Wikipedia
kgwiki
https://kg.wikipedia.org/wiki/Muk%C3%A2nda_ya_ngudi
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
Media
Special
Disolo
Kisadi
Disolo kisadi
Wikipedia
Disolo Wikipedia
Fisye
Disolo fisye
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Lusadisu
Disolo lusadisu
Kalasi
Disolo kalasi
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Melisa Amisi Sharufa
0
7825
53196
2026-10-14T20:46:05Z
OtikolenoiL
11601
Created by translating the page "[[:fr:Special:Redirect/revision/240373950|Mélissa Amisi Sharufa]]"
53196
wikitext
text/x-wiki
'''Melissa Amisi Sharufa''' kele muntu ya Kongo yina ke pesaka bandongisila na mambu ya ke tadila bansangu mpi muntu ya kisalu ya mumbongo, yina me katuka na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Yandi kele muntu ya me sala MAS Consulting, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kuyidika mambu, mpi Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kubuya maladi ya kansere. Yandi me zabana mpi sambu na kisalu na yandi na yina me tala ba nsangu ya ba insi mpi sambu na kisalu na yandi ya kusadisa bantu.
== Luzingu ==
=== Malongi === Melissa Amisi Sharufa longukaka mambu ya mbongo ya ntombokolo, na ntuala ya mambu ya mbongo, na Université Catholique ya Congo. Na nima yandi landaka kulonguka diaka mambu ya ke tadila masolo na nzo-nkanda ya Eropa ya ke longaka mambu ya ke tadila masolo na Belgique, kisika yandi bakaka diplome ya master na mambu ya ke tadila masolo, na kutadila kisalu na yandi mpi bangiufula yina bo yulaka yandi.
== Kisalu ==
=== Nzayilu ya kisalu === Yandi yantikaka kisalu na yandi na Ambassade ya Kimfumu ya Belgique na Kinshasa, na kitini ya nsiku yina ke talaka mambu ya kupona. Na nima, yandi salaka na bisika mingi, mu mbandu, kisalu ya mafuta, ya kuyamba banzenza, mpi ya banki, na ntwala ya kulonguka kisalu ya kusala bangwisana ti bakompani mpi bantu.
=== MAS Consulting === Na mvula 2014, yandi me yantika MAS Consulting, kimvuka ya ba ndongisila yina ke pesaka bisalu na yina me tala masolo, kubongisa mambu, mpe lusadisu ya luyalu. Bisalu ya kompani yango kele ya kusolula na kati ya kompani mpi na nganda, ya kuyidika mambu, mpi ya kusadisa bisalu ya luyalu mpi bangwisana ya kisalu.
Kisalu na yandi ya kisalu ke tadila kupesa bisalu na ba kompani mpi na bantu ya leta to ya politiki na République Démocratique du Congo.
=== Fondasio ya Bomoko ===
Na mvu 2017, Mélissa Amisi Sharufa me sala Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya me kudipesaka na kuzabisa bantu mambu ya ke tadila kubuyisa maladi ya kansere na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Na kutadila mambu yina yandi tubaka na bapanzi-nsangu, kusalama ya fondasio yai katukaka na kuvidisa bantu yina yandi vandaka kuzola mpi na kubakisa nde yo kele mpasi na kuzaba mpi kusansa bambefo.
Fondasio ke salaka bisalu ya kuzabisa bantu mambu yai na ba iniversite, na banzo-nkanda, na bisika ya mumbongo, mpi na bisika ya nkaka ya bantu ke zingaka. Bakampanye na yo ketubilaka mingi kansere ya mabele, ya divumu, ya prostate, mpi ya divumu, mpi ya kansere ya menga.
Na interview mosi ya 2019, fondasio tubaka ti ba me kuma na bantu kuluta 20,000, na kati na ba bawi ya bawu na internet, mpe ba ke sadisaka ba mbefo ya nkaka na ntangu nionso ya kuzaba kimbevo mpe kusansa bawu. Ntalu yai ke monisa bansangu yina bo pesaka na ntangu yina mpi yo kele ve ya mpa.
