Wikipidiya kgewiki https://kge.wikipedia.org/wiki/Wikipidiya:Garang MediaWiki 1.47.0-wmf.2 first-letter Sarana Usus Rombakan Pamakay Rombakan Pamakay Wikipidiya Rombakan Wikipidiya Bondol Rombakan Bondol MediaWiki Rombakan MediaWiki Citakan Rombakan Citakan Katulungan Rombakan Katulungan Kaban Rombakan Kaban TimedText TimedText talk Modul Pembicaraan Modul Acara Pembicaraan Acara Huruf Latin 0 288 38130 33328 2026-05-19T07:50:42Z Kwamikagami 1371 /* Huruf */ 38130 wikitext text/x-wiki '''Alfabet Latin''' joda da sistim panulisan asal na jak [[Eropa]], Alfabet sija sa sacara umum uwat 26 huruf. Huruf Latin juga salah osay sistem penulisan basa paling lamon tipakay di dunia sa.<ref name="bsigroup">[http://www.bsigroup.com/en/DualSearch/?q=romanization ''Search results &#124; BSI Group'']. Bsigroup.com, 5 Maret 2024</ref><ref name="pcgn">[http://www.pcgn.org.uk/Romanisation_systems.htm ''Romanisation_systems'']. Pcgn.org.uk, 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20140627005821/http://pcgn.org.uk/Romanisation_systems.htm] lokok aktif</ref> [[Unicode]] makay istilah "Latin"<ref>[https://www.unicode.org/iso15924/iso15924-en.html ''ISO 15924 – Code List in English'']. Unicode.org. 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20130526225316/http://www.unicode.org/iso15924/iso15924-en.html] lokok aktif</ref> goh-goh rik [[Organisasi Standardisasi Internasional|International Organization for Standardization]] (ISO).<ref name="iso">[http://www.iso.org/iso/home/search.htm?qt=Latin&sort_by=rel&type=simple&published=on ''Search – ISO'']. International Organization for Standardization, 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20140513011039/http://www.iso.org/iso/home/search.htm?qt=Latin&sort_by=rel&type=simple&published=on] lokok aktif</ref> [[Gambar:Abecedarium.svg|450px|thumb|26 huruf Latin]] ==Huruf== {{Huruf-Latin}} Sija Contoh Huruf Latin untuk [[Bahasa Inggris]] {| class="wikitable sortable" |- ! Huruf !! Pengucapan Komering !! Pengucapan Inggris |- | [[A]] || A || Ei |- | [[B]] || Bi || Bi |- | [[C]] || Ci || Si |- | [[D]] || Di || Di |- | [[E]] || E || I |- | [[F]] || Ef || Ef |- | [[G]] || Gi || Ji |- | [[H]] || Ha || Eich |- | [[I]] || I || Ai |- | [[J]] || Ji || Jei |- | [[K]] || Ka || Kei |- | [[L]] || El || El |- | [[M]] || Em || Em |- | [[N]] || En || En |- | [[O]] || O || O |- | [[P]] || Pi || Pi |- | [[Q]] || Qiyu || Kyu |- | [[R]] || Er || Ar |- | [[S]] || Es || Es |- | [[T]] || Ti || Ti |- | [[U]] || U || Yu |- | [[V]] || Vi || Vi |- | [[W]] || Wi || Dabelyu |- | [[X]] || Eks || Eks |- | [[Y]] || Yi || Way |- | [[Z]] || Zed || Zed |} ==Untuk Samungkal Ruwa Bahasa== Ganta sa alfabet Latin joda da huruf say paling lamon tipakay di dunia untuk nulisko bumacom-racom basa. Samungkal ruwa basa ngadopsi rik ngamodifikasi alfabet Latin sasuay rik [[fonologi]] basa tiyan, lah mak kaunyin fonem panday tilambangko rik huruf Latin. Samungkal ruwa usaha modifikasi sina antara layin rik nambahko huruf anyar (contoh: [[J]], [[W]]), nambahi [[diakritik]] (contoh: [[Ñ]], [[Ü]]), nggabungko huruf/ligatur (modifikasi bontuk, contoh: [[SS|ß]], [[Æ]], [[Œ]]). Samungkal ruwa nagara rik basa ngatur pamakayan dwihuruf dilom basa resmi tiyan, say ngalambangko suatu fonem say mak pacak tilambangko bak alfabet Latin, misalna "Th" (untuk bunyi /θ/ rik /ð/), "Ng" atawa "Nk" (untuk bunyi /ŋ/), "Ny" atawa "Gn" (untuk bunyi /ɲ/), "Sch", "Sy" atawa "Sh" (untuk bunyi /ʃ/), "Kh" (untuk bunyi /x/), "Ph" (untuk bunyi /ɸ/ rik /f/). Dilom [[Rumpun Bahasa Turki]] tiyan makay huruf [[İ]]i rik [[I]]ı say sasuay rik fonologi tiyan, sodongko untuk huruf barih uwat munih unjuk [[Ö]]ö, [[Ü]]ü, [[Ç]]ç, [[Ş]]ş, rik [[Ə]]ə say munih tipakay untuk nyasuayko rik fonologi tiyan. ==Cuntuh Tulisan== Di bah sa uwat macom-macom cuntuh tulisan say makay huruf Latin. *'''[[Bahasa Inggris|Inggris]]''' {{Quote|''All human beings are born free and equal in dignity and rights. They are endowed with reason and conscience and should act towards one another in a spirit of brotherhood.''}} *'''[[Bahasa Komering|Komering]]''' {{Quote|''Kaunyin jolma tilahirko mardeka rik uwat pi'il rik hak-hak sai goh-goh. Tiyan tiunjuk akal pikiran rik hati nurani mari tiyan dapok nyampur rik sai barihna dilom semangat bukolpah.''}} *'''[[Bahasa Palembang|Palembang]]''' {{Quote|''Wong tu dilaherke merdeka galo, jugo samo-samo punyo martabat dengen hak galo. Wong-wong beroleh karunia akal dengen nurani, dan mestinyo besuo sikok samo laen dengen caro bedulur.''}} *'''[[Bahasa Indonesia|Indonesia]]''' {{Quote|''Semua orang dilahirkan merdeka dan mempunyai martabat dan hak-hak yang sama. Mereka dikaruniai akal dan hati nurani dan hendaknya bergaul satu sama lain dalam semangat persaudaraan.''}} *'''[[Bahasa Portugis|Portugis]]''' {{Quote|''Todos os seres humanos nascem livres e iguais em dignidade e em direitos. Dotados de razão e de consciência, devem agir uns para com os outros em espírito de fraternidade.''}} *'''[[Bahasa Prancis|Prancis]]''' {{Quote|''Tous les êtres humains naissent libres et égaux en dignité et en droits. Ils sont doués de raison et de conscience et doivent agir les uns envers les autres dans un esprit de fraternité.''}} *'''[[Bahasa Bosnia|Bosnia]]''' {{Quote|''Sva ljudska bića rađaju se slobodna i jednaka u dostojanstvu i pravima. Ona su obdarena razumom i sviješću i treba da jedno prema drugome postupaju u duhu bratstva.''}} *'''[[Bahasa Bodo|Bodo]]''' {{Quote|''Gāswi subuṅg ānŵ udāṅgywi mān sanmān ārŵ mŵnthāy lānā jŵnŵm lāyŵ. Bisŵrā mŵzāṅg-gājri sānnŵ hānāy gŵhŵ ārŵ sŵlŵ doṅg. bisŵrŵ gāo khwunŵ gāo bidā phoṅgbāy bāydi bāhāy lāynāṅgŵu.''}} *'''[[Bahasa Spanyol|Spanyol]]''' {{Quote|''Todos los seres humanos nacen libres e iguales en dignidad y derechos y, dotados como están de razón y conciencia, deben comportarse fraternalmente los unos con los otros.''