Babajide Sanwo-Olu

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="knc">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>kncwiki</dbname>
    <base>https://knc.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Shafi_kura</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Nasha</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Taanas</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Mana</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Faidatema</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Mana faidatǝma yǝ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Mana kǝla Wikipedia yǝn</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Liwuram</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Mana liwuram yǝ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Mana MediaWiki yǝ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Jiri</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Mana jiri yǝ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Banatǝ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Mana banatǝ yǝ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Nakka</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Mana nakka yǝ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Babajide Sanwo-Olu</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2687</id>
    <revision>
      <id>30233</id>
      <parentid>28801</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:37:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <origin>30233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4685" sha1="225unyhe0v070qihkuhfxg5bmgy7kqd" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama Nigeriaye shidoni gomna kəriye Lagosye saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

Ilmu
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja Surulere dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

Cida
Banking
Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

Cida gumnatibe
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

Siyasa
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.</text>
      <sha1>225unyhe0v070qihkuhfxg5bmgy7kqd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30234</id>
      <parentid>30233</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:40:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <origin>30234</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4714" sha1="js9tthrxhi8nybpiytomo5vealm16h1" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama Nigeriaye shidoni gomna kəriye Lagosye saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja Surulere dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ
Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.</text>
      <sha1>js9tthrxhi8nybpiytomo5vealm16h1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30235</id>
      <parentid>30234</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:41:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* Cida */</comment>
      <origin>30235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4715" sha1="fx8dufwgbt37xhw9te45mwv9isr80z5" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama Nigeriaye shidoni gomna kəriye Lagosye saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja Surulere dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.</text>
      <sha1>fx8dufwgbt37xhw9te45mwv9isr80z5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30236</id>
      <parentid>30235</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:42:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* Siyasa */</comment>
      <origin>30236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4731" sha1="6pbvo7bgn3kqllcfwnrqbgmz7rmmc28" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama Nigeriaye shidoni gomna kəriye Lagosye saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja Surulere dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.

== Lamintǝ ==</text>
      <sha1>6pbvo7bgn3kqllcfwnrqbgmz7rmmc28</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30237</id>
      <parentid>30236</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:43:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <origin>30237</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4753" sha1="cl5sat1cp6f18mnlk3lcs1zk78k2s6a" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama [[Nigeria]] yǝ shidoni gomna kəriye [[Lagos]] yǝ saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube [[London]] bǝwa, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja [[Surulere]] dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.

== Lamintǝ ==</text>
      <sha1>cl5sat1cp6f18mnlk3lcs1zk78k2s6a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30238</id>
      <parentid>30237</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:44:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Ilmu */</comment>
      <origin>30238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4759" sha1="5fw95px6zo6puo2c5fieho3wxqxn351" xml:space="preserve">{{Databox}}
Babajide Olusola Sanwo-Olu CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama [[Nigeria]] yǝ shidoni gomna kəriye [[Lagos]] yǝ saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube [[London]] bǝwa, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja [[Surulere]] dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe [[John F. Kennedy]] bǝwa, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.

== Lamintǝ ==</text>
      <sha1>5fw95px6zo6puo2c5fieho3wxqxn351</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30247</id>
      <parentid>30238</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T08:54:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <origin>30247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4765" sha1="7dv5yxryxvcixi3fan1l04oi1q2i0h1" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Babajide Olusola Sanwo-Olu''' CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama [[Nigeria]] yǝ shidoni gomna kəriye [[Lagos]] yǝ saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube [[London]] bǝwa, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja [[Surulere]] dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe [[John F. Kennedy]] bǝwa, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.

== Lamintǝ ==</text>
      <sha1>7dv5yxryxvcixi3fan1l04oi1q2i0h1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30248</id>
      <parentid>30247</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T08:55:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <origin>30248</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4839" sha1="7m6q3oawe6u3wt8frop8xn1lea04g6h" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Babajide Olusola Sanwo-Olu''' CON (25 kəntawu Juneye saa 1965 lan katambo) siyasama [[Nigeria]] yǝ shidoni gomna kəriye [[Lagos]] yǝ saa 2019 lan sətanadə.