Na mvula 2022, zulunalu *Heshima* basisaka interview mosi na yina me tala ba campagnes na yandi ya kuzabisa bantu mpe lusadusu na bantu ke na kimbevo ya cancer.
f93981m3lnpab2jyc2yoig6vv6iiuqb
53197
53196
2026-10-14T20:46:29Z
OtikolenoiL
11601
/* Luzingu */
53197
wikitext
text/x-wiki
'''Melissa Amisi Sharufa''' kele muntu ya Kongo yina ke pesaka bandongisila na mambu ya ke tadila bansangu mpi muntu ya kisalu ya mumbongo, yina me katuka na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Yandi kele muntu ya me sala MAS Consulting, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kuyidika mambu, mpi Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kubuya maladi ya kansere. Yandi me zabana mpi sambu na kisalu na yandi na yina me tala ba nsangu ya ba insi mpi sambu na kisalu na yandi ya kusadisa bantu.
== Luzingu ==
=== Malongi ===
Melissa Amisi Sharufa longukaka mambu ya mbongo ya ntombokolo, na ntuala ya mambu ya mbongo, na Université Catholique ya Congo. Na nima yandi landaka kulonguka diaka mambu ya ke tadila masolo na nzo-nkanda ya Eropa ya ke longaka mambu ya ke tadila masolo na Belgique, kisika yandi bakaka diplome ya master na mambu ya ke tadila masolo, na kutadila kisalu na yandi mpi bangiufula yina bo yulaka yandi.
== Kisalu ==
=== Nzayilu ya kisalu === Yandi yantikaka kisalu na yandi na Ambassade ya Kimfumu ya Belgique na Kinshasa, na kitini ya nsiku yina ke talaka mambu ya kupona. Na nima, yandi salaka na bisika mingi, mu mbandu, kisalu ya mafuta, ya kuyamba banzenza, mpi ya banki, na ntwala ya kulonguka kisalu ya kusala bangwisana ti bakompani mpi bantu.
=== MAS Consulting === Na mvula 2014, yandi me yantika MAS Consulting, kimvuka ya ba ndongisila yina ke pesaka bisalu na yina me tala masolo, kubongisa mambu, mpe lusadisu ya luyalu. Bisalu ya kompani yango kele ya kusolula na kati ya kompani mpi na nganda, ya kuyidika mambu, mpi ya kusadisa bisalu ya luyalu mpi bangwisana ya kisalu.
Kisalu na yandi ya kisalu ke tadila kupesa bisalu na ba kompani mpi na bantu ya leta to ya politiki na République Démocratique du Congo.
=== Fondasio ya Bomoko ===
Na mvu 2017, Mélissa Amisi Sharufa me sala Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya me kudipesaka na kuzabisa bantu mambu ya ke tadila kubuyisa maladi ya kansere na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Na kutadila mambu yina yandi tubaka na bapanzi-nsangu, kusalama ya fondasio yai katukaka na kuvidisa bantu yina yandi vandaka kuzola mpi na kubakisa nde yo kele mpasi na kuzaba mpi kusansa bambefo.
Fondasio ke salaka bisalu ya kuzabisa bantu mambu yai na ba iniversite, na banzo-nkanda, na bisika ya mumbongo, mpi na bisika ya nkaka ya bantu ke zingaka. Bakampanye na yo ketubilaka mingi kansere ya mabele, ya divumu, ya prostate, mpi ya divumu, mpi ya kansere ya menga.
Na interview mosi ya 2019, fondasio tubaka ti ba me kuma na bantu kuluta 20,000, na kati na ba bawi ya bawu na internet, mpe ba ke sadisaka ba mbefo ya nkaka na ntangu nionso ya kuzaba kimbevo mpe kusansa bawu. Ntalu yai ke monisa bansangu yina bo pesaka na ntangu yina mpi yo kele ve ya mpa.
Na mvula 2022, zulunalu *Heshima* basisaka interview mosi na yina me tala ba campagnes na yandi ya kuzabisa bantu mpe lusadusu na bantu ke na kimbevo ya cancer.
eajw0skjevf19a1a5y6xe6vgweqk1fw
53198
53197
2026-10-14T20:46:48Z
OtikolenoiL
11601
/* Kisalu */
53198
wikitext
text/x-wiki
'''Melissa Amisi Sharufa''' kele muntu ya Kongo yina ke pesaka bandongisila na mambu ya ke tadila bansangu mpi muntu ya kisalu ya mumbongo, yina me katuka na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Yandi kele muntu ya me sala MAS Consulting, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kuyidika mambu, mpi Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya ke salaka kisalu ya kuzabisa bantu mambu mpi ya kubuya maladi ya kansere. Yandi me zabana mpi sambu na kisalu na yandi na yina me tala ba nsangu ya ba insi mpi sambu na kisalu na yandi ya kusadisa bantu.
