 3(3), (:265-270). #Чхиквадзе В.М., Сухов В.П. (1977). Земноводные и пресмыкающиеся из четвертичных отложений Красного Бора (р. Кама). Вопросы герпетологии, 4, (:227-228). #Габашвили Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1977). Предварительные результаты изучения мэотических черепах Удабно (Грузия). 21 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-8). #Кузнецов В.В., Чхиквадзе В.М. (1977). Ископаемая черепаха-трионикс из среднего олигоцена Тургайской впадины. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 7, (:10-14). #Kuznetsov V.V., Chkhikvadze V.M. (1977). New data on fresh-water tortoises (Testudines, Emydidae) from the Middle Oligocene of the Turgay Basin (Kazakhstan, USSR). Acta Zool. Cracoviensia, 22(3), (:37-44). #Решетов В.Ю., Шевырева Н.С., Трофимов Б.А., Чхиквадзе В.М. (1978). Позвоночные местонахождения Андарак II (средний эоцен). Бюлл. МОИП, т.53, вып. 3, (:151-152). #Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1978). Мышеобразные грызуны (Mammalia) из эоцена Зайсанской котловины. 2 Международный Териологический конгресс (тезисы). Брно, Чехословакия. (:418). #Чхиквадзе В.М. (1979). Сопоставление черепах фауны Кучургана и Квабеби. 22 сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси. (:7-9). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1979). Новая сухопутная черепаха из среднего сармата Варницы (Молдавия). В сб.: Биостратиграфические исследования мезозойско-кайнозойских отложений южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца, (:43-50). #Асланова С.М., Пронин В.Г., Чхиквадзе В.М. (1979). Остатки морских черепах из олигоценовых отложений Апшерона и Северного Устюрта. Вестник зоологии, 6. (:17-22). #Векуа А.К., Каландадзе К.С., Чхиквадзе В.М. (1979). Новые палеонтологические находки в Белой пещере (Западная Грузия). Сообщ. АН ГССР, 96(3), (:745-748). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1979). О стратиграфическом и систематическом положении некоторых пресноводных черепах из новых меловых местонахождений Монголии. Труды ССМПЭ, вып. 8, (:58-76). #Чхиквадзе В.М. (1980). О систематическом положении пресноводных черепах неогена Молдавии, Украины и некоторых стран Центральной Европы. Сообщ. АН ГССР, 99(3), (:721-724). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1980). К вопросу о происхождении трехкоготных черепах. Сообщения АН ГССР, 100(2), (:501-503). #Векуа А.К., Габелая Ц.Д., Квавадзе Е.В., Чхиквадзе В.М. (1980). Гиеновая пещера. Пещеры Грузии, 8, (:110-119). #Венера Б.Г., Верзилин Н.Н., Кянсеп-Ромашкина Н.П., Мироненко О.А., Толстикова Н.В., Стариков В.П., Станкевич Е.С., Шевырева Н.С., Чиквадзе В.М. (1980). Палеолимнология Зайсана. Ленинград, Наука. (:1-184). #Чхиквадзе В.М. (1981). Обзор сведений об ископаемых остатках амфибий и рептилий из неогеновых отложений Северного Причерноморья. Вопросы герпетологии, 5, (:151-152). #Чхиквадзе В.М. (1981). К вопросу о происхождении большеголовых черепах. Общие вопросы палеобиологии. Тбилиси, Мецниереба, (:131-146). #Чхиквадзе В.М., Ясаманов Н. А. (1981). О таксономическом положении вымерших черепах Байкала и Приморья. В сб. Герпетологические исследоания в Сибири и на Дальнем Востоке. Ленинград, (:121-123). #Чхиквадзе В.М. (1982). Крупная каймановая черепаха из плиоцена Северного Причерноморья. Вестник зоологии, 1, (:15-20). #Борисов Б.А., Панова Л.А., Толстикова Н.В., Кансеп-Ромашкина Н.П., Ильинская И.А. Шевырева Н.С., Чхиквадзе В.М. (1982). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. В сб.. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. 28 сессия ВПО (тезисы). Ташкент. (:11-12). #Chkhikvadze V.M. (1982). On the finding of fossil Cryptobranchidae in the USSR and Mongolia. Vertebrata Hungarica, 21, (:63-67). #Чхиквадзе В.М. (1983). Ископаемые черепахи Кавказа и Северного Причерноморья. Тбилиси, Мецниереба. (:1-149). #Чхиквадзе В.М., Зерова Г.А. (1983). Морфология туловищных позвонков и систематическое положение некоторых гадюковых змей. Сообщения АН ГССР, 112(3), (:653-656). #Чхиквадзе В.М., Шаммаков С.Ш., Зерова Г.А. (1983). К истории формирования фауны чешуйчатых рептилий (Squamata) Средней Азии и Казахстана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 2, (:13-8). #Габуния Л.К., Гуреев А.А., Ефимов М.Б., Сычевская Е.К., Толстикова Н.В., Чиквадзе В.М., Шевырева Н.С., Борисов Б.А. (1983). Фауна палеогена Зайсанской впадины. Труды ВСЕХ (нов. сер.), 322, (:98-114). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1983). Первые сведения о миоценовом варане Северного Причерноморья. Сообщ. АН ГССР, 110 (:1417-420). #Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор ископаемых хвостатых и бесхвостых земноводных СССР Изв. АН ГССР, сер. биол., 10(1), (:5-14). #Чхиквадзе В.М. (1984). Раннепалеогеновые черепахи Зайсана. В сб.: Флора и фауна Зайсанской впадины. Тбилиси, Мецниереба, (:62-66). #Чхиквадзе В.М. (1984). Новый вид сухопутной черепахи из среднего эоцена Ферганы. Палеонтологический сборник (Львов), 21, (:74-78). #Чхиквадзе В.М. (1984). Первая находка ископаемой черепахи на Камчатке. Мтериалы IV Всесоюзного совещания: "Вид и его продуктивность в ареале" (Свердловск), 5, (:46-47). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. 1984. Ископаемые сухопутные черепахи рода Testudo в СССР Вестник музея Грузии, 33-A, (:163-174). #Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1984). Обзор кайнозойских ящериц и змей СССР Изв. АН ГССР, биол.сер., 10(5), (:319-326). #Чхиквадзе В.М., Лунгу А.Н. (1984). Новые данные о миоценовой герпетофауне Молдавии и Кавказа. В сб.: Палеобиогеографические исследования мезозоя и кайнозоя Днестровско Прутского междуречья. Кишинев, Штиинца, (:72-86). #Ckhikvadze V.M. (1984). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1 (:19-27). #Чхиквадзе В.М. (1985). Предварительные результаты изучения третичных амфибий и чешуйчатых рептилий Зайсанской впадины. Вопр. герпетологии, 6, (:234-235). #Чхиквадзе В.М. (1985). О «плечевых костях» гигантских саламандр. Вестник зоологии, 2. (:86). #Чхиквадзе В.М. (1985). Ископаемые черепахи семейства Sinochelyidae Вестник зоологии, 1. (:40-45). #Гайдученко Л.Л., Чхиквадзе В.М. (1985). Первая находка остатков каймановой черепахи в неогеновых отложениях Павлодарского Прииртышья. Геология и геофизика (Новосибирск), 1. (:116-118). #Лавров В.В., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (1985). Типовой разрез аральской свиты в Саякене (Северное Приаралье) и его фауна. Сообщ. АН ГССР, 117(1), (:173-176). #Ckhikvadze V.M. (1985). Classification of the turtles of the family Emydidae and their phylogenetic links with other families. Studia Palaeocheloniologica, 1, (:105-113). #Чхиквадзе В.М. (1986). Условия обитания скрытожаберников и протеев в кайнозойских озерах СССР В сб.. История древниих озер. Ленинград. (:48-49). #Шувалов В.Ф., Чхиквадзе В.М. (1986). О составе и возрасте отложений Эхингольской впадины в Монголии и первых находках в них ископаемых черепах. Сообщ. АН ГССР-124(2), (:433-436). #Чхиквадзе В.М., Туниев Б.С. (1986). О систематическом положении современной сухопутной черепахи Западного Закавказья. Сообщ. АН ГССР, 124(3), (:617-620). #Бакрадзе М.А., Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (1986). Перспективы разведения в искусственных условиях амфибий Грузии. (Тезисы). Первое Всесоюзное совещание по проблемам зоокультуры, часть П. Москва. (:111-112). #Борисов Б.А., Ильинская И.А. Панова Л.А., Толстикова Н.В., Чхиквадзе В.М., Шевырева Н.С. (1986). Комплексное использование палеонтологических данных при детальной корреляции континентальных палеоген-неогеновых отложений Казахстана и Средней Азии. Палеонтология и детальная стратиграфическая корреляция. Труды 28 сессии ВПО. Ленинград. (:108-113). #Zerova G.A., Ckhikvadze V.M. (1986). Neogene varanids of the USSR. Studies in Herpetology Prague. (:689-694). #Чхиквадзе В. М. (1987). О систематическом положении дальневосточного трионикса. Сообщ. АН ГССР, 128(3), (:609-611). #Чхиквадзе В.М. (1987). Современное представление об ископаемых амфибиях и рептилиях с территории Северного Кавказа. В сб. Проблемы региональной фауны и экологии животных. Ставрополь. (:84-90). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1987). Первая находка ископаемых остатков краснопоясного динодона в СССР Вестн. Зоол., 5, (:85). #Бакрадзе М.А., Тархнишвили Д.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). О распространении сирийской чесночницы в Грузии. Сообщ. АН ГССР, 127(1), (:165-168). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М., (1987). Материалы к третичной истории герпетофауны Кавказа и сопредельных регионов. Вестник музея Грузии, 34-А. (:176-193). #Ефимов М.Б., Чиквадзе В.М. (1987). Обзор находок ископаемых крокодилов СССР. Изв. АН ГССР, биол.сер., 13(3), (:200-207). #Зерова Г.А., Лунгу А.Н., Чхиквадзе В.М. (1987). Ископаемые крупные гадюки Северного Причерноморья и Закавказья. Сб. Герпетологические исследования на Кавказе, Труды ЗИН АН СССР, 158, (:89-99). #Кузнецов В.В. Чхиквадзе В.М. (1987). Позднемеловые триониксы из местонахождения Шах-Шах в Казахстане. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 9, (:33-39). #Несов Л.А., Чхиквадзе В.М. (1987). Новые материалы по палеоценовым черепахам Южного Казахстана. Сообщ. АН ГССР, 125(1), (:177-180). #იასმანოვი ნ., ჩხიკვაძე ვ. (1987). ამიერკავკასიის ჰავა წარსულსა და მომავალში. საქართველოს ბუნება, 6, (:8-9). #Chkhikvadze V.M. (1987). Sur la classification les caracters de certaines tortues fossiles d'Assie, rares et peu etudies. Studia Paleocheloniologica, 2, (55-85). 1988 #Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. В сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Чхиквадзе В.М. (1988). О систематическом положении современных сухопутных черепах Средней Азхии и Казахстана. Изв. АН ГССР, сер. биол., 4(2), (:110-114). #Чхиквадзе В.М. (1988). Первая находка ископаемых остатков черепах рода Agrionemys B Предкаказье. Вестник зоологии, 1, (:62). #Чхиквадзе В.М., Тэрбиш Х. (1988). Тайна каменных черепах. Природа, 6, (:42-43). #Чхиквадзе В.М., Шувалов В.Ф. (1988). Новый вид трионикса из верхнемеловых отложений Монголии. Известия АН ГССР (биол.сер.), 3(4), (:198-204). #Мелик-Адамян ГУ., Курочкин Е.Н., Чхиквадзе В.М. (1988). Новые данные о плиоценовой фауне Нурнус в Армении и описание вымершего подвида каспийской черепахи. Вестник зоологии, 6, (:71-74). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Чхиквадзе В.М. Шувалов В.Ф. (1988). Первая находка черепах мелового периода в бассейне Эхингола (Монголия). Acta Zool. Cracoviensia, 31(18), (:87-90). #Чхиквадзе В.М. (1989). Неогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба, (:1-102). #Чхиквадзе В.М. (1989). О систематическом положении третичных гигантских сухопутных черепах Азии, Европы и Африки. Сообщ. АН ГССР, 133(2), (1429-432) #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные об ископаемых и современных сухопутных черепахах СССР Вопросы герпетологии, 7, (:283-284). #Чхиквадзе В.М. (1989). Новые данные о черепахах миоцена и плиоцена Предкавказья. Сб. Животный мир Предкавказья и сопредельных территорий. Ставрополь. (:128-139). #Лунгу А.Н., Зерова Г.А., Чхиквадзе В.М. (1989). Крупные ящерицы и ядовитые змеи среднего сармата Молдавии и значение ископаемой герпетофауны для палеоклиматологии. Сб. Фауна и флора мезозоя и кайнозоя южных окраин Русской платформы. Кишинев, Штиинца. (:59-69). #Шарапов Ш., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (1989). Среднеазиатская черепаха Agrionemys horsfieldi (Gray, 1844) из палеолитической стоянки Огзи-Кичик (Южный Таджикистан). Изв. АН Тадж ССР, отд. биол. наук, 1(140), (:70-73). #Chkhikvadze V M. (1989). On the systematic of fossil and recent tortoises of the USSR. First World congress of Herpetology (Abstracts). Canterbury (:S14). #Чхиквадзе В.М. (1990). Палеогеновые черепахи СССР Тбилиси, Мецниереба. (:1-95). #Чхиквадзе В.М., Амиранашвили Н. Г., Атаев Ч. (1990). Новый подвид сухопутной черепахи из Юго-Западного Туркменистана. Изв. АН Туркм. ССР, сер. биол. наук, 1 (:72-75) #Гутнева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1990). Гигантская лягушка из плейстоцена пещеры Окладникова (Горный Алтай). Сб. Хроностратиграфия палеолита Северной, Центральной и Восточной Азии и Северной Америки. Новосибирск. (:132-134). #Кордикова Е.Г., Чхиквадзе В.М. (1990). Стратиграфическое значение ископаемых триониксов Казахстана. Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 11, (:135-139). #Чхиквадзе В.М. (1991). Черепахи кайнозоя СССР. Авторефер докт.дисс. Тбилиси, (:1-60). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1991). О систематическом положении современной сухопутной черепахи из долины реки Аракс. Труды ТГУ, 305, (:59-63). #Амиранашвили Н.Г. Гутиева Н.В., Чхиквадзе В.М. (1991). Новые данные о герпетофауне палеолита Грузии. Сб.. Флора и фауна мезо-кайнозоя Грузии. Тбилиси, Мецниереба. (:159-165). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (1992). Список амфибий и рептилий Грузии. Сообщения АН Грузии, 146(3), (:623-629). #Макаров Н.П., Мартынович Н.В., Оводов Н.Д., Ямских А.Ф., Ямских Г.Ю., Орлова Л.А., Назаров В.Н., Цепкин Е.А., Чиквадзе В.М. (1992). Пещера Еленова многослойный археологический памятник голоцена на Среднем Енисее. В субботу. Проблемы археологии, истории, краеведения и этнографии Приенисейского края. Красноярская, 1, (:111-120). #Seidel M.E., Meylan P.A., Gaffney E.S., Ckhikvadze V.M., Nessov L.A. (1992). Monophyly and relationships of a restricted Emydidae. 35-th annual meeting Society for the study of amphibians and reptiles. University of Texas at El Paso, (:81). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (1993). Обитает ли хамелеон в Западной Грузии? Собщ. АН Грузии, 147(1), (:170-173). #Кордикова Е.Г., Приземлин Б.В., Тлеубердина П.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Байтума новое местонахождение меловых пресмыкающихся в Джунгарском Алатау Изв. НАН Республики Казахстан, сер. биол., 4, (:84-86). #Тлеубердина П.А., Волкова В.С., Гутиева Н. В., Каипова Г.О., Лущаева Т.Т., Лычев Г.Ф., Пита О.М., Тютькова Л.А., Чхиквадзе В.М. (1993). Фауна позвоночных Калкамана (Павлодарское Прииртышье). Материалы по истории фауны и флоры Казахстана, 12, (:132-157). #Хозацкий Л.И., Чхиквадзе В.М. (1993). Новые данные о миоценовых черепахах рода Baicalemys. Сообщ. АН Грузии, 148(3), (:155-160). #Чхиквадзе В.М. (1994). Олигоцен-миоценовые черепахи из Зайсана и Арало-Тургайской области. Переход от олигоцена к миоцену в Северном полушарии (Материалы симпозиума по проекту №326 МПГК). Алматы, «Конжык» (:30-31). #Чхиквадзе В.М. (1995). Антропогеновая герпетофауна Грузии. Сообщ. АН Грузии, 152 (3), (:663-667). #Чхиквадзе В.М. (1995). Новые данные о палеогеновых черепахах Зайсана. Научная сессия Ин-та палеобиологии АН Грузии (тезисы). Тбилиси. (:21). #Chkhikvadze V M. (1995). The cause of the Akchagyl transgression of the Caspian Sea is the catastrophical break of the water masses from Jungaria and Kashgaria. Научная сессия Ин-та палеобиологии. Тбилиси (:14). #Chkhikvadze V., Kharabadze E. (1995). Amphibians and reptiles from the Early Pleistocene of Georgia (Dmanisi, Lower Apsheronian). Terra Nostra. Quaternary research XIY International Congress (Abstracts). Berlin. (:48). #ჩხიკვაძე ვ. (1995). აღმოსავლეთ პარათეტისის გვიანცარცული და კაინოზოური ტრანსგრესიები, რეგრესიები და ზღვის მარილიანობის ცვალებადობა. გეოლოგიური ინსტიტუტის სამეცნიერო სესია (თეზისები). თბილისი. (:120). #ბაქრაძე მ., ჩხიკვაძე ვ. (1996). რეპტილიები. წიგნში: საქართველოს ბიომრავალფეროვნების მასალები. თბილისი. (:68-71). #Chkhikvadze V., Amiranashvili N. (1996). History of the fossil turtles studies in the Caucasus. Bull. Georgian Academy of Sciences, 154(3), (470-475). #Chkhikvadze V M. (1996). Phylogenetic relationships among extinct and recent turtles of the family Emydidae sensu stricto. Journal of Vertebrate Paleontology, 16 (3, Supplement), (28A). #Chkhikvadze V (1997). Ancient turtles of the tribe Sakyini from Paleogene sediments of Eastern Kazakhstan. The Third World Congress of Herpetology. Abstracts. Prague. (:41). #Gabounia L.K., Chkhikvadze V.M. (1997). Overview of the Paleogene vertebrate faunas of the Zaissan region (Eastern Kazakhstan). Proceedings of the BiochroM Congress. "Mammal Biochronology of the Cenozoic in Europe and related areas" Montpellier (193-203). #Алексеева Э.В., Чхиквадзе В.М. (1998). Предварительные результаты изучения герпетофауны пещеры Блиизнец (Дальний Восток, голоцен). Всеросийское совещание «Главнейшие итоги в изучении четвертичного периода и основные направления исследований в ХХІ веке» (тезисы докладов). Всероссийский научно-исследовательский геологический институт им. А.П. Карпинского (ВСЕГЕИ). Санкт-Петербург (:220-221). #Чхиквадзе В.М. (1998). Эоцен-олигоценовая герпетофауна бывшего СССР В кн.: "Геологические и биотические события позднего оцена раннего олигоцена". (часть II). Изд. "ГЕОС", Москва. (:61-66). #Bakradze M., Chkhikvadze V (1998). Sistematical position of the broun frogs inhabit in Georgia. Therd Asian Herpetological Meeting. Abstracts. Almaty (10). #Gabunia L.K., Mchedlidze G.A., Chkhikvadze V.M., Lucas S.G. (1998). Jurassic sauropod dinosaur from the Republic of Georgia. Journal of Vertebrate Paleontology, 18(1), (:233-236). #Чхиквадзе В.М. (1999). История развития палеогеновой герпетофауны СНГ Проблемы палеобиологии, том 1, (:256-279). #Чхиквадзе В.М. (1999). Некоторые ископаемые трехкоготные черепахи Азии (Rafetini trib. nov.). Труды ТГПУ, 5, (:215-225). #Чхиквадзе В.М. (1999). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеактики. Сб. Актуалные проблемы современной биологии. Тбилиси, Изд-во ТГУ (20-36). #Chkhikvadze V., Amiranashvili N. (1999). A new species of land tortoise from the Eocene deposits of Zaisan Basin. Problems of paleobiology (Tbilisi), vol. 1, (:251-255). #Чхиквадзе В.М. (2000). Позднетретичные гигантские сухопутные черепахи Западной Палеарктики. Актуальные проблемы современной биологии. Труды ТГУ, (:20-35). #Чхиквадзе В.М. (2000). О систематическом положении некоторых трехкоготных черепах Северной Америки и Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, том 7, (:199-213). #Чхиквадзе В.М., Мчедлидзе Г.А., Бурчак-Абрамович Н.И., Бендукидзе О.Г., Бурчак Д.Н., Габелая Ц.Д., Амиранашвили Н.Г., Меладзе Г.К., Харабадзе Э.Ш., Чкареули Н.В. (2000) Обзор местонахождений третичных позвоночных Грузии. Труды Института геологии АН Грузия, нов, сер., вып. 115, (:153-162) #Габашвили Е.Г., Амиранашвили Н.Г., Чхиквадзе В.М. (2000). Ископаемые сухопутные черепахи Удабно (поздний миоцен, Восточная Грузия). Труды Института геологии АН Грузии, нов, сер., вып. 115, (:177-180). #Мусхелишвили Т. Чхиквадзе 3. (2000). Грузинская номенклатура земноводных и рептилий, распространенных в Грузии. Труды Института зоологии. Тбилиси (:222-229). #Лукас С.Г., Эмри Р.Дж., Чхиквадзе В., Байшашоу Туткова Ти Знамангараева А. (2000). Верхнемеловые кайнозойские озерные отложения Зайсанского бассейна, Восточный Казахстан. В. Озерные бассейны в пространстве и времени. Исследования по геологии AAPG, 46, (:335-340) #Чхиквадзе В. (2000). Ископаемые трионихидные черепахи с территории бывшего СССР. Четвертая Азиатская герпетологическая конференция. Тезисы докладов. #Чхиквадзе, В. М. (2000). Систематический статус вымерших мягкопанцирных черепах подрода Rafetus (Axestemys). Журнал палеонтологии позвоночных: Том 20, № 3, приложение № 3, 35А #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2001). Флора и фауна аквитанских отложений Грузии. Труды ТГПУ, 8, (:226-239). #Чхиквадзе В.М. (2001). Рептилии мезозоя Кавказа. Труды ТППУ, 9, (:219-224). #Чхиквадзе В.М. (2001). О систематическом положении некоторых ископаемых черепах Азии. Труды ТГПУ им. С.-С. Орбелиани, 10, (:235-240). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2001). Список герпетофауны Грузии. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:24-25). #Чхиквадзе В.М. (2001). Новый вид пресноводной черепахи из эоценовых отложений Зайсанской котловины. Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:331-332). #Чхиквадзе В.М., Петров В.А. (2001). Новые местонахождения поздненеогеновых черепах долины Иори (Восточная Грузия). Вопросы герпетологии. (Материалы Первого съезда Герпетологического общества им. А.М. Никольского). Пущино-Москва. (:332-334). #Чочиева К.И., Бендукидзе О.Г. Чхиквадзе В.М. (2002). Биостратиграфический анализ флоры и фауны позвоночных среднего миоцена Кавказа и Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:210-211). #Чхиквадзе В.М. (2002). О стратиграфическом значении ископаемых черепах Зайсанской котловины. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:212-213). #Чхиквадзе В.М. (2002). Список кайнозойских черепах Казахстана. В сб.. Зоологические исследования в Казахстане. Алматы. (:213-216). #Чхиквадзе В.М. (2002). Новые данные о герпетофауне правобережья реки Алазани (Восточная Грузия). Консервация аридных и семнаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Итоги и перспектива герпетологических исследований в Грузии (систематика, фаунистика, экология, палеонтология, охрана видов). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Перспектива палеонтологических раскопок поздненеогеновых местонахождений позвоночных в долине реки Иори (Восточная Грузия и Западный Азербайджан). Консервация аридных и семиаридных экосистем Закавказья. Сборник научных трудов NACRES. Тбилиси. #Чхиквадзе В.М. (2002). Единство и борьба противоположных модусов стратегии проявления и отбора признаков в филогенетических рядах (тезисы). Научная сессия Института палеобиологии. (:40-41). #Чхиквадзе В.М. (2002). Местонахождения ископаемых позвоночных Зайсанской котловины (Восточный Казахстан). Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:22-26) #Чочиева К.И., Чхиквадзе В.М. (2002). Фауна позвоночных и флора среднего миоцена Кавказа и смежных регионов: биохронологический и палеоэкологический анализ. Научная сессия Института палеобиологии. (тезисы). (:14-18). #Дидманидзе Э.А., Схиртладзе И.А., Нинуа Н.Ш., Гургенидзе Л.Н., Чхиквадзе В.М. (2002). О некоторых эндемичных, редких и исчезающих видах фауны Грузии: Новые ориентиры к решению проблемы. Тбилиси. (:1-65). #Чхиквадзе В.М. (2002). Краткая история изучения третичных позвоночных Зайсанской впадины. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:269-275). #Чхиквадзе В.М., Бакрадзе М.А. (2002). Новый подвид сухопутной черепахи из Дагестана. Труды Института зоологии (Тбилиси), 21, (:276-279). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Арчил Джанашвили и грузинская герпетология. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПГУ (:13-17). #Бакрадзе М.А., Чхиквадзе В.М. (2002). Сколько видов бурых лягушек обитает в Грузии. В сб.. Биология и современность. Тбилиси, изд-во ТПУ (:138-142). #Chkhikvadze V.M. (2003). The sea tortoises from Ruepel Deposits of Germany, Czechia, Romania, Kazakhstan, and Azerbaijan («Морские черепахи из рюпельских отложений Германии, Чехии, Румынии, Казахстана и Азербайджана). Symposium on turtle origins, эволюция и систематика (тезисы), Санкт-Петербург. (:16-17). #Чхиквадзе В.М. (2003). Номенклатура роговых чешуек панциря Proganochelys quenstedti (=Номенклатура роговых шитков карапакса Proganochelys quenstedti). Симпозиум по происхождению, эволюции и систематике черепах (тезисы). Санкт-Петербург. (:17-18). #Chkhikvadze V.M. (2003). On the problem of homology of intergular and pectoral scales in turtles. (=К проблеме гомологии интергулярных и пекторальных щитков). Symposium on turtle origins, evolution and systematics (abstracts). Saint-Petersburg. (:18). #Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении современных болотных черепах Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван (:169-170). #Чхиквадзе В.М. (2003). Результаты кратковременой экспедиции в долину Иори (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:170-172). #Аваков Г.С., Бендукидзе О.Г., Чхиквадзе В.М. (2003). Современные дериваты позднетретичных аридных и семиаридных экосистем Восточного и Южного Кавказа (тезисы). Мат конф. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:10-11). #Тартарашвили Р.В., Чхиквадзе В.М. (2003). О систематическом положении некоторых амфибий Южного Кавказа (тезисы). Мат конф.. Исследование и охрана животного мира Южного Кавказа. Ереван. (:144-146). ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://dic.academic.ru/dic.nsf/ruwiki/1892647 Чхиквадзе, Вячеслав Михайлович] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჩხიკვაძე, ვიაჩესლავ}} [[კატეგორია:დაბადებული 4 იანვარი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1940]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 29 ოქტომბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2019]] [[კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები]] [[კატეგორია:თბილისში გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ქართველი პალეონტოლოგები]] 40os76metpnitlrx8llhl8t5lngpayw კამარგო (კანტაბრია) 0 508087 5420600 4294949 2026-06-24T17:41:27Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420600 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = კამარგო |ქვეყანა = ესპანეთი |რეგიონის ტიპი = ავტონომიური გაერთიანება |რეგიონი = კანტაბრია |რეგიონი2 = |რეგიონი ცხრილში = |რაიონის ტიპი = კომარკა |რაიონი = სანტანდერის კომარკა |რაიონი2 = |მმართველის ტიპი = |მმართველი = |add1n= |add1= }} '''კამარგო''' ({{lang-es|Camargo}}) — ქალაქი და მუნიციპალიტეტი [[ესპანეთი|ესპანეთში]], შედის [[კანტაბრია|კანტაბრიის]] პროვინციის [[სანტანდერის კომარკა|სანტანდერის კომარკის]] შემადგენლობაში. ფართობი — 36,58 კმ². მოსახლეობა — 30 320 კაცი ([[2020]] წ.). ==იხილეთ აგრეთვე== * [[კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები]] ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.aytocamargo.es/ კამარგოს მუნიციპალიტეტის ოფიციალური საიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210420185253/http://www.aytocamargo.es/ |date=2021-04-20 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კანტაბრიის მუნიციპალიტეტები]] [[კატეგორია:კანტაბრიის ქალაქები]] tfqvxkpfdj215ngupjqnfp6m95c3wmw კადისის მუნიციპალიტეტები 0 510462 5420461 5279134 2026-06-24T13:18:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420461 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Localización_de_la_provincia_de_Cádiz.svg|300px|მინი|კადისის მდებარეობა ესპანეთის რუკაზე]] '''კადისის მუნიციპალიტეტები''' — [[კადისის პროვინცია]]ში შემავალი მუნიციპალიეტტების სია. კადისის პროვინცია შედის [[ანდალუსია|ანდალუსიის ავტონომიურ გაერთიანებაში]] და შედგება 45 მუნიციპალიტეტისაგან. ფართობის მიხედვით ყველაზე პატარა მუნიციპალიტეტია პროვინციის დედაქალაქი [[კადისი]] (12,3 კმ²). მოსახლეობითა და ფართობით ყველაზე დიდი მუნიციპალიტეტია ქალაქი [[ხერეს-დე-ლა-ფრონტერა]] (1188,3 კმ²)<ref name="infolaso"></ref>. ==მუნიციპალიტეტების სია== {| class="sortable wikitable" style="text-align: center; font-size: 95%" |- !class="unsortable"|სახელწოდება !class="unsortable"|ფოტო !class="unsortable"|გერბი !ფართობი (კმ²)<ref name="infolaso">{{cite web|url=https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1159-extension-geografica-de-los-municipios-de-asturias.html|title=Extensión Geográfica de los Municipios de Asturias|author=|lang=es|date=|work=|publisher=infolaso.com|description=список муниципалитетов Астурии по площади|accessdate=2020-11-18|archive-date=2020-11-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20201118233218/https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1159-extension-geografica-de-los-municipios-de-asturias.html|dead-url=no}}</ref> !მოსახლეობა (2019)<ref name="ine.es">{{cite web|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Datos.htm?t=2886#!tabs-tabla|title=Asturias: Población por municipios y sexo|publisher=''ine.es''|lang=es|accessdate=2020-11-18}}</ref> !class="unsortable"|კოორდინატები !კომარკა !class="unsortable"|რუკა !class="unsortable"|სქოლიო |-align="center" |[[ალკალა-დე-ლოს-გასულესი]]<br><small>{{lang-es|Alcalá de los Gazules}}</small> |align=center|[[ფაილი:Alcala de los Gazules - 001 (30076414154).jpg|170px|[[Алькала-де-лос-Гасулес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Alcalá de los Gazules.svg|80px|Герб муниципалитета [[Алькала-де-лос-Гасулес]]]]||479,6||5219||{{coord|36.46185160348131|-5.721350892293734}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Alcalá de los Gazules Municipality.png|140px]]||<ref name="автоссылка1">{{cite web|url=https://www.alcaladelosgazules.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Алькала-де-лос-Гасулес|publisher=''alcaladelosgazules.es''|lang=es|accessdate=2020-12-28}}</ref> |-align="center" |[[ალკალა-დელ-ვალიე]]<br><small>{{lang-es|Alcalá del Valle}}</small> |align=center|[[ფაილი:AlcalaValle-P1000592.JPG|170px|[[Алькала-дель-Валье]]]]||[[ფაილი:Escudo de Alcalá del Valle.svg|80px|Герб муниципалитета [[Алькала-дель-Валье]]]]||46,9||5046||{{coord|36.9049212930593|-5.173086358627215}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Alcalá del Valle Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.alcaladelvalle.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Алькала-дель-Валье|publisher=''alcaladelvalle.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ალგარი]]<br><small>{{lang-es|Algar}}</small> |align=center|[[ფაილი:Algar-P1060336.JPG|170px|[[Альгар]]]]||[[ფაილი:Escudo de Algar.svg|80px|Герб муниципалитета [[Альгар]]]]||26,6||1413||{{coord|36.6554569317592|-5.657330692369615}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Algar Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.algar.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Альгар|publisher=''algar.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ალხესირასი]]<br><small>{{lang-es|Algeciras}}</small> |align=center|[[ფაილი:Plaza Alta Algeciras.JPG|170px|[[Альхесирас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Algeciras (Cádiz).svg|80px|Герб муниципалитета [[Альхесирас]]]]||117,81||121957||{{coord|36.131925541045014|-5.447732814637795}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:Algeciras Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.algeciras.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Альхесирас|publisher=''algeciras.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2003-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20031014123005/http://www.ayto-algeciras.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ალგოდონალესი]]<br><small>{{lang-es|Algodonales}}</small> |align=center|[[ფაილი:Algodonales .jpg|170px|[[Альгодоналес]]]]||[[ფაილი:Escudo de Algodonales.svg|80px|Герб муниципалитета [[Альгодоналес]]]]||134,2||5550||{{coord|36.880894216473656|-5.404958535335145}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Algodonales Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.algodonales.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Альгодоналес|publisher=''algodonales.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003825/https://www.algodonales.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[არკოს-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Arcos de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Vista de Arcos de la Frontera desde el Balcón de la Peña Nueva, Cádiz, España, 2015-12-08, DD 02.jpg|170px|[[Аркос-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Coat of Arms of Arcos de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Аркос-де-ла-Фронтера]]]]||527,6||30700||{{coord|36.75257576882564|-5.81235146380077}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Arcos de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.arcosdelafrontera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Аркос-де-ла-Фронтера|publisher=''arcosdelafrontera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ბარბატე]]<br><small>{{lang-es|Barbate}}</small> |align=center|[[ფაილი:Faro de Cabo Trafalgar - 01.jpg|170px|[[Барбате]]]]||[[ფაილი:Escudo de Barbate.svg|80px|Герб муниципалитета [[Барбате]]]]||143,4||22518||{{coord|36.19276327761242|-5.9188208144718955}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Barbate Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.barbate.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Барбате|publisher=''barbate.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ლოს-ბარიოსი]]<br><small>{{lang-es|Los Barrios}}</small> |align=center|[[ფაილი:Plaza de la iglesia.JPG|170px|[[Лос-Барриос]]]]||[[ფაილი:Escudo de los Barrios.svg|80px|Герб муниципалитета [[Лос-Барриос]]]]||331,3||23642||{{coord|36.185450293205626|-5.492744643307486}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:Los Barrios Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.losbarrios.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Лос-Барриос|publisher=''losbarrios.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003826/https://www.losbarrios.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ბენალუპ-კასას-ვიეხასი]]<br><small>{{lang-es|Benalup-Casas Viejas}}</small> |align=center|[[ფაილი:Ayuntamiento de Benalup-Casas Viejas (33093093646).jpg|170px|[[Беналуп-Касас-Вьехас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Benalup Casas Viejas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Беналуп-Касас-Вьехас]]]]||60,7||6929||{{coord|36.34637759861653|-5.812210155791116}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Benalup-Casas Viejas Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.benalupcasasviejas.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Беналуп-Касас-Вьехас|publisher=''benalupcasasviejas.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003948/https://www.benalupcasasviejas.es/es/|deadlink=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201228003948/https://www.benalupcasasviejas.es/es/|archivedate=2020-12-28}}</ref> |-align="center" |[[ბენაოკასი]]<br><small>{{lang-es|Benaocaz}}</small> |align=center|[[ფაილი:Benaocaz desde la hermita.jpg|170px|[[Бенаокас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Benaocaz.svg|80px|Герб муниципалитета [[Бенаокас]]]]||69,4||671||{{coord|36.69940261306108|-5.421384962328492}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Benaocaz Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.benaocaz.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Бенаокас|publisher=''benaocaz.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003828/https://www.benaocaz.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ბორნოსი]]<br><small>{{lang-es|Bornos}}</small> |align=center|[[ფაილი:BORNOS-DSC02843.JPG|170px|[[Борнос]]]]||[[ფაილი:Escudo de Bornos.svg|80px|Герб муниципалитета [[Борнос]]]]||54,3||7670||{{coord|36.81485703371947|-5.743728019995704}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Bornos Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.bornos.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Борнос|publisher=''bornos.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003829/https://www.bornos.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ელ-ბოსკე (კადისი)|ელ-ბოსკე]]<br><small>{{lang-es|El Bosque}}</small> |align=center|[[ფაილი:Ayuntamientoelbosque.jpg|170px|[[Эль-Боске (Кадис)|Эль-Боске]]]]||[[ფაილი:Escudo de El Bosque.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эль-Боске (Кадис)|Эль-Боске]]]]||30,8||2145||{{coord|36.7589035292677|-5.505190081924482}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:El Bosque Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://ayto-elbosque.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Эль-Боске|publisher=''ayto-elbosque.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[კადისი]]<br><small>{{lang-es|Cádiz}}</small> |align=center|[[ფაილი:Catedral de Cádiz, España, 2015-12-08, DD 56.JPG|170px|[[Кадис]]]]||[[ფაილი:Escudo de Cádiz (oval).svg|80px|Герб муниципалитета [[Кадис]]]]||12,3||116027||{{coord|36.5297792235124|-6.293079289712064}}||[[ბაია-დე-კადისის კომარკა|ბაია-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Cádiz Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://institucional.cadiz.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Кадис|publisher=''institucional.cadiz.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[კასტელიარ-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Castellar de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Castellar de la Frontera-Palacio del Marques de Moscoso.jpg|170px|[[Кастельяр-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Castellar de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кастельяр-де-ла-Фронтера]]]]||178,8||3049||{{coord|36.285868297725116|-5.420065829810549}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:Castellar de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.castellardelafrontera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Кастельяр-де-ла-Фронтера|publisher=''castellardelafrontera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ჩიკლანა-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Chiclana de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Iglesia Mayor Chiclana de la Frontera.jpg|170px|[[Чиклана-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Chiclana de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Чиклана-де-ла-Фронтера]]]]||205,5||84489||{{coord|36.41963747177319|-6.149578848842999}}||[[ბაია-დე-კადისის კომარკა|ბაია-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Chiclana de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.chiclana.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Чиклана-де-ла-Фронтера|publisher=''chiclana.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2017-05-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20170514025721/https://www.chiclana.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ჩიპიონა]]<br><small>{{lang-es|Chipiona}}</small> |align=center|[[ფაილი:MIN-DSC03134.JPG|170px|[[Чипиона]]]]||[[ფაილი:Escudo de Chipiona.svg|80px|Герб муниципалитета [[Чипиона]]]]||32,9||19123||{{coord|36.73936558912627|-6.436774243290836}}||[[კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისის კომარკა|კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Chipiona Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://aytochipiona.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Чипиона|publisher=''aytochipiona.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[კონილ-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Conil de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Conil de la Frontera - 003 (30671292116).jpg|170px|[[Кониль-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Conil de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Кониль-де-ла-Фронтера]]]]||88,5||22529||{{coord|36.2760236727531|-6.0925754275654445}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Conil de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.conildelafrontera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Кониль-де-ла-Фронтера|publisher=''conildelafrontera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ესპერა]]<br><small>{{lang-es|Espera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Espera-dsc 0239.jpg|170px|[[Эспера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Espera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эспера]]]]||123,4||3860||{{coord|36.872986887349334|-5.806160002804987}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Espera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.espera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Эспера|publisher=''espera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ელ-გასტორი]]<br><small>{{lang-es|El Gastor}}</small> |align=center|[[ფაილი:ElGastor.JPG|170px|[[Эль-Гастор]]]]||[[ფაილი:Escudo de El Gastor.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эль-Гастор]]]]||27,6||1752||{{coord|36.85513297023776|-5.323582105255264}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:El Gastor Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.elgastor.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Эль-Гастор|publisher=''elgastor.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[გრასალემა]]<br><small>{{lang-es|Grazalema}}</small> |align=center|[[ფაილი:TejadosGrazalema.jpg|170px|[[Грасалема]]]]||[[ფაილი:Escudo de Grazalema.svg|80px|Герб муниципалитета [[Грасалема]]]]||122,4||2027||{{coord|36.75829701968276|-5.365974472125623}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Grazalema Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.grazalema.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Грасалема|publisher=''grazalema.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003916/https://www.grazalema.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ხერეს-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Jerez de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Cartuja iglesia.jpg|170px|[[Херес-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Jerez de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Херес-де-ла-Фронтера]]]]||1188,3||212749||{{coord|36.682615351551284|-6.138028426103611}}||[[კამპინია-დე-ხერესის კომარკა|კამპინია-დე-ხერესი]] |[[ფაილი:Jerez de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.jerez.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Херес-де-ла-Фронтера|publisher=''jerez.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2019-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20190918223759/https://www.jerez.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ხიმენა-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Jimena de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Castillo Jimena6.JPG|170px|[[Химена-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Jimena de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Химена-де-ла-Фронтера]]]]||345,7||6951||{{coord|36.43399066213006|-5.453183972135396}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:Jimena de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.jimenadelafrontera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Химена-де-ла-Фронтера|publisher=''jimenadelafrontera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003851/https://www.jimenadelafrontera.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ლა-ლინეა-დე-ლა-კონსეპსიონი]]<br><small>{{lang-es|La Línea de la Concepción}}</small> |align=center|[[ფაილი:View of La Línea de la Concepción, from the Rock of Gibraltar.jpg|170px|[[Ла-Линеа-де-ла-Консепсьон]]]]||[[ფაილი:Coat of Arms of La Línea de la Concepción.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ла-Линеа-де-ла-Консепсьон]]]]||19,3||63147||{{coord|36.159507349266356|-5.350817385637546}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:La Línea de la Concepción Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.lalinea.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ла-Линеа-де-ла-Консепсьон|publisher=''lalinea.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[მედინა-სიდონია]]<br><small>{{lang-es|Medina-Sidonia}}</small> |align=center|[[ფაილი:MedinaSidonia-Vistas001.JPG|170px|[[Медина-Сидония]]]]||[[ფაილი:EscudoMedina2.svg|80px|Герб муниципалитета [[Медина-Сидония]]]]||487,4||11708||{{coord|36.455970498558834|-5.927565973982261}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Medina Sidonia Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.medinasidonia.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Медина-Сидония|publisher=''medinasidonia.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ოლვერა]]<br><small>{{lang-es|Olvera}}</small> |align=center|[[ფაილი:View of Olvera.jpg|170px|[[Ольвера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Olvera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Ольвера]]]]||193,6||8113||{{coord|36.93502794973055|-5.267407258626336}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Olvera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.olvera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Ольвера|publisher=''olvera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003856/https://www.olvera.es/index.php/es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[პატერნა-დე-რივერა]]<br><small>{{lang-es|Paterna de Rivera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Monumento a La Petenera (35515340011).jpg|170px|[[Патерна-де-Ривера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Paterna de Rivera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Патерна-де-Ривера]]]]||14,0||5470||{{coord|36.522948849439615|-5.86594192675152}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Paterna de Rivera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.paternaderivera.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Патерна-де-Ривера|publisher=''paternaderivera.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[პრადო-დელ-რეი]]<br><small>{{lang-es|Prado del Rey}}</small> |align=center|[[ფაილი:PradoDelRey P1010483.JPG|170px|[[Прадо-дель-Рей]]]]||[[ფაილი:Escudo de Prado del Rey.svg|80px|Герб муниципалитета [[Прадо-дель-Рей]]]]||48,6||5605||{{coord|36.78756617034259|-5.556878389313695}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Prado del Rey Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.pradodelrey.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Прадо-дель-Рей|publisher=''pradodelrey.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003857/https://www.pradodelrey.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ელ-პუერტო-დე-სანტა-მარია]]<br><small>{{lang-es|El Puerto de Santa María}}</small> |align=center|[[ფაილი:Castillo de San Marcos en El Puerto de Santa María 1.JPG|170px|[[Эль-Пуэрто-де-Санта-Мария]]]]||[[ფაილი:Escudo de El Puerto de Santa María.svg|80px|Герб муниципалитета [[Эль-Пуэрто-де-Санта-Мария]]]]||159,3||88405||{{coord|36.60048647264592|-6.2253796916805095}}||[[ბაია-დე-კადისის კომარკა|ბაია-დე-კადისი]] |[[ფაილი:El Puerto de Santa María Municipality.png|140px]]|| |-align="center" |[[პუერტო-რეალი]]<br><small>{{lang-es|Puerto Real}}</small> |align=center|[[ფაილი:Vistaareapuertoreal.jpg|170px|[[Пуэрто-Реаль]]]]||[[ფაილი:Coat of Arms of Puerto Real.svg|80px|Герб муниципалитета [[Пуэрто-Реаль]]]]||196,0||41627||{{coord|36.52552581862379|-6.190959191169105}}||[[ბაია-დე-კადისის კომარკა|ბაია-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Puerto Real Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.puertoreal.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Пуэрто-Реаль|publisher=''puertoreal.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003838/https://www.puertoreal.es/riim/webmunicipal.nsf|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[პუერტო-სერანო]]<br><small>{{lang-es|Puerto Serrano}}</small> |align=center|[[ფაილი:Via verde de la sierra(estacion Puerto Serrano2).JPG|170px|[[Пуэрто-Серрано]]]]||[[ფაილი:Escudo de Puerto Serrano.svg|80px|Герб муниципалитета [[Пуэрто-Серрано]]]]||79,9||6941||{{coord|36.923199932301486|-5.544765680715069}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Puerto Serrano Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.puertoserrano.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Пуэрто-Серрано|publisher=''puertoserrano.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[როტა (კადისი)|როტა]]<br><small>{{lang-es|Rota}}</small> |align=center|[[ფაილი:Puerto de Rota.jpg|170px|[[Рота (Кадис)|Рота]]]]||[[ფაილი:Coat of Arms of Rota.svg|80px|Герб муниципалитета [[Рота (Кадис)|Рота]]]]||84,0||29109||{{coord|36.617113215139966|-6.358053085623823}}||[[კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისის კომარკა|კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Rota Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.aytorota.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Рота|publisher=''aytorota.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003841/https://www.aytorota.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[სან-ფერნანდო (კადისი)|სან-ფერნანდო]]<br><small>{{lang-es|San Fernando}}</small> |align=center|[[ფაილი:San Fernando - Panteón de Marinos Ilustres.JPG|170px|[[Сан-Фернандо (Кадис)|Сан-Фернандо]]]]||[[ფაილი:Coat of Arms of San Fernando (Cádiz).svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Фернандо (Кадис)|Сан-Фернандо]]]]||30,7||94979||{{coord|36.464554726927794|-6.1980663471576385}}||[[ბაია-დე-კადისის კომარკა|ბაია-დე-კადისი]] |[[ფაილი:San Fernando Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.sanfernando.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сан-Фернандо|publisher=''sanfernando.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003839/http://www.sanfernando.es/ayto/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[სან-ხოსე-დელ-ვალიე]]<br><small>{{lang-es|San José del Valle}}</small> |align=center|[[ფაილი:Castillo de Gigonza.jpg|170px|[[Сан-Хосе-дель-Валье]]]]||[[ფაილი:Escudo de San José del Valle.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Хосе-дель-Валье]]]]||223,9||4418||{{coord|36.60551056487248|-5.799014364178824}}||[[კამპინია-დე-ხერესის კომარკა|კამპინია-დე-ხერესი]] |[[ფაილი:San José del Valle Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.sanjosedelvalle.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сан-Хосе-дель-Валье|publisher=''sanjosedelvalle.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[სან-მარტინ-დელ-ტესორილიო]]<br><small>{{lang-es|San Martín del Tesorillo}}</small> |align=center|[[ფაილი:San Martín del Tesorillo, Cádiz.jpg|170px|[[Сан-Мартин-дель-Тесорильо]]]]||[[ფაილი:Escudo de San Martín del Tesorillo (Cádiz).svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Мартин-дель-Тесорильо]]]]||48,57||2753||{{coord|36.341139079695466|-5.322834149771718}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:No image available rectangle alt 213 ru.svg|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.sanmartindeltesorillo.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сан-Мартин-дель-Тесорильо|publisher=''sanmartindeltesorillo.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[სან-როკე (ესპანეთი)|სან-როკე]]<br><small>{{lang-es|San Roque}}</small> |align=center|[[ფაილი:Parroquia Santa María la Coronada, San Roque.jpg|170px|[[Сан-Роке (Испания)|Сан-Роке]]]]||[[ფაილი:Escudo de San Roque.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сан-Роке (Испания)|Сан-Роке]]]]||146,9||31218||{{coord|36.20962311797962|-5.384132321857857}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:San Roque Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.sanroque.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сан-Роке|publisher=''sanroque.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003840/https://www.sanroque.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[სანლუკარ-დე-ბარამედა]]<br><small>{{lang-es|Sanlúcar de Barrameda}}</small> |align=center|[[ფაილი:Plaza del cabildo 2016 001.jpg|170px|[[Санлукар-де-Баррамеда]]]]||[[ფაილი:Escudo de Sanlucar de Barrameda.svg|80px|Герб муниципалитета [[Санлукар-де-Баррамеда]]]]||170,9||68684||{{coord|36.77553450407464|-6.354450628298037}}||[[კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისის კომარკა|კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Sanlúcar de Barrameda Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.sanlucardebarrameda.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Санлукар-де-Баррамеда|publisher=''sanlucardebarrameda.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[სეტენილ-დე-ლას-ბოდეგასი]]<br><small>{{lang-es|Setenil de las Bodegas}}</small> |align=center|[[ფაილი:Setenil2.JPG|170px|[[Сетениль-де-лас-Бодегас]]]]||[[ფაილი:Escudo de Setenil de las Bodegas.svg|80px|Герб муниципалитета [[Сетениль-де-лас-Бодегас]]]]||82,2||2769||{{coord|36.86395955864469|-5.181364565375461}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Setenil de las Bodegas Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.setenildelasbodegas.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Сетениль-де-лас-Бодегас|publisher=''setenildelasbodegas.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003845/https://www.setenildelasbodegas.es/es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ტარიფა]]<br><small>{{lang-es|Tarifa}}</small> |align=center|[[ფაილი:Castillo playa tarifa.jpg|170px|[[Тарифа]]]]||[[ფაილი:Escudo de Tarifa.svg|80px|Герб муниципалитета [[Тарифа]]]]||419,7||18162||{{coord|36.01176904975257|-5.602190984437496}}||[[კამპო-დე-გიბრალტარის კომარკა|კამპო-დე-გიბრალტარი]] |[[ფაილი:Tarifa Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.aytotarifa.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Тарифа|publisher=''aytotarifa.com''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003901/https://www.aytotarifa.com/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ტორე-ალაკიმე]]<br><small>{{lang-es|Torre Alháquime}}</small> |align=center|[[ფაილი:TorreAlhaquime-P1000581.JPG|170px|[[Торре-Альхакиме]]]]||[[ფაილი:Escudo de Torre Alháquime.svg|80px|Герб муниципалитета [[Торре-Альхакиме]]]]||17,4||790||{{coord|36.91570065690682|-5.235898509550672}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Torre-Alháquime Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.torrealhaquime.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Торре-Альхакиме|publisher=''torrealhaquime.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003847/https://www.torrealhaquime.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ტრებუხენა]]<br><small>{{lang-es|Trebujena}}</small> |align=center|[[ფაილი:BIC-IMG 4025.JPG|170px|[[Требухена]]]]||[[ფაილი:Escudo de Trebujena.svg|80px|Герб муниципалитета [[Требухена]]]]||70,0||7028||{{coord|36.86943527901518|-6.1767693162990325}}||[[კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისის კომარკა|კოსტა-ნოროესტე-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Trebujena Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.trebujena.com/|title=Официальный сайт муниципалитета Требухена|publisher=''trebujena.com''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161025041500/http://www.trebujena.com/|archivedate=2016-10-25}}</ref> |-align="center" |[[უბრიკე]]<br><small>{{lang-es|Ubrique}}</small> |align=center|[[ფაილი:Ubrique, Cádiz, España - panoramio.jpg|170px|[[Убрике]]]]||[[ფაილი:Escudo de Ubrique.svg|80px|Герб муниципалитета [[Убрике]]]]||69,8||16597||{{coord|36.67761386922698|-5.44307742305182}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Ubrique Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.ayuntamientoubrique.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Убрике|publisher=''ayuntamientoubrique.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ვეხერ-დე-ლა-ფრონტერა]]<br><small>{{lang-es|Vejer de la Frontera}}</small> |align=center|[[ფაილი:Plaza de España, Vejer de la Frontera, Cádiz, España, 2015-12-09, DD 03.JPG|170px|[[Вехер-де-ла-Фронтера]]]]||[[ფაილი:Escudo de Vejer de la Frontera.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вехер-де-ла-Фронтера]]]]||262,9||12624||{{coord|36.25339939859069|-5.962899040855735}}||[[ლა-ხანდის კომარკა|ლა-ხანდა]] |[[ფაილი:Vejer de la Frontera Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.vejer.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вехер-де-ла-Фронтера|publisher=''vejer.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003855/https://www.vejer.es/es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[ვილიალუენგა-დელ-როსარიო]]<br><small>{{lang-es|Villaluenga del Rosario}}</small> |align=center|[[ფაილი:Villaluenga-vista.JPG|170px|[[Вильялуэнга-дель-Росарио]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villaluenga del Rosario.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильялуэнга-дель-Росарио]]]]||59,5||455||{{coord|36.69647594247193|-5.387201971525284}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Villaluenga del Rosario Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=http://www.villaluengadelrosario.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильялуэнга-дель-Росарио|publisher=''villaluengadelrosario.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18}}</ref> |-align="center" |[[ვილიამარტინი]]<br><small>{{lang-es|Villamartín}}</small> |align=center|[[ფაილი:La fuente de la Plaza del Ayuntamiento, Villamartín.jpg|170px|[[Вильямартин]]]]||[[ფაილი:Escudo de Villamartin.svg|80px|Герб муниципалитета [[Вильямартин]]]]||211,9||12150||{{coord|36.86097481898365|-5.641525804652868}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Villamartín Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.villamartin.es/|title=Официальный сайт муниципалитета Вильямартин|publisher=''villamartin.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201228003859/https://www.villamartin.es/|deadlink=no}}</ref> |-align="center" |[[საარა-დე-ლა-სიერა]]<br><small>{{lang-es|Zahara de la Sierra}}</small> |align=center|[[ფაილი:Zahara día.jpg|170px|[[Саара-де-ла-Сьерра]]]]||[[ფაილი:Escudo de Zahara de la Sierra.svg|80px|Герб муниципалитета [[Саара-де-ла-Сьерра]]]]||72,5||1387||{{coord|36.84056431519421|-5.390785402805999}}||[[სიერა-დე-კადისის კომარკა|სიერა-დე-კადისი]] |[[ფაილი:Zahara de la Sierra Municipality.png|140px]]||<ref>{{cite web|url=https://www.zaharadelasierra.es/|title=Официальный сайт муниципалитета|publisher=''zaharadelasierra.es''|lang=es|accessdate=2020-12-18|archive-date=2020-11-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201111085851/https://www.zaharadelasierra.es/}}</ref> |} ==რუკა== {{პოზრუკა+|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|width=900|float=center|caption=კადისის პროვინციის მუნიციპალიტეტები|places= {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ალკალა-დე-ლოს-გასულესი]]|lat=36.46185160348131|long=-5.721350892293734|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ალკალა-დელ-ვალიე]]|lat=36.9049212930593|long=-5.173086358627215|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ალგარი]]|lat=36.6554569317592|long=-5.657330692369615|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ალხესირასი]]|lat=36.131925541045014|long=-5.447732814637795|background=#FEFEE9|position=left}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ალგოდონალესი]]|lat=36.880894216473656|long=-5.404958535335145|background=#FEFEE9|position=left}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[არკოს-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.75257576882564|long=-5.81235146380077|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ბარბატე]]|lat=36.19276327761242|long=-5.9188208144718955|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ლოს-ბარიოსი]]|lat=36.185450293205626|long=-5.492744643307486|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ბენალუპ-კასას-ვიეხასი]]|lat=36.34637759861653|long=-5.812210155791116|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ბენაოკასი]]|lat=36.69940261306108|long=-5.421384962328492|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ბორნოსი]]|lat=36.81485703371947|long=-5.743728019995704|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ელ-ბოსკე (კადისი)|ელ-ბოსკე]]|lat=36.7589035292677|long=-5.505190081924482|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[კადისი]]|lat=36.5297792235124|long=-6.293079289712064|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[კასტელიარ-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.285868297725116|long=-5.420065829810549|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ჩიკლანა-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.41963747177319|long=-6.149578848842999|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ჩიპიონა]]|lat=36.73936558912627|long=-6.436774243290836|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[კონილ-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.2760236727531|long=-6.0925754275654445|background=#FEFEE9|position=left}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ესპერა]]|lat=36.872986887349334|long=-5.806160002804987|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ელ-გასტორი]]|lat=36.85513297023776|long=-5.323582105255264|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[გრასალემა]]|lat=36.75829701968276|long=-5.365974472125623|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ხერეს-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.682615351551284|long=-6.138028426103611|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ხიმენა-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.43399066213006|long=-5.453183972135396|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ლა-ლინეა-დე-ლა-კონსეპსიონი]]|lat=36.159507349266356|long=-5.350817385637546|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[მედინა-სიდონია]]|lat=36.455970498558834|long=-5.927565973982261|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ოლვერა]]|lat=36.93502794973055|long=-5.267407258626336|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[პატერნა-დე-რივერა]]|lat=36.522948849439615|long=-5.86594192675152|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[პრადო-დელ-რეი]]|lat=36.78756617034259|long=-5.556878389313695|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ელ-პუერტო-დე-სანტა-მარია]]|lat=36.60048647264592|long=-6.2253796916805095|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[პუერტო-რეალი]]|lat=36.52552581862379|long=-6.190959191169105|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[პუერტო-სერანო]]|lat=36.923199932301486|long=-5.544765680715069|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[როტა (კადისი)|როტა]]|lat=36.617113215139966|long=-6.358053085623823|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სან-ფერნანდო (კადისი)|სან-ფერნანდო]]|lat=36.464554726927794|long=-6.1980663471576385|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სან-ხოსე-დელ-ვალიე]]|lat=36.60551056487248|long=-5.799014364178824|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სან-როკე (ესპანეთი)|სან-როკე]]|lat=36.20962311797962|long=-5.384132321857857|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სანლუკარ-დე-ბარამედა]]|lat=36.77553450407464|long=-6.354450628298037|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სეტენილ-დე-ლას-ბოდეგასი]]|lat=36.86395955864469|long=-5.181364565375461|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ტარიფა]]|lat=36.01176904975257|long=-5.602190984437496|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ტორე-ალაკიმე]]|lat=36.91570065690682|long=-5.235898509550672|background=#FEFEE9|position=left}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ტრებუხენა]]|lat=36.86943527901518|long=-6.1767693162990325|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[უბრიკე]]|lat=36.67761386922698|long=-5.44307742305182|background=#FEFEE9|position=bottom}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ვეხერ-დე-ლა-ფრონტერა]]|lat=36.25339939859069|long=-5.962899040855735|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[სან-მარტინ-დელ-ტესორილიო]]|lat=36.341139079695466|long=-5.322834149771718|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ვილიალუენგა-დელ-როსარიო]]|lat=36.69647594247193|long=-5.387201971525284|background=#FEFEE9|position=right}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[ვილიამარტინი]]|lat=36.86097481898365|long=-5.641525804652868|background=#FEFEE9|position=top}} {{პოზრუკა~|ესპანეთი ანდალუსია კადისი|label=[[საარა-დე-ლა-სიერა]]|lat=36.84056431519421|long=-5.390785402805999|background=#FEFEE9|position=bottom}} }} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{cite web|url=https://www.infolaso.com/geografia/114-geografia-de-espana/1166-extension-geografica-de-los-municipios-de-cadiz.html |title=Extensión Geográfica de los Municipios de Cádiz|lang=es|website=Infolaso.com|description=список муниципалитетов провинции Кадис по площади|accessdate=2020-12-28}} * {{cite web|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=2864&L=0|title=Cádiz: Población por municipios y sexo|website=Instituto Nacional de Estadística|lang=es|accessdate=2020-12-28}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ესპანეთის მუნიციპალიტეტები}} {{თარგი:კადისის მუნიციპალიტეტები}} [[კატეგორია:კადისის მუნიციპალიტეტები|*]] 6ss0bne1b9fv053qq9w69aq9wkyw4o9 კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი 0 516250 5420629 4692041 2026-06-24T19:37:54Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420629 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი | სურათი = CEF Agricultural Museum.jpg | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = [[12 ოქტომბერი]], [[1983]]<ref>{{cite encyclopedia|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum|title=Canada Agriculture Museum|date=13 January 2015|last=Sutin|first=David|encyclopedia=The Canadian Encyclopedia|publisher=Historica Canada}}</ref><ref>მუზეუმის ოფიციალურად გახსნის თარიღი, მიუხედავად ამისა, ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმაში გამოფენები 1920 წლიდან ეწყობოდა</ref> | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = |lat_dir =N |lat_deg =45.387766 |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = W |lon_deg =75.709083 |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = კანადა | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = სოფლის მეურნეობის მუზეუმი | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები =202 000<ref>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/sites/default/files/2019-08/Ingenium-Annual-Report-2018-2019.pdf|page=13|access-date=22 September 2020|publisher=Ingenium|issn=2293-8931||title=Ingenium visitors 2018-2019|year=2019|website=ingeniumcanada.org}}</ref> | დირექტორი = კერი-ლეით ბურშილი<ref>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/profiles-executive/kerry-leigh-burchill|title=Kerry-Leigh Burchill|website=ingeniumcanada.org|publisher=Ingenium|year=2020|access-date=24 March 2020}}</ref> | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი =https://ingeniumcanada.org/cafm }} '''კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი''' ({{lang-en|Canada Agriculture and Food Museum}}, {{lang-fr|Musée de l'agriculture et de l'alimentation du Canada}}) — სოფლის მეურნეობის ეროვნული მუზეუმი [[ოტავა]]ში, [[ონტარიო]], [[კანადა]]. მუზეუმი რამდენიმე შენობაშია განთავსებული, მათ შორის ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმაში. მუზეუმი მოქმედებს, როგორც „მომუშავე ფერმა“ და საზოგადოებას სთავაზობს საჯარო პროექტებსა და გამოფენებს სასოფლო-სამეურნეო მეცნიერებების შესახებ. ადგილზე მოწყობილი გამოფენების გარდა მუზეუმი ორგანიზებას უწევს ქვეყნის სხვა მუზეუმებში სოფლის მეურნეობის შესახებ გამოფენების მოწყობას. ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმაში გამოფენა პირველად [[1920]] წელს მოეწყო (ამ პერიოდში კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი ოფიციალურად არ გახსნილა). [[1983]] წელს მუზეუმი კანადის მთავრობამ ოფიციალურად გახსნა და მას '''სოფლის მეურნეობის მუზეუმი''' უწოდა. თავდაპირველად მუზეუმი მხოლოდ [[რძე|რძის]] პროდუქტების განყოფილებას მოიცავდა, მოგვიანებით კი გაფართოვდა და მუზეუმმა ცენტრალური საექსპერიმენტო ფერმისს სხვა შენობებიც დაიკავა. [[2000]] წლის [[მაისი|მაისში]] მუზეუმს '''კანადის სოფლის მეურნეობის მუზეუმი''' ეწოდა, [[2013]] წლის მაისში კი ამჟამინდელი სახელი მიენიჭა. ==ისტორია== კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმის კოლექცია წარმოიქმნა მუზეუმიდან, რომელიც ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმაში იყო მოწყობილი [[1920]] წლიდან.<ref name=hist>{{cite encyclopedia|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum|date=13 January 2015|access-date=8 July 2020|title=Canada Agriculture Museum|publisher=Historica Canada|encyclopedia=The Canadian Encyclopedia}}</ref> მოგვიანებით კოლექციის ზრუნვაზე პასუხისმგებლობა აიღო კანადის ეროვნულმა მუზეუმებმა (NMC). მიუხედავად ამისა ექსპონატთა ნაწილი [[კანადის ისტორიის მუზეუმი|კანადის ისტორიის მუზეუმსა]] და [[კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმი|კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმში]] განთავსდა.<ref name=hist/> [[ფაილი:Cereal Barn.jpg|thumb|[[მარცვლეული კულტურები]]ს ფარდული/ ნაგებობა 76]] [[ფაილი:DairyBarnOttawa.jpg|thumb|[[ძროხა|ძროხები]] მუზეუმის მთავარ ნაგებობაში]] [[1978]] წელს, განიხილებოდა საკითხი ცენტრალური საექსპერიმენტო ფერმის ერთ-ერთ შენობაში სოფლის მეურნეობის მუზეუმის გახსნის შესახებ.<ref name=hist/> [[1980]] წელს, რძის განყოფილების ზედა სართული შეირჩა სასოფლო-სამეურნეო გამოფენების მოსაწყობად.<ref name=hist/> მუზეუმის შესაქმნელად მემორანდუმი გაფორმდა კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების დეპარტამენტსა და კანადის ეროვნულ მუზეუმებს შორის. მუზეუმების გაერთიანების მოთხოვნების თანახმად, ფერმის ზედა სართული უნდა განახლებულიყო. ეროვნული მუზეუმების გაერთიანების მიერ დაცული სასოფლო-სამეურნეო კოლექცია მომავალი სოფლის მეურნეობის მუზეუმისთვის ექსპონატების მთავარ წყაროს წარმოადგენდა. [[კანადა|კანადის]] საჯარო სერვისებისა და შესყიდვების დეპარტამენტმა ფერმის სარემონტო სამუშაოები [[1983]] წლის [[აგვისტო]]ში დაასრულა და მუზეუმთა გაერთიანების წყალობით პირველი ორი გამოფენა: „მეთივეობა კანადაში“ და „ოციანების ფარდული“ მოეწყო.<ref name=hist/> მუზეუმი ფორმალურად [[1983]] წლის [[12 ოქტომბერი|12 ოქტომბერს]] გაიხსნა და მას სოფლის მეურნეობის მუზეუმი ეწოდა. მუზეუმის გახსნის დღიდან სამუშაო არეალი გაფართოვდა და თავდაპირველ, ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმასთან ერთად დღესდღეობით დაწესებულება შვიდ შემონას მოიცავს საზოგადოებრივი და ადმინისტრაციული მიზნებისათვის.<ref name=hist/> ==გამოფენები== მუზეუმის ძირითადი გამოფენები ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმაში ეწყობა, კანადის სოფლის მეურნეობისა და სასოფლო-სამეურნეო კვლევების დეპარტამენტის ცენტრში. მუზეუმი ცენტრალური საექსპერიმენტო ფერმის რამდენიმე ნაგებობას იკავებს.<ref>{{cite web|url=https://www.agr.gc.ca/eng/about-our-department/offices-and-locations/central-experimental-farm/farm-attractions/maps-of-the-central-experimental-farm/?id=1176399349495|title=Maps of the Central Experimental Farm|publisher=Government of Canada|website=agr.gc.ca|date=17 September 2019|access-date=8 July 2020}}</ref> მუზეუმის მთავარ ნაგებობას „რძის პროდუქტების ფარდული“ ან „ნაგებობა 88“ წარმოადგენს, რომელიც სამსართულიანი ნაგებობაა და ორმაგადაა გადახურული.<ref name=build88>{{cite web|url=https://www.historicplaces.ca/en/rep-reg/place-lieu.aspx?id=3460|title=Main Dairy Barn|access-date=8 July 2020|work=Canada's Historic Places|publisher=Parks Canada}}</ref> შენობა აშენებულია [[რიყის ქვა|ქვისაგან]] და ხის საშუალებითაა გადახურული. ცენტრალური საექსპერიმენტო ფერმის შენობა თავდაპირველად [[1887]]-[[1888]] წლებში აშენდა, თუმცა [[1913]] წელს ხანძრის გამო მთლიანად დაინგრა და ხელმეორედ აშენება გახდა საჭირო.<ref name=ingen>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/channel/articles/historic-barns-bring-architecture-to-life-for-students|title=Historic barns bring architecture to life for students|date=18 November 2019|access-date=8 July 2020|last=Ace|first=Darby|website=ingeniumcanada.org|publisher=Ingenium}}</ref> იმის გამო, რომ ეს ნაგებობა ისტორიულად რძის პროდუქტების კვლევებთან ასოცირდება, [[1987]] წელს მას ფედერალური მემკვიდრეობის სტატუსი მიენიჭა. ამჟამად ფერმაში მდებარეობს როგორც მუზეუმი, ასევე სპეციალური სივრცე ჯოგისთვის რძის მოპოვების მიზნით.<ref name=ingen/> მუზეუმის დაქვემდებარებაში არსებულ სხვა ნაგებობებს შორისაა: „ღორების საჩვენებელი შენობა“ ან „ნაგებობა 91“.<ref name=swine>{{cite web|url=https://www.pc.gc.ca/apps/dfhd/page_fhbro_eng.aspx?id=6968|title=Swine Showcase Building No. 91|work=Directory of Federal Heritage Designation|publisher=Parks Canada|access-date=8 July 2020}}</ref> ეს დაწესებულება [[1911]] წელს აშენდა და 1930 -იან წლებში განახლდა. მუზეუმის განთავსებამდე ამ ნაგებობაში ღორების შესამოწმებელი ცენტრი იყო მოწყობილი.<ref name=swine/> ცენტრალურ საექსპერიმენტო ფერმის მიმდებარედ განთავსებული რამდენიმე შენობა კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმის მიერ ღონისძიებების მოსაწყობადაა განკუთვნილი: „ბალახეულის ფარდული“ ან „შენობა 95“, ასევე „[[მარცვლეული კულტურები]]ს ფარდული“ ან „შენობა 76“. ბალახეულის ფარდული აშენდა [[1912]] წელს რძის პროდუქტების კვლევების გაძლიერების მიზნით. ის დღესდღეობით მუზეუმის სპეციალური ღონისძიებებისა და საზაფხულო ბანაკების მოსაწყობ ადგილს წარმოადგენს.<ref name=ingen/> [[მარცვლეული კულტურები]]ს ფარდული ასევე გამოიყენება ღონისძიებების მასპინძლობისათვის.<ref>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/venue-rentals/cereal-barn|title=Cereal Barn|publisher=Ingenium|year=2020|access-date=8 June 2020|website=ingeniumcanada.org|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200712111624/https://ingeniumcanada.org/venue-rentals/cereal-barn|archivedate=12 ივლისი 2020}}</ref> ==ღონისძიებები== კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი ინგენიუმის ([[კანადა|კანადის]] მეცნიერებისა და ინოვაციების მუზეუმების) შემადგენლობაში შედის, რომელიც ასევე მოიცავს: [[ კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმი| კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმსა]] და [[კანადის ავიაციისა და კოსმოსის მუზეუმი|კანადის ავიაციისა და კოსმოსის მუზეუმს]].<ref>[http://www.obj.ca/article/national-science-and-innovation-gala-honours-bright-young-minds-steampunk-style "National Science and Innovation Gala honours bright young minds, steampunk style"]. ''Ottawa Business Journal'', Caroline Phillips, May 18, 2017</ref> ინგენიუმის ძირითადი დანიშნულება კანადის სამეცნიერო და ტექნიკური მემკვიდრეობის დაცვა და შენარჩუნებაა. მუზეუმი ხშირად აწყობს გამოფენების ტურებს და ექსპონეტებს კანადის მცირე ზომის მუზეუმებს აწვდის.<ref>[http://www.stratfordbeaconherald.com/2017/10/04/stratford-perth-museum-exhibit-allows-kids-to-explore-the-science-behind-the-food-they-eat "Stratford Perth Museum exhibit allows kids to explore the science behind the food they eat"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180502210800/http://www.stratfordbeaconherald.com/2017/10/04/stratford-perth-museum-exhibit-allows-kids-to-explore-the-science-behind-the-food-they-eat |date=2018-05-02 }}. By Galen Simmons, ''Stratford Beacon Herald'', October 4, 2017</ref><ref>[https://www.manitobacooperator.ca/country-crossroads/recipe-swap/happy-anniversary-canada-and-canola/ "Happy anniversary, Canada — and canola!"]. ''Manitoba Cooperator'', January 6, 2017. Lorraine Stevenson</ref> მუზეუმს ასევე გააჩნია „ენერგიის პარკი“, რომელიც განახლებადი ენერგიის რესურსებს იყენებს.<ref>[https://globalnews.ca/news/1299050/mechanical-stomach-for-renewable-energy-built-by-src/ "Mechanical stomach for renewable energy built by SRC"]. ''Global News'', April 29, 2014</ref> მუზეუმი აწყობს როგორც საზოგადოებრივ ღონისძიებებს, ასევე ხშირად სივრცეს უთმობს სპეციალურ და პირდაპირ ღონისძიებებს.<ref>{{cite web|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum/|title=Canada Agriculture Museum|first=David|last=Sutin|website=thecanadianencyclopedia.ca|access-date=2021-09-06|archive-date=2021-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210906101236/https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum}}</ref><ref name="Everett2016">{{cite book|author=Sally Everett|title=Food and Drink Tourism: Principles and Practice|url=https://books.google.com/books?id=l6X0CwAAQBAJ&pg=PT352|date=12 April 2016|publisher=SAGE Publications|isbn=978-1-4739-6595-9|page=352}}</ref><ref>[https://www.theweathernetwork.com/news/articles/the-great-trail-busy-day-in-ottawa/85314 "The Great Trail: Busy Day in Ottawa"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210906101130/https://www.theweathernetwork.com/news/articles/the-great-trail-busy-day-in-ottawa/85314 |date=2021-09-06 }}. ''The Weather Network'', August 25, 2017</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://ingeniumcanada.org/cafm ოფიციალური ვებ-გვერდი] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კანადის მუზეუმები]] [[კატეგორია:1983 წელს დაარსებული მუზეუმები]] 3157vh3fgskxb31htrnyare2gcb9xzf კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმი 0 516265 5420630 5363645 2026-06-24T19:38:27Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420630 wikitext text/x-wiki {{შერწყმა|კანადის სოფლის მეურნეობისა და საკვების მუზეუმი}} {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმი | სურათი = | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = ოტავა, ონტარიო, კანადა. |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმი''' ({{lang-en|Canada Agriculture Museum}}, {{lang-fr|Musée de l'agriculture du Canada}}) — ეროვნული სასოფლო-სამეურნეო მუზეუმი ქალაქ [[ოტავა|ოტავაში]], [[ონტარიოს პროვინცია]]ში, [[კანადა|კანადაში]]. მუზეუმი მოქმედებს როგორც “სამუშაო ფერმა“ და უზრუნველყოფს საზოგადოებრივ პროგრამებსა და გამოფენებს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებაზე და ისტორიაზე. გარდა ადგილზე ჩატარებული გამოფენებისა, მუზეუმი ასევე აწყობს სხვა ქვეყნის მუზეუმების სამოგზაურო გამოფენებს. მუზეუმის კოლექცია წარმოიშვა [[1920]] წელს ცენტრალურ ექსპერიმენტულ მეურნეობაში დაარსებული მუზეუმიდან, თუმცა ეროვნული სოფლის მეურნეობის მუზეუმი ფედერალურმა მთავრობამ [[1983]] წლის ოქტომბრამდე არ გახსნა, როგორც სოფლის მეურნეობის მუზეუმი. თავდაპირველად მხოლოდ რძის პროდუქტს მოიცავდა, მოგვიანებით მუზეუმი გაფართოვდა და მოიცვა რამდენიმე სხვა შენობა ცენტრალურ ექსპერიმენტულ ფერმაში. მუზეუმს დაერქვა კანადის სოფლის მეურნეობის მუზეუმი [[2000]] წლის მაისში, [[2013]] წლის მაისში მან მიიღო თავისი ამჟამინდელი სახელი. ==ისტორია== კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმის კოლექცია წარმოიშვა მუზეუმიდან, რომელიც ფუნქციონირებდა ცენტრალურ ექსპერიმენტულ ფერმაში [[1920]] წელს.<ref name=hist>{{cite encyclopedia|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum|date=13 January 2015|access-date=8 July 2020|title=Canada Agriculture Museum|publisher=Historica Canada|encyclopedia=The Canadian Encyclopedia}}</ref> კოლექციის მოვლა მოგვიანებით აიღეს კანადის ეროვნულმა მუზეუმებმა, თუმცა კოლექციიდან ზოგიერთი ნივთი გადაეცა [[კანადის ცივილიზაციის მუზეუმი|კანადის ცივილიზაციის მუზეუმს]], ზოგიერთი კი [[მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის ეროვნული მუზეუმი|მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის ეროვნულ მუზეუმს]].<ref name=hist/> [[1978]] წელს ჩატარდა დისკუსიები, ცენტრალური ექსპერიმენტული ფერმის ერთ-ერთ შენობაში, სასოფლო-სამეურნეო მუზეუმის შექმნის მიზანშეწონილობის შესახებ.<ref name=hist/> [[1980]] წელს რძის ბეღელის ზედა სართული შეირჩა კოლექციის საგამოფენო გალერეისთვის.<ref name=hist/> მემორანდუმი გაფორმდა სოფლის მეურნეობისა, კანადის სასოფლო-სამეურნეო საკვებისა და კანადის ეროვნულ მუზეუმს შორის, ხოლო კანადის ეროვნული მუზეუმი დათანხმდა მუზეუმის ფუნქციონირებას. მის მიერ დაცული სასოფლო-სამეურნეო კოლექცია წარმოადგენდა ბირთვს, სოფლის მეურნეობის მუზეუმის კოლექციისთვის.<ref name=hist/> კანადამ [[1983]] წლის აგვისტოში დაასრულა ადგილის განახლება, კანადის ეროვნულმა მუზეუმმა გამოიტანა მუზეუმის პირველი ორი გამოფენა, “ჰაიინგი კანადაში“ და “ოციანი წლების ბეღელი“, პირველი იყო ფერმერული აღჭურვილობის გამოფენა [[1840]] წლიდან [[1960]] წლამდე, ხოლო მეორე [[1920-იანი წლები|1920-იან წლებში]] ბეღლის იმერსიული გამოფენა. მუზეუმი ოფიციალურად გაიხსნა [[1983]] წლის [[12]] [[ოქტომბერი|ოქტომბერს]], როგორც სოფლის მეურნეობის მუზეუმი. გახსნის დღიდან მუზეუმის საქმიანობა გაფართოვდა, მუზეუმთან ერთად ფუნქციონირებს შვიდი შენობა საზოგადოებრივი და ადმინისტრაციული მიზნებისთვის. მუზეუმი თავდაპირველად ფუნქციონირებდა “კანადის ეროვნული მუზეუმი“–ს მიერ [[1988]] წლამდე, სანამ ის არ დაიშლებოდა.<ref name=nmc>{{cite encyclopedia|title=National Museums of Canada|last=Bothwell|first=Robert|date=4 March 2015|access-date=18 September 2020|encyclopedia=The Canadian Encyclopedia|publisher=Historica Canada|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/national-museums-of-canada}}</ref> მას შემდეგ მუზეუმმა ორჯერ შეიცვალა სახელი [[XXI საუკუნე|XXI საუკუნეში]], პირველად დაერქვა კანადის სოფლის მეურნეობის მუზეუმი [[2000]] წლის მაისში და [[კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმი]] [[2013]] წლის [[მაისი|მაისში]]. ==მუზეუმის გამოფენები== მუზეუმის გამოფენა ინახება ცენტრალური ექსპერიმენტული მეურნეობის შენობაში, სოფლის მეურნეობისა და სასოფლო-სამეურნეო კვლევების ცენტრში, კანადის მთავრობის დეპარტამენტში. მუზეუმს უკავია არაერთი შენობა ცენტრალურ ექსპერიმენტულ მეურნეობაში, თუმცა კანადის საკუთრებაში რჩება მუზეუმის ყველა შენობა.<ref>{{cite web|url=https://www.agr.gc.ca/eng/about-our-department/offices-and-locations/central-experimental-farm/farm-attractions/maps-of-the-central-experimental-farm/?id=1176399349495|title=Maps of the Central Experimental Farm|publisher=Government of Canada|website=agr.gc.ca|date=17 September 2019|access-date=8 July 2020}}</ref> მუზეუმის მთავარი შენობა, "რძის ბეღელი", არის სამსართულიანი შენობა, რომელსაც აქვს შუშის სახურავი და ორი გვერდითი ფრთები.<ref name=build88>{{cite web|url=https://www.historicplaces.ca/en/rep-reg/place-lieu.aspx?id=3460|title=Main Dairy Barn|access-date=8 July 2020|work=Canada's Historic Places|publisher=Parks Canada}}</ref> შენობა დამზადებულია ქვისგან, ხის ქერქისგან და ბათქისაგან. თავდაპირველად აშენდა [[1887]]–[[1888]] წლებში, შენობა მოგვიანებით აღადგინეს [[1913]] წელს, მას შემდეგ რაც თავდაპირველი სტრუქტურა ხანძარმა გაანადგურა. იმის გამო, რომ შენობა ისტორიულად ასოცირდება რძის პროდუქტის კვლევასთან, შენობა აღიარებულია, როგორც [[1987]] წლის ფედერალური მემკვიდრეობის შენობა.<ref name=ingen>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/channel/articles/historic-barns-bring-architecture-to-life-for-students|title=Historic barns bring architecture to life for students|date=18 November 2019|access-date=8 July 2020|last=Ace|first=Darby|website=ingeniumcanada.org|publisher=Ingenium}}</ref> მუზეუმი მოიცავს ასევე "ღორის ვიტრინის შენობა"-ს.<ref name=swine>{{cite web|url=https://www.pc.gc.ca/apps/dfhd/page_fhbro_eng.aspx?id=6968|title=Swine Showcase Building No. 91|work=Directory of Federal Heritage Designation|publisher=Parks Canada|access-date=8 July 2020}}</ref> აშენდა [[1911]] წელს და განახლდა [[1930-იან წლები|1930-იან წლებში]], შენობა სანამ მუზეუმად არ გამოიყენებოდა, მანამდე იყენებდნენ ღორების შესამოწმებლად. მუზეუმის მიერ რამდენიმე შენობა გამოიყენება, როგორც ღონისძიების ადგილი. [[1912]] წელს აიგო რძის ბეღელი კვლევის მხარდასაჭერად და მუზეუმმა გამოიყენა სპეციალური ღონისძიებებისა და საზაფხულო ბანაკების მასპინძლობისთვის.<ref name=ingen/> მარცვლეულის ბეღელი ასევე გამოიყენება მუზეუმის მიერ, როგორც ღონისძიების ადგილი.<ref>{{cite web|url=https://ingeniumcanada.org/venue-rentals/cereal-barn|title=Cereal Barn|publisher=Ingenium|year=2020|access-date=8 June 2020|website=ingeniumcanada.org|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200712111624/https://ingeniumcanada.org/venue-rentals/cereal-barn|archivedate=12 ივლისი 2020}}</ref> ==მუზეუმის ფუნქციონირება== მუზეუმს მართავს ინგენიუმი, რომელიც პასუხისმგებელია კანადის მეცნიერული და ტექნიკური მემკვიდრეობის შენარჩუნებაზე და დაცვაზე. კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმის გარდა, ინგენიუმი ასევე მართავს კანადის ორ სხვა ეროვნულ მუზეუმს, [[კანადის საავიაციო და კოსმოსური მუზეუმი|კანადის საავიაციო და კოსმოსურ მუზეუმს]], ასევე [[კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმი|კანადის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის მუზეუმს]].<ref>[http://www.obj.ca/article/national-science-and-innovation-gala-honours-bright-young-minds-steampunk-style "National Science and Innovation Gala honours bright young minds, steampunk style"]. ''Ottawa Business Journal'', Caroline Phillips, May 18, 2017</ref> კანადის სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმი უზრუნველყოფს პროგრამებს და გამოფენებს სოფლის მეურნეობის ისტორიის შესახებ კანადაში.<ref>[https://ottawamagazine.com/the-big-150/escape-the-city-without-leaving-ottawas-experimental-farm/ "The Big 150: Escape the city without leaving — Ottawa’s Experimental Farm"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180626083010/https://ottawamagazine.com/the-big-150/escape-the-city-without-leaving-ottawas-experimental-farm/ |date=2018-06-26 }}. ''Ottawa'', Matt Harrison. May 12, 2017</ref><ref>[https://www.eater.com/2015/10/23/9598674/food-museums "How Food Earned Its Place in American Museums"]. ''Eater'', Tove Danovich Oct 23, 2015</ref><ref name=muse>{{cite web|url=https://www.canada.ca/en/canadian-heritage/services/teacher-resources/school-programs/agriculture-food-museum.html|title=Canada Agriculture and Food Museum|publisher=Government of Canada|access-date=8 July 2020|date=30 April 2019|website=www.canada.ca}}</ref> მდებარეობს ცენტრალურ ექსპერიმენტულ ფერმაში, სადაც [[150]] ცხოველი იმყოფება, მათ შორის ცხენები, ძროხები, ღორები, თხები, ფრინველები და ცხვრები. სოფლის მეურნეობის ისტორიის გამოფენების გარდა, მუზეუმში ასევე არის ტრაქტორების ისტორიული კოლექცია. მუზეუმი დაკავშირებულია კანადის მუზეუმების ასოციაციასთან, კანადის მემკვიდრეობის საინფორმაციო ქსელთან და კანადის ვირტუალურ მუზეუმთან. მუზეუმი ასევე ქმნის სამოგზაურო ექსპონატებს, რომლებიც გადატანილია მცირე ზომის მუზეუმებში მთელს კანადაში.<ref>[http://www.stratfordbeaconherald.com/2017/10/04/stratford-perth-museum-exhibit-allows-kids-to-explore-the-science-behind-the-food-they-eat "Stratford Perth Museum exhibit allows kids to explore the science behind the food they eat"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180502210800/http://www.stratfordbeaconherald.com/2017/10/04/stratford-perth-museum-exhibit-allows-kids-to-explore-the-science-behind-the-food-they-eat |date=2018-05-02 }}. By Galen Simmons, ''Stratford Beacon Herald'', October 4, 2017</ref><ref>[https://www.manitobacooperator.ca/country-crossroads/recipe-swap/happy-anniversary-canada-and-canola/ "Happy anniversary, Canada — and canola!"]. ''Manitoba Cooperator'', January 6, 2017. Lorraine Stevenson</ref> მუზეუმის ექსპონატებისა და სხვა საჯარო პროგრამების გარდა,<ref>[https://globalnews.ca/news/1299050/mechanical-stomach-for-renewable-energy-built-by-src/ "Mechanical stomach for renewable energy built by SRC"]. ''Global News'', April 29, 2014</ref> მუზეუმი ასევე უზრუნველყოფს დაწესებულებების გაქირავებას სპეციალური ღონისძიებებისთვის.<ref>{{cite web|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum/|title=Canada Agriculture Museum|first=David|last=Sutin|website=thecanadianencyclopedia.ca|access-date=2021-09-07|archive-date=2021-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210906101236/https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/canada-agriculture-museum}}</ref><ref name="Everett2016">{{cite book|author=Sally Everett|title=Food and Drink Tourism: Principles and Practice|url=https://books.google.com/books?id=l6X0CwAAQBAJ&pg=PT352|date=12 April 2016|publisher=SAGE Publications|isbn=978-1-4739-6595-9|page=352}}</ref><ref>[https://www.theweathernetwork.com/news/articles/the-great-trail-busy-day-in-ottawa/85314 "The Great Trail: Busy Day in Ottawa"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210906101130/https://www.theweathernetwork.com/news/articles/the-great-trail-busy-day-in-ottawa/85314 |date=2021-09-06 }}. ''The Weather Network'', August 25, 2017</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{Official|https://ingeniumcanada.org/cafm}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კანადის მუზეუმები]] [[კატეგორია:ოტავას მუზეუმები]] [[კატეგორია:სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმები]] [[კატეგორია:სოფლის მეურნეობისა და სურსათის მუზეუმები]] hi55w7u9l3yiurp2pzssz1wmj1n1ky5 კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი 0 517675 5420593 4899716 2026-06-24T16:59:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420593 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუზეუმი | სახელი = კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი | სურათი = California Science Center.jpg | სურათისზომა = | წარწერა = | დაარსდა = | დამაარსებლები = | დაიხურა = | მდებარეობა = |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = | პოზრუკა = | პოზრუკის ზომა = | ალტერნატიული რუკა = | პოზრუკა2 = | პოზრუკის ზომა2 = | ალტერნატიული რუკა2 = | სტატუსი = | ექსპონატი = | კლასიფიკაცია = | ვიზიტორები = | დირექტორი = | პრეზიდენტი = | კურატორი = | საიტი = }} '''კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი''' ({{lang-en|California Science Center}}) - სახელმწიფო სააგენტო და მუზეუმი, რომელიც მდებარეობს [[ლოს-ანჯელესი|ლოს ანჯელესში]], [[ექსპოზიციის პარკი|ექსპოზიციის პარკში]], [[ლოს ანჯელესის ბუნებრივი ისტორიის მუზეუმი|ლოს ანჯელესის ბუნებრივი ისტორიის მუზეუმის]] გვერდით და [[სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტი|სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტში]]. კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი, არის კალიფორნიის შტატსა და კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრის ფონდს შორის საჯარო და კერძო პარტნიორობის შედეგი. [[კალიფორნიის ბუნებრივი რესურსების სააგენტო]] აკონტროლებს კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრს და [[კალიფორნიის აფრიკულ ამერიკული მუზეუმი|კალიფორნიის აფრიკულ-ამერიკულ მუზეუმს]]. ცენტრი დაარსდა [[1951]] წელს, როგორც „კალიფორნიის მეცნიერებისა და მრეწველობის მუზეუმი“. მუზეუმი გადაკეთდა და [[1998]] წელს ეწოდა „კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი“. კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი ყოველწლიურად მასპინძლობს კალიფორნიის სახელმწიფო სამეცნიერო გამოფენას. მნახველს ექნება წვდომა მუდმივ ექსპონატებზე, როგორიცაა [[Space Shuttle Endeavor]] და სხვა ცნობილი თვითმფრინავები და კოსმოსური ხომალდები. ცალკე ბილეთია საჭირო [[IMAX]] ფილმებისთვის, ყველაზე განსაკუთრებული სამოგზაურო გამოფენებისთვის და სპეციალური აქტივობებისთვის, რომლებიც მოიცავს ცოცვის კედელს, მოძრაობის სიმულატორს და სხვა. ცენტრი აკრედიტებულია ამერიკის მუზეუმების ალიანსის და ზოოპარკებისა და აკვარიუმების ასოციაციის მიერ და არის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ცენტრების ასოციაციის წევრი. მუზეუმი ასევე არის [[სმითსონის ამერიკული ხელოვნების მუზეუმი|სმიტსონიის]] შვილობილი პროგრამის ნაწილი.<ref>[https://web.archive.org/web/20110929003731/http://affiliations.si.edu/AffiliateDetail.Asp?AffiliateID=15 "California Science Center"] ''Affiliate Detail''. Smithsonian Affiliations. 2011. Archived from the original on September 29, 2011. Retrieved July 16, 2011.</ref> == ისტორია == მუზეუმის ისტორია იწყება პირველი კალიფორნიის სახელმწიფო გამოფენით, რომელიც გაიხსნა [[1912]] წელს [[ლოს-ანჯელესი|ლოს ანჯელესში]], ექსპოზიციის პარკში, რომელიც იყო სასოფლო – სამეურნეო ბაზრობის ადგილი 1872 წლიდან 1910 წლამდე. გამოფენა მოიცავდა სოფლის მეურნეობის ბუნებრივ რესურსებს და სამრეწველო პროდუქტებს მთელს შტატში, მათ შორის თევზი და ნადირი, ქვანახშირის მოპოვება, ოქროს მოპოვება, ნავთობის წარმოება და ხე-ტყე, ასევე სახელმწიფოს ზოგიერთი რეკრეაციული ატრაქციონი.<ref>[https://www.cardcow.com/15266/california-state-exposition-building-park-los-angeles/ "Postacard: The California State Exposition Building, Exposition Park"] Card Cow. Retrieved 6 March 2016.</ref> მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, შენობაში ასევე იყო ექსპონატები სახელმწიფო მეცნიერებისა და ტექნოლოგიის ინდუსტრიების შესახებ.<ref name=":0">[http://californiasciencecenter.org/about/our-past "Our Past"] California Science Center. 2014-06-18. Retrieved 6 March 2016.</ref> <ref>Federal Writers' Project, ''The WPA Guide to California: The Golden State''</ref> [[1951]] წელს გამოფენა გახდა „კალიფორნიის მეცნიერებისა და მრეწველობის მუზეუმი“. ექსპონატები მოიცავდა თემებს სოფლის მეურნეობის, ტრანსპორტის, ელექტროენერგიის, ენერგიის, მრეწველობისა და მინერალების შესახებ.<ref>[https://web.archive.org/web/20160303173224/http://www.usc.edu/CSSF/History/CMSI_History.html "The Story of the California Museum of Science and Industry"] California State Science Fair Historical Information. Archived from the original on 3 March 2016. Retrieved 6 March 2016.</ref> [[1961]] წელს მუზეუმმა გახსნა ახალი სამეცნიერო ფრთა, რომელშიც წარმოდგენილი იყო „მათემატიკა: რიცხვების სამყარო ... და მის მიღმა“ - გამოფენა, რომელიც დაფინანსებული იყო [[IBM]]– ის მიერ და შექმნილი ჩარლზ და რეი ეიმსების მიერ ფუნდამენტური მათემატიკური ცნებების ვიზუალურად წარმოსაჩენად.<ref>[http://www-03.ibm.com/ibm/history/ibm100/us/en/icons/mathandscience/ "Popularizing Math and Science"] IBM at 100: Icons of Progress. 2012-03-07. Retrieved 6 March 2016. <q>Arguably, the signature example of their efforts for IBM was Mathematica, the first interactive exhibit to make math its subject. Planning a new science wing to debut in 1961, the California Museum of Science and Industry in Los Angeles asked IBM for a contribution. The company turned to the Eameses, who designed a display that, in the words of Charles Eames, would "let the fun [of math and science] out of the bag."</q></ref>ორიგინალური გამოფენა დაიხურა 1998 წელს და ახლა გამოფენილია ნიუ იორკის მეცნიერებათა დარბაზში.<ref>[http://nysci.org/mathematica/ "Mathematica"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306220038/http://nysci.org/mathematica/ |date=2016-03-06 }} New York Hall of Science. Retrieved 6 March 2016.</ref> 1984 წლისთვის დაემატა მიწისძვრისა და ეკონომიკის ახალი ექსპონატები და [[IMAX]] თეატრი. თამაშების გახსნისა და დახურვის ცერემონია გაიმართა ლოს -ანჯელესის მემორიალურ კოლიზეუმში, რომელიც მუზეუმის მიმდებარედ მდებარეობს. კალიფორნიის აფრიკულ-ამერიკული მუზეუმი დაარსდა [[1981]] წელს და განთავსდა კალიფორნიის მეცნიერებისა და მრეწველობის მუზეუმის შენობაში 1984 წლამდე, სანამ ის გაიხსნა საკუთარ შენობაში კალიფორნიის საჰაერო კოსმოსური მუზეუმის მიმდებარედ. [[1994]] წელს, მუზეუმის შენობა დაზიანდა ნორდრიჯის მიწისძვრის შედეგად.<ref name=":1">Nicolai Ouroussoff (February 2, 1998). [http://articles.latimes.com/1998/feb/02/entertainment/ca-14584 "The new California Science Center is a commanding presence and unifying element at a neglected site"] ''Los Angeles Times''. Retrieved 6 March 2016.</ref> [[1988]] წელს მუზეუმის ხელმძღვანელობამ დაიწყო სამფაზიანი, 25 წლიანი გენერალური გეგმის შემუშავება, რომლითაც დაწესებულება მეცნიერების მუზეუმიდან სამეცნიერო საგანმანათლებლო დაწესებულებად გადაიქცეოდა. ეს ახალი ობიექტი ცნობილი იქნება როგორც კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრი. მუზეუმის თავდაპირველმა შენობამ თავისი არსებობა დაასრულა და 1996 წელს ახალი კონსტრუქციის მომზადება დაიწყო. === რეკონსტრუქცია === ახალი კონსტრუქცია დაპროექტებულია [[პორტლენდი|პორტლანდში]], [[ორეგონი|ორეგონში]]. ცვლილებები მოიცავდა ორიგინალური მთავარი შენობის (ჰოვარდ ფ. ახმანსონის შენობა) გადაკეთებას. სამეცნიერო ცენტრის ჩრდილოეთ ფასადი ინარჩუნებდა ყოფილი სახელმწიფო ექსპოზიციის შენობის ფასადს, რომელიც გაიხსნა ექსპოზიციის პარკის ვარდების ბაღში, მაგრამ დანარჩენი თავდაპირველი შენობა დაინგრა. სპეციალური ექსპონატების გალერეა მოიცავდა ტიტანიკის გამოფენას, ჯადოსნურ გამოფენას, სათამაშოების გამოფენას და ადამიანის სხეულის გამოფენას. გაიხსნა მაღაზია, რომელიც სპეციალიზებულია სამეცნიერო და საგანმანათლებლო ნივთებში. I ეტაპი დასრულდა და ცენტრი გაიხსნა 1998 წელს.<ref name=":1" /> მეორე ეტაპზე გაიხსნა ეკოსისტემები 2010 წელს, განახლდა ისტორიული 160-ე პოლკის სახელმწიფო შეიარაღების შენობა ახალ „უოლის ანენბერგის შენობა მეცნიერების სწავლებისა და ინოვაციისათვის“, რომელიც გაიხსნა 2004 წელს. საჰაერო და კოსმოსური გამოფენები - გაიხსნა 2002 წელს, დროებითი გალერეა, რომელშიც განთავსებულია ინტერაქტიული ექსპონატები და არტეფაქტები [[NASA|ნასას]] და [[ვაშინგტონის სმითსონის ინსტიტუტი|სმიტსონის ინსტიტუტის]] საცავიდან.<ref name=":0" /> მესამე ეტაპზე კი დაემატა სამუელ ოსჩინის საჰაერო და კოსმოსური ცენტრი 2019 წელს.<ref>[http://californiasciencecenter.org/support/donate/endeavourla-campaign "EndeavourLA Campaign"] California Science Center. 2014-06-19. Retrieved 6 March 2016.</ref> == ლიტერატურა == * {{cite journal|last=Torneo|first=Erin|date=April 5, 2006|title=Superhero Science|journal=Seed|url=http://www.seedmagazine.com/news/2006/04/superhero_science.php|archive-date=აპრილი 11, 2006|access-date=სექტემბერი 28, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20060411020325/http://www.seedmagazine.com/news/2006/04/superhero_science.php}} == რესურსები ინტერნეტში == *{{official website|http://www.californiasciencecenter.org/}} *[https://web.archive.org/web/20160303173224/http://www.usc.edu/CSSF/History/CMSI_History.html usc.edu] Brief story about the California Museum of Science and Industry *[http://whimsicalwill.tripod.com/CMSI.html CMSI] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210320012535/https://whimsicalwill.tripod.com/CMSI.html |date=2021-03-20 }} Remembering the California Museum of Science & Industry *[https://web.archive.org/web/20080624135535/http://www.ehdd.com/index.php?id=2030 EHDD Architecture] Phase II architects == სქოლიო == {{DEFAULTSORT:კალიფორნიის, სამეცნიერო, ცენტრი}} [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებული მუზეუმები]] <references /> [[კატეგორია:კალიფორნიის სამეცნიერო ცენტრები]] [[კატეგორია:კალიფორნიის მუზეუმები]] [[კატეგორია:კალიფორნიის კულტურა]] kj56xshld473sh732nypy3vwtwrvkky მარინე ჯიბლაძე 0 524970 5420597 5416734 2026-06-24T17:17:07Z DerFuchs 6187 5420597 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''მარინე ჯიბლაძე''' (დ. [[11 მაისი]], [[1975]]) — [[ქართველები|ქართველი]] [[ენათმეცნიერება|ენათმეცნიერი]], [[მთარგმნელი]] და [[ისტორიკოსი]]. [[თავისუფალი უნივერსიტეტი]]ს [[პროფესორი]], [[სინოლოგია|სინოლოგი]].<ref name="fre">{{cite web |last=Jibladze |first=Marine |title=Marine Jibladze – Academic Profile |url=https://freeuni.edu.ge/ge/details/?person=marine-jiblaZe |website=Free University of Tbilisi |access-date=19 June 2026 |language=ka}}</ref> ==ბიოგრაფია== [[1997]] წელს დაამთავრა [[თბილისის აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტი]]ს [[მაგისტრატურა]] [[ისტორია|ისტორიისა]] და [[საერთაშორისო ურთიერთობები]]ს სპეციალობაზე [[ჩინეთი]]ს მიმართულებით, ხოლო შემდგომ მოიპოვა ჩინეთის სახელისუფლებო [[სტიპენდია]] და სწავლა განაგრძო [[დოქტორანტურა]]ზე ჩინეთში, ქალაქ [[ნანკინი|ნანკინში]]. ნანკინის პედაგოგიურ [[უნივერსიტეტი|უნივერსიტეტში]] სპეციალობაზე [[სინოლოგია|ჩინური ფილოლოგია]] და [[ლინგვისტიკა]], დაიცვა ხარისხი უშუალოდ ჩინური ენის [[გრამატიკა]]ში [[2005]] წელს. მისი [[დისერტაცია|დისერტაციის]] ნაწილი გამოქვეყნდა ჩინეთის ძალიან პრესტიჟულ რეფერირებად ჟურნალში „ლინგვისტიკა“ [[2005]] წელს.<ref name="fre"/> [[საქართველო]]ში დაბრუნებისთანავე დაინიშნა ჩინური მიმართულების ხელმძღვანელად. შემდეგ იყო [[თავისუფალი უნივერსიტეტი]]ს ჩინური მიმართულების პროფესორი [[2009]] წელს, სადაც ჩამოაყალიბა [[ჩინური ენა|ჩინური ენისა]] და [[კულტურა|კულტურის]] ცენტრი — [[კონფუცის ინსტიტუტი]], რომლის დირექტორადაც დაინიშნა [[2010]] წელს. [[2017]] წელს მისი და [[საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა|საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის]] გენერალური დირექტორის ინიციატივით ჩინური კუთხე და სინოლოგ მარინე ჯიბლაძის ფონდი გაიხსნა. [[2018]] წელს მუშაობს [[საქართველოს განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის სამინისტრო]]ში ჩინური ენის [[ექსპერტი|ექსპერტად]], სადაც შეიმუშავა დაწყებითი და საბაზო საფეხურების [[ეროვნული სასწავლო გეგმა]]. [[2019]] წელს [[სახელმწიფო ენა|სახელმწიფო ენის]] დეპარტამენტთან ერთად იწყებს მუშაობას ჩინური ენის ქართულ ენაზე [[ტრანსკრიფცია|ტრანსკრიფციისა]] და [[ტრანსლიტერაცია|ტრანსლიტერაციის]] ნორმებზე. წლების განმავლობაში იწვევდნენ ჩინეთში უნივერსიტეტის სტუდენტების ჩინური ენისა და კულტურის საერთაშორისო კონკურსის „ჩინური ენის ხიდი“ ფინალურ ტურზე ჟიურის წევრად. [[2016]] წლიდან დაინიშნა პეკინის ენების უნივერსიტეტის მიწვეულ პროფესორად, სადაც კითხულობს ლექციებს ჩინური ენისა და ჩინური ენის სწავლების სპეციფიკის შესახებ [[ბაკალავრიატი|ბაკალავრიატის]], [[მაგისტრატურა|მაგისტრატურისა]] და [[დოქტორანტურა|დოქოტორანტურის]] [[ჩინელები|ჩინელი]] და უცხოელი სტუდენტებისთვის. მონაწილეობს საერთაშორისო კონფერენციებში და სხვადასხვა ღონისძიებაში სინოლოგიის მიმართულებით. [[2018]] წელს მარინე ჯიბლაძე მიიწვიეს [[ჟენევა]]ში გაეროს ჩინური ენის დღის ღონისძიებაზე, სადაც მან ჩაატარა ლექცია-პრეზენტაცია. [[2016]] წელს განსაკუთრებული წვლილისთვის მიღებული აქვს ჩინეთის ხელისუფლების ჯილდო.<ref name="fre"/> არის [[ევროპა|ევროპის]] ჩინური ენის სწავლების ასოციაციის წევრი [[2019]] წლიდან, ასევე მსოფლიოში ჩინური ენის სწავლების ასოციაციის წევრი [[2010]] წლიდან. არის პეკინში ჩინური თარგმანების, ჩინეთის პოპულარიზაციისა და კვლევის ცენტრის სპეციალისტთა კომისიის წევრი [[2016]] წლიდან. საქართველოს სინოლოგთა ასოციაციის პრეზიდენტი და დამფუძნებელი [[2016]] წლიდან.<ref name="fre"/> [[2013]] წელს მიენიჭა [[ღირსების ორდენი (საქართველო)|ღირსების ორდენი]]. ==რესურსები ინტერნეტში== {{nplg ბიოგრაფია|00014467}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ჯიბლაძე, მარინე}} [[კატეგორია:ქართველი ისტორიკოსები]] [[კატეგორია:ქართველი ენათმეცნიერები]] [[კატეგორია:მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორები]] 6u2rr7u86fwodtw8kdzhfz23q3fws5p კელიენ კონვეი 0 525253 5420702 5277139 2026-06-25T07:36:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420702 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = კელიენ კონვეი | ფოტო = Kellyanne Conway official portrait.jpg | ფოტოს სიგანე = |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = კელიენ ელისაბეთ ფიტზპატრიკი | დაბთარიღი = {{დაბადების თარიღი და ასაკი|1967|1|20}} | დაბადგილი = [[ნიუ-ჯერსი]], აშშ | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ამერიკელები]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = ტრინიტი ვაშინგტონის უნივერსიტეტი<br>[[ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტი]] | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)]] | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = ჯორჯ კონვეი ([[2001]]) | პარტნიორები = | შვილები = 4 | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = Kellyanne Conway Signature.svg | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''კელიენ ელიზაბეთ კონვეი''' ({{lang-en|Kellyanne Elizabeth Conway}}; დ. [[20 იანვარი]], [[1967]]) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] პოლიტიკური მრჩეველი. [[2017]] წლიდან [[2020]] წლამდე მუშაობდა პრეზიდენტ [[დონალდ ტრამპი|დონალდ ტრამპის]] ადმინისტრაციაში, ტრამპის უფროს მრჩეველად.<ref name="White House Office 2017">{{cite web |title=Executive Office Of The President Annual Report To Congress On White House Office Personnel White House Office As Of: Friday, June 30, 2017 |url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/sites/whitehouse.gov/files/docs/disclosures/07012017-report-final.pdf |via=[[NARA|National Archives]] |work=[[whitehouse.gov]] |page=3}}</ref><ref name="White House Office 2018">{{cite web |title=Executive Office Of The President Annual Report To Congress On White House Office Personnel White House Office As Of: Friday, June 29, 2018 |url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/wp-content/uploads/2018/06/07012018-report-final.pdf |via=[[NARA|National Archives]] |work=[[whitehouse.gov]] |page=2 }}</ref><ref name="White House Office 2019">{{cite web |title=Executive Office Of The President Annual Report To Congress On White House Office Personnel White House Office As Of: Friday, June 28, 2019 |url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/wp-content/uploads/2019/06/July-1-2019-Report-FINAL.pdf |via=[[NARA|National Archives]] |work=[[whitehouse.gov]] |page=3 }}</ref><ref name="White House Office 2020">{{cite web |title=Executive Office Of The President Annual Report To Congress On White House Office Personnel White House Office As Of: Friday, June 26, 2020 |url=https://trumpwhitehouse.archives.gov/wp-content/uploads/2020/06/July-1-2020-Report-FINAL.pdf |via=[[NARA|National Archives]] |work=[[whitehouse.gov]] |page=3 }}</ref> იყო ტრამპის პოლიტიკური კამპანიის მენეჯერი, რომელიც [[2016]] წელს დააწინაურეს. პირველი ქალია, რომელმაც წარმატებულად დააორგანიზა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ს საპრეზიდენტო კამპანია.<ref name="Lange">{{cite news |url=https://theweek.com/speedreads/660809/kellyanne-conway-becomes-first-woman-successfully-run-presidential-campaign|title=Kellyanne Conway becomes first woman to successfully run a presidential campaign |first=Jeva |last= Lange |date=9 November 2016 |newspaper=The Week |location=[[New York City]] |access-date=November 9, 2016 |quote=Hillary Clinton may not have been elected president, but other glass ceilings were shattered on Election Day nonetheless. One such historic moment came from Trump's own camp, where Kellyanne Conway became the first woman to successfully run a presidential campaign.}}</ref> რესპუბლიკურ პარტიაში უმუშავია კამპანიის მენეჯერად და სტრატეგოსად; [[2001]] წლიდან [[2008]] წლამდე ცხოვრობდა ''Trump World Tower''-ში, სადაც [[2013]] წლის ბოლოს ტრამპისთვის კერძო გამოკითხვებს ატარებდა. ამ პერიოდში დონალდ ტრამპი [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] მმართველობას განიხილავდა. [[2016]] წელს მხარს უჭერდა [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)|რესპუბლიკელ]] [[ტედ კრუზი|ტედ კრუზს]] და თავმჯდომარეობდა პრო-კრუზის პოლიტიკურ კომიტეტს.<ref>{{Cite web|url=http://time.com/4462283/donald-trump-kellyanne-conway-campaign-manager/|title=Why Donald Trump Picked Kellyanne Conway to Manage his Campaign|website=Time|access-date=2017-12-06|archive-date=2021-04-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210417033603/https://time.com/4462283/donald-trump-kellyanne-conway-campaign-manager/}}</ref><ref name="Lizza">{{Cite news|url=https://www.newyorker.com/magazine/2016/10/17/kellyanne-conways-political-machinations|title=Kellyanne Conway's Political Machinations|last=Lizza|first=Ryan|date=2016-10-08|work=The New Yorker|access-date=2017-12-06|issn=0028-792X}}</ref><ref name="Trump's campaign manager cashes in">[http://www.politico.com/story/2016/10/trumps-campaign-manager-kellyanne-conway-229027 Trump's campaign manager cashes in], ''Politico'', October 3, 2016, retrieved January 2, 2017.</ref><ref name="campbell1">Campbell, Colin (January 25, 2016). [http://www.businessinsider.com/ted-cruz-super-pac-donald-trump-ads-2016-1 "Pro-Ted Cruz super PAC roasts Donald Trump in new TV ads"]. ''Business Insider''. Retrieved November 28, 2016.</ref> მოგვიანებით, კონვეი ტრამპმა დანიშნა მთავარ მრჩეველად, ხოლო შემდეგ კამპანიის მენეჯერად.<ref>{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/news/post-politics/wp/2016/07/01/trump-hires-ex-cruz-super-pac-strategist-kellyanne-conway/|title=Trump hires ex-Cruz super PAC strategist Kellyanne Conway|date=July 1, 2016|work=The Washington Post|last1=Sullivan|first1=Sean}}</ref><ref>{{cite news|last1=Hellmann|first1=Jessie|title=Trump campaign manager: Manafort was asked to leave| url=http://thehill.com/blogs/ballot-box/presidential-races/292059-trump-campaign-manager-manafort-was-asked-to-leave| work=The Hill| date=August 19, 2016}}</ref> [[2016]] წლის [[22 დეკემბერი|22 დეკემბერს]], ტრამპმა განაცხადა, რომ კონვეი შეუერთდებოდა პრეზიდენტის ადმინისტრაციას და იქნებოდა პრეზიდენტის მრჩეველი.<ref name="bbcnewstrumpnames">{{cite news |title=Trump names Kellyanne Conway as presidential counsellor|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-us-canada-38406250 |date=December 23, 2016|work=BBC News}}</ref> [[2020]] წლის აგვისტოს კონვეიმ დატოვა პრეზიდენტის ადმინსიტრაცია. ეს მოხდა კონვეისა და მის ქალიშვილს შორის მომხდარი საჯარო დაპირისპირებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ. ქალიშვილი მას საჯაროდ აკრიტიკებდა და ემუქრებოდა ლეგალური ემანსიპაციით.<ref>{{Cite web|url=https://www.vulture.com/2020/08/claudia-conway-reacts-on-tiktok-as-kellyanne-conway-resigns.html|title=Claudia Conway Reacts on TikTok After Mom Kellyanne Announces Resignation|first=Halle|last=Kiefer|date=August 24, 2020|website=Vulture}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-us-canada-53885239|title=Kellyanne Conway resigns as White House adviser|date=August 24, 2020|work=BBC News}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-08-24|title=Conways take hiatus from politics as daughter reveals plan to seek emancipation over alleged 'abuse'|url=https://www.salon.com/2020/08/24/conways-take-hiatus-from-politics-as-daughter-reveals-plan-to-seek-emancipation-over-alleged-abuse/|access-date=2020-08-27|website=Salon|first=Igor|last=Derysh|language=en}}</ref> ==ადრეული ცხოვრება== კელიენ ელიზაბეტ ფიტზპარტრიკი დაიბადა 1967 წლის 20 იანვარს, [[ნიუ-ჯერსი|ნიუ-ჯერსიში]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში, დიანა და ჯონ ფიტზპატრიკის ოჯახში.<ref name="Press"/><ref>{{cite news|last1=Kopan|first1=Tal|title=Trump campaign manager: Obama was born in US|url=http://www.cnn.com/2016/09/09/politics/kellyanne-conway-donald-trump-birtherism/index.html|work=CNN|date=September 9, 2016}}</ref> მამამისი წარმოშობით [[გერმანელები|გერმანელი]], [[ინგლისელები|ინგლისელი]] და [[ირლანდიელები|ირლანდიელია]], ხოლო დედამისი იტალიური წარმოშობისაა.<ref>{{cite web |url=https://gen.medium.com/kellyanne-conways-curiously-relevant-family-history-88c0f86876de |title=Kellyanne Conway's Curiously Relevant Family History |website=medium.com |first=Megan |last=Smolenyak |date=July 21, 2019 |access-date=August 18, 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200522212016/https://gen.medium.com/kellyanne-conways-curiously-relevant-family-history-88c0f86876de |archivedate=მაისი 22, 2020 }}</ref> ჯონ ფიტზპატრიკი ფლობდა პატარა სატვირთო ტრანსპორტირების კომპანიას, დიანა კი ბანკში მუშაობდა. როდესაც 3 წლის იყო,<ref name="nydailynews.com">{{cite web|title=Kellyanne Conway's New Jersey roots involve grandfather's alleged mob ties|url=http://www.nydailynews.com/news/national/kellyanne-conway-n-roots-involve-grandpa-alleged-mob-ties-article-1.3005919|website=The New York Daily News|access-date=3 October 2017}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.phillyvoice.com/kellyanne-conways-life-story-omits-her-grandfather-an-alleged-mob-associate/ |title=Kellyanne Conway's life story omits her grandfather, an alleged mob associate |last1=Shelly |first1=Kevin |date=March 22, 2017 |publisher=PhillyVoice.com |access-date=May 17, 2018}}</ref> მისი მშობლები განქორწინდნენ, ხოლო ის დედამისმა, ბებიამ და ორმა დაუქორწინებელმა დეიდამ გაზარდა. [[1985]] წელს დაამთავრა წმინდა ჯოზეფის საშუალო სკოლა, სადაც კონვეი გუნდში მღეროდა და ბალახის ჰოკეის თამაშობდა. [[1992]] წლის ნიუ-ჯერსის ორგანიზებული დანაშაულის კომისიის მოხსენებაში ნათქვამია, რომ კონვეის ბაბუა, ჯიმი დინატალი ფილადელფიის კრიმინალური ოჯახის ბრბოს თანამოაზრეა. დინატალი მათთან ერთად არ ცხოვრობდა, თუმცა კონვეის ბიძის, მარკ დემარკოს თქმით, საშუალო სკოლაში სწავლის დროს ბაბუამის ბევრი აბულინგებდა, ხოლო კონვეიმ ფეხბურთის გუნდის წევრებს ბაბუამისის ბულინგის შეწყვეტა უბრძანა.<ref name="USA TODAY">{{Cite news|url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2017/03/18/kellyanne-conway-paradox/99315516/|title=Cousin: 'Kellyanne wasn't afraid of anything or anyone'|work=USA Today|access-date=2017-03-27|language=en}}</ref> მისი ოჯახი კათოლიკეები არიან.<ref name="Press">{{cite news|last1=Brunetti|first1=Michelle|title=Trump strategist Kellyanne Conway has deep roots in South Jersey|url=http://www.pressofatlanticcity.com/news/trump-strategist-kellyanne-conway-has-deep-roots-in-south-jersey/article_59853be4-6e5a-5e9c-bdf7-cfc18fb1647e.html|work=Press of Atlantic City|date=October 17, 2016|quote=Marie DiNatale and grandmother Antoinette DiNatale in a brick rancher just off the White Horse Pike in the working-class Atco section of Waterford Township in Camden County. She attended St. Joseph's High School, just 10 miles east down the pike in Hammonton.}}</ref><ref name="NJ.com">{{cite news|last1=Johnson|first1=Brent|title=Meet the N.J. native who's running Donald Trump's campaign|url=http://www.nj.com/politics/index.ssf/2016/09/meet_the_nj_native_whos_running_donald_trumps_camp.html|work=NJ.com|date=September 26, 2016}}</ref> კონვეი 8 ზაფხულის განმავლობაში მუშაობდა მოცვის ფერმაში, სადაც მან სამუშაო ეთიკა ისწავლა. „რაც უფრო სწრაფად გააკეთებდი, მით უფრო მეტ ფულს მიიღებდი“ - თქვა მან. 16 წლის ასაკში მან მოიგო New Jersey Blueberry Princess-ის კონკურსი, ხოლო 20 წლისამ World Champion Blueberry Packing კონკურსი მოიგო: „ყველაფერი, რაც ვისწავლე ცხოვრებისა და ბიზნესის შესახებ, იმ ფერმაში დაიწყო“, ამბობს კელიენ კონვეი. პოლიტიკური მეცნიერებები შეისწავლა ტრინიტის კოლეჯში, ვაშინგტონში, სადაც იგი აირჩიეს ''Phi Beta Kappa''-ს წევრად.<ref>{{cite news|last1=Pascaline|first1=Mary|title=Who Is Kellyanne Conway? Trump Aide Turns Down White House Press Secretary Post|url=http://www.ibtimes.com/who-kellyanne-conway-trump-aide-turns-down-white-house-press-secretary-post-2459249|access-date=February 4, 2017|work=International Business Times|date=December 13, 2016}}</ref> [[1992]] წელს იურისპუდენციის ხარისხი აიღო [[ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტი|ჯორჯ ვაშინგტონის უნივერსიტეტის]] სამართლის სკოლიდან.<ref name="newyorkerprofile">{{cite magazine|url=https://www.newyorker.com/magazine/2016/10/17/kellyanne-conways-political-machinations|title=Kellyanne Conway's Political Machinations|last=Osnos|first=Evan|date=October 17, 2016|magazine=[[The New Yorker]]|access-date=December 5, 2016}}</ref> სწავლის დამთავრების შემდეგ იყო მოსამართლე რიჩარდ ლევის კლერკი, კოლუმბიის ოლქის უმაღლეს სასამართლოში.<ref name=conwaybio>{{cite web |url=http://pollingcompany.com/about/kellyanne/ |title=Kellyanne Conway biography |publisher=pollingcompany.com |author=The Polling Company |date=2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160430223824/http://pollingcompany.com/about/kellyanne/ |archive-date=April 30, 2016 |url-status=unfit |accessdate=თებერვალი 13, 2022 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160430223824/http://pollingcompany.com/about/kellyanne/ |archivedate=აპრილი 30, 2016 }}</ref> სწავლის დამთავრების შემდეგ, თავდაპირველად მუშაობას იურიდიულ ფირმაში განიხილავდა, მაგრამ ამის ნაცვლად არჩია მუშაობა ''Luntz Research Companies''-ში. ტრინიტის კოლეჯის სტუდენტობისას იგი შეხვდა და დაუმეგობრდა ფრენკ ლანცს. [[1995]] წელს მან დააარსა საკუთარი ფირმა Polling Company. ==პირადი ცხოვრება== კონვეი დაქორწინებულია ჯორჯ ტ. კონვეიზე,<ref>{{cite web|url=http://emanilamail.com/filams-greet-potential-trump-pick-solicitor-general-surprise-skepticism/|title=FilAms Greet Potential Trump Pick for Solicitor General With Surprise, Skepticism - Manila Mail Newspaper|access-date=March 10, 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170214175914/http://emanilamail.com/filams-greet-potential-trump-pick-solicitor-general-surprise-skepticism/|archive-date=February 14, 2017|df=mdy-all|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170214175914/http://emanilamail.com/filams-greet-potential-trump-pick-solicitor-general-surprise-skepticism/|archivedate=თებერვალი 14, 2017}}</ref> რომელიც იურიდიულ ფირმაში, ''Wachtell, Lipton, Rosen & Katz''-ში მუშაობს. წყვილს ჰყავს ოთხი შვილი: ტყუპები კლაუდია და ჯორჯი, ჩარლოტა და ვანესა. ქორწინებამდე, კონვეი ხვდებოდა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ს სენატორს და [[2008]] წლის საპრეზიდენტო კანდიდატს, [[ფრედ ტომპსონი|ფრედ ტომპსონს]].<ref>{{Cite news|url=http://www.harpersbazaar.com/culture/features/news/a20370/kellyanne-conway-1998-interview/|title=Kellyanne Conway Has Been Quietly Revolutionizing D.C. Since the Late '90s|date=2017-02-03|work=Harper's BAZAAR|first=Elinor|last=Burkett|access-date=2017-10-10|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://nymag.com/nymetro/news/politics/national/features/2165/index1.html|title=Washington's Sexual Awakening|website=NYMag.com|access-date=2017-10-10}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2016/08/meet-kellyanne-conway-trumps-new-campaign-manager.html|title=Meet Kellyanne Conway, Trump's New Campaign Manager|last=Kilgore|first=Ed|work=Daily Intelligencer|access-date=2017-10-10|language=en}}</ref> კონვეის მეუღლე ტრამპის კრიტიკოსია. [[2019]] წლის დეკემბერში მან დააფუძნა ლინკოლნის პროექტი, რომელმაც კამპანია ჩაატარა ტრამპის პრეზიდენტად ხელახალი არჩევის წინააღმდეგ.