ವಿಕಿಪೀಡಿಯ knwiki https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.3 first-letter ಮೀಡಿಯ ವಿಶೇಷ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸದಸ್ಯ ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಹಾಯ ಸಹಾಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವರ್ಗ ವರ್ಗ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಂಪುಟ ಸಂಪುಟ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಕರಡು ಕರಡು ಚರ್ಚೆಪುಟ TimedText TimedText talk ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಚರ್ಚೆಪುಟ Event Event talk 0 8993 1373971 1373561 2026-05-22T00:55:12Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373971 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity | type = ಹಿಂದೂ | God_of = ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ, ಜ್ಞಾನ, ಹೊಸ ಆರಂಭಗಳ ದೇವತೆ, ವಿಘ್ನ ವಿನಾಶಕ | name = ಗಣೇಶ | image_size = 250px | Image = Ganesha Basohli miniature circa 1730 Dubost p73.jpg | caption = [[ಬಸೋಹ್ಲಿ]] ಕಿರುಚಿತ್ರ, ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೭೩೦. [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]], [[ನವ ದೆಹಲಿ]].<ref>"Ganesha getting ready to throw his lotus. Basohli miniature, circa 1730. National Museum, New Delhi. In the {{IAST|Mudgalapurāṇa}} (VII, 70), in order to kill the demon of egotism ({{IAST|Mamāsura}}) who had attacked him, {{IAST|Gaṇeśa Vighnarāja}} throws his lotus at him. Unable to bear the fragrance of the divine flower, the demon surrenders to {{IAST|Gaṇeśha}}. " For quotation of description of the work, see: Martin-Dubost (1997), p. 73.</ref> | alt = Attired in an orange dhoti, an elephant-headed man sits on a large lotus. His body is red in colour and he wears various golden necklaces and bracelets and a snake around his neck. On the three points of his crown, budding lotuses have been fixed. He holds in his two right hands the rosary (lower hand) and a cup filled with three modakas (round yellow sweets), a fourth modaka held by the curving trunk is just about to be tasted. In his two left hands, he holds a lotus above and an axe below, with its handle leaning against his shoulder. | Devanagari = {{lang|sa|गणेश}} | Sanskrit_transliteration = {{IAST|Gaṇeśa}} | affiliation = [[ದೇವ]] | mantra = ಓಂ ಗಣೇಶಾಯ ನಮಃ, ಓಂ ಗಂಗಣಪತಯೇ ನಮಃ | weapon = [[ಪರಶು]], [[ಪಾಶ]], [[ಅಂಕುಶ]], | consort = [[ಬುದ್ಧಿ]] (ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ) <br/> [[ರಿದ್ಧಿ]] (ಸಮೃದ್ಧಿ) <br/> [[ಸಿದ್ಧಿ]] (ಹೊಂದುವಿಕೆ) | abode= ಗಣೇಶಲೋಕ | mount = [[ಇಲಿ]] }} [[ಚಿತ್ರ:Ganesh.jpg|250px|right]] '''ಗಣೇಶ''' [[ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ|ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ]] ಪ್ರಮುಖ [[ದೇವತೆ|ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ]] ಒಬ್ಬ. [[ಭಾರತ|ಭಾರತದಲ್ಲಿ]] ಬಹಳ ಜನರು ಪೂಜಿಸುವ ದೇವರು. [[ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸ|ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸದಲ್ಲಿ]] ಬರುವ [[ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ|ಗಣೇಶ ಚೌತಿಯ]] ದಿನ, ಗಣೇಶನ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಇತಿವೃತ್ತ== [[ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣ|ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣದ]] ಪ್ರಕಾರ, ಗಣೇಶ [[ಶಿವ]] ಮತ್ತು [[ಪಾರ್ವತಿ|ಪಾರ್ವತಿಯ]] ಮಗ. ಗಣೇಶನನ್ನು [[ಕನ್ನಡ|ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ]], [[ಮಲೆಯಾಳಂ]] ಮತ್ತು [[ಮರಾಠಿ]] ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ''ವಿನಾಯಕ'' ಎಂದೂ, [[ತಮಿಳು]] ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ''ವಿನಾಯಗರ್'', ''ಪಿಳ್ಳೈಯ್ಯಾರ್'' ಎಂದೂ, [[ತೆಲುಗು|ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ]] ''ವಿನಾಯಕುಡು'' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶನನ್ನು ವಿದ್ಯಾಧಿದೇವತೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶನ ಹೆಸರಿನೊಡನೆ "ಶ್ರೀ" ಎಂಬ ಅಕ್ಷರದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬೋಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶನ ಭಕ್ತರನ್ನು ''ಗಾಣಪತ್ಯರು'' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಗಣೇಶನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ [[ಮುಂಬಯಿ|ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ]] ಗಣೇಶೋತ್ಸವವನ್ನು ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಕ್ರಿ.ಶ.  4 ರಿಂದ 5 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾದ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು<ref name=":2">{{Sfn|Brown|1991|pp=19–21, chapter by AK Narain}}</ref>. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ ಕೆಲವು  ಚಿತ್ರಗಳು ಪೂರ್ವ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಎರಡು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಮೊದಲ ಚಿತ್ರವು ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿವನ ಚಿತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಬೂಲ್‌ನ ಉತ್ತರದ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು 4 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ<ref name=":1">{{Sfn|Brown|1991|pp=50–55, 120}}</ref>. ಗಾರ್ಡೆಜ್ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಎರಡನೇ ಚಿತ್ರವು ಗಣೇಶ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಶಾಸನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಅದು 5 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಗಣೇಶ ಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಉದಯಗಿರಿ ಗುಹೆಗಳ 6 ನೇ ಗುಹೆಯ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು 5 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ<ref name=":1" />. ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಭೂಮಾರ ದೇವಾಲಯದ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆಯ ತಲೆ, ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳ ಬಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ದೇವಿಯೊಬ್ಬಳು ತನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುವ ಗಣೇಶನ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಚಿತ್ರಣ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದು 5 ನೇ ಶತಮಾನದ ಗುಪ್ತರ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ<ref name=":2" /><ref name=":1" /><ref name=":3" />.ರಾಮಘಡದ ಬೆಟ್ಟದಂತಹ ಇತರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು 4 ಅಥವಾ 5 ನೇ ಶತಮಾನಗಳದ್ದಾಗಿದೆ<ref name=":1" />. ಗಣೇಶನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಆರಾಧನೆಯು ಸುಮಾರು 10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು<ref name=":2"/>. ನಾರಾಯಣನ್ ಅವರು 5 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲು ಗಣೇಶನ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಪುರಾವೆಗಳ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತಾರೆ:<ref name=":2"/> [https://thehealthconnection.blog/rudraksh-antiques/what-is-rudraksha/ What is Rudraksha Benefits of wearing it] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210210151658/https://thehealthconnection.blog/rudraksh-antiques/what-is-rudraksha/ |date=2021-02-10 }}<blockquote>ಪ್ರಶ್ನೆ ಏನೆಂದರೆ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು. ಅವನ ಪೂರ್ವವರ್ತಿಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಪಂಥೀಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ ಅವರ ವ್ಯಾಪಕ ಸ್ವೀಕಾರ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅದ್ಭುತವಾಗಿದೆ. ಒಂದೆಡೆ, ಗಣೇಶನ ವೈದಿಕ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗೊಂದಲಮಯವಾದ, ಆದರೆ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ, ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿರುವ ವಿವರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಕಲ್ಪನೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಈ ದೇವತೆಯ ಚಿತ್ರಾತ್ಮಕ ಸಂಕೇತದ ಬಗ್ಗೆ "ಕ್ರಿ.ಶ. ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಐದನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲು ಇತ್ತೇ ಎಂಬ ಸಂದೆಹವಿದೆ. [ನನ್ನ] ಅಭಿಪ್ರಾಯ, ನಿಜಕ್ಕೂ ಐದನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲು ಈ ದೈವತ್ವದ ಅಸ್ತಿತ್ವದ, [ಪ್ರಾಚೀನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ]  ಯಾವುದೇ ಮನವರಿಕೆಯಾಗುವ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ.</blockquote>ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಚೀನ ಗಣೇಶನ ಪುರಾವೆಗಳು, ನಾರಾಯಣನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಹೊರಗೆ ಅಥವಾ ಭಾರತದ ಭೂ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗಡಿಗಳ ಹೊರಗೆ ವಾಸಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ<ref name=":2"/>. ಗಣೇಶ 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. (ಕರ್ನಾಟಕ gazetteer ಪ್ರಕಾರ ಇಡಗುಂಜಿಯದ್ದು ೨-೩ ನೇ ಶತಮಾನ). ಬ್ರೌನ್  <ref name=":2"/> ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಅವನ ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ "ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವವನು" ಎಂದು ಸುಮಾರು 400 CE ಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ<ref name=":3">{{Sfn|Brown|1991|p=8}}</ref>. ಅವನು, ಬೈಲೆ ಹೇಳುವಂತೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಯುಗದ ಆರಂಭಿಕ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ, ದೇವತೆ ಪಾರ್ವತಿಯ ಮಗನೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು  ಶೈವ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಯೋಜನೆಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ<ref>{{Sfn|Bailey|1995|p=ix}}</ref>. <br />[[ಚಿತ್ರ:Ganapathy.JPG|thumb|right|300px|'ಹೊಳಲ್ಕೆರೆಯ ಈ ಪ್ರಸನ್ನ ಗಣಪತಿಯ ಕೇಶಾಲಂಕಾರದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆ ನೋಡಿ'|link=Special:FilePath/Ganapathy.JPG]] [[File:Nepal, ganesha, xviii sec.JPG|thumb|[[Heramba]]-Ganesha with consort, 18th century Nepal]] [[File:Ganesh (musée d'art asiatique de Berlin).jpg|left|thumb|upright|Dancing Ganesha sculpture from [[North Bengal]], 11th century CE, [[Museum of Asian Art|Asian Art Museum]] of Berlin ([[Dahlem (Berlin)|Dahlem]]).]] [[File:13th century Ganesha statue cleaned and colour adjusted.jpg|thumb|upright|A 13th-century statue of Ganesha,[[ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆ]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]]]] [[File:Ganesha-aum.jpg|thumb|upright|Ganesha ([[ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿ|Devanagari]]) Aum jewel]] ==ವಿಘ್ನನಾಶಕ ಗಣಪತಿ== * [[ಶಿವ]], [[ವಿಷ್ಣು]] ಮುಂತಾದ ದೇವತೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಪುಜೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ದೇವತೆ. ಜನಜೀವನದ ಎಲ್ಲ ಶುಭಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲೂ-ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ, ವಿವಾಹ, ಉಪನಯನ, ಗೃಹಪ್ರವೇಶ, ಇತ್ಯಾದಿ-ಮೊದಲ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಇಂದಿಗೂ ಭಾವುಕರು ಗಣಪತಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಮಿಕ್ಕ ದೇವತಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಾಗಲೂ ನಿರ್ವಿಘ್ನತಾ ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಮೊದಲ ಪೂಜೆ ಗಣಪತಿಗೇ ಮೀಸಲು. * ಗಣಪತಿಗೆ ಸಿದ್ಧಿವಿನಾಯಕ, ಗಣೇಶ, ಗಜಮುಖ, ಏಕದಂತ, ವಕ್ರತುಂಡ, ಲಂಬೋದರ, ಹೇರಂಬ, ಮೂಷಕವಾಹನ ಮುಂತಾದ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇವೆ. ಈ ಒಂದೊಂದು ಹೆಸರೂ ಗಣಪತಿಯ ಒಂದೊಂದು ಗುಣಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಭಾರತದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಊರ ಕೋಟೆಗಳಲ್ಲಿ, ಗಣಪತಿಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಇಂದೂ ನೋಡಬಹುದು. [https://thehealthconnection.blog/rudraksh-antiques/what-is-rudraksha/ wearing rudraksha eating meat] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210210151658/https://thehealthconnection.blog/rudraksh-antiques/what-is-rudraksha/ |date=2021-02-10 }} * ಎಲ್ಲ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲೂ ಶಿವನ ಪರಿವಾರವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿಯ ಮೂರ್ತಿಯಿದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಗಣಪತಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗಳ ದೇವತೆಯೆನಿಸದೆ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಂಬುವ ಎಲ್ಲ ಜಾತಿಪಂಥಗಳೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪೂಜಿಸುವ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಈಗಲೂ ಮಹಿಮೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ. == ಶಾರೀರಿಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು == ಗಣೇಶನ ಶರೀರದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಗಾಂಗವೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:ಮ * '''ಆನೆಯ ತಲೆ''' ನಂಬಿಕೆ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿವೇಚನಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; * ಗಣೇಶನಿಗೆ '''ಒಂದು ದಂತ''' ಇರುವುದೆಂಬ ಸಂಗತಿ(ಇನ್ನೊಂದು ದಂತ ಭಗ್ನವಾಗಿದೆ),ಎಲ್ಲ ದ್ವಂದ್ವಗಳನ್ನೂ ಮೀರಿ ನಿಲ್ಲುವ ಗಣೇಶನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ; * '''ಅಗಲವಾದ ಕಿವಿಗಳು''' ವಿವೇಕ,ನೆರವು ಕೋರುವ ಜನಗಳ ಮೊರೆಯನ್ನು ಆಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಲ್ಲದೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸತ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ.ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೇಳಿಸಿ ಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದುದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಅವು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು ಕಿವಿಗಳು ಉಪಯೋಗಿಯಾಗಿವೆ.ಅಗಲವಾದ ಕಿವಿಗಳು "ಯಾವಾಗ ದೇವರು ಅರಿವಿಗೆ ಬರುವನೋ, ಆಗಲೇ ಎಲ್ಲಾ ಜ್ಞಾನವೂ ಅರಿವಾದಂತೆಯೇ" ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ; * '''ವಕ್ರವಾದ ಸೊಂಡಿಲು''' ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಿಥ್ಯೆಗಳ ನಡುವಣ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ವಿವೇಚನಾಶಕ್ತಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; * '''ಹಣೆ'''ಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಿತವಾದ [[ತ್ರಿಶೂಲ|ತ್ರಿಶೂಲವು]] (ಶಿವನ ಆಯುಧ ತ್ರಿಶೂಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ) ಕಾಲವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವುದಲ್ಲದೆ(ಭೂತ, ವರ್ತಮಾನ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯತ್) ಅದರ ಮೇಲೆ ಗಣೇಶನ ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. * ಗಣೇಶನ '''ದೊಡ್ಡ ಹೊಟ್ಟೆ''' ಯಲ್ಲಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತವಾದ ಲೋಕಗಳು ಅಡಗಿವೆ.ಅದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಔದಾರ್ಯ ಹಾಗೂ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವುದಲ್ಲದೆ,ಪ್ರಪಂಚದ ದುಃಖ,ಕ್ಲೇಶಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನುಂಗಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಗಣೇಶನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; * ಗಣೇಶನು '''ಕಾಲು'''ಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟಿರುವ ರೀತಿ, (ಒಂದು ನೆಲದ ಮೇಲೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಎತ್ತಿರುವ ರೀತಿ) ಇಹ ಮತ್ತು ಪರಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಳುವುದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿಲ್ಲದೆಯೇ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬಾಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. * ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾತ್ವಿಕ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ [[ಶ್ರೀ ಸಿದ್ಧಿ ವಿನಾಯಕ]] ನೋಡಿ == ಓಂಕಾರದ ಆಕಾರವುಳ್ಳ ದೈವ == ಗಣೇಶನನ್ನು "ಓಂಕಾರ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣೇಶನ ದೇಹಸ್ವರೂಪವು [[ದೇವನಾಗರಿ]] ಲಿಪಿಯ ಅಕ್ಷರದಂತಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಗಣೇಶನನ್ನು ಇಡೀ [[ವಿಶ್ವ|ವಿಶ್ವದ]] ಪ್ರತಿರೂಪ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ವದ ಮೂಲದಲ್ಲಿರುವ ಕಾರಣ [[ವಿಶ್ವಾಧಾರ]],[[ಜಗದೋದ್ಧಾರ]] ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಮೂಷಿಕ ವಾಹನ ಗಣೇಶ == [[ಚಿತ್ರ:Ganesha on mouse.jpg|thumb|left|230px|[[ತಲಕಾಡು|ತಲಕಾಡಿನ]] ವೈದ್ಯೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಶಿಲ್ಪ]] ಗಣೇಶನ ವಾಹನವಾದ ಇಲಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಭೆಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವಿವರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ,ಗಣೇಶನ ದೈವಿಕ ವಾಹನ,ಇಲಿ ಅಥವಾ ಮೂಷಿಕ ವಿವೇಕ ಪ್ರತಿಭೆ ಹಾಗೂ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ==ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ== * ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಗಣಾನಾಂ ತ್ವಾ ಗಣಪತಿಂ ಹವಾಮಹೇ ಎಂಬ ಋಕ್ಕು ಇದ್ದು ಇದು ಗಣಪತಿಯ ಪೂಜೆಯ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರವಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಪುರಸ್ಕೃತವಾಗಿದೆ ಯಾದರೂ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇಲ್ಲಿನ ಗಣಪತಿ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಅಥವಾ ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ಪತಿಯೆಂದೇ ಅರ್ಥಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಮಗೆ ಇಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಿರುವ ಗಣಪತಿಯ ಮೂರ್ತಿಕಲ್ಪನೆ ಪುರಾಣಕಾಲದ್ದು. ಪುರಾಣಗಳಿಗೂ ಪೂರ್ವದ ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಆನೆಯ ಮುಖ, ಇಲಿಯ ವಾಹನ, ದೊಡ್ಡ ಹೊಟ್ಟೆ ಮುಂತಾದ ಯಾವ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಲ್ಪನೆಗಳೂ ಇಲ್ಲ. * ಆತ ಕೇವಲ ವಾಗಭಿಮಾನಿಯಾದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ದೇವನಂತೆ ತೋರುತ್ತಾನೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಇಡೀ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಮಹಾಭಾರತದ ಮೂಲರೂಪದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿಯ ನಾಮಸ್ಮರಣೆ ಕೂಡ ಬಾರದು. ಕಾಳಿದಾಸನಿಗೆ ಸಹ ಗಣಪತಿಯ ಅರಿವಿದ್ದಂತೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಬರೆಯಲು ವ್ಯಾಸರು ಗಣೇಶನನ್ನು ಲಿಪಿಕಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಕಥೆ ಈಚೆಗೆ ಮಹಾಭಾರತಕ್ಕೆ ಯಾರೋ ಸೇರಿಸಿದ್ದೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. * ಈ ಕೆಲವು ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಗಣಪತಿ ಆರ್ಯರ ದೇವತೆ ಯಾಗಿರದೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಿಗೆ ದ್ರಾವಿಡ ಜನಾಂಗಗಳ ಗ್ರಾಮಾಭಿಮಾನಿ ದೇವತೆಯಾಗಿದ್ದಿರಬಹುದೆಂದು ಕೆಲವರು, ಸಂಶೋಧಕರು ಊಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷುದ್ರ ದೇವತೆಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಿಕೊಂಡು ಆರ್ಯರು ತಮ್ಮ ದೇವತಾವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ಕೊಂಡಿರಬಹುದೆಂದು ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. * ಆದರೆ ಈ ವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪದ ಸಂಶೋಧಕರೂ ಉಂಟು. ಅವರು ಹೇಳುವ ಕಾರಣಗಳಿವು: ಯಜುರ್ವೇದದ ತೈತ್ತೀರಿಯ ಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ ನಮೋ ಗಣೇಭ್ಯೋ ಗಣಪತಿಭ್ಯಶ್ಚವೋ ನಮಃ (5-4-1) ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಗಣಪತಿಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ (ಪ್ರ.ಶ.ಪು.ಸು. 4ನೆಯ ಶತಮಾನದ) ಮಾನವಗೃಹ್ಯಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಕರ ಸಂಖ್ಯೆ ನಾಲ್ಕೆಂದಿರುವುದಲ್ಲದೆ ಇವರ ಹೆಸರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಲಕಟಂಕ. * ಕೂಶ್ಮಾಂಡ, ರಾಜಪುತ್ರ ಉಸ್ಮಿತ, ಮತ್ತು ದೇವಂಜನ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಇವರ ಪೀಡಾಪರಿಹರಕ್ಕಾಗಿ ಶಾಂತಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದೆ. ಮುಂದೆ [[ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯ ಸ್ಮೃತಿ]]ಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿನಾಯಕರ ತಾಯಿ ಅಂಬಿಕೆಯೆಂದೂ ಇವರನ್ನು ತೃಪ್ತಿ ಪಡಿಸದೆ ಪೀಡೆ ಪರಿಹಾರವಾಗ ದೆಂದೂ ಹೇಳಿದೆ. * ಪ್ರಸಕ್ತ ಶಕಾರಂಭದಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ [[ಬೋಧಾಯನ ಗೃಹ್ಯಸೂತ್ರ]], ಗೋಭಿಲಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಲನ (ಸಾತವಾಹನ) [[ಗಾಥಾ ಸಪ್ತಶತಿ]]ಯಲ್ಲಿಯೂ ಗಜಮುಖನ ಉಲ್ಲೇಖದಂತೆ ಅವನ ಅಗ್ರಪುಜಾರ್ಹತೆಯೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿವೆ. [[ಬಾಣಭಟ್ಟ ]], [[ಭವಭೂತಿ]]ಗಳು ಗಣಪತಿಯ ಸ್ತೋತ್ರ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. * ಹೀಗೆ ಗಣಪತಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ವರೂಪ ಸಂಶಯಾಸ್ಪದವಾಗಿದ್ದರೂ ಅದು ಪ್ರ.ಶ. ಆರನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ ಇಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿಯಾಗಿತ್ತೆಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದೇ ಕಾಲದ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲಾಮೂರ್ತಿಗಳು ಕೂಡ [[ಜೋಧಪುರ್|ಜೋಧಪುರ]]ದ ಬಳಿ ಘಾಟಿಯಾಲ, [[ಐಹೊಳೆ]] ಹಾಗು [[ಬಾದಾಮಿ]] ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ಗಣಪತಿಯ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಪುರಾಣಗಳೂ ಇಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ರಚಿತವಾದುವೆಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ==ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ== * ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಗಣಪತಿ ಶಿವ [[ಪಾರ್ವತಿ]]ಯರ ಮಗ. ಕೇವಲ ಪಾರ್ವತಿಯ ಮುದ್ದುಮಗನೆನ್ನುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಪಕವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವಳ ಸ್ನಾನ ಚೂರ್ಣದಿಂದ ಈತ ಮೈದಾಳಿ, ಅವಳ ಸ್ನಾನಜಲದೊಂದಿಗೆ ಗಂಗಾಮುಖವನ್ನು ಸೇರಿ. ಅಲ್ಲಿ ಗಜಮುಖಳಾದ ಮಾಲಿನಿಯೆಂಬ ದೇವತೆಯ ಗರ್ಭವನ್ನು ಸೇರಿ ಚತುರ್ಭುಜ ಮತ್ತು ಪಂಚಗಜಮುಖಗಳಿಂದ ಜನಿಸಿದನಂತೆ. * ಗಂಗೆ ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ಸುತನೆಂದರೂ ಶಿವ ಅವನನ್ನು ಪಾರ್ವತೀಸುತನೆಂದೂ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿ ಅವನನ್ನು ಏಕಮುಖನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನಂತೆ. ಅಂಜನಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ವಿಘ್ನವಿನಾಶಕ ದೇವನೆಂದು ಈಶ್ವರ ಪಟ್ಟಗಟ್ಟಿದನಂತೆ. ಈ ವಿವರಗಳು ಕಾಶ್ಮೀರಕವಿಯಾದ ಜಯರಥನ ''ಹರಚರಿತ ಚಿಂತಾಮಣಿ''ಯಲ್ಲಿ (13ನೆಯ ಶತಮಾನ) ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮವೈವರ್ತ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನ ಜನ್ಮವೃತ್ತಾಂತ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಬಂದಿದೆ. * ಅಲ್ಲಿಯ ಕಥೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಿದೆ. ಪಾರ್ವತಿ ತನ್ನ ಕಂದನನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಶನಿಯನ್ನೂ ಕರೆಸಿದ್ದಳಂತೆ. ಶನಿಯ ವಕ್ರದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದೊಡನೆ ಗಣಪತಿಯ ತಲೆ ಬಿದ್ದು ಹೋಯಿತಂತೆ. ಆಮೇಲೆ ವಿಷ್ಣು ಅವನಿಗೆ ಆನೆಯ ತಲೆಯನ್ನು ತಂದು ಆಂಟಿಸಿದನಂತೆ. ಗಣೇಶನಿಗೆ ಇರುವುದು ಒಂದೇ ದಂತ. ಇನ್ನೊಂದು ದಂತ ಕಳೆದುದು ಹೇಗೆನ್ನಲು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಥೆಗಳಿವೆ. * ಅದನ್ನು [[ರಾವಣ]] ಮುರಿದನೆಂದು ಮಾಘಕವಿ (ಶಿಶುಪಾಲವಧ) ಹೇಳಿದರೆ, [[ಪರಶುರಾಮ]]ನೊಡನೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅದು ಮುರಿಯಿತೆಂದು ಬ್ರಹ್ಮವೈವರ್ತಪುರಾಣ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾರು ಜಗವನ್ನೆಲ್ಲ ಬೇಗ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವರೆಂದು ಗಣೇಶನಿಗೂ [[ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ]]ಗೂ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಬಂದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಂತ ಮುರಿಯಿತೆಂದು ಹರಚರಿತಚಿಂತಾಮಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. * ಶಿವ ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಶಿವನೇ ಪಾರ್ವತಿಯ ಸ್ನಾನಗೃಹದ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಕಾವಲಿದ್ದ ಗಣೇಶನ ತಲೆಯನ್ನು ಕಡಿದು ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಆನೆಯ ತಲೆಯನ್ನು ಜೋಡಿಸಿದನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಗಣಪತಿಗೆ ಮದುವೆಯೇ ಇಲ್ಲವೆನ್ನುವ ಕೆಲವು ಪುರಾಣಗಳಿದ್ದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಸಿದ್ಧಿ, ಬುದ್ಧಿ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಡಿರನ್ನು ಹೇಳುವ ಪುರಾಣಗಳುಂಟು; ಸಿದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಕ್ಷೇಮ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಲಾಭ ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೇಳುವ ಪುರಾಣಗಳೂ ಉಂಟು. * ಗಣಪತಿಯ ವಿಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಇಂದಿನ ಸುಂದರಾಕೃತಿಯ ಬದಲು ಒರಟು ವಿಕಾರರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ (ಉದಾ: [[ನಾಸಿಕ್|ನಾಸಿಕ]]ದ ಮೋದಕೇಶ್ವರ ಗಣಪತಿ, ವಾರ್ಡದ ಸ್ವಯಂಭೂ ಗಣಪತಿ). ಕೆಲವು ಕೇವಲ ಸ್ಥೂಲ ಆನೆಯ ತಲೆಯಂತಿರುವ ಕಲ್ಲುಗಳೇ ಇರುತ್ತವೆ. (ಉದಾ: ಜುನ್ನಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣಪತಿ). * ಕೆಲವೆಡೆ ದ್ವಿಭುಜ ಗಣಪತಿಗಳಿವೆ (ಉದಾ: [[ಗೋಕರ್ಣ]] ಮತ್ತು [[ಇಡಗುಂಜಿ]]ಯ ಮೂರ್ತಿಗಳು). ಪಲ್ಲವರ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಮುಂದೆ ಅನೇಕ ತಂತ್ರ ಆಗಮಗಳ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಗಣಪತಿಯ ಮೂರ್ತಿ ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲೂ ನಾನಾಭುಜಗಳು, ಮುಖಗಳು, ಅಲಂಕಾರಗಳು ಬೆಳೆದು ಬಂದುದನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಿಂದೀಚೆಗೆ ಈ ಪರಿಷ್ಕೃತ ರೂಪಗಳು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ==ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳು== ==='''ಕಥೆ ೧'''=== * ತನ್ನ ಮನದಿಂದ ಗಣೇಶ ಉದಿಸಿದ ಈತ ಪ್ರಥಮ ಪೂಜಿತನೆಂದು ಶಿವ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ. ಯಾರೇ ಆಗಲಿ, ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುವವರು ಗಣೇಶನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಗಣೇಶನಿಗೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಕೊಡದೆ ಇತರ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದ ರಿಂದ ಫಲದೊರಕದು ಎಂದೂ ಆತ ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದ. ಇದಾದ ನಂತರ, ಒಮ್ಮೆ ಶಿವನು ತ್ರಿಪುರ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಹೊರಟ. ಆದರೆ ಯುದ್ಧ ಸನ್ನದ್ಧ ಶಿವ ತಾನೇ ರೂಪಿಸಿದ ನಿಯಮವನ್ನು ಮರೆತುಬಿಟ್ಟ. * ಯುದ್ದದಲ್ಲಿ ಸೋತು ಭಾರೀ ಮುಖಭಂಗವಾಗುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಶಿವ ತಲುಪಿದ. ಶಿವನ ರಥದ ಚಕ್ರದ ಗೂಟ ಮುರಿದು ರಥ ನಿಂತಿತು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ತಾನು ಹೊರಡುವ ಮೊದಲು ಗಣೇಶನಿಗೆ ಪೂಜೆಸಲ್ಲಿಸಲು ಮರೆತಿರುವುದು ನೆನಪಾಯಿತು. ಈ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಅದೇ ಕಾರಣ ಎಂದು ತಿಳಿದನು. ನಂತರ, ಮಗನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ತ್ರಿಪುರಾಂತಕ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಜಯಿಸಿದನು. ==='''ಕಥೆ ೨'''=== * ಒಂದು ದಿನ ಕೈಲಾಸ ವಾಸನಾದ ಶಿವ ಮತ್ತು ಮಡದಿ ಪಾರ್ವತಿ ತಮ್ಮಿಬ್ಬರು ಪುತ್ರರಾದ ಗಣೇಶ ಮತ್ತು ಸುಬ್ರಹ್ಮಮಣ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಸಂತಸದಿಂದ ಕಾಲಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಶಿವ-ಪಾರ್ವತಿಯರು ತಮ್ಮಿಬ್ಬರು ಪುತ್ರರಿಗೆ ಎರಡು ಸುಂದರ ಹಣ್ಣನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಅವೆರಡೂ ತಮಗೇ ಸೇರಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿತ್ತು. ಆ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾದ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಎಂದಿಗೂ ಅಳಿಯದ ವಿಶೇಷತೆಯೊಂದು ಅಡಕವಾಗಿರುವುದೆಂದು ಜನುಮದಾತರು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. * ಆ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಇಬ್ಬರೂ ಸ್ಫರ್ಧಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಯಾರು ಅದರಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಮೂರು ಬಾರಿ ಪ್ರಪಂಚ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ ಮೊದಲಿಗರಾಗಿ ಬರಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೂ ಸ್ಫರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನೇ ಮೊದಲಿಗನಾಗಿ ಲೋಕ ಸುತ್ತಲು ತನ್ನ ವಾಹನವಾದ ನವಿಲನ್ನೇರಿ ಹೊರಟ. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಾ ಪವಿತ್ರವೂ ಪಾವನಪೂಜ್ಯವೂ ಆದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂದು ದೇವದೇವೋತ್ತಮರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದ. * ಆದರೆ ಗಣೇಶನಿಗೆ ತನ್ನ ದೇಹದ್ದೇ ಚಿಂತೆಯಾಗಿತ್ತು. ತನ್ನ ಡೊಳ್ಳು ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನೆತ್ತಿಕೊಂಡು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗಿದರೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ತಾನು ಕಾರ್ತಿಕೇಯನನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಲಾರೆನೆಂಬುದು ಅವನಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವನ ಬುದ್ಧಿಯು ಅವನ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ತಕ್ಕ ಪರಿಹಾರ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ಅವನು ಮರುಯೋಚಿಸದೆ ತನ್ನ ಜನುಮದಾತರಾದ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪಾರ್ವತಿ ಪರಮೇಶ್ವರರಿಗೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕಿ ನಿಂತನು. * ನನ್ನ ಮಾತಾ-ಪಿತರಾದ ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತೇ ಮೈದುಂಬಿರಲು, ಅವರೇ ಸರ್ವಸ್ವವಾಗಿರುವಾಗ ನಾನು ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಹೋಗಬೇಕಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲ ಎಂದು ಗಣೇಶ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡನು. ಕೊನೆಗೆ ಗಣೇಶನೇ ಪಂದ್ಯ ಗೆದ್ದ. ಜತೆಗೆ ಆ ಸುಂದರ ಹಣ್ಣಗಳನ್ನೂ ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಪ್ರಥಮ ಪೂಜ್ಯ ಗಣೇಶ. ==ಶನಿ ದೃಷ್ಟಿ(ಶನಿ ಕಾಟ)== * [[ಬ್ರಹ್ಮವೈವರ್ತ ಪುರಾಣ|ಬ್ರಹ್ಮವೈವರ್ತ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿನ]], ಅಷ್ಟೇನೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಲ್ಲದ ಕಥೆಯೊಂದು ಗಣೇಶನ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆಯೇ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. [[ವಿಷ್ಣು|ವಿಷ್ಣುವನ್ನು]] ಒಲಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಒಬ್ಬ ಮಗನನ್ನು ಕರುಣಿಸುವನೆಂದು, [[ಪಾರ್ವತಿ|ಪಾರ್ವತಿಯು]], ಶಿವನ ಆಜ್ಞಾನುಸಾರವಾಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷ ಉಪವಾಸ (''ಪುಣ್ಯಕ ವ್ರತ'')ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. * ಭಗವಾನ್ [[ಕೃಷ್ಣ|ಕೃಷ್ಣನು]] ಅವತಾರ ಸಮಾಪ್ತಿಯಾದ ನಂತರ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು [[ಕಲ್ಪ|ಕಲ್ಪದಲ್ಲೂ]](eon)ತಾನು ಅವಳ ಮಗನಾಗಿ ಅವತರಿಸುವೆನೆಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅದರಂತೆಯೇ,ಕೃಷ್ಣನು ಮನೋಹರ ರೂಪದ ಶಿಶುವಾಗಿ ಪಾರ್ವತಿಗೆ ಜನ್ಮ ತಳೆಯುತ್ತಾನೆ.ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಧಿಕ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆಚರಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವಾನುದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮಗುವನ್ನು ನೋಡಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. * ಆದರೆ [[ಸೂರ್ಯ|ಸೂರ್ಯನ]] ಮಗನಾದ [[ಶನಿ|ಶನಿಯು]] (Saturn),ಶನಿದೃಷ್ಟಿ ಶಿಶುವಿಗೆ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದುದರಿಂದ ಮಗುವನ್ನು ದೃಷ್ಟಿಸಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಾನೆ. ಆದರೂ ಪಾರ್ವತಿಯು ಶನಿಯನ್ನು ಶಿಶುವನ್ನು ನೋಡೆಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಲು, ಶನಿಯು ಮಗುವನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇ ತಡ,ತಕ್ಷಣವೇ ಶಿಶುವಿನ ತಲೆ ಉರುಳಿ ಬಿದ್ದು [[ಗೋಲೋಕ]](Goloka)ಕ್ಕೆ ಹಾರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. * ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯರನ್ನು ಕಂಡು,ವಿಷ್ಣು ತನ್ನ ವಾಹನವಾದ [[ಗರುಡ|ಗರುಡನನ್ನು]](divine eagle) ಏರಿ,''ಪುಷ್ಪ-ಭದ್ರ''ವೆಂಬ ನದೀತೀರದಿಂದ ಮರಿಯಾನೆಯೊಂದರ ತಲೆಯನ್ನು ತರುತ್ತಾನೆ. ಆನೆಯ ತಲೆಯನ್ನು ಪಾರ್ವತಿಯ ಮಗನ ರುಂಡವಿಲ್ಲದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ,ಅವನನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವಿತಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.ಆ ಶಿಶುವನ್ನು ಗಣೇಶನೆಂದು ಹೆಸರಿಸಿ,ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರೂ ಅವನನ್ನು ಆಶೀರ್ವದಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವನಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಹಾರೈಸುತ್ತಾರೆ. == ಗಣೇಶನ ಮಾತೃಭಕ್ತಿ == * ಒಮ್ಮೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಗಣೇಶ ಒಂದು ಬೆಕ್ಕನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದ.ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ,ಅವನ ತಾಯಿಯ ಶರೀರದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಗಾಯವನ್ನು ಕಂಡ.ಅವಳು ಹೇಗೆ ಗಾಯಗೊಂಡಳೆಂದು ಕೇಳಿದ.ತಾಯಿ [[ಪಾರ್ವತಿ]] ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಬೇರಾರೂ ಅಲ್ಲ,ಸ್ವಯಂ ಗಣೇಶನೇ! ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಳು.ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಂಡ ಗಣೇಶ ತಾನು ಯಾವಾಗ ಆಕೆಯನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದೆನೆಂದು ತಿಳಿಯಲಿಚ್ಛಿಸಿದ. * ಆಗ ಪಾರ್ವತಿ ತಾನೇ [[ದೇವಿ]],[[ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿ|ದೈವಿಕಶಕ್ತಿ]],ಎಲ್ಲ ಜೀವರಾಶಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿ ಇರುವವಳು ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದಳು.ಅವನು ಬೆಕ್ಕನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದಾಗ ಅವಳಿಗೇ ಘಾಸಿಯಾಯಿತು.ಆಗ ಗಣೇಶನಿಗೆ ಸ್ತ್ರೀಯರೆಲ್ಲಾ ಅವನ ತಾಯಿಯ ಯಥಾರ್ಥವಾದ ಪ್ರಕಟರೂಪ(ಪ್ರತಿರೂಪ)ವೆಂದು ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಯಿತು.ಅವನು ಮದುವೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ. * ಹೀಗೆ ಗಣಪತಿಯು ಆಜನ್ಮ ನೈಷ್ಠಿಕ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿ,[[ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ|ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯದ]] ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲಕನಾಗಿ ಉಳಿದ.