Wikipedia kiwiki https://ki.wikipedia.org/wiki/Main_Page MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Special Talk User User talk Wikipedia Wikipedia talk File File talk MediaWiki MediaWiki talk Template Template talk Help Help talk Category Category talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Mwandũ 0 6128 23731 21890 2026-05-28T13:26:54Z Sinatrasona 5365 Sinatrasona moved page [[Mwande]] to [[Mwandũ]] 21890 wikitext text/x-wiki Mwande, nĩ [[mũndũ]] e kĩhĩtahĩtano-inĩ kĩa kũamũkĩra ngerenwa kana ngoga, kana mũndũ e macũranio-inĩ ma gĩturwa kĩna; kwa ngerekano: * gĩthuurano - ta hihi mũingĩ ũgĩthuura atongoria ao nĩ gũkoragwo na ndereti ya kũamũra aande. * kũingĩra gĩkundi-inĩ "Gũcũnga mĩtĩ" nĩ gĩcunjĩ kĩa mũtaratara wa gũthuura mwande wa gĩthuurano nĩ kĩama kĩa [[Ũteti]], <ref name="Definition">''Judicial and Statutory Definitions of Words and Phrases,'' Volume 1, Edition 2, West Publishing Company, 1914, [https://books.google.com/books?id=NGU8AAAAIAAJ&dq=nominee+candidate+definitions+of+words&pg=PA558 p. 588] [https://books.google.com/books?id=MXE8AAAAIAAJ&dq=nominee+candidate+definitions&pg=PA618 p. 618]</ref> kana ũheani wa ngerenwa kana ngoga. == Kĩhumo gĩa kiugo == Kiugo 'mwande' kĩumanĩte na ũragũri wa kiugo 'ndemwa' kiugo kĩrĩa kĩorotaga ũcani wa gũkinyia ndũmĩrĩri na njĩra ya [[Kũandĩka|Maandĩko]]. pu9o49frztlm3zmvlbevhpkmadrolfw 23733 23731 2026-05-28T13:28:42Z Sinatrasona 5365 23733 wikitext text/x-wiki '''Mwandũ''', nĩ [[mũndũ]] e kĩhĩtahĩtano-inĩ kĩa kũamũkĩra ngerenwa kana ngoga, kana mũndũ e macũranio-inĩ ma gĩturwa kĩna; kwa ngerekano: * gĩthuurano - ta hihi mũingĩ ũgĩthuura atongoria ao nĩ gũkoragwo na ndereti ya kũamũra aande. * kũingĩra gĩkundi-inĩ "Gũcũnga mĩtĩ" nĩ gĩcunjĩ kĩa mũtaratara wa gũthuura mwande wa gĩthuurano nĩ kĩama kĩa [[Ũteti]], <ref name="Definition">''Judicial and Statutory Definitions of Words and Phrases,'' Volume 1, Edition 2, West Publishing Company, 1914, [https://books.google.com/books?id=NGU8AAAAIAAJ&dq=nominee+candidate+definitions+of+words&pg=PA558 p. 588] [https://books.google.com/books?id=MXE8AAAAIAAJ&dq=nominee+candidate+definitions&pg=PA618 p. 618]</ref> kana ũheani wa ngerenwa kana ngoga. == Kĩhumo gĩa kiugo == Kiugo 'mwandũ' nĩ kuuha ya mũ-wa-andũ. jzhkppu3tsffumryrjcmqk6u444tlo7 Mũhahĩ 0 6531 23736 23335 2026-05-28T17:56:09Z Sinatrasona 5365 23736 wikitext text/x-wiki [[File:Will Smith Slaps Chris Rock Over A G.I. Jane Joke At The 2022 Oscars - Adam Does Movies.wav|thumb|Mũgambo: Mũthaki Will Smith akĩhũra rũhĩ [[Mũthekania]] Chris Rock [[Rwagorũga|ũrirũ]] ũyũ wahanĩkire nyũmba ya ũthaki ya '''Dolby ĩrĩa ĩrĩ Hollywood, Los Angeles, California''', ũmemerekia-inĩ wa hi na hi wa ngoga cia '''Oscars 94th Academy Awards''' tarĩki ya March 27, 2022. [[Njũgitano]] nĩ ĩhũthĩrĩtwo nĩ [[Iganda cia ũharũkia|athũrimi]] angĩ gũtaũra [[Uucũ na Ndũi]] cia Mũhahĩ.]] [[File:Michelangelo_Caravaggio_065.jpg|thumb|303x303px|''Narcissus (Caravaggio)">Narcissus'' (1597-99) wĩra wa Caravaggio; mũndũ ũrĩa wendete kwĩrora]] [[File:IHM פסל קין והבל.jpeg|thumb|Mbica ĩronania mũicũhio wa Israelhiking ũrĩa wĩna nongorio ya arĩ a nyina a [[Biblia|kĩrĩkanĩro kĩa Ahibrania]] Kaini na Habiri, Kaini akĩũraga Habiri thutha wa ngoima yake kũregwo nĩ [[Wĩĩtĩkio na ndini|Ngai]] na ya Habiri ĩgĩĩtĩkĩrwo. Ngerekano ĩno nĩ ĩhũthĩrĩtwo nĩ athomi me gatũ ta [[Mũndũ Mũgo (Philosopher)|Mũgo]] wa Bũrũri wa [[Canada|Canada Jordan Peterson]] [https://en.wikipedia.org/wiki/Jordan_Peterson] ya muku ũrĩa ũkoragwo na andũ mena Mũhahĩ na macũngũrĩria mao.]] '''Mũhahĩ''' nĩ mũtugo wa mũndũ wĩciragia hatarĩ waragania atĩ nĩ arĩ na ngumo ĩrĩ ũritũ na nĩ arĩ na mĩtugo mĩega ya kwĩrirĩrio mũno, na kaingĩ nĩ arangaga nakũnyũrũria ihooto na ngemi cia arĩa angĩ. Andũ arĩa mahotereirwo nĩ mũhahĩ nĩ makoragwo magomeirwo nĩ [[Gĩtaa]] na [[Ũhinga wa Monjore|Kanua monjore]]. == Thĩĩ-inĩ wa ũndũire == '''Mũhĩtũkĩrĩrio wa''' '''[[Nyĩmbo|rwĩmbo]] ''“Maprofessa” – Queen Jane''''' ''Maprofessa'' nĩ rwĩmbo rwa [[Gĩgĩkũyũ]] rwa mũini Queen Jane rũrĩa rũkonie ũhoro wa '''andu meyona ta marĩ na ũmenyo wothe kana “maprofessa”''' nĩguo kwaria ũhoro wa mĩtugo ya andũ thĩinĩ wa [[Ngumbacũ ya Randa|ngumbacũ]] . Ta nyĩmbo nyingĩ cia Queen Jane, rwĩmbo rũyũ rũhũthagĩraga [[Mũthekania|mathekania]] , ũrũngi wa ri wa mĩtugo ya andũ, hamwe na marutwo ma muoyo. Thĩinĩ wa rwĩmbo rũyũ, Queen Jane anenga andũ arĩa meyona ta marĩ na ũmenyo wothe, arĩa mendaga kũnyarara arĩa angĩ kana kwĩthokia ta marĩ igũrũ rĩa andũ angĩ na ũũgĩ, gũthoma kana wendo wa maũndũ mega. Na njĩra ya ngano na ndeto njega na njĩra ya [[Ũhinga wa Monjore|Ũhinga]]. ũ, araririkana athikĩrĩri atĩ ũũgĩ wa ma nĩ ndũumaga kũringa kana kwĩonania, no uumaga na '''kwĩnyihia, mĩtugo njega, na gũtĩĩa andũ angĩ'''. Rwĩmbo rũyũ rwa ũgĩkũyũ nĩ ũcambicũraga andũ a mũhahĩ oho ''Maprofessa'' nĩ rwĩmbo rũrĩ na '''marutwo ma kwĩnyihia, mĩtugo njega, na ũtũũro mwega wa andũ thĩinĩ wa''' '''ngumbacũ'''. 