<ref>{{cite news |title=Republican election strategists launch anti-Trump project ahead of 2020 |url=https://www.axios.com/never-trump-republicans-lincoln-project-2020-george-conway-47c487d2-a88c-4178-b25c-8683d008fb40.html |access-date=January 10, 2020 |work=[[Axios (website)|Axios]] |date=December 17, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210308133652/https://www.axios.com/never-trump-republicans-lincoln-project-2020-george-conway-47c487d2-a88c-4178-b25c-8683d008fb40.html |archivedate=მარტი 8, 2021 }}</ref> კონვეის ქალიშვილი კლაუდია [[TikTok|ტიკტოკერია]], რომელიც [[2020]] წელს ცნობილი გახდა ანტი-ტრამპული მესიჯების გავრცელებით.<ref name="DarbyGQ">{{cite web |last1=Darby |first1=Luke |title=Kellyanne Conway's Kid Is an Anti-Trump Leftist TikTokker |url=https://www.gq.com/story/kellyanne-conway-daughter-tiktok |website=GQ |access-date=4 July 2020}}</ref><ref name="Santucci CC">{{cite web|last1=Santucci|first1=Jeanine|title=Kellyanne Conway's teen daughter hopes to help 'educate' with TikToks opposing Trump, supporting Black Lives Matter|url=https://eu.usatoday.com/story/news/politics/2020/06/30/kellyanne-conways-teen-daughter-claudia-posts-anti-trump-videos/3285180001/|access-date=4 July 2020|website=USA Today}}</ref><ref name="EvansDeadline">{{cite web|last1=Evans|first1=Greg|title=George & Kellyanne Conway Tell Journalists To Stay Away From Daughter Claudia; She Doesn't Take It Well|url=https://deadline.com/2020/07/claudia-conway-george-kellyanne-twitter-sorry-marriage-failed-1202977251/|access-date=4 July 2020|website=Deadline}}</ref><ref>{{cite tweet|user=JayShams|number=1278070107114266625|date=30 June 2020|title=Claudia is doing a TikTok live now and taking questions from people. "'Do your parents get along?' Uh, I guess."}}</ref> კლაუდია თავის თავს [[მემარცხენე ლიბერტარიანიზმი|მემარცხენედ]] და [[ლიბერალიზმი|ლიბერალად]] მიიჩნევს.<ref>{{Cite web|last=Perrett|first=Connor|title=Kellyanne Conway's 15-year-old daughter is defiantly posting anti-Trump and pro-Black Lives Matter TikToks 'to inform people and spread love'|url=https://www.insider.com/claudia-conway-posting-anti-trump-tiktoks-2020-6|access-date=2020-07-04|website=Insider}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kellyanne Conway's Daughter Became an Anti-Trump TikTok Star|url=https://people.com/politics/kellyanne-conway-teenage-daughter-claudia-anti-trump-tiktok/|access-date=2020-07-04|work=People|date=July 14, 2020|first=Sean|last=Neumann|language=EN}}</ref> [[2021]] წლის იანვარში, ირწმუნებოდა, რომ დედამისი კონვეი მენტალურად, ფიზიკურად და ემოციურად მოძალადე იყო, ასევე ატვირთა ტიკტოკ ვიდეოები, სადაც ჩანს თუ როგორ უყვირის კონვეი ქალიშვილს და ფიზიკურად ძალადობს მასზე.<ref>{{cite web|url=https://www.vox.com/the-goods/2021/1/20/22241304/claudia-conway-kellyanne-abuse-tiktok-covid|title=Claudia Conway's TikToks about her mother's alleged abuse are more complicated than they seem|work=Vox|first=Rebecca|last=Jennings|date=January 20, 2021|access-date=January 21, 2021}}</ref> 2019 წლის სექტემბერში, კონვეის ბიძაშვილი ჯოვანა კოია, რომელიც მაშინ თეთრი სახლის პრესის ასისტენტი იყო, დაქორწინდა ვიცე-პრეზიდენტ [[მაიკ პენსი|მაიკ პენსის]] ძმისშვილზე ჯონ პენსზე, რომელიც მუშაობდა დონალდ ტრამპის [[2020]] წლის საპრეზიდენტო კამპანიისთვის.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxnews.com/politics/mike-pence-nephew-marries-kellyanne-conways-cousin-new-jersey|title=Mike Pence's nephew marries Kellyanne Conway's cousin in New Jersey: report|last=Wallace|first=Danielle|date=2019-09-15|website=Fox News|language=en-US|access-date=2019-10-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.washingtonpost.com/news/reliable-source/wp/2018/09/19/kellyanne-conways-cousin-is-engaged-to-mike-pences-nephew/|title=Kellyanne Conway's cousin is engaged to Mike Pence's nephew |first=Emily |last=Heil |website=Washington Post|language=en|access-date=2019-10-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nj.com/atlantic/2019/09/kellyanne-conways-cousin-mike-pences-nephew-to-marry-in-atlantic-city.html|title=Kellyanne Conway's cousin, Mike Pence's nephew to marry in Atlantic City|last=Nieto-Munoz|first=Sophie|date=2019-09-14|website=nj|language=en|access-date=2019-10-17}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * {{Twitter|KellyannePolls}} * {{C-SPAN|kellyannefitzpatrick}} *[http://www.politifact.com/personalities/kellyanne-conway/ Kellyanne Conway] [[Politifact]]-ზე ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კონვეი, კელიენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1967]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ფემინისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დაბადებული 20 იანვარი]] [[კატეგორია:რესპუბლიკელები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] tm3tdhoyf3ucl2f7kir30629xj1kmcb კენ ალიბეკი 0 530562 5420703 4908412 2026-06-25T07:57:21Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 3 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420703 wikitext text/x-wiki {{მმ*|ალიბეკი (მრავალმნიშვნელოვანი)}} {{ინფოდაფა მეცნიერი}} '''ყანატჟან „კანატ“ ალიბეკოვი''' ({{lang-kz|Қанатжан Байзақұлы Әлібеков;}} {{lang-en|Ken Alibek;}} დ. 1950) — [[ყაზახები|ყაზახი]]-[[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მიკრობიოლოგია|მიკრობიოლოგი]] და ბიოლოგიური იარაღის (BW) ადმინისტრაციული მართვის ექსპერტი. [[ბიოლოგია|ბიოლოგიურ]] მეცნიერებათა დოქტორი, [[წითელი არმია|საბჭოთა არმიის]] გადამდგარი პოლკოვნიკი. == ბიოგრაფია == კენ ალიბეკმა 1975 წელს დაამთავრა [[ტომსკის სამედიცინო ინსტიტუტი]]ს სამხედრო ფაკულტეტი [[ინფექციური დაავადებები|ინფექციური დაავადებების]] და [[ეპიდემიოლოგია|ეპიდემიოლოგიის]] სპეციალობით. შემდეგ მიავლინეს სამეცნიერო საწარმო „ბიოპრეპარატში“. 1975 წლიდან მუშაობდა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]] მინისტრთა საბჭოსთან არსებულ საწარმო „ბიოპრეპარატში“, სადაც ხდებოდა ბიოლოგიური იარაღის შემუშავება და გამოცდა. იმ დროს „ბიოპრეპარატის“ სამ ქარხანაში შეიქმნა სამეცნიერო ექსპერიმენტული საწარმოო ბაზები. ალიბეკოვი ჯერ [[ბერდსკი|ბერდსკის]] ქარხნის ბაზაზე მუშაობდა, შემდეგ დააწინაურეს და გადაიყვანეს ქალაქ [[ომუტნინსკი|ომუტნინსკში]]. ომუტნინსკში სწრაფად ავიდა იერარქიული კიბის მწვერვალზე და გახდა დირექტორი. მუშაობის დროს 1983 წელს [[ტულარემია|ტულარემიის]] საფუძველზე შეიმუშავა ბიოლოგიური იარაღი და დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია. გარკვეული პერიოდის შემდეგ გადაიყვანეს ქალაქ [[სტეპნოგორსკი|სტეპნოგორსკში]] „სტეპნოგორსკის სამეცნიერო კვლევისა და წარმოების ბაზის“ დირექტორის თანამდებობაზე (გოროდოკი 19). ალიბეკოვის დანიშვნის დროისთვის ბაზა, რომელიც დაპროექტდა და აშენდა უახლესი ტექნოლოგიით, შესული იყო ექსპლუატაციაში. ალიბეკოვი ხელმძღვანელობდა [[ჯილეხი|ჯილეხისა]] და მარბურგის ცხელების საფუძველზე ბიოლოგიური იარაღის შექმნის სამუშაოებს. ხელმძღვანელის თანამდებობაზე წარმატებული მუშაობის პერიოდში, ალიბეკოვმა დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია.<ref>Anderson, D. (2006), ''Lessons Learned from the Former Soviet Biological Warfare Program''; UMI Dissertation Services, UMI NO. 3231331</ref> 1988 წლიდან 1992 წლამდე მუშაობდა „ბიოპრეპარატის“ მთავარი სამმართველოს უფროსის პირველ მოადგილედ.<ref>''Митюшёв В.'' [http://www.mybio.ru/zapiski/text/chapter75/page5.html Записки обыкновенного человека. Том третий. Глава 75. В Институте прикладной биохимии]. mybio.ru. ციტირების თარიღი <small>: 18 მარტა 2017.</small> <small>17 მარტი 2017 .([[რუსული ენა|რუს]].)</small></ref> == საქმიანობა სსრკ-ს დაშლის შემდეგ == 1992 წლის დასაწყისში [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]-ს დაშლის შემდეგ, ალიბეკოვი გადადგა თანამდებობიდან. მუშაობდა [[მოსკოვი]]ს კომერციულ ბანკში. 1992 წელს ემიგრაციაში წავიდა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]]. <ref>[[:en:David_Willman|Williman,David]] (2007), "[https://www.latimes.com/archives Selling the Threat of Bioterrorism"], ''[[:en:The_Los_Angeles_Times|The Los Angeles Times]]'', 1 July 2007.</ref> 1999 წელს გამოსცა წიგნი სახელწოდებით „Biohazard“ (თანაავტორი ჟურნალისტი სტივენ ჰენდელმანი). წიგნი გამოიცა მსოფლიოს მრავალ ენაზე. ალიბეკოვი არის ამერიკული კომპანიის, რომელიც მუშაობს ბიოლოგიური იარაღისგან დაცვის სისტემების განვითარებაზე, AFG Biosolutions Inc-ის პრეზიდენტი და თანამფლობელი, [[ჯორჯ მეისონის უნივერსიტეტი]]ს პროფესორი, [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის ბიოლოგიური თავდაცვის ეროვნული ცენტრის (National Center for Biodefense) ხელმძღვანელი.<ref>[[:en:Annie_Jacobsen|Jacobsen, Annie]] (2015), ''The Pentagon's Brain: An Uncensored History of DARPA, America's Top Secret Military Research Agency''; New York: [[:en:Little,_Brown_and_Company|Little, Brown and Company,]] pg 293.</ref> == საქმიანობა უკრაინაში == კენ ალიბეკოვმა [[უკრაინა|უკრაინაში]] 2006 წელს გახსნა ფარმაცევტული ქარხანა „Max-Well“ — ტრანსნაციონალური ამერიკული კომპანია MaxWell Biocorporation-ის შვილობილი კომპანია, იგი გახლდათ ქარხნის პრეზიდენტი და აღმასრულებელი დირექტორი. 2010 წელს ქარხანა ახალ მფლობელებს მიჰყიდეს და ალიბეკოვი სამუშაოდ [[ყაზახეთი|ყაზახეთში]] წავიდა.<ref>[https://crime.fakty.ua/33319-v-ukraine-zarabotal-novyj-farmacevticheskij-zavod- В Украине заработал новый фармацевтический завод, объединяющий производство лекарств и науку]. [https://archive.today/20180315130836/http://fakty.ua/33319-v-ukraine-zarab დაარქივებულია] <small>15 მარტი 2018.([[რუსული ენა|რუს]].)</small></ref><ref>[https://www.apteka.ua/article/7043 Компания «MaxWell»: когда слова не расходятся с делами]([[რუსული ენა|რუს]].) 15 მარტი 2018 .</ref> == საქმიანობა ყაზახეთში == 2010 წელს ალიბეკოვი გადავიდა [[ყაზახეთი|ყაზახეთის]] დედაქალაქ [[ასტანა|ასტანაში]], სადაც გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა ნაზარბაევის სახელობის უნივერსიტეტის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სკოლაში [[ქიმია|ქიმიისა]] და [[ბიოლოგია|ბიოლოგიის]] კათედრას. სხვა საკითხებთან ერთად მუშაობდა [[სიმსივნე|კიბოს]] სამკურნალო და სიცოცხლის გამახანგრძლივებელ პრეპარატებზე, ასევე იყო გადაუდებელი სამედიცინო დახმარების რესპუბლიკური სამეცნიერო ცენტრის გამგეობის თავმჯდომარე და ხელმძღვანელობდა [[ონკოლოგია|ონკოლოგიისა]] და [[ტრანსპლანტაცია|ტრანსპლანტაციის]] ეროვნულ სამეცნიერო ცენტრს. ამავე დროს, შეინარჩუნა [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის მოქალაქეობა. 7 წლის შემდეგ, ალიბეკოვის შრომას მეცნიერული შედეგი არ მოჰყოლია. თავისი საქმიანობის განმავლობაში კენ ალიბეკმა მიიღო 1 მილიარდ [[ყაზახური ტენგე|ტენგეზე]] მეტი საბიუჯეტო სახსრებიდან პროექტისთვის „ავთვისებიანი სიმსივნეების ახალი სისტემური თერაპია“.  ალიბეკოვის სამი განაცხადი გამოგონების თაობაზე არ დაამტკიცა [[ყაზახეთის რესპუბლიკა|ყაზახეთის რესპუბლიკის]] იუსტიციის სამინისტროს „ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნულმა ინსტიტუტმა“.<ref>[https://zhardem.kz/news/5172 Чем небезызвестный Кен Алибек "купил" казахстанские власти?]. <small>15 მარტი 2018</small></ref><ref>[https://web.archive.org/web/20220405084847/http://informburo.kz/politika/armiya/ken-alibek-ya-sdelal-vse-chtoby-lyudi-uznali-pravdu-o-biologicheskom-oruzhii-2084.html Кен Алибек: «Я сделал всё, чтобы люди узнали правду о биологическом оружии»] ([[რუსული ენა|რუს]].)</ref> ალიბეკოვი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] დაბრუნდა. 2017 წელს მან სოციალურ ქსელ [[ფეისბუქი|ფეისბუქზე]] გამოაქვეყნა შეტყობინება, სადაც უკმაყოფილება გამოთქვა [[ყაზახეთი|ყაზახეთში]] მუშაობის გამო. == Los Angeles Times-ის გამოძიება == როდესაც 1992 წლის შემოდგომაზე კენ ალიბეკოვი [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]] წავიდა ემიგრაციაში, გაამხილა დეტალური და შემაძრწუნებელი ინფორმაცია, სადაც ისაუბრა საკუთარ როლზე [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირისთვის]] ბიოლოგიური იარაღის შექმნაში. როგორც [[მიკრობიოლოგია|მიკრობიოლოგი]] და საბჭოთა არმიის ყოფილი პოლკოვნიკი, კენ ალიბეკოვი  მონაწილეობდა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა]] კვლევებში. როგორც მან [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის დაზვერვას განუცხადა, სულ მცირე 30000 მეცნიერი მუშაობდა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]-ში ათობით საიდუმლო ლაბორატორიაში, რომლებიც, მიუხედავად 1972 წელს მიღებული საერთაშორისო აკრძალვისა, ამუშავებდნენ ბიოლოგიურ იარაღს. მისი თქმით, გადასახლებული [[რუსები|რუსი]] მეცნიერები გარდაუვალი საფრთხის წყაროს წარმოადგენდნენ. [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირის]] დაშლის შემდეგ, შესაძლოა, რამდენიმე სპეციალისტი წასულიყო [[ერაყი|ერაყსა]] და [[ჩრდილოეთი კორეა|ჩრდილოეთ კორეაში]]. ორივე ქვეყანაში შესაძლოა გავრცელებულიყო [[ჯილეხი]] და [[ჩუტყვავილა]]. [[ჩუტყვავილა|ჩუტყვავილას]] გავრცელება განსაკუთრებით საშიში იქნებოდა, რადგან [[რუსები|რუსებს]] შეეძლოთ ვირუსის გენეტიკურად მოდიფიცირება და ამით სასიკვდილო საფრთხის შექმნა მათთვისაც კი, ვინც ადრე აცრილი იყო. ალიბეკოვის პოლიტიკური წონა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]] გაძლიერდა, თუმცა მოგვიანებით მისი ყველაზე სენსაციური კვლევის შედეგებმა ვერ გაუძლო [[ამერიკელები|ამერიკელი]] მეცნიერების კრიტიკას. მან 2006 წელს დატოვა [[ვირჯინიის უნივერსიტეტი|ვირჯინიის უნივერსიტეტის]] ბიოუსაფრთხოების ცენტრის აღმასრულებელი დირექტორის თანამდებობა შიდა კონფლიქტების გამო. [[Los Angeles Times]]-მა შეისწავლა ალიბეკის საჯარო გამოსვლები, კვლევები და ბიზნეს საქმიანობა, როგორც [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ის ტერორიზმთან ომის ნაწილი და დაასკვნა, რომ კენ ალიბეკი არ არის კვალიფიციური ექსპერტი ბიოლოგიური იარაღის სფეროში და დიდი ალბათობით, ცოდნა და ინფორმაცია არ იყო სანდო. ასევე, დოქტორმა ფილიპ კ. რასელმა, არმიის გადამდგარმა გენერალმა და ექიმმა, რომელიც მსახურობდა [[ჯორჯ უოკერ ბუში|ბუშის]] ადმინისტრაციაში 2001 წლიდან 2004 წლამდე [[ჩუტყვავილა|ჩუტყვავილას]] საფრთხის დასაძლევად, განაცხადა, რომ დარწმუნებული იყო, ალიბეკს ჰქონდა სანდო ინფორმაცია [[ჯილეხი|ჯილეხის]] გავრცელების შესახებ ყოფილ [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|საბჭოთა კავშირში]], მაგრამ რაც შეეხება სხვა საფრთხეებს, როგორიცაა გენმოდიფიცირებული [[ჩუტყვავილა|ჩუტყვავილ]]ა, უფრო მეტად ეყრდნობოდა  ფანტაზიებს, ვიდრე ზუსტ ფაქტებს.<ref>[https://365info.kz/2018/02/kak-kanatzhan-alibekov-sdelal-milliony-na-strahah-ss Как Канатжан Алибеков сделал миллионы на страхах США — иноСМИ 1 часть]. [https://archive.today/20180315140339/https://365info.kz/2018/02/kak-kanatzha დაარქივებულია] <small>15 მარტი 2018 .</small></ref><ref>[https://365info.kz/2018/02/kak-kanatzhan-alibekov-sdelal-milliony-na-s Как Канатжан Алибеков сделал миллионы на страхах США. 2 часть]. [https://archive.today/20180315140438/https://365info.kz/2018/02/kak-kanatzh დაარქივებულია] <small>15 მარტი 2018 .([[რუსული ენა|რუს]].)</small></ref> == აუტიზმი == 2007 წლიდან კენ ალიბეკი [[აუტიზმი]]ს კვლევებით დაკავდა. ის მხარს უჭერს აზრს, რომ ეს აშლილობა არის ინტრაუტერიული ვირუსული და ბაქტერიული ინფექციების შედეგი. ოფიციალური სამედიცინო პრაქტიკის, ოფიციალური ლიცენზიის და როგორც მეცნიერის, ასევე ექიმისთვის აუცილებელი კვალიფიკაციის არქონის მიუხედავად, კენ ალიბეკი საკუთარ თავს ექიმს და მეცნიერს უწოდებს და ასევე მკურნალობს ბავშვებს ანტივირუსული, ანტიბაქტერიული და იმუნომოდულატორული მიდგომებით. მისი პაციენტები სხვადასხვა ქვეყნის, ძირითადად, პოსტსაბჭოთა სივრცის  მაცხოვრებლები არიან. კონსულტაციები ძირითადად უფასოა და ხდება ტელემედიცინის საშუალებით. კენ ალიბეკი აცხადებს, რომ მკურნალობს [[აუტიზმი|აუტიზმს]], მაგრამ არ არსებობს ობიექტურად შეფასებული მონაცემები ამ მიდგომის ეფექტურობის შესახებ.<ref>[https://www.usa.gov/doctors "Find Doctors and Medical Facilities | USAGov]". ''www.usa.gov''. Retrieved 2022-03-17.</ref> == საინტერესო ფაქტები == კენ ალიბეკმა მეორე ადგილი დაიკავა მეორე წლიურ რეიტინგში ყოფილი [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]-ს ყველაზე გავლენიანი ადამიანები [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]-ში „Washington Profile“-დან // 2004 წლის 28 დეკემბერი ნომინაციაში „მეცნიერება, ტექნოლოგია და განათლება“, „ტექნოლოგია და განათლება“.<ref>[http://allrussiandc.com/extraordinarypeople.html Наиболее влиятельные в США выходцы из бывшего СССР] [[რუსული ენა|(რუს.]])</ref> == ლიტერატურა == * ''David Willman.'' [https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2007-jul-01-na-alibek1-story.html Selling the threat of bioterrorism]. ''www.latimes.com''. [[Los Angeles Times]] (1 ივლისი 2007) * В''алерий Митюшёв.'' Глава 75. В Институте прикладной биохимии // Записки обыкновенного человека. — Т. 3. — С. 487. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{იდენტიფიკატორები}} {{DEFAULTSORT:ალიბეკი, კენ}} [[კატეგორია:დაბადებული 1950]] [[კატეგორია:ამერიკელი მიკრობიოლოგები]] [[კატეგორია:ყაზახი მიკრობიოლოგები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 6co2ee8wdi1j40w8qnl4dmnicf2sndo კამბოჯის საგარეო ურთიერთობები 0 541324 5420608 4899801 2026-06-24T17:56:53Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420608 wikitext text/x-wiki [[File:Diplomatic relations of Cambodia.svg|thumb|right|300px|ქვეყნები, რომლებთანაც [[კამბოჯა]]ს დიპლომატიური ურთიერთობები აქვს დამყარებული]] [[კამბოჯა]]ს დიპლომატიური ურთიერთობები მსოფლიოს ბევრ სახელმწიფოსთანა ქვს დამყარებული, მათ შორის: [[აშშ]]-თან, [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოსთან]] და [[საფრანგეთი|საფრანგეთთან]], ისევე, როგორც მის აზიურ მახლობელ და მეზობელ სახელმწიფოებთან: [[ჩინეთი|ჩინეთთან]], [[ინდოეთი|ინდოეთთან]], [[ვიეტნამი|ვიეტნამთან]], [[ლაოსი|ლაოსთან]], [[სამხრეთი კორეა|სამხრეთ კორეასთან]] და [[ტაილანდი|ტაილანდთან]]. კამბოჯა მრავალი საერთაშორისო ორგანიზაციის წევრია, მათ შორის [[გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია|გაერთიანებული ერების ორგანიზაციისა]] და მისი სპეციალიზებული სააგენტოების, როგორებიცაა [[მსოფლიო ბანკი]] და [[საერთაშორისო სავალუტო ფონდი]]. კამბოჯა გაწევრიანებულია [[აზიის განვითარების ბანკი|აზიის განვითარების ბანკში]], [[სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაცია]]სა და [[მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაცია]]ში. [[2005]] წელს კამბოჯა [[აღმოსავლეთ აზიის სამიტი]]ს პირველ შეხვედრას დაესწრო. კამბოჯა გაწევრიანებულია [[შანხაის თანამშრომლობის ორგანიზაცია]]სა და [[წყნარი ოკეანის ალიანსი|წყნარი ოკეანის ალიანსშიც]]. ==საერთაშორისო დავები== [[File:Obama and ASEAN leaders at Peace Palace.jpg|thumb|250px|left|დელეგატები [[ასეანი]]ს სამიტზე მშვიდობის სასახლეში, [[პნომ-პენი|პნომ-პენში]], [[2012]] წლის 19 ნოემბერს]] კამბოჯა ოფშორულ კუნძულებთან და ვიეტნამის საზღვართან დაკავშირებით საერთაშორისო დავებშია ჩაბმული. საზღვაო საზღვარი კამბოჯასა და ვიეტნამს შორის ზუსტად არ არის დადგენილი. კამბოჯასა და ტაილანდს შორის საზღვრის ნაწილი დაუდეგენია. ზუსტად არ არის განსაზღვრული ამ სახელმწიფოებს შორის საზღვაო საზღვარიც. ==ნარკოტიკები== კამბოჯა [[ოქროს სამკუთხედი (სამხრეთ-აღმოსავლეთი აზია)|ოქროს სამკუთხედის]] ჰეროინის სატრანზიტო ფუნქციას ასრულებს. ნარკოტიკებთან დაკავშირებული კორუფცია მთავრობის, სამხედრო და საპოლიციო უწყების დონეზეა გავრცელებული. კამბოჯა მცირე მასშტაბით ოპიუმის, ჰეროინისა და ამფეტამინის წარმოების ცენტრიც შეიძლება იყოს. კამბოჯა საერთაშორისო ბაზარზე [[მარიხუანა|მარიხუანის]] დიდი მწარმოებელია.<ref>{{cite web |title=Cambodia Office |url=https://www.unodc.org/southeastasiaandpacific/en/cambodia/overview.html |website=United Nations Office of Drugs and Crime |access-date=31 August 2021}}</ref> ==ორმხრივი ურთიერთობები== ===აფრიკა=== ====ეგვიპტე==== კამბოჯასა და ეგვიპტეს შორის ფორმალური ურთიერთობები [[1953]] წელს დაიწყო. კამბოჯის საელჩო [[კაირო]]ში მდებარეობს, ხოლო ეგვიპტე კამბოჯაში [[ბანგკოკი|ბანგკოკში]] მდებარე საელჩოთია აკრედიტებული. ===ამერიკა=== [[File:President Rodrigo Roa Duterte is welcomed by the King of Cambodia Norodom Sihamoni upon his arrival at the Royal Palace in Cambodia.jpg|thumb|right|ფილიპინების პრეზიდენტი [[როდრიგო დუტერტე]] მეფე [[ნოროდომ სიამონი|ნოროდომ სიამონთან]] ერთად სამეფო სასახლეში, [[პნომ-პენი|პნომ-პენში]], [[2016]] წლის 14 დეკემბერს]] ====კანადა==== {{მთავარი სტატია|კამბოჯ-კანადის ურთიერთობები}} კანადასა და კამბოჯას შორის ფორმალური ურთიერთობები [[1991]] წლსი 25 ნოემბერს დაიწყო. კანადის საელჩო [[ბანგკოკი|ბანგკოკში]] მდებარეობს, საიდანაც კამბოჯაშია აკრედიტებული, ხოლო ოფისი [[პნომ-პენი|პნომ-პენშია]] განლაგებული. კამბოჯა კანადაში გაერთიანებული ერების [[ნიუ-იორკი]]ს მუდმივი მისიითაა წარმოდგენილი. [[1980]]-[[1992]] წლებში კანადამ 18 602 კამბოჯელი ლტოლვილი მიიღო.<ref>{{Cite news|url=http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/cambodians/|title=Cambodian Canadians|last=JOY|first=AMANDA|work=The Canadian Encyclopedia|access-date=2017-11-03|language=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171030052757/http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/cambodians/|archivedate=2017-10-30}}</ref> [[2013]] წელს კანადასა და კამბოჯას შორის ორმხრივმა ვაჭრობის მოცულობამ 700 მილიონ ამერიკულ დოლარს გადააჭარბა. კანადა კამბოჯის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი საექსპორტო პარტნიორია. ====კუბა==== კუბასა და კამბოჯას შორის ურთიერთობები [[1960]] წლის 15 აპრილს დამყარდა. კუბის საელჩო [[პნომ-პენი|პნომ-პენში]] მდებარეობს, ხოლო კამბოჯის ― [[ჰავანა]]ში. ====მექსიკა==== მექსიკასა და კამბოჯას შორის ურთიერთობები 1976 წლის სექტემბერში დაიწყო. კამბოჯა მექსიკაში [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]] მდეაბრე საელჩოთია აკრედიტებული.</ref><ref>[http://www.senado.gob.mx/comisiones/relext_ap/docs/Dictamen29.pdf Relations between Mexico and Vietnam and Cambodia (in Spanish)]</ref> მექსიკა კამბოჯაში [[ჰანოი]]ში მდებარე საელჩოთია აკრედიტებული.<ref>[https://embamex.sre.gob.mx/vietnam/ Embassy of Mexico in Vietnam]</ref> [[File:President Lee and Cambodia’s King Norodom Sihamoni (4348149784).jpg|thumb|left|მეფე ნოროდომ სიამონი სამხრეთ კორეის პრეზიდენტთან, [[ლი მიონ ბაკი|ლი მიონ ბაკთან]] შეხვედრისას [[2009]] წელს]] ====აშშ==== {{მთავარი სტატია|აშშ-კამბოჯის ურთიერთობები}} [[ცივი ომი]]ს დროს კამბოჯასა და აშშ-ს შორის დაძაბული ურთიერთობები იყო, რომელიც ბოლო პერიოდში გაუმჯობესდა. კამბოჯის საელჩო [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]] მდებარეობს, ხოლო აშშ-ის ― პნომ-პენში. Gallup-ის [[2011]] წლის გამოკითხვის მიხედვით, ობამას ადმინისტრაციის საქმიანობა კამბოჯელთა 68%-მა მოიწონა, ხოლო 8%-ს არ მოეწონა. ობამას კაბინეტის საქმიანობისადმი დადებითი განწყობის მხრივ ეს მაჩვენებელი ყველაზე მაღალია აზია-წყნარი ოკეანის სახელმწიფოებს შორის.<ref>[http://www.gallup.com/poll/150830/Leadership-Approval-Ratings-Top-China-Asia.aspx U.S. Leadership Approval Ratings Top China's in Asia] ''Gallup''</ref> [[2012]] წელს [[ბარაკ ობამა]] ისტორიაში აშშ-ის პირველი პრეზიდენტი გახდა, რომელიც [[კამბოჯა]]ს ეწვია. ===აზია=== ====იაპონია==== {{მთავარი სტატია|კამბოჯა-იაპონიის ურთიერთობები}} კამბოჯასა და იაპონიას შორის ურთიერთობები [[1603]] წელს დაიწყო. კამბოჯის გემები [[ნაგასაკი]]ს პორტში შედიოდნენ სავაჭროდ.<ref>RAVINA, M. (2015). Tokugawa, Romanov, and Khmer: The Politics of Trade and Diplomacy in Eighteenth-Century East Asia. Journal of World History, 26(2), 269–294.</ref> იაპონიის საელჩო [[პნომპენი|პნომპენში]] მდებარეობს, ხოლო კამბოჯის საელჩო [[ტოკიო]]შია განლაგებული. კამბოჯაში იაპონურ ინვესტიციებს შორისაა პნოპმენის კომერციული ბანკი, Hyundai Switzerland-ისა და იაპონური SBI Group-ის ერთობლივი წამოწყება, რომელიც [[2008]] წელს გაიხსნა. [[2006]] წელს იაპონიისა და კამბოჯის მთავრობებს შორის დაიდო შეთანხმება, რომელიც იაპონიის მხრიდან 59 მილიონი ამერიკული დოლარის დახმარების პროგრამის განხორციელებას გულისხმობს. იაპონიის მთავრობა კამბოჯას მნიშვნელოვნად ეხმარება განაღმვისა და განათლების საკითხებში.<ref>{{cite web |url=http://www.embassyofcambodia.org/Information_Bulletin_2.pdf |title=Information Bulletin issued by Royal Embassy of Cambodia in Washington D.C. |volume=2|date=March 22, 2006 |website=embassyofcambodia.org |archive-url=https://web.archive.org/web/20100707090213/http://www.embassyofcambodia.org/Information_Bulletin_2.pdf |archive-date=7 July 2010}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antara.co.id/en/arc/2007/6/30/Japan-aids-cambodian-mine-clearance/ |archive-url=https://archive.today/20070623113212/http://www.antara.co.id/en/arc/2007/6/30/Japan-aids-cambodian-mine-clearance/ |url-status=dead |archive-date=23 June 2007 |title=Antara News |publisher=Antara.co.id |date=1 January 1970 |access-date=19 September 2011 }}</ref> ====ბრუნეი==== {{მთავარი სტატია|ბრუნეი-კამბოჯის ურთიერთობები}} [[ბრუნეი]]სა და კამბოჯას შორის დიპლომატიური ურთიერთობები [[1992]] წლის [[9 ივნისი|9 ივნისს]] დამყარდა.<ref name="bc"/> ბრუნეის საელჩო [[პნომ-პენი|პნომ-პენში]], ხოლო კამბოჯის საელჩო [[ბანდარ-სერი-ბეგავანი|ბანდარ-სერი-ბეგავანში]] მდებარეობს.<ref name="bc">{{cite web|url=http://www.mofat.gov.bn/index.php/bilateral-relations/item/62-cambodia|title=Brunei-Cambodia Relations|publisher=Ministry of Foreign Affairs and Trade (Brunei)|accessdate=5 February 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140222040613/http://www.mofat.gov.bn/index.php/bilateral-relations/item/62-cambodia|archivedate=22 February 2014|df=dmy-all}}</ref> სახელმწიფოები ვაჭრობის, განათლებისა და თავდაცვის სფეროებში ურთიერთთანამშრომლობენ. ====მონღოლეთი==== კამბოჯასა და მონღოლეთს შორის ურთიერთობები [[1960]] წლის 11 ნოემბერს დაიწყო.<ref>{{cite web |title=List of states with diplomatic relations |date=27 October 2011 |website=Ministry of Foreign Affairs, Mongolia |url=http://www.mfa.gov.mn/en/index.php?option=com_content&view=article&id=70%3A2009-12-21-02-02-12&catid=39%3A2009-12-20-21-53-08&Itemid=170&lang=en |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20151119013246/http://www.mfa.gov.mn/en/index.php?option=com_content&view=article&id=70:2009-12-21-02-02-12&catid=39:2009-12-20-21-53-08&Itemid=170&lang=en |archive-date=19 November 2015 |access-date=6 September 2015 |archiveurl=https://archive.today/20151119013246/http://www.mfa.gov.mn/en/index.php?option=com_content&view=article&id=70:2009-12-21-02-02-12&catid=39:2009-12-20-21-53-08&Itemid=170&lang=en |archivedate=2015-11-19 }}</ref> მონღოლეთი კამბოჯაში [[ვიენტიანი|ვიენტიანში]] მდებარე საელჩოთია აკრედიტებული, ხოლო კამბოჯა მონღოლეთში [[პეკინი|პეკინში]] მდებარე საელჩოთია წარმოდგენილი. ====ჩრდილოეთი კორეა==== {{მთავარი სტატია|კამბოჯ-ჩრდილოეთ კორეის ურთიერთობები}} კამბოჯასა და ჩრდილოეთ კორეას შორის ურთიერთობები [[1964]] წლის 28 დეკემბერს დამყარდა.<ref>{{cite book|last1=Wertz|first1=Daniel|last2=Oh|first2=JJ|last3=Kim|first3=Insung|date=August 2016|title=Issue Brief: DPRK Diplomatic Relations|publisher=The National Committee on North Korea|url=http://www.ncnk.org/resources/publications/NCNK_Issue_Brief_DPRK_Diplomatic_Relations.pdf|access-date=22 February 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20161228074114/http://www.ncnk.org/resources/publications/NCNK_Issue_Brief_DPRK_Diplomatic_Relatio―ns.pdf|archive-date=28 December 2016|page=8}}</ref> ჩრდილოეთ კორეის საელჩო პნომპენში მდებარეობს, ხოლო კამბოჯის საელჩო ― [[ფხენიანი|ფხენიანში]]. ====ლაოსი==== კამბოჯის საელჩო [[ვიენტიანი|ვიენტიანში]] მდებარეობს, ხოლო გენერალური საკონსულო [[პაქსე]]ში. ლაოსის საელჩო [[პნომპენი|პნომპენში]] მდებარეობს, ხოლო გენერალური საკონსულო ― სტრინგ-ტრენგში. ===ავსტრალია=== {{მთავარი სტატია|ავსტრალია-კამბოჯის ურთიერთობები}} ავსტრალიასა და კამბოჯას შორის დიპლომატიური ურთიერთობები [[1952]] წელს დამყარდა. [[1955]] წელს პნომპენში ავსტრალიის პირველი წარმომადგენლობითი ოფისი გაიხსნა. კამბოჯის საელჩო [[კანბერა]]ში მდებარეობს. [[2020]] წელს ავსტრალიასა და კამბოჯას შორის ვაჭრობის მოცულობა 432 მილიონ ავსტრალიურ დოლარს გაუტოლდა, რაც წინა წელთან შედარებით 21.6%-ით მეტია. ==დამატებითი საკითხავი== *Path Kosal, "Introduction: Cambodia's Political History and Foreign Relations, 1945-1998" pp 1–26 *Acharya, Amitav. ''The Making of Southeast Asia: International Relations of A Region'' (Cornell UP, 2012) *Chandler, David. ''The Tragedy of Cambodian History: Politics, War, and Revolution since 1945'' (Yale UP, 1991) *Ciorciari, John D. "Cambodia in 2019: Backing Further into a Corner." ''Asian Survey'' 60.1 (2020): 125–131. [http://www-personal.umich.edu/~johncior/files/2020%20(Cambodia%20in%202019).pdf online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230528173838/http://www-personal.umich.edu/~johncior/files/2020%20%28Cambodia%20in%202019%29.pdf |date=2023-05-28 }} *Clymer, Kenton. ''Troubled Relations: The United States and Cambodia since 1870'' (Northern Illinois UP, 2007). *Leighton, Marian Kirsch. "Perspectives on the Vietnam-Cambodia border conflict." ''Asian Survey'' 18.5 (1978): 448–457. [https://www.jstor.org/stable/2643459 online] *Leng, Thearith. "2016: A Promising Year for Cambodia?." ''Southeast Asian Affairs'' (2017): 133–146. [https://www.jstor.org/stable/26492598 online] *Morris, Stephen J. ''Why Vietnam invaded Cambodia: Political culture and the causes of war'' (Stanford University Press, 1999). *Peou, Sorpong. "Cambodia in 2018: a year of setbacks and successes." ''Southeast Asian Affairs'' 2019.1 (2019): 104–119. [https://muse.jhu.edu/article/722676/summary online] *Richardson, Sophie. ''China, Cambodia and the Five Principles of Peaceful Coexistence'' (Columbia UP, 2010) *Smith, Roger. ''Cambodia's Foreign Policy'' (Cornell UP, 1965). *Un, Kheang, and Jing Jing Luo. "Cambodia in 2019: Entrenching One-Party Rule and Asserting National Sovereignty in the Era of Shifting Global Geopolitics." ''Southeast Asian Affairs'' 2020.1 (2020): 117–134. [https://muse.jhu.edu/article/754743/summary online] *Westad, Odd Arne, and Sophie Quinn-Judge, eds. ''The third Indochina war: conflict between China, Vietnam and Cambodia, 1972-79'' (Routledge, 2006). *Womack, Brantly. "Asymmetry and systemic misperception: China, Vietnam and Cambodia during the 1970s." ''Journal of Strategic Studies'' 26.2 (2003): 92-119 [https://www.researchgate.net/profile/Brantly_Womack/publication/248951505_Asymmetry_and_systemic_misperception_China_Vietnam_and_Cambodia_during_the_1970s/links/5d39c32b4585153e5921774b/Asymmetry-and-systemic-misperception-China-Vietnam-and-Cambodia-during-the-1970s.pdf online]. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.mfaic.gov.kh/ Ministry of Foreign Affairs and International Cooperation] *[https://web.archive.org/web/20150813035326/http://dosfan.lib.uic.edu/ERC/frus/summaries/950306_FRUS_XXIII_1961-63.html US Department of State: Foreign relations with Southeast Asia 1961–63] *[http://www.auswaertiges-amt.de/www/en/laenderinfos/laender/laender_ausgabe_html?type_id=14&land_id=73 Foreign relations between Cambodia and Germany] *[http://www.mofa.go.jp/region/asia-paci/cambodia/ Japan-Cambodia Relations] *[https://web.archive.org/web/20110117055911/http://www.embassyofcambodia.org/foreign.html List of foreign embassies in Cambodia] *[http://www.dfat.gov.au/geo/cambodia/cambodia_brief.html Foreign relations between Cambodia and Australia] *[https://web.archive.org/web/20051023075348/http://www.asiasociety.org/publications/cambodia/ AsiaSociety: essays relating to the development of Cambodia] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზია თემატურად|საგარეო ურთიერთობები|აზიის საგარეო ურთიერთობები}} [[კატეგორია:კამბოჯის საგარეო პოლიტიკა]] njrg5dv95x3ft1xk2q299oruabocgxz კედაჰი 0 541445 5420697 4900261 2026-06-25T06:44:05Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420697 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ადმინისტრაციული ერთეული}} '''კედაჰი''' ― შტატი [[მალაიზია]]ში. მდებარეობს [[ნახევარკუნძულის მალაიზია|ნახევარკუნძულის მალაიზიის]] ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. შტატის ფართობი 9 000 კმ²-ია. მოიცავს კონტინენტურ ნაწილსა და [[ლანგკავი]]ს კუნძულებს. კონტინენტური ნაწილი შედარებით ბრტყელი რელიეფით ხასიათდება. ლანგკავი არქიპელაგია და კუნძულების უმრავლესობა დაუსახლებელია. წარსულში შტატს ძველი და შუა საუკუნეების [[ტამილები]] ''კადარამს'' ({{Lang-ta|கடாரம்}}) უწოდებდნენ, [[არაბები]] ― კატაჰას ან კალაჰბარს, სიამელები ― სიბურის.<ref>{{cite book|author1-link=John N. Miksic|author1=Miksic, John Norman |author2=Yian, Goh Geok |title=Ancient Southeast Asia|url=https://books.google.com/books?id=zjklDwAAQBAJ&q=Kedah+was+previously+known+as+Kadaram&pg=PA397|year=2000|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-73554-4}}</ref><ref>Cyril Skinner, The Civil War in Kelantan in 1839, Kuala Lumpur: Monographs of the Malaysian Branch, Royal Asiatic Society, 1965.</ref> ჩრდილოეთიდან კედაჰის შტატს [[პერლისი]]ს შტატი და [[ტაილანდის]] პროვინციები, [[სონგქალის პროვინცია|სონგქალა]] და [[იალის პროვინცია|იალა]] ესაზღვრება. სამხრეთიდან [[პერაკის შტატი]], ხოლო სამხრეთ-დასავლეთიდან [[პენანგი]] ითვლება. შტატის დედაქალაქი [[ალორ-სეტარი]]ა, ხოლო სამეფო ქალაქია [[ანაკ-ბუკიტი]]. სხვა მნიშვნელოვანი ქალაქებია [[სუნგაი-პეტანი]] (უდიდესი ურბანული ტერიტორია მოსახლეობის მიხედვით), კულიმი, კუაჰი და ლანგკავი. ==გეოგრაფია== კედაჰი მე-8 ადგილზეა [[მალაიზია|მალაიზიის]] შტატებს შორის როგორც ფართობის, ისე მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით. შტატის ფართობი 9 500 კმ²-ია,<ref name="statistics">{{cite web |url=http://www.statistics.gov.my/ccount12/click.php?id=2127 |title=Laporan Kiraan Permulaan 2010 |publisher=Jabatan Perangkaan Malaysia |page=iv |access-date=24 January 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110708202650/http://www.statistics.gov.my/ccount12/click.php?id=2127 <!--Added by H3llBot--> |archive-date=8 July 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20101227065717/http://www.statistics.gov.my/ccount12/click.php?id=2127 |archivedate=27 დეკემბერი 2010 }}</ref> ხოლო მოსახლეობის რაოდენობა 1 890 098 ადამიანს შეადგენს. შტატის უდიდესი ხელოვნური ტბაა [[პედუს ტბა]].<ref>{{cite web |url=http://www.reigroup.com.my/wp-content/uploads/pdf/resources2/Housing%20census%202010.pdf |title=Laporan Kiraan Permulaan 2010 |publisher=Jabatan Perangkaan Malaysia |page=iv |access-date=24 January 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180127104935/http://www.reigroup.com.my/wp-content/uploads/pdf/resources2/Housing%20census%202010.pdf |archive-date=27 January 2018}}</ref> ==მმართველობა== [[File:Flag of Kedah (1821 - 1912).svg|thumb|left|კედაჰის დროშა (1821-1912)]] ===აღმასრულებელი ხელისუფლება=== შტატის კონსტიტუციური მმართველი კედაჰის სულთანია. სულთანი მემკვიდრეობით ინიშნება და პოზიცია მთელი სიცოცხლის მანძილზე უკავია. შტატში [[ისლამი]]ს წარმომადგენელია სულთანი, რომელსაც შტატის მთავრობის აღმასრულებელი ძალაუფლება აქვს გადაცემული. ამჟამინდელი სულთანი სალეჰუდინ იბნი ალმარჰუმ სულთან ბალიშაჰია, რომელიც [[2017]] წლის 12 სექტემბრიდან იკავებს ამ პოზიციას. სულთანთან ერთად კედაჰის მთავრობის აღმასრულებელი ხელისუფლებას წარმოადგენს შტატის აღმასრულებელი საბჭო. მასში თავმჯდომარე (''მენტერი ბესარი''), რომელიც მთავრობის მეთაური და თავმჯდომარეა, და ათი წევრი შედის. ''მენტერი ბესარსა'' და სხვა წევრებსკედაჰის სულთანი ნიშნავს შტატის საკანონმდებლო ასამბლეის (''Dewan Undangan Negeri Kedah'') წევრებიდან. ===საკანონმდებლო ხელისუფლება=== კედაჰის შტატს ჰყავს შტატის ასამბლეა, რომელსაც კედაჰის შტატის საკანონმდებლო ასამბლეა ეწოდება. იგი პარლამენტს წააგავს, თუმცა მხოლოდ შტატთან დაკავშირებული კანონების მიღება შეუძლია. მისი წევრებს არჩევნებში ირჩევენ, რომლებიც ჩვეულებრივ ფედერალურ არჩევნებთან ერთად ტარდება. შტატის ასამბლეის წევრებს 5 წლის ვადით ირჩევენ. ===დეპარტამენტები=== კედაჰის შტატის საპარლამენტო ასამბლეის დეპარტამენტებია: კედაჰის შტატის ფინანსებისა და ხაზინის ოფიცრის,<ref>{{cite web|url=http://ppnk.kedah.gov.my/en|title=Kedah State Finance and Treasury Department}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.didkedah.gov.my/|title=UTAMA|accessdate=2022-11-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221026095255/https://www.didkedah.gov.my/|archivedate=2022-10-26}}</ref> ირიგაციისა და დრენაჟის,<ref>{{cite web|url=http://kedforestry.gov.my/ms/|title=Laman Utama|accessdate=2022-11-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221126192015/http://kedforestry.gov.my/ms/|archivedate=2022-11-26}}</ref> სახელმწიფო მეტყევეობის დეპარტამენტის,<ref>{{cite web|url=https://www.jkm.gov.my/jkm/index.php?r=negeri/index&negeri=KDH&id=UU1SdkxRNW5KY2NQMWdUbDkzNDVidz09|title=JKM Kedah|access-date=2022-11-12|archive-date=2022-10-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221025182112/https://www.jkm.gov.my/jkm/index.php?r=negeri/index&negeri=KDH&id=UU1SdkxRNW5KY2NQMWdUbDkzNDVidz09}}</ref> სახელმწიფო სატყეო საქმის,<ref>{{cite web|url=http://kedforestry.gov.my/ms/|title=Laman Utama|accessdate=2022-11-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221126192015/http://kedforestry.gov.my/ms/|archivedate=2022-11-26}}</ref> სოციალური ჯანდაცვის,<ref>{{cite web|url=https://www.jkm.gov.my/jkm/index.php?r=negeri/index&negeri=KDH&id=UU1SdkxRNW5KY2NQMWdUbDkzNDVidz09|title=JKM Kedah|access-date=2022-11-12|archive-date=2022-10-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221025182112/https://www.jkm.gov.my/jkm/index.php?r=negeri/index&negeri=KDH&id=UU1SdkxRNW5KY2NQMWdUbDkzNDVidz09}}</ref> კედაჰ-სიარიაჰის იურიდიული,<ref>{{cite web|url=https://syariah.kedah.gov.my/en|title=Kedah Syariah Judiciary Department}}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> საჯარო სამუშაოების,<ref>{{cite web|url=https://www.jkrkedah.gov.my/|title=Portal Rasmi JKR Kedah|accessdate=2022-11-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221025182120/https://www.jkrkedah.gov.my/|archivedate=2022-10-25}}</ref> შტატის ისლამური რელიგიურ საქმეთა,<ref>{{cite web|url=https://jheaik.kedah.gov.my/|title=Jabatan Hal Ehwal Agama Islam Negeri Kedah}}</ref> საჯარო სამსახურის,<ref>{{cite web|url=https://spa.kedah.gov.my/|title=SPA Kedah}}</ref> სახელმწიფო სოფლის მეურნეობის,<ref>{{cite web|url=https://pertanian.kedah.gov.my/|title=Jabatan Pertanian Negeri Kedah Darul Aman}}</ref> სახელმწიფო მუფტის,<ref>{{cite web|url=https://mufti.kedah.gov.my/|title=Portal Rasmi Jabatan Mufti Kedah Darul Aman}}</ref> ქალაქისა და ოლქის დაგეგმარების,<ref>{{cite web|url=https://planmalaysiakedah.kedah.gov.my/|title=PLANMalaysia@Kedah|access-date=2022-11-12|archive-date=2022-10-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221025183751/https://planmalaysiakedah.kedah.gov.my//}}</ref> ვეტერინარულ სერვისთა დეპარტამენტები<ref>{{cite web|url=http://www.dvskedah.gov.my/|title=Veterinar Kedah}}</ref> და კედაჰის მიწებისა და მაღაროების ოფისი.<ref>{{cite web|url=https://www.ptgkedah.gov.my/|title=Pejabat Pengarah Tanah dan Galian Negeri Kedah}}</ref> ===ადმინისტრაციული დანაყოფები=== თანამედროვე კედაჰი 12 ადმინისტრაციულ რაიონად, 12 ადგილობრივ სამთავრობო ერთეულად და 132 მუქიმად იყოფა.<ref>{{cite web|url=https://pbt.kedah.gov.my/|title=Portal PBT Kedah}}</ref><ref>{{cite web|url=https://webpdt.kedah.gov.my/|title=Portal Rasmi Pejabat Daerah & Tanah Negeri Kedah}}</ref> ===ადგილობრივი მთავრობის ერთეულები=== კედაჰის შტატის ადგილობრივი მთავრობის ერთეულებია: ალოტ-სეტარის საქალაქო საბჭო, ბალინგის ოლქის საბჭო, ბანდარ-ბაჰარუს საოლქო საბჭო, კუბანგ-პასუს მუნიციპალური საბჭო, კულიმის ჰაიტექის ინდუსტრიული პარკის ადგილობრივი სააგენტო, კულიმის მუნიციპალური საბჭო, ლანგკავის მუნიციპალური საბჭო, პადანგ ტერაპის საოლქო საბჭო, პენდანგის, სიკის, იანის საოლქო საბჭოები და სუნგაი-პეტანის მუნიციპალური საბჭო. ==დემოგრაფია== {{bar box |title=რელიგია კედაჰში – 2010 Census<ref name="2010 stats">{{cite web |url=http://www.statistics.gov.my/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |title=2010 Population and Housing Census of Malaysia |access-date=17 June 2012 |publisher=Department of Statistics, Malaysia |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121011081938/http://www.statistics.gov.my/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |archive-date=11 October 2012 |page=13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190106214817/https://www.dosm.gov.my/v1/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |archivedate=6 იანვარი 2019 }}</ref> |titlebar= |left1=რელიგია |right1=% |float=left |bars= {{bar percent|[[ისლამი]]|Green|77.2}} {{bar percent|[[ბუდიზმი]]|Yellow|14.2}} {{bar percent|[[ინდუიზმი]]|Orange|6.7}} {{bar percent|[[ქრისტიანობა]]|Blue|0.8}} {{bar percent|არცერთი|Brown|0.6}} {{bar percent|ჩინური ხალხური რელიგიები|Magenta|0.3}} {{bar percent|სხვა|Gray|0.1}} {{bar percent|არარელიგიური|Black|0.1}} }} კედაჰის მოსახლეობა შედარებით ჰეტეროგენულია. შტატის სამ მთავარ ეთნიკური ჯგუფს: მალაიელები, ჩინელები და ინდოელები წარმოადგენენ. მალაიზიის სხვა შტატების მსგავსად კედაჰის მოსახლეობის მნიშვნელოვან ეთნიკურ ჯგუფს მალაიზიელი სიამელებიც წარმოადგენენ. მალაის ფედერაციის შექმნამდე შტატის ტერიტორიაზე სამ-სამის ეთნიკური ჯგუფიც სახლობდა. ისინი კულტურულად მალაიელი მუსლიმები არიან, თუმცა სამხრეთ სიამურ ენაზე საუბრობდნენ. დღეისთვის სხვა ჯგუფებთან ასიმილაციის გამო ეს ჯგუფი თითქმის გამქრალია. ზოგიერთ ადგილას სამ-სამები დღემდე ინარჩუნებენ სიამურ ენას, როგორც მშობლიურ ენას. სამ-სამები ცხოვრობენ პენდანგის, კუალა-ნერანგისა და კუბანგ-პასუს რაიონში. კედაჰში ძალიან მცირე რაოდენობით [[ორანგ-ასლი]]ს ჯგუფის წარმომადგენლებიც სახლობენ. ისინი მეტწილად ბალინგის რაიონსა და მახლობელი [[პერაკი]]ს შტატის ტერიტორიაზე სახლობენ.<ref>{{Cite journal |last=Bishop |first=Nancy |date=1996 |title=A Preliminary Description of Kensiu (Maniq) Phonology |url=http://sealang.net/archives/mks/pdf/25:227-253.pdf |journal=Mon–Khmer Studies Journal |volume=25 |pages=227–253}}</ref> ===ეთნოსი=== [[2015]] წელს შტატის მოსახლეობა 2 071 900 ადამიანს შეადგენდა. მოსახლეობის 76%-ს ბუმიპუტრები, 12.7%-ს ჩინელები, 6.9%-ს ინდოელები, 0.9%-ს სხვა ჯგუფები, ხოლო 3.4%-ს არამალაიზიელები წარმოადგენენ.<ref name="2020 population">{{cite web|url=http://pmr.penerangan.gov.my/index.php/info-terkini/19463-unjuran-populasi-penduduk-2015.html|title=Population by States and Ethnic Group|publisher=Department of Information, Ministry of Communications and Multimedia, Malaysia|year=2015|access-date=12 February 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160212125740/http://pmr.penerangan.gov.my/index.php/info-terkini/19463-unjuran-populasi-penduduk-2015.html|archive-date=12 February 2016 |url-status=dead}}</ref> ===რელიგია=== [[2010]] წლის აღწერით კედაჰის მოსახლეობის 77.2%-ს [[ისლამი|მუსლიმები]], 14.2%-ს [[ბუდიზმი|ბუდისტები]], 6.7%-ს [[ინდუიზმი|ინდუისტები]], 0.8%-ს [[ქრისტიანობა|ქრისტიანები]], 0.3%-ს ტაოისტები, 0.1%-ს სხვა რელიგიების მიმდევრები, 0.1%-ს არარელიგიური ადამიანები წარმოადგენდნენ, ხოლო 0.6% თავს არცერთ რელიგიას მიაკუთვნებდა.<ref name="2010 stats"/> [[2010]] წლის აღწერის მიხედვით ჩინელი მოსახლეობის 94.3% ბუდისტია, ხოლო მცირე ნაწილი, 2.4% ― ქრისტიანია, 2.4% ― ჩინური ხალხური რელიგიების მიმდევარია, ხოლო 0.4% ― მუსლიმია. ინდოელების 91.7% ინდუისტია, 3.7% ― ქრისტიანი, 2.4% ― მუსლიმანი, ხოლო 1.3% ბუდისტია. არამალაიური წარმოშობის ბუმიპუტრები მეტწილად ქრისტიანები (39.7%) არიან. მნიშვნელოვან უმცირესობას წარმოადგენენ: მუსლიმები (26.9%) და ბუდისტები (26.3%). მალაიელები მუსლიმები არიან.<ref>{{cite web |url=http://www.statistics.gov.my/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |title=2010 Population and Housing Census of Malaysia |language=ms, en |access-date=17 June 2012 |publisher=Department of Statistics, Malaysia |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130116214433/http://www.statistics.gov.my/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |archive-date=16 January 2013 |page=84 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190106214817/https://www.dosm.gov.my/v1/portal/download_Population/files/census2010/Taburan_Penduduk_dan_Ciri-ciri_Asas_Demografi.pdf |archivedate=6 იანვარი 2019 }}</ref> ==ბიბლიოგრაფია== *James C. Scott, ''Weapons of the Weak: Everyday Forms of Peasant Resistance'' (1985) ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category}} *[https://web.archive.org/web/20140208131515/http://www.virtualmalaysia.com/category/kedah/ Kedah – Virtual Malaysia – Malaysia Social Travel Channel] *[http://www.tourism.gov.my/en/my/web-page/places/states-of-malaysia/kedah Tourism Malaysia – Kedah] *[http://www.langkawigeopark.com.my Official Langkawi Website] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მალაიზიის ადმინისტრაციული დაყოფა}} [[კატეგორია:კედაჰი]] [[კატეგორია:მალაიზიის შტატები]] [[კატეგორია:ნახევარკუნძულის მალაიზია]] [[კატეგორია:ანდამანის ზღვა]] [[კატეგორია:მალაკის სრუტე]] [[კატეგორია:მალაიზია-ტაილანდის საზღვარი]] nw9v9jposfcywpjecaqnkfbz1sjhi2z ალექსანდრე სულხანიშვილი (სამხედრო პირი) 0 545790 5420778 4472709 2026-06-25T10:01:27Z Jaba1977 3604 5420778 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Ალ. სულხანიშვილი.jpg|250px|მინი|საფლავი თეთრი გიორგის ეზოში]] '''ალექსანდრე (საშა) სულხანიშვილი''' (დ. [[1896]], სოფ. [[აწყური (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|აწყური]], ახლანდ. [[ახმეტის მუნიციპალიტეტი]], — გ. [[6 ნოემბერი]], [[1990]], [[თბილისი]]) — [[ქართველები|ქართველი]] სამხედრო პირი, პოლიტიკური ემიგრანტი, მემუარისტი. [[1916]] წლიდან მსახურობდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] ჯარში, ქართულ „დრუჟინაში“, [[1918]]-[[1921]] წლებში — საქართველოს ეროვნულ ჯარში. [[1922]]-[[1924]] წლებში იყო [[ქაქუცა ჩოლოყაშვილი]]ს „შეფიცულთა რაზმის“ წევრი, მონაწილეობდა ანტისაბჭოთა პარტიზანულ მოძრაობაში და 1924 წლის [[აგვისტოს აჯანყება]]ში. აჯანყების დამარცხების შემდეგ ჩოლოყაშვილთან ერთად საქართველო დატოვა. სხვადასხვა დროს ცხოვრობდა [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], [[გერმანია|გერმანიაში]], [[ბელგია|ბელგიაში]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკის შეერთებულ შტატებში]]. მუშაობდა ხელოსნად, ტაქსის მძღოლად, იახტების მშენებლად. ერთი პერიოდი იყო ამერიკის ქართული სათვისტომოს აქტიური წევრი. სიცოცხლის ბოლო წლებში [[კალიფორნია|კალიფორნიაში]], [[სან-ფრანცისკო|სან–ფრანცისკოში]] ცხოვრობდა. [[1990]] წლის [[19 ოქტომბერი|19 ოქტომბერს]] 94 წლის სულხანიშვილი ჟურნალისტ [[პაატა ნაცვლიშვილი|პაატა ნაცვლიშვილის]] დახმარებით თბილისში ჩამოვიდა. საქართველოს დაუბრუნა ქაქუცა ჩოლოყაშვილის ხმალ–სატევარი და მისივე ეროვნული დროშა (ამჟამად დაცულია [[სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმი|სიმონ ჯანაშიას სახელობის საქართველოს მუზეუმში]]). მძიმედ ავადმყოფი, დაბრუნებიდან 18 დღეში გარდაიცვალა. დაკრძალეს მშობლიური სოფლის — [[თეთრი გიორგის ეკლესია|აწყურის თეთრი გიორგის ეკლესიის]] გალავანში. ალექსანდრე სულხანიშვილი ავტორია პუბლიცისტური და მემუარული ხასიათის თხზულებებისა: „ხმა სიმართლისა: წითლების მოქმედება ნიუიორკის ქართულ სათვისტომოში“ ([[მიუნხენი]], [[1962]], სტ. არჩილ მეტრეველისა); „მოგონებანი შეფიცულთა რაზმზე, 1922–1924“ (სან–ფრანცისკო, [[1981]]); „რა ხდებოდა მეტეხის ციხეში ქართველებს შორის 1923 და 1924 წლებში და ილიას მკვლელობის სინამდვილე“ (სან–ფრანცისკო, [[1985]]); „ჩემი პასუხი ჟორდანიას მემკვიდრეებს“ (სან-ფრანცისკო, [[1987]]); „შეფიცულთა რაზმის ცხოვრება საფრანგეთში 1924 წ. ნოემბრიდან“ (სან–ფრანცისკო, 1987). მისი პირადი არქივი დაცულია [[საქართველოს ეროვნული არქივი|საქართველოს ეროვნულ არქივში]]. სულხანიშვილის სახელი მინიჭებული აქვს სოფელ აწყურის ცენტრალურ ქუჩას.<ref>[https://www.matsne.gov.ge/ka/document/view/5563742?publication=0 ახმეტის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს განკარგულება № 25], 2022 წლის 7 სექტემბერი. „[[საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე]]“.</ref> ==ლიტერატურა== * ალექსანდრე სულხანიშვილის მიმოწერიდან : (ახალი მასალები ქართული ემიგრაციის ისტორიისათვის) / პუბლიკაცია მოამზადა, შესავალი, შენიშვნები და საძიებლები დაურთო ლალი ცომაიამ // ქართული ემიგრაცია : (კრებული). - 2020-2021. – N9. - გვ. 145-176. ==რესურსები ინტერნეტში== * {{nplg ემიგრანტი|00000628|ალექსანდრე სულხანიშვილი}} * [https://society.iliauni.edu.ge/persons/20680-aleqsandre-sasha-sulkhanishvili ალექსანდრე (საშა) სულხანიშვილი]. ქშწკგს პროსოპოგრაფია (პირის ID: 20680). პროსოპოგრაფიულ მონაცემთა ბაზა, ლინგვისტურ კვლევათა ინსტიტუტი ([[ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი]]). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:სულხანიშვილი, ალექსანდრე}} [[კატეგორია:დაბადებული 1896]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 6 ნოემბერი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1990]] [[კატეგორია:ახმეტის მუნიციპალიტეტში დაბადებულები]] [[კატეგორია:ქართველი სამხედრო მოღვაწეები]] [[კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები]] ejc4odxrym6uppgy95uxhbcx84sg2s5 კავკასიის კალენდარი 0 549546 5420480 4620036 2026-06-24T13:41:37Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420480 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა გაზეთი | სახელი = კავკასიის კალენდარი | სურათი = [[ფაილი:Кавказский_календарь_(1845).jpg|250px]] | სურათის_ზომა = | წარწერა = | ტიპი = ყოველწლიური [[ალმანახი]] | ფორმატი = | მფლობელი = | გამომცემელი = [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] ტერიტორიის მთავარი სამმართველოს სტამბა | რედაქტორი = | მთავარი რედაქტორი = | სიახლეების რედაქტორი = | ფოტო რედაქტორი = | კადრები = | დაარსდა = 1845 | პოლიტიკური = | ენა = [[რუსული ენა|რუსული]] | შეწყვიტა გამოცემა = 1916 | სათავო ოფისი = [[ტფილისი]], [[რუსეთის იმპერია]] | ცირკულაცია = | დობილი გაზეთი = | ISSN = | საიტი = }} '''„კავკასიის კალენდარი“''' ({{lang-ru|Кавказский календарь}}) — ყოველწლიური [[ალმანახი]] [[რუსეთის იმპერია]]ში. გამოიცემოდა [[თბილისი|ტფილისში]] [[1845]]-[[1916]] წლებში. ეს იყო პირველი სერიული საცნობარო წიგნი კავკასიაზე. გამოდიოდა წელიწადში ერთხელ. ==ისტორია== „კავკასიის კალენდრის“ პირველი ნომერი [[1845]] წელს გამოსცა [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] ტერიტორიის მთავარი სამმართველოს სტამბამ. „კავკასიის კალენდარში“ თავმოყრილი იყო ეთნოგრაფიული და ისტორიული მასალების დიდი რაოდენობა. განიხილებოდა სახალხო განათლების, სასოფლო-სამეურნეო კულტურების საკითხები, თავსდებოდა ინფორმაცია კავკასიელი ხალხების წეს-ჩვეულებების, მათი რელიგიების შესახებ და ა.შ. გარდა ამისა, არსებობდა განყოფილება „ქრონოლოგიური ცნობა“, რომელიც უძველესი დროიდან კავკასიის ისტორიის მნიშვნელოვანი თარიღების ქრონოლოგიურ სიას შეიცავდა. გამოცემაში ასევე მნიშვნელოვანი ადგილი დაეთმო სტატისტიკურ (მათ შორის, რეგიონის მოსახლეობის მონაცემებს), საცნობარო და მისამართით ინფორმაციას კავკასიის რეგიონის, მათ შორის [[დაღესტანი|დაღესტნის]], [[ყუბანი]]სა და თერგის რეგიონების, ასევე [[შავი ზღვის გუბერნია|შავი ზღვისა]] და [[სტავროპოლის გუბერნია|სტავროპოლი]]ს გუბერნიების შესახებ.<ref>{{cite web|url=http://dspl.ru/elib/Pages/Collections/details.aspx?id=32|title=Кавказские календари|author=|date=|work=На сайте «Донской государственной публичной библиотеки»|subtitle=|accessdate=|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200927192742/http://dspl.ru/elib/Pages/Collections/details.aspx?id=32|archivedate=2020-09-27|deadlink=no}}</ref> „კავკასიის კალენდარი“ მოსახლეობის დიდი ინტერესით სარგებლობდა. როგორც გაზეთ „კავკაზის“ კორესპონდენტი აღნიშნავს, — „ხალხი ყოველწლიურად მოუთმენლად ელის მომდევნო „კავკასიის კალენდარს“. იგი ასევე გამოიყენებოდა, როგორც გზამკვლევი და არსებითი საცნობარო წიგნი კავკასიაში გაგზავნილი მოგზაურების, მკვლევარების და სხვა პირებისთვის. „კავკასიის კალენდრის“ ბოლო გამოცემა [[1916]] წელს გამოვიდა. ==რედაქტორები== სხვადასხვა დროს „კავკასიის კალენდრის“ რედაქტორები იყვნენ: * კ. ა.ზადოლინნი ([[1867]]-[[1868]]), * ნ. კ. სეიდლიცი ([[1869]]) — კავკასიის სტატისტიკური კომიტეტის მთავარი რედაქტორი, * ე. ი. კონდრატენკო ([[1885]]-[[1904]]) — სტატისტიკური კომიტეტის სტატისტიკური განყოფილების უფროსი რედაქტორი, კოლეჟსკი ([[1891]] წლიდან — სტატსკი) სოვეტნიკი, * დ. დ. პაგირევი ([[1905]]-[[1907]]) — სტატისტიკური განყოფილების უფროსი რედაქტორი, * ვ. ვ. სტრატონოვი ([[1908]]-[[1909]]) — ოფისის ვიცე-დირექტორი, * ა. ა. ელზენგერი ([[1912]]-[[1914]]), * ნ. პ. სტელმაშჩუკი ([[1912]]-[[1916]]). ==გალერეა== <gallery widths="130px" heights="170px"> Кавказский календарь на 1867 год.jpg|1867 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1869 год.jpg|1869 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1871 год.jpg|1871 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1872 год.jpg|1872 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1874 год.jpg|1874 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1876 год.jpg|1876 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1877 год.jpg|1877 წლის გამოცემა Кавказский календарь на 1878 год.jpg|1878 წლის გამოცემა </gallery> ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/2710?offset=60 Кавказский Календарь] — [[საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკა|საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკის]] საიტი * [http://www.prlib.ru/Lib/pages/item.aspx?itemid=78108 Кавказский Календарь] — [[ბორის ელცინი]]ს საპრეზიდენტო ბიბლიოთეკის საიტი * [http://old.rsl.ru/view.jsp?f=1016&t=3&v0=Кавказский+календарь&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&cc=a1&ce=4 Кавказский Календарь]{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} — [[რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა|რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკის]] ოფიციალური საიტი * [http://kubangenealogy.ucoz.ru/ukazatel_statej_neof_chasti_kavkazskogo_kalendarja.doc|title=Указатель 1848-1865 წლების კავკასიის კალენდრების არაოფიციალური ნაწილის სტატიები] *[http://book-olds.ru/BookLibrary/72002-Kavkazskiy-kalendar.html ცარსკოე-სელოს ბიბლიოთეკა] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პერიოდული გამოცემები]] [[კატეგორია:კავკასიის ისტორია]] 47hrpk7rhhxog6bxmurvdrgohqowsnh კამუი (პუერტო-რიკო) 0 554249 5420620 4547183 2026-06-24T19:16:31Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420620 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება | ქვეყნის რუკის ზომა = 0 | რეგიონის ტიპი = | რეგიონი = პუერტო-რიკო }} '''კამუი''' ({{lang-en|Camuy}}) ― ქალაქი და [[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[პუერტო-რიკო]]ში. მდებარეობს [[ლარესი (პუერტო-რიკო)|ლარესიდან]] და [[სან-სებასტიანი (პუერტო-რიკო)|სან-სებასტიანიდან]] ჩრდილოეთით, [[კებრადილიასი (პუერტო-რიკო)|კებრადილიასი]]დან აღმოსავლეთით და [[ჰატილიო (პუერტო-რიკო)|ჰატილიოდან]] დასავლეთით. კამუი მოიცავს 12 ბარიოსა და კამუი-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). [[2007]] წელს ქალაქმა 200 წლისთავი აღნიშნა. შედის [[სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია|სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის]] შემადგენლობაში. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://web.archive.org/web/20101124200101/http://factfinder.census.gov/servlet/GCTTable?_bm=y&-geo_id=05000US72027&-_box_head_nbr=GCT-PH1&-ds_name=DEC_2000_SF1_U&-redoLog=false&-format=CO-2&-mt_name=DEC_2000_SF1_U_GCTPH1_CO2 Camuy and its barrios, United States Census Bureau, 2000] *[https://camuysuhistoriaysugente.com/index.html Camuy - su historia y su gente] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200225071303/http://camuysuhistoriaysugente.com/index.html |date=2020-02-25 }} *[https://www.flickr.com/photos/camuypuertorico/ Municipio de Camuy, P.R. on Flickr] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] [[კატეგორია:კამუი (პუერტო-რიკო)]] 1jtlpik9n12s2e67nt30h4bugen8l08 კაბო-როხო (პუერტო-რიკო) 0 554250 5420423 4547181 2026-06-24T12:56:57Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420423 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება | ქვეყნის რუკის ზომა = 0 | რეგიონის ტიპი = | რეგიონი = პუერტო-რიკო }} '''კაბო-როხო''' ({{lang-en|Cabo Rojo}}) ― ქალაქი და [[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[პუერტო-რიკო]]ში. მდებარეობს პუერტო-რიკოს სამხრეთ-დასავლეთ სანაპიროზე. შედის [[სან-ხერმანი-კაბო-როხოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია|სან-ხერმანი-კაბო-როხოს მეტროპოლიტენური ტერიტორიის]] შემადგენლობაში. ==გეოგრაფია== მუნიციპალიტეტი მდებარეობს კუნძულ პუერტო-რიკოს სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში, დასავლეთ სანაპირო ვაკეებზე. დასავლეთიდან აღმოსავლეთით, [[ლახასი (პუერტო-რიკო)|ლახასისკენ]], მუნიციპალიტეტს პუერტო-რიკოს უძველესი ქედი [[სიერა-ბერმეხა]] კვეთს. ჩრდილოეთიდან [[მაიაგესი (პუერტო-რიკო)|მაიაგესი]] და [[ორმიგეროსი (პუერტო-რიკო)|ორმიგეროსი]] ესაზღვრება, აღმოსავლეთიდან ― [[ლახასი (პუერტო-რიკო)|ლახასი]] და [[სან-ხერმანი (პუერტო-რიკო)|სან-ხერმანი]], სამხრეთიდან ― [[კარიბის ზღვა]], ხოლო დასავლეთიდან ― [[მონის გასასვლელი]]. კაბო-როხოს ფართობი 187 კმ²-ია.<ref name="PR_Ency">{{cite web|url=https://enciclopediapr.org/en/encyclopedia/cabo-rojo-municipality/|title=Cabo Rojo Municipality|publisher=Fundación Puertorriqueña de las Humanidades (FPH)|access-date=March 20, 2019|archive-date=August 22, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200822185317/https://enciclopediapr.org/en/encyclopedia/cabo-rojo-municipality/|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200822185317/https://enciclopediapr.org/en/encyclopedia/cabo-rojo-municipality/|archivedate=აგვისტო 22, 2020}}</ref> ==კლიმატი== {{Weather_box |single line = Yes |open = Yes |location = კაბო-როხო (საშუალო და რეკორდები: 1910–2010) |temperature colour = pastel <!--High Temperatures--> |Jan high F = 87 |Jan record high F = 91 |Feb high F = 87 |Feb record high F = 92 |Mar high F = 88 |Mar record high F = 95 |Apr high F = 89 |Apr record high F = 95 |May high F = 90 |May record high F = 95 |Jun high F = 91 |Jun record high F = 99 |Jul high F = 92 |Jul record high F = 99 |Aug high F = 92 |Aug record high F = 97 |Sep high F = 91 |Sep record high F = 98 |Oct high F = 90 |Oct record high F = 97 |Nov high F = 89 |Nov record high F = 98 |Dec high F = 88 |Dec record high F = 98 |year high F = 89.5 |year record high F = 96.2 <!--Mean daily temperature--> |Jan mean F = 75 |Feb mean F = 75 |Mar mean F = 76 |Apr mean F = 78 |May mean F = 80 |Jun mean F = 81 |Jul mean F = 81 |Aug mean F = 81 |Sep mean F = 81 |Oct mean F = 80 |Nov mean F = 78 |Dec mean F = 76 |year mean F = 78.5 <!--Low Temperatures--> |Jan low F = 62 |Jan record low F = 44 |Feb low F = 62 |Feb record low F = 51 |Mar low F = 64 |Mar record low F = 50 |Apr low F = 66 |Apr record low F = 50 |May low F = 69 |May record low F = 56 |Jun low F = 71 |Jun record low F = 58 |Jul low F = 70 |Jul record low F = 53 |Aug low F = 70 |Aug record low F = 58 |Sep low F = 70 |Sep record low F = 60 |Oct low F = 69 |Oct record low F = 56 |Nov low F = 67 |Nov record low F = 53 |Dec low F = 63 |Dec record low F = 49 |year low F = 66.9 |year record low F = 53.2 <!-- Rainfall --> |Jan rain inch = 2.51 |Feb rain inch = 2.19 |Mar rain inch = 2.19 |Apr rain inch = 3.43 |May rain inch = 5.14 |Jun rain inch = 2.70 |Jul rain inch = 3.13 |Aug rain inch = 5.23 |Sep rain inch = 6.20 |Oct rain inch = 7.29 |Nov rain inch = 5.71 |Dec rain inch = 2.33 |year rain inch = 48.05 |source 1 = '''Weather.com'''<ref>{{cite web |url= http://www.weather.com/weather/wxclimatology/monthly/00623 |title= Monthly Averages for Cabo Rojo, PR (00623) |publisher= Weather.com |access-date= September 26, 2014 |archive-url= https://web.archive.org/web/20141029134340/http://www.weather.com/weather/wxclimatology/monthly/00623 |archive-date= October 29, 2014 |url-status= live }}</ref> }} ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://web.archive.org/web/20110607012008/http://factfinder.census.gov/servlet/GCTTable?_bm=y&-geo_id=05000US72023&-_box_head_nbr=GCT-PH1&-ds_name=DEC_2000_SF1_U&-redoLog=false&-format=CO-2&-mt_name=DEC_2000_SF1_U_GCTPH1_ST7 Cabo Rojo and its barrios, United States Census Bureau, 2000] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] l1uaf2yuqshb3kvc15v4n6y7sclsins კატანიო (პუერტო-რიკო) 0 554302 5420666 4900239 2026-06-25T04:28:14Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420666 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება | ქვეყნის რუკის ზომა = 0 | რეგიონის ტიპი = | რეგიონი = პუერტო-რიკო }} '''კატანიო''' ({{lang-en|Cataño}}) ― ქალაქი და [[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[პუერტო-რიკო]]ში. მდებარეობს კუნძულის ჩრდილო-აღმოსავლეთ სანაპიროზე. განლაგებულია [[სან-ხუანის ყურე|სან-ხუანის ყურისა]] და [[ატლანტის ოკეანე|ატლანტის ოკეანის]] სანაპიროზე. მუნიციპალიტეტის აღმოსავლეთითა და ჩრდილოეთით მდებარეობს [[სან-ხუანი (პუერტო-რიკო)|სან-ხუანი]], სამხრეთით ― [[ბაიამონი (პუერტო-რიკო)|ბაიამონი]] და [[გვაინაბო (პუერტო-რიკო)|გვაინაბო]], დასავლეთით ― [[ტოა-ბახა (პუერტო-რიკო)|ტოა-ბახა]], ხოლო აღმოსავლეთით ― [[გვაინაბო (პუერტო-რიკო)|გვაინაბო]]. შედის [[სან-ხუანის მეტროპოლიტენური ტერიტორია|სან-ხუანის მეტროპოლიტენურ ტერიტორიაში]]. მოიცავს 7 ბარიოსა და კატანიო-პუებლოს (ქალაქის საქმიანი ნაწილი და ადმინისტრაციული ცენტრი). შედის [[სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია|სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური სტატისტიკური ტერიტორიის]] შემადგენლობაში. ==იხილეთ აგრეთვე== *[[პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] ==დამატებითი საკითხავი== *{{cite book |year=1946 |title=Mapa de municipios y barrios - Cataño - Memoria Núm. 2 |url=https://demografia.rcm.upr.edu/wp-content/uploads/sites/35/2020/04/Memoria_01_Catano-1946.pdf |location=University of Puerto Rico |publisher=Junta de Planificacion, Urbanizacion, y Zonificacion de Puerto Rico |access-date=2023-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230101121418/https://demografia.rcm.upr.edu/wp-content/uploads/sites/35/2020/04/Memoria_01_Catano-1946.pdf |archive-date=2023-01-01 }} ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://web.archive.org/web/20110607012917/http://factfinder.census.gov/servlet/GCTTable?_bm=y&-geo_id=05000US72033&-_box_head_nbr=GCT-PH1&-ds_name=DEC_2000_SF1_U&-redoLog=false&-format=CO-2&-mt_name=DEC_2000_SF1_U_GCTPH1_CO2 Cataño and its barrios, United States Census Bureau] *[https://www.facebook.com/catano/?ref=search&__tn__=%2Cd%2CP-R&eid=ARCoY0woo5_I7U_xBYHJPnRVWDCYbk6cZZroTGWyq8AR0F3ZlI1GKEZM2aUKSOovHOc9AJwHpD6FA-Ni Cataño Municipality on Facebook] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:პუერტო-რიკოს მუნიციპალიტეტები]] [[კატეგორია:სან-ხუანი-კაგვასი-გვაინაბოს მეტროპოლიტენური ტერიტორია]] [[კატეგორია:კატანიო (პუერტო-რიკო)]] i14fz6gqyepqn38d4vjuo59y9fdvujb ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის შენობა 0 560843 5420599 5420183 2026-06-24T17:41:23Z გიო ოქრო 84301 // რედაქტირება [[:en:User:镜音铃/Wikiplus|Wikiplus]]-ით 5420599 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა შენობა | სახელი = ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის შენობა | ალტერნატიული სახელები = | სტატუსი = | სურათი = Tbilisi Tuberculosis Institute.jpg | სურათის_სიგანე = 300px | წარწერა = | არქიტექტურული სტილი = [[კონსტრუქტივიზმი]] | მფლობელი = {{hlist|თბილისის ტუბერკულიოზის პირველი საქალაქო ინსტიტუტი|[[ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი]]}} | მდებარეობა = | მისამართი = [[პეტრე მელიქიშვილის გამზირი]] №10 | ქალაქი = {{დროშა|თბილისი}} | ქვეყანა = საქართველო | map_type = თბილისი | latd=41 |latm=42 |lats=26.3753 |latNS= N | longd=44 |longm=47 |longs=02.8598 |longEW= E | დაიწყო = | დასრულდა = 1930 | გაიხსნა = | დაინგრა = 2017 | განადგურდა = | არქიტექტორი = კ. ა. ლეონტიევი }} '''ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის შენობა''' — ისტორიული შენობა თბილისში, [[ვერე (თბილისი)|ვერის უბანში]], [[პეტრე მელიქიშვილის ქუჩა|პეტრე მელიქიშვილის გამზირის]] №10-ში. არქიტექტორი კ. ა. ლეონტიევი. დაპროექტდა 1927 წელს. მშენებლობა დასრულდა 1930 წელს.<ref name="ანდრონიკაშვილი"/> წარმოადგენდა თბილისური არქიტექტურის [[კონსტრუქტივიზმი|კონსტრუქტივისტული]] სტილის იშვიათ ნიმუშს. აიგო აგურით, პირველი სართული შელესილი იყო ტერაზიტულად, მეორე — გლუვად. გამოყენებული იყო ქართული ისტორიული არქიტექტურის სახასიათო ელემენტები. პირველი სართული გახსნილი იყო [[თაღედი|თაღედებით]], რომლებსაც რელიეფურკაპიტელიანი [[სვეტი|სვეტები]] ამკობდა. მეორე სართულზე წარმოდგენილი იყო ეროვნული მოტივებით აგებული აივნები ორნამენტული გამოსახულებებით. გვერდითი და უკანა ფასადები უფრო სადა იყო, სახასიათო ფორმის ღიობებით. ინტერიერში განსაკუთრებით მორთული იყო სადარბაზოს შესასვლელი ვესტიბიული და ორი კიბე.<ref name="ანდრონიკაშვილი">{{cite web |last1=ანდრონიკაშვილი |first1=ლალი |title=ისტორიულ-არქიტექტურული კვლევა: მელიქიშვილის ქ. №10 |url=https://m2.ge/uploads/pages/kvleva-19.pdf |publisher=''m2.ge'' |access-date=19 იანვარი, 2024 |date=ნოემბერი, 2015 |archive-date=2024-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240119164611/https://m2.ge/uploads/pages/kvleva-19.pdf }}</ref> თავდაპირველად მასში განთავსებული იყო თბილისის ტუბერკულოზის პირველი საქალაქო ინსტიტუტი. 1980 წლიდან აქ [[ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი|საქართველოს ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი]] მდებარეობდა. სპეციალისტების მოთხოვნის მიუხედავად, 2007 წელს შენობას ძეგლის სტატუსი არ მიანიჭეს.<ref>{{cite news |last1=მუჯირი |first1=ქრისტინე |title=m2-ის სასტუმროს პროექტი ისტორიის ინსტიტუტის ადგილას და სამოქალაქო პროტესტი |url=https://liberali.ge/articles/view/29748/m2is-sastumros-proeqti-istoriis-institutis-adgilas-da-samoqalaqo-protesti |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=liberali.ge |date=7 ივნისი 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240119170112/https://liberali.ge/articles/view/29748/m2is-sastumros-proeqti-istoriis-institutis-adgilas-da-samoqalaqo-protesti |archivedate=19 იანვარი 2024 }}</ref> 2010 წელს კერძო მესაკუთრეზე გაიყიდა.<ref>{{cite news |title=დაინგრევა თუ არა ისტორიის ინსტიტუტის შენობა? |url=https://netgazeti.ge/art/41299/ |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=NETGAZETI.ge |language=ka}}</ref> 2015 წელს კომპანია „m²“-მა იყიდა.<ref>{{cite news |title=ისტორიის ინსტიტუტის შენობა კომპანია m2-მა შეიძინა |url=https://netgazeti.ge/news/41398/ |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=NETGAZETI.ge |date=3 ივნისი, 2015 |language=ka}}</ref> რამდენიმეჯერ უარის თქმის შემდეგ, [[თბილისის მერია|თბილისის მერიის]] არქიტექტურის სამსახურმა 2017 წელს კომპანიას მისცა ინსტიტუტის ყოფილი შენობის დემონტაჟისა და ადგილზე 11-სართულიანი ახალი შენობის (სასტუმრო და საცხოვრებელი) აშენების უფლება.<ref>{{cite news |last1=მეფარიშვილი |first1=მიშა |title=შეთანხმებული დემონტაჟი ნებართვის გარეშე ისტორიის ინსტიტუტის შენობაში |url=https://netgazeti.ge/news/203159/ |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=NETGAZETI.ge |date=23 ივნისი, 2017 |language=ka}}</ref> პროტესტის მიუხედავად, შენობა დაანგრიეს. არ მოხდა არსებული დეტალების კონსერვაცია და დაშლა-აწყობა ანუ პირვანდელი იერსახის შენარჩუნება.<ref>{{cite news |title=თბილისის ისტორიული შენობა დაანგრიეს (ვიდეო) |url=https://fortuna.ge/fortuna/post/tbilisis-istoriuli-shenoba-daangries-video |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=fortuna.ge |date=19 ივლისი, 2017}}</ref> ამჟამად ამ ადგილას მდებარეობს სასტუმრო „თბილისი ფილარმონია“.<ref>{{cite news |title=„თბილისი ფილარმონია“ - სასტუმრო „რამადა თბილისმა“ მმართველი კომპანიის შემდეგ სახელიც შეიცვალა |url=https://commersant.ge/news/busuness/tbilisi-filarmonia-sastumro-ramada-tbilisma-mmartveli-kompaniis-shemdeg-sakhelits-sheitsvala |access-date=19 იანვარი, 2024 |work=commersant.ge |date=14 ივნისი, 2023}}</ref> == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:თბილისის შენობა-ნაგებობები]] 26jxm3bpn2gyl5n23v25pblrd0f0bik ახალსამოციქულო ეკლესია 0 562343 5420740 4696295 2026-06-25T09:24:57Z Jaba1977 3604 5420740 wikitext text/x-wiki {{პროტესტანტიზმი}} '''ახალსამოციქულო ეკლესია''' ― [[კათოლიციზმი|კათოლიკური]] და [[ანგლიკანიზმი|ანგლიკანური]] წარმოშობის ეკლესია. ატარებს როგორც ტრადიციული, ასევე [[პროტესტანტიზმი|პროტესტანტული]] რელგიის ნიშნებს, ახასიათებს მძაფრი [[ესქატოლოგია|ესქატოლოგიური]] მოლოდინი. დამაარსებლები იყვნენ [[ჰაინრიხ გაიერი]] და ფრიდრიხ ვილჰელმo. წარმოიშვა [[ინგლისი|ინგლისში]], მაგრამ მსოფლიოში გავრცელდა [[გერმანული ენა|გერმანულენოვანი]] სამყაროდან. მიმდევართა რიცხვი დაახლოებით 1,1 მილიონია, რომლებიც განსაკუთრებით მრავლად არიან [[აფრიკა]]სა და [[ინდოეთი|ინდოეთში]]. ==ისტორია== 1830 წელს ინგლისში დაიწყო „ხალხთა გამოსაფხიზლებელი მოძრაობა“, რომელიც ლოცულობდა წინასწარმეტყველების უნარის, განკურნების მადლის უნარებისთვის და სულიწმინდის მოფენისთვის. შეიქმნა ლოცვის და ბიბლიის წრეები, დაიწყო ქადაგება ეკლესიის განახლების და მისი წესების თანამედროვე ცხოვრებასთან მისადაგების შესახებ. 1832 წელს ასპარეზზე გამოვიდა 12 „მოციქული“. 1835 წლის 14 ივლისს დაარსდა „კათოლიკურ-სამოციქულო ეკლესია“, რომელსაც ეკუმენური მიზნები ჰქონდა და ეკლესიათა გაერთიანებას ცდილობდა. 1837 წელს მათ ევროპის ეკლესიების მეთაურებს შესაბამისი ტექსტიც გაუგზავნეს, მაგრამ მას გამოხმაურება არ მოჰყვა. 12 „მოციქულის“ გარდაცვალების შემდეგ ეკლესიის ცენტრმა [[გერმანია]]ში გადანაცვლა „წინასწარმეტყველ“ ჰაინრიხ გაიერის დიდი ავტორიტეტის გამო. 1863 წელს ეკლესიაში მოხდა განხეთქილება, რომელიც ჰამბურგის სქიზმის სახელითაა ცნობილი. შეიქმნა ორი ეკლესია: ზოგადი ქრისტიანულ აპოსტოლური ეკლესია და ახალსამოციქულო ეკლესია. 1897 წლიდან მოღვაწეობას შეუდგა ფრიდრიხ კრებსი, რომელმაც თავი მთავარმოციქულად გამოაცხადა. მან შემოიღო ღვთისმსახურების წესები, რამაც ეკლესიაში წინასწარმაეტყველების როლი შეამცირა. ახალსამოციქულო ეკლესია რუსეთში რევოლუციის წინა წლებში გაჩნდა, მაგრამ [[ოქტომბრის გადატრიალება|ბოლშევიკური გადატრიალების]] შემდეგ არსებობა ვეღარ განაგრძო. 1921 წელს გერმანიაში შექიმნა მოციქულთა კოლეგია, რომელმაც აქტიური სამისიონერო მოღვაწეობა გააჩაღა, მაგრამ ნაციზმის პერიოდში დიდ დაბრკოლებებს წააწყდა. 1933 წელს ახალსამოციქულო ეკლესია კანონგარეშედ გამოცხადდა. მთავარმოციქულმა იოჰან გოტფრიდ ბიშოფა გებელლს წერილი მისწერა, რომელშიც ამტკიცებდა, რომ ახალსამოციქულო ეკლესია ნაციონალ-სოციალიზმისთვის საშიში არ იყო. [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს შემდეგ ახალსამოციქულო ეკლესია გავრცელდა აფრიკის, ინდო-ჩინეთის, ავსტრალიის და ამერიკის ბევრ ქვეყანაში. აფრიკის ზოგიერთ ქვეყანაში, მაგ. [[ანგოლა]]ში, [[კონგო]]ში, [[სომალი]]ში და [[მოზამბიკი|მოზამბიკში]] მას წამყვანი ადგილი უჭირავს. 1951 წელს მთავარმოციქულმა იოჰან გოტფრიდ ბიშოპმა განაცხადა, რომ მეორედ მოსვლა მის სიცოცხლეში მოხდებოდა. მისი სიტყვა დოგმად ჩამოყალიბდა და ვინც არ ეთანხმებოდა, ეკლესიიდან აძევებდნენ. 1955 წელს 1000 ადამიანი გარიცხეს. ეკლესიის მაღალი იერარქია კრიტიკის ქარცეცხლში მოექცა. 1960 წელს ბიშოფი გარდაიცვალა. ამის შემდეგ გაიმართა მოციქულთა კრება, რომელმაც გამოაცხადა, რომ ღმერთმა უცნობი მიზეზის გამო გადაწყვეტილება შეცვალა. 1994 წლიდან ახალსამოციქულო ეკლესია 28 ოლქადაა დაყოფილი. მთავარმოციქულის რეზიდენცია მდებარეობს [[ციურიხი|ციურიხში]]. მსოფლიოში მსახურობს 360 მოციქული. 2005 წლიდან ეკლესიას ხელმძღვანელობს მე-8 მთავარმოციქული ვილჰელმ ლებერი. ==მოძღვრება და პრაქტიკა== ეკლესია აღიარებს სამ საეკლესიო საიდუმლოს, ნათლისღებას, ზიარებას და ბეჭედდასმას. ნათლობა სრულდება წყალში შთაფლვით ან წყლის სხურებით, ასაკს მნშვნელობა არ აქვს. [[აღსარება]] საჯაროა და მორწმუნე მას ლიტურგიის დროს წარმოთქვამს. ყოველი ღვთისმსახურება სრულდება ზიარებით. სეფისკვერი ღვინის სამი წვეთით იზილება. ზიარებაში მონაწილეობენ ბავშვებიც. სხვა პროტეესტანტებისგან განსხვავებით, ახალმოციქულები მიცვალებულებისთვისაც ლოცულობენ. სულის მოსახსენიებელი მსახურება წელიწადში სამჯერ ეწყობა. ლიტურგიაში წამყვანი ადგილი ქადაგებას უჭირავს. ==საეკლესიო იერარქია== ახალსამოციქულო ეკლესიის წინამძღვარი [[პეტრე მოციქული]]ს მემკვიდრედ მიიჩნევა. ის იღებს საღვთო გამოცხადებას. სასულიერო პირები სამ იერარქიულ საფეხურად იყოფიან: 1. მოციქულები: მთავარმოციქული, ოლქის მოციქული და მოციქული. 2. მღვდლები: ეპისკოპოსი, ოლქის უფროსი, ოლქის მახარებელი, მწყემსი, თემის მახარებელი, ხუცესი. 3. დიაკვნები: დიაკონი და იპოდიაკონი. ეკლესიის წევრებს ღვთის შვილები ეწოდებათ. დიდი ყურადღება ეთმობვა მათ შორის კოლექტიურობის გრძნობის გამომუშავებას. ==ახალსამოციქულო ეკლესია საქართველოში== 1993 წელს გერმანიაში შეიქმნა ახალსამოციქულო ეკლესიის [[საქართველო]]ს მისიონი. მისიონერები მოციქულ ბერნარდ კლიპარტის მეთაურობით თბილისში ჩავიდნენ 1994 წლის ივნისში და იმავე წელს ჩამოაყალიბეს მცირერიცხოვანი თემი. 1997 წელს მისიონი მოეწყო გაუქმებულ რესტორან „ბეტანიის“ შენობაში. მორწმუნეთა რიცხვის ზრდის გამო ახალსამოციქულო ეკლესია გადავიდა [[ავლაბარი (თბილისის მეტრო)|ავლაბრის მეტროს]] მახლობლად შენობაში, რომელიც 2002 წლის 7 აპრილს აკურთხეს. ახალსამოციქულო ეკლესიის მრევლი საქართველოში 700-მდე ადამიანს აერთიანებს. თბილისში ახალსამოციქულო ეკლესიის ორი შენობაა. მათ ეკლესიები აქვთ ბათუმსა და ქუთაისში. შედარებით მრავალრიცხოვანია [[ქორეთი (ახმეტის მუნიციპალიტეტი)|ქორეთის]] ეკლესია ახმეტის მუნიციპალიტეტში. სოფელი, ძირითადად, [[ოსები]]თაა დასახლებულ, მათი დიდი ნაწილი ახალსამოციქულო ეკლესიას 2000 წლიდან შეუერთდა. ==ლიტერატურა== *{{წიგნი | ავტორი=პაპუაშვილი ნ. | ნაწილი=ახალსამოციქულო ეკლესია | სათაური=„რელიგიები საქართველოში“| გამომცემლობა=[[საქართველოს სახალხო დამცველი|სახალხო დამცველის ბიბლიოთეკა]] |ადგილი=თბილისი|წელი=2008| origyear=|ბმული=| isbn=978-9941-0-0902-0| edition=|გვერდები=284-287}} [[კატეგორია:პროტესტანტული კონფესიების განშტოებები]] e423c8wz625k92kzz17j6pxns3ihpml კაროლინ თომპსონი 0 563744 5420659 4952819 2026-06-25T01:50:28Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420659 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი}} '''კაროლინ თომპსონი''' ( დ. [[23 აპრილი]], [[1956]] ) — ამერიკელი რომანისტი, სცენარისტი, კინორეჟისორი და პროდიუსერი. მან დაწერა სცენარები [[ტიმ ბარტონი|ტიმ ბარტონის]] სარეჟისორო ფილმებისთვის ''ედვარდ მაკრატელისხელება (Edward Scissorhands)'' და ''პატარძლის გვამი (Corpse Bride)'' და ბარტონის პროდიუსერობით - ''კოშმარი შობის წინ (The Nightmare Before Christmas)'' . მან დაწერა სცენარი ''ედვარდ მაკრატლისხელებისთვის'' და რეჟისორთან და ქორეოგრაფ მეთიუ ბორნთან ერთად გადაიღო ფილმის ახალი სასცენო ვერსია. თომპსონმა ასევე 2011 წელს მოახდინა სცენარის ადაპტაცია ''ბოროტი საყვარლის (Wicked Lovely)'' კინოვერსიისთვის, ბესტსელერი ფანტასტიკური სერიისთვის, მაგრამ პროდუქცია შეიცვალა. ის არის რეჟისორი ფილმებისთვის ''შავი მზეთუნახავი'' (1994); ''ბადი'' (1997), რომელიც მან დაწერა; და სატელევიზიო ფილმი ''ფიფქია: ყველაზე სამართლიანი მათ შორის'' (2001), რომლის პროდიუსერი და თანასცენარისტია . == პირადი ცხოვრება == თომპსონი დაიბადა 1956 წლის 23 აპრილს, ვაშინგტონში, ბეტი მარშალის , მასწავლებლის და თომას კარლტონ თომპსონის, უმცროსი იურისტის, ოჯახში. <ref>{{Cite web|url=http://www.filmreference.com/film/9/Caroline-Thompson.html|title=Caroline Thompson Biography (1956-)}}</ref> მან ადრეული განათლება ვაშინგტონში მიიღო. მოგვიანებით იგი საცხოვრებლად გადავიდა კემბრიჯში, მასაჩუსეტსი რედკლიფის კოლეჯში სასწავლებლად და საბოლოოდ დაამთავრა [[ამჰერსტის კოლეჯი]] 1978 წელს ინგლისური და კლასიკური ლიტერატურის ხარისხით. <ref name="ny">[https://web.archive.org/web/20110301081005/http://movies.nytimes.com/person/114062/Caroline-Thompson/biography Biography] ''[[The New York Times]]''.</ref> მისი პირველი ქორწინება იყო ჰენრი ბრომელთან, თანამემამულე რომანისტთან და სცენარისტთან. მოგვიანებით იგი დაქორწინდა კინოსა და ტელეპროდიუსერ სტივ ნიკოლაიდზე. <ref>{{Cite web|title=Steve Nicolaides {{!}} Polish Film Festival in Los Angeles|url=https://www.polishfilmla.org/steve-nicolaides/|access-date=2024-03-08|archive-date=2024-05-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240524220601/http://polishfilmla.org/steve-nicolaides/}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Thompson to bring her quirky side to AFF|url=https://www.statesman.com/story/entertainment/movies-tv/2011/10/20/thompson-to-bring-her-quirky/6660614007/}}</ref> == კარიერა == თომპსონი საცხოვრებლად ლოს-ანჯელესში გადავიდა, სადაც თავისუფალ წიგნების მიმომხილველად და მწერლად მუშაობდა. 1983 წელს მან გამოაქვეყნა რომანი ''„პირველი დაბადებული“'', რომლის რეჟისორმა პენელოპა სფერისმა არჩია რომანის ფილმად ადაპტაცია და ამ პროცესზე დაკვირვებით დაიწყო სცენარის წერის შესწავლა ფილმის სცენარის მონახაზების წერისას. <ref>{{Cite web|url-status=dead}}</ref> მიუხედავად იმისა, რომ ფილმი არასოდეს გადაღებულა, პროექტმა შთააგონა მას, დაეწყო სცენარისტის კარიერა. ტიმ ბარტონზე შთაბეჭდილება მოახდინა რომანმა “მონსტრის ნაყოფის შესახებ“. მან იგრძნო, რომ ''First Born-ს'' ჰქონდა იგივე ფსიქოლოგიური ელემენტები, რისი ჩვენებაც სურდა ''ედვარდ მაკრატლისხელებაში'' და დაიქირავა კაროლინი სცენარის დასაწერად, რომელიც აღწერა როგორც სპეციფიკური სცენარი . <ref>Salisbury, Burton, p.84–88</ref> მის სხვა ნამუშევრებს შორისაა ''ფიფქია: ყველაზე სამართლიანი'', ''საიდუმლო ბაღი'', ''ბადი'', ''შავი მზეთუნახავი ,'' ''სახლისკენ მიმავალი: წარმოუდგენელი მოგზაურობა'' და ''ადამსების ოჯახი'' . მიუხედავად იმისა, რომ იგი ცნობილია იმით, რომ დაწერა სცენარი ''ედვარდ მაკრატლისხელების'' და ''კოშმარი შობის წინ'', მას გადაღებული აქვს ათზე მეტი ფილმი, მათ შორის ''ქალაქი ემბერი'' და ''ადამსების ოჯახი'' . ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მან გადაიღო ''შავი მზეთუნახავი'' ( 1994 ). ეს იყო მისი სარეჟისორო დებიუტი, <ref>[https://www.ew.com/ew/article/0,,303291,00.html Black Beauty Review] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140807050906/http://www.ew.com/ew/article/0,,303291,00.html |date=2014-08-07 }} ''[[Entertainment Weekly]]''.</ref> რასაც მოჰყვა ''ფიფქია'' 2001 წელს ტელევიზიისთვის <ref>{{Cite web |url=http://talentdevelop.com/interviews/cthompson.html |title=on making "Snow White: The Fairest of Them All" |access-date=2024-03-08 |archive-date=2023-09-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230914150057/https://talentdevelop.com/interviews/cthompson.html }}</ref> და ''ბადი'' . ის იყო ''ფიფქიის'' პროდიუსერი და ''საიდუმლო ბაღისა'' და ''ედვარდ მაკრატლისხელების'' ასოცირებული პროდიუსერი. მისი სცენარი ''Wicked Lovely-'' სთვის, რომლის რეჟისორი [[მერი ჰერონი]] იყო, 2011 წელს შეიცვალა. <ref>Stuart Kemp (Hollywood Reporter), [https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/films/features/screen-talk-no-fairytale-ending-in-sight-2347593.html "Screen Talk: No fairytale ending in sight"], ''The Independent'' (UK), September 2, 2011</ref> თომპსონი იყო პირველი ქალი, რომელსაც გადაეცა ''გამორჩეული სცენარისტის ჯილდო'' 2011 წლის ოსტინის კინოფესტივალზე . <ref>{{Cite web|last=Savlov|first=Marc|date=October 21, 2011|title=A Slice of Weird and Wonderful|url=https://www.austinchronicle.com/screens/2011-10-21/a-slice-of-weird-and-wonderful/|access-date=2023-05-11|language=en-US}}</ref> ==ლიტერატურა== * ''First born'', Published by Coward-McCann, 1983. {{ISBN|0-698-11224-5}}. * ''Edward Scissorhands'', by Thompson & Tim Burton. Published by distributed by Cinestore, 1990. * ''The Secret Garden'', Adapted by Thompson. Published by s.n., 1991. * ''The Addams Family: A Novelization'', by Elizabeth Faucher, Thompson, & Larry Wilson. Published by Scholastic Inc., 1991. {{ISBN|0-590-45541-9}}. * ''Tim Burton's Nightmare Before Christmas: A Novel'', by Daphne Skinner, Thompson, Michael McDowell, & Tim Burton. Published by Puffin Books, 1994. {{ISBN|0-14-037121-4}}. * ''Snow White'', by Thompson & Julie Hickson. Published by s.n, 2000. * ''Tim Burton's Nightmare Before Christmas: The Film, the Art, the Vision'', by Frank Thompson, Tim Burton. Published by Disney Editions, 2002. {{ISBN|0-7868-5378-6}}. ''Caroline Thompson – Page 179''. * {{cite book|first1=Mark|last1=Salisbury|first2=Tim|last2=Burton|author2-link=Tim Burton|title=Burton on Burton|url=https://archive.org/details/isbn_2900571229269|publisher=[[Faber and Faber]]|year=2006|isbn=0-571-22926-3}} ==რესურსები ინტერნეტში== * {{IMDb name|id=0003031|name=Caroline Thompson}} * {{AllMovie name|114062}} * [https://web.archive.org/web/20110612134844/http://www.viddler.com/explore/lwmstudios/videos/8 Caroline Thompson Video Interview] == სქოლიო == {{DEFAULTSORT:თომპსონი, კაროლინ}} [[კატეგორია:ჰიუგოს პრემიის ლაურეატი მწერლები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი სცენარისტები]] [[კატეგორია:ამერიკელი ქალი რომანისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ქალი მწერლები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1956]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:ვაშინგტონში დაბადებულები]] m2ueeb9yfa34fax463bx9ge5wa6wwkn კამპო-დე-კალატრავის კომარკა 0 579022 5420619 4886632 2026-06-24T18:54:49Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420619 wikitext text/x-wiki '''კამპო-დე-კალატრავა''' — კომარკა (რაიონი) [[სიუდად-რეალის პროვინცია]]ში, [[კასტილია-ლა-მანჩა]], [[ესპანეთი]]. პროვინციის დედაქალაქი [[სიუდად-რეალი]] კამპო-დე-კალატრავის კომარკის შემადგენლობაში შედის. კომარკის სახელს ატარებს ზეითუნის ზეთი. ზეითუნის ბაღები გაშენებულია თექვსმეტ მუნიციპალიტეტში, სადაც ძირითადად გავრცელებულია კორნიკაბრას ჯიშის ხეები.<ref>[http://www.aceitecampodecalatrava.com/ Aceite Campo de Calatrava (Official website)]</ref> ამ ტერიტორიაზე ასევე გავრცელებულია ვენახები და ქერის ნათესები. კიდევ ერთი კულტურა, რომელიც აქ მოჰყავთ, არის [[ზაფრანა]].<ref>[http://www.doazafrandelamancha.com/en#description La Mancha Saffron (Official website)]</ref> რელიეფი შედგება სედიმენტური ვაკეებისგან, რომლებსაც ენაცვლება მცირე აპალაჩური ნაოჭები, ასევე აშკარად შეიმჩნევა ვულკანური აქტივობის ნაშთები.<ref>{{Cite book|page=39|url=https://www.castillalamancha.es/sites/default/files/documentos/pdf/20170330/atlas-clm.pdf|title=Atlas de los Paisajes de Castilla-La Mancha|first=Rafael|last=Mata Olmo|first2=Miguel|last2=Panadero Moya|first3=Félix|last3=Pillet Capdepón|first4=José|last4=Sancho Comíns|first5=Francisco J.|last5=Tapiador|first6=Cristina del|last6=Pozo|year=2011|isbn=978-84-8427-832-0|publisher=[[University of Castilla-La Mancha|Ediciones de la Universidad de Castilla-La Mancha]]|access-date=2025-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20241107130610/https://www.castillalamancha.es/sites/default/files/documentos/pdf/20170330/atlas-clm.pdf|archive-date=2024-11-07}}</ref> ისტორიულად, ეს არეალი დაკავშირებულია კალატრავას ორდენთან, რომელიც [[1158]] წელს დაარსდა [[კალატრავა-ლა-ვიეხა|კალატრავის ციხესიმაგრის]] დასაცავად.<ref>{{Cite journal|url=https://ifc.dpz.es/recursos/publicaciones/21/63/08fantonisanz.pdf|publisher=Institución Fernando el Católico|location=Zaragoza|journal=Emblemata|volume=5|issn=1137-1056|issue=5|year=1999|title=Caballeros aragoneses en la orden militar de Calatrava a través de los expedientes de pruebas de ingreso, entre 1530 y 1702|first=Rafael|last=Fantoni y Benedí|first2=Porfirio|last2=Sanz Camañés}}</ref> კალატრავა ქრისტიანების ხელში გადავიდა დაახლოებით ათი წლით ადრე, [[1147]] წელს.<ref>{{Cite journal|journal=Anuario de Estudios Medievales|publisher=[[Consejo Superior de Investigaciones Científicas]]|location=Madrid|doi=10.3989/aem.2000.v30.i2.478|volume=30|issue=2|url=https://estudiosmedievales.revistas.csic.es/index.php/estudiosmedievales/article/view/478/488|page=807−808|title=Calatrava. Una villa en la frontera castellano-andalusí|first=Enrique|last=Rodríguez-Picavea Matilla|date=2000|doi-access=free}}</ref> კალატრავას ორდენმა დაკარგა თავისი ციხესიმაგრე და მთელი კამპო-დე-კალატრავა ალმოჰადების წინააღმდეგ [[1195]] წელს გამართული [[ალარკოსის ბრძოლა|ალარკოსის ბრძოლის]] შემდეგ.<ref>{{Cite journal|url=https://journals.openedition.org/nuevomundo/56527|title=Maestres versus caballeros. La disidencia frente al poder en la orden de Calatrava (siglos XII-XV)|first=Enrique|last=Rodríguez-Picavea|doi=10.4000/nuevomundo.56527|journal=Nuevo Mundo Mundos Nuevos|year=2009|doi-access=free}}</ref> კამპო-დე-კალატრავა (დუენიასა და [[სალვატიერის ციხესიმაგრე]]ების გარდა) [[1212]] წელს დაიპყრო სამხრეთისკენ მიმავალმა ქრისტიანულმა არმიამ ნავას-დე-ტოლოსას ბრძოლის კონტექსტში. შემდგომში კალატრავა დაუბრუნდა კალატრავას ორდენს, რომელმაც თავისი რეზიდენცია [[1214]] წლისთვის [[კალატრავა-ლა-ნუევა]]ში გადაიტანა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სიუდად-რეალის კომარკები]] l9qbdjeqxovk6eima519kitra88to21 კარინე პოღოსიანი 0 581689 5420647 4908207 2026-06-24T23:42:20Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420647 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მუსიკოსი}} '''კარინე პოღოსიანი''' — [[სომხები|სომეხი]] [[პიანისტი]], რომელიც ცხოვრობს [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკში]]. == ბიოგრაფია == პოღოსიანის მუსიკალური სწავლა დაიწყო [[სომხეთი|სომხეთში]], თავის მშობლიურ [[ერევანი|ერევანში]], ხელოვნების სკოლა N1-ში, შემდეგ კი სწავლობდა რომანოს მელიკიანის კოლეჯში და კომიტასის სახელმწიფო კონსერვატორიაში. მისი მასწავლებლები სომხეთში იყვნენ ირინა გასარიანი, ვაჩე უმრ-შატი და სვეტლანა დადიანი. [[1998]] წელს [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] გადმოსვლის შემდეგ, მან მიიღო [[ბაკალავრიატი|ბაკალავრის ხარისხი]], summa cum laude, კალიფორნიის სახელმწიფო უნივერსიტეტიდან, ნორტრიჯიდან, პროფესორ ფრანსუა რეგნატთან ერთად. შემდეგ მან მიიღო მასტერის (MM) და დოქტორის (D.M.A.) ხარისხები მანჰეტენის მუსიკალური სკოლისგან, დოქტორ არკადი არონოვთან ერთად, და დაამთავრა დოქტორანტურა რეკორდულად მოკლე დროში - ორი წლის განმავლობაში, თემით: არამ ხაჩატურიანი პიანინოზე. პატივცემული პიანისტი ამჟამად ცხოვრობს ნიუ-იორკში, სადაც ასწავლის თავის ალმა მატერში, მანჰეტენის მუსიკალურ სკოლაში, როგორც კოლეჯის, ისე წინაკოლეჯურ ფაკულტეტზე. მისი ყველაზე გამოჩენილი სტუდენტი არის ჩარლი პუთი, რომელიც მან ასწავლა წინაკოლეჯურ კურსზე. მან 14 წლის ასაკში განახორციელა თავისი ორკესტრული დებიუტი, როდესაც დაუკრა [[ლუდვიგ ვან ბეთჰოვენი|ბეთოვენის]] პიანინოს კონცერტი ნო. 1, ხოლო 23 წლის ასაკში ჰქონდა სოლო დებიუტი [[კარნეგი-ჰოლი|კარნეგი-ჰოლში]]. მას შემდეგ მან მოიპოვა numerous ჯილდოები და გამართა კონცერტები მსოფლიოს ყველაზე პრესტიჟულ საკონცერტო დარბაზებში. == მუსიკალური კარიერა == პოღოსიანი არის აღფრთოვანებული მუსიკოსი, რომელსაც ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „განსაკუთრებულს“ და „გამორჩეულ პიროვნებას“.<ref>{{cite news|url=https://www.broadwayworld.com/article/Karin-Poghosyan-Celebrates-the-100th-Anniversary-of-Gershwins-Rhapsody-in-Blue-at-Carnegie-Hall-20240131|title= Kariné Poghosyan Celebrates the 100th Anniversary of Gershwin's Rhapsody in Blue at Carnegie Hall|date=31 January 2024|work=Broadway World|accessdate=15 February 2024}}</ref> იგი მონაწილეობდა სოლო კონცერტებში [[კარნეგი-ჰოლი|კარნეგი ჰოლის]] ვაილის სოლო დარბაზში, მერკინის საკონცერტო დარბაზში, სტეინვეს დარბაზში, ტრინიტის ეკლესიის "Concerts at One" სერიაში, "Beverly Hills Sundays at Two" სერიაში, [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესის]] ფილარმონიის ველის კომიტეტში, [[კალიფორნია|კალიფორნიაში]] Bach's Lunch სოლო კონცერტების სერიაში, ასევე ახალგაზრდა არტისტების საერთაშორისო ფესტივალში (Peninsula Festival) და [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკის]] საერთაშორისო კლავიშების ინსტიტუტსა და ფესტივალში. [[2007]] წლის [[შემოდგომა|შემოდგომაზე]] მან ორგანიზება გაუწია და მონაწილეობა მიიღო სამი სოლო კონცერტის სერიაში Yamaha Piano Salon-ში, რომელიც მიეძღვნა მეოცე საუკუნის საფორტეპიანო სონატებს. ახლახან კი მან დააორგანიზა „რექვიემისა და აღდგომის“ კონცერტი, რომელიც ნიუ-იორკის სენტ ვარდანის სომხურ საკათედრო ტაძარში სომხეთის გენოციდის 95 წლისთავის აღსანიშნავად ჩატარდა. ამ კონცერტზე ხაჩატურიანის საფორტეპიანო სონატის მისმა შესრულებამ ოვაციები გამოიწვია და შეფასდა, როგორც „აღტაცების მომგვრელი“. გამოცემა The Armenian Mirror Spectator წერდა: „ხაჩატურიანის სამმოქმედებიანი სონატა – იშვიათად შესრულებადი ნაწარმოები – ნამდვილი ოსტატობის გამოცდაა ვირტუოზი პიანისტისთვის. ტექნიკურად უნაკლო შესრულებით, ქ-ნი პოღოსიანმა წარმოაჩინა გარეთა ნაწილების ენერგიული ხასიათი და შუა ნაწილში დამალული სულიერი სიღრმე.“ <ref>{{cite news|url=http://www.broadwayworld.com/bwwclassical/article/Pianist-Karine-Poghosyan-to-Play-St-Vartan-Cathedral-925-20130827|title=Pianist Karine Poghosyan to Play St. Vartan Cathedral|date=27 August 2013|work=BWWClassical MusicWorld by www.broadwayworld.com|accessdate=29 November 2013}}</ref> ხაჩატურიანის ერთ-ერთი წამყვანი შემსრულებელი, პოღოსიანი „მუსიკის ყოველი ქარიშხლიანი, მღელვარე სიღრმის ნაწილი გახდა, გააცოცხლა გამანადგურებელი სტაკატო და მაცდური მგრძნობელობა, ხოლო მისეულმა უშუალო მხიარულებამ შესრულებას განსაკუთრებული ხიბლი შესძინა.“ <ref>{{cite news|url=http://lucidculture.wordpress.com/2013/06/06/karine/|title=Pianist Karine Poghosyan Plays a Rare, Stunning All-Khachaturian Program |date=6 June 2013|work=Lucid Culture|accessdate=29 November 2013}}</ref> იგი როგორც სოლისტი მრავალ ორკესტრთან ერთად გამოჩენილა, მათ შორის New West Symphony, Park Avenue Chamber Symphony Orchestra, Musica Bella Symphony Orchestra, CSUN Symphony, Kokolo Ensemble და Greater Newburgh Symphony Orchestra. ამ უკანასკნელის მუსიკალურმა ხელმძღვანელმა, დოქტორმა ჩოემ, ქ-ნი პოღოსიანი აღწერა როგორც „პუბლიკის მაგნიტი“ და „დაბადებით შემსრულებელი.“ მან ასევე მონაწილეობა მიიღო გამოჩენილი მუსიკოსების ოსტატობის გაკვეთილებში, მათ შორის ალისია დე ლაროჩას, კლოდ ფრანკის, ჯონ ო'კონორისა და ჯერომ როუზის მასტერკლასებში. პოღოსიანი ბევრი ნომინაციის გამარჯვებულია. ასევე, იგი ლაურეატია Los Angeles International Liszt Piano Competitio , Five Towns Music and Arts Competition და Arno Babajanian Piano Competition-ში. პოღოსიანს მიღებული აქვს სტიპენდიები პრესტიჟული ორგანიზაციებისგან. მისი სოლო CD, რომელიც მოიცავს არამ ხაჩატურიანის საფორტეპიანო ნაწარმოებებსა და [[ბალეტი|ბალეტის]] ტრანსკრიფციებს, გამოვიდა [[2014]] წლის ზაფხულში, Naxos-ის ლეიბლზე. მისი ალბომი Rachmaninoff and Stravinsky <ref>{{cite news|url=https://www.slu.edu/news/2023/december/concert-steinway-initiative.php|title= Internationally Acclaimed Pianist Playing Concert to Support SLU’s ‘All Steinway’ Initiative |author=Maggie Rotermund|work=slu.edu|accessdate=15 February 2024}}</ref> გამოიცა [[2019]] წლის [[14 სექტემბერი|14 სექტემბერს]] Centaur Records-ზე. ალბომი Folk Themes კი [[2023]] წლის [[3 თებერვალი|3 თებერვალს]] გამოვიდა Navona Records-ზე.<ref>{{cite news|url=https://armenianweekly.com/2023/02/08/karine-poghosyan-brilliantly-introduces-folk-themes-at-carnegie-hall/|title= Kariné Poghosyan brilliantly introduces Folk Themes at Carnegie Hall |date=8 February 2023|work=Armenian Weekly|accessdate=15 February 2024}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://karineplays.com/ ოფიციალური ვებსაიტი] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250328015847/https://karineplays.com/ |date=2025-03-28 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ქალები]] [[კატეგორია:მომღერლები]] [[კატეგორია:მომღერალი ქალები საუკუნის მიხედვით]] [[კატეგორია:სომეხი მუსიკოსები]] [[კატეგორია:სომეხი მომღერლები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] j8g9sgdy25immimmi5djs7zry9wa9tt კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე 0 584094 5420614 4899811 2026-06-24T18:22:44Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420614 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა სამხედრო ნაგებობა|ორიგინალური სახელი=Кам'янець-Подільський замок|სახელი=კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე|მდებარეობა={{coord|48|40|24|N|26|33|45|E|display=inline,title}}|სურათი=Зимова фортеця.jpg|ტიპი=არქიტექტურა|წარწერა=ციხესიმაგრის თავდაპირველი 12 კოშკიდან 7 განთავსებულია მიმდებარე მდინარე სმოტრიჩის კანიონის ლანდშაფტზე.}} '''კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე''' ([[უკრაინული ენა|უკრ.]]: Кам'янець-Подільська фортеця; [[პოლონური ენა|პოლ.]]: ''twierdza w Kamieńcu Podolskim''; [[ლიეტუვური ენა|ლიეტვ.]]: ''Podolės Kameneco tvirtovė'') — ყოფილი [[რუთენია|რუთენიულ]]-[[ლიეტუვა|ლიეტუვური]] ციხესიმაგრე<ref>{{Cite web|title=Kam'ianets-Podilskyi historical|url=https://kampod.name/|language=(in Ukrainian)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110430172740/http://kampod.name/|archivedate=2011-04-30|accessdate=2011-05-10}}</ref> და მოგვიანებით, სამნაწილიანი პოლონური ციხე,<ref>{{Cite web|title=A trip to historic Kamianets-Podilskyi: crossroads of many cultures|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130513060545/http://mibstravel.ua/pages.php?intPageID=68&intMenuID=96|url=https://www.ukrweekly.com/old/archive/2000/190031.shtml|archivedate=2016-03-04|publisher=Roman Woronowycz, Kyiv Press Bureau}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://mibstravel.ua/pages.php?intPageID=68&intMenuID=96|title=Welcome to Ukraine: About Kamianets-Podilskyi|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130513060545/http://mibstravel.ua/pages.php?intPageID=68&intMenuID=96|archivedate=2013-05-13|publisher=Machine MIBS Travel}}</ref> რომელიც მდებარეობდა უკრაინის დასავლეთ ნაწილში არსებულ პოდილიას ისტორიულ რეგიონში, კერძოდ, [[კამიანეც-პოდილსკი|კამიანეც-პოდილსკის]] ისტორიულ ქალაქში. მისი სახელწოდების ფესვებს მივყავართ სლავურ სიტყვასთან ''<nowiki/>'kamin''<nowiki/>', რაც ქვას ნიშნავს. ისტორიული ჩანაწერებით კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე თარიღდება ადრეულ მე-14 საუკუნეში, მიუხედავად იმისა, რომ უახლესმა არქეოლოგიურმა გათხრებმა ადამიანის არსებობა მე-12 და მე-13 საუკუნეებში დაადასტურა. თავდაპირველად, ციხესიმაგრე ქალაქსა და ხმელეთს შორის დამაკავშირებელი ხიდის დასაცავად აშენდა.<ref>{{Cite web|url=https://kampod.name/|title="Fortress or castle?"|author=Solop, Viktor|year=(December 11, 2009)|language=(in Ukrainian)|pages=7|accessdate=17 June 2011|publisher=Podilianyn|archive-date=30 აპრილი 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110430172740/http://kampod.name/}}</ref> ციხესიმაგრე განთავსებულია ნახევარკუნძულის სათავეში, სადაც მდინარე სმოტრიჩი მიედინება, რაც ქმნის ბუნებრივ თავდაცვით სისტემას კამიანეც-პოდილსკის ისტორიული ძველი ქალაქის სამეზობლოსთვის. პოდილიაში მისი სტრატეგიული სატრანსპორტო-საგზაო მდებარეობის გამო, ციხესიმაგრე გახდა პირდაპირი სამიზნე უცხოელი დამპყრობლებისთვის, რომლებმაც ხელახლა ააგეს ციხესიმაგრე საკუთარი საჭიროებების დასაკმაყოფილებლად და მას მრავალკულტურული არქიტექტურული მრავალფეროვნება შემატეს. განსაკუთრებით კი, კომპლექსი შედგება [[კაზიმირ IV]]-ის მიერ აშენებული ძველი ქალაქის ნაგებობისგან, მეფეების, [[სიგიზმუნდ I]]-ისა და [[სტეფანე ბატორი|სტეფანე ბატორის]] მიერ ხელახლა აგებული ძველის ციხესიმაგრისგან და მეფეების, [[სიგიზმუნდ III ვაზა|სიგიზმუნდ III ვაზისა]] და [[ვლადისლავ IV]]-ის მიერ აშენებული ახალი ციხესიმაგრისგან. თუმცა, თავდაპირველი სტრუქტურის მიმართ განხორციელებული ბევრი არქიტექტურული და საინჟინრო ცვლილებების მიუხედავად, ციხესიმაგრე ჯერ კიდევ ინარჩუნებს თანმიმდევრულ არქიტექტურულ დიზაინს და წარმოადგენს იმ ერთ-ერთ ყველაზე იშვიათ [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეების]] შენობა-ნაგებობას, რომელიც შედარებით კარგად არის შემონახული თანამედროვე [[უკრაინა|უკრაინაში]].<ref>{{Cite web|title=The fortress in Kamenets|url=https://www.library.vn.ua/podolia/eng/Z_Kamemec.htm|publisher=Vinnytsia Oblast Universal Academic Library|language=(in Ukrainian)|accessdate=19 June 2011}}</ref> ძველი ქალაქის სამეზობლოსთან ერთად, ციხესიმაგრე შეტანილია სიაში, როგორც ეროვნული ისტორიულ-არქიტექტურული ნაკრძალის „კამიანეცები“ და ეროვნული პარქის „პოდილსკის ტოვტრი“ ნაწილი. კომპლექსი არის [[იუნესკო|იუნესკოს]] [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი]], რომელიც ნომინირებული გახდა 1989 წელს უკრაინელი წარმომადგენლების მიერ<ref>{{Cite web|title=Cultural Landscape of Canyon in Kamenets-Podilsk|url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/670/|publisher=UNESCO World Heritage Centre|accessdate=2024-03-12}}</ref> და, ასევე, ერთ-ერთი უკრაინის შვიდი საოცრებიდან.<ref>{{Cite web|url=https://web.archive.org/web/20070820014633/http://7chudes.in.ua/info/92.htm|title=National Historical-architectural Complex "Kamianets|archiveurl=https://7chudes.in.ua/info/92.htm|archivedate=2007-08-20|accessdate=2007-08-24}}</ref> დღესდღეობით, კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე არის ქალაქის ყველაზე აღიარებული ღირსშესანიშნაობა და ასრულებს მნიშვნელოვანი რეგიონული და ეროვნული ტურისტული მიზიდულობის ცენტრის ფუნქციას. == ისტორია == === დაარსება და ადრეული ისტორია === [[ფაილი:Kamianets-Podilskyi_map_1691.jpg|მინი|275x275პქ| 1691 წლის ფრანგულენოვანი რუკა, რომელიც ასახავს კამიანეცის ძველი ქალაქის უბანს და ციხეს]] ტრადიციულად, ცნობილია, რომ კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე დაარსდა მე-14 საუკუნის მეორე ნახევრის განმავლობაში, რამდენადაც პირველი ზუსტი ისტორიული ჩანაწერით, ციხესიმაგრე თარიღდება მე-14 საუკუნის შუა პერიოდით, როდესაც დასავლეთ [[კიევის რუსეთი|კიევის რუსეთის]] ტერიტორიების უმეტესობა იყოფებოდა [[ლიტვის დიდი სამთავრო|ლიტვის დიდი სამთავროს]] კონტროლქვეშ. მაგალითად, 1374 წელს, პრინც იური კორიატოვიჩის ხელნაწერში აღნიშნულია, რომ მაგდებურგის უფლებები კამიანეცების ციხესიმაგრეშიც კი გავრცელდებოდა. თუმცა, 1960-იანი წლების არქეოლოგიური გათხრების საპირისპირო მტკიცებულებები მიუთითებს იმაზე, რომ ციხესიმაგრე, შესაძლოა, თარიღდებოდეს მე-12 საუკუნის დასასრულითა ან მე-13 საუკუნის დასაწყისით. ასევე, ისტორიული და არქეოლოგიური მტკიცებულებებით ნათელი ეფინება იმას, რომ ციხესიმაგრე არსებობდა კიეველი რუსების აღმოსავლეთ სლავური სახელმწიფოს პერიოდში, მაგრამ არა იმ ადგილას, სადაც თანამედროვე ციხე არის განთავსებული.<ref>{{Cite web|title=Kamianiec' Old Fortress|url=https://castles.com.ua/kamenets.html|publisher=castles.com.ua|accessdate=2008-02-27}}</ref> ციხესიმაგრე მოძველდა, თუმცა, კამიანეცების თავდაცვისთვის და შორიახლო სავაჭრო მარშრუტებისთვის სასიცოცხლო დანიშნულება შეინარჩუნა; შედეგად, [[კრაკოვი|კრაკოვის]] [[ვოევოდა|ვოევოდამ]], შპიტკო II მელშტინელმა დაიწყო კომპლექსის მოდერნიზება მე-15 საუკუნის დამდეგისთვის.<ref>{{Cite web|title=СТАРАЯ КРЕПОСТЬ НА СМОТРИЧЕ [The old fortress on the Smotrych River]|author=Pyaterikov, Sergey|publisher=ZN.ua|language=(in Russian)|pages=№ 24 (399)|accessdate=2023-07-06|url=https://zn.ua/SOCIUM/staraya_krepost_na_smotriche.html}}</ref> რეკონსტრუქციის განმავლობაში, ძველი კოშკები განახლდა და ათი ახალი კოშკი დაემატა ნაგებობას. საუკუნენახევრის გასვლის შემდეგ, ციხესიმაგრე კიდევ აღადგინეს. ამჯერად, ეს გააკეთა სამხედრო ინჟინერმა და არქიტექტორმა ჰიობ ბრეტფუსმა, რომელმაც ააგო ახალი დასავლეთ და აღმოსავლეთ კოშკები, ციხესიმაგრის აღმოსავლეთ კედელი და მიწისქვეშა გალერეა, ისევე როგორც კარიბჭე და ქალაქის უფროსობისთვის სახლები.<ref>Ivchenko & Parkhomenko 2010, pp. 262–3.</ref> === დამპყრობელთა შეტევების გაგრძელება === [[ფაილი:Kamianets-Podilskyi_Castle_old.jpg|მინი|275x275პქ| ძველი [[ლითოგრაფია]] ასახავს ციხის კედლებს, რომლის ქვეშ არის დღემდე შემორჩენილი ნამოსახლარი.]] მე-14 საუკუნის შუა წლებიდან მე-15 საუკუნის შუა პერიოდამდე, კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე მდებარეობდა [[პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა|პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის]] ერთ-ერთ მთავარ სიმაგრესთან. 1434 წლიდან 1793 წელს რუსეთის იმპერიის მიერ მის ანექსიამდე, ციხესიმაგრე თამაშობდა მთავარ როლს იმისთვის, რათა კაზაკების, ოსმალების და თათრების შემოჭრის წინაარმდეგ მოსახლეობა დაეცვა; მე-15 საუკუნიდან მოყოლებული მე-17 საუკუნემდე, ციხესიმაგრეს 51-ჯერ დაესხა თავს თათართა ურდო. 1448, 1451 და 1528 წლების თათრების შემოსევებმა, ისევე როგორც 1533 წლის ოსმალთა ალყამ მნიშვნელოვანი ზარალი მოუტანა ციხესიმაგრესა და ქალაქს, მაგრამ ყველა ეს შემოსევა წარმატებით მოიგერიეს.<ref name=":0">{{Cite web|title=Excerpt|author=L. Bazhenov; V. Solovey|url=http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|publisher=National Environmental Park "Podilski Tovtry"|language=(in Russian)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211129091731/http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|archivedate=2021-11-29|accessdate=2008-02-29}}</ref> კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრემ მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა [[ხმელნიცკის აჯანყება|ხმელნიცკის აჯანყებაში]] 1648 წელსა და 1654 წლებს შორის, როცა [[ბოგდან ხმელნიცკი|ბოგდან მხელნიცკის]] ზაპოროჟიელი კაზაკები, რომელთაც მოკავშირეობას უწევდნენ [[ყირიმელი თათრები]] და ადგილობრივი უკრაინელი გლეხობა პოლონურ-ლიტვური თანამეგობრობის არმიისა და მილიციის წინააღმდეგ. ამბოხების დროს, ციხესიმაგრეს წარუმატებლად შემოატყეს ალყა ადგილობრივმა კაზაკებმა და მაქსიმ კრივონისის მეთაურობით წამოსულმა აყანყებულებმა.<ref name=":0" /> 1651 წელს, ციხესიმაგრე გახდა ივან ბოჰუმის თაოსნობით დაწყებული კიდევ ერთი კაზაკური ალყის სამიზნე, ვიდრე მოულოდნელი თავდასხმა არ დაიწყო პოლონური აჯანყებულების მიერ ალექსანდრენკასა და ჩულკას თასნობით, რომელთაც აღადგინეს პოლონური კონტროლი ტერიტორიაზე და ალყაც მოხსნეს. 1652 წელს ბოგდან ხმელნიცკის მეთაურობით წამოსულმა 60 000-იანმა არმიამ აღადგინა კაზაკების კონტროლი ციხესიმაგრეზე. მხოლოდ ერთი წლის შემდეგ, ციხესიმაგრეს კიდევ შეუტიეს, ამჯერად ძლიერი 40 000-იანი [[ყირიმელი თათრები|ყირიმელი თათრების]] ურდოს მიერ.<ref name=":0" /> [[ფაილი:Karmelyuk.JPG|მარცხნივ|მინი|214x214პქ| ''უსტიმ კარმალიუკი''. ვასილი ტროპინინის დაახლოებით 1820-იანი წლების ზეთი ტილოზე. [[ტრეტიაკოვის გალერეა|სახელმწიფო ტრეტიაკოვის გალერეა]], მოსკოვი.]] 1672 წლის აგვისტოს დასაწყისში, სულთან [[მეჰმედ IV]]-ის მიერ მართულმა 300 000-იანი ოსმალურმა არმიამ და პეტრო დოროშენკოს თაოსნობით წამოსულმა თათარ-კაზაკთა გაერთიანებულმა ძალებმა ციხესიმაგრეს ალყა შემოარტყეს.<ref name=":0" /> შემოჭრილ ძალებთან გამართული მოლაპარაკებების შემდგომ, ქალაქის ლიდერებმა კონტროლი გადააბარეს ოსმალებს 18 აგვისტოს. ციხესიმაგრე მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ჰენრიკ სიენკიევიჩის მოთხრობაში „პან ვოლოდიოვკი“, რამდენადაც გამოგონილ მოთხრობაში ალყა, როგორც პროტესტის ნიშანი, ციხის კომენდანტმა მიხალ ვოლოდიოვსკიმ (გამოგონილი პერსონაჟი) და მაიორმა ქეთლინგმა (გამოგონილი პერსონაჟი) ააფეთქეს ციხის დარჩენილი დენთი დa მოიკლეს თავი 800 მცველთან ერთად.<ref name=":0" /> თავდასხმიდან 27 წლის შემდეგ, ციხესიმაგრე ასრულებდა პოდოლიაში ოსმალთა მართველობის ბაზის ფუნქციას.<ref name=":0" /> 1699 წელს, [[კარლოვიცის ზავი|კარლოვიცის ზავის]] შედეგად, პოლონელებმა აღიდგინეს კონტროლი ტერიტორიაზე მას შემდეგ, რაც ოსმალეთის იმპერიამ ტერიტორიის კონტროლი შეწყვიტა.<ref>Rudnev 1895, pp. 146–7.</ref> === ციხესიმაგრიდან საპატიმრომდე === მე-18 საუკუნის დასაწყისიდან, კამიანეც-პოდილსკის ცოხესიმაგრემ დაკარგა საკუთარი თავდაცვის ფუნქცია და გამოიყენებოდა უფრო როგორც სამხედრო ციხე, ვიდრე საფორტიფიკაციო ნაგებობა.<ref name=":0" /> უამრავი ხალხი დაიხოცა ან გამოამწყვდიეს ციხეში, რომელთა შორის იყვნენ კაზაკი ოფიცრები და თვით პოლონური ტახტის სამი წლის მემკვიდრე<nowiki/>[[სტანისლავ ავგუსტ პონიატოვსკი]].<ref name=":0" /> მიუხედავად იმისა, რომ ციხესიმაგრემ დაკარგა თავისი თავდაცვითი როლი, ის იყო ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი ნაგებობა [[პოლონეთის სამეფოს გვირგვინი|პოლონეთის სამეფოს გვირგვინის]] პერიოდში [[პოლონეთის მეორე დანაწილება|პოლონეთის მეორე დანაწილებამდე]] 1793 წლის 21 აპრილს, როცა ორივე კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრისა და ქალაქის სუვერენიტეტი გადაეცა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიას]]. იმავე დღეს, ციხესიმაგრის კომენდანტმა გასაღები გადასცა ციხსეიმაგრეს და ფიცი დადო იმპერიასთან ქალაქის საკათედრო ტაძარში. მოგვიანებით, ერთი ასეული და ერთი საარტილერიო შენაერთი მიესალმა კომენდანტის გადაწყვეტილებას ციხესიმაგრის შიგნით. 1812 წელს ფრანგების მიერ რუსეთში შეჭრის შემდეგ, რუსეთის საიმპერიო არმია განთავსდა ციხესიმაგრეში. 1815 წელს, კონსტანტინ ბატუშკოვი, რომელიც მოგვიანებით გახდა ცნობილი პოეტი და მწერალი, დაინიშნა ოფიცრად ციხესიმაგრეში. 1846 წელს, პოეტი ვლადიმირ რაევსკი განამწესეს ციხესიმაგრეში, სადაც მან დაიწყო უფრო პროგრესულად მოაზროვნე ოფიცერთა არმიის დეკაბრისტების მხარდამჭერი ორგანიზაციის ფორმირება.<ref name=":0" /> 1816 წლიდან 1914 წლამდე, ციხესიმაგრე გადაკეთდა სამხედრო ციხედ, რომელიც განკუთვნილი იყო მოვალეების, კრიმინალებისა და პოლიტიკური პატიმრებისთვის. 1831 წელს, რუსი ლექსიკოლოგი ვლადიმირ დალი მოუშაობდა ციხესიმაგრეში და იმ დროს წერდა რუსული ენის ლექსიკონს. ციხესიმაგრე იყო ანტი-ფეოდალიზმის მოძრაობის ცენტრი პოდოლიაში მე-19 საუკუნის განმავლობაში, რომელსაც სათავეში ედგა [[საფრანგეთ-რუსეთის ომი (1812)|საფრანგეთ-რუსეთის ომის (1812 წ.)]] კავალერიის ვეტერანი უსტიმ კარმალიუკი 1787–1835 წწ.), რომელიც ამჟამად მიჩნეულია, როგორც უკრაინელთა ეროვნული სახალხო გმირი.<ref>{{Cite web|title=Karmeliuk Ustym Yakymovych (1787 -1835)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131016062649/http://greatukrainians.com.ua/country/ukraine/400.html|url=http://bulgakov.inter.ua/country/ukraine/400.html|archivedate=2013-10-16|accessdate=2008-12-13|publisher=Greatest Ukrainians}}</ref><ref>{{Cite web|title="On the 10th of March, Ustym Karmeliuk (1787-1835) was born, Ukrainian "Robin Hood," national hero, who fought against nationalist and social oppression"|url=http://photo.ukrinform.ua/ukr/current/photo.php?id=184071|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211129204530/http://photo.ukrinform.ua/ukr/current/photo.php?id=184071|publisher=Ukrinform Photo|language=(in Ukrainian)|archivedate=2021-11-29|accessdate=2008-12-13}}</ref> === მუზეუმი და კონსერვაცია === [[ფაილი:Kamjanec_Podilskij,_hrad,_nádvoří_02.jpg|მინი|275x275პქ| შიდა ეზო და ციხის მუზეუმის ხედი]] [[რუსეთის რევოლუცია (1905)|1905 წლის რევოლუციის]] შემდეგ მთელი რიგი პოლიტიკური ცვლილებების გამო, პოლიტიკური პარტიები და ორგანიზაციები კანონით დაუშვეს [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიაში]]. 1906 წელს ციხესიმაგრეში სულ 67 პოლიტიკური ორგანიზაცია იყო განთავსებული. მათ შორის იყო [[რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული მუშათა პარტია|რუსეთის სოციალ-დემოკრატიული ლეიბორისტული პარტიის]] გაზეთი „ისკრა“ (''ნაპერწკალი'').<ref name="bazhenova">{{Cite book|last=Bazhenova|first=S.|year=1982|publisher=Radianske Podillia|url=http://www.tovtry.km.ua/ua/history/statti/vjazni_staroi_forteci.html|language=uk|url-status=dead|title=დაარქივებული ასლი|access-date=2025-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20211129133019/http://www.tovtry.km.ua/ua/history/statti/vjazni_staroi_forteci.html|archive-date=2021-11-29}}</ref> 1928 წელს [[უკრაინის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|უკრაინის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] სოვნარკომის დადგენილებით კამიანეც-პოდილსკის ციხის კომპლექსი ისტორიულ-კულტურულ ნაკრძალად გამოცხადდა.<ref name="humeniuk">{{Harvard citation no brackets|Humeniuk|Meschyny|1968}}.</ref> 1930-იანი წლების ბოლოს დაიგეგმა ციხის მუზეუმად გადაქცევა, ხოლო 1937 წელს დაიწყო შენობების სარეკონსტრუქციო სამუშაოები.<ref name="humeniuk" /> მუზეუმის ატრაქციონებს შორის დამატებული იყო კარმალიუკის ამსახველი სცენა ციხესიმაგრის საპატიმროში, კერძოდ, პაპის კოშკში, სადაც ის ინახებოდა ციხეში ყოფნის დროს. 1930-იან წლებში ციხესიმაგრის ვიზიტორების რაოდენობა წელიწადში 300 000-ს აღწევდა.<ref name="idk">{{Cite book|last=L. Bazhenov|url=http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|publisher=National Environmental Park "Podilski Tovtry"|language=ru|url-status=dead|title=დაარქივებული ასლი|access-date=2025-04-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20211129091731/http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|archive-date=2021-11-29}}</ref> 1947 წელს კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე შეიტანეს ისტორიული ნაკრძალების [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|გაერთიანების]] სიაში.<ref name="humeniuk">{{Harvard citation no brackets|Humeniuk|Meschyny|1968}}.</ref> 1958 წლის 18 აპრილს კარმალიუკის ექსპოზიციასთან დაიდგა მემორიალური დაფა და კარმალიუკის მსგავსი [[რელიეფი (სკულპტურა)|ბარელიეფი]]<ref name=":0" /> 1962 წლიდან ციხესიმაგრეს უტარდება სარესტავრაციო და არქეოლოგიური სამუშაოები არქიტექტორების ი. პლამენიცკას და ა. ტიუპიჩის მეთვალყურეობით.<ref name="vlasenko">{{Harvard citation no brackets|Zharikov|1983–1986}}</ref> 1977 წლის 18 მაისს დაარსდა ეროვნული ისტორიულ-არქიტექტურული ნაკრძალი „კამიანეც“. 1989 წლის 13 სექტემბერს, უკრაინის სსრ მთავრობამ კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე და ძველი ქალაქი იუნესკოს [[მსოფლიო მემკვიდრეობა|მსოფლიო მემკვიდრეობის]] [[იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები უკრაინაში|საცდელ სიაში]] შეიტანა. 2004 წელს „კამიანეცის“ ნაკრძალი გადაკეთდა ეროვნულ ნაკრძალად. 2007 წლის 21 აგვისტოს კომპლექსი გამოცხადდა უკრაინის შვიდი საოცრებათა შორის, როდესაც დაიკავა მე-3 ადგილი ეროვნულ კონკურსში. 2011 წლის 1 აგვისტოს ძლიერმა შტორმმა ნაწილობრივ გაანადგურა ახალი დასავლეთის კოშკი; ქალაქის მერიამ არ უარყო, რომ კოშკის სტრუქტურული მთლიანობა შესუსტდა მისი ბოლო რეკონსტრუქციის დროს 2007 წელს, რამაც გზა გაუხსნა მის ნგრევას სულ რაღაც ოთხი წლის შემდეგ.<ref name="kp">{{Cite news|last=UNIAN|author-link=UNIAN|date=1 August 2011|title=Collapse in the Kamianets-Podilskyi Fortress: Mayors office does not deny tower was damaged during reconstruction|language=ru|work=Korrespondent|url=http://korrespondent.net/ukraine/events/1246220-obval-v-kamenec-podolskoj-kreposti-v-merii-ne-isklyuchayut-chto-bashnyu-povredili-pri-rekonstrukcii|access-date=3 August 2011}}</ref> == არქიტექტურა ==   კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე ეყრდნობა კირქვის ფორმირებას, რომელიც გარშემორტყმულია მდინარე სმოტრიხის კანიონით. შესაბამისად, მისი საძირკველი აგებულია კირქვით, ასევე ადგილობრივი და შემოტანილი აგურითა და ქვით.<ref name="snap">{{Cite web|title=Kamianets-Podilskyi castle|url=http://snap.com.ua/uk/travel/kamyanets-podilskiy-zamok|work=Snap.com.ua|access-date=20 June 2011|language=uk}}</ref> მართლაც, ციხის სახელს მიეკუთვნება ძირი ''kamin''', [[სლავური ენები|სლავური]] სიტყვიდან ქვა.<ref name="bradt">{{Harvard citation no brackets|Evans|2010}}</ref> ციხესიმაგრის ორი ძირითადი ნაწილი, ძველი ციხესიმაგრე (Ukrainian: Старий замок) და ახალი ციხე (Ukrainian: Новий замок) სხვადასხვა პერიოდში აშენდა.<ref name="snap" /> ძველი ციხესიმაგრე იცავდა მისასვლელს კამიანეც-პოდილსკის ძველი ქალაქიდან და აშენდა იმისთვის, რათა მტრის ჯარისკაცების პირდაპირი თავდასხმებისგან დაეცვა. ახალი ციხესიმაგრე ფორმირდა შემდგომი მრავალი მოდერნიზაციის განმავლობაში; მისი მიზანი იყო მტრის საველე არმიებისგან დაცვა და შეიქმნა ახალი სამხედრო გამოგონების მხარდასაჭერად, როგორიცაა შორ მანძილზე მსროლელი საარტილერიო ქვემეხები.<ref name="snap" /> === თორმეტი კოშკი === მნიშვნელოვან და დიდ საფორტიფიკაციო კომპლექსს, კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრეს ჰქონდა 12 კოშკი, რომელთაგან ზოგიერთი მას მოგვიანებით მოდერნიზაციის დროს დაემატა. ზოგიერთი კოშკი მდებარეობდა ნახევარკუნძულზე, რომელზეც მთავარი ციხესიმაგრე დგას; ზოგიერთი სხვა კოშკი მდებარეობდა მდინარე სმოტრიჩის ციცაბო ფერდობებზე. ასევე, იყო სხვა კოშკები, როგორიცაა სამხრეთის წვრილმანი კოშკი,<ref name="scheme">{{Cite web|title=Old castle|url=http://kam-pod.info/images/castels-cx.jpg|work=www.kam-pod.info|access-date=15 May 2011|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304040147/http://kam-pod.info/images/castels-cx.jpg|archivedate=4 მარტი 2016}}</ref> დაკია-რომაული კოშკი, ხოლო კიდევ ერთი დაკია-რომაული კოშკი იდგა აღმოსავლეთის კედლების გარეთ და ნახევარი კოშკი მდებარეობდა [[კამენეც-პოდოლსკის ციხესიმაგრე|ციხის ხიდის]] დასავლეთ ბოლოში. თუმცა, ამ კოშკებიდან დღეს მხოლოდ რამდენიმე შემორჩა უვნებელი. კერძოდ, მათ შორის იყო 12 კოშკი. ==== საფორტიფიკაციო კედლები ==== კამიანეც-პოდილსკის ციხის კედლები დაყოფილია სამ მონაკვეთად ან [[wiktionary:terrace|ტერასად]]; ჩრდილოეთი, სამხრეთი და აღმოსავლეთი.<ref name="vlasenko">{{Harvard citation no brackets|Zharikov|1983–1986}}</ref> ჩრდილოეთ ტერასის კედლები (დაახლოებით 336 მეტრი სიგრძით) იცავს მთელს შიდა ეზოს. ეზოს ჩრდილო-დასავლეთის კედლები ქმნის ძველ ციხეს, რომელიც მთავრდება დღისა და როჟანკას კოშკებს შორის. ისინი შედგება ორი პარალელური კედლისგან, რომელიც მოიცავს პეტი დასავლეთის კოშკს, შავი კოშკის ნარჩენებს და ორ დონის კაზამატს, ანუ გამაგრებულ თოფის ადგილს. ორი კედლიდან უფრო ძველი მე-12 საუკუნის დასაწყისით თარიღდება და ნაგებია კედლით. კიდევ ერთი კაზმატი მდებარეობდა აღმოსავლეთ კედლებთან. ციხესიმაგრის შემოსასვლელი აღმოსავლეთის კედლებში ცნობილია, როგორც ახალი ციხის კარიბჭე და კიდევ ორი კარიბჭე, ერთი, ჩრდილოეთის კედლებში, რომელსაც ძველი ციხის კარიბჭეს ეძახდნენ და მეორე, მინდვრის კარიბჭე, რომელიც აკავშირებდა წყლის კოშკს დანარჩენ ციხესთან. ჩრდილოეთის კედლები მთელ სიგრძეზე გამაგრებულია ჩრდილოეთის ბასტიონით. ბასტიონი აშენდა 1790 წელს, [[პოლონეთის მეორე დანაწილება|პოლონეთის მეორე დაყოფამდე]]. ასევე არის ახალი ციხე, რომელიც დაპროექტებული იყო, როგორც რქა და მდებარეობს ციხის მთავარი კომპლექსის დასავლეთით. [[ფაილი:Kamianets-Podilskyi_Castle_walls2.JPG|მარცხნივ|მინი|275x275პქ| ციხესიმაგრის კედლების მრავალსაუკუნოვანი მიშენება მატებს ციხესიმაგრის არქიტექტურულ მრავალფეროვნებას.]] ციხესიმაგრის ეზოს აღმოსავლეთ მხარეს იყო წმინდა სტანისლავის ეკლესიის ნაშთები, რომლის გვერდით მდებარეობდა მ. პოტოცკის [[აკლდამა|საფლავი]]. კოვპაკის კოშკთან აღმოსავლეთის მართლმადიდებლური ეკლესია იდგა, სადაც პრინცი კორიატოვიჩი დაკრძალეს. ეზოში, სამხრეთ კედლების გასწვრივ, კოვპაკსა და ტენჩინსკას კოშკებს შორის იყო [[ბეღელი|მარცვალი]] და ურმის ფარდა. მათ მოპირდაპირე მხარეს, ჩრდილოეთ კედლებთან და ლანკორონსკის კოშკთან, იყო სტაროსტას რეზიდენცია. ტენჩინსკის კოშკის გვერდით იდგა "Rurmush", რომელიც წარმოადგენდა ავზს და იანახავდა ციხესიმაგრის წყალს. თეთრ კოშკთან უფრო ახლოს სამხრეთ კედლებთან (ტენჩინსკასა და თეთრ კოშკებს შორის) იყო სამზარეულო და საცხობი. თეთრი კოშკის მიმდებარედ, სამხრეთ კედლებში, თეთრ და დღის კოშკებს შორის იდგა სტაროსტას შტაბი. დასავლეთის კედლებთან მდებარეობდა ჩელიადნა, ანუ ყმების ოთახები, სადაც განთავსებული იყო 70-მდე ციხი მსახური ყმა. ჩრდილოეთ კედლების გარეთ მდებარეობდა ციხესიმაგრის [[საჯინიბო|თავლები]], რომელიც 30-მდე ცხენს იტევდა. მე-16 საუკუნეში ციხესიმაგრეს ჰყავდა დაახლოებით 300 ჯარისკაცისგან შემდგარი გარნიზონი, რომელიც ცხოვრობდა ქალაქში. [[ფაილი:Kamianets-Podilskyi-2.jpg|მინი|298x298პქ| 12-დან ერთ-ერთი კოშკის ახლო ხედი.]] კამიანეც-პოდილსკის ინდუსტრიულმა პროფესიულმა სკოლამ გამოიკვლია ციხის კედლები. მათ გზის პირას აღმოაჩინეს სწრაფი ქვიშის ფართობი ქალაქის „პოძამჩეს“ ანუ ქვეციხის უბნის გვერდით, რომელმაც წინა წელს ნაწილობრივ დაარღვია ციხის საყრდენი კედლები.<ref name="tepletskyi">{{Cite web|url=http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|title=Underground constructions of the fortress|access-date=2008-03-26|last=Tepletskyi|first=A.|work=National Environmental Park "Podilski Tovtry"|language=ru|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211129091731/http://www.tovtry.km.ua/ru/ist_arh/m140.html|archivedate=2021-11-29}}</ref> სწრაფი ქვიშის ეფექტებმა აღმოაჩინა ციხესიმაგრის საძირკვლის კედლები, 5 მეტრით ოდნავ მეტი სიღრმის.<ref name="tepletskyi" /> საძირკვლის კედლები აშენდა კირქვაზე, რომელიც ქმნის კანიონს მდინარის ხეობის გასწვრივ.<ref name="tepletskyi" /> შემდგომმა გათხრებმა აჩვენა, რომ კედლები გადაჭიმული იყო დასავლეთით, ასევე ძველი ციხიდან ახლის ბასტიონებამდე.<ref name="tepletskyi" /> თხრილში აღმოჩნდა ძველი ციხის ხიდის საყრდენი საყრდენიც.<ref name="tepletskyi" /> სამხრეთიდან კედელში არის 2.5 მეტრის ფართო და 5 მეტრის მაღალი ღიობი, რომლითაც პროფესიული სასწავლებელი ივარაუდებდა, რომ წყალი მიედინებოდა.<ref name="tepletskyi" /> შემორჩენილი ჩრდილო-დასავლეთის კედლები ახლა არის ციხის გარედან გაზომილი 13.7 მეტრის სიმაღლის და 4.7 მეტრით ეზოდან მაღლა. მრავალი რეკონსტრუქციის შედეგად, კედლების სიღრმე საუკუნეების განმავლობაში იცვლებოდა და 1.45 მეტრი იყო შუა საუკუნეებში, ხოლო 2.2 მეტრი მე-14 და მე-15 საუკუნეებში. ასევე, აღდგენის შემდეგ საშუალოდ 4 მეტრი მე-16 და მე-17 საუკუნეებში. ძველი რუსული ფრაგმენტების შესანარჩუნებლად კედლებზე ახლახან ჩატარდა საკონსერვაციო სამუშაოები.<ref name="vlasenko">{{Harvard citation no brackets|Zharikov|1983–1986}}</ref> === ციხესიმაგრის ხიდი === უნიკალური მდებარეობის შედეგად, ნახევარკუნძულზე არსებული ციხესიმაგრის ხიდი (Ukrainian: Замковий міст) ემსახურება ქალაქს, როგორც ერთადერთი სატრანსპორტო კავშირი ძველი ქალაქის უბანში. იგი ითვლება [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეების]] ინჟინერიის მნიშვნელოვან წარმატებად.<ref name="vlasenko">{{Harvard citation no brackets|Zharikov|1983–1986}}</ref> ხიდის სიგრძე 88 მეტრია.<ref name="vlasenko" /> ხიდის შესასვლელთან მისი სიგანე დაახლოებით 8.5 მეტრი, ხოლო ბოლოს ის ვიწროვდება 6.5 მეტრამდე.<ref name="vlasenko" /> ხიდის სიმაღლეა 27 მეტრი შესასვლელიდან, თუმცა ხიდის სიმაღლე 17 მეტრამდე ვარდება შორეულ მხარეს.<ref name="vlasenko" /> XV საუკუნის დასაწყისში ხიდის ბოლოში აშენდა დიდი მრგვალი კარიბჭის კოშკი; ხიდის სიმაღლე, კოშკის ჩათვლით, უტოლდებოდა რვა თანამედროვე სართულის სიმაღლეს.<ref name="vlasenko">{{Harvard citation no brackets|Zharikov|1983–1986}}</ref> 1687 წელს ქალაქის წარუმატებელი პოლონური ალყის დროს, ხიდი აღადგინეს და თურქებმა გაამაგრეს, რის შედეგადაც მიიღო სახელი „თურქული ხიდი“ (Ukrainian: Турецький міст),<ref name="vlasenko" /> რომელსაც მრავალი ადგილობრივი დღესაც ასე მოიხსენიებს. ხიდის ქვის ფასადი ცუდ მდგომარეობაში აღმოჩნდა 1841 წლიდან XIX საუკუნის ბოლომდე.<ref name="vlasenko" /> საკონსერვაციო სამუშაოების ნაკლებობის გამო, 1986 წლის მიწისძვრის ზარალთან ერთად, ხიდის ცუდ მდგომარეობაში ყოფნას შეუწყო ხელი. მსოფლიო ძეგლთა ფონდმა 2000 წლის World Monuments Watch-ში შეიტანა კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრის ხიდი.<ref>{{Cite web|title=One Hundred Most Endangered Sites 2000|url=http://www.wmf.org/sites/default/files/wmf_publication/Watch_Catalog_2000.pdf|url-status=dead|accessdate=2025-04-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110516160735/http://www.wmf.org/sites/default/files/wmf_publication/Watch_Catalog_2000.pdf|archivedate=2011-05-16}}</ref> == მემკვიდრეობა == [[ფაილი:Стара_фортеця.jpg|მინი|275x275პქ| ღამის ხედი კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრეზე.]] კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრე იყო ყველაზე ცნობილი ღირსშესანიშნაობა ქალაქში 2005 წელს.