ಆದರೂ,ಕೆಲವು ಸನಾತನ ಗ್ರಂಥ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಗಣೇಶನು [[ಬ್ರಹ್ಮ|ಬ್ರಹ್ಮನ]] ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರಿಯರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿರುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ: ಬುದ್ಧಿ (ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ) ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಿ (ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ). == ಗಣೇಶನಿಗಿರುವ ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳು == ಗಣೇಶನಿಗೆ ಇತರ [[ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ|ಹಿಂದೂ]] ದೇವತೆಗಳಂತೆಯೇ ಅನೇಕ ಹೆಸರುಗಳಿವೆ. ಸಹಸ್ರನಾಮದ ಮೂಲಕ ಗಣೇಶನನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಹೆಸರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗಣೇಶ, ಗಣಪತಿ, ವಿನಾಯಕ ಎಂಬುದರ ಜೊತೆಗೆ ಗಣೇಶನಿಗಿರುವ ಇತರ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಇಲ್ಲಿದೆ - :* '''ಅಮೇಯ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: अमेय), - ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದವನು :* '''ಅನಂಗಪೂಜಿತ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: आनंगपूजीता), ಆಕಾರವಿಲ್ಲದವನು :* '''ಓಂಕಾರ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: ॐ कार), the [[ಓಂ]]- ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಶರೀರವುಳ್ಳವನು :* '''ಬಾಲಚಂದ್ರ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: बालचंदृ), ಚಂದ್ರನನ್ನು ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದವನು :* '''ಚಿಂತಾಮಣಿ''' (ಸಂಸ್ಕೃತचिंतामणि/चिन्तामणि), ಚಿಂತೆಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು :* '''ಗಜಕರ್ಣ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: गजकर्ण), ಆನೆಯ ಕಿವಿಯಂತೆ ಕಿವಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವನು :* '''ಗಜಾನನ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: गजानन्), ಆನೆಯ ತಲೆಹೊಂದಿದವನು :* '''ಗಜವದನ''',(ಸಂಸ್ಕೃತ :गजवदन्) ಆನೆಯಂತೆ ಮುಖವುಳ್ಳವನು :* '''ಗಜಾಧ್ಯಕ್ಷ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: गणध्यक्शमा), ಗಣಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ನಾಯಕನಾದವನು :* '''ಗಣಪತಿ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: गणपती), ಗಣಗಳ ಒಡೆಯನಾದವನು :* '''ಗಣನಾಯಕ''', (ಸಂಸ್ಕೃತ: गणनायक्), ಗಣಗಳ ನಾಯಕ :* '''ಏಕದಂತ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: एकदंत), ಒಂದೇ ದಂತವನ್ನು ಹೊಂದಿದವನು :* '''ಲಂಬೋದರ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: लंबोदर), ದೊಡ್ಡ ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವನು :* '''ಮೂಷಿಕ ವಾಹನ''',(ಸಂಸ್ಕೃತ:मूषिक वाहन), ಇಲಿಯನ್ನು ವಾಹನವಾಗಿಸಿಕೊಂಡವನು :* '''ಶೂರ್ಪಕರ್ಣ''',(ಸಂಸ್ಕೃತ: शूर्पकर्ण), ಅಗಲವಾದ ಕಿವಿಯುಳ್ಳವನು :* '''ಸುಮುಖ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: सुमुख), ಸುಂದರವಾದ ಮುಖವುಳ್ಳವನು :* '''ವಕ್ರತುಂಡ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: वक्रतुंड), ಮುರಿದ ದಂತವುಳ್ಳವನು (ಡೊಂಕಾದ ಸೊಂಡಿಲು ಉಳ್ಳವನು) :* '''ವಿಘ್ನಹರ್ತ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: विघ्नहर्त), ತೊಂದರೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನು :* '''ವಿಘ್ನ ವಿನಾಶಕ''',(ಸಂಸ್ಕೃತ: विघ्न विनाशक), ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು :* '''ವಿಘ್ನೇಶ''' ಅಥವಾ '''ವಿಘ್ನೇಶ್ವರ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: विग्णेशवर), ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನು :* '''ವಿಕಟ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ: विकट), ವಿಲಕ್ಷಣ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದವನು :* '''ವಿನಾಯಕ,''' (ಸಂಸ್ಕೃತ विनायक), ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನು :* '''ವಿಶ್ವಧರ''' (ಸಂಸ್ಕೃತ:विश्वधर), ಅಥವಾ '''ಜಗದೋದ್ಧಾರ'''(ಸಂಸ್ಕೃತ: जगदॊद्धार), ಜಗತ್ತನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನು :* '''ವಿಶ್ವವಂತ'''(ಸಂಸ್ಕೃತ: विश्ववंत) ಅಥವಾ '''ಜಗನ್ನಾಥ'''(ಸಂಸ್ಕೃತ: जगन्नाथ), ಜಗತ್ತಿಗೆ ಒಡೆಯ ಬೆನಕ :* ಆಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರುವ ಗಣಪತಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು '''ಬಾಲ ಗಣಪತಿ''', '''ಬಾಲ ಗಣೇಶ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. * '''[[ಶ್ರೀ ಸಿದ್ಧಿ ವಿನಾಯಕ]]''' ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವವನು ==ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ== [[File:'Ganesha', sandstone, 7th-8th century, Museum of Cham Sculpture.JPG|thumb|160px|7th- to 8th-century Ganesha sculpture from [[Champa|Cham]] dynasty, Vietnam.<ref>{{cite book|author1=John Guy (editors: Andrew Hardy et al) |title=Champa and the Archaeology of Mỹ Sơn (Vietnam)| url=http:// books.google. com/books?id=fj8l8v_yP5oC| year=2009| publisher=National University of Singapore Press|isbn=978-9971694517|pages=144–150}}</ref>]] ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲ, ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯರು ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿದ ಸಾಗರೋತ್ತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಗಣಪತಿವಿಗ್ರಹಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದುವು. [[ಜಾವ]], [[ಕಾಂಬೋಡಿಯ]], ಬೋರ್ನಿಯೊ ಮೊದಲಾದ ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಗಣಪತಿಯಿದ್ದರೆ, [[ಚೀನ]], [[ಜಪಾನ್]], [[ಶ್ರೀಲಂಕಾ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮಾರ್ಪಟ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ==ಪೂಜೆ== * ಈಗ ಕೇವಲ ಗಣಪತಿಯೊಬ್ಬನನ್ನೇ ಪರಮ ದೈವತವೆಂದು ಭಜಿಸುವ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಂಥ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯ ಊರ್ಜಿತದಲ್ಲಿದ್ದುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಗಾಣಾಪತ್ಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವೆಂದು ಹೆಸರಿದ್ದಿತು. ಆನಂದಗಿರಿಯ ಶಂಕರವಿಜಯವೆಂಬ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ (ಪ್ರಾಯಃ 10ನೆಯ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಇನ್ನೂ ಎಷ್ಟೋ ಈಚಿನ ಗ್ರಂಥ) ಗಾಣಾಪತ್ಯರ ಆರು ಪಂಥಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ: # ಮಹಾಗಣಪತಿ; # ಹರಿದ್ರಾ ಗಣಪತಿ; # ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಗಣಪತಿ; # ನವನೀತ ಗಣಪತಿ; # ಸ್ವರ್ಣಗಣಪತಿ ಮತ್ತು # ಸಂತಾನ ಗಣಪತಿ. ಈ ದೇವತೆಗಳ ಅವಾಹನಾಮಂತ್ರ ಹಾಗೂ ಪುಜಾ ವಿಧಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿರುತ್ತಿದ್ದುವು. ಇವು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ತಂತ್ರ ಆಗಮ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಅವಲಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದುವು. ಆದರೂ ಆರೂ ಪಂಥದವರು ಪ್ರಪಂಚದ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ. ಸಂಹಾರ ಕ್ಕೆಲ್ಲ ಮೂಲಕಾರಣ ಗಣಪತಿಯೇ ಹೊರತು ಶಿವನಲ್ಲವೆಂದು ನಂಬುತ್ತಿದ್ದರು. ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳೆಲ್ಲ ಗಣಪತಿಯ ಮಾಯೆಯ ಮೂಲಕ ಜನಿಸಿದವರೆಂದೇ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ. * ಹೀಗೆ ಇವರು ವೇದಾಂತದ ಪರಮತತ್ತ್ವಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಪರಬ್ರಹ್ಮವಸ್ತುವಿಗೆ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿಯೇ ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆನ್ನಬಹುದು. [[ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯ]]ರು ಇವರೆಲ್ಲರೊಡನೆ ವಾದ ಮಾಡಿ, ಜಯಿಸಿ ತಾವು ಪಂಚಾಯತನ-ದೇವತಾ ಪುಜಾ ವಿಧಿಯ ನೂತನ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ಷಣ್ಮತಸ್ಥಾಪನಾ ಚಾರ್ಯರೆನಿಸಿದರೆಂದು ಶಂಕರವಿಜಯದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. * ಮೇಲೆ ಹೇಳಲಾದ ಪಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಗಣಪತಿ ಪುಜಾವಿಧಿ ಮಾತ್ರ ಅವೈದಿಕವಿದ್ದು ನಿಷಿದ್ಧ ವಾಮಾಚಾರಕ್ಕೆ ಎಡಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವೆಂದರೆ ಎಂಜಲು. ಎಂಜಲು, ಮಾಂಸ, ಮದ್ಯ, ಮೈಥುನ ಇತ್ಯಾದಿ ವಾಮಾಚಾರಗಳ ಅತಿರೇಕವನ್ನು ಈ ರಹಸ್ಯತಾಂತ್ರಿಕಪಂಥ ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇವರು ಜಾತಿವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವಿವಾಹನಿಯಮ ಮುಂತಾದುವನ್ನೆಲ್ಲ ಭಂಗಿಸಿ ಸಮಾಜಘಾತಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯವರಾಗಿದ್ದಂತೆ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇವರ ವರ್ಣನೆಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ==ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ== ಪುಣೆಯ ಬಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಚಿಂಚವಾಡದಲ್ಲಿ ಏಳು ತಲೆಗಳವರೆಗೆ ಒಂದು ಮನೆಯವರ ಮೇಲೆ ಗಣೇಶನ ಆವೇಶವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರೇ ಪೂಜೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಉಲ್ಲೇಖ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಣೀಯವಾಗಿವೆ. 1810ರಲ್ಲಿ ಏಳನೆಯ ತಲೆಯವ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದೆ ಸತ್ತಮೇಲೂ ಅವನ ದಾಯಾದಿಗಳು ಈಗಲೂ ಅಲ್ಲಿ ಪುಜ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಗಣೇಶಭಕ್ತನ ಹೆಸರು ಮೋರೋಭಾ. ಔರಂಗಜೇಬ್ ಕೂಡ ಈ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಎಂಟು ಹಳ್ಳಿಗಳ ದತ್ತಿಯನ್ನಿತ್ತಿದ್ದನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ.ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ಹಿಂದೂಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ದೇವತೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{reflist}} The majority of documentation on Ganesha is in Sanskrit. A collection of useful documents can be found [http://sanskrit.gde.to/doc_ganesha/doc_ganesha.html here] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060717084521/http://sanskrit.gde.to/doc_ganesha/doc_ganesha.html |date=2006-07-17 }}. At the same site can be found some documents and translations in English [http://sanskrit.gde.to/doc_z_otherlang_english/doc_z_otherlang_english.html here] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050917034650/http://sanskrit.gde.to/doc_z_otherlang_english/doc_z_otherlang_english.html |date=2005-09-17 }}. * Prof. Pradeep Sarkar, ''The reflection of ancient India in modern India'' * A. Daniélou, ''Le polythéisme hindou'', Paris. 1960. pp.&nbsp;443–452. * Ram Swaroop Joon, History of the Jats, 1938,1965, New Delhi. * Thakur Deshraj, Jat Itihas, Maharaja Suraj Mal Smarak Shiksha Sansthan, Delhi. 1936. (in Hindi) *[https://kn.wikisource.org/s/afy ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಗಣಪತಿ] == ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು == * [http://www.hindujagruti.org/ganeshfest Ganesh Festival Campign] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061206142912/http://www.hindujagruti.org/ganeshfest/ |date=2006-12-06 }} *[https://www.spiderlyrics.com/lord-ganesha-kannada-devotional-songs-lyrics-kannada-devotional-song/ Lord ganesha All Kannada Devotional songs lyrics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210904071553/https://www.spiderlyrics.com/lord-ganesha-kannada-devotional-songs-lyrics-kannada-devotional-song/ |date=2021-09-04 }} * [http://www.cuisinecuisine.com/Festival%20of%20Ganesh%20Chathurthi.htm Festival explanation and Story of Ganesha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210411004330/http://www.cuisinecuisine.com/Festival%20of%20Ganesh%20Chathurthi.htm |date=2021-04-11 }} * [http://rmdhar.com/Ganapati_Visarjan_page1.html High resolution images of Ganapati Visarjan/Immersion in Mumbai, India]{{Dead link|date=ಜನವರಿ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.siddhivinayak.org Official Site of Shree SiddhiVinayak Temple, Mumbai, INDIA] * [http://www.lordganapathy.blogspot.com Some nice pictures of ganesh festival celebrations at '''Hyderabad''' posted by Bala Srinivas of Alwal] * [http://www.rudraksha-ratna.com/ganesha.htm Small Portal on Ganesha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061019015814/http://www.rudraksha-ratna.com/ganesha.htm |date=2006-10-19 }} * [http://hosurkanchisilpa.com/ Ganesha Statue Manufacturer] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080311071029/http://hosurkanchisilpa.com/ |date=2008-03-11 }} * [http://www.hindunet.org/god/Gods/ganesh/ Lord Ganesh]{{Dead link|date=ಏಪ್ರಿಲ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} - Description on hindunet.org * [http://hinduism.about.com/library/weekly/aa083000a.htm Ganesha: The Elephant-God] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070831102139/http://hinduism.about.com/library/weekly/aa083000a.htm |date=2007-08-31 }} * [http://www.exoticindiaart.com/article/ganesha Ganesha in Art and Mythology] * [http://www.sivanandadlshq.org/religions/ganesh.htm Ganesha Chaturthi] * [http://www.atributetohinduism.com/Symbolism_in_Hinduism.htm Ganesh Symbolism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060715005254/http://www.atributetohinduism.com/Symbolism_in_Hinduism.htm |date=2006-07-15 }} * [http://www.ganesh.us Lord Ganesha image gallery]{{Dead link|date=ಮೇ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.sahajayoga.org http://www.sahajayoga.org] has information about how to awaken Ganesha's Qualities within you though Self-Realisation * [http://www.dollsofindia.com/ganesha.htm Ganesha: the Affable Elephant-Headed God] by Madhuri Guin ''(the contents of this link cannot be viewed in India)'' * [http://www.vishvarupa.com/ganesha-1.html Pictures of Lord Ganesha on Vishvarupa.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190726121416/http://www.vishvarupa.com/ganesha-1.html |date=2019-07-26 }} * [http://www.vishvarupa.com/print-information-about-ganesha.html Vishvarupa.com Info Page for Sri Ganesha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190731210111/http://www.vishvarupa.com/print-information-about-ganesha.html |date=2019-07-31 }} * [http://www.stutimandal.com/poems_ganesh.htm Devotional hymns and eulogies on Lord Ganesha ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150920023901/http://www.stutimandal.com/poems_ganesh.htm |date=2015-09-20 }} * [http://puja.net/Podcasts/PodcastMenu.htm Weekly podcast on Vedic Chanting and Vedic Mythology with stories about Ganesha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070127000537/http://puja.net/Podcasts/PodcastMenu.htm |date=2007-01-27 }} * [http://www.tibetcolor.com/taganesh.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081017082829/http://www.tibetcolor.com/taganesh.htm |date=2008-10-17 }} Tibetan Ganesh Thangka * [http://amitkulkarni.info/pics/ganpati_photographs/ Pictures of Ganesha Festival] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170704133649/http://amitkulkarni.info/pics/ganpati_photographs/ |date=2017-07-04 }} {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ҵವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಗಣಪತಿ}} *[https://kn.wikisource.org/s/afy ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಗಣಪತಿ] {{ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿ}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು]] d4zbkdo3bzub73qolz0725woskoz8r3 0 10235 1373970 1344404 2026-05-22T00:32:09Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373970 wikitext text/x-wiki [[File:Ten Playing Cards (Ganjifa) LACMA M.2001.210.4.1-.10.jpg|thumb|ಗಂಜೀಫಾ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ [[ದಶಾವತಾರ]]ದ ಚಿತ್ರಣ]] '''ಗಂಜೀಫಾ''' - ಇದು ಇಸ್ಪೀಟ್ ಆಟವನ್ನು ಹೋಲುವ[[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಆಟ. ೮-೧೦ ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ಮೂಲತಃ ಇದು [[ಪರ್ಷಿಯಾ]]ದಿಂದ ಬಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುದಾಗಿದೆ. ೩ರಿಂದ ೩.೫ ಇಂಚು ವ್ಯಾಸವುಳ್ಳ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಎಲೆಗಳನ್ನು(ಕಾರ್ಡ್) ಇದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಚಿತ್ರವಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿ ಖಾಲಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ೯೬ - ೩೬೦ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಆಡುವ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಆಟಗಳಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಆಟದ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಹೆಣ್ಣು, ಹೂ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮುಂತಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. [[ದಂತ|ದಂತದಿಂದ ]] ಮಾಡಿದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆಟಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ. [[ಮೊಗಲ್]] ಚಕ್ರವರ್ತಿ [[ಬಾಬರ್]] [[೧೫೨೭]] ರಲ್ಲಿ ದಂತದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಬಹುಮಾನವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟನೆಂದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಮೊಗಲ್ ದೊರೆಗಳು ಗಂಜಿಫಾ ಎಂಬ ಎಲೆಗಳ ಆಟವನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. [[File:گنجفه.jpg|thumb|ಪರ್ಷಿಯಾದ ಗಂಜೀಫಾ ಎಲೆಗಳು|400px]] ಗಂಜೀಫಾ ಕಲಾವಿದರೆಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾಗಿರುವ ರಘುಪತಿ ಭಟ್ ಎಂಬುವವರು [[ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ|ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ]] ಇಂಥ ಎಲೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ತೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿರುವ ರಘುಪತಿ ಭಟ್ ಅವರು [[ಯುರೋಪ್|ಯುರೋಪಿನ]] ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಜೀಫಾ ಕಲಾ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಗಂಜೀಫು- ಇಸ್ಪೀಟಿನಂಥ ಒಂದು ಆಟ. ಇದಕ್ಕೆ ಛದ್ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ಬಾಬರ್ ನಾಮ, ಐನೆ ಅಕ್ಬರಿ, ಕಾಬೂನೆ ಇಸ್ಲಾಮ್, ಗಿರಿಧರ ಕೃತ ಗಂಜೀಫ್ ಲೇಖನ, ಶ್ರೀತತ್ತ್ವನಿಧಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ವರ್ಣನೆಯಿದೆ. ಆಟದ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗ್ರಂಥಕ್ಕೂ ಇನ್ನೊಂದು ಗ್ರಂಥಕ್ಕೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. 96 ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಆಡುವ ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ಚಂಗ್, ಬರಾತ್, ಕಿಮಾಸ್, ಪಮ್‍ಶೇರ್ ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ ಎಂಟು ಪ್ರಕಾರಗಳಿವೆ. ಶ್ರೀ ತತ್ತ್ವನಿಧಿ ಗ್ರಂಥದ 9ನೆಯ ನಿಧಿಯಾದ ಕೌತುಕ ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಉಲ್ಲೇಖವಿದ್ದು ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ, ಜಗನ್ಮೋಹನ, ನವೀನ ದಶಾವತಾರ, ನವಗ್ರಹ, ಪಂಚಪಾಂಡವ, ಅಸ್ಟೈಶ್ವರ್ಯ, ಕಲ್ಯಾಣ, ಅಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ ಮುಂತಾಗಿ ಗಂಜೀಫಿನ ಹದಿಮೂರು ಪ್ರಕಾಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಿದ್ದು ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪೇಟಿಕಾ ಗಂಜೀಫಿನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ, ಜಗನ್ಮೋಹನಿ, ದಶಾವತಾರ, ಅಸ್ಟೈಶ್ವರ್ಯ, ಕಲ್ಯಾಣ, ಅಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ. ಸಾರ ಸಂಗ್ರಹ ಎಂಬ ಏಳು ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನೂ ಆಡುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪೇಟಿಕಾ ಗಂಜೀಫಿನ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ರಮವನ್ನು ಸಂಸ್ಕøತ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟು ಅದರ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ. ಆ ವಿವರ ಈ ರೀತಿ ಇದೆ. ಆಟಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟು 636 ಎಲೆಗಳು ಬೇಕು. ಇದರಲ್ಲಿ ಬಾಜು 30 ಮತ್ತು ದರ 18 ಮೇರೆಗೆ 540 ಎಲೆಗಳು (ವಿವರ ಮುಂದೆ ನೀಡಿದೆ) ಮತ್ತು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಎಲೆ 64, ಗಿಣಿ ಎಲೆ 11, ಹಂಸ ಎಲೆ 7, ನವಿಲು ಎಲೆ 7, ಚೇಟಿಕಾ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಎಲೆ 7-ಈ ರೀತಿ ಒಟ್ಟು 96 ಎಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅಂದರೆ 30(18=540+64+11+7+7+7=636. ಬಾಜು 30 ಮತ್ತು ದರ 18ರ ಎಲೆಗಳ ವಿವರ ಈ ರೀತಿ ಇದೆ ಬಾಜು 30 ಎಂದರೆ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ, ವಿಷ್ಣು, ಈಶ್ವರ, ವಿನಾಯಕ ಇತ್ಯಾದಿ 30 ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವಂಥವು. ಈ ಒಂದೊಂದು ಬಾಜುವಿನಲ್ಲೂ ತಲಾ 18 ದರ ಎಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಹದಿನೆಂಟು ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ 6 ಹುಕುಮಿ ಎಲೆಗಳು. 12 ಖರ್ಚಿ ಎಲೆಗಳು. ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಬಾಜುವಿನ ಹುಕುಮಿ ಎಲೆಗಳ ವಿವರ ಹೀಗಿದೆ: ಮೊದಲ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ, ಎರಡನೆಯ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಂಹದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ರಾಣಿ, ಮೂರನೆಯ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ರಥಾರೂಢನಾದ ಮಂತ್ರಿ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಶ್ವಾರೂಢನಾದ ಸೇನಾಪತಿ, ಐದನೆಯ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಚೌಕಿನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಪದಾತಿ, ಆರನೆಯ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಬುರುಜಿನ ಮೇಲೆ ಧ್ವಜಹಿಡಿದು ಕುಳಿತಿರುವ ದೇವತೆ-ಇವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಅದೇ ಬಾಜುವಿನ ಉಳಿದ ಖರ್ಚಿ ಎಲೆ 12ರಲ್ಲೂ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಚಿತ್ರವಿದ್ದು ಅದರ ಕೆಳಗೆ ಮೇಷ, ವೃಷಭ, ಮಿಥುನ, ಕರ್ಕಾಟಕ ಇತ್ಯಾದಿ 12 ರಾಶಿಗಳ ಲಾಂಛನವನ್ನು ಎಲೆಗೊಂದರಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉಳಿದ 29 ಬಾಜುಗಳಿಗೆ ವಿಷ್ಣು ಈಶ್ವರ, ವಿಘ್ನೇಶ್ವರ ಇತ್ಯಾದಿ 29 ದೇವತೆಗಳ ಚಿತ್ರವಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ 6 ಹುಕುಮಿ ಎಲೆ 12 ಖರ್ಚಿ ಎಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಆಯಾಯಾದೇವತೆಗಳು ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅವರವರ ರಾಣಿಯರು ಪಲ್ಲಕ್ಕಿಯಲ್ಲೂ ಮಂತ್ರಿಗಳು ರಥದಮೇಲೂ ಸೇನಾಪತಿಗಳು ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೂ ಪದಾತಿಗಳೂ ಚೌಕಿಯಮೇಲೂ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ ದೇವತೆಗಳು ಕೋಟೆ ಬುರುಜಿನ ಮೇಲೂ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಖರ್ಚಿ ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಯಾ ಪ್ರಧಾನದೇವತೆಗಳು ಅವುಗಳ ಅಡಿ ಎಲೆಗೊಂದರಂತೆ ಮೇಷಾದಿಗಳು ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಉಳಿದ 96 ಎಲೆಗಳ ವಿಷಯ ಹೀಗಿದೆ: ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಈ ಎಲೆಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಚಿಹ್ನೆಯೊಂದನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. 64 ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಿ, ಕಾಳಿ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಸರಸ್ವತಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮೀ, ವೈಷ್ಣವಿ, ಇಂದ್ರಾಣಿ, ದಂಡಿನಿ, ಮಂತ್ರಿಣಿ, ಯೋಗನಿದ್ರಾ, ಬಾಲಾ, ಭುವನೇಶ್ವರ ಇತ್ಯಾದಿ 64 ದೇವತೆಗಳ ಲಾಂಛನವಿರುತ್ತದೆ. ಉಳಿದವು ಗಿಣಿ ಎಲೆ 11, ಹಂಸ ಎಲೆ 7, ನವಿಲು ಎಲೆ 7, ಚೇಟಿಕಾಸ್ತ್ರೀಯರ ಎಲೆ 7. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ರಚಿಸಿದ 636 ಎಲೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು 3,4,6, ಜನರು ಕುಳಿತು ಆಡಬಹುದು. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಪೇಟಿಕಾ ಗಂಜೀಫಿನಲ್ಲಿ ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಎರಡರ ಆಟದಲ್ಲೂ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿಯೇ ಅಧಿದೇವತೆಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಎಲೆ ಇರುವವನೇ ಆಟವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಿರುವ ದಶಾವತಾರೀ ಗಂಜೀಫು ಆಟದ ವಿವರ ಈ ರೀತಿಯಿದೆ: ಮತ್ಸ್ಯ, ಕೂರ್ಮ, ವರಾಹ, ನರಸಿಂಹ, ವಾಮನ, ಪರಶುರಾಮ, ರಾಮ, ಕೃಷ್ಣ ಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕಿ-ಈ ಹತ್ತು ಅವತಾರಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ, ರಾಜಾ, ವಜೀರ್ ಮತ್ತು ಎಕ್ಕಾದಿಂದ ಹತ್ತು ಈ ಪ್ರಕಾರ 12 ಎಲೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಒಟ್ಟು 120 ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೂರು ಜನ ಆಟಗಾರರು ಸರತಿಯಂತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಆಟ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರೆ ಯಾರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ರಾಮ-ರಾಜಾ ಎಲೆ ಬಂದಿರುತ್ತದೋ ಅವನು ಆಟವನ್ನು ಮೊದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆತನಿಗೆ ಸುಕ್ರ್ಯಾ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಆತ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ರಾಮ-ರಾಜಾ ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಗದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯ (ಹಲ್ಕಾ) ಎಲೆಯನ್ನು ಇಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಉಳಿದ ಆಟಗಾರರು ತಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಎರಡೆರಡು ಹಲ್ಕಾ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮೊದಲಿನ ಎಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕಾರ ಬಿದ್ದ ಆರು ಎಲೆಗಳನ್ನು ಸುಕ್ರ್ಯಾ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ತನ್ನಲ್ಲಿ ಹುಕುಮಿ ಎಲೆಗಳಿರುವವರೆಗೂ ಆಡಿ ಅನೇಕ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಒಬ್ಬನ ಆಟ (ಡಾವ್) ಮುಗಿದ ಅನಂತರ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಆಟಗಾರ ತನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಹುಕುಮಿ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಆಟ ಆರಂಭಿಸಿ ಉಳಿದವರಿಂದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಯಾರು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೊ ಅವರು ಗೆದ್ದಹಾಗೆ. ಗಂಜೀಫು ಆಟಗಳ ವಿಧಾನ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ಈ ಆಟ ಈಗ ತುಂಬ ವಿರಳವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಮಾದರಿ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿನ ಜಗನ್ಮೋಹನ ಅರಮನೆಯ ಕಲಾಶಾಲೆಯಲ್ಲೂ ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಜಾನಪದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲೂ ಕಾಣಬಹುದು. ಗಂಜೀಫು ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಕರ್ನಾಟಕದ ರಘುಪತಿ ಭಟ್ ಅವರಿಗೆ 'ಸಿದ್ಧಹಸ್ತಶಿಲ್ಪಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆತ ಮೇಲೆ ಗಂಜೀಫು ಶೈಲಿಯೂ ಚಿತ್ರಕಲಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವಿದೇಶ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಮರಣಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಜೀಫು ಎಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. * [[ಚಿತ್ರ:Ganjeefa.jpg|right|thumb| [[ಲಕ್ಷ್ಮಣ]]ವಾಲಿಯ ಹೆಂಡತಿಯಾದ ತಾರಾಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ [[ರಾಮಾಯಣ]] ಕಾಲದ ಪೌರಾಣಿಕ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗಂಜೀಫಾ ಎಲೆ]] ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [http://www.pagat.com/class/ganjifa.html Games played with Ganjifa (Indian circular cards)] * [http://www.craftandartisans.com/ganjifa-playing-cards.html Ganjifa Playing Cards of Orrisa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140128061908/http://www.craftandartisans.com/ganjifa-playing-cards.html |date=2014-01-28 }} * [http://a_pollett.tripod.com/cards25.htm Historical Notes: Ganjifa at Andy's Playing Cards] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250315110344/http://a_pollett.tripod.com/cards25.htm |date=2025-03-15 }} *[https://web.archive.org/web/20081227131717/http://www.thehindu.com/thehindu/mag/2003/06/08/stories/2003060800150200.htm A Right Royal Hand] - an article on the decline of its popularity and surrounding arts (copy at [[Internet Archive]]) *[http://www.ignca.nic.in/nl002701.htm Ganjifa - traditional playing cards of India] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110203043720/http://www.ignca.nic.in/nl002701.htm |date=2011-02-03 }} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡೆ]] [[ವರ್ಗ:ಕಲೆ]] j6ks2iter7bwdhdyv7wthsth4f8y5ot 0 13863 1373972 1344616 2026-05-22T01:00:32Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373972 wikitext text/x-wiki {{Infobox ದೇಶ |native_name = Co-operative Republic of Guyana <br /> ಗಯಾನ ಸಹಕಾರಿ ಗಣರಾಜ್ಯ |common_name = ಗಯಾನ |image_flag = Flag of Guyana.svg |image_coat = Coat of Arms of Guyana.svg |national_motto = "One people, one nation, one destiny" |image_map = Guyana in its region.svg |national_anthem = "Dear Land of Guyana, of Rivers and Plains" |capital = [[ಜಾರ್ಜ್ ಟೌನ್, ಗಯಾನ|ಜಾರ್ಜ್ ಟೌನ್]] |largest_city = ರಾಜಧಾನಿ |official_languages = [[ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ|ಆಂಗ್ಲ]] |demonym = Guyanese |government_type = ಗಣರಾಜ್ಯ |leader_title1 = [[ಗಯಾನಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ|ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ]] |leader_name1 = [[ಭರತ್ ಜಗದೇವ್]] |leader_title2 = [[ಗಯಾನಾದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ|ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ]] |leader_name2 = [[ಸ್ಯಾಮ್ ಹೈಂಡ್ಸ್]] |area_rank = 84th |area_magnitude = 1 E11 |area = 214,970 |areami² = 83,000 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> |percent_water = 8.4 |population_estimate = 751,000¹ |population_estimate_rank = 162nd |population_estimate_year = ಜುಲೈ ೨೦೦೫ |population_census = 751,223 |population_census_year = ೨೦೦೨ |population_density = 3.5 |population_densitymi² = 9.1 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> |population_density_rank = 217th |GDP_PPP = $3.489 billion |GDP_PPP_rank = 157th |GDP_PPP_year = ೨೦೦೫ |GDP_PPP_per_capita = $4,612 |GDP_PPP_per_capita_rank = 106th |currency = [[ಗಯಾನಾದ ಡಾಲರ್]] |currency_code = GYD |sovereignty_type = [[ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ]] |established_event1 = [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್]] ಇಂಡ |established_date1 = [[ಮೇ ೨೬]], [[೧೯೬೬]] |HDI = 0.720 |HDI_rank = 107th |HDI_year = ೨೦೦೩ |HDI_category = <span style="color:#ffcc00;">ಮಧ್ಯಮ</span> |country_code = |time_zone = |utc_offset = -4 |time_zone_DST = |utc_offset_DST = |cctld = [[.gy]] |calling_code = 592 |footnote1 = Population includes excess mortality caused by AIDS. Around one-third of the population (230,000) live in the capital Georgetown. }} '''ಗಯಾನ''' (ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ '''ಗಯಾನ ಸಹಕಾರಿ ಗಣರಾಜ್ಯ''') [[ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ]] ಖಂಡದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ಒಂದು ದೇಶ. ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ [[ಸುರಿನಾಮ್]], ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ [[ಬ್ರೆಜಿಲ್]], ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ [[ವೆನೆಜುವೆಲ]] ಮತ್ತು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ [[ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರ]]ಗಳನ್ನು ಈ ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ [[ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೇರಿಕ]]ಕ್ಕಿಂತ [[ಕೆರಿಬ್ಬಿಯನ್]] ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 214, 969 ಚ.ಕಿಮೀ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 7,62,000 (20 ಸು.). ರಾಜಧಾನಿ [[ಜಾರ್ಜ್‍ಟೌನ್ (ಗಯಾನ)|ಜಾರ್ಜ್‍ಟೌನ್]] ==ಭೌತಲಕ್ಷಣ, ವಾಯುಗುಣ== 432 ಕಿಮೀ. ಉದ್ದದ ಕಡಲ ಕರೆ ಇರುವ ಈ ದೇಶದ [[ಕರಾವಳ್]] ತಗ್ಗಿನ ಮೈದಾನ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಕರಾವಳಿಯ ಮೈದಾನದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 6,250 ಚಮೈ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸು. 700ಕಿಮೀ ಪ್ರದೇಶ ಸಾಗುವಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬಹುಭಾಗ ವಾಸಿಸುವುದು ಕರಾವಳಿಯ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ. ದೇಶದ ಶೇ. 85 ಭಾಗ ಕಾಡಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವ ಆಗ್ನೇಯಗಳ ಕಾಡು ಈಗಲೂ ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ಜನವಾಗಿದೆ, ಜನಕ್ಕೆ ಅಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ. ಕರಾವಳಿಯ ಪ್ರದೇಶದ ವಾಯುಗುಣ ಉಳಿದ ಭಾಗದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹಿತಕರ. ಏಪ್ರಿಲ್ನಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್‌ವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್-ನವೆಂಬರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒಣ ಹವೆ. ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರುವರಿಯ ವರೆಗೂ ಒಣಹವೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣತೆ 80° ಫ್ಯಾ. [[File:Guyana population density.png|thumb|Guyana's population density in 2005 (people per km²).]] [[File:Population Guyana.PNG|left|thumb|A graph showing the population of Guyana from 1961 to 2003. The population decline in the 1980s can be clearly seen.]] ==ಆರ್ಥಿಕತೆ== ಗಯಾನದ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಕೃಷಿಪ್ರಧಾನವಾದ್ದು, ಕಬ್ಬು, ಬತ್ತ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು. ಬಾಳೆ ಮುಖ್ಯ ನಿರ್ಯಾತ ಬೆಳೆ. ತೆಂಗೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಕಿತ್ತಳೆ ಜಾತಿಯ ಗಿಡಗಳ ವ್ಯವಸಾಯ ಅಧಿಕವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅರಣ್ಯೋತ್ಪನ್ನ ಮುಖ್ಯ ವರಮಾನ ಮೂಲವಾದರೂ ಸಾರಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕೆ ಪರಿಮಿತವಾಗಿದೆ. ಬಾಕ್ಸೈಟ್, ಚಿನ್ನ, ವಜ್ರ, ತಾಮ್ರ, ಮಾಲಿಬ್ಡೆನಂ-ಇವು ಮುಖ್ಯ ಖನಿಜ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು. 1966ರಲ್ಲಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯೊಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು. ಇದರ ವೆಚ್ಚ 30 ಕೋಟಿ ಡಾಲರ್. ಶೇ. 5-6 ವಾರ್ಷಿಕದರದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ಸಾಧಿಸಬೇಕೆಂಬುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶ. ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ. ಸಕ್ಕರೆ, ಅಕ್ಕಿ, ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ನಿರ್ಯಾತವನ್ನೇ ದೇಶ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಮುಂತಾದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ==ಸಂಚಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ== ತೀರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಹೊಂದಿದೆ. ಒಟ್ಟು 128 ಕಿಮೀ ದೂರದ ಎರಡು ರೈಲುಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ. ಇವು ಸರ್ಕಾರಿ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿವೆ. ದಮ್ಮಸು ಮಾಡಿದ ರಸ್ತೆಯ ಉದ್ದ 383 ಕಿಮೀ ಒಟ್ಟು 1760 ಕಿಮೀ ರಸ್ತೆಗಳುಂಟು. ಜಾರ್ಜ್ ಟೌನ್ನಿಂದ ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಗಣಿಕೇಂದ್ರವಾದ ಮಕೆನ್‌ಜ಼ಿಗೆ 1968ರಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಯೂಮಿನಸ್ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ನದಿಗಳೇ ಈಗಲೂ ಮುಖ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧನಗಳು. ಮ್ಯಾಜ಼ರೂನಿ, ಕೂಯೂನಿ, ಎಸೆಕ್ವೀಬೋ, ಡೆಮೆರೇರ, ಬರ್ಬೀಸ್-ಇವು ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಉಪಯುಕ್ತ ವಾದ ನದಿಗಳು. ಒಳನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯ ವಸತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ಇಳಿದಾಣಗಳುಂಟು. ಆಟ್ಕಿನ್ಸನ್ ಫೀಲ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ 1968ರಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವೊಂದು ನಿರ್ಮಿತವಾಯಿತು. ಜಾರ್ಜ್ಟೌನ್ ರಾಜಧಾನಿ. ಮಕೆನ್ಜಿû, ನ್ಯೂ ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡಾಂ ಇತರ ಪಟ್ಟಣಗಳು. ದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯನರು. ಅನಂತರ ಬರುವವರು ಆಫ್ರಿಕನರು. ಮಿಶ್ರಬುಡಕಟ್ಟಿನವರೂ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರೂ ಚೀನೀಯರೂ ಐರೋಪ್ಯರೂ ಅಮೆರಿಂಡಿಯನರೂ ಇದ್ದಾರೆ. [[ಕ್ರೈಸ್ತ]], [[ಹಿಂದೂ]], [[ಇಸ್ಲಾಂ]] ಮುಖ್ಯ ಧರ್ಮಗಳು. ==ಜನಜೀವನ== ೫ ರಿಂದ ೧೬ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನವರೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಉಚಿತ; 6ರಿಂದ 14ನೆಯ ವಂiÀÄಸ್ಸಿನ ವರೆಗೆ ಕಡ್ಡಾಯ, ಶೇ. 