Sanwo-Olu də gomnaro wallono cidiya All Progressives Congress yen ngawo kənasar kura APC ye kəla gomna kərmayen, Akinwunmi Ambode yen kənasartənayen shi done banama siyasaye kəlanzən sədinba də.[7][8] Shidə jami'a Lagosbe-a, mowonti kasuwube [[London]] bǝwa, mowonti kasuwube Lagosbe-a kuru mowonti gumnatibe John F. Kennedybe-a lan tamozəna.

Kawu nəm gomnatiye sədinro, shidə darekta kuru CEO cidaram kəriye Lagosbe (LSPDC) ye.[9][10][11]

==Ilmu==
Sanwo-Oludə ganaro moranti fəletəye gumnatiye Gbaja [[Surulere]] dəro kərawono kawu moranti Ijebu-Ife Grammarye dəro lejinro, kəriye Ogunyen kəranzə secondary tamotəro.[12] Shidə BSc suro Surveyben sətana kuru MBA Jamiya Lagosben sətana.[13] Shidə alumnus mowonti gumnatibe [[John F. Kennedy]] bǝwa, mowonti kasuwube Londonbe-a mowonti kasuwube Lagosbe-a.[14]

Shidə memba cidaram cidawu managementbe (CIPM) [15] kuru cidaram allamtə-a fuwutə-a Nigeriabe (NITAD) ye.[16]

==Cida==
'''Cida baitunbalyǝ

Sanwo-Olu də shima kungəna gənatəma banki Lead Merchant ye kureye dən saa 1994 lan səta 1997 ro saadənan, ngawo adəyen United Bank for Africa ro lezə kəla kasuwu kungənaye lardə diyaye ro wallono. Daji First Inland Bank, Plc (kərmadə Bank Monument Cityye) ro lewono naptə banama manaja kuraye kuru kura fellaye. Dare lan kura karapka Baywatch ye-a kuru karapka daraja buroye-a ro wallono.[17]

==Cida gumnatibe==
Sanwo-Olu də cidanzə siyasaye saa 2003 lan badiwono, sa sha shawari kənjoma kəla lamar kampaniyen banama gomna kəriye Lagos ye Femi Pedro yero təkkənadən. Daren shiga komishina razəwube-a kasadə kungənaye-aro cado hatta saa 2007 ro saadənan, sa shiga komishina kasuwu-a sanyiyarambe-aro Gomna Bola Tinubuye sha walzənadən. Ngawo karno kura saa 2007 ye lan, Sanwo-Olu də sha komishina cidaram ye-a, allamtə-a, pension-a yero Gomna Babatunde Fashola ye sha wallono. Sanwo-Olu də sha darekta kura/CEO kampani fuwutə-a ləman-a kəriye Lagos ye dəro Gomna Akinwunmi Ambode ye saa 2016 lan sha cido.

Nasha’anzə kura’a nasha gomnatiye lan sədənaye də suronzan cida’a cidaram gomnatiye (BPE) ye də’a wutə.[19] Shiye kuru shima kura hukuma Lagos Security Trust Fund ye dəga koksə. Nizam LAGBUS ye-a kuru dawudi kaltəgə-a komand-a ye suro Alausa Ikeja ye də dareram lan cidiya amarizəyen kokkada.

==Siyasa==
Yim kawu kəntawube 16 kəntawu Septemberye saa 2018 lan, Sanwo-Oluye nyiyanzə gomna kəriye Lagosbero waltəye wono cidiya majalisku All Progressives Congress (APC) yen shiye sha gomna kərmayero Akinwunmi Ambodero gasayinro sədin.[19]

Warmatənzədə am siyasa kəriye Lagosbedəye kasatsana, surodən karapka siyasa fatobe nowatadə mbeji, bab Lagosbe All Progressives Congressbe-a, Gomnabe majalis shawaribe-a [20] kuru jamiwa majalis kəriye Lagosbe-a.[21] Adəye Obafemi Hamzat'a gərzəyin,[22] shi done kərmai dəro gaska diwo məradənzə fəlezəna də.[23]