<ref name="budzey">{{Harvard citation no brackets|Budzey|2005}}</ref> ციხესიმაგრეში შეინიშნება ტურისტების დიდი რაოდენობა უკრაინიდან და საზღვარგარეთიდან,<ref name="bradt">{{Harvard citation no brackets|Evans|2010}}</ref> რის შედეგადაც ის ყოველწლიურად ათასობით ტურისტს იზიდავს.<ref name="visit">{{Cite web|url=http://www.kam-pod.info/cgi-bin/index.cgi?page=categories&id=33|title=Museums|access-date=2008-07-14|work=Kamianets-Podilskyi Tourist Informational Site|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612140353/http://www.kam-pod.info/cgi-bin/index.cgi?page=categories&id=33|archivedate=2018-06-12}}</ref> მისმა მემკვიდრეობამ რამდენიმე ადგილობრივი ლეგენდა დატოვა. ერთი ლეგენდის თანახმად, როდესაც 1621 წელს ოსმალეთის სულთანი [[ოსმან II]] მივიდა კამიანეცში ქალაქის ასაღებად, მასზე თითქოს შთაბეჭდილება მოახდინა მისმა სიძლიერემ და სიმაგრეებმა და ჰკითხეს: „ვინ ააშენა ეს დიდი ქალაქი?“ ვიღაცამ უპასუხა მას: „თვით ღმერთმა“. როდესაც ოსმანმა ციხესიმაგრე ვერ დაიპყრო, მან უპასუხა: „მაშინ ღმერთმა თავად აიღოს ქალაქი“.<ref name="budzey-90">{{Harvard citation no brackets|Budzey|2005}}</ref><ref name="castles.com.ua">{{Cite web|url=http://www.castles.com.ua/kamenets.html|title=Kamianiec' Old Fortress|access-date=2008-02-27|work=castles.com.ua}}</ref> კიდევ ერთი ადგილობრივი ლეგენდა ამბობს, რომ [[ალთუნი|თურქული ოქრო]] დამარხულია მდინარე სმოტრიხში და რომ 20 კილომეტრიანი გვირაბი მიდის [[ხოტინის ციხესიმაგრე|ხოტინის ციხესიმაგრემდე]] კამიანეც-პოდილსკის ციხესიმაგრიდან.<ref name="castles.com.ua" /> 1672 წლის ოსმალეთის ალყის მოვლენები ასახულია 1888 წლის ისტორიულ რომანში ''ცეცხლი სტეპი'', რომელიც დაიწერა პოლონელი [[ნობელის პრემია ლიტერატურაში|ნობელის პრემიის ლაურეატის]] [[ჰენრიკ სენკევიჩი|ჰენრიკ სიენკევიჩის]] მიერ. ციხესიმაგრე გამოჩნდა სერიის „უძველესი ციხესიმაგრეები [[დნესტრი|მდინარე დნესტრზე]]<nowiki/>“ სამახსოვრო მონეტაზე, გამოშვებული დნესტრისპირეთის რესპუბლიკური ბანკის მიერ [[დნესტრისპირეთი|დნესტრისპირეთის]], სეპარატისტული, საერთაშორისოდ არაღიარებული რესპუბლიკის, [[მოლდოვა|მოლდოვის]] ფარგლებში.<ref>{{Cite news|date=June 20, 2011|title=Trans-Dniester profile|work=BBC News|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/country_profiles/3641826.stm#facts|access-date=17 June 2011}}</ref> ანალოგიურად, უკრაინის ეროვნულმა ბანკმა 2017 წელს გამოუშვა ძველი ციხესიმაგრის 5 და 10 [[გრივნა|გრივნის]] სამახსოვრო მონეტები. == იხილეთ აგრეთვე == * [[:uk:Національний історико-архітектурний заповідник «Кам'янець»|ეროვნული ისტორიულ-არქიტექტურული ნაკრძალი „კამიანეც“]] [[უკრაინული ვიკიპედია|უკრაინულ ვიკიპედიაზე]] == სქოლიო == <references /> '''ბიბლიოგრაფია''' * Bochenek, Ryszard Henryk (1980), 1000 słów o inżynierii i fortyfikacjach (in Polish), Warsaw: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, <nowiki>ISBN 83-11-06370-2</nowiki> * Budzey, Oleh (2005), By the streets of Kamianets-Podilskyi (in Ukrainian), Lviv: Svit, <nowiki>ISBN 966-603-274-0</nowiki> * Chrzanowski, Tadeusz (1993), Sztuka w Polsce Piastów i Jagiellonów : zarys dziejów (in Polish), Warsaw: Wydawnictwo Naukowe PWN, <nowiki>ISBN 83-01-11171-2</nowiki> * Evans, Andrew (2010), Ukraine, Bradt Travel Guides, <nowiki>ISBN 978-1-84162-311-5</nowiki> * Holovko, Hryhoryi (1973), Architecture of Soviet Ukraine (in Russian), Stroyizdat * Humeniuk, S.; Meschyny, A. (1968), Khmelnytska oblast (in Ukrainian), Lviv: Kameniar, archived from the original on 2021-11-29, retrieved 2011-06-22 * Ivchenko, A.S.; Parkhomenko, O.A. (2010), Ukrayina. Fortetsi, zamky, palatsy (in Ukrainian), Kyiv: Kartohrafiya, <nowiki>ISBN 978-966-475-375-0</nowiki> * Orłowicz, Mieczysław (1919), Ilustrowany przewodnik po Galicji, Bukowinie, Spiszu, Orawie i Śląsku Cieszyńskim (in Polish), Lwów: Książnica Polska * Rudnev, V. (1895), "Kamenets-Podolsk (history)", Brockhaus and Efron Encyclopedic Dictionary, vol. V. 27, Saint Petersburg, retrieved 2008-06-08 * Zharikov, N. L. (1983–1986), "Old castle, 11th-18th centuries", Monuments of urban development and architecture in the Ukrainian SSR (in Russian), vol. 1–4, Kyiv: Budivel'nyk, LCCN 84179019 == სასარგებლო ბმულები == * {{Cite web|title=Official website|url=http://niazkamenec.org.ua/|work=National Historical-Architectural Complex "Kam'ianets"|access-date=2012-02-24|language=uk}} * {{Cite web|url=http://www.tovtry.km.ua/en/index.html|title=Podilski Tovtry NNP|access-date=2008-12-30|language=uk|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090129054517/http://tovtry.km.ua/en/index.html|archivedate=2009-01-29}} * {{Cite web|url=http://info.kp.km.ua/content/view/1532/95/lang,uk/|title=Old castle: historical monument or a theatrical prop?|access-date=2011-06-19|work=Kamianets-Podilskyi Online|language=uk|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201204235115/http://info.kp.km.ua/content/view/1532/95/lang,uk/|archivedate=2020-12-04}} [[კატეგორია:უკრაინის ციხესიმაგრეები]] [[კატეგორია:ციხესიმაგრეები ანბანის მიხედვით]] 6n9cxfa66r8zz0jrnbx0mcpjsrhy07p კარურის ტყე 0 596061 5420661 4849914 2026-06-25T02:32:11Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420661 wikitext text/x-wiki [[File:Karura Forest Nairobi 05.JPG|thumb|კარურის ტყე]] '''კარურის ტყე''' ({{lang-en|Karura Forest}}) − ურბანული ტყე [[კენია|კენიის]] დედაქალაქ [[ნაირობი]]ში. ტყეს ოფიციალურად სტატუსი მიენიჭა [[1932]] წელს<ref name="atlas">UNEP: [http://www.unep.org/pdf/Kenya_Atlas_Full_EN_72dpi.pdf Kenya, Atlas of our changing environment – Chapter 5] {{Webarchive|url=http://webarchive.loc.gov/all/20090215100927/http://www.unep.org/PDF/Kenya_Atlas_Full_EN_72dpi.pdf |date=15 February 2009 }} Page 158</ref> და დღეისთვის კენიის სატყეო სამსახური მართავს<ref name="securing">Kenya Forest Service: [http://www.kenyaforestservice.org/index.php?limitstart=30 Securing Karura Forests] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110726215551/http://www.kenyaforestservice.org/index.php?limitstart=30 |date=26 July 2011 }}</ref> კარურის ტყის მეგობრების სათემო ტყის ასოციაციაციასთან ერთად.<ref>{{Cite web |url=http://www.friendsofkarura.org/ |title=Karura Forest » Secure, Safe, Serene |access-date=4 May 2012 |archive-date=31 May 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120531232721/http://www.friendsofkarura.org/ |url-status=live }}</ref> კარურის ტყე 1 041 ჰექტარზეა გადაჭიმული და სამი ნაწილისგან შედგება, რომელთაც ლიმურუსა და კიამბუს გზები ჰყოფს. ყველაზე დიდი შუა ნაწილია, რომელიც დაახლოებით 710 ჰექტარზეა გადაჭიმული. დასავლეთით, სიგირიის ნაწილი, დაახლოებით 250 ჰექტარს მოიცავს. კიამბუს გზის აღმოსავლეთ ნაწილს სპეციალური ეროვნული პრიორიტეტი აქვს მინიჭებული. [[2016]] წლის შუა პერიოდის მონაცემებით, კარურის ტყის 36% მაღალმთიანი ტყის ადგილობრივი ხეების სახეობებითაა დაფარული. ტყეში 200-მდე სახეობის ფრინველი ბინადრობს. ვიზიტორთათვის 50 კმ-ზე მეტი სიგრძის საფეხმავლო და საველოსიპედო ბილიკია მოწყობილი.<ref>{{Cite web |url=http://www.friendsofkarura.org/the-karura-forest-reserve/karura-forest-map/ |title=Friends of Karura Forest – Forest Map |access-date=5 April 2017 |archive-date=28 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240128155345/http://www.friendsofkarura.org/the-karura-forest-reserve/karura-forest-map/ |url-status=live }}</ref> მზარდ ქალაქთან სიახლოვის გამო, კარურის ტყის ნაწილის გაჩეხვა და საცხოვრებელი სივრცის მოწყობა იგეგმებოდა, თუმცა აღნიშნულ გეგმებს ბუნების დამცველები ეწინააღმდეგებოდნენ. ბუნების დამცველებმა, „მწვანე სარტყლის მოძრაობის“ მეთაურისა და შემდეგში ნობელის პრემიის ლაურეატის, [[ვანგარი მაატაი]]ს ხელმძღვანელობით, ტყის გადასარჩენად საზოგადოებრივი კამპანია გააჩაღეს, რომელიც ფართოდ გაშუქდა. კარურის ტყე [[კენია]]ში მიწის მიტაცების საწინააღმდეგო სიმბოლოდ იქცა.<ref>BBC News, 16 August 2010: [http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/421962.stm Unprecedented move] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241215044700/http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/421962.stm |date=15 დეკემბერი 2024 }}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== *[https://web.archive.org/web/20090223174426/http://www.kenyaforestservice.org/ Kenya Forest Service] *[http://www.karurafriends.org Friends of Karura Forest] *[https://archive.today/20130701063743/http://www.forestryandwildlife.go.ke/?m=20110704 Kenya Ministry of Wildlife] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კენიის ტყეები]] [[კატეგორია:ნაირობი]] [[კატეგორია:კენიის ტურისტული ღირსშესანიშნაობები]] n3nqkr3nuvq2vw7a1vkmur6ko5eisrg ოქროს ბურთი 2025 0 605430 5420611 4903841 2026-06-24T18:00:33Z Penningon 184583 5420611 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ჯილდო |სახელი =ოქროს ბურთი |მიმდინარე დაჯილდოება = |სურათი = Ousmane Dembele France v Senegal 16 June 2026-341 (cropped).jpg |სურათის ზომა= |წარწერა=უსმან დემბელე |აღწერა = გადაეცა {{დაიწყე თარიღი და ასაკი|2025|09|22}} |წარმდგენი = ''[[France Football]]'' |ქვეყანა = [[საფრანგეთი]] |ადგილმდებარეობა = [[პარიზი]] |წელი = |წელი2 = |მფლობელი = [[უსმან დემბელე]] <br> {{flagicon|France}} (პირველი ჯილდო) |საიტი = {{URL|https://www.francefootball.fr/ballon-d-or/}} }} '''ოქროს ბურთი 2025''' — 69-ე ოქროს ბურთის დაჯილდოება, სადაც გამოვლინდა წლის საუკეთესო მოთამაშე მსოფლიოს მასშტაბით. ისტორიაში მეოთხედ ოქროს ბურთი ფეხბურთელს გადაეცა არა კარიერული წლის, არამედ სეზონის შედეგის მიხედვით. ეს გულისხმობს პერიოდს 2024 წლის 1 აგვისტოდან 2025 წლის 13 ივლისამდე.<ref>[https://www.uefa.com/news-media/news/0299-1dcb47a46ca9-683cdc08a032-1000--2025-ballon-d-or-ceremony-date-venue-and-awards-announced/ 2025 Ballon d’Or ceremony date, venue and awards announced]</ref><ref>[https://www.si.com/soccer/ballon-dor-2025-ceremony-date-location-announced Ballon d’Or 2025 Ceremony Date, Location Announced]</ref> {|class="wikitable" |- ! პოზიცია ! მოთამაშე ! ეროვნული ნაკრები ! კლუბი ! ქულა |- | scope="col" style="background-color: gold" | '''1-ლი''' |[[უსმან დემბელე]] |{{fb|France}} |{{flagicon|France}} [[პარი სენ-ჟერმენი]] | |- |scope="col" style="background-color: silver" | მე-2 |[[ლამინე იამალი]] |{{fb|ESP}} |{{flagicon|ESP}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] | |- |scope="col" style="background-color: #cc9966" | მე-3 |[[ვიტინია]] |{{fb|Portugal}} |{{flagicon|ESP}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|ბარსელონა]] | |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ოქროს ბურთის მფლობელები}} [[კატეგორია:ოქროს ბურთი]] fq3mj08lp05qj791u7872prgdtmzzn9 კეტრინ კლერიდესი 0 610372 5420731 5416516 2026-06-25T09:20:52Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420731 wikitext text/x-wiki '''კეტრინ კლერიდესი''' ({{lang-gr|Καίτη Κληρίδου}}; დ. [[10 მაისი]], [[1949]] — გ. [[5 ოქტომბერი]], [[2025]]) — კვიპროსელი აქტივისტი, რომელიც მხარს უჭერდა [[კვიპროსი]]ს მშვიდობიან გაერთიანებას.<ref>{{cite book |last1=Rumelili |first1=Bahar |title=Conflict Resolution and Ontological Security: Peace Anxieties |date=2015 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-74912-1 |location=London and New York |page=79 |access-date=}}</ref> იგი იყო გლაფკოს კლირიდის ინსტიტუტის სამეთვალყურეო საბჭოს საპატიო პრეზიდენტი და კვიპროსის წარმომადგენელთა პალატის ყოფილი დეპუტატი (პარლამენტარი). ის გახდა პირველი ქალი, რომელიც აირჩიეს დემოკრატიული გაერთიანების პარტიის ვიცე-პრეზიდენტად ([[2003]]–[[2007]]) და ასევე პარტიის ქალთა ორგანიზაციის პირველი მდივანი. ის იყო კვიპროსის კონფლიქტების გადაწყვეტის ტრენერთა ჯგუფის წევრი, რომელსაც მიაწერენ კვიპროსში სამშვიდობო მოძრაობის დაწყების ხელშეწყობას. მას იცნობდნენ კვიპროსში ქალთა და გოგონათა უფლებების დაცვის საკითხებზე ათწლეულების განმავლობაში გაწეული მუშაობით,<ref name=":0">{{Cite book |last=Cockburn |first=Cynthia |title=The Line: Women, partition and the gender order in Cyprus |url=https://archive.org/details/linewomenpartiti0000cock |publisher=Zed Books |year=2004 |isbn=1-84277-420-4 |location=Cyprus |pages=[https://archive.org/details/linewomenpartiti0000cock/page/103 103]}}</ref><ref>{{Cite book |last=Fuhr |first=Lisa |title=We are Cypriots - Wir sind Ziprer |publisher=Icon Verlag |year=2019 |isbn=978-3-928804-95-0}}</ref> ასევე გაყოფილი კუნძულისთვის მნიშვნელოვანი შიდა-თემთაშორისი და შერიგების საქმიანობით. იგი იყო ლიცენზირებული ადვოკატი და სამოქალაქო მშვიდობის მშენებელი. [[2016]] წელს, მას მიენიჭა „JAMS Weinstein Senior Fellow“-ის სტატუსი, როგორც კონფლიქტების ალტერნატიული გადაწყვეტის (ADR) სფეროში შეტანილი წვლილის აღიარება. მანამდე იგი მონაწილეობდა ფულბრაიტის კომისიის მიერ ორგანიზებულ კონფლიქტების გადაწყვეტის ვორქშოფებში, რომლებიც გათვლილი იყო ბერძენ და თურქ კვიპროსელებზე, რომლებიც მუშაობდნენ კუნძულის შერიგებასა და გაერთიანებაზე.<ref name="Clerides 2022 190">{{Cite book |last=Clerides |first=Kate |title=Building Bridges in a Polarized World and Divided Cyprus |publisher=Heterotopia |year=2022 |isbn=9789925772759 |pages=190}}</ref> ის დაქორწინებული იყო კოსტას შამასზე, ბუღალტერსა და სამშვიდობო აქტივისტზე.<ref name="Clerides 2022 190"/> ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== კატერინ კლირიდისი დაიბადა [[ლონდონი|ლონდონ]]ში, [[ინგლისი|ინგლის]]ში, 1949 წლის 10 მაისს.<ref>{{Cite book |last=Kizilyurek |first=Niyazi |title=Glafkos Clerides: The Path of a Country |publisher=Rimal/Melisende Publications |year=2008 |isbn=9789963610341 |location=Nicosia, Cyprus/London |pages=38}}</ref> ის იყო გლაფკოს კლირიდისის ([[1919]]–[[2013]]), კვიპროსის რესპუბლიკის პრეზიდენტის და ლილა ერულკარის ([[1921]]–[[2007]]) ქალიშვილი.<ref>{{Cite web |last=Kamarakalan |first=Ajay |date=1 November 2022 |title=The journey of a young Indian Jewish woman to becoming the first lady of Cyprus |url=https://scroll.in/magazine/1036125/the-journey-of-a-young-indian-jewish-woman-to-becoming-the-first-lady-of-cyprus |access-date=14 January 2023 |website=Scroll.in}}</ref> ის ასევე იყო იოანის კლირიდისის, [[ნიქოზია|ნიქოზი]]ის ყოფილი მერის, შვილიშვილი. კლირიდისმა განათლება მიიღო სოციოლოგიის (ბედფორდის კოლეჯი, ლონდონის უნივერსიტეტი), პოლიტიკური მეცნიერებების ([[ნიუ-იორკის უნივერსიტეტი]]) და სამართლის მიმართულებით.<ref>{{Cite web |date=14 January 2023 |title=CCIS Advisory Board |url=https://www.unic.ac.cy/centres/academically-affiliated-institutions/cyprus-center-for-intercultural-studies-ccis/about/ccis-advisory-board/ |website=University of Nicosia}}</ref> ==პოლიტიკური კარიერა== კლირიდისი [[1970]] წლიდან [[1971]] წლამდე მუშაობდა კვიპროსის რესპუბლიკის სტატისტიკისა და კვლევების დეპარტამენტში, ხოლო [[1972]] წლიდან [[1974]] წლამდე – სოციალური კვლევების ცენტრში. [[1975]]-დან [[1977]] წლამდე ის მუშაობდა ოჯახის დაგეგმვის საერთაშორისო ფედერაციაში, ლონდონში. [[1980]] წლიდან [[1991]] წლამდე კვიპროსის ბანკის იურიდიული მრჩეველი იყო. 1974 წელს მან იკისრა პრესის წარმომადგენლის მოვალეობა კვიპროსის პრესისა და ინფორმაციის სამსახურში, სადაც უცხოელ ჟურნალისტებს აწვდიდა ინფორმაციას კვიპროსის საკითხისა და ლტოლვილთა პრობლემების შესახებ.<ref name=":2">{{Cite web |title=Curriculum Vitae Cleridou Kati |url=http://www.parliament.cy/parliamentgr/003_02_biography/kliridou_kaiti.htm |access-date=15 January 2023 |website=Internet Archive Wayback Machine}}</ref> კლირიდისი იყო ნიქოზიის ოლქის დეპუტატი კვიპროსის წარმომადგენელთა პალატაში, 1991 წლიდან 2003 წლამდე, ორი ვადის განმავლობაში. [[2004]] წლიდან [[2006]] წლამდე კი ის იყო შემცვლელი კანდიდატი. მან დააარსა და ხელმძღვანელობდა კვიპროსის დემოკრატიული გაერთიანების პარტიის (DISY) საზოგადოებასთან ურთიერთობისა და სამოქალაქო საზოგადოების გაძლიერების სამდივნოს. ის იყო „DISY“-ის ქალთა ორგანიზაციის დამფუძნებელი წევრი და მდივანი, მოგვიანებით კი გახდა პარტიის სოციალური პოლიტიკისა და ქალთა უფლებების კომიტეტის პრეზიდენტი. ასევე, იკავებდა „DISY“-ის ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობას. [[1999]] წელს მან დააფუძნა „DISY“-ის ორთემთაშორისი ურთიერთობების ბიურო.<ref name=":2"/> კლირიდისი იყო კვიპროსში მდებარე გლაფკოს კლირიდისის ინსტიტუტის სამეთვალყურეო საბჭოს საპატიო პრეზიდენტი. ეს ინსტიტუტი ვილფრიდ მარტენსის ევროპული კვლევების ცენტრის<ref name=":0" /> წევრია. როგორც დეპუტატი, კლირიდისი მუშაობდა კანონმდებლობაზე, რომელიც მიზნად ისახავდა ქალების მდგომარეობის გაუმჯობესებას,<ref name=":0" /> მაგალითად:ოჯახში ძალადობის აღკვეთა,<ref>{{Cite book |last=Pyrgos |first=Mary |title=Violence in the Family: The movement to combat it internationally and in Cyprus. |publisher=Fimonoi, Pyrgos Congress |year=2021 |location=Nicosia Cyprus |pages=289–293 |language=Greek}}</ref> სამსახურში სექსუალური შევიწროება, ქონების გაყოფა განქორწინების დროს, საპენსიო საკითხები და ლგბტქ+ უფლებების ხელშეწყობა. ის იყო [[მდგრადი განვითარება|მდგრადი განვითარებ]]ისა და კონფლიქტების გადაწყვეტის ხელშეწყობის საერთაშორისო ეკოლოგიური მშვიდობის სოფლის დამფუძნებელი წევრი და თანათავმჯდომარე. ასევე, ის იყო ინტელექტუალური შეზღუდვის მქონე პირთა დაცვის ასოციაციის, სამუშაო ადგილზე სექსუალური შევიწროების საკითხების მოგვარების საინიციატივო ჯგუფისა და საგზაო უსაფრთხოების საინიციატივო ჯგუფის დამფუძნებელი წევრი.<ref name=":2" /> კლირიდისი მუშაობდა კვიპროსის მთავრობის ჰუმანიტარულ საკითხთა კომისრად [[2013]] წლიდან [[2015]] წლამდე. მისი პასუხისმგებლობის სფეროში შედიოდა რელიგიური უმცირესობები ([[მარონიტები]], [[სომხები]] და [[ლათინები]]), დიასპორაში მყოფი კვიპროსელები, ასევე დაკარგულ და ტყვედ მყოფ პირებთან დაკავშირებული საკითხები.<ref>{{Cite web |last=weinsteininter |title=Katherine Clerides {{!}} Mediator {{!}} ADR {{!}} Cyprus |url=https://weinsteininternational.org/cyprus/katherine-clerides-2/ |access-date=14 January 2023 |website=Weinstein International Foundation |language=en-US}}</ref> ==ორკომუნალური მუშაობა== კლირიდისი განუწყვეტლივ მუშაობდა ბერძენ და თურქ კვიპროსელებს შორის კონტაქტისა და შერიგებისთვის. [[2000]] წლის [[8 მარტი|8 მარტ]]ს იგი სიტყვით გამოვიდა [[კემბრიჯის უნივერსიტეტი|კემბრიჯის უნივერსიტეტ]]ში გამართულ კონფერენციაზე, სახელწოდებით „კვიპროსი: დაფარული სიმართლე“ (Cyprus Uncovered), სადაც კვიპროსში მშვიდობის პერსპექტივებზე ისაუბრა.<ref>{{Cite web |date=8 March 2000 |title=CYPRUS UNCOVERED: CONFERENCE ON THE PROSPECTS FOR PEACE IN CYPRUS |url=http://www.peace-cyprus.org/CCC/conference00.html |access-date=14 January 2023 }}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> [[2005]] წლის მაისში მან მოხსენება წაიკითხა კონფერენციაზე „გზები კვიპროსში მყარი მშვიდობისკენ“ (Roads to Stable Peace in Cyprus) სერდარ დენქთაშთან, კვიპროსის ყოფილი თურქული რესპუბლიკის პრეზიდენტის, რაუფ დენთაშის ვაჟთან, ერთად.<ref>{{Cite journal |date=November 2005 |title=Roads to Stable Peace in Cyprus |url=https://books.google.com/books?id=JDMEAAAAMBAJ&dq=katie+clerides&pg=PA51 |journal=Rotarian |volume=November 2005}}</ref> ის ჩართული იყო პროექტში „ევროპა-კვიპროსი: კვიპროსის ზეპირი ისტორია და ცოცხალი მეხსიერება“ (Europe-Cyprus: The Cyprus oral history and living memory project).<ref>{{Cite web |date=9 February 2013 |title=Oral History: Europe Cyprus |url=http://www.oral-history.ir/?page=post&id=4590 |access-date=15 January 2023 |website=Iranian Oral History}}</ref> [[2015]] წელს დაესწრო „AIPFE“-ქალები ევროპიდან ორგანიზაციის პრეზენტაციას „გაძლიერება, მოტივირება, დაკავშირება“ (Empower, Motivate, Connect), სადაც ორგანიზაციის ხედვა იყო წარმოდგენილი. მომდევნო წელს, [[2016]] წელს, იგი იყო მოწვეული მკვლევარი კალიფორნიის შტატის ჰილსის უნივერსიტეტის მოლაპარაკებების, კონფლიქტების გადაწყვეტისა და მშვიდობის მშენებლობის (NCRP) პროგრამაში.<ref>{{Cite web |title=International Leaders Discuss Conflict Resolution with Students |url=https://news.csudh.edu/ncrp-visiting-scholars/ |access-date=2023-01-14 |website=news.csudh.edu |language=en-US }}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ის არ ეთანხმებოდა მმართველ პარტიას და დაიცვა თურქი კვიპროსელი კანდიდატი ნიაზი ქიზიურექი არჩევნებში.<ref>{{Cite web |last=Psyllides |first=George |date=13 May 2019 |title=Daughter of Disy founder defends Akel Turkish Cypriot candidate |url=https://cyprus-mail.com/2019/05/13/daughter-of-disy-founder-defends-akel-turkish-cypriot-candidate/ |access-date=14 January 2023 |website=Cyprus-mail.com |archive-date=14 იანვარი 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230114121946/https://cyprus-mail.com/2019/05/13/daughter-of-disy-founder-defends-akel-turkish-cypriot-candidate/ }}</ref> მისი ვიდეო ინტერვიუ, რომელიც ფლორიან ჰართლაიბმა ჩაწერა, შეგიძლიათ იხილოთ მარტენსის ცენტრის ეგიდით.<ref>{{Cite web |title=These thirty years |url=https://www.youtube.com/watch?v=C7l87SN4SEU |access-date=15 January 2023 |website=Katherine Clerides You Tube| date=13 December 2021 }}</ref> კიდევ ერთი ვიდეო, სახელწოდებით „ფიქრები ყავის ფინჯანზე“ (Thoughts over a cup of Coffee), [[2022]] წლის მარტში, ორთემთაშორის მუზეუმში, ვიზუალური ხელოვნებისა და კვლევის ცენტრთან (CVAR) თანამშრომლობით ჩაიწერა.<ref>{{Cite web |title=CVAR {{!}} Thoughts over a cup of coffee: Kate Clerides and Meltem Onurkan Samani |url=https://cvar.severis.org/en/explore/our-blog/thoughts-over-a-cup-of-coffee/thoughts-over-a-cup-of-coffee-kate-clerides-and-meltem-onurkan-samani/ |access-date=14 January 2023 |website=CVAR {{!}} Thoughts over a cup of coffee: Kate Clerides and Meltem Onurkan Samani |language=en}}</ref> მან „CVAR“-ს შესწირა სამი ათასი წიგნი მამის, ყოფილი პრეზიდენტის, გლაფკოს კლირიდისის, პირადი კოლექციიდან.<ref>{{Cite web |title=CVAR {{!}} Library & Research Centre |url=https://cvar.severis.org/en/research-center/ |access-date=14 January 2023 |website=CVAR {{!}} Library & Research Centre |language=en}}</ref> 2022 წლის მაისში ის დაესწრო კონფერენციას „წვეულება პარკში, კვიპროსული თემების გაერთიანება“ (Party in the Park, bringing Cypriot Communities Together), რომელიც კვიპროსის მშვიდობისა და დიალოგის ასოციაციამ და საერთაშორისო თემების ორგანიზაციამ მოაწყვეს.<ref>{{Cite web |last=Gazette |first=Famagusta |title=Party in the Park – Bringing Cyprus' Communities Together – Famagusta Gazette |url=https://famagusta-gazette.com/2022/07/14/party-in-the-park-bringing-cyprus-communities-together/ |access-date=14 January 2023 |language=en-US |archive-date=14 იანვარი 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230114181847/https://famagusta-gazette.com/2022/07/14/party-in-the-park-bringing-cyprus-communities-together/ }}</ref> 2022 წლის ზაფხულში, ნიქოზიის გაეროს ბუფერულ ზონაში გამართულ გაეროს სამშვიდობო ძალების ბიზნესისა და ნეთვორქინგის გამოფენაზე, მან მხარი დაუჭირა მერი პირგოსის „კვიპროსის ისტორიების“ სტენდს.<ref>{{Cite web |date=28 June 2022 |title=UN Business and Networking Fair Inside UN Buffer Zone Brings Communities Together |url=https://peacekeeping.un.org/en/business-and-networking-fair-inside-un-buffer-zone-brings-communities-together |access-date=15 January 2023 |website=United Nations Peacekeeping |archive-date=15 იანვარი 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230115183216/https://peacekeeping.un.org/en/business-and-networking-fair-inside-un-buffer-zone-brings-communities-together }}</ref><ref>{{Cite web |date=1 July 2022 |title=Building Bridges: Business and networking fair |url=https://fimonoi.com/2022/07/01/building-bridges-business-and-networking-fair/ |access-date=15 January 2023 |website=Fimonoi.com}}</ref> ==გარდაცვალება== კლერიდესი კიბოთი გარდაიცვალა 2025 წლის 5 ოქტომბერს, 76 წლის ასაკში.<ref>{{Cite web |date=6 October 2025 |title=Κύπρος: Εφυγε από τη ζωή η Καίτη Κληρίδου σε ηλικία 76 ετών |url=https://www.kathimerini.gr/world/563851513/kypros-efyge-apo-ti-zoi-i-kaiti-kliridoy-se-ilikia-76-eton/ |access-date=6 October 2025 |website=Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ |language=greek}}</ref> ==ჯილდოები== [[1994]] წელს კლირიდისი გახდა ეიზენჰაუერის გაცვლითი პროგრამის სტიპენდიანტი (Eisenhower Exchange Fellow), რომელიც ფოკუსირებული იყო ქალთა საკითხებზე, ფედერალიზმსა და ეკოლოგიურად სუფთა განვითარებაზე. 2016 წელს მას მიენიჭა „JAMS“ ვაინშტაინის უფროსი სტიპენდიანტის (JAMS Weinstein Senior Fellow) სტატუსი, კონფლიქტების ალტერნატიული გადაწყვეტის (ADR) სფეროში შეტანილი წვლილის აღიარების ნიშნად. მანამდე იგი მონაწილეობდა ფულბრაიტის კომისიის მიერ ორგანიზებულ კონფლიქტების გადაწყვეტის ვორქშოფებში, რომლებიც გათვლილი იყო ბერძენ და თურქ კვიპროსელებზე, რომლებიც მუშაობდნენ კუნძულის შერიგებასა და გაერთიანებაზე.<ref name=":1">{{Cite web |date=2016 |title=The 2016 Weinstein JAMS International Fellows |url=https://www.jamsadr.com/files/uploads/documents/jams-foundation/weinstein-jams-fellows-2016.pdf |access-date=14 January 2023 |website=Jamsadr.com |archive-date=14 იანვარი 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230114114947/https://www.jamsadr.com/files/uploads/documents/jams-foundation/weinstein-jams-fellows-2016.pdf }}</ref> ==შერჩეული პუბლიკაციები== * ''Building Bridges in a Polarized World and Divided Cyprus'' 2022 Heterotopia <ref>{{Cite book |last=Clerides |first=Kate |title=Building Bridges in a Polarized World and Divided Cyprus |publisher=Heterotopia |year=2022 |isbn=9789925772759}}</ref> * ''Overcoming Ethnic Divides: Is Cyprus Ready For Success'' with Y. Harris 2016 <ref>{{Cite web |title=Katie Clerides - Academia.edu |url=https://independent.academia.edu/KatieClerides |access-date=2023-01-14 |website=independent.academia.edu}}</ref> * 'Building bridges on a divided island: The Case of Cyprus' pp 38–41 in ''The Heybeliada Talks: Two years of Public Diplomacy on Cyprus'' Eds. S. Tiryaki and M. Akgun 2011 <ref>{{Cite book |last1=Tiryaki |first1=Sylvia |url=https://books.google.com/books?id=AxrkQnKTP6UC&dq=katie+clerides&pg=PA38 |title=The Heybeliada Talks: Two Years of Public Diplomacy on Cyprus |last2=Akgün |first2=Mensur |date=2011 |publisher=GPoT |isbn=978-605-4233-55-7 |language=en}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:კლერიდესი, კეტრინი}} [[კატეგორია:კვიპროსელი ქალები]] [[კატეგორია:აზიელი ქალები]] [[კატეგორია:აქტივისტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 1949]] [[კატეგორია:დაბადებული 10 მაისი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 2025]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ოქტომბერი]] 0nspndsfo5gkxype9igh362y618xdj9 კაორუ მორიმოტო 0 610465 5420639 4962784 2026-06-24T21:03:20Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420639 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა მწერალი | სახელი = | მშობლიური სახელი = | სურათი= | ტიტრი = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = | სრული სახელი = | დაბადების თარიღი = | დაბადების ადგილი = ჰიგაშიოდაგავა-კუ, [[ოსაკა]] | გარდაცვალების თარიღი = | გარდაცვალების ადგილი = | საქმიანობა = | ეროვნება = | პერიოდი = | ჟანრი = | ენა = | მოქალაქეობა = | alma_mater = | თემატიკა = | მიმდინარეობა = | დებიუტი = | magnum_opus = „ქალის ცხოვრება“ | მეუღლე = | პარტნიორი = | შვილები = | ნათესავები = | გავლენა მოახდინეს = | გავლენა მოახდინა = | საიტი = | ხელმოწერა = | სქოლიო = }} კაორუ მორიმოტო ({{lang-ja|森本薫}}, მორიმოტო კაორუ, დ. [[4 ივნისი]], [[1912]] — [[6 ოქტომბერი]], [[1946]]) — იაპონელი [[დრამატურგი]], სცენარისტი და [[მთარგმნელი]].<ref name="Bungakuza">{{cite web|url=http://www.bungakuza.com/about_us/michi/morimoto.html |title=森本 薫 ［1912－1946］ |website=Bungakuza |language=ja |access-date=21 August 2023}}</ref> განსაკუთრებით ცნობილია თავისი კრიტიკოსთა მიერ მაღალშეფასებული პიესით „ქალის ცხოვრება“ (''Onna no isshō''), რომელიც ომისშემდგომი იაპონიის ერთ-ერთ ყველაზე ხშირად დადგმულ პიესად იქცა.<ref name="Zheng">{{cite book|title=Modern Japanese Theatre and Performance |last=Zheng |first=Guohe |chapter=Reflections of and on the Times: Morimoto Kaoru's A Woman's Life |publisher=Lexington Books |year=2006}}</ref> ==ბიოგრაფია== მორიმოტო დაიბადა [[ოსაკა]]ში, [[იაპონია]]ში, [[1912]] წლის [[4 ივნისი|4 ივნის]]ს და მოგვიანებით გადავიდა [[კიოტო]]ში, სადაც [[1937]] წელს მიიღო უმაღლესი განათლება ინგლისურ ლიტერატურაში ([[კიოტოს უნივერსიტეტი|კიოტოს უნივერსიტეტ]]ში).<ref name="Zheng"/> თავისი პირველი პიესები კაორუ მორიმოტომ ჯერ კიდევ უნივერსიტეტში სწავლის პერიოდში გამოაქვეყნა. ამ დროს ის იყო [[კუნიო კიშიდა]]ს მოწაფე, [[XX საუკუნე|XX საუკუნ]]ის ერთ-ერთი ყველაზე გამოჩენილი იაპონელი დრამატურგისა და თეატრალური ჯგუფის, „ბუნგაკუზას“ დამფუძნებლისა.<ref name="Columbia Anthology">Rimer, Thomas J., Mitsuya Mori, and Cody M. Poulton. "A Woman's Life." The Columbia Anthology of Modern Japanese Drama. Trans. Ghuohe Zheng. N.p.: Columbia UP, 2014. 182+. Reader.eblib.com. University of Washington Library. Web. May 5, 2015.</ref> მორიმოტოს ერთ-ერთი ადრეული პიესა, ''Migotona onna'' (1934), გამოქვეყნდა ჟურნალში ''Gekisaku'' („დრამატურგი“), რომლის რედაქტორიც იყო კიშიდა.<ref name="Leiter 2007 434">{{cite book|title=Encyclopedia of Asian Theatre: A-N |last=Leiter |first=Samuel L. |publisher=Greenwood Press |year=2007 |page=434 |isbn=9780313335303}}</ref> 1941 წელს მორიმოტო გაწევრიანდა ბუნგაკუზაში.<ref name="Leiter 2007 434"/> ==„ქალის ცხოვრება“== მორიმოტოს ყველაზე ცნობილი პიესა, „ქალის ცხოვრება“ (1945), ეხება ახალგაზრდა ნიჭიერ და წარმატებულ ქალს, რომელიც საკუთარ თავზე იღებს ოჯახის წარმატებული სავაჭრო ბიზნესის მართვას, და არანაკლები წარმატებით ვაჭრობს ჩინეთთან. პიესა დაიწერა იაპონიის სამხედრო ხელისუფლების დავალებით, რათა გაემართლებინა იაპონიის ექსპანსიონისტული პოლიტიკა ჩინეთის მიმართ. ნაწარმოები პირველად დაიდგა 1945 წლის აპრილში ტოკიოს სცენაზე, და მაყურებლებმა სპექტაკლი საკმაოდ კარგად მიიღეს. [[მეორე მსოფლიო ომი]]ს დამთავრების შემდეგ მორიმოტომ მეგობრის რჩევით გადააკეთა პიესა, რათა ის შეცვლილ პოლიტიკურ ატმოსფეროს მორგებოდა. დრამატურგმა განსაკუთრებით გადაამუშავა დასაწყისი და დასასრული. გადამუშავებულმა ვერსიამ დღის სინათლე იხილა 1946 წლის 15 ოქტომბერს — ის წიგნის სახით გამოიცა. თუმცა თავად მორიმოტო უკვე ცხრა დღის გარდაცვლილი იყო (დრამატურგი დიდი ხნის განმავლობაში ებრძოდა ტუბერკულოზს, რამაც ის საბოლოოდ შეიწირა კიდეც). პიესის სასცენო ვერსიებმა, რომლებიც დადგმულ იქნა [[იაპონია]]ში, [[ჩინეთი|ჩინეთ]]სა და [[რუსეთი|რუსეთ]]ში, დამატებითი ცვლილებები განიცადა მორიმოტოს ტექსტში მისი გარდაცვალების შემდეგ. ==კინემატოგრაფია== მორიმოტოს პიესები ასევე ადაპტირებულ იქნა კინოსცენარებად, ზოგიერთ შემთხვევაში სცენარის ავტორიც თავად მორიმოტო იყო. გარდა ამისა, მან დაწერა ორიგინალური სცენარები პირდაპირ ეკრანისთვის. „ჩამოცვენილი ყვავილები“ (1938), მისი პიესის ეკრანიზაცია, რომელიც დადგა [[ტამიძო იშიდა]]მ, ''ბუნგაკუზას'' კიდევ ერთმა წევრმა, დღეისათვის განიხილება, როგორც 1930-იანი წლების ერთ-ერთი გამორჩეული ფილმი იაპონური კინოს ისტორიაში.<ref>{{cite web|title=森本薫 |url=http://www.kinenote.com/main/public/cinema/person.aspx?person_id=110024 |website=Kinenote |language=ja |access-date=22 August 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=森本薫 |url=http://www.jmdb.ne.jp/person/p0200220.htm |website=Japanese Movie Database |language=ja |access-date=22 August 2023 |archive-date=3 ოქტომბერი 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231003162539/http://jmdb.ne.jp/person/p0200220.htm }}</ref><ref name="Burch">{{cite book|last1=Burch |first1=Noel |title=To the Distant Observer: Form and Meaning in the Japanese Cinema |date=1979 |publisher=University of California Press |pages=202–205 |url=https://quod.lib.umich.edu/c/cjs/aaq5060.0001.001/--to-the-distant-observer-form-and-meaning-in-the-japanese?view=toc}}</ref><ref name="Jacoby">{{cite book |last=Jacoby |first=Alexander |date=2008 |title=A Critical Handbook of Japanese Film Directors: From the Silent Era to the Present Day |url=https://archive.org/details/criticalhandbook0000jaco |location=Berkeley |publisher=Stone Bridge Press |isbn=978-1-933330-53-2 |pages=[https://archive.org/details/criticalhandbook0000jaco/page/76 77]–78}}</ref> ''Dotō'' (1944), დაფუძნებული იაპონელი მეცნიერის, [[კიტასატო შიბასაბურო]]ს ისტორიაზე, დადგმულ იქნა ახალი ეროვნული თეატრის მიერ [[ტოკიო]]ში, 1999–2000 წლების სეზონზე.<ref>{{cite book|last=Minamoto |first=Goro |chapter=Japan |title=World of Theatre 2003 Edition: An Account of the World's Theatre Seasons 1999–2000, 2000–2001 and 2001–2002 |url=https://archive.org/details/worldoftheatreac0000unse_d0v3 |editor1-first=Ian |editor1-last=Herbert |editor2-first=Nicole |editor2-last=Leclercq |year=2003 |publisher=Routledge |page=[https://archive.org/details/worldoftheatreac0000unse_d0v3/page/196 196] |isbn=9780415306218}}</ref> ==რჩეული ნამუშევრები== ===პიესები=== *1934: ''ვაგაია'' ({{lang-ja|}}わが家, „ჩემი სახლი“), პიესა ერთ მოქმედებად *1934: ''იკა ფუ'' ({{lang-ja|}}一家風, „ოჯახის სტილი“), პიესა ერთ მოქმედებად *1934: ''მიგოტონა ონა'' ({{lang-ja|}}みごとな女, „შესანიშნავი ქალი“), პიესა ერთ მოქმედებად *1935: ''ჰანაბანაშიკი იჩიკოძუ'' ({{lang-ja|}}華々しき一族, „ჰანაბანაშიკის კლანი“), პიესა სამ მოქმედებად *1936: ''იშო'' ({{lang-ja|}}衣装, "ტანისამოსი"), პიესა ერთ მოქმედებად *1941: ''ჩინ ფუძინ'' ({{lang-ja|}}陳夫人, „ქალბატონი ჩენი“), სოიჩი შოჯის ნაწარმოების ადაპტაცია, სუმიე ტანაკასთან ერთად *1944: ''ოგი'' ({{lang-ja|}}扇, „ქარაფშუტა“), პიესა ერთ მოქმედებად *1944: ''დოტო'' ({{lang-ja|}}怒濤, "გაბრაზებული ტალღები"), პიესა ხუთ მოქმედებად *1945: „ქალის ცხოვრება“, პიესა ხუთ მოქმედებად ===ფილმების ადაპტაცია=== *1938: „ჩამოცვენილი ყვავილები“ *1939: ''მუკაში ნო უტა'' (ასევე სცენარი) *1944: ''გეკირიუ'' (ასევე სცენარი) *1946: ''აი ნო სენკუშა'' *1953: ''აიჯინ'' *1962: „ქალების ცხოვრება“ ==სქოლიო== [[კატეგორია:იაპონელები]] [[კატეგორია:იაპონელი დრამატურგები]] [[კატეგორია:იაპონელი სცენარისტები]] se0om3m4872tq4u5b15k3ndbgscif5b ეროვნული ლიგა 2026 0 612367 5420616 5419909 2026-06-24T18:34:16Z Lado85 35378 5420616 wikitext text/x-wiki {{მიმდსპორტი|ფეხბურთი}} {{ინფოდაფა ფეხბურთის ლიგის სეზონი | შეჯიბრება = [[ეროვნული ლიგა]] | სეზონი = 28 თებერვალი – 6 დეკემბერი 2026 2026 | გამარჯვებულები = | დაქვეითდა = | კონტინენტურითასი1 = [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა 2027–28|ჩემპიონთა ლიგა]] | კონტინენტურითასი1 კვალიფიცირებული = | კონტინენტურითასი2 = [[უეფა-ს ევროპა ლიგა 2027-28|ევროპა ლიგა]] | კონტინენტურითასი2 კვალიფიცირებული = | ლიგის ბომბარდირი = | უდიდესი საშინაო მოგება = | უდიდესი საგარეო მოგება = | უხვგოლიანი შეხვედრა = | შეხვედრები =95 | გატანილი გოლი = 240 | საშუალო გოლი = 2,53 | წინა სეზონი = [[ეროვნული ლიგა 2025|2025]] | შემდ. სეზონი = [[ეროვნული ლიგა 2027|2027]] }} '''ეროვნული ლიგა 2026''' — [[საქართველო]]ს უმაღლესი ლიგის 38-ე გათამაშება. == ფორმატი == ჩემპიონატში მონაწილეობას იღებს 10 გუნდი, ერთმანეთთან გუნდები ოთხ თამაშს თამაშობენ. საბოლოო ჯამში თითო გუნდმა 36 მატჩი უნდა ითამაშოს. ტურნირის გამარჯვებული [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა 2027-28|ჩემპიონთა ლიგაზე]] მონაწილეობას დაიწყებს I შესარჩევი ეტაპიდან. მეორე ადგილზე გასული გუნდი და საქართველოს თასის გამარჯვებული მონაწილეობას მიიღებს [[უეფას კონფერენციების ლიგა|უეფას კონფერენციების ლიგაზე]] I შესარჩევი რაუნდიდან. თუ თასის გამარჯვებული გახდება გუნდი ჩემპიონატის ცხრილის პირველი სამეულიდან, უეფას კონფერენციების ლიგაზე მონაწილეობის საშუალება მიეცემა ჩემპიონატის 3-ადგილოსან გუნდს. == კლუბები == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" |- !კლუბი !მდგომარეობა <br />[[ეროვნული ლიგა 2025|2025]] !ქალაქი !რეგიონი !სტადიონი !ტევადობა |- | style="text-align:left;" |[[იბერია 1999 (საფეხბურთო კლუბი)|იბერია 1999]] | 1 |colspan="2" | [[თბილისი]] |[[მიხეილ მესხის სტადიონი]] |22 754 |- | style="text-align:left;" |[[დილა გორი (საფეხბურთო კლუბი)|დილა გორი]] | 2 |[[გორი]] | [[შიდა ქართლის მხარე|შიდა ქართლი]] | [[თენგიზ ბურჯანაძის სტადიონი]] | 5 000 |- | style="text-align:left;" |[[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ტორპედო ქუთაისი]] |3 |[[ქუთაისი]] | |[[იმერეთის მხარე|იმერეთი]] |[[რამაზ შენგელიას სტადიონი]] |14 700 |- | style="text-align:left;" |[[დინამო თბილისი]] |4 | colspan="2" | [[თბილისი]] |[[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|ბორის პაიჭაძის დინამო არენა]] |54 139 |- | style="text-align:left;" |[[გაგრა (საფეხბურთო კლუბი)|გაგრა]] | 5 | colspan="2" |[[თბილისი]] |დავით პეტრიაშვილის სტადიონი |2 130 |- | style="text-align:left;" |[[დინამო ბათუმი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო ბათუმი]] |6 |[[ბათუმი]] |[[აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა|აჭარა]] |[[აჭარაბეთ არენა]] |20 000 |- | style="text-align:left;" |[[სამგურალი წყალტუბო (საფეხბურთო კლუბი)|სამგურალი წყალტუბო]] | 7 |[[წყალტუბო]] |[[იმერეთის მხარე|იმერეთი]] | 26 მაისის სტადიონი |3,500 |- | style="text-align:left;" | [[რუსთავი (საფეხბურთო კლუბი)|რუსთავი]] |[[ეროვნული ლიგა 2|ელ 2]] / 1 |[[რუსთავი]] |[[ქვემო ქართლი]] |დავით პეტრიაშვილის სტადიონი, [[თბილისი]] |2 130 |- | style="text-align:left;" |[[სპაერი (საფეხბურთო კლუბი)|სპაერი]] | [[ეროვნული ლიგა 2|ელ 2]] / 2 / პლეი-ოფის გამარჯვებული | colspan="2" |თბილისი |[[მიხეილ მესხის სტადიონი|მიხეილ მესხის სტადიონი 2]] |1 000 |- | style="text-align:left;" | [[მეშახტე ტყიბული (საფეხბურთო კლუბი)|მეშახტე]] | [[ეროვნული ლიგა 2|ელ 2]] / 3 / პლეი-ოფის გამარჯვებული |[[ტყიბული]] |[[იმერეთის მხარე|იმერეთი]] | 26 მაისის სტადიონი, [[წყალტუბო]] |3 500 |- |} ==ცხრილი== <onlyinclude>{{#invoke:Sports table|main|style=WDL |source=[https://erovnuliliga.ge/ge/tables ეროვნული ლიგა], [https://www.soccerway.com/georgia/crystalbet-erovnuli-liga/standings/#/OSo0I43t/standings/overall/ Soccerway] <!--Update team positions here--> |team_order=IBE, RUS, DTB, TKU, DBT, DIL, SMG, SPA, GAG, MES <!--Head-to-head--> <!--Update team qualifications here (defined below)--> |result1=CL1Q |result2=ECL1Q |result8=RPO |result9=RPO |result10=REL <!--Update team results here and then (if needed) positions above. Don't forget to update the date (update parameter)--> |update= 23 ივნისი 2026 |win_GAG=5 |draw_GAG=7 |loss_GAG=7|gf_GAG=18|ga_GAG=24<!-- გაგრა --> |win_DIL=8|draw_DIL=2 |loss_DIL=9|gf_DIL=21|ga_DIL=19<!-- დილა გორი --> |win_DBT=7|draw_DBT=6|loss_DBT=6 |gf_DBT=28|ga_DBT=30<!-- დინამო ბათუმი --> |win_DTB=8|draw_DTB=7 |loss_DTB=4|gf_DTB=31|ga_DTB=21<!-- დინამო თბილისი --> |win_IBE=10|draw_IBE=4|loss_IBE=5 |gf_IBE=27|ga_IBE=18<!-- იბერია 1999 --> |win_MES=1 |draw_MES=8|loss_MES=10|gf_MES=13|ga_MES=34<!-- მეშახტე --> |win_RUS=9 |draw_RUS=5|loss_RUS=5|gf_RUS=22|ga_RUS=18<!-- რუსთავი --> |win_SMG=7 |draw_SMG=4|loss_SMG=8|gf_SMG=25|ga_SMG=32<!-- სამგურალი წყალტუბო --> |win_SPA=5 |draw_SPA=7 |loss_SPA=7|gf_SPA=25|ga_SPA=25<!-- სპაერი --> |win_TKU= 7|draw_TKU=6|loss_TKU=6|gf_TKU=30|ga_TKU=19<!-- ტორპედო ქუთაისი --> <!--Status--> <!--Head-to-head--> <!--Team definitions (wikilinks in table)--> |name_GAG=[[გაგრა (საფეხბურთო კლუბი)|გაგრა]] |name_DIL=[[დილა გორი (საფეხბურთო კლუბი)|დილა გორი]] |name_DBT=[[დინამო ბათუმი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო ბათუმი]] |name_DTB=[[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] |name_IBE=[[იბერია 1999 (საფეხბურთო კლუბი)|იბერია 1999]] |name_MES=[[მეშახტე ტყიბული (საფეხბურთო კლუბი)|მეშახტე]] |name_RUS=[[რუსთავი (საფეხბურთო კლუბი)|რუსთავი]] |name_SMG=[[სამგურალი წყალტუბო (საფეხბურთო კლუბი)|სამგურალი წყალტუბო]] |name_SPA=[[სპაერი (საფეხბურთო კლუბი)|სპაერი]] |name_TKU=[[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ტორპედო ქუთაისი]] <!--Table settings and rules--> |show_limit=5 |class_rules=1) ქულები; 2) ქულები ურთიერთშეხვედრებში; 3) გოლების სხვაობა ურთიერთშეხვედრებში; 4) გატანილი გოლები ურთიერთშეხვედრებში; 5) გასვლაზე გატანილი გოლები ურთიერთშეხვედრებში (მხოლოდ 2 გუნდის დროს); 6) გოლების სხვაობა; 7) გატანილი გოლები. <!--Qualification and relegation column definitions--> |res_col_header=QR |col_CL1Q=green1 |text_CL1Q= [[უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა 2027-2028|უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგა 2026-27 პირველი საკვალიფიკაციო ეტაპზე]] |col_ECL1Q=yellow1 |text_ECL1Q= [[უეფა-ს კონფერენს ლიგა 2027-2028|უეფა-ს კონფერენს ლიგა 2026-27 პირველი საკვალიფიკაციო ეტაპზე]] |col_RPO=red2 |text_RPO= [[ეროვნული_ლიგა_2026#პლეი-ოფი|ლიგაში ადგილის შესანარჩუნებელი პლეი-ოფი]] |col_REL=red1 |text_REL= [[ეროვნული ლიგა 2]] }}</onlyinclude> ==შედეგები== ყველა გუნდი თამაშობს 18 საშინაო და 18 გასვლით თამაშს (თითო გუნდს ეთამაშება 4ჯერ), ჯამში 36 თამაშს. {{col-begin}} {{col-2}} ===ტური 1-18=== {{#invoke:sports results|main | source = [https://erovnuliliga.ge/ge/results ეროვნული ლიგის შედეგები], [https://erovnuliliga.ge/ge/calendar ეროვნული ლიგის განრიგი], [https://www.soccerway.com/georgia/crystalbet-erovnuli-liga/fixtures/ Soccerway] | update = complete | a_note = | matches_style = FBR | team1= გაგ | team2= დილ | team3= დბთ | team4= დთბ | team5= იბე | team6= მეშ | team7=რუს | team8= სმგ | | team9= სპა |team10= ტორ |name_გაგ=[[გაგრა (საფეხბურთო კლუბი)|გაგრა]] |name_დილ=[[დილა გორი (საფეხბურთო კლუბი)|დილა გორი]] |name_დბთ=[[დინამო ბათუმი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო ბათუმი]] |name_დთბ=[[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] |name_იბე=[[იბერია 1999 (საფეხბურთო კლუბი)|იბერია 1999]] |name_მეშ=[[მეშახტე ტყიბული (საფეხბურთო კლუბი)|მეშახტე]] |name_რუს=[[რუსთავი (საფეხბურთო კლუბი)|რუსთავი]] |name_სმგ=[[სამგურალი წყალტუბო (საფეხბურთო კლუბი)|სამგურალი წყალტუბო]] |name_სპა=[[სპაერი (საფეხბურთო კლუბი)|სპაერი]] |name_ტორ=[[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ტორპედო ქუთაისი]] | match_გაგ_დილ = 2–0 | match_გაგ_დბთ = 1–2 | match_გაგ_დთბ = 2–1 | match_გაგ_იბე = 1–2 | match_გაგ_მეშ = 1–1 | match_გაგ_რუს = 1–1 | match_გაგ_სმგ = 0–1 | match_გაგ_სპა = 0–3 | match_გაგ_ტორ = 2–2 | match_დილ_გაგ = 1–1 | match_დილ_დბთ = 1–0 | match_დილ_დთბ = 0–0 | match_დილ_იბე = 0–1 | match_დილ_მეშ = 0–1 | match_დილ_რუს = 1–2 | match_დილ_სმგ = 2–3 | match_დილ_სპა = 3–1 | match_დილ_ტორ = 1–0 | match_დბთ_გაგ = 1–1 | match_დბთ_დილ = 3–2 | match_დბთ_დთბ = 2–2 | match_დბთ_იბე = 0–3 | match_დბთ_მეშ = 2–1 | match_დბთ_რუს = 1–0 | match_დბთ_სმგ = 3–1 | match_დბთ_სპა = 4–1 | match_დბთ_ტორ = 0–3 | match_დთბ_გაგ = 0–1 | match_დთბ_დილ = 1–2 | match_დთბ_დბთ = 2–2 | match_დთბ_იბე = 2–0 | match_დთბ_მეშ = 1–1 | match_დთბ_რუს = 0–0 | match_დთბ_სმგ = 5–3 | match_დთბ_სპა = 2–1 | match_დთბ_ტორ = 0–1 | match_იბე_გაგ = 1–0 | match_იბე_დილ = 1–0 | match_იბე_დბთ = 1–0 | match_იბე_დთბ = 0–0 | match_იბე_მეშ = 2–2 | match_იბე_რუს = 1–2 | match_იბე_სმგ = 2–1 | match_იბე_სპა = 1–1 | match_იბე_ტორ = 1–1 | match_მეშ_გაგ = 1–1 | match_მეშ_დილ = 0–2 | match_მეშ_დბთ = 0–0 | match_მეშ_დთბ = 1–6 | match_მეშ_იბე = 1–4 | match_მეშ_რუს = 0–0 | match_მეშ_სმგ = 0–0 | match_მეშ_სპა = 0–0 | match_მეშ_ტორ = 1–4 | match_რუს_გაგ = 1–2 | match_რუს_დილ = 1–0 | match_რუს_დბთ = 3–0 | match_რუს_დთბ = 2–3 | match_რუს_მეშ = 1–0 | match_რუს_იბე = 2–1 | match_რუს_სმგ = 1–0 | match_რუს_სპა = 2–1 | match_რუს_ტორ = 1–0 | match_სმგ_გაგ = 2–0 | match_სმგ_დილ = 0–1 | match_სმგ_დბთ = 1–1 | match_სმგ_დთბ = 1–2 | match_სმგ_იბე = 3–2 | match_სმგ_მეშ = 3–1 | match_სმგ_რუს = 2–1 | match_სმგ_სპა = 0–0 | match_სმგ_ტორ = 2–1 | match_სპა_გაგ = 3–0 | match_სპა_დილ = 0–1 | match_სპა_დბთ = 3–3 | match_სპა_დთბ = 1–2 | match_სპა_იბე = 0–2 | match_სპა_მეშ = 2–1 | match_სპა_რუს = 1–1 | match_სპა_სმგ = 4–1 | match_სპა_ტორ = 1–1 | match_ტორ_გაგ = 1–2 | match_ტორ_დილ = 2–1 | match_ტორ_დბთ = 2–3 | match_ტორ_დთბ = 0–0 | match_ტორ_იბე = 1–0 | match_ტორ_მეშ = 3–0 | match_ტორ_რუს = 1–1 | match_ტორ_სმგ = 6–1 | match_ტორ_სპა = 1–2 | match_იბე_მეშ_note=თამაში გადაიდო უამინდობის გამო | match_დილ_რუს_note=თამაში გადაიდო უამინდობის გამო | match_დთბ_დბთ_note=თამაში გადაიდო უამინდობის გამო | match_დთბ_დილ_note=გადაიდო<ref name="Postponed">https://erovnuliliga.ge/ge/news/9540-sakartvelos-pekhburtis-pederatsiis-gantskhadeba</ref> | match_გაგ_იბე_note=გადაიდო<ref name="Postponed" /> | match_ტორ_მეშ_note=გადაიდო<ref name="Postponed" /> | match_დბთ_სპა_note=გადაიდო<ref name="Postponed" /> | match_სმგ_რუს_note=გადაიდო<ref name="Postponed" /> }} {{col-2}} ===ტური 19-36=== {{#invoke:sports results|main | source = [https://erovnuliliga.ge/ge/results ეროვნული ლიგის შედეგები] [https://erovnuliliga.ge/ge/calendar ეროვნული ლიგის განრიგი] | update = 24 ივნისი 2026 | a_note = | matches_style = FBR | team1= გაგ | team2= დილ | team3= დბთ | team4= დთბ | team5= იბე | team6= მეშ | team7=რუს | team8= სმგ | | team9= სპა |team10= ტორ |name_გაგ=[[გაგრა (საფეხბურთო კლუბი)|გაგრა]] |name_დილ=[[დილა გორი (საფეხბურთო კლუბი)|დილა გორი]] |name_დბთ=[[დინამო ბათუმი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო ბათუმი]] |name_დთბ=[[დინამო თბილისი (საფეხბურთო კლუბი)|დინამო თბილისი]] |name_იბე=[[იბერია 1999 (საფეხბურთო კლუბი)|იბერია 1999]] |name_მეშ=[[მეშახტე ტყიბული (საფეხბურთო კლუბი)|მეშახტე]] |name_რუს=[[რუსთავი (საფეხბურთო კლუბი)|რუსთავი]] |name_სმგ=[[სამგურალი წყალტუბო (საფეხბურთო კლუბი)|სამგურალი წყალტუბო]] |name_სპა=[[სპაერი (საფეხბურთო კლუბი)|სპაერი]] |name_ტორ=[[ტორპედო ქუთაისი (საფეხბურთო კლუბი)|ტორპედო ქუთაისი]] | match_გაგ_დილ = 21 ნოე | match_გაგ_დბთ = 17 ოქტ | match_გაგ_დთბ = 2 დეკ | match_გაგ_იბე = 29 აგვ | match_გაგ_მეშ = 19 სექ | match_გაგ_რუს = 31 ოქტ | match_გაგ_სმგ = 0–0 | match_გაგ_სპა = 15 აგვ | match_გაგ_ტორ = 9 სექ | match_დილ_გაგ = 5 სექ | match_დილ_დბთ = 13 სექ | match_დილ_დთბ = 7 ნოე | match_დილ_იბე = 17 ოქტ | match_დილ_მეშ = 15 აგვ | match_დილ_რუს = 3–0 | match_დილ_სმგ = 28 ნოე | match_დილ_სპა = 6 დეკ | match_დილ_ტორ = 22 აგვ | match_დბთ_გაგ = 8 აგვ | match_დბთ_დილ = 2 დეკ | match_დბთ_დთბ = 10 ოქტ | match_დბთ_იბე = 9 სექ | match_დბთ_მეშ = 31 ოქტ | match_დბთ_რუს = 21 ნოე | match_დბთ_სმგ = 24 ოქტ | match_დბთ_სპა = 29 აგვ | match_დბთ_ტორ = 19 სექ | match_დთბ_გაგ = 13 სექ | match_დთბ_დილ = 29 აგვ | match_დთბ_დბთ = 2–1 | match_დთბ_იბე = 31 ოქტ | match_დთბ_მეშ = 9 სექ | match_დთბ_რუს = 15 აგვ | match_დთბ_სმგ = 6 დეკ | match_დთბ_სპა = 17 ოქტ | match_დთბ_ტორ = 21 ნოე | match_იბე_გაგ = 7 ნოე | match_იბე_დილ = 8 აგვ | match_იბე_დბთ = 28 ნოე | match_იბე_დთბ = 22 აგვ | match_იბე_მეშ = 2–1 | match_იბე_რუს = 6 დეკ | match_იბე_სმგ = 5 სექ | match_იბე_სპა = 13 სექ | match_იბე_ტორ = 24 ოქტ | match_მეშ_გაგ = 6 დეკ | match_მეშ_დილ = 24 ოქტ | match_მეშ_დბთ = 22 აგვ | match_მეშ_დთბ = 28 ნოე | match_მეშ_იბე = 10 ოქტ | match_მეშ_რუს = 13 სექ | match_მეშ_სმგ = 8 აგვ | match_მეშ_სპა = 5 სექ | match_მეშ_ტორ = 7 ნოე | match_რუს_გაგ = 22 აგვ | match_რუს_დილ = 10 ოქტ | match_რუს_დბთ = 5 სექ | match_რუს_დთბ = 24 ოქტ | match_რუს_მეშ = 2 დეკ | match_რუს_იბე = 19 სექ | match_რუს_სმგ = 7 ნოე | match_რუს_სპა = 28 ნოე | match_რუს_ტორ = 8 აგვ | match_სმგ_გაგ = 10 ოქტ | match_სმგ_დილ = 9 სექ | match_სმგ_დბთ = 15 აგვ | match_სმგ_დთბ = 19 სექ | match_სმგ_იბე = 21 ნოე | match_სმგ_მეშ = 17 ოქტ | match_სმგ_რუს = 29 აგვ | match_სმგ_სპა = 31 ოქტ | match_სმგ_ტორ = 2 დეკ | match_სპა_გაგ = 24 ოქტ | match_სპა_დილ = 19 სექ | match_სპა_დბთ = 7 ნოე | match_სპა_დთბ = 8 აგვ | match_სპა_იბე = 2 დეკ | match_სპა_მეშ = 21 ნოე | match_სპა_რუს = 9 სექ | match_სპა_სმგ = 22 აგვ | match_სპა_ტორ = 10 ოქტ | match_ტორ_გაგ = 28 ნოე | match_ტორ_დილ = 31 ოქტ | match_ტორ_დბთ = 6 დეკ | match_ტორ_დთბ = 5 სექ | match_ტორ_იბე = 15 აგვ | match_ტორ_მეშ = 29 აგვ | match_ტორ_რუს = 17 ოქტ | match_ტორ_სმგ = 13 სექ | match_ტორ_სპა = 0–0 }} {{col-end}} == პლეი-ოფი == {{football box |date = TBA |time = TBA |team1 = TBD |score = |report = |team2 = TBD |goals1 = |goals2 = |stadium = TBA |attendance = |referee = TBA }} {{football box |date = TBA |time = TBA |team1 = TBD |score = |report = |team2 = TBD |goals1 = |goals2 = |stadium = TBA |attendance = |referee = TBA }} ---- {{football box |date = TBA |time = TBA |team1 = TBD |score = |report = |team2 = TBD |goals1 = |goals2 = |stadium = TBA |attendance = |referee = TBA }} {{football box |date = TBA |time = TBA |team1 = TBD |score = |report = |team2 = TBD |goals1 = |goals2 = |stadium = TBA |attendance = |referee = TBA }} == სტატისტიკა == === ბომბარდირები === :{{updated|}} {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- !ადგილი !ფეხბურთელი !კლუბი !გოლები<ref name="goals & assists">{{cite web |title=Crystalbet Erovnuli Liga - Top Scorers |url=https://www.soccer24.com/georgia/crystalbet-erovnuli-liga/standings/#/I3Uhz1IK/top_scorers |website=soccer24.com |publisher=Soccer24 |access-date=20 March 2024}}</ref> |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |} {{notelist}} === ჰეტ-ტრიკები === {| class="wikitable" ! ფეხბურთელი !! კლუბი !! წინაამღდეგ !! შედეგი !! თარიღი !! წყ. |- | || || || || || |} * <small><sup>4</sup>ფეხბურთელმა გაიტანა პოკერი (4 გოლი)</small> ===მშრალი მატჩები=== :{{updated|}} {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- !ადგილი !ფეხბურთელი !კლუბი !'''მშრ. მატ.''' |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |- | | align="left" | | align="left" | | |} ==რესურსები ინტერნეტში== {{reflist}} * [http://erovnuliliga.ge/ge ეროვნული ლიგის ოფიციალური ვებ-გვერდი] * [http://www.scoresway.com/?sport=soccer&page=season&id=16894&view=rules ჩემპიონატის წესები] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190219015651/http://www.scoresway.com/?sport=soccer&page=season&id=16894&view=rules |date=2019-02-19 }} {{ეროვნული ლიგა}} [[კატეგორია:ეროვნული ლიგის სეზონები]] [[კატეგორია:უმაღლესი ლიგის სეზონები]] [[კატეგორია:2026 წელი ქართულ ფეხბურთში]] 0v8zqd5xjqoy5jaxunwxw0k2p1fiyte კარდინალთა კოლეგია 0 661568 5420643 5341405 2026-06-24T22:56:40Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420643 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პარლამენტი | ფონის ფერი = red | სახელი = კარდინალთა კოლეგია | მშობლიური სახელი = {{small|Collegium Cardinalium}} | ორგანო = [[კათოლიკური ეკლესია]] | ემბლემა = Cardinal galero with fiocchi.svg | ემბლემის_რეზ = 70პქ | ხელმძღვანელი1_ტიპი = დეკანი | ხელმძღვანელი1 = [[ჯოვანი ბატისტა რე]] | არჩევნები1 = [[18 იანვარი]] [[2020]] | ხელმძღვანელი2_ტიპი = ვიცე-დეკანი | ხელმძღვანელი2 = [[ლეონარდო სანდრი]] | არჩევნები2 = [[18 იანვარი]] [[2020]] | ხელმძღვანელი3_ტიპი = პროტოპრესვიტერი | ხელმძღვანელი3 = [[მაიკლ მიჰაი კიტბუნჩუ]] | არჩევნები3 = [[14 დეკემბერი]] [[2016]] | ხელმძღვანელი4_ტიპი = პროტოდიაკვანი | ხელმძღვანელი4 = [[დომინიკ მამბერტი]] | არჩევნები4 = [[28 ოქტომბერი]] [[2024]] | წევრები = 245 (122 ამომრჩეველი){{ubl|[[იოანე პავლე II]]: 41 (4)|[[ბენედიქტე XVI]]: 58 (18)|[[ფრანცისკე]]: 146 (100)}} | საარჩევნო_სისტემა1 = კარდინალები მთელი სიცოცხლის განმავლობაში ინიშნებიან [[რომის პაპი]]ს მიერ | შენიშვნები = 80 წლამდე ასაკის კარდინალებს უფლება აქვთ, [[პაპის კონკლავი|კონკლავში]] მიიღონ მონაწილეობა და რომის პაპის არჩევაში ხმა მისცენ. }} [[ფაილი:John Paul II funeral long shot.jpg|thumb|267x267px|კარდინალები წითელ სამოსში [[იოანე პავლე II]]-ის დაკრძალვისას ([[2005]])]] '''კარდინალთა კოლეგია''' ({{Lang-la|Collegium Cardinalium}}), იგივე '''კარდინალთა წმინდა კოლეგია''' — [[კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკური ეკლესიის]] ყველა [[კარდინალი|კარდინალის]] ერთობლიობა.<ref>[https://www.vatican.va/archive/ENG1104/__P19.HTM 1983 CIC, Bk. II, Pt. II, Sec. I, Chap. III ''The Cardinals of the Holy Roman Church''] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101203041419/https://www.vatican.va/archive/ENG1104/__P19.HTM |date=3 December 2010 }}</ref> [[2026]] წლის [[5 იანვარი]]ის მდგომარეობით, კოლეგიაში შედის 245 კარდინალი, რომელთაგან 122-ს აქვს უფლება მონაწილეობა მიიღოს რომის პაპის ასარჩევ კონკლავში. [[რომის პაპი]]ს მიერ დანიშნული კარდინალები, როგორც წესი, ამ სტატუსს მთელი სიცოცხლის განმავლობაში ინარჩუნებენ, თუმცა კონკლავში მონაწილეობას კარგავენ იმ შემთხვევაში, თუ პაპის ტახტის ვაკანსიის დადგომამდე 80 წელს მიაღწევენ. კარდინალთა კოლეგიის ჩამოყალიბების დროიდან (ადრეული შუა საუკუნეები) კოლეგიის რაოდენობა ისტორიულად იზღუდებოდა პაპების, პაპის მიერ დამტკიცებული ეკუმენური კრებებისა და თავად კოლეგიის გადაწყვეტილებებით. [[1099]]-დან [[1986]]-მდე პერიოდში კარდინალთა საერთო რაოდენობა დაახლოებით 2,900-ს შეადგენდა, რომელთა თითქმის ნახევარი [[1655]] წლის შემდეგ შეიქმნა.<ref name="Broderick, 1987, p. 11">Broderick, 1987, p. 11.</ref> აღნიშნული რიცხვი არ მოიცავს [[XII საუკუნე]]ის შესაძლო დოკუმენტურად აღურიცხავ კარდინალებსა და „ფსევდოკარდინალებს“, რომლებიც დასავლეთის განხეთქილების პერიოდში დანიშნეს იმ პონტიფიკატებმა, რომლებიც დღეს ანტიპაპებად მიიჩნევიან, და ექვემდებარება სხვა წყაროებთან დაკავშირებულ გაურკვევლობებსაც.<ref name="Broderick, 1987, p. 11"/> ==ისტორია== {{See also|კარდინალი}} სიტყვა ''კარდინალი'' მომდინარეობს ლათინური ''cardō''-დან, რომელიც ნიშნავს „სახსარს“ („hinge“). კარდინალის ინსტიტუტი, იმ სახით როგორც დღესაა ცნობილი, პირველი ათასწლეულის განმავლობაში ნელ-ნელა ჩამოყალიბდა რომის სასულიერო წრიდან. ტერმინი ''კარდინალი'' პირველად „''Liber Pontificalis''“-ში ჩნდება პაპი [[სტეფანე III (IV)|სტეფანე III]]-ის ბიოგრაფიაში: რომის სინოდზე [[769]] წელს გადაწყდა, რომ რომის პონტიფიკოსი უნდა აერჩიათ დიაკვნებსა და კარდინალ-მღვდლებს შორის.<ref>{{cite book|last=Miranda|first=S.|title=The New Catholic Encyclopedia, 2nd Edition|year=2003|publisher=Gale|location=Detroit}}</ref> პაპი [[სტეფანე V (VI)|სტეფანე V-]]ის პონტიფიკატობის ზეობისას ([[816]]–[[817]]) დაიწყო იმ სამი კლასის ჩამოყალიბება, რომლებიც კოლეგიაში დღემდე არსებობს. სტეფანე V-მ დაადგინა, რომ ყველა კარდინალ-ეპისკოპოსი ვალდებული იყო, რიგრიგობით აღესრულებინა მესა [[წმინდა პეტრეს ბაზილიკა|წმინდა პეტრეს ბაზილიკის]] მთავარ საკურთხეველთან — ყოველ კვირა დღეს თითოეულს. პირველმა ჩამოაყალიბა კარდინალ-დიაკვნების კლასი, რომლებიც თეოლოგიური თვალსაზრისით მიიჩნევიან „საქმე მოციქულთას“ VI თავში მოხსენიებული თავდაპირველი შვიდი დიაკვნის პირდაპირ მემკვიდრეებად; მათ შემდეგ ჩამოყალიბდნენ კარდინალ-მღვდლები, ხოლო ბოლოს — კარდინალ-ეპისკოპოსები.<ref name="visible"/> [[845]] წელს მოს-პარიზის საეკლესიო კრებამ (Council of Meaux–Paris) მოითხოვა, რომ ეპისკოპოსებს თავიანთ ქალაქებში დაეფუძნებინათ კარდინალური ტიტულები ან სამრევლოები და განესაზღვრათ მათი რაიონებიც.<ref>{{cite book|last=van Lierde|first=Peter C.|title=What Is a Cardinal?|url=https://archive.org/details/whatiscardinal0000lier|year=1964|publisher=Hawthorne Books Inc.|location=New York|page=[https://archive.org/details/whatiscardinal0000lier/page/14 14]}}</ref> ამავე დროს, პაპებმა დაიწყეს რომის კარდინალ-მღვდლების ჩართვა როგორც ლეგატებისა და დელეგატების სახით: ისინი საქმიანობდნენ რომში სხვადასხვა ცერემონიაზე, სინოდზე, კრებაზე და სხვა ღონისძიებებზე, ასევე მონაწილეობდნენ საზღვარგარეთ დიპლომატიურ მისიებსა და კრებებში. იმ პირებს, რომლებსაც ასეთი დანიშნულება ეძლეოდათ, ენიჭებოდათ ტიტულები {{lang|la|Legatus a Latere}} (კარდინალ-ლეგატი) და {{lang|la|Missus Specialis}} (სპეციალური მისია).<ref name=visible>{{cite book|last=Noonan|first=James-Charles|title=The Church Visible: The Ceremonial Life and Protocol of the Roman Catholic Church, Revised Edition|year=2012|publisher=Sterling Ethos|location=New York|isbn=978-1-40278730-0|pages=8–9}}</ref> კოლეგიამ მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა ეკლესიაში მიმდინარე სხვადასხვა რეფორმაშიც, მათ შორის — უკვე პაპ [[ლეო IX]]-ის პონტიფიკატობის პერიოდიდან ([[1050]]). [[XII საუკუნე]]-ში მესამე ლატერანის საეკლესიო კრებამ განაცხადა, რომ პაპი მხოლოდ კარდინალად ყოფნის შემდეგ გახდებოდი. ეს მოთხოვნა შემდგომში გაუქმდა და ძალა დაკარგა.<ref name="visible"/> [[XIII საუკუნე|XIII საუკუნიდან]] - [[XV საუკუნე|XV საუკუნემდე]] კარდინალთა კოლეგიის რაოდენობა არასოდეს აღემატებოდა ოცდაათს, თუმცა არსებობდა ოცდაათზე მეტი სამრევლო და დიაკვნური ოლქი, რომლებშიც თეორიულად შესაძლებელი იყო ტიტულარის არსებობა. პაპმა [[იოანე XXII]]-მ ([[1316]]–[[1334]]) ეს პრაქტიკა ნორმად აქცია და კოლეგია ოფიციალურად ოც წევრამდე შეზღუდა.<ref name="Pham2004p65">{{cite book |last=Pham |first=John-Peter |year=2004 |title=Heirs of the Fisherman: Behind the Scenes of Papal Death and Succession |url=https://archive.org/details/heirsoffisherman00pham |publisher=Oxford University Press |page=[https://archive.org/details/heirsoffisherman00pham/page/64 65] |isbn=0-19-517834-3}}</ref> მომდევნო საუკუნეში კოლეგიის გაფართოება იქცა ერთგვარ ინსტრუმენტად: პაპისთვის ეს იყო გზაც სამშენებლო პროექტების ან ომის დასაფინანსებლად, ევროპული ალიანსების გასამყარებლად და კოლეგიის, როგორც სულიერი და პოლიტიკური „კონტრწონის“ გავლენის შესასუსტებლად პაპის უზენაესობის მიმართ.<ref name="Pham2004p65"/> ===კოლეგიის რაოდენობა=== [[1352]] წლის პაპის კონკლავზე მიღებულმა „კონკლავის კაპიტულაციამ“ (''conclave capitulation'') კოლეგიის წევრთა რაოდენობა 20-მდე შეზღუდა და დაადგინა, რომ ახალი კარდინალების შექმნა არ შეიძლებოდა მანამ, სანამ კოლეგიის ზომა 16-მდე არ შემცირდებოდა. [[1353]] წელს პაპმა [[ინოკენტი VI|ინოკენტი VI]]-მ კაპიტულაცია არაკანონიერად გამოაცხადა.<ref>Baumgartner, 2003, pp. 52–54.; Jugie, Pierre. Levillain, ed. 2002. "Cardinal." pp. 241–242.</ref> [[XIV საუკუნე]]ის ბოლოსთვის მხოლოდ იტალიელი კარდინალების არსებობის პრაქტიკა შეწყდა. [[XIV საუკუნე]]-დან [[XVII საუკუნე]]-მდე კოლეგიაზე მნიშვნელოვანი დაპირისპირება მიმდინარეობდა კარდინალებსა და მოქმედ პაპებს შორის. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთმა პაპმა კარდინალთა რაოდენობა მოკავშირეების უზრუნველსაყოფად გაზარდა, პაპი [[ბენედიქტე XII]] ხშირად უარს ამბობდა ამის გაკეთებაზე და [[1338]] წელს მხოლოდ ერთ შემთხვევაში შექმნა ექვსი ახალი კარდინალის ვაკანტური ადგილი.<ref>{{Cite journal |last=Schimmelpfennig |first=Bernhard |date=1976 |title=Zisterzienserideal und Kirchenreform. Benedikt XII. (1334–1342) als Reformpapst |journal=Zisterzienser-Studien |language=de |volume=3 |pages=37}}</ref> ბაზელის საეკლესიო კრებამ (Council of Basel) ([[1431]]–[[1437]]), რომელიც მოგვიანებით გადაიტანეს ფერერაში და შემდეგ ფლორენციაში, კოლეგიის რაოდენობა 24-მდე შეზღუდა,<ref name="documents"/> იგივე შეზღუდვას შეიცავდა [[1464]] წლის პაპის კონკლავის კაპიტულაციაც.<ref>Burkle-Young, Francis A. 1998. "[https://cardinals.fiu.edu/election-paulii.htm The election of Pope Paul II (1464)]."</ref><ref>Baumgartner, 2003, p. 78-79.; Walsh, 2003, p. 109.</ref> [[1484]] წლის ([[ინოკენტი VIII]])<ref>Baumgartner, 2003, p. 82.</ref> და [[1513]] წლის ([[ლეო X]]) კონკლავების კაპიტულაციებიც იმავე შეზღუდვას შეიცავდა.<ref>Baumgartner, 2003, p. 92.</ref> [[1492]] წლის პაპის კონკლავის კაპიტულაციაში დამატებით იყო დებულება ახალი კარდინალების შექმნის შეზღუდვაზეც.<ref>Burkle-Young, Francis A. 1998. "[https://cardinals.fiu.edu/election-alexandervi.htm The election of Pope Alexander VI (1492)] ."</ref> მეხუთე ლატერანის საეკლესიო კრებამ ([[1512]]–[[1517]]), მიუხედავად იმისა, რომ კარდინალთა ცხოვრების წესს დეტალურად არეგულირებდა, კოლეგიის რაოდენობის საკითხი არ განუხილავს.<ref name="documents">Miranda, Salvador. 1998. "[https://cardinals.fiu.edu/guide-xvi.htm Guide to documents and events (76–2005)]."</ref> [[1517]] წელს პაპმა [[ლეო X]]-მ კიდევ 31 კარდინალი დაამატა და საერთო რაოდენობა 65-მდე გაზარდა, რათა კარდინალთა კოლეგიაში მხარდამჭერი უმრავლესობა უზრუნველეყო. [[პავლე IV (პაპი)|პაპმა პავლე IV-მ]] საერთო რაოდენობა 70-მდე აიყვანა. მისმა უშუალო მემკვიდრემ, პაპმა [[პიუს IV]]-მ ([[1559]]–[[1565]]), ზედა ზღვარი 76-მდე გაზარდა.<ref name="p65">Pham, 2004, p. 65.</ref> [[ფერდინანდ I (წმინდა რომის იმპერატორი)|ფერდინანდ I]] 26-კაციან ზღვარს ითხოვდა და კოლეგიის რაოდენობასა და ხარისხზე ჩიოდა მის ლეგატებთან, რომლებიც [[ტრიდენტის საეკლესიო კრება|ტრიდენტის კრებაზე]] იყვნენ წარგზავნილნი; ფრანგი მონაწილეების ნაწილიც 24-კაციან ზღვარს უჭერდა მხარს, თუმცა კრებას კოლეგიის ზომის შესახებ ზღვარი არ დაუდგენია.<ref name="documents"/> პაპი [[სიქსტუს V]]-ის პონტიფიკატისას ([[1585]]–[[1590]]) რაოდენობა [[1586]] წელს 70-ზე განისაზღვრა და განაწილდა 14 კარდინალ-დიაკვნად, 50 კარდინალ-მღვდლად და ექვს კარდინალ-ეპისკოპოსად.<ref name="visible"/> პაპები ამ ზღვარს იცავდნენ მანამ, სანამ პაპმა [[იოანე XXIII]]-მ [[1961]] წლის [[იანვარი]]ში კარდინალთა რაოდენობა რამდენჯერმე არ გაზარდა და 88-მდე არ აიყვანა.<ref name=nyt19610117>{{cite news|work=[[The New York Times]]|access-date=12 July 2018|date=17 January 1961|url= https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1961/01/17/118013184.pdf|first=Arnoldo|last=Cortesi|title= 4 New Cardinals Elevated in Rome}}</ref> პაპმა [[პავლე VI]]-მ ეს გაფართოება გააგრძელა და მის მესამე კონსისტორიაზე, [[1969]] წლის [[აპრილი]]ში, რაოდენობა 134-მდე მივიდა.<ref>{{cite news|url= https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1969/03/29/90079167.html|access-date=12 July 2018|work=[[The New York Times]]|date=29 March 1969|title=Pope Names 33 Cardinals; Cooke Among 4 From U.S.|first=Robert C.|last=Doty}}</ref> [[XIX საუკუნე]]სა და [[XX საუკუნე]]ში კარდინალთა კოლეგია გაიინტერნაციონალდა.<ref name="lanuovabq">{{Cite web|language=it|url=https://lanuovabq.it/it/il-sacro-collegio-a-portata-di-clic|title=Il sacro collegio a portata di clic|website=lanuovabq.it|access-date=2025-01-30}}</ref> ===ამომრჩეველთა რაოდენობა=== კოლეგიის საერთო რაოდენობამ მნიშვნელობა ნაწილობრივ დაკარგა მას შემდეგ, რაც [[პავლე VI]]-მ გადაწყვიტა, [[1971]] წლიდან [[პაპის კონკლავი|კონკლავში]] ხმის მიცემის უფლება ჰქონოდათ მხოლოდ 80 წლამდე ასაკის კარდინალებს.<ref>{{cite web| url=https://w2.vatican.va/content/paul-vi/la/motu_proprio/documents/hf_p-vi_motu-proprio_19701120_ingravescentem.html|title=''Ingravescentem aetatem''|access-date=12 July 2018|author=Pope Paul VI|date=21 November 1970|publisher= Libreria Editrice Vaticana|language=la}} See also: ''[[Ingravescentem aetatem]]''.</ref><ref name=nyt19701124>{{cite news|last1=Hoffman|first1=Paul|title=Voting for Popes Is Barred to Cardinals Over 80|url=https://www.nytimes.com/1970/11/24/archives/voting-for-popes-is-barred-to-cardinals-over-80-prelates-over-80.html|access-date=12 July 2018|work=[[The New York Times]]|date=24 November 1970}}</ref> ამ ცვლილებამ ხმის მიცემის უფლება ჩამოართვა 25 კარდინალს: ახალი წესის ამოქმედებამდე ახალი პაპის არჩევაში მონაწილეობის უფლება ჰქონდა 127 კარდინალს (მათგან 38 იტალიელს), ხოლო ახალი წესის მიხედვით — 102-ს (მათგან 27 იტალიელს).<ref name=nyt19701124/> გადაწყვეტილებას კრიტიკულად გამოეხმაურნენ [[კარდინალი (რელიგია)|კარდინალი]] [[ალფრედო ოტავიანი]] და კარდინალი [[ეჟენ ტისერანი]].<ref>{{cite news|work=[[The New York Times]]|access-date=12 July 2018|date = 27 November 1970|first= Alfred Jr.|last=Friendly|url= https://www.nytimes.com/1970/11/27/archives/ottaviani-deplores-papal-action-barring-vote-of-aged-cardinals.html|title=Ottaviani Deplores Papal Action Barring Vote of Aged Cardinals}}</ref><ref>{{cite news|agency=[[United Press International|UPI]]|access-date=12 July 2018|language=es|title=Crítica de dos Cardenales contra el Papa Paulo VI|trans-title=Criticism of two Cardinals against Pope Paul VI|date=26 November 1970|url=http://www.geocities.ws/verdadunica/pablo_6/ochenta.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20170110090747/http://www.geocities.ws/verdadunica/pablo_6/ochenta.html|archive-date=10 January 2017|url-status=dead}}</ref> [[1975]] წელს პავლე VI-მ 80 წლამდე ასაკის კარდინალ-ამომრჩეველთა მაქსიმალური რაოდენობა 120-ზე დააწესა.<ref>{{cite web|access-date=12 July 2018|title=''Romano Pontifici Eligendo''|author=Pope Paul VI|date= 1 October 1975|publisher= [[Vatican Publishing House|Libreria Editrice Vaticana]]|url=https://www.vatican.va/content/paul-vi/it/apost_constitutions/documents/hf_p-vi_apc_19751001_romano-pontifici-eligendo.html}} See also: ''[[Romano Pontifici Eligendo]]''.</ref> [[1976]] წელს ჩატარებულმა მისმა მომდევნო კონსისტორიამ კარდინალ-ამომრჩეველთა რაოდენობა სრულ ზღვრამდე, 120-მდე აიყვანა.<ref>{{cite news|work=[[The New York Times]]|date=25 May 1976|access-date=12 July 2018|url=https://www.nytimes.com/1976/05/25/archives/archbishop-of-hanoi-among-20-new-cardinals-installed-by-pope.html|title=Archbishop of Hanoi Among 20 New Cardinals Installed by Pope}}</ref> პავლე VI-ის ყველა მემკვიდრემ პერიოდულად გადააჭარბა 120-იან ზღვარს, გარდა [[იოანე პავლე I]]-ისა, რომელმაც თავისი უაღრესად ხანმოკლე პონტიფიკატის განმავლობაში არცერთი კონსისტორია არ ჩაატარა. [[იოანე პავლე II]]-მ 120-იანი ზღვარი კვლავ დაადასტურა [[1996]] წელს,<ref>{{cite web|url=https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/apost_constitutions/documents/hf_jp-ii_apc_22021996_universi-dominici-gregis.html|title=''Universi Dominici Gregis''|author=Pope John Paul II|date=22 February 1996|publisher=[[Vatican Publishing House|Libreria Editrice Vaticana]]|access-date=12 July 2018|author-link=Pope John Paul II}} See also: ''[[Universi Dominici Gregis]]''.; {{cite book|first= John L. Jr.|last=Allen|access-date=12 July 2018|url=https://books.google.com/books?id=tHsltdTp6OgC&pg=PT90|title=Conclave: The Politics, Personalities, and Process of the Next Papal Election|publisher=Crown Publishing|isbn=9780385504560|date=23 July 2002}}{{page needed|date=July 2018}}</ref> თუმცა კარდინალთა კოლეგიაში მისმა დანიშვნებმა ცხრა კონსისტორიიდან ოთხში 120-ს გადააჭარბა; მაქსიმუმს მიაღწია [[2001]] წლის [[თებერვალი|თებერვალში]] (135),<ref>{{cite news|url= https://www.nytimes.com/2001/02/22/world/shaping-a-legacy-pope-installs-44-cardinals.html|title=Shaping a Legacy, Pope Installs 44 Cardinals |access-date=12 July 2018|date=22 February 2001|work=[[The New York Times]]|first=Alessandra|last=Stanley}}</ref> და კიდევ ერთხელ — [[2003]] წლის [[ოქტომბერი|ოქტომბერში]].<ref>{{cite news|author-link=Frank Bruni|last1=Bruni|first1=Frank|title=Pope Confirms Cardinals, As Talk Turns to Succession|url=https://www.nytimes.com/2003/10/22/world/pope-confirms-cardinals-as-talk-turns-to-succession.html|access-date=12 July 2018|work=[[The New York Times]]|date=22 October 2003}}</ref> 120-იანი ზღვრის გადაჭარბებისას იოანე პავლე II ამტკიცებდა წესის „დროებით დეროგაციებს“, რათა 80 წლამდე ასაკის ყველა კარდინალს კონკლავში, როგორც ამომრჩეველს, მონაწილეობის უფლება ჰქონოდა.<ref>{{cite book|last=Pham|first=John-Peter|url= https://archive.org/details/heirsoffisherman00pham|url-access=registration|title=Heirs of the Fisherman: Behind the Scenes of Papal Death and Succession|date= 2004|publisher=[[Oxford University Press]]|access-date=12 July 2018|page=[https://archive.org/details/heirsoffisherman00pham/page/66 66]|isbn=9780195346350}}; {{cite news|last=Mickens|first=Robert|title=Why Francis Needs to Expand the College of Cardinals|url=https://www.commonwealmagazine.org/letter-rome-118|access-date=12 July 2018|work=[[Commonweal (magazine)|Commonweal]]|date=3 April 2017|quote=In fact, John Paul II derogated from Paul's legislation several times and after consistories in 2001 and 2003, for example, there were as many as 135 electors.}}</ref> [[ბენედიქტე XVI]]-ის ხუთი კონსისტორიიდან სამში კარდინალ-ამომრჩეველთა რაოდენობამ 120-ს გადააჭარბა; მაქსიმუმი იყო 125 — [[2012]] წელს.<ref>{{cite news|url=http://www.lastampa.it/2012/01/06/blogs/oltretevere/oltre-quota-7egF574E1GpVwZNsI8CZRL/pagina.html|work=La Stampa|language=it|access-date=12 July 2018|title=Oltre quota 120|trans-title=Beyond the 120 Quota|first=Giacomo|last=Galeazzi|date=6 January 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180713023852/http://www.lastampa.it/2012/01/06/blogs/oltretevere/oltre-quota-7egF574E1GpVwZNsI8CZRL/pagina.html|archivedate=13 ივლისი 2018}}; {{cite news|url=https://www.ncronline.org/blogs/ncr-today/pope-names-22-new-cardinals-including-dolan-and-obrien|work=National Catholic Reporter|access-date=12 July 2018|date=6 January 2012|title=Pope names 22 new cardinals, including Dolan and O'Brien|first=John L. Jr.|last=Allen}}</ref> [[ფრანცისკე]]-მ ზღვარს გადააჭარბა მის მიერ ჩატარებული ათივე კონსისტორიის შედეგად და მაქსიმუმს მიაღწია 140-ით [[2024]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]].<ref>{{Cite news |last=Pullella |first=Philip |date=2023-09-30 |title=Pope Francis cements legacy, stamps Church future with new cardinals |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/europe/pope-francis-cements-legacy-stamps-church-future-with-new-cardinals-2023-09-30/ |access-date=2023-10-01}}</ref> ===რანგები=== [[XX საუკუნე]]ში კოლეგიაში განხორციელებულმა ცვლილებებმა კონკრეტულ „ორდენებსაც“ (რანგებსაც) შეეხო. [[1917]] წლის კანონიკური სამართლის კოდექსმა (''1917 Code of Canon Law'') დაადგინა, რომ ამის შემდეგ კარდინალებად მხოლოდ მღვდლები ან ეპისკოპოსები შეიძლებოდა აერჩიათ,<ref>[http://www.intratext.com/IXT/LAT0813/_PO.HTM canon 232 §1]</ref> რითაც ოფიციალურად დასრულდა ისტორიული პერიოდი, როდესაც ზოგიერთ კარდინალს სამღვდელოებაში ჰქონდა მიღებული მხოლოდ პირველი [[ტონსურა]] და მცირე ორდენები, ან დიდი ორდენები — [[დიაკვანი|დიაკვნობა]] და [[სუბდიაკვანი|სუბდიაკვნობა]] — მღვდლად კურთხევის გარეშე.<ref>{{cite web| access-date =15 December 2017 | url=https://www.vatican.va/content/john-xxiii/la/motu_proprio/documents/hf_j-xxiii_motu-proprio_19610310_ad-suburbicarias.html | language= la | date= 10 March 1961 | author= Pope John XXIII| publisher= Libreria Editrice Vaticana| title= Ad suburbicarias dioeceses }}</ref> [[1961]] წელს პაპმა [[იოანე XXIII]]-მ პაპს დაუტოვა უფლება, კოლეგიის ნებისმიერი წევრი დაენიშნა რომელიმე სუბურბიკარულ კათედრაზე და მიენიჭებინა კარდინალ-ეპისკოპოსის რანგი. მანამდე, ვაკანსიის შემთხვევაში, ასეთი დანიშვნის მოთხოვნის პრივილეგია (''jus optionis'') ჰქონდათ მხოლოდ უფროს კარდინალ-მღვდელსა და უფროს კარდინალ-დიაკვანს.<ref>{{cite web| access-date =15 December 2017 | url=https://www.vatican.va/content/john-xxiii/la/motu_proprio/documents/hf_j-xxiii_motu-proprio_19610310_ad-suburbicarias.html | language= la | date= 10 March 1961 | author= Pope John XXIII| publisher= Libreria Editrice Vaticana| title= Ad suburbicarias dioeceses }}</ref> [[1962]] წელს მან დააწესა, რომ ყველა კარდინალი ეპისკოპოსი უნდა ყოფილიყო, რითაც დასრულდა კარდინალ-დიაკვნის ორდენის გაიგივება იმ კარდინალებთან, რომლებიც ეპისკოპოსები არ იყვნენ.<ref>{{cite news | access-date = 25 October 2017 |date= 20 March 1962 | work = [[The New York Times]] |url = https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1962/03/20/82040660.pdf | first = Arnoldo | last = Cortesi | title= Pope Elevates 10 to Cardinal Rank}}</ref> კოლეგიაში დარჩენილი თორმეტი არაეპისკოპოსი წევრი თავად [[იოანე XXIII]]-მ აკურთხა ეპისკოპოსად.<ref>{{cite news | work= New York Times | url = https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1962/04/20/443411692.pdf | date= 20 April 1962| access-date = 25 October 2017 | title= Catholic Cardinals Now Are All Bishops | quote=From today therefore, perhaps for the first time in the history of the Roman Catholic Church, all Cardinals are Bishops.}}</ref> იოანე XXIII-მ კოლეგიისთვის ეს და სხვა წესები დააკანონა დოკუმენტით ''Cum gravissima'' ([[15 აპრილი]] [[1962]]).<ref>{{cite book| title=New Catholic Encyclopedia| date=2002|publisher=Gale |page=106| volume=3|edition=2nd| editor-first=Thomas |editor-last=Carson}}</ref> ცალკეულ შემთხვევებში კარდინალობის კანდიდატი ამ მოთხოვნისგან დისპენსაციას იღებს: იოანე პავლე II-მ ამგვარი დისპენსაცია პირველად მიანიჭა [[ჰენრი დე ლუბაკი|ჰენრი დე ლუბაკს]] [[1983]] წელს.<ref>{{cite book| url= https://books.google.com/books?id=mfxdCgAAQBAJ&pg=PT151 | title= A Church of Passion and Hope: The Formation of An Ecclesial Disposition from Ignatius Loyola to Pope Francis and the New Evangelization | access-date = 15 December 2017 | date= 2015| publisher= Bloomsbury T&T Clark| first = Gill K. |last= Goulding | isbn= 9780567664686 }}{{page needed|date=December 2017}}</ref> [[1965]] წლის [[თებერვალი|თებერვალში]] პაპმა [[პავლე VI]]-მ გადაწყვიტა, რომ კარდინალად შექმნილ აღმოსავლური წესის პატრიარქს აღარ მიენიჭებოდა რომში ტიტულარული ეკლესია; ის ინარჩუნებდა საკუთარ კათედრას და ერწყმოდა კარდინალ-ეპისკოპოსთა ორდენს — იმ რანგს, რომელიც მანამდე დაცული იყო მხოლოდ ექვსი კარდინალისთვის, რომლებიც სუბურბიკარულ ეპარქიებზე იყვნენ დანიშნულნი.<ref>{{cite news | date=26 January 1965 | access-date = 26 October 2017 | url = https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1965/01/26/96697707.pdf | work= New York Times | title = Pope Designates 27 New Cardinals}}</ref><ref>{{cite news | work = [[The New York Times]]| url = https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1965/02/23/97186241.pdf | access-date = 26 October 2017 | date= 23 February 1965| title = Pontiff Installs 27 New Cardinals}}</ref> პავლე VI-მ ეს და სხვა წესები კოლეგიისთვის დააკანონა დოკუმენტით ''Ad pupuratorum patrem'' ([[11 თებერვალი]] [[1965]]).<ref name=jedin>{{cite book|editor-last1=Jedin|editor-first1=Hubert|title=The Church in the Modern Age|date=1981|volume=X| publisher=Burn & Oates|location=London|page=168|url=https://books.google.com/books?id=LjLQwToInS4C&pg=PA168|access-date=2 November 2017|isbn=9780860120926}}</ref> ===სხვა ცვლილებები=== [[ფრანცისკე|პაპმა ფრანცისკემ]] კარდინალთა კოლეგიის დეკანის თანამდებობასთან დაკავშირებული წესები [[2019]] წლის [[დეკემბერი|დეკემბერში]] შეცვალა; შესაბამისად, დეკანი ახლა ინიშნება ხუთწლიანი ვადით, რომლის განახლებაც პაპის მიერ არის შესაძლებელი. ვიცე-დეკანის საკითხში ცვლილება არ განხორციელებულა.<ref>{{cite news |title=Lettera Apostolica in forma di "Motu proprio" riguardante l'Ufficio del Decano del Collegio Cardinalizio |url=http://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2019/12/21/1025/02090.html |access-date=21 December 2019 |date=21 December 2019 |language=it}}</ref> კოლეგიის წევრთა გადადგომა ან კოლეგიიდან ჩამოშორება შედარებით იშვიათი მოვლენაა. [[1791]]-იდან [[2018]] წლამდე პერიოდში კოლეგიიდან მხოლოდ ერთი წევრი გააძევეს ეტიან შარლ დე ლომენი დე ბრიენი [[1791]] წელს, ხოლო ხუთმა გადადგომა აირჩია: ტომაზო ანტიჩი ([[1798]]), მარინო კარაფა დი ბელვედერე ([[1807]]), კარლო ოდესკალკი ([[1838]]), ლუი ბიო ([[1927]]) და თეოდორ ედგარ მაკკერიკი ([[2018]]).<ref>{{cite news |last1=Grossman |first1=Cathy Lynn |title=Catholic cardinals, princes of the church, rarely quit |url=https://www.usatoday.com/story/news/world/2013/02/25/conclave-resigns-cardinal-obrien-history/1947143/ |access-date=1 August 2018 |work=[[USA Today]] |date=25 February 2013 |language=en}}</ref><ref name=Povoledo>{{cite news |last1=Povoledo |first1=Elisabetta |last2=Otterman |first2=Sharon |title=Cardinal Theodore McCarrick Resigns Amid Sexual Abuse Scandal |url=https://www.nytimes.com/2018/07/28/world/europe/cardinal-theodore-mccarrick-resigns.html|newspaper=[[The New York Times]]|date=28 July 2018|url-access=registration}}</ref> ===ისტორიული მონაცემები=== [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეების]] პერიოდისთვის, კარდინალთა კოლეგიის ზომის შესახებ წყაროები ყველაზე ხშირად [[პაპის კონკლავი|პაპის არჩევნებსა და კონკლავებს]] უკავშირდება.<ref name="b13">Broderick, 1987, p. 13.</ref> ''სია არასრულია (მდგომარეობით: [[თებერვალი]] [[2013]]).'' {| class="wikitable sortable collapsible collapsed" ! width="*" | წელი ! width="*" | კოლეგიის ზომა |- |[[1099]] |18 |- |[[1118]] |46 |- |[[1119]] |46 ან 47 |- |[[1124]] |44 |- |[[1130]] |44 |- |[[1145]] |44 |- |[[1198]] |26 |- |[[1216]] |26 |- |[[1227]] |18 |- |[[1241]] |12 ან 13 |- |[[1244]] |6 |- |[[1261]] |8 |- |[[1264]] |21 |- |[[1276]] |10 |- |[[1277]] |7 |- |[[1288]] |10 |- |[[1294]] (ივლისი) |11 |- |[[1294]] (დეკემბერი) |21 |- |[[1303]] |18 |- |[[1304]] |19 |- |[[1312]] |16 |- |[[1316]] |30 |- |[[1327]] |16 |- |[[1338]] |16 |- |[[1348]] |16 |- |[[1361]] |17 |- |[[1371]] |30 |- |[[1374]] |18 |- ! colspan=2|წყარო: Broderick, 1987, გვ.&nbsp;13–14. |} {| border="1" cellpadding="3" align="left" width="250px" style="border-collapse: collapse;" |+ '''იტალიაში დაბადებული კარდინალების წილი (%), თითოეული კონკლავის დროს''' |- ![[მაისი]] [[2025]] !20.32 |- !style="background:#ccc;"|კონკლავი [[2025]] !style="background:#f0f0f0;" align="center"|20.24 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[2013]] |align="center"|22.60 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[2005]] |align="center"|17.09 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1978]] (ოქტომბერი) |align="center"|22.50 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1978]] (აგვისტო) |align="center"|22.80 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1963]] |align="center"|35.36 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1958]] |align="center"|35.80 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1939]] |align="center"|54.80 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1922]] |align="center"|51.60 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1914]] |align="center"|50.76 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1903]] |align="center"|56.25 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1878]] |align="center"|65.57 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1846]] |align="center"|98.00 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი ([[1830]]–[[1831]]) |align="center"|80.00 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1829]] |align="center"|82.00 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი [[1823]] |align="center"|87.76 |- !style="background:#f0f0f0;"|კონკლავი ([[1799]]–[[1800]]) |align="center"|85.71 |} {{Clear}} ==ფუნქციები== კოლეგიის ერთ-ერთი ფუნქციაა, რომ [[პაპი|პაპს]] ეკლესიის საკითხებზე რჩევა მისცეს, როდესაც იგი მათ ჩვეულებრივ [[პაპის კონსისტორია|კონსისტორიაზე]] იწვევს,<ref>CIC 1983, can. 349</ref> ტერმინი, რომელიც [[რომის იმპერატორი|რომის იმპერატორის]] სამეფო საბჭოდან მომდინარეობს. პროტოკოლის თანახმად, იგი სხვადასხვა ღონისძიებაშიც მონაწილეობს, მაგალითად, [[კანონიზაცია|კანონიზაციის]] პროცესის მიმდინარეობისას. პაპის გარდაცვალების ან გადადგომის შემთხვევაში იგი იკრიბება როგორც [[პაპის კონკლავი]] და მემკვიდრეს ირჩევს.<ref name="universi">John Paul II, Ap. Const. ''[[Universi Dominici gregis]]'' in ''AAS'' 88 (1996)</ref> ამ დროს იგი შემოიფარგლება იმ კარდინალებით, რომლებიც უფლებამოსილნი არიან მონაწილეობა მიიღონ არჩევნებში და რომელთა ასაკიც [[80]] წელზე ნაკლებია; ასაკობრივი ზღვარი პირველად [[1970]] წელს დააწესა [[პავლე VI|პაპმა პავლე VI-მ]].<ref>{{cite book|last1=Walsh|first1=Michael|title=The Cardinals: Thirteen Centuries of the Men Behind the Papal Throne|date=2011|publisher=Wm. B. Eerdmans Publishing|location=Grand Rapids, Michigan |page=[https://archive.org/details/cardinalsthirtee0000wals/page/17 17]|url=https://archive.org/details/cardinalsthirtee0000wals|url-access=registration|access-date=1 March 2016|isbn=9780802829412}}</ref> კოლეგიას მმართველობითი ძალაუფლება არ გააჩნია, გარდა ''[[სედე ვაკანტე]]''-ის (პაპის ტახტის ვაკანსიის) პერიოდისა. თუმცა ამ შემთხვევაშიც, მისი უფლებამოსილებები უკიდურესად შეზღუდულია მოქმედი სამართლის ნორმებით, რომლებიც განსაზღვრულია [[აპოსტოლური კონსტიტუცია|აპოსტოლურ კონსტიტუციაში]] ''Universi Dominici gregis'' ([[1996]]) და ვატიკანის ქალაქ-სახელმწიფოს ძირითადი კანონით. ისტორიულად, კარდინალები იყვნენ რომის ქალაქის სამრევლოებში მსახური სამღვდელოება, რომლებიც ემორჩილებოდნენ მის [[რომის ეპისკოპოსი|ეპისკოპოსს]] პაპს. კოლეგიამ განსაკუთრებული მნიშვნელობა შეიძინა [[ჰაინრიხ IV (სრი)|ჰაინრიხ IV]]-ის გერმანიის მეფედ და [[საღვთო რომის იმპერატორი|საღვთო რომის იმპერატორად]] კურთხევის შემდეგ, როდესაც იგი ექვსი წლის ასაკში ავიდა ტახტზე [[ჰაინრიხ III (სრი)|ჰაინრიხ III]]-ის მოულოდნელი გარდაცვალების ([[1056]]) შემდეგ. მანამდე [[წმინდა საყდარი]] ხშირად მძაფრი დაპირისპირების საგანი იყო რომის არისტოკრატულ ოჯახებს შორის. საერო ხელისუფლებებს მნიშვნელოვანი გავლენა ჰქონდათ იმაზე, თუ ვინ უნდა დანიშნულიყო პაპად, ხოლო განსაკუთრებულად ძლიერი იყო [[საღვთო რომის იმპერია|საღვთო რომის იმპერატორის]] გავლენა, რომელსაც მას პაპის დანიშვნის სპეციფიკური უფლებამოსილებაც ჰქონდა.<ref>Broderick, J.F. 1987. "The Sacred College of Cardinals: Size and Geographical Composition (1099–1986)." ''Archivum historiae Pontificiae'', '''25''': 8.</ref> ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო, რადგან საღვთო რომის იმპერატორის მიზნები და ხედვები ყოველთვის არ ემთხვეოდა ეკლესიის ინტერესებს. იმ ეკლესიურმა მოღვაწეებმა, რომლებიც დაკავშირებულნი იყვნენ იმ მოძრაობასთან, რასაც მოგვიანებით [[გრიგორიანული რეფორმა]] ეწოდა, ისარგებლეს ახალი მეფის ძალაუფლების სისუსტით და [[1059]] წელს პაპის არჩევა რომის ეკლესიის სამღვდელოებას დაუმკვიდრეს. ეს იყო უფრო ფართო ძალაუფლებრივი ბრძოლის ნაწილი, რომელიც ცნობილია როგორც [[ინვესტიტურისათვის ბრძოლა|ინვესტიტურისთვის ბრძოლა]]: ეკლესიაც და იმპერატორიც ცდილობდნენ, უფრო მეტი კონტროლი მოეპოვებინათ ეპისკოპოსთა დანიშვნაზე და ამ გზით გაეზარდათ გავლენა იმ მიწებსა და მმართველობებზე, სადაც დანიშნული ეპისკოპოსები მსახურობდნენ.<ref>Broderick, J.F. 1987. "The Sacred College of Cardinals: Size and Geographical Composition (1099–1986)." ''Archivum historiae Pontificiae'', '''25''': 8.</ref> ახალი პაპის არჩევის კარდინალთა ექსკლუზიურ პრეროგატივად ქცევა ადრეული შუა საუკუნეების სამყაროში ძალაუფლებათა ბალანსის მნიშვნელოვანი ცვლილება იყო. [[XII საუკუნე|XII საუკუნის]] დასაწყისიდან კარდინალთა კოლეგია უკვე ამ სახით იწყებს შეკრებას, მას შემდეგ, რაც კარდინალმა ეპისკოპოსებმა, კარდინალმა მღვდლებმა და კარდინალმა დიაკვნებმა ცალკეული ჯგუფების სახით მოქმედება შეწყვიტეს.<ref>Broderick, J.F. 1987. "The Sacred College of Cardinals: Size and Geographical Composition (1099–1986)." ''Archivum historiae Pontificiae'', '''25''': 8.</ref> ===ოფიციალური პირები=== {{Hatnote|„კარდინალ-ვიცე-დეკანი“ და „კარდინალ ვიცე-დეკანი“ გადმომისამართდება აქ.}} [[რომის კათოლიკური ეკლესია|კათოლიკურ ეკლესიაში]] [[კარდინალთა კოლეგია|კარდინალთა კოლეგიის]] დეკანი და ''კარდინალთა კოლეგიის ვიცე-დეკანი''<!--boldface per WP:R#PLA--> ამ კოლეგიის პრეზიდენტი და ვიცე-პრეზიდენტი არიან. ორივეს ირჩევენ კარდინალ-ეპისკოპოსები (უმაღლესი რანგის კარდინალები, მათ შორის ისინი, რომლებსაც სუბურბიკარული ეპარქიები აქვთ მინიჭებული), თუმცა არჩევა საჭიროებს პაპის თანხმობას. სხდომებზე თავმჯდომარეობისა და ადმინისტრაციული მოვალეობების დელეგირების გარდა, მათ სხვა კარდინალებზე უფლებამოსილება არ გააჩნიათ და მოქმედებენ როგორც {{lang-la|[[Primus inter pares]]}} („პირველი თანასწორთა შორის“). [[წმინდა საყდარი|წმინდა საყდრის]] სახელმწიფო მდივანი, [[კარდინალი კამერლენგო|წმინდა რომის ეკლესიის კამერლენგო]], რომის გენერალური ვიკარი, აგრეთვე ვენეციისა და ლისაბონის პატრიარქები, ჩვეულებრივ, კარდინალები არიან, მცირერიცხოვანი (როგორც წესი, დროებითი) გამონაკლისებით. [[ვატიკანის კონსტიტუცია|ვატიკანის ქალაქ-სახელმწიფოს ფუნდამენტური კანონი]] მოითხოვს, რომ სახელმწიფოს საკანონმდებლო ორგანოში — [[პაპის სახელმწიფო საქმეების ვატიკანის კომისია|ვატიკანის ქალაქ-სახელმწიფოს პონტიფიკურ კომისიაში]] — დანიშნული პირები კარდინალები იყვნენ.<ref>{{cite web | url=http://www.vaticanstate.va/NR/rdonlyres/3F574885-EAD5-47E9-A547-C3717005E861/2522/FundamentalLaw1.pdf | title=Fundamental Law of Vatican City State | author=Pope John Paul II | date=26 November 2000 | access-date=11 April 2008 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20080226203911/http://www.vaticanstate.va/NR/rdonlyres/3F574885-EAD5-47E9-A547-C3717005E861/2522/FundamentalLaw1.pdf | archive-date=26 February 2008 | df=dmy-all | author-link=Pope John Paul II }}</ref> ===პაპის არჩევა=== {{Further|პაპის კონკლავი|პაპის არჩევნების სია}} [[პავლე VI|პაპი პავლე VI]]-ის [[1970]] წლის ''[[motu proprio]]'' ''[[Ingravescentem aetatem]]''-ის დებულებების მიხედვით, კარდინალებს, რომლებიც კონკლავის გახსნამდე [[80]] წელს მიაღწევდნენ, პაპის არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება არ ჰქონდათ. [[იოანე პავლე II|პაპი იოანე პავლე II]]-ის [[1996]] წლის თებერვლის ''[[Universi Dominici gregis]]''-მა ეს წესი მცირედით შეცვალა: კარდინალები, რომლებიც [[80]] წელს მიაღწევენ იმ დღემდე, როდესაც [[წმინდა საყდარი|საყდარი]] დაობლდება, ხმის მიცემის უფლების მქონედ აღარ ითვლებიან. ეს ცვლილება განხორციელდა იმისთვის, რომ კონკლავის თარიღი განზრახ არ დაიგეგმოს ან არ იქნეს მანიპულირებული ისე, რომ ასაკობრივი კრიტერიუმით კონკრეტული კარდინალები ხელოვნურად ჩართონ ან გამორიცხონ.<ref name="universi" /> [[კათოლიკური ეკლესიის კანონიკური სამართალი]] მამაკაცის ეპისკოპოსად დანიშვნის ზოგად კვალიფიკაციებს საკმაოდ ფართოდ განსაზღვრავს და მოითხოვს, რომ კანდიდატი იყოს მორწმუნე და კეთილსახელიანი, მინიმუმ ოცდათხუთმეტი წლის, ჰქონდეს განათლების შესაბამისი დონე და მღვდლად მსახურების არანაკლებ ხუთწლიანი გამოცდილება.<ref>{{cite web |title=Code of Canon Law, Chapter II: Bishops |url=https://www.vatican.va/archive/ENG1104/__P1D.HTM |access-date=29 May 2016 |publisher=The Holy See |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080219141242/https://www.vatican.va/archive/ENG1104/__P1D.HTM |archive-date=19 February 2008 |df=dmy }}</ref> მიუხედავად ამისა, კარდინალები [[1389]] წელს [[ურბან VI|პაპი ურბან VI]]-ის გარდაცვალების შემდეგ, მუდმივად ირჩევენ რომის ეპისკოპოსს საკუთარი წევრობიდან; ურბან VI იყო უკანასკნელი პაპი, რომელიც კარდინალი არ ყოფილა. კონკლავის წესები ასევე განსაზღვრავს იმ პროცედურებს, რომლებიც უნდა შესრულდეს იმ შემთხვევაში, თუ კარდინალები აირჩევენ პიროვნებას, რომელიც ვატიკანის ქალაქ-სახელმწიფოს გარეთ ცხოვრობს ან ჯერ კიდევ არ არის ეპისკოპოსი.<ref>''Universi Dominici gregis'', 88–90</ref> [[ბენედიქტე XVI|პაპი ბენედიქტე XVI]]-ის გადადგომის დროს [[80]] წლამდე ასაკის — 117 კარდინალიდან, [[2013]] წლის მარტის [[პაპის კონკლავი|კონკლავში]] 115 მონაწილეობდა; სწორედ ამ კონკლავმა აირჩია [[ფრანცისკე|პაპი ფრანცისკე]] მის მემკვიდრედ. ორ კარდინალს მონაწილეობა არ მიუღია: ჯულიუს რიადი დარმაათმადჯას (ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო) და კიტ ო’ბრაიენს (სექსუალური გადაცდომის ბრალდებების შემდეგ).<ref>{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/uk-21572724 |title=Cardinal Keith O'Brien resigns as Archbishop |newspaper=BBC News |date=25 February 2013 |access-date=25 February 2013 |author=Pigott, Robert}}</ref> {| class="wikitable" style="width:100%; background:#FFF3CD; border:1px solid #f0ad4e; margin-bottom:10px;" |- | style="width:52px; text-align:center; vertical-align:middle;" | [[File:Emblem of the Papacy SE.svg|40px|link=]] | style="vertical-align:middle;" | '''მოქმედი კარდინალების გალერეა — შერჩეული მთავარი ფიგურები (2026 წლის იანვარი)''' |} {| class="wikitable sortable" style="width:100%;" |- ! style="width:38%;" | კარდინალი ! style="width:20%;" | სტატუსი/თანამდებობა ! style="width:14%;" | ქვეყანა ! აღწერა |- | [[File:Card._Re_WIKIPEDIA.png|45px]] ჯოვანი ბატისტა რე | კარდინალთა კოლეგიის დეკანი | {{flagicon|იტალია}} იტალია | კარდინალთა კოლეგიის თავმჯდომარე; კონკლავის გახსნისა და ადმინისტრაციული ფუნქციების მთავარი კოორდინატორი. |- | [[File:Argentine_Cardinal_Leonardo_Sandri_in_2014_(cropped).jpg|45px]] ლეონარდო სანდრი | კარდინალთა კოლეგიის ვიცე-დეკანი | {{flagicon|არგენტინა}} არგენტინა | დეკანის მოადგილე; კოლეგიის უმაღლესი რანგის ხელმძღვანელობაში მეორე ფიგურა. |- | [[File:Cardinal_Pietro_Parolin_par_Claude_Truong-Ngoc_juillet_2021.jpg|45px]] პიეტრო პაროლინი | სახელმწიფო მდივანი | {{flagicon|იტალია}} იტალია | წმინდა საყდრის დიპლომატიისა და ადმინისტრაციული მმართველობის ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი პოსტი. |- | [[File:Kevin_Joseph_Farrell_1.jpg|45px]] კევინ ფარელი | კამერლენგო (წმინდა რომის ეკლესიის) | {{flagicon|აშშ}} აშშ | „Sede vacante“-ის პერიოდში ვატიკანის ადმინისტრაციული მართვის ცენტრალური ფიგურა. |- | [[File:Dominique_Mamberti,_14_Dec_2010.jpg|45px]] დომინიკ მამბერტი | კარდინალ-პროტოდიაკონი | {{flagicon|საფრანგეთი}} საფრანგეთი | ახალი პაპის არჩევის შემდეგ, ტრადიციულად სწორედ ის აცხადებს: „Habemus Papam“. |- | [[File:มีชัย_กิจบุญชู.jpg|45px]] მაიკლ მიხაი კიტბუნჩუ | კარდინალ-პროტოპრესვიტერი | {{flagicon|ტაილანდი}} ტაილანდი | კარდინალ-პრეზვიტერთა ორდენის ყველაზე უხუცესი წარმომადგენელი. |- | [[File:Card. Luis Antonio Tagle (2016; cropped).jpg|45px]]ლუის ანტონიო ტაგლე | კარდინალი (გლობალური ეკლესიური ადმინისტრაცია) | {{flagicon|ფილიპინები}} ფილიპინები | თანამედროვე კათოლიციზმის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობადი სახე აზიიდან; ხშირად მოიხსენიება გავლენიან კანდიდატად. |- | [[File:Matteo Zuppi 2019.jpg|45px]] მატეო მარია ძუპი | კარდინალი (ეკლესიური დიპლომატია/პასტორალური ხაზები) | {{flagicon|იტალია}} იტალია | იტალიურ ეკლესიაში ერთ-ერთი ყველაზე თვალსაჩინო მოქმედი იერარქი; გამორჩეული პასტორალური იმიჯით. |- | [[File:Cardinal Peter K.A. Turkson in 2017 (cropped).jpg|45px]]პიტერ ტურკსონი | კარდინალი (სოციალური დოქტრინა/გლობალური საკითხები) | {{flagicon|განა}} განა | ეკლესიის სოციალური სწავლების, გლობალური სამართლიანობისა და განვითარების თემების გავლენიანი წარმომადგენელი. |- | [[File:Kardinal Christoph Schönborn.JPG|45px]] კრისტოფ შონბორნი | კარდინალი (თეოლოგია/ეკლესიური სწავლება) | {{flagicon|ავსტრია}} ავსტრია | თეოლოგიური ავტორიტეტის მქონე კარდინალი; თანამედროვე კათოლიკური დისკურსის ერთ-ერთი გამორჩეული ფიგურა. |- | [[File:Jean-Claude_Hollerich.jpg|45px]] ჟან-კლოდ ჰოლერიხი | კარდინალი (ევროპული ეკლესიის პოლიტიკა) | {{flagicon|ლუქსემბურგი}} ლუქსემბურგი | ევროპული კათოლიციზმის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ხმა; ხშირად ფიგურირებს რეფორმების კონტექსტში. |- | [[File:AED_11ème_Nuit_des_Témoins_-_Fridolin_Ambongo_-_2_(cropped).jpg|45px]] ფრიდოლინ ამბონგო ბესუნგუ | კარდინალი (აფრიკის ეკლესია) | {{flagicon|კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა}} კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა | აფრიკის ეკლესიის ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი წარმომადგენელი თანამედროვე ეპოქაში. |- | [[File:Pierbattista_Pizzaballa.jpg|45px]] პიერბატისტა პიცაბალა | კარდინალი (ახლო აღმოსავლეთი) | {{flagicon|იტალია}} იტალია | ახლო აღმოსავლეთის ეკლესიური რეალობის კონტექსტში გამორჩეული კარდინალი. |- | [[File:Peter_Erdö.jpg|45px]] პეტერ ერდო | კარდინალი (ცენტრალური ევროპა) | {{flagicon|უნგრეთი}} უნგრეთი | ცენტრალურ ევროპაში ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ეკლესიური ლიდერი; კონსერვატიული ინტელექტუალური ხაზის წარმომადგენელი. |- | [[File:Anders_Arborelius_in_2019.jpg|45px]] ანდერს არბორელიუსი | კარდინალი (სკანდინავია) | {{flagicon|შვედეთი}} შვედეთი | სკანდინავიის კათოლიკე ეკლესიის სიმბოლური და იშვიათად მნიშვნელოვანი ფიგურა. |- | [[File:Mgr_Jean-Marc_Aveline_par_Claude_Truong-Ngoc_juillet_2021_(cropped).jpg|45px]] ჟან-მარკ აველინი | კარდინალი (საფრანგეთი/ხმელთაშუა სივრცე) | {{flagicon|საფრანგეთი}} საფრანგეთი | ფრანგული ეკლესიის ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური კარდინალი; ხშირად მოიხსენიება ინტელექტუალურ ლიდერად. |- | [[File:CardinalSeanOMalley2009.jpg|45px]] სეან პატრიკ ო’მელი | კარდინალი (აშშ) | {{flagicon|აშშ}} აშშ | ეკლესიის შიდა რეფორმებისა და პასუხისმგებლობის თემებთან დაკავშირებული გავლენიანი ფიგურა. |- | [[File:Cardinal_Dolan_at_UST_(Sept_2019,_Cropped)_(cropped).jpg|45px]] ტიმოთი დოლანი | კარდინალი (აშშ) | {{flagicon|აშშ}} აშშ | ამერიკული კათოლიკური სივრცის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობადი სახე; საჯარო რიტორიკითა და გავლენით. |} ==ლიტერატურა== * Baumgartner, Frederic J. 2003. ''Behind Locked Doors: A History of the Papal Elections''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|0-312-29463-8}}. * Broderick, J.F. 1987. "The Sacred College of Cardinals: Size and Geographical Composition (1099–1986)." ''Archivum historiae Pontificiae'', '''25''': 7–71. * Levillain, Philippe, ed. 2002. ''The Papacy: An Encyclopedia''. Routledge. {{ISBN|0-415-92228-3}}. * Pham, John-Peter. 2004. ''Heirs of the Fisherman: Behind the Scenes of Papal Death and Succession''. Oxford University Press. {{ISBN|0-19-517834-3}}. * Walsh, Michael. 2003. ''The Conclave: A Sometimes Secret and Occasionally Bloody History of Papal Elections''. Rowman & Littlefield. {{ISBN|1-58051-135-X}}. ==იხილეთ აგრეთვე== {{Div col|colwidth=30em}} *[https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98 ეპისკოპოსი (კათოლიკური ეკლესია)] *[https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%92%E1%83%9D კარდინალთა კოლეგიის კამერლენგო] *[https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98 კათოლიკური ეკლესია ქვეყნების მიხედვით] *[https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90:%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98 მოქმედი კარდინალების სია] *[[ტიტულარული ეკლესიების სია]] *პალატინუსი (კათოლიკური ეკლესია) *[[პაპაბილი]] *პროტოპრესვიტერი {{div col end}} ==რესურსები ინტერენტში== {{Wikiquote}} * [https://www.vatican.va/news_services/press/documentazione/documents/cardinali_index_en.html The College of Cardinals]—Holy See Press Office * [http://www.gcatholic.org/hierarchy/cardinals-consistory.htm GCatholic.org]—extensive information on all cardinals since the 17th century * [https://web.archive.org/web/20060829055027/http://www.catholic-pages.com/hierarchy/cardinals_list.asp Cardinals of the Catholic Church]}}—sortable list, out of date * [http://www.catholic-hierarchy.org/event/consist.html Catholic-Hierarchy.org], with entry into extensive databases. *{{cite web |url=https://collegeofcardinalsreport.com/about-us/|title=Cardinalium Collegii Recensio|language=en-US|author1=Edward Pentin|author2=[[Diane Montagna]]}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:College Of Cardinals}} [[კატეგორია:კარდინალთა კოლეგია| ]] [[კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:კარდინალთა კოლეგია]] fv1gzd7qov41xab02kftx0cil2gu6eh ზაჰრა ჯოია 0 781556 5420462 5372703 2026-06-24T13:21:42Z Ninuca-QR 175479 5420462 wikitext text/x-wiki '''ზაჰრა ჯოია''' (დ. [[1992]]) — წარმოშობით [[ავღანეთი|ავღანელი]], ჰაზარა ეთნიკური ჯგუფის [[ჟურნალისტი|ჟურნალისტია]].<ref name=":3">{{Cite web |date=2021-09-22 |title=Zahra Joya: the Afghan reporter who fled the Taliban – and kept telling the truth about women |url=https://www.theguardian.com/society/2021/sep/22/zahra-joya-the-afghan-reporter-who-fled-the-taliban-and-kept-telling-the-truth-about-women |access-date=2022-10-14 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ზაჰრა არის [[რუხშანა მედია|რუხშანა მედიის]] (Rukhshana Media) დამფუძნებელი — დარისა და [[ინგლისური ენა|ინგლისურ ენებზე]] მოქმედი მედიაპლატფორმისა, რომელსაც იგი გადასახლებიდან მართავს.<ref name=":3" /> ==ადრეული ცხოვრება== ზაჰრა ჯოია 1992 წელს დაიბადა ჰაზარათა ოჯახში, [[ბამიანის პროვინცია|ბამიანის პროვინციის]] ერთ პატარა სოფელში. ჯოია ხუთი წლის იყო, როდესაც [[თალიბანი|თალიბანმა]] [[ავღანეთი|ავღანეთში]] ხელისუფლება ჩაიგდო ხელში. 1996–2001 წლებში თალიბანმა გოგონებისთვის თითქმის სრულად აკრძალა განათლება. ჯოია ბიჭის ტანსაცმელს იცვამდა, თავს მუჰამედს უწოდებდა და ყოველდღე ორი საათის განმავლობაში დადიოდა სკოლაში თავისი ახალგაზრდა ბიძის გვერდით. 2022 წელს ჟურნალ TIME-ისთვის [[ანჯელინა ჯოლი|ანჯელინა ჯოლისთან]] მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ ჯოიას ოჯახის ზოგიერთი მამაკაცი, მათ შორის მამაც, ქალთა უფლებების მხარდამჭერი იყო.<ref name=":1">{{Cite magazine |title=Zahra Joya Fled the Taliban. She's Still Telling the Stories of Afghan Women |url=https://time.com/collection/women-of-the-year/6150546/zahra-joya/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=3 March 2022 |language=en |archive-date=2024-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240111084831/https://time.com/collection/women-of-the-year/6150546/zahra-joya/ |url-status=dead }}</ref> 2001 წელს, მას შემდეგ რაც [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულმა შტატებმა]] და მისმა მოკავშირეებმა [[ავღანეთი|ავღანეთში]] შეჭრა განახორციელეს და თალიბანის ხელისუფლება დაამხეს, ჯოიამ შეძლო უარი ეთქვა შენიღბვაზე და [[ქაბული|ქაბულში]] სამართლის ფაკულტეტზე ჩარიცხულიყო. ზაჰრა გეგმავდა, მამამისის კვალს გაჰყოლოდა და [[პროკურორი]] გამხდარიყო.<ref name=":3" /><ref name=":0">{{Cite news |date=2021-11-18 |title='My computer is my weapon': Afghan woman journalist stands up to Taliban |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-afghanistan-media-women-feature-idUSKBN2I30AQ |access-date=2022-03-05}}</ref> თუმცა, ჯოიას ქალი თანაკურსელების უთქმელმა ისტორიებმა ძლიერი გავლენა მოახდინა და გადაწყვიტა, [[ჟურნალისტი]] გამხდარიყო — ავღანეთში ქალ რეპორტიორად მუშაობასთან დაკავშირებული საფრთხეებისა და სირთულეების მიუხედავად.<ref>{{Cite web |date=2018-05-02 |title=Women journalists in Afghanistan defiant in the face of violence |url=https://news.un.org/en/story/2018/05/1008802 |access-date=2022-03-05 |website=UN News |language=en |archive-date=2022-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220305115821/https://news.un.org/en/story/2018/05/1008802 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=2016 the bloodiest year ever for Afghan journalists and media |url=https://eeas.europa.eu/delegations/afghanistan/18878/2016-bloodiest-year-ever-afghan-journalists-and-media_en |access-date=2022-03-05 |website=EEAS - European External Action Service - European Commission |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Women journalists targeted in Afghanistan |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna19441933 |access-date=2022-03-05 |website=NBC News |date=26 June 2007 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Journalists In The Spotlight |url=https://www.rferl.org/a/1068082.html |access-date=2022-03-05 |website=RadioFreeEurope/RadioLiberty |language=en |last1=Esfandiari |first1=Golnaz }}</ref> ==კარიერა== ჯოია მუშაობდა ქაბულის მუნიციპალური მთავრობის კომუნიკაციების დეპარტამენტის [[დირექტორი|დირექტორის]] მოადგილედ. ზოგიერთ პერიოდში ზაჰრა ჯოია ერთადერთი ქალი იყო კოლეგებს შორის. როდესაც ამ ფაქტს აღნიშნავდა, ეუბნებოდნენ, რომ ქალებს თითქოს არ ჰქონდათ ამ სამუშაოსთვის საჭირო შესაძლებლობები ან უნარები. 2020 წლის დეკემბერში ზაჰრამ დააარსა რუხშანა მედია (Rukhshana Media) — ქვეყნის პირველი [[ფემინიზმი|ფემინისტური]] საინფორმაციო სააგენტო.<ref>{{Cite web |date=2021-08-12 |title='For as long as we can': reporting as an Afghan woman as the Taliban advance |url=http://www.theguardian.com/global-development/2021/aug/12/afghanistan-female-journalists-rukhshana-media-sexism-taliba |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ამ ნაბიჯისკენ ჯოიას უბიძგა მეგობრის რჩევამ და ასევე იმ დამოკიდებულებამ, რომელსაც მამაკაცი კოლეგები გამოხატავდნენ ქალი ჟურნალისტების ნაკლებობის საკითხთან დაკავშირებით. მედია პლატფორმას სახელი „რუხშანა“ ეწოდა 19 წლის გოგონას პატივსაცემად, რომელიც 2015 წელს [[თალიბანი|თალიბანმა]] ქვებით ჩაქოლა [[ღურის პროვინცია|ღურის პროვინციაში]]. გოგონა სიკვდილით დასაჯეს იმის გამო, რომ საყვარელთან ერთად გაიქცა, მას შემდეგ რაც ოჯახმა მისთვის ქორწინება მოაწყო. ჯოიას მიზანია ავღანელი ქალების რეალური ცხოვრების წარმოჩენა — ადგილობრივი ქალი ჟურნალისტების მიერ მომზადებული და გამოქვეყნებული ისტორიების საშუალებით, რომლებიც ისეთ საკითხებს აშუქებდა, როგორიცაა გაუპატიურება და [[იძულებითი ქორწინება]]. ზაჰრა ჯოიამ რუხშანა [[მედია]] საკუთარი დანაზოგით დააფუძნა, თუმცა საქმიანობის გასაგრძელებლად მოგვიანებით ონლაინ-ფონდების შეგროვება მოუწია.<ref>{{Cite web |title=An all-female news site raised $200,000 to cover Afghan women. Will it survive now? |url=https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/news/all-female-news-site-raised-200000-cover-afghan-women-will-it-survive-now |access-date=2022-03-05 |website=Reuters Institute for the Study of Journalism |language=en}}</ref><ref name=":0" /> ჯოია მწვავედ აკრიტიკებდა [[თალიბანი|თალიბანს]] და აშუქებდა მათ მიერ ქალ საჯარო მოხელეებზე განხორციელებულ ზეწოლას იმ თვეებში, რომლებიც წინ უძღოდა შეერთებული შტატებისა და მოკავშირეების ჯარების გაყვანას. ქვეყნის თალიბანის ხელში ჩავარდნამდე რამდენიმე დღით ადრე ჯოიამ გაზეთ [[The Guardian]]-თან თანამშრომლობით გამოაქვეყნა პროექტი Women Report Afghanistan, რომელიც თალიბანის მიერ ძალაუფლების ხელში ჩაგდებას ასახავდა. ჯოიამ და სხვა კოლეგებმა ჟურნალისტური საქმიანობის გამო არაერთი მუქარა მიიღეს.<ref name=":2">{{Cite web |date=2021-09-22 |title=Zahra Joya: the Afghan reporter who fled the Taliban – and kept telling the truth about women |url=https://www.theguardian.com/society/2021/sep/22/zahra-joya-the-afghan-reporter-who-fled-the-taliban-and-kept-telling-the-truth-about-women |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ზაჰრა ჯოიას რეპორტაჟების და თალიბანის მხრიდან [[ჰაზარელები|ჰაზარების]] ხანგრძლივი დევნის გამო, ჯოია თავადაც თალიბანის სამიზნე გახდა. სიცოცხლის შიშით ჯოიამ ქვეყნის დატოვება გადაწყვიტა. ზაჰრამ მიიღო ევაკუაციის შეტყობინება [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]] მთავრობისგან და საბოლოოდ [[ლონდონი|ლონდონში]] გადაიყვანეს საჰაერო გზით. ზაჰრა კვლავაც განაგრძობს რუხშანა მედიის მართვას გადასახლებიდან და ფარულად ინარჩუნებს კავშირს საკუთარ გუნდთან, რომელიც ავღანეთიდან საიდუმლოდ უგზავნის ჯოიას მასალებს.<ref>{{Cite news |last=Journal |first=Sune Engel Rasmussen {{!}} Photographs by Joel Van Houdt for The Wall Street |date=2021-12-01 |title=Afghan Journalists in Exile Keep Spotlight on Their Homeland |language=en-US |work=Wall Street Journal |url=https://www.wsj.com/articles/afghan-journalists-in-exile-keep-spotlight-on-their-homeland-11638377997 |access-date=2022-03-05 |issn=0099-9660}}</ref> ქვეყანაში ხელისუფლების შეცვლის შემდეგ ავღანელი ქალი ჟურნალისტების უმრავლესობა იძულებული გახდა, დაეტოვებინა სამუშაო.<ref>{{Cite web |date=2021-08-31 |title=Fewer than 100 of Kabul's 700 women journalists still working {{!}} Reporters without borders |url=https://rsf.org/en/news/fewer-100-kabuls-700-women-journalists-still-working |access-date=2022-03-05 |website=RSF |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=As winter approaches, Afghan women journalists speak out: "I enjoyed all the liberties of life. Now I feel like a prisoner" |url=https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/news/winter-approaches-afghan-women-journalists-speak-out-i-enjoyed-all-liberties-life-now-i-feel |access-date=2022-03-05 |website=Reuters Institute for the Study of Journalism |language=en}}</ref><ref>{{Cite magazine |title=Just 39 Female Journalists Are Still Working in Kabul After the Taliban's Takeover |url=https://time.com/6094499/women-journalists-kabul-afghanistan-taliban/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=2 September 2021 |language=en |archive-date=2022-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304230055/https://time.com/6094499/women-journalists-kabul-afghanistan-taliban/ |url-status=dead }}</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== 2022 წელს ჯოია დასახელდა ჟურნალ [[Time|Time-]]ის „წლის ქალებად“ შერჩეულ 12 ქალს შორის. ზაჰრა აღიარეს ჟურნალისტური საქმიანობისთვის.<ref>{{Cite magazine |title=How We Chose the 2022 Women of the Year |url=https://time.com/6153049/how-time-chose-women-of-the-year-2022/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=3 March 2022 |language=en |archive-date=2022-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304225945/https://time.com/6153049/how-time-chose-women-of-the-year-2022/ |url-status=dead }}</ref> ჯოიას ინტერვიუ ჩაუტარა [[ანჯელინა ჯოლი|ანჯელინა ჯოლიმ]].<ref name=":1" /> 2022 წლის 20 სექტემბერს ჯოიამ მიიღო ცვლილებების შემქმნელის ჯილდო (Change Maker Award) [[ბილ გეიტსი|ბილ]] და [[მელინდა გეიტსი|მელინდა გეიტსების]] ფონდისგან.<ref>{{Cite web |title=Gates Foundation Honors Four Leaders With 2022 Goalkeepers Global Goals Awards for Their Inspiring Efforts to Drive Progress for All |url=https://finance.yahoo.com/news/gates-foundation-honors-four-leaders-010000541.html |access-date=2022-09-21 |website=finance.yahoo.com |language=en-US}}</ref> 2022 წლის დეკემბერში ზაჰრა ჯოია დასახელდა [[BBC]]-ის 100 გამორჩეული ქალის სიაში.<ref>{{Cite web |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=2022-12-10 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> რუხშანა მედიამ 2021 წელს, ბრიტანული ჟურნალისტიკის ჯილდოებზე, მიიღო მარი კოლვინის ჯილდო.<ref>{{Cite web |date=2021-12-09 |title=The Guardian named news provider of the year and wins four other awards |url=https://www.theguardian.com/culture/2021/dec/09/the-guardian-named-news-provider-of-the-year-and-wins-three-other-awards |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-12-10 |title=Colvin award-winning Rukhshana Media founder: 'Exposing the truth can result in death and torture' |url=https://pressgazette.co.uk/rukhshana-media-founder-exposing-truth-can-result-in-death-and-torture/ |access-date=2022-03-05 |website=Press Gazette |language=en-US}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:აქტივისტები]] [[კატეგორია:საზოგადო მოღვაწე ქალები]] [[კატეგორია:აზიელი ფემინისტები]] [[კატეგორია:ფემინისტები]] [[კატეგორია:ქალი ჟურნალისტები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] 6ai40505xrwd90rittj5bqob0qbyr9v 5420464 5420462 2026-06-24T13:23:06Z Ninuca-QR 175479 5420464 wikitext text/x-wiki '''ზაჰრა ჯოია''' (დ. [[1992]]) — წარმოშობით [[ავღანეთი|ავღანელი]], ჰაზარა ეთნიკური ჯგუფის [[ჟურნალისტი|ჟურნალისტია]].<ref name=":3">{{Cite web |date=2021-09-22 |title=Zahra Joya: the Afghan reporter who fled the Taliban – and kept telling the truth about women |url=https://www.theguardian.com/society/2021/sep/22/zahra-joya-the-afghan-reporter-who-fled-the-taliban-and-kept-telling-the-truth-about-women |access-date=2022-10-14 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ზაჰრა არის [[რუხშანა მედია|რუხშანა მედიის]] (Rukhshana Media) დამფუძნებელი — დარისა და [[ინგლისური ენა|ინგლისურ ენებზე]] მოქმედი მედიაპლატფორმისა, რომელსაც გადასახლებიდან მართავს.<ref name=":3" /> ==ადრეული ცხოვრება== ზაჰრა ჯოია 1992 წელს დაიბადა ჰაზარათა ოჯახში, [[ბამიანის პროვინცია|ბამიანის პროვინციის]] ერთ პატარა სოფელში. ჯოია ხუთი წლის იყო, როდესაც [[თალიბანი|თალიბანმა]] [[ავღანეთი|ავღანეთში]] ხელისუფლება ჩაიგდო ხელში. 1996–2001 წლებში თალიბანმა გოგონებისთვის თითქმის სრულად აკრძალა განათლება. ჯოია ბიჭის ტანსაცმელს იცვამდა, თავს მუჰამედს უწოდებდა და ყოველდღე ორი საათის განმავლობაში დადიოდა სკოლაში თავისი ახალგაზრდა ბიძის გვერდით. 2022 წელს ჟურნალ TIME-ისთვის [[ანჯელინა ჯოლი|ანჯელინა ჯოლისთან]] მიცემულ ინტერვიუში განაცხადა, რომ ჯოიას ოჯახის ზოგიერთი მამაკაცი, მათ შორის მამაც, ქალთა უფლებების მხარდამჭერი იყო.<ref name=":1">{{Cite magazine |title=Zahra Joya Fled the Taliban. She's Still Telling the Stories of Afghan Women |url=https://time.com/collection/women-of-the-year/6150546/zahra-joya/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=3 March 2022 |language=en |archive-date=2024-01-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240111084831/https://time.com/collection/women-of-the-year/6150546/zahra-joya/ |url-status=dead }}</ref> 2001 წელს, მას შემდეგ რაც [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულმა შტატებმა]] და მისმა მოკავშირეებმა [[ავღანეთი|ავღანეთში]] შეჭრა განახორციელეს და თალიბანის ხელისუფლება დაამხეს, ჯოიამ შეძლო უარი ეთქვა შენიღბვაზე და [[ქაბული|ქაბულში]] სამართლის ფაკულტეტზე ჩარიცხულიყო. ზაჰრა გეგმავდა, მამამისის კვალს გაჰყოლოდა და [[პროკურორი]] გამხდარიყო.<ref name=":3" /><ref name=":0">{{Cite news |date=2021-11-18 |title='My computer is my weapon': Afghan woman journalist stands up to Taliban |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-afghanistan-media-women-feature-idUSKBN2I30AQ |access-date=2022-03-05}}</ref> თუმცა, ჯოიას ქალი თანაკურსელების უთქმელმა ისტორიებმა ძლიერი გავლენა მოახდინა და გადაწყვიტა, [[ჟურნალისტი]] გამხდარიყო — ავღანეთში ქალ რეპორტიორად მუშაობასთან დაკავშირებული საფრთხეებისა და სირთულეების მიუხედავად.<ref>{{Cite web |date=2018-05-02 |title=Women journalists in Afghanistan defiant in the face of violence |url=https://news.un.org/en/story/2018/05/1008802 |access-date=2022-03-05 |website=UN News |language=en |archive-date=2022-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220305115821/https://news.un.org/en/story/2018/05/1008802 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=2016 the bloodiest year ever for Afghan journalists and media |url=https://eeas.europa.eu/delegations/afghanistan/18878/2016-bloodiest-year-ever-afghan-journalists-and-media_en |access-date=2022-03-05 |website=EEAS - European External Action Service - European Commission |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Women journalists targeted in Afghanistan |url=https://www.nbcnews.com/id/wbna19441933 |access-date=2022-03-05 |website=NBC News |date=26 June 2007 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |title=Journalists In The Spotlight |url=https://www.rferl.org/a/1068082.html |access-date=2022-03-05 |website=RadioFreeEurope/RadioLiberty |language=en |last1=Esfandiari |first1=Golnaz }}</ref> ==კარიერა== ჯოია მუშაობდა ქაბულის მუნიციპალური მთავრობის კომუნიკაციების დეპარტამენტის [[დირექტორი|დირექტორის]] მოადგილედ. ზოგიერთ პერიოდში ზაჰრა ჯოია ერთადერთი ქალი იყო კოლეგებს შორის. როდესაც ამ ფაქტს აღნიშნავდა, ეუბნებოდნენ, რომ ქალებს თითქოს არ ჰქონდათ ამ სამუშაოსთვის საჭირო შესაძლებლობები ან უნარები. 2020 წლის დეკემბერში ზაჰრამ დააარსა რუხშანა მედია (Rukhshana Media) — ქვეყნის პირველი [[ფემინიზმი|ფემინისტური]] საინფორმაციო სააგენტო.<ref>{{Cite web |date=2021-08-12 |title='For as long as we can': reporting as an Afghan woman as the Taliban advance |url=http://www.theguardian.com/global-development/2021/aug/12/afghanistan-female-journalists-rukhshana-media-sexism-taliba |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ამ ნაბიჯისკენ ჯოიას უბიძგა მეგობრის რჩევამ და ასევე იმ დამოკიდებულებამ, რომელსაც მამაკაცი კოლეგები გამოხატავდნენ ქალი ჟურნალისტების ნაკლებობის საკითხთან დაკავშირებით. მედია პლატფორმას სახელი „რუხშანა“ ეწოდა 19 წლის გოგონას პატივსაცემად, რომელიც 2015 წელს [[თალიბანი|თალიბანმა]] ქვებით ჩაქოლა [[ღურის პროვინცია|ღურის პროვინციაში]]. გოგონა სიკვდილით დასაჯეს იმის გამო, რომ საყვარელთან ერთად გაიქცა, მას შემდეგ რაც ოჯახმა მისთვის ქორწინება მოაწყო. ჯოიას მიზანია ავღანელი ქალების რეალური ცხოვრების წარმოჩენა — ადგილობრივი ქალი ჟურნალისტების მიერ მომზადებული და გამოქვეყნებული ისტორიების საშუალებით, რომლებიც ისეთ საკითხებს აშუქებდა, როგორიცაა გაუპატიურება და [[იძულებითი ქორწინება]]. ზაჰრა ჯოიამ რუხშანა [[მედია]] საკუთარი დანაზოგით დააფუძნა, თუმცა საქმიანობის გასაგრძელებლად მოგვიანებით ონლაინ-ფონდების შეგროვება მოუწია.<ref>{{Cite web |title=An all-female news site raised $200,000 to cover Afghan women. Will it survive now? |url=https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/news/all-female-news-site-raised-200000-cover-afghan-women-will-it-survive-now |access-date=2022-03-05 |website=Reuters Institute for the Study of Journalism |language=en}}</ref><ref name=":0" /> ჯოია მწვავედ აკრიტიკებდა [[თალიბანი|თალიბანს]] და აშუქებდა მათ მიერ ქალ საჯარო მოხელეებზე განხორციელებულ ზეწოლას იმ თვეებში, რომლებიც წინ უძღოდა შეერთებული შტატებისა და მოკავშირეების ჯარების გაყვანას. ქვეყნის თალიბანის ხელში ჩავარდნამდე რამდენიმე დღით ადრე ჯოიამ გაზეთ [[The Guardian]]-თან თანამშრომლობით გამოაქვეყნა პროექტი Women Report Afghanistan, რომელიც თალიბანის მიერ ძალაუფლების ხელში ჩაგდებას ასახავდა. ჯოიამ და სხვა კოლეგებმა ჟურნალისტური საქმიანობის გამო არაერთი მუქარა მიიღეს.<ref name=":2">{{Cite web |date=2021-09-22 |title=Zahra Joya: the Afghan reporter who fled the Taliban – and kept telling the truth about women |url=https://www.theguardian.com/society/2021/sep/22/zahra-joya-the-afghan-reporter-who-fled-the-taliban-and-kept-telling-the-truth-about-women |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref> ზაჰრა ჯოიას რეპორტაჟების და თალიბანის მხრიდან [[ჰაზარელები|ჰაზარების]] ხანგრძლივი დევნის გამო, ჯოია თავადაც თალიბანის სამიზნე გახდა. სიცოცხლის შიშით ჯოიამ ქვეყნის დატოვება გადაწყვიტა. ზაჰრამ მიიღო ევაკუაციის შეტყობინება [[ბრიტანეთი|ბრიტანეთის]] მთავრობისგან და საბოლოოდ [[ლონდონი|ლონდონში]] გადაიყვანეს საჰაერო გზით. ზაჰრა კვლავაც განაგრძობს რუხშანა მედიის მართვას გადასახლებიდან და ფარულად ინარჩუნებს კავშირს საკუთარ გუნდთან, რომელიც ავღანეთიდან საიდუმლოდ უგზავნის ჯოიას მასალებს.<ref>{{Cite news |last=Journal |first=Sune Engel Rasmussen {{!}} Photographs by Joel Van Houdt for The Wall Street |date=2021-12-01 |title=Afghan Journalists in Exile Keep Spotlight on Their Homeland |language=en-US |work=Wall Street Journal |url=https://www.wsj.com/articles/afghan-journalists-in-exile-keep-spotlight-on-their-homeland-11638377997 |access-date=2022-03-05 |issn=0099-9660}}</ref> ქვეყანაში ხელისუფლების შეცვლის შემდეგ ავღანელი ქალი ჟურნალისტების უმრავლესობა იძულებული გახდა, დაეტოვებინა სამუშაო.<ref>{{Cite web |date=2021-08-31 |title=Fewer than 100 of Kabul's 700 women journalists still working {{!}} Reporters without borders |url=https://rsf.org/en/news/fewer-100-kabuls-700-women-journalists-still-working |access-date=2022-03-05 |website=RSF |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=As winter approaches, Afghan women journalists speak out: "I enjoyed all the liberties of life. Now I feel like a prisoner" |url=https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/news/winter-approaches-afghan-women-journalists-speak-out-i-enjoyed-all-liberties-life-now-i-feel |access-date=2022-03-05 |website=Reuters Institute for the Study of Journalism |language=en}}</ref><ref>{{Cite magazine |title=Just 39 Female Journalists Are Still Working in Kabul After the Taliban's Takeover |url=https://time.com/6094499/women-journalists-kabul-afghanistan-taliban/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=2 September 2021 |language=en |archive-date=2022-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304230055/https://time.com/6094499/women-journalists-kabul-afghanistan-taliban/ |url-status=dead }}</ref> ==ჯილდოები და აღიარება== 2022 წელს ჯოია დასახელდა ჟურნალ [[Time|Time-]]ის „წლის ქალებად“ შერჩეულ 12 ქალს შორის. ზაჰრა აღიარეს ჟურნალისტური საქმიანობისთვის.<ref>{{Cite magazine |title=How We Chose the 2022 Women of the Year |url=https://time.com/6153049/how-time-chose-women-of-the-year-2022/ |access-date=2022-03-05 |magazine=Time |date=3 March 2022 |language=en |archive-date=2022-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304225945/https://time.com/6153049/how-time-chose-women-of-the-year-2022/ |url-status=dead }}</ref> ჯოიას ინტერვიუ ჩაუტარა [[ანჯელინა ჯოლი|ანჯელინა ჯოლიმ]].<ref name=":1" /> 2022 წლის 20 სექტემბერს ჯოიამ მიიღო ცვლილებების შემქმნელის ჯილდო (Change Maker Award) [[ბილ გეიტსი|ბილ]] და [[მელინდა გეიტსი|მელინდა გეიტსების]] ფონდისგან.<ref>{{Cite web |title=Gates Foundation Honors Four Leaders With 2022 Goalkeepers Global Goals Awards for Their Inspiring Efforts to Drive Progress for All |url=https://finance.yahoo.com/news/gates-foundation-honors-four-leaders-010000541.html |access-date=2022-09-21 |website=finance.yahoo.com |language=en-US}}</ref> 2022 წლის დეკემბერში ზაჰრა ჯოია დასახელდა [[BBC]]-ის 100 გამორჩეული ქალის სიაში.<ref>{{Cite web |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=2022-12-10 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> რუხშანა მედიამ 2021 წელს, ბრიტანული ჟურნალისტიკის ჯილდოებზე, მიიღო მარი კოლვინის ჯილდო.<ref>{{Cite web |date=2021-12-09 |title=The Guardian named news provider of the year and wins four other awards |url=https://www.theguardian.com/culture/2021/dec/09/the-guardian-named-news-provider-of-the-year-and-wins-three-other-awards |access-date=2022-03-05 |website=the Guardian |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-12-10 |title=Colvin award-winning Rukhshana Media founder: 'Exposing the truth can result in death and torture' |url=https://pressgazette.co.uk/rukhshana-media-founder-exposing-truth-can-result-in-death-and-torture/ |access-date=2022-03-05 |website=Press Gazette |language=en-US}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:დაბადებული 1992]] [[კატეგორია:აქტივისტები]] [[კატეგორია:საზოგადო მოღვაწე ქალები]] [[კატეგორია:აზიელი ფემინისტები]] [[კატეგორია:ფემინისტები]] [[კატეგორია:ქალი ჟურნალისტები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] iipfxcmr9l9ehcv8qpves4virvpuodl კასამ უტიმი 0 839252 5420662 5272383 2026-06-25T02:43:20Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 2 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420662 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}} '''კასამ უტიმი''' ({{lang-ur|کاسم یوٹیم}} დ. [[22 მარტი]], [[1941]])<ref>{{cite web |url=http://www.clubmadrid.org/cmadrid/index.php?id%3D741 |title=Cassam Uteem |accessdate=22 September 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080526011340/http://www.clubmadrid.org/cmadrid/index.php?id=741 |archivedate=26 May 2008}}</ref> — მავრიკის პოლიტიკური მოღვაწე, რომელიც [[მავრიკი]]ს მეორე პრეზიდენტის თანამდებობას იკავებდა [[1992]] წლის [[30 ივნისი]]დან [[2002]] წლის [[15 თებერვალი|15 თებერვლამდე]]. იგი მავრიკის ისტორიაში ყველაზე ხანგრძლივი ვადით არჩეული პრეზიდენტია.<ref>{{cite web |title=Cassam Uteem Former President of Mauritius |url=https://www.globalcommissionondrugs.org/commissioner/cassam-uteem |website=Global Commission on Drugs |accessdate=2 June 2020}}</ref> ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== კასამ უტიმი სწავლობდა [[პორტ-ლუი]]ს სამეფო კოლეჯის საშუალო სკოლაში.<ref>{{cite news |last1=Jaddoo |first1=Jameela |title=Anniversary of RCPL: 90 years |url=https://defimedia.info/anniversary-royal-college-port-louis-90-years-excelling-education |accessdate=1 March 2019|agency=Le Defimedia |publisher=Defimedia.info}}</ref> მოგვიანებით იგი გაემგზავრა [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]], სადაც სწავლა პარიზის VII უნივერსიტეტში განაგრძო. იქ მან ხელოვნების ბაკალავრისა და ფსიქოლოგიის მაგისტრის ხარისხები მოიპოვა. გარდა ამისა, იგი ფლობს მავრიკის უნივერსიტეტის სერთიფიკატს სოციალურ საქმიანობაში და სოციალური მომსახურების ასისტენტის საფრანგეთის სახელმწიფო დიპლომს (''„Diplôme d’État Français d’Assistant des services sociaux“'').<ref>{{cite web |title=Cassam Uteem Former President of Mauritius |url=https://www.globalcommissionondrugs.org/commissioner/cassam-uteem |website=Global Commission on Drugs |accessdate=2 June 2020}}</ref> ==წარმომავლობა და ოჯახური ცხოვრება== 1800-იან წლებში კასამ უტიმის წინაპრები მავრიკზე [[ინდოეთი]]დან, კერძოდ [[უტარ-პრადეში]]ს შტატის ისტორიული ქალაქ აზამგარჰის სოფელ დუბავანიდან გადმოსახლდნენ.