80-85ರಷ್ಟು ಜನ ಅಕ್ಷರಸ್ಥರು. ಜಾರ್ಜ್ಟೌನಿನಲ್ಲಿ ಗಯಾನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವಿದೆ. ದೇಶದ ನಾಣ್ಯ ಗಯಾನನ್ ಡಾಲರ್, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ. ಹಾಕಿ, ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್, ಟೇಬಲ್ ಟೆನಿಸ್, ಲಾನ್ ಟೆನಿಸ್, ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಇತರ ಕ್ರೀಡೆಗಳು. ==ಆಡಳಿತ== 1970ರ ಫೆಬ್ರುವರಿಯಿಂದ ಗಯಾನ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷನಿಂದ ನೇಮಕವಾದ ಮಂತ್ರಿ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯೇ ಮುಖ್ಯ. ಇದು ದ್ವಿಸದನ ಸಂಸತ್ತಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯ ಸಂಖ್ಯೆ 53. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಚುನಾವಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆಡಳಿತಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ದೇಶವನ್ನು ಒಂಬತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ. ಇಂಡಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳೂ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿವೆ. ==ಇತಿಹಾಸ== ಗಯಾನ ಮೊದಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನವಾಗಿತ್ತು. 18ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದ ವಸಾಹತುಗಳಾದ ಬರ್ಬೀಸ್, ಎಸೆಕ್ವೀಬೋ, ಡೆಮೆರೇರ-ಈ ಮೂರನ್ನೂ ಅವರು 1831ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನ ಉದಯವಾದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲಿಯ ಆರ್ಥಿಕಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪರದೇಶದಿಂದ ಬಂದ ವಿವಿಧ ಜನಾಂಗಗಳವರು ದುಡಿದರು. ಮೊದಲಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮರನ್ನು ಆಫ್ರಿಕದಿಂದ ತರಲಾಯಿತು. ಈ ನೀಗ್ರೋ ಗುಲಾಮರು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದ ಕಬ್ಬಿನ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ದುಡಿಯಬೇಕಾಗಿತ್ತು. 1807ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಗುಲಾಮರ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ಆ ವರ್ಷ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 10,000 ಗುಲಾಮರಿದ್ದರು. ಗುಲಾಮವ್ಯಾಪಾರ ನಿಂತರೂ ಗುಲಾಮಗಿರಿ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ. ಕಡೆಗೆ 1839ರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯೂ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. 1900ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಮತ್ತು ವಜ್ರದ ಗಣಿಗಳು ತಲೆಯೆತ್ತಿಕೊಂಡು ಆರ್ಥಿಕಾಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಲು ಸಹಾಯಕವಾದವು. 1928ರವರೆಗೆ ವಸಾಹತುವಿನ ಒಳಾಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಜನರಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. 1928ರಲ್ಲಿ ಪರಿಮಿತ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಸರ್ಕಾರವೊಂದನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 1943ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು 1945ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. 1953-57ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇನ್ನೂ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಜನರಿಗೆ ಒಂದು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ, ದ್ವಿಸದನ ವಿಧಾನ ಮಂಡಲವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಶಾಸಕಾಂಗಕ್ಕೆ ಅಧೀನರಾಗಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುಳ್ಳವರಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಕರ ಮತದಾನಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಜಾರಿಗೆ ತಂದರು. ಶಾಸಕಾಂಗಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು. ಚೆಡ್ಡಿ ಜಗನ್ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಪ್ರೋಗ್ರೆಸಿವ್ ಪಾರ್ಟಿ ಬಹುಮತ ಪಡೆದು ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಿತು. ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನದ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಲು ಒಳಸಂಚನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವರೆಂಬ ನೆಪದ ಮೇಲೆ 6 ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲೇ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದರು. ಮಧ್ಯಂತರ ಸರ್ಕಾರವೊಂದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. [[File:Boundary lines of British Guiana 1896.jpg|thumb|ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನದ ನಕ್ಷೆ.]] 1960ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗಯಾನದ ಜನತೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಾಹ ಅಧಿಕವಾಯಿತು. ಆ ವರ್ಷ ಸೇರಿದ ಸಂವಿಧಾನದ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿ ಸಮ್ಮತಿ ದೊರಕಿತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಗಯಾನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತಿನಲ್ಲೇ ಅಧಿರಾಜ್ಯವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯತಕ್ಕದ್ದೆಂಬುದು ಇದರ ತೀರ್ಮಾನ. ಮರುವರ್ಷವೇ, ಅಂದರೆ 1961ರಲ್ಲಿ, ಗಯಾನ ಒಳಾಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಿತು. ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದು, ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು. ಚೆಡ್ಡಿ ಜಗನ್ ಗಯಾನದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾದರು. ==ಆಡಳಿತ== [[File:Cottage of city Georgetown.jpg|thumb|right|The Supreme Court of Guyana.]] [[File:Parliament building, Guyana.jpg|thumb|left|Guyana's parliament building since 1834.]] 1962-64ರ ನಡುವೆ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಪ್ರೊಗ್ರೆಸಿವ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೂ, ನೀಗ್ರೊಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಪಡೆದ ಪೀಪಲ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೂ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಏರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಇದು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಾಗ, ಗಯಾನದ ಎಲ್ಲ ಪಕ್ಷಗಳೂ ಸೇರಿಕೊಂಡು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾಗುವಂತೆ, ಸಂಯುಕ್ತರಂಗವೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲವನ್ನು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ತಂದವು. ಈ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖಂಡರಾಗಿ ಪೀಪಲ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಬರ್ನ್‌ಹ್ಯಾಂ ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡರು. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಕೋಮುಗಲಭೆಗಳು ಮತ್ತೆ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಸರ್ಕಾರ ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೇನೆಯ ನೆರವಿನಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹತೋಟಿಗೆ ತಂದಿತು. 1966ರಲ್ಲಿ ಗಯಾನ ಅಧಿರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. 1968ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬರ್ನ್ಹ್ಯಾಮರ ಪೀಪಲ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷ ಬಹುಮತಗಳಿಸಿ ಬರ್ನ್ಹ್ಯಾಂ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದರು. 1970ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ 23 ರಂದು ಗಯಾನ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. ಬರ್ನ್ ಹ್ಯಾಂ 1980ರ ವರೆಗೆ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿರಬೇಕೆಂದು 1980ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಳವಳಿ ನಡೆಸಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ತಂದು 1985ರಲ್ಲಿ ಅವರೇ ನಿಧನರಾಗುವ ತನಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದರು. 1997ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಚೆಡ್ಡಿಜಗನ್ರವರ ಪತ್ನಿ ಜನೆಟ್ ಜಗನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆಯಾದರು. 1999 ಜನೆಟ್ ಜಗನ್ ತಮ್ಮ ದೇಹಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಹುದ್ದೆಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಟ್ಟರು. ಆಗ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಭರತ್ ಜಗದೇವ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [http://www.op.gov.gy/ Office of the President, Republic of Guyana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111121011945/http://www.op.gov.gy/ |date=2011-11-21 }} (official website). * [http://www.parliament.gov.gy/ Parliament of the Cooperative Republic of Guyana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180116011804/http://parliament.gov.gy/ |date=2018-01-16 }} (official website). * {{Wikiatlas|Guyana}} * [http://www.nxtbook.com/nxtbooks/nextcoast/guyana/#/1 Outsourcing in Guyana] from news publication, Nearshore Americas. * {{CIA World Factbook link|gy|Guyana}} * [http://www.guyanatourism.org/ Guyana Tourism and Travel Network] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141217102117/http://guyanatourism.org/ |date=2014-12-17 }} * [http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/country_profiles/1211325.stm Country Profile] from the [[BBC News]]. * [http://www.britannica.com/nations/Guyana Guyana] from the ''[[Encyclopaedia Britannica]]''. * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/guyana.htm Guyana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080607084928/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/guyana.htm |date=2008-06-07 }} at ''UCB Libraries GovPubs''. * {{es icon}} [http://esequibo.mppre.gob.ve/ Derechos Venezolanos de Soberania en el Esequiboo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160908154936/http://esequibo.mppre.gob.ve/ |date=2016-09-08 }}, Ministerio del Poder Popular para Relaciones Exteriores. * {{en icon}} [http://translate.google.com/translate?hl=en&sl=es&u=http://esequibo.mppre.gob.ve/&ei=20wuTeHNL4ep8AaSoeD1CQ&sa=X&oi=translate&ct=result&resnum=1&ved=0CBcQ7gEwAA&prev=/search%3Fq%3Dhttp://esequibo.mppre.gob.ve/%26hl%3Den%26biw%3D1440%26bih%3D691%26prmd%3Divns Venezuelan rights of sovereignty in the Essequibo], Ministry of Popular Power for Foreign Affairs (translated by Google). * {{dmoz|Regional/South_America/Guyana}} * The State of the World's Midwifery, [http://www.unfpa.org/sowmy/resources/docs/country_info/profile/en_Guyana_SoWMy_Profile.pdf Guyana Country Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207183132/http://www.unfpa.org/sowmy/resources/docs/country_info/profile/en_Guyana_SoWMy_Profile.pdf |date=2013-12-07 }}. * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=GY Key Development Forecasts for Guyana] from [[International Futures]]. * [http://crime.guyana.gy/ Guyana Crime Reports] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140215075300/http://crime.guyana.gy/ |date=2014-02-15 }}—crowdsourced {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಗಯಾನ}} {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕೆರಿಬ್ಬಿಯನ್]] [[ವರ್ಗ:ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡದ ದೇಶಗಳು]] 9fxnioezawj0bausyotturk9mqhu1qc 0 14464 1373983 1364827 2026-05-22T10:23:48Z NesaraNesara 98708 /* */ Cleanup 1373983 wikitext text/x-wiki {{ಉಲ್ಲೇಖ}} '''ಶಾಲಿನಿ ರಘುನಾಥ''' [[೧೯೫೧]] [[ಫೆಬ್ರುವರಿ]] ೧೪ರಂದು [[ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿದ್ದಾಪುರ ತಾಲೂಕಿನ '''ಕಿಲಾರ''' ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ರಾಮಚಂದ್ರ ಹೆಗಡೆ, ತಾಯಿ ವೇಣೂಬಾಯಿ. ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ 'ಹವ್ಯಕ ಭಾಷೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಧ್ಯಯನ' ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಗಂಡ ಪ್ರೊ.ರಘುನಾಥ್ ಭಟ್ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ 'ಕನ್ನಡ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ' (ಕೆ.ಆರ್.ಐ) ಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ 'ಹವ್ಯಕ ಭಾಷೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಧ್ಯಯನ' ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕ್ರೀಡಾಪಟುವೂ ಆಗಿರುವ ಇವರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ 'ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಹಿಳಾ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ ಚಾಂಪಿಯನ್' ಆಗಿ ಹೈಜಂಪ್ ಹಾಗೂ ಹರ್ಡಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. == ಸೇವೆ == * [[ಸಿರ್ಸಿ]]ಯ ಎಂ.ಎಂ ಕಲಾ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ-೧೯೭೩-೭೯ * [[ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದ ಅಂಚೆ ತೆರಪಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ-೧೯೭೯-೮೭ * [[ಧಾರವಾಡ|ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿರುವ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ]] ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಚಕಿಯಾಗಿ, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ-೧೯೯೯-೨೦೧೩ * ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ೧೯೯೯ ರಿಂದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ. * ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ-೨೦೦೦-೧೩ * ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಹಿಳಾ ವಸತಿಗೃಹದ ವಾರ್ಡನ್ ಆಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. == ಸಂಶೋಧನಾ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ == ಕನ್ನಡ, ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಕರಾಗಿ ಅಪಾರ ಅನುಭವ ಹೊಂದಿರುವ ಇವರು ಹಲವಾರು ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹದಿನಾಲ್ಕು (೧೪) ಎಂ.ಫಿಲ್ ಹಾಗೂ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು (೨೨) ಪಿಎಚ್.ಡಿ [[ಸಂಶೋಧನೆ|ಸಂಶೋಧನಾ]]ರ್ಥಿಗಳು ಮಹಾಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. == ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳು == * ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಧನಸಹಾಯ ಆಯೋಗದ ಕಿರುಯೋಜನೆಯಡಿ 'ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕರ್ಕಿಮೇಳ'-೧೯೯೮-೯೯ * ಸಹಭಾಗಿತ್ವ : ಕನ್ನಡ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ 'ಕನ್ನಡ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಹಾಪ್ರಬಂಧಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆ', ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗ, ಕ.ವಿ.ವಿ ಧಾರವಾಡ-೨೦೧೦ ==ಕೃತಿಗಳು== * ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ-(೧೯೭೫). * ಉಪ ಭಾಷಾ ಅಧ್ಯಯನ-(೧೯೭೯). * ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹವ್ಯಕರ ಹಾಡುಗಳು-(೧೯೭೯) * ಇಗ್ಗಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ ವಿವಾಹ ಪ್ರಹಸನ:ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ-(೧೯೮೮) * ಸೌರಭ(ಸಂ)-(೧೯೯೨) * ಸಮನ್ವಿತ-(೧೯೯೪) * ಭಾಷೆ-ಸಾಹಿತ್ಯ-ಸಂಸ್ಕೃತಿ-(೧೯೯೪) * ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ(ಸಂ)-(೧೯೯೫) * ನಾಟಕಕಾರ ಸಂಸ-೧೯೯೮) * ಬಿತ್ತರ-(೧೯೯೯) * ಆಯ್ದ ಗಾದೆಗಳು-(೨೦೦೦) * ಪಾರ್ತಿ ಸುಬ್ಬನ ಪಂಚವಟಿ(ಸಂ)-(೨೦೦೦) * ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ(ಸಂ)-(೨೦೦೧) * ಹಸುಬೆ-(೨೦೦೩) * ಹಸೆ-ಚಿತ್ತಾರ-(೨೦೦೫) * ಗಾದೆ-(೨೦೦೫) * ಜಾನಪದ ದೀಪಾರಾಧನೆ(ಸಂ)-(೨೦೦೬) * ಕನ್ನಡದ ಹಳಮೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪ್ರಬಂಧಗಳು-(೨೦೦೮) * ಮಹಿಳಾ ಜಾನಪದ(ಸಂ)-(೨೦೦೮) * ರವಿಮುಖಿ(ಸಂ)-(೨೦೦೯) * ಜಾನಪದ ಸಂಶೋಧನೆ(ಪ್ರ.ಸಂ)-(೨೦೦೯) * ಜನಪದ ವೈದ್ಯ(ಸಂ)-(೨೦೦೯) * ಜನಪದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಥನ ಗೀತೆಗಳು(ಸಂ)-(೨೦೧೦) * ಜನಪದ ಕಲೆಗಳು(ಸಂ)-(೨೦೧೦) * ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನಪದ ಕಲಾವಿದರು-(೨೦೧೧) * ಶರೀರ ಜಾನಪದ(ಪ್ರ.ಸಂ)-(೨೦೧೩) * ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ(ಪ್ರ.ಸಂ)-(೨೦೧೪) * ಕಾಲು ಹಾದಿ(ಜಾನಪದ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧಗಳು)-(೨೦೧೭) ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಜಾನಪದ, ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ, ಕ್ರೀಡೆ, ಮಹಿಳಾ ಅಧ್ಯಯನ ಇತ್ಯಾದಿ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ೧೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಲೇಖನಗಳು ಈವರೆಗೆ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿವೆ. ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಡಾ.ಶಾಲಿನಿ ರಘುನಾಥ್ ಅಭಿನಂದನ ಸಮಿತಿ, ಧಾರವಾಡ ಇವರು '''<nowiki/>'ದೇಸೀ ಸಂಪದ ಶಾಲಿನಿ'''' ಎಂಬ ಅಭಿನಂದನ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ==ಪ್ರಶಸ್ತಿ== * ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ 'ಮಹಿಳಾ ವರ್ಷ'ದ ಬಹುಮಾನ-೧೯೭೫ * ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದ 'ಮಾತೋಶ್ರೀ ರತ್ನಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ' ಬಹುಮಾನ-೧೯೮೮ * ಪ್ರೊ. ಸ.ಸ.ಮಾಳವಾಡ ಪ್ರಶಸ್ತಿ-೧೯೯೫ * [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘ|ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದ]] ಮಾತೋಶ್ರೀ ರತ್ನಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಬಹುಮಾನ-೧೯೯೫ * ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ 'ಲಲಿತಾ ಗುರುಸಿದ್ದಪ್ಪ ಸಿಂಧನೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ'-೧೯೯೫ * [[ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ]] 'ಪ್ರೊ. ತೀ.ನಂ.ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯ' ಸ್ಮಾರಕ ಬಹುಮಾನ-೧೯೯೫ * ಶಾಶ್ವತೀ ಸಂಸ್ಥೆಯ 'ಸದೋದಿತ' ಪ್ರಶಸ್ತಿ-೧೯೯೫ * ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ'ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿ ಶಾಂತರಸ ಹಂಬೆರಾಳು' ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ-೨೦೦೯ * ಸಮಗ್ರ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ '[[ನಾ.ಶ್ರೀ.ರಾಜಪುರೋಹಿತ]] ಪ್ರಶಸ್ತಿ'-೨೦೧೪ * ಗದ್ದಗಿಮಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ-೨೦೧೭ * [[ಕರ್ನಾಟಕ ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡೆಮಿ]]ಯ ಪುಸ್ತಕ ಬಹುಮಾನ (ಕಾಲುಹಾದಿ ಕೃತಿಗೆ)-೨೦೧೭ *ಹೊನ್ನಾವರದ ಜಾನಪದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ನೀಡುವ 'ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ ದೀಪ ಪ್ರಶಸ್ತಿ-೨೦೨೦ ** ** ** ** ** ** ==ಸನ್ಮಾನ== * '''ಬೆಳ್ಳಿಹಬ್ಬದ ಸನ್ಮಾನ''' : [[ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆ]] ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕ ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡೆಮಿ-೨೦೦೮ * '''ರಂಗ ಸನ್ಮಾನ''' : [[ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿ]], ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ರಂಗ ಸಮಾವೇಶ, ಬೆಂಗಳೂರು-೨೦೧೦ * '''ಸರ್ವಾಧ್ಯಕ್ಷತೆ''' : ಪ್ರಥಮ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಜಾನಪದ ಸಮ್ಮೇಳನ, [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಧಾರವಾಡ]]-೨೦೧೭ * ಇದನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ... https://kanaja.karnataka.gov.in/event/%e0%b2%a1%e0%b2%be-%e0%b2%b6%e0%b2%be%e0%b2%b2%e0%b2%bf%e0%b2%a8%e0%b2%bf-%e0%b2%b0%e0%b2%98%e0%b3%81%e0%b2%a8%e0%b2%be%e0%b2%a5%e0%b3%8d/ {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ]] [[ವರ್ಗ:ಲೇಖಕಿಯರು]] e6ygsv9twkxx6ushf89fpee3n4rm0o4 0 14762 1373946 1343865 2026-05-21T14:28:13Z VASANTH S.N. 728 /* ಉಪಯೋಗಗಳು */ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ 1373946 wikitext text/x-wiki {{ಮೂಲಧಾತು/ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮ್}} '''ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ''' ಒಂದು [[ಮೂಲವಸ್ತು]]. ಇದು ಒಂದು [[ಲೋಹ]]. [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯ [[ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಸ್ಟ್ರೋಮೆಯರ್]] ಎಂಬವರು [[೧೮೧೭]]ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿದರು.<ref>{{cite journal|last=Hermann|first=C. S.|date=1818|title=Noch ein schreiben über das neue Metall|url=http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k150680/f125.chemindefer|journal=[[Annalen der Physik]]|volume=59|issue=5|pages=113–116|bibcode=1818AnP....59..113H|doi=10.1002/andp.18180590511}}</ref> ಇದಕ್ಕೆ [[ಸತುವು|ಸತುವಿನಂತೆ]] ಹೊಳಪಾದ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣವಿದೆ. ಬ್ಯಾಟರಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ, [[ಕಬ್ಬಿಣ]]ಕ್ಕೆ ಹೊಳಪು ಕೊಡಲು ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಸಂಯುಕ್ತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. (ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಇದನ್ನು ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್‍ಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ) ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಆವರ್ತಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಗುಂಪಿನ ಐದನೆಯ ಆವರ್ತದ (ಪೀರಿಯಡ್) ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಲೋಹದಾತು.  ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತ Cd. ಪರಮಾಣು ತೂಕ ೧೧೨.೪೦. [[ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ]] ೪೮. ಇದರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಿನ್ಯಾಸ 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 3d⁷ 4s². ಸತುವನ್ನು ಕರಗಿಸುವ ಮೂಸೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮನ್ನು ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಲೋಹ ಅದರ ಸಲ್ಫೈಡ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಗ್ರೀನೋಕೈಟ್ ಎಂಬ ವಿರಳವಾದ ಅದುರು ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಸಲ್ಫೈಡನ್ನು ಮುಖ್ಯಾಂಶವನ್ನಾಗಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಗ್ರೀನ್‌ಲೆಂಡ್, ಸ್ಕಾಟ್‌ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಔದ್ಯೋಗಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸತುವಿನ ಅದುರುಗಳೊಂದಿಗೆ ೧% ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಫೈಡ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಅದುರುಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದುವು. == ಉತ್ಪಾದನೆ == ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಲೋಹವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸತುವಿನ ಲೋಹವನ್ನು ಪಡೆಯುವಾಗಲೇ ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref name="Cd-Trend">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=okArAAAAYAAJ|title=Trends in Usage of Cadmium: Report|last=Golberg|first=D. C.|date=1969|publisher=[[United States National Research Council|US NRC]]/[[National Academy of Sciences|NAS]]/[[National Academy of Engineering|NAE]]|pages=1–3|display-authors=etal}}</ref> ಅದುರುಗಳನ್ನು ಕಾಯಿಸಿದಾಗ ಇವೆರಡು ಲೋಹಗಳೂ ಆವಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರಬೀಳುತ್ತವೆ. ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮಿನ ಬಾಷ್ಪಶೀಲತೆ (ವೋಲಟೈಲಿಟಿ) ಸತುವಿಗಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಲೋಹವನ್ನು ಆಂಶಿಕಾಸವನದ ಮೂಲಕ (ಫ್ರಾಕ್ಷನಲ್ ಡಿಸ್ಟಿಲೇಷನ್) ಸತುವಿನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದು. ಅಶುದ್ಧವಾದ ಈ ಆವಿಯಲ್ಲಿ ಲೋಹ ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಸೇರಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಮಾಡಿ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮನ್ನು ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ರೂಪಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಾರ್ಬೊನೇಟನ್ನು ಕಾಯಿಸಿದಾಗ ದೊರೆಯುವ ಆಕ್ಸೈಡನ್ನು ಇಂಗಾಲದಿಂದ ೮೦೦^೦ ಸೆಂ.ನಲ್ಲಿ ಅಪಕರ್ಷಿಸಿ ಶುದ್ಧವಾದ ಲೋಹವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=9yzN-QGag_8C&pg=PA104|title=Mercury, Cadmium, Lead: Handbook for Sustainable Heavy Metals Policy and Regulation|last1=Scoullos|first1=M. J.|date=2001|publisher=[[Springer (publisher)|Springer]]|isbn=978-1-4020-0224-3|pages=104–116}}</ref> ಇನ್ನೊಂದು ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿಯನ್ನು ಸತುವು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಮಿಶ್ರಿತ ಲವಣಗಳ ದ್ರಾವಣದ ಮೂಲಕ ಹಾಯಿಸಿ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಲೋಹ ಪುಡಿ, ಶುದ್ಧವಾದ ಕಡ್ಡಿಗಳು, ಗಟ್ಟಿಗಳು, ಹಲಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಶುದ್ಧವಾದ ಹರಳುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತದೆ. == ಗುಣಗಳು == ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಬೆಳ್ಳಿಯಂತೆ ಬೆಳ್ಳಗಿರುವ, ಸತುವಿಗಿಂತ ಮೃದುವಾದ ಆದರೆ ತವರಕ್ಕಿಂತ ಕಠಿಣವಾದ ಲೋಹ. ಇದನ್ನು ತೆಳುವಾಗಿ ಎಳೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ತಟ್ಟಬಹುದು. ಜಲಮಿಶ್ರಿತ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಮಸಕಾಗುವುದು. ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮಿನ ಅನೇಕ ಲವಣಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಲವಣಗಳಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ದ್ವಿವೇಲೆನ್ಸಿ ಉಳ್ಳದ್ದು. ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಸಯನೈಡ್ (CN) ಮತ್ತು ಅಮೋನಿಯಂ (NH₄+) ಅಯಾನುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಕೀರ್ಣ ಅಣುವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡಿನ ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಅಲ್ಪಪರಿಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಹನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಹರಳಿನ ರಚನೆ, ಕ್ಲೋರೈಡ್, ನಿಜವಾದ ಅಯಾನಿಕ್ ಸಂಯುಕ್ತ ಅಲ್ಲವೆಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಗುಣದಿಂದ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಸಂಕೀರ್ಣ ಹೊಂದುವ ಗುಣದಿಂದಾಗಿ ಈ ಲವಣ ಅಲ್ಪಪರಿಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಯಾನೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಮುಂದೆ ಬರೆದಿರುವಂತೆ ವರ್ತಿಸುವುದೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. Cd Cl2 ↔     Cd+++cl^- Cd Cl2    ↔     Cd+++ [Cd Cl₄ =] ಸ್ವಯಂ ಸಂಕೀರ್ಣ == ಉಪಯೋಗಗಳು == ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮನ್ನು ಅಧಿಕ ಮೊತ್ತದ್ದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು [[ಉಕ್ಕು|ಉಕ್ಕಿನ]] ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಾಲೇಪನದಂತೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಲೋಹವನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುವ ಮಿಶ್ರಲೋಹಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಬೆಸುಗೆ, ಬಾಲ್‌ಬ್ಯಾರಿಂಗ್, ಫ್ಯೂಸ್ ತಂತಿಗಳು, ಟ್ರಾಲಿತಂತಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಹೊಗೆಬಾಂಬುಗಳು, ಸಿಡಿಮದ್ದುಗಳು, ದೀಪಗಳು, ವಿದ್ಯುತ್ ಸಲಕರಣೆಗಳು, ತಾಪದೀಪ್ತ ದೀಪಗಳ ತಂತುಗಳು (ಇನ್‌ಕ್ಯಾಂಡೆಸೆಂಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್ ಫಿಲಮೆಂಟ್ಸ್) ಮುಂತಾದವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ, ದಂತಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಪಿಂಗಾಣಿ ಕೈಗಾರಿಕೆ, [[ಗಾಜು|ಗಾಜಿನ]] ತಯಾರಿಕೆ, ಮುದ್ರಣಕಾರ್ಯ, ನಿಕೆಲ್ ಪ್ಲೇಟಿಂಗ್,<ref name="fff">{{cite web|url=http://ftp.rta.nato.int/public//PubFulltext/RTO/MP/RTO-MP-025///MP-025-15.pdf|title=Advances to Protective Coatings and their Application to Ageing Aircraft|last1=Smith|first1=C.J.E.|last2=Higgs|first2=M.S.|date=20 April 1999|publisher=RTO MP-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20110517202722/http://ftp.rta.nato.int/public/|archive-date=17 May 2011|access-date=29 May 2011|last3=Baldwin|first3=K.R.|url-status=dead}}</ref> ಲಿಥೋಗ್ರಫಿ, ವಿದ್ಯುತ್‌ಕೋಶಗಳು. ನಿಕೆಲ್-ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite book|title=Engg. Chemistry, 2/e|last=Krishnamurthy|first=N.|date=2 July 2013|publisher=PHI Learning Private Limited|isbn=978-81-203-3666-7|location=New York|pages=82–83}}</ref> ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇದನ್ನು ಪರಮಾಣು ರೀಯಾಕ್ಟರಿನಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣುವಿದಳನವನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುವ (ಮಾಡರೇಟರ್) ವಸ್ತುವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name="HgCdPb">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=9yzN-QGag_8C|title=Mercury, Cadmium, Lead: Handbook for Sustainable Heavy Metals Policy and Regulation|last1=Scoullos|first1=Michael J.|last2=Vonkeman|first2=Gerrit H.|last3=Thornton|first3=Iain|last4=Makuch|first4=Zen|date=2001|publisher=Springer|isbn=978-1-4020-0224-3}}</ref> ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ ಟಂಗ್‌ಸ್ಟೇಟನ್ನು ಫ್ಲೂರಸೆಂಟ್ ಬಣ್ಣವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="colors">{{cite book|title=Industrial inorganic pigments|last1=Buxbaum|first1=Gunter|last2=Pfaff|first2=Gerhard|date=2005|publisher=Wiley-VCH|isbn=978-3-527-30363-2|pages=121–123|chapter=Cadmium Pigments|chapter-url=https://books.google.com/books?id=_OrB0ew_HgAC&pg=PA121}}{{Dead link|date=ಜನವರಿ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} == ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ == * {{cite book|title=Cadmium: From Toxicology to Essentiality|last1=Hartwig|first1=Andrea|date=2013|publisher=Springer|isbn=978-94-007-5178-1|editor=Astrid Sigel|series=Metal Ions in Life Sciences|volume=11|pages=491–507|chapter=Chapter 15. Cadmium and cancer|doi=10.1007/978-94-007-5179-8_15|pmid=23430782|editor2=Helmut Sigel|editor3=Roland K. O. Sigel}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == * [http://www.periodicvideos.com/videos/048.htm Cadmium] at ''[[The Periodic Table of Videos]]'' (University of Nottingham) * [https://www.atsdr.cdc.gov/csem/csem.asp?csem=6&po=0 ATSDR Case Studies in Environmental Medicine: Cadmium Toxicity] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201218022238/https://www.atsdr.cdc.gov/csem/csem.asp?csem=6&po=0 |date=2020-12-18 }} U.S. [[Department of Health and Human Services]] * [https://www.cdc.gov/niosh/topics/Cadmium National Institute for Occupational Safety and Health&nbsp;– Cadmium Page] * [https://toxnet.nlm.nih.gov/cgi-bin/sis/search2/r?dbs+hsdb:@term+@na+@rel+cadmium,+elemental NLM Hazardous Substances Databank&nbsp;– Cadmium, Elemental] {{ಆವರ್ತ ಕೋಷ್ಟಕ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{reflist}} {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮೂಲಧಾತುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಲೋಹಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]] l1tjmy6b1iaam3jllpf6pk0kzl7y1jm 0 21395 1373981 1347307 2026-05-22T09:16:34Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373981 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Nrborderborderentrythreecolorsmay05-1-.JPG|thumb|right|300px|ಕಚ್ಚಾ ನೀರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವು ಅಮೆರಿಕದ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾಕ್ಕೆ ಮೆಕ್ಸಿಕಲಿ, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ನದಿಯಿಂದ ಹರಿದುಬರುತ್ತದೆ]] '''ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ''' ವು [[ನೀರು]] ಮೂಲಗಳಾದ [[ಸರೋವರ]], [[ನದಿ]], [[ಸಮುದ್ರ|ಸಮುದ್ರಗಳು]], ಅಂತರ್‌ಜಲ ಕಶ್ಮಲೀಕರಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ [[:en:Water bodies|ನೀರಿನ ಮೂಲ]]ಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಲೋಹರೂಪದ ನಾಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಬಯೊಸಿನೊಸಿಸ್ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಸೂಕ್ತ ಜಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇಲ್ಲದೇ ಮಲಿನಕಾರಿ ಮತ್ತು ಹಾನಿಕಾರಕಗಳನ್ನು ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಿಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಿದಾಗ ಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. == ಪೀಠಿಕೆ == [[ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ]]ವು ಜಾಗತಿಕ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮರಣ ಮತ್ತು ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಜಲಮಾಲಿನ್ಯವು ಒಂದಾಗಿದ್ದು,<ref name="death">{{cite news |url=https://finance.yahoo.com/columnist/article/trenddesk/3748 |author=Pink, Daniel H. |publisher=Yahoo |title=Investing in Tomorrow's Liquid Gold |date=April 19, 2006}}</ref><ref name="death2">{{cite news |url=http://environment.about.com/od/environmentalevents/a/waterdayqa.htm |author=West, Larry |publisher=About |title=World Water Day: A Billion People Worldwide Lack Safe Drinking Water |date=March 26, 2006 |access-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29, 2009 |archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 27, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161227153137/http://environment.about.com/od/environmentalevents/a/waterdayqa.htm |url-status=dead }}</ref> ಪ್ರತೀದಿನ ಇದರಿಂದಾಗಿ 14,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="death2"/> ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಗಂಭೀರ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ, ಔದ್ಯಮಿಕ ದೇಶಗಳೂ ಸಹ ಮಾಲಿನ್ಯಗಳಿಂದ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿವೆ. ನೀರು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮಾನವನ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ [[ಕುಡಿಯುವ ನೀರು|ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿ]]ನ ರೀತಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವಲ್ಲಿ ವಿಷಯುಕ್ತಗಳ ಸೇರಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು [[ಮೀನು|ಮೀನಿನ]] ಥರದ ಜೈವಿಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸೀಮಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಬೀರುವುದು. ಪಾರಿಸರಿಕ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳಾದ [[ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ]]ಗಳು, ಹಾವಸೆಗಳು, ಚಂಡಮಾರುತಗಳು, [[ಭೂಕಂಪ]]ಗಳ ಗಂಭೀರ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕಾರಣಗಳು. ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. == ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಬಗೆಗಳು == ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಜಲವು ಆಗಾಗ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮೂಲಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವೂ ಅಂತರ್ ಸಂಬಂಧ ಉಳ್ಳದ್ದಾಗಿದೆ.<ref name="circ1139">ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಜಿಯೋಲೊಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ143 ಯುಎಸ್‌ಜಿಎಸ್. ಡೆನ್ವರ್, ಕೊ. [http:// "][http://pubs.water.usgs.gov/circ1139/ ಗ್ರೌಂಡ್ ವಾಟರ್ ಅಂಡ್ ಸರ್ಫೇಸ್ ವಾಟರ್: ಎ ಸಿಂಗಲ್ ರಿಸೋರ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200409011836/https://pubs.usgs.gov/circ/circ1139/ |date=2020-04-09 }} ಯುಎಸ್‌ಜಿಎಸ್ ಸರ್ಕ್ಯುಲರ್ 1139. 