}} *'''[[Bahasa Navajo]]''' {{Quote|''Ashiiké tʼóó diigis léiʼ tółikaní łaʼ ádiilnííł dóó nihaa nahidoonih níigo yee hodeezʼą́ jiní. Áko tʼáá ałʼąą chʼil naʼatłʼoʼii kʼiidiilá dóó hááhgóóshį́į́ yinaalnishgo tʼáá áłah chʼil naʼatłʼoʼii néineestʼą́ jiní. Áádóó tółikaní áyiilaago tʼáá bíhígíí tʼáá ałʼąą tłʼízíkágí yiiʼ haidééłbįįd jiní. "Háadida díí tółikaní yígíí doo łaʼ ahaʼdiidził da," níigo ahaʼdeetʼą́ jiníʼ. Áádóó baa nahidoonih biniiyé kintahgóó dah yidiiłjid jiníʼ (...)''}} *'''[[Bahasa Punjabi|Punjabi]]''' {{Quote|''Lahaur Pākistānī Panjāb dī rājtā̀ni ài. Lok giṇtī de nāḷ Karācī tõ bāad Lahaur dūjā sáb tõ vaḍḍā šáir ài. Lahaur Pākistān dā siāsī, kārobāri ate paṛā̀ī dā gáṛ ài te ise laī ínū̃ Pākistān dā dil vī kihā jāndā ài. Lahaur Rāvī dariā de káṇḍè te vassdā ài. Isdī lok giṇtī ikk karoṛ de neṛe ài.''}} *'''[[Bahasa Fiji|Fiji]]''' {{Quote|''Era sucu ena galala na tamata yadua, era tautauvata ena nodra dokai kei na nodra dodonu. E tiko na nodra vakasama kei na nodra lewaeloma, sa dodonu mera veidokadokai ena yalo ni veitacini.''}} *'''[[Bahasa Võro|Võro]]''' {{Quote|''Kyik inemiseq sünnüseq vapos ja ütesugumaidsis uma avvo ja õiguisi poolõst. Näile om annõt mudsu ja süämetunnistus ja nä piät üts'tõõsõga vele muudu läbi käümä.''}} *'''[[Bahasa Finlandia|Finlandia]]''' {{Quote|''Kaikki ihmiset syntyvät vapaina ja tasavertaisina arvoltaan ja oikeuksiltaan. Heille on annettu järki ja omatunto, ja heidän on toimittava toisiaan kohtaan veljeyden hengessä.''}} *'''[[Bahasa Estonia|Estonia]]''' {{Quote|''Kõik inimesed sünnivad vabadena ja võrdsetena oma väärikuselt ja õigustelt. Neile on antud mõistus ja südametunnistus ja nende suhtumist üksteisesse peab kandma vendluse vaim.''}} *'''[[Bahasa Polandia|Polandia]]''' {{Quote|''Wszyscy ludzie rodzą się wolni i równi pod względem swej godności i swych praw. Są oni obdarzeni rozumem i sumieniem i powinni postępować wobec innych w duchu braterstwa.''}} *'''[[Bahasa Jawa|Jawa]]''' {{Quote|''Lamun sira ngingu kucing, awaké ireng sadaya, lambung kiwa tèmbong putih, leksanira prayoga, aran wulan krahinan, tinekanan sasedyanira ipun, yèn bundhel langkung utama. Aja sira ngingu kucing, lurik ireng buntut panjang, punika awon lamaté, sekelan sring tukaran, aran dhadhang sungkawa, pan adoh rijeki nipun, yèn bundhel nora ngapa.''}} *'''[[Bahasa Bugis|Bugis]]''' {{Quote|''Naiamani ammulanna, nangka arung, Engka séuwa esso, nasianré billa’é, letté, péwattoni tanaé, Riasengngi, engkai sipasa makkua, Naia pajana billa’é, letté, péwang tanaé, takko’ engka tau rita, woroané, ritengngana padangngé, masangiputé, Jajini sipulung tauwé, tasséwanua, tasséwanua, Iana riassiturusi, ritau maégaé, masengngéngngi, tomanurung.''}} ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Alfabet Latin]] [[Kaban:Aksara-Aksara]] mcy9wyrbdil2ph3gkkbnscsw2mne680 38131 38130 2026-05-19T08:53:29Z Kwamikagami 1371 38131 wikitext text/x-wiki [[Gambar:Abecedarium.svg|thumb|26 huruf Latin]] '''Alfabet Latin''' joda da sistim panulisan asal na jak [[Eropa]], Alfabet sija sa sacara umum uwat 26 huruf. Huruf Latin juga salah osay sistem penulisan basa paling lamon tipakay di dunia sa.<ref name="bsigroup">[http://www.bsigroup.com/en/DualSearch/?q=romanization ''Search results &#124; BSI Group'']. Bsigroup.com, 5 Maret 2024</ref><ref name="pcgn">[http://www.pcgn.org.uk/Romanisation_systems.htm ''Romanisation_systems'']. Pcgn.org.uk, 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20140627005821/http://pcgn.org.uk/Romanisation_systems.htm] lokok aktif</ref> [[Unicode]] makay istilah "Latin"<ref>[https://www.unicode.org/iso15924/iso15924-en.html ''ISO 15924 – Code List in English'']. Unicode.org. 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20130526225316/http://www.unicode.org/iso15924/iso15924-en.html] lokok aktif</ref> goh-goh rik [[Organisasi Standardisasi Internasional|International Organization for Standardization]] (ISO).<ref name="iso">[http://www.iso.org/iso/home/search.htm?qt=Latin&sort_by=rel&type=simple&published=on ''Search – ISO'']. International Organization for Standardization, 5 Maret 2024, [https://web.archive.org/web/20140513011039/http://www.iso.org/iso/home/search.htm?qt=Latin&sort_by=rel&type=simple&published=on] lokok aktif</ref> ==Huruf== {{Huruf-Latin}} Sija Contoh Huruf Latin untuk [[Bahasa Inggris]] {| class="wikitable sortable" |- ! Huruf !! Pengucapan Komering !! Pengucapan Inggris |- | [[A]] || A || Ei |- | [[B]] || Bi || Bi |- | [[C]] || Ci || Si |- | [[D]] || Di || Di |- | [[E]] || E || I |- | [[F]] || Ef || Ef |- | [[G]] || Gi || Ji |- | [[H]] || Ha || Eich |- | [[I]] || I || Ai |- | [[J]] || Ji || Jei |- | [[K]] || Ka || Kei |- | [[L]] || El || El |- | [[M]] || Em || Em |- | [[N]] || En || En |- | [[O]] || O || O |- | [[P]] || Pi || Pi |- | [[Q]] || Qiyu || Kyu |- | [[R]] || Er || Ar |- | [[S]] || Es || Es |- | [[T]] || Ti || Ti |- | [[U]] || U || Yu |- | [[V]] || Vi || Vi |- | [[W]] || Wi || Dabelyu |- | [[X]] || Eks || Eks |- | [[Y]] || Yi || Way |- | [[Z]] || Zed || Zed |} ==Untuk Samungkal Ruwa Bahasa== Ganta sa alfabet Latin joda da huruf say paling lamon tipakay di dunia untuk nulisko bumacom-racom basa. Samungkal ruwa basa ngadopsi rik ngamodifikasi alfabet Latin sasuay rik [[fonologi]] basa tiyan, lah mak kaunyin fonem panday tilambangko rik huruf Latin. Samungkal ruwa usaha modifikasi sina antara layin rik nambahko huruf anyar (contoh: [[J]], [[W]]), nambahi [[diakritik]] (contoh: [[Ñ]], [[Ü]]), nggabungko huruf/ligatur (modifikasi bontuk, contoh: [[SS|ß]], [[Æ]], [[Œ]]). Samungkal ruwa nagara rik basa ngatur pamakayan dwihuruf dilom basa resmi tiyan, say ngalambangko suatu fonem say mak pacak tilambangko bak alfabet Latin, misalna "Th" (untuk bunyi /θ/ rik /ð/), "Ng" atawa "Nk" (untuk bunyi /ŋ/), "Ny" atawa "Gn" (untuk bunyi /ɲ/), "Sch", "Sy" atawa "Sh" (untuk bunyi /ʃ/), "Kh" (untuk bunyi /x/), "Ph" (untuk bunyi /ɸ/ rik /f/). Dilom [[Rumpun Bahasa Turki]] tiyan makay huruf [[İ]]i rik [[I]]ı say sasuay rik fonologi tiyan, sodongko untuk huruf barih uwat munih unjuk [[Ö]]ö, [[Ü]]ü, [[Ç]]ç, [[Ş]]ş, rik [[Ə]]ə say munih tipakay untuk nyasuayko rik fonologi tiyan. ==Cuntuh Tulisan== Di bah sa uwat macom-macom cuntuh tulisan say makay huruf Latin. *'''[[Bahasa Inggris|Inggris]]''' {{Quote|''All human beings are born free and equal in dignity and rights. They are endowed with reason and conscience and should act towards one another in a spirit of brotherhood.''