<ref>{{cite news |last1=Uteem |first1=Cassam |title=Tribute to a renowned statesman |url=https://www.lemauricien.com/le-mauricien/tribute-to-a-renowned-statesman/227539/ |accessdate=27 August 2018|agency=Le Mauricien |publisher=lemauricien.com}}</ref> კასამ უტიმმა ცოლად შეირთო ზოჰრა ჯაჰანგირი. მათ სამი შვილი შეეძინათ: რეზა უტიმი, დილშად უტიმი და უმარ უტიმი. თუმცა, უმარ უტიმი [[2007]] წელს გარდაიცვალა. კასამსა და ზოჰრას ასევე 10 შვილიშვილი ჰყავთ.<ref>{{cite news |title=Ma vie sans Oomar |url=https://www.5plus.mu/node/11163 |accessdate=10 December 2007 |agency=5Plus Dimanche |publisher=5plus.mu }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |last1=Duval |first1=Caroline |title=Cassam Uteem : Démontrer qu'il y a une vie après la présidence 28-Sep-2018 |url=https://defimedia.info/cassam-uteem-demontrer-quil-y-une-vie-apres-la-presidence |publisher=Defimedia |access-date=13 April 2024}}</ref><ref>{{cite web |last1=Savripène |first1=Marie-Annick |title=Facettes cachées de Cassam Uteem: Que Maurice devienne un modèle du vivre-ensemble 12-March-2018 |url=https://lexpress.mu/article/327819/facettes-cachees-decassam-uteem-que-maurice-devienne-un-modele-vivre-ensemble |publisher=L'Express |access-date=13 April 2024}}</ref><ref>{{cite web |last1=Kamanah-Murday |first1=Amy |title=En hommage à un cardiologue parti trop tôt 13-March-2011 |url=https://www.5plus.mu/node/4701 |publisher=5Plus |access-date=13 April 2024 }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ==პოლიტიკური კარიერა== [[1960-იანები|1960-იან]] წლებში, კოლონიურ ხანაში, რომელიც წინ უსწრებდა მავრიკის მიერ [[1968]] წელს დამოუკიდებლობის მოპოვებას, კასამ უტიმი იყო ახალგაზრდული ლიდერი და სოციალური მუშაკი, რომელიც აქტიურად მონაწილეობდა ადგილობრივი თემის ცხოვრებაში. იგი გახდა მემარცხენე პოლიტიკური პარტიის, „მავრიკის მებრძოლი მოძრაობის“ (MMM), წამყვანი წევრი. [[1969]] წელს მუნიციპალურ არჩევნებში იგი ქალაქ პორტ-ლუის მერად აირჩიეს. ამ თანამდებობას ის რამდენიმე წლის განმავლობაში იკავებდა, სანამ [[1986]] წელს ქალაქის ლორდ-მაიორი გახდებოდა.<ref>{{cite web |title=Cassam Uteem Former President of Mauritius |url=https://www.globalcommissionondrugs.org/commissioner/cassam-uteem |website=Global Commission on Drugs |accessdate=2 June 2020}}</ref> კასამ უტიმი [[1976]] წელს მავრიკის საკანონმდებლო ასამბლეის წევრად აირჩიეს. იგი ხელახლა აირჩიეას პარლამენტის წევრად [[1982]], [[1983]], [[1987]] და [[1991]] წლებში. 1982 და 1983 წლებში მას ეკავა დასაქმების, სოციალური უზრუნველყოფისა და ეროვნული სოლიდარობის მინისტრის პორტფელი. [[1990]] წელს იგი გახდა ვიცე-პრემიერი და მრეწველობისა და ინდუსტრიული ტექნოლოგიების მინისტრი. როდესაც ის საპარლამენტო ოპოზიციის შემადგენლობაში იყო, იკავებდა „ოპოზიციის სადავესა“ და „საბიუჯეტო კონტროლის კომიტეტის“ თავმჯდომარის თანამდებობებს.<ref>{{cite web |title=Cassam Uteem Former President of Mauritius |url=https://www.globalcommissionondrugs.org/commissioner/cassam-uteem |website=Global Commission on Drugs |accessdate=2 June 2020}}</ref> 1992 წლის [[12 მარტი|12 მარტს]] რესპუბლიკის გამოცხადების შემდეგ, ბოლო გენერალ-გუბერნატორი, სერ [[ვირასამი რინგადუ]], ქვეყნის პირველი პრეზიდენტი გახდა.<ref>[https://archive.org/details/NewsUK1992UKEnglish/Mar%2012%201992%2C%20The%20Times%2C%20%2364278%2C%20UK%20%28en%29/page/n19/mode/2up Mauritius casts monarchy adrift], ''[[The Times]]'', 12 March 1992</ref> თუმცა, ეს დროებითი შეთანხმების საფუძველზე მოხდა, კასამ უტიმი კი პრეზიდენტის თანამდებობაზე ხუთი წლის ვადით წარადგინეს და მოვალეობის შესრულებას იმავე წლის [[30 ივნისი]]დან შეუდგა. [[2002]] წლის [[15 თებერვალი|15 თებერვალს]] უტიმი თანამდებობიდან გადადგა მას შემდეგ, რაც უარი განაცხადა ხელი მოეწერა საკონსტიტუციო ცვლილებისთვის, საკამათო ანტიტერორისტული კანონპროექტისთვის, რომელიც PoTA-ს სახელითაა ცნობილი.<ref>{{cite web|url=http://www.issafrica.org/cdct/mainpages/pdf/Terrorism/Legislation/Mauritius/Mauritius%20Notes%20on%20AntiTerror%20Laws.pdf |title=Archived copy |accessdate=7 June 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714161434/http://www.issafrica.org/cdct/mainpages/pdf/Terrorism/Legislation/Mauritius/Mauritius%20Notes%20on%20AntiTerror%20Laws.pdf |archivedate=14 July 2014 }}</ref> მისი საპრეზიდენტო ვადა 2002 წლის ივნისში იწურებოდა.<ref name="bbc1">{{cite news|url=https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/1823076.stm|title=Mauritius president resigns|author=BBC News|author-link=BBC News|access-date=26 June 2007| date=15 February 2002|work=BBC News}}</ref> პრეზიდენტის თანამდებობაზე იგი [[ანგიდი ჩეტიარი|ანგიდი ჩეტიარმა]] შეცვალა.<ref name="bbc2">{{cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/1829355.stm|title=Terror law 'signed' in Mauritius|author=BBC News|author-link=BBC News|access-date=26 June 2007| date=19 February 2002|work=BBC News}}</ref> [[2014]] წლის [[10 ნოემბერი|10 ნოემბერს]] ბატონი უტიმი დაინიშნა გაეროს გენერალური მდივნის სპეციალურ წარგზავნილად და [[ბურუნდი]]ში გაეროს საარჩევნო სადამკვირვებლო მისიის ხელმძღვანელად.<ref>{{cite web |url= https://www.un.org/press/en/2014/sga1522.doc.htm|title = Secretary-General Appoints Cassam Uteem of Mauritius as Special Envoy |publisher=[[United Nations]]}}</ref> იმავე წლის ნოემბერში იგი აირჩიეს საერთაშორისო მოძრაობა ATD Fourth World-ის პრეზიდენტად.<ref>{{cite web|url= https://www.atd-fourthworld.org/mr-cassam-uteem-named-president-of/|title= Mr. Cassam Uteem Named President of ATD Fourth World International|publisher= [[ATD Fourth World]]|access-date=27 July 2016|archive-date=13 May 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20200513042830/https://www.atd-fourthworld.org/mr-cassam-uteem-named-president-of/|url-status= dead}}</ref> [[2008]] წლის დასაწყისში უტიმი აფრიკის კავშირის კომისიის თავმჯდომარის თანამდებობაზე ერთ-ერთი კანდიდატი იყო, თუმცა კენჭისყრამდე საკუთარი კანდიდატურა მოხსნა.<ref>Abera W. Kidan, [http://allafrica.com/stories/200801310468.html "Africa: Two Candidates Withdraw Bids for AU Top Post"], ''The Daily Monitor'', Addis Ababa (allAfrica.com), 31 January 2008.</ref> ასამ უტიმი არის გლობალური ლიდერების ფონდის წევრი. ეს არის ორგანიზაცია, რომელიც მხარს უჭერს დემოკრატიულ ლიდერობას, მედიაციის გზით მუშაობს კონფლიქტების პრევენციასა და მოგვარებაზე და ხელს უწყობს კეთილსინდისიერ მმართველობას დემოკრატიული ინსტიტუტების, ღია ბაზრების, ადამიანის უფლებებისა და კანონის უზენაესობის სახით. ფონდი ამ მიზნებს აღწევს ყოფილი ლიდერების გამოცდილების გაზიარებით დღევანდელი სახელმწიფო მეთაურებისთვის, რაც ხორციელდება წინდეხულად და კონფიდენციალურად. ეს არის არამომგებიანი ორგანიზაცია, რომელიც შედგება მთავრობების ყოფილი მეთაურების, მაღალი რანგის სამთავრობო პირებისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების ყოფილი წარმომადგენლებისგან, რომლებიც მჭიდროდ თანამშრომლობენ მოქმედ სახელმწიფო ლიდერებთან მათთვის მნიშვნელოვან მმართველობით საკითხებზე. უტიმი მონაწილეობს ჯონ პილგერის დოკუმენტურ ფილმში „Stealing a Nation“. ფილმი ეხება ჩაგოსის არქიპელაგის სუვერენიტეტთან დაკავშირებულ დავას.<ref>{{cite web |title=TV-Canada filmera le sort des Chagossiens 26-Nov-2004 |url=https://lexpress.mu/article/tv-canada-filmera-le-sort-des-chagossiens |publisher=L'Express |access-date=13 April 2024}}</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[მავრიკის პრეზიდენტი]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მავრიკის პრეზიდენტები}} {{DEFAULTSORT:უტიმი, კასამ}} [[კატეგორია:მავრიკის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:დაბადებული 22 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1941]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] s3hyhg0rrzln99lebf7r72y5whnsogk კარლოს ალვარადო კესადა 0 842240 5420654 5402208 2026-06-25T01:04:23Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420654 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}} '''კარლოს ალვარადო კესადა''' (დ. [[14 იანვარი]], [[1980]]) — კოსტა-რიკელი პოლიტიკოსი, მწერალი, ჟურნალისტი და პოლიტოლოგი, რომელიც იყო კოსტა-რიკის 48-ე პრეზიდენტი<ref>{{Cite web |title=Carlos Alvarado Quesada {{!}} The Fletcher School |url=https://fletcher.tufts.edu/people/faculty/carlos-alvarado-quesada |access-date=2024-05-03 |website=fletcher.tufts.edu }}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> [[2018]] წლის 8 მაისიდან [[2022]] წლის 8 მაისამდე. „მოქალაქეთა მოქმედების პარტიის“ (PAC) წევრი, იგი მანამდე მსახურობდა შრომისა და სოციალური დაცვის მინისტრად პრეზიდენტ ლუის გილერმო სოლისის დროს.<ref name="oecd">{{cite web|title=Carlos Alvarado Quesada|url=https://www.oecd.org/mcm/whos-who/MCM%202016_Costa%20Rica_Carlos%20Alvarado%20Briceno.pdf|website=oecd.org|access-date=28 March 2017}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-03-09 |title=Carlos Alvarado Quesada |url=https://foroalc2030.cepal.org/2021/en/carlos-alvarado-quesada.html |access-date=2025-10-08 |publisher=Forum of the Countries of Latin America and the Caribbean on Sustainable Development 2021 |language=es}}</ref> ალვარადო, რომელიც საპრეზიდენტო ინაუგურაციის დროს 38 წლის იყო,<ref name=":1">{{Cite news |last=Henley |first=Jon |date=2018-04-02 |title=Costa Rica: Carlos Alvarado wins presidency in vote fought on gay rights |url=https://www.theguardian.com/world/2018/apr/02/costa-rica-quesada-wins-presidency-in-vote-fought-on-gay-rights |access-date=2018-07-03 |newspaper=[[The Guardian]] |language=en}}</ref> გახდა [[კოსტა-რიკა|კოსტა-რიკის]] ყველაზე ახალგაზრდა მოქმედი პრეზიდენტი ალფრედო გონსალეს ფლორესის შემდეგ, რომელიც თანამდებობაზე [[1914]] წელს, 36 წლის ასაკში შევიდა.<ref>{{Cite web |title=COSTA RICA AUTHORITIES {{!}} Embassy of Costa Rica |url=http://embcr-uae.org/costa-rica-authorities/ |access-date=2025-01-14 |language=en}}</ref> ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ალვარადო დაიბადა საშუალო ფენის ოჯახში პავასის რაიონში, [[სან-ხოსე]]ს [[კანტონი (ადმინისტრაციული ერთეული)|კანტონში]], ცენტრალურ [[კოსტა-რიკა]]ში, [[1980]] წლის 14 იანვარს. მამამისი, ალეხანდრო ალვარადო ინდუნი, იყო ინჟინერი, ხოლო დედა, ადელია კესადა ალვარადო დიასახლისი. მას ჰყავს უფროსი ძმა ფედერიკო და უმცროსი და ირენი.<ref>{{Cite web |date=2018-04-08 |title=Carlos Alvarado: President of Costa Rica, Journalist, Writer, Musician, Husband and Father |url=https://news.co.cr/carlos-alvarado-president-of-costa-rica-journalist-writer-musician-father-husband-son/72143/ |access-date=2022-04-08 |website=Costa Rica Star News |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2018-04-08 |title=Carlos Alvarado: President of Costa Rica, Journalist, Writer, Musician,Husband and Father |url=https://news.co.cr/carlos-alvarado-president-of-costa-rica-journalist-writer-musician-father-husband-son/72143/ |access-date=2025-10-08 |website=Costa Rica Star News |language=en-US}}</ref> ალვარადო ფლობს ბაკალავრის ხარისხს კენეთ არიას მედინას სკოლიდან და მაგისტრის ხარისხს პოლიტიკურ მეცნიერებებში კოსტა-რიკის უნივერსიტეტიდან. [[2008]]-[[2009]] წლებში იგი იყო Chevening-ის სტიპენდიანტი და მიიღო მაგისტრის ხარისხი განვითარების კვლევებში სასექსის უნივერსიტეტის განვითარების კვლევების ინსტიტუტიდან (ფალმერი, ინგლისი).<ref>{{Cite web |last=IDS |first=University of Sussex and |title=IDS alumnus elected President of Costa Rica |url=http://www.sussex.ac.uk/broadcast/read/44347 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180507085832/http://www.sussex.ac.uk/broadcast/read/44347 |archive-date=2018-05-07 |access-date=2019-02-13 |website=The University of Sussex}}</ref> ==ლიტერატურული კარიერა== [[2006]] წელს ალვარადო კესადამ გამოსცა მოთხრობების ანთოლოგია Transcriptions Infields Pero Azul-თან ერთად.<ref name="ecr">{{cite web|title=Carlos Alvarado Quesada|url=http://www.editorialcostarica.com/escritores.cfm?detalle=1067|website=Editorial Costa Rica|access-date=28 March 2017|archive-date=15 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200715102416/https://www.editorialcostarica.com/escritores.cfm?detalle=1067|url-status=dead}}</ref> იმავე წელს მან მიიღო Costa Rica Editorial-ის „ახალგაზრდა შემოქმედის ჯილდო“ რომანისთვის La Historia de Cornelius Brown.<ref name="ecr"/> [[2012]] წელს მან გამოაქვეყნა ისტორიული რომანი Las Posesiones, რომელიც ასახავს [[კოსტა-რიკა|კოსტა-რიკის]] ისტორიის ბნელ პერიოდს, როდესაც მთავრობამ მეორე მსოფლიო ომის დროს [[გერმანელები]]სა და [[იტალიელები]]ს ქონების კონფისკაცია მოახდინა.<ref name="ecr"/> ==ადრეული პოლიტიკური კარიერა== [[2006]]-[[2010]] წლებში იგი მუშაობდა მრჩევლად „მოქალაქეთა მოქმედების პარტიის“ ფრაქციაში [[კოსტა-რიკა|კოსტა-რიკის]] საკანონმდებლო ასამბლეაში. იყო [[გაერთიანებული სამეფო]]ს განვითარების კვლევების ინსტიტუტის კონსულტანტი მცირე და საშუალო ბიზნესის დაფინანსების საკითხებში;<ref name="oecd" /> დეპარტამენტის მენეჯერი Dish Care & Air Care-ში (Procter & Gamble Latin America); ლუის გილერმო სოლისის საპრეზიდენტო კამპანიის კომუნიკაციების დირექტორი; კოსტა-რიკის უნივერსიტეტის კოლექტიური კომუნიკაციების მეცნიერებათა სკოლისა და კოსტა-რიკის [[ლათინური ენა|ლათინური]] უნივერსიტეტის ჟურნალისტიკის სკოლის პროფესორი.<ref name="oecd" /> სოლის რივერას ადმინისტრაციის დროს იგი მსახურობდა ადამიანური განვითარებისა და სოციალური ინკლუზიის მინისტრად და სოციალური დახმარების ერთობლივი ინსტიტუტის აღმასრულებელ პრეზიდენტად ინსტიტუტის, რომელსაც ევალება სიღარიბესთან ბრძოლა და მწირი რესურსების მქონე მოსახლეობისთვის სახელმწიფო დახმარების გაწევა. ვიქტორ მორალეს მორას გადადგომის შემდეგ, ალვარადო დაინიშნა შრომის მინისტრად.<ref name="oecd" /><ref>{{Cite news|url=https://www.nacion.com/el-pais/politica/carlos-alvarado-actual-presidente-del-imas-es-el-nuevo-ministro-de-trabajo/ZTDCEYS6XFDEXEQJQBFC4CSZPI/story/|title=Carlos Alvarado, actual presidente del IMAS, es el nuevo ministro de Trabajo|newspaper=[[La Nación]]|access-date=1 March 2022}}</ref> ==პრეზიდენტობა (2018–2022)== [[ფაილი:Carlos Alvarado Quesada CAQ PAC 03.jpg|250px|მინი]] [[2018]] წლის 1 აპრილს ალვარადომ მოიგო საპრეზიდენტო არჩევნები (მეორე ტური) ხმების 61%-ით, დაამარცხა რა ფაბრისიო ალვარადო მუნიოსი.<ref name=":2">{{cite web |author1=David Alire Garcia |author2=Enrique Andres Pretel |date=1 April 2018 |title=Costa Rica center-left easily wins presidency in vote fought on gay rights |url=https://www.reuters.com/article/us-costarica-election/costa-rica-center-left-easily-wins-presidency-in-vote-fought-on-gay-rights-idUSKBN1H80XC |publisher=Reuters}}</ref> ერთსქესიანთა ქორწინება იყო საარჩევნო კამპანიის მთავარი საკითხი მას შემდეგ, რაც ადამიანის უფლებათა ინტერამერიკულმა სასამართლომ [[კოსტა-რიკა]]ს მოსთხოვა ამგვარი კავშირების აღიარება.<ref name=":1" /> ალვარადო მუნიოსი ეწინააღმდეგებოდა ერთსქესიანთა ქორწინებას, ხოლო ალვარადო მხარს უჭერდა სასამართლოს გადაწყვეტილების პატივისცემას.<ref name=":2" /> მან ფიცი დადო [[2018]] წლის 8 მაისს.<ref>{{Cite web |title=Chevening Alumnus Carlos Alvarado becomes 48th president of Costa Rica {{!}} Chevening |url=https://www.chevening.org/news/chevening-alumnus-carlos-alvarado-becomes-48th-president-of-costa-rica/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317073855/https://www.chevening.org/news/chevening-alumnus-carlos-alvarado-becomes-48th-president-of-costa-rica/ |archive-date=2022-03-17 |access-date=2022-03-18 |language=en}}</ref> როგორც პრეზიდენტი, კარლოს ალვარადო კესადა ფოკუსირებული იყო [[კოსტა-რიკა|კოსტა-რიკის]] ეკონომიკის დეკარბონიზაციაზე. მან მიზნად დაისახა, რომ ქვეყანას [[2050]] წლისთვის მიეღწია ნულოვანი ემისიისთვის.<ref>{{Cite web |date=4 March 2019 |title=Costa Rica Commits to Fully Decarbonize by 2050 |url=https://unfccc.int/news/costa-rica-commits-to-fully-decarbonize-by-2050 |access-date=7 June 2022 |website=United Nations Framework Convention on Climate Change}}</ref> იგი გეგმავდა დედაქალაქ სან-ხოსესთვის ელექტრომატარებელზე დაფუძნებული საზოგადოებრივი ტრანსპორტის სისტემის აშენებას, რადგან ქვეყნის სათბურის აირების ემისიის 40% ტრანსპორტზე მოდის.<ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-costa-rica-climatechange-transportati-idUSKCN1QE253|title=Costa Rica launches 'unprecedented' push for zero emissions by 2050|date=2019-02-25|work=Reuters|access-date=2019-04-02|language=en}}</ref> [[2019]] წლის 24 თებერვალს მან დაიწყო ქვეყნის ეკონომიკის სრული დეკარბონიზაციის გეგმა, კრისტიანა ფიგერესთან (UNFCCC-ის კოსტა-რიკელი ყოფილი ხელმძღვანელი) ერთად გამართულ ცერემონიაზე.<ref>{{Cite web|url=https://www.theclimategroup.org/news/costa-rica-launches-plan-become-world-s-first-decarbonized-country|title=Costa Rica launches plan to become the world's first decarbonized country|date=2019-02-25|website=The Climate Group|language=en|access-date=2019-04-02|archive-date=2020-07-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20200727101224/https://www.theclimategroup.org/news/costa-rica-launches-plan-become-world-s-first-decarbonized-country|url-status=dead}}</ref> ამ ღონისძიებაზე მან დეკარბონიზაციას უწოდა „ჩვენი თაობის დიდი გამოწვევა“ და განაცხადა, რომ „კოსტა-რიკა უნდა იყოს ერთ-ერთი პირველი ქვეყანა, რომელიც ამას მიაღწევს, თუ არა პირველი“.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://unfccc.int/news/costa-rica-commits-to-fully-decarbonize-by-2050|title=Costa Rica Commits to Fully Decarbonize by 2050 {{!}} UNFCCC|website=Unfccc.int|access-date=2019-04-02}}</ref> [[2018]] წლის დეკემბერში მან გაიტანა კანონი, რომელმაც გაზარდა გადასახადები და შეამცირა საჯარო სექტორის ხელფასები, რაც ქვეყნის მძიმე ეკონომიკური მდგომარეობით გაამართლა. მისმა ქმედებებმა გამოიწვია ბოლო ოცი წლის განმავლობაში ყველაზე დიდი საყოველთაო გაფიცვა.<ref>{{Cite web|url=https://www.laizquierdadiario.com/Costa-Rica-Jornada-de-movilizacion-en-la-segunda-semana-de-huelga-contra-la-reforma-fiscal|title = Costa Rica: Jornada de movilización en la segunda semana de huelga contra la reforma fiscal|website=Laizquierdadiario.com}}</ref> [[COVID-19]] პანდემიის დროს მან გადაწყვიტა შეენარჩუნებინა ნეოლიბერალური ეკონომიკური პოლიტიკა მაღალი სოციალური დანახარჯებით. ამრიგად, მთავრობამ შეამცირა სახელმწიფო ხარჯები, განსაკუთრებით განათლების ბიუჯეტში. უმუშევრობა [[2017]] წლის 8.1%-დან [[2021]] წლის ბოლოსთვის 14.4%-მდე გაიზარდა, მოსახლეობის 23% სიღარიბის ზღვარს მიღმა ცხოვრობს, ხოლო სახელმწიფო ვალმა მშპ-ს 70%-ს მიაღწია, რაც ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია ლათინურ ამერიკაში. მიუხედავად იმისა, რომ ამ პოლიტიკას კონგრესში მხარი დაუჭირა ორმა მთავარმა ტრადიციულმა პარტიამ (PLN და PUSC), მან მთავრობას დააკარგვინა საჯარო მოხელეების, აკადემიკოსების, მემარცხენეებისა და საშუალო ფენის დიდი ნაწილის მხარდაჭერა. ECLAC-ის თანახმად, მოსალოდნელია, რომ [[კოსტა-რიკა]] იქნება ლათინური ამერიკის ის ქვეყანა (ბრაზილიასთან ერთად), რომელსაც ყველაზე მეტად გაუჭირდება ეკონომიკის აღდგენა პანდემიის შემდეგ.<ref>{{Cite news|url=https://www.lemonde.fr/international/article/2022/02/06/l-indecision-domine-l-electorat-avant-les-elections-au-costa-rica_6112522_3210.html|title=L'indécision domine l'électorat avant les élections au Costa Rica|date=6 February 2022|access-date=1 March 2022|newspaper=[[Le Monde]]}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://ticotimes.net/2022/02/06/a-poorer-costa-rica-the-challenge-of-the-next-governor|title=A Poorer Costa Rica, the Challenge of the Next Governor|date=6 February 2022|website=Ticotimes.net|access-date=1 March 2022}}</ref> ქვეყნის პოლიტიკური ცხოვრება აღინიშნა კორუფციული შემთხვევებით როგორც მთავრობაში, ისე ოპოზიციურ პარტიებში, რამაც ხელი შეუწყო პოლიტიკური კლასის დისკრედიტაციას მოსახლეობის ნაწილში. მინისტრები, ყოფილი მინისტრები და მერები ფიგურირებდნენ კორუფციულ საქმეებში, რომლებიც ეხებოდა მითვისებასა და ქრთამს მრავალმილიონიანი სახელმწიფო კონტრაქტების სანაცვლოდ. [[2021 წელს დააპატიმრეს ექვსი მერი, მათ შორის დედაქალაქ [[სან-ხოსე]]ს მერი. ზოგიერთმა შემთხვევამ გამოავლინა პოლიტიკურ წრეებში ნარკოტრაფიკის ჯგუფების შეღწევაც.<ref name="auto">{{Cite news |date=6 February 2022 |title=L'indécision domine l'électorat avant les élections au Costa Rica |newspaper=[[Le Monde]] |url=https://www.lemonde.fr/international/article/2022/02/06/l-indecision-domine-l-electorat-avant-les-elections-au-costa-rica_6112522_3210.html |access-date=1 March 2022}}</ref> თანამდებობაზე ყოფნისას ალვარადო მიწვეული იყო მომხსენებლად მდგრადობის, ენერგეტიკისა და კლიმატის ცვლილების შერბილების საკითხებზე ისეთი ორგანიზაციების მიერ, როგორებიცაა Chatham House,<ref>{{Cite web |date=2021-11-03 |title=In conversation with Carlos Alvarado Quesada |url=https://www.chathamhouse.org/events/all/members-event/conversation-carlos-alvarado-quesada |website=www.chathamhouse.org}}</ref> Atlantic Council,<ref>{{cite web |title=Leaders of the Americas: A conversation with H.E. Carlos Alvarado, President of Costa Rica |url=https://www.atlanticcouncil.org/event/lota-a-conversation-with-carlos-alvarado/}}</ref> და DC Dialogues.<ref>{{cite web |title=Prioritizing Biodiversity and Green Energy: A Conversation with President of Costa Rica Carlos Alvarado |url=https://plas.princeton.edu/events/2021/prioritizing-biodiversity-and-green-energy-conversation-president-costa-rica-carlos}}</ref><ref>{{cite web |date=12 July 2024 |title=&#91;:en&#93;#DCDialogues: Prioritizing Biodiversity and Green Energy: A Conversation with President of Costa Rica Carlos Alvarado - NYU Washington DC&#91;:es&#93;#DCDialogues: Priorizando la Biodiversidad y la Energía Verde: Una Conversación con el Presidente de Costa Rica Carlos Alvarado - NYU Washington DC&#91;:&#93; |url=https://geovannyvicente.com/en/dcdialogues-prioritizing-biodiversity-and-green-energy-a-conversation-with-president-of-costa-rica-carlos-alvarado-nyu-washington-dc/}}</ref> საპრეზიდენტო ვადის ბოლოს ალვარადოს ჰქონდა თორმეტი პროცენტის ტოლი ნდობის რეიტინგი.<ref>{{Cite web |url=https://www.larepublica.net/noticia/imagen-de-carlos-alvarado-llega-a-su-punto-mas-bajo-en-cuatro-anos-y-ahora-un-72-tiene-una-opinion-negativa-de-su-gestion |title=Imagen de Carlos Alvarado llega a su punto más bajo en cuatro años y ahora un 72% tiene una opinión negativa de su gestión |website=Larepublica.net |access-date=1 March 2022}}</ref> მისი მემკვიდრე, როდრიგო ჩავეს რობლესი, თანამდებობაზე [[2022]] წლის 8 მაისს შევიდა. ==პოსტ-პრეზიდენტობა (2022–დღემდე)== პრეზიდენტობის შემდეგ ალვარადო აგრძელებს მოხსენებებით გამოსვლას ჰარვარდის უნივერსიტეტსა<ref>{{cite web |date=27 October 2022 |title=Former Costa Rican President Alvarado describes his country's public health successes |url=https://news.harvard.edu/gazette/story/newsplus/former-costa-rican-president-alvarado-describes-his-countrys-public-health-successes/}}</ref> და სხვა საერთაშორისო ფორუმებზე.<ref>{{Cite web |title=Inaugural IABNF 2023 sets biodiversity agenda |url=https://latam-news.co/news/inaugural-iabnf-2023-sets-biodiversity-agenda |access-date=2024-09-20 |website=LatAm Investor |language=en }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref>{{cite web |title=IABNF 2023 Speaker Lineup |url=https://www.ii-js.org/iabnf2023-speakers/}}</ref> ამჟამად იგი არის პროფესორი ტაფტსის უნივერსიტეტის გლობალურ საქმეთა უმაღლეს სკოლაში (მასაჩუსეტსი, [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]]).<ref>{{cite web | url=https://fletcher.tufts.edu/people/faculty/carlos-alvarado-quesada | title=Carlos Alvarado Quesada &#124; the Fletcher School | access-date=2026-02-11 | archive-date=2025-07-05 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20250705173443/https://fletcher.tufts.edu/people/faculty/carlos-alvarado-quesada }}</ref> ==პირადი ცხოვრება== ალვარადომ მომავალი მეუღლე, კლაუდია დობლეს კამარგო, სკოლის ავტობუსში გაიცნო, რომლითაც ორივე დაწყებით სკოლაში დადიოდა.<ref name="scd">{{cite news |date=2018-04-02 |title=La sancarleña que en un mes será la Primera Dama del país |url=https://sancarlosdigital.com/la-sancarlena-que-en-un-mes-sera-la-primera-dama-del-pais/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181124143535/https://sancarlosdigital.com/la-sancarlena-que-en-un-mes-sera-la-primera-dama-del-pais/ |archive-date=2018-11-24 |access-date=2018-11-24 |work=San Carlos Digital}}</ref> იგი [[კათოლიკოსი|კათოლიკეა]].<ref>{{cite news |last1=Gómez |first1=Dylan |date=2 February 2019 |title="Soy creyente (…) soy católico y mi familia es muy católica", afirma Alvarado ante las críticas |url=https://ncrnoticias.com/nacionales/soy-creyente-soy-catolico-y-mi-familia-es-muy-catolica-afirma-alvarado-ante-las-criticas-2/ |access-date=27 May 2020 |agency=NCR}}</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[კოსტა-რიკის პრეზიდენტი]] ==რესურსები ინტერნეტში== {{Commons category}} {{wikiquote}} *[https://www.cidob.org/biografias_lideres_politicos/america_central_y_caribe/costa_rica/carlos_alvarado_quesada Biography by CIDOB] (in Spanish) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ალვარადო კესადა კარლოსი}} [[კატეგორია:კოსტა-რიკის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] qlckoyx4tmdx7omiq6n9eszt3gxtks7 კატალანის წმინდა ხარების ეკლესია 0 875143 5420664 5378255 2026-06-25T04:12:39Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420664 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Maria_Santissima_Annunziata_dei_Catalani_(Messina)_00.JPG|მარჯვნივ|მინი|კატალანის წმინდა ხარების ეკლესია]] '''კატალანის წმინდა ხარების ეკლესია''' ({{lang-it|Chiesa della Santissima Annunziata dei Catalani}}) — ეკლესია [[მესინა|მესინაში]], [[სიცილია|სიცილიაში]], [[იტალია|იტალიაში]]. [[ნორმანები|ნორმანული]] არქიტექტურის ნიმუში სიცილიაში. ეკლესია [[XII საუკუნე|XII საუკუნით]] თარიღდება, როდესაც სიცილია ნორმანთა მმართველობის ქვეშ იმყოფებოდა. [[ნეპტუნი]]სადმი მიძღვნილი ძველი ტაძრის ნანგრევებზე აგებული ეს ნაგებობა სიცილიური ნორმანული არქიტექტურის ბრწყინვალე ნიმუშია, სადაც სხვადასხვა კულტურული ელემენტია შერწყმული. ეკლესიაში აშკარად იგრძნობა არაბული და ბიზანტიური არქიტექტურის გავლენა, ასევე გვხვდება ძველი რომაული ელემენტებიც. განსაკუთრებით კარგადაა შემონახული მისი აფსიდი. თავდაპირველად იგი ცნობილი იყო როგორც „კასტელამარეს ხარება“, რადგან ახლოს მდებარეობდა ამავე სახელწოდების შუა საუკუნეების ციხესიმაგრესთან, რომელიც პორტის შესასვლელსა და გემთსაშენს იცავდა. მისი ამჟამინდელი სახელწოდება მომდინარეობს [[კატალონიელები|კატალონიელი]] ვაჭრებისგან, რომლებიც მესინაში [[XVI საუკუნე]]ში დამკვიდრდნენ.<ref name=guidevert>{{cite web|url= https://www.viamichelin.co.uk/web/Tourist-Attraction/Messina-98100-Santissima_Annunziata_deი_Catalani-a5k8k33i|title= Santissima Annunziata dei Catalani|last= |first= |date= |website= |publisher= [[Green Guide]]|access-date= 7 February 2017|quote= }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref><ref name=virtual>{{cite web|url= http://www.italia.it/en/media/virtual-tours/virtual-tour.html?no_cache=1&stuid=713|title= Santissima Annunziata dei Catalani|last= |first= |date= |website= |publisher= ENIT - Italian National Tourist Board|access-date= 7 February 2017|quote= }}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ეს არის ერთ-ერთი იმ მცირერიცხოვან ნაგებობათაგანი, რომელიც გადაურჩა [[მესინის მიწისძვრა (1908)|1908 წლის კატასტროფულ მიწისძვრას]], რომელმაც მესინის უდიდესი ნაწილი გაანადგურა. მიწისძვრის შედეგად, ეკლესია აღდგენილი ქუჩის დონიდან 3 მეტრით დაბლა აღმოჩნდა. == გალერეა == <gallery mode="packed" heights="180px"> File:Church of the Catalans Messina 3.jpg|ეკლესიის კარგად შემონახული აფსიდი გარიბალდის ქუჩის მხრიდან File:Chiesa dei Catalani facade 7-12-2020.jpg|ეკლესიის ფასადი ჩეზარე ბატისტას ქუჩის მხრიდან File:Church of Catalans side entrance 14-11-2023.jpg|სამხრეთის მხარეს მდებარე გვერდითა შესასვლელი File:Messina Church of the Catalans interior 28-10-2024.jpg|ეკლესიის ინტერიერი </gallery> ==რესურსები ინტერნეტში== *{{Commons|Maria Santissima Annunziata dei Catalani (Messina)}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{მესინა}} [[კატეგორია:მესინა]] [[კატეგორია:ეკლესიები]] howil2xxabpvxjc0k7czrtgia7g931o კვიპროსის ჩემპიონატი ჭადრაკში 0 876728 5420781 5378345 2026-06-25T10:26:53Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420781 wikitext text/x-wiki == გამარჯვებულები == {| class="sortable wikitable" ! წელი !! ჩემპიონი (ღია) !! ჩემპიონი (ქალები) !! სქოლიო |- | 1961 || [[გეორგიოს კლეოპასი]] || — || <ref name=":0">{{cite web |url=http://chesscy.com/?page_id=123 |title=ΠΡΩΤΑΘΛΗΤΕΣ ΚΥΠΡΟΥ |publisher=Cyprus Chess Federation |access-date=2026-03-13 |archive-date=2015-02-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150206111810/http://chesscy.com/?page_id=123 }}</ref> |- | 1962 || [[გეორგიოს კლეოპასი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1963 || [[ბაირონ ზაპასი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1965 || [[ბაირონ ზაპასი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1966 || [[გეორგიოს კლეოპასი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1967 || [[ანდრეას ლანციასი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1968 || [[ანდრეას ჰაჯიკიპრისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1969 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1970 || [[პეტროს ავგუსტი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1971 || [[პეტროს ავგუსტი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1973 || [[ნ. ავრაამიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1974 || [[კონრად რიზა]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1976 || [[ავგუსტინოს ავგუსტინოუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1977 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1980 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1981 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1982 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1983 || [[კონსტანტინოს ჰაჯიგიანისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1984 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1985 || [[ანდრეას სავა]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1986 || [[მარიოს შინისისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1987 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1988 || [[ჰეროდოტოს იფსარიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1989 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1990 || [[მარიოს შინისისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1991 || [[აგათოკლის კონსტანტინუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1992 || [[მარიოს შინისისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1993 || [[მატტაიოს კრისტოდულუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1994 || [[ანტონის გეორგიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1995 || [[პანიკოს სავა]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1996 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1997 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1998 || [[ჰეროდოტოს იფსარიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 1999 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2000 || [[იური პოლუექტოვი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2001 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2002 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2003 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2004 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2005 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2006 || [[იულიან ბალტაგი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2007 || [[იულიან ბალტაგი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2008 || [[ვასილის არისტოტელუსი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2009 || [[ალკის მარტიდისი]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2010 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2011 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2012 || [[ანტონის ანტონიუ]] || — || <ref name=":0" /> |- | 2013 || [[ანდრეას კელირისი]] || — || <ref>{{cite web |url=http://chess-results.com/tnr104048.aspx?lan=1&art=1 |title=Cyprus Closed Chess Championship 2013 |publisher=Chess-Results}}</ref> |- | 2014 || [[ანდრეას კელირისი]] || — || <ref>{{cite web |url=http://chesscy.com/?page_id=254 |title=Andreas Kelires Cyprus Champion |publisher=Cyprus Chess Federation |access-date=2026-03-13 |archive-date=2015-08-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150813225214/http://chesscy.com/?page_id=254 }}</ref> |- | 2015 || [[პარის კლერიდისი]] || — || <ref>{{cite web |url=http://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=108136 |title=Cyprus Closed Chess Championship 2015 |publisher=[[FIDE]] |access-date=2026-03-13 |archive-date=2015-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150920000029/https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=108136 }}</ref> |- | 2016 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || — || <ref>{{cite web |url=http://cypruschessfederation.com/2016/03/06/ |title=Κωνσταντίνος Μιχαηλίδης – Ο νεότερος πρωταθλητής Κύπρου |publisher=Cyprus Chess Federation }}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> |- | 2017 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || — || <ref>{{cite web |url=http://chess-results.com/tnr267375.aspx?lan=1&art=4 |title=Cyprus Chess Championship 2017 |publisher=Chess-Results}}</ref> |- | 2018 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || — || <ref>{{cite web |url=https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=184365 |title=Cyprus Chess Championship 2018 |publisher=FIDE |access-date=2026-03-13 |archive-date=2021-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211001103601/https://ratings.fide.com/tournament_report.phtml?event16=184365 }}</ref> |- | 2019 || [[იოანის დამიანოუ]] || — || <ref>{{cite web |url=https://www.anatropinews.gr/2019/02/18/skaki-protathlitis-kyproy-o-15chronos/ |title=Σκάκι: Πρωταθλητής Κύπρου ο 15χρονος Δαμιανού}}</ref> |- | 2020 || [[პავლოს კონსტანტინუ]] || — || <ref>{{cite web |url=https://chess-results.com/tnr531229.aspx?lan=1&art=4 |title=Cyprus Closed Chess Championship 2020 |publisher=Chess-Results}}</ref> |- | 2021 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || — || <ref>{{cite web |url=https://chess-results.com/tnr565760.aspx?lan=1&art=1 |title=Cyprus Closed Chess Championship 2021 |publisher=Chess-Results}}</ref> |- | 2022 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || [[კრისტიანა მარკიდუ]] || <ref>{{cite web |url=https://chess-results.com/tnr610787.aspx?lan=1&art=1&turdet=YES&flag=30 |title=Cyprus Closed Chess Championship 2022 |publisher=Chess-Results}}</ref> |- | 2023 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || [[ვიქტორია სოკოლოვა]] || <ref>ფედერაციის მონაცემები: ჩემპიონთა სია 2023</ref> |- | 2024 || [[კონსტანტინოს მიხაილიდისი]] || [[კრისტიანა მარკიდუ]] || <ref>ფედერაციის მონაცემები: ჩემპიონთა სია 2024</ref> |- | 2025 || [[ალექსანდროს ისააკიდისი]] || [[ელენი პიკა]] || <ref>ფედერაციის მონაცემები: ჩემპიონთა სია 2025</ref> |} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში}} [[კატეგორია:ეროვნული ჩემპიონატები ჭადრაკში]] [[კატეგორია:ჭადრაკი კვიპროსში]] 3nk8z6srdb0j0cl9xx6h1pqo0ijtsul კერეტაროს მუნიციპალიტეტები 0 877342 5420712 5378311 2026-06-25T08:37:27Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420712 wikitext text/x-wiki [[File:Queretaro in Mexico (zoom).svg|thumb|right|alt=Map of Mexican states with Querétaro highlighted in red|კერეტაროს შტატი მექსიკის რუკაზე]] [[კერეტაროს შტატი|კერეტარო]] [[მექსიკის ადმინისტრაციული დაყოფა|შტატია]] [[მექსიკა|მექსიკის]] ცენტრალურ ნაწილში. იყოფა 18 [[მექსიკის მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტად]]. [[2020]] წლის აღწერის მიხედვით, კერეტარო მექსიკის შტატებს შორის 21-ე ადგილზეა მოსახლეობის რაოდენობით (2 368 467 ადამიანი) და მეექვსე ყველაზე პატარა შტატია ფართობის 11 690.6 კმ²) მიხედვით.<ref name="census2020">{{cite web|url=https://www.inegi.org.mx/app/scitel/Default?ev=9|title=Censo de Población y Vivienda 2020 – SCITEL| trans-title =Population and Housing Census 2020|language=es|publisher=National Institute of Statistics and Geography ([[INEGI]])|access-date=January 27, 2021}}</ref> მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით, უდიდესი მუნიციპალიტეტია [[სანტიაგო-დე-კერეტარო]] (1 049 777 ადამიანი), ხოლო ყველაზე პატარა მუნიციპალიტეტია [[სან-ხოაკინი (კერეტარო)|სან-ხოაკინი]] (8 359 ადამიანი).<ref name="census2020" /> ფართობის მიხედვით უდიდესი მუნიციპალიტეტია [[კადერეიტა-დე-მონტესი]] (1 347.4 კმ²), ხოლო ყველაზე პატარაა ― [[კორეხიდორა (კერეტარო)|კორეხიდორა]] (234.9 კმ²).<ref name="Landarea"> {{cite web|url=https://www.inegi.org.mx/app/areasgeograficas/default.aspx|title=México en cifras – Medio Ambiente – Querétaro|date=January 1998 |trans-title=Mexico in figures – Environment|publisher=National Institute of Statistics and Geography ([[INEGI]])|location=Mexico|language= es| access-date=February 12, 2021}}</ref> ==რუკა== [[File:Municipios de Queretaro.svg|center|600px|thumb|კერეტაროს შტატის მუნიციპალიტეტების რუკა]] ==მუნიციპალიტეტები== <gallery caption="კერეტაროს ყველაზე მრავალმოსახლიანი მუნიციპალიტეტები" mode="packed" heights="150"> File:Juriquilla, Querétaro skyline torres Juriquilla Santa Fe 3.jpg|alt=Skyline of Santiago de Querétaro|[[სანტიაგო-დე-კერეტარო]] ― შტატის ადმინისტრაციული ცენტრი File:Hacienda_Galindo,_San_Juan_del_Rio,_Querétaro-_Galindo_Ranch,_Querétaro_(24173646779).jpg|alt=Hacienda Galindo, a building in San Juan del Río|[[სან-ხუან-დელ-რიო]] ― მოსახლეობის რაოდენობით მეორე უდიდესი მუნიციპალიტეტი კერეტაროს შტატში File:Hacienda_de_Chichimequillas,_Querétaro_(23914610553).jpg|alt=Hacienda de Chichimequillas a building in El Marqués|[[ელ-მარკესი]] ― დედაქალაქის გარეუბანი, ყველაზე სწრაფადმზარდი მუნიციპალიტეტი და მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით მესამე მუნიციპალიტეტი შტატში </gallery> {|class="wikitable sortable" cellpadding="1" align="center" style="border:1px solid #88a; background:#f7f8ff; padding:5px; text-align:center;" |+ |- ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top; width: 65px;" |[[მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტი|INEGI]]-ის კოდი<br /><ref name="clave">{{Cite web |url=http://cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/queret/territorio/div_municipal.aspx?tema=me&e=22|title=División municipal. Querétaro|accessdate=25 de julio de 2012|author= Instituto Nacional de Estadística y Geografía|website= INEGI.org.mx|date= 2010}}</ref> ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top;"|გერბი ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top;" |[[მექსიკის მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]]<br /><ref name="lista">{{Cite web|url=http://www.queretaro.gob.mx/mapamunicipios.aspx|title=Municipios del estado de Querétaro|editor=Gobierno del estado de Querétaro|accessdate=25 de julio de 2012|date=2011|website=Querétaro.gob.mx|archive-date=2022-10-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221004235846/https://www.queretaro.gob.mx/mapamunicipios.aspx}}</ref> ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top; width: 90px;" |ადმინისტრაციული ცენტრი<br /><ref name=cabeceras>{{cite web|url= http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/EMM22queretaro/gobierno.html|title= Gobierno - Querétaro|accessdate= 25 de julio de 2012|work= Enciclopedia de Los Municipios y Delegaciones de México|author= Varios autores|date= 2010}}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top; width: 50px;" |შექმნის თარიღი<br /><ref name="lista" /> ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top; width: 70px;" | მოსახლეობა<br />(2020)<ref>{{Cite web|url=https://www.inegi.org.mx/sistemas/Olap/Proyectos/bd/censos/cpv2020/pt.asp|title=Poblaci�n total|accessdate=2021-02-09|website=www.inegi.org.mx}}</ref> ! style="background-color:#ccf; vertical-align:top; width: 75px;" | ფართობი (კმ²)<br /><ref name="inegi">{{Cite web|url= http://www.inegi.org.mx/sistemas/mexicocifras/default.aspx?ent=22|title= México en cifras|accessdate= 25 de julio de 2012|author= Instituto Nacional de Estadística y Geografía|obra= INEGI.org.mx|date= 2010|archive-date= 2019-12-24|archiveurl= https://web.archive.org/web/20191224024950/https://www.inegi.org.mx/sistemas/mexicocifras/default.aspx%3Fent%3D22}}</ref> !მოსახლეობის სიმჭიდროვე |- |001 | |[[ამეალკო-დე-ბონფილი|'''ამეალკო-დე-ბონფილი''']] |ამეალკო-დე-ბონფილი |1824 |{{nts|66841}} |710.90 |94.02 |- |002 | |[[პინალ-დე-ამოლესი|'''პინალ-დე-ამოლესი''']] |პინალ-დე-ამოლესი |1932 |{{nts|27365}} |711.97 |38.43 |- |003 | |[[აროიო-სეკო (კერეტარო)|'''აროიო-სეკო''']] |აროიო-სეკო |1932 |{{nts|13142}} |726.89 |18.08 |- |004 | |[[კადერეიტა-დე-მონტესი|'''კადერეიტა-დე-მონტესი''']] |კადერეიტა-დე-მონტესი |1824 |{{nts|69075}} |1349.98 |51.17 |- |005 | |[[კოლონი (კერეტარო)|'''კოლონი''']] |კოლონი |1923 |{{nts|67121}} |810.39 |82.82 |- |006 |[[File:Escudo de Corregidora, Querétaro.svg|128x128px]] |[[კორეხიდორა (კერეტარო)|'''კორეხიდორა''']] |ელ-პუებლიტო |1931 |{{nts|212567}} |234.35 |907.05 |- |007 |[[File:Escudo Ezequiel Montes.png|106x106px]] |[[ესეკიელ-მონტესი (კერეტარო)|'''ესეკიელ-მონტესი''']] |ესეკიელ-მონტესი |1941 |{{nts|45141}} |300.56 |150.19 |- |008 |[[File:Escudo de Huimilpan.png|129x129px]] |[[უიმილპანი|'''უიმილპანი''']] |უიმილპანი |1941 |{{nts|36608}} |388.31 |94.27 |- |009 |[[File:Escudo jalpan.jpg|116x116px]] |[[ხალპან-დე-სერა|'''ხალპან-დე-სერა''']] |ხალპან-დე-სერა |1824 |{{nts|27343}} |1189.76 |22.98 |- |010 |[[File:Escudo Landa.jpg|129x129px]] |[[ლანდა-დე-მატამოროსი|'''ლანდა-დე-მატამოროსი''']] |ლანდა-დე-მატამოროსი |1941 |{{nts|18794}} |719.15 |26.13 |- |011 |[[File:EscudoMAR.jpg|95x95px]] |[[ელ-მარკესი|'''ელ-მარკესი''']] |ლა-კანიადა |1941 |{{nts|231668}} |687.58 |336.93 |- |012 | |[[პედრო-ესკობედო|'''პედრო-ესკობედო''']] |პედრო-ესკობედო |1941 |{{nts|77404}} |323.27 |239.44 |- |013 |[[File:Stemma PEÑAMILLER.jpg|112x112px]] |[[პენიამილიერი|'''პენიამილიერი''']] |პენიამილიერი |1941 |{{nts|19141}} |704.83 |27.16 |- |014 |[[File:Escudo de Querétaro.svg|93x93px]] |[[სანტიაგო-დე-კერეტარო|'''სანტიაგო-დე-კერეტარო''']] |სანტიაგო-დე-კერეტარო |1824 |{{nts|1049777}} |740.93 |1416.84 |- |015 | |[[სან-ხოაკინი (კერეტარო)|'''სან-ხოაკინი''']] |სან-ხოაკინი |1941 |{{nts|8359}} |277.41 |30.13 |- |016 |[[File:Escudo San Juan del Río, Querétaro.png|90x90px]] |[[სან-ხუან-დელ-რიო|'''სან-ხუან-დელ-რიო''']] |სან-ხუან-დელ-რიო |1824 |{{nts|297804}} |766.94 |388.30 |- |017 |[[File:Escudo-Tequisquiapan.png|133x133px]] |[[ტეკისკიაპანი|'''ტეკისკიაპანი''']] |ტეკისკიაპანი |1931 |{{nts|72201}} |360.06 |200.52 |- |018 |[[File:TolimánEscudo.png|106x106px]] |[[ტოლიმანი (კერეტარო)|'''ტოლიმანი''']] |ტოლიმანი |1824 |{{nts|27916}} |680.51 |41.02 |- |} ==ბიბლიოგრაფია== * {{cite book|author= Centro Estatal de Estudios Municipales del Estado de Querétaro|year=1988|title= Los Municipios del Estado de Querétaro|series= Colección Enciclopedia de los municipios de México|editor= Secretaría de Gobernación}} * {{cite book|last name= Daville Landero|name= Selva L.|title= Querétaro: Sociedad, economía, política y cultura|year=2000|editor= UNAM|place=Ciudad de México|isbn= 9789683677969}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{კერეტაროს მუნიციპალიტეტები}} {{მექსიკის მუნიციპალიტეტები}} [[კატეგორია:კერეტაროს მუნიციპალიტეტები]] [[კატეგორია:მექსიკის მუნიციპალიტეტების სიები]] 6w5sygw9g0i11vtz5o7rj3z3bjse85m კალერა-დე-ვიქტორ-როსალესი 0 877567 5420571 5377741 2026-06-24T16:13:03Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 0 წყარო და 1 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420571 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''კალერა-დე-ვიქტორ-როსალესის მუნიციპალიტეტი''' ({{lang-es|Municipio de Calera de Víctor Rosales}}) ― [[მექსიკის მუნიციპალიტეტები|მუნიციპალიტეტი]] [[საკატეკასის შტატი|საკატეკასის შტატში]], [[მექსიკა|მექსიკის]] ჩრდილოეთ-ცენტრალურ ნაწილში. [[2020]] წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 45 759 ადამიანს შეადგენს, რაც [[2010]] წლის მაჩვენებელთან შედარებით 14.6 %-ით მეტია.<ref name="census2020">{{cite web|url=https://www.inegi.org.mx/app/scitel/Default?ev=9|title=Censo de Población y Vivienda 2020 - SCITEL|language=es|publisher=INEGI|access-date=2021-01-27}}</ref><ref name="census2010">{{cite web|url=https://www.inegi.org.mx/app/scitel/Default?ev=5|title=Censo de Población y Vivienda 2010 - SCITEL|language=es|publisher=INEGI|access-date=2021-01-27}}</ref> მუნიციპალიტეტის ფართობია 388.387 კმ².<ref name="Landarea"> {{cite web|url=https://www.inegi.org.mx/app/areasgeograficas/default.aspx|title=México en cifras - Medio Ambiente - Zacatecas|date=January 1998 |publisher=INEGI|language= es| access-date=February 12, 2021}}</ref> [[მოსახლეობის სიმჭიდროვე]]ა 117.8 ადამიანი კმ²-ზე. ტერიტორია [[საკატეკასის შტატი]]ს შემადგენლობაში [[1916]] წლის [[19 აგვისტო|19 აგვისტოს]] შევიდა.<ref name=dates>{{cite book|date=1996|title=Estado de Zacatecas División Territorial de 1810 a 1995.|url=http://internet.contenidos.inegi.org.mx/contenidos/produtos/prod_serv/contenidos/espanol/bvinegi/productos/integracion/pais/divi_terri/1810-1985/zac/ZACATECAS.pdf|language=es|location=Mexico|publisher=INEGI|isbn=970-13-1510-3}}{{Dead link|date=ივნისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრია ვიქტორ-როსალესი. [[მექსიკის სტატისტიკისა და გეოგრაფიის ეროვნული ინსტიტუტი]]ს კლასიფიკაციით, მუნიციპალიტეტის კოდია 32005.<ref name=clave>{{Cite web|url=http://cuentame.inegi.org.mx/monografias/informacion/zac/territorio/div_municipal.aspx?tema=me&e=32|title=División municipal. Zacatecas|accessdate=29 de julio de 2014|author=Instituto Nacional de Estadística y Geografía|website=INEGI.org.mx|date=2010}}{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }}</ref> ==იხილეთ აგრეთვე== *[[საკატეკასის შტატის მუნიციპალიტეტები]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{საკატეკასი}} [[კატეგორია:საკატეკასის მუნიციპალიტეტები]] htud27weys0mlhc54hpwe9qy56p4w4a მომხმარებელი:Vashakk.22/სავარჯიშო 2 877684 5420700 5416731 2026-06-25T07:29:15Z Vashakk.22 180503 5420700 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" |+ ![[:en:1955–56_European_Cup|1956]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !4-3 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[რეიმსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Reims''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[პარკ დე პრენსი|Parc des Princes]] |- ![[:en:1956–57_European_Cup|1957]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|'''ACF Fiorentina''']] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[სანტიაგო ბერნაბეუ (სტადიონი)|Santiago Bernabéu]] |- ![[:en:1957–58_European_Cup|1958]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-2 |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ბრიუსელი|'''Brussels''']] ![[:en:King_Baudouin_Stadium|King Baudouin Stadium]] |- ![[:en:1958–59_European_Cup|1959]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[რეიმსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Reims''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[შტუტგარტი|'''Sttutgart''']] ![[:en:MHPArena|MHPArena]] |- ![[:en:1959–60_European_Cup|1960]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !7-3 |{{Flagicon|გერმანია}} [[აინტრახტი ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Eintracht Frankfurt''']] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[გლაზგო|'''Glasgow''']] ![[:en:Hampden_Park|Hampden Park]] |- ![[:en:1960–61_European_Cup|1961]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] !3-2 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |{{Flagicon image|Civil_Ensign_of_Switzerland_(Pantone).svg}} [[ბერნი|'''Bern''']] ![[:en:Wankdorf_Stadium|Wankdorf Stadium]] |- ![[:en:1961–62_European_Cup|1962]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] !5-3 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ამსტერდამი|'''Amsterdam''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Amsterdam)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:1962–63_European_Cup|1963]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !2-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:Wembley_Stadium_(1923)|Wembley Stadium]] |- ![[:en:1963–64_European_Cup|1964]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !3-1 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |{{Flagicon|ავსტრია}} [[ვენა|'''Vienna''']] ![[:en:Ernst-Happel-Stadion|Ernst-Happel-Stadion]] |- ![[:en:1964–65_European_Cup|1965]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !1-0 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:1965–66_European_Cup|1966]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-1 |{{Flagicon|იუგოსლავია}} [[პარტიზანი ბელგრადი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Partizan''']] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ბრიუსელი|'''Brussels''']] ![[:en:King_Baudouin_Stadium|King Baudouin Stadium]] |- ![[:en:1966–67_European_Cup|1967]] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[სელტიკი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Celtic''']] !2-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ლისაბონი|'''Lisbon''']] ![[:en:Estádio_Nacional|Estádio Nacional]] |- ![[:en:1967–68_European_Cup|1968]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !4-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:Wembley_Stadium_(1923)|Wembley Stadium]] |- ![[:en:1968–69_European_Cup|1969]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !4-1 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[სანტიაგო ბერნაბეუ (სტადიონი)|Santiago Bernabéu]] |- ![[:en:1969–70_European_Cup|1970]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] !2-1 |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[სელტიკი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Celtic''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:1970–71_European_Cup|1971]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !2-0 |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[პანათინაიკოსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Panathinaikos''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:Wembley_Stadium_(1923)|Wembley Stadium]] |- ![[:en:1971–72_European_Cup|1972]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !2-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[როტერდამი|'''Rotterdam''']] ![[:en:De_Kuip|De Kuip]] |- ![[:en:1972–73_European_Cup|1973]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|იუგოსლავია}} [[ბელგრადი|'''Belgrade''']] ![[:en:Red_Star_Stadium|Red Star Stadium]] |- ![[:en:1973–74_European_Cup|1974]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !5-1 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ბრიუსელი|'''Brussels''']] ![[:en:King_Baudouin_Stadium|King Baudouin Stadium]] |- ![[:en:1974–75_European_Cup|1975]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !2-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლიდზ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Leeds United''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[პარკ დე პრენსი|Parc des Princes]] |- ![[:en:1975–76_European_Cup|1976]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !1-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[სენტ-ეტიენი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Saint-Étienne''']] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[გლაზგო|'''Glasgow''']] ![[:en:Hampden_Park|Hampden Park]] |- ![[:en:1976–77_European_Cup|1977]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !3-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომი|'''Rome''']] ![[:en:Stadio_Olimpico|Stadio Olimpico]] |- ![[:en:1977–78_European_Cup|1978]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !1-0 |{{Flagicon|ბელგია}} [[:en:Club_Brugge_KV|'''Club Brugge''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:Wembley_Stadium_(1923)|Wembley Stadium]] |- ![[:en:1978–79_European_Cup|1979]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Nottingham Forest''']] !1-0 |{{Flagicon|შვედეთი}} [[:en:Malmö_FF|'''Malmö FF''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიუნხენი|'''Munich''']] ![[:en:Olympiastadion_(Munich)|Olympiastadion]] |- ![[:en:1979–80_European_Cup|1980]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Nottingham Forest''']] !1-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1977}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[სანტიაგო ბერნაბეუ (სტადიონი)|Santiago Bernabéu]] |- ![[:en:1980–81_European_Cup|1981]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !1-0 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1977}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[პარკ დე პრენსი|Parc des Princes]] |- ![[:en:1981–82_European_Cup|1982]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ასტონ ვილა|'''Aston Villa''']] !1-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[როტერდამი|'''Rotterdam''']] ![[:en:De_Kuip|De Kuip]] |- ![[:en:1982–83_European_Cup|1983]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[ათენი|'''Athens''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Athens)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:1983–84_European_Cup|1984]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !(4) 1-1 (2) |{{Flagicon|იტალია}} [[რომა|'''AS Roma''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომი|'''Rome''']] ![[:en:Stadio_Olimpico|Stadio Olimpico]] |- ![[:en:1984–85_European_Cup|1985]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !1-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ბრიუსელი|'''Brussels''']] ![[:en:King_Baudouin_Stadium|King Baudouin Stadium]] |- ![[:en:1985–86_European_Cup|1986]] |{{Flagicon|რუმინეთი|variant=1965}} [[სტიაუა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Steaua București''']] !(2) 0-0 (0) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია|'''Seville''']] ![[:en:Ramón_Sánchez-Pizjuán_Stadium|Ramón Sánchez Stadium]] |- ![[:en:1986–87_European_Cup|1987]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !2-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |{{Flagicon|ავსტრია}} [[ვენა|'''Vienna''']] ![[:en:Ernst-Happel-Stadion|Ernst-Happel-Stadion]] |- ![[:en:1987–88_European_Cup|1988]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[პსვ (საფეხბურთო კლუბი)|'''PSV Eindhoven''']] !(6) 0-0 (5) |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[შტუტგარტი|'''Sttutgart''']] ![[:en:MHPArena|MHPArena]] |- ![[:en:1988–89_European_Cup|1989]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !4-0 |{{Flagicon|რუმინეთი|variant=1965}} [[სტიაუა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Steaua București''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა|'''Barcelona''']] ![[კამპ ნოუ|Camp Nou]] |- ![[:en:1989–90_European_Cup|1990]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !1-0 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|ავსტრია}} [[ვენა|'''Vienna''']] ![[:en:Ernst-Happel-Stadion|Ernst-Happel-Stadion]] |- ![[:en:1990–91_European_Cup|1991]] |{{Flagicon|იუგოსლავია}} [[ცრვენა ზვეზდა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Red Star Belgrade''']] !(5) 0-0 (3) |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[ბარი (იტალია)|'''Bari''']] ![[:en:Stadio_San_Nicola|Stadio San Nicola]] |- ![[:en:1991–92_European_Cup|1992]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|'''UC Sampdoria''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:Wembley_Stadium_(1923)|Wembley Stadium]] |- ![[:en:1992–93_UEFA_Champions_League|1993]] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიუნხენი|'''Munich''']] ![[:en:Olympiastadion_(Munich)|Olympiastadion]] |- ![[:en:1993–94_UEFA_Champions_League|1994]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !4-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[ათენი|'''Athens''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Athens)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:1994–95_UEFA_Champions_League|1995]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |{{Flagicon|ავსტრია}} [[ვენა|'''Vienna''']] ![[:en:Ernst-Happel-Stadion|Ernst-Happel-Stadion]] |- ![[:en:1995–96_UEFA_Champions_League|1996]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !(4) 1-1 (2) |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომი|'''Rome''']] ![[:en:Stadio_Olimpico|Stadio Olimpico]] |- ![[:en:1996–97_UEFA_Champions_League|1997]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] !3-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიუნხენი|'''Munich''']] ![[:en:Olympiastadion_(Munich)|Olympiastadion]] |- ![[:en:1997–98_UEFA_Champions_League|1998]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ამსტერდამი|'''Amsterdam''']] ![[:en:Johan_Cruyff_Arena|Johan Cruyff Arena]] |- ![[:en:1998–99_UEFA_Champions_League|1999]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !2-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა|'''Barcelona''']] ![[კამპ ნოუ|Camp Nou]] |- ![[:en:1999–2000_UEFA_Champions_League|2000]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვალენსია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Valencia''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[სტად დე ფრანსი|Stade de France]] |- ![[:en:2000–01_UEFA_Champions_League|2001]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !(5) 1-1 (4) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვალენსია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Valencia''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:2001–02_UEFA_Champions_League|2002]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayer Leverkusen''']] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[გლაზგო|'''Glasgow''']] ![[:en:Hampden_Park|Hampden Park]] |- ![[:en:2002–03_UEFA_Champions_League|2003]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !(3) 0-0 (2) |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] ![[ოლდ ტრაფორდი|Old Trafford]] |- ![[:en:2003–04_UEFA_Champions_League|2004]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !3-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[მონაკო (საფეხბურთო კლუბი)|'''AS Monaco''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[გელზენკირხენი|'''Gelsenkirchen''']] ![[აუფშალკე არენა|Arena AufSchalke]] |- ![[:en:2004–05_UEFA_Champions_League|2005]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !(3) 3-3 (2) |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[სტამბოლი|'''Istanbul''']] ![[:en:Atatürk_Olympic_Stadium|Atatürk Olympic Stadium]] |- ![[:en:2005–06_UEFA_Champions_League|2006]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !2-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[სტად დე ფრანსი|Stade de France]] |- ![[:en:2006–07_UEFA_Champions_League|2007]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !2-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[ათენი|'''Athens''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Athens)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:2007–08_UEFA_Champions_League|2008]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !(6) 1-1 (5) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მოსკოვი|'''Moscow''']] ![[ლუჟნიკის სტადიონი|Luzhniki Stadium]] |- ![[:en:2008–09_UEFA_Champions_League|2009]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !2-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომი|'''Rome''']] ![[:en:Stadio_Olimpico|Stadio Olimpico]] |- ![[:en:2009–10_UEFA_Champions_League|2010]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !2-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[სანტიაგო ბერნაბეუ (სტადიონი)|Santiago Bernabéu]] |- ![[:en:2010–11_UEFA_Champions_League|2011]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !3-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[უემბლი|Wembley Stadium]] |- ![[:en:2011–12_UEFA_Champions_League|2012]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !(4) 1-1 (3) |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიუნხენი|'''Munich''']] ![[ალიანც არენა|Allianz Arena]] |- ![[:en:2012–13_UEFA_Champions_League|2013]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !2-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[უემბლი|Wembley Stadium]] |- ![[:en:2013–14_UEFA_Champions_League|2014]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !4-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ლისაბონი|'''Lisbon''']] ![[:en:Estádio_da_Luz|Estádio da Luz]] |- ![[:en:2014–15_UEFA_Champions_League|2015]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !3-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბერლინი|'''Berlin''']] ![[:en:Olympiastadion_(Berlin)|Olympiastadion]] |- ![[:en:2015–16_UEFA_Champions_League|2016]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !(5) 1-1 (3) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:2016–17_UEFA_Champions_League|2017]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !4-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|უელსი}} [[კარდიფი|'''Cardiff''']] ![[მილენიუმი (სტადიონი)|Millennium Stadium]] |- ![[:en:2017–18_UEFA_Champions_League|2018]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon|უკრაინა}} [[კიევი|'''Kyiv''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Kyiv)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:2018–19_UEFA_Champions_League|2019]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !2-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[:en:Metropolitano_Stadium|Metropolitano Stadium]] |- ![[:en:2019–20_UEFA_Champions_League|2020]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !1-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ლისაბონი|'''Lisbon''']] ![[:en:Estádio_da_Luz|Estádio da Luz]] |- ![[:en:2020–21_UEFA_Champions_League|2021]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !1-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ|'''Porto''']] ![[:en:Estádio_do_Dragão|Estádio do Dragão]] |- ![[:en:2021–22_UEFA_Champions_League|2022]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !1-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[სტად დე ფრანსი|Stade de France]] |- ![[:en:2022–23_UEFA_Champions_League|2023]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[სტამბოლი|'''Istanbul''']] ![[:en:Atatürk_Olympic_Stadium|Atatürk Olympic Stadium]] |- ![[:en:2023–24_UEFA_Champions_League|2024]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[უემბლი|Wembley Stadium]] |- ![[:en:2024–25_UEFA_Champions_League|2025]] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !5-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიუნხენი|'''Munich''']] ![[ალიანც არენა|Allianz Arena]] |- ![[:en:2025–26_UEFA_Champions_League|2026]] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !(4) 1-1 (3) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |{{Flagicon|Hungary}} [[ბუდაპეშტი|'''Budapest''']] ![[:en:Puskás_Aréna|Puskás Aréna]] |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1971–72_UEFA_Cup|1972]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] !3-2 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ვულვერჰემპტონ უონდერერსი|'''W. Wanderers''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:White_Hart_Lane|White Hart Lane]] |- ![[:en:1972–73_UEFA_Cup|1973]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !3-2 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[მიონხენგლადბახი|'''Mönchengladbac''']] ![[:en:Bökelbergstadion|Bökelbergstadion]] |- ![[:en:1973–74_UEFA_Cup|1974]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] !4-2 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[როტერდამი|'''Rotterdam''']] ![[:en:De_Kuip|De Kuip]] |- ![[:en:1974–75_UEFA_Cup|1975]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] !5-1 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ტვენტე (საფეხბურთო კლუბი)|'''Twente''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ენსხედე|'''Enschede''']] ![[:en:Diekman_Stadion|Diekman Stadion]] |- ![[:en:1975–76_UEFA_Cup|1976]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !4-3 |{{Flagicon|ბელგია}} [[:en:Club_Brugge_KV|'''Club Brugge''']] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ბრიუგე|'''Bruges''']] ![[:en:Jan_Breydel_Stadium|Jan Breydel Stadium]] |- ![[:en:1976–77_UEFA_Cup|1977]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !2-2 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ატლეტიკ ბილბაო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Athletic Bilbao''']] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ბილბაო|'''Bilbao''']] ![[:en:San_Mamés_Stadium_(1913)|San Mamés Stadium]] |- ![[:en:1977–78_UEFA_Cup|1978]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[პსვ (საფეხბურთო კლუბი)|'''PSV Eindhoven''']] !3-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[:en:SC_Bastia|'''SC Bastia''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ეინდჰოვენი|'''Eindhoven''']] ![[:en:Philips_Stadion|Philips Stadion]] |- ![[:en:1978–79_UEFA_Cup|1979]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] !2-1 |{{Flagicon|იუგოსლავია}} [[ცრვენა ზვეზდა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Red Star Belgrade''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[დიუსელდორფი|'''Düsseldorf''']] ![[რაინშტადიონი|Rheinstadion]] |- ![[:en:1979–80_UEFA_Cup|1980]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[აინტრახტი ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Eintracht Frankfurt''']] !3-3 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია მიონხენგლადბახი (საფეხბურთო კლუბი)|'''B. Mönchengladbach''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ფრანკფურტი|'''Frankfurt''']] ![[:en:Waldstadion_(Frankfurt)|Waldstadion]] |- ![[:en:1980–81_UEFA_Cup|1981]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[:en:Ipswich_Town_F.C.|'''Ipswich Town''']] !5-4 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[:en:AZ_Alkmaar|'''AZ Alkmaar''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ამსტერდამი|'''Amsterdam''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Amsterdam)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:1981–82_UEFA_Cup|1982]] |{{Flagicon|შვედეთი}} [[:en:IFK_Göteborg|'''IFK Göteborg''']] !4-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი|'''Hamburg''']] ![[:en:Volksparkstadion|Volksparkstadion]] |- ![[:en:1982–83_UEFA_Cup|1983]] |{{Flagicon|ბელგია}} [[ანდერლეხტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''R.S.C. Anderlecht''']] !2-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ლისაბონი|'''Lisbon''']] ![[:en:Estádio_da_Luz|Estádio da Luz]] |- ![[:en:1983–84_UEFA_Cup|1984]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] !(4) 2-2 (3) |{{Flagicon|ბელგია}} [[ანდერლეხტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''R.S.C. Anderlecht''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლონდონი|'''London''']] ![[:en:White_Hart_Lane|White Hart Lane]] |- ![[:en:1984–85_UEFA_Cup|1985]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1977}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-1 |{{Flagicon|უნგრეთი}} [[:en:Videoton_FC_Fehérvár|'''Videoton''']] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1977}} [[მადრიდი|'''Madrid''']] ![[სანტიაგო ბერნაბეუ (სტადიონი)|Santiago Bernabéu]] |- ![[:en:1985–86_UEFA_Cup|1986]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1977}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !5-3 |{{Flagicon|გერმანია}} [[:en:1._FC_Köln|'''Köln''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბერლინი|'''Berlin''']] ![[:en:Olympiastadion_(Berlin)|Olympiastadion]] |- ![[:en:1986–87_UEFA_Cup|1987]] |{{Flagicon|შვედეთი}} [[:en:IFK_Göteborg|'''IFK Göteborg''']] !2-1 |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[:en:Dundee_United_F.C.|'''Dundee United''']] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[დანდი|'''Dundee''']] ![[:en:Tannadice_Park|Tannadice Park]] |- ![[:en:1987–88_UEFA_Cup|1988]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayer Leverkusen''']] !(3) 3-3 (2) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ესპანიოლი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Españyol''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ლევერკუზენი|'''Leverkusen''']] ![[:en:BayArena|BayArena]] |- ![[:en:1988–89_UEFA_Cup|1989]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ნაპოლი (საფეხბურთო კლუბი)|'''SSC Napoli''']] !5-4 |{{Flagicon|გერმანია}} [[შტუტგარტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''VfB Sttutgart''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[შტუტგარტი|'''Sttutgart''']] ![[:en:MHPArena|MHPArena]] |- ![[:en:1989–90_UEFA_Cup|1990]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !3-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|'''ACF Fiorentina''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[:en:Avellino|'''Avellino''']] ![[:en:Stadio_Partenio-Adriano_Lombardi|Stadio Partenio]] |- ![[:en:1990–91_UEFA_Cup|1991]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !2-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[რომა|'''AS Roma''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომი|'''Rome''']] ![[:en:Stadio_Olimpico|Stadio Olimpico]] |- ![[:en:1991–92_UEFA_Cup|1992]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !2-2 |{{Flagicon|იტალია}} [[ტორინო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Torino''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ამსტერდამი|'''Amsterdam''']] ![[:en:Olympic_Stadium_(Amsterdam)|Olympic Stadium]] |- ![[:en:1992–93_UEFA_Cup|1993]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !6-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[ტურინი|'''Turin''']] ![[:en:Stadio_Delle_Alpi|Stadio Delle Alpi]] |- ![[:en:1993–94_UEFA_Cup|1994]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !2-0 |{{Flagicon|ავსტრია}} [[:en:FC_Red_Bull_Salzburg|'''Red Bull Salzburg''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:1994–95_UEFA_Cup|1995]] |{{Flagicon|იტალია}} [[პარმა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Parma''']] !2-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:1995–96_UEFA_Cup|1996]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !5-1 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ბორდო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bordeaux''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ბორდო|'''Bordeaux''']] ![[:en:Stade_Chaban-Delmas|Stade Chaban-Delmas]] |- ![[:en:1996–97_UEFA_Cup|1997]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[შალკე 04 (საფეხბურთო კლუბი)|'''Schalke 04''']] !(4) 1-1 (1) |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი|'''Milan''']] ![[სან სირო|San Siro]] |- ![[:en:1997–98_UEFA_Cup|1998]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !3-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Lazio''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარიზი|'''Paris''']] ![[პარკ დე პრენსი|Parc des Princes]] |- ![[:en:1998–99_UEFA_Cup|1999]] |{{Flagicon|იტალია}} [[პარმა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Parma''']] !3-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[მოსკოვი|'''Moscow''']] ![[ლუჟნიკის სტადიონი|Luzhniki Stadium]] |- ![[:en:1999–2000_UEFA_Cup|2000]] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[გალათასარაი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Galatasaray''']] !(4) 0-0 (1) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |{{Flagicon|დანია}} [[კოპენჰაგენი|'''Copenhagen''']] ![[:en:Parken_Stadium|Parken Stadium]] |- ![[:en:2000–01_UEFA_Cup|2001]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !5-4 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ალავესი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Deportivo Alavés''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[დორტმუნდი|'''Dortmund''']] ![[:en:Westfalenstadion|Westfalenstadion]] |- ![[:en:2001–02_UEFA_Cup|2002]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] !3-2 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[როტერდამი|'''Rotterdam''']] ![[:en:De_Kuip|De Kuip]] |- ![[:en:2002–03_UEFA_Cup|2003]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !3-2 |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[სელტიკი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Celtic''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია|'''Seville''']] ![[:en:Estadio_de_La_Cartuja|Estadio de La Cartuja]] |- ![[:en:2003–04_UEFA_Cup|2004]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვალენსია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Valencia''']] !2-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] |{{Flagicon|შვედეთი}} [[გეტებორგი|'''Gothenburg''']] ![[:en:Ullevi|Ullevi]] |- ![[:en:2004–05_UEFA_Cup|2005]] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ცსკა მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|'''CSKA Moscow''']] !3-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[სპორტინგი ლისაბონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sporting CP''']] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ლისაბონი|'''Lisbon''']] ![[:en:Estádio_José_Alvalade|Estádio José Alvalade]] |- ![[:en:2005–06_UEFA_Cup|2006]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !4-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მიდლზბრო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Middlebrough''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ეინდჰოვენი|'''Eindhoven''']] ![[:en:Philips_Stadion|Philips Stadion]] |- ![[:en:2006–07_UEFA_Cup|2007]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !(3) 2-2 (1) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ესპანიოლი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Españyol''']] |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[გლაზგო|'''Glasgow''']] ![[:en:Hampden_Park|Hampden Park]] |- ![[:en:2007–08_UEFA_Cup|2008]] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ზენიტი სანქტ-პეტერბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Zenit Saint Petersburg''']] !2-0 |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[:en:Rangers_F.C.|'''Rangers''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] ![[:en:City_of_Manchester_Stadium|Manchester Stadium]] |- ![[:en:2008–09_UEFA_Cup|2009]] |{{Flagicon|უკრაინა}} [[შახტარი დონეცკი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Shakhtar Donetsk''']] !2-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ვერდერი (საფეხბურთო კლუბი)|'''SV Werder Bremen''']] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[სტამბოლი|'''Istanbul''']] ![[:en:Şükrü_Saracoğlu_Stadium|Saracoğlu Stadium]] |- ![[:en:2009–10_UEFA_Europa_League|2010]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !2-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[:en:Fulham_F.C.|'''Fulham''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი|'''Hamburg''']] ![[:en:Volksparkstadion|Volksparkstadion]] |- ![[:en:2010–11_UEFA_Europa_League|2011]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !1-0 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[:en:S.C._Braga|'''S.C. Braga''']] |{{Flagicon|ირლანდია}} [[დუბლინი|'''Dublin''']] ![[:en:Aviva_Stadium|Aviva Stadium]] |- ![[:en:2011–12_UEFA_Europa_League|2012]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !3-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკ ბილბაო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Athletic Bilbao''']] |{{Flagicon|რუმინეთი}} [[ბუქარესტი|'''Bucharest''']] ![[:en:Arena_Națională|Arena Naționalǎ]] |- ![[:en:2012–13_UEFA_Europa_League|2013]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !2-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ამსტერდამი|'''Amsterdam''']] ![[:en:Johan_Cruyff_Arena|Johan Cruyff Arena]] |- ![[:en:2013–14_UEFA_Europa_League|2014]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !(4) 0-0 (2) |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[ტურინი|'''Turin''']] ![[იუვენტუსის სტადიონი|Juventus Stadium]] |- ![[:en:2014–15_UEFA_Europa_League|2015]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !3-2 |{{Flagicon|უკრაინა}} [[დნიპრო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dnipro''']] |{{Flagicon|პოლონეთი}} [[ვარშავა|'''Warsaw''']] ![[:en:Stadion_Narodowy|Stadion Narodowy]] |- ![[:en:2015–16_UEFA_Europa_League|2016]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !3-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon image|Civil_Ensign_of_Switzerland_(Pantone).svg}} [[ბაზელი|'''Basel''']] ![[:en:St._Jakob-Park|St. Jakob-Park]] |- ![[:en:2016–17_UEFA_Europa_League|2017]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !2-0 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] |{{Flagicon|შვედეთი}} [[:en:Solna|'''Solna''']] ![[:en:Nationalarenan|Nationalarenan]] |- ![[:en:2017–18_UEFA_Europa_League|2018]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !3-0 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[:en:Décines-Charpieu|'''Décines-Charpieu''']] ![[:en:Parc_Olympique_Lyonnais|Parc Olympique]] |- ![[:en:2018–19_UEFA_Europa_League|2019]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !4-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |{{Flagicon|აზერბაიჯანი}} [[ბაქო|'''Baku''']] ![[:en:Baku_Olympic_Stadium|Olympic Stadium]] |- ![[:en:2019–20_UEFA_Europa_League|2020]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !3-2 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[კიოლნი|'''Cologne''']] ![[:en:RheinEnergieStadion|RheinEnergieStadion]] |- ![[:en:2020–21_UEFA_Europa_League|2021]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Villarreal''']] !(11) 1-1 (10) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |{{Flagicon|პოლონეთი}} [[გდანსკი|'''Gdańsk''']] ![[:en:Gdańsk_Stadium|Gdańsk Stadium]] |- ![[:en:2021–22_UEFA_Europa_League|2022]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[აინტრახტი ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Eintracht Frankfurt''']] !(5) 1-1 (4) |{{Flagicon|შოტლანდია}} [[:en:Rangers_F.C.|'''Rangers''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია|'''Seville''']] ![[:en:Ramón_Sánchez-Pizjuán_Stadium|Sánchez Stadium]] |- ![[:en:2022–23_UEFA_Europa_League|2023]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !(4) 1-1 (1) |{{Flagicon|იტალია}} [[რომა|'''AS Roma''']] |{{Flagicon|უნგრეთი}} [[ბუდაპეშტი|'''Budapest''']] ![[:en:Puskás_Aréna|Puskás Aréna]] |- ![[:en:2023–24_UEFA_Europa_League|2024]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ატალანტა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Atalanta''']] !3-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერ 04 ლევერკუზენი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayer Leverkusen''']] |{{Flagicon|ირლანდია}} [[დუბლინი|'''Dublin''']] ![[:en:Aviva_Stadium|Aviva Stadium]] |- ![[:en:2024–25_UEFA_Europa_League|2025]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] !1-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბილბაო|'''Bilbao''']] ![[:en:San_Mamés_Stadium_(1913)|San Mamés Stadium]] |- ![[:en:2025–26_UEFA_Europa_League|2026]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ასტონ ვილა|'''Aston Villa''']] !3-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[:en:SC_Freiburg|'''SC Freiburg''']] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[სტამბოლი|'''Istanbul''']] ![[:en:Beşiktaş_Stadium|Beşiktaş Stadium]] |} {| class="wikitable" ![[:en:2021–22_UEFA_Europa_Conference_League#Final|2022]] |{{Flagicon|იტალია}} [[რომა|'''AS Roma''']] !1-0 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] |{{Flagicon|ალბანეთი}} [[ტირანა|'''Tirana''']] ![[:en:Arena_Kombëtare|Arena Kombëtare]] |- ![[:en:2022–23_UEFA_Europa_Conference_League#Final|2023]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ვესტ ჰემ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''West Ham United''']] !2-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|'''ACF Fiorentina''']] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} [[პრაღა|'''Prague''']] ![[:en:Fortuna_Arena|Fortuna Arena]] |- ![[:en:2023–24_UEFA_Europa_Conference_League|2024]] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[:en:Olympiacos_F.C.|'''Olympiacos''']] !1-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ფიორენტინა (საფეხბურთო კლუბი)|'''ACF Fiorentina''']] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[ათენი|'''Athens''']] ![[:en:Agia_Sophia_Stadium|Agia Sophia Stadium]] |- ![[:en:2024–25_UEFA_Conference_League|2025]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !4-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ ბეტისი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Betis''']] |{{Flagicon|პოლონეთი}} [[ვროცლავი|'''Wrocław''']] ![[:en:Wrocław_Stadium|Wrocław Stadium]] |- ![[:en:2025–26_UEFA_Conference_League|2026]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[კრისტალ პალასი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Crystal Palace''']] !1-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რაიო ვალიეკანო (საფეხბურთო კლუბი)|'''Rayo Vallecano''']] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ლაიფციგი|'''Leipzig''']] ![[:en:Red_Bull_Arena_(Leipzig)|Red Bull Arena]] |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1973_European_Super_Cup|1973]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !6-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] ! colspan="2" rowspan="9" |X X X |- ![[:en:1975_European_Super_Cup|1975]] |{{Flagicon|USSR}} [[დინამო კიევი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dynamo Kyiv''']] !3-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1976_European_Super_Cup|1976]] |{{Flagicon|Belgium}} [[ანდერლეხტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''RSC Anderlecht''']] !5-3 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |- ![[:en:1977_European_Super_Cup|1977]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !7-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] |- ![[:en:1978_European_Super_Cup|1978]] |{{Flagicon|Belgium}} [[ანდერლეხტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''RSC Anderlecht''']] !4-3 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |- ![[:en:1979_European_Super_Cup|1979]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Nottingham Forest''']] !2-1 |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1980_European_Super_Cup|1980]] |{{Flagicon|ესპანეთი|variant=1945}} [[ვალენსია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Valencia''']] !2-2 (a) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Nottingham Forest''']] |- ![[:en:1982_European_Super_Cup|1982]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ასტონ ვილა|'''Aston Villa''']] !3-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1983_European_Super_Cup|1983]] |{{Flagicon|Scotland}} [[:en:Aberdeen_F.C.|'''Abardeen''']] !2-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] |- ![[:en:1984_European_Super_Cup|1984]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !2-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[ტურინი|'''Turin''']] ![[სტადიო ოლიმპიკო გრანდე ტორინო|Stadio Olimpico Grande Torino]] |- ![[:en:1986_European_Super_Cup|1986]] |{{Flagicon|რუმინეთი|variant=1965}} [[სტიაუა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Steaua București''']] !1-0 |{{Flagicon|USSR}} [[დინამო კიევი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Dynamo Kyiv''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:1987_European_Super_Cup|1987]] |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !2-0 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] ! colspan="2" rowspan="4" |X X X |- ![[:en:1988_European_Super_Cup|1988]] |{{Flagicon|Belgium}} [[:en:KV_Mechelen|'''KV Mechelen''']] !3-1 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[პსვ (საფეხბურთო კლუბი)|'''PSV Eindhoven''']] |- ![[:en:1989_European_Super_Cup|1989]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !2-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |- ![[:en:1990_European_Super_Cup|1990]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !3-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[სამპდორია (საფეხბურთო კლუბი)|'''UC Sampdoria''']] |- ![[:en:1991_European_Super_Cup|1991]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !1-0 |{{Flagicon|იუგოსლავია}} [[ცრვენა ზვეზდა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Red Star Belgrade''']] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერი|'''Manchester''']] ![[ოლდ ტრაფორდი|Old Trafford]] |- ![[:en:1992_European_Super_Cup|1992]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !3-2 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ვერდერი (საფეხბურთო კლუბი)|'''SV Werder Bremen''']] ! colspan="2" rowspan="6" |X X X |- ![[:en:1993_European_Super_Cup|1993]] |{{Flagicon|იტალია}} [[პარმა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Parma''']] !2-1 |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] |- ![[:en:1994_European_Super_Cup|1994]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !2-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Arsenal''']] |- ![[:en:1995_UEFA_Super_Cup|1995]] |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Ajax''']] !5-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ სარაგოსა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Zaragoza''']] |- ![[:en:1996_UEFA_Super_Cup|1996]] |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !9-2 |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] |- ![[:en:1997_UEFA_Super_Cup|1997]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !3-1 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] |- ![[:en:1998_UEFA_Super_Cup|1998]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !1-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:1999_UEFA_Super_Cup|1999]] |{{Flagicon|იტალია}} [[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|'''SS Lazio''']] !1-0 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2000_UEFA_Super_Cup|2000]] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[გალათასარაი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Galatasaray''']] !2-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2001_UEFA_Super_Cup|2001]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !3-2 |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2002_UEFA_Super_Cup|2002]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-1 |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2003_UEFA_Super_Cup|2003]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !1-0 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2004_UEFA_Super_Cup|2004]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვალენსია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Valencia''']] !2-1 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2005_UEFA_Super_Cup|2005]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !3-1 |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ცსკა მოსკოვი (საფეხბურთო კლუბი)|'''CSKA Moscow''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2006_UEFA_Super_Cup|2006]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] !3-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2007_UEFA_Super_Cup|2007]] |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !3-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2008_UEFA_Super_Cup|2008]] |{{Flagicon|რუსეთი}} [[ზენიტი სანქტ-პეტერბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Zenit Saint Petersburg''']] !2-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2009_UEFA_Super_Cup|2009]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !1-0 |{{Flagicon|უკრაინა}} [[შახტარი დონეცკი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Shakhtar Donetsk''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2010_UEFA_Super_Cup|2010]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2011_UEFA_Super_Cup|2011]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !2-0 |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2012_UEFA_Super_Cup|2012]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !4-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] |'''{{Flag|Monaco}}''' ![[:en:Stade_Louis_II|Stade Louis II]] |- ![[:en:2013_UEFA_Super_Cup|2013]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !(5) 2-2 (4) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] |{{Flagicon|Czech Republic}} [[პრაღა|'''Prague''']] ![[:en:Fortuna_Arena|Fortuna Arena]] |- ![[:en:2014_UEFA_Super_Cup|2014]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |{{Flagicon|Wales}} [[კარდიფი|'''Cardiff''']] ![[:en:Cardiff_City_Stadium|Cardiff City Stadium]] |- ![[:en:2015_UEFA_Super_Cup|2015]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !5-4 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |{{Flagicon|Georgia}} [[თბილისი|'''Tbilisi''']] ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- ![[:en:2016_UEFA_Super_Cup|2016]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !3-2 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |{{Flagicon|Norway}} [[ტრონჰეიმი|'''Trondheim''']] ![[:en:Lerkendal_Stadion|Lerkendal Stadion]] |- ![[:en:2017_UEFA_Super_Cup|2017]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-1 |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] |{{Flagicon|North Macedonia}} [[სკოპიე|'''Skopje''']] ![[ფილიპე II (სტადიონი)|Toše Proeski Arena]] |- ![[:en:2018_UEFA_Super_Cup|2018]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ატლეტიკო მადრიდი|'''Atlético Madrid''']] !4-2 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] |{{Flagicon|Estonia}} [[ტალინი|'''Tallinn''']] ![[:en:Lilleküla_Stadium|Lilleküla Stadium]] |- ![[:en:2019_UEFA_Super_Cup|2019]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !(5) 2-2 (4) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] |{{Flagicon|თურქეთი}} [[სტამბოლი|'''Istanbul''']] ![[:en:Beşiktaş_Stadium|Beşiktaş Stadium]] |- ![[:en:2020_UEFA_Super_Cup|2020]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !2-1 |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |{{Flagicon|Hungary}} [[ბუდაპეშტი|'''Budapest''']] ![[:en:Puskás_Aréna|Puskás Aréna]] |- ![[:en:2021_UEFA_Super_Cup|2021]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !(6) 1-1 (5) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ვილიარეალი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Villarreal''']] |{{Flagicon|Northern Ireland}} [[ბელფასტი|'''Belfast''']] ![[:en:Windsor_Park|Windsor Park]] |- ![[:en:2022_UEFA_Super_Cup|2022]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|გერმანია}} [[აინტრახტი ფრანკფურტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Eintracht Frankfurt''']] |{{Flagicon|Finland}} [[ჰელსინკი|'''Helsinki''']] ![[:en:Helsinki_Olympic_Stadium|Helsinki Olympic Stadium]] |- ![[:en:2023_UEFA_Super_Cup|2023]] |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] !(5) 1-1 (4) |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[სევილია (საფეხბურთო კლუბი)|'''Sevilla''']] |{{Flagicon|Greece}} [[პირეოსი|'''Piraeus''']] ![[:en:Karaiskakis_Stadium|Karaiskakis Stadium]] |- ![[:en:2024_UEFA_Super_Cup|2024]] |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !2-0 |{{Flagicon|იტალია}} [[ატალანტა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Atalanta''']] |{{Flagicon|Poland}} [[ვარშავა|'''Warsaw''']] ![[ეროვნული სტადიონი (ვარშავა)|Stadion Narodowy]] |- ![[:en:2025_UEFA_Super_Cup|2025]] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !(4) 2-2 (3) |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|'''Tottenham Hotspur''']] |{{Flagicon|იტალია}} [[უდინე|'''Udine''']] ![[დაჩია არენა|Stadio Friuli]] |} {| class="wikitable" |+ |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|'''Liverpool''']] !6 !1977 1978 1981 1984 2005 2019 |- |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ იუნაიტედი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester United''']] !3 !1968 1999 2008 |- |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ნოტინგემ ფორესტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Nottingham Forest''']] !2 !1979 1980 |- |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Chelsea''']] !2 !2012 2021 |- |{{Flagicon|ინგლისი}} [[ასტონ ვილა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Aston Villa''']] !1 !1982 |- |{{Flagicon|ინგლისი}} [[მანჩესტერ სიტი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Manchester City''']] !1 !2023 |- |{{Flagicon|იტალია}} [[მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AC Milan''']] !7 !1963 1969 1989 1990 1994 2003 2007 |- |{{Flagicon|იტალია}} [[ინტერი მილანი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Inter Milan''']] !3 !1964 1965 2010 |- |{{Flagicon|იტალია}} [[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Juventus''']] !2 !1985 1996 |- |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[აიაქსი ამსტერდამი (საფეხბურთო კლუბი)|'''AFC Ajax''']] !4 !1970 1971 1972 1995 |- |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[ფეიენორდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Feyenoord''']] !1 !1970 |- |{{Flagicon|ნიდერლანდები}} [[პსვ (საფეხბურთო კლუბი)|'''PSV Eindhoven''']] !1 !1988 |- |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბაიერნი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Bayern Munich''']] !6 !1974 1975 1976 2001 2013 2020 |- |{{Flagicon|გერმანია}} [[ჰამბურგი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Hamburger SV''']] !1 !1983 |- |{{Flagicon|გერმანია}} [[ბორუსია დორტმუნდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Borussia Dortmund''']] !1 !1997 |- |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[რეალ მადრიდი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Real Madrid''']] !15 !1956 1957 1958 1959 1960 1966 1998 2000 2002 2014 2016 2017 2018 2022 2024 |- |{{Flagicon|ესპანეთი}} [[ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Barcelona''']] !5 !1992 2006 2009 2011 2015 |- |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[ბენფიკა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Benfica''']] !2 !1961 1962 |- |{{Flagicon|პორტუგალია}} [[პორტუ (საფეხბურთო კლუბი)|'''Porto''']] !2 !1987 2004 |- |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[პარი სენ-ჟერმენი|'''Paris Saint-Germain''']] !2 !2025 2026 |- |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ოლიმპიკი მარსელი (საფეხბურთო კლუბი)|'''Marseille''']] !1 !1993 |- |{{Flagicon|რუმინეთი}} [[სტიაუა (საფეხბურთო კლუბი)|'''FCSB''']] !1 !1986 |- |{{Flagicon|სერბეთი}} [[ცრვენა ზვეზდა (საფეხბურთო კლუბი)|'''Red Star Belgrade''']] !1 !1991 |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1990_NBA_Finals|1990]] ![[:en:Chuck_Daly|Chuck Daly]] !2 ![[პორტლენდ ტრეილ ბლეიზერსი|Portland Trail Blazers]] !1-4 ![[დეტროიტ პისტონსი|Detroit Pistons]] |{{Flagicon|USA}} [[აიზეია ტომასი|'''Isiah Thomas''']] !27.6 !7.0 !5.2 !1.6 !0.4 |- ![[:en:1991_NBA_Finals|1991]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !1 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !1-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !31.2 !11.4 !6.6 !2.8 !1.4 |- ![[:en:1992_NBA_Finals|1992]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !2 ![[პორტლენდ ტრეილ ბლეიზერსი|Portland Trail Blazers]] !2-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !35.8 !6.5 !4.8 !1.7 !0.3 |- ![[:en:1993_NBA_Finals|1993]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !3 ![[ფინიქს სანსი|Phoenix Suns]] !2-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !41.0 !6.3 !8.5 !1.7 !0.7 |- ![[:en:1994_NBA_Finals|1994]] ![[:en:Rudy_Tomjanovich|Rudy Tomjanovich]] !1 ![[ჰიუსტონ როკეტსი|Houston Rockets]] !4-3 ![[ნიუ-იორკ ნიქსი|New York Knicks]] |{{Flagicon|Nigeria}} [[ჰაკიმ ოლაჯუვონი|'''Hakeem Olajuwon''']] !26.9 !3.6 !9.1 !1.6 !3.9 |- ![[:en:1995_NBA_Finals|1995]] ![[:en:Rudy_Tomjanovich|Rudy Tomjanovich]] !2 ![[ჰიუსტონ როკეტსი|Houston Rockets]] !4-0 ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] |{{Flagicon|Nigeria}} [[ჰაკიმ ოლაჯუვონი|'''Hakeem Olajuwon''']] !32.8 !5.5 !11.5 !2.0 !2.0 |- ![[:en:1996_NBA_Finals|1996]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !4 ![[სიეტლ სუპერსონიქსი|Seattle SuperSonics]] !2-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !27.3 !4.2 !5.3 !1.7 !0.2 |- ![[:en:1997_NBA_Finals|1997]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !5 ![[იუტა ჯაზი|Utah Jazz]] !2-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !32.3 !6.0 !7.0 !1.2 !0.8 |- ![[:en:1998_NBA_Finals|1998]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !6 ![[იუტა ჯაზი|Utah Jazz]] !2-4 ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] |{{Flagicon|USA}} [[მაიკლ ჯორდანი|'''Michael Jordan''']] !33.5 !2.3 !4.0 !1.8 !0.8 |- ![[:en:1999_NBA_Finals|1999]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !1 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !4-1 ![[ნიუ-იორკ ნიქსი|New York Knicks]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] !27.4 !2.4 !14.0 !1.0 !2.2 |- ![[:en:2000_NBA_Finals|2000]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !11 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-2 ![[ინდიანა პეისერსი|Indiana Pacers]] |{{Flagicon|USA}} [[შაკილ ო’ნილი|'''Shaquille O'Neal''']] !38.0 !2.3 !16.7 !1.0 !2.7 |- ![[:en:2001_NBA_Finals|2001]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !12 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-1 ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] |{{Flagicon|USA}} [[შაკილ ო’ნილი|'''Shaquille O'Neal''']] !33.0 !4.8 !15.8 !0.4 !3.4 |- ![[:en:2002_NBA_Finals|2002]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !13 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-0 ![[ბრუკლინ ნეტსი|New Jersey Nets]] |{{Flagicon|USA}} [[შაკილ ო’ნილი|'''Shaquille O'Neal''']] !36.3 !3.8 !12.3 !0.5 !2.8 |- ![[:en:2003_NBA_Finals|2003]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !2 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !4-2 ![[ბრუკლინ ნეტსი|New Jersey Nets]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] !24.2 !5.3 !17.0 !1.0 !5.3 |- ![[:en:2004_NBA_Finals|2004]] ![[:en:Larry_Brown_(basketball)|Larry Brown]] !3 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !1-4 ![[დეტროიტ პისტონსი|Detroit Pistons]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Chauncey_Billups|'''Chauncey Billups''']] !21.0 !5.2 !3.2 !1.2 !0.0 |- ![[:en:2005_NBA_Finals|2005]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !3 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !4-3 ![[დეტროიტ პისტონსი|Detroit Pistons]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] !20.6 !2.1 !14.1 !0.4 !2.1 |- ![[:en:2006_NBA_Finals|2006]] ![[:en:Pat_Riley|Pat Riley]] !1 ![[დალას მავერიქსი|Dallas Mavericks]] !2-4 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|USA}} [[დუეინ უეიდი|'''Dwyane Wade''']] !34.7 !3.8 !7.8 !2.7 !1.0 |- ![[:en:2007_NBA_Finals|2007]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !4 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !4-0 ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] |{{Flagicon|საფრანგეთი}} [[ტონი პარკერი|'''Tony Parker''']] !24.5 !3.3 !5.0 !0.8 !0.0 |- ![[:en:2008_NBA_Finals|2008]] ![[:en:Doc_Rivers|Doc Rivers]] !17 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !2-4 ![[ბოსტონ სელტიქსი|Boston Celtics]] |{{Flagicon|USA}} [[პოლ პირსი|'''Paul Pierce''']] !21.8 !6.3 !4.5 !1.2 !0.3 |- ![[:en:2009_NBA_Finals|2009]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !14 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-1 ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] |{{Flagicon|USA}} [[კობი ბრაიანტი|'''Kobe Bryant''']] !32.4 !7.4 !5.6 !1.4 !1.4 |- ![[:en:2010_NBA_Finals|2010]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !15 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-3 ![[ბოსტონ სელტიქსი|Boston Celtics]] |{{Flagicon|USA}} [[კობი ბრაიანტი|'''Kobe Bryant''']] !28.6 !3.9 !8.0 !2.1 !0.7 |- ![[:en:2011_NBA_Finals|2011]] ![[:en:Rick_Carlisle|Rick Carlisle]] !1 ![[დალას მავერიქსი|Dallas Mavericks]] !4-2 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[დირკ ნოვიცკი|'''Dirk Nowitzki''']] !26.0 !2.0 !9.7 !0.7 !0.7 |- ![[:en:2012_NBA_Finals|2012]] ![[:en:Erik_Spoelstra|Erik Spoelstra]] !2 ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] !1-4 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] !28.6 !7.4 !10.2 !1.6 !0.4 |- ![[:en:2013_NBA_Finals|2013]] ![[:en:Erik_Spoelstra|Erik Spoelstra]] !3 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !3-4 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] !25.3 !7.0 !10.9 !2.3 !0.9 |- ![[:en:2014_NBA_Finals|2014]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !5 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !4-1 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|USA}} [[კავაი ლეონარდი|'''Kawhi Leonard''']] !17.8 !2.0 !6.4 !1.6 !1.2 |- ![[:en:2015_NBA_Finals|2015]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !3 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !4-2 ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Andre_Iguodala|'''Andre Iguodala''']] !16.3 !4.0 !5.8 !1.3 !0.3 |- ![[:en:2016_NBA_Finals|2016]] ![[:en:Tyronn_Lue|Tyronn Lue]] !1 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !3-4 ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] !29.7 !8.9 !11.3 !2.6 !2.3 |- ![[:en:2017_NBA_Finals|2017]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !4 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !4-1 ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] |{{Flagicon|USA}} [[კევინ დურანტი|'''Kevin Durant''']] !35.2 !5.4 !8.4 !1.0 !1.6 |- ![[:en:2018_NBA_Finals|2018]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !5 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !4-0 ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] |{{Flagicon|USA}} [[კევინ დურანტი|'''Kevin Durant''']] !28.8 !7.5 !10.8 !0.8 !2.3 |- ![[:en:2019_NBA_Finals|2019]] ![[:en:Nick_Nurse|Nick Nurse]] !1 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !2-4 ![[ტორონტო რაპტორსი|Toronto Raptors]] |{{Flagicon|USA}} [[კავაი ლეონარდი|'''Kawhi Leonard''']] !29.5 !4.2 !9.8 !2.0 !1.5 |- ![[:en:2020_NBA_Finals|2020]] ![[:en:Frank_Vogel|Frank Vogel]] !16 ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] !4-2 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] !29.8 !8.5 !11.8 !1.2 !0.5 |- ![[:en:2021_NBA_Finals|2021]] ![[:en:Mike_Budenholzer|Mike Budenholzer]] !2 ![[ფინიქს სანსი|Phoenix Suns]] !2-4 ![[მილუოკი ბაქსი|Milwaukee Bucks]] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[:en:Giannis_Antetokounmpo|'''Giannis Antetokounmpo''']] !35.2 !5.0 !13.2 !1.2 !1.8 |- ![[:en:2022_NBA_Finals|2022]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !6 ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !4-2 ![[ბოსტონ სელტიქსი|Boston Celtics]] |{{Flagicon|USA}} [[სტეფან კარი|'''Stephen Curry''']] !31.2 !5.0 !6.0 !2.0 !0.2 |- ![[:en:2023_NBA_Finals|2023]] ![[:en:Michael_Malone|Michael Malone]] !1 ![[დენვერ ნაგეტსი|Denver Nuggets]] !4-1 ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] |{{Flagicon|სერბეთი}} [[:en:Nikola_Jokić|'''Nikola Jokić''']] !30.2 !7.2 !14.0 !0.8 !1.4 |- ![[:en:2024_NBA_Finals|2024]] ![[:en:Joe_Mazzulla|Joe Mazzulla]] !18 ![[დალას მავერიქსი|Dallas Mavericks]] !1-4 ![[ბოსტონ სელტიქსი|Boston Celtics]] |{{Flagicon|USA}} [[ჯეილენ ბრაუნი|'''Jaylen Brown''']] !20.8 !5.0 !5.4 !1.6 !0.8 |- ![[:en:2025_NBA_Finals|2025]] ![[:en:Mark_Daigneault|Mark Daigneault]] !2 ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] !4-3 ![[ინდიანა პეისერსი|Indiana Pacers]] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Shai_Gilgeous-Alexander|'''Shai Gilgeous-Alexander''']] !30.3 !5.6 !4.6 !1.9 !1.6 |- ![[:en:2026_NBA_Finals|2026]] ![[:en:Mike_Brown_(basketball,_born_1970)|Mike Brown]] !3 ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !1-4 ![[ნიუ-იორკ ნიქსი|New York Knicks]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Jalen_Brunson|'''Jalen Brunson''']] !32.6 !4.6 !4.2 !2.0 !0.0 |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1999–2000_NBA_season|2000]] |{{Flagicon|USA}} [[შაკილ ო’ნილი|'''Shaquille O'Neal''']] ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !67-15 ![[:en:2000_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[ინდიანა პეისერსი|Pacers]] 4-2) |- ![[:en:2000–01_NBA_season|2001]] |{{Flagicon|USA}} [[ალენ აივერსონი|'''Allan Iverson''']] ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] ![[:en:Larry_Brown_(basketball)|Larry Brown]] !56-26 ![[:en:2001_NBA_Finals|NBA Finals]] (Lost to [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Lakers]] 1-4) |- ![[:en:2001–02_NBA_season|2002]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !58-24 ![[:en:2002_NBA_playoffs#Bracket|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Lakers]] 1-4) |- ![[:en:2002–03_NBA_season|2003]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] ![[:en:Gregg_Popovich|Gregg Popovich]] !60-22 ![[:en:2003_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[ბრუკლინ ნეტსი|Nets]] 4-2) |- ![[:en:2003–04_NBA_season|2004]] |{{Flagicon|USA}} [[კევინ გარნეტი|'''Kevin Garnett''']] ![[მინესოტა ტიმბერვულვზი|Minnesota Timberwolves]] ![[:en:Flip_Saunders|Flip Saunders]] !58-24 ![[:en:2004_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Lakers]] 2-4) |- ![[:en:2004–05_NBA_season|2005]] |{{Flagicon|Canada}} [[სტივ ნეში|'''Steve Nash''']] ![[ფინიქს სანსი|Phoenix Suns]] ![[:en:Mike_D'Antoni|Mike D'Antoni]] !62-20 ![[:en:2005_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[სან-ანტონიო სპურსი|Spurs]] 1-4) |- ![[:en:2005–06_NBA_season|2006]] |{{Flagicon|Canada}} [[სტივ ნეში|'''Steve Nash''']] ![[ფინიქს სანსი|Phoenix Suns]] ![[:en:Mike_D'Antoni|Mike D'Antoni]] !54-28 ![[:en:2006_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[დალას მავერიქსი|Mavericks]] 2-4) |- ![[:en:2006–07_NBA_season|2007]] |{{Flagicon|გერმანია}} [[დირკ ნოვიცკი|'''Dirk Nowitzki''']] ![[დალას მავერიქსი|Dallas Mavericks]] ![[:en:Avery_Johnson|Avery Johnson]] !67-15 ![[:en:2007_NBA_playoffs|First Round]] (Lost to [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Warriors]] 2-4) |- ![[:en:2007–08_NBA_season|2008]] |{{Flagicon|USA}} [[კობი ბრაიანტი|'''Kobe Bryant''']] ![[ლოს-ანჯელეს ლეიკერსი|Los Angeles Lakers]] ![[ფილ ჯექსონი|Phil Jackson]] !57-25 ![[:en:2008_NBA_Finals|NBA Finals]] (Lost to [[ბოსტონ სელტიქსი|Celtics]] 2-4) |- ![[:en:2008–09_NBA_season|2009]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] ![[:en:Mike_Brown_(basketball,_born_1970)|Mike Brown]] !66-16 ![[:en:2009_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[ორლანდო მეჯიკი|Magic]] 2-4) |- ![[:en:2009–10_NBA_season|2010]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] ![[:en:Mike_Brown_(basketball,_born_1970)|Mike Brown]] !61-21 ![[:en:2010_NBA_playoffs|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[ბოსტონ სელტიქსი|Celtics]]) |- ![[:en:2010–11_NBA_season|2011]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Derrick_Rose|'''Derrick Rose''']] ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] ![[:en:Tom_Thibodeau|Tom Thibodeau]] !62-20 ![[:en:2011_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[მაიამი ჰიტი|Heat]] 1-4) |- ![[:en:2011–12_NBA_season|2012]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] ![[:en:Erik_Spoelstra|Erik Spoelstra]] !46-20 ![[:en:2012_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Thunder]] 4-1) |- ![[:en:2012–13_NBA_season|2013]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] ![[მაიამი ჰიტი|Miami Heat]] ![[:en:Erik_Spoelstra|Erik Spoelstra]] !66-16 ![[:en:2013_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[სან-ანტონიო სპურსი|Spurs]] 4-3) |- ![[:en:2013–14_NBA_season|2014]] |{{Flagicon|USA}} [[კევინ დურანტი|'''Kevin Durant''']] ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] ![[:en:Scott_Brooks|Scott Brooks]] !59-23 ![[:en:2014_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[სან-ანტონიო სპურსი|Spurs]] 2-4) |- ![[:en:2014–15_NBA_season|2015]] |{{Flagicon|USA}} [[სტეფან კარი|'''Stephen Curry''']] ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !67-15 ![[:en:2015_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[კლივლენდ კავალიერსი|Cavaliers]] 4-2) |- ![[:en:2015–16_NBA_season|2016]] |{{Flagicon|USA}} [[სტეფან კარი|'''Stephen Curry''']] ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] ![[:en:Steve_Kerr|Steve Kerr]] !73-9 ![[:en:2016_NBA_Finals|NBA Finals]] (Lost to [[კლივლენდ კავალიერსი|Cavaliers]] 3-4) |- ![[:en:2016–17_NBA_season|2017]] |{{Flagicon|USA}} [[რასელ ვესტბრუკი|'''Russell Westbrook''']] ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] ![[:en:Billy_Donovan|Billy Donovan]] !47-35 ![[:en:2017_NBA_playoffs|First Round]] (Lost to [[ჰიუსტონ როკეტსი|Rockets]] 1-4) |- ![[:en:2017–18_NBA_season|2018]] |{{Flagicon|USA}} [[ჯეიმზ ჰარდენი|'''James Harden''']] ![[ჰიუსტონ როკეტსი|Houston Rockets]] ![[:en:Mike_D'Antoni|Mike D'Antoni]] !65-17 ![[:en:2018_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Warriors]] 3-4) |- ![[:en:2018–19_NBA_season|2019]] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[:en:Giannis_Antetokounmpo|'''Giannis Antetokounmpo''']] ![[მილუოკი ბაქსი|Milwaukee Bucks]] ![[:en:Mike_Budenholzer|Mike Budenholzer]] !60-22 ![[:en:2019_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[ტორონტო რაპტორსი|Raptors]] 2-4) |- ![[:en:2019–20_NBA_season|2020]] |{{Flagicon|საბერძნეთი}} [[:en:Giannis_Antetokounmpo|'''Giannis Antetokounmpo''']] ![[მილუოკი ბაქსი|Milwaukee Bucks]] ![[:en:Mike_Budenholzer|Mike Budenholzer]] !56-17 ![[:en:2020_NBA_playoffs|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[მაიამი ჰიტი|Heat]] 1-4) |- ![[:en:2020–21_NBA_season|2021]] |{{Flagicon|სერბეთი}} [[:en:Nikola_Jokić|'''Nikola Jokić''']] ![[დენვერ ნაგეტსი|Denver Nuggets]] ![[:en:Michael_Malone|Michael Malone]] !47-25 ![[:en:2021_NBA_playoffs|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[ფინიქს სანსი|Suns]] 0-4) |- ![[:en:2021–22_NBA_season|2022]] |{{Flagicon|სერბეთი}} [[:en:Nikola_Jokić|'''Nikola Jokić''']] ![[დენვერ ნაგეტსი|Denver Nuggets]] ![[:en:Michael_Malone|Michael Malone]] !48-34 ![[:en:2022_NBA_playoffs|First Round]] (Lost to [[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Warriors]] 1-4) |- ![[:en:2022–23_NBA_season|2023]] |{{Flagicon|Cameroon}} [[:en:Joel_Embiid|'''Joel Embiid''']] ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] ![[:en:Doc_Rivers|Doc Rivers]] !54-28 ![[:en:2023_NBA_playoffs|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[ბოსტონ სელტიქსი|Celtics]] 3-4) |- ![[:en:2023–24_NBA_season|2024]] |{{Flagicon|სერბეთი}} [[:en:Nikola_Jokić|'''Nikola Jokić''']] ![[დენვერ ნაგეტსი|Denver Nuggets]] ![[:en:Michael_Malone|Michael Malone]] !57-25 ![[:en:2024_NBA_playoffs|Conference Semi-Finals]] (Lost to [[მინესოტა ტიმბერვულვზი|Timberwolves]] 3-4) |- ![[:en:2024–25_NBA_season|2025]] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Shai_Gilgeous-Alexander|'''Shai Gilgeous-Alexander''']] ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] ![[:en:Mark_Daigneault|Mark Daigneault]] !68-14 ![[:en:2025_NBA_Finals|NBA Champions]] (Defeated [[ინდიანა პეისერსი|Pacers]] 4-3) |- ![[:en:2025–26_NBA_season|2026]] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Shai_Gilgeous-Alexander|'''Shai Gilgeous-Alexander''']] ![[ოკლაჰომა-სიტი თანდერი|Oklahoma City Thunder]] ![[:en:Mark_Daigneault|Mark Daigneault]] !64-18 ![[:en:2026_NBA_playoffs|Conference Finals]] (Lost to [[სან-ანტონიო სპურსი|Spurs]] 3-4) |} {| class="wikitable" |+ ![[:en:1990_NBA_draft|1990]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Derrick_Coleman|'''Derrick Coleman''']] ![[ბრუკლინ ნეტსი|New Jersey Nets]] !Yes !0 !0 !1 |- ![[:en:1991_NBA_draft|1991]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Larry_Johnson_(basketball,_born_1969)|'''Larry Johnson''']] ![[შარლოტ ჰორნეტსი|Charlotte Hornets]] !Yes !0 !0 !2 |- ![[:en:1992_NBA_draft|1992]] |{{Flagicon|USA}} [[შაკილ ო’ნილი|'''Shaquille O'Neal''']] ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] !Yes !2000 2001 2002 2006 (4) !2000 (1) !15 |- ![[:en:1993_NBA_draft|1993]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Chris_Webber|'''Chris Webber''']] ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] !Yes !0 !0 !5 |- ![[:en:1994_NBA_draft|1994]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Glenn_Robinson|'''Glenn Robinson''']] ![[მილუოკი ბაქსი|Milwaukee Bucks]] !No !2005 (1) !0 !2 |- ![[:en:1995_NBA_draft|1995]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Joe_Smith_(basketball)|'''Joe Smith''']] ![[გოლდენ-სტეიტ უორიორსი|Golden State Warriors]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:1996_NBA_draft|1996]] |{{Flagicon|USA}} [[ალენ აივერსონი|'''Allen Iverson''']] ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] !Yes !0 !2001 (1) !11 |- ![[:en:1997_NBA_draft|1997]] |{{Flagicon|USA}} [[ტიმ დანკანი|'''Tim Duncan''']] ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !Yes !1999 2003 2005 2007 2014 (5) !2002 2003 (2) !15 |- ![[:en:1998_NBA_draft|1998]] |{{Flagicon|Nigeria}} [[:en:Michael_Olowokandi|'''Michael Olowokandi''']] ![[ლოს-ანჯელეს კლიპერსი|Los Angeles Clippers]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:1999_NBA_draft|1999]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Elton_Brand|'''Elton Brand''']] ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] !Yes !0 !0 !2 |- ![[:en:2000_NBA_draft|2000]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Kenyon_Martin|'''Kenyon Martin''']] ![[ბრუკლინ ნეტსი|New Jersey Nets]] !No !0 !0 !1 |- ![[:en:2001_NBA_draft|2001]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Kwame_Brown|'''Kwame Brown''']] ![[ვაშინგტონ უიზარდსი|Washington Wizards]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2002_NBA_draft|2002]] |{{Flagicon|China}} [[იაო მინი|'''Yao Ming''']] ![[ჰიუსტონ როკეტსი|Houston Rockets]] !No !0 !0 !8 |- ![[:en:2003_NBA_draft|2003]] |{{Flagicon|USA}} [[ლებრონ ჯეიმზი|'''LeBron James''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] !Yes !2012 2013 2016 2020 (4) !2009 2010 2012 2013 (4) !22 |- ![[:en:2004_NBA_draft|2004]] |{{Flagicon|USA}} [[დუაიტ ჰოვარდი|'''Dwight Howard''']] ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] !No !2020 (1) !0 !8 |- ![[:en:2005_NBA_draft|2005]] |{{Flagicon|Australia}} [[:en:Andrew_Bogut|'''Andrew Bogut''']] ![[მილუოკი ბაქსი|Milwaukee Bucks]] !No !2015 (1) !0 !0 |- ![[:en:2006_NBA_draft|2006]] |{{Flagicon|Italy}} [[:en:Andrea_Bargnani|'''Andrea Bargnani''']] ![[ტორონტო რაპტორსი|Toronto Raptors]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2007_NBA_draft|2007]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Greg_Oden|'''Greg Oden''']] ![[პორტლენდ ტრეილ ბლეიზერსი|Portland Trail Blazers]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2008_NBA_draft|2008]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Derrick_Rose|'''Derrick Rose''']] ![[ჩიკაგო ბულზი|Chicago Bulls]] !Yes !0 !2011 (1) !3 |- ![[:en:2009_NBA_draft|2009]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Blake_Griffin|'''Blake Griffin''']] ![[ლოს-ანჯელეს კლიპერსი|Los Angeles Clippers]] !Yes !0 !0 !6 |- ![[:en:2010_NBA_draft|2010]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:John_Wall|'''John Wall''']] ![[ვაშინგტონ უიზარდსი|Washington Wizards]] !No !0 !0 !5 |- ![[:en:2011_NBA_draft|2011]] |{{Flagicon|USA}} [[კაირი ირვინგი|'''Kyrie Irving''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] !Yes !2016 (1) !0 !9 |- ![[:en:2012_NBA_draft|2012]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Anthony_Davis|'''Anthony Davis''']] ![[ნიუ-ორლეან პელიკანსი|New Orleans Hornets]] !No !2020 (1) !0 !10 |- ![[:en:2013_NBA_draft|2013]] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Anthony_Bennett_(basketball)|'''Anthony Bennett''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2014_NBA_draft|2014]] |{{Flagicon|Canada}} [[:en:Andrew_Wiggins|'''Andrew Wiggins''']] ![[კლივლენდ კავალიერსი|Cleveland Cavaliers]] !Yes !2022 (1) !0 !1 |- ![[:en:2015_NBA_draft|2015]] |{{Flagicon|Dominican Republic}} [[:en:Karl-Anthony_Towns|'''Karl-Anthony Towns''']] ![[მინესოტა ტიმბერვულვზი|Minnesota Timberwolves]] !Yes !2026 (1) !0 !6 |- ![[:en:2016_NBA_draft|2016]] |{{Flagicon|Australia}} [[ბენ სიმონსი|'''Ben Simmons''']] ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] !Yes !0 !0 !3 |- ![[:en:2017_NBA_draft|2017]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Markelle_Fultz|'''Markelle Fultz''']] ![[ფილადელფია სიქსერსი|Philadelphia 76ers]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2018_NBA_draft|2018]] |{{Flagicon|Bahamas}} [[:en:Deandre_Ayton|'''Deandre Ayton''']] ![[ფინიქს სანსი|Phoenix Suns]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2019_NBA_draft|2019]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Zion_Williamson|'''Zion Williamson''']] ![[ნიუ-ორლეან პელიკანსი|New Orleans Pelicans]] !No !0 !0 !2 |- ![[:en:2020_NBA_draft|2020]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Anthony_Edwards_(basketball)|'''Anthony Edwards''']] ![[მინესოტა ტიმბერვულვზი|Minnesota Timberwolves]] !No !0 !0 !4 |- ![[:en:2021_NBA_draft|2021]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Cade_Cunningham|'''Cade Cunningham''']] ![[დეტროიტ პისტონსი|Detroit Pistons]] !No !0 !0 !2 |- ![[:en:2022_NBA_draft|2022]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Paolo_Banchero|'''Paolo Banchero''']] ![[ორლანდო მეჯიკი|Orlando Magic]] !Yes !0 !0 !1 |- ![[:en:2023_NBA_draft|2023]] |{{Flagicon|France}} [[:en:Victor_Wembanyama|'''Victor Wembanyama''']] ![[სან-ანტონიო სპურსი|San Antonio Spurs]] !Yes !0 !0 !2 |- ![[:en:2024_NBA_draft|2024]] |{{Flagicon|France}} [[:en:Zaccharie_Risacher|'''Zaccharie Risacher''']] ![[ატლანტა ჰოუქსი|Atlanta Hawks]] !No !0 !0 !0 |- ![[:en:2025_NBA_draft|2025]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:Cooper_Flagg|'''Cooper Flagg''']] ![[დალას მავერიქსი|Dallas Mavericks]] !Yes !0 !0 !0 |- ![[:en:2026_NBA_draft|2026]] |{{Flagicon|USA}} [[:en:AJ_Dybantsa|'''AJ Dybantsa''']] ![[ვაშინგტონ უიზარდსი|Washington Wizards]] !? !0 !0 !0 |} {| class="wikitable" !