7reeldnnalecpxtlz9a9p9dgv4qkumb 23737 23736 2026-05-28T17:57:45Z Sinatrasona 5365 23737 wikitext text/x-wiki [[File:Will Smith Slaps Chris Rock Over A G.I. Jane Joke At The 2022 Oscars - Adam Does Movies.wav|thumb|Ndereti ya mũgambo: Mũthaki Will Smith akĩhũra rũhĩ [[Mũthekania]] Chris Rock [[Rwagorũga|ũrirũ]] ũyũ wahanĩkire nyũmba ya ũthaki ya '''Dolby ĩrĩa ĩrĩ Hollywood, Los Angeles, California''', ũmemerekia-inĩ wa hi na hi wa ngoga cia '''Oscars 94th Academy Awards''' tarĩki ya March 27, 2022. [[Njũgitano]] nĩ ĩhũthĩrĩtwo nĩ [[Iganda cia ũharũkia|athũrimi]] angĩ gũtaũra [[Uucũ na Ndũi]] cia Mũhahĩ.]] [[File:Michelangelo_Caravaggio_065.jpg|thumb|303x303px|''Narcissus (Caravaggio)">Narcissus'' (1597-99) wĩra wa Caravaggio; mũndũ ũrĩa wendete kwĩrora]] [[File:IHM פסל קין והבל.jpeg|thumb|Mbica ĩronania mũicũhio wa Israelhiking ũrĩa wĩna nongorio ya arĩ a nyina a [[Biblia|kĩrĩkanĩro kĩa Ahibrania]] Kaini na Habiri, Kaini akĩũraga Habiri thutha wa ngoima yake kũregwo nĩ [[Wĩĩtĩkio na ndini|Ngai]] na ya Habiri ĩgĩĩtĩkĩrwo. Ngerekano ĩno nĩ ĩhũthĩrĩtwo nĩ athomi me gatũ ta [[Mũndũ Mũgo (Philosopher)|Mũgo]] wa Bũrũri wa [[Canada|Canada Jordan Peterson]] [https://en.wikipedia.org/wiki/Jordan_Peterson] ya muku ũrĩa ũkoragwo na andũ mena Mũhahĩ na macũngũrĩria mao.]] '''Mũhahĩ''' nĩ mũtugo wa mũndũ wĩciragia hatarĩ waragania atĩ nĩ arĩ na ngumo ĩrĩ ũritũ na nĩ arĩ na mĩtugo mĩega ya kwĩrirĩrio mũno, na kaingĩ nĩ arangaga nakũnyũrũria ihooto na ngemi cia arĩa angĩ. Andũ arĩa mahotereirwo nĩ mũhahĩ nĩ makoragwo magomeirwo nĩ [[Gĩtaa]] na [[Ũhinga wa Monjore|Kanua monjore]]. == Thĩĩ-inĩ wa ũndũire == '''Mũhĩtũkĩrĩrio wa''' '''[[Nyĩmbo|rwĩmbo]] ''“Maprofessa” – Queen Jane''''' ''Maprofessa'' nĩ rwĩmbo rwa [[Gĩgĩkũyũ]] rwa mũini Queen Jane rũrĩa rũkonie ũhoro wa '''andu meyona ta marĩ na ũmenyo wothe kana “maprofessa”''' nĩguo kwaria ũhoro wa mĩtugo ya andũ thĩinĩ wa [[Ngumbacũ ya Randa|ngumbacũ]] . Ta nyĩmbo nyingĩ cia Queen Jane, rwĩmbo rũyũ rũhũthagĩraga [[Mũthekania|mathekania]] , ũrũngi wa ri wa mĩtugo ya andũ, hamwe na marutwo ma muoyo. Thĩinĩ wa rwĩmbo rũyũ, Queen Jane anenga andũ arĩa meyona ta marĩ na ũmenyo wothe, arĩa mendaga kũnyarara arĩa angĩ kana kwĩthokia ta marĩ igũrũ rĩa andũ angĩ na ũũgĩ, gũthoma kana wendo wa maũndũ mega. Na njĩra ya ngano na ndeto njega na njĩra ya [[Ũhinga wa Monjore|Ũhinga]]. ũ, araririkana athikĩrĩri atĩ ũũgĩ wa ma nĩ ndũumaga kũringa kana kwĩonania, no uumaga na '''kwĩnyihia, mĩtugo njega, na gũtĩĩa andũ angĩ'''. Rwĩmbo rũyũ rwa ũgĩkũyũ nĩ ũcambicũraga andũ a mũhahĩ oho ''Maprofessa'' nĩ rwĩmbo rũrĩ na '''marutwo ma kwĩnyihia, mĩtugo njega, na ũtũũro mwega wa andũ thĩinĩ wa''' '''ngumbacũ'''. 