}} *'''[[Bahasa Komering|Komering]]''' {{Quote|''Kaunyin jolma tilahirko mardeka rik uwat pi'il rik hak-hak sai goh-goh. Tiyan tiunjuk akal pikiran rik hati nurani mari tiyan dapok nyampur rik sai barihna dilom semangat bukolpah.''}} *'''[[Bahasa Palembang|Palembang]]''' {{Quote|''Wong tu dilaherke merdeka galo, jugo samo-samo punyo martabat dengen hak galo. Wong-wong beroleh karunia akal dengen nurani, dan mestinyo besuo sikok samo laen dengen caro bedulur.''}} *'''[[Bahasa Indonesia|Indonesia]]''' {{Quote|''Semua orang dilahirkan merdeka dan mempunyai martabat dan hak-hak yang sama. Mereka dikaruniai akal dan hati nurani dan hendaknya bergaul satu sama lain dalam semangat persaudaraan.''}} *'''[[Bahasa Portugis|Portugis]]''' {{Quote|''Todos os seres humanos nascem livres e iguais em dignidade e em direitos. Dotados de razão e de consciência, devem agir uns para com os outros em espírito de fraternidade.''}} *'''[[Bahasa Prancis|Prancis]]''' {{Quote|''Tous les êtres humains naissent libres et égaux en dignité et en droits. Ils sont doués de raison et de conscience et doivent agir les uns envers les autres dans un esprit de fraternité.''}} *'''[[Bahasa Bosnia|Bosnia]]''' {{Quote|''Sva ljudska bića rađaju se slobodna i jednaka u dostojanstvu i pravima. Ona su obdarena razumom i sviješću i treba da jedno prema drugome postupaju u duhu bratstva.''}} *'''[[Bahasa Bodo|Bodo]]''' {{Quote|''Gāswi subuṅg ānŵ udāṅgywi mān sanmān ārŵ mŵnthāy lānā jŵnŵm lāyŵ. Bisŵrā mŵzāṅg-gājri sānnŵ hānāy gŵhŵ ārŵ sŵlŵ doṅg. bisŵrŵ gāo khwunŵ gāo bidā phoṅgbāy bāydi bāhāy lāynāṅgŵu.''}} *'''[[Bahasa Spanyol|Spanyol]]''' {{Quote|''Todos los seres humanos nacen libres e iguales en dignidad y derechos y, dotados como están de razón y conciencia, deben comportarse fraternalmente los unos con los otros.''}} *'''[[Bahasa Navajo]]''' {{Quote|''Ashiiké tʼóó diigis léiʼ tółikaní łaʼ ádiilnííł dóó nihaa nahidoonih níigo yee hodeezʼą́ jiní. Áko tʼáá ałʼąą chʼil naʼatłʼoʼii kʼiidiilá dóó hááhgóóshį́į́ yinaalnishgo tʼáá áłah chʼil naʼatłʼoʼii néineestʼą́ jiní. Áádóó tółikaní áyiilaago tʼáá bíhígíí tʼáá ałʼąą tłʼízíkágí yiiʼ haidééłbįįd jiní. "Háadida díí tółikaní yígíí doo łaʼ ahaʼdiidził da," níigo ahaʼdeetʼą́ jiníʼ. Áádóó baa nahidoonih biniiyé kintahgóó dah yidiiłjid jiníʼ (...)''}} *'''[[Bahasa Punjabi|Punjabi]]''' {{Quote|''Lahaur Pākistānī Panjāb dī rājtā̀ni ài. Lok giṇtī de nāḷ Karācī tõ bāad Lahaur dūjā sáb tõ vaḍḍā šáir ài. Lahaur Pākistān dā siāsī, kārobāri ate paṛā̀ī dā gáṛ ài te ise laī ínū̃ Pākistān dā dil vī kihā jāndā ài. Lahaur Rāvī dariā de káṇḍè te vassdā ài. Isdī lok giṇtī ikk karoṛ de neṛe ài.''}} *'''[[Bahasa Fiji|Fiji]]''' {{Quote|''Era sucu ena galala na tamata yadua, era tautauvata ena nodra dokai kei na nodra dodonu. E tiko na nodra vakasama kei na nodra lewaeloma, sa dodonu mera veidokadokai ena yalo ni veitacini.''}} *'''[[Bahasa Võro|Võro]]''' {{Quote|''Kyik inemiseq sünnüseq vapos ja ütesugumaidsis uma avvo ja õiguisi poolõst. Näile om annõt mudsu ja süämetunnistus ja nä piät üts'tõõsõga vele muudu läbi käümä.''}} *'''[[Bahasa Finlandia|Finlandia]]''' {{Quote|''Kaikki ihmiset syntyvät vapaina ja tasavertaisina arvoltaan ja oikeuksiltaan. Heille on annettu järki ja omatunto, ja heidän on toimittava toisiaan kohtaan veljeyden hengessä.''}} *'''[[Bahasa Estonia|Estonia]]''' {{Quote|''Kõik inimesed sünnivad vabadena ja võrdsetena oma väärikuselt ja õigustelt. Neile on antud mõistus ja südametunnistus ja nende suhtumist üksteisesse peab kandma vendluse vaim.''}} *'''[[Bahasa Polandia|Polandia]]''' {{Quote|''Wszyscy ludzie rodzą się wolni i równi pod względem swej godności i swych praw. Są oni obdarzeni rozumem i sumieniem i powinni postępować wobec innych w duchu braterstwa.''}} *'''[[Bahasa Jawa|Jawa]]''' {{Quote|''Lamun sira ngingu kucing, awaké ireng sadaya, lambung kiwa tèmbong putih, leksanira prayoga, aran wulan krahinan, tinekanan sasedyanira ipun, yèn bundhel langkung utama. Aja sira ngingu kucing, lurik ireng buntut panjang, punika awon lamaté, sekelan sring tukaran, aran dhadhang sungkawa, pan adoh rijeki nipun, yèn bundhel nora ngapa.''}} *'''[[Bahasa Bugis|Bugis]]''' {{Quote|''Naiamani ammulanna, nangka arung, Engka séuwa esso, nasianré billa’é, letté, péwattoni tanaé, Riasengngi, engkai sipasa makkua, Naia pajana billa’é, letté, péwang tanaé, takko’ engka tau rita, woroané, ritengngana padangngé, masangiputé, Jajini sipulung tauwé, tasséwanua, tasséwanua, Iana riassiturusi, ritau maégaé, masengngéngngi, tomanurung.''}} ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Alfabet Latin]] [[Kaban:Aksara-Aksara]] lpdvdjpnpifc84eti9msnediitor169 Basa Kumoring 0 785 38132 37292 2026-05-19T08:56:12Z Kwamikagami 1371 38132 wikitext text/x-wiki {{Halaman dilom lamon huruf}} {{A1}} {{P1|Latin}} {{P2|[[باس كوموريڠ|Arab]]}} {{A2}} {{Infobox language |name=Komering |nativename=''{{lang|kge|Basa Kumoring}}''<br/>''{{lang|kge-Arab|باس كوموريڠ}}'' |image=Basa Kumoring.png |pronunciation= {{IPA|kge|baˈsa ku.mo.