{{Flag icon|Georgia (country)}} !8-0 !{{Flag icon|Thailand}} !12/10/2023 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[ამხანაგური მატჩი|Friendly]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !4-0 !{{Flag icon|Cyprus}} !15/10/2023 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ! rowspan="5" |[[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-2 !{{Flag icon|Scotland}} !16/11/2023 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Spain}} !3-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !19/11/2023 ![[:en:José_Zorrilla_Stadium|José Zorrilla Stadium]] |{{Flag icon|Spain}} '''[[:en:Valladolid|Valladolid]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-0 !{{Flag icon|Luxembourg}} !21/03/2024 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !(4) 0-0 (2) !{{Flag icon|Greece}} !26/03/2024 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !3-1 !{{Flag icon|Montenegro}} !09/06/2024 ![[:en:Podgorica_City_Stadium|Podgorica City Stadium]] |{{Flag icon|Montenegro}} '''[[:en:Podgorica|Podgorica]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ![[ამხანაგური მატჩი|Friendly]] |- !{{Flag icon|Turkey}} !3-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !18/06/2024 ![[:en:Westfalenstadion|Westfalenstadion]] |{{Flag icon|Germany}} '''[[:en:Dortmund|Dortmund]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ! rowspan="4" |[[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024: ფინალი|UEFA Euro 2024]] |- !{{Flag icon|ჩეხეთი}} !1-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !22/06/2024 ![[:en:Volksparkstadion|Volksparkstadion]] |{{Flag icon|Germany}} '''[[:en:Hamburg|Hamburg]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-0 !{{Flag icon|Portugal}} !26/06/2024 ![[:en:Arena_AufSchalke|Arena AufSchalke]] |{{Flag icon|Germany}} '''[[:en:Gelsenkirchen|Gelsenkirchen]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Spain}} !4-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !30/06/2024 ![[:en:RheinEnergieStadion|RheinEnergieStadion]] |{{Flag icon|Germany}} '''[[:en:Cologne|Cologne]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !4-1 !{{Flag icon|ჩეხეთი}} !07/09/2024 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ! rowspan="8" |[[:en:2024–25_UEFA_Nations_League|2024–25 UEFA Nations League]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !1-0 !{{Flag icon|Albania}} !10/09/2024 ![[:en:Arena_Kombëtare|Arena Kombëtare]] |{{Flag icon|Albania}} '''[[:en:Tirana|Tirana]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Ukraine}} !1-0 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !11/10/2024 ![[:en:Poznań_Stadium|Poznań Stadium]] |{{Flag icon|Poland}} '''[[:en:Poznań|Poznań]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Albania}} !1-0 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !14/10/2024 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !1-1 !{{Flag icon|Ukraine}} !16/11/2024 ![[:en:Adjarabet_Arena|Adjarabet Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Batumi|Batumi]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|ჩეხეთი}} !2-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !19/11/2024 ![[:en:Andrův_stadion|Andrův Stadion]] |{{Flag icon|ჩეხეთი}} '''[[:en:Olomouc|Olomouc]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !3-0 !{{Flag icon|Armenia}} !20/03/2025 ![[:en:Vazgen_Sargsyan_Republican_Stadium|Vazgen Sargsyan Republican Stadium]] |{{Flag icon|Armenia}} '''[[:en:Yerevan|Yerevan]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !6-1 !{{Flag icon|Armenia}} !23/03/2025 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !1-0 !{{Flag icon|Faroe Islands}} !05/06/2025 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} ! rowspan="2" |[[ამხანაგური მატჩი|Friendly]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !1-1 !{{Flag icon|კაბო-ვერდე}} !08/06/2025 ![[:en:Ramaz_Shengelia_Stadium|Ramaz Shengelia Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Kutaisi|Kutaisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Turkey}} !3-2 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !04/09/2025 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} ! rowspan="6" |[[:en:2026_FIFA_World_Cup_qualification_(UEFA)|2026 FIFA World Cup Qualification]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !3-0 !{{Flag icon|Bulgaria}} !07/09/2025 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Spain}} !2-0 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !11/10/2025 ![[:en:Estadio_Martínez_Valero|Estadio Martínez Valero]] |{{Flag icon|Spain}} '''[[:en:Elche|Elche]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Turkey}} !4-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !14/10/2025 ![[:en:Kocaeli_Stadium|Kocaeli Stadium]] |{{Flag icon|Turkey}} '''[[:en:İzmit|İzmit]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Spain}} !4-0 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !15/11/2025 ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Bulgaria}} !2-1 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !18/11/2025 ![[:en:Vasil_Levski_National_Stadium|Vasil Levski National Stadium]] |{{Flag icon|Bulgaria}} '''[[:en:Sofia|Sofia]]''' !{{Flagicon image|Solid_red.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-2 !{{Flagicon|ისრაელი}} !26/03/2026 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} ! rowspan="4" |[[ამხანაგური მატჩი|Friendly]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-0 !{{Flagicon|ლიეტუვა}} !29/03/2026 ![[:en:Darius_and_Girėnas_Stadium|Darius and Girėnas Stadium]] |{{Flagicon|ლიეტუვა}} [[კაუნასი|'''Kaunas''']] !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !1-1 !{{Flagicon|Romania}} !02/06/2026 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_yellow.svg}} |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !2-0 !{{Flagicon|Bahrain}} !05/06/2026 ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' !{{Flagicon image|Solid_lime.svg}} |} {| class="wikitable" |+ !{{Flagicon|Serbia}} !76-63 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !26/02/2024 |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[:en:EuroBasket_2025_qualification|EuroBasket 2025 Qualification]] |- !{{Flagicon|Latvia}} !83-55 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !02/07/2024 |{{Flagicon|Latvia}} [[რიგა|'''Riga''']] ! rowspan="2" |[[:en:Basketball_at_the_2024_Summer_Olympics|Olympics 2024 Qualification]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !96-94 !{{Flagicon|Philippines}} !04/07/2024 |{{Flagicon|Latvia}} [[რიგა|'''Riga''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !90-83 !{{Flagicon|Finland}} !21/11/2024 |{{Flagicon|Finland}} [[ესპოო|'''Espoo''']] ! rowspan="4" |[[:en:EuroBasket_2025_qualification|EuroBasket 2025 Qualification]] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !81-64 !{{Flagicon|Finland}} !24/11/2024 |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !62-60 !{{Flagicon|Denmark}} !21/02/2025 |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' |- !{{Flagicon|Serbia}} !63-54 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !24/02/2025 |{{Flagicon|Serbia}} [[ბელგრადი|'''Belgrade''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !83-69 !{{Flag icon|Spain}} !28/08/2025 |{{Flag icon|Cyprus}} [[ლიმასოლი|'''Limassol''']] ! rowspan="7" |[[ევრობასკეტი 2025|EuroBasket 2025]] |- !{{Flagicon|Italy}} !78-62 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !30/08/2025 |{{Flag icon|Cyprus}} [[ლიმასოლი|'''Limassol''']] |- !{{Flag icon|Greece}} !94-53 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !31/08/2025 |{{Flag icon|Cyprus}} [[ლიმასოლი|'''Limassol''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !93-61 !{{Flag icon|Cyprus}} !02/09/2025 |{{Flag icon|Cyprus}} [[ლიმასოლი|'''Limassol''']] |- !{{Flagicon|Bosnia and Herzegovina}} !84-76 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !04/09/2025 |{{Flag icon|Cyprus}} [[ლიმასოლი|'''Limassol''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !80-70 !{{Flagicon|France}} !07/09/2025 |{{Flagicon|Latvia}} [[რიგა|'''Riga''']] |- !{{Flagicon|Finland}} !93-79 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !10/09/2025 |{{Flagicon|Latvia}} [[რიგა|'''Riga''']] |- !{{Flagicon|Ukraine}} !92-79 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !27/11/2025 |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ! rowspan="4" |[[:en:2027_FIBA_Basketball_World_Cup_qualification_(Europe)|2027 FIBA World Cup Qualification]] |- !{{Flag icon|Spain}} !90-61 !{{Flag icon|Georgia (country)}} !30/11/2025 |{{Flag icon|Spain}} [[:en:San_Cristóbal_de_La_Laguna|'''San Cristóbal''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !89-71 !{{Flagicon|Denmark}} !27/02/2026 |{{Flagicon|Denmark}} [[:en:Farum|'''Farum''']] |- !{{Flag icon|Georgia (country)}} !89-60 !{{Flagicon|Denmark}} !02/03/2026 |{{Flag icon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' |} {| class="wikitable" ! colspan="5" |National |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] !8-0 |{{Flagicon|Thailand}} [[:en:Thailand_national_football_team|'''Thailand''']] ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] !4-0 |{{Flagicon|Cyprus}} [[:en:Cyprus_national_football_team|'''Cyprus''']] ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] !2-0 |{{Flagicon|Luxembourg}} [[:en:Luxembourg_national_football_team|'''Luxembourg''']] ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] !1-0 |{{Flagicon|Faroe Islands}} [[:en:Faroe_Islands_national_football_team|'''Faroe Islands''']] ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |{{Flag icon|Turkey}} [[:en:Turkey_national_football_team|'''Turkey''']] !3-2 |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] ![[:en:2026_FIFA_World_Cup_qualification_(UEFA)|2026 FIFA World Cup Qualification]] ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:Georgia_national_football_team|'''Georgia''']] !2-0 |{{Flagicon|Bahrain}} [[:en:Bahrain_national_football_team|'''Bahrain''']] ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |- ! colspan="5" |Clubs |- |{{Flag icon|Georgia (country)}} [[:en:FC_Iberia_1999|'''Iberia 1999''']] !2-2 |{{Flag icon|Estonia}} '''[[:en:FCI_Levadia_Tallinn|Levadia Tallinn]]''' ![[:en:2025–26_UEFA_Conference_League_qualifying|2025–26 UEFA Conference League Qualifying]] ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] |} {| class="wikitable" ! colspan="7" |[[:en:UEFA_Champions_League|UEFA Champions League]] |- !Team 1 !Agg !Team 2 !1st Leg !2nd Leg !Round !Year |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Iberia_1999|'''Iberia 1999''']] !2-6 |{{Flag icon|Sweden}} [[:en:Malmö_FF|'''Malmö FF''']] !1-3 !1-3 !1 ![[:en:2025–26_UEFA_Champions_League_qualifying|2025–26]] |- ! colspan="7" |- |- ! colspan="7" |[[:en:UEFA_Conference_League|UEFA Conference League]] |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Torpedo_Kutaisi|'''Torpedo Kutaisi''']] !5-4 |{{Flag icon|Kazakhstan}} [[:en:FC_Ordabasy|'''Ordabasy''']] !4-3 !1-1 !1 ! rowspan="2" |[[:en:2025–26_UEFA_Conference_League_qualifying|2025–26]] |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Dila_Gori|'''Dila Gori''']] !3-1 |{{Flag icon|Luxembourg}} [[:en:Racing_FC_Union_Luxembourg|'''Racing Union''']] !2-1 !1-0 !1 |- ! colspan="7" |- |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Iberia_1999|'''Iberia 1999''']] !2-3 |{{Flag icon|Estonia}} [[:en:FCI_Levadia_Tallinn|'''Levadia Tallinn''']] !0-1 !2-2 !2 ! rowspan="4" |[[:en:2025–26_UEFA_Conference_League_qualifying|2025–26]] |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Spaeri|'''Spaeri''']] !0-7 |{{Flag icon|Austria}} [[:en:FK_Austria_Wien|'''Austria Wien''']] !0-2 !0-5 !2 |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Dila_Gori|'''Dila Gori''']] !4-5 |{{Flag icon|Latvia}} [[:en:Riga_FC|'''Riga FC''']] !1-2 !3-3 !2 |- |'''{{Flagicon|Georgia (country)}}''' [[:en:FC_Torpedo_Kutaisi|'''Torpedo Kutaisi''']] !0-5 |{{Flag icon|Cyprus}} [[:en:AC_Omonia|'''AC Omonia''']] !0-1 !0-4 !2 |- ! colspan="7" |- |} {| class="wikitable" !Stadium !Capacity !Country !City |- ![[:en:Boris_Paichadze_Dinamo_Arena|Boris Paichadze Dinamo Arena]] !54,200 |'''{{Flag|Georgia (country)|name=Georgia}}''' ![[:en:Tbilisi|Tbilisi]] |- ![[:en:Mikheil_Meskhi_Stadium|Mikheil Meskhi Stadium]] !22,750 |'''{{Flag|Georgia (country)|name=Georgia}}''' ![[:en:Tbilisi|Tbilisi]] |- ![[:en:Adjarabet_Arena|Adjarabet Arena]] !20,035 |'''{{Flag|Georgia (country)|name=Georgia}}''' ![[:en:Batumi|Batumi]] |- ![[:en:Ramaz_Shengelia_Stadium|Ramaz Shengelia Stadium]] !11,700 |'''{{Flag|Georgia (country)|name=Georgia}}''' ![[:en:Kutaisi|Kutaisi]] |- ![[:en:Westfalenstadion|Westfalenstadion]] !81,365 |'''{{Flag|Germany}}''' ![[:en:Dortmund|Dortmund]] |- ![[:en:Arena_AufSchalke|Arena AufSchalke]] !62,270 |'''{{Flag|Germany}}''' ![[:en:Gelsenkirchen|Gelsenkirchen]] |- ![[:en:Volksparkstadion|Volksparkstadion]] !57,000 |'''{{Flag|Germany}}''' ![[:en:Hamburg|Hamburg]] |- ![[:en:RheinEnergieStadion|RheinEnergieStadion]] !49,700 |'''{{Flag|Germany}}''' ![[:en:Cologne|Cologne]] |- ![[:en:Estadio_Martínez_Valero|Estadio Martínez Valero]] !31,390 |'''{{Flag|Spain}}''' ![[:en:Elche|Elche]] |- ![[:en:José_Zorrilla_Stadium|José Zorrilla Stadium]] !27,600 |'''{{Flag|Spain}}''' ![[:en:Valladolid|Valladolid]] |- ![[:en:Vasil_Levski_National_Stadium|Vasil Levski National Stadium]] !43,230 |'''{{Flag|Bulgaria}}''' ![[:en:Sofia|Sofia]] |- ![[:en:Poznań_Stadium|Poznań Stadium]] !42,835 |'''{{Flag|Poland}}''' ![[:en:Poznań|Poznań]] |- ![[:en:Kocaeli_Stadium|Kocaeli Stadium]] !34,830 |'''{{Flag|Turkey}}''' ![[:en:İzmit|İzmit]] |- ![[:en:Arena_Kombëtare|Arena Kombëtare]] !22,500 |'''{{Flag|Albania}}''' ![[:en:Tirana|Tirana]] |- ![[:en:Darius_and_Girėnas_Stadium|Darius and Girėnas Stadium]] !15,026 |'''{{დროშა|ლიეტუვა|name=Lithaunia}}''' ![[კაუნასი|Kaunas]] |- ![[:en:Vazgen_Sargsyan_Republican_Stadium|Vazgen Sargsyan Republican Stadium]] !14,405 |'''{{Flag|Armenia}}''' ![[:en:Yerevan|Yerevan]] |- ![[:en:Andrův_stadion|Andrův Stadion]] !12,475 |'''{{დროშა|ჩეხეთი|name=Czechia}}''' ![[:en:Olomouc|Olomouc]] |- ![[:en:Podgorica_City_Stadium|Podgorica City Stadium]] !11,080 |'''{{Flag|Montenegro}}''' ![[:en:Podgorica|Podgorica]] |} {| class="wikitable" !Team !Date !Time !Total !Competition !Location !Stadium |- |'''{{Flag|North Macedonia}}''' !14/10/2020 !74' !1 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flag icon|Macedonia}} '''[[:en:Skopje|Skopje]]''' ![[ფილიპე II (სტადიონი)|Toše Proeski Arena]] |- |'''{{Flag|Spain}}''' !28/03/2021 !44' !2 ![[:en:FIFA_World_Cup_qualification|FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Greece}}''' !31/03/2021 !78' !3 ![[:en:FIFA_World_Cup_qualification|FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Greece}} '''[[:en:Thessaloniki|Thessaloniki]]''' ![[:en:Toumba_Stadium|Toumba Stadium]] |- |'''{{Flag|Sweden}}''' !11/11/2021 !61' 77' !4 5 ![[:en:FIFA_World_Cup_qualification|FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Batumi|Batumi]]''' ![[აჭარაბეთ არენა|Adjarabet Arena]] |- |'''{{Flag|Gibraltar}}''' !02/06/2022 !12' !6 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Bulgaria}}''' !05/06/2022 !58' !7 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Bulgaria}} '''[[:en:Razgrad|Razgrad]]''' ![[:en:Huvepharma_Arena|Huvepharma Arena]] |- |'''{{Flag|North Macedonia}}''' !09/06/2022 !62' !8 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flag icon|Macedonia}} '''[[:en:Skopje|Skopje]]''' ![[ფილიპე II (სტადიონი)|Toše Proeski Arena]] |- |'''{{Flag|North Macedonia}}''' !23/09/2022 !64' !9 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Gibraltar}}''' !26/09/2022 !19' !10 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |'''{{Flag|Gibraltar}}''' ![[:en:Victoria_Stadium,_Gibraltar|Victoria Stadium]] |- |'''{{Flag|Thailand}}''' !12/10/2023 !66' !11 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Cyprus}}''' !15/10/2023 !58' !12 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Scotland}}''' !16/11/2023 !15' 57' !13 14 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Spain}}''' !19/11/2023 !10' !15 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Spain}} '''[[:en:Valladolid|Valladolid]]''' ![[:en:José_Zorrilla_Stadium|José Zorrilla Stadium]] |- |'''{{Flag|Portugal}}''' !26/06/2024 !2' !16 ![[:en:UEFA_Euro_2024|UEFA Euro 2024]] |{{Flagicon|Germany}} '''[[:en:Gelsenkirchen|Gelsenkirchen]]''' ![[აუფშალკე არენა|Arena AufSchalke]] |- |'''{{დროშა|ჩეხეთი|name=Czechia}}''' !07/09/2024 !33' !17 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Armenia}}''' !23/03/2025 !62' !18 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Turkey}}''' !04/09/2025 !90+8' !19 ![[:en:2026_FIFA_World_Cup_qualification_(UEFA)|2026 FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Bulgaria}}''' !07/09/2025 !30' !20 ![[:en:2026_FIFA_World_Cup_qualification_(UEFA)|2026 FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{დროშა|ისრაელი|name=Israel}}''' !26/03/2026 !36' 54' !21 22 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Bahrain}}''' !05/06/2026 !77' !23 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |} {| class="wikitable" !Team !Date !Time !Total !Competition !Location !Stadium |- |'''{{Flag|Romania}}''' !02/06/2021 !61' !1 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Romania}} '''[[:en:Ploiești|Ploiești]]''' ![[:en:Ilie_Oană_Stadium|Ilie Oană Stadium]] |- |'''{{Flag|Gibraltar}}''' !02/06/2022 !87' !2 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Norway}}''' !28/03/2023 !60' !3 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Batumi|Batumi]]''' ![[აჭარაბეთ არენა|Adjarabet Arena]] |- |'''{{Flag|Cyprus}}''' !17/06/2023 !31' !4 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Cyprus}} '''[[:en:Larnaca|Larnaca]]''' ![[:en:AEK_Arena_–_Georgios_Karapatakis|AEK Arena]] |- |'''{{Flag|Thailand}}''' !12/10/2023 !24' 37' 41' 56' !5 6 7 8 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Cyprus}}''' !15/10/2023 !90+5' !9 ![[:en:UEFA_Euro_2024_qualifying|UEFA Euro 2024 Qualifying]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Montenegro}}''' !09/06/2024 !33' !10 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|Montenegro}} '''[[:en:Podgorica|Podgorica]]''' ![[პოდგორიცის სტადიონი|Podgorica City Stadium]] |- |'''{{Flag|Turkey}}''' !18/06/2024 !32' !11 ![[:en:UEFA_Euro_2024|UEFA Euro 2024]] |{{Flagicon|Germany}} '''[[:en:Dortmund|Dortmund]]''' ![[ვესტფალიენშტადიონი|Westfalenstadion]] |- |'''{{დროშა|ჩეხეთი|name=Czechia}}''' !22/06/2024 !45+4' !12 ![[:en:UEFA_Euro_2024|UEFA Euro 2024]] |{{Flagicon|Germany}} '''[[:en:Hamburg|Hamburg]]''' ![[:en:Volksparkstadion|Volksparkstadion]] |- |'''{{Flag|Portugal}}''' !26/06/2024 !57' !13 ![[:en:UEFA_Euro_2024|UEFA Euro 2024]] |{{Flagicon|Germany}} '''[[:en:Gelsenkirchen|Gelsenkirchen]]''' ![[აუფშალკე არენა|Arena AufSchalke]] |- |'''{{დროშა|ჩეხეთი|name=Czechia}}''' !07/09/2024 !63' !14 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[მიხეილ მესხის სტადიონი|Mikheil Meskhi Stadium]] |- |'''{{Flag|Ukraine}}''' !16/11/2024 !76' !15 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Batumi|Batumi]]''' ![[აჭარაბეთ არენა|Adjarabet Arena]] |- |'''{{დროშა|ჩეხეთი|name=Czechia}}''' !19/11/2024 !60' !16 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|ჩეხეთი}} '''[[:en:Olomouc|Olomouc]]''' ![[:en:Andrův_stadion|Andrův Stadion]] |- |'''{{Flag|Armenia}}''' !20/03/2025 !37' 59' !17 18 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Armenia}} '''[[:en:Yerevan|Yerevan]]''' ![[ერევნის რესპუბლიკური სტადიონი|Republican Stadium]] |- |'''{{Flag|Armenia}}''' !23/03/2025 !14' 35' !19 20 ![[:en:UEFA_Nations_League|UEFA Nations League]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{Flag|Bulgaria}}''' !07/09/2025 !65' !21 ![[:en:2026_FIFA_World_Cup_qualification_(UEFA)|2026 FIFA World Cup Qualification]] |{{Flagicon|Georgia (country)}} '''[[:en:Tbilisi|Tbilisi]]''' ![[ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი|Boris Paichadze Dinamo Arena]] |- |'''{{დროშა|ლიეტუვა|name=Lithuania}}''' !29/03/2026 !70' 84' !22 23 ![[:en:Exhibition_game|Friendly]] |{{Flagicon|ლიეტუვა}} [[კაუნასი|'''Kaunas''']] ![[:en:Darius_and_Girėnas_Stadium|Darius and Girėnas Stadium]] |} m71105ot8vduj6fwqdc9dhj4mv2curr კარლოს ფრეილე ლარეა 0 877977 5420656 5342545 2026-06-25T01:19:34Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420656 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პოლიტიკოსი}} '''კარლოს ფრეილე ლარეა''' (დ. [[1876]] – გ. [[23 აპრილი]], [[1942]]<ref>{{Cite web|url=http://proekt-wms.narod.ru/states/ecuador.htm|title=Эквадор|access-date=2012-08-16|archive-date=2015-02-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20150205210258/http://proekt-wms.narod.ru/states/ecuador.htm|url-status=dead}}</ref>) — ეკვადორელი პოლიტიკოსი. იგი სათავეში ედგა [[ეკვადორი]]ს აღმასრულებელ ხელისუფლებას [[1932]] წლის 27 აგვისტოდან 1 სექტემბრამდე. [[1939]]-[[1940]] წლებში მას ფინანსთა მინისტრის თანამდებობა ეკავა. ==რესურსები ინტერნეტში== * [http://www.enciclopediadelecuador.com/personajes-historicos/ing-carlos-freile-larrea/ Carlos Freile Larrea] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210419043217/http://www.enciclopediadelecuador.com/personajes-historicos/ing-carlos-freile-larrea/ |date=2021-04-19 }} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ეკვადორის პრეზიდენტები}} {{DEFAULTSORT:ლარეა,კარლოს ფრეილე}} [[კატეგორია:დაბადებული 1876]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1942]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 23 აპრილი]] [[კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები]] [[კატეგორია:ეკვადორელი პოლიტიკოსები]] gxsayzg915qsjd7mn6qwf7vxzciujfb კარლ ბერნშტაინი 0 879281 5420648 5378146 2026-06-25T00:02:16Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420648 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = კარლ ბერნშტაინი | ფოტო =File:Carl bernstein 2007.jpg | ფოტოს სიგანე =250 |წარწერა =ბერნშტაინი 2007 წელს | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[14 თებერვალი]], [[1944]] | დაბადგილი = [[ვაშინგტონი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = | გარდადგილი = | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = [[ამერიკის შეერთებული შტატები|ამერიკა]] | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა =[[ჟურნალისტი]], [[ავტორი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც =[[უოტერგეიტის სკანდალი|უოტერგეიტის სკანდალის]] გამშუქებელი | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = კაროლ ჰონსა, ნორა ეფრონ, კრისტინ კიუჰბეკზე | პარტნიორები = | შვილები = 2 | მამა =ალფრედ ბერნსტაინი | დედა = სილვია ბერნსტაინი | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }}'''კარლ მილტონ ბერნშტაინი''' ( დ. 14 თებერვალი, 1944) — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] საგამოძიებო [[ჟურნალისტი]] და [[ავტორი]]. 1972 წელს, როდესაც იგი ახალგაზრდა რეპორტიორი იყო გაზეთ [[ვაშინგტონ პოსტი (გაზეთი)|ვაშინგტონ პოსტში]], ბერნშტაინი თანამშრომლობდა [[ბობ ვუდვორდთან]] და მათ ერთად შეასრულეს ძირითადი ჟურნალისტური გამოძიება [[უოტერგეიტის სკანდალი|უოტერგეიტის სკანდალთან]] დაკავშირებით.<ref>{{Cite news |date=2023-05-18 |title=Woodward and Bernstein: Watergate reporters warn of the limitations of AI |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-65609965 |access-date=2023-11-13}}</ref> აღნიშნულმა სკანდალმა გამოიწვია მრავალი სამთავრობო გამოძიება და საბოლოოდ პრეზიდენტ [[რიჩარდ ნიქსონი|რიჩარდ ნიქსონის]] გადადგომა. ვუდვორდისა და ბერნშტაინის საქმიანობა გამოცდილმა ჟურნალისტმა ჯინ რობერტსმა შეაფასა, როგორც „შესაძლოა ყველა დროის უდიდესი საგამოძიებო მუშაობა“.<ref>Roy J. Harris, Jr., ''Pulitzer's Gold,'' 2007, p. 233, Columbia: University of Missouri Press, {{ISBN|9780826217684}}.</ref> უოტერგეიტის შემდეგ ბერნსტინის კარიერა კვლავ კონცენტრირებული იყო ძალაუფლების გამოყენებისა და ბოროტად გამოყენების თემაზე —რასაც იგი წიგნებისა და სტატიების მეშვეობით აშუქებდა. იგი ასევე მუშაობდა ტელეჟურნალისტიკაში და გამოდიოდა პოლიტიკურ კომენტატორად. ბერნსტინი არის ექვსი წიგნის ავტორი ან თანაავტორი:„პრეზიდენტის მთელი მხედრიონი“ ([[1974]]) და „უკანასკნელი დღეები“ ([[1976]]), ორივე ბობ ვუდვორდთან ერთად; „ერთგულება: ვაჟის მემუარები“ (1989); „მისი უწმინდესობა: იოანე პავლე II და ჩვენი დროის ისტორია“ (1996) მარკო პოლიტისთან ერთად; „ქალი მეთაური: ჰილარი როდემ კლინტონის ცხოვრება“ ([[2007]])<ref name="huffingtonpost.com">[http://www.huffingtonpost.com/carl-bernstein "Carl Bernstein"]. ''[[The Huffington Post]]'' Retrieved February 6, 2014.</ref> და „ისტორიის დევნაში: ბავშვი რედაქციაში“ ([[2022]]), რომელიც მისი ჟურნალისტური მოღვაწეობის ადრეულ წლებს ეხება. გარდა ამისა, იგი [[CNN]]-ის რეგულარული პოლიტიკური კომენტატორია. ==ადრეული ცხოვრება და კარიერა== ბერნშტაინი დაიბადა [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]],<ref>{{Cite web|first=Ryan |last=Torok |title= Carl Bernstein on Trump and the Current State of Journalism |website=[[The Jewish Journal of Greater Los Angeles|The Jewish Journal]]|date= October 30, 2019|url=https://jewishjournal.com/news/los_angeles/community/306426/carl-bernstein-on-trump-and-the-current-state-of-journalism/|quote=Bernstein told the Journal about the role Judaism has played in his life, saying he was raised in a secular household by atheist parents who were involved with groups including the Workmen’s Circle, an organization founded in the early 20th century to support Eastern European Jewish immigrants facing a challenging labor environment upon arriving in the United States}}</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2CAGE9yJcm8C&q=Bernstein|first=Steve|last=Silbiger|title=The Jewish Phenomenon: Seven Keys to the Enduring Wealth of a People|pages=190|publisher=Taylor Trade Publishing|date=May 25, 2000|isbn=9781589794900}}</ref><ref>{{Cite web|title=Carl Bernstein (1944-) |website=[[Jewish Virtual Library]]|url= https://www.jewishvirtuallibrary.org/carl-bernstein }}</ref> სეკულარულ [[ებრაელები|ებრაულ]] ოჯახში. იგი იყო სილვია (ქალიშვილობის გვარი უოკერი) და ალფრედ ბერნშტაინების შვილი.<ref name=WPObitAlfred>{{cite news|title=Alfred Bernstein Dies |newspaper=[[The Washington Post]]|date=March 2, 2003 |url= https://www.washingtonpost.com/archive/local/2003/03/02/alfred-bernstein-dies/fb6abbea-5756-4c69-a007-1e804867c708/ }}</ref><ref name=WPObitSylvia>{{cite news|title=Activist Sylvia Bernstein Dies at 88 |newspaper=The Washington Post|date=November 25, 2003 |url= https://www.washingtonpost.com/archive/local/2003/11/25/activist-sylvia-bernstein-dies-at-88/5a794f52-294c-409b-9c3f-77f36f243663/ }}</ref> მისი ორივე მშობელი სამოქალაქო უფლებების აქტივისტი და [[1940-იანები|1940]]-იან წლებში აშშ-ის კომუნისტური პარტიის წევრი იყო.<ref name=WPObitAlfred /><ref name=WPObitSylvia /> იგი სწავლობდა მონტგომერი ბლერის სახელობის საშუალო სკოლაში სილვერ-სპრინგში, [[მერილენდი|მერილენდში]], სადაც სკოლის გაზეთ Silver Chips-ის<ref>{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/06/28/AR2010062802753.html |title=Yes, kids, there is life after high school |newspaper=Washington Post |access-date=February 15, 2017}}</ref> ტირაჟისა და გაცვლის მენეჯერად მუშაობდა. მან ჟურნალისტური კარიერა 16 წლის ასაკში დაიწყო, როდესაც ვაშინგტონ სტარის კურიერი (copyboy) გახდა და იერარქიულ საფეხურებზე სწრაფად დაწინაურდა.<ref name="huffingtonpost.com"/>თუმცა, აღნიშნული გაზეთი არაოფიციალურად მოითხოვდა კოლეჯის [[დიპლომი|დიპლომს]]. მერილენდის [[უნივერსიტეტი|უნივერსიტეტში]], კოლეჯ-პარკი-ში სწავლისას იგი მუშაობდა უნივერსიტეტის დამოუკიდებელ ყოველდღიურ გაზეთ დაიმონდბექში რეპორტიორად.<ref>{{cite web |date=February 25, 1996|author1=Michael Olesker |url=https://www.baltimoresun.com/news/bs-xpm-1996-02-25-1996056228-story.html |title=Parking, paying and getting pilloried |work=The Baltimore Sun |access-date=January 9, 2022}}</ref> თუმცა, 1964 წლის იგი უნივერსიტეტიდან გარიცხეს დაბალი აკადემიური შედეგების გამო.{{sfn|Bernstein|2022|pp=293, 305}}<ref>{{cite news| url=https://www.cbsnews.com/news/carl-bernstein-on-chasing-history/ |title=Carl Bernstein on chasing history|date=January 9, 2022|work=CBS News|access-date=January 9, 2022}}</ref> 1965 წელს ბერნსტინმა დატოვა ვაშინგტონ სტარი და გახდა სრულგანაკვეთიანი რეპორტიორი Elizabeth Daily Journal-ში ([[ნიუ-ჯერზი]]).<ref>Shepard, Alicia C. (May 2, 2008). [http://media.wiley.com/product_data/excerpt/15/04717376/0471737615.pdf ''Woodward and Bernstein'']. Chapter 1, "The Up and Comers", pp. 1–29. Wiley Publishing. Retrieved February 6, 2014.</ref> იქ მუშაობისას მან მოიპოვა პირველი ადგილი ნიუ ჯერსის პრესის ასოციაციის კონკურსში საგამოძიებო ჟურნალისტიკაში, მხატვრულ წერასა და ოპერატიულ სიახლეებში.<ref name="huffingtonpost.com"/> [[1966]] წელს იგი გადავიდა ვაშინგტონ პოსტში, სადაც აშუქებდა ადგილობრივ ამბებს და გამოირჩეოდა როგორც ერთ-ერთი საუკეთესო დახვეწილი სტილის ავტორი.<ref>[https://www.washingtonpost.com/wp-srv/politics/special/watergate/bernstein.html "WATERGATE: Key Players: Carl Bernstein"]. ''The Washington Post''. Retrieved February 6, 2014.</ref> ==უოტერგეიტი== [[1972]] წლის [[ივნისი|ივნისის]] ერთ შაბათს ბერნშტაინს, ბობ ვუდვორდთან ერთად, დაავალეს უოტერგეიტის კომპლექსში მომხდარი შეჭრის გაშუქება. ადგილზე დაკავებული ხუთი პირიდან ოთხი ყოფილი [[ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტო|CIA-ს]] აგენტი აღმოჩნდა, რომლებიც რესპუბლიკელებისთვის მუშაობდნენ. გამოძიების შედეგად ჟურნალისტებმა დაადგინეს კავშირი ფარულ ფონდებთან და კორუმპირებულ გენერალურ პროკურორთან. სწორედ ბერნშტაინი იყო პირველი, ვინც ივარაუდა პრეზიდენტ ნიქსონის შესაძლო მონაწილეობა და აღმოაჩინა ფულის გათეთრების კვალი, რომელიც მას სკანდალთან აკავშირებდა. მათი გამოძიების შედეგად დაწყებულმა პროცესებმა საბოლოოდ ნიქსონის გადადგომა გამოიწვია [[9 აგვისტო|9 აგვისტოს]] [[1974]] წელს, იმპიჩმენტის თავიდან ასაცილებლად. 1974 წელს, უოტერგეიტის მოვლენებიდან ორი წლის შემდეგ, ბერნსტინმა და ვუდვორდმა გამოსცეს წიგნი „პრეზიდენტის მთელი მხედრიონი“, რომელიც ექვსი თვის განმავლობაში ბესტსელერების სიაში რჩებოდა. [[1975]] წელს იგი გადაიღეს ფილმად, რომელშიც ბერნსტინის როლი [[დასტინ ჰოფმანი|დასტინ ჰოფმანმა]], ხოლო ვუდვორდის — [[რობერტ რედფორდი|რობერტ რედფორდმა]] შეასრულა; ფილმი ნომინირებული იყო [[ოსკარი|ოსკარზე]], „[[ოქროს გლობუსი|ოქროს გლობუსსა]]“ და [[BAFTA]]-ზე.<ref>{{cite web |url=http://www.hrc.utexas.edu/exhibitions/web/woodstein/apm/ |title=University of Texas |date=March 21, 2008 |access-date=February 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160221030039/http://www.hrc.utexas.edu/exhibitions/web/woodstein/apm/ |archive-date=February 21, 2016 |url-status=dead }}</ref> 1976 წელს გამოვიდა გაგრძელება — „უკანასკნელი დღეები“, რომელიც აღწერს ნიქსონის ბოლო დღეებს პრეზიდენტის პოსტზე.<ref>Google Books [https://books.google.com/books/about/The_Final_Days.html?id=B7T706Cg_JkC The Final Days], accessed September 7, 2011</ref> ==უოტერგეიტის შემდეგ== ბერნშტაინმა [[1977]] წელს დატოვა ვაშინგტონ პოსტი და უოტერგეიტის გაშუქებით მოპოვებული რეპუტაციის საფუძველზე საქმიანობა სხვა სფეროებშიც გააფართოვა. იგი გადავიდა სატელევიზიო ჟურნალისტიკაში, რომელიც იმ პერიოდში სწრაფად ვითარდებოდა. მუშაობდა [[American Broadcasting Company|ABC]], [[CNN]] და [[CBS]]-ში როგორც პოლიტიკური კომენტატორი და მონაწილეობდა სატელევიზიო რეკლამებში სპიკერის როლში.<ref>Archived at [https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211211/Xt5uX06jkEE Ghostarchive]{{cbignore}} and the [https://web.archive.org/web/20200430051808/https://www.youtube.com/watch?v=Xt5uX06jkEE&gl=US&hl=en Wayback Machine]{{cbignore}}: {{cite web |title=Daewoo Carl Bernstein 1995 commercial (korea) |url=https://www.youtube.com/watch?v=Xt5uX06jkEE |website=Youtube| date=August 2, 2013 }}{{cbignore}}</ref> მან დაიწყო CIA-სა და ამერიკულ მედიას შორის [[ცივი ომი|ცივი ომის]] პერიოდში არსებული ფარული თანამშრომლობის გამოძიება, რასაც ერთი წელი მიუძღვნა; შედეგი იყო 25,000-სიტყვიანი სტატია ჟურნალ [[როლინგ სტოუნი|როლინგ სტოუნში]].<ref>{{Cite web|last=Bernstein|first=Carl|title=The CIA and the Media|url=https://www.carlbernstein.com/the-cia-and-the-media-rolling-stone-10-20-1977|access-date=July 11, 2022|website=www.carlbernstein.com|archive-date=ივლისი 11, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220711054424/https://www.carlbernstein.com/the-cia-and-the-media-rolling-stone-10-20-1977}}</ref> შემდეგ იგი მუშაობდა ABC News-ში. 1980–1984 წლებში იყო ვაშინგტონის ბიუროს ხელმძღვანელი, შემდეგ — უფროსი კორესპონდენტი. 1982 წელს, ნაითლაინში, პირველმა გაავრცელა ინფორმაცია<ref>{{Cite web |title=Carl Bernstein {{!}} HuffPost |url=https://www.huffpost.com/author/carl-bernstein |access-date=2025-04-03 |website=www.huffpost.com |language=en}}</ref> , რომ [[ლიბანის ომი (1982)|ლიბანში ისრაელის შეჭრის]] დროს [[არიელ შარონი|არიელ შარონმა]] „კაბინეტი შეცდომაში შეიყვანა ოპერაციის რეალურ მიზანთან დაკავშირებით — [[პალესტინელები|პალესტინელების]] ლიბანიდან განდევნა და არა მხოლოდ 25-კილომეტრიანი უსაფრთხოების ზონის შექმნა საზღვრის ჩრდილოეთით“.<ref>{{Cite web |title=Carl Bernstein |url=https://investigatingpower.org/carl-bernstein/ |access-date=2025-04-03 |website=Investigating Power |language=en-US}}</ref> ABC News-ის დატოვებიდან ორი წლის შემდეგ ბერნშტაინმა გამოსცა მემუარი „ერთგულება: ვაჟის მემუარები“, სადაც აღნიშნა, რომ მისი მშობლები ამერიკის კომუნისტური პარტიის წევრები იყვნენ, რამაც საზოგადოებაში გაოცება გამოიწვია, რადგან ჯ. ედგარ ჰუვერმაც ვერ შეძლო ამის დამტკიცება.<ref name="washpost1989">{{cite news | title = He Went From Watergate to 'Heartbun,' From Investigative Superstar to Celebrity Dinner Guest. Now Bernstein's Back with an Evocative Book on his Embattled Childhood, but he's still Carl After All These Years | url = https://www.washingtonpost.com/archive/lifestyle/magazine/1989/03/19/he-went-from-watergate-to-heartburn-from-investigative-superstar-to-celebrity-dinner-guest-now-bernsteins-back-with-an-evocative-book-on-his-embattled-childhood-but-hes-still-carl-after-all-these-years | newspaper= The Washington Post | date = March 19, 1989 | access-date = January 9, 2022 }}</ref> [[1992]] წელს ჟურნალ [[ტაიმი (ჟურნალი)|ტაიმისთვის]] დაწერა სტატია პაპ [[იოანე პავლე II]]-სა და [[რონალდ რეიგანი|რონალდ რეიგანს]] შორის თანამშრომლობაზე. მოგვიანებით მარკო პოლიტისთან ერთად გამოსცა ბიოგრაფია „მისი უწმინდებულესობა“, სადაც აღნიშნა, რომ პაპის როლი, მხარდაჭერა და მისი გავლენა ერთ-ერთი მთავარი ფაქტორი იყო [[ევროპა|ევროპაში]] კომუნიზმის დაცემაში.<ref>{{cite web|last=Cathnews |title=Carl Bernstein on John Paul II's great victory |url=http://www.cathnews.com/article.aspx?aeid=25974 |work=Cathnews |access-date=May 6, 2011 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110726221706/http://www.cathnews.com/article.aspx?aeid=25974 |archive-date=July 26, 2011 }}</ref> იმავე წელს The New Republic-ში გამოაქვეყნა კრიტიკული სტატია „The Idiot Culture“, სადაც თანამედროვე ჟურნალისტიკას სენსაციონალიზმსა და ჭორებზე ორიენტაციაში ადანაშაულებდა. მისი წიგნი „ქალი მეთაური: ჰილარი როდემ კლინტონის ცხოვრება“ გამოიცა 2007 წლის 5 ივნისს, სამი კვირა იყო [[The New York Times|The New York Times-]]ის ბესტსელერი.<ref>{{cite web|url=http://www.hawes.com/2007/2007.htm |title=Hawes Publications Adult New York Times Best Seller Lists for 2007 |publisher=Hawes.com |access-date=February 15, 2017}}</ref> CBS News-ის შეფასებით, იგი „წარუმატებელ“ პროექტებს შორის მოხვდა, გაყიდვებით დაახლოებით 55,000–65,000 ეგზემპლარი.<ref>{{cite web |last=Italie |first=Hillel |url=http://www.cbsnews.com/news/books-hits-and-misses-in-2007/ |title=Books: Hits And Misses In 2007 |work=CBS News |date=December 18, 2007 |access-date=October 27, 2016}}</ref> ბერნშტაინი ხშირად მონაწილეობს ტელეგადაცემებში. [[2011]] წელს Newsweek/The Daily Beast-ში [[რუპერტ მერდოკი|რუპერტ მერდოკის]] News of the World-ის სკანდალი უოტერგეიტს შეადარა.<ref>Newsweek.com [http://www.thedailybeast.com/newsweek/2011/07/10/murdoch-s-watergate.html], published July 9, 2011</ref> [[2012]] წელს ის სიტყვით გამოვიდა ირანის სახალხო [[მოჯაჰიდი|მოჯაჰედების]] ორგანიზაციის შეკრებაზე და აღნიშნა, რომ „ნამდვილი ტერორიზმი [[თეირანი|თეირანშია]] და არა ამ დარბაზში“.<ref>{{cite web|url=https://www.propublica.org/article/watergate-journalist-bernstein-spoke-at-event-supporting-iranian-terrorist |title=Watergate Journalist Carl Bernstein Spoke at Event Supporting Iranian 'Terrorist' Group |publisher=ProPublica |date=August 31, 2012 |access-date=February 15, 2017}}</ref> 2024 წელს CNN-ზე განაცხადა, რომ პრეზიდენტ [[ჯო ბაიდენი|ჯო ბაიდენს]] 2024 წლის დასაწყისში ჰქონდა კოგნიტური დაქვეითების 15–20 შემთხვევა, რამაც გააძლიერა მოწოდებები მისი კანდიდატურის მოხსნისკენ.<ref>{{cite web | url=https://nypost.com/2024/07/02/us-news/sources-close-to-biden-report-15-20-occasions-of-his-cognitive-decline-in-last-year-carl-bernstein-says/ | title=Sources close to Biden report '15, 20 occasions' of his cognitive decline in last year, Carl Bernstein says | date=July 2, 2024 }}</ref> ==პერსონალური ცხოვრება== ბერნშტაინი სამჯერ იყო დაქორწინებული: კეროლ ჰონსაზე, შემდეგ [[ნორა ეფრონი|ნორა ეფრონზე]] (1976–1980), ხოლო 2003 წლიდან — კრისტინ კიუჰბეკზე. ნორა ეფრონთან ქორწინების პერიოდში მას ჰქონდა ურთიერთობა მარგარეტ ჯეისთან, ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრის [[ჯეიმზ კალაჰანი|ჯეიმზ კალაჰანის]] ქალიშვილთან.<ref name="bbcjay">{{cite news | title = Baroness Jay's political progress | url = https://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1466811.stm | work = BBC News | date = July 31, 2001 | access-date = August 16, 2007 }}</ref> ბერნსტაინსა და მის მეორე ცოლს, ეფრონს, უკვე ჰყავდათ ჩვილი ვაჟი, იაკობი, ხოლო 1979 წელს, როდესაც მან შეიტყო თავისი ქმრის რომანის შესახებ ჯეისთან, ის ორსულად იყო მათ მეორე ვაჟზე, მაქსზე. ამის გაგების შემდეგ ეფრონმა მაქსი ნაადრევად გააჩინა.<ref name="timesneck">{{cite news | title = Get real – ageing's not all Helen Mirren | url = http://women.timesonline.co.uk/tol/life_and_style/women/article1466183.ece | newspaper = The Times | date = March 4, 2007 | access-date = May 18, 2017 | location = London | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070307093809/http://women.timesonline.co.uk/tol/life_and_style/women/article1466183.ece | archive-date = March 7, 2007 | df = mdy-all }}</ref> ეს ისტორია ეფრონმა ასახა რომანში „ეჭვიანობა“, რომელიც [[1986]] წელს რომელიც 1986 წელს გადაიღეს ფილმად, სადაც მთავარ როლებში [[მერილ სტრიპი]] და [[ჯეკ ნიკოლსონი]] მონაწილეობდნენ. 1980-იან წლებში ბერნშტაინი ასევე იყო ბიანკა ჯაგერთან, [[მართა სტიუარტი|მართა სტიუარტთან]] და [[ელიზაბეთ ტეილორი|ელიზაბეთ ტეილორთან]].<ref name="washpost1989"/> ==ეკრანიზაციები== ბერნშტაინის როლი ფილმში „[[პრეზიდენტის მთელი მხედრიონი (ფილმი)|პრეზიდენტის მთელი მხედრიონი]]“ შეასრულა [[დასტინ ჰოფმანი|დასტინ ჰოფმანმა]]<ref name="imdb-pres">{{cite web |url= https://www.imdb.com/title/tt0074119/|title= All the President's Men (1976)|website= Internet Movie Database|access-date= February 4, 2017}}</ref>, ხოლო 1999 წლის კომედიაში „Dick“ — ბრიუს მაკკალოხმა.<ref name="imdb-mccullough">{{cite web |url= https://www.imdb.com/name/nm0567126/|title= Bruce McCullough|website= Internet Movie Database|access-date= February 4, 2017}} and by Jack Nicholson in 'Heartburn'. </ref> ასევე, პერსონაჟი, რომელიც მასზეა დაფუძნებული, გვხვდება ფილმში „ეჭვიანობა“.<ref>{{Cite web |author=Variety Staff |date=1986-01-01 |title=Heartburn |url=https://variety.com/1985/film/reviews/heartburn-1200426909/ |access-date=2024-10-18 |website=Variety |language=en-US}}</ref> ==განსხვავებები ბერნშტაინსა და ვუდვორდს შორის== მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ერთად აშუქებდნენ უოტერგეიტის სკანდალს, ბერნშტაინსა და ვუდვორდს განსხვავებული პიროვნებები ჰქონდათ. ვუდვორდი გაიზარდა ტრადიციულ [[რესპუბლიკური პარტია (აშშ)|რესპუბლიკურ]] ოჯახში, იყო კარგად განათლებული და ხასიათდებოდა სიმშვიდით. [[იელის უნივერსიტეტი|იელის უნივერსიტეტის]] დამთავრების შემდეგ შეუერთდა ვაშინგტონ პოსტს, ხოლო ცხრა თვის შემდეგ დაევალა უოტერგეიტის საქმეზე მუშაობა. ბერნშტაინი კი [[კომუნიზმი|კომუნისტურ]] ებრაულ ოჯახში დაიბადა; იგი მეამბოხე იყო, რის გამოც კოლეჯი ვერ დაასრულა. სკანდალის დროს იგი ვუდვორდზე ათი თვით უფრო გამოცდილიც იყო.<ref>{{cite book |last1=Shepard |first1=Alicia |title=Woodward and Bernstein: Life in the Shadow of Watergate |date=2009 |publisher=John Wiley & Sons}}</ref> მათ მუშაობის სტილიც განსხვავებული ჰქონდათ. ვუდვორდის ძლიერი მხარე იყო საგამოძიებო საქმიანობა და იგი კონცენტრირებული იყო ფაქტების მოპოვებაზე, მათ შორის „Deep Throat“-თან ფარულ შეხვედრებზე. მისი წერითი სტილი იყო სერიოზული და ფაქტებზე ორიენტირებული. ბერნშტაინი კი პირველი იყო, ვინც ივარაუდა, რომ საქმე შესაძლოა [[პრეზიდენტი|პრეზიდენტ]] რიჩარდ ნიქსონს უკავშირდებოდა. იგი უფრო ძლიერი ავტორი იყო და სტატიებს ხშირად ვუდვორდის მიერ მოპოვებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით წერდა.<ref>{{cite book |last1=Bradlee |first1=Benjamin |title=A Good Life: Newspapering and Other Adventures |date=2011 |publisher=Simon & Schuster}}</ref> განსხვავებული უნარების გამო ისინი იდეალურ გუნდად მიიჩნეოდნენ. როგორც ალისია შეფერდმა აღნიშნა: „კარლი იყო დიდი იდეების ავტორი, ხოლო ვუდვორდი — ის, ვინც საქმეს ბოლომდე მიჰყავდა... მათ იცოდნენ, რომ თითოეულს ჰქონდა უნარები, რაც მეორეს არ გააჩნდა, და ერთმანეთს ეყრდნობოდნენ.“<ref>{{cite news |last1=Dakss |first1=Brian |title=Woodward And Bernstein: Very Different |url=https://www.cbsnews.com/news/woodward-and-bernstein-very-different/ |access-date=December 26, 2006}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== {{wikiquote}} {{Commons category}} * [http://www.carlbernstein.com/ Carl Bernstein]{{Dead link|date=მაისი 2026 |bot=InternetArchiveBot }} official site * {{C-SPAN|17151}} * {{IMDb name|0077012}} * [https://www.washingtonpost.com/wp-srv/politics/special/watergate/bernstein.html Profile] at ''The Washington Post'' * [https://web.archive.org/web/20101007230503/http://www.hrc.utexas.edu/exhibitions/web/woodstein/ Watergate Papers Web Exhibition] at the [[Harry Ransom Center]] at the [[University of Texas at Austin]], with [http://research.hrc.utexas.edu:8080/hrcxtf/view?docId=ead/00365.xml inventory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130917122243/http://research.hrc.utexas.edu:8080/hrcxtf/view?docId=ead%2F00365.xml |date=September 17, 2013 }} ==სქოლიო== {{DEFAULTSORT:ბერნშტაინი, კარლ}} <references /> [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:დაბადებული 14 თებერვალი]] [[კატეგორია:დაბადებული 1944]] [[კატეგორია:ამერიკელი მედია კრიტიკოსები]] [[კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი ჟურნალისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ჟურნალისტები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ბიოგრაფები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები]] qs4uhm79ifosryxbl5ztkhvjw3k9fhh პედრუ ნეტუ 0 880702 5420503 5361733 2026-06-24T14:44:35Z ~2026-34651-68 184576 5420503 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პედრუ ნეტუ |სურათი =Pedro Neto USMNT v Portugal Mar 31 2026-48 (cropped).jpg |სურათის ზომა = 250 |წარწერა =ნეტუ პორტუგალიის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში 2006 წ. |სრული სახელი = პედრუ ლომბა ნეტუ |დაბადების თარიღი = [[9 მარტი]], [[2000]] |დაბადების ადგილი = [[ვიანა-დუ-კაშტელუ]], [[პორტუგალია]] |სიმაღლე = 1.72 მ. |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] |მიმდინარე კლუბი = [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|ჩელსი]] |ნომერი = 7 |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = |კლუბი1 = |მატჩი1 = |გოლი1 = |ეროვნული წელი1 = |ეროვნული ნაკრები1 = |ეროვნული მატჩი1 = |ეროვნული გოლი1 = |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }}'''პედრუ ლომბა ნეტუ''' (დ. [[9 მარტი]], [[2000]])— [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელი]] პროფესიონალი [[ფეხბურთელი]], რომელიც თამაშობს [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველის]] პოზიციაზე ლონდონის „[[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|ჩელსისა]]“ და პორტუგალიის ეროვნულ ნაკრებში. მან კარიერა დაიწყო „ბრაგაში“, საიდანაც [[2017]] წლის ზაფხულში იჯარით იტალიურ „[[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|ლაციოში]]“ გადავიდა. 2019 წელს მან კონტრაქტი გააფორმა „[[ვულვერჰემპტონ უონდერერსი|ვულვერჰემპტონ უონდერერსთან]]“, სადაც არაერთი ტრავმა მიიღო. 2024 წლის აგვისტოში იგი „ჩელსის“ შეუერთდა და სადებიუტო სეზონშივე მოიგო [[უეფა-ს კონფერენს ლიგა]] და [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]. პორტუგალიის ახალგაზრდული ნაკრებების შემდეგ, ნეტუს დებიუტი მთავარ გუნდში 2020 წლის ნოემბერში შედგა, სადაც პირველივე მატჩში გაიტანა გოლი. იგი ნაკრების შემადგენლობაში იყო [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევრო 2024-ზე]] და გახდა 2024–25 წლების უეფა-ს ერთა ლიგის გამარჯვებული. == საკლუბო კარიერა == === ბრაგა === [[ვიანა-დუ-კაშტელუ]]ში დაბადებული ნეტუ „ბრაგას“ აკადემიას 13 წლის ასაკში შეუერთდა. [[2017]] წლის [[7 მაისი|7 მაისს]], ჯერ კიდევ ახალგაზრდამ, პროფესიონალური დებიუტი კლუბის სარეზერვო გუნდში შეასრულა, როდესაც „პორტუ B“-სთან 2–3 წაგებულ საშინაო მატჩში მეორე ტაიმში შეცვლაზე შევიდა.<ref>{{cite news|url=http://www.record.pt/futebol/futebol-nacional/2--liga/detalhe/sp-braga-b-fc-porto-b-2-3-vitoria-garante-permanencia-aos-dragoes.html|title=Sp. Braga B-FC Porto B, 2–3: Vitória garante permanência aos dragões|trans-title=Sp. Braga B-FC Porto B, 2–3: Win confirms permanence for dragons|newspaper=[[Record (Portuguese newspaper)|Record]]|language=pt|date=7 May 2017|access-date=18 August 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20180730235044/http://www.record.pt/futebol/futebol-nacional/2--liga/detalhe/sp-braga-b-fc-porto-b-2-3-vitoria-garante-permanencia-aos-dragoes.html|archive-date=30 July 2018}}</ref> მომდევნო უქმეებზე, მთავარ გუნდში პირველივე გამოსვლისას პორტუგალიის პრემიერ ლიგაში, მან მოედანზე შესვლიდან რამდენიმე წუთში გაიტანა გოლი „ნასიონალის“ წინააღმდეგ (4–0) და გახდა კლუბის ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა გოლის ავტორი ამ ტურნირზე.<ref>{{cite web|url=http://www.maisfutebol.iol.pt/liga/14-05-2017/sp-braga-nacional-4-0-resultado-final|title=Sp. Braga-Nacional, 4–0 (resultado final)|trans-title=Sp. Braga-Nacional, 4–0 (final score)|publisher=Mais Futebol|language=pt|date=14 May 2017|access-date=18 August 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.record.pt/multimedia/videos/detalhe/jovem-de-17-anos-fez-historia-pelo-sp-braga-com-este-golo.html|title=Jovem de 17 anos fez história pelo Sp. Braga con este golo|trans-title=17-year-old youth made history for Sp. Braga with this goal|newspaper=Record|language=pt|date=14 May 2017|access-date=18 August 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20180730235144/http://www.record.pt/multimedia/videos/detalhe/jovem-de-17-anos-fez-historia-pelo-sp-braga-com-este-golo.html|archive-date=30 July 2018}}</ref> [[2017]] წლის [[31 აგვისტო|31 აგვისტოს]] ნეტუ და მისი გუნდელი [[ბრუნო ჟორდაო]] ორწლიანი იჯარით იტალიურ „ლაციოში“ გადავიდნენ, ორივე ფეხბურთელის გამოსყიდვის სავალდებულო პირობით, რაც ჯამში 26 მილიონ ევროს შეადგენდა.<ref>{{cite web|url=http://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/40645-comunicato-31-08-18|title=Comunicato 31.08.17|trans-title=Announcement 31.08.17|publisher=S.S. Lazio|language=it|date=31 August 2017|access-date=11 September 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170903110712/http://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/40645-comunicato-31-08-18|archive-date=3 September 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2017/08/31-30006510/lazio_i_baby_doro_neto_e_jordao_pagati_26_milioni/?cookieAccept|title=Lazio, i baby d'oro Neto e Jordao pagati 26 milioni|trans-title=Lazio, golden babies Neto and Jordao cost 26 million|newspaper=[[Corriere dello Sport]]|first=Daniele|last=Rindone|language=it|date=31 August 2017|access-date=9 September 2017}}</ref> [[იტალიის სერია A|სერია A]]-ში მისი პირველი მატჩი მხოლოდ 2019 წლის 27 იანვარს შედგა „[[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსთან]]“ (1–2), როდესაც ბოლო წუთზე ბასტოსი შეცვალა.<ref>{{cite news|url=https://www.repubblica.it/sport/calcio/serie-a/2019/01/27/news/lazio-juventus_1-2_rimonta_portoghese_e_biancocelesti_ko-217629515/|title=Lazio-Juventus 1–2: Cancelo e Ronaldo firmano la remonta bianconera|trans-title=Lazio-Juventus 1–2: Cancelo and Ronaldo sign white-and-black comeback|newspaper=[[la Repubblica]]|first=Federico|last=Sala|language=it|date=27 January 2019|access-date=25 September 2024}}</ref> === ვულვერჰემპტონ უონდერერსი === 2019 წლის 2 აგვისტოს ნეტუმ „ვულვერჰემპტონთან“ ხელი მოაწერა კონტრაქტს.<ref>{{cite web|url=https://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/54661-comunicato-02-08-2019|title=Comunicato 02.08.2019|trans-title=Announcement 02.08.2019|publisher=S.S. Lazio|language=it|date=2 August 2019|access-date=2 August 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190802185231/https://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/54661-comunicato-02-08-2019|archive-date=2 August 2019}}</ref> თორმეტი დღის შემდეგ, უეფა-ს ევროპა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე „[[ფიუნიკი (საფეხბურთო კლუბი)|ფიუნიკთან]]“ (4–0), მან გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც შეასრულა მორგან გიბს-უაითისთვის.<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2019/aug/15/wolves-pyunik-europa-league-qualifying-match-report|title=Wolves face Torino after stroll on easy street seeing off Pyunik|newspaper=[[The Guardian]]|first=Paul|last=Doyle|date=14 August 2019|access-date=15 August 2019}}</ref> მისი დებიუტი [[ინგლისის პრემიერლიგა|პრემიერ ლიგაში]] იმავე თვეში, „[[მანჩესტერ იუნაიტედი|მანჩესტერ იუნაიტედთან]]“ ფრედ დასრულებულ (1–1) მატჩში შედგა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/49315240|title=Wolverhampton Wanderers 1–1 Manchester United|publisher=[[BBC Sport]]|first=Simon|last=Stone|date=19 August 2019|access-date=19 August 2019}}</ref> 2019 წლის 28 სექტემბერს მან პირველად დაიწყო მატჩი სასტარტო შემადგენლობაში და საგოლე პასი მისცა მეტ დოჰერტის „უოტფორდთან“ გამარჯვებისას (2–0).<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/49778508|title=Wolves 2–0 Watford: Wolves beat Watford for first Premier League win|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=28 September 2019|access-date=28 September 2019}}</ref> მას შემდეგ, რაც „[[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|ლივერპულთან]]“ VAR-ის საკამათო გადაწყვეტილებით გოლი გაუუქმეს,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/50882581|title=Liverpool 1–0 Wolves: Sadio Mane scores winner to send Reds 13 points clear|publisher=BBC Sport|first=Emma|last=Sanders|date=29 December 2019|access-date=1 January 2020}}</ref> ნეტუმ მომდევნო შეხვედრაში „უოტფორდთან“ მაინც გაიტანა (2020 წლის 1 იანვარს) და გახდა კლუბის პირველი თინეიჯერი, რომელმაც პრემიერ ლიგაში თავი გამოიჩინა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50908729|title=Watford 2–1 Wolverhampton Wanderers|publisher=BBC Sport|first=Alistair|last=Magowan|date=1 January 2020|access-date=1 January 2020}}</ref> [[2020]] წლის [[4 ოქტომბერი|4 ოქტომბერს]] მან გაიტანა თავისი პირველი გოლი 2020–21 წლების სეზონში „[[ფულჰემთან]]“ (1–0),<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/54313271|title=Wolverhampton Wanderers 1–0 Fulham: Pedro Neto's goal condemns visitors to fourth straight loss|publisher=BBC Sport|first=Steve|last=Sutcliffe|date=4 October 2020|access-date=4 October 2020}}</ref> ხოლო ერთ თვეში კლუბთან კონტრაქტი 2025 წლამდე გაახანგრძლივა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/54802315|title=Pedro Neto: Wolves winger commits to club until 2025|publisher=BBC Sport|date=3 November 2020|access-date=4 November 2020}}</ref> 29 ნოემბერს „[[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|არსენალთან]]“ მოგებულ მატჩში (2–1) იგი საუკეთესო მოთამაშედ დასახელდა.<ref>{{cite web|url=https://www.skysports.com/football/news/11095/12146556/arsenal-1-2-wolves-pedro-neto-and-daniel-podence-give-nuno-espirito-santos-side-first-win-at-gunners-since-1979|title=Arsenal 1–2 Wolves: Pedro Neto and Daniel Podence give Nuno Espirito Santo's side first win at Gunners since 1979|publisher=[[Sky Sports]]|first=Ron|last=Walker|date=29 November 2020|access-date=1 December 2020}}</ref> თუმცა 2021 წლის აპრილში „ფულჰემთან“ მუხლის მძიმე ტრავმა მიიღო,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/56611890|title=Fulham 0–1 Wolves: Adama Traore with stoppage-time winner for visitors|publisher=BBC Sport|first=Phil|last=Dawkes|date=9 April 2021|access-date=25 February 2022}}</ref> რის გამოც სეზონის დარჩენილი ნაწილი და მომდევნო წლის დიდი პერიოდი გამოტოვა.<ref>{{cite news|url=https://www.shropshirestar.com/sport/football/wolverhampton-wanderers-fc/2021/04/13/wolves-key-man-pedro-neto-to-undergo-knee-surgery/|title=Wolves key man Pedro Neto to undergo knee surgery|newspaper=[[Shropshire Star]]|first=Joe|last=Edwards|date=13 April 2021|access-date=19 December 2021}}</ref> [[ფაილი:Pedro Neto (cropped) WWFC vs Brighton & Hove Albion 4.3.2022 (1) (cropped).jpg|250px|მინი|მარცხნივ|ნეტო ვულვერჰემპტონ უონდერერსში 2022 წელს]] იგი მოედანზე [[2022]] წლის [[20 თებერვალი|20 თებერვალს]] „[[ლესტერ სიტი|ლესტერ სიტისთან]]“ მატჩში დაბრუნდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/60364588|title=Wolverhampton Wanderers 2–1 Leicester City: Daniel Podence nets winner for Wolves|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=20 February 2022|access-date=21 February 2022}}</ref> 2022 წლის 9 მარტს, თავის 22-ე დაბადების დღეზე, მან ახალი ხელშეკრულება გააფორმა [[2027]] წლამდე.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/60678951|title=Wolves: Pedro Neto signs new five-year contract until 2027|publisher=BBC Sport|date=9 March 2022|access-date=9 March 2022}}</ref> სეზონის ბოლო დღეს მან „ლივერპულს“ გაუტანა, რაც მისი პირველი გოლი იყო ტრავმის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/61453543|title=Liverpool 3–1 Wolverhampton Wanderers: Reds victory not enough as Man City win title|publisher=BBC Sport|first=Gary|last=Rose|date=22 May 2022|access-date=23 May 2022}}</ref> 100-ე მატჩი კლუბის შემადგენლობაში ნეტუმ 2022 წლის 17 სექტემბერს „მანჩესტერ სიტისთან“ ჩაატარა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/62859266|title=Wolves 0–3 Manchester City: Erling Haaland scores again in dominant win|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=17 September 2022|access-date=17 September 2022}}</ref> მომდევნო თვეში კოჭის ტრავმა მიიღო, რასაც ოპერაცია და ხუთთვიანი პაუზა მოჰყვა.<ref name=WC>{{cite news|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/football-news/wolves-pedro-neto-injury-chelsea-25201970|title=Wolves suffer major blow as extent of Pedro Neto injury revealed|newspaper=[[Birmingham Mail]]|first=Alex|last=Dicken|date=7 October 2022|access-date=7 October 2022}}</ref> იგი კვლავ 2023 წლის 4 მარტს „[[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემთან]]“ მატჩში გამოჩნდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64768045|title=Wolves 1–0 Tottenham: Traoré seals win which damages visitors' Champions League qualification bid|publisher=BBC Sport|first=Adam|last=Millington|date=4 March 2023|access-date=5 March 2023}}</ref> 2023 წლის 21 ოქტომბერს მან პრემიერ ლიგაში მე-100 შეხვედრა ითამაშა „ბორნმუთთან“, სადაც საგოლე პასიც გააკეთა.<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2023/oct/21/bournemouth-wolves-premier-league-match-report|title=Kalajdzic completes Wolves comeback win at 10-man Bournemouth|newspaper=The Guardian|first=Simon|last=Mail|date=21 October 2023|access-date=22 October 2023}}</ref> 2024 წლის 28 იანვარს კი ინგლისის თასზე თავისი სადებიუტო გოლი გაიტანა „[[ვესტ ბრომვიჩ ალბიონი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ ბრომვიჩთან]]“.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/68110807|title=West Brom 0–2 Wolves: Visitors progress after crowd trouble sees game suspended|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=28 January 2024|access-date=28 January 2024}}</ref> === ჩელსი === [[ფაილი:Pedro Neto 20042025 (1).jpg|250px|მინი|მარჯვნივ|ნეტუ ჩელსაში 2025 წელს]] 2024 წლის 11 აგვისტოს ნეტუ „ჩელსიში“ გადავიდა და შვიდწლიანი კონტრაქტი გააფორმა;<ref>{{cite web|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/chelsea-complete-pedro-neto-signing|title=Chelsea complete Pedro Neto signing!|publisher=Chelsea F.C.|date=11 August 2024|access-date=11 August 2024}}</ref> გარიგების ღირებულებად 51.3 მილიონი ფუნტი დასახელდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cd05ereye7do|title=Chelsea sign £54m Neto from Wolves|publisher=BBC Sport|date=11 August 2024|access-date=11 August 2024}}</ref> პირველი მატჩი შვიდ დღეში „მანჩესტერ სიტისთან“ ჩაატარა.<ref>{{cite web|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/match-report-chelsea-0-2-man-city-18082024|title=Match report: Chelsea 0–2 Man City|publisher=Chelsea F.C.|date=18 August 2024|access-date=23 August 2024}}</ref> სადებიუტო გოლი 24 სექტემბერს ლიგის თასზე „ბაროუს“ გაუტანა;<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c62d7j5j42rt|title=Chelsea 5–0 Barrow|publisher=BBC Sport|first=Joe|last=Rindl|date=24 September 2024|access-date=25 September 2024}}</ref> პირველ სეზონში მან ჯამში 51 მატჩი ჩაატარა და ცხრა გოლი გაიტანა, მათ შორის კონფერენს ლიგის გამარჯვებულ სერიაში<ref name=UCL>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/crk2zx2e1xet#Report|title=Real Betis 1–4 Chelsea|publisher=BBC Sport|first=Emlyn|last=Begley|date=28 May 2025|access-date=28 May 2025}}</ref> და მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატზე, რომელიც ასევე „ჩელსიმ“ მოიგო.<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/club-world-cup/usa-2025/articles/abel-ferreira-pedro-neto-palmeiras-chelsea|title=Ferreira and Neto's Palmeiras connection|publisher=FIFA|date=3 July 2025|access-date=13 July 2025}}</ref><ref name=CWC>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cpwqnpdz929t|title=Chelsea 3–0 PSG|publisher=BBC Sport|first=Emlyn|last=Begley|date=13 July 2025|access-date=13 July 2025}}</ref> [[2026]] წლის [[13 თებერვალი|13 თებერვალს]] ნეტუმ პროფესიონალურ კარიერაში პირველი ჰეთ-თრიკი შეასრულა „ჰალ სიტის“ წინააღმდეგ (4–0) ინგლისის თასზე.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c98g4jxd8jpt|title=Hull City 0–4 Chelsea: Pedro Neto hat-trick and Estevao strike sends Blues into FA Cup fifth round|publisher=BBC Sport|first=Charlotte|last=Coates|date=13 February 2026|access-date=14 February 2026}}</ref> 1 მარტს კი „არსენალთან“ გააძევეს მოედნიდან ორი ყვითელი ბარათის გამო.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/cx2d7x1k8j1t|title=Arsenal 2–1 Chelsea|publisher=BBC Sport|first=Alex|last=Howell|date=1 March 2026|access-date=1 March 2026}}</ref> == სანაკრებო კარიერა == 2019 წლის 5 სექტემბერს, 19 წლის ასაკში, ნეტუმ პირველი მატჩი ჩაატარა პორტუგალიის 21-წლამდელთა ნაკრებში გიბრალტართან (4–0).<ref>{{cite news|url=https://www.record.pt/internacional/competicoes-de-selecoes/europeu-sub-21/detalhe/20190905-1943-portugal-gibraltar-em-direto|title=Portugal arranca qualificação com goleada|trans-title=Portugal get qualifying campaign started with rout|newspaper=Record|first=Miguel|last=Amaro|language=pt|date=5 September 2019|access-date=3 October 2019}}</ref> 2020 წლის 5 ნოემბერს იგი პირველად გამოიძახეს ეროვნულ ნაკრებში [[ანდორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანდორასა]] და [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის]] წინააღმდეგ სათამაშოდ.<ref>{{cite news|url=https://www.expressandstar.com/sport/football/wolverhampton-wanderers-fc/2020/11/05/wolves-star-pedro-neto-included-in-portugal-squad/|title=Wolves star Pedro Neto included in Portugal squad|newspaper=[[Express & Star]]|first=Joe|last=Edwards|date=5 November 2020|access-date=11 November 2020}}</ref> დებიუტი [[11 ნოემბერი|11 ნოემბერს]] ანდორასთან (7–0) შედგა, სადაც მან პირველი გოლი გაიტანა<ref>{{cite web|url=https://portugoal.net/selecao/1840-debutants-shine-as-portugal-put-seven-past-andorra|title=Debutants shine as Portugal put seven past Andorra|publisher=PortuGOAL|first=Richard|last=Cole|date=11 November 2020|access-date=11 November 2020}}</ref> და გახდა [[2000]]-იან წლებში დაბადებული პირველი მოთამაშე, რომელმაც ნაკრებში ითამაშა.<ref>{{cite web|url=https://www.rtp.pt/noticias/selecao-nacional/pedro-neto-o-primeiro-jogador-dos-anos-2000-da-selecao-que-fazia-lembrar-messi_d1274788|title=Pedro Neto, o primeiro jogador dos anos 2000 da seleção que fazia lembrar Messi|trans-title=Pedro Neto, the first national team player of the 2000s who reminded of Messi|publisher=[[Rádio e Televisão de Portugal]]|language=pt|date=12 November 2020|access-date=16 November 2020}}</ref> ტრავმის გამო მან 2022 წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფლიო ჩემპიონატი]] გამოტოვა,<ref name=WC/> თუმცა რობერტო მარტინესმა იგი [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევრო 2024]]-ის შემადგენლობაში მაინც შეიყვანა.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/athletic/5509185/2024/05/21/portugal-euro-2024-squad/|title=Portugal's Euro 2024 squad: Pedro Neto one of nine Premier League players included, Matheus Nunes left out|newspaper=[[The New York Times]]|first=Tim|last=Spiers|date=21 May 2024|access-date=21 May 2024}}</ref> [[ჩეხეთის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთთან]] პირველ მატჩში მან 90-ე წუთზე შექმნა საგოლე მომენტი ფრანსისკუ კონსეისაუსთვის, რამაც გუნდს 2–1 გამარჯვება მოუტანა;<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c3ggyn075p8t|title=Portugal 2–1 Czech Republic|publisher=BBC Sport|first=Gary|last=Rose|date=18 June 2024|access-date=19 June 2024}}</ref> ტურნირზე მან ასევე ითამაშა [[თურქეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თურქეთთან]] (3–0 მოგება)<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c511d502dxvt|title=Turkey 0–3 Portugal|publisher=BBC Sport|first=Emma|last=Sanders|date=22 June 2024|access-date=7 July 2024}}</ref> და 75 წუთი [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს ნაკრების]] წინააღმდეგ (0–2 წაგება).<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cqllllkd73dt|title=Georgia 2–0 Portugal|publisher=BBC Sport|first=Adam|last=Millington|date=26 June 2024|access-date=7 July 2024}}</ref> ნეტუ ასევე იყო პორტუგალიის ნაკრების წევრი 2025 წლის უეფა-ს ერთა ლიგის ფინალურ ეტაპზე და მონაწილეობა მიიღო ფინალში [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთის]] წინააღმდეგ, სადაც პორტუგალიამ პენალტების სერიაში გაიმარჯვა.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/athletic/6408339/2025/06/08/spain-portugal-yamal-mendes-ronaldo/|title=Spain 2 Portugal 2 (3–5 on pens): Mendes vs Yamal, Ronaldo being Ronaldo, and World Cup chances|newspaper=The New York Times|date=8 June 2025|access-date=14 June 2025}}</ref> == პირადი ცხოვრება == ნეტუს ბიძა, სერჟიუ ლომბა, ასევე ფეხბურთელი იყო.<ref>{{cite news|url=https://www.ojogo.pt/futebol/1a-liga/braga/noticias/interior/pedro-neto-recusou-o-barca-e-aos-17-anos-ja-marca-pelo-braga-8476244.html|title=Pedro Neto: recusou o Barça e aos 17 anos já marca pelo Braga|trans-title=Pedro Neto: he rejected Barça and is already scoring for Braga at 17|newspaper=[[O Jogo]]|language=pt|date=14 May 2017|access-date=2 July 2017}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category}} *[https://www.chelseafc.com/en/teams/profile/pedro-neto Chelsea official profile] *{{Soccerbase}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 2000]] [[კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის პორტუგალიელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ჩელსის ფეხბურთელები]] {{DEFAULTSORT:ნეტუ, პედრუ}} ia1muvmvbwkiyh3oybowu4ibddbpek5 5420505 5420503 2026-06-24T14:45:09Z ~2026-34651-68 184576 5420505 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ფეხბურთელის ბიოგრაფია |სახელი = პედრუ ნეტუ |სურათი =Pedro Neto USMNT v Portugal Mar 31 2026-48 (cropped).jpg |სურათის ზომა = 250 |წარწერა =ნეტუ პორტუგალიის ეროვნულ საფეხბურთო ნაკრებში 2026 წ. |სრული სახელი = პედრუ ლომბა ნეტუ |დაბადების თარიღი = [[9 მარტი]], [[2000]] |დაბადების ადგილი = [[ვიანა-დუ-კაშტელუ]], [[პორტუგალია]] |სიმაღლე = 1.72 მ. |პოზიცია = [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველი]] |მიმდინარე კლუბი = [[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|ჩელსი]] |ნომერი = 7 |ახალგაზრდული წელი1 = |ახალგაზრდული კლუბი1 = |წელი1 = |კლუბი1 = |მატჩი1 = |გოლი1 = |ეროვნული წელი1 = |ეროვნული ნაკრები1 = |ეროვნული მატჩი1 = |ეროვნული გოლი1 = |მედლის თარგები = |კლუბი-განახლება = |ეროვნული ნაკრები-განახლება = }}'''პედრუ ლომბა ნეტუ''' (დ. [[9 მარტი]], [[2000]])— [[პორტუგალიელები|პორტუგალიელი]] პროფესიონალი [[ფეხბურთელი]], რომელიც თამაშობს [[ნახევარმცველი (ფეხბურთი)|ნახევარმცველის]] პოზიციაზე ლონდონის „[[ჩელსი (საფეხბურთო კლუბი)|ჩელსისა]]“ და პორტუგალიის ეროვნულ ნაკრებში. მან კარიერა დაიწყო „ბრაგაში“, საიდანაც [[2017]] წლის ზაფხულში იჯარით იტალიურ „[[ლაციო (საფეხბურთო კლუბი)|ლაციოში]]“ გადავიდა. 2019 წელს მან კონტრაქტი გააფორმა „[[ვულვერჰემპტონ უონდერერსი|ვულვერჰემპტონ უონდერერსთან]]“, სადაც არაერთი ტრავმა მიიღო. 2024 წლის აგვისტოში იგი „ჩელსის“ შეუერთდა და სადებიუტო სეზონშივე მოიგო [[უეფა-ს კონფერენს ლიგა]] და [[ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი|ფიფა-ს მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატი]]. პორტუგალიის ახალგაზრდული ნაკრებების შემდეგ, ნეტუს დებიუტი მთავარ გუნდში 2020 წლის ნოემბერში შედგა, სადაც პირველივე მატჩში გაიტანა გოლი. იგი ნაკრების შემადგენლობაში იყო [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევრო 2024-ზე]] და გახდა 2024–25 წლების უეფა-ს ერთა ლიგის გამარჯვებული. == საკლუბო კარიერა == === ბრაგა === [[ვიანა-დუ-კაშტელუ]]ში დაბადებული ნეტუ „ბრაგას“ აკადემიას 13 წლის ასაკში შეუერთდა. [[2017]] წლის [[7 მაისი|7 მაისს]], ჯერ კიდევ ახალგაზრდამ, პროფესიონალური დებიუტი კლუბის სარეზერვო გუნდში შეასრულა, როდესაც „პორტუ B“-სთან 2–3 წაგებულ საშინაო მატჩში მეორე ტაიმში შეცვლაზე შევიდა.<ref>{{cite news|url=http://www.record.pt/futebol/futebol-nacional/2--liga/detalhe/sp-braga-b-fc-porto-b-2-3-vitoria-garante-permanencia-aos-dragoes.html|title=Sp. Braga B-FC Porto B, 2–3: Vitória garante permanência aos dragões|trans-title=Sp. Braga B-FC Porto B, 2–3: Win confirms permanence for dragons|newspaper=[[Record (Portuguese newspaper)|Record]]|language=pt|date=7 May 2017|access-date=18 August 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20180730235044/http://www.record.pt/futebol/futebol-nacional/2--liga/detalhe/sp-braga-b-fc-porto-b-2-3-vitoria-garante-permanencia-aos-dragoes.html|archive-date=30 July 2018}}</ref> მომდევნო უქმეებზე, მთავარ გუნდში პირველივე გამოსვლისას პორტუგალიის პრემიერ ლიგაში, მან მოედანზე შესვლიდან რამდენიმე წუთში გაიტანა გოლი „ნასიონალის“ წინააღმდეგ (4–0) და გახდა კლუბის ისტორიაში ყველაზე ახალგაზრდა გოლის ავტორი ამ ტურნირზე.<ref>{{cite web|url=http://www.maisfutebol.iol.pt/liga/14-05-2017/sp-braga-nacional-4-0-resultado-final|title=Sp. Braga-Nacional, 4–0 (resultado final)|trans-title=Sp. Braga-Nacional, 4–0 (final score)|publisher=Mais Futebol|language=pt|date=14 May 2017|access-date=18 August 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.record.pt/multimedia/videos/detalhe/jovem-de-17-anos-fez-historia-pelo-sp-braga-com-este-golo.html|title=Jovem de 17 anos fez história pelo Sp. Braga con este golo|trans-title=17-year-old youth made history for Sp. Braga with this goal|newspaper=Record|language=pt|date=14 May 2017|access-date=18 August 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20180730235144/http://www.record.pt/multimedia/videos/detalhe/jovem-de-17-anos-fez-historia-pelo-sp-braga-com-este-golo.html|archive-date=30 July 2018}}</ref> [[2017]] წლის [[31 აგვისტო|31 აგვისტოს]] ნეტუ და მისი გუნდელი [[ბრუნო ჟორდაო]] ორწლიანი იჯარით იტალიურ „ლაციოში“ გადავიდნენ, ორივე ფეხბურთელის გამოსყიდვის სავალდებულო პირობით, რაც ჯამში 26 მილიონ ევროს შეადგენდა.<ref>{{cite web|url=http://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/40645-comunicato-31-08-18|title=Comunicato 31.08.17|trans-title=Announcement 31.08.17|publisher=S.S. Lazio|language=it|date=31 August 2017|access-date=11 September 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170903110712/http://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/40645-comunicato-31-08-18|archive-date=3 September 2017}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.corrieredellosport.it/news/calcio/calcio-mercato/2017/08/31-30006510/lazio_i_baby_doro_neto_e_jordao_pagati_26_milioni/?cookieAccept|title=Lazio, i baby d'oro Neto e Jordao pagati 26 milioni|trans-title=Lazio, golden babies Neto and Jordao cost 26 million|newspaper=[[Corriere dello Sport]]|first=Daniele|last=Rindone|language=it|date=31 August 2017|access-date=9 September 2017}}</ref> [[იტალიის სერია A|სერია A]]-ში მისი პირველი მატჩი მხოლოდ 2019 წლის 27 იანვარს შედგა „[[იუვენტუსი (საფეხბურთო კლუბი)|იუვენტუსთან]]“ (1–2), როდესაც ბოლო წუთზე ბასტოსი შეცვალა.<ref>{{cite news|url=https://www.repubblica.it/sport/calcio/serie-a/2019/01/27/news/lazio-juventus_1-2_rimonta_portoghese_e_biancocelesti_ko-217629515/|title=Lazio-Juventus 1–2: Cancelo e Ronaldo firmano la remonta bianconera|trans-title=Lazio-Juventus 1–2: Cancelo and Ronaldo sign white-and-black comeback|newspaper=[[la Repubblica]]|first=Federico|last=Sala|language=it|date=27 January 2019|access-date=25 September 2024}}</ref> === ვულვერჰემპტონ უონდერერსი === 2019 წლის 2 აგვისტოს ნეტუმ „ვულვერჰემპტონთან“ ხელი მოაწერა კონტრაქტს.<ref>{{cite web|url=https://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/54661-comunicato-02-08-2019|title=Comunicato 02.08.2019|trans-title=Announcement 02.08.2019|publisher=S.S. Lazio|language=it|date=2 August 2019|access-date=2 August 2019|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190802185231/https://www.sslazio.it/it/news/press-release-2/54661-comunicato-02-08-2019|archive-date=2 August 2019}}</ref> თორმეტი დღის შემდეგ, უეფა-ს ევროპა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე „[[ფიუნიკი (საფეხბურთო კლუბი)|ფიუნიკთან]]“ (4–0), მან გოლიც გაიტანა და საგოლე გადაცემაც შეასრულა მორგან გიბს-უაითისთვის.<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2019/aug/15/wolves-pyunik-europa-league-qualifying-match-report|title=Wolves face Torino after stroll on easy street seeing off Pyunik|newspaper=[[The Guardian]]|first=Paul|last=Doyle|date=14 August 2019|access-date=15 August 2019}}</ref> მისი დებიუტი [[ინგლისის პრემიერლიგა|პრემიერ ლიგაში]] იმავე თვეში, „[[მანჩესტერ იუნაიტედი|მანჩესტერ იუნაიტედთან]]“ ფრედ დასრულებულ (1–1) მატჩში შედგა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/49315240|title=Wolverhampton Wanderers 1–1 Manchester United|publisher=[[BBC Sport]]|first=Simon|last=Stone|date=19 August 2019|access-date=19 August 2019}}</ref> 2019 წლის 28 სექტემბერს მან პირველად დაიწყო მატჩი სასტარტო შემადგენლობაში და საგოლე პასი მისცა მეტ დოჰერტის „უოტფორდთან“ გამარჯვებისას (2–0).<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/49778508|title=Wolves 2–0 Watford: Wolves beat Watford for first Premier League win|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=28 September 2019|access-date=28 September 2019}}</ref> მას შემდეგ, რაც „[[ლივერპული (საფეხბურთო კლუბი)|ლივერპულთან]]“ VAR-ის საკამათო გადაწყვეტილებით გოლი გაუუქმეს,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/50882581|title=Liverpool 1–0 Wolves: Sadio Mane scores winner to send Reds 13 points clear|publisher=BBC Sport|first=Emma|last=Sanders|date=29 December 2019|access-date=1 January 2020}}</ref> ნეტუმ მომდევნო შეხვედრაში „უოტფორდთან“ მაინც გაიტანა (2020 წლის 1 იანვარს) და გახდა კლუბის პირველი თინეიჯერი, რომელმაც პრემიერ ლიგაში თავი გამოიჩინა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/50908729|title=Watford 2–1 Wolverhampton Wanderers|publisher=BBC Sport|first=Alistair|last=Magowan|date=1 January 2020|access-date=1 January 2020}}</ref> [[2020]] წლის [[4 ოქტომბერი|4 ოქტომბერს]] მან გაიტანა თავისი პირველი გოლი 2020–21 წლების სეზონში „[[ფულჰემთან]]“ (1–0),<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/54313271|title=Wolverhampton Wanderers 1–0 Fulham: Pedro Neto's goal condemns visitors to fourth straight loss|publisher=BBC Sport|first=Steve|last=Sutcliffe|date=4 October 2020|access-date=4 October 2020}}</ref> ხოლო ერთ თვეში კლუბთან კონტრაქტი 2025 წლამდე გაახანგრძლივა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/54802315|title=Pedro Neto: Wolves winger commits to club until 2025|publisher=BBC Sport|date=3 November 2020|access-date=4 November 2020}}</ref> 29 ნოემბერს „[[არსენალი ლონდონი (საფეხბურთო კლუბი)|არსენალთან]]“ მოგებულ მატჩში (2–1) იგი საუკეთესო მოთამაშედ დასახელდა.<ref>{{cite web|url=https://www.skysports.com/football/news/11095/12146556/arsenal-1-2-wolves-pedro-neto-and-daniel-podence-give-nuno-espirito-santos-side-first-win-at-gunners-since-1979|title=Arsenal 1–2 Wolves: Pedro Neto and Daniel Podence give Nuno Espirito Santo's side first win at Gunners since 1979|publisher=[[Sky Sports]]|first=Ron|last=Walker|date=29 November 2020|access-date=1 December 2020}}</ref> თუმცა 2021 წლის აპრილში „ფულჰემთან“ მუხლის მძიმე ტრავმა მიიღო,<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/56611890|title=Fulham 0–1 Wolves: Adama Traore with stoppage-time winner for visitors|publisher=BBC Sport|first=Phil|last=Dawkes|date=9 April 2021|access-date=25 February 2022}}</ref> რის გამოც სეზონის დარჩენილი ნაწილი და მომდევნო წლის დიდი პერიოდი გამოტოვა.<ref>{{cite news|url=https://www.shropshirestar.com/sport/football/wolverhampton-wanderers-fc/2021/04/13/wolves-key-man-pedro-neto-to-undergo-knee-surgery/|title=Wolves key man Pedro Neto to undergo knee surgery|newspaper=[[Shropshire Star]]|first=Joe|last=Edwards|date=13 April 2021|access-date=19 December 2021}}</ref> [[ფაილი:Pedro Neto (cropped) WWFC vs Brighton & Hove Albion 4.3.2022 (1) (cropped).jpg|250px|მინი|მარცხნივ|ნეტო ვულვერჰემპტონ უონდერერსში 2022 წელს]] იგი მოედანზე [[2022]] წლის [[20 თებერვალი|20 თებერვალს]] „[[ლესტერ სიტი|ლესტერ სიტისთან]]“ მატჩში დაბრუნდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/60364588|title=Wolverhampton Wanderers 2–1 Leicester City: Daniel Podence nets winner for Wolves|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=20 February 2022|access-date=21 February 2022}}</ref> 2022 წლის 9 მარტს, თავის 22-ე დაბადების დღეზე, მან ახალი ხელშეკრულება გააფორმა [[2027]] წლამდე.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/60678951|title=Wolves: Pedro Neto signs new five-year contract until 2027|publisher=BBC Sport|date=9 March 2022|access-date=9 March 2022}}</ref> სეზონის ბოლო დღეს მან „ლივერპულს“ გაუტანა, რაც მისი პირველი გოლი იყო ტრავმის შემდეგ.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/61453543|title=Liverpool 3–1 Wolverhampton Wanderers: Reds victory not enough as Man City win title|publisher=BBC Sport|first=Gary|last=Rose|date=22 May 2022|access-date=23 May 2022}}</ref> 100-ე მატჩი კლუბის შემადგენლობაში ნეტუმ 2022 წლის 17 სექტემბერს „მანჩესტერ სიტისთან“ ჩაატარა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/62859266|title=Wolves 0–3 Manchester City: Erling Haaland scores again in dominant win|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=17 September 2022|access-date=17 September 2022}}</ref> მომდევნო თვეში კოჭის ტრავმა მიიღო, რასაც ოპერაცია და ხუთთვიანი პაუზა მოჰყვა.<ref name=WC>{{cite news|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/football-news/wolves-pedro-neto-injury-chelsea-25201970|title=Wolves suffer major blow as extent of Pedro Neto injury revealed|newspaper=[[Birmingham Mail]]|first=Alex|last=Dicken|date=7 October 2022|access-date=7 October 2022}}</ref> იგი კვლავ 2023 წლის 4 მარტს „[[ტოტენჰემ ჰოტსპური (საფეხბურთო კლუბი)|ტოტენჰემთან]]“ მატჩში გამოჩნდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/64768045|title=Wolves 1–0 Tottenham: Traoré seals win which damages visitors' Champions League qualification bid|publisher=BBC Sport|first=Adam|last=Millington|date=4 March 2023|access-date=5 March 2023}}</ref> 2023 წლის 21 ოქტომბერს მან პრემიერ ლიგაში მე-100 შეხვედრა ითამაშა „ბორნმუთთან“, სადაც საგოლე პასიც გააკეთა.<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2023/oct/21/bournemouth-wolves-premier-league-match-report|title=Kalajdzic completes Wolves comeback win at 10-man Bournemouth|newspaper=The Guardian|first=Simon|last=Mail|date=21 October 2023|access-date=22 October 2023}}</ref> 2024 წლის 28 იანვარს კი ინგლისის თასზე თავისი სადებიუტო გოლი გაიტანა „[[ვესტ ბრომვიჩ ალბიონი (საფეხბურთო კლუბი)|ვესტ ბრომვიჩთან]]“.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/68110807|title=West Brom 0–2 Wolves: Visitors progress after crowd trouble sees game suspended|publisher=BBC Sport|first=Simon|last=Stone|date=28 January 2024|access-date=28 January 2024}}</ref> === ჩელსი === [[ფაილი:Pedro Neto 20042025 (1).jpg|250px|მინი|მარჯვნივ|ნეტუ ჩელსაში 2025 წელს]] 2024 წლის 11 აგვისტოს ნეტუ „ჩელსიში“ გადავიდა და შვიდწლიანი კონტრაქტი გააფორმა;<ref>{{cite web|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/chelsea-complete-pedro-neto-signing|title=Chelsea complete Pedro Neto signing!|publisher=Chelsea F.C.|date=11 August 2024|access-date=11 August 2024}}</ref> გარიგების ღირებულებად 51.3 მილიონი ფუნტი დასახელდა.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cd05ereye7do|title=Chelsea sign £54m Neto from Wolves|publisher=BBC Sport|date=11 August 2024|access-date=11 August 2024}}</ref> პირველი მატჩი შვიდ დღეში „მანჩესტერ სიტისთან“ ჩაატარა.<ref>{{cite web|url=https://www.chelseafc.com/en/news/article/match-report-chelsea-0-2-man-city-18082024|title=Match report: Chelsea 0–2 Man City|publisher=Chelsea F.C.|date=18 August 2024|access-date=23 August 2024}}</ref> სადებიუტო გოლი 24 სექტემბერს ლიგის თასზე „ბაროუს“ გაუტანა;<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c62d7j5j42rt|title=Chelsea 5–0 Barrow|publisher=BBC Sport|first=Joe|last=Rindl|date=24 September 2024|access-date=25 September 2024}}</ref> პირველ სეზონში მან ჯამში 51 მატჩი ჩაატარა და ცხრა გოლი გაიტანა, მათ შორის კონფერენს ლიგის გამარჯვებულ სერიაში<ref name=UCL>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/crk2zx2e1xet#Report|title=Real Betis 1–4 Chelsea|publisher=BBC Sport|first=Emlyn|last=Begley|date=28 May 2025|access-date=28 May 2025}}</ref> და მსოფლიო საკლუბო ჩემპიონატზე, რომელიც ასევე „ჩელსიმ“ მოიგო.<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/club-world-cup/usa-2025/articles/abel-ferreira-pedro-neto-palmeiras-chelsea|title=Ferreira and Neto's Palmeiras connection|publisher=FIFA|date=3 July 2025|access-date=13 July 2025}}</ref><ref name=CWC>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cpwqnpdz929t|title=Chelsea 3–0 PSG|publisher=BBC Sport|first=Emlyn|last=Begley|date=13 July 2025|access-date=13 July 2025}}</ref> [[2026]] წლის [[13 თებერვალი|13 თებერვალს]] ნეტუმ პროფესიონალურ კარიერაში პირველი ჰეთ-თრიკი შეასრულა „ჰალ სიტის“ წინააღმდეგ (4–0) ინგლისის თასზე.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c98g4jxd8jpt|title=Hull City 0–4 Chelsea: Pedro Neto hat-trick and Estevao strike sends Blues into FA Cup fifth round|publisher=BBC Sport|first=Charlotte|last=Coates|date=13 February 2026|access-date=14 February 2026}}</ref> 1 მარტს კი „არსენალთან“ გააძევეს მოედნიდან ორი ყვითელი ბარათის გამო.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/cx2d7x1k8j1t|title=Arsenal 2–1 Chelsea|publisher=BBC Sport|first=Alex|last=Howell|date=1 March 2026|access-date=1 March 2026}}</ref> == სანაკრებო კარიერა == 2019 წლის 5 სექტემბერს, 19 წლის ასაკში, ნეტუმ პირველი მატჩი ჩაატარა პორტუგალიის 21-წლამდელთა ნაკრებში გიბრალტართან (4–0).<ref>{{cite news|url=https://www.record.pt/internacional/competicoes-de-selecoes/europeu-sub-21/detalhe/20190905-1943-portugal-gibraltar-em-direto|title=Portugal arranca qualificação com goleada|trans-title=Portugal get qualifying campaign started with rout|newspaper=Record|first=Miguel|last=Amaro|language=pt|date=5 September 2019|access-date=3 October 2019}}</ref> 2020 წლის 5 ნოემბერს იგი პირველად გამოიძახეს ეროვნულ ნაკრებში [[ანდორის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ანდორასა]] და [[საფრანგეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საფრანგეთის]] წინააღმდეგ სათამაშოდ.<ref>{{cite news|url=https://www.expressandstar.com/sport/football/wolverhampton-wanderers-fc/2020/11/05/wolves-star-pedro-neto-included-in-portugal-squad/|title=Wolves star Pedro Neto included in Portugal squad|newspaper=[[Express & Star]]|first=Joe|last=Edwards|date=5 November 2020|access-date=11 November 2020}}</ref> დებიუტი [[11 ნოემბერი|11 ნოემბერს]] ანდორასთან (7–0) შედგა, სადაც მან პირველი გოლი გაიტანა<ref>{{cite web|url=https://portugoal.net/selecao/1840-debutants-shine-as-portugal-put-seven-past-andorra|title=Debutants shine as Portugal put seven past Andorra|publisher=PortuGOAL|first=Richard|last=Cole|date=11 November 2020|access-date=11 November 2020}}</ref> და გახდა [[2000]]-იან წლებში დაბადებული პირველი მოთამაშე, რომელმაც ნაკრებში ითამაშა.<ref>{{cite web|url=https://www.rtp.pt/noticias/selecao-nacional/pedro-neto-o-primeiro-jogador-dos-anos-2000-da-selecao-que-fazia-lembrar-messi_d1274788|title=Pedro Neto, o primeiro jogador dos anos 2000 da seleção que fazia lembrar Messi|trans-title=Pedro Neto, the first national team player of the 2000s who reminded of Messi|publisher=[[Rádio e Televisão de Portugal]]|language=pt|date=12 November 2020|access-date=16 November 2020}}</ref> ტრავმის გამო მან 2022 წლის [[მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატი 2022|მსოფლიო ჩემპიონატი]] გამოტოვა,<ref name=WC/> თუმცა რობერტო მარტინესმა იგი [[ევროპის საფეხბურთო ჩემპიონატი 2024|ევრო 2024]]-ის შემადგენლობაში მაინც შეიყვანა.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/athletic/5509185/2024/05/21/portugal-euro-2024-squad/|title=Portugal's Euro 2024 squad: Pedro Neto one of nine Premier League players included, Matheus Nunes left out|newspaper=[[The New York Times]]|first=Tim|last=Spiers|date=21 May 2024|access-date=21 May 2024}}</ref> [[ჩეხეთის რესპუბლიკის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ჩეხეთთან]] პირველ მატჩში მან 90-ე წუთზე შექმნა საგოლე მომენტი ფრანსისკუ კონსეისაუსთვის, რამაც გუნდს 2–1 გამარჯვება მოუტანა;<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c3ggyn075p8t|title=Portugal 2–1 Czech Republic|publisher=BBC Sport|first=Gary|last=Rose|date=18 June 2024|access-date=19 June 2024}}</ref> ტურნირზე მან ასევე ითამაშა [[თურქეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|თურქეთთან]] (3–0 მოგება)<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c511d502dxvt|title=Turkey 0–3 Portugal|publisher=BBC Sport|first=Emma|last=Sanders|date=22 June 2024|access-date=7 July 2024}}</ref> და 75 წუთი [[საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|საქართველოს ნაკრების]] წინააღმდეგ (0–2 წაგება).<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/cqllllkd73dt|title=Georgia 2–0 Portugal|publisher=BBC Sport|first=Adam|last=Millington|date=26 June 2024|access-date=7 July 2024}}</ref> ნეტუ ასევე იყო პორტუგალიის ნაკრების წევრი 2025 წლის უეფა-ს ერთა ლიგის ფინალურ ეტაპზე და მონაწილეობა მიიღო ფინალში [[ესპანეთის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრები|ესპანეთის]] წინააღმდეგ, სადაც პორტუგალიამ პენალტების სერიაში გაიმარჯვა.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/athletic/6408339/2025/06/08/spain-portugal-yamal-mendes-ronaldo/|title=Spain 2 Portugal 2 (3–5 on pens): Mendes vs Yamal, Ronaldo being Ronaldo, and World Cup chances|newspaper=The New York Times|date=8 June 2025|access-date=14 June 2025}}</ref> == პირადი ცხოვრება == ნეტუს ბიძა, სერჟიუ ლომბა, ასევე ფეხბურთელი იყო.<ref>{{cite news|url=https://www.ojogo.pt/futebol/1a-liga/braga/noticias/interior/pedro-neto-recusou-o-barca-e-aos-17-anos-ja-marca-pelo-braga-8476244.html|title=Pedro Neto: recusou o Barça e aos 17 anos já marca pelo Braga|trans-title=Pedro Neto: he rejected Barça and is already scoring for Braga at 17|newspaper=[[O Jogo]]|language=pt|date=14 May 2017|access-date=2 July 2017}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category}} *[https://www.chelseafc.com/en/teams/profile/pedro-neto Chelsea official profile] *{{Soccerbase}} ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები]] [[კატეგორია:დაბადებული 9 მარტი]] [[კატეგორია:დაბადებული 2000]] [[კატეგორია:პორტუგალიელი ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:XXI საუკუნის პორტუგალიელები]] [[კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები]] [[კატეგორია:ჩელსის ფეხბურთელები]] {{DEFAULTSORT:ნეტუ, პედრუ}} ba3749ypi69rf4s88z0nz4mbqz2vt3h კანონის წინაშე თანასწორობა 0 888227 5420637 5392984 2026-06-24T20:40:44Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 2 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420637 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Graffiti Cape Town.jpg|მინი|[[გრაფიტი]] [[კეიპტაუნი|კეიპტაუნში]]: „ყველა თანასწორი უნდა იყოს კანონის წინაშე“]] '''კანონის წინაშე თანასწორობა''' — პრინციპი, რომლის თანახმადაც ყველა ადამიანი თანაბრად უნდა იყოს დაცული [[კანონი]]თ.<ref name=un>{{cite web|url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/|title=Universal Declaration of Human Rights|website=United Nations |access-date=31 March 2018}}</ref> ეს პრინციპი მოითხოვს [[კანონის უზენაესობა|კანონის უზენაესობ]]ის სისტემურ ფუნქციონირებას, რომელიც [[ჯეროვანი სამართლებრივი პროცესი|ჯეროვან სამართლებრივ პროცეს]]ს იცავს თანაბარ მართლმსაჯულების უზრუნველსაყოფად, და მოითხოვს თანაბარ დაცვას, რაც გარანტიას იძლევა იმისა, რომ კანონით არცერთ ინდივიდს ან ინდივიდთა ჯგუფს არ მიენიჭება უპირატესობა სხვებთან შედარებით. მას ასევე უწოდებენ [[იზონომია|იზონომიის]] პრინციპს და იგი სათავეს იღებს სხვადასხვა [[ფილოსოფია|ფილოსოფი]]ური მოძღვრებიდან, რომლებიც [[თანასწორობა|თანასწორობას]], მიუკერძოებლობასა და [[სამართალი|სამართლი]]ანობას ეხება. კანონის წინაშე თანასწორობა [[ლიბერალიზმი]]ს ერთ-ერთი ძირითადი პრინციპია.<ref name="kukathas"/><ref name="evans"/> კანონის წინაშე თანასწორობის პრინციპი შეუთავსებელია ისეთ სისტემებთან და არ არსებობს მათში, რომლებიც მოიცავს ლეგალურ მონობას, [[პატრონყმობა|ბატონყმობა]]ს, [[კოლონიალიზმი|კოლონიალიზმ]]ს, [[ოლიგარქია]]ს, [[არისტოკრატია]]ს ან [[აბსოლუტური მონარქია|აბსოლუტურ მონარქია]]ს. [[ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცია|ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცი]]ის მე-7 მუხლში ნათქვამია: „ყველა თანასწორია კანონის წინაშე და ყველას აქვს უფლება, ყოველგვარი [[დისკრიმინაცია|დისკრიმინაცი]]ის გარეშე, თანაბრად იყოს დაცული კანონის მიერ“.<ref name="un"/> ამრიგად, ეს მუხლი ადგენს, რომ კანონის წინაშე ყველას თანაბრად უნდა მოეპყრონ, მიუხედავად [[რასა|რასი]]ს, [[სქესი]]ს, [[კანის ფერი]]ს, ეროვნების, [[რელიგია|რელიგი]]ის, შეზღუდული შესაძლებლობისა თუ სხვა მახასიათებლებისა, ყოველგვარი პრივილეგიის, დისკრიმინაციისა თუ მიკერძოების გარეშე. თანასწორობის ზოგად გარანტიას მსოფლიოს ეროვნული [[კონსტიტუცია|კონსტიტუცი]]ების უმრავლესობა ითვალისწინებს,<ref>{{cite web|url=https://www.constituteproject.org/search?lang=en&q=Equality|title=Read about "Equality" on Constitute|website=constituteproject.org|access-date=31 March 2018}}</ref> თუმცა ამ გარანტიის კონკრეტული განხორციელების ფორმები განსხვავებულია. მაგალითად, მაშინ როდესაც მრავალი კონსტიტუცია უზრუნველყოფს თანასწორობას რასის მიუხედავად,<ref>{{cite web|url=https://www.constituteproject.org/search?lang=en&key=equalgr4|title=Read about "Equality regardless of race" on Constitute|website=constituteproject.org|access-date=31 March 2018}}</ref> მხოლოდ რამდენიმე მათგანშია აღნიშნული თანასწორობის უფლება ეროვნების მიუხედავად.<ref>{{cite web|url=https://www.constituteproject.org/search?lang=en&key=equalgr2|title=Read about "Equality regardless of nationality" on Constitute|website=constituteproject.org|access-date=31 March 2018}}</ref> ==ისტორია== [[ფაილი:Place de la République - Égalité.jpg|მინი|თანასწორობის ქანდაკება [[პარიზი|პარიზში]]]] [[ლეგალიზმი|ლეგალისტი]] ფილოსოფოსი [[გუან ჟონგი]] (ძვ. წ. [[720]]–[[645]]) აცხადებდა: „[[მონარქია|მონარქი]] და მისი ქვეშევრდომები, რაც უნდა დიდნი თუ მცირენი იყვნენ ისინი, კანონის დაცვით მიაღწევენ დიდ წესრიგს“.<ref>Xia Zhang:[https://www.atlantis-press.com/proceedings/iccessh-18/25898198 Further Discussion on the Spirit of Rule of Law] ''Advances in Social Science, Education and Humanities Research,'' volume 233. 3rd International Conference on Contemporary Education, Social Sciences and Humanities (ICCESSH 2018).</ref> [[პერიკლე|პერიკლე]]ს [[სამგლოვიარო სიტყვა]], წარმოთქმული ძვ. წ. [[431]] წელს და ჩაწერილი [[თუკიდიდე]]ს „[[პელოპონესის ომი]]ს ისტორიაში“, მოიცავს პასაჟს, რომელიც [[ძველი საბერძნეთი|ათენი]]ს [[დემოკრატია|დემოკრატი]]ის თავისუფალ მამაკაც მოქალაქეთა შორის არსებულ თანასწორობას აქებს: „თუ კანონებს შევხედავთ, ისინი ყველას თანაბარ მართლმსაჯულებას უზრუნველყოფენ კერძო დავების დროს; ხოლო რაც შეეხება სოციალურ მდგომარეობას, საზოგადოებრივ ცხოვრებაში წინსვლა ნიჭსა და უნარზეა დამოკიდებული, სადაც კლასობრივ კუთვნილებას არ ეძლევა უფლება, ხელი შეუშალოს დამსახურებას, და არც სიღარიბე ეღობება ვინმეს გზაზე“.<ref>Thucydides, ''[http://www.gutenberg.org/dirs/etext04/plpwr10.txt The History of the Peloponnesian War]'', Written 431 BCE, Translated by [[Richard Crawley]] (1874), retrieved via Project Gutenberg.</ref> [[ბიბლია]]ში ნათქვამია: „შენთვის, კრებულო, და მდგმურისთვის, რომელიც შენთან მდგმურობს, ერთი სამარადისო წესი უნდა იყოს თაობიდან თაობაში. თქვენი თანაბარია მდგმური უფლის წინაშე“ (რიცხვნი 15:15). აშშ-ის [[ნებრასკა|ნებრასკის შტატ]]მა [[1867]] წელს მიიღო [[დევიზი]] „თანასწორობა კანონის წინაშე“. იგი გამოსახულია როგორც შტატის დროშაზე, ისე მის ბეჭედზე.<ref>[https://www.ereferencedesk.com/resources/state-motto/nebraska.html Nebraska State Motto] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250909230858/https://www.ereferencedesk.com/resources/state-motto/nebraska.html |date=2025-09-09 }} 50 State Guide, eReferenceDesk.</ref> ეს დევიზი ნებრასკაში ფერადკანიანი მოსახლეობისა და ქალების პოლიტიკური და სამოქალაქო უფლებების გამოსახატავად შეირჩა, კერძოდ, შტატის მიერ [[მონათმფლობელობა|მონობ]]ის უარყოფისა და იმ ფაქტის აღსანიშნავად, რომ ნებრასკისთვის შტატის სტატუსის მოპოვების დღიდან ფერადკანიან მამაკაცებს ხმის მიცემის ლეგალური უფლება ჰქონდათ.<ref>{{cite magazine |last1=Potter |first1=James E. |date=2010 |title="Equality Before the Law": Thoughts on the Origin of Nebraska's State Motto |url=https://history.nebraska.gov/sites/history.nebraska.gov/files/doc/publications/NH2010Motto.pdf |magazine=Nebraska History |issue=91 |pages=116–121 |access-date=June 1, 2021 |archive-date=February 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210226061326/https://history.nebraska.gov/sites/history.nebraska.gov/files/doc/publications/NH2010Motto.pdf |url-status=dead }}</ref> ნებრასკელი [[აქტივიზმი|აქტივისტ]]ები ამ დევიზს სხვა ჯგუფებზეც ავრცელებენ, მაგალითად, შტატში [[ლგბტ]] უფლებების მხარდასაჭერად.<ref>{{cite news |last=Kindschuh |first= Hilary |date=April 11, 2002 |title=Human chain circles Capitol in support of gay community |url=http://www.dailynebraskan.com/human-chain-circles-capitol-in-support-of-gay-community/article_0e0a1f40-9331-50c8-b025-5e2c262f3f25.html |work=The Daily Nebraskan |location=Lincoln, Nebraska |access-date=June 1, 2021 }}</ref> [[1955]] წელს მიღებული [[სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა|სამხრეთ აფრიკ]]ის თავისუფლების ქარტიის მეხუთე მოთხოვნაა: „ყველა თანასწორი უნდა იყოს კანონის წინაშე!“<ref>{{cite web |url=https://www.waltersisulusquare.co.za/the_charter.html |title=The Freedom Charter |author=Congress of the People |location=[[Kliptown]] |date=June 26, 1955 |website=Walter Sisulu Square |access-date=June 8, 2021 |archive-date=იანვარი 22, 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210122113524/http://www.waltersisulusquare.co.za/the_charter.html }}</ref> [[იაპონია|იაპონი]]ის [[სისხლის სამართალი|სისხლის სამართლი]]ს კოდექსის მე-200 მუხლი, რომელიც მშობლის [[მკვლელობა|მკვლელობ]]ისთვის სასჯელს განსაზღვრავდა, [[1973]] წელს [[იაპონიის უზენაესი სასამართლო|იაპონიის უზენაესმა სასამართლო]]მ არაკონსტიტუციურად ცნო კანონის წინაშე თანასწორობის პრინციპის დარღვევის გამო. ეს გადაწყვეტილება ტოჩიგის მამის მკვლელობის საქმის სასამართლო განხილვის შედეგი იყო.<ref>Dean, Meryll (2002). [https://books.google.com/books?id=OohyicuN-GIC&pg=PA535 ''Japanese legal system'']. [[Routledge]] via [[Google Books]]. p. 535</ref> ==ლიბერალიზმი== [[ფაილი:File-Gov Davey's proclamation-edit1.jpg|მინი|[[სერ ჯორჯ არტური]]ს პროკლამაცია [[ტასმანიის შტატი|ტასმანი]]ის მკვიდრი მოსახლეობისადმი, რომელიც თითქოსდა ასახავს მკვიდრთა და თეთრკანიანთა თანასწორობას კანონის წინაშე]] [[ლიბერალიზმი]] მოითხოვს ყველა პირის თანასწორობას კანონის წინაშე.<ref name="kukathas">[[Chandran Kukathas]], "Ethical Pluralism from a Classical Liberal Perspective", in ''The Many and the One: Religious and Secular Perspectives on Ethical Pluralism in the Modern World'', ed. Richard Madsen and Tracy B. Strong, Ethikon Series in Comparative Ethics (Princeton, NJ: Princeton University Press, 2003), p. 61 ({{ISBN|0-691-09993-6}}).</ref> [[კლასიკური ლიბერალიზმი|კლასიკური ლიბერალიზმი]], რომელსაც იზიარებენ [[ლიბერტარიანიზმი|ლიბერტარიანელები]] და თანამედროვე ამერიკელი [[კონსერვატიზმი|კონსერვატორები]], ეწინააღმდეგება [[კოლექტრიური და ინდივიდუალური უფლებები|კოლექტრიურ უფლებები]]ს წინ წამოწევას ინდივიდუალური უფლებების ხარჯზე.<ref name=evans>Mark Evans, ed., ''Edinburgh Companion to Contemporary Liberalism: Evidence and Experience'' (London: Routledge, 2001), p. 55 ({{ISBN|1-57958-339-3}}).</ref> თავის ნაშრომში „მეორე ტრაქტატი სამოქალაქო მმართველობაზე“ ([[1689]]), [[ჯონ ლოკი]] წერდა: „ეს, ამავე დროს, თანასწორობის მდგომარეობაა, როდესაც ყოველგვარი ძალა და კანონის მიყენების უფლება გაწონასწორებულია და ისინი არავის აქვს სხვაზე მეტად მომადლებული. სრულიად ცხადია, რომ ამ მდგომარეობაში ერთი და იმავე მოდგმისა და რანგის ადამიანები, რომლებსაც ბუნებამ განურჩევლად მიანიჭა ყველა უპირატესობა და ერთი და იმავე უნარებით დააჯილდოვა, ასევე თანასწორნი უნდა იყვნენ ერთმანეთის მიმართ. არავინ არის ვინმეს მიერ დაქვემდებარებული ან დამორჩილებული, თუ ყველა მათგანის საერთო უფალმა და ბატონმა თავისი ნების აშკარა გამოცხადებით ერთი მეორეზე მაღლა არ დააყენა და ნათლად და ცხადად არ განუსაზღვრა პირველს ბატონობისა და [[სუვერენი|სუვერენობ]]ის უეჭველი უფლება.“.<ref>[[John Locke]] (1689). ''[[Second Treatise of Government]]''. Chapter 2.</ref> [[1774]] წელს [[ალეგზანდერ ჰამილტონი]] წერდა: „ყველა ადამიანს ერთი საერთო საწყისი აქვს, ისინი ერთი და იმავე ბუნების თანაზიარნი არიან და, შესაბამისად, გააჩნიათ ერთი საერთო უფლება. შეუძლებელია დასახელდეს რაიმე მიზეზი იმისა, თუ რატომ უნდა ჰქონდეს ერთ ადამიანს თავის მსგავს არსებებზე მეტი ძალაუფლება, თუკი ისინი ნებაყოფლობით არ აღჭურავენ მას ამ ძალაუფლებით“.<ref>[[Alexander Hamilton]] (15 December 1774). [https://founders.archives.gov/documents/Hamilton/01-01-02-0054 "A Full Vindication of the Measures of the Congress"]. National Archives of Founders Online. Harold C. Syrett, ed. (1961). ''The Papers of Alexander Hamilton''. '''1''' (1768–1778). New York: Columbia University Press. pp. 45–78.</ref> ნაშრომში „სოციალური სტატიკა“ [[ჰერბერტ სპენსერი|ჰერბერტ სპენსერ]]მა ეს პრინციპი განსაზღვრა როგორც ბუნებრივი კანონი, რომლის თანახმადაც „ყოველ ადამიანს შეუძლია მოითხოვოს თავისი უნარების გამოყენების მაქსიმალური თავისუფლება, რომელიც თავსებადია ნებისმიერი სხვა ადამიანის მიერ მსგავსი თავისუფლების ფლობასთან“. სპენსერის სხვა ფორმულირებით: „თითოეულს აქვს თავისუფლება აკეთოს ყველაფერი, რაც სურს, იმ პირობით, თუ იგი არ შელახავს სხვის თანაბარ თავისუფლებას“.<ref>[[Herbert Spencer]]. ''[[Social Statics]]''. c. 4, § 3.</ref> ==ფემინიზმი== კანონის წინაშე თანასწორობა [[ფემინიზმი|ფემინიზმი]]ს ძირითადი პრინციპია. მე-19 საუკუნეში [[გენდერული თანასწორობა]] კანონის წინაშე მიზანი იყო, თუმცა მოგვიანებით ჩამოყალიბებული ზოგიერთი ფემინისტური შეხედულების თანახმად, ფორმალური სამართლებრივი თანასწორობა არ არის საკმარისი ქალებსა და მამაკაცებს შორის რეალური, სოციალური თანასწორობის დასამყარებლად. ფორმალური თანასწორობის იდეალმა შესაძლოა არახელსაყრელ მდგომარეობაში ჩააყენოს ქალები მამაკაცურ ნორმებთან შეუსაბამობის გამო, მაშინ როდესაც განსხვავებული მოპყრობის იდეალმა შესაძლოა [[სექსიზმი|სექსისტური]] სტერეოტიპები გააძლიეროს.<ref>Jaggar, Alison. (1994) "Part One: Equality. Introduction." In ''[https://books.google.com/books?id=ph-2F94pR_0C Living with Contradictions: Controversies in Feminist Social Ethics]{{Dead link|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}''. Boulder, CO: Westview Press.</ref> საქმეში რიდი რიდის წინააღმდეგ ({{lang-en|Reed v. Reed}}), მოსამართლე [[რუთ ბეიდერ გინზბურგი|რუთ ბეიდერ გინზბურგ]]მა ხაზი გაუსვა [[ამერიკის შეერთებული შტატების კონსტიტუცია|აშშ-ის კონსტიტუცია]]ში არსებული ფრაზის - „ჩვენ, ხალხი“ - ევოლუციურ ბუნებას და აღნიშნა, თუ როგორ გახდა იგი დროთა განმავლობაში უფრო ინკლუზიური. მან განიხილა საზოგადოებაში ქალის როლის განვითარება და აღნიშნა, რომ ქალები სრულუფლებიან მოქალაქეებად იქნენ აღიარებულნი და ხმის მიცემის უფლებაც მოიპოვეს, რამაც მათ კონსტიტუციის მეთოთხმეტე შესწორების საფუძველზე თანაბარი მოპყრობის უფლება მისცა. გინზბურგის კომენტარები ფოკუსირებულია გენდერულ თანასწორობასთან დაკავშირებულ ისტორიულ და სამართლებრივ მიღწევებზე, რაიმე კონკრეტული იდეოლოგიური პოზიციის წინ წამოწევის გარეშე.<ref>{{Cite web |last=American University of Gender, Social Policy, and the Law |date=2012 |title=Reed v. Reed at 40: Equal Protection and Women's Rights |url=https://digitalcommons.wcl.american.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1584&context=jgspl |access-date=2024-09-14 |website=}}</ref> [[1988]] წელს, [[აშშ-ის უზენაესი სასამართლო|უზენაესი სასამართლო]]ს [[მოსამართლე]]დ დანიშვნამდე, რუთ ბეიდერ გინზბურგმა დაწერა: „განზოგადებები იმის შესახებ, თუ როგორები არიან ქალები ან მამაკაცები - რასაც ჩემი ცხოვრებისეული გამოცდილებაც ადასტურებს - ვერ გამოდგება საიმედო გზამკვლევად კონკრეტულ ინდივიდებთან დაკავშირებით გადაწყვეტილების მიღებისას. სულ მცირე, სამართლის სფეროში მაინც, მე ვერცერთ სქესში ვერ შევამჩნიე ბუნებრივი უპირატესობა ან ნაკლოვანება. ლექციებზე თუ ნაშრომების შეფასებისას [[1963]] წლიდან [[1980]] წლამდე, ხოლო ახლა, უკვე ჩვიდმეტ წელზე მეტია, რაც სასამართლოში საქმის მასალებს ვეცნობი და არგუმენტებს ვისმენ, მე ვერ აღმოვაჩინე მკაფიოდ მამაკაცური ან უდავოდ ქალური აზროვნების - ან თუნდაც კალიგრაფიის - რაიმე ინდიკატორი“.<ref name="rosen">[[Jeffrey Rosen (legal academic)|Jeff Rosen]], "The Book of Ruth", New Republic, August 2, 1993, p. 19.</ref> [[1970-იანები|1970-იან]] წლებში, [[ამერიკის სამოქალაქო თავისუფლებათა კავშირი]]ს „ქალთა უფლებების პროექტის“ ფარგლებში,<ref>{{Cite web |title=Redirecting... |url=https://heinonline.org/HOL/Page?handle=hein.journals/colhr8&div=23&g_sent=1&casa_token=&collection=journals |access-date=2024-09-10 |website=heinonline.org}}</ref> გინზბურგმა საქმეში „ფრონტიერო რიჩარდსონის წინააღმდეგ“ ({{lang-en|Frontiero v. Richardson}}) სადავო გახადა კანონები, რომლებიც სამედიცინო მომსახურების შეღავათებს ანიჭებდა სამხედრო მოსამსახურე მამაკაცთა ცოლებს, მაგრამ არა სამხედრო მოსამსახურე ქალთა ქმრებს. <ref>O'Dea, Suzanne. ''[https://books.google.com/books?id=Si6ZVqdOqIgC&pg=PA282 From Suffrage to the Senate: An Encyclopedia of American Women in Politics]'', ABC-CLIO, 1999</ref> ამჟამად 150-ზე მეტ ეროვნულ კონსტიტუციაშია მოხსენიებული თანასწორობა გენდერული ნიშნის მიუხედავად.<ref>{{cite web|url=https://www.constituteproject.org/search?lang=en&key=equalgr1|title=Read about "Equality regardless of gender" on Constitute|website=constituteproject.org|access-date=31 March 2018}}</ref> ==რესურსები ინტერნეტში== * Hudson, Adelbert Lathrop (1913). [https://archive.org/stream/atlantic112bostuoft#page/678/mode/2up "Equality Before the Law"]. ''The Atlantic Monthly''. Vol. CXII. pp.&nbsp;679–688. * Shenfield, Arthur A. (1973). "Equality Before the Law". ''Modern Age''. Vol. XVII. No. 2, pp.&nbsp;114–124. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ეგალიტარიზმი]] [[კატეგორია:პოლიტიკური თეორიები]] [[კატეგორია:პოლიტიკური მეცნიერებების ტერმინოლოგია]] [[კატეგორია:უფლებების თანასწორობა]] 30qt3eejxzxkzlw0v2srkh6uf1qcux0 კალო-ხორიო-ორეინისი 0 889421 5420596 5399328 2026-06-24T17:13:32Z InternetArchiveBot 124291 დაარქივდა 1 წყარო და 0 წყარო მოინიშნა მკვდრად.) #IABot (v2.0.9.5 5420596 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება}} '''კალო-ხორიო-ორეინისი''' ({{lang-el|Καλό Χωριό Ορεινής}}) — სოფელი [[კვიპროსი|კვიპროსში]], [[ნიქოზიის რაიონი|ნიქოზიის რაიონში]], რომელიც მდებარეობს ქალაქ [[კლირუ|კლირუდან]] სამხრეთით 3 კმ-ში. ==ისტორია== სოფლის არსებობა სათავეს იღებს კლასიკური და რომაული პერიოდებიდან. კვიპროსელი ისტორიკოსის, სიმოს მენარდოსის მიხედვით,<ref>{{cite web|url=http://cypruslibrary.moec.gov.cy/ebooks/115849/|title=Publication Name:Τοπωνυμικόν της Κύπρου|website=cypruslibrary.moec.gov.cy|access-date=2026-05-24|archive-date=2014-05-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140529222957/http://cypruslibrary.moec.gov.cy/ebooks/115849/}}</ref> სოფლის ძველი სახელი წარმართულ ღმერთს ეძღვნებოდა. ამის მტკიცებულებაა ტაძრის ნანგრევები და უძველესი საკურთხევლის ნაშთია (Zithkionas/Ζυθκιόνας). ვინაიდან წარმართული რელიგიის პრაქტიკა კანონით აიკრძალა<ref>See [[Christian persecution of paganism under Theodosius I]]</ref> ახ. წ. დაახლოებით 400 წლისთვის, კლირუს გარნიზონში ბაზირებული ჯარისკაცები და სასულიერო პირები თავს დაესხნენ და გაანადგურეს ტაძარი. სოფლის მაცხოვრებლები შიშის გამო, მუხლმოდრეკის ჟესტით მიესალმნენ მომავალ ჯარსა და სასულიერო პირებს და მათ ბუჩქების ტოტები დაუფინეს, რომლებსაც მერიკა (Tamaricaceae - იალღუნისებრნი) ჰქვია. სასულიერო პირები ამას იყენებდნენ მაგალითად [[ქრისტიანობა|ქრისტიანობის]] ქადაგებისას, რის გამოც გაჩნდა ეს სახელწოდება — (კარგი სოფელი) კალო-ხორიო (kalo horio), რომელიც ასევე ცნობილია როგორც კალო-ხორიო-მერიკასი და კალო-ხორიო-კლირუსი. ==რესურსები ინტერნეტში== *[http://www.kalochoriooreinis.org/ kalochoriooreinis.org] ==გალერეა== <gallery class="center"> Image:Monument in Kalo Chorio.jpg|მონუმენტი კალო-ხორიოში Image:Old Church of Agios Georgios in Kalo Chorio Oreinis, Cyprus.jpg|აგიოს გეორგიოსის (წმინდა გიორგის) ძველი ეკლესია კალო-ხორიო-ორეინისში, კვიპროსი Image:Maroullenas River, Cyprus.jpg|მდინარე მარულენასი </gallery> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{ნიქოზიის რაიონი}} [[კატეგორია:ნიქოზიის რაიონის სოფლები]] ax2ha9tl4fla2853z2u2adnaivt3et8 მაკბულე ათადანი 0 891461 5420655 5418175 2026-06-25T01:05:49Z Mehman 75871 /* ათათურქის გარდაცვალების შემდგომ */ 5420655 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = მაკბულე ათადანი | ფოტო =Makbule atadan vesikalık (restorasyonlu).png | ფოტოს სიგანე =250პქ |წარწერა = | ალტ = | დაბთარიღი = [[1885]] | დაბადგილი = [[სალონიკი]], [[სალონიკის ვილაიეთი]], [[ოსმალეთის იმპერია]] | გარდთარიღი = {{გარდაცვალების თარიღი და ასაკი|1956|1|18|1885|0|0}} | გარდადგილი = [[ანკარა]], [[თურქეთი]] | დაკრძალვის ადგილი =[[ჯებეჯი ასრის სასაფლაო]] | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ეროვნება = | მოქალაქეობა = | საქმიანობა =[[პოლიტიკოსი]], [[მწერალი]] | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | პარტია = [[ლიბერალური რესპუბლიკური პარტია (თურქეთი)|ლიბერალური რესპუბლიკური პარტია]] | მეუღლეები = {{ქორწინება|()=small |[[მეჯდი ბოისანი]]|1919|1946|end=გაეყარა}} | პარტნიორები = | შვილები = | მამა =[[ალი რიზა ეფენდი]] | დედა =[[ზიუბეიდე ჰანუმი]] | ნათესავები = [[მუსტაფა ქემალ ათათურქი]] <small>(ძმა)</small> | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''მაკბულე ათადანი''' ({{lang-tr|Makbule Atadan}}; დ. [[1885]], [[სალონიკი]], [[სალონიკის ვილაიეთი]], [[ოსმალეთის იმპერია]] — გ. [[18 იანვარი]], [[1956]], [[ანკარა]], [[თურქეთი]]) — [[თურქეთი|თურქეთის რესპუბლიკის]] დამაარსებლის, [[მუსტაფა ქემალ ათათურქი]]ს და.<ref name="AlaattinUca">{{cite web |url=http://dergipark.gov.tr/download/article-file/32985 |title=Atatürk'ün Doğumu ve Çocukluk Yılları (1881-1893) |accessdate=2018-9-6 |author=Alaattin Uca |date= 2006 |work= |publisher=Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180928170552/http://dergipark.gov.tr/download/article-file/32985 |archivedate=2018-9-28 }}</ref> ათათურქის ცხოვრების სალონიკის, სტამბოლისა და ანკარის პერიოდის შემსწრე ისტორიული პიროვნება. ==ბიოგრაფია== ===ადრეული წლები=== მაკბულე [[1885|1885 წელს]], [[სალონიკი|სალონიკში]] დაიბადა. დედა — [[ზიუბეიდე ჰანუმი]], მამა კი [[ალი რიზა ეფენდი]] იყო. ის ოჯახში რიგით მეხუთე შვილი იყო, ფათმას, აჰმეთის, იომერის და [[მუსტაფა ქემალ ათათურქი|მუსტაფას]] შემდეგ.<ref name=":0">{{cite web |url=https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/bilgi/makbule-atadan-1885-1956/ |title= Makbule Atadan (1885-1956)|accessdate= 2023-11-12|author=Mehmet Emin Elmacı |date=2021-2-18 |work=Atatürk Ansiklopedisi |publisher= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230607013607/https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/bilgi/makbule-atadan-1885-1956/ |archivedate=2023-6-7 }}</ref> მისი დაბადებისას, უფროსი ძმა მუსტაფა უკვე ოთხი წლის იყო. ფათმა, აჰმეთი და იომერი ადრეულ ასაკში გარდაიცვალნენ. ის თავის უფროს ძმასთან, მუსტაფასთან და დასთან, ნაჯიესთან ერთად გაიზარდა, რომელიც მისი დაბადებიდან ოთხი წლის შემდეგ დაიბადა. მაკბულე, სამი ძმისა და მამის დაკარგვის შემდეგ, დედამ მარტო გაზარდა. მისი დის, ნაჯიეს ტუბერკულოზით 12 წლის ასაკში გარდაიცვალების შემდეგ, მაკბულე და მისი უფროსი ძმა მუსტაფა ორნი დარჩნენ. მამის გარდაცვალების შემდეგ, ოჯახი გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ცხოვრობდა ფერმაში, რომელსაც ზიუბეიდე ჰანუმის ძმა, ჰიუსეინ ეფენდი მეურვეობდა. მოგვიანებით, მუსტაფას სკოლის გამო ნაჯიე და მათი დედა ზიუბეიდე ჰანუმი უკან სალონიკში დაბრუნდნენ, ხოლო მაკბულე გარკვეული დროის განმავლობაში ისევ ბიძასთან და ბებიასთან ერთად ფერმაში დარჩა. შემდეგ სალონიკში დაბრუნდა და ოჯახს შეუერთდა.<ref name="coban">{{cite web |url= https://dergipark.org.tr/tr/download/issue-full-file/74636|title= Atatürk’ün Kız Kardeşi Makbule Atadan Hanımefendi’nin Hayatı|accessdate=2023-11-12 |author=İbrahim Çoban |date= 2022-12-30 |work= Tarih ve Tarihçi|publisher= |archiveurl= https://web.archive.org/web/20231112074615/https://dergipark.org.tr/tr/download/issue-full-file/74636|archivedate= 2023-11-12}}</ref> იმის გამო, რომ სალონიკში პირობები არ იყო შესაფერისი, მაკბულე სკოლაში ვერ დადიოდა და განათლებას სახლში იღებდა.<ref name=coban /> დედამისის მეორე ქორწინების შემდეგ, ის მამინაცვალთან, რაგიფ ბეისთან და დედასთან ერთად ცხოვრობდა. მაკბულე, სალონიკში ცხოვრების პერიოდში დაქორწინდა კაცზე, სახელად ლიუთფუ ბეი. არ არსებობს ინფორმაცია ამ ქორწინების და განქორწინების თარიღის ან ქმრის გარდაცვალების შესახებ. ===სტამბოლი=== [[ფაილი:Atatürk ve Makbule Hanım.jpg|left|მინი|ათათურქი და მაკბულე]] [[ბალკანეთის ომები|ბალკანეთის ომებში]] [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] დამარცხებისა და სალონიკის საბერძნეთისთვის დათმობის შემდეგ, მაკბულე კიდევ ცოტა ხნით დარჩა ქალაქში. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს, მან [[ზიუბეიდე ჰანუმი|დედასთან]] და ნახევარდასთან ერთად დატოვა სალონიკი და [[სტამბოლი|სტამბოლში]] გადავიდა საცხოვრებლად. მაკბულე და ზიუბეიდე ჰანუმი გარკვეული დროით რაგიფ ბეის ძმის, პოლკოვნიკ მემდუჰ ჰაირეთინ ბეის სახლში გაჩერდნენ, სადაც მისი მეუღლე ვასფიესა და ქალიშვილ [[ფიქრიე ჰანიმი|ფიქრიესთან]] ერთად ცხოვრობდნენ, სანამ [[1915|1915 წლის]] ივნისში მუსტაფა ქემალის მიერ ნაქირავებ ბინაში არ გადავიდნენ. მუსტაფა ქემალი, რომელიც პირველი მსოფლიო ომის დროს აღმოსავლეთ ფრონტზე იბრძოდა, [[1916|1916 წლის]] მარტში [[დიარბაქირი|დიარბაქირში]] ჩავიდა. დიარბაქირში თავისი მოვალეობის შესრულების დროს მან ობოლი ბავშვი, სახელად აბდიურაჰიმი იშვილა და სტამბოლში დედასთან და დასთან გაგზავნა საცხოვრებლად. [[აბდურაჰიმ თუნჯაქი|აბდურაჰიმი]], რომელიც მაკბულეს „დას“ უწოდებდა, ოჯახის წევრი გახდა.<ref>{{cite web |url=https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=G_oJ1rKE4SgJUkomyAKpRxmfn10hSfN7iObcNmuNdM2JtFyYNfDM7-tQAfuuzC8u |title=Bir Cumhuriyet kadını: Atatürk'ün kız kardeşi Makbule Atadan / A Republican woman: Ataturk's sister Makbule Atadan |accessdate= |author=İbrahim Çoban |date=2023 |work=Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans tezi |publisher= |archiveurl= https://web.archive.org/web/20231112111729/https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=G_oJ1rKE4SgJUkomyAKpRxmfn10hSfN7iObcNmuNdM2JtFyYNfDM7-tQAfuuzC8u|archivedate= 2023-11-12}}</ref> [[1918|1918 წლის]] [[13 ნოემბერი|13 ნოემბერს]], იმ დღეს, როდესაც მტრის ფლოტი ბოსფორში შევიდა, მუსტაფა ქემალი ფრონტიდან სტამბოლში დაბრუნდა. [[პერა პალასი|პერა პალასში]] რამდენიმე დღის განმავლობაში გაჩერების შემდეგ, მან [[შიშლის რაიონი|შიშლიში]] არსებული [[ათათურქის მუზეუმი (შიშლი)|სამსართულიანი სახლი]] იქირავა. მაკბულე და მისი დედა 1918 წლის [[28 ნოემბერი|28 ნოემბრიდან]] ამ სახლის ზედა სართულზე დასახლდნენ.<ref name="coban" /> მუსტაფა ქემალი სახლის მეორე სართულზე, ხოლო მისი თანაშემწეები ქვედა (პირველ) სართულზე დაიწყეს ცხოვრება. [[1919|1919 წლის]] [[16 მაისი|16 მაისს]] მუსტაფა ქემალმა დატოვა სახლი და ანატოლიაში გაემგზავრა [[თურქეთის ომი დამოუკიდებლობისთვის|ეროვნული ბრძოლის]] დასაწყებად. იმ პერიოდში, როდესაც ათათურქი 1919 წლის [[19 მაისი|19 მაისს]] [[სამსუნი|სამსუნში]] ჩავიდა და დამოუკიდებლობის ომი დაიწყო, მაკბულე ჰანიმი დაქორწინდა [[მეჯდი ბოისანი|მუსტაფა მეჯდი]] ბეიზე (ბოისანი), რომელიც იმ დროს ვაჭრობით იყო დაკავებული.<ref>{{cite web |url=https://www.haberturk.com/ataturkun-kardesi-makbule-hanim-dan-chpye-mektup-1910391 |title=Atatürk’ün kardeşi Makbule Hanım'dan CHP’ye mektup |accessdate=2018-9-6 |author= |date= 2018-4-6 |work=Habertürk |publisher=haberturk.com |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180906090314/https://www.haberturk.com/ataturkun-kardesi-makbule-hanim-dan-chpye-mektup-1910391 |archivedate=2018-9-6 }}</ref> ქორწინების ზუსტი თარიღი უცნობია. მუსტაფა ქემალის სამსუნში ჩასვლის შემდეგ, ოჯახმა დატოვა შიშლიში მდებარე სახლი და ძველ სახლში დაბრუნდნენ. ანატოლიაში მიმდინარე ომში ათათურქის მიერ წარმატებების მიღწევის კვალდაკვალ, ოჯახი ოკუპაციური ძალების მხრიდან ზეწოლის ქვეშ იმყოფებოდა. ისინი მუდმივად შიშობდნენ, რომ მათ სახლზე თავდასხმა განხორციელდებოდა. [[1922|1922 წელს]], იმ პერიოდში, როდესაც თურქეთის არმია გადამწყვეტი ბრძოლისთვის ემზადებოდა, მაკბულე ჰანიმი 1922 წლის [[13 ივნისი|13 ივნისს]] დედასთან ერთად [[იზმითი|იზმითში]] გაემგზავრა მუსტაფა ქემალთან შესახვედრად, რომელიც იქ ფრანგ ჟურნალისტთან და მწერალ კლოდ ფარერთან შესახვედრად იყო ჩასული. ამ შეხვედრის შემდეგ, [[ზიუბეიდე ჰანუმი]] მუსტაფა ქემალთან ერთად [[ანკარა]]ში გაემგზავრა, ხოლო მაკბულე ჰანიმი სტამბოლში დაბრუნდა. ===ანკარა=== [[ფაილი:Makbule Atadan Atatürk'ün cenaze töreninde.jpg|მინი|მაკბულე ათადანი ათათურქის გადასვენების ცერემონიაზე, 10 ნოემბერი 1953 წელი.]] არ არსებობს ზუსტი ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ როდის გადავიდა მაკბულე ჰანიმი პირველად [[ანკარა]]ში ვარაუდობენ, რომ ეს 1922 წლის ზაფხულში მოხდა. ის ქმართან, მეჯდი ბეისთან ერთად [[ჩანქაიას სასახლე]]ში დარჩა. სანამ მეჯდი ბეი სამსახურიდან სხვადასხვა ქალაქში იმყოფებოდა, მაკბულე ჰანიმი ჩანქაიაში აგრძელებდა ცხოვრებას. დედამისი, [[ზიუბეიდე ჰანუმი]], [[1923|1923 წლის]] [[15 იანვარი|15 იანვრის]] საღამოს [[იზმირი|იზმირში]] გარდაიცვალა. მაკბულე ჰანიმი, რომელიც იმ დროს სტამბოლში იმყოფებოდა, ვერ შეძლო დედასთან ყოფნა მისი გარდაცვალების დროს და ვერც 16 იანვარს მის დაკრძალვაზე მოასწრო. 1923 წლის [[19 იანვარი|19 იანვარს]], ის [[იზმითი|იზმითში]] თავის ძმას ესტუმრა სამძიმარზე, რომელიც ქვეყანაში არმიის ინსპექტირებისა და პრესკონფერენციებისთვის იმყოფებოდა. მას შემდეგ, რაც მუსტაფა ქემალმა ქვეყანის შიგნით ვიზიტები დაასრულა, შემდეგ იზმირში [[ლატიფე უშაქი|ლატიფე ჰანიმზე]] დაქორწინდა და მეუღლესთან ერთად ანკარაში დაბრუნდა, მაკბულემ და მისმა მეუღლემ ანკარა დატოვეს და სტამბოლში, საკუთარ სახლში დაბრუნდნენ.<ref name="coban" /> ათათურქის ქორწინება 920 დღის შემდეგ განქორწინებით დასრულდა. განქორწინების შემდეგ, მაკბულე ჰანიმმა მუსტაფა ქემალთან ერთად უფრო მეტი დროის გაატარება დაიწყო, რადგან პრეზიდენტი მარტოხელა იყო და მას ახლდა პროტოკოლში, მრავალ ღონისძიებასა და ცერემონიაზე.<ref name="coban" /> 1930 წელს, ათათურქის თხოვნით, მაკბულე შეუერთდა [[ფეთჰი ოქიარი]]ს მიერ დაარსებულ პარტიას, მაგრამ რამდენიმე თვის შემდეგ, პარტიის დაშლის შემდეგ, პოლიტიკიდან წავიდა. მისმა მეუღლემ, მუსტაფა მეჯდი ბეიმ, 1934 წლის [[გვარის კანონი (თურქეთი)|გვარების შესახებ კანონით]] „ბოისანი“-ს გვარი მიიღო. ამრიგად, მაკბულე ჰანიმმა გვარად „ბოისანი“ მიიღო.<ref name=":0" /> [[ფაილი:10 Kasım Makbule Hanım ve İsmet İnönü.jpg|მინი|მაკბულე ჰანიმი და [[ისმეთ ინენიუ]] ათათურქის გადასვენების ცერემონიაზე, 10 ნოემბერი 1953 წელი.]] მაკბულე ჰანიმი სტამბოლსა და ანკარას შორის ხშირად მგზავრობდა და შედეგად, მას და მის მიუღლეს [[1935|1935 წელს]] [[ჩანქაიას სასახლე|ჩანქაიას სასახლის]] ტერიტორიაზე პატარა სახლი აუშენეს. სასახლის დაცვის რეესტრების თანახმად, მუსტაფა ქემალმა მათი სახლი 15-ჯერ მოინახულა. [[1938|1938 წელს]], ძმის ავადმყოფობის დროს, მაკბულე ჰანიმი სტამბოლში, [[დოლმაბაჰჩე]]ს სასახლეში დარჩა და ექიმების ნებართვით ათათურქთან შეხვედრას ახერხებდა. ჩანაწერების თანახმად, ის ათათურქს ცხრაჯერ შეხვდა. თავის მემუარებში ის იხსენებს, რომ ბოლოს ათათურქი მის გარდაცვალებამდე 13 წუთით ადრე ნახა და მოგვიანებით ექიმებმა ის გაიყვანეს, როდესაც ძმის სიტუაცია დამძიმდა.<ref name="coban" /> ათათურქის დაკრძალვის ცერემონიაზე, მაკბულე ჰანიმი, მეუღლესთან, მუსტაფა მეჯდი ბეისთან ერთად, ეტლის უკან იდგა, რომელზეც ათათურქის კუბო იყო. ===ათათურქის გარდაცვალების შემდგომ=== ძმის გარდაცვალების შემდეგ, ის ძირითადად სტამბოლში ცხოვრობდა. სხვადასხვა დაავადებებით იტანჯებოდა და ფინანსურ სირთულეებს განიცდიდა. 1946 წელს მეუღლეს დაშორდა. მუსტაფა ქემალ ათათურქმა ანდერძით დაავალა, რომ [[Türkiye İş Bankası|İşBank]]-ის მისი აქციებიდან ყოველთვიურად 1000 ლირა გადაეხადათ დას და ასევე ჩანქაიაში მდებარე სახლში მთელი სიცოცხლის განმავლობაში შეძლებდა ცხოვრებას.