Sanwo-Olu ye kərmai kura lardə Lagos ye lan kənasar səna suro majalis fuwutəye samma ye lan yim kawu kəntawu October ye kawunzə 2, saa 2018. Samno kampain APC ye do kəntawu January ye kawunzə 8 saa 2019 lan tədən də lan, Gomna Akinwunmi Ambode, kuru jamiyya siyasaye gade kadaye bananza kərmai Sanwolu ye dəro gozana. Kənasar kura kəla gawilmanzə kura Jimi Agbaje yen, Sanwo-Olu də sha gomna kəriye Lagos yero karrada karno gomna kəriye Lagos ye saa 2019 ye do kəntawu March ye kawunzə 9 saa 2019 lan tədəndən.[25] Shiga gomna kəriye Lagosbe kən 15me ro sədəna kəla Tafawa Balewa Square (TBS) kərye Lagosben yim Laraba kawunzə 29 kəntawu Maybe saa 2019-lan.

Shidə cidawa fuwutəbe gade-gade sədin, faldə shima diwalwa kura-kura gartə nasha kura-kura suro kəriyedəben. Suro saa 2020, Sanwo-Olu ye wono gunki Fela Kuti ye dəwo Akinwunmi Ambode ye garzəna dəga Allen Avenue suro Ikeja yen tutuluwu, kəndaram nadəye kəsketəro.[27] Shiye Oshodi-Abule-Egba BRT Lane dəga cida gade suro saa 2020 yen badiwono.

Shiga walta gomnaro karrada cidiya majalis fuwutəwu sammayen (APC) loktu karno gomna kəriye Lagosye saa 2023yedən kəntawu Marchye kawunzə 18lan tədənadən (PDP) shidoni kən indimiro walzənadə suro mana fitəna-a nəmkəlado-ayen[30] karno doni fitəna kaduwuwaye səsangənadə zorzəna.[31][32]

Waltəm karno Sanwo-Oluyedə Gbadebo Rhodes-Vivour jamiyya cidawuye (LP)-a Olajide Adediran jamiyya jamaye (PDP)-a indisoye gaska sadəna. Sandiye zorzana kəla banama Sanwo-Olube, Obafemi Hamzatdə karnodəro gasayinba dalildə, futu sandiye gulzanadən, shiye karnodəga kolzəna.

== Lamintǝ ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]
[[Nakka:Nigerian politicians]]</text>
      <sha1>7m6q3oawe6u3wt8frop8xn1lea04g6h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Oba of Benin</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2834</id>
    <revision>
      <id>30227</id>
      <parentid>29358</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:19:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>30227</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4902" sha1="i923i9inuv7if3lbfrkcs4t0aqmsteu" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra Britishye alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Beninbe (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]

Oba of Benin

Article
Talk

Tools
From Wikipedia, the free encyclopedia

Ovonramwen, Oba of Benin from 1888- January 1898

Oba of Benin Regalia

An Oba on horseback with attendants from 16th century

An Oba of Benin from the late 17th century
The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

List of Obas of the Benin Kingdom
Pre-Imperial Benin (1180–1440)

Oba Oguola. Museum of Black Civilisations, Dakar (modern sculpture)
Eweka I (1200–1235)
Uwakhuahen (1235–1243)
Ehenmihen (1243–1255)
Ewedo (1255–1280)
Oguola (1280–1295)
Edoni (1295–1299)
Udagbedo (1299–1334)
Ohen (1334–1370)
Egbeka (1370–1400)
Orobiru (1400–1430)
Uwaifiokun (1430–1440)
Source:[10]

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>i923i9inuv7if3lbfrkcs4t0aqmsteu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30228</id>
      <parentid>30227</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:25:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <origin>30228</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4911" sha1="h0mlpfba95oqtdg6wggi10vb5xe3653" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]

Oba of Benin

Article
Talk

Tools
From Wikipedia, the free encyclopedia

Ovonramwen, Oba of Benin from 1888- January 1898

Oba of Benin Regalia

An Oba on horseback with attendants from 16th century

An Oba of Benin from the late 17th century

The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

List of Obas of the Benin Kingdom
Pre-Imperial Benin (1180–1440)