== Luzingu ==
=== Malongi ===
Melissa Amisi Sharufa longukaka mambu ya mbongo ya ntombokolo, na ntuala ya mambu ya mbongo, na Université Catholique ya Congo. Na nima yandi landaka kulonguka diaka mambu ya ke tadila masolo na nzo-nkanda ya Eropa ya ke longaka mambu ya ke tadila masolo na Belgique, kisika yandi bakaka diplome ya master na mambu ya ke tadila masolo, na kutadila kisalu na yandi mpi bangiufula yina bo yulaka yandi.
== Kisalu ==
=== Nzayilu ya kisalu ===
Yandi yantikaka kisalu na yandi na Ambassade ya Kimfumu ya Belgique na Kinshasa, na kitini ya nsiku yina ke talaka mambu ya kupona. Na nima, yandi salaka na bisika mingi, mu mbandu, kisalu ya mafuta, ya kuyamba banzenza, mpi ya banki, na ntwala ya kulonguka kisalu ya kusala bangwisana ti bakompani mpi bantu.
=== MAS Consulting ===
Na mvula 2014, yandi me yantika MAS Consulting, kimvuka ya ba ndongisila yina ke pesaka bisalu na yina me tala masolo, kubongisa mambu, mpe lusadisu ya luyalu. Bisalu ya kompani yango kele ya kusolula na kati ya kompani mpi na nganda, ya kuyidika mambu, mpi ya kusadisa bisalu ya luyalu mpi bangwisana ya kisalu.
Kisalu na yandi ya kisalu ke tadila kupesa bisalu na ba kompani mpi na bantu ya leta to ya politiki na République Démocratique du Congo.
=== Fondasio ya Bomoko ===
Na mvu 2017, Mélissa Amisi Sharufa me sala Fondation Bomoko, kimvuka mosi ya me kudipesaka na kuzabisa bantu mambu ya ke tadila kubuyisa maladi ya kansere na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi. Na kutadila mambu yina yandi tubaka na bapanzi-nsangu, kusalama ya fondasio yai katukaka na kuvidisa bantu yina yandi vandaka kuzola mpi na kubakisa nde yo kele mpasi na kuzaba mpi kusansa bambefo.
Fondasio ke salaka bisalu ya kuzabisa bantu mambu yai na ba iniversite, na banzo-nkanda, na bisika ya mumbongo, mpi na bisika ya nkaka ya bantu ke zingaka. Bakampanye na yo ketubilaka mingi kansere ya mabele, ya divumu, ya prostate, mpi ya divumu, mpi ya kansere ya menga.
Na interview mosi ya 2019, fondasio tubaka ti ba me kuma na bantu kuluta 20,000, na kati na ba bawi ya bawu na internet, mpe ba ke sadisaka ba mbefo ya nkaka na ntangu nionso ya kuzaba kimbevo mpe kusansa bawu. Ntalu yai ke monisa bansangu yina bo pesaka na ntangu yina mpi yo kele ve ya mpa.
Na mvula 2022, zulunalu *Heshima* basisaka interview mosi na yina me tala ba campagnes na yandi ya kuzabisa bantu mpe lusadusu na bantu ke na kimbevo ya cancer.