1998.</ref> ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೂಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯ === ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ವಿಭಿನ್ನ ರಹದಾರಿಗಳಾದ ಕೊಳವೆ ಅಥವಾ [[ಕಂದಕ|ನಾಲೆ]]ಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ನೀರಿನ ದಾರಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೋಂಕು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಚರಂಡಿಗಳ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ಕಶ್ಮಲಗಳು, ಕಾರ್ಖಾನೆ, ನಗರದ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಹೊಲಸನ್ನು ಈ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಾನೂನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಧೇಯಕ| ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>ಕ್ಲೀನ್ ವಾಟರ್ ಎಕ್ಟ್, ಸೆಕ್ಷನ್ 502(14).{{USC|33|1362}}14</ref> 1987ರಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಾದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಪುರಸಭೆಯ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ನೀರಿನ ತ್ಯಾಜ್ಯ, [[ನಿರ್ಮಾಣ]] ಸ್ಥಳಗಳ ನೀರಿನ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನೂ ಕೂಡಾ ಸೇರಿಸಿದೆ.<ref>ಸಿಡಬ್ಲ್ಯೂ ಸೆಕ್ಷನ್ 402(ಪಿ){{USC|33|1342(p)}}</ref> === ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯ === ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಒಂದೇ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಕಶ್ಮಲಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಲ್ಮಶ ಸೇರಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ.ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳಿಂದ ಸಾರಜನಕದ ಮಂಡಲವು ಕರಗಿರುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ. ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ ಅಥವಾ [[ಅರಣ್ಯ|ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶ]]ಗಳಿಂದ ಹರಿಯುವ [http://en.wikipedia.org/wiki/stormwater ಕಶ್ಮಲ] ನೀರಿನ ಕಾಲುವೆಗಳಿಂದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಹೊರಹೋಗುವುದೂ ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಾಹನ ನಿಲುಗಡೆಯ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ, ರಸ್ತೆಗಳಿಂದ, ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಗಳಿಂದ ಹೋಗುವ ಕಲುಶಿತ ನೀರನ್ನೂ ನಗರ ಕಲುಶಿತಗಳ ಹರಿಯುವಿಕೆಯೆಂದು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಇದನ್ನು ನಾಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿಸಿ ಕೊಳವೆಗಳಿಂದ ಹೊರವಲಯದ ನೀರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಇಂತಹ ನೀರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಬಸಿದು ಅಂತರ್‌ಜಾಲಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಇದು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ. == ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ == ಅಂತರ್ಜಲ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಹೋಲಿಕೆ, ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ತುಂಬಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.<ref name="circ1139"/> ಅಂತರ್ಜಲ ನೀರಿನ ದಾರಿಗಳು ಮೇಲ್ಮೈ [[ನೀರು ಹೊಂದಿದ ಬಂಡೆ|ನೀರಿನ ದಾರಿ]]ಗಳನ್ನು ಕಲುಶಿತಗಳಿಂದ ಸೋಕುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಒಂದು ತುಣುಕು ವಿಷ ರಾಸಾಯನಿಕವು, ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಪದರಗಳಿಂದ ದೂರವಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡದಿದ್ದರೂ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. [[ಮಣ್ಣು]] ಮತ್ತು [[ಹೈಡ್ರೊಲಾಜಿ|ಜಲಶಾಸ್ತ್ರ]] ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಸರದ ಕಶ್ಮಲಗಳನ್ನೂ ಅಂತರ್ಜಲದ ವಿಶೇಶವನ್ನು ವಿಶೇಷಿಸುತ್ತದೆ. == ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು == ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಾದ [[ರಾಸಾಯನಿಕ|ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು]], [[ರೋಗಕಾರಕ ಜೀವಿಗಳು|ರೋಗಜನಕ ವೈರಸ್‌]]ಗಳು ನೀರನ್ನು ಸೇರಿ ಭೌತಿಕ ಅಥವಾ ಐಂದ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಾದ ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣತೆಯ ಏರಿಕೆ, ಬಿಳಿಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬಹಳಷ್ಟು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮತ್ತು ಪದಾರ್ಥಗಳು ([[ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ|ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಂ]], [[ಸೋಡಿಯಂ]], [[ಕಬ್ಬಿಣ|ಐರನ್]], [[ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್]], ಇತ್ಯಾದಿಗಳು) ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಇರುವುದರಿಂದಾಗಿ, ನೀರಿನ ಸಾರವು ಯಾವುದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ನೀರಿನ ಘಟಕ ಮತ್ತು ಯಾವುದು ಕಲುಶಿತ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. [[ಆಮ್ಲಜನಕ|ಆಮ್ಲಜನಕವು]] ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳಾದ [[ಗಿಡ|ಮರಗಿಡಗಳಂತೆ]] ಮತ್ತು [[ಮಾನವ|ಮನುಷ್ಯ]] ನಿರ್ಮಿತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಂತೆ ಖಾಲಿಯಾಗುತ್ತಿರುವಂಥದ್ದಾಗಿದೆ. ಉಳಿದಂತೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಮೂಲ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಬೆಳಕನ್ನು ತಡೆಯುವ ಮತ್ತು ಮರಗಿಡಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಮೀನುಗಳ [[ಜಲಚರಗಳ ಶ್ವಾಸಕಾಂಗ|ಪುಪ್ಪುಸ]]ದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಕುಂಠಿತಗೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.<ref name="EPA-AGFact">ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ. [http://www.epa.gov/owow/nps/Ag_Runoff_Fact_Sheet.pdf "][http://www.epa.gov/owow/nps/Ag_Runoff_Fact_Sheet.pdf ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟಿಂಗ್ ವಾಟರ್ ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಫ್ರೊಮ್ ಅಗ್ರಿಕಲ್ಚರಲ್ ರನ್‌ಓಫ್] ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಶೀಟ್ ನಂಬರ್ EPA-841-F-05-001.ಮಾರ್ಚ್ 2005.</ref> ಬಹಳಷ್ಟು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು [[ವಿಷಯುಕ್ತ|ವಿಷ]]ಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ.ರೋಗಕಾರಕ ವೈರಸ್‌ಗಳು ನೀರಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಖಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಮಾನವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಸುತ್ತದೆ.ನೀರಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕತೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದರಿಂದ ನೀರು ಆಮ್ಲತೆ ([[ಪಿಎಚ್|pH]]ನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ), {1ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆ{/1}, ತಾಪಮಾನ, ಮತ್ತು ಸಾರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.ಸಾರ ಕಳೆದುಕೊಂಡ [[ಮೇಲ್ಪಪದರದ ನೀರು|ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿ]]ನ [[ಫಲವತ್ತತೆ|ರಾಸಾಯನಿಕ]]ಗಳಿಂದ ನೀರು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. === [[ರೋಗಾಣು]] ವೈರಸ್‌ಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:Sewer overflow RI EPA.jpg|thumb|240px|right|ಕಲ್ಮಶವಿಲ್ಲದ ಮೋರಿಯ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಒಳಚರಡಿ ಗುಂಡಿಯ ಮುಚ್ಚಳವು ತೇಲಿಹೋಗುವಿಕೆ.]] ಕಾಲಿಫಾರ್ಮ್ ಏಕಾಣುಜೀವಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಏಕಾಣುಜೀವಿಯ ಸೂಚಕ. ಮಾನವನ [[ಆರೋಗ್ಯ]] ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಭಂಧಿಸಿದ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣು ಜೀವಿಗಳು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಪದರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. * ''ಕ್ರಿಪ್ಟೊಸ್ಪೊರಿಡಿಯಂ ಪಾರ್ವಂ'' * ''ಗಿಯಾರ್ಡಿಯಾ ಲಾಂಬ್ಲಿಯಾ'' * ''ಸಾಲ್ಮೊನೆಲ್ಲಾ'' * ''ನೊವೊವೈರಸ್'' ಮತ್ತು ಉಳಿದ [[ವೈರಸ್|ವೈರಸ್ಗಳು]] * ಪ್ಯಾರಾಸಿಟಿಕ್ ಹುಳುಗಳು (ಹೆಲ್ಮಿಂಥ್ಸ್).<ref>ಯುಎಸ್‌ಜಿಎಸ್. ರೆಸ್ಟಾನ್, ವಿಎ. [http://pubs.usgs.gov/fs/fs-027-01/ "] [http://pubs.usgs.gov/fs/fs-027-01/ ಎ ಪ್ರೈಮರಿ ಓನ್ ವಾಟರ್ ಕ್ವಾಲಿಟಿ"] ಎಫ್‌ಎಸ್-027-01. ಮಾರ್ಚ್ 2001.</ref><ref>ಶ್ಯೂಲರ್, ಥಾಮಸ್ ಆರ್. [http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP17.pdf "] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090319130037/http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP17.pdf |date=2009-03-19 }}[http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP17.pdf ಮೈಕ್ರೋಬ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಅರ್ಬನ್ ವಾಟರ್‌ಶೆಡ್ಸ್: ಕಾನ್ಸಂಟ್ರೇಶನ್ಸ್, ಸೋರ್ಸಸ್, ಮತ್ತು ಪಾಥ್‌ವೇ."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090319130037/http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP17.pdf |date=2009-03-19 }} ರೀಪ್ರಿಂಟೆಡ್ ಇನ್ [http://www.cwp.org/Store/guidance.htm ''ದಿ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್ ಆಫ್ ವಾಟರ್‌ಶೆಡ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷ್ನನ್.''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081223004441/http://www.cwp.org/Store/guidance.htm |date=2008-12-23 }} 2000. ಸೆಂಟರ ಫಾರ್ ವಾಟರ್‌ಶೆಡ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್.ಎಲ್ಲಿಕೊಟ್ ಸಿಟಿ, ಎಂಡಿ.</ref> ಗಮನಾರ್ಹ ಗುಣಮಟ್ಟದ ರೋಗಾಣುಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕವಾದ ಚರಂಡಿಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ [http://www.epa.gov/npdes/sso/control/diseases.htm “][http://www.epa.gov/npdes/sso/control/diseases.htm ಇಲ್ಲ್‌ನೆಸ್ ರಿಲೇಟೆಡ್ ಟು ಸ್ಯೂವೇಜ್ ಇನ್ ವಾಟರ್.”] ಅಕ್ಸೆಸ್ಸ್‌ಡ್ 2009-02-20.</ref> ಕನಿಷ್ಠ ಕ್ರಮವೂ ಇಲ್ಲದೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಚರಂಡಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.( ಕಡಿಮೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.) ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಬಿರುಕುಂಟಾದ ಚರಂಡಿ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು (ಕೊಳವೆಗಳು, ಯಂತ್ರಗಳು, ನಿಯಂತ್ರಕಗಳು) ಅಶುಚಿಯಾದ ನೀರನ್ನು ಹೊರಬಿಡುತ್ತವೆ. ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ ಹೊರಬೀಳುವ ನೀರನ್ನು ಹೊರಬಿಡಲು ಕೆಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿತ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇದೆ.<ref name="EPARTC">ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ "[http://cfpub.epa.gov/npdes/cso/cpolicy_report2004.cfm ರಿಪೋರ್ಟ್ ಟು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್: ಇಂಪಾಕ್ಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಆಫ್ ಸಿಎಸ್‌ಓಸ್ ಅಂಡ್ ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಓಸ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070918131424/http://cfpub.epa.gov/npdes/cso/cpolicy_report2004.cfm |date=2007-09-18 }} ಆಗಸ್ಟ್ 2004. ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ನಂಬರ್. ಇಪಿಎ-833-R-04-001.</ref> ಸರಿಯಾಗಿ ಪಾಲನೆ ಮಾಡದ [[ಜಾನುವಾರು|ಜಾನುವಾರುಗಳಿಂದಲೂ]] ರೋಗಾಣುಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಬಹುದು. === ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:muddy USGS.jpg|thumb|240px|right|ಕದಡಿದ ನೀರಿನ ನದಿ ಗಸಿಯಿಂದ ಮಾಲಿನ್ಯ.ಫೋಟೊ ಕೃಪೆ ಯುನೆಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಅಫ್ ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ.]] ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕ ಮತ್ತು ಅಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಸೇರಿವೆ. '''ಜೈವಿಕ''' ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು: * [[ಮಾರ್ಜಕ|ಮಾರ್ಜಕಗಳು]] * [[ಕ್ಲೊರೊಫಾರಂ|ಕ್ಲೊರೊಫಾರ್ಮ್]] ರೀತಿಯ [[ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಂದ ಸೊಂಕು ನಿವಾರಣೆ|ಕಲುಷಿತವಲ್ಲದ ಪದಾರ್ಥ]]ಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುನಾಪರಪರ [[ಕುಡಿಯುವ ನೀರು|ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿ]]ನಲ್ಲಿ ಬೆರೆತಿರುವುದು. * [[ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣೆ|ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ]] ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಬಯಸುವ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಕೊಬ್ಬು ಮತ್ತು ಮೇಧಸ್ಸು. * [[ಕೀಟನಾಶಕ|ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕ]]ಗಳು ಮತ್ತು [[ಕಳೆ ತೆಗೆಯುವ|ಕಳೆತೆಗೆಯುವ ರಾಸಾಯನಿಕ]]ಗಳು, ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ [[ಆರ್ಗನೋಹ್ಯಾಲೈಡ್|ಓರ್ಗನೋಹಲೈಡ್]]ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ [[ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು]] * [[ಪೆಟ್ರೊಲಿಯಮ್|ಖನಿಜ ತೈಲ]] ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್‌ಗಳಾದ ಇಂಧನಗಳು ([[ಗ್ಯಾಸೋಲಿನ್|ಗಾಸೊಲೈನ್]], [[ಡಿಸೇಲ್ ಇಂಧನ|ಡೀಸೆಲ್ ಇಂಧನಗಳು]], ವಿಮಾನ ಇಂಧನಗಳು, ಮತ್ತು [[ದಹನ ತೈಲ|ಇಂಧನ ತೈಲಗಳು]]) ಹಾಗೂ ಕೀಲೆಣ್ಣೆ (ವಾಹನ ತೈಲ), ಮತ್ತು ಇಂಧನ [[ಸುಡುವುದು|ಸುಡುವಿಕೆ]]ಯ ಉಪಉತ್ಪನ್ನಗಳು, [[ಬಿರುಗಾಳಿ|ಹೊಲಸು ನೀರಿನ]] [[ಮೇಲ್ಪದರದ ಹೊರಹರಿವು|ಹೊರಹರಿಯುವಿಕೆ]]<ref name="Burton & Pitt">{{cite book|title=Stormwater Effects Handbook: A Toolbox for Watershed Managers, Scientists, and Engineers|authors=G. Allen Burton, Jr., Robert Pitt|publisher=CRC/Lewis Publishers|location=New York|date=2001|isbn=0-87371-924-7|url=http://unix.eng.ua.edu/~rpitt/Publications/BooksandReports/Stormwater%20Effects%20Handbook%20by%20%20Burton%20and%20Pitt%20book/MainEDFS_Book.html|access-date=2009-10-29|archive-date=2009-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20090519035716/http://unix.eng.ua.edu/~rpitt/Publications/BooksandReports/Stormwater%20Effects%20Handbook%20by%20%20Burton%20and%20Pitt%20book/MainEDFS_Book.html|url-status=dead}} ಚಾಪ್ಟರ್ 2.</ref> * [[ದಾಖಲಿಸುವುದು|ಕಡಿಯುವ]] ಕೆಲಸಗಳಿಂದ [[ಮರ]] ಮತ್ತು [[ಪೊದೆ ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳು]] * ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ [[ದ್ರಾವಕ|ದ್ರಾವಕಗಳ]] ಸರಿಯಲ್ಲದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ [[ಕ್ಷಣಿಕ ಸಾವಯವ ಸಂಯುಕ್ತ|ಕ್ಷಣಿಕ ಜೈವಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು]], ಸರೋವರಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಲಕದೇ ಬಿದ್ದ [[ಕ್ಲೊರಿನ್ ದ್ರಾವಕ|ಶುದ್ಧೀಕರಣ ದ್ರಾವಕ]]ಗಳಾದ [[ಡಿಎನ್‍ಎಪಿಲ್|ಸಾಂದ್ರ ನಿರ್ಜಲ ಹಂತದ ರಾಸಾಯನಿಕ]]ಗಳು. * ವಿವಿಧ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಾದಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೈರ್ಮಲೀಕರಣ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು [[ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕ|ಪ್ರಸಾದನ]]ಗಳು '''ಅಜೈವಿಕ''' ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು: * ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಹೊರಬಿಡುವ [[ಆಮ್ಲಗುಣ|ಆಮ್ಲೀಯ ಅಂಶ]]ಗಳು ( ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರ|ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರ]]ಗಳ [[ಸಲ್ಫರ್‍ ಡೈ ಆಕ್ಸೈಡ್|ಸಲ್ಫರ್ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್]]) * ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯದಲ್ಲಿನ [[ಅಮೋನಿಯ|ಅಮೋನಿಯಾ]] * ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಉಪ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಂದ [[ರಾಸಾಯನಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯ|ರಾಸಾಯನಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು]]. * [[ವ್ಯವಸಾಯ|ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ]] ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ, ಗೃಹಬಳಕೆಯಿಂದ ಹೊರಟ [[ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರ|ರಾಸಾಯನಿಕ]] ಹೊತ್ತ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಾದ [[ನೈಟ್ರೇಟ್]], [[ಫಾಸ್ಫೇಟ್‌|ಫಾಸ್ಪೇಟ್]]<ref name="Burton & Pitt"/> * [[ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ರನ್‌ಅಫ್|ನಗರಗಳ ಚರಂಡಿಗಳಿಂದ ಹರಿದು ಬರುವ]] [[ಮೋಟಾರು ವಾಹನ|ವಾಹನ]]ಗಳ [[ಭಾರದ ಲೋಹಗಳು|ಭಾರೀ ಲೋಹಗಳು]] ಮತ್ತು<ref name="Burton & Pitt"/><ref>ಶ್ಯೂಲರ್, ಥಾಮಸ್ ಆರ್. [http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP6.pdf "] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090319130038/http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP6.pdf |date=2009-03-19 }}[http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP6.pdf ಕಾರ್ಸ್ ಆರ್ ಲೀಡಿಂಗ್ ಸೋರ್ಸ್ ಆಫ್ ಮೆಟಲ್ ಲೋಡ್ಸ್ ಇನ್ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090319130038/http://www.cwp.org/Resource_Library/Center_Docs/PWP/ELC_PWP6.pdf |date=2009-03-19 }}[http://www.cwp.org/Store/guidance.htm ರೀಪ್ರಿಂಟೆಡ್ ಇನ್ "ದಿ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್ ಆಫ್ ವಾಟರ್ಶೆಡ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081223004441/http://www.cwp.org/Store/guidance.htm |date=2008-12-23 }} 2000. ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ವಾಟರ್ಶೆಡ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್.ಎಲ್ಲಿಕೊಟ್ಟ್ ಸಿಟಿ, ಎಂಡಿ.</ref> [[ಅಮ್ಲದ ಗಣಿ ಚರಂಡಿ|ಆಮ್ಲ ಗಣಿಯ ಚರಂಡಿ]]. * [[ನಿರ್ಮಾಣ|ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳ]]ಗಳಿಂದ ಹೊರಬೀಳುವ [[ಹೂಳು ತೆಗೆದ|ಹೂಳು]], [[ಮಡ್ಡಿ|ಕೆಸರು]], [[ದಾಖಲಿಸುವುದು|ಮರದ ಕಸಗಳು]], [[ತುಂಡರಿಸು ಮತ್ತು ಸುಡು|ಸುಟ್ಟ ಮತ್ತು ತುಂಡಾದ]] ಸಲಕರಣೆಗಳು. '''ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ''' ಮಾಲಿನ್ಯ - ನಗರದ ಚರಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ತೇಲಬಲ್ಲ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ [[ಕಡಲ ಭಗ್ನಾವಶೇಷ|ಕಸಕಡ್ಡಿಗಳು]] ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವಂಥವು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ: * ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಬಿಸಾಡಿದ [[ನಿರುಪಯೋಗಿ ವಸ್ತು(ಮೂಲವಸ್ತು)|ಕಸಕಡ್ಡಿ]]ಗಳು [[ಮಳೆಸುರಿತ|ಬಿದ್ದ ಮಳೆ]]ಯಿಂದಾಗಿ [[ಬಿರುಮಳೆ|ಚರಂಡಿ]]ಗೆ ಹರಿಯುವುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೇಲ್ಮೈ ಪದರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. * [[ನರ್ಡಲ್|ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಉತ್ಪನ್ನ]]ಗಳು, ನೀರಿನಿಂದ ಹೊರಡುವ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಗೋಲಗಳು. * ಹಡಗುಗಳು [[ನೌಕಾಘಾತ|ಪರಿತ್ಯಜಿಸಿದ ವಸ್ತು]]ಗಳು. [[ಚಿತ್ರ:Unit 3 - Potrero Power Plant.jpg|thumb|right|ಪೊಟ್ರೆರೊ ಜೆನರೆಟಿಂಗ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ಬಿಸಿ ನೀರನ್ನು ಸಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಕೊ ಬೇ ಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಿತ್ತು.[೨೨]]] === ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯ === ಮಾನವನ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದಿಂದಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಾಗುವ ಏರಿಳಿತಗಳು [[ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯ|ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ]] ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದರೆ [[ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ]] ಮತ್ತು [[ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು|ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳು]] ಬಳಸುವ [[ತಂಪಾಗಿಸುವ ದ್ರವ|ಶೈತ್ಯೀ ಕರಣ ಉಪಕರಣ]]ಗಳು. [[ಥರ್ಮೋಪಿಲಿಕ್|ಉಷ್ಣವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ]] ಜೀವಿಗಳು ದಾಳಿಯಿಡುವಂತೆ, ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶವು [[ಆಮ್ಲಜನಕ]]ದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (ಇದು ಮೀನನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಬಹುದು) ಮತ್ತು [[ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ|ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ]] ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ, ನಗರದ ತ್ಯಾಜ್ಯವೂ ಕೂಡಾ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಪದರದಲ್ಲಿ ಉಷ್ಣಾಂಶವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಲ್ಲುದಾಗಿದೆ. ಅತಿ ಶೀತ ನೀರನ್ನು [[ಉಷ್ಣ]] [[ಜಲಾಶಯ|ಸರೋವರ]]ಗಳ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಬೆರೆಸುವುದೂ ತಾಪ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. == ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಾರಕಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಗಣೆ == ಬಹಳಷ್ಟು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ನದಿಗಳಿಂದ ಸಮುದ್ರಗಳಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. [[ಹೈಡ್ರಾಲಾಜಿ ಸಾರಿಗೆ ಮಾದರಿ|ಹೈಡ್ರಾಲಜಿ ಸಾಗಣೆಯ ಮಾದರಿ]]ಗಳ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಗತ್ತಿನ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನದಿ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುವಲ್ಲಿಂದ ನೂರಾರು ಮೈಲುಗಳವರೆಗೂ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ [[ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮಾದರಿ|ಗಣಕಯಂತ್ರ ಮಾದರಿ]]ಗಳಾದ [[SWMM]] ಅಥವಾ [[DSSAM ಮಾದರಿ]]ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಜಲವಾಸಿಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಗತಿಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವೆಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. [[ಕೋಪ್‌ಪಾಡ್ಸ್]] (ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಮೀನು) ರೀತಿಯ ಸೂಚಕ [[ಶೋಧಿಸಿ ಒದಗಿಸುವುದು|ಶೋಧಿತ ಆಹಾರ]]ದ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಗತಿಯನ್ನು [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಬೈಟ್|ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಬ್ರೈಟ್]] ನಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಸಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ[[ವಿಷ]]ಯುಕ್ತ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು [[ಹಡ್‌ಸನ್ ನದಿ|ಹಡ್ಸನ್ ನದಿ]]ಯ ಬಾಯಿಗೆ ಸುರಿದಿರಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ 100 ಕಿಲೋಮೀಟರು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಸುರಿಯಲಾಗಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ದಿನಗಳ ನಂತರ [[ಪ್ಲಾಕ್‌ಟನ್‌|ಜಲಚರ]]ಗಳ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಕಾರಕಗಳು ಮತ್ತೆ ಒಂದುಗೂಡುತ್ತಿವೆ.[[ಭೂ ಒತ್ತುವರಿ|ಭೂಮಿಯ ಸಂಕುಚಿತತೆ]]ಯಿಂದಾಗಿ ಹಡ್ಸನ್ ನದಿಯು ದಕ್ಷಿಣದ ತೀರದ ಗುಂಟ ಹರಿದಿದೆ. ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ್ದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣದ ತೀರದಲ್ಲಿ [[ಹೈಪೊಕ್ಸಿಯಾ(ಪರಿಸರ)|ಆಮ್ಲಜನಕವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿ]]ಯಿಂದಾಗಿ [[ಪಾಚಿ ಹೂವು|ಹಾವಸೆ]]ಗಳು ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ [[ಪೋಷಾಂಶ|ಪೋಷಕಾಂಶ]]ಗಳಿಂದ ಅಜೀರ್ಣಗೊಂಡು ಕಡಲು ಪಾಚಿಗಳು ಸಾಯುತ್ತಿವೆ. ಆಹಾರಸರಪಣಿಯಲ್ಲಿ ವಿಷಯುಕ್ತ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಿದ ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಳನ್ನು ತಿಂದ [[ಕೊಪ್ಪೊಡ್ಸ್|ಕೋಪ್‌ಪಾಡ್ಸ್‌]]ಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಮೀನು ಮತ್ತು[http://en.wikipedia.org/wiki/shellfish ಕಪ್ಪೆಚಿಪ್ಪು] ಗಳು ಸತ್ತಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವೂ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ [[ಭಾರದ ಲೋಹಗಳು|ಭಾರೀ ಲೋಹಗಳು]], [[ಪಾದರಸ(ಅಂಶ)|ಪಾದರಸ]], ನಿ[[ನಿರಂತರ ಸಾವಯವ ಮಲಿನಕಾರಕಗಳು|ರಂತರ ಜೈವಿಕ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಾ]]ದ [[ಡಿಡಿಟಿ|DDT]]) ಪ್ರತೀ ಹಂತದ ಆಹಾರ ಸರಪಣಿಯನ್ನು ಮಾಲಿನ್ಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಈ ಅಂತರ್‌ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಜೈವಿಕ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡ [[ಜಿರ್|ಗಾಳಿ]] ([[ಸುಳಿ|ಸುಳಿಗಾಳಿ]]ಗಳು) ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ [[ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಭಗ್ನಾವಶೇಷ|ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಕಸ]]ಗಳನ್ನು ತೇಲಿಬಿಡುತ್ತವೆ. [[ಗ್ರೇಟ್ ಫೆಸಿಫಿಕ್ ಗಾರ್‌ಬೆಜ್ ಪ್ಯಾಚ್|ಭಾರೀ ಪ್ಯಾಸಿಫಿಕ್ ಕಸ]]ಗಳ ರಾಶಿ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು [[ಉತ್ತರ ಫೆಸಿಫಿಕ್ ಜಿರ್|ಉತ್ತರ ಪ್ಯಾಸಿಫಿಕ್ ಗಾಳಿ]]ಯು ಕೊಂಡೊಯ್ದಿದ್ದು, ಇದರ ಗಾತ್ರ ಸುಮಾರು ಟೆಕ್ಸಾಸ್ ನಗರದ ಗಾತ್ರಕ್ಕಿಂತ 100 ಪಟ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಈ ಅಳಿಯದ ವಸ್ತುಗಳು ಕಡಲಿನ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಆಹಾರದ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಮತ್ತು ಹಸಿವಿಗೆ ಜೀರ್ಣಕಾರಕಗಳು ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ತುಂಬಾ ದಿನಗಳ ಕಾಲ [[ಅಂತರ್‌ಜಲ|ಅಂತರ್ಜಲ]]ದ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ [[ಅವನತಿ ಹೊಂದು|ಕೊಳೆ]]ಯುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಶುಚೀಕರಣ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ [[ಕ್ಲೊರಿನೆಟೆಡ್ ಹೈಡ್ರೊಕಾರಬೋನ್ಸ್|ಕ್ಲೋರಿನೇಟೆಡ್ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್ಸ್]] ಗಳಾದ [[ಟ್ರೈಕ್ಲೋರೋಎಥಿಲೀನ್|ಟ್ರಿಕ್ಲೊರೊಇಥೆಲೀನ್]] ( ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಹಗಳ ಶುಚಿ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ) ಮತ್ತು [[ಟೆಟ್ರಾಕ್ಲೋರಿಯೋಥಿಲೀನ್|ಟೆಟ್ರಾಕ್ಲೊರೊಇಥೆಲೀನ್]]. (ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಲಿಕ್ವಿಡ್ ಕಾರ್ಬನ್ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಶುಚಿ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಈ ಎಲ್ಲ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಬಳಕೆ ತಗ್ಗಿದೆ.) ಈ ಎರಡೂ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು [[ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ಕಾರಕ ಅಂಶಗಳು|ಕಾನ್ಸರ್ ಕಾರಕ]]ಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಅಥವಾ ಭಾಗಶಃ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವುದರಿಂದ ಹೊಸ ಹೊಸ ವಿಷಯುಕ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು (ಡಿಕ್ಲೊರೊಎಥಿಲೀನ್ ಮತ್ತು ವಿನೈಲ್ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿದಂತೆ) ಉತ್ಪತ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂತರ್ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ, ಏಕೆಂದರೆ ಮೇಲ್ಮೈ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ತುಂಬ ದೂರದ ತನಕ ಅಂತರ್ಜಲವು [[ನೀರು ಹೊದಿರುವ ಬಂಡೆ|ಕೊಳವೆ ಬಾವಿ]]ಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆ. [[ಮಣ್ಣು]] ಮತ್ತು ಶಿಲಾಂತರ್ಗತ ಜಲದಾರಿಗಳು ನೀರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶುದ್ಧೀಕರಣದಿಂದ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಂತಹ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ [[ಅಶುದ್ಧ ಮಣ್ಣು|ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕ]]ಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಅಂತರ್ಜಲವು ಬಿರುಕುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮತ್ತು [[ಭೂರಂಧ್ರಗಳು|ಭೂ ರಂಧ್ರ]]ಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಸಾಗುವುದರಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ನಂತರ ಈ ನೀರು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಜೊತೆ ಬೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಾನವನ ಒಲವು [[ಕೊಳೆನೀರುಹೊಗುವ ರಂಧ್ರ|ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಗುಂಡಿ]]ಯ [[ಕಾರ್ಸ್ಟ್‌|ನೀರದಾರಿ]]ಯ ಸ್ಥಳವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಹರಿದಿದೆ. ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಉಪ ಪರಿಣಾಮಗಳದ್ದೇ ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ಥಿತಿ. [[ಹೂಳು ತೆಗೆ|ಕೆಸರಿ]]ನ ನೀರು [[ಮೇಲ್ಪದರದ ರನ್‌ಅಫ್|ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಜೊತೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವದು]], ನೀರಿನ ಕಣಗಳು ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿ ಪಡಿಸುವುದು, ಹಸಿರು ಕಾಡಿನ [[ಫೋಟೋಸಿಂತಸಿಸ್|ದ್ಯುತಿಸಂಶ್ಲೇಷಣಾ ಕ್ರಿಯೆ]]ಗೆ ಅಡ್ಡಿ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಉದಾಹರಣೆಗಳಷ್ಟೇ. == ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮಾಪನ == {{Citations missing|date=August 2008}} [[ಚಿತ್ರ:Research- water sampling equipment.jpg|thumb|240px|right|ಹವಾಗುಣ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವ ಸ್ವಯಂ ಜಲ ಮಾದರಿಗಳು.]] [[ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಭೌತಿಕ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ವಿಧಾನಗಳಂಥ ವಿಶಾಲ ಹರವುಳ್ಳ ವಿಭಾಗಗಳಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಡುತ್|ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಭೌತಿಕ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ವಿಧಾನಗಳಂಥ ವಿಶಾಲ ಹರವುಳ್ಳ ವಿಭಾಗಗಳಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.]] ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆಂದೇ ವಿಶೇಷವಾದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ತಾಪಮಾನ|ಉಷ್ಣಾಂಶ]]ವನ್ನು ಅಳೆಯಲಿಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲದೇ ''[[ಇನ್ ಸಿತು|in situ]]'' ನಂಥ ಕೆಲವು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಸರ್ಕಾರೀ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಗುಣಮಟ್ಟದ, ಯೋಗ್ಯವಾದ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ತುಲನಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗುವಂತೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.<ref>ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ನೋಡಿ ಕ್ಲೆಸ್ಕೆರ್ಲ್, ಲಿಯೊನೋರ್ ಎಸ್.(ಎಡಿತರ್), ಗ್ರೀನ್‌ಬರ್ಗ್, ಅರ್ನಾಲ್ಡ್ ಇ.(ಎಡಿಟರ್), ಈಟನ್, ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಡಿ. (ಎಡಿಟರ್). ''ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಮೆಥಡ್ಸ್ ಫಾರ್ ದಿ ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಶನ್ ಆಫ್ ವಾಟರ್ ಅಂಡ್ ವೇಸ್ಟ್‌ವಾಟರ್'' (ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಮುದ್ರಣ.)ಅಮೆರಿಕನ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಹೆಲ್ತ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್, ವಾಶಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್ 0-87553-235-7. ಚಂದಾ ಮೂಲಕ ಸಿಡಿ-ರೋಮ್ ಪ್ರತಿ ಮತ್ತು [http://www.standardmethods.org/ ಅಂತರಜಾಲ] ದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ.</ref> === ಮಾದರಿ === ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನಲ್ಲಿನ ರೋಗಾಣುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭೌತಿಕ ಅಥವಾ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ವಿಭಿನ್ನ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ಮಾದರಿಯ ಪರಿಶೋಧನೆಯನ್ನು ಮಳೆಗಾಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ರೋಗಾಣುಗಳ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಟ್ಟ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಾಧನಗಳಿಂದ [[ಹೊರಹಾಕು(ಹೈಡ್ರಾಲಾಜಿ)|ಹೊರಗೆ]] ಹರಿಬಿಡುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಈ ಮಾದರಿಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಕಲೆಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮಾದರಿಯು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಮರಗಿಡಗಳು, ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.[[ಜೈವಿಕಮಾಪನ|ಜನಗಣತಿ]] ಮತ್ತು ಜಲಮೂಲಕ್ಕೆ ವಾಪಸಾದ, ಅಥವಾ [[ವಿಷಕಾರಕ|ವಿಷ]]ದ ಪ್ರಮಾಣದ [[ಬಯೋಪರೀಕ್ಷೆ|ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ]]ಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸದ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಇದು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. === ಭೌತಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ === ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣಾಂಶ, ಘನ ಸಾರ ಮತ್ತು ಮಲಿನತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭೌತಿಕ ಜಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. === ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ === ಜಲ ಮಾದರಿಗಳು [[ವಿಶ್ಲೇಷಕ ರಾಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ|ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ]]ದ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಜೈವಿಕ ಮತ್ತು ಅಜೈವಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಧಾನಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಪದೇ ಪದೇ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟವುಗಳೆಂದರೆ, [[ಪಿಎಚ್|ಪಿ ಎಚ್]] ಮಟ್ಟ, [[ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಅಮ್ಲಜನಕ ಬೇಡಿಕೆ|ಜೈವಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಅಗತ್ಯತೆ]], [[ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಮ್ಲಜನಕ ಬೇಡಿಕೆ|ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಅಗತ್ಯತೆ]], ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಾದ [[ನೈಟ್ರೇಟ್]], [[ಫಾಸ್ಫರಸ್|ಫಾಸ್ಪರಸ್]] ಸಂಯುಕ್ತಗಳು, ಲೋಹಗಳಾದ [[ತಾಮ್ರ]], [[ತವರ]], [[ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಂ]], [[ಸೀಸ]], [[ಪಾದರಸ(ಅಂಶ)|ಪಾದರಸ]], ತೈಲಗಳಾದ ಗ್ರೀಸ್, ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಮ್ ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್ ಗಳು, [[ಕೀಟನಾಶಕ|ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕ]]ಗಳು. === ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ === ಜೈವಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಮರಗಿಡಗಳ ಬಳಕೆ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹಾಗೂ/ಅಥವಾ[[ನೀರಿನ ಪರಿಸರವ್ಯವಸ್ಥೆ|ಅಸಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ]]ಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. :'' ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣು ಜೀವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ [[ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ನೀರಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ|ಏಕಾಣುಜೀವಿ ಜಲ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ]]ನ್ನು ನೋಡಿ.'' == ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ನಿಯಂತ್ರಣ == === ಮನೆಯ ಚರಂಡಿ === [[ಚಿತ್ರ:Deer Island MA.JPG|right|thumb|ಡೀರ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ವೇಸ್ಟ್ ವಾಟರ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ಲಾನ್ ಸರ್ವಿಂಗ್ ಬೋಸ್ಟನ್, ಮೆಸ್ಸಾಚುಸೆಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ವಿಸಿನಿಟಿ.]] ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಚರಂಡಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ [[ಚರಂಡಿ ಉಪಚಾರ|ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣ]] ಘಟಕಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಘಟಕಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರೀ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನಗರಸಭೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಘಟಕಗಳು, ಬಿಒಡಿ ಮತ್ತು ಜಡ ಘನಗಳಂತಹ [[ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಲಿನಕಾರಕ|ಸಮ್ಮಿಳಿತ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕ]]ಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಸುಸಜ್ಜಿತ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಶೇಕಡಾ 90ರವರೆಗೆ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಲ್ಲವು. ಕೆಲವು ಘಟಕಗಳು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರೋಗಾಣು ವೈರಸ್ ಗಳನ್ನು ಚಿಕಿತ್ಸಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಉಪವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವಿಷಯುಕ್ತ ಪರಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಉಪಚರಿಸಲು ನಗರಸಭೆಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಘಟಕಗಳು ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.