Oba Oguola. Museum of Black Civilisations, Dakar (modern sculpture)
Eweka I (1200–1235)
Uwakhuahen (1235–1243)
Ehenmihen (1243–1255)
Ewedo (1255–1280)
Oguola (1280–1295)
Edoni (1295–1299)
Udagbedo (1299–1334)
Ohen (1334–1370)
Egbeka (1370–1400)
Orobiru (1400–1430)
Uwaifiokun (1430–1440)
Source:[10]

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>h0mlpfba95oqtdg6wggi10vb5xe3653</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30229</id>
      <parentid>30228</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:26:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* Mairi Benin bǝ (1440-1897) */</comment>
      <origin>30229</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4918" sha1="7i5o850i272ndqu57lvoxbo31mf63cu" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]

Oba of Benin

Article
Talk

Tools
From Wikipedia, the free encyclopedia

Ovonramwen, Oba of Benin from 1888- January 1898

Oba of Benin Regalia

An Oba on horseback with attendants from 16th century

An Oba of Benin from the late 17th century

The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

Oba Oguola. Museum of Black Civilisations, Dakar (modern sculpture)
Eweka I (1200–1235)
Uwakhuahen (1235–1243)
Ehenmihen (1243–1255)
Ewedo (1255–1280)
Oguola (1280–1295)
Edoni (1295–1299)
Udagbedo (1299–1334)
Ohen (1334–1370)
Egbeka (1370–1400)
Orobiru (1400–1430)
Uwaifiokun (1430–1440)
Source:[10]

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>7i5o850i272ndqu57lvoxbo31mf63cu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30230</id>
      <parentid>30229</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:28:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* List of Obas of the Benin Kingdom */</comment>
      <origin>30230</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4849" sha1="s4uar2uaukbb9k3vf7z6vg68py4pg57" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]

Oba of Benin

Article
Talk

Tools
From Wikipedia, the free encyclopedia

Ovonramwen, Oba of Benin from 1888- January 1898

Oba of Benin Regalia

An Oba on horseback with attendants from 16th century

An Oba of Benin from the late 17th century

The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>s4uar2uaukbb9k3vf7z6vg68py4pg57</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30231</id>
      <parentid>30230</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:31:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* Mairi Benin bǝ (1440-1897) */</comment>
      <origin>30231</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4650" sha1="13imdo1jeymux64reci56e0clhbs73k" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


An Oba of Benin from the late 17th century

The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>13imdo1jeymux64reci56e0clhbs73k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30232</id>
      <parentid>30231</parentid>
      <timestamp>2026-10-15T15:32:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MohammedBama123</username>
        <id>36</id>
      </contributor>
      <comment>/* Mairi Benin bǝ (1440-1897) */</comment>
      <origin>30232</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4606" sha1="fyn27sy6uce29hlry75pwt9zsmbhifn" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==</text>
      <sha1>fyn27sy6uce29hlry75pwt9zsmbhifn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30239</id>
      <parentid>30232</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:20:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <origin>30239</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4649" sha1="12118spj47crkhnw253njo0rqpzymuo" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]
==Som Obasbe Mairi Beninbe==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>12118spj47crkhnw253njo0rqpzymuo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30241</id>
      <parentid>30239</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:23:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <comment>/* Som Obasbe Mairi Beninbe */</comment>
      <origin>30241</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4654" sha1="8nn79im9ac6st9w90bqtyqqexy9r1dy" xml:space="preserve">{{Databox}}
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>8nn79im9ac6st9w90bqtyqqexy9r1dy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30242</id>
      <parentid>30241</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:23:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <origin>30242</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4661" sha1="aougccf3mhhgrgyozmh7lmofycbfmar" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Oba Benin''' yedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


The Oba of Benin is the traditional ruler and the custodian of the culture of the Edo people and all Edoid people. The then Kingdom of Benin (not to be confused with the modern-day and unrelated Republic of Benin, which was then known as Dahomey)[1] has continued to be mostly populated by the Edo (also known as Benin ethnic group). The dynasty is called the &quot;Oba dynasty&quot;, after its first Oba ruler, Eweka I,[2] around 12th century AD, and was preceded by the Ogiso monarchy.