hze1l0c4vvbkw84nlsxpa696lbbzlop
Kalasi:Mavwanga na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi
14
7826
53199
2026-10-15T11:33:23Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53199
wikitext
text/x-wiki
== Mavwanga na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi ==
7be6ncgyv4yq3w28hrtwsvtkarms6qi
Kalasi:Kizunga ya Lubunga
14
7827
53200
2026-10-15T11:33:43Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53200
wikitext
text/x-wiki
== Kizunga ya Lubunga ==
4rmmpykuz52mprvfpzq9mqxoxihfl2h
Kalasi:2023 na Repubilika ya Kongo
14
7828
53201
2026-10-15T11:34:01Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53201
wikitext
text/x-wiki
== 2023 na Repubilika ya Kongo ==
ns9of8fz7fph1n7mbqan984rt24fdqt
Kalasi:Mavwanga ya bansi mingi
14
7829
53202
2026-10-15T11:34:29Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53202
wikitext
text/x-wiki
== Mavwanga ya bansi mingi ==
dge127vzz2jiq6z5x88ttsrw4ii7lir
Kalasi:Mavwanga ya ntoto
14
7830
53203
2026-10-15T11:34:59Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53203
wikitext
text/x-wiki
== Mavwanga ya ntoto ==
l9gxtunzx7wx2a388t4a3gf3b6w85di
Kalasi:Mavwanga ya ntoto (RDC)
14
7831
53204
2026-10-15T11:35:21Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53204
wikitext
text/x-wiki
== Mavwanga ya ntoto (RDC) ==
9b3piww1n5m96ez0vts5q1fuq3btklw
Kalasi:Mavwanga ya bansi mingi (RDC)
14
7832
53205
2026-10-15T11:35:41Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création Catégorie "
53205
wikitext
text/x-wiki
== Mavwanga ya bansi mingi (RDC) ==
ec0mj3tu2e1sca492ksxrjw9ner6ue8
Mvita za Mbole ye Lengola kuna Kisangani
0
7833
53206
2026-10-15T11:37:37Z
AdamLynnMcGill007
11872
#100WikiDaysChallengeRDC2026 " Création en Traduction Article | Mvita za Mbole ye Lengola kuna Kisangani "
53206
wikitext
text/x-wiki
[[image:defaut.svg |vignette |thumb |left]]
"Mavwanga ya Mbole-Lengola" kele mvita ya ntoto mpe ya makanda yina ke tadila bimvuka ya mutindu na mutindu, yina me tula bimvuka ya [[Mbole]] mpe ya [[Lengola]] na ntuala banda ngonda ya zole ya mvula 2023 na kizunga ya [[Tshopo]], mingi-mingi na kizunga ya [[Lubunga]] na [[Kisangani]], mpe na kizunga ya [[Opala]] pene-pene ya [[Ubundu]]<ref name="A007">{{fr}} ; ''MSF : [https://www.msf.org/fr/rdcongo/tshopo-plus-de-4800-m%C3%A9nages-victimes-du-conflit-intercommunautaire-de-lubunga-assist%C3%A9s-par, Tshopo : Plus de 4800 ménages qui ont fui le conflit intercommunautaire de Lubunga assistés par MSF à Kisangani], sur www.msf.org, 15 janvier 2024, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A008">{{fr}} ; ''Ehtools ID: 4787 : [https://ehtools.org/uploads/brochures/1271.pdf, Conséquences humanitaires du conflit intercommunautaire dans la Zone de santé de Lubunga ( Province de la Tshopo) : Rapport de l’évaluation rapide multisectorielle], sur ehtools.org, du 29 au 30 mai 2023, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
== Ntu-dyambu ==
Banda na ngonda ya zole ya mvu 2023, dikanda ya Mbole ke funda bantu ya dikanda ya Lengola nde bo ke teka ntoto na commune ya Lubunga, na distrike ya Tshopo —ntoto yina bantu ya Mbole ke monaka nde yo kele ya bo mosi<ref name="A009">{{fr}} ; ''Paul Lorgerie : [https://www.dw.com/fr/rdc-montee-de-violences-dans-la-province-de-tshopo/a-67319572, Politique : République démocratique du Congo (RDC) : montée de la violence dans la province de la Tshopo], sur www.dw.com, 06 novembre 2023, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A001">{{fr}} ; ''Cédric Botela : [https://www.congoquotidien.com/2025/01/16/actualite-rdc-conflit-tshopo-securite/, Conflit Mbole-Lengola : la Tshopo au bord du gouffre], sur www.congoquotidien.com, 16 janvier 2025, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A002">{{fr}} ; ''[https://actualite.cd/index.php/2026/04/17/tshopo-validation-dun-projet-de-reinsertion-en-faveur-des-deplaces-du-conflit-mbole, Tshopo : validation d’un projet de réinsertion en faveur des déplacés du conflit Mbole-Lengola], sur Actualité.cd, vendredi, 17/04/2026 - 12:37', consulté le 13 octobre 2026</ref>.