ɣiŋ|}} |states=[[Indonesia]] |region=[[Sumatera Hulu]] |ethnicity=[[Jolma Kumoring|Kumoring]] |speakers={{formatnum:470000}} |date = 2000 sensus |ref=e18 |familycolor=Austronesia |fam2=[[Rumpun basa Malayu-Pulinisiya|Malayu-Pulinisiya]] |fam3=[[Rumpun basa Lampung|Lampungik]] |script=[[Huruf Lampung|Lampung]] (payja, tarutama untuk diyalik Kumoring Hulu (unggak)) <br>[[Huruf Latin|Latin]] (ganta rik kalamonan)<br>[[Huruf Kumoring|Kumoring]] (ganta rik cutik, biyasona untuk diyalik Komering Ilir (liba))<br>[[Huruf Arab Malayu Jawi|Jawi]] (ganta rik cutik) | minority={{flag|Sumatera Hulu}} |iso3=kge |glotto=kome1238 |glottorefname=Komering |notice=IPA }} '''Basa Kumoring''' atawa '''Basa Komering'''<ref>Adelaar, 2005, p. 22.</ref><ref>Walker, 1976, p. 1.</ref> joda da basa say dipakay bak [[Jolma Komering]] say ngaman di Ogan Komering Raya ([[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur]], [[Kabupaten Ogan Komering Ilir]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu]], rik [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan]]).<ref>From Walker, 1975, pp. 14-17.</ref><ref>[http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=kge Ethnologue.com]</ref> ==Lokasi rik Klasifikasi== [[Bondol:COLLECTIE TROPENMUSEUM Drie ongehuwde jonge vrouwen uit Komering TMnr 10005250.jpg|thumb|Tolu Morli Kumoring]] Basa Kumoring sa tituturko di daerah Ogan Komering Raya say buhorti tituturko di 4 kabupaten say uwat di hulu [[Palimbang|Pulimbang]], 4 kabupaten sina joda da Kabupaten [[Kabupaten Ogan Komering Ilir|Ogan Komering Ilir (OKI)]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur|Ogan Komering Ulu Timur (OKU Timur)]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan|Ogan Komering Ulu Selatan (OKU Selatan)]], rik [[Kabupaten Ogan Komering Ulu|Ogan Komering Ulu (OKU)]]. Basa Kumoring sa tikuruk dilom [[Rumpun basa Austrunisiya]] say ngaliyu'i cabang [[Basa Lampung Api|Bahasa Lampung]] rik [[Rumpun basa Malayu-Pulinisiya|Melayu Polinesia]]. ==Huruf== Dilom satijang sajarah Basa Kumoring, tolu tulisan kok tipakay untuk nulisko basa sija, say sipa [[Huruf Komering]] atawa [[Aksara Surat Ulu|Aksara Surat Ulu Komering]] kok saka tipakay, raduna tulisan [[Huruf Arab Malayu Jawi|Arab Melayu/Jawi]] tipakay sa'uni panyebaran agama [[Islam]] di tanoh Kumoring. Say tarakhir joda da huruf [[Alfabet Latin|Latin]] say sipa samenjak [[Indonesia]] mardeka huruf hasa kok sacara luwas tipakay sampay-sampay kaunyin basa ngalih makay huruf [[Alfabet Latin|Latin]] katimbang aksara daerah masing-masing, say jadina aksara-aksara daerah sina posisina ngalih jadi tisingkirko bak [[Alfabet Latin]] sa. ====[[Alfabet Latin]]==== {| class="wikitable sortable" |- ! '''[[Alfabet Latin|Huruf]]''' || '''[[Alfabet Latin|Pangucapan]]''' || '''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' |- | '''A''' || A || [a] |- | '''B''' || Bi || [b] |- | '''C''' || Ci || [t͡ʃ] |- | '''D''' || Di || [d] |- | '''E''' || E/I || [e/ɛ/ə/i] |- | '''F''' || Ef/Ep || [f/p] |- | '''G''' || Gi || [ɡ] |- | '''H''' || Ha || [h] |- | '''I''' || I || [i] |- | '''J''' || Ji || [d͡ʒ] |- | '''K''' || Ka || [ʔ/k] |- | '''L''' || El || [l] |- | '''M''' || Em || [m] |- | '''N''' || En || [n] |- | '''O''' || O || [o] |- | '''P''' || Pi || [p] |- | '''Q''' || Qiyu || [q/k] |- | '''R''' || Er || [ɣ/r] |- | '''S''' || Es || [s] |- | '''T''' || Ti || [t] |- | '''U''' || U || [u] |- | '''V''' || Vi || [v/p] |- | '''W''' || Wi || [w] |- | '''X''' || Eks || [ks] |- | '''Y''' || Yi || [j] |- | '''Z''' || Zed || [z] |- | '''Ng''' || Eng || [ŋ] |- | '''Ny''' || Nya || [ɲ] |- | '''Kh''' || Kha || [x] |- | '''Sy''' || Sya || [ʃ] |} ====[[Huruf Hijaiyah|Arab]]==== {| class="wikitable sortable" |- ! '''[[Alfabet Latin|Huruf]]''' || '''[[Alfabet Latin|Pangucapan]]''' || '''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' |- | '''ا''' || Alif || [a/ə] |- | '''ب''' || Ba || [b] |- | '''ت''' || Ta || [t] |- | '''ث''' || Tsa || [s] |- | '''ج''' || Jim || [d͡ʒ] |- | '''ح''' || Ha || [h] |- | '''خ''' || Kho || [x] |- | '''د''' || Dal || [d] |- | '''ذ''' || Zal || [z] |- | '''ر''' || Ro || [r] |- |‌‌ '''ز''' || Zay || [z] |- | '''س''' || Sin || [s] |- | '''ش''' || Syin || [ʃ] |- | '''ص''' ‌|| Sod || [s] |- | '''ض''' || Dod || [d] |- | '''ط''' || To || [t] |- | '''ظ''' || Zo || [z] |- | '''ع''' || ayn || [ʔ] |- | '''غ''' || Ghayn || [ɣ] |- | '''ف''' || Fa || [f] |- | '''ق''' || Qof || [q] |- | '''ك''' || Kaf || [k] |- | '''ل''' || Lam || [l] |- | '''م''' || Mim || [m] |- | '''ن''' || Nun || [n] |- | '''و''' || Waw || [w/u/o] |- | '''ه/ه‍''' || Ha || [h] |- | '''لا''' || Lam Alif || [l] |- | '''ء''' || Hamzah || [ʔ] |- | '''ي''' || Ya || [j/i/e/ɛ] |- | '''چ''' || Ca || [t͡ʃ] |- | '''ڤ''' || Pa || [p] |- | '''ڬ/گ''' || Ga || [ɡ] |- | '''ڠ''' || Nga || [ŋ] |- | '''ڽ/ݧ''' || Nya || [ɲ] |- | '''ۏ''' || Va || [v] |- | '''ة''' || Ta Marbutoh || [t] |} ====Catatan==== *:Dilom basa Kumoring sa huruf /E/ jarang tipakay kacuwali di pira ngabungkal diyalek, rik untuk kata injaman jak [[Basa Indonesia]] atawa Basa barihna. *:[[Jolma Kumoring]] rik [[Jolma Palimbang|Melayu Palembang]] uwat ciri khas say sipa mak panday ngucakko /r/ sacara jolas, tapi kadongihanna juk bunyi /ɣ/ atawa dilom [[bahasa Arab]] tiwakilko bak huruf /غ/ walawpun uwat samungkal ruwa diyalek say panday ngucakko huruf R sacara jolas, cuntuhna diyalek Kutabumi. *:[[Jolma Kumoring]] jarang munih ngucakko huruf /f/ atawa /v/ karuwana goh-goh da tibaca /p/. *:Di akhir kata huruf /k/ kalamonan tiucakko sabagay glottal stop /ʔ/ rik /k/ diwik bih uwat di kata-kata titamtu, kacuwali di pangkal kalimat rik tongah kalimat /k/ matuh tiucakko sabagay /k/. ==Ilmu Suwara== === Konsonan === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" | ![[Labial consonant|Labial]] ![[Alveolar consonant|Alveolar]] ![[Palatal consonant|Palatal]] ![[Velar consonant|Velar]] ![[Glottal consonant|Glottal]] |- ! colspan="2" |[[Nasal consonant|Nasal]] | m | n | ɲ | ŋ | |- ! rowspan="2" |[[Plosive]]/<br>[[Affricate]] !<small>voiceless</small> | p | t | tʃ | k | ʔ |- !