<ref>ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ. (2004).[http://www.epa.gov/npdes/pubs/primer.pdf "][http://www.epa.gov/npdes/pubs/primer.pdf ಪ್ರೈಮರ್ ಫಾರ್ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ವೇಸ್ಟ್ವಾಟರ್ ಟ್ರೀಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಸಿಸ್ಟಂಸ್."] ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ನಂಬರ್ ಇಪಿಎ 832-R-04-001.</ref> ನಗರದಲ್ಲಿ ಚರಂಡಿಯ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾಮಗಾರಿಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಒಂದು ಅಥವಾ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು [[ಪರಿಸರ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್|ತಾಂತ್ರಿಕತೆ]]ಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ: * [[ಹಸಿರು ಮೂಲಭೂತವ್ಯವಸ್ಥೆ|ಪ್ರಕೃತಿ ಪೂರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ]]ಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಚರಂಡಿ ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು.<ref>ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ. [http://cfpub.epa.gov/npdes/greeninfrastructure/gicasestudies_specific.cfm?case_id=62 "] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090515152807/http://cfpub.epa.gov/npdes/greeninfrastructure/gicasestudies_specific.cfm?case_id=62 |date=2009-05-15 }}[http://cfpub.epa.gov/npdes/greeninfrastructure/gicasestudies_specific.cfm?case_id=62 ಗ್ರೀನ್ ಇನ್‌ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕೇಸ್ ಸ್ಟಡೀಸ್: ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾ."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090515152807/http://cfpub.epa.gov/npdes/greeninfrastructure/gicasestudies_specific.cfm?case_id=62 |date=2009-05-15 }} ಡಿಸೆಂಬರ್ 9, 2008.</ref> * ಸೋರುವ ಮತ್ತು ಅಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಾಧನಗಳ ದುರಸ್ತಿ ಮತ್ತು ನವೀಕರಣ.<ref name="EPARTC"/> * ಚರಂಡಿ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ [[ಹೈಡ್ರಾಲಿಕ್‌|ಜಲಚಲನೆ]]ಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. (ಇದು ದುಬಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ) ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಳಕೆಯ ನಂತರ ನಗರಸಭೆಯ ಶುಚೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಬೇರೆಯಾದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಗಳಿಂದ ಸರಿಯಾಗಿ ಉಪಚರಿಸದೇ ಹೊಲಸು ನೀರನ್ನು ಮಣ್ಣಿಗೆ ಹರಿಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ, ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಮನೆಬಳಕೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಜಲವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಶುಚೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಹರಿಬಿಡಬಹುದು. === ಔದ್ಯಮಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ === [[ಚಿತ್ರ:REDOX DAF unit 225 m3-h-1000 GPM.jpg|right|thumb|ಉದ್ಯಮಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಡಿಸಾಲ್ವ್‌ಡ್ ಏರ್ ಫ್ಲೊಟೇಶನ್.]] ಕೆಲವು ಉದ್ಯಮಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನೆಬಳಕೆಯಿಂದ ಹೊರಡುವಂತಹ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವನ್ನು ಹೊರಬಿಡುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ನಗರಸಭೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಉದ್ಯಮಗಳು [[ಅತಿ ಅವಧಾನಿತ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕ ಬಂಧಗಳು]] (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ತೈಲ, ಗ್ರೀಸ್) ವಿಷಯುಕ್ತ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಭಾರೀ ಲೋಹಗಳು, ಚಂಚಲ ಜೈವಿಕ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳು ಅಥವಾ ವಿಭಕ್ತ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಾದ ಅಮೋನಿಯಾ ಮುಂತಾದವುಗಳು) ವಿಶೇಷ ಉಪಚಾರವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕೆಲವು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ವಿಷಯುಕ್ತ ಬಂಧಗಳ ಪೂರ್ವೋಪಚಾರವನ್ನು ಮಾಡಿ ನಗರಸಭೆಯ ಭಾಗೋಪಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲಕ್ಕೆ ಹರಿಬಿಡುತ್ತವೆ. ಉದ್ಯಮಗಳು ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಸ್ಥಳದ ಉಪಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹರಿಬಿಡುತ್ತವೆ. [[ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿವಾರಿಸುವಿಕೆ|ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿರೋಧ]] ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಫಲ್ಯಯುತವಾಗಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಹಲವು ಉದ್ಯಮಗಳು ಉತ್ಪನ್ನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ನಕ್ಷಿಸಿವೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಘಟಕಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಉತ್ಪನ್ನ ಘಟಕಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನೀರು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: * [[ತಣ್ಣಾಗಗಿಸುವ ಕೊಳ|ಶೈತ್ಯಾಗಾರ]]ಗಳು - [[ಅವಿಯಾಗುವಿಕೆ|ಆವಿ]], [[ಸಂವಹನ|ಶಾಖ ಪ್ರಸರಣ]], ಮತ್ತು [[ವಿಕಿರಣಸೂಸಿಕೆ|ವಿಕಿರಣ]]ವಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಜಲ. * [[ತಣ್ಣಾಗಾಗಿಸುವ ಸ್ಥಾವರ|ಶೈತ್ಯ ಗೃಹ]]ಗಳು - [[ಅವಿಯಾಗುವಿಕೆ|ಆವಿ]]ಯ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ [[ಉಷ್ಣತೆ ವರ್ಗವಣೆ|ಶಾಖ ವರ್ಗಾವಣೆ]]ಯ ಮೂಲಕ [[ವಾತಾವರಣ|ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ]] ಶಾಖವನ್ನು ಪ್ರಸರಿಸುವದು. * [[ಸಹ ತಲೆಮಾರು|ಸಹ ಉತ್ಪತ್ತಿ]] - ಉದ್ಯಮಗಳ ಮತ್ತು ಮನೆಬಳಕೆಯ ಶಾಖೋತ್ಪನ್ನ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪುನರ್‌‍ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಶಾಖ. === ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ === [[ಚಿತ್ರ:Riparian buffer on Bear Creek in Story County, Iowa.JPG|right|150px|thumb|ಇಯೋವಾದಲ್ಲಿ ನದೀತೀರದ ತಡೆ ಗಿಡಗಳ ತೋಡು]] '''ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲದ ನಿಯಂತ್ರಣ''' <br /> [[ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|ಅಮೆರಿಕ]]ದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹರಿದು ಹೋದ [[ಮಡ್ಡಿ|ಕೆಸರು]] (ಸಡಿಲ [[ಮಣ್ಣು]]) ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.<ref name="EPA-AGFact"/> ರೈತರು, [[ಸವೆತ ನಿಯಂತ್ರಣ|ಕೊರೆತ ನಿರ್ವಹಣೆ]]ಯ ಮೂಲಕ ಹೊರ ಹರಿದುಹೋಗುವ ಮಣ್ಣನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. [[ನದಿಯ ತಟಾಕ|ಭೂ ಮೇಲ್ಪದರದ ಅಗೆತ]], ಬೆಳೆಗೆ [[ಹಸಿಗೊಬ್ಬರ]] ಹಾಕುವಿಕೆ, [[ಬೆಳೆ ಸರದಿ|ಫಸಲು ತಿರುಗಿಸುವಿಕೆ]], [[ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ]] ಬೆಳೆಗಳ ನಾಟಿ ಮತ್ತು [[ನದೀತೀರದಮೇಲಿನ ಸಂಗ್ರಹ|ನದೀತೀರದ ಸಸ್ಯತಡೆ]]<ref name="NRCS-NCPS">ಯು.ಎಸ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಕನ್ಸರ್ವೇಶನ್ ಸರ್ವೀಸ್ (ಎನ್‌ಆರ್‌ಸಿ‌ಎಸ್). ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌, ಡಿ.ಸಿ.[http://www.nrcs.usda.gov/technical/standards/nhcp.html "] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110611092227/http://www.nrcs.usda.gov/technical/standards/nhcp.html |date=2011-06-11 }}[http://www.nrcs.usda.gov/technical/standards/nhcp.html ನ್ಯಾಶನಲ್ ಕನ್ಸರ್ವೇಶನ್ ಹೆಲ್ತ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ಸ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110611092227/http://www.nrcs.usda.gov/technical/standards/nhcp.html |date=2011-06-11 }} ನ್ಯಾಶನಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬುಕ್ ಆಫ್ ಕನ್ಸರ್ವೇಶನ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್.ಅಕ್ಜ್ಸೆಸ್ಸ್‌ಡ್ 2009-03-28.</ref><ref name="EPA-agmm">ಇಪಿಎ. [http://www.epa.gov/owow/nps/agmm/ "][http://www.epa.gov/owow/nps/agmm/ ನ್ಯಾಶನಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಮೆಶರ್ಸ್ ಟು ಕಂಟ್ರೋಲ್ ನಾನ್ಪ್‌ಪಾಯಿಂಟ್ ಸೋರ್ಸ್ ಪೊಲ್ಯುಶನ್ ಫ್ರೊಂ ಅಗ್ರಿಕಲ್ಚರ್."] ಜುಲೈ 2003. ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ನಂಬರ್. ಇಪಿಎ-841-B-03-004.</ref>{{Rp|pp. 4-95–4-96|date=May 2009}}ಯಂಥ ಸಾಮಾನ್ಯ ತಂತ್ರಗಳು. [[ನೈಟ್ರೊಜನ್|ಸಾರಜನಕ]ದ] ಪೋಷಕಾಹಾರ ಮತ್ತು [[ಫಾಸ್ಫರಸ್|ಫಾಸ್ಪರಸ್‌ಗಳು]] ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ [[ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗೊಬ್ಬರ]] ಹಾಗೂ ನಗರದ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ ಅಥವಾ ಕೆಸರು ನೀರು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ವಾಣಿಜ್ಯ [[ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರ|ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಾಗಿ]] ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಪೋಷಕಾಂಶಗಳೂ ಕೂಡಾ [[ಬೆಳೆ ಶೇಷ|ಬೆಳೆಗಳಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವ ತ್ಯಾಜ್ಯ]], [[ನೀರಾವರಿ]] ನೀರು, [[ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು|ವನ್ಯಜೀವಿ]]ಗಳು, ಮತ್ತು [[ಎರೊಸೊಲ್ ಫಿಸಿಕ್ಸ್|ಪರಿಸರದಿಂದ ಹೊರ]]ಹೋಗುತ್ತವೆ.<ref name="EPA-agmm"/>{{Rp|p. 2-9|date=May 2009}} ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಅತಿ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ರೈತರು [[ಪೊಷಕಾಂಶ ನಿರ್ವಹಣೆ|ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ]]ಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.<ref name="NRCS-NCPS"/><ref name="EPA-agmm"/>{{Rp|pp. 4-37–4-38|date=May 2009}} ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕಗಳ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ರೈತರು [[ಸಮಗ್ರವಾದ ಹಾನಿಕಾರಕ ಕೀಟ ನಿರ್ವಹಣೆ|ಸಂಯೋಜಿತ ಕೀಟ ನಿರ್ವಹಣೆಯಂತಹ]] ([[ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನದ ಹಾನಿಕಾರಕ ಕೀಟ ನಿರ್ವಹಣೆ|ಜೈವಿಕ ಕೀಟ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನೂ]] ಒಳಗೊಂಡ) ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕಗಳ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುವ, ಕೀಟಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ನಿಯಂತ್ರಣ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.<ref>ಇಪಿಎ. [http://www.epa.gov/opp00001/factsheets/ipm.htm "][http://www.epa.gov/opp00001/factsheets/ipm.htm ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಪೆಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಲ್ಸ್."] ಮಾರ್ಚ್ 13, 2008.</ref> [[ಚಿತ್ರ:Confined-animal-feeding-operation.jpg|left|thumb|ಯುನೆಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರಗಳಿಗೆ ಮಿತಿಯಾದ ಮೇವು ಹಾಕುವ ಕಾರ್ಯಚರಣೆ]] '''ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ಉಪಚಾರ''' <br /> ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ [[ಜಾನುವಾರು]] ಮತ್ತು [[ಕೋಳಿ ಸಾಕಣೆ|ಕೋಳಿ]] ನಿರ್ವಹಣಾ [[ಕಾರ್ಖಾನೆ ಪ್ರದೇಶ|ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ವ್ಯವಸಾಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು]], ''ಅವಧಾನಿತ ಪ್ರಾಣಿ ಪೂರೈಕೆಯ ಕ್ರಿಯೆ'' ಅಥವಾ ''ಬಂಧಿತ ಪ್ರಾಣಿ ಪೂರೈಕೆಯ ಕ್ರಿಯೆ'' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಇವು ಈಗ ಸರ್ಕಾರದ [[ವಿಧೇಯಕ|ನೀತಿ ನಿಯಮ]]ಗಳ ವೃದ್ಧಿಗೆ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.<ref>ಇಪಿಎ [http://cfpub.epa.gov/npdes/home.cfm?program_id=7] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100608194023/http://cfpub.epa.gov/npdes/home.cfm?program_id=7|date=2010-06-08}}[http://cfpub.epa.gov/npdes/home.cfm?program_id=7 ಎನಿಮಲ್ ಫೀಡಿಂಗ್ ಆಪರೇಶನ್ಸ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100608194023/http://cfpub.epa.gov/npdes/home.cfm?program_id=7|date=2010-06-08}} ಡಿಸೆಂಬರ್ 15, 2008.</ref><ref>ಇಯೊವ ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್.ಡೆಸ್ ಮೊಯ್ನೆಸ್, ಆಯ್‌ಎ. [http://www.iowadnr.gov/afo/ "][http://www.iowadnr.gov/afo/ ಎನಿಮಲ್ ಫೀಡಿಂಗ್ ಆಪರೇಶನ್ಸ್ ಇನ್ ಇಯೋವಾ."] ಅಕ್ಸೆಸ್ಸ್‌ಡ್2009-03-05.</ref> ಪ್ರಾಣಿಗಳ [[ಜಾರುವ|ತ್ಯಾಜ್ಯ]]ವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗೊಬ್ಬರ ಕಡಲ್ಕೊಳ|ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಬುಡ]]ಗಳಿಗೆ ಹರಿಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ನಿರ್ಮಿತ ತೇವ ಭೂಮಿ|ನಿರ್ಮಿತ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯದ ಮೂಲಕ [http://en.wikipedia.org/wiki/anaerobic%20lagoons ಆಮ್ಲಜನಕ ರಹಿತ ಜಲಸ್ಥಿತಿ] ಯನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಉತ್ತಮೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು [[ಒಣಹುಲ್ಲು|ಒಣಹುಲ್ಲಿ]]ನ ಜೊತೆ ಅತೀ ಉಷ್ಣದಲ್ಲಿ [[ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ|ಬೆರೆಸಿ]] ಏಕಾಣುಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <div style="clear:left"> </div> === ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲ === [[ಚಿತ್ರ:Silt fence EPA.jpg|right|thumb|ಕಾಮಗಾರಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೆಸರು ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ.]] ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳದ ತ್ಯಾಜ್ಯವು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: * [[ಹಸಿ ಗೊಬ್ಬರ|ಕೊಳೆಸುವಿಕೆ]] ಮತ್ತು [[ಹೈಡ್ರೊಸಿಡಿಂಗ್|ಹೈಡ್ರೋಸೀಡಿಂಗ್]]ನಿಂದ [[ಸವೆತ ಹತೋಟಿ|ಸವೆತ ನಿರ್ವಹಣೆ]] * [[ಗಸಿ ಹೊಂಡ|ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಹಕ]] ಮತ್ತು [[ಕೆಸರು ಬೇಲಿ|ಕೆಸರು ಹೊಂಡ]]ಗಳ [[ಗಸಿ ನಿಯಂತ್ರಣ|ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ]]<ref>ಟೆನ್ನೀಸ್ ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಎನ್ವಿರಾನ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಂಡ್ ಕನ್ಸರ್ವೇಶನ್. ನಶ್ವಿಲ್ಲೆ, ಟಿಎನ್.[http://www.state.tn.us/environment/wpc/sed_ero_controlhandbook/ "][http://www.state.tn.us/environment/wpc/sed_ero_controlhandbook/ ಟೆನ್ನೀಸ್ ಎರೋಶನ್ ಅಂಡ್ ಸೆಡಿಮೆಂಟ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬುಕ್."] (2002)</ref> ವಿಷಯುಕ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಾದ ವಾಹನ ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಗಾರೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ಹೊರಹೋಗುವಿಕೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: * ಮುಂಜಾಗರೂಕತೆ ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮತ್ತು * ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಚಿಸಿದ ಲೋಹ ಪಾತ್ರೆಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗಾರೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ) ಮತ್ತು ತುಂಬಿತುಳುಕುವ ಚರಂಡಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹಾಗೂ ಚರಂಡಿ ಕಾಲುವೆಗಳ ತಿರುಗಿಸುವಿಕೆಯಂಥ ರಚನೆಗಳು).<ref>ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ. (2006). [http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=min_measure&amp;min_measure_id=4 "ಕನ್ಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್ ಸೈಟ್ ಸ್ಟೋರ್ಮ್‌ವಾಟರ್ ರನ್‌ಓಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090618233338/http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=min_measure&min_measure_id=4 |date=2009-06-18 }} ನ್ಯಾಶನಲ್ ಮೆನು ಆಫ್ ಸ್ಟೋರ್ಮ್‌ವಾಟರ್ ಬೆಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸಸ್.</ref> <div style="clear:right"> === ನಗರದ (ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ) ಹೊರಹರಿವು === [[ಚಿತ್ರ:Trounce Pond.jpg|right|thumb|ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲವನ್ನು ನಿಯತ್ರಿಸಲು ಧಾರಣ ಜಲಾಯನ ಭೂಮಿ]] ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರೀ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ನಗರದ ಹೊರಹರಿವಿನ ವೇಗ ಮತ್ತು ಗತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರೀ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ನಗರದ ಹೊರಹರಿವಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ವಿವಿಧ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದೆ. ಜಲಗುಣದ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಜಲಗುಣದ ಉತ್ತಮೀಕರಣ ಮತ್ತು ಈ ಎರಡೂ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುವ ಈ ತಂತ್ರಗಳು [[ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ಅನುಷ್ಠಾನ|ಉತ್ತಮ ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು]] ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="EPA-PDS">ಯು.ಎಸ್. ಇಪಿಎ(1999).[http://epa.gov/guide/stormwater/ "][http://epa.gov/guide/stormwater/ ಪ್ರಿಲಿಮನರಿ ಡಾಟಾ ಸಮ್ಮರಿ ಆಫ್ ಅರ್ಬನ್ ಸ್ಟೋರ್ಮ್ ವಾಟರ್ ಬೆಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸಸ್."] ಚಾಪ್ಟರ್ 5. ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ನಂಬರ್. ಇಪಿಎ-821-R-99-012.</ref> </div> ಮಾಲಿನ್ಯ ಮುನ್ಸೂಚನಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು [[ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಭಾವದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ|ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಭಾವಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆ]]ಯ ತಂತ್ರಗಳು, [[ಹಸಿರು ಛಾವಣಿ|ಹಸಿರು ಛಾವಣಿಯ]] ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಉತ್ತಮೀಕರಣ ( ಉದಾಹರಣೆಗೆ ವಾಹನ ಇಂಧನಗಳ, ತೈಲ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳ, ವಿಷಕಾರಕಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ).<ref>ಇಪಿಎ. [http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=factsheet_results&amp;view=specific&amp;bmp=124 "] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207202334/http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=factsheet_results&view=specific&bmp=124 |date=2013-12-07 }}[http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=factsheet_results&amp;view=specific&amp;bmp=124 ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಶೇಟ್: ಲೋವ್ ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಡೆವೆಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಂಡ್ ಅದರ್ ಗ್ರೀನ್ ಡಿಸೈನ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಜೀಸ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131207202334/http://cfpub.epa.gov/npdes/stormwater/menuofbmps/index.cfm?action=factsheet_results&view=specific&bmp=124 |date=2013-12-07 }} ಅಕ್ಟೋಬರ್ 9, 2008.</ref> ಹೊರಹರಿವಿನ ಸಾವಧಾನಿಸುವಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು [[ಅಂತರ್ವ್ಯಾಪಿತ ಹೊಂಡ|ಅಂತರ್ವ್ಯಾಪಿಸಿದ ಹೊಂಡ]]ಗಳು, [[ಜೀವಿಧಾರಣ|ಜೈವಿಕ ಧಾರಣ]] ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ನಿರ್ಮಿತ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶ, [[ಧಾರಣ ಜಲಾನಯನ ಭೂಮಿ|ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡ]]ಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಸಂಬಂಧೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref>ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಸ್ಟೋರ್ಮ್‌ವಾಟರ್ ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್. ಮೆನ್ಲೋ ಪಾರ್ಕ್, ಸಿಎ. [http://www.cabmphandbooks.com "][http://www.cabmphandbooks.com ಸ್ಟೋರ್ಮ್ ವಾಟರ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್ (ಬಿಎಂಪಿ) ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬುಕ್ಸ್."] 2003</ref><ref>ನ್ಯೂ ಜೆರ್ಸಿ ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಎನ್ವಿರಾನ್‍ಮೆಂಟ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್. ಟ್ರೆಂಟನ್, ಎನ್‌ಜೆ. [http://www.njstormwater.org/bmp_manual2.htm "][http://www.njstormwater.org/bmp_manual2.htm ನ್ಯೂ ಜೆರ್ಸಿ ಸ್ಟೋರ್ಮ್‌ವಾಟರ್ ಬೆಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸಸ್ ಮಾನ್ಯುವಲ್."] ಏಪ್ರಿಲ್ 2004.</ref> ಅಣು ಮಾಲಿನ್ಯದ ಹೊರಹರಿವು ಅಂತರ್‌ವ್ಯಾಪಕ ಹೊಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡಗಳಂತಹ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ [[ಅಂತರ್ ಜಲ|ಅಂತರ್ಜಲಕ್ಕೆ]] ಹರಿಬಿಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಧಾರಣಾ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳಿಂದ ನೀರು ಬಿಸಿಯಾಗುವುದರಿಂದ ವಾತಾವರಣದ ಉಷ್ಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಶಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ.<ref name="EPA-PDS"/>{{Rp|p. 5-58|date=May 2009}} == ನಿಯಂತ್ರಣ ಚೌಕಟ್ಟು == ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯುತ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಜಲಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲದ ತಡೆಯು ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಮೂಲಗಳ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ನಗರದ ಹಾಗೂ ಉದ್ಯಮಗಳ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ಚರಂಡಿ ನಿರ್ವಹಣಾ ಘಟಕಗಳು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಈಗಿನ ಮುಖ್ಯ ಗಮನವಾಗಿದೆ.<ref>ಕೋಪ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, ಕ್ಲೌಡಿಯಾ. [http://www.ncseonline.org/NLE/CRSreports/water/h2o-26.cfm "ಸ್ಟೋರ್ಮ್‌ವಾಟರ್ ಪರ್ಮಿಟ್ಸ್: ಸ್ಟೇಟಸ್ ಆಫ್ ಇಪಿಏ’ಸ್ ರೆಗ್ಯುಲೇಟರಿ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮ್."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090508154621/http://www.ncseonline.org/NLE/CRSreports/water/h2o-26.cfm |date=2009-05-08 }} ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಕಾಂಗ್ರೆಶ್ಶೆನಲ್ ರೀಸರ್ಚ್ ಸರ್ವೀಸ್, ವಾಶಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ. 1998. ಸಿಎರ್‌ಎಸ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ ನಂಬರ್. 97-೨೯೦ ಇಎನ್‌ಆರ್.</ref> === ಸಂಯುಕ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ === ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪರಿಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಹರಿಸುವುದನ್ನು [[ಸಂಯುಕ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ|ಸಂಯುಕ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ]] [[ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾನೂನು|ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳಿಂದ]] ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.16ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಪರಾಧೀ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ, ಆದರೆ ''ನದಿಗಳ ಕಾನೂನು 1951-1961'' ರಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ಪ್ರಯೋಗವಾಗಿಸಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಾನೂನುಗಳು ''1984ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯಿದೆ'' ಯಿಂದ ಬಲಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಈ ಕಾನೂನು ಹಿಂದಿನ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಧಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. ಸರೋವರ ಮತ್ತು ನದಿ, ಅಂತರ್ಜಲ ಅಥವಾ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಮಾಲಿನ್ಯವಾಗಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಅಸಮರ್ಪಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲುವುದನ್ನು ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ಇಂಗ್ಲಂಡ್ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌]]ಗಳಲ್ಲಿ [[ಪರಿಸರ ಸಂಸ್ಥೆ|ವಾತಾವರಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು]] ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ [[ಸ್ಕಾಟಿಶ್ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ|ಎಸ್‌ಇಪಿಎನಲ್ಲಿ]] ಮಾತ್ರ ಈ ಪರವಾನಗಿ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ. === ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ === [[ಯುಎಸ್‍ಎ|ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ]] 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣದಡಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು ಮತ್ತು ಒಳಾಡಳಿತ ರಾಜ್ಯ ಸಂವಿಧಾನವು 1899ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.ರಾಜ್ಯ ಸಂವಿಧಾನದ [[ರೆಪ್ಯುಸ್ ಅಕ್ಟ್|ಅಸಮ್ಮತಿಯ ಕಾನೂನು]], [[ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಂದರುಗಳು ಕಾಯಿದೆ ೧೮೯೯|1899ರ ನದಿಗಳ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಬರ್‌ಗಳ ಕಾನೂನು]] ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೌಕಾಸಂಚಾರದ ನದಿಗಳಿಗೆ, ಕೊಳಗಳಿಗೆ,ಪ್ರವಾಹಗಳಿಗೆ, ಮತ್ತು ಉಳಿದ ನೌಕಾಸಂಚಾರ ಯೋಗ್ಯ ಜಲಮೂಲಗಳಿಗೆ ತಿರಸ್ಕರಿತ ವಿಷಗಳನ್ನು ಬೆರೆಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದೆ.1948ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾದ [[ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯಿದೆ|ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನು]] [[ಯುನೆಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್‍ನ ಸರ್ಜನ್ ಜನರಲ್|ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ]] ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಯಲು ಅಧಿಕೃತತೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಈ ಕಾನೂನು ಗಂಭೀರ ಮಾಲಿನ್ಯ ವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಶಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ. ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಮೂಡಿಸಲು 1972ರ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಾನೂನನ್ನು ಪುನರ್ನವೀಕರಿಸಲು [[ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್|ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳು]] ಮುಂದಾಗಿವೆ. [[ಶುದ್ಧವಾದ ನೀರಿನ ಕಾಯಿದೆ|ಸುರಕ್ಷಿತ ಜಲ ಕಾನೂನು]] ಎಂದೇ ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ 1972ರ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನು, ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಮೂಲ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ.<ref>ಪಬ್ಲಿಕ್.ಎಲ್. 92-500, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18, 1972. {{USC|33|1251}} ''et seq.''</ref> ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಗರಸಭೆಯ ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣಾ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ತ್ಯಾಜ್ಯಜಲದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು[[ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಪರಿಸರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ|ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನದ ವಾತಾವರಣ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಸ್ಥೆ]]ಯು ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.ಈ ಕಾನೂನು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಿಗೂ [[ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಾಯಿದೆ#ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ|ಜಲ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡ]]ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ನಗರಸಭಾ ಚರಂಡಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಭಾರೀ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವಿನ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಈ ಕಾನೂನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ. ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೂ ಕೂಡಾ ಇದಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು 1972ರ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿ ತರುವ ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. 1987ರ ಮಹಾಸಭೆಯು ಜಲ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾನೂನಿನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.<ref>ಪಬ್ಲಿಕ್.ಎಲ್. 100-4, ಫೆಬ್ರುವರಿ 4, 1987.</ref> ನಗರಸಭೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳ ಚರಂಡಿ ನೀರಿನ ಹೊರಹರಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಮೂಲದ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಪರವಾನಗಿಗೆ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿದೆ. 1987ರ ಕಾನೂನು ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಗರಸಭೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಪರೋಕ್ಷ ಮೂಲ ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕಾ ಕೊಡುಗೆ ಯೋಜನೆಗೆ ಪುನರ್‌ಆಯೋಜಿಸಿದೆ. 2002ರ ಗ್ರೇಟ್ ಲೇಕ್ಸ್ ಲೆಗಸಿ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಿಡಬ್ಲ್ಯೂಎ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತಂದಿದೆ.<ref>ಪಬ್ಲಿಕ್.ಎಲ್. 107-303, ನವೆಂಬರ್ 27, 2002</ref> == ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ನೋಡಿ == * [[ಜಲವಾಸಿ ವಿಷಶಾಸ್ತ್ರ|ಜಲಚರ ವಿಷಶಾಸ್ತ್ರ]] * [[ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅತಿ ಪೋಷಕಾಂಶ]] * [[ಇಂಟರ್‌ಪ್ರೊವಿನ್ಸಿಯಲ್ ಕೋಆಪರೇಟಿವ್ಸ್ ವರ್ಸಸ್ ದಿ ಕ್ವೀನ್|ಇಂಟರ್ ಪ್ರೊವಿನ್ಸಿಯಲ್ ಕೋಆಪರೇಟಿವ್ಸ್ ವರ್ಸಸ್ ದಿ ಕ್ವೀನ್]] * [[ಕಡಲ ಭಗ್ನಾವಶೇಷ|ಹಾವಸೆಗಳು]] * [[ಕಡಲ ಮಾಲಿನ್ಯ|ಹಾವಸೆಗಳ ಮಾಲಿನ್ಯ]] * [[ತೈಲ ಬುಗ್ಗೆಗಳು|ತೈಲ ಗುಳ್ಳೆಗಳು]] * [[ಕಾಗದ ಮಾಲಿನ್ಯ]] * [[ನೀರಿನ ಬುಗ್ಗೆಗಳು|ಜಲ ಕೋಡು]] * [[ಟ್ರೊಫಿಕ್ ರಾಜ್ಯ ಸೂಚಕ|ಪೋಷಕಾವಸ್ಥೆಯ ಪರಿವಿಡಿ]] * [[ಜಲವಿಭಾಗಕ ಕೇಂದ್ರ|ಜಲಾನಯನ ಮಧ್ಯಭೂಮಿ]] == ಆಕರಗಳು == {{reflist}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{commons|Water pollution|Water pollution}} '''ಮಾಹಿತಿಯ ಪಕ್ಷಿನೋಟ''' * "[http://www.nrdc.org/water/pollution/default.asp ಇಶ್ಯೂಸ್:ವಾಟರ್]" - ನ್ಯಾಚುರಲ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಿಂದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ಸುದ್ದಿ ಮತ್ತು ವರದಿ ( ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆ) * [http://www.pbs.org/strangedays/episodes/troubledwaters/ ಟ್ರಬಲ್‌ಡ ವಾಟರ್ಸ್] - ನ್ಯಾಶನಲ್ ಜಿಯೋಗ್ರಫಿಕ್ ಮತ್ತು ಪಿಬಿಎಸ್ ನ "ಸ್ಟ್ರೇಂಜ್ ಡೇಯ್ಸ್ ಓನ್ ಪ್ಲಾನೆಟ್ ಅರ್ಥ್" ನಿಂದ ವೀಡಿಯೋ * ಬಿಯೋಂಡ್ ಪೆಸ್ಟಿಸೈಡ್ಸ್ ನ ವರದಿಯಾದ [http://www.beyondpesticides.org/documents/water.pdf ಥ್ರೀಟನ್‌ಡ ವಾಟರ್ಸ್: ಟರ್ನಿಂಗ್ ದಿ ಟೈಡ್ ಓನ್ ಪೆಸ್ಟಿಸೈಡ್ ಕಂಟಾಮಿನೇಶನ್] (ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆ) * [http://www.csmate.colostate.edu/dwel/ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಟರ್ ಎಜುಕೇಶನ್ ಲೈಬ್ರರಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090217154515/http://csmate.colostate.edu/dwel/ |date=2009-02-17 }} - ಕೊಲರಾಡೋ ಸ್ಟೇಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮೂಲಗಳು '''ವಿಷ್ಲೇಶಣಾ ಸಲಕರಣೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ವಿಶೇಷ ಮೂಲಗಳು''' * [http://www.netregs.gov.uk/netregs/63294.aspx ವಾಣಿಜ್ಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ NetRegs.gov.ukಯ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಸಲಹೆ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090903121203/http://www.netregs.gov.uk/netregs/63294.aspx |date=2009-09-03 }} * [http://www.ppl.nl/index.php?option=com_wrapper&amp;view=wrapper&amp;Itemid=82 ಜಲ ಮೂಲಗಳ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ] - ಪೀಸ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಲೈಬ್ರರಿ (ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್) * [http://www.eugris.info ಇಯುಜಿಆರ್‌ಐಎಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200812102235/http://www.eugris.info/ |date=2020-08-12 }} - ಪೋರ್ಟಲ್ ಫಾರ್ ಸಾಯ್ಲ್ ಅಂಡ್ ವಾಟರ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಇನ್ ಯುರೋಪ್ * ಮಾಲಿನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಯುಎಸ್ ಇಪಿಎಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ -[http://cfpub.epa.gov/caddis/ ಕಾಸಲ್ ಅನಾಲಿಸಿಸ್/ಡಯಾಗ್ನೊಸಿಸ್ ಡಿಸಿಶನ್ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್] {{DEFAULTSORT:Water Pollution}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಜಲಚರ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ]] [[ವರ್ಗ:ಭೂ ಅಂತರ್‌ಪದರಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ವಾತಾವರಣ ವಿಜ್ಞಾನ]] [[ವರ್ಗ:ಜಲ ರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನ]] [[ವರ್ಗ:ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ]] [[ವರ್ಗ:ಜಲ ಪೂರೈಕೆ]] [[ವರ್ಗ:ಪರಿಸರ]] 6fi7ddy40bajbxapdwalmuq477p07ke 10 22088 1373960 1370698 2026-05-21T16:45:09Z A826 72368 1373960 wikitext text/x-wiki {{#invoke:infobox|infoboxTemplate|child={{{child|{{{embed|}}}}}} | bodyclass = biography vcard | above = {{#if:{{{honorific prefix|{{{honorific_prefix|{{{honorific-prefix|{{{pre-nominals|}}}}}}}}}}}}|<div class="honorific-prefix" style="font-size: 80%; font-weight: normal;">{{{honorific prefix|{{{honorific_prefix|{{{honorific-prefix|{{{pre-nominals|}}}}}}}}}}}}</div>}}<div class="fn">{{#if:{{{name|}}}|{{{name}}}|{{PAGENAMEBASE}}}}</div>{{#if:{{{honorific suffix|{{{honorific_suffix|{{{honorific-suffix|{{{post-nominals|}}}}}}}}}}}}|<div class="honorific-suffix" style="font-size: 80%; font-weight: normal;">{{{honorific suffix|{{{honorific_suffix|{{{honorific-suffix|{{{post-nominals|}}}}}}}}}}}}</div>}} | subheader = {{#ifeq:{{lc: {{{child|{{{embed|}}}}}}}}|yes|{{#if:{{{embed_title|}}}|'''{{{embed_title|}}}'''}}}} | subheader2 = {{#switch:{{{child|{{{embed|}}}}}}|yes=<!