Na kati ya mavwanga yayi kele mavwanga na yina me tala kitini ya ntoto ya 4000 hectares yina me pesamaka na kompani ya bilanga mpe ya bibulu CAP-Congo, yina kele na kizunga ya Lubunga. Kompani yina tubaka nde yo ta sala bisalu ya kuswaswana na ntoto yina sambu na mambote ya provense ya Tshopo —mu mbandu, kusala bisalu nswalu sambu na bantu ya bwala yina, mingi-mingi bantu yina ke katukaka na bwala Mbole, Lengola, mpi Kumu. Kansi, bantu ya bwala mebokuta nde bo kekatulaka bo ntoto yai mpenza —fondasio ya luzingu na bo na nzila ya kisalu ya bilanga<ref name="A010">{{fr}} ; ''Agence Congolaise de Presse (ACP) : [https://acp.cd/economie/rdc-le-dossier-cap-congo-au-menu-dechange-au-ministere-des-affaires-foncieres/, RDC : le dossier <<Cap Congo>> au menu d’échange au ministère des Affaires foncières], sur ACP.CD, 14 juin 2025, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A011">{{fr}} ; Africa Presse : [https://www.africa-press.net/congo-kinshasa/politique/tshopo-conflit-mbole-lengola-cap-congo-dans-loeil-des-deputes-nationaux, Tshopo/conflit Mbole-Lengola : Cap Congo dans l’œil des députés nationaux], sur www.africa-press.net, 06 juin 2024, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
Bau ke tubaka nde kuteka yai salamaka na ntwadisi mosi ya kinkulu—muntu mosi ya me zabana na zina ya "Mr. Bonny," mfumu ya kimvuka ya Beda na kati ya secteur ya Lubuya-Bera, yina me katuka na kisika ya Ubundu (mpi kele na kati ya dikanda ya Walengola). Bo ke tubaka nde yandi sadilaka kiyeka na yandi na mutindu ya mbi sambu na kukusa dikanda ya mvimba<ref name="A012">{{fr}} ; ''Armand Kitoko Wongo : ''[https://pdfs.semanticscholar.org/7682/92200a4ef137015d7848423e0e8dfe648e3f.pdf, RÔLE DES JOURNALISTES DANS LES CONFLITS INTERCOMMUNAUTAIRES DANS LA VILLE DE KISANGANI. CAS DES COMMUNAUTÉS MBOLE ET LENGOLA DANS LA COMMUNE DE LUBUNGA], sur pdfs.semanticscholar.org et IJRDO - Journal of Social Science and Humanities Research, ISSN: 2456-2971, volume 09, juillet 2023, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A013">{{fr}} ; ''Armand Kitoko Wongo : [https://www.researchgate.net/publication/372209512_ROLE_DES_JOURNALISTES_DANS_LES_CONFLITS_INTERCOMMUNAUTAIRES_DANS_LA_VILLE_DE_KISANGANI_CAS_DES_COMMUNAUTES_MBOLE_ET_LENGOLA_DANS_LA_COMMUNE_DE_LUBUNGA, RÔLE DES JOURNALISTES DANS LES CONFLITS INTERCOMMUNAUTAIRES DANS LA VILLE DE KISANGANI. CAS DES COMMUNAUTÉS MBOLE ET LENGOLA DANS LA COMMUNE DE LUBUNGA], sur www.researchgate.net, juillet 2023, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
== Ndonga ya mambu ==
Bimvuka yai zole vandaka kunwana na kusadilaka minduki ya tolo-tolo, bambele ya bitumba, batolo-tolo ya bo me tula poison, minduki ya batolo-tolo mpi minduki ya nkaka. Bitumba yina salaka nde bantu mingi kufwa, bo yoka banzo ti banzo-zulu tiya, bo botulaka bima ya bantu, mpi bo bebisaka bantoto ya bilanga. Na ngonda ya kumi na mosi ya mvula 2023, bantu 500 me fwa mpe bantu 70 000 me tina na banzo na bau samu na mvita yayi na kati ya mabuala ya Lengola mpe ya Mbole—diambu yina ba mfumu ya Congo me kuka ve kukanga mpe yina me panzana tii na [[Kisangani]]<ref name="A014">{{fr}} ; ''Radio