<small>voiced</small> | b | d | dʒ | ɡ | |- ! colspan="2" |[[Fricative]] | | s | | | h |- ! colspan="2" |[[Lateral consonant|Lateral]] | | l | | | |- ! colspan="2" |[[Trill consonant|Trill]] | | r | | | |- ! colspan="2" |[[Approximant]] | w | | j | | |} Frikatif busuwara "z" uwat munih, tapi bih sabagay bak jak kata pinjaman asing. === Vokal === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ![[Front vowel|Front]] ![[Central vowel|Central]] ![[Back vowel|Back]] |- ![[Close vowel|Close]] | i | | u |- ![[Mid vowel|Mid]] | | | o |- ![[Open vowel|Open]] | | a | |} ==Cuntuh Tulisan== ===UDHR pasal 1=== Di bah sa uwat ruwa cuntuh tulisan dilom basa Kumoring say makay teks UDHR pasal 1 say titulis dilom ruwa sistem tulisan say kok jak tipakay untuk nulisko Basa Komering joda da [[Huruf Arab Malayu Jawi|Tulisan Jawi]], [[Alfabet Latin]], rik [[Alfabet Fonetis Internasional|Transliterasi IPA]] juk sa cuntuhna; *'''[[Alfabet Latin|Latin]]''' {{Quote|''Kaunyin jolma tilahirko mardeka rik uwat pi'il rik hak-hak sai goh-goh. Tiyan tiunjuk akal pikiran rik hati nurani mari tiyan dapok nyampur rik sai barihna dilom semangat bukolpah.''}} *'''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' {{Quote|''kaʔuɲin d͡ʒolma tilaˈhiɣko maɣdeka ɣiʔ uwat piʔil ɣiʔ haʔ-haʔ saj ɡoh-ɡoh. tijan tiʔund͡ʒuʔ akal pikiˈɣan ɣiʔ hati nuɣani maɣi tijan dapoʔ ɲampuɣ ɣiʔ saj baɣihna diˈlom səˈmaŋat buˈkolpah.''}} *'''[[Huruf Hijaiyah|عرب/Arab]]''' <div lang="kge" dir=rtl> {{Quote|{{Script/Arabic|كأوݧين جولما تيلاحيركو مرديكا ريک اوت ڤيئيل ريک حق-حق سي گوه-گوه. تيان تيئونجوک اكل ڤيكيرن ريک هاتي نوراني ماري تيان داڤوک ݧامڤور ريک سي باريه ن ديلوم سماڠت بوكولڤه.}}}} </div> *'''[[Bahasa Palembang|Horti (Palembang)]]''' {{Quote|''Galo-galo uwong metu ke dunio bebas, ngan kehormatan dan hak-hak yang samo pulo. Galo-galonyo la dienjuk akal utak jugo raso ati, kendaknyo tu gawe sesamo laennyo pecak wong seduluran.''}} *'''[[Basa Indonesia|Horti (Indonesia)]]''' {{Quote|''Semua orang dilahirkan merdeka dan mempunyai martabat dan hak-hak yang sama. Mereka dikaruniai akal dan hati nurani dan hendaknya bergaul satu sama lain dalam semangat persaudaraan.''}} *'''[[Bahasa Inggris|Horti (Inggris)]]''' {{Quote|''All human beings are born free and equal in dignity and rights. They are endowed with reason and conscience and should act towards one another in a spirit of brotherhood.''}} ===Si Pahit Lidah=== *'''[[Alfabet Latin|Latin]]''' {{Quote|''Paija, hurik da maranai sai golarna Serunting. Suatu harani Serunting kahwin rik morli ditiuh na. Morli tiyuh sina ho uwat adik golarna Arya Tebing. Arya Tebing rik Serunting ngaduh kobun sai borak, kobun sina tibagi jadi rua. Suatu harani Arya Tebing tihuwang ngaliak kulak emas di kobun na, Tapi di bagian Serunting bih ditumbuhi kulak biaso.''}} *'''[[Huruf Arab Malayu Jawi|Arab Jawi]]''' <div dir="rtl"> {{Quote|{{Script/Arabic|ڤايجا حوريک دا مراناي سي گولار ن سرونتيڠ. سواتو حاراني سرونتيڠ کحوین ريک مورلي دي تيوه ن. مورلي تيوه سينا وات اديک گولار ن اريا تبيڠ. اريا تبيڠ ريک سرونتيڠ ڠادوه كوبون سي بوراک، كوبون سينا تيباگي جادي روا. سواتو حاراني اريا تبيڠ تيحواڠ ڠالياک كولاک ماس دي كوبون ن، تاڤي دي باگيان سرونتيڠ بيه دي تومبوهي كولاک بياسو.}}}} </div> *'''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' {{Quote|/paid͡ʒa huɣiʔ da maɣanai sai ɡolaɣna səɣuntiŋ. suwatu haɣani səɣuntiŋ kahwin ɣiʔ moɣli di tijuh na. moɣli tijuh sina ho uwat adiʔ ɡolaɣna aɣja tɛbiŋ. aɣja tɛbiŋ ɣiʔ səɣuntiŋ ŋɡaduh kobun sai boɣaʔ kobun sina tibaɡi d͡ʒadi ɣuwa. suwatu haɣani aɣja tɛbiŋ tihuwaŋ ŋalijaʔ kulaʔ əmas di kobun na tapi di baɡian səɣuntiŋ bih ditumbuhi kulaʔ biaso/}} ==Liyak Munih== *[[Rumpun basa Lampung]] **[[Basa Lampung Api]] **[[Basa Lampung Nyo]] *[[Basa Palimbang]] ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Basa]] [[Kaban:Indonesia]] [[Kaban:Kumoring]] ry4xm1l1iiw2ihqtvqdra661q1faq4t 38133 38132 2026-05-19T08:56:35Z Kwamikagami 1371 38133 wikitext text/x-wiki {{Halaman dilom lamon huruf}} {{A1}} {{P1|Latin}} {{P2|[[باس كوموريڠ|Arab]]}} {{A2}} {{Infobox language |name=Komering |nativename=''{{lang|kge|Basa Kumoring}}''<br/>''{{lang|kge-Arab|باس كوموريڠ}}'' |image=Basa Kumoring.png |pronunciation= {{IPA|kge|baˈsa ku.mo.ɣiŋ|}} |states=[[Indonesia]] |region=[[Sumatera Hulu]] |ethnicity=[[Jolma Kumoring|Kumoring]] |speakers={{formatnum:470000}} |date = 2000 sensus |ref=e18 |familycolor=Austronesia |fam2=[[Rumpun basa Malayu-Pulinisiya|Malayu-Pulinisiya]] |fam3=[[Rumpun basa Lampung|Lampungik]] |script=[[Huruf Lampung|Lampung]] (payja, tarutama untuk diyalik Kumoring Hulu (unggak)) <br>[[Huruf Latin|Latin]] (ganta rik kalamonan)<br>[[Huruf Kumoring|Kumoring]] (ganta rik cutik, biyasona untuk diyalik Komering Ilir (liba))<br>[[Huruf Arab Malayu Jawi|Jawi]] (ganta rik cutik) | minority={{flag|Sumatera Hulu}} |iso3=kge |glotto=kome1238 |glottorefname=Komering |notice=IPA }} '''Basa Kumoring''' atawa '''Basa Komering'''<ref>Adelaar, 2005, p. 22.</ref><ref>Walker, 1976, p. 1.</ref> joda da basa say dipakay bak [[Jolma Komering]] say ngaman di Ogan Komering Raya ([[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur]], [[Kabupaten Ogan Komering Ilir]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu]], rik [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan]]).<ref>From Walker, 1975, pp. 14-17.