In 1897, a British military force of approximately 1,200 men under the command of Sir Harry Rawson mounted the Benin punitive Expedition.[3] The force was dispatched in retaliation to the ambush of a British party, at Ugbine village near Gwato on 4 January 1897 by a group of Benin soldiers who were acting without orders from the Oba; the ambush had led to the deaths of all but two of the British party. The British force captured the capital of the Kingdom of Benin, sacking and burning the city while forcing the Oba of Benin, Ovonramwen, into a six-month exile.[4] The expeditionary force consisted of both indigenous soldiers and British officers based in colonial-era Nigeria. Numerous artworks (collectively known as the Benin Bronzes) looted from the city palace were sold off to defray the costs of the expedition.[5][6] Ovonramwen died in 1914,[7] his throne never having been restored to him.[8] His son, grandson, and now his great-grandson have preserved their title and status as traditional rulers in modern-day Nigeria.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>aougccf3mhhgrgyozmh7lmofycbfmar</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30243</id>
      <parentid>30242</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:26:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <origin>30243</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3164" sha1="homwlh5pmkhkfp2ce2v3faxjhnp83ih" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Oba Benin''' yedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi [[Benin]]&lt;nowiki/&gt;yedə (Republic of [[Benin]] zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai [[Nigeria]] ben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]


==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>homwlh5pmkhkfp2ce2v3faxjhnp83ih</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30244</id>
      <parentid>30243</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:26:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <comment>/* Mairi Benin bǝ (1440-1897) */</comment>
      <origin>30244</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4645" sha1="peroevi3f6xzd1t9y7xt2fp666erct2" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Oba Benin''' yedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi [[Benin]]&lt;nowiki/&gt;yedə (Republic of [[Benin]] zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai [[Nigeria]] ben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru kərmai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra Britishye alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla kəriwu Britishye lan, bəladiya Ugbine karəngə Gwato yen yim kawu 4 January 1897 lan askərra Benin ye do amari Oba ye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishye lan. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sadəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

==List of Obas of the Benin Kingdom==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>peroevi3f6xzd1t9y7xt2fp666erct2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30245</id>
      <parentid>30244</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:28:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <comment>/* List of Obas of the Benin Kingdom */</comment>
      <origin>30245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4636" sha1="973ufufkelvg7o12uduzca4m9hbihec" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Oba Benin''' yedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi [[Benin]]&lt;nowiki/&gt;yedə (Republic of [[Benin]] zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai [[Nigeria]] ben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru kərmai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra Britishye alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla kəriwu Britishye lan, bəladiya Ugbine karəngə Gwato yen yim kawu 4 January 1897 lan askərra Benin ye do amari Oba ye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishye lan. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sadəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

==Som Obasbe Mairi Beninbe==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Imperial Benin (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)
==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>973ufufkelvg7o12uduzca4m9hbihec</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>30246</id>
      <parentid>30245</parentid>
      <timestamp>2026-10-16T05:29:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <comment>/* Imperial Benin (1440–1897) */</comment>
      <origin>30246</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4636" sha1="mdjn170bb774lym2659i0wg6bkxavnn" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Oba Benin''' yedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi [[Benin]]&lt;nowiki/&gt;yedə (Republic of [[Benin]] zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru mai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra [[British]] yǝ alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla am Britishye'a kəriwuzanayen, bəladiya Ugbineye karəngə Gwatoyen yim kawu 4 kəntawu Januaryye saa 1897 lan askərra Beninye do amari Obaye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishyedən. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sakəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai [[Nigeria]] ben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

== Som Obasbǝ Mairi Beninbǝ ==
*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)
==Mairi Benin bǝ (1440-1897)==
Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
Oba Beninyedə shima mai adaye kuru ada amma Edoyeya amma Edoidye sammasoye gənatəma. Mairi Beninyedə (Republic of Benin zaman kərmayedə'a tuskatəyi, shidoni loktudən Dahomeylan notənadə)[1] amma Edoyedə (kuru kaduwu Beninyen notənadə). Kərmai də sha &quot;Oba dynasty&quot; lan bowotin, ngawo mai Oba ye buro salak ye Eweka I,[2] alamanna karnu kən 12th AD ye lan, kuru kərmai Ogiso ye sha kawuzəna.