<ref name=":1">{{cite web |url=https://atamdergi.gov.tr/tam-metin/39/tur|title=Makbule Atadan’ın Mustafa Kemal Atatürk’ün Mirasına Yaklaşımı |accessdate=2023-11-12 |author=Gültekin Kamil Birlik |date=2015 |work=Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi |publisher= |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231112103141/https://atamdergi.gov.tr/tam-metin/39/tur |archivedate=2023-11-12 }}</ref> ძმის გარდაცვალების შემდეგ, მაკბულე ჰანიმმა, ფინანსურ სირთულეებს განიცდიდა და ამის გამო იურიდიული გზით შეიძინა და გაყიდა ქონება, რომელიც სიმბოლურად ათათურქის მიერ მის სიცოცხლეში იყო ჩუქებული. ქონებას წარმოადგენდა მიწა და სახლები, რომლებიც ათათურქმა სტამბოლში ანდერძში ჩაწერა და ანკარაში დაბრუნების შემდეგ მათი ჩუქება სურდა. თუმცა, მდგომარეობის გაუარესების გამო ანკარაში დაბრუნებას ვერ მოახერხა.<ref name=":1" /> მაკბულე ჰანიმის მიერ ათათურქისგან მემკვიდრეობით მიღებული ამ ქონების გაყიდვამ, დიდი კრიტიკა გამოიწვია. მას შემდეგ, რაც [[თურქეთის სახალხო რესპუბლიკური პარტია|სახალხო რესპუბლიკურმა პარტიამ]] ჩანქაიაში მდებარე სახლის გაქირავების შესახებ გაიგო, პარტიამ ამის შესაფერხებლად, მაკბულე ჰანიმისგან ეს სახლი გამოისყიდა.<ref name="coban" /> [[ფაილი:Makbule Atadan'ın mezarı, Cebeci Asri Mezarlığı, 2022 Mart.jpg|მინი|მაკბულე ათადანის საფლავი ანკარის [[ჯებეჯი ასრის სასაფლაო]]ზე.]] ქონების გაყიდვის მიუხედავად, მაკბულე ჰანიმი კვლავ ეკონომიკურ სირთულეებს განიცდიდა. ცხოვრობას აგრძელებდა ათათურქის ანდერძით დატოვებული 1000 [[თურქული ლირა|ლირის]] ყოველთვიური შემწეობით. [[1947]] და [[1948]] წლებში სახალხო რესპუბლიკური პარტიის, პარლამენტის თავმჯდომარის ადმინისტრაციის, პრეზიდენტის, პრემიერ-მინისტრისა და მმართველი დემოკრატიული პარტიისთვის გაგზავნილ წერილებში ის აცხადებდა, რომ ფინანსურ სირთულეებს განიცდიდა და მოითხოვდა ქვეყნისთვის სამსახურის ფონდიდან ხელფასის გამოყოფას. 1948 წლის [[18 თებერვალი|18 თებერვლის]] საპარლამენტო კენჭისყრის შედეგად, მას სიცოცხლის ბოლომდე 1000 ლირის ხელფასი მიენიჭა, ყოველგვარი დანამატის გარეშე. ამრიგად, მაკბულე ჰანიმი გარდაცვალებამდე თვეში სულ 2000 ლირას იღებდა.<ref name="coban" /> მაკბულე ჰანიმის მემუარები ძმის შესახებ, გამოიცა სათაურებით „ჩემი უფროსი ძმა ათათურქი“ (1952) და „ჩემი ძმა მუსტაფა ქემალი“ (1952). [[1953|1953 წელს]], [[ანითქაბირი]]ს მშენებლობის დასრულების შემდეგ, როდესაც ათათურქის ნეშტი [[ანკარის ეთნოგრაფიული მუზეუმი|ეთნოგრაფიულ მუზეუმში]] არსებული დროებითი საფლავიდან ანითქაბირში გადაასვენეს, მაკბულე ჰანიმმა მოითხოვა, რომ მისი ძმა ტრადიციისამებრ დაეკრძალათ. მისი თხოვნით, ათათურქის ბალზამირება დაარღვიეს და ცხედარი ისლამური ტრადიციის მიხედვით სუდარაში შეახვიეს და ისე დაკრძალეს. მაკბულე ჰანიმი სიცოცხლის ბოლო პერიოდში მარტო ცხოვრობდა. 1954 წელს იშვილა კაცი სახელად ზეინელაბიდინი. სიცოცხლის ბოლო წლები სხვადასხვა პროვინციაში გაატარა, როგორიცაა სტამბოლი, ანკარა, [[იზმირის პროვინცია|იზმირი]] და [[ჰათაის პროვინცია|ჰათაი]]. [[1954|1954 წლის]] ივლისში, მისი მდგომარეობა კიბოს გამო გაუარესდა და ის ანკარაში გაემგზავრა. მაშინდელმა პრეზიდენტმა, [[ჯელალ ბაიარი|ჯელალ ბაიარმა]], მისი მკურნალობა გიულჰანეს საავადმყოფოში უზრუნველყო. ოდნავ გამოჯანმრთელების შემდეგ, ის სტამბოლში დაბრუნდა. [[1955|1955 წელს]] მისი მდგომარეობა კვლავ გაუარესდა და პრეზიდენტის მოწვევით, ის ანკარაში დაბრუნდა. ცხრა თვის განმავლობაში სტაციონარული მკურნალობის კურსს გადიოდა საავადმყოფოში. გარდაიცვალა [[1956|1956 წლის]] [[18 იანვარი|18 იანვარს]], 12:55 საათზე, 71 წლის ასაკში. 1956 წლის [[19 იანვარი|19 იანვარს]] გამართული ოფიციალური დაკრძალვის ცერემონიის შემდეგ [[ჯებეჯი ასრის სასაფლაო]]ზე დაკრძალეს. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{DEFAULTSORT:ათადანი, მაკბულე}} [[კატეგორია:დაბადებული 1885]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 18 იანვარი]] [[კატეგორია:გარდაცვლილი 1956]] [[კატეგორია:ათათურქი]] [[კატეგორია:თურქი მწერლები]] 7vevv642cqnview8u5zuqcp8m7mo2be ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი) 0 892854 5420556 5420043 2026-06-24T15:29:12Z Lazare zanguri 170233 /* მსახიობები */ 5420556 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|19|06|2026}} {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი) | სურათი = Avatar Fire and Ash poster.jpeg | სურათის ზომა = | ჩარჩო = | წარწერა = პოსტერი კინოთეატრებისთვის | ჟანრი = ეპიკური სამეცნიერო-ფანტასტიკა | კინოსტუდია =20th Century Studios | კომპანია =[[20th Century Fox]] | დისტრიბუტორი = | სცენარის ავტორი =[[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერონი]], [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]] | ნაწარმოები = | ეფუძნება = | ისტორია = ჯეიკ სალისა და გენერალ კორნელ მაილს კვორიჩის დაპირისპირება | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = [[ჯეიმზ კამერონი]] | მონტაჟი = | როლებში = [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]] | ოპერატორი = | რეჟისორი =[[ჯეიმზ კამერონი]] | მხატვარი = | კომპოზიტორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | მუსიკა ="Dream as One" | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = | ხანგრძლივობა = 197 წუთი<ref>{{cite web |title='Avatar: Fire and Ash' (12A) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/avatar-fire-and-ash-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmdmxntm0 |access-date=December 13, 2025 |publisher=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |language=en-GB}}</ref> | ქვეყანა = აშშ | ენა = ინგლისური | ბიუჯეტი = $350-400 მილიონი აშშ დოლარი<ref>{{cite web |last=Davis |first=Clayton |date=December 4, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Could Burn Out at the Oscars with Franchise Fatigue Among Voters |url=https://variety.com/2025/film/awards/avatar-fire-and-ash-oscars-fatigue-1236599351/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=February 9, 2026 |quote=Let's not forget: The Oscar race is crowded with awards-hungry releases. [...] The film's reported $400&nbsp;million-plus budget and franchise obligations mean it needs to be a four-quadrant blockbuster first, an Oscar contender second.}}</ref> | შემოსავალი =$1.490 მილიარდი აშშ დოლარი <ref name="NUM">{{cite The Numbers |title=Avatar: Fire and Ash (2025) |url=https://www.the-numbers.com/movie/Avatar-Fire-and-Ash-(2025)#tab=summary |access-date=May 11, 2026 |website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]}}</ref><ref name="BOM">{{cite Box Office Mojo |id=1757678 |title=Avatar: Fire and Ash |access-date=May 11, 2026 |website=[[Box Office Mojo]]}}</ref> | წინა = ავატარი (წყლის გზა) | შემდეგი =ავატარი4 ([[2029]]) და ავატარი5 ([[2031]]) | საიტი = }}'''ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)''' ({{lang-en|Avatar: Fire and Ash}}ინგლ.) — [[2025]] წელს გამოსული [[ეპიკური ფილმი|ეპიკური]] ,[[სამეცნიერო ფანტასტიკა|სამეცნიერო ფანტასტიკის]], ჟანრის ფილმი, რომლის რეჟისორია [[ჯეიმზ კამერონი]]. ფილმი გადაღებულია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]]. სცენარზე მუშაობდა [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]]. ფილმი „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის]]“ ფილმების სერიის მესამე ნაწილია და [[2022]] წლის ფილმის „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ გაგრძელებას წარმოადგენს. ფილმში კვლავ მონაწილეობენ [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]]. სიუჟეტი მოგვითხრობს ადამიანიდან [[ნა'ვი]]-სად ქცეულ [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალისა]] და მისი ოჯახის შესახებ, რომლებიც პანდორაზე, სიცოცხლისთვის ვარგის მთვარეზე, უპირისპირდებიან [[დედამიწა|დედამიწიდან]] ჩამოსულ სამხედრო-სამრეწველო ძალებსა და მანგქვანს, ნა'ვის დაუნდობელ და მებრძოლ ტომებს. „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის“ (2009)]] უდიდესი კომერციული წარმატების შემდეგ, [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონმა]] ორი გაგრძელების გადაღება დააანონსა, ხოლო „ავატარი 3“-ის გამოსვლა თავდაპირველად [[2015]] წლის დეკემბერში იყო დაგეგმილი. თუმცა მოგვიანებით კიდევ ორი გაგრძელება დაემატა პროექტს, ასევე საჭირო გახდა ახალი ტექნოლოგიის შექმნა, რომელიც წყალქვეშ გადაღებული სცენების რეალისტურად გადმოცემას უზრუნველყოფდა. ამ მიზეზებით ფილმის ეკრანებზე გამოსვლა რამდენჯერმე გადაიდო, რათა შემოქმედებით ჯგუფს მეტი დრო ჰქონოდა სცენარის დამუშავებისთვის, მოსამზადებელი სამუშაოებისა და სპეციალური ვიზუალური ეფექტების შექმნისთვის. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ და „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ერთდროულად გადაიღეს. გადაღებები [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]] [[2017]] წლის [[25 სექტემბერი|25 სექტემბერს]] დაიწყო და [[2020]] წლის დეკემბრის ბოლოს დასრულდა. ფილმის სავარაუდო ბიუჯეტი მინიმუმ 350 მილიონ დოლარს შეადგენს, რის გამოც იგი კინოს ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ ნამუშევრად მიიჩნევა. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ პირველად საზეიმოდ წარადგინეს ჰოლივუდის „[[დოლბის თეატრი|დოლბის თეატრში]]“ [[2025]] წლის [[1 დეკემბერი|1 დეკემბერს]], ხოლო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] ფილმი [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] გამოუშვა კომპანია 20th Century Studios-მ. კრიტიკოსების შეფასებები შერეული, თუმცა უმეტესად დადებითი იყო. განსაკუთრებული ქება დაიმსახურა ფილმის ვიზუალურმა ეფექტებმა და მასშტაბურმა სანახაობამ, თუმცა კრიტიკა გამოიწვია მისმა ხანგრძლივობამ და იმან, რომ სიუჟეტი გარკვეულწილად იმეორებდა წინა ფილმების ნარატიულ სქემებს. ფილმი კომერციულად წარმატებული აღმოჩნდა და მსოფლიო კინოგაქირავებაში 1,490 მილიარდი აშშ დოლარის შემოსავალი მიიღო, რის შედეგადაც [[2025]] წლის მესამე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი გახდა. მიუხედავად ამისა, იგი „ავატარის“ სერიის ყველაზე ნაკლებშემოსავლიანი ნაწილია. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ დაჯილდოვდა [[ოსკარის 98-ე დაჯილდოვება|ოსკარის 98-ე ცერემონიაზე]] საუკეთესო ვიზუალური ეფექტების ნომინაციაში, ასევე ნომინირებული იყო საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინის კატეგორიაში. ფილმმა ორი ნომინაცია მიიღო [[ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოება|ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოებაზე]]. გარდა ამისა, ამერიკის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტმა და ეროვნულმა კინოკრიტიკოსთა საბჭომ იგი [[2025]] წლის ათ საუკეთესო ფილმს შორის დაასახელა. ==მსახიობები== * [[სემ უორთინგტონი]] [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] როლში. ადამიანი, რომლის ცნობიერებაც ნა'ვი-ს სხეულში გადაიტანეს. მოგვიანებით მან პანდორადან ადამიანთა რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის ([[RDA]]) ძალების განდევნის ბრძოლას უხელმძღვანელა. მეორე ფილმში იგი თავის ოჯახთან ერთად მეტკაიინას კლანს შეუერთდა.<ref name="movies.yahoo.com">{{cite web |url=https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |title=James Cameron Planning 'Avatar' Trilogy |last=Robertson |first=Lindsay |publisher=[[Yahoo]]! |date=January 14, 2010 |access-date=January 17, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100118112439/https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |archive-date=January 18, 2010 |url-status=dead}}</ref><ref name="Jake & Neytiri">{{cite web |last=Ditzian |first=Eric |date=December 21, 2009 |title=James Cameron Talks 'Avatar' Sequel Plans |url=https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100114021522/https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |archive-date=January 14, 2010 |access-date=January 2, 2010 |publisher=[[MTV]]}}</ref> * [[ზოი სალდანა]] [[ნეიტირი|ნეიტირის]] როლში. პანდორას ერთ-ერთი ყველაზე მრისხანე მებრძოლი, რომელიც ომატიკაიას ტომის მომავალი ცაჰიკი უნდა გამხდარიყო. იგი [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] მეუღლეა.<ref name="movies.yahoo.com"/> [[ზოი სალდანა|სალდანას]] თქმით, „ცეცხლი და ფერფლი“-ს ქრონიკების დროს ნეიტირი ადამიანების მიმართ „სრულფასოვან რასისტად“ იქცევა, რადგან ადამიანებმა მას უფროსი შვილი მოუკლეს.<ref>{{cite web |last1=Deckelmeier |first1=Joe |last2=Fuge |first2=Jonathan |date=December 5, 2025 |title=Zoe Saldaña Says Neytiri is a 'Full-Blown Racist' in 'Avatar: Fire & Ash' [Exclusive] |url=https://movieweb.com/zoe-saldana-neytiri-full-blown-racist-avatar-fire-ash/ |access-date=December 13, 2025 |website=[[MovieWeb]]}}</ref> *[[სიგურნი უივერი]] კირის როლში. [[ჯეიკ სალი|ჯეიკისა]] და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] ნაშვილები ქალიშვილი, რომელიც [[დოქტორ გრეის ავგუსტინი|დოქტორ გრეის ავგუსტინის]] უმოძრაო ნა'ვი-ს სხეულიდან დაიბადა.<ref name="Travis 2022">{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 1, 2022 |title=Sigourney Weaver Plays Jake and Neytiri's Adopted Teenage Na'vi Daughter in 'Avatar 2' – World-Exclusive |url=https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |access-date=July 1, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 1, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701160104/https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |url-status=live}}</ref> ფილმში [[სიგურნი უივერი|უივერმა]] კირისთან ერთად შეასრულა გრეის ავგუსტინე როლი, რომელიც ფილმის ბოლო ნაწილში ხილვის სახით ჩნდება.<ref>{{cite web |last=Goldman |first=Eric |date=December 19, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Ending Explained |url=https://www.ign.com/articles/avatar-fire-and-ash-ending-explained-post-credits |access-date=December 25, 2025 |website=[[IGN]]}}</ref> * [[სტივენ ლენგი]] [[პოლკოვნიკი მაილზ კვორიჩი|პოლკოვნიკ მაილზ კვორიჩის]] როლში. [[RDA|RDA-ის]] უსაფრთხოების ძალების ყოფილი ადამიანური მეთაური, რომელიც [[ნეიტირი|ნეიტირიმ]] მოკლა, შემდეგ კი [[ნა'ვი|ნა'ვი-ს]] რეკომბინანტის სახით გააცოცხლეს.<ref>{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 3, 2022 |title=Stephen Lang's Quaritch is 'Bigger, Bluer, and Pissed Off' in 'Avatar 2' – Exclusive Image |url=https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |access-date=July 3, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703140059/https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |url-status=live}}</ref> * [[უნა ჩაპლინი]] [[ვარანგი|ვარანგის]] როლში. ის ნა'ვი-ს მეომარი ფერფლის ხალხის (მანგქვანის) კლანის ლიდერია.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Chaplin">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=June 20, 2017 |title='Games of Thrones' Star Oona Chaplin Joins James Cameron's 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230343/https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |archive-date=September 25, 2017 |url-status=live}}</ref><ref name="Landau">{{cite web |last=Weiss |first=Josh |date=January 20, 2023 |title='Avatar 4' will move the action from Pandora to Earth, reveals producer Jon Landau |url=https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |access-date=January 25, 2023 |publisher=[[Syfy|Syfy Media]] |archive-date=January 24, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230124181849/https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine |url=https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |title='Avatar: Fire and Ash' star Oona Chaplin on how incendiary Varang brings the heat: 'She becomes the fire' (Exclusive) |last=Romano |first=Nick |magazine=[[Entertainment Weekly]] |date=November 18, 2025 |access-date=November 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118000729/https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |archive-date=November 18, 2025 |url-status=live}}</ref>}} [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] თქმით, ვარანგის კლანმა „უზარმაზარი განსაცდელი“ გადაიტანა, რამაც იგი გაამკაცრა და შეცვალა. კამერონის განმარტებით, ვარანგი საკუთარი ხალხის დასაცავად ყველაფერს გააკეთებს, მათ შორის ისეთ საქციელსაც, რომელსაც ჩვენ ბოროტებად მივიჩნევდით.<ref name="Na'vi Clan">{{cite web |title=James Cameron Opens Up About 'Avatar: Fire and Ash's 'Evil' Na'vi Clan, and I'm Concerned for Jake and Neytiri |last=Chichizola |first=Corey |date=January 15, 2025 |access-date=January 15, 2025 |website=[[Future plc#Brands|CinemaBlend]] |url=https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |archive-date=January 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123172034/https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |url-status=live}}</ref> *[[კლიფ კერტისი]], [[ტონოვარი|ტონოვარის]] როლში. მეტკაინას ტომის მეთაური, [[რონალი|რონალის]] ქმარი და [[ცირეია|ცირეიასა]] და [[აონუნგი|აონუნგის]] მამა.<ref name="Curtis">{{cite web |last=Chitwood |first=Adam |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Add 'Fear the Walking Dead' Star Cliff Curtis in Lead Role |url=https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170926040955/https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |archive-date=September 26, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="Curtis 2">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Update: 'Fear the Walking Dead's' Cliff Curtis Signs on for Lead Role |url=https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925052401/https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> *[[ჯოელ დევიდ მური]] დოქტორი ნორმ სპელმანის როლდი. ადამიანი მეცნიერი და ნა'ვი-ს მოკავშირე, რომელიც პანდორაზე დარჩა მას შემდეგ, რაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) პანდორიდან განდევნეს.<ref name="David Moore Returning">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=May 31, 2017 |title=Joel David Moore Returning for 'Avatar' Sequels |url=https://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170909020056/http://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |archive-date=September 9, 2017 |url-status=live}}</ref> * [[CCH Pounder]] as Mo'at: The Omaticaya's spiritual leader and Neytiri's mother.<ref name="Pounder Return">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder to Return for 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230130/https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref><ref name="Pounder Return 2">{{cite web |last=Hipes |first=Patrick |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder Rejoins 'Avatar' Team for Sequels |url=https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170930091039/https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |archive-date=September 30, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> * [[Edie Falco]] as General Frances Ardmore: Commander of the RDA's military operations and Quaritch's superior.<ref>{{cite web |url=https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |title=Edie Falco Joins James Cameron's 'Avatar' Franchise |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=February 6, 2019 |access-date=February 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190425060109/https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |archive-date=April 25, 2019 |url-status=live}}</ref> * [[David Thewlis]] as Peylak: The Na'vi leader of the merchant Wind Traders.{{efn|Attributed to multiple references:<ref>{{cite web |last=Gemmill |first=Allie |date=June 3, 2020 |title='Avatar': David Thewlis Confirms Which Sequels He'll Appear in |url=https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603171627/https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |archive-date=June 3, 2020 |access-date=June 3, 2020 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="ThewlisNotIn2">{{cite web |title=Will Harry Potter Star David Thewlis Appear in 'Avatar 3'? |url=https://featureuniverse.com/exploring-pandora-avatar-3-release-date-cast-plot-details-and-more/ |website=Feature Universe |date=June 28, 2024 |access-date=July 1, 2025}}</ref><ref name="PeylakWindTraders">{{cite web |last=Travis |first=Ben |title='Avatar: Fire and Ash': David Thewlis' Peylak Will Appear 'Throughout the Cycle of 3, 4, and 5' |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-fire-ash-david-thewlis-peylak-4-and-5-exclusive-first-look/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=July 29, 2025 |access-date=July 29, 2025}}</ref>}} * [[Jemaine Clement]] as Dr. Ian Garvin: A [[Marine biology|marine biologist]] employed by Scoresby.<ref>{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=May 15, 2019 |title=James Cameron's 'Avatar' Sequels Casts Jemaine Clement |url=https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190517222748/https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |archive-date=May 17, 2019 |access-date=May 15, 2019}}</ref> * [[Giovanni Ribisi]] as Parker Selfridge: The former administrator of the RDA mining operation.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Ribisi Returns">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=October 13, 2017 |title='Avatar': Giovanni Ribisi Returning for All Four Sequels |url=https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171013183845/https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |archive-date=October 13, 2017 |access-date=October 13, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Taylor |first=Drew |date=March 22, 2023 |title='Avatar: The Way of Water' Producer Jon Landau Confirms the Return of Payakan: 'He Will Be Back' |url=https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |access-date=April 30, 2023 |website=[[TheWrap]] |language=en-US |archive-date=April 30, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230430101934/https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Northrup |first=Ryan |date=March 23, 2023 |title='Avatar 3' Will Feature Return of an OG Villain Character After Small Sequel Role |url=https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |access-date=April 15, 2023 |website=[[Screen Rant]] |archive-date=April 15, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230415155106/https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |url-status=live}}</ref>}} {{Multiple image | total_width = 300 | image1 = KateWinslet (cropped).jpg | image2 = Cliff Curtis March 2026.jpg | footer = [[Kate Winslet]] (left) and [[Cliff Curtis]] reprise their roles }} <!-- "and" -->* [[Kate Winslet]] as Ronal: The pregnant wife of Tonowari, chief of the Metkayina reef clan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Winslet Joins">{{cite web |last=Fleming |first=Mike Jr. |url=https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |title=Kate Winslet Joins 'Avatar' Universe for 'Titanic' Reunion with James Cameron |website=[[Deadline Hollywood]] |date=October 3, 2017 |access-date=October 4, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004015402/https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |archive-date=October 4, 2017 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Guttman |first=Graeme |date=January 19, 2021 |title='Avatar 2' or '3'? Kate Winslet Couldn't Tell Them Apart When Filming |website=[[Screen Rant]] |url=https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |archive-date=January 19, 2021 |access-date=December 28, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119192509/https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Tapp |first=Tom |date=December 12, 2023 |title='Avatar 3': James Cameron Confirms That Kate Winslet Will Be Back as Ronal |url=https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |access-date=December 28, 2023 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-date=December 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231228225657/https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Britain Dalton]] as Lo'ak: Jake and Neytiri's son who formed a bond with the outcast Tulkun Payakan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast">{{cite web |last=Goldberg |first=Matt |url=https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |title='Avatar' Sequels Reveal First Look at the Young Cast |website=[[Collider (website)|Collider]] |date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170928055739/https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |archive-date=September 28, 2017}}</ref><ref name="Child Cast Confirmed">{{cite web |last=Hopkins |first=Steve |date=December 25, 2022 |title=James Cameron says he's already filmed 'Avatar 3' and '4' to avoid the 'Stranger Things' effect |url=https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |website=[[Joe (website)|Joe.co.uk]] |access-date=December 27, 2022 |archive-date=December 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225171140/https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Hamman |first=Cody |url=https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |title='Avatar 3': Lo'ak will be replacing Jake Sully as the narrator |website=[[JoBlo.com]] |date=January 19, 2023 |access-date=January 19, 2023 |archive-date=January 19, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230119222314/https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Jamie Flatters]] as Neteyam: Jake and Neytiri's older son who died in battle and now appears in visions.<ref name="Young Cast"/> * [[Trinity Jo-Li Bliss]] as Tuktirey ("Tuk"): Jake and Neytiri's daughter and their youngest child.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2">{{cite magazine |last=Hibberd |first=James |date=September 27, 2017 |title='Avatar 2': First look at sequel's next generation cast |url=https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170927182529/https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |archive-date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |magazine=[[Entertainment Weekly]]}}</ref><ref name="DSTimeJump">{{cite web |last=Hutchinson |first=Emily |url=https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |title='Avatar 2' time jump revealed by James Cameron |publisher=[[Digital Spy]] |date=February 19, 2019 |access-date=March 12, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190219055128/https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |archive-date=February 19, 2019 |url-status=live}}</ref>}} * [[Jack Champion]] as Miles "Spider" Socorro: The teenaged human son of Quaritch who was adopted by Jake and Neytiri.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2"/><ref>{{cite web |last=King |first=Jack |date=December 20, 2021 |title=New 'Avatar 2' Photo Introduces Spider, a Human Adopted by Jake and Neytiri |url=https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211220221914/https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |archive-date=December 20, 2021 |access-date=December 21, 2021 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref>}} * [[Brendan Cowell]] as Captain Mick Scoresby: A hunter of the whale-like Tulkun.<ref>{{cite web |last=Couch |first=Aaron |date=March 28, 2019 |title='Avatar' Sequels Cast 'Game of Thrones' Actor Brendan Cowell |url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328231923/https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |archive-date=March 28, 2019 |access-date=March 28, 2019 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Travis">{{cite web |last=Travis |first=Ben |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |title='Avatar 3' Will Bring Back Both Payakan and His Nemesis Scoresby |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=January 18, 2023 |access-date=January 18, 2023 |archive-date=January 18, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230118174508/https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |url-status=live}}</ref> * [[Bailey Bass]] as Tsireya: The daughter of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref>{{cite AV media |title=Bailey Bass Interview at 80th Annual the Golden Globes Awards |date=January 12, 2023 |publisher=Press Pass LA |via=[[YouTube]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c |access-date=January 22, 2023 |language=en-US |archive-date=January 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250110103513/https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c&gl=US&hl=en |url-status=live}}</ref>}} * [[Filip Geljo]] as Aonung: The son of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref name="Young Cast 2"/>}} * [[Duane Evans Jr.]] as Rotxo: A Metkayina youth.<ref name="Young Cast"/> <!-- Add'l closing scroll "Cast" --> * [[Matt Gerald]] as Corporal Lyle Wainfleet: An RDA soldier who died and was resurrected as a Na'vi recombinant.<ref name="Gerald Returning">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |url=https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |title=Matt Gerald Returning to James Cameron's 'Avatar' World; Boards Crackle's 'The Oath' |website=[[Deadline Hollywood]] |date=August 7, 2017 |access-date=September 25, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170911221135/https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |archive-date=September 11, 2017}}</ref> * [[Dileep Rao]] as Dr. Max Patel: A human scientist and ally of the Na'vi who stayed on Pandora when the RDA was driven off.<ref name="Rao Returns">{{cite web |url=https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |title=Dileep Rao to Reprise His Role in James Cameron's 'Avatar' Films |last=N'Duka |first=Amanda |website=[[Deadline Hollywood]] |date=January 25, 2018 |access-date=January 25, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180126070752/https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |archive-date=January 26, 2018 |url-status=live}}</ref> Briefly reprising their roles from the [[Avatar (2009 film)|first film]] are [[Wes Studi]] as Eytukan, the chief of the Omaticaya and Neytiri's father, and [[Laz Alonso]] as Tsu'tey, Eytukan's successor. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==მონიშვნები== mnn9rt5k9v8l4p18n18gf3s4o5yesk8 5420557 5420556 2026-06-24T15:29:43Z Lazare zanguri 170233 5420557 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|19|06|2026}} {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი) | სურათი = | სურათის ზომა = | ჩარჩო = | წარწერა = პოსტერი კინოთეატრებისთვის | ჟანრი = ეპიკური სამეცნიერო-ფანტასტიკა | კინოსტუდია =20th Century Studios | კომპანია =[[20th Century Fox]] | დისტრიბუტორი = | სცენარის ავტორი =[[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერონი]], [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]] | ნაწარმოები = | ეფუძნება = | ისტორია = ჯეიკ სალისა და გენერალ კორნელ მაილს კვორიჩის დაპირისპირება | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = [[ჯეიმზ კამერონი]] | მონტაჟი = | როლებში = [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]] | ოპერატორი = | რეჟისორი =[[ჯეიმზ კამერონი]] | მხატვარი = | კომპოზიტორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | მუსიკა ="Dream as One" | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = | ხანგრძლივობა = 197 წუთი<ref>{{cite web |title='Avatar: Fire and Ash' (12A) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/avatar-fire-and-ash-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmdmxntm0 |access-date=December 13, 2025 |publisher=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |language=en-GB}}</ref> | ქვეყანა = აშშ | ენა = ინგლისური | ბიუჯეტი = $350-400 მილიონი აშშ დოლარი<ref>{{cite web |last=Davis |first=Clayton |date=December 4, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Could Burn Out at the Oscars with Franchise Fatigue Among Voters |url=https://variety.com/2025/film/awards/avatar-fire-and-ash-oscars-fatigue-1236599351/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=February 9, 2026 |quote=Let's not forget: The Oscar race is crowded with awards-hungry releases. [...] The film's reported $400&nbsp;million-plus budget and franchise obligations mean it needs to be a four-quadrant blockbuster first, an Oscar contender second.}}</ref> | შემოსავალი =$1.490 მილიარდი აშშ დოლარი <ref name="NUM">{{cite The Numbers |title=Avatar: Fire and Ash (2025) |url=https://www.the-numbers.com/movie/Avatar-Fire-and-Ash-(2025)#tab=summary |access-date=May 11, 2026 |website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]}}</ref><ref name="BOM">{{cite Box Office Mojo |id=1757678 |title=Avatar: Fire and Ash |access-date=May 11, 2026 |website=[[Box Office Mojo]]}}</ref> | წინა = ავატარი (წყლის გზა) | შემდეგი =ავატარი4 ([[2029]]) და ავატარი5 ([[2031]]) | საიტი = }}'''ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)''' ({{lang-en|Avatar: Fire and Ash}}ინგლ.) — [[2025]] წელს გამოსული [[ეპიკური ფილმი|ეპიკური]] ,[[სამეცნიერო ფანტასტიკა|სამეცნიერო ფანტასტიკის]], ჟანრის ფილმი, რომლის რეჟისორია [[ჯეიმზ კამერონი]]. ფილმი გადაღებულია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]]. სცენარზე მუშაობდა [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]]. ფილმი „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის]]“ ფილმების სერიის მესამე ნაწილია და [[2022]] წლის ფილმის „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ გაგრძელებას წარმოადგენს. ფილმში კვლავ მონაწილეობენ [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]]. სიუჟეტი მოგვითხრობს ადამიანიდან [[ნა'ვი]]-სად ქცეულ [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალისა]] და მისი ოჯახის შესახებ, რომლებიც პანდორაზე, სიცოცხლისთვის ვარგის მთვარეზე, უპირისპირდებიან [[დედამიწა|დედამიწიდან]] ჩამოსულ სამხედრო-სამრეწველო ძალებსა და მანგქვანს, ნა'ვის დაუნდობელ და მებრძოლ ტომებს. „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის“ (2009)]] უდიდესი კომერციული წარმატების შემდეგ, [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონმა]] ორი გაგრძელების გადაღება დააანონსა, ხოლო „ავატარი 3“-ის გამოსვლა თავდაპირველად [[2015]] წლის დეკემბერში იყო დაგეგმილი. თუმცა მოგვიანებით კიდევ ორი გაგრძელება დაემატა პროექტს, ასევე საჭირო გახდა ახალი ტექნოლოგიის შექმნა, რომელიც წყალქვეშ გადაღებული სცენების რეალისტურად გადმოცემას უზრუნველყოფდა. ამ მიზეზებით ფილმის ეკრანებზე გამოსვლა რამდენჯერმე გადაიდო, რათა შემოქმედებით ჯგუფს მეტი დრო ჰქონოდა სცენარის დამუშავებისთვის, მოსამზადებელი სამუშაოებისა და სპეციალური ვიზუალური ეფექტების შექმნისთვის. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ და „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ერთდროულად გადაიღეს. გადაღებები [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]] [[2017]] წლის [[25 სექტემბერი|25 სექტემბერს]] დაიწყო და [[2020]] წლის დეკემბრის ბოლოს დასრულდა. ფილმის სავარაუდო ბიუჯეტი მინიმუმ 350 მილიონ დოლარს შეადგენს, რის გამოც იგი კინოს ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ ნამუშევრად მიიჩნევა. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ პირველად საზეიმოდ წარადგინეს ჰოლივუდის „[[დოლბის თეატრი|დოლბის თეატრში]]“ [[2025]] წლის [[1 დეკემბერი|1 დეკემბერს]], ხოლო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] ფილმი [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] გამოუშვა კომპანია 20th Century Studios-მ. კრიტიკოსების შეფასებები შერეული, თუმცა უმეტესად დადებითი იყო. განსაკუთრებული ქება დაიმსახურა ფილმის ვიზუალურმა ეფექტებმა და მასშტაბურმა სანახაობამ, თუმცა კრიტიკა გამოიწვია მისმა ხანგრძლივობამ და იმან, რომ სიუჟეტი გარკვეულწილად იმეორებდა წინა ფილმების ნარატიულ სქემებს. ფილმი კომერციულად წარმატებული აღმოჩნდა და მსოფლიო კინოგაქირავებაში 1,490 მილიარდი აშშ დოლარის შემოსავალი მიიღო, რის შედეგადაც [[2025]] წლის მესამე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი გახდა. მიუხედავად ამისა, იგი „ავატარის“ სერიის ყველაზე ნაკლებშემოსავლიანი ნაწილია. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ დაჯილდოვდა [[ოსკარის 98-ე დაჯილდოვება|ოსკარის 98-ე ცერემონიაზე]] საუკეთესო ვიზუალური ეფექტების ნომინაციაში, ასევე ნომინირებული იყო საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინის კატეგორიაში. ფილმმა ორი ნომინაცია მიიღო [[ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოება|ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოებაზე]]. გარდა ამისა, ამერიკის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტმა და ეროვნულმა კინოკრიტიკოსთა საბჭომ იგი [[2025]] წლის ათ საუკეთესო ფილმს შორის დაასახელა. ==მსახიობები== * [[სემ უორთინგტონი]] [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] როლში. ადამიანი, რომლის ცნობიერებაც ნა'ვი-ს სხეულში გადაიტანეს. მოგვიანებით მან პანდორადან ადამიანთა რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის ([[RDA]]) ძალების განდევნის ბრძოლას უხელმძღვანელა. მეორე ფილმში იგი თავის ოჯახთან ერთად მეტკაიინას კლანს შეუერთდა.<ref name="movies.yahoo.com">{{cite web |url=https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |title=James Cameron Planning 'Avatar' Trilogy |last=Robertson |first=Lindsay |publisher=[[Yahoo]]! |date=January 14, 2010 |access-date=January 17, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100118112439/https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |archive-date=January 18, 2010 |url-status=dead}}</ref><ref name="Jake & Neytiri">{{cite web |last=Ditzian |first=Eric |date=December 21, 2009 |title=James Cameron Talks 'Avatar' Sequel Plans |url=https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100114021522/https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |archive-date=January 14, 2010 |access-date=January 2, 2010 |publisher=[[MTV]]}}</ref> * [[ზოი სალდანა]] [[ნეიტირი|ნეიტირის]] როლში. პანდორას ერთ-ერთი ყველაზე მრისხანე მებრძოლი, რომელიც ომატიკაიას ტომის მომავალი ცაჰიკი უნდა გამხდარიყო. იგი [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] მეუღლეა.<ref name="movies.yahoo.com"/> [[ზოი სალდანა|სალდანას]] თქმით, „ცეცხლი და ფერფლი“-ს ქრონიკების დროს ნეიტირი ადამიანების მიმართ „სრულფასოვან რასისტად“ იქცევა, რადგან ადამიანებმა მას უფროსი შვილი მოუკლეს.<ref>{{cite web |last1=Deckelmeier |first1=Joe |last2=Fuge |first2=Jonathan |date=December 5, 2025 |title=Zoe Saldaña Says Neytiri is a 'Full-Blown Racist' in 'Avatar: Fire & Ash' [Exclusive] |url=https://movieweb.com/zoe-saldana-neytiri-full-blown-racist-avatar-fire-ash/ |access-date=December 13, 2025 |website=[[MovieWeb]]}}</ref> *[[სიგურნი უივერი]] კირის როლში. [[ჯეიკ სალი|ჯეიკისა]] და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] ნაშვილები ქალიშვილი, რომელიც [[დოქტორ გრეის ავგუსტინი|დოქტორ გრეის ავგუსტინის]] უმოძრაო ნა'ვი-ს სხეულიდან დაიბადა.<ref name="Travis 2022">{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 1, 2022 |title=Sigourney Weaver Plays Jake and Neytiri's Adopted Teenage Na'vi Daughter in 'Avatar 2' – World-Exclusive |url=https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |access-date=July 1, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 1, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701160104/https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |url-status=live}}</ref> ფილმში [[სიგურნი უივერი|უივერმა]] კირისთან ერთად შეასრულა გრეის ავგუსტინე როლი, რომელიც ფილმის ბოლო ნაწილში ხილვის სახით ჩნდება.<ref>{{cite web |last=Goldman |first=Eric |date=December 19, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Ending Explained |url=https://www.ign.com/articles/avatar-fire-and-ash-ending-explained-post-credits |access-date=December 25, 2025 |website=[[IGN]]}}</ref> * [[სტივენ ლენგი]] [[პოლკოვნიკი მაილზ კვორიჩი|პოლკოვნიკ მაილზ კვორიჩის]] როლში. [[RDA|RDA-ის]] უსაფრთხოების ძალების ყოფილი ადამიანური მეთაური, რომელიც [[ნეიტირი|ნეიტირიმ]] მოკლა, შემდეგ კი [[ნა'ვი|ნა'ვი-ს]] რეკომბინანტის სახით გააცოცხლეს.<ref>{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 3, 2022 |title=Stephen Lang's Quaritch is 'Bigger, Bluer, and Pissed Off' in 'Avatar 2' – Exclusive Image |url=https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |access-date=July 3, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703140059/https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |url-status=live}}</ref> * [[უნა ჩაპლინი]] [[ვარანგი|ვარანგის]] როლში. ის ნა'ვი-ს მეომარი ფერფლის ხალხის (მანგქვანის) კლანის ლიდერია.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Chaplin">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=June 20, 2017 |title='Games of Thrones' Star Oona Chaplin Joins James Cameron's 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230343/https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |archive-date=September 25, 2017 |url-status=live}}</ref><ref name="Landau">{{cite web |last=Weiss |first=Josh |date=January 20, 2023 |title='Avatar 4' will move the action from Pandora to Earth, reveals producer Jon Landau |url=https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |access-date=January 25, 2023 |publisher=[[Syfy|Syfy Media]] |archive-date=January 24, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230124181849/https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine |url=https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |title='Avatar: Fire and Ash' star Oona Chaplin on how incendiary Varang brings the heat: 'She becomes the fire' (Exclusive) |last=Romano |first=Nick |magazine=[[Entertainment Weekly]] |date=November 18, 2025 |access-date=November 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118000729/https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |archive-date=November 18, 2025 |url-status=live}}</ref>}} [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] თქმით, ვარანგის კლანმა „უზარმაზარი განსაცდელი“ გადაიტანა, რამაც იგი გაამკაცრა და შეცვალა. კამერონის განმარტებით, ვარანგი საკუთარი ხალხის დასაცავად ყველაფერს გააკეთებს, მათ შორის ისეთ საქციელსაც, რომელსაც ჩვენ ბოროტებად მივიჩნევდით.<ref name="Na'vi Clan">{{cite web |title=James Cameron Opens Up About 'Avatar: Fire and Ash's 'Evil' Na'vi Clan, and I'm Concerned for Jake and Neytiri |last=Chichizola |first=Corey |date=January 15, 2025 |access-date=January 15, 2025 |website=[[Future plc#Brands|CinemaBlend]] |url=https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |archive-date=January 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123172034/https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |url-status=live}}</ref> *[[კლიფ კერტისი]], [[ტონოვარი|ტონოვარის]] როლში. მეტკაინას ტომის მეთაური, [[რონალი|რონალის]] ქმარი და [[ცირეია|ცირეიასა]] და [[აონუნგი|აონუნგის]] მამა.<ref name="Curtis">{{cite web |last=Chitwood |first=Adam |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Add 'Fear the Walking Dead' Star Cliff Curtis in Lead Role |url=https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170926040955/https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |archive-date=September 26, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="Curtis 2">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Update: 'Fear the Walking Dead's' Cliff Curtis Signs on for Lead Role |url=https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925052401/https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> *[[ჯოელ დევიდ მური]] დოქტორი ნორმ სპელმანის როლდი. ადამიანი მეცნიერი და ნა'ვი-ს მოკავშირე, რომელიც პანდორაზე დარჩა მას შემდეგ, რაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) პანდორიდან განდევნეს.<ref name="David Moore Returning">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=May 31, 2017 |title=Joel David Moore Returning for 'Avatar' Sequels |url=https://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170909020056/http://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |archive-date=September 9, 2017 |url-status=live}}</ref> * [[CCH Pounder]] as Mo'at: The Omaticaya's spiritual leader and Neytiri's mother.<ref name="Pounder Return">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder to Return for 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230130/https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref><ref name="Pounder Return 2">{{cite web |last=Hipes |first=Patrick |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder Rejoins 'Avatar' Team for Sequels |url=https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170930091039/https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |archive-date=September 30, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> * [[Edie Falco]] as General Frances Ardmore: Commander of the RDA's military operations and Quaritch's superior.<ref>{{cite web |url=https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |title=Edie Falco Joins James Cameron's 'Avatar' Franchise |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=February 6, 2019 |access-date=February 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190425060109/https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |archive-date=April 25, 2019 |url-status=live}}</ref> * [[David Thewlis]] as Peylak: The Na'vi leader of the merchant Wind Traders.{{efn|Attributed to multiple references:<ref>{{cite web |last=Gemmill |first=Allie |date=June 3, 2020 |title='Avatar': David Thewlis Confirms Which Sequels He'll Appear in |url=https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603171627/https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |archive-date=June 3, 2020 |access-date=June 3, 2020 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="ThewlisNotIn2">{{cite web |title=Will Harry Potter Star David Thewlis Appear in 'Avatar 3'? |url=https://featureuniverse.com/exploring-pandora-avatar-3-release-date-cast-plot-details-and-more/ |website=Feature Universe |date=June 28, 2024 |access-date=July 1, 2025}}</ref><ref name="PeylakWindTraders">{{cite web |last=Travis |first=Ben |title='Avatar: Fire and Ash': David Thewlis' Peylak Will Appear 'Throughout the Cycle of 3, 4, and 5' |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-fire-ash-david-thewlis-peylak-4-and-5-exclusive-first-look/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=July 29, 2025 |access-date=July 29, 2025}}</ref>}} * [[Jemaine Clement]] as Dr. Ian Garvin: A [[Marine biology|marine biologist]] employed by Scoresby.<ref>{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=May 15, 2019 |title=James Cameron's 'Avatar' Sequels Casts Jemaine Clement |url=https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190517222748/https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |archive-date=May 17, 2019 |access-date=May 15, 2019}}</ref> * [[Giovanni Ribisi]] as Parker Selfridge: The former administrator of the RDA mining operation.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Ribisi Returns">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=October 13, 2017 |title='Avatar': Giovanni Ribisi Returning for All Four Sequels |url=https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171013183845/https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |archive-date=October 13, 2017 |access-date=October 13, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Taylor |first=Drew |date=March 22, 2023 |title='Avatar: The Way of Water' Producer Jon Landau Confirms the Return of Payakan: 'He Will Be Back' |url=https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |access-date=April 30, 2023 |website=[[TheWrap]] |language=en-US |archive-date=April 30, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230430101934/https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Northrup |first=Ryan |date=March 23, 2023 |title='Avatar 3' Will Feature Return of an OG Villain Character After Small Sequel Role |url=https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |access-date=April 15, 2023 |website=[[Screen Rant]] |archive-date=April 15, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230415155106/https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |url-status=live}}</ref>}} {{Multiple image | total_width = 300 | image1 = KateWinslet (cropped).jpg | image2 = Cliff Curtis March 2026.jpg | footer = [[Kate Winslet]] (left) and [[Cliff Curtis]] reprise their roles }} <!-- "and" -->* [[Kate Winslet]] as Ronal: The pregnant wife of Tonowari, chief of the Metkayina reef clan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Winslet Joins">{{cite web |last=Fleming |first=Mike Jr. |url=https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |title=Kate Winslet Joins 'Avatar' Universe for 'Titanic' Reunion with James Cameron |website=[[Deadline Hollywood]] |date=October 3, 2017 |access-date=October 4, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004015402/https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |archive-date=October 4, 2017 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Guttman |first=Graeme |date=January 19, 2021 |title='Avatar 2' or '3'? Kate Winslet Couldn't Tell Them Apart When Filming |website=[[Screen Rant]] |url=https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |archive-date=January 19, 2021 |access-date=December 28, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119192509/https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Tapp |first=Tom |date=December 12, 2023 |title='Avatar 3': James Cameron Confirms That Kate Winslet Will Be Back as Ronal |url=https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |access-date=December 28, 2023 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-date=December 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231228225657/https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Britain Dalton]] as Lo'ak: Jake and Neytiri's son who formed a bond with the outcast Tulkun Payakan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast">{{cite web |last=Goldberg |first=Matt |url=https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |title='Avatar' Sequels Reveal First Look at the Young Cast |website=[[Collider (website)|Collider]] |date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170928055739/https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |archive-date=September 28, 2017}}</ref><ref name="Child Cast Confirmed">{{cite web |last=Hopkins |first=Steve |date=December 25, 2022 |title=James Cameron says he's already filmed 'Avatar 3' and '4' to avoid the 'Stranger Things' effect |url=https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |website=[[Joe (website)|Joe.co.uk]] |access-date=December 27, 2022 |archive-date=December 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225171140/https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Hamman |first=Cody |url=https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |title='Avatar 3': Lo'ak will be replacing Jake Sully as the narrator |website=[[JoBlo.com]] |date=January 19, 2023 |access-date=January 19, 2023 |archive-date=January 19, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230119222314/https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Jamie Flatters]] as Neteyam: Jake and Neytiri's older son who died in battle and now appears in visions.<ref name="Young Cast"/> * [[Trinity Jo-Li Bliss]] as Tuktirey ("Tuk"): Jake and Neytiri's daughter and their youngest child.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2">{{cite magazine |last=Hibberd |first=James |date=September 27, 2017 |title='Avatar 2': First look at sequel's next generation cast |url=https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170927182529/https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |archive-date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |magazine=[[Entertainment Weekly]]}}</ref><ref name="DSTimeJump">{{cite web |last=Hutchinson |first=Emily |url=https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |title='Avatar 2' time jump revealed by James Cameron |publisher=[[Digital Spy]] |date=February 19, 2019 |access-date=March 12, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190219055128/https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |archive-date=February 19, 2019 |url-status=live}}</ref>}} * [[Jack Champion]] as Miles "Spider" Socorro: The teenaged human son of Quaritch who was adopted by Jake and Neytiri.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2"/><ref>{{cite web |last=King |first=Jack |date=December 20, 2021 |title=New 'Avatar 2' Photo Introduces Spider, a Human Adopted by Jake and Neytiri |url=https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211220221914/https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |archive-date=December 20, 2021 |access-date=December 21, 2021 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref>}} * [[Brendan Cowell]] as Captain Mick Scoresby: A hunter of the whale-like Tulkun.<ref>{{cite web |last=Couch |first=Aaron |date=March 28, 2019 |title='Avatar' Sequels Cast 'Game of Thrones' Actor Brendan Cowell |url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328231923/https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |archive-date=March 28, 2019 |access-date=March 28, 2019 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Travis">{{cite web |last=Travis |first=Ben |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |title='Avatar 3' Will Bring Back Both Payakan and His Nemesis Scoresby |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=January 18, 2023 |access-date=January 18, 2023 |archive-date=January 18, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230118174508/https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |url-status=live}}</ref> * [[Bailey Bass]] as Tsireya: The daughter of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref>{{cite AV media |title=Bailey Bass Interview at 80th Annual the Golden Globes Awards |date=January 12, 2023 |publisher=Press Pass LA |via=[[YouTube]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c |access-date=January 22, 2023 |language=en-US |archive-date=January 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250110103513/https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c&gl=US&hl=en |url-status=live}}</ref>}} * [[Filip Geljo]] as Aonung: The son of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref name="Young Cast 2"/>}} * [[Duane Evans Jr.]] as Rotxo: A Metkayina youth.<ref name="Young Cast"/> <!-- Add'l closing scroll "Cast" --> * [[Matt Gerald]] as Corporal Lyle Wainfleet: An RDA soldier who died and was resurrected as a Na'vi recombinant.<ref name="Gerald Returning">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |url=https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |title=Matt Gerald Returning to James Cameron's 'Avatar' World; Boards Crackle's 'The Oath' |website=[[Deadline Hollywood]] |date=August 7, 2017 |access-date=September 25, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170911221135/https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |archive-date=September 11, 2017}}</ref> * [[Dileep Rao]] as Dr. Max Patel: A human scientist and ally of the Na'vi who stayed on Pandora when the RDA was driven off.<ref name="Rao Returns">{{cite web |url=https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |title=Dileep Rao to Reprise His Role in James Cameron's 'Avatar' Films |last=N'Duka |first=Amanda |website=[[Deadline Hollywood]] |date=January 25, 2018 |access-date=January 25, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180126070752/https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |archive-date=January 26, 2018 |url-status=live}}</ref> Briefly reprising their roles from the [[Avatar (2009 film)|first film]] are [[Wes Studi]] as Eytukan, the chief of the Omaticaya and Neytiri's father, and [[Laz Alonso]] as Tsu'tey, Eytukan's successor. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==მონიშვნები== 044oat7s5yojc5qq1hp4srjzgqnxbyf 5420560 5420557 2026-06-24T15:34:51Z Lazare zanguri 170233 /* მსახიობები */ 5420560 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|19|06|2026}} {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი) | სურათი = | სურათის ზომა = | ჩარჩო = | წარწერა = პოსტერი კინოთეატრებისთვის | ჟანრი = ეპიკური სამეცნიერო-ფანტასტიკა | კინოსტუდია =20th Century Studios | კომპანია =[[20th Century Fox]] | დისტრიბუტორი = | სცენარის ავტორი =[[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერონი]], [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]] | ნაწარმოები = | ეფუძნება = | ისტორია = ჯეიკ სალისა და გენერალ კორნელ მაილს კვორიჩის დაპირისპირება | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = [[ჯეიმზ კამერონი]] | მონტაჟი = | როლებში = [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]] | ოპერატორი = | რეჟისორი =[[ჯეიმზ კამერონი]] | მხატვარი = | კომპოზიტორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | მუსიკა ="Dream as One" | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = | ხანგრძლივობა = 197 წუთი<ref>{{cite web |title='Avatar: Fire and Ash' (12A) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/avatar-fire-and-ash-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmdmxntm0 |access-date=December 13, 2025 |publisher=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |language=en-GB}}</ref> | ქვეყანა = აშშ | ენა = ინგლისური | ბიუჯეტი = $350-400 მილიონი აშშ დოლარი<ref>{{cite web |last=Davis |first=Clayton |date=December 4, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Could Burn Out at the Oscars with Franchise Fatigue Among Voters |url=https://variety.com/2025/film/awards/avatar-fire-and-ash-oscars-fatigue-1236599351/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=February 9, 2026 |quote=Let's not forget: The Oscar race is crowded with awards-hungry releases. [...] The film's reported $400&nbsp;million-plus budget and franchise obligations mean it needs to be a four-quadrant blockbuster first, an Oscar contender second.}}</ref> | შემოსავალი =$1.490 მილიარდი აშშ დოლარი <ref name="NUM">{{cite The Numbers |title=Avatar: Fire and Ash (2025) |url=https://www.the-numbers.com/movie/Avatar-Fire-and-Ash-(2025)#tab=summary |access-date=May 11, 2026 |website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]}}</ref><ref name="BOM">{{cite Box Office Mojo |id=1757678 |title=Avatar: Fire and Ash |access-date=May 11, 2026 |website=[[Box Office Mojo]]}}</ref> | წინა = ავატარი (წყლის გზა) | შემდეგი =ავატარი4 ([[2029]]) და ავატარი5 ([[2031]]) | საიტი = }}'''ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)''' ({{lang-en|Avatar: Fire and Ash}}ინგლ.) — [[2025]] წელს გამოსული [[ეპიკური ფილმი|ეპიკური]] ,[[სამეცნიერო ფანტასტიკა|სამეცნიერო ფანტასტიკის]], ჟანრის ფილმი, რომლის რეჟისორია [[ჯეიმზ კამერონი]]. ფილმი გადაღებულია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]]. სცენარზე მუშაობდა [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]]. ფილმი „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის]]“ ფილმების სერიის მესამე ნაწილია და [[2022]] წლის ფილმის „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ გაგრძელებას წარმოადგენს. ფილმში კვლავ მონაწილეობენ [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]]. სიუჟეტი მოგვითხრობს ადამიანიდან [[ნა'ვი]]-სად ქცეულ [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალისა]] და მისი ოჯახის შესახებ, რომლებიც პანდორაზე, სიცოცხლისთვის ვარგის მთვარეზე, უპირისპირდებიან [[დედამიწა|დედამიწიდან]] ჩამოსულ სამხედრო-სამრეწველო ძალებსა და მანგქვანს, ნა'ვის დაუნდობელ და მებრძოლ ტომებს. „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის“ (2009)]] უდიდესი კომერციული წარმატების შემდეგ, [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონმა]] ორი გაგრძელების გადაღება დააანონსა, ხოლო „ავატარი 3“-ის გამოსვლა თავდაპირველად [[2015]] წლის დეკემბერში იყო დაგეგმილი. თუმცა მოგვიანებით კიდევ ორი გაგრძელება დაემატა პროექტს, ასევე საჭირო გახდა ახალი ტექნოლოგიის შექმნა, რომელიც წყალქვეშ გადაღებული სცენების რეალისტურად გადმოცემას უზრუნველყოფდა. ამ მიზეზებით ფილმის ეკრანებზე გამოსვლა რამდენჯერმე გადაიდო, რათა შემოქმედებით ჯგუფს მეტი დრო ჰქონოდა სცენარის დამუშავებისთვის, მოსამზადებელი სამუშაოებისა და სპეციალური ვიზუალური ეფექტების შექმნისთვის. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ და „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ერთდროულად გადაიღეს. გადაღებები [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]] [[2017]] წლის [[25 სექტემბერი|25 სექტემბერს]] დაიწყო და [[2020]] წლის დეკემბრის ბოლოს დასრულდა. ფილმის სავარაუდო ბიუჯეტი მინიმუმ 350 მილიონ დოლარს შეადგენს, რის გამოც იგი კინოს ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ ნამუშევრად მიიჩნევა. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ პირველად საზეიმოდ წარადგინეს ჰოლივუდის „[[დოლბის თეატრი|დოლბის თეატრში]]“ [[2025]] წლის [[1 დეკემბერი|1 დეკემბერს]], ხოლო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] ფილმი [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] გამოუშვა კომპანია 20th Century Studios-მ. კრიტიკოსების შეფასებები შერეული, თუმცა უმეტესად დადებითი იყო. განსაკუთრებული ქება დაიმსახურა ფილმის ვიზუალურმა ეფექტებმა და მასშტაბურმა სანახაობამ, თუმცა კრიტიკა გამოიწვია მისმა ხანგრძლივობამ და იმან, რომ სიუჟეტი გარკვეულწილად იმეორებდა წინა ფილმების ნარატიულ სქემებს. ფილმი კომერციულად წარმატებული აღმოჩნდა და მსოფლიო კინოგაქირავებაში 1,490 მილიარდი აშშ დოლარის შემოსავალი მიიღო, რის შედეგადაც [[2025]] წლის მესამე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი გახდა. მიუხედავად ამისა, იგი „ავატარის“ სერიის ყველაზე ნაკლებშემოსავლიანი ნაწილია. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ დაჯილდოვდა [[ოსკარის 98-ე დაჯილდოვება|ოსკარის 98-ე ცერემონიაზე]] საუკეთესო ვიზუალური ეფექტების ნომინაციაში, ასევე ნომინირებული იყო საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინის კატეგორიაში. ფილმმა ორი ნომინაცია მიიღო [[ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოება|ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოებაზე]]. გარდა ამისა, ამერიკის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტმა და ეროვნულმა კინოკრიტიკოსთა საბჭომ იგი [[2025]] წლის ათ საუკეთესო ფილმს შორის დაასახელა. ==მსახიობები== * [[სემ უორთინგტონი]] [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] როლში. ადამიანი, რომლის ცნობიერებაც ნა'ვი-ს სხეულში გადაიტანეს. მოგვიანებით მან პანდორადან ადამიანთა რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის ([[RDA]]) ძალების განდევნის ბრძოლას უხელმძღვანელა. მეორე ფილმში იგი თავის ოჯახთან ერთად მეტკაიინას კლანს შეუერთდა.<ref name="movies.yahoo.com">{{cite web |url=https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |title=James Cameron Planning 'Avatar' Trilogy |last=Robertson |first=Lindsay |publisher=[[Yahoo]]! |date=January 14, 2010 |access-date=January 17, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100118112439/https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |archive-date=January 18, 2010 |url-status=dead}}</ref><ref name="Jake & Neytiri">{{cite web |last=Ditzian |first=Eric |date=December 21, 2009 |title=James Cameron Talks 'Avatar' Sequel Plans |url=https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100114021522/https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |archive-date=January 14, 2010 |access-date=January 2, 2010 |publisher=[[MTV]]}}</ref> * [[ზოი სალდანა]] [[ნეიტირი|ნეიტირის]] როლში. პანდორას ერთ-ერთი ყველაზე მრისხანე მებრძოლი, რომელიც ომატიკაიას ტომის მომავალი ცაჰიკი უნდა გამხდარიყო. იგი [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] მეუღლეა.<ref name="movies.yahoo.com"/> [[ზოი სალდანა|სალდანას]] თქმით, „ცეცხლი და ფერფლი“-ს ქრონიკების დროს ნეიტირი ადამიანების მიმართ „სრულფასოვან რასისტად“ იქცევა, რადგან ადამიანებმა მას უფროსი შვილი მოუკლეს.<ref>{{cite web |last1=Deckelmeier |first1=Joe |last2=Fuge |first2=Jonathan |date=December 5, 2025 |title=Zoe Saldaña Says Neytiri is a 'Full-Blown Racist' in 'Avatar: Fire & Ash' [Exclusive] |url=https://movieweb.com/zoe-saldana-neytiri-full-blown-racist-avatar-fire-ash/ |access-date=December 13, 2025 |website=[[MovieWeb]]}}</ref> *[[სიგურნი უივერი]] კირის როლში. [[ჯეიკ სალი|ჯეიკისა]] და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] ნაშვილები ქალიშვილი, რომელიც [[დოქტორ გრეის ავგუსტინი|დოქტორ გრეის ავგუსტინის]] უმოძრაო ნა'ვი-ს სხეულიდან დაიბადა.<ref name="Travis 2022">{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 1, 2022 |title=Sigourney Weaver Plays Jake and Neytiri's Adopted Teenage Na'vi Daughter in 'Avatar 2' – World-Exclusive |url=https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |access-date=July 1, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 1, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701160104/https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |url-status=live}}</ref> ფილმში [[სიგურნი უივერი|უივერმა]] კირისთან ერთად შეასრულა გრეის ავგუსტინე როლი, რომელიც ფილმის ბოლო ნაწილში ხილვის სახით ჩნდება.<ref>{{cite web |last=Goldman |first=Eric |date=December 19, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Ending Explained |url=https://www.ign.com/articles/avatar-fire-and-ash-ending-explained-post-credits |access-date=December 25, 2025 |website=[[IGN]]}}</ref> * [[სტივენ ლენგი]] [[პოლკოვნიკი მაილზ კვორიჩი|პოლკოვნიკ მაილზ კვორიჩის]] როლში. [[RDA|RDA-ის]] უსაფრთხოების ძალების ყოფილი ადამიანური მეთაური, რომელიც [[ნეიტირი|ნეიტირიმ]] მოკლა, შემდეგ კი [[ნა'ვი|ნა'ვი-ს]] რეკომბინანტის სახით გააცოცხლეს.<ref>{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 3, 2022 |title=Stephen Lang's Quaritch is 'Bigger, Bluer, and Pissed Off' in 'Avatar 2' – Exclusive Image |url=https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |access-date=July 3, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703140059/https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |url-status=live}}</ref> * [[უნა ჩაპლინი]] [[ვარანგი|ვარანგის]] როლში. ის ნა'ვი-ს მეომარი ფერფლის ხალხის (მანგქვანის) კლანის ლიდერია.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Chaplin">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=June 20, 2017 |title='Games of Thrones' Star Oona Chaplin Joins James Cameron's 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230343/https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |archive-date=September 25, 2017 |url-status=live}}</ref><ref name="Landau">{{cite web |last=Weiss |first=Josh |date=January 20, 2023 |title='Avatar 4' will move the action from Pandora to Earth, reveals producer Jon Landau |url=https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |access-date=January 25, 2023 |publisher=[[Syfy|Syfy Media]] |archive-date=January 24, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230124181849/https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine |url=https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |title='Avatar: Fire and Ash' star Oona Chaplin on how incendiary Varang brings the heat: 'She becomes the fire' (Exclusive) |last=Romano |first=Nick |magazine=[[Entertainment Weekly]] |date=November 18, 2025 |access-date=November 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118000729/https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |archive-date=November 18, 2025 |url-status=live}}</ref>}} [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] თქმით, ვარანგის კლანმა „უზარმაზარი განსაცდელი“ გადაიტანა, რამაც იგი გაამკაცრა და შეცვალა. კამერონის განმარტებით, ვარანგი საკუთარი ხალხის დასაცავად ყველაფერს გააკეთებს, მათ შორის ისეთ საქციელსაც, რომელსაც ჩვენ ბოროტებად მივიჩნევდით.<ref name="Na'vi Clan">{{cite web |title=James Cameron Opens Up About 'Avatar: Fire and Ash's 'Evil' Na'vi Clan, and I'm Concerned for Jake and Neytiri |last=Chichizola |first=Corey |date=January 15, 2025 |access-date=January 15, 2025 |website=[[Future plc#Brands|CinemaBlend]] |url=https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |archive-date=January 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123172034/https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |url-status=live}}</ref> *[[კლიფ კერტისი]], [[ტონოვარი|ტონოვარის]] როლში. მეტკაინას ტომის მეთაური, [[რონალი|რონალის]] ქმარი და [[ცირეია|ცირეიასა]] და [[აონუნგი|აონუნგის]] მამა.<ref name="Curtis">{{cite web |last=Chitwood |first=Adam |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Add 'Fear the Walking Dead' Star Cliff Curtis in Lead Role |url=https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170926040955/https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |archive-date=September 26, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="Curtis 2">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Update: 'Fear the Walking Dead's' Cliff Curtis Signs on for Lead Role |url=https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925052401/https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> *[[ჯოელ დევიდ მური]] დოქტორი ნორმ სპელმანის როლდი. ადამიანი მეცნიერი და ნა'ვი-ს მოკავშირე, რომელიც პანდორაზე დარჩა მას შემდეგ, რაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) პანდორიდან განდევნეს.<ref name="David Moore Returning">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=May 31, 2017 |title=Joel David Moore Returning for 'Avatar' Sequels |url=https://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170909020056/http://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |archive-date=September 9, 2017 |url-status=live}}</ref> * [[სი-სი-ეიჩ პაუნდერი]] მო'ატის როლში. ომატიკაიას კლანის სულიერი ლიდერი და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] დედა.<ref name="Pounder Return">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder to Return for 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230130/https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref><ref name="Pounder Return 2">{{cite web |last=Hipes |first=Patrick |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder Rejoins 'Avatar' Team for Sequels |url=https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170930091039/https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |archive-date=September 30, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> * [[Edie Falco]] as General Frances Ardmore: Commander of the RDA's military operations and Quaritch's superior.<ref>{{cite web |url=https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |title=Edie Falco Joins James Cameron's 'Avatar' Franchise |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=February 6, 2019 |access-date=February 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190425060109/https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |archive-date=April 25, 2019 |url-status=live}}</ref> * [[David Thewlis]] as Peylak: The Na'vi leader of the merchant Wind Traders.{{efn|Attributed to multiple references:<ref>{{cite web |last=Gemmill |first=Allie |date=June 3, 2020 |title='Avatar': David Thewlis Confirms Which Sequels He'll Appear in |url=https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603171627/https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |archive-date=June 3, 2020 |access-date=June 3, 2020 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="ThewlisNotIn2">{{cite web |title=Will Harry Potter Star David Thewlis Appear in 'Avatar 3'? |url=https://featureuniverse.com/exploring-pandora-avatar-3-release-date-cast-plot-details-and-more/ |website=Feature Universe |date=June 28, 2024 |access-date=July 1, 2025}}</ref><ref name="PeylakWindTraders">{{cite web |last=Travis |first=Ben |title='Avatar: Fire and Ash': David Thewlis' Peylak Will Appear 'Throughout the Cycle of 3, 4, and 5' |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-fire-ash-david-thewlis-peylak-4-and-5-exclusive-first-look/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=July 29, 2025 |access-date=July 29, 2025}}</ref>}} * [[Jemaine Clement]] as Dr. Ian Garvin: A [[Marine biology|marine biologist]] employed by Scoresby.<ref>{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=May 15, 2019 |title=James Cameron's 'Avatar' Sequels Casts Jemaine Clement |url=https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190517222748/https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |archive-date=May 17, 2019 |access-date=May 15, 2019}}</ref> * [[Giovanni Ribisi]] as Parker Selfridge: The former administrator of the RDA mining operation.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Ribisi Returns">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=October 13, 2017 |title='Avatar': Giovanni Ribisi Returning for All Four Sequels |url=https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171013183845/https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |archive-date=October 13, 2017 |access-date=October 13, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Taylor |first=Drew |date=March 22, 2023 |title='Avatar: The Way of Water' Producer Jon Landau Confirms the Return of Payakan: 'He Will Be Back' |url=https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |access-date=April 30, 2023 |website=[[TheWrap]] |language=en-US |archive-date=April 30, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230430101934/https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Northrup |first=Ryan |date=March 23, 2023 |title='Avatar 3' Will Feature Return of an OG Villain Character After Small Sequel Role |url=https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |access-date=April 15, 2023 |website=[[Screen Rant]] |archive-date=April 15, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230415155106/https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |url-status=live}}</ref>}} {{Multiple image | total_width = 300 | image1 = KateWinslet (cropped).jpg | image2 = Cliff Curtis March 2026.jpg | footer = [[Kate Winslet]] (left) and [[Cliff Curtis]] reprise their roles }} <!-- "and" -->* [[Kate Winslet]] as Ronal: The pregnant wife of Tonowari, chief of the Metkayina reef clan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Winslet Joins">{{cite web |last=Fleming |first=Mike Jr. |url=https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |title=Kate Winslet Joins 'Avatar' Universe for 'Titanic' Reunion with James Cameron |website=[[Deadline Hollywood]] |date=October 3, 2017 |access-date=October 4, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004015402/https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |archive-date=October 4, 2017 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Guttman |first=Graeme |date=January 19, 2021 |title='Avatar 2' or '3'? Kate Winslet Couldn't Tell Them Apart When Filming |website=[[Screen Rant]] |url=https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |archive-date=January 19, 2021 |access-date=December 28, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119192509/https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Tapp |first=Tom |date=December 12, 2023 |title='Avatar 3': James Cameron Confirms That Kate Winslet Will Be Back as Ronal |url=https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |access-date=December 28, 2023 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-date=December 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231228225657/https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Britain Dalton]] as Lo'ak: Jake and Neytiri's son who formed a bond with the outcast Tulkun Payakan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast">{{cite web |last=Goldberg |first=Matt |url=https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |title='Avatar' Sequels Reveal First Look at the Young Cast |website=[[Collider (website)|Collider]] |date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170928055739/https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |archive-date=September 28, 2017}}</ref><ref name="Child Cast Confirmed">{{cite web |last=Hopkins |first=Steve |date=December 25, 2022 |title=James Cameron says he's already filmed 'Avatar 3' and '4' to avoid the 'Stranger Things' effect |url=https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |website=[[Joe (website)|Joe.co.uk]] |access-date=December 27, 2022 |archive-date=December 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225171140/https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Hamman |first=Cody |url=https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |title='Avatar 3': Lo'ak will be replacing Jake Sully as the narrator |website=[[JoBlo.com]] |date=January 19, 2023 |access-date=January 19, 2023 |archive-date=January 19, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230119222314/https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Jamie Flatters]] as Neteyam: Jake and Neytiri's older son who died in battle and now appears in visions.<ref name="Young Cast"/> * [[Trinity Jo-Li Bliss]] as Tuktirey ("Tuk"): Jake and Neytiri's daughter and their youngest child.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2">{{cite magazine |last=Hibberd |first=James |date=September 27, 2017 |title='Avatar 2': First look at sequel's next generation cast |url=https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170927182529/https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |archive-date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |magazine=[[Entertainment Weekly]]}}</ref><ref name="DSTimeJump">{{cite web |last=Hutchinson |first=Emily |url=https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |title='Avatar 2' time jump revealed by James Cameron |publisher=[[Digital Spy]] |date=February 19, 2019 |access-date=March 12, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190219055128/https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |archive-date=February 19, 2019 |url-status=live}}</ref>}} * [[Jack Champion]] as Miles "Spider" Socorro: The teenaged human son of Quaritch who was adopted by Jake and Neytiri.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2"/><ref>{{cite web |last=King |first=Jack |date=December 20, 2021 |title=New 'Avatar 2' Photo Introduces Spider, a Human Adopted by Jake and Neytiri |url=https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211220221914/https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |archive-date=December 20, 2021 |access-date=December 21, 2021 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref>}} * [[Brendan Cowell]] as Captain Mick Scoresby: A hunter of the whale-like Tulkun.<ref>{{cite web |last=Couch |first=Aaron |date=March 28, 2019 |title='Avatar' Sequels Cast 'Game of Thrones' Actor Brendan Cowell |url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328231923/https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |archive-date=March 28, 2019 |access-date=March 28, 2019 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Travis">{{cite web |last=Travis |first=Ben |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |title='Avatar 3' Will Bring Back Both Payakan and His Nemesis Scoresby |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=January 18, 2023 |access-date=January 18, 2023 |archive-date=January 18, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230118174508/https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |url-status=live}}</ref> * [[Bailey Bass]] as Tsireya: The daughter of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref>{{cite AV media |title=Bailey Bass Interview at 80th Annual the Golden Globes Awards |date=January 12, 2023 |publisher=Press Pass LA |via=[[YouTube]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c |access-date=January 22, 2023 |language=en-US |archive-date=January 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250110103513/https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c&gl=US&hl=en |url-status=live}}</ref>}} * [[Filip Geljo]] as Aonung: The son of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref name="Young Cast 2"/>}} * [[Duane Evans Jr.]] as Rotxo: A Metkayina youth.<ref name="Young Cast"/> <!-- Add'l closing scroll "Cast" --> * [[Matt Gerald]] as Corporal Lyle Wainfleet: An RDA soldier who died and was resurrected as a Na'vi recombinant.<ref name="Gerald Returning">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |url=https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |title=Matt Gerald Returning to James Cameron's 'Avatar' World; Boards Crackle's 'The Oath' |website=[[Deadline Hollywood]] |date=August 7, 2017 |access-date=September 25, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170911221135/https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |archive-date=September 11, 2017}}</ref> * [[Dileep Rao]] as Dr. Max Patel: A human scientist and ally of the Na'vi who stayed on Pandora when the RDA was driven off.<ref name="Rao Returns">{{cite web |url=https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |title=Dileep Rao to Reprise His Role in James Cameron's 'Avatar' Films |last=N'Duka |first=Amanda |website=[[Deadline Hollywood]] |date=January 25, 2018 |access-date=January 25, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180126070752/https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |archive-date=January 26, 2018 |url-status=live}}</ref> Briefly reprising their roles from the [[Avatar (2009 film)|first film]] are [[Wes Studi]] as Eytukan, the chief of the Omaticaya and Neytiri's father, and [[Laz Alonso]] as Tsu'tey, Eytukan's successor. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==მონიშვნები== 9uwic6i529701ni1kwa8amsuker0af5 5420568 5420560 2026-06-24T15:52:01Z Lazare zanguri 170233 /* მსახიობები */ 5420568 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Lazare zanguri|Lazare zanguri]].|19|06|2026}} {{ინფოდაფა კინოფილმი | სახელი = ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი) | სურათი = | სურათის ზომა = | ჩარჩო = | წარწერა = პოსტერი კინოთეატრებისთვის | ჟანრი = ეპიკური სამეცნიერო-ფანტასტიკა | კინოსტუდია =20th Century Studios | კომპანია =[[20th Century Fox]] | დისტრიბუტორი = | სცენარის ავტორი =[[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმს კამერონი]], [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]] | ნაწარმოები = | ეფუძნება = | ისტორია = ჯეიკ სალისა და გენერალ კორნელ მაილს კვორიჩის დაპირისპირება | ტექსტს კითხულობს = | დამდგმელი რეჟისორი = [[ჯეიმზ კამერონი]] | მონტაჟი = | როლებში = [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]] | ოპერატორი = | რეჟისორი =[[ჯეიმზ კამერონი]] | მხატვარი = | კომპოზიტორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | მუსიკა ="Dream as One" | სიმღერის ტექსტის ავტორი = | ხმის ოპერატორი =[[საიმონ ფრენგლენი]] | პროდიუსერი = | გამოსვლის თარიღი = | ხანგრძლივობა = 197 წუთი<ref>{{cite web |title='Avatar: Fire and Ash' (12A) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/avatar-fire-and-ash-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmdmxntm0 |access-date=December 13, 2025 |publisher=[[British Board of Film Classification|BBFC]] |language=en-GB}}</ref> | ქვეყანა = აშშ | ენა = ინგლისური | ბიუჯეტი = $350-400 მილიონი აშშ დოლარი<ref>{{cite web |last=Davis |first=Clayton |date=December 4, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Could Burn Out at the Oscars with Franchise Fatigue Among Voters |url=https://variety.com/2025/film/awards/avatar-fire-and-ash-oscars-fatigue-1236599351/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=February 9, 2026 |quote=Let's not forget: The Oscar race is crowded with awards-hungry releases. [...] The film's reported $400&nbsp;million-plus budget and franchise obligations mean it needs to be a four-quadrant blockbuster first, an Oscar contender second.}}</ref> | შემოსავალი =$1.490 მილიარდი აშშ დოლარი <ref name="NUM">{{cite The Numbers |title=Avatar: Fire and Ash (2025) |url=https://www.the-numbers.com/movie/Avatar-Fire-and-Ash-(2025)#tab=summary |access-date=May 11, 2026 |website=[[The Numbers (website)|The Numbers]]}}</ref><ref name="BOM">{{cite Box Office Mojo |id=1757678 |title=Avatar: Fire and Ash |access-date=May 11, 2026 |website=[[Box Office Mojo]]}}</ref> | წინა = ავატარი (წყლის გზა) | შემდეგი =ავატარი4 ([[2029]]) და ავატარი5 ([[2031]]) | საიტი = }}'''ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)''' ({{lang-en|Avatar: Fire and Ash}}ინგლ.) — [[2025]] წელს გამოსული [[ეპიკური ფილმი|ეპიკური]] ,[[სამეცნიერო ფანტასტიკა|სამეცნიერო ფანტასტიკის]], ჟანრის ფილმი, რომლის რეჟისორია [[ჯეიმზ კამერონი]]. ფილმი გადაღებულია [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]]. სცენარზე მუშაობდა [[რიკ ჯაფა და ამანდა სილვერი|რიკ ჯაფა ამანდა სილვერი]]. ფილმი „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის]]“ ფილმების სერიის მესამე ნაწილია და [[2022]] წლის ფილმის „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ გაგრძელებას წარმოადგენს. ფილმში კვლავ მონაწილეობენ [[სემ უორთინგტონი]], [[ზოი სალდანა]], [[სიგურნი უივერი]], [[სტივენ ლენგი]] და [[ქეით უინსლეტი]]. სიუჟეტი მოგვითხრობს ადამიანიდან [[ნა'ვი]]-სად ქცეულ [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალისა]] და მისი ოჯახის შესახებ, რომლებიც პანდორაზე, სიცოცხლისთვის ვარგის მთვარეზე, უპირისპირდებიან [[დედამიწა|დედამიწიდან]] ჩამოსულ სამხედრო-სამრეწველო ძალებსა და მანგქვანს, ნა'ვის დაუნდობელ და მებრძოლ ტომებს. „[[ავატარი (2009 წლის ფილმი)|ავატარის“ (2009)]] უდიდესი კომერციული წარმატების შემდეგ, [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონმა]] ორი გაგრძელების გადაღება დააანონსა, ხოლო „ავატარი 3“-ის გამოსვლა თავდაპირველად [[2015]] წლის დეკემბერში იყო დაგეგმილი. თუმცა მოგვიანებით კიდევ ორი გაგრძელება დაემატა პროექტს, ასევე საჭირო გახდა ახალი ტექნოლოგიის შექმნა, რომელიც წყალქვეშ გადაღებული სცენების რეალისტურად გადმოცემას უზრუნველყოფდა. ამ მიზეზებით ფილმის ეკრანებზე გამოსვლა რამდენჯერმე გადაიდო, რათა შემოქმედებით ჯგუფს მეტი დრო ჰქონოდა სცენარის დამუშავებისთვის, მოსამზადებელი სამუშაოებისა და სპეციალური ვიზუალური ეფექტების შექმნისთვის. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ და „[[ავატარი (წყლის გზა)]]“ ერთდროულად გადაიღეს. გადაღებები [[ახალი ზელანდია|ახალ ზელანდიაში]] [[2017]] წლის [[25 სექტემბერი|25 სექტემბერს]] დაიწყო და [[2020]] წლის დეკემბრის ბოლოს დასრულდა. ფილმის სავარაუდო ბიუჯეტი მინიმუმ 350 მილიონ დოლარს შეადგენს, რის გამოც იგი კინოს ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ ნამუშევრად მიიჩნევა. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ პირველად საზეიმოდ წარადგინეს ჰოლივუდის „[[დოლბის თეატრი|დოლბის თეატრში]]“ [[2025]] წლის [[1 დეკემბერი|1 დეკემბერს]], ხოლო [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ-ში]] ფილმი [[19 დეკემბერი|19 დეკემბერს]] გამოუშვა კომპანია 20th Century Studios-მ. კრიტიკოსების შეფასებები შერეული, თუმცა უმეტესად დადებითი იყო. განსაკუთრებული ქება დაიმსახურა ფილმის ვიზუალურმა ეფექტებმა და მასშტაბურმა სანახაობამ, თუმცა კრიტიკა გამოიწვია მისმა ხანგრძლივობამ და იმან, რომ სიუჟეტი გარკვეულწილად იმეორებდა წინა ფილმების ნარატიულ სქემებს. ფილმი კომერციულად წარმატებული აღმოჩნდა და მსოფლიო კინოგაქირავებაში 1,490 მილიარდი აშშ დოლარის შემოსავალი მიიღო, რის შედეგადაც [[2025]] წლის მესამე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი გახდა. მიუხედავად ამისა, იგი „ავატარის“ სერიის ყველაზე ნაკლებშემოსავლიანი ნაწილია. „ავატარი (ცეცხლი და ფერფლი)“ დაჯილდოვდა [[ოსკარის 98-ე დაჯილდოვება|ოსკარის 98-ე ცერემონიაზე]] საუკეთესო ვიზუალური ეფექტების ნომინაციაში, ასევე ნომინირებული იყო საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინის კატეგორიაში. ფილმმა ორი ნომინაცია მიიღო [[ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოება|ოქროს გლობუსის 83-ე დაჯილდოებაზე]]. გარდა ამისა, ამერიკის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტმა და ეროვნულმა კინოკრიტიკოსთა საბჭომ იგი [[2025]] წლის ათ საუკეთესო ფილმს შორის დაასახელა. ==მსახიობები== * [[სემ უორთინგტონი]] [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] როლში. ადამიანი, რომლის ცნობიერებაც ნა'ვი-ს სხეულში გადაიტანეს. მოგვიანებით მან პანდორადან ადამიანთა რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის ([[RDA]]) ძალების განდევნის ბრძოლას უხელმძღვანელა. მეორე ფილმში იგი თავის ოჯახთან ერთად მეტკაიინას კლანს შეუერთდა.<ref name="movies.yahoo.com">{{cite web |url=https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |title=James Cameron Planning 'Avatar' Trilogy |last=Robertson |first=Lindsay |publisher=[[Yahoo]]! |date=January 14, 2010 |access-date=January 17, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100118112439/https://movies.yahoo.com/feature/movie-talk-avatar-trilogy.html |archive-date=January 18, 2010 |url-status=dead}}</ref><ref name="Jake & Neytiri">{{cite web |last=Ditzian |first=Eric |date=December 21, 2009 |title=James Cameron Talks 'Avatar' Sequel Plans |url=https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100114021522/https://www.mtv.com/movies/news/articles/1628605/story.jhtml |archive-date=January 14, 2010 |access-date=January 2, 2010 |publisher=[[MTV]]}}</ref> * [[ზოი სალდანა]] [[ნეიტირი|ნეიტირის]] როლში. პანდორას ერთ-ერთი ყველაზე მრისხანე მებრძოლი, რომელიც ომატიკაიას ტომის მომავალი ცაჰიკი უნდა გამხდარიყო. იგი [[ჯეიკ სალი|ჯეიკ სალის]] მეუღლეა.<ref name="movies.yahoo.com"/> [[ზოი სალდანა|სალდანას]] თქმით, „ცეცხლი და ფერფლი“-ს ქრონიკების დროს ნეიტირი ადამიანების მიმართ „სრულფასოვან რასისტად“ იქცევა, რადგან ადამიანებმა მას უფროსი შვილი მოუკლეს.<ref>{{cite web |last1=Deckelmeier |first1=Joe |last2=Fuge |first2=Jonathan |date=December 5, 2025 |title=Zoe Saldaña Says Neytiri is a 'Full-Blown Racist' in 'Avatar: Fire & Ash' [Exclusive] |url=https://movieweb.com/zoe-saldana-neytiri-full-blown-racist-avatar-fire-ash/ |access-date=December 13, 2025 |website=[[MovieWeb]]}}</ref> *[[სიგურნი უივერი]] კირის როლში. [[ჯეიკ სალი|ჯეიკისა]] და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] ნაშვილები ქალიშვილი, რომელიც [[დოქტორ გრეის ავგუსტინი|დოქტორ გრეის ავგუსტინის]] უმოძრაო ნა'ვი-ს სხეულიდან დაიბადა.<ref name="Travis 2022">{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 1, 2022 |title=Sigourney Weaver Plays Jake and Neytiri's Adopted Teenage Na'vi Daughter in 'Avatar 2' – World-Exclusive |url=https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |access-date=July 1, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 1, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701160104/https://www.empireonline.com/movies/news/sigourney-weaver-plays-jake-and-neytiris-teenage-navi-daughter-in-avatar-2-world-exclusive/ |url-status=live}}</ref> ფილმში [[სიგურნი უივერი|უივერმა]] კირისთან ერთად შეასრულა გრეის ავგუსტინე როლი, რომელიც ფილმის ბოლო ნაწილში ხილვის სახით ჩნდება.<ref>{{cite web |last=Goldman |first=Eric |date=December 19, 2025 |title='Avatar: Fire and Ash' Ending Explained |url=https://www.ign.com/articles/avatar-fire-and-ash-ending-explained-post-credits |access-date=December 25, 2025 |website=[[IGN]]}}</ref> * [[სტივენ ლენგი]] [[პოლკოვნიკი მაილზ კვორიჩი|პოლკოვნიკ მაილზ კვორიჩის]] როლში. [[RDA|RDA-ის]] უსაფრთხოების ძალების ყოფილი ადამიანური მეთაური, რომელიც [[ნეიტირი|ნეიტირიმ]] მოკლა, შემდეგ კი [[ნა'ვი|ნა'ვი-ს]] რეკომბინანტის სახით გააცოცხლეს.<ref>{{cite web |last=Travis |first=Ben |date=July 3, 2022 |title=Stephen Lang's Quaritch is 'Bigger, Bluer, and Pissed Off' in 'Avatar 2' – Exclusive Image |url=https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |access-date=July 3, 2022 |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |archive-date=July 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220703140059/https://www.empireonline.com/movies/news/stephen-lang-quaritch-bigger-bluer-pissed-off-avatar-2-exclusive-image/ |url-status=live}}</ref> * [[უნა ჩაპლინი]] [[ვარანგი|ვარანგის]] როლში. ის ნა'ვი-ს მეომარი ფერფლის ხალხის (მანგქვანის) კლანის ლიდერია.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Chaplin">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=June 20, 2017 |title='Games of Thrones' Star Oona Chaplin Joins James Cameron's 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230343/https://variety.com/2017/film/news/oona-chaplin-james-cameron-avatar-sequels-1202472730/ |archive-date=September 25, 2017 |url-status=live}}</ref><ref name="Landau">{{cite web |last=Weiss |first=Josh |date=January 20, 2023 |title='Avatar 4' will move the action from Pandora to Earth, reveals producer Jon Landau |url=https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |access-date=January 25, 2023 |publisher=[[Syfy|Syfy Media]] |archive-date=January 24, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230124181849/https://www.syfy.com/syfy-wire/avatar-4-will-take-place-on-earth |url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine |url=https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |title='Avatar: Fire and Ash' star Oona Chaplin on how incendiary Varang brings the heat: 'She becomes the fire' (Exclusive) |last=Romano |first=Nick |magazine=[[Entertainment Weekly]] |date=November 18, 2025 |access-date=November 18, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118000729/https://ew.com/avatar-fire-and-ash-oona-chaplin-varang-backstory-physicality-exclusive-11850018 |archive-date=November 18, 2025 |url-status=live}}</ref>}} [[ჯეიმზ კამერონი|ჯეიმზ კამერონის]] თქმით, ვარანგის კლანმა „უზარმაზარი განსაცდელი“ გადაიტანა, რამაც იგი გაამკაცრა და შეცვალა. კამერონის განმარტებით, ვარანგი საკუთარი ხალხის დასაცავად ყველაფერს გააკეთებს, მათ შორის ისეთ საქციელსაც, რომელსაც ჩვენ ბოროტებად მივიჩნევდით.<ref name="Na'vi Clan">{{cite web |title=James Cameron Opens Up About 'Avatar: Fire and Ash's 'Evil' Na'vi Clan, and I'm Concerned for Jake and Neytiri |last=Chichizola |first=Corey |date=January 15, 2025 |access-date=January 15, 2025 |website=[[Future plc#Brands|CinemaBlend]] |url=https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |archive-date=January 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123172034/https://www.cinemablend.com/movies/james-cameron-opens-up-about-avatar-fire-and-ashs-evil-navi-clan |url-status=live}}</ref> *[[კლიფ კერტისი]], [[ტონოვარი|ტონოვარის]] როლში. მეტკაინას ტომის მეთაური, [[რონალი|რონალის]] ქმარი და [[ცირეია|ცირეიასა]] და [[აონუნგი|აონუნგის]] მამა.<ref name="Curtis">{{cite web |last=Chitwood |first=Adam |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Add 'Fear the Walking Dead' Star Cliff Curtis in Lead Role |url=https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170926040955/https://collider.com/avatar-sequels-cliff-curtis/ |archive-date=September 26, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="Curtis 2">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 9, 2017 |title='Avatar' Sequels Update: 'Fear the Walking Dead's' Cliff Curtis Signs on for Lead Role |url=https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925052401/https://deadline.com/2017/05/avatar-sequels-fear-the-walking-dead-cliff-curtis-cast-1202087331/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> *[[ჯოელ დევიდ მური]] დოქტორი ნორმ სპელმანის როლდი. ადამიანი მეცნიერი და ნა'ვი-ს მოკავშირე, რომელიც პანდორაზე დარჩა მას შემდეგ, რაც რესურსების განვითარების ადმინისტრაცია ([[RDA]]) პანდორიდან განდევნეს.<ref name="David Moore Returning">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=May 31, 2017 |title=Joel David Moore Returning for 'Avatar' Sequels |url=https://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170909020056/http://deadline.com/2017/05/joel-david-moore-avatar-sequels-fox-1202105375/ |archive-date=September 9, 2017 |url-status=live}}</ref> * [[სი-სი-ეიჩ პაუნდერი]] მო'ატის როლში. ომატიკაიას კლანის სულიერი ლიდერი და [[ნეიტირი|ნეიტირის]] დედა.<ref name="Pounder Return">{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder to Return for 'Avatar' Sequels |url=https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170925230130/https://variety.com/2017/film/news/cch-pounder-avatar-sequels-1202504338/ |archive-date=September 25, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref><ref name="Pounder Return 2">{{cite web |last=Hipes |first=Patrick |date=July 24, 2017 |title=CCH Pounder Rejoins 'Avatar' Team for Sequels |url=https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170930091039/https://deadline.com/2017/07/cch-pounder-avatar-sequels-casting-1202134638/ |archive-date=September 30, 2017 |access-date=September 25, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> *იდი ფალკო — გენერალი ფრენსის არდმორი: რესურსების განვითარების ადმინისტრაციის (RDA) სამხედრო ოპერაციების მეთაური და კვორიჩის უშუალო უფროსი.[20] *დევიდ თიულისი — პეილაკი: ქარით მოვაჭრეთა (Wind Traders) ნავის ტომის ლიდერი.[ბ] * [[Edie Falco]] as General Frances Ardmore: Commander of the RDA's military operations and Quaritch's superior.<ref>{{cite web |url=https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |title=Edie Falco Joins James Cameron's 'Avatar' Franchise |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=February 6, 2019 |access-date=February 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190425060109/https://deadline.com/2019/02/avatar-james-cameron-edie-falco-1202550886/ |archive-date=April 25, 2019 |url-status=live}}</ref> * [[David Thewlis]] as Peylak: The Na'vi leader of the merchant Wind Traders.{{efn|Attributed to multiple references:<ref>{{cite web |last=Gemmill |first=Allie |date=June 3, 2020 |title='Avatar': David Thewlis Confirms Which Sequels He'll Appear in |url=https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603171627/https://collider.com/avatar-sequels-david-thewlis-character-plans/ |archive-date=June 3, 2020 |access-date=June 3, 2020 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref><ref name="ThewlisNotIn2">{{cite web |title=Will Harry Potter Star David Thewlis Appear in 'Avatar 3'? |url=https://featureuniverse.com/exploring-pandora-avatar-3-release-date-cast-plot-details-and-more/ |website=Feature Universe |date=June 28, 2024 |access-date=July 1, 2025}}</ref><ref name="PeylakWindTraders">{{cite web |last=Travis |first=Ben |title='Avatar: Fire and Ash': David Thewlis' Peylak Will Appear 'Throughout the Cycle of 3, 4, and 5' |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-fire-ash-david-thewlis-peylak-4-and-5-exclusive-first-look/ |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=July 29, 2025 |access-date=July 29, 2025}}</ref>}} * [[Jemaine Clement]] as Dr. Ian Garvin: A [[Marine biology|marine biologist]] employed by Scoresby.<ref>{{cite web |last=McNary |first=Dave |author-link=Dave McNary |date=May 15, 2019 |title=James Cameron's 'Avatar' Sequels Casts Jemaine Clement |url=https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190517222748/https://variety.com/2019/film/news/avatar-sequels-jemaine-clement-1203215845/ |archive-date=May 17, 2019 |access-date=May 15, 2019}}</ref> * [[Giovanni Ribisi]] as Parker Selfridge: The former administrator of the RDA mining operation.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Ribisi Returns">{{cite web |last=N'Duka |first=Amanda |date=October 13, 2017 |title='Avatar': Giovanni Ribisi Returning for All Four Sequels |url=https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171013183845/https://deadline.com/2017/10/avatar-giovanni-ribisi-fox-sequels-1202187533/ |archive-date=October 13, 2017 |access-date=October 13, 2017 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Taylor |first=Drew |date=March 22, 2023 |title='Avatar: The Way of Water' Producer Jon Landau Confirms the Return of Payakan: 'He Will Be Back' |url=https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |access-date=April 30, 2023 |website=[[TheWrap]] |language=en-US |archive-date=April 30, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230430101934/https://www.thewrap.com/avatar-the-way-of-water-jon-landau-interview-payakan-return/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Northrup |first=Ryan |date=March 23, 2023 |title='Avatar 3' Will Feature Return of an OG Villain Character After Small Sequel Role |url=https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |access-date=April 15, 2023 |website=[[Screen Rant]] |archive-date=April 15, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230415155106/https://screenrant.com/avatar-3-giovanni-ribisi-selfridge-character-return/ |url-status=live}}</ref>}} {{Multiple image | total_width = 300 | image1 = KateWinslet (cropped).jpg | image2 = Cliff Curtis March 2026.jpg | footer = [[Kate Winslet]] (left) and [[Cliff Curtis]] reprise their roles }} <!-- "and" -->* [[Kate Winslet]] as Ronal: The pregnant wife of Tonowari, chief of the Metkayina reef clan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Winslet Joins">{{cite web |last=Fleming |first=Mike Jr. |url=https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |title=Kate Winslet Joins 'Avatar' Universe for 'Titanic' Reunion with James Cameron |website=[[Deadline Hollywood]] |date=October 3, 2017 |access-date=October 4, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004015402/https://deadline.com/2017/10/kate-winslet-avatar-2-titanic-reunion-titanic-helmer-james-cameron-1202181471/ |archive-date=October 4, 2017 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Guttman |first=Graeme |date=January 19, 2021 |title='Avatar 2' or '3'? Kate Winslet Couldn't Tell Them Apart When Filming |website=[[Screen Rant]] |url=https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |archive-date=January 19, 2021 |access-date=December 28, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119192509/https://screenrant.com/avatar-2-3-kate-winslet-filming-sequels-confusion/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Tapp |first=Tom |date=December 12, 2023 |title='Avatar 3': James Cameron Confirms That Kate Winslet Will Be Back as Ronal |url=https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |access-date=December 28, 2023 |website=[[Deadline Hollywood]] |archive-date=December 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231228225657/https://deadline.com/2023/12/avatar-3-kate-winslet-back-says-james-cameron-1235665591/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Britain Dalton]] as Lo'ak: Jake and Neytiri's son who formed a bond with the outcast Tulkun Payakan.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast">{{cite web |last=Goldberg |first=Matt |url=https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |title='Avatar' Sequels Reveal First Look at the Young Cast |website=[[Collider (website)|Collider]] |date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170928055739/https://collider.com/avatar-sequels-cast-images/#cast |archive-date=September 28, 2017}}</ref><ref name="Child Cast Confirmed">{{cite web |last=Hopkins |first=Steve |date=December 25, 2022 |title=James Cameron says he's already filmed 'Avatar 3' and '4' to avoid the 'Stranger Things' effect |url=https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |website=[[Joe (website)|Joe.co.uk]] |access-date=December 27, 2022 |archive-date=December 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221225171140/https://www.joe.co.uk/entertainment/james-cameron-says-hes-already-filmed-avatar-3-and-4-to-avoid-the-stranger-things-effect-371781 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |last=Hamman |first=Cody |url=https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |title='Avatar 3': Lo'ak will be replacing Jake Sully as the narrator |website=[[JoBlo.com]] |date=January 19, 2023 |access-date=January 19, 2023 |archive-date=January 19, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230119222314/https://www.joblo.com/avatar-3-narrator-loak/ |url-status=live}}</ref>}} * [[Jamie Flatters]] as Neteyam: Jake and Neytiri's older son who died in battle and now appears in visions.<ref name="Young Cast"/> * [[Trinity Jo-Li Bliss]] as Tuktirey ("Tuk"): Jake and Neytiri's daughter and their youngest child.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2">{{cite magazine |last=Hibberd |first=James |date=September 27, 2017 |title='Avatar 2': First look at sequel's next generation cast |url=https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170927182529/https://ew.com/tv/2017/09/27/avatar-2-first-look/ |archive-date=September 27, 2017 |access-date=September 27, 2017 |magazine=[[Entertainment Weekly]]}}</ref><ref name="DSTimeJump">{{cite web |last=Hutchinson |first=Emily |url=https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |title='Avatar 2' time jump revealed by James Cameron |publisher=[[Digital Spy]] |date=February 19, 2019 |access-date=March 12, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190219055128/https://www.digitalspy.com/movies/a26396012/avatar-2-time-jump-james-cameron/ |archive-date=February 19, 2019 |url-status=live}}</ref>}} * [[Jack Champion]] as Miles "Spider" Socorro: The teenaged human son of Quaritch who was adopted by Jake and Neytiri.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Young Cast 2"/><ref>{{cite web |last=King |first=Jack |date=December 20, 2021 |title=New 'Avatar 2' Photo Introduces Spider, a Human Adopted by Jake and Neytiri |url=https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211220221914/https://collider.com/avatar-2-image-spider/ |archive-date=December 20, 2021 |access-date=December 21, 2021 |website=[[Collider (website)|Collider]]}}</ref>}} * [[Brendan Cowell]] as Captain Mick Scoresby: A hunter of the whale-like Tulkun.<ref>{{cite web |last=Couch |first=Aaron |date=March 28, 2019 |title='Avatar' Sequels Cast 'Game of Thrones' Actor Brendan Cowell |url=https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328231923/https://www.hollywoodreporter.com/heat-vision/avatar-casts-game-thrones-actor-brendan-cowell-1197741 |archive-date=March 28, 2019 |access-date=March 28, 2019 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref><ref name="Travis">{{cite web |last=Travis |first=Ben |url=https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |title='Avatar 3' Will Bring Back Both Payakan and His Nemesis Scoresby |website=[[Empire (magazine)|Empire]] |date=January 18, 2023 |access-date=January 18, 2023 |archive-date=January 18, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230118174508/https://www.empireonline.com/movies/news/avatar-3-will-bring-back-both-payakan-and-his-nemesis-scoresby/ |url-status=live}}</ref> * [[Bailey Bass]] as Tsireya: The daughter of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref>{{cite AV media |title=Bailey Bass Interview at 80th Annual the Golden Globes Awards |date=January 12, 2023 |publisher=Press Pass LA |via=[[YouTube]] |url=https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c |access-date=January 22, 2023 |language=en-US |archive-date=January 10, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250110103513/https://www.youtube.com/watch?v=aIueQmaN75c&gl=US&hl=en |url-status=live}}</ref>}} * [[Filip Geljo]] as Aonung: The son of Ronal and Tonowari.{{efn|Attributed to multiple references:<ref name="Young Cast"/><ref name="Child Cast Confirmed"/><ref name="Young Cast 2"/>}} * [[Duane Evans Jr.]] as Rotxo: A Metkayina youth.<ref name="Young Cast"/> <!-- Add'l closing scroll "Cast" --> * [[Matt Gerald]] as Corporal Lyle Wainfleet: An RDA soldier who died and was resurrected as a Na'vi recombinant.<ref name="Gerald Returning">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |url=https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |title=Matt Gerald Returning to James Cameron's 'Avatar' World; Boards Crackle's 'The Oath' |website=[[Deadline Hollywood]] |date=August 7, 2017 |access-date=September 25, 2017 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170911221135/https://deadline.com/2017/08/avatar-sequels-matt-gerald-returns-1202144393/ |archive-date=September 11, 2017}}</ref> * [[Dileep Rao]] as Dr. Max Patel: A human scientist and ally of the Na'vi who stayed on Pandora when the RDA was driven off.<ref name="Rao Returns">{{cite web |url=https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |title=Dileep Rao to Reprise His Role in James Cameron's 'Avatar' Films |last=N'Duka |first=Amanda |website=[[Deadline Hollywood]] |date=January 25, 2018 |access-date=January 25, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180126070752/https://deadline.com/2018/01/dileep-rao-james-cameron-avatar-sequels-1202269089/ |archive-date=January 26, 2018 |url-status=live}}</ref> Briefly reprising their roles from the [[Avatar (2009 film)|first film]] are [[Wes Studi]] as Eytukan, the chief of the Omaticaya and Neytiri's father, and [[Laz Alonso]] as Tsu'tey, Eytukan's successor. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==მონიშვნები== 0bq6m0h5sv6h7kk2taywgg40xbyokjc ბრენდონ სკლენარი 0 893228 5420467 5419307 2026-06-24T13:27:49Z NitaTs55 173574 5420467 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|22|06|2026}} '''ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი''' (დ. [[26 ივნისი]], [[1990]]), პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბრენდონ სკლენარი''', — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილია ფილმებში „მეპლთორპი“, „ვიცე“ (ორივე [[2018]]), „მიდვეი“ ([[2019]]), „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ([[2024]]), „დროპი“ და „მოახლე“ (ორივე [[2025]]). ტელევიზიაში ის ცნობილია სპენსერ დატონის როლით ფილმში „1923“ ([[2022]]–25). ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ბრენდონ სკლენარი დაიბადა ბრენდონ ფიკინსის სახელით დოვერში, ნიუ ჯერსიში და გაიზარდა ჩრდილოეთ ნიუ ჯერსიში.[1] მისი მშობლები არიან ფრანსინ სკლენარი, მეტროპოლიტენ ოპერის თეატრის ყოფილი სცენის ხელმძღვანელის ქალიშვილი, და ბრიუს ფიკინსი.[2][3] სკლენარმა 2008 წელს დაამთავრა ჰაკეტსთაუნის საშუალო სკოლა და მცირე ხნით ჩაირიცხა მორისის საგრაფო კოლეჯში. ორი თვის შემდეგ ის კალიფორნიაში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც სამსახიობო მიზნებისთვის დედის გვარი მიიღო.[4][5] ის ლოს-ანჯელესში გადავიდა საცხოვრებლად და შემთხვევით სამუშაოებზე მუშაობდა; 20 წლის ასაკში მასთან მენეჯერმა კონტრაქტი გააფორმა.[1] ==კარიერა== სკლენარის პროფესიონალური კინოდებიუტი 2011 წელს შედგა ფილმში „Cornered“. მომდევნო წელს ის გამოჩნდა ტელესერიალში „Dating Rules“ სერიალიდან „My Future Self“. შემდეგ ის გამოჩნდა ფილმში „Chance“ 2014 წელს,[6] NBC-ის კომედიურ სერიალში „Truth Be Told“ 2015 წელს, ფილმებში „Hunky Dory“ და „Bella Donna“[7] და ტელესერიალში „Fall into Me“ 2016 წელს, მთავარი როლი შეასრულა ამერიკულ-იაპონურ საშინელებათა ფილმში „Temple“[8][9] და Fox-ის სიტკომის სერიალში „New Girl“ 2017 წელს.[10] შემდეგ იგი 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „მეპლთორპი“ ედვარდ მეპლთორპის როლს შეასრულეს, რომელიც ნიუ-იორკელი ფოტოგრაფის, რობერტ მეპლთორპის ცხოვრებას მოგვითხრობს.[11] ფილმი 2018 წელს ტრიბეკას კინოფესტივალზე აჩვენეს,[12][13][14] სადაც აშშ-ის ნარატივის კონკურსის სექციაში მეორე ადგილი დაიკავა.[15][16] „მეპლთორპში“ შესრულებული როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მრავალი მედიისგან, მათ შორის „ბოი კულტურისგან“, რომელმაც შეაქო იგი „მეტ სმიტთან ფსიქოლოგიურად დატვირთულ სცენებში მაქსიმალური გავლენის მოხდენისთვის“[17]. ის გამოჩნდა 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „ვიცე“, ემი ადამსთან, სტივ კარელთან, კრისტიან ბეილთან და სემ როკველთან ერთად. ფილმი პოლიტიკოს დიკ ჩეინის ცხოვრებას იკვლევს და მისი რეჟისორია ოსკარის მფლობელი ადამ მაკკეი. შემდეგ სკლენარი ამირ ნადერის ფილმში „ჯადოსნური ფარანი“ გამოჩნდა, ფილმების „უკანასკნელი ოთახი“ და „შუშის ყბა“ გარდა.[18] 2018 წლის ივნისში სკლენარი ასევე მონაწილეობდა დამოუკიდებელ დრამაში „ინდიგო ველი“, რომელიც დაფუძნებულია რეჟისორ ჟაკლინ ბეთანის ამავე სახელწოდების მოკლემეტრაჟიან ფილმზე. იმავე წელს სკლენარი მთავარი ანტაგონისტის როლზე აირჩიეს ფილმში „დიდი მახინჯი“, რომელიც არის ნუარის ჟანრის კრიმინალური თრილერი, რომელიც აერთიანებს ბრიტანულ განგსტერულ ჟანრს ამერიკულ ვესტერნთან, რონ პერლმანთან, მალკოლმ მაკდაუელთან, ნიკოლას ბრაუნთან და ლევენ რამბინთან ერთად.[19] ფილმში ჯუნიორ ლოუფორდის როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების ფართო მოწონება დაიმსახურა. Chicago Sun Times-ის ჟურნალისტმა რიჩარდ როპერმა განაცხადა: „ბრენდონ სკლენარი ჯუნიორის როლში შთამბეჭდავად თამაშობს; ის ფანტასტიკურია, როგორც ურჩხული, რომელიც ჯეიმს დინის პერსონას იცვამს“.[20] შემდეგ სკლენარი თამაშობდა როლანდ ემერიხის ფილმში „მიდვეი“ „ლაიონსგეიტისთვის“[21] ვუდი ჰარელსონთან, ლუკ ევანსთან და პატრიკ უილსონთან ერთად. სკლენარმა განასახიერა ჯორჯ ჰ. გეი უმცროსი, რომელიც ტორპედოს ესკადრილია 8-ის (VT-8) ერთადერთი გადარჩენილი იყო. შემდეგ მან ითამაშა დამოუკიდებელ ფილმში „ჯონსინ“ - კრიმინალური კომედია თამბაქოს მოვაჭრეზე, რომელიც შეცდომით იდენტიფიცირების შემდეგ გაიტაცება და ქალაქში ორ მეტოქე ბანდას შორის აღმოჩნდება ჩარჩენილი.[21] 2020 წლის დასაწყისში იგი ტანია რეიმონდთან და როზანა არკეტთან ერთად დამოუკიდებელ ფილმში „Futra Days“ მთავარი როლის შესასრულებლად აირჩიეს. ფილმი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც მომავალში მოგზაურობს და კონტროლის ბუნებას იკვლევს. ამ როლისთვის მან 2022 წელს ვენის დამოუკიდებელი კინოფესტივალზე საუკეთესო მსახიობი კაცის ჯილდო მიიღო.[22] 2021 წლის მარტში ის შეუერთდა ფილმის „კარენის“ მსახიობთა გუნდს ტარინ მენინგთან და კორი ჰარდრიქტთან ერთად. 2022 წელს იგი სპენსერ დატონის როლზე აირჩიეს იელოუსტოუნის პრიკველ ტელესერიალში „1923“.[23] 2025 წელს მან ენდრიუ ვინჩესტერის როლი შეასრულა ფილმში „მოახლე“, სადაც სიდნი სუინისთან და ამანდა სეიფრიდთან ერთად თამაშობდა.[24][25] adtgue8l7eh4atbyvgmz4b2ykwp6gnx 5420470 5420467 2026-06-24T13:32:13Z NitaTs55 173574 5420470 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|22|06|2026}} '''ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი''' (დ. [[26 ივნისი]], [[1990]]), პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბრენდონ სკლენარი''', — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილია ფილმებში „მეპლთორპი“, „ვიცე“ (ორივე [[2018]]), „მიდვეი“ ([[2019]]), „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ([[2024]]), „დროპი“ და „მოახლე“ (ორივე [[2025]]). ტელევიზიაში ის ცნობილია სპენსერ დატონის როლით ფილმში „1923“ ([[2022]]–25). ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ბრენდონ სკლენარი დაიბადა ბრენდონ ფიკინსის სახელით დოვერში, [[ნიუ-ჯერზი]]ში და გაიზარდა ჩრდილოეთ ნიუ-ჯერზიში.[1] მისი მშობლები არიან ფრანსინ სკლენარი, მეტროპოლიტენ ოპერის თეატრის ყოფილი სცენის ხელმძღვანელის ქალიშვილი, და ბრიუს ფიკინსი.[2][3] სკლენარმა [[2008]] წელს დაამთავრა ჰაკეტსთაუნის საშუალო სკოლა და მცირე ხნით ჩაირიცხა მორისის საგრაფო კოლეჯში. ორი თვის შემდეგ ის [[კალიფორნია]]ში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც სამსახიობო მიზნებისთვის დედის გვარი მიიღო.[4][5] ის [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] გადავიდა საცხოვრებლად და შემთხვევით სამუშაოებზე მუშაობდა; 20 წლის ასაკში მასთან მენეჯერმა კონტრაქტი გააფორმა.[1] ==კარიერა== სკლენარის პროფესიონალური კინოდებიუტი 2011 წელს შედგა ფილმში „Cornered“. მომდევნო წელს ის გამოჩნდა ტელესერიალში „Dating Rules“ სერიალიდან „My Future Self“. შემდეგ ის გამოჩნდა ფილმში „Chance“ 2014 წელს,[6] NBC-ის კომედიურ სერიალში „Truth Be Told“ 2015 წელს, ფილმებში „Hunky Dory“ და „Bella Donna“[7] და ტელესერიალში „Fall into Me“ 2016 წელს, მთავარი როლი შეასრულა ამერიკულ-იაპონურ საშინელებათა ფილმში „Temple“[8][9] და Fox-ის სიტკომის სერიალში „New Girl“ 2017 წელს.[10] შემდეგ იგი 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „მეპლთორპი“ ედვარდ მეპლთორპის როლს შეასრულეს, რომელიც ნიუ-იორკელი ფოტოგრაფის, რობერტ მეპლთორპის ცხოვრებას მოგვითხრობს.[11] ფილმი 2018 წელს ტრიბეკას კინოფესტივალზე აჩვენეს,[12][13][14] სადაც აშშ-ის ნარატივის კონკურსის სექციაში მეორე ადგილი დაიკავა.[15][16] „მეპლთორპში“ შესრულებული როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მრავალი მედიისგან, მათ შორის „ბოი კულტურისგან“, რომელმაც შეაქო იგი „მეტ სმიტთან ფსიქოლოგიურად დატვირთულ სცენებში მაქსიმალური გავლენის მოხდენისთვის“[17]. ის გამოჩნდა 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „ვიცე“, ემი ადამსთან, სტივ კარელთან, კრისტიან ბეილთან და სემ როკველთან ერთად. ფილმი პოლიტიკოს დიკ ჩეინის ცხოვრებას იკვლევს და მისი რეჟისორია ოსკარის მფლობელი ადამ მაკკეი. შემდეგ სკლენარი ამირ ნადერის ფილმში „ჯადოსნური ფარანი“ გამოჩნდა, ფილმების „უკანასკნელი ოთახი“ და „შუშის ყბა“ გარდა.[18] 2018 წლის ივნისში სკლენარი ასევე მონაწილეობდა დამოუკიდებელ დრამაში „ინდიგო ველი“, რომელიც დაფუძნებულია რეჟისორ ჟაკლინ ბეთანის ამავე სახელწოდების მოკლემეტრაჟიან ფილმზე. იმავე წელს სკლენარი მთავარი ანტაგონისტის როლზე აირჩიეს ფილმში „დიდი მახინჯი“, რომელიც არის ნუარის ჟანრის კრიმინალური თრილერი, რომელიც აერთიანებს ბრიტანულ განგსტერულ ჟანრს ამერიკულ ვესტერნთან, რონ პერლმანთან, მალკოლმ მაკდაუელთან, ნიკოლას ბრაუნთან და ლევენ რამბინთან ერთად.[19] ფილმში ჯუნიორ ლოუფორდის როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების ფართო მოწონება დაიმსახურა. Chicago Sun Times-ის ჟურნალისტმა რიჩარდ როპერმა განაცხადა: „ბრენდონ სკლენარი ჯუნიორის როლში შთამბეჭდავად თამაშობს; ის ფანტასტიკურია, როგორც ურჩხული, რომელიც ჯეიმს დინის პერსონას იცვამს“.