</ref><ref>[http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=kge Ethnologue.com]</ref> ==Lokasi rik Klasifikasi== [[Bondol:COLLECTIE TROPENMUSEUM Drie ongehuwde jonge vrouwen uit Komering TMnr 10005250.jpg|thumb|upright=1.25|Tolu Morli Kumoring]] Basa Kumoring sa tituturko di daerah Ogan Komering Raya say buhorti tituturko di 4 kabupaten say uwat di hulu [[Palimbang|Pulimbang]], 4 kabupaten sina joda da Kabupaten [[Kabupaten Ogan Komering Ilir|Ogan Komering Ilir (OKI)]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur|Ogan Komering Ulu Timur (OKU Timur)]], [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan|Ogan Komering Ulu Selatan (OKU Selatan)]], rik [[Kabupaten Ogan Komering Ulu|Ogan Komering Ulu (OKU)]]. Basa Kumoring sa tikuruk dilom [[Rumpun basa Austrunisiya]] say ngaliyu'i cabang [[Basa Lampung Api|Bahasa Lampung]] rik [[Rumpun basa Malayu-Pulinisiya|Melayu Polinesia]]. ==Huruf== Dilom satijang sajarah Basa Kumoring, tolu tulisan kok tipakay untuk nulisko basa sija, say sipa [[Huruf Komering]] atawa [[Aksara Surat Ulu|Aksara Surat Ulu Komering]] kok saka tipakay, raduna tulisan [[Huruf Arab Malayu Jawi|Arab Melayu/Jawi]] tipakay sa'uni panyebaran agama [[Islam]] di tanoh Kumoring. Say tarakhir joda da huruf [[Alfabet Latin|Latin]] say sipa samenjak [[Indonesia]] mardeka huruf hasa kok sacara luwas tipakay sampay-sampay kaunyin basa ngalih makay huruf [[Alfabet Latin|Latin]] katimbang aksara daerah masing-masing, say jadina aksara-aksara daerah sina posisina ngalih jadi tisingkirko bak [[Alfabet Latin]] sa. ====[[Alfabet Latin]]==== {| class="wikitable sortable" |- ! '''[[Alfabet Latin|Huruf]]''' || '''[[Alfabet Latin|Pangucapan]]''' || '''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' |- | '''A''' || A || [a] |- | '''B''' || Bi || [b] |- | '''C''' || Ci || [t͡ʃ] |- | '''D''' || Di || [d] |- | '''E''' || E/I || [e/ɛ/ə/i] |- | '''F''' || Ef/Ep || [f/p] |- | '''G''' || Gi || [ɡ] |- | '''H''' || Ha || [h] |- | '''I''' || I || [i] |- | '''J''' || Ji || [d͡ʒ] |- | '''K''' || Ka || [ʔ/k] |- | '''L''' || El || [l] |- | '''M''' || Em || [m] |- | '''N''' || En || [n] |- | '''O''' || O || [o] |- | '''P''' || Pi || [p] |- | '''Q''' || Qiyu || [q/k] |- | '''R''' || Er || [ɣ/r] |- | '''S''' || Es || [s] |- | '''T''' || Ti || [t] |- | '''U''' || U || [u] |- | '''V''' || Vi || [v/p] |- | '''W''' || Wi || [w] |- | '''X''' || Eks || [ks] |- | '''Y''' || Yi || [j] |- | '''Z''' || Zed || [z] |- | '''Ng''' || Eng || [ŋ] |- | '''Ny''' || Nya || [ɲ] |- | '''Kh''' || Kha || [x] |- | '''Sy''' || Sya || [ʃ] |} ====[[Huruf Hijaiyah|Arab]]==== {| class="wikitable sortable" |- ! '''[[Alfabet Latin|Huruf]]''' || '''[[Alfabet Latin|Pangucapan]]''' || '''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' |- | '''ا''' || Alif || [a/ə] |- | '''ب''' || Ba || [b] |- | '''ت''' || Ta || [t] |- | '''ث''' || Tsa || [s] |- | '''ج''' || Jim || [d͡ʒ] |- | '''ح''' || Ha || [h] |- | '''خ''' || Kho || [x] |- | '''د''' || Dal || [d] |- | '''ذ''' || Zal || [z] |- | '''ر''' || Ro || [r] |- |‌‌ '''ز''' || Zay || [z] |- | '''س''' || Sin || [s] |- | '''ش''' || Syin || [ʃ] |- | '''ص''' ‌|| Sod || [s] |- | '''ض''' || Dod || [d] |- | '''ط''' || To || [t] |- | '''ظ''' || Zo || [z] |- | '''ع''' || ayn || [ʔ] |- | '''غ''' || Ghayn || [ɣ] |- | '''ف''' || Fa || [f] |- | '''ق''' || Qof || [q] |- | '''ك''' || Kaf || [k] |- | '''ل''' || Lam || [l] |- | '''م''' || Mim || [m] |- | '''ن''' || Nun || [n] |- | '''و''' || Waw || [w/u/o] |- | '''ه/ه‍''' || Ha || [h] |- | '''لا''' || Lam Alif || [l] |- | '''ء''' || Hamzah || [ʔ] |- | '''ي''' || Ya || [j/i/e/ɛ] |- | '''چ''' || Ca || [t͡ʃ] |- | '''ڤ''' || Pa || [p] |- | '''ڬ/گ''' || Ga || [ɡ] |- | '''ڠ''' || Nga || [ŋ] |- | '''ڽ/ݧ''' || Nya || [ɲ] |- | '''ۏ''' || Va || [v] |- | '''ة''' || Ta Marbutoh || [t] |} ====Catatan==== *:Dilom basa Kumoring sa huruf /E/ jarang tipakay kacuwali di pira ngabungkal diyalek, rik untuk kata injaman jak [[Basa Indonesia]] atawa Basa barihna. *:[[Jolma Kumoring]] rik [[Jolma Palimbang|Melayu Palembang]] uwat ciri khas say sipa mak panday ngucakko /r/ sacara jolas, tapi kadongihanna juk bunyi /ɣ/ atawa dilom [[bahasa Arab]] tiwakilko bak huruf /غ/ walawpun uwat samungkal ruwa diyalek say panday ngucakko huruf R sacara jolas, cuntuhna diyalek Kutabumi. *:[[Jolma Kumoring]] jarang munih ngucakko huruf /f/ atawa /v/ karuwana goh-goh da tibaca /p/. *:Di akhir kata huruf /k/ kalamonan tiucakko sabagay glottal stop /ʔ/ rik /k/ diwik bih uwat di kata-kata titamtu, kacuwali di pangkal kalimat rik tongah kalimat /k/ matuh tiucakko sabagay /k/. ==Ilmu Suwara== === Konsonan === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="2" | ![[Labial consonant|Labial]] ![[Alveolar consonant|Alveolar]] ![[Palatal consonant|Palatal]] ![[Velar consonant|Velar]] ![[Glottal consonant|Glottal]] |- ! colspan="2" |[[Nasal consonant|Nasal]] | m | n | ɲ | ŋ | |- ! rowspan="2" |[[Plosive]]/<br>[[Affricate]] !<small>voiceless</small> | p | t | tʃ | k | ʔ |- !<small>voiced</small> | b | d | dʒ | ɡ | |- ! colspan="2" |[[Fricative]] | | s | | | h |- ! colspan="2" |[[Lateral consonant|Lateral]] | | l | | | |- ! colspan="2" |[[Trill consonant|Trill]] | | r | | | |- ! colspan="2" |[[Approximant]] | w | | j | | |} Frikatif busuwara "z" uwat munih, tapi bih sabagay bak jak kata pinjaman asing. === Vokal === {| class="wikitable" style="text-align:center" ! ![[Front vowel|Front]] ![[Central vowel|Central]] ![[Back vowel|Back]] |- ![[Close vowel|Close]] | i | | u |- ![[Mid vowel|Mid]] | | | o |- ![[Open vowel|Open]] | | a | |} ==Cuntuh Tulisan== ===UDHR pasal 1=== Di bah sa uwat ruwa cuntuh tulisan dilom basa Kumoring say makay teks UDHR pasal 1 say titulis dilom ruwa sistem tulisan say kok jak tipakay untuk nulisko Basa Komering joda da [[Huruf Arab Malayu Jawi|Tulisan Jawi]], [[Alfabet Latin]], rik [[Alfabet Fonetis Internasional|Transliterasi IPA]] juk sa cuntuhna; *'''[[Alfabet Latin|Latin]]''' {{Quote|''Kaunyin jolma tilahirko mardeka rik uwat pi'il rik hak-hak sai goh-goh. Tiyan tiunjuk akal pikiran rik hati nurani mari tiyan dapok nyampur rik sai barihna dilom semangat bukolpah.''}} *'''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' {{Quote|''kaʔuɲin d͡ʒolma tilaˈhiɣko maɣdeka ɣiʔ uwat piʔil ɣiʔ haʔ-haʔ saj ɡoh-ɡoh. tijan tiʔund͡ʒuʔ akal pikiˈɣan ɣiʔ hati nuɣani maɣi tijan dapoʔ ɲampuɣ ɣiʔ saj baɣihna diˈlom səˈmaŋat buˈkolpah.''