Suro saa 1897 lan, askərra Britishye alamanna am 1,200 yeyi cidiya kərmai Sir Harry Rawsonyen dəwo Beninro azabtəro lezanadə.[3] Soja'a də'a zuza kəla kəriwu Britishye lan, bəladiya Ugbine karəngə Gwato yen yim kawu 4 January 1897 lan askərra Benin ye do amari Oba ye baro cidazayin dəye; ambush dəye kərmu samma suwudəna amma indi kəla jamiyya Britishye lan. Soja'a British ye bərni kura kərmai Benin ye də'a səmowona, bərni də'a duzana kuru warza kuru Oba Benin ye də'a, Ovonramwen də'a kəntawu arakkəro duno'aro sadəna.[4] Askərra bəladəro lezanadə suronzan askərra bəlabe-a cidawu Britishbe-a zaman kərmai kərmai Nigeriaben dasagənadə-a mbeji. Cidawa kisandibe kada (sammason Benin Bronzes lan notənadə) mairi bərnidəben təbandənadə saladəna kəla kungəna bəladəro letədəbe nankaro.[5][6] Ovonramwen də suro saa 1914 lan bawono,[7] nəm kərmaizə ngaltema shiro kalaktənyi.[8] Tadanzə-a, diwonzə-a, kuru kərmadə diwonzə kura-adə ka'alanza-a darajanza-a kərmaiwu adabe Nigeria zaman kərmabedən gənazana.[9]

==Som Obasbe Mairi Beninbe==
'''Pre-Imperial Benin (1180–1440)

*Eweka I (1200–1235)
*Uwakhuahen (1235–1243)
*Ehenmihen (1243–1255)
*Ewedo (1255–1280)
*Oguola (1280–1295)
*Edoni (1295–1299)
*Udagbedo (1299–1334)
*Ohen (1334–1370)
*Egbeka (1370–1400)
*Orobiru (1400–1430)
*Uwaifiokun (1430–1440)

==Mairi Beninbe (1440–1897)==

Tawadə ba mbeji kəla loktu kərmai maiwa kəriwube buroyedən[11]
*Ewuare The Great (1440–1473)
*Ezoti (Reigned for 14 days)
*Olua (1473–1480)
*Ozolua (1483–1504)
*Esigie (1504–1550)
*Orhogbua (1550–1578)
*Ehengbuda (1578–1606)
*Ohuan (1606–1641)
*Ohenzae (1641–1661)
*Akenzae (1661–1669)
*Akengboi ( 1669–1675)
*Ahenkpaye (1675–1684)
*Akengbedo (1684–1689)
*Oroghene (1689–1700)
*Ewuakpe (1700–1712)
*Ozuere (1712–1713)
*Akenzua I (1713–1735)
*Eresoyen (1735–1750)
*Akengbuda (1750–1804)
*Obanosa (1804–1816)
*Ogbebo (1816–1816) (Reigned for eight months)
*Osemwende (1816–1848)
*Adolo (1848–1888)
*Ovonramwen N'Ogbaise (1888–1914)

==Ngawo-Mairi Beninben==
*Eweka II (1914–1933)
*Akenzua II (1933–1978)
Erediauwa (1979–2016)
*Ewuare II (2016–present)
==Lamintǝ==
[[Nakka:Living people]]
[[Nakka:Nigerian]]</text>
      <sha1>mdjn170bb774lym2659i0wg6bkxavnn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nakka:Nigerian</title>
    <ns>14</ns>
    <id>3161</id>
    <revision>
      <id>30240</id>
      <timestamp>2026-10-16T05:21:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Umargana1</username>
        <id>21</id>
      </contributor>
      <comment>Created page with &quot;Nigerian&quot;</comment>
      <origin>30240</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8" sha1="fu3pju8jf47v4dmi8iym9gywx3av2xg" xml:space="preserve">Nigerian</text>
      <sha1>fu3pju8jf47v4dmi8iym9gywx3av2xg</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>