[20] შემდეგ სკლენარი თამაშობდა როლანდ ემერიხის ფილმში „მიდვეი“ „ლაიონსგეიტისთვის“[21] ვუდი ჰარელსონთან, ლუკ ევანსთან და პატრიკ უილსონთან ერთად. სკლენარმა განასახიერა ჯორჯ ჰ. გეი უმცროსი, რომელიც ტორპედოს ესკადრილია 8-ის (VT-8) ერთადერთი გადარჩენილი იყო. შემდეგ მან ითამაშა დამოუკიდებელ ფილმში „ჯონსინ“ - კრიმინალური კომედია თამბაქოს მოვაჭრეზე, რომელიც შეცდომით იდენტიფიცირების შემდეგ გაიტაცება და ქალაქში ორ მეტოქე ბანდას შორის აღმოჩნდება ჩარჩენილი.[21] 2020 წლის დასაწყისში იგი ტანია რეიმონდთან და როზანა არკეტთან ერთად დამოუკიდებელ ფილმში „Futra Days“ მთავარი როლის შესასრულებლად აირჩიეს. ფილმი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც მომავალში მოგზაურობს და კონტროლის ბუნებას იკვლევს. ამ როლისთვის მან 2022 წელს ვენის დამოუკიდებელი კინოფესტივალზე საუკეთესო მსახიობი კაცის ჯილდო მიიღო.[22] 2021 წლის მარტში ის შეუერთდა ფილმის „კარენის“ მსახიობთა გუნდს ტარინ მენინგთან და კორი ჰარდრიქტთან ერთად. 2022 წელს იგი სპენსერ დატონის როლზე აირჩიეს იელოუსტოუნის პრიკველ ტელესერიალში „1923“.[23] 2025 წელს მან ენდრიუ ვინჩესტერის როლი შეასრულა ფილმში „მოახლე“, სადაც სიდნი სუინისთან და ამანდა სეიფრიდთან ერთად თამაშობდა.[24][25] qmx6a56si1lb3if5tegfa0bkusrxl4q 5420477 5420470 2026-06-24T13:38:54Z NitaTs55 173574 5420477 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|22|06|2026}} '''ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი''' (დ. [[26 ივნისი]], [[1990]]), პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბრენდონ სკლენარი''', — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილია ფილმებში „მეპლთორპი“, „ვიცე“ (ორივე [[2018]]), „მიდვეი“ ([[2019]]), „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ([[2024]]), „დროპი“ და „მოახლე“ (ორივე [[2025]]). ტელევიზიაში ის ცნობილია სპენსერ დატონის როლით ფილმში „1923“ ([[2022]]–25). ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ბრენდონ სკლენარი დაიბადა ბრენდონ ფიკინსის სახელით დოვერში, [[ნიუ-ჯერზი]]ში და გაიზარდა ჩრდილოეთ ნიუ-ჯერზიში.[1] მისი მშობლები არიან ფრანსინ სკლენარი, მეტროპოლიტენ ოპერის თეატრის ყოფილი სცენის ხელმძღვანელის ქალიშვილი, და ბრიუს ფიკინსი.[2][3] სკლენარმა [[2008]] წელს დაამთავრა ჰაკეტსთაუნის საშუალო სკოლა და მცირე ხნით ჩაირიცხა მორისის საგრაფო კოლეჯში. ორი თვის შემდეგ ის [[კალიფორნია]]ში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც სამსახიობო მიზნებისთვის დედის გვარი მიიღო.[4][5] ის [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] გადავიდა საცხოვრებლად და შემთხვევით სამუშაოებზე მუშაობდა; 20 წლის ასაკში მასთან მენეჯერმა კონტრაქტი გააფორმა.[1] ==კარიერა== სკლენარის პროფესიონალური კინოდებიუტი [[2011]] წელს შედგა ფილმში „''Cornered''“. მომდევნო წელს ის გამოჩნდა ტელესერიალში „''Dating Rules''“ სერიალიდან „''My Future Self''“. შემდეგ ის გამოჩნდა ფილმში „''Chance''“ [[2014]] წელს,[6] [[NBC]]-ის კომედიურ სერიალში „''Truth Be Told''“ [[2015]] წელს, ფილმებში „''Hunky Dory''“ და „''Bella Donna''“[7] და ტელესერიალში „''Fall into Me''“ [[2016]] წელს, მთავარი როლი შეასრულა ამერიკულ-იაპონურ საშინელებათა ფილმში „''Temple''“[8][9] და [[Fox Broadcasting Company|Fox]]-ის სიტკომის სერიალში „[[ახალი გოგონა]]“ [[2017]] წელს.[10] შემდეგ იგი 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „მეპლთორპი“ ედვარდ მეპლთორპის როლს შეასრულეს, რომელიც ნიუ-იორკელი ფოტოგრაფის, რობერტ მეპლთორპის ცხოვრებას მოგვითხრობს.[11] ფილმი 2018 წელს ტრიბეკას კინოფესტივალზე აჩვენეს,[12][13][14] სადაც აშშ-ის ნარატივის კონკურსის სექციაში მეორე ადგილი დაიკავა.[15][16] „მეპლთორპში“ შესრულებული როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მრავალი მედიისგან, მათ შორის „ბოი კულტურისგან“, რომელმაც შეაქო იგი „მეტ სმიტთან ფსიქოლოგიურად დატვირთულ სცენებში მაქსიმალური გავლენის მოხდენისთვის“[17]. ის გამოჩნდა 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „ვიცე“, ემი ადამსთან, სტივ კარელთან, კრისტიან ბეილთან და სემ როკველთან ერთად. ფილმი პოლიტიკოს დიკ ჩეინის ცხოვრებას იკვლევს და მისი რეჟისორია ოსკარის მფლობელი ადამ მაკკეი. შემდეგ სკლენარი ამირ ნადერის ფილმში „ჯადოსნური ფარანი“ გამოჩნდა, ფილმების „უკანასკნელი ოთახი“ და „შუშის ყბა“ გარდა.[18] 2018 წლის ივნისში სკლენარი ასევე მონაწილეობდა დამოუკიდებელ დრამაში „ინდიგო ველი“, რომელიც დაფუძნებულია რეჟისორ ჟაკლინ ბეთანის ამავე სახელწოდების მოკლემეტრაჟიან ფილმზე. იმავე წელს სკლენარი მთავარი ანტაგონისტის როლზე აირჩიეს ფილმში „დიდი მახინჯი“, რომელიც არის ნუარის ჟანრის კრიმინალური თრილერი, რომელიც აერთიანებს ბრიტანულ განგსტერულ ჟანრს ამერიკულ ვესტერნთან, რონ პერლმანთან, მალკოლმ მაკდაუელთან, ნიკოლას ბრაუნთან და ლევენ რამბინთან ერთად.[19] ფილმში ჯუნიორ ლოუფორდის როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების ფართო მოწონება დაიმსახურა. Chicago Sun Times-ის ჟურნალისტმა რიჩარდ როპერმა განაცხადა: „ბრენდონ სკლენარი ჯუნიორის როლში შთამბეჭდავად თამაშობს; ის ფანტასტიკურია, როგორც ურჩხული, რომელიც ჯეიმს დინის პერსონას იცვამს“.[20] შემდეგ სკლენარი თამაშობდა როლანდ ემერიხის ფილმში „მიდვეი“ „ლაიონსგეიტისთვის“[21] ვუდი ჰარელსონთან, ლუკ ევანსთან და პატრიკ უილსონთან ერთად. სკლენარმა განასახიერა ჯორჯ ჰ. გეი უმცროსი, რომელიც ტორპედოს ესკადრილია 8-ის (VT-8) ერთადერთი გადარჩენილი იყო. შემდეგ მან ითამაშა დამოუკიდებელ ფილმში „ჯონსინ“ - კრიმინალური კომედია თამბაქოს მოვაჭრეზე, რომელიც შეცდომით იდენტიფიცირების შემდეგ გაიტაცება და ქალაქში ორ მეტოქე ბანდას შორის აღმოჩნდება ჩარჩენილი.[21] 2020 წლის დასაწყისში იგი ტანია რეიმონდთან და როზანა არკეტთან ერთად დამოუკიდებელ ფილმში „Futra Days“ მთავარი როლის შესასრულებლად აირჩიეს. ფილმი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც მომავალში მოგზაურობს და კონტროლის ბუნებას იკვლევს. ამ როლისთვის მან 2022 წელს ვენის დამოუკიდებელი კინოფესტივალზე საუკეთესო მსახიობი კაცის ჯილდო მიიღო.[22] 2021 წლის მარტში ის შეუერთდა ფილმის „კარენის“ მსახიობთა გუნდს ტარინ მენინგთან და კორი ჰარდრიქტთან ერთად. 2022 წელს იგი სპენსერ დატონის როლზე აირჩიეს იელოუსტოუნის პრიკველ ტელესერიალში „1923“.[23] 2025 წელს მან ენდრიუ ვინჩესტერის როლი შეასრულა ფილმში „მოახლე“, სადაც სიდნი სუინისთან და ამანდა სეიფრიდთან ერთად თამაშობდა.[24][25] f5bqsooyu3v7urirf0yhc1009zm77l5 5420504 5420477 2026-06-24T14:44:48Z NitaTs55 173574 5420504 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/NitaTs55|NitaTs55]].|22|06|2026}} '''ბრენდონ ტაილერ ფიკინსი''' (დ. [[26 ივნისი]], [[1990]]), პროფესიონალურად ცნობილი როგორც '''ბრენდონ სკლენარი''', — [[ამერიკელები|ამერიკელი]] [[მსახიობი]], რომელიც ყველაზე უკეთ ცნობილია ფილმებში „მეპლთორპი“, „ვიცე“ (ორივე [[2018]]), „მიდვეი“ ([[2019]]), „ყველაფერი მთავრდება ჩვენით“ ([[2024]]), „დროპი“ და „მოახლე“ (ორივე [[2025]]). ტელევიზიაში ის ცნობილია სპენსერ დატონის როლით ფილმში „1923“ ([[2022]]–25). ==ადრეული ცხოვრება და განათლება== ბრენდონ სკლენარი დაიბადა ბრენდონ ფიკინსის სახელით დოვერში, [[ნიუ-ჯერზი]]ში და გაიზარდა ჩრდილოეთ ნიუ-ჯერზიში.[1] მისი მშობლები არიან ფრანსინ სკლენარი, მეტროპოლიტენ ოპერის თეატრის ყოფილი სცენის ხელმძღვანელის ქალიშვილი, და ბრიუს ფიკინსი.[2][3] სკლენარმა [[2008]] წელს დაამთავრა ჰაკეტსთაუნის საშუალო სკოლა და მცირე ხნით ჩაირიცხა მორისის საგრაფო კოლეჯში. ორი თვის შემდეგ ის [[კალიფორნია]]ში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც სამსახიობო მიზნებისთვის დედის გვარი მიიღო.[4][5] ის [[ლოს-ანჯელესი|ლოს-ანჯელესში]] გადავიდა საცხოვრებლად და შემთხვევით სამუშაოებზე მუშაობდა; 20 წლის ასაკში მასთან მენეჯერმა კონტრაქტი გააფორმა.[1] ==კარიერა== სკლენარის პროფესიონალური კინოდებიუტი [[2011]] წელს შედგა ფილმში „''Cornered''“. მომდევნო წელს ის გამოჩნდა ტელესერიალში „''Dating Rules''“ სერიალიდან „''My Future Self''“. შემდეგ ის გამოჩნდა ფილმში „''Chance''“ [[2014]] წელს,[6] [[NBC]]-ის კომედიურ სერიალში „''Truth Be Told''“ [[2015]] წელს, ფილმებში „''Hunky Dory''“ და „''Bella Donna''“[7] და ტელესერიალში „''Fall into Me''“ [[2016]] წელს, მთავარი როლი შეასრულა ამერიკულ-იაპონურ საშინელებათა ფილმში „''Temple''“[8][9] და [[Fox Broadcasting Company|Fox]]-ის სიტკომის სერიალში „[[ახალი გოგონა]]“ [[2017]] წელს.[10] შემდეგ იგი 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „მეპლთორპი“ ედვარდ მეპლთორპის როლს ასრულებს, რომელიც [[ნიუ-იორკი|ნიუ-იორკელი]] [[ფოტოგრაფია|ფოტოგრაფის]], რობერტ მეპლთორპის ცხოვრებას მოგვითხრობს.[11] ფილმი 2018 წელს [[ტრაიბეკას კინოფესტივალი|ტრიბეკას კინოფესტივალზე]] აჩვენეს,[12][13][14] სადაც [[აშშ]]-ის ნარატივის კონკურსის სექციაში მეორე ადგილი დაიკავა.[15][16] „მეპლთორპში“ შესრულებული როლისთვის სკლენარმა კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა მრავალი მედიისგან, მათ შორის „Boy Culture“-სგან, რომელმაც შეაქო იგი „[[მეტ სმითი|მეტ სმითთან]] ფსიქოლოგიურად დატვირთულ სცენებში მაქსიმალური გავლენის მოხდენისთვის“[17]. ის გამოჩნდა 2018 წლის ბიოგრაფიულ დრამაში „ვიცე“, [[ემი ადამსი|ემი ადამსთან]], [[სტივ კარელი|სტივ კარელთან]], [[კრისტიან ბეილი|კრისტიან ბეილთან]] და [[სემ როკველი|სემ როკველთან]] ერთად. ფილმი პოლიტიკოს [[დიკ ჩეინი]]ს ცხოვრებას იკვლევს და მისი რეჟისორია ოსკარის მფლობელი [[ადამ მაკკეი]]. შემდეგ სკლენარი გამოჩნდა [[ამირ ნადერი]]ს ფილმში „ჯადოსნური ფარანი“, ასევე ფილმებში „უკანასკნელი ოთახი“ და „შუშის ყბა“.[18] 2018 წლის ივნისში სკლენარი ასევე მონაწილეობდა დამოუკიდებელ დრამაში „''Indigo Valley''“, რომელიც დაფუძნებულია რეჟისორ ჟაკლინ ბეთანის ამავე სახელწოდების მოკლემეტრაჟიან ფილმზე. იმავე წელს სკლენარი მთავარი ანტაგონისტის როლში აირჩიეს ფილმში „''The Big Ugly''“, რომელიც არის ნუარის ჟანრის კრიმინალური თრილერი, რომელიც აერთიანებს ბრიტანულ განგსტერულ ჟანრს ამერიკულ ვესტერნთან, [[რონ პერლმანი|რონ პერლმანთან]], [[მალკოლმ მაკდაუელი|მალკოლმ მაკდაუელთან]], [[ნიკოლას ბრაუნი|ნიკოლას ბრაუნთან]] და [[ლევენ რამბინი|ლევენ რამბინთან]] ერთად.[19] ფილმში ჯუნიორ ლოუფორდის როლისთვის სკლენარმა ფართო კრიტიკოსების მოწონება დაიმსახურა. ''Chicago Sun Times''-ის ჟურნალისტმა რიჩარდ როპერმა განაცხადა: „ბრენდონ სკლენარი ჯუნიორის როლში შთამბეჭდავად თამაშობს; ის ფანტასტიკურია, როგორც ურჩხული, რომელიც [[ჯეიმზ დინი]]ს პერსონას იცვამს“.[20] შემდეგ სკლენარი თამაშობდა როლანდ ემერიხის ფილმში „მიდვეი“ „ლაიონსგეიტისთვის“[21] ვუდი ჰარელსონთან, ლუკ ევანსთან და პატრიკ უილსონთან ერთად. სკლენარმა განასახიერა ჯორჯ ჰ. გეი უმცროსი, რომელიც ტორპედოს ესკადრილია 8-ის (VT-8) ერთადერთი გადარჩენილი იყო. შემდეგ მან ითამაშა დამოუკიდებელ ფილმში „ჯონსინ“ - კრიმინალური კომედია თამბაქოს მოვაჭრეზე, რომელიც შეცდომით იდენტიფიცირების შემდეგ გაიტაცება და ქალაქში ორ მეტოქე ბანდას შორის აღმოჩნდება ჩარჩენილი.[21] 2020 წლის დასაწყისში იგი ტანია რეიმონდთან და როზანა არკეტთან ერთად დამოუკიდებელ ფილმში „Futra Days“ მთავარი როლის შესასრულებლად აირჩიეს. ფილმი მოგვითხრობს კაცზე, რომელიც მომავალში მოგზაურობს და კონტროლის ბუნებას იკვლევს. ამ როლისთვის მან 2022 წელს ვენის დამოუკიდებელი კინოფესტივალზე საუკეთესო მსახიობი კაცის ჯილდო მიიღო.[22] 2021 წლის მარტში ის შეუერთდა ფილმის „კარენის“ მსახიობთა გუნდს ტარინ მენინგთან და კორი ჰარდრიქტთან ერთად. 2022 წელს იგი სპენსერ დატონის როლზე აირჩიეს იელოუსტოუნის პრიკველ ტელესერიალში „1923“.[23] 2025 წელს მან ენდრიუ ვინჩესტერის როლი შეასრულა ფილმში „მოახლე“, სადაც სიდნი სუინისთან და ამანდა სეიფრიდთან ერთად თამაშობდა.[24][25] 9z69509mx1v0is88sf04wofjwbt6p38 ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ 0 893360 5420440 5420318 2026-06-24T13:02:52Z GagaMumladze2020 126180 /* ბაროკო */ 5420440 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს პრაღის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი 1973–1995 წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გასასვლელით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება. ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ 1670–1673 წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. 1691 წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. == სქოლიო == 4e8yxq4nig5tx70iw5e1m2eo81hxngy 5420456 5420440 2026-06-24T13:14:33Z GagaMumladze2020 126180 /* ბაროკო */ 5420456 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს პრაღის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი 1973–1995 წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გასასვლელით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება. ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ 1670–1673 წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. 1691 წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა). == სქოლიო == ii6pcvd889tqfrldd6e9kccixj3xs36 5420466 5420456 2026-06-24T13:27:20Z GagaMumladze2020 126180 /* ბაროკო */ 5420466 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს პრაღის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი 1973–1995 წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გასასვლელით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება. ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ 1670–1673 წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. 1691 წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა). [[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო|ბაროკოს]] პერიოდიდან შემორჩენილია მოჩუქურთმებული საფლავის ქვებისა და ეპიტაფიების კოლექცია, მათ შორის [[1601]] წლის ასტრონომ [[ტიხო ბრაჰე]]ს საფლავის ქვა, რომელიც განთავსებულია მთავარი ნავის პირველ სამხრეთ სვეტთან. == სქოლიო == 8spmoaqcp07z96vgtyx0cr68xfqaeid 5420468 5420466 2026-06-24T13:29:54Z GagaMumladze2020 126180 /* ბაროკო */ 5420468 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს პრაღის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი 1973–1995 წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გასასვლელით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება. ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ 1670–1673 წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. 1691 წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა). [[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო|ბაროკოს]] პერიოდიდან შემორჩენილია მოჩუქურთმებული საფლავის ქვებისა და ეპიტაფიების კოლექცია, მათ შორის [[1601]] წლის ასტრონომ [[ტიხო ბრაჰე]]ს საფლავის ქვა, რომელიც განთავსებულია მთავარი ნავის პირველ სამხრეთ სვეტთან.<ref name="NPU">{{cite web |url=https://pamatkovykatalog.cz/kostel-matky-bozi-pred-tynem-15440531 |title=Kostel Matky Boží před Týnem |website=Pamatkový katalog |publisher=Národní památkový ústav |language=cs |access-date=24 June 2026 }}</ref> == სქოლიო == p4tj44bgbq2wuiyk5p4jvlv8re77ira 5420469 5420468 2026-06-24T13:31:50Z GagaMumladze2020 126180 /* ინტერიერის გაფორმება */ 5420469 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს პრაღის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი 1973–1995 წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გასასვლელით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება.<ref name="NPU">{{cite web |url=https://pamatkovykatalog.cz/kostel-matky-bozi-pred-tynem-15440531 |title=Kostel Matky Boží před Týnem |website=Pamatkový katalog |publisher=Národní památkový ústav |language=cs |access-date=24 June 2026 }}</ref> ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ 1670–1673 წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. 1691 წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა). [[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო|ბაროკოს]] პერიოდიდან შემორჩენილია მოჩუქურთმებული საფლავის ქვებისა და ეპიტაფიების კოლექცია, მათ შორის [[1601]] წლის ასტრონომ [[ტიხო ბრაჰე]]ს საფლავის ქვა, რომელიც განთავსებულია მთავარი ნავის პირველ სამხრეთ სვეტთან.<ref name="BritannicaTycho">{{cite encyclopedia |title=Tycho Brahe |url=https://www.britannica.com/biography/Tycho-Brahe-Danish-astronomer |encyclopedia=Encyclopædia Britannica |access-date=24 June 2026 }}</ref> == სქოლიო == iflqfx2i2nzjobhcbjlrphm9811a7ec 5420473 5420469 2026-06-24T13:35:28Z GagaMumladze2020 126180 5420473 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ტაძარი | ტაძრის_სახელი = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ | სურათი = Prague 07-2016 View from Old Town Hall Tower img2.jpg | infobox_width = | წარწერა = ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ, ხედი [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნიდან]] | რაიონი = [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]] | ფუნქციური_სტატუსი = მოქმედი | რუკა_ტიპი = | რუკა_ზომა = | რუკა_წარწერა = | გეო = {{coord|50|5|15.36|N|14|25|21.72|E}} | ადგილმდებარეობა = [[ძველი ქალაქის მოედანი (პრაღა)|ძველი ქალაქის მოედანი]], [[სტარე-მესტო (პრაღა)|სტარე-მესტო]], [[პრაღა]] | ქვეყანა = [[ჩეხეთი]] | ტიპი = სამრევლო ტაძარი | ხუროთმოძღვრული_ტიპი = ეკლესია | ხუროთმოძღვრული_სტილი = [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] | თარიღდება = [[XIV საუკუნე]] | რელიგიური_წევრობა = [[რომის კათოლიკური ეკლესია]] | გრძედი = 14°25′21.72″ აღმ. გრძ. | განედი = 50°5′15.36″ ჩრდ. განედ. | დეტალები = [[პრაღის რომის კათოლიკური არქიეპარქია]]ს სამრევლო ტაძარი }}{{დივ}} '''ღვთისმშობლის ტაძარი ტინის წინ''' ({{lang-cs|Kostel Matky Boží před Týnem}}), ასევე ცნობილი როგორც '''ტინის ტაძარი''' ({{lang-cs|Týnský chrám}}) — [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ტაძარია [[პრაღა]]ში, [[ჩეხეთი]]ში, და წარმოადგენს [[სტარე-მესტო (პრაღა)|ძველი ქალაქის]] ერთ-ერთ ყველაზე თვალსაჩინო ღირსშესანიშნაობას. ტაძარი [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნიდან]] მოყოლებული ქალაქის ამ ნაწილის მთავარი ეკლესიაა. იგი თავდაპირველად [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] ხელში იყო, ხოლო მოგვიანებით [[რომის კათოლიკური ეკლესია|რომის კათოლიკურ ეკლესიას]] გადაეცა. ტაძრის ორი კოშკი 80 მეტრის სიმაღლისაა, ხოლო თითოეული კოშკის დაგვირგვინებულია რვა მცირე კოშკურით, რომლებიც ორ იარუსად, ოთხ-ოთხად არის განლაგებული. ტაძარი დომინირებს [[სტარომესტსკის მოედანი|ძველი ქალაქის მოედნის]] პანორამაში და წარმოადგენს [[პრაღა|პრაღის]] ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას.<ref>{{cite web |url=https://www.gideo.eu/en/sightseeing-places/church-of-our-lady-before-tyn/ |title=Church of Our Lady before Týn |website=Gideo |access-date=24 June 2026}}</ref> [[ფაილი:Praha Týnský chrám.jpg|მინი|220პქ|ტაძრის აღმოსავლეთი მხარე XIX საუკუნის გრავიურაზე]] [[ფაილი:Praha, Týnský chrám, presbytář 01.jpg|მინი|საკურთხეველი (1649), [[კარელ შკრეტა|კარელ შკრეტას]] ფერწერული ნამუშევრით]] ==ისტორია== [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ძველი ქალაქის მოედნის ტერიტორიაზე იდგა [[რომანული არქიტექტურა|რომანული]] ეკლესია, რომელიც აშენდა ახლომდებარე ტინის ეზოში ჩამოსული უცხოელი ვაჭრებისათვის. ტინი იყო ბაზრობა, სადაც უცხოელ ვაჭრებს შეეძლოთ საკუთარი ჩამოტანილი პროდუქცია გაეყიდათ.<ref>[http://www.tyn.cz/cz/index.php?stranka=historie-20100201 Římskokatolická farnost u kostela Matky Boží před Týnem – Historie]</ref> [[1256]] წელს იგი შეცვალა ადრეულმა [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურმა]] ღვთისმშობლის ტაძარმა ტინის წინ. ეკლესია მალე პრაღის ძველი ქალაქის გერმანული მოსახლეობის რელიგიურ ცენტრად იქცა.<ref>{{cite book|title=Deutsche Geschichte im Osten Europas: Böhmen und Mähren|editor=von Friedrich Prinz|publisher=Siedler Verlag|year=1993|pages=135}}</ref> ამჟამინდელი ტაძრის მშენებლობა [[XIV საუკუნე|XIV საუკუნეში]] დაიწყო. ნაგებობა გვიანი გოტიკის სტილში დაპროექტდა [[მატიას არასი|მატიას არასის]] პროექტით, ხოლო მოგვიანებით სამუშაოებს [[პეტერ პარლერჟი]] ხელმძღვანელობდა. [[XV საუკუნე|XV საუკუნის]] დასაწყისისთვის მშენებლობა თითქმის დასრულებული იყო; დაუმთავრებელი რჩებოდა მხოლოდ კოშკები, სამკუთხა ფასადი და სახურავი. ამ პერიოდში ტაძარი [[ჰუსიტები|ჰუსიტების]] კონტროლის ქვეშ იმყოფებოდა. [[1427]] წელს ტაძრის წინამძღვრად დაინიშნა [[იან როკიცანი]], რომელიც მოგვიანებით პრაღის არქიეპარქიის ადმინისტრატორი გახდა. ტაძრის ძირითადი ნაწილი 1450-იან წლებში დასრულდა, ხოლო ფრონტონი და ჩრდილოეთის კოშკი მალევე აიგო [[ირჟი პოდებრადელი|ირჟი პოდებრადელის]] (1453–1471) მმართველობის დროს. სამკუთხა ზედა ფასადზე განთავსდა მეფის ქანდაკება და უზარმაზარი ოქროსფერი [[ბარძიმი]], რომელიც ჰუსიტების სიმბოლოს წარმოადგენდა. სამხრეთის კოშკი მხოლოდ [[1511]] წელს დასრულდა არქიტექტორ [[მატეი რეისეკი]]ს ხელმძღვანელობით. [[თეთრი მთის ბრძოლა|თეთრ მთასთან ბრძოლის]] (1620) შემდეგ დაიწყო მკაცრი რეკათოლიკიზაციის პერიოდი, რომელიც [[კონტრრეფორმაცია|კონტრრეფორმაციის]] ნაწილი იყო. [[1626]] წელს „ერეტიკოს მეფედ“ მიჩნეული ირჟი პოდებრადელის ქანდაკება და ჰუსიტური ბარძიმი მოხსნეს. მათ ნაცვლად დაიდგა [[ღვთისმშობელი მარიამი]]ს ქანდაკება, რომლის დიდი შარავანდედი ჩამოსხმული იყო ტაძრიდან მოხსნილი ბარძიმის ოქროსგან. [[1679]] წელს ტაძარს მეხი დაეცა, რის შედეგადაც გაჩენილმა ხანძარმა ძლიერ დააზიანა ძველი თაღოვანი გადახურვა. მოგვიანებით იგი შედარებით დაბალი [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის კამარით შეიცვალა. [[1876]]–[[1895]] წლებში ჩატარდა სარესტავრაციო სამუშაოები, თუმცა მათი ნაწილი [[1973]]–[[1995]] წლებში განხორციელებული ფართომასშტაბიანი გარე რესტავრაციის დროს გადაიხედა. ტაძრის ინტერიერის აღდგენა დღემდე გრძელდება და ის დღეს ერთ-ერთი უიშვიათესი ტაძარია პრაღაში, სადაც დამთვალიერებლებს ფოტოების გადაღება არ შეუძლიათ. [[2017]] წლის [[აგვისტო|აგვისტოში]] [[ჩეხეთის ეპისკოპოსთა კონფერენცია]]მ მიიღო გადაწყვეტილება ტაძრის ფასადზე ისტორიული ოქროს ბარძიმის დაბრუნების შესახებ. იმავე თვის ბოლომდე დამონტაჟდა დროებითი მოდელი, ხოლო საბოლოო, მოოქროვილი [[სპილენძი|სპილენძის]] ქანდაკება მოქანდაკე [[პეტრ მალინსკი|პეტრ მალინსკიმ]] შექმნა. ბარძიმზე ამოტვიფრულია მისი დამზადების წელი, [[პრაღის არქიეპარქია|პრაღის არქიეპარქიის]], ქალაქ პრაღისა და ჩეხური ლომის გერბები.<ref>https://www.nasepraha.cz/kalich-na-pruceli-tynskeho-chramu-je-gestem-usmireni/</ref><ref>https://web.archive.org/web/20170819024135/https://zpravy.proglas.cz/ocekavame/na-tynsky-chram-se-vraci-symbol-kalicha/</ref> ==არქიტექტურა== ტაძრის ჩრდილო-აღმოსავლეთის პორტალი [[გოტიკური ხელოვნება|გოტიკური ხელოვნების]] თვალსაჩინო ნიმუშია, რომელიც [[პეტერ პარლერჟი]]ს სახელოსნოს უკავშირდება. ფასადს ამშვენებს რელიეფი, რომელზეც გამოსახულია [[იესო ქრისტეს ჯვარცმა]]. ტაძრის მთავარი შესასვლელი დასავლეთ ფასადზე მდებარეობს და მასთან მისვლა შესაძლებელია ეკლესიის წინ განლაგებულ სახლებს შორის არსებული ვიწრო გვირაბით. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა]]ს ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. ტაძარი წარმოადგენს სამნავიან [[ბაზილიკა|ბაზილიკის]] ტიპის [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკურ]] ნაგებობას, რომლის დასავლეთ ნაწილში აღმართულია ორი მაღალი პრიზმული კოშკი. აღმოსავლეთით ტაძარი სრულდება მოკლე მთავარი საკურთხევლით, რომელიც შედგება ერთი მართკუთხა მონაკვეთისაგან და რვაკუთხედის ოთხი წახნაგით მრავალწახნაგოვნად იხურება. გვერდითი ნავები მთავრდება ღრმა პოლიგონური სამლოცველოებით, რომლებიც რვაკუთხედის ხუთ წახნაგს მოიცავს. გვერდითი ნავები გადახურულია ხუთი ჯვრული კამარით, რომლებიც თითქმის კვადრატულ გეგმაზეა აგებული და კოშკებთან ერთ დამატებით ჯვრულ კამარას უერთდება. მთავარი ნავი და საკურთხეველი გადახურულია ექვსი ფართო მართკუთხა მონაკვეთისგან შემდგარი [[ბაროკო|ბაროკოს]] კამარებით, რომელთაც სამკუთხა კვეთის თაღები აქვს. გვერდით ნავებში კი თავდაპირველი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] კამარები დღემდეა შემორჩენილი. ტაძრის ინტერიერი განათებულია მრავალრიცხოვანი გოთიკური სარკმლებით, რომლებიც ქვის ორნამენტული მორთულობით (ტრასერიით) არის გაფორმებული. ტაძარში შესვლა შესაძლებელია ოთხი [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] შესასვლელიდან. ჩრდილოეთის შესასვლელის კარის ზემოთ მდებარე სამკუთხა რელიეფურ ველზე განთავსებულია რელიეფი, რომელიც მრავალფიგურიან კომპოზიციებში [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ვნებათა ციკლის სამ სცენას ასახავს. ეს მაღალი მხატვრული ხარისხის ნამუშევარი [[ჩეხეთი|ჩეხეთში]] ჰუსიტებამდელი პერიოდის გოთიკური ქანდაკების ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ძეგლად მიიჩნევა. კოშკების წყვილი დაგვირგვინებულია გვიანი გოტიკის სტილის დეკორატიული რვაწახნაგა კოშკურებით. მათ ავსებს გალერეა, ოთხი კუთხის კოშკურა და დამატებით კიდევ ოთხი მცირე დეკორატიული კოშკურა შუა ნაწილში. კოშკებს შორის აღმართულია გოტიკური ფასადი, რომელშიც ჩასმულია [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] [[ბაროკო|ბაროკოს]] სტილის რელიეფი. ფასადს გარს აკრავს დეკორატიული ქვის წვეროები.<ref name="sacred">{{cite web |url=https://www.sacred-destinations.com/czech-republic/prague-our-lady-before-tyn |title=Church of Our Lady before Týn |website=Sacred Destinations}}</ref> ==ინტერიერის გაფორმება== ===გოტიკური=== ტაძრის ინტერიერში ნაწილობრივ შემორჩენილია შუასაუკუნეების ორიგინალური ავეჯი და მხატვრული ელემენტები: *[[1493]] წლის ქვის [[ბალდახინი]] (მდიდრულად მორთული ჩარდახი), რომელიც სავარაუდოდ [[მატეი რეისეკი]]ს სახელოსნოს მიეწერება და თავდაპირველად განკუთვნილი იყო ეპისკოპოს [[ავგუსტინ ლუჩიანო მირანდოლელი]]ს საფლავის დასაფარად. ბალდახინის გეგმა კვადრატულია. იგი შედგება ოთხი მასიური ქვის საყრდენისგან, რომლებიც დასრულებულია გოტიკური წვეტიანი თაღებით. თაღებს ამშვენებს კუთხის დეკორატიული კოშკურები და [[გოტიკური არქიტექტურა|გოტიკური]] ორნამენტები. თითოეულ საყრდენზე დაახლოებით შუა ნაწილში განთავსებულია ქანდაკებები. არქიტრავს დამჭერი საყრდენები სრულდება ფინიალებით. აღმოსავლეთ მხარეს ბალდახინი გაფორმებულია [[კარელ შკრეტა]]ს ფერწერული ნამუშევრებით. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას. *საკურთხეველი, რომლის ცენტრალურ ნაწილში გამოსახულია [[იესო ქრისტე|იესო ქრისტეს]] ნათლობა, შესრულებულია დაახლოებით [[1530]] წელს მაღალი რელიეფის ტექნიკით ოსტატ IP-ის (ან მონოგრამისტ IP-ის) მიერ, რომელიც მოქმედებდა იმ დროის ჩეხეთ-გერმანიის საზღვრის სამეფო მფარველების წრეებში. გვერდით ფრთებზე გამოსახული სცენები ქრისტეს ცხოვრებიდან აჩვენებს [[ალბრეხტ დიურერი]]ს გრაფიკული ნამუშევრების გავლენას.<ref>{{Cite book|last=Reisinger-Weber|first=Jutta|title=Der Monogrammist IP und sein Umkreis|publisher=Klinger|year=2007|location=Passau}}</ref> *[[1414]] წლის ნათლობის ემბაზი — პრაღაში არსებული ყველაზე ძველი და ყველაზე დიდი. *ქვის ამბიონი (პულპიტი) მთავარი ნავის შიგნით. *XV საუკუნის ე.წ. ტინის გოლგოთის ოსტატის ორი მნიშვნელოვანი ნამუშევარი: [[ღვთისმშობელი|ტინის მადონა]] და ჩრდილოეთის ნავის ბოლოს განთავსებული [[გოლგოთა|გოლგოთის]] ქანდაკება.<ref name="NPU">{{cite web |url=https://pamatkovykatalog.cz/kostel-matky-bozi-pred-tynem-15440531 |title=Kostel Matky Boží před Týnem |website=Pamatkový katalog |publisher=Národní památkový ústav |language=cs |access-date=24 June 2026 }}</ref> ===ბაროკო=== ტაძრის ავეჯის დიდი ნაწილი [[ბაროკო]]ს სტილს მიეკუთვნება. განსაკუთრებით აღსანიშნავია ადრეული ბაროკოს ხის მოჩუქურთმებული საკურთხევლები და ღირებული ოსტატ [[იან ი. მუნდტი]]ს მიერ [[1670]]–[[1673]] წლებში შექმნილი [[ორგანი (საკრავი)|ორგანი]], რომელიც პრაღაში შემორჩენილი სამი უძველესი ორგანიდან ერთ-ერთია. [[1691]] წლიდან თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში აქ ორგანისტად მუშაობდა მუსიკათმცოდნე [[ტომაშ ბალთაზარ იანოვკა]]. მთავარი საკურთხეველი ([[1649]]) შეიცავს [[მარიამ ღვთისმშობელი|ღვთისმშობლის]] ამაღლების თემაზე შექმნილ ტიტულარულ ფერწერას, რომელიც შესრულებულია გამოჩენილი ჩეხი ბაროკოს მხატვრის [[კარელ შკრეტა]]ს მიერ. იგი ასევე ავტორია რამდენიმე გვერდითი განთავსებული საკურთხევლის ტილოსი. ტაძარში წარმოდგენილია სხვა ბაროკოს ოსტატების ნამუშევრებიც: მოქანდაკეები [[იან ირჟი ბენდლი]] და [[იგნაც ფრანტიშეკ ვაისი]] (საკურთხევლის სკულპტურები), [[იან ჰეიდელბერგერი]] (წმინდა ფრანცისკო პაოლელის ქანდაკება ჩრდილოეთ ნავში), მხატვრები მ. სტრასერი (წმინდა ჯვრის პოვნა, გადატანილია მთავარი საკურთხევლიდან), [[იან ირჟი ჰაინში]] (წმინდა იოსების ნახატი და იესეს გენეალოგიური ხე), [[მიხაელ ვაცლავ ჰალბაქსი]] (წმინდანების კრისპინისა და კრისპინიანის ნახატი), [[პეტრ ბრანდლი]] (წმინდა ვაცლავის რაიხსტაგში ჩასვლა). [[რენესანსი|რენესანსისა]] და [[ბაროკო|ბაროკოს]] პერიოდიდან შემორჩენილია მოჩუქურთმებული საფლავის ქვებისა და ეპიტაფიების კოლექცია, მათ შორის [[1601]] წლის ასტრონომ [[ტიხო ბრაჰე]]ს საფლავის ქვა, რომელიც განთავსებულია მთავარი ნავის პირველ სამხრეთ სვეტთან.<ref name="BritannicaTycho">{{cite encyclopedia |title=Tycho Brahe |url=https://www.britannica.com/biography/Tycho-Brahe-Danish-astronomer |encyclopedia=Encyclopædia Britannica |access-date=24 June 2026 }}</ref> == სქოლიო == tug7s6ez2vizyh34w4the90yfoqh69n ივან სტანჩოვი 0 893375 5420390 5420349 2026-06-24T12:18:24Z Ninuca-QR 175479 5420390 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ივან სტანჩოვი | ფოტო =Ivan-Stancioff.jpg | ფოტოს სიგანე = 250პქ |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[17 დეკემბერი]], [[1897]] | დაბადგილი = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[28 ივლისი]], [[1972]] | გარდადგილი = [[მერილენდი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ბულგარელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ივან დიმიტროვ სტანჩოვი''' (დ. [[17 დეკემბერი]], [[1897]] — გ. [[28 ივლისი]], [[1972]]) — [[ბულგარელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. ივან სტანჩოვი დაიბადა ბულგარელი დიპლომატისა და [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსის]], დიმიტარ სტანჩოვისა და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]]-[[ბულგარეთი|ბულგარული]] წარმოშობის გრაფინიის, ანა დე გრენოს ოჯახში.<ref>Mari Agop Firkatian, [https://books.google.com/books?id=Ql7sCW6WIhcC Diplomats and Dreamers: The Stancioff Family in Bulgarian History], University Press of America, 2008, p. 13</ref> ოჯახში ხუთი შვილიდან მეოთხე იყო, ივანის და იყო [[ნადეჟდა სტანჩოვი|ნადეჟდა სტანჩოვიც]].<ref>Dimitar Stancioff: Patriot & Cosmopolitan 1864-1940 by [https://www.loc.gov/item/2014714878/ Lady Nadejda Muir], published London J. Murray 1957</ref> == ცხოვრება == სტანჩოვის ცხოვრება დაიწყო [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]], სადაც მამა, დიმიტარი, ბულგარეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლად იყო დანიშნული [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]]-ის კარზე. ახალგაზრდობის დიდი ნაწილის გატარების შემდეგ, როდესაც იგი მამას სხვადასხვა დიპლომატიურ მისიაზე თან ახლდა რუსეთში (1907 წლამდე), ხოლო შემდეგ საფრანგეთში (1908–1915), სტანჩოვმა თავისი პირველი დავალება მაიორ ხრისტო ლუკოვისგან მიიღო — როგორც თარჯიმანმა ადგილობრივ ბულგარულ ჯარებსა და ახლად ჩამოსულ ანგლო-ფრანგულ სამხედრო ნაწილებს შორის (1918 წლის 6 ოქტომბერი) ბულგარეთში. პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ იგი ოჯახთან ერთად ლონდონში გადავიდა, სადაც მისი მამა, დიმიტარი, დიდი ბრიტანეთის საქმეთა მინისტრად იყო დანიშნული. ლონდონში სტანჩოვმა გაიცნო თავისი ცხოვრების სიყვარული, კეროლინ მარიონ მიტჩელი, და ისინი 1925 წლის 17 თებერვალს დაქორწინდნენ ბრომპტონის ორატორიაში. მათ შვიდი შვილი შეეძინათ: დიმიტარი, ანა, ივანი, ფეოდორა, პეტერი, ნადეჟდა და ენდრიუ. სტანჩოვი 1931–1936 წლებში ბულგარეთის გენერალური კონსული იყო რომში, 1942–1944 წლებში — გენერალური კონსული გალაცში, ბესარაბიის საკითხებში, ხოლო 1944 წლის ბოლოს მცირე ხნით თურქეთის ქალაქ სტამბოლში ბულგარეთის გენერალური კონსულის თანამდებობაც ეკავა. ამის შემდეგ იგი ომით განადგურებულ აღმოსავლეთ ევროპას გაექცა და 1946 წელს მეუღლესთან და შვიდ შვილთან ერთად შეერთებულ შტატებში დასახლდა, მერილენდის შტატის ქალაქ ურბანაში, ლენდონ ჰაუსში. ივან სტანჩოვი გარდაიცვალა 1972 წლის 28 ივლისს და დაკრძალულია წმინდა იგნატიუსის ეკლესიაში, ურბანაში, მერილენდის შტატში. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 17 დეკემბერი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1897]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 28 ივლისი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1972]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ბულგარელი დიპლომატები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]] [[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]] jcxmtjpds62twcoyl3iiro7ptaq4qq5 5420397 5420390 2026-06-24T12:25:35Z Ninuca-QR 175479 5420397 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ივან სტანჩოვი | ფოტო =Ivan-Stancioff.jpg | ფოტოს სიგანე = 250პქ |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[17 დეკემბერი]], [[1897]] | დაბადგილი = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[28 ივლისი]], [[1972]] | გარდადგილი = [[მერილენდი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ბულგარელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ივან დიმიტროვ სტანჩოვი''' (დ. [[17 დეკემბერი]], [[1897]] — გ. [[28 ივლისი]], [[1972]]) — [[ბულგარელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. ივან სტანჩოვი დაიბადა ბულგარელი დიპლომატისა და [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსის]], დიმიტარ სტანჩოვისა და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]]-[[ბულგარეთი|ბულგარული]] წარმოშობის გრაფინიის, ანა დე გრენოს ოჯახში.<ref>Mari Agop Firkatian, [https://books.google.com/books?id=Ql7sCW6WIhcC Diplomats and Dreamers: The Stancioff Family in Bulgarian History], University Press of America, 2008, p. 13</ref> ოჯახში ხუთი შვილიდან მეოთხე იყო, ივანის და იყო [[ნადეჟდა სტანჩოვი|ნადეჟდა სტანჩოვიც]].<ref>Dimitar Stancioff: Patriot & Cosmopolitan 1864-1940 by [https://www.loc.gov/item/2014714878/ Lady Nadejda Muir], published London J. Murray 1957</ref> == ცხოვრება == სტანჩოვის ცხოვრება დაიწყო [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]], სადაც მამა, დიმიტარი, ბულგარეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლად იყო დანიშნული [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]]-ის კარზე. ახალგაზრდობის დიდი ნაწილის გატარების შემდეგ, როდესაც ივანი მამას სხვადასხვა დიპლომატიურ მისიაზე თან ახლდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]] ([[1907]] წლამდე), ხოლო შემდეგ [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ([[1908]]–[[1915]]), სტანჩოვმა თავისი პირველი დავალება [[მაიორი|მაიორ]] ხრისტო ლუკოვისგან მიიღო<ref>[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ "Diplomat and Gardener - Memoirs]", Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 40</ref> — როგორც თარჯიმანმა ადგილობრივ ბულგარულ ჯარებსა და ახლად ჩამოსულ ანგლო-ფრანგულ სამხედრო ნაწილებს შორის ([[1918]] წლის [[6 ოქტომბერი]]) ბულგარეთში. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ სტანჩოვი ოჯახთან ერთად [[ლონდონი|ლონდონში]] გადავიდა, სადაც ივანის მამა, დიმიტარი, [[დიდი ბრიტანეთი|დიდი ბრიტანეთის]] მინისტრად დანიშნეს. ლონდონში სტანჩოვმა გაიცნო ცხოვრების სიყვარული, კეროლინ მარიონ მიტჩელი, წყვილი [[1925]] წლის [[17 თებერვალი|17 თებერვალს]] დაქორწინდა ბრომპტონის ორატორიაში.<ref>London Daily Chronicle, Feb. 18, 1925, p. 14</ref> ივანსა და კეროლინს შვიდი შვილი შეეძინათ: დიმიტარი, ანა, ივანი, ფეოდორა, პეტერი, ნადეჟდა და ენდრიუ. სტანჩოვი 1931–1936 წლებში ბულგარეთის გენერალური კონსული იყო რომში, 1942–1944 წლებში — გენერალური კონსული გალაცში, ბესარაბიის საკითხებში, ხოლო 1944 წლის ბოლოს მცირე ხნით თურქეთის ქალაქ სტამბოლში ბულგარეთის გენერალური კონსულის თანამდებობაც ეკავა. ამის შემდეგ იგი ომით განადგურებულ აღმოსავლეთ ევროპას გაექცა და 1946 წელს მეუღლესთან და შვიდ შვილთან ერთად შეერთებულ შტატებში დასახლდა, მერილენდის შტატის ქალაქ ურბანაში, ლენდონ ჰაუსში. ივან სტანჩოვი გარდაიცვალა 1972 წლის 28 ივლისს და დაკრძალულია წმინდა იგნატიუსის ეკლესიაში, ურბანაში, მერილენდის შტატში. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 17 დეკემბერი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1897]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 28 ივლისი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1972]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ბულგარელი დიპლომატები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]] [[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]] c2hm1rsnsdr8aqyq8guwpntidaxlby3 5420406 5420397 2026-06-24T12:32:54Z Ninuca-QR 175479 5420406 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ივან სტანჩოვი | ფოტო =Ivan-Stancioff.jpg | ფოტოს სიგანე = 250პქ |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[17 დეკემბერი]], [[1897]] | დაბადგილი = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[28 ივლისი]], [[1972]] | გარდადგილი = [[მერილენდი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ბულგარელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ივან დიმიტროვ სტანჩოვი''' (დ. [[17 დეკემბერი]], [[1897]] — გ. [[28 ივლისი]], [[1972]]) — [[ბულგარელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. ივან სტანჩოვი დაიბადა ბულგარელი დიპლომატისა და [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსის]], დიმიტარ სტანჩოვისა და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]]-[[ბულგარეთი|ბულგარული]] წარმოშობის გრაფინიის, ანა დე გრენოს ოჯახში.<ref>Mari Agop Firkatian, [https://books.google.com/books?id=Ql7sCW6WIhcC Diplomats and Dreamers: The Stancioff Family in Bulgarian History], University Press of America, 2008, p. 13</ref> ოჯახში ხუთი შვილიდან მეოთხე იყო, ივანის და იყო [[ნადეჟდა სტანჩოვი|ნადეჟდა სტანჩოვიც]].<ref>Dimitar Stancioff: Patriot & Cosmopolitan 1864-1940 by [https://www.loc.gov/item/2014714878/ Lady Nadejda Muir], published London J. Murray 1957</ref> == ცხოვრება == სტანჩოვის ცხოვრება დაიწყო [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]], სადაც მამა, დიმიტარი, ბულგარეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლად იყო დანიშნული [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]]-ის კარზე. ახალგაზრდობის დიდი ნაწილის გატარების შემდეგ, როდესაც ივანი მამას სხვადასხვა დიპლომატიურ მისიაზე თან ახლდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]] ([[1907]] წლამდე), ხოლო შემდეგ [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ([[1908]]–[[1915]]), სტანჩოვმა თავისი პირველი დავალება [[მაიორი|მაიორ]] ხრისტო ლუკოვისგან მიიღო<ref>[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ "Diplomat and Gardener - Memoirs]", Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 40</ref> — როგორც თარჯიმანმა ადგილობრივ ბულგარულ ჯარებსა და ახლად ჩამოსულ ანგლო-ფრანგულ სამხედრო ნაწილებს შორის ([[1918]] წლის [[6 ოქტომბერი]]) ბულგარეთში. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ სტანჩოვი ოჯახთან ერთად [[ლონდონი|ლონდონში]] გადავიდა, სადაც ივანის მამა, დიმიტარი, [[დიდი ბრიტანეთი|დიდი ბრიტანეთის]] მინისტრად დანიშნეს. ლონდონში სტანჩოვმა გაიცნო ცხოვრების სიყვარული, კეროლინ მარიონ მიტჩელი, წყვილი [[1925]] წლის [[17 თებერვალი|17 თებერვალს]] დაქორწინდა ბრომპტონის ორატორიაში.<ref>London Daily Chronicle, Feb. 18, 1925, p. 14</ref> ივანსა და კეროლინს შვიდი შვილი შეეძინათ: დიმიტარი, ანა, ივანი, ფეოდორა, პეტერი, ნადეჟდა და ენდრიუ. სტანჩოვი [[1931]]–[[1936]] წლებში ბულგარეთის გენერალური კონსული იყო [[რომი|რომში]]<ref>Stancioff, Ivan D. “Rome 1931 - 1936. The Five Happiest Years of My Life.” Rivista Di Studi Politici Internazionali, vol. 81, no. 2 (322), 2014, pp. 255–79. [http://www.jstor.org/stable/43580646 JSTOR], Accessed 26 Jan. 2024.</ref>, [[1942]]–[[1944]] წლებში — გენერალური კონსული [[გალაცი|გალაცში]], ბესარაბიის საკითხებში, ხოლო [[1944]] წლის ბოლოს მცირე ხნით თურქეთის ქალაქ [[სტამბოლი|სტამბოლში]] ბულგარეთის გენერალური კონსულის თანამდებობაც ეკავა.<ref>Stephane Groueff, [https://books.google.com/books?id=OILRifZASxIC&dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&pg=PA102 My Odyssey], Writers Advantage, 2003, p. 102</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ "Diplomat and Gardener - Memoirs]", Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 181</ref><ref>Minoo Dinshaw, [https://books.google.com/books?id=d__cCwAAQBAJ&dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&pg=PT302 Outlandish Knight: The Byzantine Life of Steven Runciman], Penguin Books Limited, 2016</ref> ამის შემდეგ ივანი ომით განადგურებულ აღმოსავლეთ ევროპას გაექცა და [[1946]] წელს მეუღლესთან და შვიდ შვილთან ერთად [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] დასახლდა, [[მერილენდის შტატი|მერილენდის შტატის]] ქალაქ ურბანაში, ლენდონ ჰაუსში. ივან სტანჩოვი გარდაიცვალა [[1972]] წლის [[28 ივლისი|28 ივლისს]] და დაკრძალულია წმინდა იგნატიუსის ეკლესიაში, ურბანაში, მერილენდის შტატში.<ref>[[Landon House|The Stancioff House]], Urbana, Maryland</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 17 დეკემბერი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1897]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 28 ივლისი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1972]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ბულგარელი დიპლომატები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]] [[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]] cm4vqmzsu195t8amacvxpdl825ofbzg 5420409 5420406 2026-06-24T12:33:42Z Ninuca-QR 175479 5420409 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა პიროვნება | სიგანე = | სახელი = ივან სტანჩოვი | ფოტო =Ivan-Stancioff.jpg | ფოტოს სიგანე = 250პქ |წარწერა = | ალტ = | მშობლსახელი = | ენის კოდი = | დაბსახელი = | დაბთარიღი = [[17 დეკემბერი]], [[1897]] | დაბადგილი = [[სანქტ-პეტერბურგი]], [[რუსეთი]] | მოინათლა = | გაუჩინარების თარიღი = | გაუჩინარების ადგილი = | გაუჩინარების სტატუსი = | გარდთარიღი = [[28 ივლისი]], [[1972]] | გარდადგილი = [[მერილენდი]], [[ამერიკის შეერთებული შტატები|აშშ]] | გარდაცვალების მიზეზი = | სხეულის პოვნის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილი = | დაკრძალვის ადგილის კოორდინატები = | ძეგლები = | რეზიდენცია = | სხვა სახელები = | ეროვნება = [[ბულგარელი]] | მოქალაქეობა = | ეთნიკური წარმომავლობა = | ქვეშევრდომობა = | განათლება = | ალმა-მატერი = | მოღვაწეობა = | საქმიანობა = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | აქტიურობის წლები = | დამსაქმებელი = | ორგანიზაცია = | ხელფასი = | ქონება = | ცნობილია როგორც = | ცნობილი ნაშრომები = | სიმაღლე = | წონა = | წოდება = | წლები = | წინამორბედი = | მემკვიდრე = | პარტია = | მოძრაობა = | ოპონენტები = | რელიგია = | წაყენებული ბრალდება = | განაჩენი = | დანაშაულებრივი სტატუსი = | მეუღლეები = | პარტნიორები = | შვილები = | მამა = | დედა = | ნათესავები = | ჯილდოები = | მოსახმობი სიგნალი = | სუფთა მოგება = | სახელი1 = | მოდული1 = | სახელი2 = | მოდული2 = | სახელი3 = | მოდული3 = | სახელი4 = | მოდული4 = | სახელი5 = | მოდული5 = | სახელი6 = | მოდული6 = | სახელი7 = | მოდული7 = | საიტი = | ხელმოწერა = | ხელმოწერის ზომა = | ხელმოწერა ალტ = | შენიშვნები = }} '''ივან დიმიტროვ სტანჩოვი''' (დ. [[17 დეკემბერი]], [[1897]] — გ. [[28 ივლისი]], [[1972]]) — [[ბულგარელი]] [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. ივან სტანჩოვი დაიბადა ბულგარელი დიპლომატისა და [[პოლიტიკოსი|პოლიტიკოსის]], დიმიტარ სტანჩოვისა და [[საფრანგეთი|ფრანგულ]]-[[ბულგარეთი|ბულგარული]] წარმოშობის გრაფინიის, ანა დე გრენოს ოჯახში.<ref>Mari Agop Firkatian, [https://books.google.com/books?id=Ql7sCW6WIhcC Diplomats and Dreamers: The Stancioff Family in Bulgarian History], University Press of America, 2008, p. 13</ref> ოჯახში ხუთი შვილიდან მეოთხე იყო, ივანის და იყო [[ნადეჟდა სტანჩოვი|ნადეჟდა სტანჩოვიც]].<ref>Dimitar Stancioff: Patriot & Cosmopolitan 1864-1940 by [https://www.loc.gov/item/2014714878/ Lady Nadejda Muir], published London J. Murray 1957</ref> == ცხოვრება == სტანჩოვის ცხოვრება დაიწყო [[სანქტ-პეტერბურგი|სანქტ-პეტერბურგში]], [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]], სადაც მამა, დიმიტარი, ბულგარეთის დიპლომატიურ წარმომადგენლად იყო დანიშნული [[ნიკოლოზ II (რუსეთი)|ნიკოლოზ II]]-ის კარზე. ახალგაზრდობის დიდი ნაწილის გატარების შემდეგ, როდესაც ივანი მამას სხვადასხვა დიპლომატიურ მისიაზე თან ახლდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთში]] ([[1907]] წლამდე), ხოლო შემდეგ [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]] ([[1908]]–[[1915]]), სტანჩოვმა თავისი პირველი დავალება [[მაიორი|მაიორ]] ხრისტო ლუკოვისგან მიიღო<ref>[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ "Diplomat and Gardener - Memoirs]", Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 40</ref> — როგორც თარჯიმანმა ადგილობრივ ბულგარულ ჯარებსა და ახლად ჩამოსულ ანგლო-ფრანგულ სამხედრო ნაწილებს შორის ([[1918]] წლის [[6 ოქტომბერი]]) ბულგარეთში. [[პირველი მსოფლიო ომი|პირველი მსოფლიო ომის]] შემდეგ სტანჩოვი ოჯახთან ერთად [[ლონდონი|ლონდონში]] გადავიდა, სადაც ივანის მამა, დიმიტარი, [[დიდი ბრიტანეთი|დიდი ბრიტანეთის]] მინისტრად დანიშნეს. ლონდონში სტანჩოვმა გაიცნო ცხოვრების სიყვარული, კეროლინ მარიონ მიტჩელი, წყვილი [[1925]] წლის [[17 თებერვალი|17 თებერვალს]] დაქორწინდა ბრომპტონის ორატორიაში.<ref>London Daily Chronicle, Feb. 18, 1925, p. 14</ref> ივანსა და კეროლინს შვიდი შვილი შეეძინათ: დიმიტარი, ანა, ივანი, ფეოდორა, პეტერი, ნადეჟდა და ენდრიუ. სტანჩოვი [[1931]]–[[1936]] წლებში ბულგარეთის გენერალური კონსული იყო [[რომი|რომში]]<ref>Stancioff, Ivan D. “Rome 1931 - 1936. The Five Happiest Years of My Life.” Rivista Di Studi Politici Internazionali, vol. 81, no. 2 (322), 2014, pp. 255–79. [http://www.jstor.org/stable/43580646 JSTOR], Accessed 26 Jan. 2024.</ref>, [[1942]]–[[1944]] წლებში — გენერალური კონსული [[გალაცი|გალაცში]], ბესარაბიის საკითხებში, ხოლო [[1944]] წლის ბოლოს მცირე ხნით თურქეთის ქალაქ [[სტამბოლი|სტამბოლში]] ბულგარეთის გენერალური კონსულის თანამდებობაც ეკავა.<ref>Stephane Groueff, [https://books.google.com/books?id=OILRifZASxIC&dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&pg=PA102 My Odyssey], Writers Advantage, 2003, p. 102</ref><ref>[https://books.google.com/books?id=ZS8pMwEACAAJ "Diplomat and Gardener - Memoirs]", Ivan D. Stancioff, 1998 Petrikov Publishing House, Sophia, Bulgaria., p. 181</ref><ref>Minoo Dinshaw, [https://books.google.com/books?id=d__cCwAAQBAJ&dq=%22Ivan+Stancioff%22+-wikipedia&pg=PT302 Outlandish Knight: The Byzantine Life of Steven Runciman], Penguin Books Limited, 2016</ref> ამის შემდეგ ივანი ომით განადგურებულ აღმოსავლეთ ევროპას გაექცა და [[1946]] წელს მეუღლესთან და შვიდ შვილთან ერთად [[ამერიკის შეერთებული შტატები|შეერთებულ შტატებში]] დასახლდა, [[მერილენდის შტატი|მერილენდის შტატის]] ქალაქ ურბანაში, ლენდონ ჰაუსში. ივან სტანჩოვი გარდაიცვალა [[1972]] წლის [[28 ივლისი|28 ივლისს]] და დაკრძალულია წმინდა იგნატიუსის ეკლესიაში, ურბანაში, მერილენდის შტატში.<ref>[[Landon House|The Stancioff House]], Urbana, Maryland</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 17 დეკემბერი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1897]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 28 ივლისი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1972]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ბულგარელი დიპლომატები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები პერიოდის მიხედვით]] [[კატეგორია:ელჩები ქვეყნების მიხედვით]] qfsm0u865n5r297ym37g546mdy3cfcd 1866 წელი ავსტრალიაში 0 893378 5420363 5420352 2026-06-24T12:05:39Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420363 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი – 99არტურ მაკალისტერი00 კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) 4odbtnqitolyxfkvwp95o203bi8ewet 5420367 5420363 2026-06-24T12:08:15Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420367 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} m7nghs3kl6w81j0a3ag98gwbh8gxwd2 5420369 5420367 2026-06-24T12:08:57Z ნიკა გიორგაძე 165583 დაემატა [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420369 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] 1nuvivnfdr3ir7zwbcyj30b7mupekk3 5420370 5420369 2026-06-24T12:09:10Z ნიკა გიორგაძე 165583 დაემატა [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420370 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] fjhhhfqvdn8r214uk13r7uhia3cx89f 5420371 5420370 2026-06-24T12:09:22Z ნიკა გიორგაძე 165583 დაემატა [[კატეგორია:186 წელი ოკეანეთში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420371 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:186 წელი ოკეანეთში]] d0dsfnz0ak3qrete9h6v1z49uy5oajj 5420372 5420371 2026-06-24T12:09:29Z ნიკა გიორგაძე 165583 წაიშალა [[კატეგორია:186 წელი ოკეანეთში]]; დაემატა [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420372 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] nsz2mpas4sabkqdo3pwm42fvrvxvzte 5420376 5420372 2026-06-24T12:10:33Z ნიკა გიორგაძე 165583 დაემატა [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420376 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] 3a2nwkugla9wt80bp8wr64bwk05e9dn 5420377 5420376 2026-06-24T12:10:50Z ნიკა გიორგაძე 165583 დაემატა [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420377 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. 1922) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. 1936) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. 1948) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. 1892) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1936) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. 1953) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. 1944) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1917) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1942) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. 1916) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. 1900) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] nf06ikkxcqqo4dya5gcdnl9jg7bnwao 5420379 5420377 2026-06-24T12:12:52Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420379 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. 1818) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1810) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ. 1790) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1815) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. 1788) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] kpxc73mu9gwo1x1rikasqwtidh6fos8 5420380 5420379 2026-06-24T12:13:24Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420380 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. [[1818]]) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1810]]) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში)]] (ბ.[[ 1790]]) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[181]]5) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1788]]) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] kosbxxtjxw4g03gdahpzcrsffkle3l6 5420382 5420380 2026-06-24T12:13:50Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420382 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. [[1818]]) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1810]]) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში]]) (ბ.[[ 1790]]) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[181]]5) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1788]]) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 29ethovbgvh7jnp2ye0ozsz0wkq70ax 5420383 5420382 2026-06-24T12:14:22Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420383 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. [[1818]]) *[[3 ბებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1810]]) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში]]) (ბ.[[ 1790]]) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1815]]) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1788]]) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] qast2a4b0l43aawzwu3u9o8r084kkyr 5420385 5420383 2026-06-24T12:15:10Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420385 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. [[1818]]) *[[3 თებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1810]]) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში]]) (ბ.[[ 1790]]) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1815]]) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1788]]) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 5umcyybmk2cqnczfrxp7c15aktg9wl8 5420386 5420385 2026-06-24T12:15:40Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420386 wikitext text/x-wiki {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1866}} ქვემოთ მოცემულია [[1866]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. ==მოქმედი პირები== ===ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები=== *ახალი სამხრეთ [[უელსი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯონ იანგი]] *[[ქვინზლენდი|კვინზლენდი]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]] *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[დომინიკ დეილი]] *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – [[პოლკოვნიკი]] [[თომას ბრაუნი]] *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორია]]ს გუბერნატორი – სერ [[ჩარლზ დარლინგი]] (7 მაისამდე), შემდეგ სერ [[ჯონ მანერს-სატონი]] (15 აგვისტოდან) *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – დოქტორი [[ჯონ ჰემპტონი]] ==პრემიერ-მინისტრები== ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – [[ჩარლზ კაუპერი]] (21 იანვრამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ მარტინი]] *კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – [[რობერტ ჰერბერტი]] (1 თებერვლამდე), შემდეგ [[არტურ მაკალისტერი]] (20 ივლისამდე), შემდეგ რობერტ ჰერბერტი (7 აგვისტომდე), შემდეგ არტურ მაკალისტერი *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯონ ჰარტი]] უფროსი (28 მარტამდე), შემდეგ [[ჯეიმზ ბუკო]] *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ უაიტი]] (24 ნოემბრამდე), შემდეგ სერ [[რიჩარდ დრაი]] *ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი – [[ჯეიმზ მაკალოჰი]] ==მოვლენები== *1 თებერვალი –[[არტურ მაკალისტერი]] კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *19 მარტი – დაიკო [[მერი მაკკილოპი]] პენოლაში (სამხრეთი ავსტრალია) აფუძნებს წმინდა იოსებ წმინდა გულის დების კონგრეგაციას. *17 აპრილი – ვიქტორიას პარლამენტი ამტკიცებს საბაჟო ტარიფების კანონპროექტს; მეორე დღეს ძალაში შედის ავსტრალიის პირველი პროტექციონისტული ტარიფები. *20 ივნისი – იხსნება ადელაიდის მერიის შენობა. *12 ივლისი – გემი „კავარა“ განიცდის კატასტროფას [[ნიუკასლი (ავსტრალია)|ნიუკასლთან]], 61 მგზავრიდან და ეკიპაჟის წევრიდან მხოლოდ ერთი გადარჩა. *18 ივლისი – სამგზავრო გემი „ნეზერბი“ კატასტროფას განიცდის კინგის კუნძულთან, ბორტზე მყოფი 450-ვე ადამიანი გადარჩა. *20 ივლისი – [[არტურ მაკალისტერი]] საბანკო კრიზისის გამო კვინზლენდის პრემიერ-მინისტრის პოსტიდან გადადგება, თუმცა კრიზისის შერბილების შემდეგ, 7 აგვისტოს, ისევ უბრუნდება თანამდებობას. *15 აგვისტო – [[ჯონ მანერს-სატონი]] ვიქტორიას გუბერნატორი ხდება. *8 სექტემბერი – იწყება „სისხლის ან პურის აჯანყება“, როდესაც უმუშევარი მამაკაცები სამთავრობო საწყობებში შეჭრას ცდილობენ; არეულობა 10 სექტემბრამდე გრძელდება. *10 ოქტომბერი – მელბურნის სამხრეთ-აღმოსავლეთით იხსნება დანდენონგის ბაზარი (Dandenong Market). *24 ოქტომბერი – [[მელბურნი|მელბურნში]] იხსნება ავსტრალაზიის კოლონიათაშორისი გამოფენა. *24 ნოემბერი –[[რიჩარდ დრაი]] ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი ხდება. *7 დეკემბერი – ნარომაინთან ბუშრეინჯერებმა (ყაჩაღებმა) მოკლეს ოქროს კომისარი ჯონ გრანვილ გრენფელი. ==დაბადება== *[[29 იანვარი]] – [[ფრენკ ტუდორი]], ოპოზიციის მე-6 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1922]]) *[[31 იანვარი]] – [[ჰენრი ფორსტერი]], ფორსტერის პირველი ბარონი, ავსტრალიის მე-7 გენერალ-გუბერნატორი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1936]]) *[[15 მარტი]] – [[მეთიუ ჩარლტონი]], ოპოზიციის მე-7 ფედერალური ლიდერი (გ. [[1948]]) *[[26 მარტი]] – [[ბარკროფტ ბოუკი]], პოეტი (გ. [[1892]]) *[[27 მარტი]] – [[ჯონ ალანი]], ვიქტორიას 29-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. [[1936]]) *[[11 აპრილი]] – [[ბერნარდ ო'დაუდი]], პოეტი, აქტივისტი და ჟურნალისტი (გ. [[1953]]) *[[21 აპრილი]] – [[სტენლი პრაის უირი]], არმიის ოფიცერი და საჯარო მოხელე (გ. [[1944]]) *[[5 აგვისტო]] – [[ჰარი ტროტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1917]]) *[[23 სექტემბერი]] – [[ჯეიმზ ჰიუმ ქუქი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. [[1942]]) *[[15 ოქტომბერი]] – [[ჯეკ ბარეტი]], კრიკეტის მოთამაშე (გ. [[1916]]) *[[16 ნოემბერი]] – [[დაგმარ ბერნი]], ექიმი და პირველი ქალი, რომელმაც ავსტრალიაში მედიცინა შეისწავლა (გ. [[1900]]) ==გარდაცვალება== *[[11 იანვარი]] – [[გუსტავუს ვონ ბრუკი]], მსახიობი (დაიბადა [[ირლანდია|ირლანდიაში)]] (ბ. [[1818]]) *[[3 თებერვალი|3 თებერვალი]] – [[უილიამ ჰეინსი]], ვიქტორიას 1-ლი პრემიერ-მინისტრი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1810]]) *[[7 მაისი]] – [[ედვარდ ჩარლზ კლოუსი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ჯარისკაცი (დაიბადა [[ბრიტანეთის ინდოეთი|ბრიტანეთის ინდოეთში]]) (ბ.[[ 1790]]) *[[5 ივნისი]] – [[ჯონ მაკდუელ სტიუარტი]], მკვლევარი (დაიბადა და გარდაიცვალა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1815]]) *[[25 სექტემბერი]] – [[ოსმონდ ჟილი]], სამხრეთ ავსტრალიის პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1788]]) ==ლიტერატურა== *{{cite book | last = Barker | first = Anthony | title =What Happened When | publisher = Allen & Unwin | year = 1996 | location = St Leonards | isbn = 978-1-86373-986-3 }} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] qy45ccpknuvzidva6090z6l08sirxaw კატეგორია:1953 წელს დაარსებული ორგანიზაციები 14 893381 5420366 2026-06-24T12:08:15Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1953 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:ორგანიზაციები დაარსების წლების მიხედვით]] 5420366 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1953 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული ორგანიზაციები]] [[კატეგორია:ორგანიზაციები დაარსების წლების მიხედვით]] b8an164ws6dp7l85m6q2e60m5mvmmg4 კატეგორიის განხილვა:1953 წელს დაარსებული ორგანიზაციები 15 893382 5420373 2026-06-24T12:09:46Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420373 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:1866 წელი ავსტრალიაში 1 893383 5420387 2026-06-24T12:15:55Z ნიკა გიორგაძე 165583 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420387 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1951 წელი ეკონომიკაში 14 893384 5420388 2026-06-24T12:16:10Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1951]] [[კატეგორია:1950-იანი წლების ეკონომიკის ისტორია]] 5420388 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1951]] [[კატეგორია:1950-იანი წლების ეკონომიკის ისტორია]] tamah01t3j6223e9nlzpv8rcoroxx67 კატეგორიის განხილვა:1951 წელი ეკონომიკაში 15 893385 5420389 2026-06-24T12:17:07Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420389 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1951 წელს დაარსებული ორგანიზაციები 14 893386 5420391 2026-06-24T12:19:34Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული ორგანიზაციები]] 5420391 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1951 წელს დაარსებულები]] [[კატეგორია:1950-იან წლებში დაარსებული ორგანიზაციები]] sj8of7xdhqomptlc0nkprvhkilh8h8x 1868 წელი ავსტრალიაში 0 893387 5420392 2026-06-24T12:20:30Z ნიკა გიორგაძე 165583 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5420392 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} nd6egt4jpk4brna1byw8mafghwykng8 5420394 5420392 2026-06-24T12:20:39Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420394 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} ქვემოთ მოცემულია [[1868]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. მოქმედი პირები *[[ავსტრალიის მონარქია|მონარქი]] - [[ვიქტორია (დიდი ბრიტანეთი)|დედოფალი ვიქტორია]] =Governors= [[Governors of the Australian states|ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები]]: *[[ახალი სამხრეთი უელსის გუბერნატორი|ახალი სამხრეთ უელსის გუბერნატორი]] – [[Somerset Lowry-Corry, 4th Earl Belmore|სომერსეტ ლოური-კორი, ბელმორის მე-4 გრაფი]] *[[კვინსლენდის გუბერნატორი]] – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]], შემდეგ [[Samuel Blackall|პოლკოვნიკი სერ სემუელ ბლექოლი]] *[[სამხრეთ ავსტრალიის გუბერნატორი]] – სერ [[Dominick Daly|დომინიკ დეილი]] 19 თებერვლამდე *[[ტასმანიის გუბერნატორი]] – [[Thomas Gore Browne|პოლკოვნიკი თომას ბრაუნი]], შემდეგ [[Charles Du Cane|ჩარლზ დიუ კეინი]] *[[ვიქტორიას გუბერნატორი]] – სერ [[John Manners-Sutton, 3rd Viscount Canterbury|ჯონ მანერს-სატონი]] *[[დასავლეთ ავსტრალიის გუბერნატორი]] – დოქტორი [[John Hampton|ჯონ ჰემპტონი]], შემდეგ სერ [[Benjamin Pine|ბენჯამინ პაინი]]მიუხედავად იმისა, რომ ოფიციალურად დაინიშნა გუბერნატორად, პაინი რეალურად არ ჩასულა დასავლეთ ავსტრალიაში პოსტის დასაკავებლად; ამ მოვალეობას ასრულებდა ადმინისტრატორი, ლეიტენანტ-პოლკოვნიკი [[John Bruce (British Army officer)|ჯონ ბრიუსი]]. =Premiers= [[Premiers of the Australian states|ავსტრალიის კოლონიების პრემიერ-მინისტრები]]: *[[ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი]] – [[James Martin (premier)|ჯეიმზ მარტინი]], 27 ოქტომბრამდე, შემდეგ [[John Robertson (New South Wales Premier)|ჯონ რობერტსონი]] *[[კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი]] – [[Robert Mackenzie (Queensland politician)|რობერტ მაკენზი]], 25 ნოემბრამდე, შემდეგ [[Charles Lilley|ჩარლზ ლილი]] *[[სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი]] – [[Henry Ayers|ჰენრი ეიერსი]], 24 სექტემბრამდე, შემდეგ [[John Hart, senior|ჯონ ჰარტი]] (მე-2 ჯერზე), 13 ოქტომბრამდე, შემდეგ [[Henry Ayers|ჰენრი ეიერსი]] (მე-4 ჯერზე), 3 ნოემბრამდე, შემდეგ [[Henry Strangways|ჰენრი სტრენგვეისი]] *[[ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი]] – [[Richard Dry|რიჩარდ დრაი]] *[[ვიქტორიას პრემიერ-მინისტრი]] – [[James McCulloch|ჯეიმზ მაკალოჰი]], 6 მაისამდე, შემდეგ [[Charles Sladen|ჩარლზ სლეიდენი]], 11 ივლისამდე, შემდეგ [[James McCulloch|ჯეიმზ მაკალოჰი]] (მე-2 ჯერზე) მოვლენები 10 იანვარი – დასავლეთ ავსტრალიაში ჩადის ბოლო [[Convict era of Western Australia|კატორღელთა]] გემი ''[[Hougoumont (ship)|Hougoumont]]''. ამით დასრულდა ავსტრალიაში [[penal transportation|პატიმართა ტრანსპორტირების (გადასახლების)]] ეპოქა.{{cite book|title=Australia through Time|publisher=Random House Australia|year=2009|isbn=9781741668865|edition=16th|location=North Sydney NSW}} თებერვალი–მაისი – პოლიციელის, პოლიციის ასისტენტისა და ადგილობრივი მუშის მკვლელობის გამო შურისძიების მიზნით ჩადენილ სასტიკ ქმედებათა სერიას დასავლეთ ავსტრალიაში, [[Murujuga|მურუჯუგას]] (ბარაპის ნახევარკუნძული) ტერიტორიაზე, [[Flying Foam Passage|ფლაინგ ფოუმის გასასვლელთან]], 15-დან 150-მდე [[მკვიდრი ავსტრალიელები|აბორიგენი ადამიანის]] სიცოცხლე შეეწირა. ამ ტრაგედიას მოგვიანებით [[Flying Foam massacre|ფლაინგ ფოუმის ჟლეტა]] ეწოდა. 5 მარტი – [[Queensland Parliament|კვინსლენდის პარლამენტი]] ამტკიცებს „პოლინეზიელ მუშათა აქტს“, რათა მოაწესრიგოს [[blackbirding|ბლექბერდინგის (იძულებითი დაქირავების)]] გზით ჩამოყვანილი [[წყნარი ოკეანის კუნძულები|წყნარი ოკეანის კუნძულების]] მცხოვრებთა დასაქმება.{{cite news |url=https://www.textqueensland.com.au/item/journal/85aec34daf2e3b652ba7b434c1f11f36/pdf/1 |title=Polynesian Laborers Act 1868 |newspaper=Queensland Government Gazette |volume=IX |number=47 |date=4 March 1868 |page=217 |access-date=2021-01-09 |via=Text Queensland |archive-date=18 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210718075442/https://espace.library.uq.edu.au/data/UQ_218064/Queensland_Gov_Gazette_1868_v9.pdf?Expires=1626594967&Key-Pair-Id=APKAJKNBJ4MJBJNC6NLQ&Signature=Zu7TdvIKaF723zMTUcKEBvsDDsnt3CDFi02H67FROAC9uVLo8YzGvFYE9jc8sP14i0JR61P3NfTT3UI2fIjdA-h~foLRirkdsPXkDerX3ULTSz3ul5ssub6svZ~oEbibNmndz2btv0onIp90NfACtMwBEvlfVnnRHSX8GLfEvLkqa473fpVgfH6VwH4o4qpbyB7eN-YwZruCgZpqbBZFBlcDVldKc~ZKPaeIx1ITpXxPE8m4ru8Ft5RwrNa327XGXnhKvmlSxD0ZA-H~OK23dfSnPiCZpHpCU2L2k1kMxwoTmeZJ48bXG-UvTlFKzdzFx~3HdJNJnkaqaZzCefPafQ__ |url-status=live }}{{cite news|date=16 March 1868|title=Intercolonial news: Queensland|volume=LVII|page=2|newspaper=[[The Sydney Morning Herald]]|issue=9304|location=New South Wales, Australia|url=https://nla.gov.au/nla.news-article13159407|access-date=9 January 2021|via=Trove|archive-date=18 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210718075334/https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/13159407|url-status=live}} 12 მარტი – [[Henry James O'Farrell|ჰენრი ჯეიმზ ო'ფარელი]] რევოლვერიდან ზურგში ესვრის [[Alfred, Duke of Saxe-Coburg and Gotha|პრინც ალფრედს, ედინბურგის ჰერცოგს]] (დედოფალ ვიქტორიას მეორე ვაჟს), როდესაც ეს უკანასკნელი პიკნიკს მართავდა სანაპირო გარეუბან [[Clontarf, New South Wales|კლონტარფში]]. ეს იყო პოლიტიკური მკვლელობის პირველი მცდელობა ავსტრალიის ისტორიაში. ო'ფარელი თავდაპირველად ამტკიცებდა, რომ მელბურნის „ფენიანების“ (ირლანდიელი ნაციონალისტების) მითითებით მოქმედებდა, თუმცა მოგვიანებით ეს ჩვენება უარყო. მას ალკოჰოლიზმთან და [[ფსიქიკური აშლილობა|ფსიქიკურ დაავადებებთან]] დაკავშირებული პრობლემები ჰქონდა.{{Australian Dictionary of Biography|id2=ofarrell-henry-james-4322|title=O'Farrell, Henry James (1833–1868)|first1=Mark|last1=Lyons|first2=Bede|last2=Nairn|name-list-style=amp|volume=5|year=1974|access-date=2021-01-09}} ეკონომიკა *[[Geelong|ჯილონგის]] შალის კომპანია აფუძნებს პირველ [[Textile manufacturing|საფეიქრო (შალის) ფაბრიკას]] ავსტრალიაში.სპორტი მაისიდან ოქტომბრამდე – [[Australian Aboriginal cricket team in England in 1868|ავსტრალიის აბორიგენთა პირველი კრიკეტის გუნდი, რომელმაც საზღვარგარეთ იმოგზაურა]], მართავს შეხვედრებს რამდენიმე ინგლისურ გუნდთან; მათ მოიგეს 14 მატჩი, წააგეს 14, ხოლო 19 დაასრულეს ფრედ. 3 ნოემბერი – ცხენი სახელად [[Glencoe II|„გლენკო“]] იგებს [[მელბურნის თასი|მელბურნის თასს]] დაბადება [[21 თებერვალი]] – [[Ernest Roberts (Australian politician)|ერნესტ რობერტსი]], სამხრეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (გ. [[1913]]) [[19 ივნისი]] – [[Richard Crouch|რიჩარდ კრაუჩი]], ვიქტორიას შტატის პოლიტიკოსი (გ. [[1949]]) [[27 ოქტომბერი]] – [[William Gillies (Australian politician)|უილიამ გილისი]], კვინსლენდის 21-ე [[კვინსლენდის პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] (გ. [[1928]]) [[14 ნოემბერი]] – [[Steele Rudd|სტილ რადი]], მწერალი (გ. [[1935]]) გარდაცვალება [[21 აპრილი]] – [[Henry James O'Farrell|ჰენრი ჯეიმზ ო'ფარელი]], თავდამსხმელი (დაიბადა [[ირლანდია]]ში) (ბ. [[1833]]) [[10 ივნისი]] – [[Charles Harpur|ჩარლზ ჰარპური]], პოეტი (ბ. [[1813]]) [[21 ივლისი]] – [[William Bland|უილიამ ბლენდი]], ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და სამედიცინო პრაქტიკოსი (ექიმი) (დაიბადა [[გაერთიანებული სამეფო|გაერთიანებულ სამეფოში]]) (ბ. [[1789]]) tc2rkoz6fmcjake5vuotgw5la32554f 5420395 5420394 2026-06-24T12:20:59Z ნიკა გიორგაძე 165583 შინაარსი შეიცვალა '{{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}}'-ით 5420395 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} nd6egt4jpk4brna1byw8mafghwykng8 5420398 5420395 2026-06-24T12:26:18Z ნიკა გიორგაძე 165583 5420398 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/ნიკა გიორგაძე|ნიკა გიორგაძე]].|24|06|2026}} ქვემოთ მოცემულია [[1868]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენების სია. s001usqkz7z0htwz9vyef244yv3rang კატეგორიის განხილვა:1951 წელს დაარსებული ორგანიზაციები 15 893388 5420393 2026-06-24T12:20:33Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420393 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ავსტრიის მანქანათმშენებელი კომპანიები 14 893389 5420401 2026-06-24T12:28:01Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ავსტრიის კომპანიები დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები ქვეყნების მიხედვით]] 5420401 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ავსტრიის კომპანიები დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები ქვეყნების მიხედვით]] l2cgq1q8bneal2ksssnngndbvd5c4ly კატეგორიის განხილვა:ავსტრიის მანქანათმშენებელი კომპანიები 15 893390 5420402 2026-06-24T12:29:00Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420402 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ავსტრიის კომპანიები დარგების მიხედვით 14 893391 5420405 2026-06-24T12:32:27Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ავსტრიის კომპანიები]] [[კატეგორია:კომპანიები ქვეყნებისა და ინდუსტრიების მიხედვით]] 5420405 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ავსტრიის კომპანიები]] [[კატეგორია:კომპანიები ქვეყნებისა და ინდუსტრიების მიხედვით]] af3oz4r0gklezchs3n5nbijj090yewt კატეგორიის განხილვა:ავსტრიის კომპანიები დარგების მიხედვით 15 893392 5420408 2026-06-24T12:33:33Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420408 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები ქვეყნების მიხედვით 14 893393 5420412 2026-06-24T12:37:16Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] [[კატეგორია:კომპანიები ინდუსტრიების და ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] 5420412 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] [[კატეგორია:კომპანიები ინდუსტრიების და ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] 7ho93e9i2xbzqr86lyvnqmh0duou02r კატეგორიის განხილვა:მანქანათმშენებელი კომპანიები ქვეყნების მიხედვით 15 893394 5420413 2026-06-24T12:38:42Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420413 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1860 წელი ოკეანეთში 14 893395 5420415 2026-06-24T12:51:34Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1860 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420415 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1860 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] r4ayyebhlrcwi041hks34ytg1jlmixg კატეგორიის განხილვა:1860 წელი ოკეანეთში 15 893396 5420416 2026-06-24T12:51:59Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420416 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1860 წელი ავსტრალიაში 14 893397 5420417 2026-06-24T12:52:41Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1860 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860 წელი ოკეანეთში]] 5420417 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1860 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860 წელი ოკეანეთში]] 7502zm6l2cy9tsozovaqr1p1rdd8gnd კატეგორიის განხილვა:1860 წელი ავსტრალიაში 15 893398 5420419 2026-06-24T12:53:01Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420419 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით 14 893399 5420420 2026-06-24T12:53:20Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მექანიკური ინჟინერია]] [[კატეგორია:ინდუსტრია სექტორისა და ქვეყნის მიხედვით]] 5420420 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მექანიკური ინჟინერია]] [[კატეგორია:ინდუსტრია სექტორისა და ქვეყნის მიხედვით]] b01ea29erlbvdygc7fal82leq0h8tc2 კატეგორიის განხილვა:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით 15 893400 5420422 2026-06-24T12:55:25Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420422 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1862 წელი ოკეანეთში 14 893401 5420424 2026-06-24T12:58:15Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1862 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420424 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1862 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] j0ojqd2xs29h27rf7kft5ltswteeci6 კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში 14 893402 5420425 2026-06-24T12:58:17Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1866 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420425 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1866 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] jxus329rajgi7uw0vj0nmqy5xchy1ye კატეგორია:1868 წელი ოკეანეთში 14 893403 5420426 2026-06-24T12:58:22Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1868 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420426 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1868 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] nugtk7b7swywmyi4fh770xa85xsj9z1 იოშიდა კენჯი 0 893404 5420427 2026-06-24T12:58:44Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} იოშიდა კენძი (იაპონურად: 吉田堅治; 1924 წლის 24 მაისი — 2009 წლის 24 თებერვალი) იყო იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ი... 5420427 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენძი (იაპონურად: 吉田堅治; 1924 წლის 24 მაისი — 2009 წლის 24 თებერვალი) იყო იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს.[1] 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში,[2] გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.[3] 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა.[4] == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა.[4] == მნიშვნელოვანი გამოფენები == 1993 — „La Vie“, ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) 1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, მეხიკო 2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში (დუბლინი), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში 2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი 2008 — „VIE ET PAIX“, იუნესკოს შტაბ-ბინა, პარიზი == კოლექციები == ბრიტანეთის მუზეუმი[5] RAK-ის ხელოვნების ფონდი[6] 6ozcx4zvvzegvm14r9uqhw2ephk31we 5420442 5420427 2026-06-24T13:04:14Z Ninuca-QR 175479 5420442 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს.[1] 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში,[2] გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.[3] 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა.[4] == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა.[4] == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, მეხიკო *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში (დუბლინი), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, იუნესკოს შტაბ-ბინა, პარიზი == კოლექციები == *ბრიტანეთის მუზეუმი[5] *RAK-ის ხელოვნების ფონდი[6] iqw816ihyasclxh0uoc7mbjwa2fyrcg 5420445 5420442 2026-06-24T13:07:41Z Ninuca-QR 175479 5420445 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს. 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა. 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, მეხიკო *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში (დუბლინი), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, იუნესკოს შტაბ-ბინა, პარიზი == კოლექციები == *ბრიტანეთის მუზეუმი *RAK-ის ხელოვნების ფონდი 9f4558vp12n1awoiq2mc7xihp76c49z 5420448 5420445 2026-06-24T13:11:32Z Ninuca-QR 175479 5420448 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს. 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა. 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, მეხიკო *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში (დუბლინი), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, იუნესკოს შტაბ-ბინა, პარიზი == კოლექციები == *ბრიტანეთის მუზეუმი *RAK-ის ხელოვნების ფონდი [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] l325fwj1el0ozzgci1vrfygvznzrjj1 5420451 5420448 2026-06-24T13:11:57Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420451 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს. 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა. 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, ბრიტანეთის მუზეუმი, ლონდონი (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, მეხიკო *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში (დუბლინი), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, იუნესკოს შტაბ-ბინა, პარიზი == კოლექციები == *ბრიტანეთის მუზეუმი *RAK-ის ხელოვნების ფონდი [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] orq6m1epwrp0ufuvewy7t5prl5ga418 5420454 5420451 2026-06-24T13:14:12Z Ninuca-QR 175479 5420454 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — იაპონელი მხატვარი, რომელმაც შექმნა აბსტრაქტული ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ იკედაში, ოსაკასთან ახლოს. იკედის ნორმალურ სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, 1944 წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და კამიკაძეს პილოტად მოამზადეს. 1945 წელს მეორე მსოფლიო ომის დასრულებამ იგი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა მის მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი ტოკიოში. 1964 წელს, 40 წლის ასაკში, მან დატოვა მასწავლებლის სამსახური და პარიზში გადავიდა, რათა მთლიანად ხელოვნებისთვის მიეძღვნა თავი. იქ იგი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც სტენლი უილიამ ჰეიტერმა დააარსა. 1972 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მან სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა. 1986 წელს კიბოთი მისი მეუღლის გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა მისი შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა იაპონიაში დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და 2009 წლის 24 თებერვალს, 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] rx1f3qpg3u5emzg4a1icjhbkayn7jr4 5420492 5420454 2026-06-24T14:14:03Z Ninuca-QR 175479 5420492 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს. [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა. [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა. [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] kt3ju4zlfskudsxe2iortub8zow9u9h 5420493 5420492 2026-06-24T14:15:34Z Ninuca-QR 175479 /* ცხოვრება და კარიერა */ 5420493 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს.<ref>{{cite web | url=https://www7b.biglobe.ne.jp/~kenji-yoshida/english%20index.html | title=Life and Peace Artist Kenji Yoshida }}</ref> [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა.<ref>{{cite news|last=Darwent|first=Charles|title=Kenji Yoshida: Artist whose work was shaped by his wartime experiences|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/kenji-yoshida-artist-whose-work-was-shaped-by-his-wartime-experiences-1681851.html|newspaper=The Independent|date=9 May 2009|access-date=9 May 2025}}</ref> [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.<ref name="CH">{{cite journal |last1=Annobil |first1=Ishmael |title=Kenji Yoshida: Artist of the Soul |journal=Chiaroscuro Magazine |date=2007 |url=https://www.chiaroscuromagazine.com/critique/kenji-yoshida-artist-soul-introduction.html |access-date=1 September 2025}}</ref> [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა.<ref name="guard" /> == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] i0cn1ox2i0yx5j4bfvajvkv0fopt4rg 5420494 5420493 2026-06-24T14:16:27Z Ninuca-QR 175479 /* ცხოვრება და კარიერა */ 5420494 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს.<ref>{{cite web | url=https://www7b.biglobe.ne.jp/~kenji-yoshida/english%20index.html | title=Life and Peace Artist Kenji Yoshida }}</ref> [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა.<ref>{{cite news|last=Darwent|first=Charles|title=Kenji Yoshida: Artist whose work was shaped by his wartime experiences|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/kenji-yoshida-artist-whose-work-was-shaped-by-his-wartime-experiences-1681851.html|newspaper=The Independent|date=9 May 2009|access-date=9 May 2025}}</ref> [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.<ref name="CH">{{cite journal |last1=Annobil |first1=Ishmael |title=Kenji Yoshida: Artist of the Soul |journal=Chiaroscuro Magazine |date=2007 |url=https://www.chiaroscuromagazine.com/critique/kenji-yoshida-artist-soul-introduction.html |access-date=1 September 2025}}</ref> [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა.<ref name="guard"</ref> == შემოქმედება == 1978 წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. იგი განმარტავდა: „ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“ მისი ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე ზეთის საღებავს ოქროს, ვერცხლის ან პლატინის ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც იაპონურ მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ აბსტრაქტულ ხედვებს, რის გამოც იგი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც მისი შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. 2000-2003 წლებში ეს ნამუშევარი დიდი ბრიტანეთისა და ირლანდიის მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] mwoza0593sjgk6mm8utsmwd55f2vp1j 5420496 5420494 2026-06-24T14:24:42Z Ninuca-QR 175479 /* ცხოვრება და კარიერა */ 5420496 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს.<ref>{{cite web | url=https://www7b.biglobe.ne.jp/~kenji-yoshida/english%20index.html | title=Life and Peace Artist Kenji Yoshida }}</ref> [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა.<ref>{{cite news|last=Darwent|first=Charles|title=Kenji Yoshida: Artist whose work was shaped by his wartime experiences|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/kenji-yoshida-artist-whose-work-was-shaped-by-his-wartime-experiences-1681851.html|newspaper=The Independent|date=9 May 2009|access-date=9 May 2025}}</ref> [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.<ref name="CH">{{cite journal |last1=Annobil |first1=Ishmael |title=Kenji Yoshida: Artist of the Soul |journal=Chiaroscuro Magazine |date=2007 |url=https://www.chiaroscuromagazine.com/critique/kenji-yoshida-artist-soul-introduction.html |access-date=1 September 2025}}</ref> [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == [[1978]] წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. კენჯი განმარტავდა: <blockquote>„ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“</blockquote> იოშდა კენჯის ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე [[ზეთის საღებავი|ზეთის საღებავს]] [[ოქრო|ოქროს]], [[ვერცხლი|ვერცხლის]] ან [[პლატინა|პლატინის]] ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც [[იაპონია|იაპონურ]] მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ [[აბსტრაქციონიზმი|აბსტრაქტულ]] ხედვებს, რის გამოც კენჯი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც იოშიდას შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. [[2000]]-[[2003]] წლებში ეს ნამუშევარი [[გაერთიანებული სამეფო|დიდი ბრიტანეთისა]] და [[ირლანდია|ირლანდიის]] მთავარ ტაძრებში გამოიფინა. == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] a6dl5pn9dl8idkgujejjjh2typh75u9 5420497 5420496 2026-06-24T14:25:29Z Ninuca-QR 175479 /* შემოქმედება */ 5420497 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოშიდა კენჯი (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს.<ref>{{cite web | url=https://www7b.biglobe.ne.jp/~kenji-yoshida/english%20index.html | title=Life and Peace Artist Kenji Yoshida }}</ref> [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა.<ref>{{cite news|last=Darwent|first=Charles|title=Kenji Yoshida: Artist whose work was shaped by his wartime experiences|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/kenji-yoshida-artist-whose-work-was-shaped-by-his-wartime-experiences-1681851.html|newspaper=The Independent|date=9 May 2009|access-date=9 May 2025}}</ref> [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.<ref name="CH">{{cite journal |last1=Annobil |first1=Ishmael |title=Kenji Yoshida: Artist of the Soul |journal=Chiaroscuro Magazine |date=2007 |url=https://www.chiaroscuromagazine.com/critique/kenji-yoshida-artist-soul-introduction.html |access-date=1 September 2025}}</ref> [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == [[1978]] წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. კენჯი განმარტავდა: <blockquote>„ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“</blockquote> იოშდა კენჯის ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე [[ზეთის საღებავი|ზეთის საღებავს]] [[ოქრო|ოქროს]], [[ვერცხლი|ვერცხლის]] ან [[პლატინა|პლატინის]] ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც [[იაპონია|იაპონურ]] მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ [[აბსტრაქციონიზმი|აბსტრაქტულ]] ხედვებს, რის გამოც კენჯი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც იოშიდას შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. [[2000]]-[[2003]] წლებში ეს ნამუშევარი [[გაერთიანებული სამეფო|დიდი ბრიტანეთისა]] და [[ირლანდია|ირლანდიის]] მთავარ ტაძრებში გამოიფინა.<ref name=guard>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/world/2009/mar/16/kenji-yoshida-obituary | title=Kenji Yoshida | work=The Guardian | date=16 March 2009 | last1=Smith | first1=Lawrence }}</ref> == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] 16a9u9m05m91av49ivst2wtj28v4zpo 5420498 5420497 2026-06-24T14:25:51Z Ninuca-QR 175479 5420498 wikitext text/x-wiki '''იოშიდა კენჯი''' (დ. [[24 მაისი]], [[1924]] — გ. [[24 თებერვალი]], [[2009]]) — [[იაპონელი]] [[მხატვარი]], რომელმაც შექმნა [[აბსტრაქტული ნახატი|აბსტრაქტული]] ნამუშევრები, რომლებიც იკვლევდა „La Vie et La Paix“-ის („სიცოცხლე და მშვიდობა“) თემებს. == ცხოვრება და კარიერა == იოშიდა დაიბადა იაპონიის ქალაქ [[იკედა|იკედაში]], [[ოსაკა|ოსაკასთან]] ახლოს. იკედის სკოლაში ხელოვნების შესწავლის შემდეგ, [[1944]] წელს გაიწვიეს იაპონიის სამხედრო-საზღვაო ძალებში და [[კამიკაძე|კამიკაძეს]] პილოტად მოამზადეს.<ref>{{cite web | url=https://www7b.biglobe.ne.jp/~kenji-yoshida/english%20index.html | title=Life and Peace Artist Kenji Yoshida }}</ref> [[1945]] წელს [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] დასრულებამ კენჯი ამ ბედს გადაარჩინა, თუმცა ამ გამოცდილებამ ღრმა გავლენა მოახდინა იოშიდას მხატვრულ ფილოსოფიაზე. ომის შემდეგ იოშიდა ხელოვნების მასწავლებლად მუშაობდა ჯერ ოსაკაში, შემდეგ კი [[ტოკიო|ტოკიოში]]. [[1964]] წელს, 40 წლის ასაკში, იოშიდა კენიმ დატოვა სამსახური და [[პარიზი|პარიზში]] გადავიდა, რათა მთლიანად [[ხელოვნებათმცოდნეობა|ხელოვნებისთვის]] მიეძღვნა თავი. საფრანგეთის დედაქალაქში კენჯი სწავლობდა Atelier 17-ში, გავლენიან გრაფიკულ სახელოსნოში, რომელიც [[სტენლი უილიამ ჰეიტერი|სტენლი უილიამ ჰეიტერმა]] დააარსა.<ref>{{cite news|last=Darwent|first=Charles|title=Kenji Yoshida: Artist whose work was shaped by his wartime experiences|url=https://www.independent.co.uk/news/obituaries/kenji-yoshida-artist-whose-work-was-shaped-by-his-wartime-experiences-1681851.html|newspaper=The Independent|date=9 May 2009|access-date=9 May 2025}}</ref> [[1972]] წელს [[საფრანგეთი|საფრანგეთის]] მთავრობამ იოშიდას მონპარნასში ცხოვრების და მუშაობის უფლება მისცა, სადაც მხატვარმა სიცოცხლის უმეტესი ნაწილი გაატარა.<ref name="CH">{{cite journal |last1=Annobil |first1=Ishmael |title=Kenji Yoshida: Artist of the Soul |journal=Chiaroscuro Magazine |date=2007 |url=https://www.chiaroscuromagazine.com/critique/kenji-yoshida-artist-soul-introduction.html |access-date=1 September 2025}}</ref> [[1986]] წელს კენჯის მეუღლის კიბოთი გარდაცვალება მნიშვნელოვანი გარდამტეხი მომენტი გახდა შემოქმედებითი განვითარებისათვის. იოშიდა [[იაპონია|იაპონიაში]] დაბრუნდა თავისი გარდაცვალების ცოტა ხნით ადრე და [[2009]] წლის [[24 თებერვალი|24 თებერვალს]], 84 წლის ასაკში, კიბოთი გარდაიცვალა. == შემოქმედება == [[1978]] წლიდან მოყოლებული იოშიდა ყველა თავის ნახატს უბრალოდ „La Vie“ („სიცოცხლე“) უწოდებდა. კენჯი განმარტავდა: <blockquote>„ცხოვრების მუდმივად ცვალებადი მომენტის გამოხატვის ნაცვლად, მე უნდა გამოვხატო ცხოვრების ერთი უძრავი მომენტი.“</blockquote> იოშდა კენჯის ნამუშევრები აერთიანებდა ტილოზე [[ზეთის საღებავი|ზეთის საღებავს]] [[ოქრო|ოქროს]], [[ვერცხლი|ვერცხლის]] ან [[პლატინა|პლატინის]] ფურცლებთან, რაც განსაკუთრებული სიღრმის მქონე მანათობელ ზედაპირებს ქმნიდა. ეს ტექნიკა, რომელიც 1980-იან წლებში ჩამოუყალიბდა, ასახავდა როგორც [[იაპონია|იაპონურ]] მხატვრულ ტრადიციებს, ისე დასავლურ [[აბსტრაქციონიზმი|აბსტრაქტულ]] ხედვებს, რის გამოც კენჯი კულტურებს შორის ერთგვარ გაურკვეველ მდგომარეობაში აღმოჩნდა, რამაც იოშიდას შემოქმედების არასათანადო შეფასებასაც შეუწყო ხელი. იოშიდას ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი იყო 12-პანელიანი ინსტალაცია „Place of Prayer“ („ლოცვის ადგილი“), რომელიც მსოფლიო მშვიდობას ეძღვნებოდა. [[2000]]-[[2003]] წლებში ეს ნამუშევარი [[გაერთიანებული სამეფო|დიდი ბრიტანეთისა]] და [[ირლანდია|ირლანდიის]] მთავარ ტაძრებში გამოიფინა.<ref name=guard>{{cite web | url=https://www.theguardian.com/world/2009/mar/16/kenji-yoshida-obituary | title=Kenji Yoshida | work=The Guardian | date=16 March 2009 | last1=Smith | first1=Lawrence }}</ref> == მნიშვნელოვანი გამოფენები == *1993 — „La Vie“, [[ბრიტანეთის მუზეუმი]], [[ლონდონი]] (მუზეუმის ისტორიაში ცოცხალი მხატვრის პირველი პერსონალური გამოფენა) *1997 — „Yoshida Kenji EL ANTIGUO JAPON Y LO MAYA“, თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, [[მეხიკო]] *2000–2003 — ინსტალაცია „LA VIE THE ACT OF LIVING“ ქრისტეს ეკლესიის საკათედრო ტაძარში ([[დუბლინი]]), ნორვიჩის საკათედრო ტაძარსა და კენტერბერის საკათედრო ტაძარში *2006 — „La Vie et la Paix de Yoshida Kenji“, ბლუას სასახლე, საფრანგეთი *2008 — „VIE ET PAIX“, [[იუნესკო|იუნესკოს]] შტაბ-ბინა, [[პარიზი]] == კოლექციები == [[ბრიტანეთის მუზეუმი|*ბრიტანეთის მუზეუმი]]<ref name="bm">{{cite web |title=Foundation (Ishizue) by Yoshida Kenji |url=https://www.britishmuseum.org/collection/object/A_2010-3022-4 |website=The British Museum |access-date=1 September 2025}}</ref> *RAK-ის ხელოვნების ფონდი<ref name="rak">{{cite web |title=Kenji Yoshida |url=https://www.rakartfoundation.com/art-collection/kenji-yoshida |website=RAK Art Foundation |access-date=1 September 2025}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 24 მაისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1924]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 24 თებერვალი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 2009]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: იაპონელები]] [[კატეგორია: იაპონელი მხატვრები]] [[კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით]] oe3v26hf565bi90k15sr2odbhkz75kg კატეგორიის განხილვა:1868 წელი ოკეანეთში 15 893405 5420428 2026-06-24T12:59:12Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420428 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1862 წელი ოკეანეთში 15 893406 5420429 2026-06-24T12:59:54Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420429 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1866 წელი ოკეანეთში 15 893407 5420430 2026-06-24T13:00:02Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420430 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:იოშიდა კენჯი 1 893408 5420431 2026-06-24T13:00:12Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420431 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1862 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 893409 5420432 2026-06-24T13:00:36Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1862]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5420432 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1862]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] q4z5cpiabjyaguwlc9g3xc9k74x2uga კატეგორია:1866 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 893410 5420433 2026-06-24T13:00:43Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1866]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5420433 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1866]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 08h6nwznvn9v25lt8krr17dwqzynhr2 კატეგორია:სალიანდაგო მანქანების მწარმოებლები 14 893411 5420434 2026-06-24T13:01:02Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:რკინიგზის მოწყობილობების მწარმოებლები]] [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] 5420434 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:რკინიგზის მოწყობილობების მწარმოებლები]] [[კატეგორია:სალიანდაგო მანქანები]] ee5bdf4xjtcs5qjsuy4wmrftjwdcx7o კატეგორიის განხილვა:1862 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 893412 5420435 2026-06-24T13:01:23Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420435 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1866 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 893413 5420436 2026-06-24T13:01:27Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420436 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:სალიანდაგო მანქანების მწარმოებლები 15 893414 5420437 2026-06-24T13:01:54Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420437 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1862 წელი ავსტრალიაში 14 893415 5420438 2026-06-24T13:02:18Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1862 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1862 წელი ოკეანეთში]] 5420438 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1862 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1862 წელი ოკეანეთში]] 1em0rdfwox45185bkdh9vy2rvxr3319 კატეგორიის განხილვა:1862 წელი ავსტრალიაში 15 893416 5420439 2026-06-24T13:02:41Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420439 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1866 წელი ავსტრალიაში 14 893417 5420441 2026-06-24T13:03:27Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] 5420441 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1866 წელი ოკეანეთში]] gdkonfn2esm6f1rav4nb4kw1ffybruw კატეგორია:რკინიგზის მოწყობილობების მწარმოებლები 14 893418 5420443 2026-06-24T13:06:33Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] კატეგორია:რკინიგზის ტექნი... 5420443 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] [[კატეგორია:რკინიგზის ტექნიკის მწარმოებლები]] ga7tiyb45ky3izy074x7xegmzqbj2ig კატეგორიის განხილვა:რკინიგზის მოწყობილობების მწარმოებლები 15 893419 5420446 2026-06-24T13:08:01Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420446 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა 14 893420 5420447 2026-06-24T13:10:49Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:სატრანსპორტო ინჟინერია]] [[კატეგორია:სარკინიგზო ტრანსპორტი]] 5420447 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სატრანსპორტო ინჟინერია]] [[კატეგორია:სარკინიგზო ტრანსპორტი]] hqcvl6mtetau81x6eq4cm34k595wknp კატეგორიის განხილვა:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა 15 893421 5420450 2026-06-24T13:11:47Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420450 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1868 წელი ავსტრალიაში 14 893422 5420452 2026-06-24T13:13:24Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1868 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1868 წელი ოკეანეთში]] 5420452 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1868 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1868 წელი ოკეანეთში]] atsye1sw1pl3tc9pg3pljz7gcqxyh4u კატეგორიის განხილვა:1868 წელი ავსტრალიაში 15 893423 5420453 2026-06-24T13:14:10Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420453 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1866 წელი ავსტრალიაში 15 893424 5420455 2026-06-24T13:14:25Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420455 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით 14 893425 5420457 2026-06-24T13:14:58Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1866]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] 5420457 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1866]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ქვეყნების მიხედვით]] gf2ppt427wutmxv9b4oluc11i93xi70 კატეგორია:რკინიგზის ტექნიკის მწარმოებლები 14 893426 5420458 2026-06-24T13:17:02Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა]] [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] კატეგორია:რკინიგზის ორგ... 5420458 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:რკინიგზის მოძრავი შემადგენლობა]] [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:რკინიგზის ორგანიზაციები]] ot993ob4bws96mymz2h539y8ojb3yuh კატეგორიის განხილვა:რკინიგზის ტექნიკის მწარმოებლები 15 893427 5420459 2026-06-24T13:18:05Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420459 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:1866 წელი ქვეყნების მიხედვით 15 893428 5420460 2026-06-24T13:18:21Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420460 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ავსტრიის სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა 14 893429 5420463 2026-06-24T13:22:40Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ავსტრიის მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] 5420463 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ავსტრიის მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] 4zgnau5g9emb1zmjlv29bpc27efib0r კატეგორიის განხილვა:ავსტრიის სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა 15 893430 5420465 2026-06-24T13:23:35Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420465 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ავსტრიის მანქანათმშენებლობა 14 893431 5420471 2026-06-24T13:33:23Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მრეწველობა ავსტრიაში]] 5420471 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:მრეწველობა ავსტრიაში]] lcy8bmljgjg06uc7br698z17lkdl26f კატეგორიის განხილვა:ავსტრიის მანქანათმშენებლობა 15 893432 5420472 2026-06-24T13:34:14Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420472 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:მრეწველობა ავსტრიაში 14 893433 5420474 2026-06-24T13:37:23Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მრეწველობა ქვეყნების მიხედვით|ავსტრია]] [[კატეგორია:ავსტრიის ეკონომიკის დარგები]] 5420474 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მრეწველობა ქვეყნების მიხედვით|ავსტრია]] [[კატეგორია:ავსტრიის ეკონომიკის დარგები]] t6ttlhcos4muibooyb0ssb8gykudn2s კატეგორიის განხილვა:მრეწველობა ავსტრიაში 15 893434 5420476 2026-06-24T13:38:25Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420476 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ავსტრიის ეკონომიკის დარგები 14 893435 5420478 2026-06-24T13:39:57Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:ავსტრიის ეკონომიკა]] 5420478 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:ავსტრიის ეკონომიკა]] 59m6ppkfw5gv1j0hlrrz4yirct15ro1 კატეგორიის განხილვა:ავსტრიის ეკონომიკის დარგები 15 893436 5420479 2026-06-24T13:40:49Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420479 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით 14 893437 5420481 2026-06-24T13:45:13Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] 5420481 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:რკინიგზის მანქანათმშენებლობა]] dquc5rfppjggklvi2v5oymnr02qr07b კატეგორიის განხილვა:სარკინიგზო მანქანათმშენებლობა ქვეყნების მიხედვით 15 893438 5420482 2026-06-24T13:46:12Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420482 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:ამწეების მწარმოებლები 14 893439 5420483 2026-06-24T13:52:19Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მოწყობილობების მწარმოებლები]] [[კატეგორია:სამშენებლო დარგი]] [[კატეგორია:ამწე]] 5420483 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მოწყობილობების მწარმოებლები]] [[კატეგორია:სამშენებლო დარგი]] [[კატეგორია:ამწე]] syjhfeb4eaun0enbsdkhjfobis549g9 კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მოწყობილობების მწარმოებლები 14 893440 5420484 2026-06-24T13:55:29Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] 5420484 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მანქანათმშენებლობა]] [[კატეგორია:მწარმოებლები პროდუქციის სახეობების მიხედვით]] [[კატეგორია:მანქანათმშენებელი კომპანიები]] mmt0msw0oxo50mvb1u5jbt843ko43de კატეგორიის განხილვა:სამშენებლო და კომუნალური მოწყობილობების მწარმოებლები 15 893441 5420485 2026-06-24T13:56:24Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420485 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:სამშენებლო და კომუნალური მანქანათმშენებლობა 14 893442 5420486 2026-06-24T13:58:46Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:სამშენებლო მოწყობილობები]] [[კატეგორია:საცხოვრებელ-კომუნალური მეურნეობა]] 5420486 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მანქანათმშენებლობა დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:სამშენებლო მოწყობილობები]] [[კატეგორია:საცხოვრებელ-კომუნალური მეურნეობა]] 48pcfqvgc9zfkbrrzf7g0rdy4dkssn5 კატეგორიის განხილვა:სამშენებლო და კომუნალური მანქანათმშენებლობა 15 893443 5420487 2026-06-24T13:59:50Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420487 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორიის განხილვა:ამწეების მწარმოებლები 15 893444 5420488 2026-06-24T14:02:21Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420488 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:სამშენებლო დარგი 14 893445 5420489 2026-06-24T14:06:08Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:მშენებლობა]] [[კატეგორია:ეკონომიკა დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:ეკონომიკის მეორადი სექტორი]] 5420489 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:მშენებლობა]] [[კატეგორია:ეკონომიკა დარგების მიხედვით]] [[კატეგორია:ეკონომიკის მეორადი სექტორი]] 3174h2oywn7s4bsnbehqiocqx407730 კატეგორიის განხილვა:სამშენებლო დარგი 15 893446 5420490 2026-06-24T14:06:54Z GiorgiXIII 62215 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420490 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 1861 წელი ავსტრალიაში 0 893447 5420495 2026-06-24T14:21:07Z Tinatin kokhreidze55 178881 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5420495 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Tinatin kokhreidze55|Tinatin kokhreidze55]].|24|06|2026}} 794y7yvh2jj5dm0unmk598bjynqs93o 5420529 5420495 2026-06-24T15:00:11Z Tinatin kokhreidze55 178881 5420529 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Tinatin kokhreidze55|Tinatin kokhreidze55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1861}} [[1861]] წელს [[ავსტრალია|ავსტრალიაში]] მომხდარი მოვლენების სია. ==ხელმძღვანელები== *მონარქი – დედოფალი [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|ვიქტორია]] ===გუბერნატორები=== ავსტრალიის კოლონიების [[გუბერნატორი|გუბერნატორები]]: *[[ახალი სამხრეთი უელსი|ახალი სამხრეთ უელსის]] გუბერნატორი – სერ [[უილიამ დენისონი]], შემდეგ [[ჯონ იანგი]], ლისგარის 1-ლი ბარონი<ref>{{cite web |last1=Ward |first1=John M. |title=Young, Sir John (1807–1876) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/young-sir-john-4905 |website=Australian Dictionary of Biography |publisher=National Centre of Biography, Australian National University |access-date=1 March 2019}}</ref> *[[ქვინზლენდი|ქვინზლენდის]] გუბერნატორი – სერ [[ჯორჯ ბოუენი]]<ref>{{cite web |title=Governors of Queensland - Government House Queensland |url=http://www.govhouse.qld.gov.au/the-governor-of-queensland/governors-of-queensland.aspx |website=www.govhouse.qld.gov.au |access-date=1 March 2019}}</ref> *[[სამხრეთი ავსტრალია|სამხრეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[რიჩარდ ჯ. მაკდონელი]]<ref>{{cite web |last1=Manhood |first1=C. C. |title=MacDonnell, Sir Richard Graves (1814–1881) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/macdonnell-sir-richard-graves-4084 |website=Australian Dictionary of Biography |publisher=National Centre of Biography, Australian National University |access-date=1 March 2019}}</ref> *[[ტასმანიის შტატი|ტასმანიის]] გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი იანგი]]<ref>{{cite web |title=Previous Governors and Lieutenant-Governors of Tasmania |url=https://www.govhouse.tas.gov.au/governor/previous-governors-and-lieutenant-governors-tasmania-old |website=Government House Tasmania |access-date=1 March 2019 |language=en |date=31 January 2017 |archive-date=17 November 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141117181342/http://www.govhouse.tas.gov.au/governor/previous-governors |url-status=dead }}</ref> *[[ვიქტორიას შტატი|ვიქტორიას]] გუბერნატორი – სერ [[ჰენრი ბარკლი]]<ref>{{cite web |title=Sir Henry Barkly {{!}} British colonial administrator |url=https://www.britannica.com/biography/Henry-Barkly |website=Encyclopedia Britannica |access-date=1 March 2019 |language=en}}</ref> *[[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] გუბერნატორი – სერ [[ართურ კენედი]]. ===პრემიერ-მინისტრები=== ავსტრალიის კოლონიების [[პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრები]]: *ახალი სამხრეთ უელსის პრემიერ-მინისტრი – ჯონ რობერტსონი, შემდეგ ჩარლზ კაუპერი<ref>{{cite web |last1=Ward |first1=John M. |title=Cowper, Sir Charles (1807–1875) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/cowper-sir-charles-3275 |website=Australian Dictionary of Biography |publisher=National Centre of Biography, Australian National University |access-date=1 March 2019}}</ref> *კუინზლენდის პრემიერ-მინისტრი – რობერტ ჰერბერტი<ref>{{cite web |last1=Moore |first1=Tony |title=Queensland's first premier in 1859 was most likely gay |url=https://www.brisbanetimes.com.au/politics/queensland/queensland-s-first-premier-was-most-likely-gay-20170929-p4yw71.html |website=Brisbane Times |access-date=1 March 2019 |language=en |date=30 September 2017}}</ref> *სამხრეთ ავსტრალიის პრემიერ-მინისტრი – თომას რეინოლდსი, შემდეგ ჯორჯ უოტერჰაუსი<ref>{{cite web |last1=Tregenza |first1=Jean F. |title=Waterhouse, George Marsden (1824–1906) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/waterhouse-george-marsden-4806 |website=Australian Dictionary of Biography |publisher=National Centre of Biography, Australian National University |access-date=1 March 2019}}</ref> *ტასმანიის პრემიერ-მინისტრი – უილიამ ვესტონი, შემდეგ თომას ჩეპმენი<ref>{{cite web |title=Premiers of Tasmania |url=http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/datasheets/Premiers_Table.htm |website=www.parliament.tas.gov.au |access-date=1 March 2019 |archive-date=27 February 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100227004414/http://www.parliament.tas.gov.au/tpl/DataSheets/Premiers_Table.htm |url-status=dead }}</ref> *ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრი – რიჩარდ ჰილზი, შემდეგ ჯონ ო'შანასი<ref>{{cite web |last1=Ingham |first1=S. M. |title=O'Shanassy, Sir John (1818–1883) |url=https://adb.anu.edu.au/biography/oshanassy-sir-john-4347 |website=Australian Dictionary of Biography |publisher=National Centre of Biography, Australian National University |access-date=1 March 2019}}</ref> ==მოვლენები== *13 მაისი – უინძორში (ახალი სამხრეთ უელსი) ჯონ ტებუტმა აღმოაჩინა 1861 წლის დიდი კომეტა.<ref>{{cite web |date=12 May 2016 |title=Young man who saw stars |url=https://www.dailytelegraph.com.au/news/how-john-tebbutt-an-amateur-stargazer-from-windsor-became-the-centre-of-the-worlds-astronomy-universe/news-story/7780200227eca261028abd023679afe9?nk=34f64d63f06c7ac787b9a2232125c0b4-1551442038 |access-date=1 March 2019 |website=www.dailytelegraph.com.au |language=en}}</ref> *30 ივნისი – ლემბინგ ფლეტის (ახლანდელი იანგი) არეულობები ახალ სამხრეთ უელსში.<ref>{{Britannica URL|title=Lambing Flat Riots {{!}} Summary & Facts |url=event/Lambing-Flat-Riots |access-date=1 March 2019 |language=en}}</ref> *6 ივლისი – დასავლეთ ავსტრალიაში ჩამოახრჩვეს რობერტ პეილი, რისთვისაც გამოიყენეს დებულება „17 Victoria Number 7“, რათა მსჯავრდებულისთვის მიესაჯათ სიკვდილით დასჯა ისეთი დანაშაულისთვის, რომელიც ჩვეულებრივ სიკვდილით არ ისჯებოდა.<ref>{{cite Q |Q133820754 |mode=cs1 |last=Erickson |first=Rica |author-link=Rica Erickson |chapter=The Unwanted |pages=157–223 |editor-last=Erickson |editor-first=Rica |editor-link=Rica Erickson}}</ref> *8 ივლისი – ნიუტაუნში (ვიქტორია) ღირსმა ალექსანდრ ჯეიმს კემპბელმა დააფუძნა ჯილონგის კოლეჯი (The Geelong College).<ref>{{cite web |title=Municipality of Newtown, Victoria |url=https://collections.museumsvictoria.com.au/articles/2308 |access-date=1 March 2019 |website=Museums Victoria Collections}}</ref> *ოქტომბერი – ახალი სამხრეთ უელსის პარლამენტმა მიიღო რობერტსონის მიწის აქტები.<ref>{{cite book |last1=Boucher |first1=Leigh |url=https://books.google.com/books?id=_L-UCgAAQBAJ&pg=PA192 |title=Settler Colonial Governance in Nineteenth-Century Victoria |last2=Russell |first2=Lynette |date=2015 |publisher=ANU Press |isbn=9781925022353 |page=192 |language=en}}</ref> *17 ოქტომბერი – კალინ-ლა-რინგოს ჟლეტის დროს მოკლეს 19 თეთრკანიანი კოლონისტი, მათ შორის სადგურის მფლობელი ჰორაციო უილსი. ეს არის მკვიდრი მოსახლეობის (აბორიგენების) მიერ კოლონისტების მასობრივი მკვლელობის ყველაზე დიდი ერთეული შემთხვევა ავსტრალიის ისტორიაში. მომდევნო კვირების განმავლობაში პოლიციამ, ადგილობრივმა პოლიციამ და სამოქალაქო რაზმებმა მოძებნეს და დახოცეს გაიირის აბორიგენული ტომის 370-მდე წევრი. *6 ნოემბერი – ახლად დასრულებული სიდნეი-ბრისბენის ტელეგრაფის ხაზით პირველი შეტყობინება გაიგზავნა.<ref>{{Cite web |title=Qld to NSW - the first line |url=https://telegramsaustralia.com/Forms/Colonial/Queensland/Lines%20and%20admin/Qld%20first%20line.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250718170837/https://telegramsaustralia.com/Forms/Colonial/Queensland/Lines%20and%20admin/Qld%20first%20line.html |archive-date=2025-07-18 |website=telegramsaustralia.com}}</ref> ==ხელოვნება და ლიტერატურა== *24 მაისი – დაარსდა ვიქტორიის ეროვნული გალერეა.<ref>{{cite book |last1=Edwards |first1=Geoffrey Robert |last2=Victoria |first2=National Gallery of |title=Art of Glass: Glass in the Collection of the National Gallery of Victoria |date=1998 |publisher=Macmillan Education AU |isbn=9780958574310 |page=11 |url=https://books.google.com/books?id=laWX3BnLENgC&pg=PA11|language=en}}</ref> ==სპორტი== *7 ნოემბერი – გაიმართა პირველი მელბურნის თასი (Melbourne Cup). მასში გამარჯვება მოიპოვა ცხენმა სახელად არჩერმა (Archer). (მელბურნის თასის გამარჯვებულთა სია).<ref>{{cite web|title=National Museum of Australia - Melbourne Cup |url=https://www.nma.gov.au/defining-moments/resources/melbourne-cup |website=www.nma.gov.au |access-date=1 March 2019 |language=en}}</ref> ==დაიბადნენ== *12 იანვარი – ჯეკ მოზესი, ბუშ-პოეტი (გ. 1945) *22 იანვარი – სერ ჯორჯ ფულერი, ახალი სამხრეთ უელსის 22-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1940) *6 თებერვალი – სერ ალექსანდრ მათესონი, მე-3 ბარონეტი, დასავლეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. 1929) *21 თებერვალი – ჯორჯ ელმსლი, ვიქტორიის 25-ე პრემიერ-მინისტრი (გ. 1918) *10 მარტი – სერ ჯონ ლონგსტაფი, მხატვარი და სამხედრო ილუსტრატორი (გ. 1941) *19 მაისი – დეიმი ნელი მელბა, ოპერის მომღერალი (გ. 1931) *11 ივნისი – სერ ალექსანდრ პიკოკი, ვიქტორიის მე-20 პრემიერ-მინისტრი (გ. 1933) *12 ივნისი – ჯეიმს გარდინერი, დასავლეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი (დაიბადა ახალ ზელანდიაში) (გ. 1928) *13 ივნისი – ქეით დუაიერი, პედაგოგი, სუფრაჟისტი და შრომის აქტივისტი (გ. 1949) *22 ივნისი – ჯონ ლემონი, ფლეიტისტი, კომპოზიტორი და მენეჯერი (გ. 1949) *2 აგვისტო – ედით ქოუენი, დასავლეთ ავსტრალიელი პოლიტიკოსი და სოციალური რეფორმატორი (გ. 1932) *27 აგვისტო – ჯეიმს რონალდი, ვიქტორიის შტატის პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. 1941) *14 სექტემბერი – მარგარეტ ფრენსის ელენ ბასკერვილი, მოქანდაკე, აკვარელისტი და პედაგოგი (გ. 1930) *18 სექტემბერი – დეიმი იდით უოკერი, მემკვიდრე და ფილანთროპი (გ. 1937) *6 ოქტომბერი – თომას ბრაუნი, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი (გ. 1934) *2 დეკემბერი – ჯეიმს უაიტი, მოქანდაკე (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. 1918) *თარიღი უცნობია – ჯიმ პეიჯი, კუინზლენდელი პოლიტიკოსი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (გ. 1921) ==გარდაცვალებები== *15 მარტი – ჯეიმს კლოუ, პრესვიტერიანელი მინისტრი და დასახლებული (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1790) *28 ივნისი **რობერტ ო'ჰარა ბურკი, მკვლევარი (დაიბადა ირლანდიაში) (დ. 1821) **უილიამ ჯონ უილსი, მკვლევარი (დაიბადა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1834) *21 ოქტომბერი – ჰანიბალ ჰოკინს მაკართური, ახალი სამხრეთ უელსის პოლიტიკოსი და ბიზნესმენი (დაიბადა და გარდაიცვალა გაერთიანებულ სამეფოში) (დ. 1788) ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1861 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1861 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1861 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 4donw5y5cu6rucffodtea9z2isj0odk იოჰანეს ირგენსი 0 893448 5420506 2026-06-24T14:45:14Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} იოჰანეს ირგენსი (31 ივლისი 1869 — 29 დეკემბერი 1939) იყო ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქ... 5420506 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} იოჰანეს ირგენსი (31 ივლისი 1869 — 29 დეკემბერი 1939) იყო ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში,[1] მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა.[2] მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის (cand.jur.) ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში.[2] == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა.[2] იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას.[2] იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა.[3][4] როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც.[2][5] 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია).[2] 1gpasxhy1cnj48k4mz6u328kygp4vxo 5420508 5420506 2026-06-24T14:46:40Z Ninuca-QR 175479 5420508 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. 31 ივლისი, 1869 — გ. 29 დეკემბერი, 1939) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში,[1] მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა.[2] მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის (cand.jur.) ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში.[2] == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა.[2] იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას.[2] იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა.[3][4] როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც.[2][5] 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია).[2] ilwii8vy1g4c8mbugsey6c2f19pggpd 5420509 5420508 2026-06-24T14:47:28Z Ninuca-QR 175479 5420509 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში,[1] მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა.[2] მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის (cand.jur.) ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში.[2] == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა.[2] იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას.[2] იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა.[3][4] როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც.[2][5] 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია).[2] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} drb08mdid1nr89b6wto55gp7mldr48v 5420510 5420509 2026-06-24T14:48:21Z Ninuca-QR 175479 5420510 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} 68nhsicos62y57f7fn3at9xcsdfg1xl 5420519 5420510 2026-06-24T14:53:26Z Ninuca-QR 175479 5420519 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} e6l82byer5l28ec3r406pn7wymdrkcr 5420520 5420519 2026-06-24T14:54:55Z Ninuca-QR 175479 5420520 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] 5w2jauouz3k819saj7q6rricehspf54 5420521 5420520 2026-06-24T14:55:17Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420521 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] 8acew7chr3516lyvru5w8haf0skainj 5420522 5420521 2026-06-24T14:55:29Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420522 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] m8b6xr9ns0xr99alcllh8dey1rvazs1 5420523 5420522 2026-06-24T14:55:38Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420523 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] dndggq6i47c8ocnovj55709qk33xtph 5420524 5420523 2026-06-24T14:55:57Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420524 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] halv46vf1hwvoqf33q204exuwyujea1 5420527 5420524 2026-06-24T14:56:09Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420527 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის (1839–1876) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის (1840–1906) ვაჟად. 1892 წლის ნოემბერში იგი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე (1872–1938), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის (1831–1910) და მინდა რამ იუელის (1844–1913) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი კარლ გულბრანსონის სიძე გახდა. მისი მამა ნორვეგიის სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის დოცენტი იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად კრისტიანიაში გადავიდა საცხოვრებლად და 1887 წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. 1892 წელს სამეფო ფრედერიკის უნივერსიტეტში სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში იგი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა ოქსფორდის უნივერსიტეტში. == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] 2wkws0d6lrdeop8gusd7o5cxdyomm3o 5420531 5420527 2026-06-24T15:00:52Z Ninuca-QR 175479 5420531 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — ნორვეგიელი იურისტი, დიპლომატი და პოლიტიკოსი, რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია 1910-1913 წლებში ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრის თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის ([[1839]]–[[1876]]) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის ([[1840]]–[[1906]]) ვაჟად.<ref name=snl_irgens_slekt>{{cite encyclopedia|title=Irgens|encyclopedia=[[Store norske leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/Irgens|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> [[1892]] წლის ნოემბერში იოჰანესი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე ([[1872]]–[[1938]]), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის ([[1831]]–[[1910]]) და მინდა რამ იუელის ([[1844]]–[[1913]]) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი [[კარლ გულბრანსონი|კარლ გულბრანსონის]] სიძე გახდა.<ref name=nbl/> იოჰანეს მამა [[ნორვეგია|ნორვეგიის]] სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის [[დოცენტი]] იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად [[კრისტიანია|კრისტიანიაში]] გადავიდა საცხოვრებლად და [[1887]] წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. [[1892]] წელს სამეფო [[ფრედერიკის უნივერსიტეტი|ფრედერიკის უნივერსიტეტში]] სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში ირგენსი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა [[ოქსფორდის უნივერსიტეტი|ოქსფორდის უნივერსიტეტში]].