2q4bwdhmmkdm64pcfiktt22rh2cnh70 Ngerewani 0 6785 23729 23312 2026-05-28T12:09:26Z Amherst99 7212 /* */ 23729 wikitext text/x-wiki [[File:Front line of Kwajalein.jpg|thumb|Ngerewani ya [[Amerika]] makĩrũa na [[Japan|Nihoni]] Hawaii, Kwajalein]] '''Ngerewani''' thiomi-inĩ cia [[mbirarũ]] nĩ ithenya kana mathenya marĩa marĩ hakũhĩ na [[Wamaitha|mbaara]]. [[ s3nv3ea8r0b2sw0kp1i458yhxuykce5 Waraĩ 0 7026 23730 2026-05-28T12:56:21Z Sinatrasona 5365 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1340986904|Device]]" 23730 wikitext text/x-wiki '''Waraĩ''' kana '''kĩwaraĩ''' nĩ kĩhũngo kana mũũro mwake na itanya rĩna: == Mĩĩro ya Ũgĩ == * Kĩhũngĩro, kĩndũ gĩa kũruta wĩra mũna * [[Kombuita|Gĩtaritari]], kĩhũngĩro kĩa kompiuta === Indo cia mbaara === * Waraĩ wa nduthũki (IED) * Itharaita rĩa [[Kĩcaka (Atomu)|mahoya]] === Ũhũthĩri ũngĩ ũhũthĩrĩte maũndũ-inĩ ma ũthuthuria, maũndũ ma gwĩkenia, na ũharũkia === * '''Waraĩ wa [[Kũandĩka|ũcani]]''': Mũtaratara wa kũheana ũhoro na karirũi kamũre na itanya rĩa kwembembania cama wa njano. s0re4jxnp03ry3gk7m12gkuungnyk6m Mwande 0 7027 23732 2026-05-28T13:26:54Z Sinatrasona 5365 Sinatrasona moved page [[Mwande]] to [[Mwandũ]] 23732 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Mwandũ]] fsnt61762afsxgo9zdust39k36eyzv3 Mũande (chokora) 0 7028 23734 2026-05-28T13:45:05Z Sinatrasona 5365 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1354799218|Street children]]" 23734 wikitext text/x-wiki [[File:Les_Misérables_-_Le_petit_Gavroche.jpg|thumb|Gavroche, ũrĩa ũkoragwo thĩinĩ wa rũgano rwa kĩmatwĩka rwa Les Misérables rwa Victor Hugũ, nĩ ahũthagĩra ciana cia aũrande iria ciarĩ kuo [[Baranja|Faranja]] karine-inĩ ya 19.]] '''Aũrande''' (ũmwe '''mwande''') (kana ''''''chokora'''''<nowiki/>' kuuma [[Gĩthweri]]) nĩ ciana cia mũthĩĩni na/kana itarĩ na [[Mũciĩ (Tharũ)|mũciĩ]] iria ciikaraga barabara-inĩ cia itũũra na meetiragia kaingĩ na kũmatha na kũrongota ngera na [[Maraigucu|nyore]] ciara-inĩ na gũcoka kũciendia na ũritũ. Kaingĩ makomaga maganjo-inĩ na mathunũ matari marũmbũ-iye kana [[matũũra ma ibanda]]. 7qvw80dxs3mkrjye0a4g6xdwzeg8xyr Mbirai 0 7029 23735 2026-05-28T14:00:47Z Sinatrasona 5365 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1351191898|Centrifuge]]" 23735 wikitext text/x-wiki [[File:Tabletop_centrifuge.jpg|thumb|Mbirai ya [[Rĩakĩthiga]] ]] '''Mbirai''' nĩ [[waraĩ]] ũhũthagiraga hinya wa [[mbira]] kũhũnga rũthaiga kũrĩ nditimũrano nyamũre - hihi kũbũgia cunguruma ciganona coia gĩtweku. Ũndũ ũcio ũhingagio na njĩra ya kũgariũra gĩtweku narua thĩinĩ wa mbakũri, na njĩra ĩyo kũgayũkania matweka ma ũritũ ngũrani. mqgv2nshou8dlbuzqj282yvzhfnw7q9