Okapi : [https://www.radiookapi.net/2024/06/18/emissions/dialogue-entre-congolais/le-conflit-entre-les-peuples-mbole-et-lengola-connait, Le conflit entre les peuples Mbole et Lengola connaît une accalmie], sur www.radiookapi.net, Publié le mardi, 18/06/2024 - 21:19' et Modifié le mardi, 18/06/2024 - 21:19', consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A003">{{fr}} ; ''Bureau Conjoint des Nations Unies des Droits de l'Homme (BCNUDH) : [https://monusco.unmissions.org/sites/default/files/2026-04/BCNUDH%20-%20Communiqu%C3%A9%20de%20Presse-%20Note%20Mensuelle-%20Janvier%20%202026.pdf, Communiqué de presse : le BCNUDH publie les principales tendances des violations des droits de l’homme en République démocratique du Congo pour le mois de janvier 2026], sur monusco.unmissions.orgj, jannvier 2026, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A004">{{fr}} ; ''Richard Ntumba : [https://ouragan.cd/2023/10/conflit-mbole-lengola-a-la-tshopo-500-morts-et-24-000-deplaces, Conflit Mbole-Lengola à la Tshopo, 500 morts et 24 000 déplacés], sur Ouragan.cd, publié le 23 octobre 2023 à 09:36':38'', consulté le 13 octobre 2026</ref>.
Biro ya Nations Unies ya ke talaka mambu ya banswa ya bantu na République Démocratique du Congo (UNJHRO) me tuba nde bantu kiteso ya 303 ya mvita me kutanaka ti mambu ya kufwa banswa ya bantu banda mpasi yina yantikaka na ngonda ya zole mpi na kizunga ya Lubunga<ref name="A003"/>{{,}}<ref name="A004"/>{{,}}<ref name="A005"/>.
Ntalu ya bima ya mfunu ke mata nswalu na [[Zandu ya kati (Kisangani)]]. [[Ubundu]] ti [[Opala]], bisika zole yina kepesaka loso, masangu, ti mankondo na mbanza [[Kisangani]], kekwendaka dyaka ve na nima ya kufwa bantu yina.<ref name="A015">{{fr}} ; ''MediaCongo : [https://www.mediacongo.net/article-actualite-145446_conflit_lengola_mbole_a_tshopo_le_vpm_de_l_interieur_a_kisangani_pour_lancer_le_forum_sur_la_paix.html, Conflit Lengola-Mbole à Tshopo : le VPM de l'Intérieur à Kisangani pour lancer le forum sur la paix], sur www.mediacongo.net, 17 décembre 2024, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
== Impact ya muntu ==
* Kumi 2023: Bantu 500 me fwa, 24 000 me katuka na banzo na bo, mpi banzo 6 400 me beba; luyalu ya kizunga ke pesa FC 4.000.000 na kilumbu<ref name="A004"/>
* Yanuari 2025: Bantu 303 fwaka, bantu 107 000 katukaka na banzo na bo<ref name="A005"/>
* 2024: bantu kuluta 740 me fwa na kutadila OCHA; pene-pene ya bantu 1 000 me fwa mpi bantu 2 500 me lwala<ref name="ADAM&WINEUR-015">{{fr}} ; ''Reagan Bin kakani : [https://7sur7.cd/2024/08/30/conflit-lengola-mbole-tshopo-la-societe-civile-plaide-pour-lorganisation-dun-forum-pour, Conflit Lengola-Mbole à Tshopo : La société civile plaide pour l'organisation d'un forum pour la paix], sur 7sur7.cd, 30 août 2024, consulté le 13 octobre 2026</ref>
* Juni 2025: vifo zaidi ya 700 tangu Februari 2023<ref name="ADAM&WINEUR-015"/>
== Nzila ya ngemba ==