<ref name=nbl>{{cite encyclopedia|year=2000|title=Johannes Irgens|encyclopedia=[[Norsk biografisk leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|author-link=Terje Bratberg|volume=2|editor=Helle, Knut|editor-link=Knut Helle|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/.nbl_biografi/Johannes_Irgens/utdypning|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> == დიპლომატიური კარიერა == 1892 წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. მისი პირველი დანიშნულებები იყო ბორდოსა და შემდეგ ანტვერპენში, როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. 1895 წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა შვედეთსა და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იგი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა ადვოკატად. 1900 წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იგი ასევე მუშაობდა საარჩევნო კომისიაში, რომელსაც ევალებოდა ნორვეგიისა და შვედეთისთვის ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც 1905 წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის მთავრობას. იგი გაგზავნეს ვაშინგტონში, რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტის ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იგი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის საელჩოში ლონდონში, რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. 1908 წელს მან ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო 1910 წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და კონსერვატიული პარტიის წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ მან იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე ჰოკონ VII-მ იგი დიდი ბრიტანეთის მეფე ჯორჯ V-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] qgxfnznbhch1tf78xr9shc7600v06mg 5420538 5420531 2026-06-24T15:06:55Z Ninuca-QR 175479 5420538 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — [[ნორვეგიელი]] [[იურისტი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] და [[პოლიტიკოსი]], რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია [[1910]]-[[1913]] წლებში ნორვეგიის [[საგარეო საქმეთა მინისტრი|საგარეო საქმეთა მინისტრის]] თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის ([[1839]]–[[1876]]) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის ([[1840]]–[[1906]]) ვაჟად.<ref name=snl_irgens_slekt>{{cite encyclopedia|title=Irgens|encyclopedia=[[Store norske leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/Irgens|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> [[1892]] წლის ნოემბერში იოჰანესი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე ([[1872]]–[[1938]]), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის ([[1831]]–[[1910]]) და მინდა რამ იუელის ([[1844]]–[[1913]]) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი [[კარლ გულბრანსონი|კარლ გულბრანსონის]] სიძე გახდა.<ref name=nbl/> იოჰანეს მამა [[ნორვეგია|ნორვეგიის]] სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის [[დოცენტი]] იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად [[კრისტიანია|კრისტიანიაში]] გადავიდა საცხოვრებლად და [[1887]] წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. [[1892]] წელს სამეფო [[ფრედერიკის უნივერსიტეტი|ფრედერიკის უნივერსიტეტში]] სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში ირგენსი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა [[ოქსფორდის უნივერსიტეტი|ოქსფორდის უნივერსიტეტში]].<ref name=nbl>{{cite encyclopedia|year=2000|title=Johannes Irgens|encyclopedia=[[Norsk biografisk leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|author-link=Terje Bratberg|volume=2|editor=Helle, Knut|editor-link=Knut Helle|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/.nbl_biografi/Johannes_Irgens/utdypning|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> == დიპლომატიური კარიერა == [[1892]] წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. ირგენსის პირველი დანიშნულებები იყო [[ბორდო|ბორდოსა]] და შემდეგ [[ანტვერპენი|ანტვერპენში]], როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. [[1895]] წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა [[შვედეთი|შვედეთსა]] და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იოჰანესი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა [[ადვოკატი|ადვოკატად]]. [[1900]] წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა. იოჰანესი ასევე მუშაობდა [[საარჩევნო კომისია|საარჩევნო კომისიაში]], რომელსაც ევალებოდა [[ნორვეგია|ნორვეგიისა]] და [[შვედეთი|შვედეთისთვის]] ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც [[1905]] წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის [[მთავრობა|მთავრობას]]. ირგენსი გაგზავნეს [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]], რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ [[თეოდორ რუზველტი|თეოდორ რუზველტის]] ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იოჰანესი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის [[საელჩო|საელჩოში]] [[ლონდონი|ლონდონში]], რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. [[1908]] წელს იოჰანეს ირგენსი ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო [[1910]] წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და [[კონსერვატიული პარტია|კონსერვატიული პარტიის]] წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ ირგენსმა იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე [[ჰოკონ VII]]-მ იოჰანესი დიდი ბრიტანეთის მეფე [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა. როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-1931 წლებში — ბუქარესტშიც. 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] tjybdjpw7eufwpq2b0ckdcvsb214i6p 5420540 5420538 2026-06-24T15:08:42Z Ninuca-QR 175479 /* დიპლომატიური კარიერა */ 5420540 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — [[ნორვეგიელი]] [[იურისტი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] და [[პოლიტიკოსი]], რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია [[1910]]-[[1913]] წლებში ნორვეგიის [[საგარეო საქმეთა მინისტრი|საგარეო საქმეთა მინისტრის]] თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის ([[1839]]–[[1876]]) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის ([[1840]]–[[1906]]) ვაჟად.<ref name=snl_irgens_slekt>{{cite encyclopedia|title=Irgens|encyclopedia=[[Store norske leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/Irgens|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> [[1892]] წლის ნოემბერში იოჰანესი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე ([[1872]]–[[1938]]), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის ([[1831]]–[[1910]]) და მინდა რამ იუელის ([[1844]]–[[1913]]) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი [[კარლ გულბრანსონი|კარლ გულბრანსონის]] სიძე გახდა.<ref name=nbl/> იოჰანეს მამა [[ნორვეგია|ნორვეგიის]] სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის [[დოცენტი]] იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად [[კრისტიანია|კრისტიანიაში]] გადავიდა საცხოვრებლად და [[1887]] წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. [[1892]] წელს სამეფო [[ფრედერიკის უნივერსიტეტი|ფრედერიკის უნივერსიტეტში]] სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში ირგენსი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა [[ოქსფორდის უნივერსიტეტი|ოქსფორდის უნივერსიტეტში]].<ref name=nbl>{{cite encyclopedia|year=2000|title=Johannes Irgens|encyclopedia=[[Norsk biografisk leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|author-link=Terje Bratberg|volume=2|editor=Helle, Knut|editor-link=Knut Helle|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/.nbl_biografi/Johannes_Irgens/utdypning|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> == დიპლომატიური კარიერა == [[1892]] წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. ირგენსის პირველი დანიშნულებები იყო [[ბორდო|ბორდოსა]] და შემდეგ [[ანტვერპენი|ანტვერპენში]], როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. [[1895]] წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა [[შვედეთი|შვედეთსა]] და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იოჰანესი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა [[ადვოკატი|ადვოკატად]]. [[1900]] წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა.<ref name=nbl/> იოჰანესი ასევე მუშაობდა [[საარჩევნო კომისია|საარჩევნო კომისიაში]], რომელსაც ევალებოდა [[ნორვეგია|ნორვეგიისა]] და [[შვედეთი|შვედეთისთვის]] ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც [[1905]] წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის [[მთავრობა|მთავრობას]].<ref name=nbl/> ირგენსი გაგზავნეს [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]], რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ [[თეოდორ რუზველტი|თეოდორ რუზველტის]] ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იოჰანესი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის [[საელჩო|საელჩოში]] [[ლონდონი|ლონდონში]], რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. [[1908]] წელს იოჰანეს ირგენსი ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო [[1910]] წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და [[კონსერვატიული პარტია|კონსერვატიული პარტიის]] წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ ირგენსმა იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე [[ჰოკონ VII]]-მ იოჰანესი დიდი ბრიტანეთის მეფე [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა.<ref>{{cite web|title=Wollert Konows regjering |url=http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/konows_regjering.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315115450/http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/konows_regjering.html |work=Norges Lexi |language=no |archive-date=2012-03-15 |access-date=2009-04-25 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|title=Jens Bratlies regjering |url=http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/bratlies_regjering.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315115512/http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/bratlies_regjering.html |work=Norges Lexi |language=no |archive-date=2012-03-15 |access-date=2009-04-25 |url-status=dead }}</ref> როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა 1913 წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის გუბერნატორის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. 1913 წელს იგი ელჩად დაინიშნა კოპენჰაგენში, აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. 1922 წელს გახდა ელჩი რომში, იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე ბერნში; 1927-1935 წლებში აკრედიტებული იყო ათენშიც, ხოლო 1930-[[1931]] წლებში — [[ბუქარესტი|ბუქარესტშიც]].<ref name=nbl/><ref>{{cite book |last1= Irgens |first1= Johannes |last2= Irgens |first2= Francis |title= En norsk diplomats liv. minister Johannes Irgens 1869-1939|year= 1952 |publisher= Dreyer|location= Oslo|language= no|id= oai:bibsys.no:BIBLIO:93286936x}}</ref> 1906 წელს იგი დაჯილდოვდა წმინდა ოლავის ორდენის პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო 1909 წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი (იაპონია). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] a3sq0jbpu3tc2txg6an6byijrvdy871 5420541 5420540 2026-06-24T15:14:48Z Ninuca-QR 175479 5420541 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = იოჰანეს ირგენსი | სურათი= Johannes Irgens.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[31 ივლისი]], [[1869]] | დაბადების ადგილი= ოსი, აკერშუსი | გარდაცვალების თარიღი = [[29 დეკემბერი]], [[1939]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ოსლო]], [[ნორვეგია]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[ნორვეგიელი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = მარკუს ფრედრიკ ირგენსი | დედა = იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინი | მეუღლე = ლილა მინდა მარია გულბრანსონი | შვილები= 2 | ნათესავები = | განათლება = [[ოსლოს უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = საგარეო საქმეთა მინისტრი | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = ნორვეგიის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[2 თებერვალი]], [[1910]] | თანამდებობა დატოვა = [[31 იანვარი]], [[1913]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = ვოლერტ კონოვი<br>იენს ბრატლიე | წინამორბედი = ვილჰელმ კრისტოფერსენი | მემკვიდრე = ნილს კლაუს ილენ | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''იოჰანეს ირგენსი''' (დ. [[31 ივლისი]], [[1869]] — გ. [[29 დეკემბერი]], [[1939]]) — [[ნორვეგიელი]] [[იურისტი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] და [[პოლიტიკოსი]], რომელიც განსაკუთრებით ცნობილია [[1910]]-[[1913]] წლებში ნორვეგიის [[საგარეო საქმეთა მინისტრი|საგარეო საქმეთა მინისტრის]] თანამდებობაზე მსახურებით. == პირადი ცხოვრება == ირგენსი დაიბადა ვაჭრებისა და სახელმწიფო მოხელეების ოჯახში, მარკუს ფრედრიკ ირგენსის ([[1839]]–[[1876]]) და იულია მარტინე ნიკოლინე დიურგრინის ([[1840]]–[[1906]]) ვაჟად.<ref name=snl_irgens_slekt>{{cite encyclopedia|title=Irgens|encyclopedia=[[Store norske leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/Irgens|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> [[1892]] წლის ნოემბერში იოჰანესი დაქორწინდა ლილა მინდამარია გულბრანსონზე ([[1872]]–[[1938]]), კარლ აუგუსტ გულბრანსონის ([[1831]]–[[1910]]) და მინდა რამ იუელის ([[1844]]–[[1913]]) ქალიშვილზე. ამ ქორწინების შედეგად ირგენსი [[კარლ გულბრანსონი|კარლ გულბრანსონის]] სიძე გახდა.<ref name=nbl/> იოჰანეს მამა [[ნორვეგია|ნორვეგიის]] სასოფლო-სამეურნეო კოლეჯის [[დოცენტი]] იყო, თუმცა გარდაიცვალა, როდესაც ირგენსი შვიდი წლის იყო. ირგენსი დედასთან ერთად [[კრისტიანია|კრისტიანიაში]] გადავიდა საცხოვრებლად და [[1887]] წელს ოსლოს საკათედრო სკოლაში ჩააბარა examen artium-ის გამოცდა. [[1892]] წელს სამეფო [[ფრედერიკის უნივერსიტეტი|ფრედერიკის უნივერსიტეტში]] სამართლის კანდიდატის ხარისხი მიიღო. სტუდენტობის პერიოდში ირგენსი იყო ნორვეგიის სტუდენტთა საზოგადოების საბჭოს წევრი და თავმჯდომარე, საზოგადოების საინფორმაციო ბიულეტენის რედაქტორი, ასევე გარკვეული დროით სწავლობდა [[ოქსფორდის უნივერსიტეტი|ოქსფორდის უნივერსიტეტში]].<ref name=nbl>{{cite encyclopedia|year=2000|title=Johannes Irgens|encyclopedia=[[Norsk biografisk leksikon]]|first=Terje|last=Bratberg|author-link=Terje Bratberg|volume=2|editor=Helle, Knut|editor-link=Knut Helle|publisher=Kunnskapsforlaget|location=Oslo|url=http://www.snl.no/.nbl_biografi/Johannes_Irgens/utdypning|language=no|access-date=25 April 2009}}</ref> == დიპლომატიური კარიერა == [[1892]] წელს უნივერსიტეტის დამთავრების შემდეგ ირგენსი შეუერთდა ნორვეგიულ-შვედურ დიპლომატიურ კორპუსს. ირგენსის პირველი დანიშნულებები იყო [[ბორდო|ბორდოსა]] და შემდეგ [[ანტვერპენი|ანტვერპენში]], როგორც დიპლომატიური სტაჟიორი. [[1895]] წელს მისი სტაჟირება გაუქმდა [[შვედეთი|შვედეთსა]] და ნორვეგიას შორის კონსულების გამოყენებასთან დაკავშირებული დაძაბულობის გამო. იოჰანესი დაბრუნდა კრისტიანიაში და დაიწყო მუშაობა [[ადვოკატი|ადვოკატად]]. [[1900]] წელს მიიღო ბარისტერის სტატუსი, რამაც უზენაეს სასამართლოში გამოსვლის უფლება მისცა.<ref name=nbl/> იოჰანესი ასევე მუშაობდა [[საარჩევნო კომისია|საარჩევნო კომისიაში]], რომელსაც ევალებოდა [[ნორვეგია|ნორვეგიისა]] და [[შვედეთი|შვედეთისთვის]] ცალკეული საკონსულო სისტემების შენარჩუნების გზების შესწავლა საერთო საგარეო პოლიტიკის პარალელურად. როდესაც [[1905]] წელს უნია დაიშალა, ირგენსმა დაუყოვნებლივ შესთავაზა საკუთარი მომსახურება ნორვეგიის [[მთავრობა|მთავრობას]].<ref name=nbl/> ირგენსი გაგზავნეს [[ვაშინგტონი|ვაშინგტონში]], რათა დაერწმუნებინა პრეზიდენტ [[თეოდორ რუზველტი|თეოდორ რუზველტის]] ადმინისტრაცია ნორვეგიის აღიარებაში. ამ მიზნის მიღწევის შემდეგ იოჰანესი ფრიდტიოფ ნანსენის დაქვემდებარებაში საქმეთა რწმუნებულად დაინიშნა ნორვეგიის [[საელჩო|საელჩოში]] [[ლონდონი|ლონდონში]], რაც ძალიან მნიშვნელოვანი დიპლომატიური პოსტი იყო. [[1908]] წელს იოჰანეს ირგენსი ნანსენი ელჩის თანამდებობაზე შეცვალა, ხოლო [[1910]] წელს ნორვეგიაში დაბრუნდა და [[კონსერვატიული პარტია|კონსერვატიული პარტიის]] წარმომადგენლის სახით ვოლერტ კონოვის კაბინეტში საგარეო საქმეთა მინისტრის პოსტი დაიკავა. კაბინეტის გადადგომის შემდეგ ირგენსმა იგივე თანამდებობა იენს ბრატლიეს მთავრობაშიც შეინარჩუნა. სხვა საპატიო დავალებებს შორის, მეფე [[ჰოკონ VII]]-მ იოჰანესი დიდი ბრიტანეთის მეფე [[ჯორჯ V (დიდი ბრიტანეთი)|ჯორჯ V]]-ის კორონაციაზე სპეციალურ წარმომადგენლად დანიშნა.<ref>{{cite web|title=Wollert Konows regjering |url=http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/konows_regjering.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315115450/http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/konows_regjering.html |work=Norges Lexi |language=no |archive-date=2012-03-15 |access-date=2009-04-25 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|title=Jens Bratlies regjering |url=http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/bratlies_regjering.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20120315115512/http://mediabase1.uib.no/politikk/regjering/regjeringer/bratlies_regjering.html |work=Norges Lexi |language=no |archive-date=2012-03-15 |access-date=2009-04-25 |url-status=dead }}</ref> როდესაც ბრატლიეს კაბინეტმა [[1913]] წლის არჩევნების შემდეგ ძალაუფლება დაკარგა, ირგენსმა ჰედმარკის [[გუბერნატორი|გუბერნატორის]] მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობა მიიღო, თუმცა მალე დიპლომატიურ სამსახურში დაბრუნება მოითხოვა. [[1913]] წელს იოჰანესი ელჩად დაინიშნა [[კოპენჰაგენი|კოპენჰაგენში]], აკრედიტაციით ასევე ჰააგასა და ბრიუსელში. [[1922]] წელს გახდა ელჩი [[რომი|რომში]], იტალიაში, ამავდროულად პასუხისმგებელი იყო ნორვეგიის წარმომადგენლობაზე [[ბერნი|ბერნში]]; [[1927]]-[[1935]] წლებში აკრედიტებული იყო [[ათენი|ათენშიც]], ხოლო [[1930]]-[[1931]] წლებში — [[ბუქარესტი|ბუქარესტშიც]].<ref name=nbl/><ref>{{cite book |last1= Irgens |first1= Johannes |last2= Irgens |first2= Francis |title= En norsk diplomats liv. minister Johannes Irgens 1869-1939|year= 1952 |publisher= Dreyer|location= Oslo|language= no|id= oai:bibsys.no:BIBLIO:93286936x}}</ref> [[1906]] წელს ირგენსი დაჯილდოვდა [[წმინდა ოლავის ორდენი|წმინდა ოლავის ორდენის]] პირველი კლასის რაინდის წოდებით, ხოლო [[1909]] წელს მიენიჭა ამავე ორდენის ვარსკვლავიანი კომანდორის ხარისხი. ასევე მიღებული ჰქონდა დანებროგის ორდენის დიდი ჯვარი, ლეოპოლდის ორდენის დიდი კორდონი, სამეფო ვიქტორიას ორდენის დიდი ჯვარი და ამომავალი მზის ორდენის დიდი კორდონი ([[იაპონია]]).<ref name=nbl/> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია: დაბადებული 31 ივლისი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1869]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 29 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1939]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია:ნორვეგიელები]] [[კატეგორია:ნორვეგიაში დაბადებულები]] [[კატეგორია:იურისტები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:დიპლომატები საუკუნის მიხედვით]] a23sjg0dyirfbx5a4259sd6maiw8r9d განხილვა:იოჰანეს ირგენსი 1 893449 5420507 2026-06-24T14:45:58Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420507 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf 1863 წელი ავსტრალიაში 0 893450 5420511 2026-06-24T14:50:16Z TasoAnastasia55 169146 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} 5420511 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} fg73ndrb6b29p99ns0w1sz76ajim4c9 5420513 5420511 2026-06-24T14:51:46Z TasoAnastasia55 169146 5420513 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. nbddfg5uxb6umtv26lsk872zkhf4pp9 5420514 5420513 2026-06-24T14:52:15Z TasoAnastasia55 169146 5420514 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} 8h29m2trqpmm7btj0t4l8013wiy16sz 5420515 5420514 2026-06-24T14:52:40Z TasoAnastasia55 169146 5420515 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} tsw85l8wljw81tzsqrs4328y69p50ym 5420518 5420515 2026-06-24T14:53:24Z TasoAnastasia55 169146 5420518 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1863 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1863 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 6116up1wjzs6r43vv44jjk302o8yf18 5420526 5420518 2026-06-24T14:56:04Z TasoAnastasia55 169146 5420526 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი - [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|ვიქტორია]] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1863 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1863 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] 29lw3ascyeulvqtfxpi78mzpzs9zwnx 5420530 5420526 2026-06-24T15:00:36Z TasoAnastasia55 169146 5420530 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/TasoAnastasia55|TasoAnastasia55]].|24|06|2026}} {{ავსტრალია წლების მიხედვით|1863}} ქვემოთ ჩამოთვლილია [[1863]] წელს [[ავსტრალია]]ში მომხდარი მოვლენები. ==მოქმედი პირები== *მონარქი - [[ვიქტორია (გაერთიანებული სამეფო)|ვიქტორია]] ===გუბერნატორები=== ავსტრალიის კოლონიების გუბერნატორები: ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{წლები ავსტრალიაში}} [[კატეგორია:1863 წელი ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1863 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] rreqeuegt0tdifc3zwbme4ijfbah3tw განხილვა:1863 წელი ავსტრალიაში 1 893451 5420512 2026-06-24T14:50:33Z TasoAnastasia55 169146 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420512 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf შტიტი 0 893452 5420516 2026-06-24T14:52:50Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = შტიტი |პანორამა = Stity.JPG |წარწერა = შტიტის ხედი |დროშა = Flag of Štíty.svg |გერბი = Coat of arms of Štíty.svg |რეგიონ... 5420516 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = შტიტი |პანორამა = Stity.JPG |წარწერა = შტიტის ხედი |დროშა = Flag of Štíty.svg |გერბი = Coat of arms of Štíty.svg |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = [[ოლომოუცის მხარე]] |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = [[შუმპერკის რაიონი]] |მერი = ირჟი ფოგელი |პირველი ხსენება = 1278 |ფართობი = 29,93 |სიმაღლე = 443 |მოსახლეობა = 1 905 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 91 |ვებგვერდი = https://www.stity.cz/ }} '''შტიტი''' ({{lang-cz|Štíty}}; {{lang-de|Schildberg}}; 1949 წლამდე '''შილპერკი''') — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 900 მცხოვრებია. ისტორიული ქალაქის ცენტრი კარგად არის შემონახული და დაცულია როგორც ურბანული ძეგლთა ზონა. შტიტი ცნობილია [[ფრისტაილ-სათხილამურო სპორტი|ფრისტაილ-სათხილამურო სპორტის]] ცენტრით. == ადმინისტრაციული დაყოფა == შტიტი შედგება ოთხი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *შტიტი (1 517) *[[ბრჟეზნა (შტიტი)|ბრჟეზნა]] (235) *[[ცრჰოვი (შტიტი)|ცრჰოვი]] (72) *[[ჰეროლტიცე (შტიტი)|ჰეროლტიცე]] (89) == ეტიმოლოგია == ორიგინალური გერმანული სახელწოდება იყო ''Schildberg'' (ნიშნავს „ფარის გორას“), ხოლო ჩეხურად — ''Šilperk'' (გერმანულიდან გადმოტანილი ფორმა). მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ, 1947 წელს, ქალაქს მცირე ხნით ''ჟალკოვი'' ეწოდა, თუმცა მალევე სახელწოდება ''შტიტი'' მიიღო. თანამედროვე სახელწოდება მომდინარეობს თავდაპირველი სახელიდან და სიტყვასიტყვით ნიშნავს „ფარებს“.<ref>{{cite web |title=Mezi Lanškrounem a Štíty měla před 100 lety vzniknout dráha |url=https://zeleznicar.cd.cz/zeleznicar/historie/mezi-lanskrounem-a-stity-mela-pred-100-lety-vzniknout-draha/-1465/24,0,,/ |publisher=České dráhy |language=cs |date=2012-11-22 }}</ref><ref>{{cite web |title=Historie města Štíty |url=https://www.lysahora.cz/encyklopedie/objekty1.phtml?id=67908 |publisher=Lysá hora |language=cs }}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Štíty}} *https://www.stity.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] k7j20yutj4azz3qyscyv85y840k1a7o განხილვა:შტიტი 1 893453 5420517 2026-06-24T14:53:03Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420517 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf უსოვი 0 893454 5420525 2026-06-24T14:56:00Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი... 5420525 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *ბეზდეკოვ უ უსოვა (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] h3f0169gkjc8wi5bt6didmylgpitu46 5420545 5420525 2026-06-24T15:19:47Z GagaMumladze2020 126180 /* ადმინისტრაციული დაყოფა */ 5420545 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] 3cppgcn7vpuhitgbvhgw9l2m82an8dl 5420723 5420545 2026-06-25T09:06:14Z GagaMumladze2020 126180 5420723 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] 2hk2b2upxz3y9538fvh5hfptv6alrtb 5420727 5420723 2026-06-25T09:16:56Z GagaMumladze2020 126180 /* გეოგრაფია */ 5420727 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] t3wvq22uscp86javrodu75ehq1vnmis 5420728 5420727 2026-06-25T09:18:20Z GagaMumladze2020 126180 5420728 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] 9ohqbd2onh5jtrjui7l2ge40jrq9xuw 5420732 5420728 2026-06-25T09:21:10Z GagaMumladze2020 126180 5420732 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) ბეზდეკოვ უ უსოვა წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] ccmwqx4j5ddmnjbs5sq13i2pceshijj 5420733 5420732 2026-06-25T09:21:59Z GagaMumladze2020 126180 5420733 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) [[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ.<ref name=sm>{{cite web |title=Zámek Úsov |url=https://www.strednimorava-tourism.cz/cil/zamek-usov/ |publisher=Střední Morava – Sdružení cestovního ruchu |language=cs}}</ref><ref name=castle>{{cite web |title=Zámek Úsov a jeho expozice |url=https://www.usov.cz/zamek-usov-a-jeho-expozice/gs-3713 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] hktbrfeve8j7b8yk58fp7atlkyvkcl0 5420734 5420733 2026-06-25T09:22:45Z GagaMumladze2020 126180 5420734 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) [[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ.<ref name=sm>{{cite web |title=Zámek Úsov |url=https://www.strednimorava-tourism.cz/cil/zamek-usov/ |publisher=Střední Morava – Sdružení cestovního ruchu |language=cs}}</ref><ref name=castle>{{cite web |title=Zámek Úsov a jeho expozice |url=https://www.usov.cz/zamek-usov-a-jeho-expozice/gs-3713 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> 1643 წელს ციხესიმაგრე დაზიანდა [[შვედეთის იმპერია|შვედური]] ოკუპაციის დროს. [[ჰანს-ადამ I ლიხტენშტაინელი]]ს მმართველობის პერიოდში, 1692–1699 წლებში, იგი რეკონსტრუქციას დაექვემდებარა და ნაწილობრივ გადაკეთდა დიდ სამსართულიან ბაროკოს რეზიდენციად, რომლის პროექტი [[დომენიკო მარტინელი]]მ შეიმუშავა.<ref name=sm /> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] 6fbp10xgt1rng8m3562me6le47vqvt5 5420737 5420734 2026-06-25T09:23:56Z GagaMumladze2020 126180 5420737 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) [[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ.<ref name=sm>{{cite web |title=Zámek Úsov |url=https://www.strednimorava-tourism.cz/cil/zamek-usov/ |publisher=Střední Morava – Sdružení cestovního ruchu |language=cs}}</ref><ref name=castle>{{cite web |title=Zámek Úsov a jeho expozice |url=https://www.usov.cz/zamek-usov-a-jeho-expozice/gs-3713 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1643]] წელს ციხესიმაგრე დაზიანდა [[შვედეთის იმპერია|შვედური]] ოკუპაციის დროს. [[ჰანს-ადამ I ლიხტენშტაინელი]]ს მმართველობის პერიოდში, [[1692]]–[[1699]] წლებში, იგი რეკონსტრუქციას დაექვემდებარა და ნაწილობრივ გადაკეთდა დიდ სამსართულიან ბაროკოს რეზიდენციად, რომლის პროექტი [[დომენიკო მარტინელი]]მ შეიმუშავა.<ref name=sm /> [[1852]] წელს უსოვში დაარსდა მორავია-სილეზიის სატყეო სკოლა, რომელიც [[1867]] წლამდე ფუნქციონირებდა. იგი მორავიის ერთ-ერთი უძველესი საშუალო სასწავლებელი იყო.<ref name=castle /> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] prcrpy87pkc15ds92ilwo9s7gwb0r6i 5420739 5420737 2026-06-25T09:24:41Z GagaMumladze2020 126180 5420739 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) [[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ.<ref name=sm>{{cite web |title=Zámek Úsov |url=https://www.strednimorava-tourism.cz/cil/zamek-usov/ |publisher=Střední Morava – Sdružení cestovního ruchu |language=cs}}</ref><ref name=castle>{{cite web |title=Zámek Úsov a jeho expozice |url=https://www.usov.cz/zamek-usov-a-jeho-expozice/gs-3713 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1643]] წელს ციხესიმაგრე დაზიანდა [[შვედეთის იმპერია|შვედური]] ოკუპაციის დროს. [[ჰანს-ადამ I ლიხტენშტაინელი]]ს მმართველობის პერიოდში, [[1692]]–[[1699]] წლებში, იგი რეკონსტრუქციას დაექვემდებარა და ნაწილობრივ გადაკეთდა დიდ სამსართულიან ბაროკოს რეზიდენციად, რომლის პროექტი [[დომენიკო მარტინელი]]მ შეიმუშავა.<ref name=sm /> [[1852]] წელს უსოვში დაარსდა მორავია-სილეზიის სატყეო სკოლა, რომელიც [[1867]] წლამდე ფუნქციონირებდა. იგი მორავიის ერთ-ერთი უძველესი საშუალო სასწავლებელი იყო.<ref name=castle /> [[1860]] წელს უსოვში 245 საცხოვრებელი სახლი და 2 662 მცხოვრები იყო, რომელთაგან 950 [[ებრაელები|ებრაელი]] გახლდათ.<ref>{{cite book |first=Karl |last=Kořistka |title=Die Markgrafschaft Mähren und das Herzogthum Schlesien |language=de |location=Olomouc |year=1860}}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] r4387e1ri6dejdpfzwa0ik9sbz8nwlh 5420742 5420739 2026-06-25T09:26:46Z GagaMumladze2020 126180 5420742 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = უსოვი |პანორამა = Úsov.jpg |წარწერა = უსოვი, დანახული უსოვის ციხესიმაგრიდან |დროშა = Úsov flag.gif |გერბი = Úsov CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ბენედიქტ ლავრინჩიკი |პირველი ხსენება = 1260 |ფართობი = 9,31 |სიმაღლე = 280 |მოსახლეობა = 1 164 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 789 73 |ვებგვერდი = https://www.usov.cz/ }} '''უსოვი''' ({{lang-cz|Úsov}}; {{lang-de|Mährisch Aussee}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 200 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == უსოვი შედგება ორი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *უსოვი (1 015) *[[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] (72) [[ბეზდეკოვ-უ-უსოვა]] წარმოადგენს მუნიციპალური ტერიტორიის [[ექსკლავი|ექსკლავს]]. == ეტიმოლოგია == სახელწოდება, სავარაუდოდ, მომდინარეობს პიროვნული სახელიდან „უს“. ეს პიროვნული სახელი წარმოიშვა ძველი ჩეხური სიტყვიდან ''vús'' (თანამედროვე ჩეხურად ''vous''), რაც „წვერს“ ნიშნავს. გერმანული სახელწოდება ''Aussee'' შეიქმნა ჩეხური სახელის ტრანსკრიფციის შედეგად. XX საუკუნის პირველ ნახევარში გერმანულ ენაში გამოიყენებოდა სახელწოდება ''Mährisch Aussee'' („მორავიული აუსზეე“).<ref>{{cite web |title=Úvodní strana: Z historie Úsova |url=https://www.usov.cz/ |publisher=Město Úsov |language=cs }}</ref> ებრაული თემი ქალაქს უწოდებდა {{lang|he|אויסא}} (ოისა). == გეოგრაფია == [[File:Kašna v Úsově na náměstí Míru (Q72738873).jpg|thumb|ქალაქის მოედანი]] უსოვი მდებარეობს [[შუმპერკი]]დან დაახლოებით 18 კილომეტრში სამხრეთით და [[ოლომოუცი]]დან 28 კილომეტრში ჩრდილო-დასავლეთით. იგი გაშენებულია [[ჰანუშოვიცეს მაღლობი|ჰანუშოვიცეს მაღლობზე]]. უმაღლესი წერტილი, რომელიც მუნიციპალიტეტის ექსკლავის ტერიტორიაზე მდებარეობს, ზღვის დონიდან 410 მეტრის სიმაღლეზეა. დასახლება უსოვის ტერიტორიაზე მიედინება პატარამდინარე დოუბრავკა. ქალაქის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარეობს პოლიცკის ტბორი. == ისტორია == უსოვის შესახებ პირველი წერილობითი ცნობა 1260 წლით თარიღდება. ქალაქის ციხესიმაგრე დაახლოებით 1250 წელს აშენდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie města |url=https://www.usov.cz/historie%2Dmesta/ds-6450/p1=14048 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1487]] წლამდე ციხესიმაგრე [[ვლაშიმების საგვარეულო|ვლაშიმების საგვარეულოს]] ეკუთვნოდა და მათ მიერ გადაკეთდა. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] უსოვი [[ბოსკოვიცების საგვარეულო|ბოსკოვიცეების]] მფლობელობაში იყო, ხოლო [[1597]] წელს იგი [[ლიხტენშტაინების საგვარეულო]]მ შეიძინა. ლიხტენშტაინები ციხესიმაგრეს [[1945]] წლამდე ფლობდნენ.<ref name=sm>{{cite web |title=Zámek Úsov |url=https://www.strednimorava-tourism.cz/cil/zamek-usov/ |publisher=Střední Morava – Sdružení cestovního ruchu |language=cs}}</ref><ref name=castle>{{cite web |title=Zámek Úsov a jeho expozice |url=https://www.usov.cz/zamek-usov-a-jeho-expozice/gs-3713 |publisher=Město Úsov |language=cs}}</ref> [[1643]] წელს ციხესიმაგრე დაზიანდა [[შვედეთის იმპერია|შვედური]] ოკუპაციის დროს. [[ჰანს-ადამ I ლიხტენშტაინელი]]ს მმართველობის პერიოდში, [[1692]]–[[1699]] წლებში, იგი რეკონსტრუქციას დაექვემდებარა და ნაწილობრივ გადაკეთდა დიდ სამსართულიან ბაროკოს რეზიდენციად, რომლის პროექტი [[დომენიკო მარტინელი]]მ შეიმუშავა.<ref name=sm /> [[1852]] წელს უსოვში დაარსდა მორავია-სილეზიის სატყეო სკოლა, რომელიც [[1867]] წლამდე ფუნქციონირებდა. იგი მორავიის ერთ-ერთი უძველესი საშუალო სასწავლებელი იყო.<ref name=castle /> [[1860]] წელს უსოვში 245 საცხოვრებელი სახლი და 2 662 მცხოვრები იყო, რომელთაგან 950 [[ებრაელები|ებრაელი]] გახლდათ.<ref>{{cite book |first=Karl |last=Kořistka |title=Die Markgrafschaft Mähren und das Herzogthum Schlesien |language=de |location=Olomouc |year=1860}}</ref> === ებრაული თემი === [[File:Úsov, synagoga (2).jpg|thumb|ყოფილი სინაგოგა]] ქალაქში [[ებრაელები|ებრაელების]] ყოფნა პირველად [[1564]] წელს არის დოკუმენტურად დადასტურებული. ებრაული კვარტალი [[1589]] წელს ჩამოყალიბდა. ==რესურსები ინტერნეტში== {{commons category|Úsov}} *https://www.usov.cz/ ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] d93lqmu6mbr6nec6zkyruoszbhvjffr განხილვა:უსოვი 1 893455 5420528 2026-06-24T15:00:06Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420528 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf გეორგი აფანასიევი 0 893456 5420546 2026-06-24T15:22:17Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{subst:მუშავდება}} გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი (რუსულად: Георгий Емельянович Афанасьев, უკრაინულად: Георгій (Юрій) Омелянович Афанасьєв; 28 თებერვალი 1848, უფა — 15 დეკემბერი 1925, ბელგრადი) იყო უკრაინელი დ... 5420546 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი (რუსულად: Георгий Емельянович Афанасьев, უკრაინულად: Георгій (Юрій) Омелянович Афанасьєв; 28 თებერვალი 1848, უფა — 15 დეკემბერი 1925, ბელგრადი) იყო უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == „ირლანდიის ბედი“, ოდესა, 1887 „ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, ოდესა, 1885. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} swl7ewdsa36g45h88rfdty8hq1io85a 5420551 5420546 2026-06-24T15:25:19Z Ninuca-QR 175479 5420551 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. 28 თებერვალი, 1848 — გ. 15 დეკემბერი, 1925) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == „ირლანდიის ბედი“, ოდესა, 1887 „ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, ოდესა, 1885. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} dwelt9jd4jgpx0ypzjqn1k4ujgxc4bf 5420552 5420551 2026-06-24T15:27:33Z Ninuca-QR 175479 5420552 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== hvh1pnx10n7eqn38onvaasucf5wpwbm 5420553 5420552 2026-06-24T15:28:10Z Ninuca-QR 175479 /* გარე ბმულები */ 5420553 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. 11lfav3cl3wb0q1u83vl763x21636hl 5420559 5420553 2026-06-24T15:34:28Z Ninuca-QR 175479 5420559 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. kb1huyrrnvqcntq0a71ddamu7e9si61 5420563 5420559 2026-06-24T15:38:30Z Ninuca-QR 175479 5420563 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] qhgzkg3m0vlepwljejdq4oyv31v36cr 5420564 5420563 2026-06-24T15:40:04Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420564 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] m2djw0jw4yzn25vr3hma14b1jkom55m 5420565 5420564 2026-06-24T15:40:50Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:ისტორიკოსები ეროვნების მიხედვით]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420565 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ისტორიკოსები ეროვნების მიხედვით]] ptgiw1xited5vn7jl8kfdfbk81742g6 5420566 5420565 2026-06-24T15:41:41Z Ninuca-QR 175479 დაემატა [[კატეგორია:პოლიტიკოსები ევროპის ქვეყნებში]] გაჯეტ [[ვპ:HC|HotCat]]-ით 5420566 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — უკრაინელი და რუსი ისტორიკოსი, პოლიტიკოსი და დიპლომატი. 1918 წელს იგი უკრაინის სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ (1884), ხოლო მისი სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ (1892). 1888 წლიდან კითხულობდა ლექციებს ოდესის უნივერსიტეტში. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე კიევში. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტი 1869 წელს. მისი ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო ძველი ეგვიპტის ისტორია, სლავებისა და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის შუა საუკუნეების და ახალი ისტორია, რუსული ლიტერატურა და ეკონომიკა. 1879 წლიდან იგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო 1879–1912 წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ ჟურნალსა და გაზეთთან. 1884 წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო 1892 წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა საფრანგეთსა და ინგლისში. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, სერგეი ვიტეს რეკომენდაციით, 1896 წელს დაინიშნა რუსეთის იმპერიის სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. იგი ამ ფილიალს 1918 წლამდე ხელმძღვანელობდა. მის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც 1905 წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). 1918 წლის 3 მაისიდან 24 ოქტომბრამდე ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც 1918 წლის 14 ნოემბერს პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.[1] ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე (1918 წლის 14 დეკემბერი). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა სერბების, ხორვატებისა და სლოვენების სამეფოში, სადაც ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. იგი ბელგრადში გარდაიცვალა. მისი არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ისტორიკოსები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:პოლიტიკოსები ევროპის ქვეყნებში]] ba27dwnae174pn8d7d1r3i62mebpxqa 5420569 5420566 2026-06-24T15:55:03Z Ninuca-QR 175479 5420569 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — [[უკრაინელი]] და [[რუსი]] [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]] და [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. [[1918]] წელს გეორგი [[უკრაინა|უკრაინის]] სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ ([[1884]]), ხოლო აფანასიევის სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ ([[1892]]). [[1888]] წლიდან კითხულობდა ლექციებს [[ოდესის უნივერსიტეტი|ოდესის უნივერსიტეტში]]. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე [[კიევი|კიევში]]. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის [[ფილოლოგია|ფილოლოგიის]] ფაკულტეტი [[1869]] წელს. აფანასიევის ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] ისტორია, [[სლავები|სლავებისა]] და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეების]] და ახალი ისტორია, [[რუსული ლიტერატურა]] და [[ეკონომიკა]]. [[1879]] წლიდან გეორგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო [[1879]]–[[1912]] წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ [[ჟურნალი|ჟურნალსა]] და [[გაზეთი|გაზეთთან]]. [[1884]] წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო [[1892]] წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა [[საფრანგეთი|საფრანგეთსა]] და [[ინგლისი|ინგლისში]]. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, [[სერგეი ვიტე|სერგეი ვიტეს]] რეკომენდაციით, [[1896]] წელს დაინიშნა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. გეორგი აფანასიევი ამ ფილიალს [[1918]] წლამდე ხელმძღვანელობდა. აფანასიევის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც [[1905]] წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). [[1918]] წლის [[3 მაისი|3 მაისიდან]] [[24 ოქტომბერი|24 ოქტომბრამდე]] ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც [[1918]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა. ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე ([[1918]] წლის [[14 დეკემბერი]]). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა იუგოსლავიაში, სადაც [[ბელგრადის უნივერსიტეტი|ბელგრადის უნივერსიტეტის]] ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. გეორგი [[ბელგრადი|ბელგრადში]] გარდაიცვალა. გეორგი აფანასიევის არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ისტორიკოსები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:პოლიტიკოსები ევროპის ქვეყნებში]] femaxohedxhdlgswon0vhyn6or5fu5m 5420570 5420569 2026-06-24T15:55:38Z Ninuca-QR 175479 5420570 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | სახელი = გეორგი აფანასიევი | სურათი= Афанасьєв Георгій.jpg | სურათის ზომა = 250პქ | წარწერა სურათის ქვეშ= | ხელმოწერა = | დაბადების თარიღი = [[28 თებერვალი]], [[1848]] | დაბადების ადგილი= [[უფა]], [[ორენბურგის გუბერნია]], [[რუსეთის იმპერია]] | გარდაცვალების თარიღი = [[15 დეკემბერი]], [[1925]] | გარდაცვალების ადგილი= [[ბელგრადი]], [[იუგოსლავიის სამეფო]] | მოქალაქეობა = | ეროვნება = [[უკრაინელი]], [[რუსები|რუსი]] | რეზიდენცია = | დაკრძალულია = | საარჩევნო ოლქი = | მამა = | დედა = | მეუღლე = | შვილები= | ნათესავები = | განათლება = [[ოდესის უნივერსიტეტი]] | პროფესია = [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]], [[დიპლომატია|დიპლომატი]] | საქმიანობა = | რელიგია = | ჯილდოები = | პარტია = | საიტი= | რიგი = უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი | თანამდებობა დაიკავა = [[14 ნოემბერი]], [[1918]] | თანამდებობა დატოვა = [[14 დეკემბერი]], [[1918]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | პრეზიდენტი = | პრემიერ-მინისტრი = სერჰი ჰერბელი | წინამორბედი = დმიტრო დოროშენკო | მემკვიდრე = ვოლოდიმირ ჩეხივსკი | რიგი2 = | თანამდებობა დაიკავა2 = | თანამდებობა დატოვა2= | წინამორბედი2 = | მემკვიდრე2 = | პრეზიდენტი2= | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | რიგი3 = | თანამდებობა დაიკავა3 = | თანამდებობა დატოვა3 = | წინამორბედი3 = | მემკვიდრე3 = | პრეზიდენტი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | რიგი4 = | თანამდებობა დაიკავა4 = | თანამდებობა დატოვა4 = | წინამორბედი4 = | მემკვიდრე4 = | პრეზიდენტი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | რიგი5 = | თანამდებობა დაიკავა5 = | თანამდებობა დატოვა5 = | წინამორბედი5 = | მემკვიდრე5 = | პრეზიდენტი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= }} '''გეორგი ემელიანეს ძე აფანასიევი''' (დ. [[28 თებერვალი]], [[1848]] — გ. [[15 დეკემბერი]], [[1925]]) — [[უკრაინელი]] და [[რუსი]] [[ისტორიკოსი]], [[პოლიტიკოსი]] და [[დიპლომატია|დიპლომატი]]. [[1918]] წელს გეორგი [[უკრაინა|უკრაინის]] სახელმწიფოს საგარეო საქმეთა მინისტრი იყო. მაგისტრის ხარისხი მიიღო ნაშრომისთვის „ტიურგოს მინისტრობის ძირითადი საკითხები“ ([[1884]]), ხოლო აფანასიევის სადოქტორო დისერტაცია იყო „მარცვლეულით ვაჭრობის პირობები საფრანგეთში XVIII საუკუნის ბოლოს“ ([[1892]]). [[1888]] წლიდან კითხულობდა ლექციებს [[ოდესის უნივერსიტეტი|ოდესის უნივერსიტეტში]]. ლექციებს კითხულობდა როგორც ოდესაში, ისე [[კიევი|კიევში]]. == პროფესიული კარიერა და გამოცდილება == გეორგი აფანასიევმა დაამთავრა ოდესის უნივერსიტეტის [[ფილოლოგია|ფილოლოგიის]] ფაკულტეტი [[1869]] წელს. აფანასიევის ძირითადი სამეცნიერო ინტერესები იყო [[ძველი ეგვიპტე|ძველი ეგვიპტის]] ისტორია, [[სლავები|სლავებისა]] და რუსეთის იმპერიის ისტორია, ბრიტანეთისა და საფრანგეთის [[შუა საუკუნეები|შუა საუკუნეების]] და ახალი ისტორია, [[რუსული ლიტერატურა]] და [[ეკონომიკა]]. [[1879]] წლიდან გეორგი ოდესის უნივერსიტეტში საყოველთაო ისტორიის პრივატ-დოცენტი იყო, ხოლო [[1879]]–[[1912]] წლებში თანამშრომლობდა ოდესისა და კიევის მრავალ [[ჟურნალი|ჟურნალსა]] და [[გაზეთი|გაზეთთან]]. [[1884]] წელს დაიცვა დისერტაცია და გამოაქვეყნა ტიურგოსადმი მიძღვნილი ნაშრომი, ხოლო [[1892]] წელს — დისერტაცია XVIII საუკუნის საფრანგეთში მარცვლეულით ვაჭრობის პირობების შესახებ. მისი ზოგიერთი ნაშრომი გამოქვეყნდა [[საფრანგეთი|საფრანგეთსა]] და [[ინგლისი|ინგლისში]]. რუსეთის იმპერიის იმდროინდელი ფინანსთა მინისტრის, [[სერგეი ვიტე|სერგეი ვიტეს]] რეკომენდაციით, [[1896]] წელს დაინიშნა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] სახელმწიფო ბანკის კიევის ფილიალის დირექტორად. გეორგი აფანასიევი ამ ფილიალს [[1918]] წლამდე ხელმძღვანელობდა. აფანასიევის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიღწევად ითვლება ფილიალის ახალი შენობის აშენება, რომელიც [[1905]] წელს გაიხსნა (ამჟამად იქ უკრაინის ეროვნული ბანკის სათავო ოფისია განთავსებული). [[1918]] წლის [[3 მაისი|3 მაისიდან]] [[24 ოქტომბერი|24 ოქტომბრამდე]] ფედირ ლიზოჰუბის მთავრობის სახელმწიფო კონტროლიორი იყო. მას შემდეგ, რაც [[1918]] წლის [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] პავლო სკოროპადსკიმ რუსეთთან ფედერაციული კავშირის შესახებ გამოაცხადა, აფანასიევი სერჰი ჰერბელის მთავრობაში საგარეო საქმეთა მინისტრად დაინიშნა.<ref>[http://www.rulers.org/fm4.html Foreign ministers S-Z - Rulers]</ref> ამ თანამდებობაზე დარჩა უკრაინის სახელმწიფოს წინააღმდეგ აჯანყებისა და ხელისუფლების დირექტორიის მიერ ხელში ჩაგდებამდე ([[1918]] წლის [[14 დეკემბერი]]). ჰეტმანატის დაცემის შემდეგ ოდესაში გადავიდა, სადაც გაზეთ „ოდესა ლისტში“ აქვეყნებდა სტატიებს. მოგვიანებით ემიგრაციაში წავიდა იუგოსლავიაში, სადაც [[ბელგრადის უნივერსიტეტი|ბელგრადის უნივერსიტეტის]] ფილოლოგიის ფაკულტეტზე ისტორიას ასწავლიდა. გეორგი [[ბელგრადი|ბელგრადში]] გარდაიცვალა. გეორგი აფანასიევის არქივის ნაწილი დაცულია უკრაინის ეროვნული ბიბლიოთეკის ხელნაწერთა განყოფილებაში. == პუბლიკაციები == *„ირლანდიის ბედი“, [[ოდესა]], [[1887]] *„ნაპოლეონ III-ის საგარეო პოლიტიკა“, [[ოდესა]], [[1885]]. ==სქოლიო== {{სქოლიო}} ==გარე ბმულები== * [http://persona.rin.ru/eng/view/f//22518/afanasyev-george-yemelianovich#comments Afanasyev George Yemelianovich] * [http://www.novasich.org.ua/index.php?go=News&file=print&id=1946 The history of Ukraine's modern foreign service] * Encyclopedia of Ukraine. Edited by Volodymyr Kubijovyc. Paris—New-York, 1955 * ''Афанасьєв Георгій (Юрій) Омелянович'': ''Енциклопедія історії України'': Т. 1. Редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. НАН України. Інститут історії України. – Київ 2003, «Наукова думка». {{ISBN|966-00-0632-2}} * ''Афанасьєв Юрій'' w: ''Енциклопедія українознавства'', Львів 2000, {{ISBN|5-7707-4048-5}}, t.1 s. 77. [[კატეგორია: დაბადებული 28 თებერვალი]] [[კატეგორია: დაბადებული 1848]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 15 დეკემბერი]] [[კატეგორია: გარდაცვლილი 1925]] [[კატეგორია: გარდაცვლილები]] [[კატეგორია: რუსები]] [[კატეგორია: უკრაინელები]] [[კატეგორია: უკრაინელი პოლიტიკოსები]] [[კატეგორია:დიპლომატები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:ისტორიკოსები ეროვნების მიხედვით]] [[კატეგორია:პოლიტიკოსები ევროპის ქვეყნებში]] kunxt22y68gz3iqhbm7ussdutndbmqi სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი) 0 893457 5420547 2026-06-24T15:22:18Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სტარე-მესტო |პანორამა = StareMesto.jpg |წარწერა = წმინდა ანას ეკლესია და მერია |დროშა = Staré Město (Šumperk District) Flag.jp... 5420547 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სტარე-მესტო |პანორამა = StareMesto.jpg |წარწერა = წმინდა ანას ეკლესია და მერია |დროშა = Staré Město (Šumperk District) Flag.jpg |გერბი = Staré Město pod Sněžníkem CoA.png |რეგიონის ტიპი = მხარე |რეგიონი = ოლომოუცის მხარე |რაიონის ტიპი = რაიონი |რაიონი = შუმპერკის რაიონი |მერი = ლუკაშ კორეში |პირველი ხსენება = 1325 |ფართობი = 86,27 |სიმაღლე = 538 |მოსახლეობა = 1 678 |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = 2025 |საფოსტო ინდექსი = 788 32 |ვებგვერდი = https://www.mu-staremesto.cz/ }} '''სტარე-მესტო''' ({{lang-cz|Staré Město}}; {{lang-de|Mährisch Altstadt}}) — ქალაქი [[ჩეხეთი|ჩეხეთის რესპუბლიკის]] [[ოლომოუცის მხარე|ოლომოუცის მხარეში]], [[შუმპერკის რაიონი|შუმპერკის რაიონში]]. ქალაქში დაახლოებით 1 700 მცხოვრებია. == ადმინისტრაციული დაყოფა == სტარე-მესტო შედგება ხუთი მუნიციპალური ნაწილისგან (ფრჩხილებში მოცემულია მოსახლეობის რაოდენობა 2021 წლის აღწერის მონაცემებით):<ref>{{cite web |title=Public Census 2021 – basic data |url=https://vdb.czso.cz/vdbvo2/faces/en/index.jsf?page=vystup-objekt-parametry&z=T&f=TABULKA&sp=A&skupId=4690&katalog=33475&pvo=SLD21043-CO |work=Public Database |publisher=Czech Statistical Office |language=cs |date=2022 }}</ref> *სტარე-მესტო (1 372) *[[ხრსტიცე (სტარე-მესტო)|ხრსტიცე]] (60) *[[კუნჩიცე (სტარე-მესტო)|კუნჩიცე]] (51) *[[ნოვა-სენინკა (სტარე-მესტო)|ნოვა-სენინკა]] (43) *[[სტრჟიბრჟნიცე (სტარე-მესტო)|სტრჟიბრჟნიცე]] (37) == ეტიმოლოგია == დაარსების შემდეგ დასახლების სახელად პირველად გამოიყენებოდა ''Goldeck/Goldek'' („ოქროს კუთხე“), რაც უკავშირდებოდა ამ ტერიტორიაზე არსებულ ოქროს მოპოვებას. სახელწოდება ''Altstadt/Staré Město'' („ძველი ქალაქი“) მხოლოდ [[XV საუკუნე|XV საუკუნეში]] დამკვიდრდა.<ref name=history>{{cite web |title=Historie do roku 1945 |url=https://www.staremesto.info/turisticke-informacni-centrum/o-starem-meste/historie-do-roku-1945/ |publisher=Město Staré Město |language=cs }}</ref> ქალაქს ზოგჯერ მოიხსენიებენ როგორც „Staré Město pod Sněžníkem“, რათა განასხვავონ სხვა იგივე სახელის მქონე დასახლებებისგან. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category|Staré Město (Šumperk District)}} *https://www.mu-staremesto.cz/ *https://www.staremesto.info/ [[კატეგორია:ოლომოუცის მხარის ქალაქები]] [[კატეგორია:შუმპერკის რაიონის ქალაქები]] tfybgolp99pkf3yf3vgcyxxr30suuig განხილვა:სტარე-მესტო (შუმპერკის რაიონი) 1 893458 5420548 2026-06-24T15:22:31Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420548 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf განხილვა:გეორგი აფანასიევი 1 893459 5420549 2026-06-24T15:23:59Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420549 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf სიგეტუ-მარმაციეი 0 893460 5420554 2026-06-24T15:28:36Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი... 5420554 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}} — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთ–უკრაინის სასაზღვრო გამშვები პუნქტები]] [[კატეგორია:ებრაული თემები რუმინეთში]] [[კატეგორია:ჰოლოკოსტის ადგილები რუმინეთში]] kchfntrzy6ka4wttpuajvytlp8omwit 5420558 5420554 2026-06-24T15:32:27Z GagaMumladze2020 126180 5420558 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== {{Historical populations |source = აღწერის მონაცემები |1880 |10852 |1890 |14758 |1900 |17445 |1910 |21370 |1920 |23691 |1930 |27270 |1948 |18329 |1956 |22361 |1966 |29771 |1977 |38146 |1992 |44185 |2002 |41246 |2011 |37640 |2021 |32793 }} 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთ–უკრაინის სასაზღვრო გამშვები პუნქტები]] [[კატეგორია:ებრაული თემები რუმინეთში]] [[კატეგორია:ჰოლოკოსტის ადგილები რუმინეთში]] c7liey8zizo2bu476low4ll7xgkwwpl 5420561 5420558 2026-06-24T15:36:28Z GagaMumladze2020 126180 /* დემოგრაფია */ 5420561 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23,691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6,552 უნგრელი, 4,964 რუმინელი, 149 გერმანელი და 1,000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთ–უკრაინის სასაზღვრო გამშვები პუნქტები]] [[კატეგორია:ებრაული თემები რუმინეთში]] [[კატეგორია:ჰოლოკოსტის ადგილები რუმინეთში]] bmya91rw1dhpd8fqi5w2cckno73ykrc 5420562 5420561 2026-06-24T15:37:23Z GagaMumladze2020 126180 5420562 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23,691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6,552 უნგრელი, 4,964 რუმინელი, 149 გერმანელი და 1,000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. <ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27,270 ადამიანი, მათ შორის 10,526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5,424 უნგრელი, 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. 2011 წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37,640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11.73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1.3% რომა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] atxmhy0odupc4j6hizdel1jwho9wh89 5420598 5420562 2026-06-24T17:18:23Z GagaMumladze2020 126180 5420598 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1.3% რომა. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% რომა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 4r5enegzc0wdmbkde69c1ox3skagxjo 5420605 5420598 2026-06-24T17:54:53Z GagaMumladze2020 126180 5420605 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 0okxsno0kr6dwiatszuc7tywkl0rhq6 5420606 5420605 2026-06-24T17:55:16Z GagaMumladze2020 126180 /* ეტიმოლოგია */ 5420606 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] qygqmn8dx7azd42x04lstk7nnwgu1p5 5420607 5420606 2026-06-24T17:56:11Z GagaMumladze2020 126180 /* ეტიმოლოგია */ 5420607 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] br96cn22rp002po4kju7tx3wb5c1n74 5420612 5420607 2026-06-24T18:02:41Z GagaMumladze2020 126180 5420612 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში.895 წლის შემდეგ, X საუკუნეში, ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] d3791q26qrd8ygouoarehihxu1w59c7 5420613 5420612 2026-06-24T18:10:04Z GagaMumladze2020 126180 5420613 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად XI საუკუნეში ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] rqzdh9acayj0ouytg50nj38ovvg5bdy 5420618 5420613 2026-06-24T18:43:30Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420618 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 4pxbynvm2jkgv9t8k69sbtkcz3yryp3 5420621 5420618 2026-06-24T19:19:17Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420621 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] rsmwhg8wefls8y2rgsvtcosgy8o5cg4 5420622 5420621 2026-06-24T19:28:11Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420622 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] m0ciy9lmta577kb6gj00o9kv7z511ys 5420623 5420622 2026-06-24T19:30:48Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420623 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 3qzhdux17jxahv54ncujiyh3ifwcpb3 5420626 5420623 2026-06-24T19:33:17Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420626 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] bp1wy80200ymsmxqz60i4p99xan4dtx 5420627 5420626 2026-06-24T19:35:49Z GagaMumladze2020 126180 /* ისტორია */ 5420627 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა = |წარწერა = |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ოლქი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ოლქი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] ne4vrmltqwawbrf1k5ocf43n11d1c63 5420632 5420627 2026-06-24T19:42:49Z GagaMumladze2020 126180 5420632 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ოლქის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] lk1rehbtz0rw4rl7p1f4qe0n171aysl 5420705 5420632 2026-06-25T08:09:48Z GagaMumladze2020 126180 5420705 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] mprkzmwycmbnmpvp5t5xo8o4f1uewtz 5420707 5420705 2026-06-25T08:24:32Z GagaMumladze2020 126180 /* სიგეტის ციხე */ 5420707 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] lzuvx7g0yay78c55gw3jys6zamj041k 5420708 5420707 2026-06-25T08:25:01Z GagaMumladze2020 126180 /* სიგეტის ციხე */ 5420708 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 5b6h7gmb3p5135vmm8777repoanpyw3 5420709 5420708 2026-06-25T08:25:36Z GagaMumladze2020 126180 /* სიგეტის ციხე */ 5420709 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს. == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 3w4qczpi8ex7p7y4illvwg4j16e553p 5420710 5420709 2026-06-25T08:26:32Z GagaMumladze2020 126180 /* სიგეტის ციხე */ 5420710 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11,026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9,658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1,221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76.07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1.99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. 895 წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა. == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 52nb71pdwj91v92fxg5rorh7rsniw2t 5420711 5420710 2026-06-25T08:29:18Z GagaMumladze2020 126180 5420711 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 7c5e7jb3aziggamyejshgg12rw5srat 5420713 5420711 2026-06-25T08:39:32Z GagaMumladze2020 126180 5420713 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|სიგეტის კინოთეატრი „მარა“ Image:Night sighetu 77.jpg|ღამის სიგეტი </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] g2xdf0lwy0umo1dk0zenqm12v5tc3i9 5420714 5420713 2026-06-25T08:40:36Z GagaMumladze2020 126180 5420714 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] i6tau990k4usrz2zndtycibyuu5g4xk 5420716 5420714 2026-06-25T08:45:10Z GagaMumladze2020 126180 5420716 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> Image:Reformed Church in Sighetu 77.jpg|<center>რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 2u9pvo1c08cq066g3sxbmcnnl6egq4z 5420717 5420716 2026-06-25T08:47:44Z GagaMumladze2020 126180 /* ფოტოგალერეა */ 5420717 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Reformed_Church_in_Sighetu_77.jpg|<center>რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] mvk7qvpyau0f31l99iv8mv4pht3g55w 5420718 5420717 2026-06-25T08:51:57Z GagaMumladze2020 126180 /* ფოტოგალერეა */ 5420718 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Reformed_Church_in_Sighetu_77.jpg|<center>რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Public bus in Sighetu.jpg|<center>საქალქო ავტობუსი სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 8fjagf5nrhbpv9onna6ksjwk248y702 5420720 5420718 2026-06-25T08:55:21Z GagaMumladze2020 126180 /* ფოტოგალერეა */ 5420720 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქი]] |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2,300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Reformed_Church_in_Sighetu_77.jpg|<center>რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Public bus in Sighetu.jpg|<center>საქალაქო ავტობუსი სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Ukrainian Church in Sighet.jpg|<center>უკრაინული ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] tdbscu7jd285mumoj070rtv6v4oz7lo 5420722 5420720 2026-06-25T09:00:38Z GagaMumladze2020 126180 5420722 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დასახლება |სტატუსი = ქალაქი |ქართული სახელი = სიგეტუ-მარმაციეი |მშობლიური სახელი = Sighetu Marmației |ქვეყანა = რუმინეთი |პანორამა =სიგეტუ-მარმაციეის კულტრის სასახლე.jpg |წარწერა =<center>კულტურის სასახლე<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> |დროშა = |გერბი = Stema nouă Sighetu Marmației.webp |რეგიონის ტიპი = ოლქი |რეგიონი = მარამურეშის ჟუდეცი |რაიონის ტიპი = მუნიციპალიტეტი |რაიონი = სიგეტუ-მარმაციეი |მერი = ვასილე მოლდოვანი |პირველი ხსენება = |ფართობი = 135,36 |სიმაღლე = 274 |მოსახლეობა = auto |მოსახლეობის აღწერის თარიღი = |საფოსტო ინდექსი = 435500 |ვებგვერდი = https://primaria-sighet.ro/ }} '''სიგეტუ-მარმაციეი''' ({{lang-ro|Sighetu Marmației}}) — ქალაქი [[რუმინეთი|რუმინეთის]] [[მარამურეშის ჟუდეცი|მარამურეშის ოლქში]], მდინარე იზასთან ახლოს, ქვეყნის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში. ==გეოგრაფია == სიგეტუ-მარმაციეი მდებარეობს მდინარე [[ტისა|ტისა]]-ს გასწვრივ, [[უკრაინა|უკრაინის]] საზღვართან, პირდაპირ უკრაინული ქალაქის [[სოლოტვინო|სოლოტვინოს]] მოპირდაპირედ. მეზობელი დასახლებებია: [[Sarasău|სარასაუ]], [[Săpânța|საპანცა]], [[Câmpulung la Tisa|კამპულუნგ-ლა-ტისა]], [[Ocna Șugatag|ოკნა-შუგატაგი]], [[Giulești, Maramureș|ჟიულეშტი]], [[Vadu Izei|ვადუ იზეი]], [[Rona de Jos|რონა-დე-ჟოსი]] და [[Bocicoiu Mare|ბოციკოიუ-მარე]] — რუმინეთის დასახლებები; ასევე [[Bila Tserkva, Zakarpattia Oblast|ბილა ცერკვა]] და [[Solotvyno|სოლოტვინო]] [[უკრაინა]]ში ([[Zakarpattia Oblast|ზაკარპატიის ოლქი]]). ==დემოგრაფია== ისტორიული მოსახლეობა (აღწერის მონაცემები): * 1880 — 10 852 * 1890 — 14 758 * 1900 — 17 445 * 1910 — 21 370 * 1920 — 23 691 * 1930 — 27 270 * 1948 — 18 329 * 1956 — 22 361 * 1966 — 29 771 * 1977 — 38 146 * 1992 — 44 185 * 2002 — 41 246 * 2011 — 37 640 * 2021 — 32 793 1910 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 21 370 ადამიანი; მათგან 17 542 (82,1%) იყო უნგრულენოვანი, 2 002 (9,4%) რუმინელი, 1 257 (5,9%) გერმანელი და 32 [[რუსინული ენა|რუსინული ენის]] მოლაპარაკე. [[ებრაელები|ებრაელთა]] რაოდენობა შეადგენდა 7 981-ს; ისინი შედიოდნენ უნგრულ და გერმანულ ენობრივ ჯგუფებში. რელიგიური შემადგენლობა მოიცავდა 5 850 ბერძენ-კათოლიკეს და 4 901 რომაულ-კათოლიკეს.<ref>''Atlas and Gazetteer of Historic Hungary 1914'', [http://www.talmakiado.hu/ Talma Kiadó] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170114044438/http://www.talmakiado.hu/ |date=2017-01-14 }} {{ISBN|963-85683-4-8}}</ref> 1920 წლის შეფასებით ქალაქში ცხოვრობდა 23 691 ადამიანი, მათ შორის 11 026 ებრაელი, 6 552 უნგრელი, 4 964 [[რუმინელები|რუმინელი]], 149 გერმანელი და 1 000 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი.<ref name="ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA">{{cite web|url=http://www.kia.hu/konyvtar/erdely/erd2002/mmetn02.pdf|title=ERDÉLY ETNIKAI ÉS FELEKEZETI STATISZTIKÁJA}}</ref> 1930 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქში ცხოვრობდა 27 270 ადამიანი, მათ შორის 10 526 ებრაელი, 9 658 რუმინელი, 5 424 [[უნგრელები|უნგრელი]], 1 221 უკრაინელი და 441 სხვა ეთნიკური ჯგუფების წარმომადგენელი. [[2011]] წლის აღწერით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენდა 37 640 ადამიანს; მათგან 76,07% იყო რუმინელი, 11,73% უნგრელი, 1,99% უკრაინელი და 1,3% [[ბოშები|ბოშა]]. 2021 წლის აღწერით სიგეტუ-მარმაციეიში ცხოვრობდა 32 793 ადამიანი; მათგან 71,11% იყო რუმინელი, 8,45% უნგრელი, 1,58% [[უკრაინელები|უკრაინელი]] და 1,31% [[ბოშები|ბოშა]]. == ეტიმოლოგია == მუნიციპალიტეტის სახელწოდება მომდინარეობს უნგრული ენიდან და ნიშნავს „კუნძულს“ (მარმაროშში). ლეგენდის მიხედვით, ადგილობრივი სახელწოდება უკავშირდება უნგრულ გამოთქმას „mára már rossz“ („უკვე ძალიან ცუდია“), რაც თითქოს მიუთითებდა იმაზე, რომ ადგილობრივი ტომები გადავიდნენ [[მოლდოვა]]ში აქ არსებული ნაკლებად ნაყოფიერი მიწების გამო.<ref>{{Cite book |last=Dupka |first=György |url=https://mek.oszk.hu/12900/12907/12907.pdf |title=Szépasszony dombja |last2=Zubánics |first2=László |publisher=INTERMIX |year=2014 |isbn=978-963-9814-59-2 |issn=1022-0283}}</ref> მცხოვრებლები ქალაქს ყოველდღიურ საუბარში უბრალოდ „სიგეტს“ უწოდებენ, როგორც სხვა მსგავს შემთხვევებში ხდება ხოლმე.<ref>{{Cite web |last=Kocsis |first=Julianna |year=2014 |title=Legendák Kárpátalján: Máramaros nevének eredete |url=https://karpatalja.ma/sorozatok/legendak-karpataljan/legendak-karpataljan-maramaros-nevenek-eredete/|date=December 28, 2014|access-date=March 21, 2026}}</ref> == ისტორია == სიგეტუ-მარმაციეი დასახლებული იყო ჯერ კიდევ [[ჰალშტატის კულტურა|ჰალშტატის პერიოდის]] დროს. დასახლება მდებარეობს [[ტისა|ტისა]]ს ხეობაში, რომელიც მნიშვნელოვანი სატრანზიტო მარშრუტი იყო, რადგან წარმოადგენდა ერთადერთ მისადგომს ამ სხვაგვარად მთიან და იშვიათად დასახლებულ რეგიონში. [[895]] წლის შემდეგ, [[X საუკუნე|X საუკუნეში]], ტერიტორია შევიდა [[უნგრეთის სამეფო|უნგრეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. ისტორიულ წყაროებში დახახლება პირველად [[XI საუკუნე|XI საუკუნეში]] ჩნდება, ხოლო ქალაქის სტატუსით პირველად მოიხსენიება [[1326]] წელს.<ref name="Ivanciuc">{{Cite web|last=Ivanciuc|first=Teofil|title=Primele atestări ale târgurilor de coroană maramureșene|trans-title=The earliest mentions of the Maramureș Royal Market Towns| url=https://www.academia.edu/31480745/Primele_atest%C4%83ri_ale_t%C3%A2rgurilor_de_coroan%C4%83_maramure%C5%9Fene_The_Earliest_Mentions_of_the_Maramures_Royal_Market_Towns}}</ref> 1352 წელს იგი გახდა თავისუფალი სამეფო ქალაქი და მარმაროშის ადმინისტრაციული ცენტრი. [[მოჰაჩის ბრძოლა (1526)|მოჰაჩის ბრძოლის]] (1526) და მეფე [[ლაიოშ II]]-ის სიკვდილის შემდეგ უნგრეთის სამეფო დაიყო: შეიქმნა ჰაბსბურგების სამეფო უნგრეთი და [[იოანე ზაპოლია|იოანე ზაპოლიას]] აღმოსავლეთ უნგრეთის სამეფო. 1570 წელს ჩამოყალიბდა ტრანსილვანიის სამთავრო (1570–1711), რომელშიც შედიოდა მარმაროშიის რეგიონი. 1541 წლიდან ტრანსილვანია (მათ შორის მარმაროში) [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთის იმპერიის]] ფარგლებში ავტონომიურ სამთავროდ იქცა. 1711 წელს მეფე [[კარლ VI (სრი)|კარლ VI]]-მა მარმაროში კვლავ უნგრეთის ადმინისტრაციას დაუბრუნა. [[პირველი მსოფლიო ომი]]ს დროს მოკლე ხნით, 1914 წლის 3–7 ოქტომბრის რიცხვებში ქალაქი ოკუპირებული იყო რუსული ძალების მიერ . 1918 წელს [[ავსტრია-უნგრეთის იმპერია]] დაიშალა. 1918 წლის 22 ნოემბერს ქალაქის ცენტრალურ მოედანზე გაიმართა მარმაროშის რუმინელთა კრება, სადაც შეიქმნა ეროვნული საბჭო და გადაწყდა დელეგაციის გაგზავნა [[ალბა-იულია|ალბა-იულიას]] დიდი ეროვნული კრებაზე, რომელმაც მხარი დაუჭირა [[ტრანსილვანია|ტრანსილვანიის]] რუმინეთთან შეერთებას. 1919 წელს რუმინეთის არმიამ დაამყარა კონტროლი რეგიონზე, ხოლო [[ტრიანონის საზავო ხელშეკრულება|ტრიანონის ხელშეკრულებით]] (1920) მარმაროში ოფიციალურად გადაეცა [[რუმინეთის სამეფო]]ს. [[მეორე მსოფლიო ომი|მეორე მსოფლიო ომის]] პერიოდში, 1940 წელს [[ვენის მეორე არბიტრაჟი]]ს შედეგად ჩრდილოეთ ტრანსილვანია გადაეცა უნგრეთს, რის შემდეგაც სიგეტუ-მარმაციეი უნგრეთის ადმინისტრაციაში მოექცა. ომის პერიოდში ქალაქში მოხდა ებრაელების დეპორტაციები: 1941 წელს და განსაკუთრებით 1944 წელს, როდესაც შეიქმნა გეტო დაახლოებით 13 000 ადამიანით. 1944 წლის მაისში ისინი გადაიყვანეს [[აუშვიცის საკონცენტრაციო ბანაკი|აუშვიცში]]. მათ შორის იყო ქალაქში დაბადებული და მომავალი ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატი [[ელი ვიზელი]]. ომის შემდეგ, 1947 წლისთვის ქალაქში დარჩა დაახლოებით 2 300 ებრაელი, ხოლო 2002 წლისთვის მხოლოდ 20. [[1944]] წლის ოქტომბერში ქალაქი კვლავ დაიკავეს რუმინულმა და საბჭოთა ძალებმა. 1947 წლის სამშვიდობო ხელშეკრულებებით საზღვრები საბოლოოდ დადასტურდა. კომუნისტური რეჟიმის პერიოდში მოხდა ინდუსტრიების ნაციონალიზაცია და ქალაქის ეკონომიკური სტრუქტურის ცვლილება. 1960-იან წლებში დაიწყო მრავალბინიანი უბნების მშენებლობა, ხოლო 1962 წელს გაიხსნა ხის გადამამუშავებელი კომბინატი, რომელიც ქალაქის ერთ-ერთი მთავარი დამსაქმებელი გახდა. 1989 წლის რევოლუციის შემდეგ მისი მნიშვნელობა შემცირდა.<ref>{{cite web |url=https://www.arhiva.primaria-sighet.ro/pagina/momente-din-istoria-orasului |title=Momente din istoria orașului |publisher=Primăria Sighetu Marmației |language=ro |access-date=2026-06-25 }}</ref> == სიგეტის ციხე == რუმინეთში კომუნისტური რეჟიმის დამყარების შემდეგ, 1950-იან და 1960-იან წლებში [[სეკურიტატე|სეკურიტატე]] მართავდა [[სიგეტის ციხე]]ს, როგორც ცნობილი საზოგადო მოღვაწეების დაკავებისა და [[პოლიტიკური რეპრესიები|პოლიტიკური რეპრესიების]] ადგილს. აქ პატიმრობაში ჰყავდათ პირები, რომლებიც რეჟიმის მიერ „ხალხის მტრებად“ იყვნენ გამოცხადებულნი. მათ შორის ყველაზე ცნობილი იყო რუმინეთის ყოფილი პრემიერ-მინისტრი [[იულიუ მანიუ]], რომელიც 1953 წელს სწორედ ამ ციხეში გარდაიცვალა. ყოფილი ციხის შენობა დღეს ფუნქციონირებს როგორც [[სიგეტის მემორიალური მუზეუმი]], რომელიც წარმოადგენს [[კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალი|კომუნიზმისა და წინააღმდეგობის მსხვერპლთა მემორიალის]] ნაწილს.<ref>{{cite web |url=https://portal-maramures.ro/en/sighetul-marmatiei-city/ |title=Sighetul Marmației City |publisher=Portal Maramureș |language=en |access-date=2026-06-25 }}</ref> == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:სიგეტის_კინოთეატრი_მარა.jpg|<center>სიგეტის კინოთეატრი „მარა“<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Night sighetu 77.jpg|<center>ღამის სიგეტი<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Reformed_Church_in_Sighetu_77.jpg|<center>რეფორმაციის ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Public bus in Sighetu.jpg|<center>საქალაქო ავტობუსი სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> Image:Ukrainian Church in Sighet.jpg|<center>უკრაინული ეკლესია სიგეტუ-მარმაციეიში<br /><small>გაგა მუმლაძის ფოტო</small></center> </gallery> </center> == რესურსები ინტერნეტში == {{commons category}} * https://primaria-sighet.ro/ * https://www.sighet.ro/ * https://www.memorialsighet.ro/index.php?lang=en == სქოლიო == [[კატეგორია:მარამურეშის ჟუდეცის ქალაქები]] [[კატეგორია:რუმინეთის ქალაქები]] 5m6zwx09r7dsi85dc5j96t3pfgdotnr განხილვა:სიგეტუ-მარმაციეი 1 893461 5420555 2026-06-24T15:29:11Z GagaMumladze2020 126180 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420555 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf არლინ დალი 0 893462 5420572 2026-06-24T16:13:35Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: არლინ კეროლ დალი (11 აგვისტო, 1925 — 29 ნოემბერი, 2021) იყო ამერიკელი მსახიობი, რომელიც კინოში 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. იგი დაიბადა მინესოტაში ნორვეგიული წარმოშობის მშობლე... 5420572 wikitext text/x-wiki არლინ კეროლ დალი (11 აგვისტო, 1925 — 29 ნოემბერი, 2021) იყო ამერიკელი მსახიობი, რომელიც კინოში 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. იგი დაიბადა მინესოტაში ნორვეგიული წარმოშობის მშობლების ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა მიუზიკლებში დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა MGM-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „My Wild Irish Rose“ (1947) და „The Bride Goes Wild“ (1948). მან ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „Caribbean Gold“ (1952) და „Desert Legion“ (1953). დალი ასევე იყო მეწარმე. მან დააარსა ორი კომპანია — Arlene Dahl Enterprises და სუნამოების კომპანია Dahlia. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, მას ფინანსური სირთულეები შეექმნა და 1981 წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ იგი ასტროლოგიის სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ასევე დაწერა მრავალი წიგნი სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები ლექს ბარკერი და ფერნანდო ლამასი. იგი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში იგი ცხოვრობდა ნიუ-იორკსა და ფლორიდის შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი 2021 წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა 1925 წლის 11 აგვისტოს მინეაპოლისში, მინესოტის შტატში, იდელ დალის (ქალიშვილობის გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც Ford Motor-ის დილერი და მენეჯერი იყო. მისი ორივე მშობელი ნორვეგიული წარმოშობის იყო.[3] თავად დალი დაბადების წლად 1928 წელს ასახელებდა,[4] თუმცა მისი დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ იგი 1925 წლის 11 აგვისტოს დაიბადა.[1] 2014 წლის 13 აგვისტოს New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს მისი 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.[2] ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა თეატრალურ ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ იგი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების მოდელად მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით მინესოტის უნივერსიტეტშიც სწავლობდა.[5] == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი ჩიკაგოში ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით იგი ნიუ-იორკში გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.[6] 1945 წელს მან წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი მიუზიკლში „Mr. Strauss Goes to Boston“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „Questionable Ladies“, რომელიც ჰოლივუდის ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.[5] დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „Life with Father“ (1947). შემდეგ იგი დაწინაურდა და მთავარი ქალის როლი შეასრულა ფილმში „My Wild Irish Rose“ (1947), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა მას გრძელვადიანი კონტრაქტი შესთავაზა.[5] === MGM === დალმა MGM-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „The Bride Goes Wild“ (1948), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ ვან ჯონსონი და ჯუნ ელისონი.[7] ამის შემდეგ მან მთავარი ქალის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „A Southern Yankee“ (1948).[7] სტუდია Eagle-Lion-მა იგი მიიწვია ფილმ „Reign of Terror“ (1949)-ში მთავარი ქალის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით MGM-ში მან ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „Scene of the Crime“ (1949), რობერტ ტეილორთან ერთად — „Ambush“ (1950), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „The Outriders“ (1950), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „Three Little Words“ (1950), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს მან კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „Watch the Birdie“ (1950). „The Outriders“-ის გარდა, ყველა ეს ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.[8] MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „Inside Straight“ (1951) და „No Questions Asked“ (1951), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.[9] === სათავგადასავლო ფილმები === 1954 წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და ფერნანდო ლამასი, ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი. დალმა Pine-Thomas Productions-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. იგი მიიწვიეს ჯონ პეინის მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „Caribbean Gold“ (1952).[10] შემდეგ იგი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო საფრანგეთის უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „Desert Legion“ (1953). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა კვლავ დაასაქმა ფილმებში „Jamaica Run“ (1953) და „Sangaree“ (1953). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა ფერნანდო ლამასი, რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა კომედიაში „Here Come the Girls“ (1953). ის და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ Warner Bros.-ის ფილმში „The Diamond Queen“ (1953).[11] იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც მის პარტნიორს ხოსე ფერერი წარმოადგენდა. დალმა ფოქსის ფილმში „Woman's World“ (1954) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო Universal-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „Bengal Brigade“ (1954) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. 1952 წელს მან დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,[12] ხოლო 1954 წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ თეთრეულს აწარმოებდა.[13] დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „Lux Video Theatre“ (სადაც 1954 წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „The Ford Television Theatre“.[14] დალი CBS-ის სატელევიზიო თამაშში „What's My Line?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი (1954 წლის 25 აპრილი), ასევე პანელის წევრი იყო. 1953 წელს იგი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „The Pepsi-Cola Playhouse“ უძღვებოდა. ჯონ პეინი და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „Slightly Scarlet“ (1956), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი წითურთმიანი ვარსკვლავი, რონდა ფლემინგი. დალმა კოლუმბია პიქჩერსისთვის ინგლისში ორი ფილმი გადაიღო: „Wicked as They Come“ (1956) და „Fortune Is a Woman“ (1957). 1957 წელს მან Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის სარჩელი შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და მის ღირსებას ლახავდა. მოსამართლემ სარჩელი არ დააკმაყოფილა.[15][16] დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „Opening Night“ (1958) წამყვანი და შეასრულა მთავარი ქალის როლი სათავგადასავლო ფილმში „Journey to the Center of the Earth“ (1959), ჯეიმზ მეისონისა და პეტ ბუნის გვერდით. ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას იგი გონებას კარგავდა,[17] თუმცა საბოლოოდ ეს მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა.[18] მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“.[19] გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა.[13] 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.[20] === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“[21] === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === 2000 წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო. 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი.[22] 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას.[13] მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.[23] დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნესსაქმიანობა == 1951 წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც Chicago Tribune-ის დამფუძნებლის, რობერტ მაკკორმიკის, საკუთრება იყო.[3] 1950-იანი წლების შუა პერიოდში მან დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.[7][3] მან ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.[3] 1970 წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა 1975 წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.[12][13][24] == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: • ლექს ბარკერი — მსახიობი. ისინი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდნენ ერთმანეთს, 1951 წლის 16 აპრილს დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით ლანა ტერნერზე იქორწინა.)[25] • ფერნანდო ლამასი — მსახიობი. ისინი 1954 წელს დაქორწინდნენ.[26] 1958 წელს მათ შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი. ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი 1960 წელს განქორწინდნენ. • კრისტიან რ. ჰოლმსი — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.[27] ისინი 1960 წლის 15 ოქტომბერს დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. ისინი 1963 წლის 29 ნოემბერს განქორწინდნენ.[28] • ალექსის ლიშინი — რუსი ღვინის მწერალი და მეწარმე. ისინი 1964–1969 წლებში იყვნენ დაქორწინებულები. • რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.[27] ისინი 1969–1976 წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.[29] დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.[30] • მარკ როზენი — შეფუთვის დიზაინერი. ისინი 1984 წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებულები იყვნენ.[12] დალი ცხოვრებას ნიუ-იორკსა და ფლორიდის შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.[31] დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.[26] იგი 2021 წლის 29 ნოემბერს, 96 წლის ასაკში, მანჰეტენში მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.[32][33][34] 7d4pww3p4e7wntgy1c4njb6g3k6fqao 5420573 5420572 2026-06-24T16:13:59Z Ninuca-QR 175479 5420573 wikitext text/x-wiki {{მუშავდება/ძირი|[[სპეციალური:Contributions/Ninuca-QR|Ninuca-QR]].|24|06|2026}} არლინ კეროლ დალი (11 აგვისტო, 1925 — 29 ნოემბერი, 2021) იყო ამერიკელი მსახიობი, რომელიც კინოში 1940-იანი წლების ბოლოდან მოღვაწეობდა. იგი დაიბადა მინესოტაში ნორვეგიული წარმოშობის მშობლების ოჯახში. დალი სამსახიობო კარიერა მიუზიკლებში დაიწყო, შემდეგ კი კინოში გადავიდა, სადაც მნიშვნელოვანი როლები შეასრულა MGM-ის ისეთ ფილმებში, როგორიცაა „My Wild Irish Rose“ (1947) და „The Bride Goes Wild“ (1948). მან ასევე ითამაშა სათავგადასავლო ფილმებში „Caribbean Gold“ (1952) და „Desert Legion“ (1953). დალი ასევე იყო მეწარმე. მან დააარსა ორი კომპანია — Arlene Dahl Enterprises და სუნამოების კომპანია Dahlia. მიუხედავად სამსახიობო წარმატებისა, მას ფინანსური სირთულეები შეექმნა და 1981 წელს გაკოტრება გამოაცხადა. ამის შემდეგ იგი ასტროლოგიის სფეროში გადავიდა, წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას. მან ასევე დაწერა მრავალი წიგნი სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე. პირად ცხოვრებაში დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა, მათ შორის მსახიობები ლექს ბარკერი და ფერნანდო ლამასი. იგი სამი შვილის დედა იყო, რომელთაგან უფროსი მსახიობი ლორენცო ლამასია. სიცოცხლის ბოლო წლებში იგი ცხოვრობდა ნიუ-იორკსა და ფლორიდის შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის. არლინ დალი 2021 წელს გარდაიცვალა. == ადრეული ცხოვრება == დალი დაიბადა 1925 წლის 11 აგვისტოს მინეაპოლისში, მინესოტის შტატში, იდელ დალის (ქალიშვილობის გვარი — სვონი) და რუდოლფ დალის ოჯახში, რომელიც Ford Motor-ის დილერი და მენეჯერი იყო. მისი ორივე მშობელი ნორვეგიული წარმოშობის იყო.[3] თავად დალი დაბადების წლად 1928 წელს ასახელებდა,[4] თუმცა მისი დაბადების ჩანაწერი (1925-43442, რომელიც მინესოტის ისტორიული საზოგადოების მეშვეობით არის ხელმისაწვდომი) ადასტურებს, რომ იგი 1925 წლის 11 აგვისტოს დაიბადა.[1] 2014 წლის 13 აგვისტოს New York Social Diary-ში გამოქვეყნებულ სტატიაში, სახელწოდებით „Losses and Gains“, დევიდ პატრიკ კოლუმბია აღწერს მისი 89-ე დაბადების დღის აღნიშვნას მეუღლესთან, შვილებთან და ოჯახთან ერთად.[2] ბავშვობაში დალი მეტყველებისა და ცეკვის გაკვეთილებს ესწრებოდა და აქტიურად მონაწილეობდა თეატრალურ ღონისძიებებში მარგარეტ ფულერის დაწყებით სკოლაში, რამზის უმცროს საშუალო სკოლასა და უოშბერნის უფროს საშუალო სკოლაში. საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ იგი ადგილობრივ დრამატულ ჯგუფში გამოდიოდა და გარკვეული პერიოდის განმავლობაში უნივერმაღების მოდელად მუშაობდა. დალის დედაც ჩართული იყო ადგილობრივი სამოყვარულო თეატრის საქმიანობაში. დალი მცირე ხნით მინესოტის უნივერსიტეტშიც სწავლობდა.[5] == სამსახიობო კარიერა == === ადრეული კარიერა === საშუალო სკოლის დამთავრებიდან ერთი წლის შემდეგ დალი ჩიკაგოში ცხოვრობდა, სადაც Marshall and Brown-ისთვის შემსყიდველად მუშაობდა. მოგვიანებით იგი ნიუ-იორკში გადავიდა და Walter Thornton Model Agency-ში მოდელად დაიწყო მუშაობა.[6] 1945 წელს მან წარმატებით გაიარა სინჯები და მიიღო როლი მიუზიკლში „Mr. Strauss Goes to Boston“. ამან საშუალება მისცა, მთავარი როლი მიეღო სხვა სპექტაკლში — „Questionable Ladies“, რომელიც ჰოლივუდის ერთ-ერთმა ტალანტების მაძიებელმა აგენტმა იხილა.[5] დალს მცირე, დაუკრედიტებელი როლი ჰქონდა ფილმში „Life with Father“ (1947). შემდეგ იგი დაწინაურდა და მთავარი ქალის როლი შეასრულა ფილმში „My Wild Irish Rose“ (1947), დენის მორგანთან ერთად. ფილმი დიდი წარმატება აღმოჩნდა და MGM-მა მას გრძელვადიანი კონტრაქტი შესთავაზა.[5] === MGM === დალმა MGM-ში მუშაობა დაიწყო და თავისი პირველი ფილმის, „The Bride Goes Wild“ (1948), მეორეხარისხოვანი როლი შეასრულა. ფილმში ასევე მონაწილეობდნენ ვან ჯონსონი და ჯუნ ელისონი.[7] ამის შემდეგ მან მთავარი ქალის როლი მიიღო რედ სკელტონის კომედიაში „A Southern Yankee“ (1948).[7] სტუდია Eagle-Lion-მა იგი მიიწვია ფილმ „Reign of Terror“ (1949)-ში მთავარი ქალის როლის შესასრულებლად. მოგვიანებით MGM-ში მან ითამაშა ვან ჯონსონთან ერთად ფილმში „Scene of the Crime“ (1949), რობერტ ტეილორთან ერთად — „Ambush“ (1950), ჯოელ მაკკრიასთან ერთად — „The Outriders“ (1950), ხოლო ფრედ ასტერისა და რედ სკელტონის გვერდით — „Three Little Words“ (1950), სადაც აილინ პერსის როლს ასრულებდა. იმავე წელს მან კვლავ ითამაშა სკელტონთან ერთად ფილმში „Watch the Birdie“ (1950). „The Outriders“-ის გარდა, ყველა ეს ფილმი MGM-ისთვის მომგებიანი აღმოჩნდა.[8] MGM-მა დალს მთავარი როლები მისცა რამდენიმე დაბალბიუჯეტიან ფილმში, მათ შორის „Inside Straight“ (1951) და „No Questions Asked“ (1951), თუმცა ორივე ფილმი წარუმატებელი აღმოჩნდა.[9] === სათავგადასავლო ფილმები === 1954 წელს გადაღებულ ფოტოზე არლინ დალი და ფერნანდო ლამასი, ფოტოგრაფი ვირჯილ აპგერი. დალმა Pine-Thomas Productions-თან მრავალფილმიან კონტრაქტს მოაწერა ხელი. იგი მიიწვიეს ჯონ პეინის მონაწილეობით გადაღებულ სათავგადასავლო ფილმში „Caribbean Gold“ (1952).[10] შემდეგ იგი Universal-International-ში გადავიდა, სადაც ალან ლადის პარტნიორი იყო საფრანგეთის უცხოური ლეგიონის თემაზე შექმნილ ფილმში „Desert Legion“ (1953). ამის შემდეგ Pine-Thomas-მა კვლავ დაასაქმა ფილმებში „Jamaica Run“ (1953) და „Sangaree“ (1953). უკანასკნელ ფილმში ასევე მონაწილეობდა ფერნანდო ლამასი, რომელზეც დალი მოგვიანებით დაქორწინდა. დალმა ბობ ჰოუპთან ერთად ითამაშა კომედიაში „Here Come the Girls“ (1953). ის და ლამასი კვლავ გაერთიანდნენ Warner Bros.-ის ფილმში „The Diamond Queen“ (1953).[11] იმავე წელს დალი სცენაზე როქსანის როლს ასრულებდა ედმონ როსტანის პიესის „სირანო დე ბერჟერაკის“ ხანმოკლე აღორძინებულ დადგმაში, სადაც მის პარტნიორს ხოსე ფერერი წარმოადგენდა. დალმა ფოქსის ფილმში „Woman's World“ (1954) ამბიციური კეროლ ტალბოტის როლი შეასრულა, ხოლო Universal-ის სათავგადასავლო-სამხედრო ფილმში „Bengal Brigade“ (1954) როკ ჰადსონის პარტნიორი იყო. 1952 წელს მან დაიწყო სილამაზის თემაზე სინდიცირებული სვეტის წერა,[12] ხოლო 1954 წელს დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც კოსმეტიკურ პროდუქტებსა და დიზაინერულ თეთრეულს აწარმოებდა.[13] დალმა ასევე დაიწყო ტელევიზიაში გამოჩენა, მათ შორის გადაცემებში „Lux Video Theatre“ (სადაც 1954 წლის „კასაბლანკას“ ადაპტაციაში ილზას როლი შეასრულა) და „The Ford Television Theatre“.[14] დალი CBS-ის სატელევიზიო თამაშში „What's My Line?“ როგორც საიდუმლო სტუმარი (1954 წლის 25 აპრილი), ასევე პანელის წევრი იყო. 1953 წელს იგი ABC-ის ანთოლოგიურ სერიალს „The Pepsi-Cola Playhouse“ უძღვებოდა. ჯონ პეინი და დალი კვლავ შეხვდნენ ფილმ-ნუარში „Slightly Scarlet“ (1956), რომელშიც ასევე მონაწილეობდა კიდევ ერთი წითურთმიანი ვარსკვლავი, რონდა ფლემინგი. დალმა კოლუმბია პიქჩერსისთვის ინგლისში ორი ფილმი გადაიღო: „Wicked as They Come“ (1956) და „Fortune Is a Woman“ (1957). 1957 წელს მან Columbia-ს წინააღმდეგ 1 მილიონი დოლარის ოდენობის სარჩელი შეიტანა და განაცხადა, რომ „Wicked as They Come“-ის სარეკლამო მასალები „უზნეო“ იყო და მის ღირსებას ლახავდა. მოსამართლემ სარჩელი არ დააკმაყოფილა.[15][16] დალი იყო ხანმოკლე სატელევიზიო სერიალის „Opening Night“ (1958) წამყვანი და შეასრულა მთავარი ქალის როლი სათავგადასავლო ფილმში „Journey to the Center of the Earth“ (1959), ჯეიმზ მეისონისა და პეტ ბუნის გვერდით. ფილმის ერთ-ერთი სცენის — მორევის ეპიზოდის — გადაღებისას იგი გონებას კარგავდა,[17] თუმცა საბოლოოდ ეს მისი ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებული ფილმი გახდა. === 1960-იანი წლები === 1960 წელს დალი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალ „Riverboat“-ში, სადაც ლუსი ბელის როლი შეასრულა ეპიზოდში „That Taylor Affair“. იმავე წელს იგი დაქორწინდა ტეხასელ ნავთობმრეწველ კრისტიან ჰოლმსზე და გამოაცხადა, რომ სამსახიობო კარიერას ასრულებდა. ეს ქორწინება დიდხანს არ გაგრძელდა, თუმცა დალი თანდათან უფრო მრავალფეროვან საქმიანობას ეწეოდა — მუშაობდა ლექტორად და სილამაზის კონსულტანტად, ამავდროულად კი მსახიობობასაც აგრძელებდა.[18] მას მეორეხარისხოვანი როლი ჰქონდა ფილმში „Kisses for My President“ (1964), ასევე მონაწილეობდა ფილმებში „Land Raiders“ (1969), „The Pleasure Pit“ (1969) და ფრანგულ ფილმში „Du blé en liasses“.[19] გარდა ამისა, იგი გამოჩნდა სატელევიზიო სერიალებში „Burke's Law“ და „Theatre of Stars“. ამ დროისთვის მისი მთავარი ყურადღება ბიზნესისკენ იყო მიმართული. 1967 წელს საკუთარი კომპანიის დახურვის შემდეგ, იმავე წელს იგი სარეკლამო სააგენტო Kenyon and Eckhardt-ის ვიცე-პრეზიდენტი გახდა.[13] 1969 წელს მიცემულ ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ძველი ფილმები „სირცხვილის მომგვრელი“ იყო.[20] === 1970-იანი წლები === 1970-იანი წლების დასაწყისში დალი ბროდვეის სცენასაც დაუბრუნდა და მიუზიკლ „Applause“-ში მარგო ჩენინგის როლში ლორენ ბეკოლი ჩაანაცვლა. ტელევიზიაში მას როლი ჰქონდა სერიალში „One Life to Live“, ასევე მიწვეული მსახიობის სახით მონაწილეობდა სერიალებში „Love, American Style“, „Jigsaw John“, „Fantasy Island“ და „The Love Boat“. მან ასევე ითამაშა სატელევიზიო ფილმში „The Deadly Dream“ (1971). „მომწონს მსახიობობა,“ — თქვა მან 1978 წელს, — „მაგრამ ბიზნესი უფრო მეტად უნდა მომწონდეს, თორემ ყველაფერს დავკარგავ.“[21] === 1980-იანი და 1990-იანი წლები === 2000 წელს გადაღებული არლინ დალის ფოტო. 1981 წელს დალმა პირადი გაკოტრება გამოაცხადა. მისი ვალდებულებები თითქმის 1 მილიონ დოლარს შეადგენდა, ხოლო აქტივები მხოლოდ 623 970 დოლარი იყო. მისი მთავარი კრედიტორი იყო აშშ-ის მცირე ბიზნესის ადმინისტრაცია, რომელმაც 450 000 დოლარის სესხის გარანტია გასცა, როდესაც დალი კოსმეტიკური კომპანიის ხელმძღვანელ პოზიციაზე მუშაობდა. მან ასევე დაკარგა 163 000 დოლარის ღირებულების სამკაულები და ბეწვეული, რომლებიც მის მანჰეტენის ბინაში მომხდარი ქურდობის დროს მოიპარეს. 1980 წელს მისმა შემოსავალმა მხოლოდ 11 367 დოლარი შეადგინა, ხოლო 1979 წელს — 10 517 დოლარი.[22] 1981–1984 წლებში დალი მონაწილეობდა ABC-ის საპნის ოპერაში „One Life to Live“, სადაც ლუსინდა შენკ უილსონის როლს ასრულებდა. თავდაპირველად ეს პერსონაჟი მოკლევადიანი როლისთვის იყო შექმნილი (იგი სერიალში 1981 წლის ბოლოსა და 1982 წლის დასაწყისში, ასევე 1982 წლის ბოლოს გამოჩნდა), თუმცა მოგვიანებით დალს ერთწლიანი კონტრაქტი შესთავაზეს და იგი 1983 წლის სექტემბრიდან 1984 წლის ოქტომბრამდე რეგულარულად მონაწილეობდა სერიალში. 1988 წელს მან ითამაშა ფილმში „A Place to Hide“. მისი ბოლო სრულმეტრაჟიანი ფილმი, ოცი წელზე მეტი ხნის პაუზის შემდეგ, იყო „Night of the Warrior“ (1991), რომელშიც მისი ვაჟი, ლორენცო ლამასიც მონაწილეობდა. 1980-იან წლებში დალი ასტროლოგიით დაინტერესდა. იგი წერდა სინდიცირებულ სვეტს და მოგვიანებით მართავდა ფასიანი სატელეფონო მომსახურების კომპანიას.[13] მან ორ ათეულზე მეტი წიგნი დაწერა სილამაზისა და ასტროლოგიის თემებზე.[23] დალი ასევე მონაწილეობდა თავისი ვაჟის სერიალების — „Renegade“-ისა და „Air America“-ს ცალკეულ ეპიზოდებში. == ბიზნესსაქმიანობა == 1951 წელს დალი სილამაზის თემაზე სამკვირიან სვეტს წერდა გაზეთისთვის „Let's Be Beautiful“, რომელიც Chicago Tribune-ის დამფუძნებლის, რობერტ მაკკორმიკის, საკუთრება იყო.[3] 1950-იანი წლების შუა პერიოდში მან დააარსა კომპანია Arlene Dahl Enterprises, რომელიც ყიდდა ქალის თეთრეულს, ღამის პერანგებს, პიჟამოებსა და კოსმეტიკურ პროდუქტებს.[7][3] მან ასევე გამოიგონა „Dahl Beauty Cap“ — ნაქსოვი საძილე ქუდი ქალებისთვის.[3] 1970 წელს დალი Sears Roebuck-ში სილამაზის პროდუქტების დირექტორად დაიწყო მუშაობა და წელიწადში თითქმის 750 000 დოლარს გამოიმუშავებდა, თუმცა 1975 წელს სამსახური დატოვა და დააარსა სუნამოების კომპანია Dahlia, რომელმაც დიდხანს ვერ იარსება.[12][13][24] == პირადი ცხოვრება == დალს ექვსი მეუღლე ჰყავდა: • ლექს ბარკერი — მსახიობი. ისინი 1950-იანი წლების დასაწყისში შეხვდნენ ერთმანეთს, 1951 წლის 16 აპრილს დაქორწინდნენ და მომდევნო წელს განქორწინდნენ. (ბარკერმა მოგვიანებით ლანა ტერნერზე იქორწინა.)[25] • ფერნანდო ლამასი — მსახიობი. ისინი 1954 წელს დაქორწინდნენ.[26] 1958 წელს მათ შეეძინათ ერთადერთი შვილი, ლორენცო ლამასი. ლორენცოს დაბადების შემდეგ დალმა მსახიობობა მნიშვნელოვნად შეამცირა და საბოლოოდ კარიერაც დაასრულა, თუმცა დროდადრო ფილმებსა და ტელევიზიაში მაინც ჩნდებოდა. დალი და ლამასი 1960 წელს განქორწინდნენ. • კრისტიან რ. ჰოლმსი — Fleischmann-ის საფუარის იმპერიის მემკვიდრე და ნავთობმრეწველი.[27] ისინი 1960 წლის 15 ოქტომბერს დაქორწინდნენ და შეეძინათ ერთი შვილი — დალის ერთადერთი ქალიშვილი. ისინი 1963 წლის 29 ნოემბერს განქორწინდნენ.[28] • ალექსის ლიშინი — რუსი ღვინის მწერალი და მეწარმე. ისინი 1964–1969 წლებში იყვნენ დაქორწინებულები. • რაუნსეველ უ. „სკიპ“ შაუმი — ტელეპროდიუსერი და იახტების ბროკერი.[27] ისინი 1969–1976 წლებში იყვნენ დაქორწინებულები.[29] დალის მეორე ვაჟი ამ ქორწინების პერიოდში დაიბადა.[30] • მარკ როზენი — შეფუთვის დიზაინერი. ისინი 1984 წლიდან დალის გარდაცვალებამდე დაქორწინებულები იყვნენ.[12] დალი ცხოვრებას ნიუ-იორკსა და ფლორიდის შტატის ქალაქ უესტ-პალმ-ბიჩს შორის ინაწილებდა.[31] დალს ჰყავდა ცხრა შვილიშვილი (მათ შორის ეი-ჯეი ლამასი და შეინ ლამასი) და ორი შვილთაშვილი.[26] იგი 2021 წლის 29 ნოემბერს, 96 წლის ასაკში, მანჰეტენში მდებარე საკუთარ ბინაში გარდაიცვალა.[32][33][34] rxgf79j00kzel60i74bcpz82e1f7hoa განხილვა:არლინ დალი 1 893463 5420574 2026-06-24T16:15:16Z Ninuca-QR 175479 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420574 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1861 წელი ოკეანეთში 14 893464 5420575 2026-06-24T16:39:39Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1861 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420575 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1861 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] m6uv6kizag3m9jed9933sahq7egtnai კატეგორიის განხილვა:1861 წელი ოკეანეთში 15 893465 5420576 2026-06-24T16:40:04Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420576 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1861 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 893466 5420577 2026-06-24T16:40:24Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1861]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5420577 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1861]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 7ri35q4gyzf2coul2ks0dfwzvi0o9zc კატეგორიის განხილვა:1861 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 893467 5420578 2026-06-24T16:41:07Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420578 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1861 წელი ავსტრალიაში 14 893468 5420579 2026-06-24T16:41:49Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1861 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1861 წელი ოკეანეთში]] 5420579 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1861 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1861 წელი ოკეანეთში]] lywx9hj5giiskv7mv86nyqneebcm23c კატეგორიის განხილვა:1861 წელი ავსტრალიაში 15 893469 5420580 2026-06-24T16:42:20Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420580 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში 14 893470 5420581 2026-06-24T16:44:17Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1863 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] 5420581 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1863 წელი კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ოკეანეთში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ოკეანეთში]] bxzqvctmkphng7dm96qf6z7j58mn1d3 კატეგორიის განხილვა:1863 წელი ოკეანეთში 15 893471 5420582 2026-06-24T16:44:46Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420582 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1863 წელი კონტინენტების მიხედვით 14 893472 5420583 2026-06-24T16:46:09Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1863]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] 5420583 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1863]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები კონტინენტების მიხედვით]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები კონტინენტების მიხედვით]] mkyw3ayt46kf8tt45rrvw3w4khdepzh კატეგორიის განხილვა:1863 წელი კონტინენტების მიხედვით 15 893473 5420584 2026-06-24T16:46:30Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420584 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf კატეგორია:1863 წელი ავსტრალიაში 14 893474 5420585 2026-06-24T16:48:25Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: [[კატეგორია:1863 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში]] 5420585 wikitext text/x-wiki [[კატეგორია:1863 წელი ქვეყნების მიხედვით]] [[კატეგორია:XIX საუკუნის წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1860-იანი წლები ავსტრალიაში]] [[კატეგორია:1863 წელი ოკეანეთში]] m9uybg8of1x5u6kunjwktnsh2xwk5s0 კატეგორიის განხილვა:1863 წელი ავსტრალიაში 15 893475 5420587 2026-06-24T16:48:45Z Jaba1977 3604 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420587 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf მომხმარებლის განხილვა:Antizfefs 3 893477 5420603 2026-06-24T17:48:18Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5420603 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 17:48, 24 ივნისი 2026 (UTC) dw4w4fkt54qr9t8bcxwdton6y1awm1b მომხმარებლის განხილვა:Penningon 3 893478 5420610 2026-06-24T18:00:11Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5420610 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 18:00, 24 ივნისი 2026 (UTC) 4a2p0vhaqgeijxuaaanoqo1nftf5znq მომხმარებლის განხილვა:ტექტოარქადი 3 893481 5420642 2026-06-24T21:27:56Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5420642 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 21:27, 24 ივნისი 2026 (UTC) 7ba9js8g4w9am9ygpz4qvpyfmkicxm8 მომხმარებლის განხილვა:ლოიალტე 3 893482 5420696 2026-06-25T06:29:21Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5420696 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 06:29, 25 ივნისი 2026 (UTC) mox5f1h51skurifbn7iiuu369h3mjrp მომხმარებელი:ლოიალტე 2 893483 5420698 2026-06-25T07:03:25Z ლოიალტე 184595 ჩვენს მიერ შექმნილი გვერდია 5420698 wikitext text/x-wiki = '''Loialté (ლოიალტე)''' = '''[https://loialte.com.ge/ Loialté]'''  - საერთაშორისო საბუღალტრო, აუდიტორული და ბიზნეს -საკონსულტაციო კომპანიაა. ორგანიზაცია მცირე, საშუალო და მსხვილ ბიზნესებს, აგრეთვე საერთაშორისო დონორ ორგანიზაციებსა და სახელმწიფო უწყებებს სთავაზობს კომპლექსურ სერვისებს საბუღალტრო, საგადასახადო, ფინანსური, იურიდიული, ორგანიზაციული და სტრატეგიული განვითარების, ტრენინგებისა და ციფრული ტრანსფორმაციის მიმართულებით. კომპანია 2018 წელს დაარსდა საქართველოში, თუმცა გლობალური ექსპანსიის სტრატეგიის ფარგლებში, დღეის მდგომარეობით, რეგიონული ოფისებით წარმოდგენილია უზბეკეთსა (ტაშკენტი) და არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში (დუბაი). Loialté-ს საკონსულტაციო და სტრატეგიული პროექტების პორტფელი 10 -ზე მეტ ქვეყანას მოიცავს აღმოსავლეთ ევროპაში, სამხრეთ კავკასიასა და ცენტრალურ აზიაში. დაარსებიდან დღემდე, Loialté-ს ექსპერტთა გუნდმა სხვადასხვა ინდუსტრიაში '''1500 -ზე მეტი ადგილობრივი და საერთაშორისო პროექტი''' შეასრულა და წარმატებით დაასრულა. == '''საქმიანობის ძირითადი მოდელი''' == Loialté -ს საქმიანობა და მომსახურების პორტფელი სამ ძირითად სტრატეგიულ მიმართულებად იყოფა: # '''ბიზნეს -პროცესების აუთსორსინგი (BPO) -''' კომპანიების ყოველდღიური საოპერაციო, ფინანსური, იურიდიული, ადმინისტრაციული და ტექნოლოგიური პროცესების მართვა. ეს მიმართულება ორიენტირებულია ორგანიზაციების შიდა რესურსების ოპტიმიზაციაზე, ხარჯების შემცირებასა და რისკების ეფექტურ კონტროლზე. # '''ბიზნესის შექმნის, ზრდისა და განვითარების კონსალთინგი -''' კერძო სექტორზე მორგებული საკონსულტაციო სერვისები, რომლებიც ფარავს ბიზნესის სასიცოცხლო ციკლის ყველა ეტაპს. მიმართულება მოიცავს მხარდაჭერას კომპანიის დაფუძნების, ახალ ბაზრებზე შესვლის (გაფართოების), პროცესების გაციფრულების, ტალანტების მოზიდვისა და მართვის მოწინავე ფინანსური მოდელების დანერგვის პროცესში. # '''სტრატეგიული და განვითარების კონსალთინგი (Loialté Strategy) -''' მასშტაბური კვლევითი, ინსტიტუციური და სტრატეგიული პროექტების განხორციელება. ამ მიმართულებით კომპანია მოქმედებს როგორც მაღალი რანგის კონსულტანტი და აქტიურად თანამშრომლობს ცენტრალურ მთავრობებთან, სამინისტროებთან, საჯარო უწყებებსა და მსხვილ საერთაშორისო დონორ ორგანიზაციებთან (მაგ. ინფრასტრუქტურული, ეკონომიკური და სტრუქტურული რეფორმების მხარდაჭერის პროცესში). კომპანიის ხარისხის მართვის სისტემა, კერძოდ საბუღალტრო, საგადასახადო და სატრენინგო მიმართულებები, ოფიციალურად სერტიფიცირებულია '''ISO 9001-2015''' საერთაშორისო სტანდარტით, რაც ადასტურებს მიწოდებული სერვისებისა და შიდა საოპერაციო პროცესების შესაბამისობას გლობალურ საუკეთესო პრაქტიკასთან. == '''ისტორია''' == Loialté 2018 წელს საქართველოში დაარსდა. თავდაპირველად კომპანია ბაზარზე პოზიციონირებდა როგორც ფინანსური და საბუღალტრო მომსახურების მიმწოდებელი, თუმცა ადგილობრივ და რეგიონულ ბაზარზე კომპლექსურ ბიზნეს-სერვისებზე მოთხოვნის ზრდასთან ერთად, ორგანიზაციამ სწრაფი ტრანსფორმაცია განიცადა და მრავალპროფილურ საკონსულტაციო ჰოლდინგად ჩამოყალიბდა. კომპანიის განვითარების სტრატეგია დაეფუძნა ბიზნეს-მომსახურების ინტეგრირებული მოდელის (ე.წ. ''One -Stop -Shop'' კონცეფციის) შექმნას. ამ მიდგომის მიზანი იყო, რომ ნებისმიერი მასშტაბის ბიზნესისთვის ერთიან სივრცეში გამხდარიყო ხელმისაწვდომი როგორც ყოველდღიური საოპერაციო (საბუღალტრო, იურიდიული, საგადასახადო), ისე გრძელვადიანი სტრატეგიული (CFO აუთსორსინგი, ციფრული ტრანსფორმაცია, კორპორაციული განათლება) სერვისები. === დამფუძნებლები და მენეჯმენტი === კომპანიის დამფუძნებლები არიან გიგა ფაიქიძე შორენა ასაბაშვილი. ორივე მათგანს აქვს საბანკო, საფინანსო და საკონსულტაციო სფეროში მუშაობის 20 წელზე მეტი გამოცდილება. Loialte-ს გუნდი დაკომპლექტებულია კერძო და საჯარო სექტორში მრავაწლიანი პრაქტიკული გამოცდილების მქონე პროფესიონალებით. დღეის მდგომარეობით კომპანიის ოფისებში დასაქმებულია 200 -ზე მეტი პროფესიონალი. === ეკოსისტემის ფორმირება და შვილობილი ბრენდები === საქმიანობის მასშტაბირებასთან და კლიენტთა სპეციფიკური საჭიროებების დივერსიფიკაციასთან ერთად, Loialté-მ ვიწრო მიმართულებების უფრო ეფექტურად მართვის მიზნით, ჩამოაყალიბა სპეციალიზებული შვილობილი ბრენდები, რომლებიც დღეს დამოუკიდებელ მოთამაშეებად პოზიციონირებენ ბაზარზე: * '''[https://hiro.ge/ hiro]'''  - ადამიანური რესურსების მართვის (HR) მიმართულებით შექმნილი სპეციალიზებული საკონსულტაციო კომპანია, რომელიც ფოკუსირებულია ტალანტების მოზიდვაზე (Рecruitment), მაღალი რგოლის მენეჯერების მოძიებაზე (Headhunting) და დამკვეთი ორგანიზაციებისთვის ორგანიზაციული სტრქუტურის ჩამოყალიბებაზე. * '''logyx'''  - საინფორმაციო ტექნოლოგიებისა (IT) და ციფრული ტრანსფორმაციის კომპანია, რომელიც ბიზნესებს ეხმარება საოპერაციო პროცესების გაციფრულებაში, ღრუბლოვანი (Cloud) ტექნოლოგიების ინტეგრაციასა და მართვის თანამედროვე ავტომატიზებული სისტემების დანერგვაში. ამ სტრუქტურულმა დანაწილებამ Loialté -ს მისცა შესაძლებლობა, შეინარჩუნოს გლობალური ხედვა და ამავდროულად, თითოეულ კლიენტს შესთავაზოს მაღალკვალიფიციური, ექსპერტული მხარდაჭერა ბიზნესის განვითარების ნებისმიერ ეტაპზე. == '''Loialte -ს სერვისები''' == Loialté-ს საოპერაციო სტრატეგია ეფუძნება ბიზნეს -მომსახურების კომპლექსურ, ინტეგრირებულ მოდელს (ე.წ. ''One -Stop -Shop'' კონცეფციას). ეს მიდგომა გამორიცხავს ტრადიციულ, ფრაგმენტულ მიდგომას, როდესაც კომპანიებს სხვადასხვა ბიზნეს -საჭიროებისთვის  - მაგალითად, ბუღალტერიის, იურიდიული მხარდაჭერის, IT ინფრასტრუქტურისა თუ HR მენეჯმენტისთვის  - ცალ -ცალკე მომწოდებლებთან უწევთ თანამშრომლობა. Loialté-ს კომპლექსური მოდელი უზრუნველყოფს ყველა ამ სერვისის ერთიან ეკოსისტემაში ინტეგრაციას. ეს სტრუქტურა კლიენტ კომპანიებს აძლევს რამდენიმე მნიშვნელოვან სარგებელს: * '''სინერგიული ეფექტი -''' სხვადასხვა პროფილის ექსპერტები (ფინანსისტები, იურისტები, საგადასახადო აუდიტორები, HR და IT სპეციალისტები) მუშაობენ ერთიან რეჟიმში, რაც ზრდის გადაწყვეტილებების მიღების სიჩქარეს და ხარისხს. მაგალითად, საგადასახადო ოპტიმიზაციის პროცესი მყისიერად თანხმდება იურიდიულ გუნდთან. * '''რისკების ერთიანი მართვა -''' კომპანიის ყველა მიმართულება ერთობლივად ახდენს კლიენტის ბიზნეს -პროცესების მონიტორინგს, რაც ამცირებს როგორც ფინანსურ, ისე სამართლებრივ და ოპერაციულ რისკებს. * '''მასშტაბირების სიმარტივე -''' ბიზნესის ზრდის ან ახალ ბაზრებზე (მაგალითად, ცენტრალურ აზიასა თუ ახლო აღმოსავლეთში) ექსპანსიის დროს, Loialté -ს მოდელი საშუალებას იძლევა, არსებული სერვისების პორტფელი მყისიერად მოერგოს ახალ მასშტაბებსა და ადგილობრივ კანონმდებლობას. აღნიშნული კომპლექსური კონცეფციის ფარგლებში, Loialté -ს საქმიანობა რამდენიმე ძირითად, სპეციალიზებულ მიმართულებად იყოფა: === [https://bm.ge/news/bughaltruli-momsakhureba-autsorsze-optimaluri-shesadzlebloba-kompaniistvis ბუღალტრული აღრიცხვა და ანგარიშგება] === Loialté ბიზნესებს სთავაზობს საბუღალტრო აღრიცხვის, ფინანსური ანგარიშგების, ხელფასების ადმინისტრირების, საგადასახადო დეკლარაციების მომზადებისა და მიმდინარე საბუღალტრო პროცესების მართვის მომსახურებებს. კომპანიის საბუღალტრო მიმართულება განსაკუთრებით აქტიურად მუშაობს მცირე და საშუალო ბიზნესებთან. === [https://loialte.com.ge/serviceslist/%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%92%e1%83%90%e1%83%93%e1%83%90%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%ae%e1%83%90%e1%83%93%e1%83%9d-%e1%83%90%e1%83%a3%e1%83%93%e1%83%98%e1%83%a2%e1%83%98/ გადასახადები] === კომპანიის საგადასახადო მიმართულება მოიცავს საგადასახადო აუდიტს და რისკების ანალიზს, საგადასახადო კონსულტაციებს, დეკლარირების პროცესების მხარდაჭერას, საგადასახადო აუდიტისთვის მომზადებასა და საგადასახადო დავებში ჩართულობას. === [https://loialte.com.ge/serviceslist/cfo-%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%97%E1%83%A1%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%92%E1%83%98/ CFO აუთსორსინგი] === Loialté-ს CFO აუთსორსინგის მიმართულება კომპანიებს სთავაზობს ფინანსური ანალიზის, ბიუჯეტირების, ფულადი ნაკადების მართვის, ფინანსური ანგარიშგების, ბიზნეს შეფასებისა და სრული CFO outsourcing -ის მომსახურებებს. ეს მიმართულება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ კომპანიებისთვის, რომლებსაც სჭირდებათ ფინანსური მართვის საუკეთესო პრაქტიკის დანერგვა და ოპტიმიზაცია. === [https://loialte.com.ge/serviceslist/%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98/ იურიდიული მომსახურება] === Loialté Legal -ის მიმართულება მოიცავს ბიზნეს სამართლის, შრომითი სამართლის, ხელშეკრულებების, რეგისტრაციის, კორპორაციული დოკუმენტაციისა და იურიდიული კონსულტაციების მიმართულებით მომსახურებებს. === [https://hiro.ge/ ადამიანური რესურსები] === HR მიმართულება (hiro -ს ბრენდის ქვეშ), მოიცავს რეკრუტინგს, ჰედჰანტინგს, HR კონსულტაციას, შიდა პოლიტიკების და პროცედურები შემუშავებას, სამუშაო აღწერილობების მომზადებასა და ორგანიზაციული სტრუქტურის განვითარების მხარდაჭერას. === [https://loialte.com.ge/service/%E1%83%9B%E1%83%98%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%A8%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%AE%E1%83%94%E1%83%91-%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98-%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%92%E1%83%98/ ბიზნეს ქონსალთინგი] === Loialté Strategy -ის მიმართულება ბიზნესებს ეხმარება ბიზნესის დაგეგმარების, სტრატეგიული განვითარების, ორგანიზაციული გაჯანსაღების და პროცესების ოპტიმიზაციის მიმართულებით. === [https://loialteacademy.ge/ Loialté Academy] === Loialté Academy წარმოადგენს კომპანიის საგანმანათლებლო მიმართულებას, რომელიც ფოკუსირებულია პროფესიულ ტრენინგებზე, კორპორაციულ სწავლებასა და ბიზნეს უნარების განვითარებაზე. აკადემიის თემატიკა მოიცავს ფინანსებს, ბუღალტერიას, საგადასახადო საკითხებს, მენეჯმენტს, ციფრულ უნარებსა და სხვა ბიზნეს მიმართულებებს. Loialte Academy ასევე წარმოადგენს [https://www.accaglobal.com/gb/en.html ACCA] [https://www.entrepreneur.com/ka/business-news/loialte-academy-ukve-acca-is-silver-learning/504508 Silver Learning Partner-ს საქართველოში.] === [https://loialte.digital/ Loialté Digital] === Loialté Digital არის კომპანიის ციფრული მიმართულება, რომელიც ბიზნესებს სთავაზობს ციფრული ტრანსფორმაციის, AI ავტომატიზაციის, CRM და ERP სისტემების დანერგვის, მონაცემთა ანალიზისა და ბიზნეს პროცესების გაციფრულების მიმართულებით მომსახურებებს. == '''[https://bm.ge/news/ratom-midis-qartuli-biznesi-uzbeketis-bazarze Loialte საერთაშორისო ბაზრებზე]''' == Loialté-ს განვითარების სტრატეგიაში მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია საერთაშორისო ბაზრებზე პოზიციონირებასა და გეოგრაფიული არეალის გაფართოებას. 2024 წლიდან კომპანიამ დაიწყო მიზანმიმართული გლობალური ექსპანსია, რაც მიზნად ისახავს ქართული საკონსულტაციო და აუდიტორული გამოცდილების ექსპორტს განვითარებად და მაღალტექნოლოგიურ საერთაშორისო ბაზრებზე. საერთაშორისო საქმიანობა ორ ძირითად რეგიონულ ჰაბს ეფუძნება: * '''ცენტრალური აზიის რეგიონი ([https://loialte.uz/ უზბეკეთი], ტაშკენტი) -''' 2024 წელს კომპანიამ გახსნა სტრატეგიული წარმომადგენლობა უზბეკეთის დედაქალაქ ტაშკენტში. აღნიშნული ოფისი მოქმედებს როგორც რეგიონული ცენტრი, საიდანაც Loialté ახორციელებს ოპერაციებსა და კომპლექსურ საკონსულტაციო პროექტებს ცენტრალური აზიის სხვა ქვეყნებში (ყაზახეთი, ყირგიზეთი, ტაჯიკეთი). კომპანიის შესვლა ამ ბაზარზე დაემთხვა რეგიონში მიმდინარე ეკონომიკურ რეფორმებსა და ბიზნეს -სექტორის მოდერნიზაციის ტალღას. * '''ახლო აღმოსავლეთის რეგიონი (არაბთა გაერთიანებული საამიროები, დუბაი) -''' გლობალური ფინანსური ნაკადებისა და ინოვაციების ცენტრებთან ინტეგრაციის მიზნით, 2024 წელსვე გაიხსნა კომპანიის მომდევნო ოფისი დუბაიში. ეს წარმომადგენლობა ფოკუსირებულია საერთაშორისო ინვესტიციების მოზიდვაზე, კორპორაციულ სტრუქტურირებასა და ციფრული ტრანსფორმაციის მიმართულებით გლობალური კლიენტების მომსახურებაზე. ბოლო წლებში განხორციელებული აქტივობების შედეგად, Loialté -ს საკონსულტაციო და სტრატეგიული პორტფელი სამხრეთ კავკასიის, ცენტრალური აზიისა და აღმოსავლეთ ევროპის 10 -ზე მეტ ქვეყანას მოიცავს. ამ ქვეყნებში კომპანია ძირითადად ჩართულია სახელმწიფო უწყებების, მსხვილი კერძო ჰოლდინგებისა და დონორული ორგანიზაციების დაკვეთით წარმოებულ მასშტაბურ პროექტებში, რომლებიც უკავშირდება ბიზნეს -პროცესების ოპტიმიზაციას, საგადასახადო -ფინანსურ რეფორმებსა და ინსტიტუციურ ტრანსფორმაციას. === გრძელვადიანი ხედვა და სტრატეგიული მიზნები === კომპანიის ხუთწლიანი სტრატეგიული განვითარების გეგმა (2025–2030 წლები) ითვალისწინებს გლობალური წარმომადგენლობის კიდევ უფრო გაფართოებას. Loialté -ს მიზანია დამატებით 10 ახალ ქვეყანაში საოპერაციო ბაზის შექმნა. ექსპანსიის პრიორიტეტულ მიმართულებებად განსაზღვრულია: # აზიის დინამიკურად განვითარებადი ბაზრები; # ცენტრალური და დასავლეთ ევროპის ქვეყნები, სადაც კომპანია გეგმავს ინტეგრირებული ბიზნეს-მომსახურების მოდელის (One -Stop -Shop) დანერგვას ადგილობრივი და საერთაშორისო კომპანიებისთვის. == '''ხარისხის მართვა''' == Loialté-ს საოპერაციო მოდელი დაფუძნებულია ბიზნეს -პროცესების სტანდარტიზაციასა და ხარისხის უწყვეტი კონტროლის თანამედროვე მიდგომებზე. კომპანიის წამყვანი მიმართულებები  - მათ შორის, საბუღალტრო აღრიცხვა, საგადასახადო ქონსალთინგი და პროფესიული განათლება (Loialté Academy)  - ოფიციალურად სერტიფიცირებულია ხარისხის მართვის საერთაშორისო სტანდარტით [https://bm.ge/news/kompania-loialte-m-iso-90012015-sertifitsireba-tsarmatebit-gaiara '''ISO 9001-2015'''.] საკონსულტაციო და ფინანსურ სექტორში აღნიშნული სტანდარტის დანერგვა გულისხმობს რამდენიმე ძირითადი მიმართულების მკაცრ ადმინისტრირებას: * '''რისკების პრევენცია და მინიმიზაცია -''' ბუღალტრული, ფინანსური, საგადასახადო და სხვა სერვისების გაწევის პროცესში დანერგილია ორდონიანი კონტროლის მექანიზმები, რაც პრაქტიკულად გამორიცხავს ადამიანურ შეცდომებს და იცავს კლიენტ კომპანიებს საგადასახადო თუ სამართლებრივი რისკებისგან. * '''მონაცემთა უსაფრთხოება და კონფიდენციალურობა -''' ბიზნეს -პროცესების აუთსორსინგის ფარგლებში, კომპანია იყენებს ინფორმაციული უსაფრთხოების მართვის თანამედროვე სისტემებს, რაც უზრუნველყოფს კლიენტების ფინანსური თუ პერსონალური მონაცემების დაცვას საერთაშორისო რეგულაციების შესაბამისად. * '''სერვისის მიწოდების სტაბილურობა -''' შიდა საოპერაციო პროცედურების გაწერითა და მუდმივი მონიტორინგით, Loialté უზრუნველყოფს მომსახურების ერთგვაროვან, მაღალ ხარისხს როგორც მცირე ადგილობრივი საწარმოებისთვის, ისე მსხვილი საერთაშორისო ჰოლდინგებისთვის. * '''საგანმანათლებლო პროგრამების ვალიდურობა -''' Loialté Academy -ის ფარგლებში ISO სტანდარტის გამოყენება ნიშნავს, რომ სასწავლო კურიკულუმები, შეფასების სისტემები და კორპორაციული ტრენინგები პასუხობს საერთაშორისო საგანმანათლებლო მოთხოვნებს და ორიენტირებულია პრაქტიკული ბიზნეს -უნარების განვითარებაზე. ხარისხის მართვის სისტემის მუდმივი სრულყოფა წარმოადგენს კომპანიის გლობალური სტრატეგიის ნაწილს, რაც ხელს უწყობს Loialté-ს, როგორც სანდო პარტნიორის, პოზიციონირებას როგორც საქართველოს, ისე საერთაშორისო (ცენტრალური აზია, ახლო აღმოსავლეთი) ბაზრებზე. == '''სოციალური პასუხისმგებლობა და როლი ეკოსისტემის განვითარებაში''' == Loialté მნიშვნელოვან როლს ასრულებს როგორც საქართველოს, ისე ცენტრალური აზიის რეგიონის ბიზნეს-ეკოსისტემის გაჯანსაღებასა და განვითარებაში. კომპანიის კორპორაციული სოციალური პასუხისმგებლობის (CSR) სტრატეგია ფოკუსირებულია მიკრო, მცირე და საშუალო მეწარმეობის (MSMEs) მდგრადობის ამაღლებაზე, ინსტიტუციურ განვითარებასა და რეგიონში თანამედროვე ბიზნეს-კულტურის დამკვიდრებაზე. ამ მიმართულებით კომპანიის საქმიანობა რამდენიმე ძირითად ასპექტს მოიცავს: * '''ფინანსური მზადყოფნის (Financial Readiness) ამაღლება -''' Loialté აქტიურად თანამშრომლობს ადგილობრივ და საერთაშორისო ინსტიტუტებთან, რათა დაეხმაროს მცირე და საშუალო საწარმოებს ფინანსური გამჭვირვალობის მიღწევაში, აღრიცხვიანობის მოწესრიგებასა და საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობაში მოყვანაში. აღნიშნული პროცესი კრიტიკულად მნიშვნელოვანია განვითარებად ბაზრებზე მოქმედი კომპანიებისთვის, რათა მათ შეძლონ ფინანსურ რესურსებზე, საბანკო კაპიტალსა თუ უცხოურ ინვესტიციებზე წვდომის მოპოვება. * '''ორგანიზაციული დიაგნოსტიკა და ოპტიმიზაცია -''' სახელმწიფო და დონორული პროგრამების ფარგლებში, Loialté -ს ექსპერტები ახორციელებენ საწარმოების კომპლექსურ აუდიტსა და დიაგნოსტიკას. პროცესი მოიცავს ბიზნეს-პროცესების, საკადრო პოლიტიკისა და საოპერაციო ეფექტურობის შესწავლას, რის საფუძველზეც იქმნება ინდივიდუალური სტრატეგიული გეგმები კომპანიების შემდგომი ზრდისა და კრიზისების მიმართ მდგრადობის უზრუნველსაყოფად. * '''საერთაშორისო და სახელმწიფო პროგრამებში მონაწილეობა -''' კომპანია რეგულარულად არის ჩართული მეწარმეობის მხარდამჭერ მასშტაბურ ინიციატივებში (მაგალითად, სააგენტოს „აწარმოე საქართველოში“ პროგრამები, საერთაშორისო დონორების - EBRD, [https://bm.ge/news/mtsvane-perspeqtiva-khobis-da-fotis-mdgradi-ganvitareba UNDP] და სხვათა მიერ დაფინანსებული პროექტები). ამ პროგრამების ფარგლებში, Loialté მოქმედებს როგორც აკრედიტებული საკონსულტაციო პარტნიორი, რომელიც ბენეფიციარ ბიზნესებს ეხმარება ციფრულ ტრანსფორმაციაში, საგადასახადო ოპტიმიზაციასა და მართვის ეფექტური სისტემების დანერგვაში. * '''ცოდნის გაზიარება და განათლების ხელმისაწვდომობა -''' ბიზნეს-საზოგადოების გაძლიერებისთვის, კომპანია Loialté Academy-ის ბაზაზე ხშირად აორგანიზებს უფასო საგანმანათლებლო ვებინარებს, ვორქშოფებსა და კონსულტაციებს მცირე მეწარმეებისთვის აქტუალურ საგადასახადო, იურიდიულ და ფინანსურ თემებზე, რაც ხელს უწყობს რეგიონში ბიზნეს-წიგნიერების დონის ამაღლებას. == '''წყაროები''' == # https://loialte.com.ge/ # https://loialteacademy.ge/ # https://loialte.digital/ # https://hiro.ge/ # https://www.entrepreneur.com/ka/zrdis-strategiebi/loialte-kompleksuri/449602 # https://www.entrepreneur.com/ka/business-news/bughaltruli/498633 # https://www.entrepreneur.com/ka/business-news/bughaltruli/496948 # https://www.entrepreneur.com/ka/business-news/proekt-klasterebi/439513 # https://bm.ge/news/loialtes-organizebit-uzbuild-shi-saqartvelom-monatsileoba-ofitsialurad-miigho-interviu-bachana-sheliastan-loialte-uzbeketis-mmartveli-partniori # https://bm.ge/news/ratom-midis-qartuli-biznesi-uzbeketis-bazarze # https://bm.ge/news/bughaltruli-momsakhureba-autsorsze-optimaluri-shesadzlebloba-kompaniistvis # https://bm.ge/news/mtsvane-perspeqtiva-khobis-da-fotis-mdgradi-ganvitareba # https://bm.ge/news/sagadasakhado-tsvlilebebi-teona-kunchulia-analitikashi # https://bm.ge/news/ra-shemtkhvevashi-daazaralebs-akhali-sagadasakhado-tsvlilebebi-mtsire-bizness-mosazreba # https://bm.ge/news/loialte---kompleqsuri-momsaxureba-ert-sivrceshi---shorena-asabashvili-qalebis-narativshi/42299 # https://bm.ge/news/saqartvelos-banki-finansebze-xelmisawvdomobis-zrdistvis-regionebshi-biznesebs-axal-shesadzleblobebs-uqmnis/135977 # https://bm.ge/news/saqartvelos-bankis-mxardacherit-smeda-s-biznesforumi-qutaisshi-gaimarteba/130785 # https://bm.ge/news/adamianur-resursebtan-dakavshirebuli-gamowvevebi/39445 # https://bm.ge/news/hrm-saagento-hiro---gundi-romelic-biznesis-warmoebas-gimartivebt/132028 # https://www.marketer.ge/biznes-dajildoeba-sauketeso-biznes-tanamshromlobistvis/ # https://www.entrepreneur.com/ka/business-news/loialte-academy-ukve-acca-is-silver-learning/504508 # https://unglobalcompact.ge/member/loialte/ # https://bm.ge/news/kompania-loialte-m-iso-90012015-sertifitsireba-tsarmatebit-gaiara kajym2cv98pd6tj6jdwm9uwdqgon3ru მომხმარებლის განხილვა:Nika Sarkisian 3 893484 5420724 2026-06-25T09:10:14Z ქართული ვიკიპედია 174425 დაემატა [[თარგი:გამარჯობა|მისალმების შეტყობინება]] ახალი მომხმარებლის განხილვის გვერდზე 5420724 wikitext text/x-wiki {{გამარჯობა}} -- [[მომხმარებელი:ქართული ვიკიპედია|ქართული ვიკიპედია]] ([[მომხმარებლის განხილვა:ქართული ვიკიპედია|განხილვა]]/[[სპეციალური:Contributions/ქართული ვიკიპედია|წვლილი]]) 09:10, 25 ივნისი 2026 (UTC) 8ufdgifyuq1ubps7ty8p0v7t4xvmwi5 Flying Foam Passage 0 893485 5420800 2026-06-25T11:48:06Z ნიკა გიორგაძე 165583 ახალი გვერდი: '''ფლაიინგ ფოუმის სრუტე''' ({{lang-en|Flying Foam Passage}}) არის [[ჩრდილოეთი]]დან [[სამხრეთი]]სკენ გადაჭიმული [[სრუტე]], რომელიც მდებარეობს ანგელისა და დელფინის კუნძულებს შორის, დამპიერის არქიპელაგშ... 5420800 wikitext text/x-wiki '''ფლაიინგ ფოუმის სრუტე''' ({{lang-en|Flying Foam Passage}}) არის [[ჩრდილოეთი]]დან [[სამხრეთი]]სკენ გადაჭიმული [[სრუტე]], რომელიც მდებარეობს ანგელისა და დელფინის კუნძულებს შორის, დამპიერის არქიპელაგში, [[დასავლეთი ავსტრალია|დასავლეთ ავსტრალიის]] ქალაქ დამპიერის მახლობლად.<ref>{{Cite web |url=http://www.ga.gov.au/bin/gazd01?rec=268401 |title=Place names search, Geoscience Australia |access-date=6 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121010114534/http://www.ga.gov.au/bin/gazd01?rec=268401 |archive-date=10 October 2012 |url-status=dead }}</ref> სრუტეს სახელი ეწოდა 33-ტონიანი სანაპირო შხუნის, „ფლაიინგ ფოუმის“, პატივსაცემად,<ref>Murray, Ian, with Marion Hercock (2008) Where on the coast is that? Carlisle, W.A. : Hesperian Press. {{ISBN|978-0-85905-452-2}}. page 107</ref> რომელიც 1872 წლის მარტში უკვალოდ დაიკარგა.<ref>Murray, Ian, with Marion Hercock (2008) Where on the coast is that? Carlisle, W.A. : Hesperian Press. {{ISBN|978-0-85905-452-2}}. page 107</ref> თუმცა, ეს ადგილი განსაკუთრებით ცნობილია [[1868 |1868 წელს]] აქ მომხდარი [[აბორიგენი]] ავსტრალიელების ხოცვა-ჟლეტის გამო. ფლაიინგ ფოუმის სრუტე ასევე ითვლება მნიშვნელოვან ადგილად საზღვაო ისტორიაში, რადგან ამ ტერიტორიაზე არაერთი ხომალდი დაიკარგა ან განადგურდა.<ref>A sample of vessels from the 1890s: http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1790826~S2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308191920/http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1790826~S2 |date=8 March 2012 }} ; http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1796464~S2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308191946/http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1796464~S2 |date=8 March 2012 }} ; http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1796546~S2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308191951/http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1796546~S2 |date=8 March 2012 }} ; http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1815269~S2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308192034/http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1815269~S2 |date=8 March 2012 }} ; http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1815312~S2 ; http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1815690~S2 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308192050/http://henrietta.liswa.wa.gov.au/record=b1815690~S2 |date=8 March 2012 }}</ref> ==სქოლიო== {{სქოლიო}} 5saualyhzozx6lt49vvp9ry0z5zv4wp განხილვა:Flying Foam Passage 1 893486 5420801 2026-06-25T11:48:53Z ნიკა გიორგაძე 165583 ახალი გვერდი: {{განხილვის სათაური}} 5420801 wikitext text/x-wiki {{განხილვის სათაური}} as9n4ooneqapt6amivwj5b32p50aghf