}} *'''[[Huruf Hijaiyah|عرب/Arab]]''' <div lang="kge" dir=rtl> {{Quote|{{Script/Arabic|كأوݧين جولما تيلاحيركو مرديكا ريک اوت ڤيئيل ريک حق-حق سي گوه-گوه. تيان تيئونجوک اكل ڤيكيرن ريک هاتي نوراني ماري تيان داڤوک ݧامڤور ريک سي باريه ن ديلوم سماڠت بوكولڤه.}}}} </div> *'''[[Bahasa Palembang|Horti (Palembang)]]''' {{Quote|''Galo-galo uwong metu ke dunio bebas, ngan kehormatan dan hak-hak yang samo pulo. Galo-galonyo la dienjuk akal utak jugo raso ati, kendaknyo tu gawe sesamo laennyo pecak wong seduluran.''}} *'''[[Basa Indonesia|Horti (Indonesia)]]''' {{Quote|''Semua orang dilahirkan merdeka dan mempunyai martabat dan hak-hak yang sama. Mereka dikaruniai akal dan hati nurani dan hendaknya bergaul satu sama lain dalam semangat persaudaraan.''}} *'''[[Bahasa Inggris|Horti (Inggris)]]''' {{Quote|''All human beings are born free and equal in dignity and rights. They are endowed with reason and conscience and should act towards one another in a spirit of brotherhood.''}} ===Si Pahit Lidah=== *'''[[Alfabet Latin|Latin]]''' {{Quote|''Paija, hurik da maranai sai golarna Serunting. Suatu harani Serunting kahwin rik morli ditiuh na. Morli tiyuh sina ho uwat adik golarna Arya Tebing. Arya Tebing rik Serunting ngaduh kobun sai borak, kobun sina tibagi jadi rua. Suatu harani Arya Tebing tihuwang ngaliak kulak emas di kobun na, Tapi di bagian Serunting bih ditumbuhi kulak biaso.''}} *'''[[Huruf Arab Malayu Jawi|Arab Jawi]]''' <div dir="rtl"> {{Quote|{{Script/Arabic|ڤايجا حوريک دا مراناي سي گولار ن سرونتيڠ. سواتو حاراني سرونتيڠ کحوین ريک مورلي دي تيوه ن. مورلي تيوه سينا وات اديک گولار ن اريا تبيڠ. اريا تبيڠ ريک سرونتيڠ ڠادوه كوبون سي بوراک، كوبون سينا تيباگي جادي روا. سواتو حاراني اريا تبيڠ تيحواڠ ڠالياک كولاک ماس دي كوبون ن، تاڤي دي باگيان سرونتيڠ بيه دي تومبوهي كولاک بياسو.}}}} </div> *'''[[Alfabet Fonetis Internasional|IPA]]''' {{Quote|/paid͡ʒa huɣiʔ da maɣanai sai ɡolaɣna səɣuntiŋ. suwatu haɣani səɣuntiŋ kahwin ɣiʔ moɣli di tijuh na. moɣli tijuh sina ho uwat adiʔ ɡolaɣna aɣja tɛbiŋ. aɣja tɛbiŋ ɣiʔ səɣuntiŋ ŋɡaduh kobun sai boɣaʔ kobun sina tibaɡi d͡ʒadi ɣuwa. suwatu haɣani aɣja tɛbiŋ tihuwaŋ ŋalijaʔ kulaʔ əmas di kobun na tapi di baɡian səɣuntiŋ bih ditumbuhi kulaʔ biaso/}} ==Liyak Munih== *[[Rumpun basa Lampung]] **[[Basa Lampung Api]] **[[Basa Lampung Nyo]] *[[Basa Palimbang]] ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Basa]] [[Kaban:Indonesia]] [[Kaban:Kumoring]] 1ydlwiur3rrlso5cgpjaf9t90un8l6a Huruf Kumoring 0 1292 38135 37235 2026-05-19T09:00:48Z Kwamikagami 1371 38135 wikitext text/x-wiki {| class="infobox language" style="background; width:400px; text-align:left; font-size: 95%; border:1px solid #AAAAAA; float:right" |+ style="font-size: larger;" | '''Huruf Komering'''<br/>'''Huruf Kumoring''' | |- class= | colspan="2" style="text-align:center;" | '''Gambar''' [[Bondol:Hurup Komering.png|thumb|Kata '''Hurup Komering''' sai titulis dilom huruf Komering]] |- | '''Basa''' | [[Basa Kumoring|Kumoring]] |- | '''Arah Penulisan''' | Kiri guk Kanan |- | '''Jenis Huruf''' | [[Abugida]] |- | '''Pencipta''' | [[Jolma Komering]] |- | '''Status''' | Lokok dipakay sebagiyan ronik masyarakat Komering |- | '''Periode''' | ?-Ganta |- | '''Unicode''' | Makkung ka di Unicode |- |} '''Huruf Kumoring'''<ref>[http://masyarakat-komering.blogspot.com/2014/05/aksara-komering-tulisan-unggakkaganga.html?m=1 Aksara Komering Kaganga]</ref> atau '''Aksara Kumoring''' joda da aksara tradisional khas [[Jolma Komering|Suku Komering]] di [[Sumatera Selatan]], aksara Komering sa joda aksara say dipangaruhi ruwa aksara say uwat di hulu pulaw Sumatora joda [[Aksara Lampung]] rik [[Aksara Ogan]] sehingga tibontuk da aksara Komering sa. ==Sajarah== Aksara Komering dipakay di zaman samakkung [[Islam]] kuruk guk Bumi Komering, saradu Islam kuruk masyarakat Komering kok lamon makay [[Arab Melayu Jawi]] sabagay tulisan. Aksara Komering munih tipakay di zaman [[Balando]] anjajah, isi na tentang strategi porang ngalawan [[Balando]]. [[Aksara]] Komering waktu sina mak sabasing jolma panday ngaliak, nulis, rik ambaca na tirabaiko bukhianat guk [[Balando]]<ref>[https://handalonline.com/2021/05/06/kreatif-gerbang-sman-1-cempaka-terukir-aksara-komering-budaya-asli-oku-timur/ Gerbang SMAN 1 Campaka makai Aksara Komering]</ref>. ==Bentuk== Bontuk huruf Komering sa lobih rodik guk [[Aksara Ogan|Huruf Ogan]] jak pada [[Aksara Lampung|Huruf Lampung]], say dipa uwat huruf imbangan na say makka di huruf Lampung. Radu sina lamon bontuk-bontuk huruf barih na say kok panday ticawako kakak-baradik rik huruf Ogan. ==Asal Mula== Tiparkira ko huruf Komering sa mak sajawohan ga lahir na jak huruf Ogan, ngingok ko pocak na say goh-goh. Tahun say pasti na makkung ka say panday, tahun pira nihan huruf Komering sa muncul. Aksara Komering sa tiparkira ko partamo kali titulis di daerah Komering Tongah, pasal na lokok lamon bukti say panday tiliyak rik tijadi ko acuan, walaupun tiap tiyuh bontuk na sumang-sumang, man tiliyak ko di Komering Ilir makka tulisan sapoja sa, sapona munih di Komering Ulu say cutik peninggalan tentang Aksara Komering sija sa.<ref>https://sumsel.bps.go.id/indicator/28/306/1/angka-melek-huruf-.html</ref> ==Gambar== <gallery> Komering Script.jpg|Bontuk Huruf Komering Aksara Komering.jpg|Aksara Komering Mendayun </gallery> ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Aksara-Aksara]] 86z2zlgg3z26gxg8my04x67fvvs8hc2 38136 38135 2026-05-19T09:01:05Z Kwamikagami 1371 38136 wikitext text/x-wiki {| class="infobox language" style="background; width:400px; text-align:left; font-size: 95%; border:1px solid #AAAAAA; float:right" |+ style="font-size: larger;" | '''Huruf Komering'''<br/>'''Huruf Kumoring''' | |- class= | colspan="2" style="text-align:center;" | '''Gambar''' [[Bondol:Hurup Komering.png|thumb|center|upright=1.5|Kata '''Hurup Komering''' sai titulis dilom huruf Komering]] |- | '''Basa''' | [[Basa Kumoring|Kumoring]] |- | '''Arah Penulisan''' | Kiri guk Kanan |- | '''Jenis Huruf''' | [[Abugida]] |- | '''Pencipta''' | [[Jolma Komering]] |- | '''Status''' | Lokok dipakay sebagiyan ronik masyarakat Komering |- | '''Periode''' | ?