Bantu 350 ya basoda ya Uganbukali me pesa minduki na bo na bamfumu ya kizunga ya Ubundu. Bantu ya militia pesaka mpi minduki 12 (12-gauge), ba machete 5, ba lances 10, mpi minduki ya batolo-tolo ti batolo-tolo 2<ref name="ADAM&WINEUR-016">{{fr}} ; ''MediaCongo : [https://www.mediacongo.net/article-actualite-166396_tshopo_vers_le_retour_des_deplaces_du_conflit_communautaire_mbole_lengola.html, Provinces : Tshopo : Vers le retour des déplacés du conflit communautaire Mbole-Lengola], sur www.mediacongo.net, 11 août 2026, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
Na kilumbu ya 21 ya ngonda ya sambanu ya mvula 2025, bimvuka ya [[Mbole]], ya [[Lengola]], mpe ya [[Kumu]], yina nyonso kele na kati ya mavwanga na kati ya bimvuka ya Mbole mpe ya Lengola—salaka lukutakanu ya kinkulu ya kuwakana na Osio, yina kele na bakilometre 17 na kati kati ya kizunga ya [[Lubunga]] na [[Kisangani]]. Na kutadila ntuadisi ya luyalu ya ntete Jacquemain Shabani, bimvuka yayi me tula na lweka kimbeni na bau<ref name="ADAM&WINEUR-016" />{{,}}<ref name="ADAM&WINEUR-017">{{fr}} ; ''Radio Okapi : [https://www.radiookapi.net/2025/06/22/actualite/societe/pacte-de-paix-signe-entre-les-communautes-mbole-et-lengola, Pacte de paix signé entre les communautés Mbole et Lengola], www.radiookapi.net, Publié le dimanche, 22/06/2025 - 20:29' et Modifié le dimanche, 22/06/2025 - 20:29', consulté le 13 octobre 2026</ref>.
Makanda ya Mbole ti ya Lengola me lomba ndolula "sambu na mambu yonso ya me salama." Kimvuka ya Lengola ke lomba nde "kuvutula makwela na kati ya bimvuka zole yina—ba Mbole ti ba Lengola"<ref name="ADAM&WINEUR-015"/>. Luyalu ya Congo me zabisa kubanda kisalu ya kutunga diaka mpe ya kutula na kisika mosi, yina ke tadila kutunga nswalu banzo 250 ya bantu nyonso, banzo-nkanda, mpe bisika ya kusansa bantu ya bwala<ref name="ADAM&WINEUR-018">{{fr}} ; ''[https://7sur7.cd/2026/07/27/tshopo-le-gouvernement-annonce-le-retour-progressif-des-deplaces-du-conflit-mbole, Tshopo : le gouvernement annonce le retour progressif des déplacés du conflit Mbole-Lengola], sur 7sur7.cd, 27 juillet 2026, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A005">{{fr}} ; ''ReliefWeb : [https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/mission-conjointe-icn-cohp-province-de-tshopo-16-au-27-mai-2024, Mission Conjointe ICN-COHP: Province de Tshopo (16 au 27 mai 2024)], sur eliefweb.int, le 19 juillet 2024, consulté le 13 octobre 2026</ref>{{,}}<ref name="A006">{{fr}} ; ''Radio Okapi : [https://www.radiookapi.net/2024/11/27/actualite/securite/tshopo-des-villages-desertes-la-suite-du-conflit-mbole-lengola, Tshopo : des villages désertés à la suite du conflit Mbole-Lengola], sur www.radiookapi.net, le mercredi, 27/11/2024 - 18:48 et Modifié le mer, 27/11/2024 - 18:48, consulté le 13 octobre 2026</ref>.
== Tala mpe ==
* [[Lubunga]]
* [[Mbole]]
* [[Lengola]]
* [[Kisangani]]
* [[Zandu ya kati (Kisangani)]]
* [[Tshopo]]
== Ba referansi ==
{{Références}}
[[Category:Mavwanga na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi]]
[[Category:Tshopo (provense)]]
[[Category:Kisangani]]
[[Category:Kizunga ya Lubunga]]
[[Category:2023 na Repubilika ya Kongo]]
[[Category:Mavwanga ya bansi mingi]]
[[Category:Mavwanga ya ntoto]]
[[Category:Mavwanga ya ntoto (RDC)]]
[[Category:Mavwanga ya bansi mingi (RDC)]]
m6k1vq43hcsrrdowj6e5zkashk5zl24