-Ganta |- | '''Unicode''' | Makkung ka di Unicode |- |} '''Huruf Kumoring'''<ref>[http://masyarakat-komering.blogspot.com/2014/05/aksara-komering-tulisan-unggakkaganga.html?m=1 Aksara Komering Kaganga]</ref> atau '''Aksara Kumoring''' joda da aksara tradisional khas [[Jolma Komering|Suku Komering]] di [[Sumatera Selatan]], aksara Komering sa joda aksara say dipangaruhi ruwa aksara say uwat di hulu pulaw Sumatora joda [[Aksara Lampung]] rik [[Aksara Ogan]] sehingga tibontuk da aksara Komering sa. ==Sajarah== Aksara Komering dipakay di zaman samakkung [[Islam]] kuruk guk Bumi Komering, saradu Islam kuruk masyarakat Komering kok lamon makay [[Arab Melayu Jawi]] sabagay tulisan. Aksara Komering munih tipakay di zaman [[Balando]] anjajah, isi na tentang strategi porang ngalawan [[Balando]]. [[Aksara]] Komering waktu sina mak sabasing jolma panday ngaliak, nulis, rik ambaca na tirabaiko bukhianat guk [[Balando]]<ref>[https://handalonline.com/2021/05/06/kreatif-gerbang-sman-1-cempaka-terukir-aksara-komering-budaya-asli-oku-timur/ Gerbang SMAN 1 Campaka makai Aksara Komering]</ref>. ==Bentuk== Bontuk huruf Komering sa lobih rodik guk [[Aksara Ogan|Huruf Ogan]] jak pada [[Aksara Lampung|Huruf Lampung]], say dipa uwat huruf imbangan na say makka di huruf Lampung. Radu sina lamon bontuk-bontuk huruf barih na say kok panday ticawako kakak-baradik rik huruf Ogan. ==Asal Mula== Tiparkira ko huruf Komering sa mak sajawohan ga lahir na jak huruf Ogan, ngingok ko pocak na say goh-goh. Tahun say pasti na makkung ka say panday, tahun pira nihan huruf Komering sa muncul. Aksara Komering sa tiparkira ko partamo kali titulis di daerah Komering Tongah, pasal na lokok lamon bukti say panday tiliyak rik tijadi ko acuan, walaupun tiap tiyuh bontuk na sumang-sumang, man tiliyak ko di Komering Ilir makka tulisan sapoja sa, sapona munih di Komering Ulu say cutik peninggalan tentang Aksara Komering sija sa.<ref>https://sumsel.bps.go.id/indicator/28/306/1/angka-melek-huruf-.html</ref> ==Gambar== <gallery> Komering Script.jpg|Bontuk Huruf Komering Aksara Komering.jpg|Aksara Komering Mendayun </gallery> ==Rujukan== {{Reflist}} [[Kaban:Aksara-Aksara]] ohfdv6rqw8yzw042ke6s4ca92gzx3kf باس كوموريڠ 0 3346 38134 35070 2026-05-19T08:57:06Z Kwamikagami 1371 38134 wikitext text/x-wiki <div lang="kge" dir=rtl> {{A1}} {{P1|[[Basa Kumoring|لاتين]]}} {{P2|[[باس كوموريڠ|عرب]]}} {{A2}} '''بهاس كومريڠ''' جودا دا ساله اوسي باس سي دي ڤاكاي [[جولما كوموريڠ]] دي [[Sumatera Selatan|سومترا سلاتان]]. باس هاس لوكوک تیکوروک دیلوم رومڤون باس اوسترونيسيا سي ڤداسراک ن ڠليوئي باس لامڤوڠيق، ساله اوسي چابڠ باس ملايو ڤولينيسيا. {{باس |image = Basa Kumoring.png |golar = کوموریڠ |native name = باس كوموريڠ |spoken by = [[Jolma Kumoring|جولما کوموریڠ]] |jumlah panutur = ٤٧٠.٠٠٠ |regions = [[Sumatera Hulu|سوماترا ہولو]], [[Indonesia|اندونیسیا]] |family 1 = [[Rumpun basa Austrunisiya|اوُسترونیسیا]] |family 2 = [[Rumpun basa Malayu-Pulinisiya|ملایو-ڤولینیسیا]] |family 3 = [[Rumpun basa Lampung|لامڤوڠیک]] |family 4 = [[Basa Kumoring|باس کوموریڠ]] |family 5 = |writing system = [[Alfabet Latin|لاتین]] (گانتا س)<br>[[Huruf Hijaiyah|عرب]]<br>[[Huruf Kumoring|حروف کومورئڠ]] |official = |regulated = |status basa = لوکوک تیڤاکای<br>[[Bondol:Lang_Status_99-NE.svg|thumb|کوموریڠ تیکلاسیفیکاسیکو سباگای باس سئ امان اتوا مکوات هامک تیأنچم (NE) دی اتلاس باس-باس دی دنیا سئ تیأنچم کاڤونہان]] |ISO 639-1 = |ISO 639-2 = |ISO 639-3 = kge |map = Lampungic isolects labeled.svg }} توڤت ن باس هاس تيتوتوركو دي '''اوگن کومریڠ راي''' اتاو دي كبوڤاتين [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur|اوگن کومریڠ اولو تیمور]]، [[Kabupaten Ogan Komering Ilir|اوگن کومریڠ ایلیر]]، [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan|اوگن کومریڠ اولو سلاتن]]، ریک [[Kabupaten Ogan Komering Ulu|اوگن کومریڠ اولو]]. اوت مونيه سباگیان رونیک تیتوتورکو دي كوتا [[Palembang|ڤليمباڠ]]، [[Batam|باتم]]، [[Pekanbaru|ڤكن بارو]]، [[Jakarta|جاكرتا]] ريک دي ڤروۏينسي [[Lampung|لمڤوڠ]]. كلامونان ڤنوتور باس كوموريڠ اوت دي [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Timur|كبوڤاتين اوگن کومریڠ اولو تیمور]] سي ديڤا ڤندودوق اوكو دراک هو جودا د [[جولما كوموريڠ]] اسلي. اوت مونيه دي [[Kabupaten Ogan Komering Ilir|كبوڤاتين اوگن کومریڠ ایلیر]] سي بومورگا بڠکوله ڠامن دي همڤير كئوݧين كچماتن تنجوڠ لوبوک کچوالي تيوه سوكا موليا سي ڤندودوق ن رات-رات [[Jolma Melayu|جولما ملايو]]. اوت مونيه دي [[Kabupaten Ogan Komering Ulu Selatan|كبوڤاتين اوگن کومریڠ اولو سلاتن]] ریک [[Kabupaten Ogan Komering Ulu|کبوڤاتين اوگن کومریڠ اولو]]. ==سيستم ڤنوليسن== بهاس كومريڠ گانتا سا ماكاي حوروف لاتين، سماككوڠنا ماكاي حوروف عرب ملايو ريک سورت اولو. گنتا س حروف لاتين تيڤكاي ڤانتي نوليس بهاس كومريڠ س، سيلاو جاک سينا، سماسا ڤݧباران اسلام دي بومي كومريڠ حروف عرب ملايو تيڤكاي، جاوه زمان ڤيجا ن لاگي [[Huruf Komering|حروف كومريڠ]] سي تيڤكاي. ===رينچيان حروف=== *اكسرا كومريڠ (سورات اولو) *عرب ملايو *لاتين ==مشاركت سي نوتوركو باس سيج== [[Bondol:COLLECTIE TROPENMUSEUM Drie ongehuwde jonge vrouwen uit Komering TMnr 10005250.jpg|upright=1.25|thumb|فوتو هلوم-هنداک سي ڠجاجكّو تولو مورلي كوموريڠ بهاري سي مكاي كواي ادت كوموريڠ ريک موجوڠ ديڠگاک کوسي بولتركو ايجن]] كلامونان ڤنوتور باس كوموريڠ جودا د [[Jolma Komering|جولما كوموريڠ]] اسلي، تاڤي اوت مونيه مشاركت بريه سي كوک سکا ڠمان دي تونوه كوموريڠ چارا [[Jolma Jawa|جولما جاوا]]، ريک جولما رتوڠن برییه ن سي كوک سكا دي بومي كوموريڠ. == چونتوه تيكس == ===يونيۏيرسل ديكلارشين اوف حومان ريگت، ڤاسل ١:=== {{Quote|''كأوݧين جولما تيلاحيركو مرديكا ريک اوت ڤيئيل ريک حق-حق سي گوه-گوه. تيان تيئونجوک اكل ڤيكيرن ريک هاتي نوراني ماري تيان داڤوک ݧامڤور ريک سي باريه ن ديلوم سماڠت بوكولڤه.''}} == روجوكن == {{Reflist}} </div> 0dt0gdjed31wy2jyozc7va6cso3lja9