--empty when this infobox is embedded-->|#default={{#if:{{{native_name|}}}|{{#if:{{{native_name_lang|}}}|<div class="nickname" lang="{{{native_name_lang}}}">}}{{{native_name}}}{{#if:{{{native_name_lang|}}}|</div>}} }} }} | subheaderstyle2 = font-size: 125% | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{image|}}}|size={{#ifeq:{{lc:{{{landscape|}}}}}|yes|{{min|300|{{#if:{{#ifexpr:{{{image size|{{{image_size|{{{imagesize|}}}}}}}}}}}|300|{{{image size|{{{image_size|{{{imagesize|}}}}}}}}}}}}}x200px|{{{image size|{{{image_size|{{{imagesize|}}}}}}}}}}}|sizedefault=frameless|upright={{{image_upright|1}}}|alt={{{alt|{{{image_alt|}}}}}}|suppressplaceholder=yes}} | caption = {{{image caption|{{{caption|{{{image_caption|}}}}}}}}} | label2 = ಉಚ್ಛಾರಣೆ | data2 = {{{pronunciation|}}} | label10 = ಹುಟ್ಟು | data10 = {{br separated entries |1={{#if:{{{birth_name|}}}{{{birthname|}}}|<div style="display:inline" class="nickname">{{{birth_name|{{{birthname|}}}}}}</div>}} |2={{#invoke:person date|birth}} |3={{#if:{{{birth_place|}}}|<div style="display:inline" class="birthplace">{{{birth_place|}}}</div>}} }} | label11 = Bapti{{#if:{{{baptized|}}}|z|s}}ed | data11 = {{#if:{{{birth_date|}}}||{{{baptized|{{{baptised|}}}}}}}} | label12 = ಕಣ್ಮರೆ | data12 = {{Br separated entries|1={{{disappeared_date|}}}|2={{{disappeared_place|}}}}} | label13 = ಸ್ಥಿತಿ | data13 = {{{status|{{{disappeared_status|}}}}}} | label14 = ಸಾವು | data14 = {{br separated entries |1={{#invoke:person date|death}} |2={{#if:{{{death_place|}}}|<div style="display:inline" class="deathplace">{{{death_place|}}}</div>}} }} | label15 = ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣ | data15 = {{{death cause|{{{death_cause|}}}}}} | label16 = ಮೃತದೇಹದ ಪತ್ತೆ | data16 = {{{body discovered|{{{body_discovered|}}}}}} | label17 = ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳ | data17 = {{#if:{{{burial_place|}}}|{{Br separated entries|1={{{burial_place|}}}|2={{{burial_coordinates|}}}}}|{{Br separated entries|1={{{resting place|{{{resting_place|{{{restingplace|}}}}}}}}}|2={{{resting place coordinates|{{{resting_place_coordinates|{{{restingplacecoordinates|}}}}}}}}}}}}} | class17 = label | label18 = ಸ್ಮಾರಕ | data18 = {{{monuments|}}} | label21 = ಬೇರೆ ಹೆಸರು | data21 = {{{other names|{{{other_names|{{{othername|{{{nickname|{{{alias|}}}}}}}}}}}}}}} | class21 = nickname | label22 = Siglum | data22 = {{{siglum|}}} | label23 = ನಾಗರಿಕತೆ | data23 = {{{citizenship|}}} | class23 = category | label24 = ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ | data24 = {{{education|}}} | label25 = ಅಲ್ಮಾ ಮೇಟರ್ | data25 = {{{alma mater|{{{alma_mater|}}}}}} | label26 = ಉದ್ಯೋಗ{{Pluralize from text|{{{occupation|}}}|plural=ಗಳು}} | data26 = {{{occupation|}}} | class26 = role | label27 = ಸಕ್ರಿಯ ವರ್ಷಗಳು | data27 = {{{years active|{{{years_active|{{{yearsactive|}}}}}}}}} | label28 = ಯುಗ | data28 = {{{era|}}} | class28 = category | label29 = ಉದ್ಯೋಗದಾತ{{Pluralize from text|{{{employer|}}}|likely=(s)|plural=s}} | data29 = {{{employer|}}}{{main other|{{Pluralize from text| {{{employer|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple employers]]}}}} | class29 = org | label30 = ಸಂಘಟನೆ | data30 = {{{organisation|{{{organization|{{{organizations|}}}}}}}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{organization|{{{organisation|}}}}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple organizations]]}}}} | class30 = org | label31 = ಮಧ‍್ಯವರ್ತಿ{{Pluralize from text|{{{agent|}}}|likely=(s)|plural=s}} | data31 = {{{agent|}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{agent|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple agents]]}}}} | class31 = agent | label32 = ಹೆಸರುವಾಸಿ | data32 = {{{known for|{{{known_for|{{{known|}}}}}}}}} | label33 = ಕೆಲಸ | data33 = {{{works|}}} | label34 = <span style="white-space:nowrap;">Notable credit{{Pluralize from text|{{{credits|}}}|likely=(s)|plural=s}}</span> | data34 = {{#if:{{{works|}}}||<!-- -->{{{credits|}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{credits|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple credits]]}}}}}} | label35 = ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿ{{Pluralize from text|{{{label_name|}}}|likely=(s)|plural=s}} | data35 = {{#if:{{{works|}}}{{{credits|}}}||<!-- -->{{{label_name|}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{label_name|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple labels]]}}}}}} | label36 = ಗಮನಾರ್ಹ ಕೆಲಸಗಳು | data36 = {{#if:{{{works|}}}{{{credits|}}}{{{label_name|}}}||{{{notable works|{{{notable_works|}}}}}}}} | label37 = ಶೈಲಿ | data37 = {{{style|}}} | class37 = category | label40 = ದೂರದರ್ಶನ | data40 = {{{television|}}} | label41 = ಎತ್ತರ | data41 = {{#if:{{{height_m|{{{height_cm|}}}}}}{{{height_ft|}}}{{{height_in|}}} | {{convinfobox|{{{height_m|{{{height_cm|}}}}}}|{{#if:{{{height_m|}}}|m|cm}}|{{{height_ft|}}}|ft|{{{height_in|}}}|in}}}}{{#if:{{{height|}}} | {{infobox person/height|{{{height|}}}}}}} | label42 = ಕಚೇರಿ | data42 = {{{office|{{{title|}}}}}} | class42 = title | label43 = ಅವಧಿ | data43 = {{{term|}}} | label44 = ಪೂರ್ವವರ್ತಿ | data44 = {{{predecessor|}}} | label45 = ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ | data45 = {{{successor|}}} | label46 = ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ | data46 = {{{party|{{{political_party|}}}}}} | class46 = org | label47 = ಇತರ ರಾಜಕೀಯ | data47 = {{{otherparty|}}} | class47 = org | label48 = ಚಳುವಳಿ | data48 = {{{movement|}}} | class48 = category | label49 = ಎದುರಾಳಿ{{Pluralize from text|{{{opponents|}}}|likely=(s)|plural=s}} | data49 = {{{opponents|}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{opponents|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple opponents]]}}}} | label50 = ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರು | data50 = {{{boards|}}} | label51 = ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಆರೋಪಗಳು | data51 = {{{criminal_charges|{{{criminal charge|{{{criminal_charge|}}}}}}}}}{{main other|{{Pluralize from text|{{{criminal charge|{{{criminal_charge|}}}}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple criminal charges]]}}}} | label52 = ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಶಿಕ್ಷೆ | data52 = {{{criminal penalty|{{{criminal_penalty|}}}}}} | label53 = ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸ್ಥಿತಿ | data53 = {{#if:{{{judicial status|{{{judicial_status|}}}}}} | {{{judicial status|{{{judicial_status}}}}}} | {{{criminal status|{{{criminal_status|}}}}}}}} | class53 = category | label54 = ಹೆಂಡತಿ/ಗಂಡ | data54 = {{{spouse|{{{spouses|{{{spouse(s)|}}}}}}}}}{{main other|{{Pluralize from text| {{{spouse|{{{spouse(s)|}}}}}} |likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple spouses]]}}}} | label55 = ಪಾಲುದಾರ{{#if:{{{partners|}}}|s|{{Pluralize from text|{{{partner|{{{domesticpartner|{{{domestic_partner|{{{partner(s)|}}}}}}}}}}}} |likely=(s)|plural=s}}}} | data55 = {{{partner|{{{domesticpartner|{{{domestic_partner|{{{partners|{{{partner(s)|}}}}}}}}}}}}}}}{{main other|{{Pluralize from text| {{{partner|{{{domesticpartner|{{{domestic_partner|{{{partner(s)|}}}}}}}}}}}} |likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple partners]]}}}} | label56 = ಮಕ್ಕಳು | data56 = {{{children|}}} | label57 = ಪೋಷಕರು | data57 = {{#if:{{{parents|}}}|{{{parents}}}|{{#ifexpr:{{count|{{{father|}}}|{{{mother|}}}}} > 1|{{Unbulleted list|{{{father}}} (father)|{{{mother}}} (mother)}}|{{{mother|}}}{{{father|}}}}}}}<!-- -->{{main other|{{Pluralize from text|{{{parents|}}}|likely=[[Category:Pages using infobox person with multiple parents]]}}}} | label58 = ಸಂಬಂಧಿಕರು | data58 = {{{relations|{{{relatives|}}}}}} | label59 = ಕುಟುಂಬ | data59 = {{{family|}}} | label60 = ಚಿಹ್ನೆ | data60 = {{{callsign|}}} | label61 = ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು | data61 = {{{awards|}}} | label62 = ಗೌರವಗಳು | data62 = {{{honours|{{{honors|}}}}}} | data64 = {{{misc|{{{module|}}}}}} | data65 = {{{misc2|{{{module2|}}}}}} | data66 = {{{misc3|{{{module3|}}}}}} | data67 = {{{misc4|{{{module4|}}}}}} | data68 = {{{misc5|{{{module5|}}}}}} | data69 = {{{misc6|{{{module6|}}}}}} | label70 = ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ | data70 = {{{website|{{{homepage|{{{URL|{{{url|}}}}}}}}}}}} | header71 = {{#if:{{{signature|}}}|{{if empty|{{{signature_type|}}}|Signature}}}} | data72 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{signature|}}}|size={{{signature_size|}}}|class=infobox-signature skin-invert|sizedefault=150px|alt={{{signature alt|{{{signature_alt|}}}}}}}} | header73 = {{#if:{{{footnotes|}}}|Notes}} | data74 = {{#if:{{{footnotes|}}}|<div style="text-align: left;">{{{footnotes}}}</div>}} }}<!-- -->{{#invoke:Check for unknown parameters|check|unknown={{main other|[[Category:Pages using {{if empty|{{lcfirst:{{{template_name|}}}}}|infobox person}} with unknown parameters|_VALUE_{{PAGENAME}}]]}}|preview = Page using [[Template:{{#if:{{{template_name|}}}|{{ucfirst:{{{template_name|}}}}}|Infobox person}}]] with unknown parameter "_VALUE_"|ignoreblank=n<!--this check deliberately flags empty unknown parameters; see talk, December 2022--> | abovestyle | agent | alias | alma mater | alma_mater | alt | awards | baptised | baptized | birth_date | birth_name | birth_place | birthname | boards | body discovered | body_discovered | burial_coordinates | burial_place | callsign | caption | child | children | citizenship | credits | criminal charge | criminal penalty | criminal status | criminal_charge | criminal_charges | criminal_penalty | criminal_status | death cause | death_cause | death_date | death_place | disappeared_date | disappeared_place | disappeared_status | domestic_partner | domesticpartner | education | embed | embed_title | employer | era | family | father | footnotes | height | height_cm | height_ft | height_in | height_m | homepage | honorific prefix | honorific suffix | honorific_prefix | honorific_suffix | honorific-prefix | honorific-suffix | honors | honours | image | image caption | image size | image_alt | image_caption | image_size | image_upright | imagesize | judicial status | judicial_status | known | known for | known_for | label_name | landscape | misc | misc2 | misc3 | misc4 | misc5 | misc6 | module | module2 | module3 | module4 | module5 | module6 | monuments | mother | movement | name | nationality | native_name | native_name_lang | nickname | nocat_wdimage | notable works | notable_works | occupation | office | opponents | organisation | organization | organizations | other names | other_names | othername | otherparty | parents | partner | partners | partner(s) | party | predecessor | pre-nominals | political_party | post-nominals | pronunciation | relations | relatives | resting place | resting place coordinates | resting_place | resting_place_coordinates | restingplace | restingplacecoordinates | siglum | signature | signature alt | signature_alt | signature_size | signature_type | spouse | spouses | spouse(s) | status | style | successor | template_name | television | term | title | URL | url | website | works | years active | years_active | yearsactive }}<!-- -->{{Main other|{{#if:{{{pronunciation|}}}|[[Category:Biography template using pronunciation]]}}<!-- -->{{#if:{{{signature|}}}|[[Category:Biography with signature]]}}<!-- -->[[Category:Articles with hCards]] }}<!-- -->{{#invoke:Check for conflicting parameters|check | nested = 1 | template = [[Template:{{#if:{{{template_name|}}}|{{ucfirst:{{{template_name|}}}}}|Infobox person}}]] | cat = {{main other|Category:Pages using {{if empty|{{{template_name|}}}|infobox person}} with conflicting parameters}} | child; embed | honorific prefix; honorific_prefix; honorific-prefix; pre-nominals | honorific suffix; honorific_suffix; honorific-suffix; post-nominals | image_alt; alt | image size; image_size; imagesize | image caption; caption; image_caption | birth_name; birthname | baptized; baptised | status; disappeared_status | death cause; death_cause | body discovered; body_discovered | resting place; resting_place; restingplace | resting place coordinates; resting_place_coordinates; restingplacecoordinates | other names; other_names; othername; nickname; alias | alma mater; alma_mater | years active; years_active; yearsactive | organisation; organization; organizations | political_party; party | known for= known_for; known | {{#if:{{{works|}}}|works;}} {{#if:{{{credits|}}}|credits;}} {{#if:{{{label_name|}}}|label_name;}} notable works; notable_works | height_m; height_cm | office; title | criminal_charges; criminal charge; criminal_charge | criminal penalty; criminal_penalty | judicial status; judicial_status | criminal status; criminal_status | spouse; spouses; spouse(s) | partner; domesticpartner; domestic_partner; partners; partner(s) | {{#if:{{{parents|}}}||NULL_}}parents; {{#if:{{{father|}}}||NULL_}}father | {{#if:{{{parents|}}}||NULL_}}parents; {{#if:{{{mother|}}}||NULL_}}mother | relations; relatives | honours; honors | misc; module | misc2; module2 | misc3; module3 | misc4; module4 | misc5; module5 | misc6; module6 | website; homepage; URL; url }}{{#invoke:Check for deprecated parameters|check|ignoreblank=yes | _category = {{main other|[[Category:Pages using {{if empty|{{{template_name|}}}|infobox person}} with deprecated parameters|_VALUE_]]}} | preview = Page using [[Template:{{#if:{{{template_name|}}}|{{ucfirst:{{{template_name|}}}}}|Infobox person}}]] with deprecated parameter _VALUE_ | _remove = nationality }}<includeonly>{{#ifeq:{{{child|{{{embed|}}}}}}|yes||{{Wikidata image|1={{{image|}}}|2={{{nocat_wdimage|}}}}}}}</includeonly><noinclude> {{documentation}} </noinclude> 3f6l7vm2vldvfpnin3zv6qlflvvy0ht 0 23092 1373968 1344134 2026-05-21T23:43:22Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373968 wikitext text/x-wiki {{Australia state or territory |Name = Queensland |Fullname = State of Queensland |Flag = Flag of Queensland.svg |CoatOfArms = Coa_Queensland.gif |Map = Queensland locator-MJC.png |Motto = "Audax at Fidelis" (Bold but Faithful) |Nickname = Sunshine State, Smart State |Emblems = ''Faunal - [[Koala]] (''Phascolarctos cinereus''); Floral - [[Cooktown orchid]] (''Dendrobium bigibbum''); Bird - [[Brolga]] (''Grus rubicunda''); Aquatic - [[Barrier Reef Anemonefish]] (''Amphiprion akindynos''); Gem - [[Sapphire]]; Colour - [[Maroon (color)|Maroon]] |Emblem_title1 = Faunal |Emblem1 = [[Koala]]<br /> (''Phascolarctos cinereus'') |Emblem_title2 = Floral |Emblem2 = [[Cooktown orchid]]<br /> (''Dendrobium phalaenopsis'') |Emblem_title3 = Bird |Emblem3 = [[Brolga]] (''Grus rubicunda'') |Emblem_title4 = Aquatic |Emblem4 = [[Barrier Reef Anemonefish]]<br /> (''Amphiprion akindynos'') |Emblem_title5 = Gem |Emblem5 = [[Sapphire]] |Emblem_title6 = [[Australian state colours|Colours]] |Emblem6 = [[Maroon (color)|Maroon]] |Capital = [[Brisbane]] |Largest city = [[Brisbane]] |Demonym = Queenslander |ChiefType = Premier |Chief = [[Anna Bligh]] |ChiefParty = [[Australian Labor Party|ALP]] |Viceroy = [[Penelope Wensley]] |ViceroyType = Governor |PostalAbbreviation = QLD |EntityAdjective = State |GSP = $224,187<ref>[http://www.abs.gov.au/AUSSTATS/abs@.nsf/Lookup/5220.0Main+Features12008-09%20%28Reissue%29?OpenDocument 5220.0 - Australian National Accounts: State Accounts, 2008-09 (Reissue)], [[Australian Bureau of Statistics]], 22 December 2009.</ref> |GSPYear = 2008-09 |GSPRank = 3rd |GSPPerCapita = $50,873 |GSPPerCapitaRank = 6th |AreaRank = 2nd largest |TotalArea = 1852642 |LandArea = 1730648 |WaterArea = 121994 |PercentWater = 6.58 |PopulationRank = 3rd |Population = 4,406,800<ref>[http://www.abs.gov.au/AUSSTATS/abs@.nsf/Lookup/3101.0Main+Features1Jun%202009?OpenDocument 3101.0 - Australian Demographic Statistics, Jun 2009], [[Australian Bureau of Statistics]], 3 December 2009.</ref> |PopulationYear = June 2009 |DensityRank = 5th |Density = 2.55 |HighestPoint = [[Mount Bartle Frere]] |HighestElev = +1,622 m |HighestElev_ft = 5,321 |LowestPoint = |LowestElev = |LowestElev_ft = | TimeZone =[[Australian Eastern Standard Time|AEST]] [[UTC+10]] does not observe [[Daylight Saving Time|DST]]| |HouseSeats = 29 |SenateSeats = 12 |ISOCode = AU-QLD |GovtWebsite = www.qld.gov.au |Website = www.qld.gov.au }} {{otheruses}} {{coord|23|0|S|143|0|E|display=title}} '''ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]ದ ಒಂದು [[ರಾಜ್ಯ]]. ಇದು ಪ್ರಧಾನ ಭೂಖಂಡದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ [[ನಾರ್ದರ್ನ್ ಟೆರಿಟರಿ]], ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿ [[ದಕ್ಷಿಣ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]] ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌]]‌ನಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ [[ಕೋರಲ್ ಸಮುದ್ರ]] [[ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರ]]ವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು [[ಪಶ್ಚಿಮ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]ದ ನಂತರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಾಗೂ ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ ಮತ್ತು [[ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ]]ದ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮ‌ೂರನೇ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಅನೇಕ ದಿನಾಂಕ ಸೂಚಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳ ಪ್ರಕಾರ [[ಸ್ಥಳೀಯ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದವರು]] ಮತ್ತು 40,000ದಿಂದ 65,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಆಗಮಿಸಿದ [[ಟಾರೆಸ್ ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್‌ನವರು]] ನೆಲೆಸಿದ್ದರು.<ref>[http://www.dreamtime.net.au/indigenous/timeline.cfm ಡ್ರೀಮಿಂಗ್ ಆನ್‌ಲೈನ್: ಇಂಡಿಜೀನಸ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಟೈಮ್‌ಲೈನ್]</ref> ನಂತರ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಅನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ [[ರಾಜವಸಾಹತು]] ಆಗಿ ಮಾಡಿ, ಜೂನ್‌ 6ರ 1859ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಇಂದು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ದಿನ]]ವೆಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗಿನ [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌]] ಹಿಂದೆ [[ಮೋರೆಟನ್ ಕೊಲ್ಲಿ]]ಯ [[ದಂಡನೆಯ ನೆಲೆ]]ಯಾಗಿತ್ತು. [[ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ತಪ್ಪು ಮಾಡುವ ಅಪರಾಧಿಗಳಿಗೆ]] ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುವಾಗ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯವು ನಂತರ ಸ್ವತಂತ್ರ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿತು. ಈಗ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಕೃಷಿ, ಪ್ರವಾಸ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಂದ ಏಳಿಗೆ ಹೊಂದುತ್ತಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು [[ಆಗ್ನೇಯ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]]‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಇದು ರಾಜಧಾನಿ ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌, [[ಲೋಗನ್ ಸಿಟಿ]], [[ರೆಡ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಸಿಟಿ]], [[ಇಪ್ಸ್‌ವಿಚ್‌]], [[ಟೂವೂಂಬ]] ಹಾಗೂ [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] ಮತ್ತು [[ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] ಮೊದಲಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳೆಂದರೆ - [[ಕೈರ್ನ್ಸ್]], [[ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ]], [[ಮ್ಯಾಕೆ]], [[ರೋಖ್ಯಾಂಪ್ಟನ್‌]], [[ಬುಂದಬರ್ಗ್‌]], [[ಹರ್ವೆ ಬೇ]], [[ಇಂಘ್ಯಾಮ್‌]] ಮತ್ತು [[ಮೌಂಟ್ ಇಸಾ]]. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಸಿಯಾದ ಹವಾಮಾನವಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕ ಭಾಗವು [[ಉಷ್ಣವಲಯ]]ದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ '''ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನ ರಾಜ್ಯ''' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. == ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಶಾಸ್ತ್ರ == ಜೂನ್‌ 6ರ 1859ರಲ್ಲಿ ಈ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಸಹಿಹಾಕಿದ [[ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ]]ಳ<ref>{{Cite web |url=http://www.piulapublications.com/Placenames/page54.html |title=ಸ್ಥಳಗಳ ಹೆಸರುಗಳು |access-date=2010-04-14 |archive-date=2007-10-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071013212522/http://piulapublications.com/Placenames/page54.html |url-status=dead }}</ref> ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ರಾಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಇವಳು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಾವಿಕ [[ಜೇಮ್ಸ್ ಕುಕ್]]ನ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ [[ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೀರಿಯನ್]] ಮಂತ್ರಿ [[ಜಾನ್ ಡ್ಯುನ್ಮೋರ್ ಲ್ಯಾಂಗ್]] ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ನಂತರ ಹೊಸ ವಸಾಹತು ''ಕುಕ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗೆ [[ನಾಮಸೂಚಕ]] ಹೆಸರನ್ನು ಇಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದಳು.<ref>{{Cite web |url=http://gutenberg.net.au/dictbiog/0-dict-biogL.html#lang2 |title=ಡಿಕ್ಶನರಿ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಬಯೋಗ್ರಫಿ |access-date=2010-04-14 |archive-date=2020-11-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201106232840/http://gutenberg.net.au/dictbiog/0-dict-biogL.html#lang2 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.q150.qld.gov.au/AboutUs/Birth.aspx |title=ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸರಕಾರ - Q150 |access-date=2010-04-14 |archive-date=2010-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100330070258/http://www.q150.qld.gov.au/AboutUs/Birth.aspx |url-status=dead }}</ref> ದಕ್ಷಿಣ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ರಾಜ್ಯ [[ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ]]ಕ್ಕೂ ಸಹ ಆಕೆಯ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಡಲಾಗಿದೆ. == ಇತಿಹಾಸ == {{Main|History of Queensland}} ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಇತಿಹಾಸವು ದೀರ್ಘ ಕಾಲದ [[ಸ್ಥಳೀಯ]]ರ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಹಿಂದೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದ ಯುರೋಪಿಯನ್ನರ ವಿಶೇಷ ಘಟನೆಗಳುಳ್ಳ ಅವಧಿಗಳೆರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದವರು ಸರಿಸುಮಾರು 40,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನಿಂದ ಇದ್ದರೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾದ ಈಶಾನ್ಯ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 1770ರಲ್ಲಿ [[ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಕುಕ್]] ಸಂಧಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಡಚ್, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ನಾವಿಕರು ಸಂಶೋಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಸಾಹತು ಎಂಬುದಾಗಿ ರಚನೆಯಾದುದರ 150ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ದಿನವೆಂದು ಜೂನ್‌ 2009ರಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು.<ref>[http://www.qld.gov.au/about-queensland/history/#section-federation ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಇತಿಹಾಸ]</ref> ರಾಜ್ಯವು ಯುರೋಪಿಯನ್ ವಸಾಹತುಗಾರರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗರ ನಡುವಿನ ಗಡಿನಾಡಿನ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ [[ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್‌]] ಮ‌ೂಲದ ಕಡಿಮೆ ಕೂಲಿಯ [[ಕನಾಕ]] (ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ)ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಭೂಗೋಳ == [[ಚಿತ್ರ:Queenslandroads.png|thumb|left|ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ನಗರಗಳು, ಪಟ್ಟಣಗಳು, ವಸಾಹತುಗಳು ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಜಾಲ]] {{Main|Geography of Queensland}} ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಭೂಖಂಡದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ತುತ್ತತುದಿಯಾದ [[ನ್ಯೂ ಜೀನಿಯಾ]]ದ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿನ [[ಬೊಯಗ್ಯು ದ್ವೀಪ]]ದೊಂದಿಗೆ [[ಟಾರೆಸ್ ಸ್ಟ್ರೈಟ್‌]]ನಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನ್ಯೂ ಜೀನಿಯಾದ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುವ ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರದ [[ಕ್ಯಾಪೆ ಯಾರ್ಕ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ]], ಈ ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗವು [[ಗಲ್ಫ್ ಆಫ್ ಕಾರ್ಪೆಂಟೇರಿಯ]]ದಿಂದ ಇಲ್ಲವಾಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಅದೇ ಅದರ ಪೂರ್ವ ಭಾಗವು ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದ ಕವಲು [[ಕೋರಲ್ ಸಮುದ್ರ]]ದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ. ಈ ರಾಜ್ಯದ ಪೂರ್ವದ ಸೀಮೆಯೆಂದರೆ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ [[138°E ರೇಖಾಂಶ]]ದಲ್ಲಿ ನಾರ್ದರ್ನ್ ಟೆರಿಟರಿಯಿಂದ ಹಾಗೂ ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಈಶಾನ್ಯ ಅಂಚಿನಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಈ ರಾಜ್ಯದ ಸೀಮೆಯಾಗಿರುವ ಮ‌ೂರು ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ: [[ಪಾಯಿಂಟ್ ಡೇಂಜರ್‌]]ನಿಂದ [[ಡ್ಯುಮರೆಸ್ಕ್ ನದಿ]]ಯವರೆಗಿನ [[ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ]]; ಡ್ಯುಮರೆಸ್ಕ್, [[ಮ್ಯಾಕ್‌ಇಂಟೈರ್]] ಮತ್ತು [[ಬಾರ್ವನ್]]ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ನದಿ ವಿಭಾಗ; ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಗಡಿಯ ಆಚೆಗಿನ [[29°S ರೇಖಾಂಶ]] ಪ್ರದೇಶ (29ನೇ ಅಕ್ಷಾಂಶ ರೇಖೆಯ ಕೆಳಗಿನ ಕೆಲವು ಕಡಿಮೆ [[ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅತಿಕ್ರಮಣದಿಂದ ಪಡೆದ ಪ್ರದೇಶ]]ಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡು). ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌. ಇದು ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್‌ ಸೀಮೆಯಿಂದ ರಸ್ತೆಯ ಮ‌ೂಲಕ 100 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (60 ಮೈಲು) ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿದೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಐದನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನಗರವಾದ [[ಮೌಂಟ್ ಇಸಾ]] ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿದೆ‌. ಈ ನಗರದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 40,000 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (15,400&nbsp;[[ಚದರ ಮೈಲು]]). ರಾಜ್ಯವು ಅನೇಕ [[ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾದ ವಲಯ]]ಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳೆಂದರೆ - [[ಅಥೆರ್ಟಾನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿ]], [[ಗ್ರ್ಯಾನೈಟ್ ಬೆಲ್ಟ್]] ಮತ್ತು ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದ [[ಚಾನೆಲ್ ಕಂಟ್ರಿ]]. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಅನೇಕ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೊಬಗಿನ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ಮತ್ತು ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌‌ಗಳು ರಾಜ್ಯದ ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯ ಕರಾವಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಹಲವಾರು ದೃಶ್ಯ, ಜಲಪಾತ ಮತ್ತು ವಿಹಾರ ಪ್ರವಾಸದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ [[ಬುನ್ಯಾ ಪರ್ವತಗಳು]] ಮತ್ತು [[ಗ್ರೇಟ್ ಡಿವೈಡಿಂಗ್ ರೇಂಜ್]]; [[ಕಾರ್ನರ್ವನ್ ಕಮರಿ(ಗಾರ್ಜ್)]]; [[ವಿಟ್ಸಂಡೆ ದ್ವೀಪ]] ಮತ್ತು [[ಹಿಂಚಿನ್‌ಬ್ರೂಕ್ ದ್ವೀಪ]]. ಈ ರಾಜ್ಯವು [[ಪ್ರಪಂಚದ ಆಸ್ತಿ]]ಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಐದು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: [[ಗಲ್ಫ್ ಕಂಟ್ರಿ]]ಯ [[ರಿವರ್‌ಸ್ಲೈಹ್]]‌ನ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸಸ್ತನಿಗಳ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯ ಪ್ರದೇಶ, [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಗೊಂಡ್ವನ ಮಳೆಕಾಡುಗಳು]], [[ಫ್ರೇಸರ್ ದ್ವೀಪ]], [[ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ಯಾರಿಯರ್ ರೀಫ್]] ಮತ್ತು [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ‌ಆರ್ದ್ರ ಉಷ್ಣವಲಯ]]. === ವಾಯುಗುಣ === ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತದ ವಾಯುಗುಣದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಬಿಸಿಯಾದ ಬೇಸಿಗೆಯಿರುತ್ತದೆ. ದೂರದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ [[ಮಾನ್ಯೂನ್‌]] ಮಾರುತದ 'ಮಳೆ'ಗಾಲವಿದ್ದರೆ, ಕರಾವಳಿಯಾದ್ಯಂತ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣದ ವಾತಾವರಣವಿರುತ್ತದೆ. ಒಳನಾಡು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ವಲಯಗಳು ಕನಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಾಯುಗುಣವು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಸಾಗರದ ನೀರಿನ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನದಿಂದ ದೂರವಿರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಳೆಗೆ ಆರ್ದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.bom.gov.au/lam/climate/levelthree/ausclim/ausclimqld.htm |title=ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸರಕಾರ, ಬ್ಯೂರೊ ಆಫ್ ಮೀಟಿಯಾರಲಜಿ - ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ವಾಯುಗುಣ |access-date=2010-04-14 |archive-date=2009-03-17 |archive-url=https://pandora.nla.gov.au/pan/96122/20090317-1643/www.bom.gov.au/lam/climate/levelthree/ausclim/ausclimqld.html |url-status=dead }}</ref> [[ಚಿತ್ರ:Brisbane skyline bluesky.jpg|thumb|right|359px|ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯ ನಗರ ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌]] ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಆರ್ದ್ರತೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಯುಗುಣವನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಅಂಶವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ಐದು ವಲಯಗಳಿವೆ‌<ref>{{Cite web |url=http://www.bom.gov.au/cgi-bin/climate/cgi_bin_scripts/clim_classification.cgi |title=ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಸರಕಾರ, ಬ್ಯೂರೊ ಆಫ್ ಮೀಟಿಯಾರಲಜಿ - ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ವಾಯುಗುಣದ ವಲಯಗಳು |access-date=2010-04-14 |archive-date=2020-12-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201212131704/http://www.bom.gov.au/cgi-bin/climate/cgi_bin_scripts/clim_classification.cgi |url-status=dead }}</ref>: * ಬಿಸಿಯಾದ ಆರ್ದ್ರ ಬೇಸಿಗೆ (ದೂರದ ಉತ್ತರ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ) * ಬೆಚ್ಚಿಗಿನ ಆರ್ದ್ರ ಬೇಸಿಗೆ (ಕರಾವಳಿಯ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿಯ ಆಗ್ನೇಯ) * ಬಿಸಿಯಾದ ಶುಷ್ಕ ಬೇಸಿಗೆ, ಹಿತಕರ ಚಳಿಗಾಲ (ಕೇಂದ್ರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗ) * ಬಿಸಿಯಾದ ಶುಷ್ಕ ಬೇಸಿಗೆ, ಶೀತ ಚಳಿಗಾಲ (ನೈಋತ್ಯ) * ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ - ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಬೇಸಿಗೆ, ಶೀತ ಚಳಿಗಾಲ (ಒಳನಾಡಿನ ಆಗ್ನೇಯ, ಉದಾ. [[ಗ್ರ್ಯಾನೈಟ್ ಬೆಲ್ಟ್‌]]) ಆದರೆ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಎರಡು ಹವಾಮಾನದ ಕಾಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ: ಒಂದು, ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ತಾಪಮಾನವಿರುವ ಮತ್ತು ಅತಿಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಬೀಳುವ "ಚಳಿಗಾಲ". ಮತ್ತೊಂದು, ಬಿಸಿಯಾದ, ತೇವವಿದ್ದು ಬೆವರುವ ತಾಪಮಾನವಿರುವ ಮತ್ತು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಮಳೆ ಬೀಳುವ ತೀರ ಸೆಕೆಯಿರುವ ಬೇಸಿಗೆಗಾಲ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗೆ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ<ref>{{Cite web |url=http://www.bom.gov.au/climate/averages/index.shtml |title=ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸರಕಾರ, ಬ್ಯೂರೊ ಆಫ್ ಮೀಟಿಯಾರಲಜಿ - ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸ್ಥಳಗಳ ವಾಯುಗುಣದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು |access-date=2010-04-14 |archive-date=2011-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110224073401/http://www.bom.gov.au/climate/averages/index.shtml |url-status=dead }}</ref>: {| class="wikitable sortable " !ನಗರ !ಕನಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ !ಗರಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ !ತಿಳಿಯಾದ ವಾತಾವರಣವಿರುವ ದಿನಗಳು !ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ |- | [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌]] | align="center"| 14&nbsp;°C (57&nbsp;°F) | align="center"| 26&nbsp;°C (79&nbsp;°F) | align="center"| 123 | align="center"| 1061ಮಿಮೀ (42&nbsp;in) |- | [[ಮ್ಯಾಕೆ]] | align="center"| 18&nbsp;°C (64&nbsp;°F) | align="center"| 27&nbsp;°C (81&nbsp;°F) | align="center"| 113 | align="center"| 1667ಮಿಮೀ (66&nbsp;in) |- | [[ಕೈರ್ನ್ಸ್]] | align="center"| 20&nbsp;°C (68&nbsp;°F) | align="center"| 29&nbsp;°C (84&nbsp;°F) | align="center"| 86 | align="center"| 2223ಮಿಮೀ (88&nbsp;in) |- | [[ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ]] | align="center"| 18&nbsp;°C (64&nbsp;°F) | align="center"| 29&nbsp;°C (84&nbsp;°F) | align="center"| ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ | align="center"| 1144ಮಿಮೀ (45&nbsp;in) |} ಕಳೆದ 1972ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 24ರಲ್ಲಿ [[ಬರ್ಡ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ]]ಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ತಾಪಮಾನ 49.5 °[[C]] (121 °[[F]])ಅನ್ನು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿನ ಗರಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. (1889ರ ಜನವರಿ 16ರಲ್ಲಿ [[ಕ್ಲೋನ್ಕರಿ]]ಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ತಾಪಮಾನ 53.1&nbsp;°C (128&nbsp;°F)ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ; ಬರ್ಡ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರದ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು). ಕನಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ −10.6&nbsp;°C (13&nbsp;°F) [[ಸ್ಟ್ಯಾಂಥೋರ್ಪ್‌]]ನಲ್ಲಿ 1961ರ ಜೂನ್‌ 23ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು 1965ರ ಜುಲೈ 12ರಲ್ಲಿ ಹರ್ಮಿಟೇಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.bom.gov.au/climate/extreme/records/national.pdf|title=Rainfall and Temperature Records: National|publisher=[[Bureau of Meteorology (Australia)|Bureau of Meteorology]]|accessdate=14 November 2009|format=[[PDF]]}}</ref> == ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ == {{Seealso|Demographics of Australia}} ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌‌ನ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಜೂನ್‌ 2004ರ ಪ್ರಕಾರ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌‌ನ ರಾಜಧಾನಿಯು ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 45.7%ನಷ್ಟನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 63.8%ನಷ್ಟು ಜನರು ರಾಜಧಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತಾರೆ. [[ಚಿತ್ರ:TownsvilleSkyline08.jpg|thumb|350px|ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆಯಂತಹ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.]] * ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌: 70.3% ** [[ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್]]: 24.9% ** [[ಆಂಗ್ಲಿಕನ್]]: 22.3% ** [[ಒಂದುಗೂಡಿದ ಚರ್ಚ್]]: 8.4% ** [[ಲ್ಯೂತರ್ ಚರ್ಚಿನ]]: 2.1% ** ಇತರರು: 13.2% * ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ರಲ್ಲದ: 2.3% ** [[ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ]]: 1.1% ** [[ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ]]: 0.4% ** [[ಹಿಂದು ಧರ್ಮ]]: 0.3% ** [[ಯೆಹೂದ್ಯ ಧರ್ಮ]]: 0.1% ** ಇತರರು: 0.4% * ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದವರು: 14.8% * ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸದ: 12.0% ಡಿಸೆಂಬರ್ 9ರ 2005ರಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 4 ದಶಲಕ್ಷವನ್ನು ತಲುಪಿತು. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಅತಿವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ವಾರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 1,500 ಜನರು ಈ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ರಾಜ್ಯದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗವೊಂದರಲ್ಲೇ 1,000ದಷ್ಟು ಮಂದಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ 2020ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಎರಡನೇ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಬಹುದು, ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.abs.gov.au/AUSSTATS/abs@.nsf/DetailsPage/3101.0Mar%202006?OpenDocument ABS ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು]</ref> ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಆಫೀಸ್ ಆಫ್ ಎಕಾನಮಿಕ್ ಆಂಡ್ ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಸ್ಟಿಕಲ್ ರಿಸರ್ಚ್‌ನ ಪ್ರಕಾರ, 2007ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜಿಸಲಾದ ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ 4,228,290. ಇದು ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 20%ನಷ್ಟಿದೆ. 2007ರಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ [[TFR]] ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು 2.1ರಷ್ಟು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಇದು 1977ರಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.abs.gov.au/ausstats/abs@.nsf/Products/E983752D29870DCBCA25766A0012087F?opendocument |title=3301.0 - Births, Australia, 2008 |accessdate=10 January 2010 |publisher=[[Australian Bureau of Statistics]] }}</ref> == ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ == {{Main|Economy of Queensland|Australian economy}} [[ಚಿತ್ರ:ChildersCane.jpg|thumb|200px|ಚಿಲ್ಡರ್ಸ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕಬ್ಬು ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರದೇಶ]] ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಸುಮಾರು 20 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮಗಳಿಂದ ಭಾರಿ ಉತ್ಕರ್ಷ ಕಂಡಿದೆ. ಅಂತರರಾಜ್ಯಗಳ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದಾಚೆಗಿನ ವಲಸಿಗರ ಗಣನೀಯ ಗಾತ್ರದ ಒಳಹರಿವು, ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರದ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೂಡಿಕೆ, ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಖನಿಜ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಂತರಿಕ್ಷಯಾನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳು ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಭಾರಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿವೆ. ಕಳೆದ 2008-09 ಅವಧಿಯು ರಾಜ್ಯದ 18 ವರ್ಷಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲೇ ಅತಿಕೆಟ್ಟ 0.8%ನಷ್ಟು ನಿಧಾನ ಗತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕಂಡಿದೆ.<ref name="aus">{{cite web |url=http://www.theaustralian.com.au/news/queensland-falls-back-with-the-pack/story-e6frg6n6-1225811164206 |title= Queensland falls back with the pack |author=Tom Dusevic |accessdate=10 January 2010 |date=17 December 2009 |work=[[The Australian]] |publisher=[[News Limited]] }}</ref> 1992ರಿಂದ 2002ರವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ [[ನಿವ್ವಳ ರಾಜ್ಯದ ಉತ್ಪನ್ನ(ಗ್ರಾಸ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಪ್ರೋಡಕ್ಟ್)]]ದ ಹೆಚ್ಚಳವು ಇತರ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಮೀರಿಸಿದೆ. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ GSP ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 5.0%ನಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಿತು. ಅದೇ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ [[ನಿವ್ವಳ ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನ]]ವು (GDP) ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 3.9%ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ GDPಗೆ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕೊಡುಗೆಯು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 10.4%ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಈ ರೀತಿ ಏರಿಕೆ ಮಾಡಿದ ಕೇವಲ ಮ‌ೂರು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. <ref>{{cite web |url=http://www.abs.gov.au/Ausstats/abs@.nsf/94713ad445ff1425ca25682000192af2/521bc90dc5faa7faca256dd90080326a!OpenDocument#GROSS%20STATE%20PRODUCT |title=1387.3 - Queensland in Review, 2003 |accessdate=10 January 2010 |publisher=[[Australian Bureau of Statistics]] }}</ref> 2003ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜಧಾನಿ ನಗರಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಜೀವನಮಟ್ಟದ ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 2005ರ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ವಸತಿಗಳಿಗಾಗಿ ಸಿಡ್ನಿ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾನ್‌ಬೆರಾದ ನಂತರದ ಹಾಗೂ ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‌ಅನ್ನು ಮೀರಿಸಿದ $15,000ದಷ್ಟು ಮ‌ೂರನೇ ಅತಿ ದುಬಾರಿ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು. 2008ರಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಇತರ ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸುವ ರಾಜ್ಯವಾಯಿತು.<ref name="cm">{{cite web |url=http://www.news.com.au/couriermail/story/0,23739,23777245-3102,00.html |title=Queensland housing now the most unaffordable |author=Torny Jensen |accessdate=9 January 2010 |date=28 May 2008 |work=[[Courier Mail]] |publisher=[[Queensland Newspapers]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080601054547/http://www.news.com.au/couriermail/story/0,23739,23777245-3102,00.html|archivedate=1 June 2008}}</ref> [[ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉದ್ಯಮಗಳು]]:[['' ಬಾಳೆಹಣ್ಣುಗಳು'']], [[ಅನಾನಾಸ್ ಹಣ್ಣುಗಳು]], [[ಕಡಲೆಕಾಯಿ]]ಗಳು, ಇತರ ಅನೇಕ ವಿಧದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಮತ್ತು ಸಮಶೀತೋಷ್ಣವಲಯದ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳು, ದವಸ ಧಾನ್ಯಗಳು, ವೈನ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು, ದನಕರುಗಳ ಸಾಕಣೆ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು, ಉಣ್ಣೆ ಹಾಗೂ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮಗಳಾದ ಬಾಕ್ಸೈಟ್, ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು, ಬೆಳ್ಳಿ, ಸೀಸ, ಸತು, ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರ. [[ಎರಡನೆ ಶ್ರೇಣಿಯ ಉದ್ಯಮಗಳು]] ಮೇಲೆ-ಸೂಚಿಸಿದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಕ್ರಿಯೆಗೊಳಪಡಿಸುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಬಾಕ್ಸೈಟ್ಅನ್ನು [[ವೈಪಾ]]ದಿಂದ ಸಮುದ್ರದ ಮ‌ೂಲಕ ಹಡಗಿನಿಂದ ತಂದು, [[ಗ್ಲ್ಯಾಡ್‌ಸ್ಟೋನ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="rta">{{cite web |url=http://www.comalco.com/localcommunities/294.asp |title=Gladstone |accessdate=11 January 2010 |work=www.comalco.com |publisher=Rio Tinto Aluminium |archive-date=17 ಆಗಸ್ಟ್ 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090817110714/http://www.comalco.com/localcommunities/294.asp |url-status=dead }}</ref> ತಾಮ್ರವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿನಿಂದ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವ ಅನೇಕ ಮಿಲ್ಲುಗಳು ಪೂರ್ವದ ಕರಾವಳಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಇವೆ. ಪ್ರಮುಖ [[ತೃತೀಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಉದ್ಯಮಗಳೆಂದರೆ]] ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ. === ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ === [[ಚಿತ್ರ:Part of Great Barrier Reef from Helicopter.jpg|thumb|200px|ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ಯಾರಿಯರ್ ರೀಫ್‌]] [[ಚಿತ್ರ:Towers of Chevron Renaissance in the GC HWY.jpg|thumb|ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ನಗರ ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] [[ಚಿತ್ರ:DSCN1033.JPG|thumb|250px|ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಸರ್ಫರ್ಸ್ ಪ್ಯಾರಡೈಸ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್]] ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ತೃತೀಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕಡಲಾಚೆಯ ಸಂದರ್ಶಕರು ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಹಿಂಡುಹಿಂಡಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಉದ್ಯಮವು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ GSPಗೆ 4.5%ನಷ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರ ಮ‌ೂಲಕ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ $4.0 ಶತಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಆದಾಯ ನೀಡುತ್ತದೆ.<ref name="qtprofile">{{cite web |url=http://www.tq.com.au/about-tq/profile/profile_home.cfm |title=About TQ - Profile |accessdate=6 January 2010 |publisher=Tourism Queensland }}</ref> ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಬಿಸಿಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಉಷ್ಣ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶ, ಹುಲುಸಾಗಿರುವ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಶುಷ್ಕ ಒಳನಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಂತಹ ಅನೇಕ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ರಾಜ್ಯ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳೆಂದರೆ - ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌, [[ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ‌]] ಕೈರ್ನ್ಸ್, ಪೋರ್ಟ್ ಡೌಗ್ಲಾಸ್ ಮತ್ತು [[ಡೈನ್‌ಟ್ರೀ ಮಳೆಕಾಡುಗಳು]], [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]], [[ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ಯಾರಿಯರ್ ರೀಫ್]], [[ಹರ್ವೆ ಬೇ]] ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ [[ಫ್ರೇಸರ್ ದ್ವೀಪ]], ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಗ್ನೆಟಿಕ್ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ [[ಉತ್ತರ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]], [[ಉತ್ತರ ಸ್ಟ್ರ್ಯಾಡ್‌ಬ್ರೂಕ್ ದ್ವೀಪ]] ಮತ್ತು [[ದಕ್ಷಿಣ ಸ್ಟ್ರ್ಯಾಡ್‌ಬ್ರೂಕ್ ದ್ವೀಪ]], ಏರ್‌ಲೈ ಬೀಚ್‌ಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ [[ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] ಮತ್ತು [[ವಿಟ್ಸಂಡೆ]], ವೈಟ್‌ಹ್ಯಾವೆನ್ ಬೀಚ್‌, ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಡೇಡ್ರೀಮ್ ದ್ವೀಪ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ಅನ್ನು "ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡುವ ಉದ್ಯಾನ ರಾಜಧಾನಿ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಮೋಜಿನ ಉದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ - [[ಡ್ರೀಮ್‌ವರ್ಲ್ಡ್]], [[ಮ‌ೂವಿ ವರ್ಲ್ಡ್]], [[ಸೀ ವರ್ಲ್ಡ್]], [[ವೆಟ್ ಆಂಡ್ ವೈಲ್ಡ್]] ಮತ್ತು [[ವೈಟ್‌ವಾಟರ್ ವರ್ಲ್ಡ್]]. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಉದ್ಯಾನಗಳೂ ಇವೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: :[[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] :: ::* [[ಕುರುಂಬಿನ್‌]]ನಲ್ಲಿರುವ [[ಕುರುಂಬಿನ್ ವೈಲ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಸ್ಯಾಂಕ್ಚುವರಿ]] ::* [[ಬರ್ಲೈ ಹೆಡ್ಸ್‌]]ನ [[ಡೇವಿಡ್ ಫ್ಲೀ ವೈಲ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಪಾರ್ಕ್]] ::[[ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] ::: :::* [[ಮ‌ೂಲೂಲಬ]]ದ [[ಅಂಡರ್‌ವಾಟರ್ ವರ್ಲ್ಡ್‌]] :::* [[ಬೀರ್ವಾ]]/[[ಗ್ಲಾಸ್ ಹೌಸ್ ಮೌಂಟೇನ್ಸ್‌]]ನ ಹತ್ತಿರವಿರುವ [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಜೂ]]. ಇದು [[ಸ್ಟೀವ್ ಇರ್ವಿನ್]] 2006ರಲ್ಲಿ ಮರಣಹೊಂದುವವರೆಗೆ ಆತನ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿತ್ತು. :::ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ :::: ::::* [[ಫಿಗ್ ಟ್ರೀ ಪಾಕೆಟ್‌]]ನ [[ಲೋನ್ ಪೈನ್ ಕೋಯ್ಲ ಸ್ಯಾಂಕ್ಚುವರಿ]] ::::* [[ದ ಗ್ಯಾಪ್‌]]ನ [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಫೋರೆಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಕ್]] ::::ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ನ ಉತ್ತರ ::::: :::::* [[ದಾಕಬಿನ್‌]]ನ [[ಆಲ್ಮ ಪಾರ್ಕ್ ಜೂ]] :::::* ಕುಂಬಾರ್ಟ್ಚೊ ವೈಲ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಸ್ಯಾಂಕ್ಚುವರಿ (ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬನ್ಯಾ ಪಾರ್ಕ್ ವೈಲ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಸ್ಯಾಂಕ್ಚುವರಿ) ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಟೆಲ್/ಆಹಾರ (15%), ವಿಮಾನ ಟಿಕೆಟ್ ಹಣ (11%), ಇಂಧನ (11%) ಮತ್ತು ಖರೀದಿಸುವಿಕೆ/ಉಡುಗೊರೆ (11%) ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಬರಿಯ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಒಟ್ಟು ಖರ್ಚಿನ ಸುಮಾರು 22%ನಷ್ಟು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.discoverqueensland.com.au ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಂಬಂಧಿತ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು]</ref> {{Seealso|Tourism in Brisbane}} == ಸಾರಿಗೆ == {{Seealso|Transportation in Australia}} [[ಚಿತ್ರ:Cairns Airport.JPG|thumb|300px|ಕೈರ್ನ್ಸ್ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ]]ಗಳಿವೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಆಗ್ನೇಯ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ [[M1]]ನಂತಹ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೋಟಾರು ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ. [[ಪ್ರಮುಖ ರೈಲು ಸೇವೆಯನ್ನು]] [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ರೈಲ್]] ಮತ್ತು [[ಪೆಸಿಫಿಕ್‌ ನ್ಯಾಷನಲ್‌]] ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ನ ಬಂದರು‌]] ಹಾಗೂ [[ಗ್ಲ್ಯಾಡ್‌ಸ್ಟೋನ್]] ಮತ್ತು [[ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಸಹಾಯಕ ಬಂದರುಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತಹ ಕೊಯಮೇಜರ್ ಬಂದರುಗಳಾದ್ಯಂತ. ಜೆಟ್ ವಿಮಾನಗಳ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗ್ರೀನ್‌ಹೌಸ್ ಎನರ್ಜಿ, [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪೋರ್ಟ್]], [[ಡಿಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಮೈನ್ ರೋಡ್ಸ್]], [[ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಫೋರ್ಸ್ ರಿಸರ್ವ್ ಆಫ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]], [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಜೆಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ]] ಮತ್ತು [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಜೆಟ್‌ಲೈನ್ಸ್]]. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಮತ್ತು [[ಕೈರ್ನ್ಸ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಮೊದಲಾದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಾದ್ಯಂತ ಇವು ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]]ವು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರವಾಗಿದೆ. [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಮತ್ತು [[ಕೈರ್ನ್ಸ್ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]]ಗಳು, ನಂತರದ ಮತ್ತೆರಡು ಪ್ರಧಾನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು. ಎರಡೂ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ಹಾರಾಟವನ್ನು ನಿಗದಿಮಾಡುತ್ತವೆ. ದೇಶೀಯ ವಿಮಾನಗಳ ಹಾರಾಟವನ್ನು ನಿಗದಿಮಾಡುವ ಇತರ ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳೆಂದರೆ - [[ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ಯಾರಿಯರ್ ರೀಫ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಹರ್ವೆ ಬೇ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಮ್ಯಾಕೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಮೌಂಟ್ ಇಸಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಪ್ರೋಸೆರ್ಪೈನ್ / ವಿಟ್ಸಂಡೆ ಕೋಸ್ಟ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ರೋಖ್ಯಾಂಪ್ಟನ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]], [[ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಮತ್ತು [[ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]]. ಆಗ್ನೇಯ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಏಕೀಕೃತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ [[ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಲಿಂಕ್‌]]‌ನಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಬಸ್]], [[ರೈಲು]] ಮತ್ತು [[ವಿಮಾನ ಸೇವೆ]]ಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬಸ್ ಮತ್ತು ಬಹುದೂರದ ರೈಲು ಸೇವೆಗಳೂ ಇವೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಬಸ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಲಭ್ಯ ಇವೆ. == ಸರಕಾರ == {{Main|Government of Queensland}} [[ಚಿತ್ರ:QueenslandBuilding0005.jpg|thumb|300px|ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು]] ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಣಾ ಅಧಿಕಾರವು [[ಗವರ್ನರ್]]‌ನ ವಶದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಅವರನ್ನು [[ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ]]ಯ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ [[ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ II]] ಸೂಚಿಸಿ,ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತವಿರುವ ಗವರ್ನರ್ ಮಿಸ್. [[ಪೆನೆಲೋಪ್ ವೆಂಸ್ಲೆ]], [[AO]]. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯು ಸರಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅವನನ್ನು [[ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟಿವ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ]]ಯ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಗವರ್ನರ್ ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸದ್ಯದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ [[ಅನ್ನಾ ಬ್ಲಿಘ್]]. ಈಕೆ [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಲೇಬರ್ ಪಾರ್ಟಿ]]ಯವಳು. [[ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ]]ಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಇತರ ಸಚಿವರನ್ನು ಲಿಜಿಸ್ಲೇಟಿವ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಗವರ್ನರ್ ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸಂಸತ್ತು]] ಅಥವಾ ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟಿವ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯು [[ಏಕಸಭಾ ಶಾಸನ ಸಭೆಯಾಗಿದೆ]]. ಇದು ಏಕಸಭಾ ಶಾಸಕಾಂಗ ಹೊಂದಿರುವ ಏಕೈಕ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ದ್ವಿಸಭೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು 1922ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸದಸ್ಯರ "ಸ್ಯೂಸೈಡ್ ಸ್ಕ್ವಾಡ್"ನಿಂದ [[ಲೆಜಿಸ್ಲೇಟಿವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್]] ರದ್ದುಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ಅವರ ಸ್ವಂತ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನೇಮಕಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸ್ಯೂಸೈಡ್ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತವಾದ [[ಸರ್ವೋಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ]]ವನ್ನು ಹಾಗೂ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸಂಸತ್ತಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಯಿದೆಗಳಿಂದ ದೃಢಿಕರಿಸಲಾದ ಅನೇಕ ಇತರ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮಂಡಲಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 2001ರಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಹಿಂದಿನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ [[ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆ]]ಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ಹೊಸದಾದ ಕ್ರೋಡೀಕರಿಸಿದ ಸಂವಿಧಾನವೊಂದನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು, 1859ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ [[ಪೇಟೆಂಟು ಒಡೆತನದ ದಾಖಲೆ ಪತ್ರ]]ಕ್ಕೆ ಸಹಿಹಾಕಲಾಯಿತು. ಈ ಮ‌ೂಲಕ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಅನ್ನು ವಸಹಾತುವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ವಾರ್ಷಿಕ ದಿನದಂದು ಜೂನ್‌ 6ರ 2002ರಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಹೊರತರಲಾಯಿತು. == ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು == [[ಚಿತ್ರ:Bond University.jpg|thumb|300px|ರೋಬಿನದಲ್ಲಿರುವ ಬಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] * [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] (ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಕ್ಯಾಂಪಸ್) * [[ಬಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] * [[ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] * [[ಗ್ರಿಫ್ಫಿತ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] * [[ಜೇಮ್ಸ್ ಕುಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಯ‌ೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ]] * [[ಯ‌ೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]] * [[ಯ‌ೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಸದರ್ನ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]] * [[ಯ‌ೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ದ ಸನ್‌ಶೈನ್ ಕೋಸ್ಟ್‌]] == ಕ್ರೀಡೆಗಳು == [[ಚಿತ್ರ:Brisbane Broncos vs Bulldogs 3.jpg|thumb|200px|ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಬ್ರೋಂಕಸ್, ಇದು ನ್ಯಾಷನಲ್ ರುಗ್ಬಿ ಲೀಗ್ ಪಂದ್ಯದ ಅತಿಯಶಸ್ವಿ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.]] [[ಚಿತ್ರ:Mitchell Johnson.jpg|thumb|190px|ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ ಪಂದ್ಯಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಬುಲ್ಸ್]] {{Main|Sport in Queensland}} ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ರಾಜ್ಯವು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಫರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇದು ಅನೇಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಬೇಸಿಗೆ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದ ತಂಡದ ಕ್ರೀಡೆಗಳೆಂದರೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ [[ಕ್ರಿಕೆಟ್‌]] ಮತ್ತು [[ರಗ್ಬಿ ಲೀಗ್]]. ವಾರ್ಷಿಕ ರಗ್ಬಿ ಲೀಗ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ಒರಿಜಿನ್ ಸರಣಿಯು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕ್ರೀಡಾ ದಾಖಲೆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಈಜು ಸಹ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರೀಡೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪದಕ ವಿಜೇತರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಈ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕಳೆದ [[2008ರ ಬೇಸಿಗೆ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್]]‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಈಜುಗಾರರು ಎಲ್ಲಾ ಆರು [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ]]ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಮ‌ೂವರು ಮಹಿಳೆಯರ (ಅಂತಿಮ) ಸರದಿಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ಈಜುಗಾರರು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನವರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆದ್ದರು. ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ನಾಲ್ಕು ಒರಿಜಿನ್ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಮ‌ೂರನ್ನು ಗೆದ್ದದ್ದು ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ಒರಿಜಿನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಅದರ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ಪ್ರಮುಖ ವೃತ್ತಿಪರ ತಂಡಗಳೆಂದರೆ: * [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್]]: [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಲಯನ್ಸ್]] * [[ಬಾಸ್ಕೆಟ್‌ಬಾಲ್]]: [[ಟೌವ್ನ್‌ಸ್ವಿಲ್ಲೆ ಕ್ರೊಕೊಡೈಲ್ಸ್]], [[ಕೈರ್ನ್ಸ್ ಟೈಪಾನ್ಸ್]] ಮತ್ತು [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ಬ್ಲೇಜ್]] * [[ಕ್ರಿಕೆಟ್‌]]: [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಬುಲ್ಸ್]] * [[ಫುಟ್ಬಾಲ್ (ಸಾಕರ್)]]: [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ರೋರ್]], [[ನಾರ್ತ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಫ್ಯುರಿ]] ಮತ್ತು [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ಯುನೈಟೆಡ್]]. * [[ನೆಟ್‌ಬಾಲ್]]: [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಫೈರ್‌ಬರ್ಡ್ಸ್]] * [[ರಗ್ಬಿ ಲೀಗ್]]: ** ಪ್ರತಿನಿಧಿ ತಂಡ: [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ Maroons]] ** ಕ್ಲಬ್‌ಗಳು: [[ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್‌ ಬ್ರೋಂಕಸ್]], [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ಟೈಟಾನ್ಸ್]] ಮತ್ತು [[ನಾರ್ತ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಕೌಬಾಯ್ಸ್]] * [[ರಗ್ಬಿ ಯ‌ೂನಿಯನ್]]: [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ರೆಡ್ಸ್]] ಪಂದ್ಯಗಳೆಂದರೆ: * [[ಗೋಲ್ಡ್ ಕೋಸ್ಟ್‌ ಇಂಡಿ 300]] * [[ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ಒರಿಜಿನ್]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ 400]] * [[ಕ್ವಿಕ್‌ಸಿಲ್ವರ್ ಪ್ರೊ ಆಂಡ್ ರಾಕ್ಸಿ ಪ್ರೊ]] == ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ == {{Portal|Queensland}} * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಯ‌ೂನಿಯನ್ಸ್]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ದಿನ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪೇಟ್ರಿಯೇಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಪೋಲೀಸ್]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕ್ರೀಡೆ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ ಆರ್ಕಿವ್ಸ್]] '''ಪಟ್ಟಿಗಳು:''' * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಗವರ್ನರ್‌ಗಳು]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರಕಾರದ ಪ್ರದೇಶಗಳು]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿನ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನವರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿನ ಶಾಲೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳು]] * [[ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರದೇಶಗಳು]] == ಆಕರಗಳು == {{reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Commons|Queensland}} * [http://www.qld.gov.au ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸರಕಾರ] * [http://www.workliveplay.qld.gov.au/ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಆಡಳಿತದ ಕುಶಲ ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ವಲಸಿಗರ ಸೈಟ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171008054330/http://www.workliveplay.qld.gov.au/ |date=2017-10-08 }} * [http://www.govhouse.qld.gov.au/ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಗವರ್ನರ್] * [http://www.parliament.qld.gov.au/ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/19970712074342/http://www.parliament.qld.gov.au/ |date=1997-07-12 }} * [http://www.thepremier.qld.gov.au/ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ] * [http://www.queenslandholidays.com.au ಅಧಿಕೃತ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆ] * [http://www.qag.qld.gov.au/qag_index.html ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕಲಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಂದಿರ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061010125841/http://www.qag.qld.gov.au/qag_index.html |date=2006-10-10 }} * [http://www.translink.com.au ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಲಿಂಕ್ - ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ‌- ಬಸ್, ರೈಲು, ವಿಮಾನ] * [http://www.archives.qld.gov.au/ ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ ಆರ್ಕಿವ್ಸ್] {{States and territories of Australia}} {{Queensland}} {{Australia topics}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌]] [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:1859ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]] 8h5rly1sngoh9572drsu2cqhqsqzrf2 0 23259 1373982 1372006 2026-05-22T10:17:28Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373982 wikitext text/x-wiki {{Infobox Celebrity | name = George Soros | image = George Soros - World Economic Forum Annual Meeting Davos 2010.jpg | imagesize = | caption = George Soros at the [[World Economic Forum]] Annual Meeting 2010 | birth_date = {{Birth date and age|mf=yes|1930|08|12}} | birth_place = [[Budapest]], Hungary | death_date = | death_place = | alma_mater = [[London School of Economics]] | occupation = Entrepreneur, [[currency]] trader, [[investor]], [[philosopher]], [[philanthropist]], [[political activist]] | salary = | networth = {{Gain}} $14.0 billion (''[[Forbes]]'')<ref name="Forbes World's Billionaires">[http://www.forbes.com/lists/2010/10/billionaires-2010_George-Soros_L9II.html Forbes World's Billionaires -#35 George Soros], [[Forbes]], March 10, 2009</ref> | spouse = Twice divorced (Annaliese Witschak and Susan Weber Soros) | children = Robert, Andrea, Jonathan, Alexander, Gregory | religion = [[Judaism]] (formerly);<br />[[Atheism]].<ref>Kaufman, Michael T., Soros: The Life and Times of a Messianic Billionaire, Alfred A. Knopf: 2002, 133.</ref> | website = [http://www.georgesoros.com www.georgesoros.com] | footnotes = }} '''ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌''' ({{pronEng|ˈsɔroʊs}} ಅಥವಾ {{IPA|/ˈsɔrəs/}},<ref>{{Cite web |url=http://video.google.com/videoplay?docid=6150320548187842685 |title=ಆಥರ್ಸ್‌‌@ಗೂಗಲ್‌: ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ |access-date=ಮೇ 6, 2010 |archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20, 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20061020230045/http://video.google.com/videoplay?docid=6150320548187842685 |url-status=dead }}</ref> ಹಂಗರಿಯನ್‌ {{IPA2|ˈʃoroʃ}}; ಹುಟ್ಟಿದ್ದು 1930ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ 12ರಂದು, ಜನ್ಮನಾಮ: '''ಷ್ವಾರ್ಟ್ಜ್‌ ಜಿಯಾರ್ಜಿ''' ) [[ಹಂಗರಿಯ-ಅಮೆರಿಕಾದ‌]] ಓರ್ವ [[ಹಣ ಚಲಾವಣಾ]] [[ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರಿ]], [[ಸ್ಟಾಕ್‌ ಹೂಡಿಕೆದಾರ]], ಉದ್ಯಮಿ, [[ಲೋಕೋಪಕಾರಿ]], ಮತ್ತು [[ರಾಜಕೀಯ ಕ್ರಿಯಾವಾದಿ]]ಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.<ref>ವಿಲಿಯಂ ಷಾಕ್ರಾಸ್‌, [http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,986919-1,00.html "ಟರ್ನಿಂಗ್‌ ಡಾಲರ್ಸ್‌ ಇನ್‌ಟು ಚೇಂಜ್‌ಟ,"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100508052348/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,986919-1,00.html |date=ಮೇ 8, 2010 }} ಟೈಮ್‌ ನಿಯತಕಾಲಿಕ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 1, 1997</ref> 1992ರ [[ಕರಾಳ ಬುಧವಾರ]]ದ UK ಹಣ ಚಲಾವಣಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈತ 1 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣಮಾಡಿಕೊಂಡ ಎಂದು ವರದಿಯಾದ ನಂತರ, "ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಫ್‌ ಇಂಗ್ಲಂಡ್‌ನ್ನು ದಿವಾಳಿ ಮಾಡಿದಂಥ ಮನುಷ್ಯ" ಎಂದೇ ಈತ ಚಿರಪರಿಚಿತನಾದ.<ref>{{Cite web |url=http://www.open2.net/openfinance/black_wednesday.html |title=ಮುಕ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ |access-date=ಮೇ 6, 2010 |archive-date=ಮೇ 28, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528083536/http://www.open2.net/openfinance/black_wednesday.html |url-status=dead }}</ref><ref name="Atlantic" /> [[ಸೊರೊಸ್‌ ಫಂಡ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌]] ಮತ್ತು [[ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌‌]]ಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ ಸಭಾಪತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ ಹಾಗೂ [[ವಿದೇಶೀ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕುರಿತಾದ ಪರಿಷತ್ತಿನ]] ನಿರ್ದೇಶಕರ ಮಂಡಲಿಯ ಓರ್ವ ಹಿಂದಿನ ಸದಸ್ಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ. [[ಹಂಗರಿ]]ಯಲ್ಲಿ (1984–89)<ref name="Atlantic">{{Cite web |url=https://www.theatlantic.com/doc/199307/george-soros/2 |title=ದಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ |access-date=ಜುಲೈ 20, 2021 |archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 2, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081202130033/http://www.theatlantic.com/doc/199307/george-soros/2 |url-status=dead }}</ref> ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತದಿಂದ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿಯೆಡೆಗೆ ನಡೆದ ಶಾಂತಿಯುತ ರೂಪಾಂತರದಲ್ಲಿ ಅವನು ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದ ಮತ್ತು [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌‌‌]]ನಲ್ಲಿನ [[ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ]]ಗೆ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಯುರೋಪ್‌ನ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ದತ್ತಿಯನ್ನು ಅಥವಾ ಶಾಶ್ವತ ವರಮಾನ ದಾನವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ.<ref>http://www.encyclopedia.com/doc/1G1-79165556.html</ref> ನಂತರದಲ್ಲಿ, ಅವನ ಬಂಡವಾಳ ಒದಗಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ [[ಜಾರ್ಜಿಯಾ]]ದ [[ಗುಲಾಬಿ ಕ್ರಾಂತಿ‌]]ಯ ಸಂಘಟನೆಯು ಅದರ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿತು ಎಂದು ರಷ್ಯಾದ ಮತ್ತು [[ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ]] ವೀಕ್ಷಕರಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. 2004ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮರು-ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಜಾರ್ಜ್‌ W. ಬುಷ್‌‌]]ನ ಸವಾಲನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಈತ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿರಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ. [[ಸೆಂಟರ್‌ ಫಾರ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಪ್ರೋಗ್ರೆಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಧನಸಹಾಯ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಅವನು ನೆರವಾದ. [[ಫೆಡರಲ್‌ ರಿಸರ್ವ್‌‌]]ನ ಹಿಂದಿನ ಸಭಾಪತಿಯಾದ [[ಪಾಲ್‌ ವೋಲ್ಕರ್‌]] ಎಂಬಾತ ''ದಿ ಆಲ್ಕೆಮಿ ಆಫ್‌ ಫೈನಾನ್ಸ್‌'' ಎಂಬ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ 2003ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಮುನ್ನುಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ: <blockquote>ಅಗಾಧ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿರುವ ಓರ್ವ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ತನ್ನ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದು, ಆಟದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮುಂದಿರುವಾಗಲೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗಿನ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಜಾಣತನವನ್ನು ಅವನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ಅಗಾಧ ಗಳಿಕೆಗಳ ಅಧಿಕಾಂಶವು, ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಅಥವಾ ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾಲದ ಮತ್ತು [[ಆವಿರ್ಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರ]]ಗಳು 'ಮುಕ್ತ ಸಮಾಜಗಳಾಗಿ' ಮಾರ್ಪಡುವಂತೆ ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದರ ಕಡೆಗೆ ಈಗ ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಮುಕ್ತ ಸಮಾಜಗಳೆಂದರೆ ವಾಣಿಜ್ಯದ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೇ -ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ- ಹೊಸ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳ ಮತ್ತು ಚಿಂತನೆ ಹಾಗೂ ನಡವಳಿಕೆಗಳ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ವಿಧಾನಗಳ ಕುರಿತು ಸಹಿಷ್ಣುವಾಗಿರುವ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿರುವ ಸಮಾಜಗಳಾಗಿರಬೇಕಿದೆ.</blockquote> == ಕುಟುಂಬ == [[ಎಸ್ಪರ್ಯಾಂಟ್‌ ಭಾಷೆಯ]] ಬರಹಗಾರನಾದ [[ಟಿವಾಡರ್‌ ಸೊರೊಸ್‌]] ಎಂಬಾತನ ಮಗನಾಗಿ, ಹಂಗರಿಯ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌‌]]ನಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಜನಿಸಿದ. ಟಿವಾಡರ್‌ (ಈತ ಟಿಯೊಡೊರೊ ಎಂದೂ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ) ಓರ್ವ ಹಂಗರಿಯ ಯೆಹೂದಿಯಾಗಿದ್ದು, [[Iನೇ ಜಾಗತಿಕ ಯುದ್ಧ]]ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಓರ್ವ [[ಯುದ್ಧದ ಸೆರೆಯಾಳಾಗಿದ್ದ]] ಮತ್ತು [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌‌‌‌‌‌]]ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಲು ಈತ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ.<ref name="Kaufman">ಕೌಫ್‌ಮನ್‌, ಮೈಕೇಲ್‌ T., ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ಲೈಫ್‌ ಅಂಡ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಮೆಸ್ಸಿಯಾನಿಕ್‌ ಬಿಲಿಯನೇರ್‌‌, ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್‌ A. ಕ್ನೊಫ್‌: 2002</ref><ref name="NewP">{{cite book | last =Soros | first =George | title =The New Paradigm for Financial Markets: The Credit Crisis of 2008 and What It Means | publisher =PublicAffairs | year =2008 | page =13 | url =https://books.google.com/books?id=F_aBKX4AnLUC&q=Tivadar#search_anchor | doi = | isbn =1586486837 }}</ref> [[ಉಗ್ರ ಬಲಪಂಥೀಯ ತತ್ತ್ವ]]ದ ಹುಟ್ಟುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದ [[ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿ]]ಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, 1936ರಲ್ಲಿ ಈ ಕುಟುಂಬವು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಷ್ವಾರ್ಟ್ಜ್‌ ಎಂಬುದರಿಂದ ಸೊರೊಸ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಬದಲಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಸದರಿ ಹೊಸ ಹೆಸರು ಒಂದು [[ಸಮಾನ ಪೂರ್ವಾಪರ]]ವಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತು ಅದು ಒಂದು ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ, ಈ ಹೊಸ ಹೆಸರನ್ನು ಟಿವಾಡರ್‌ ಇಷ್ಟಪಟ್ಟ. ಕೌಫ್‌ಮನ್‌ನ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇದರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅರ್ಥವು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಹಂಗರಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ''ಸೊರೊಸ್‌'' ಎಂದರೆ "ಸರದಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ, ಅಥವಾ ನಿಯೋಜಿತ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ" ಎಂಬ ಅರ್ಥಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು [[ಎಸ್ಪೆರಾಂಟೋ]] ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದು "ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಲಿರುವ" ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.<ref>ಕೌಫ್‌ಮನ್‌, ಮೈಕೇಲ್‌ T., ಸೊರೊಸ್‌: ''ದಿ ಲೈಫ್‌ ಅಂಡ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಮೆಸ್ಸಿಯಾನಿಕ್‌ ಬಿಲಿಯನೇರ್'', ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್‌ A. ಕ್ನೊಫ್‌: 2002, ಪುಟ 24.</ref> ಅವನ ಮಗ ಜಾರ್ಜ್‌ಗೆ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಎಸ್ಪೆರಾಂಟೋ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡುವುದನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವನು ಅಪರೂಪದ, [[ಎಸ್ಪೆರಾಂಟೋ ಮಾತನಾಡುವ ಸ್ಥಳೀಯರ]] ಪೈಕಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವನು ಯೆಹೂದಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿರುವ ಮನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡವನಾದ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವನ ಹೆತ್ತವರು ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮೂಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿದ್ದರು.<ref>ಸ್ಲೇಟರ್‌‌, R.: ''ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ಅನ್‌ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ'', ಪುಟ 30.</ref> ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಎರಡು ಬಾರಿ ಮದುವೆಯಾದ ಮತ್ತು ಎರಡು ಬಾರಿ ವಿಚ್ಛೇದನವನ್ನು ಪಡೆದ. ಅನ್ನಾಲೀಸೆ ವಿಟ್ಸ್‌ಚಾಕ್‌, ಮತ್ತು [[ಸುಸಾನ್‌ ವೆಬರ್‌ ಸೊರೊಸ್‌]] ಅವನ ವಿವಾಹಿತ ಮತ್ತು ವಿಚ್ಛೇದಿತ ಪತ್ನಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಆತ ಐದು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ: ರಾಬರ್ಟ್‌, ಆಂಡ್ರಿಯಾ, ಜೋನಾಥನ್‌ (ಅವನ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಅನ್ನಾಲೀಸೆಯೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಕ್ಕಳು); ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌, ಗ್ರೆಗರಿ (ಅವನ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ ಸುಸಾನ್‌ಳೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಕ್ಕಳು‌). ಓರ್ವ ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರ ಮತ್ತು ಲೋಕೋಪಕಾರಿಯಾಗಿರುವ ಅವನ ಹಿರಿಯ ಸೋದರನಾದ [[ಪಾಲ್‌ ಸೊರೊಸ್‌]], ಓರ್ವ ನಿವೃತ್ತ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮೂಲದ ಒಂದು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಸೊರೊಸ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ಸ್‌ನ ನೇತೃತ್ವ ಇವನದಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು [[ಪಾಲ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡೈಸಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಫೆಲೋಷಿಪ್ಸ್‌ ಫಾರ್‌ ಯಂಗ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್ಸ್‌]] ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈತ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ.<ref name="PDSoros">{{cite web|url=http://www.pdsoros.org/overview/|title=Background and History|work=[[Paul and Dora Soros Fellowships for Young Americans]]|accessdate=March 22, 2009|archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 27, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090327060847/http://www.pdsoros.org/overview/|url-status=dead}}</ref><ref name="Bumiller">{{cite news|author=Elisabeth Bumiller|url=https://www.nytimes.com/1998/06/17/nyregion/public-lives-an-overshadowed-altruist-sees-the-light.html?sec=&spon=&pagewanted=all|title=Public Lives: An Overshadowed Altruist Sees the Light|work=[[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]]|publisher=[[The New York Times Company|New York Times Company]]|date=June 17, 1998|accessdate=March 22, 2009}}</ref> ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿಯಾದ ಪೀಟರ್‌ ಸೊರೊಸ್ ಎಂಬಾತ ಪಾಲ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಓರ್ವ ಮಗನಾಗಿದ್ದು, [[ಫ್ಲೋರಾ ಫ್ರೇಸರ್‌]] ಎಂಬ ರೂಪರಚಕಿಯನ್ನು ಅವನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಈಕೆ [[ಲೇಡಿ ಆಂಟೋನಿಯಾ ಫ್ರೇಸರ್‌]] ಮತ್ತು ದಿವಂಗತ [[ಸರ್‌ ಹ್ಯೂ ಫ್ರೇಸರ್‌‌]] ದಂಪತಿಗಳ ಮಗಳು, ಹಾಗೂ 2005ರ [[ನೊಬೆಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ]]ನಾದ ದಿವಂಗತ [[ಹೆರಾಲ್ಡ್‌ ಪಿಂಟರ್‌‌‌]]ನ ಓರ್ವ ಮಲಮಗಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.<ref name="SorosFraser">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/1997/02/02/style/peter-soros-and-flora-fraser.html|title=Peter Soros and Flora Fraser|work=[[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]]|publisher=[[The New York Times Company|New York Times Company]]|date=February 2, 1997|accessdate=March 22, 2009}}</ref> == ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ == 1944ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಗರಿಯ ಮೇಲೆ ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯು ಸೇನಾ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ ಸೊರೊಸ್‌ ಹದಿಮೂರು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವನಾಗಿದ್ದ.<ref>{{cite web|url=http://www.ushmm.org/wlc/article.php?lang=en&ModuleId=10005458 |title=Holocaust Encyclopedia |publisher=Ushmm.org |date= |accessdate=October 16, 2009}}</ref> ನಾಜಿ ಮತ್ತು ಹಂಗರಿಯ ಸರ್ಕಾರದ ಯೆಹೂದ್ಯ-ವಿರೋಧಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲೆಂದು, ಹಂಗರಿಯು ನಾಜಿ ಸ್ವಾಧೀನದಲ್ಲಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದ್ದ [[ಯೆಹೂದಿ ಪರಿಷತ್ತಿಗಾಗಿ]]<ref name="Kaufman" /> ಸೊರೊಸ್‌ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ. ಬರಹಗಾರ [[ಮೈಕೇಲ್‌ ಲೆವಿಸ್‌‌]]ಗೆ ನಂತರ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಆ ಅವಧಿಯನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸಿದ: <blockquote>ದೇಶಭ್ರಷ್ಟಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸೂಚನಾಪತ್ರಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ನೀಡುವಂತೆ ಯೆಹೂದಿ ಪರಿಷತ್ತು ಪುಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡಿತು. ಯೆಹೂದಿ ಪರಿಷತ್ತಿಗೆ ಹೋಗುವಂತೆ ನನಗೆ ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಕಾಗದದ ಈ ಸಣ್ಣ ಚೂರುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು...ಬೆಳಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ರ್ಯಾಬೈ ಯೆಹೂದ್ಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖಂಡನ ಸೆಮಿನರಿಯಲ್ಲಿ (ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ) ಹಾಜರಾಗಲು ಅದರಲ್ಲಿ ಬರೆದಿತ್ತು....ಮತ್ತು ನನಗೆ ಈ ಹೆಸರುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಈ ಕಾಗದದ ತುಣುಕನ್ನು ನನ್ನ ತಂದೆಯ ಬಳಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋದೆ. ಅವನು ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಗುರುತಿಸಿದ. ಇದು ಹಂಗರಿಯ ಯೆಹೂದ್ಯ ಮತದ ವಕೀಲರ ಒಂದು ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿತ್ತು. "ಕಾಗದದ ಈ ಚೂರುಗಳನ್ನು ನೀನು ವಿತರಿಸು ಮತ್ತು ಒಂದು ವೇಳೆ ಜನರು ಅಲ್ಲಿ ಹಾಜರಾದರೆ, ಅವರನ್ನು ದೇಶಭ್ರಷ್ಟಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳು" ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದ.<ref>ಮೈಕೇಲ್‌ ಲೆವಿಸ್‌, "ದಿ ಸ್ಪೆಕ್ಯುಲೇಟರ್‌‌: ವಾಟ್‌ ಆನ್‌ ಅರ್ತ್‌ ಈಸ್‌ ಮಲ್ಟಿಬಿಲಿಯನೇರ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಡೂಯಿಂಗ್‌ ಥ್ರೋಯಿಂಗ್‌ ವ್ಯಾಡ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮನಿ ಅರೌಂಡ್‌ ಇನ್‌ ಈಸ್ಟರ್ನ್‌ ಯುರೋಪ್‌?", ''ದಿ ನ್ಯೂ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌'', ಜನವರಿ 10, 1994. ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಕೌಫ್‌ಮನ್‌, ಮೈಕೇಲ್‌ T., ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ಲೈಫ್‌ ಅಂಡ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಮೆಸ್ಸಿಯಾನಿಕ್‌ ಬಿಲಿಯನೇರ್, ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್‌ A. ಕ್ನೊಫ್‌: 2002, ಪುಟಗಳು 32-33</ref></blockquote> ನಾಜಿಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಮಗನು ಬಂಧಿಸಲ್ಪಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸೊರೊಸ್‌ನ ತಂದೆಯು ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ನೌಕರನೊಬ್ಬನಿಗೆ ಹಣಕೊಟ್ಟು, 1944ರ ಬೇಸಿಗೆಯನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಅವನ ಬಳಿ ಕಳೆಯಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ಮತ್ತು ಅವನನ್ನು ಧರ್ಮಪುತ್ರನಂತೆ ತೋರಿಸಲು ತಿಳಿಸಿದ. ಯೆಹೂದಿಗಳ ಸ್ವತ್ತಿನ ಮುಟ್ಟುಗೋಲನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಯು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸುವಾಗಲೂ ಸಹ, ಕಿರಿಯ ಸೊರೊಸ್‌ ತನ್ನ ಹೆಹೂದ್ಯತನವನ್ನು ಮಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite news|url=http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9C07E3DA1E3BF935A35751C1A96E958260&sec=&spon=&pagewanted=2 |title=He's Seen The Enemy. It Looks Like Him. |accessdate=July 28, 2008 |date=December 6, 1998 |work=New York Times |first=Timothy L |last=O'Brien }}</ref> ನಂತರದ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಡೆದ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌‌ನ ಕದನ‌‌‌]]ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಬದುಕುಳಿದ. ಈ ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ [[ಸೋವಿಯೆಟ್‌]] ಹಾಗೂ ಜರ್ಮನ್‌ ಜರ್ಮನ್‌ ಪಡೆಗಳು ನಗರದಾದ್ಯಂತ ಮನೆಯಿಂದ-ಮನೆಗೆ ಕಾದಾಡಿದವು. 1945–1946ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಹಂಗರಿಯ [[ಮಿತಿಮೀರಿದ ಹಣದುಬ್ಬರ]]ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಮೊದಲು [[ಹಣ ಚಲಾವಣೆಗಳು]] ಹಾಗೂ ರತ್ನಾಭರಣಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಿದ. 1947ರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಇಂಗ್ಲಂಡ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದ ಮತ್ತು 1952ರಲ್ಲಿ [[ಲಂಡನ್‌ ಸ್ಕೂಲ್‌ ಆಫ್‌ ಇಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌‌‌]]ನಿಂದ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದ. [[ಕಾರ್ಲ್‌ ಪೊಪ್ಪರ್‌‌]] ಎಂಬ ದಾರ್ಶನಿಕನ ಓರ್ವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿರುವಾಗ, ಓರ್ವ ರೈಲಿನ ಹಮಾಲಿ ಹಾಗೂ ಓರ್ವ ಹೊಟೇಲು ಮಾಣಿಯಾಗಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಸೊರೊಸ್‌ಗೆ ನೆರವು ಬೇಕಾಗಿದೆಯೆಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬೋಧಕನೋರ್ವ ಮನವಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ, [[ಕ್ವೇಕರ್‌]] ದತ್ತಿಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ಆತ 40 ಪೌಂಡುಗಳಷ್ಟು ಧನಸಹಾಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ.<ref name="NPR090409" /> ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವನು [[ಸಿಂಗರ್‌ &amp; ಫ್ರೀಡ್‌ಲ್ಯಾಂಡರ್‌‌]] ಎಂಬ ಲಂಡನ್‌ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರವೇಶ-ಮಟ್ಟದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಂಡ. == ವಲಸೆ == 1956ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಸೊರೊಸ್‌, ಅಲ್ಲಿ 1956ರಿಂದ 1959ರವರೆಗೆ F. M. ಮೇಯರ್‌ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ [[ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಕಾರ್ಯ]]ದ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ಹಾಗೂ 1959ರಿಂದ 1963ರವರೆಗೆ ವೆರ್ಥೀಮ್‌ ಅಂಡ್‌ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ವಿಶ್ಲೇಷಕನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ಈ ಅವಧಿಯಾದ್ಯಂತ, [[ಕಾರ್ಲ್‌ ಪೊಪ್ಪರ್‌‌‌]]ನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ "[[ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆ]]"ಯ ಒಂದು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡ. ಯಾವುದೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸಹಭಾಗಿಗಳು ಅದರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸುವುದರ ಕ್ರಮವು, ಕಾಲಚಕ್ರದ ಪರವಾಗಿರುವ ಒಂದು 'ಸದ್ಗುಣಿಯಾದ ಅಥವಾ ದುರಾಚಾರದ' ವರ್ತುಲದಲ್ಲಿರುವ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮೌಲ್ಯನಿರ್ಣಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯೇ ಸೊರೊಸ್‌ನಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ.<ref name="A">{{cite book|author=Soros, George|title=The New Paradigm for Financial Markets |publisher=Public Affairs, New York |year=2008|isbn=978-1-58648-683-9 }}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ತನ್ನದೇ ಸ್ವಂತದ ಹಣಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ತಾನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೂ, ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಿಂದ ತಾನು ಯಾವುದೇ ಹಣವನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಅರಿತುಕೊಂಡ. ಹೂಡಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವುದು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ವಿಚಾರಿಸಲು ಅವನು ಶುರುಮಾಡಿದ. 1963ರಿಂದ 1973ರವರೆಗೆ ಆರ್ನ್‌ಹೋಲ್ಡ್‌ ಅಂಡ್‌ S. ಬ್ಲೀಕ್ರೋಡರ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಆತ, ಅಲ್ಲಿ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡ. ತಾನೊಬ್ಬ ದಾರ್ಶನಿಕ ಅಥವಾ ಓರ್ವ ಅಧಿಕಾರಿ ಆಗಿದ್ದುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಾನೊಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಹೂಡಿಕೆದಾರನಾಗಿದ್ದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ. ತಾನು ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಫಸ್ಟ್‌ ಈಗಲ್ ಎಂಬ ಒಂದು ಕಡಲಾಚೆಯ ಅಥವಾ ವಿದೇಶಿ [[ಹೂಡಿಕಾ ನಿಧಿ]]ಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವಂತೆ 1967ರಲ್ಲಿ ಅವನು ಕಂಪನಿಯ ಮನವೊಲಿಸಿದ; ಕಂಪನಿಯು 1969ರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ಗಾಗಿ ಡಬಲ್‌ ಈಗಲ್‌ [[ಹೆಡ್ಜ್‌ ಫಂಡ್‌]] ಎಂಬ ಎರಡನೇ ಹೂಡಿಕಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.<ref name="A" /> ತಾನು ಬಯಸಿದಂತೆ ಹೂಡಿಕಾ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿನ ಅವನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೂಡಿಕಾ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದಾಗ, 1973ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತೊರೆದ ಆತ ಒಂದು ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದು ಒಂದು ಕ್ವಾಂಟಂ ಫಂಡ್‌ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಓರ್ವ ಲೇಖಕನಾಗಿ ಮತ್ತು ದಾರ್ಶನಿಕನಾಗಿ ತನಗೆ ತಾನೇ ಬೆಂಬಲ ಒದಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಾಲ್‌ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌]] ಮೂಲಕ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಗಳಿಸುವುದು ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತೆಂದು ಅವನು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಐದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ 500,000 $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದು, ಅದು ಸಾಕಾಗುವಷ್ಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅವನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಾಗಿತ್ತು. ಆತ [[ಕಾರ್ಲೈಲ್‌ ಗ್ರೂಪ್‌‌‌‌]]ನ ಓರ್ವ ಹಿಂದಿನ ಸದಸ್ಯನೂ ಆಗಿದ್ದ.<ref name="A" /> == ವ್ಯವಹಾರ == ಸೊರೊಸ್‌, [[ಸೊರೊಸ್‌ ಫಂಡ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌‌]]ನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕನಾಗಿದ್ದಾನೆ. [[ಜಿಮ್‌ ರೋಜರ್ಸ್‌]] ಎಂಬಾತನ ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಸೊರೊಸ್‌ 1970ರಲ್ಲಿ [[ಕ್ವಾಂಟಂ ಫಂಡ್‌]] ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಹ-ಸಂಸ್ಥಾಪಕನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದ. ಇದು ಸೊರೊಸ್‌ನ ಸಂಪತ್ತಿನ ಹೆಚ್ಚಿನಂಶವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. 1980ರಲ್ಲಿ ಕ್ವಾಂಟಂ ಫಂಡ್‌ನಿಂದ ರೋಜರ್ಸ್‌ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದ. ಇತರ ಪಾಲುದಾರರಲ್ಲಿ [[ವಿಕ್ಟರ್‌ ನೀಡೆರ್‌ಹಾಫ್ಟರ್‌‌]] ಮತ್ತು [[ಸ್ಟಾನ್ಲೆ ಡ್ರಕನ್‌ಮಿಲ್ಲರ್‌]] ಸೇರಿದ್ದರು. 2007ರಲ್ಲಿ, ಸುಮಾರು 32%ನಷ್ಟು ಆದಾಯವನ್ನು ಕ್ವಾಂಟಂ ಫಂಡ್‌ ನೀಡಿತು. ಇದರಿಂದ ಸೊರೊಸ್‌ಗೆ 2.9 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ನಿವ್ವಳ ಲಾಭವು ದೊರಕಿತು.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2008/04/16/business/16wall.html?ex=1366084800&en=1eee7351824a31ce&ei=5124 |title=Wall Street Winners Get Billion-Dollar Paydays |accessdate=July 28, 2008 |date=April 16, 2008 |first=Jenny |last=Anderson |work=New York Times }}</ref> === ಹಣ ಚಲಾವಣೆಯ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರ === [[ಐರೋಪ್ಯ ವಿನಿಮಯ ದರ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ]]ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ದೇಶಗಳ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಬಡ್ಡಿದರಗಳಿಗೆ ಹೋಲುವಂತಿರುವ ಮಟ್ಟಗಳಿಗೆ ತನ್ನ ಬಡ್ಡಿದರಗಳನ್ನು ಏರಿಸಲಾಗಲೀ ಅಥವಾ ತನ್ನ ಹಣವನ್ನು [[ಚಲಾವಣೆಗೆ ತರುವುದರ]] ಕಡೆಗಾಗಲೀ [[ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಫ್‌ ಇಂಗ್ಲಂಡ್‌]] ತೋರಿದ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆಯಿಂದ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆದ ಸೊರೊಸ್‌ನ ನಿಧಿಯು, [[ಕರಾಳ ಬುಧವಾರ]]ದಂದು (1992ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 16ರಂದು), 10 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ [[ಪೌಂಡ್ಸ್‌ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್‌‌]]ನ್ನು{{Citation needed|date=November 2009}} [[ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿಸಿತು]]. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, [[ಪೌಂಡ್‌ ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್‌‌‌]]ನ್ನು ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಐರೋಪ್ಯ ವಿನಿಮಯ ದರ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದಿಂದ ಹಣ ಚಲಾವಣೆಯನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಫ್‌ ಇಂಗ್ಲಂಡ್ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು‌, ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಸುಮಾರು 1.1 ಶತಕೋಟಿ US$ನಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಗಳಿಸಿದ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, "ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಫ್‌ ಇಂಗ್ಲಂಡ್‌ನ್ನು ದಿವಾಳಿ ಮಾಡಿದಂಥ ಮನುಷ್ಯ" ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರು ಅವನಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಕರಾಳ ಬುಧವಾರದ ಬೆಲೆಯು 3.4 ಶತಕೋಟಿ £ನಷ್ಟು ಎಂದು UK ಸರ್ಕಾರದ ಖಜಾನೆಯು 1997ರಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜಿಸಿತು. 1992ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 26ರ ಸೋಮವಾರದ ''ದಿ ಟೈಮ್ಸ್‌'' ಪತ್ರಿಕೆಯು ಸೊರೊಸ್‌ ಹೇಳಿದನೆನ್ನಲಾದ ಮಾತನ್ನು ಹೀಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು: "ಕರಾಳ ಬುಧವಾರದ ವೇಳೆಗೆ ನಮ್ಮ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸ್ಥಾನದ ಮೌಲ್ಯವು ಹೆಚ್ಚೂಕಮ್ಮಿ 10 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟಿರಬೇಕಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಮಾರಲು ನಾವು ಯೋಜಿಸಿದ್ದೆವು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಸ್ಟರ್ಲಿಂಗ್‌ನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ತಾನು ಸುಮಾರು 15 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಖರೀದಿಯನ್ನು ಮಾಡುವುದಾಗಿ [[ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣ]]ಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ [[ನೋರ್ಮನ್‌ ಲ್ಯಾಮಂಟ್‌]] ಹೇಳಿದಾಗ ನಾವು ಖುಷಿಪಟ್ಟಿದ್ದೆವು, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ನಾವು ಮಾರಾಟಮಾಡಲು ಬಯಸಿದ್ದಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿತ್ತು." ಸೊರೊಸ್‌ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದ [[ಸ್ಟಾನ್ಲೆ ಡ್ರಕನ್‌ಮಿಲ್ಲರ್‌]] ಎಂಬಾತ ಪೌಂಡ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ಅಥವಾ ನ್ಯೂನತೆಯನ್ನು ಮೂಲತಃ ಕಂಡ. "ಒಂದು ದೈತ್ಯಸ್ವರೂಪದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಕೊಡುಗೆಯು ಅವನನ್ನು ತಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು."<ref>ಸ್ಟೀವನ್‌ ಡ್ರೊಬ್ನಿ, "ಇನ್‌ಸೈಡ್‌ ದಿ ಹೌಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮನಿ", ಜಾನ್‌ ವೈಲಿ &amp; ಸನ್ಸ್‌: ಹೊಬೊಕೆನ್‌, NJ, 2006.</ref><ref>ಸೊರೊಸ್‌ ಆನ್‌ ಸೊರೊಸ್‌: ಸ್ಟೇಯಿಂಗ್‌ ಅಹೆಡ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಕರ್ವ್‌ (ಜಾನ್‌ ವೈಲಿ, 1995) ISBN 0-471-12014-6</ref> 1997ರಲ್ಲಿ, [[ಏಷ್ಯಾದ ಹಣಕಾಸು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ]] ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮಲೇಷಿಯಾದ ಆಗಿನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ [[ಮಹಾತಿರ್‌ ಬಿನ್‌ ಮೊಹಮದ್‌]] ಸೊರೊಸ್‌ ಮೇಲೆ ಆರೋಪವನ್ನು ಹೊರಿಸುತ್ತಾ, [[ಮೈನ್‌ಮಾರ್‌‌]]ನ್ನು ಓರ್ವ ಸದಸ್ಯದೇಶವಾಗಿ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ [[ASEAN]]ನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ತನ್ನ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ. ಮಹಾತಿರ್‌ನ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಅಲ್ಲಗಳೆದ. ASEANನ ನಾಮಮಾತ್ರದ US ಡಾಲರು GDPಯು 1997ರಲ್ಲಿ 9.2 ಶತಕೋಟಿ US$ನಷ್ಟು ಹಾಗೂ 1998ರಲ್ಲಿ 218.2 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು (31.7%) ಕುಸಿಯಿತು. === ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಗಳು === 2008ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದ ''ದಿ ನ್ಯೂ ಪ್ಯಾರಡೈಮ್‌ ಫಾರ್‌ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಸ್‌'' ಎಂಬ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಪುಸ್ತಕವು, ಕಳೆದ 25 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಮತ್ತು ಕುಸಿಯಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದ ಒಂದು "ಬೃಹತ್‌ ಗಾತ್ರದ ಗುಳ್ಳೆಯ" (ಯೋಜನೆಯ ಅಥವಾ ಉದ್ಯಮದ ನಿರಾಧಾರವಾದ ಪ್ರಯತ್ನ) ಕುರಿತು ವಿವರಿಸಿತು. ದುರ್ಘಟನೆಯನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಊಹಿಸಿ ಅವನು ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಒಂದು ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಮೂರನೆಯದಾಗಿತ್ತು. ಅವನೇ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ: {{quote|I have a record of crying wolf.... I did it first in ''The Alchemy of Finance'' (in 1987), then in ''The Crisis of Global Capitalism'' (in 1998) and now in this book. So it's three books predicting disaster. (After) the boy cried wolf three times... the wolf really came.<ref name="predict">"[http://online.wsj.com/article/SB121400427331093457.html?mod=hps_us_at_glance_markets Soros, the Man Who Cries Wolf], Now Is Warning of a 'Superbubble'" by Greg Ip, B1, June 21–22, 2008 ''The Wall Street Journal''.</ref>}} ತನ್ನ ಊಹೆಗಳು ಯಾವಾಗ ತಪ್ಪಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದೇ ತನ್ನ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಕಾರಣ ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. {{quote|I'm only rich because I know when I'm wrong... I basically have survived by recognizing my mistakes. I very often used to get backaches due to the fact that I was wrong. Whenever you are wrong you have to fight or [take] flight. When [I] make the decision, the backache goes away.<ref name="predict"/>}} ವಿಶ್ವದ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಚೂರುಚೂರಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದು, ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಸದ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಪರಿಹಾರವಾಗುವ ಯಾವುದೇ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯಿಲ್ಲ ಎಂದು 2009ರ ಫೆಬ್ರುವರಿಯಲ್ಲಿ, ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಹೇಳಿದ. <ref>[http://www.reuters.com/article/newsOne/idUSTRE51K0A920090221 ಸೊರೊಸ್‌ ಸೀಸ್‌ ನೋ ಬಾಟಮ್‌ ಫಾರ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ "ಕೊಲ್ಯಾಪ್ಸ್‌"], ''[[ರಾಯಿಟರ್ಸ್‌]]'', ಫೆಬ್ರುವರಿ 21, 2009, 2009ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ 17ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> "ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುಸಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ನಾವು ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡೆವು[...]ಜೀವಾಧಾರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿಕೊಂಡಿರುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಇರಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಈಗಲೂ ಅದು ಜೀವಾಧಾರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ನಾವೀಗ ತಳಭಾಗದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆಯೇ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತೂ ಯಾವ ಸೂಚನೆಯೂ ಇಲ್ಲ." === ಆಂತರ್ಯದವರ ವ್ಯಾಪಾರದ ಅಪರಾಧ ನಿರ್ಣಯ === 1988ರಲ್ಲಿ, [[ಸೋಷಿಯೇಟ್‌ ಜೆನೆರೇಲ್‌]] ಎಂಬ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಬ್ಯಾಂಕಿನ [[ಸ್ವಾಧೀನ]]ದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಕೈಜೋಡಿಸುವಂತೆ ಅವನನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸವಾಲು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಅವನು ನಿರಾಕರಿಸಿದನಾದರೂ, ಆ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಷೇರುಗಳನ್ನು ನಂತರ ಆತ ಖರೀದಿಸಿದ. 1989ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತನಿಖೆಯೊಂದನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡರು, ಮತ್ತು ಇದೊಂದು [[ಆಂತರ್ಯದವರ ವ್ಯಾಪಾರ]]ವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್‌ ನ್ಯಾಯಾಲಯವೊಂದು 2002ರಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುನೀಡಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಭದ್ರತೆಗಳ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿರುವಂತೆ ಇದು ಒಂದು ಕಾನೂನು ಭಂಜಕ ಅಪರಾಧ ನಿರ್ಣಯ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಸದರಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಅವನಿಗೆ 2.3 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು. ಇದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಂತರ್ಯದವರಿಂದ ಅಥವಾ ಗುಟ್ಟುಬಲ್ಲವರಿಂದ ಪಡೆದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅವನು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಹಣದ ಮೊತ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಸದರಿ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಆದ ವಿಳಂಬದಿಂದಾಗಿ ಪುಂಡುದಂಡಗಳನ್ನು ಅವನಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ತಾನು ಯಾವುದೇ ತಪ್ಪೆಸಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡ ಸೊರೊಸ್‌, ಸ್ವಾಧೀನದ ಸುದ್ದಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜ್ಞಾನವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ.<ref name="pbs">[http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html ಡೇವಿಡ್‌ ಬ್ರಾಂಕಾಸ್ಸಿಯೊ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂಸ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100807023548/http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html |date=ಆಗಸ್ಟ್ 7, 2010 }}, ''ನೌ'', PBS, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 12, 2003, 2007ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ 8ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 2006ರ ಜೂನ್‌ 14ರಂದು ಅವನ ಆಂತರ್ಯದವರ ವ್ಯಾಪಾರದ ಅಪರಾಧ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು.<ref>[https://web.archive.org/web/20060701231616/http://www.iht.com/articles/2006/06/14/business/soros.php ಆಂತರ್ಯದವರ ವ್ಯಾಪಾರದ ಕನ್ವಿಕ್ಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಈಸ್‌ ಅಪ್‌ಹೆಲ್ಡ್‌ (ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಹೆರಾಲ್ಡ್‌ ಟ್ರಿಬ್ಯೂನ್‌)]</ref> 2006ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, [[ಯುರೋಪ್‌ನ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯ]]ಕ್ಕೆ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಆತ, ಸದರಿ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ತರುವಲ್ಲಿನ 14-ವರ್ಷಗಳ ವಿಳಂಬದಿಂದಾಗಿ ಒಂದು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ.<ref>[https://web.archive.org/web/20061214120830/http://www.iht.com/articles/2006/12/13/bloomberg/bxsoros.php ಸೊರೊಸ್‌ ಅಪೀಲ್ಸ್‌ ಕನ್ವಿಕ್ಷನ್‌ ಫಾರ್‌ ಆಂತರ್ಯದವರ ವ್ಯಾಪಾರದ, ಬಿಲಿಯನೇರ್‌ ಟೇಕ್ಸ್‌ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಕನ್ವಿಕ್ಷನ್‌ ಟು ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಕೋರ್ಟ್‌] (ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಹೆರಾಲ್ಡ್‌ ಟ್ರಿಬ್ಯೂನ್‌)ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 14, 2006</ref> === ಕ್ರೀಡೆ === 2005ರಲ್ಲಿ, [[ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಲೀಗ್‌‌]]ನ [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ನ್ಯಾಷನಲ್ಸ್‌‌‌‌]]ನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಸಮೂಹವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಓರ್ವ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಪಾಲುದಾರನಾಗಿದ್ದ. ಒಂದು ವೇಳೆ, ಯಾವುದೇ ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್‌ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ''ಯಾವುದೇ'' ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್‌ನ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ವಿರೋಧಿ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಅವರು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ-ತಿದ್ದಬಹುದು ಎಂದು ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್‌ ಪಕ್ಷದ ಕೆಲವೊಂದು ಶಾಸಕರು ಸಲಹೆನೀಡಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/06/27/AR2005062701447.html |title=Soros's Nats Bid Irks Republicans |publisher=Washingtonpost.com |date= |accessdate=October 16, 2009}}</ref> 2008ರಲ್ಲಿ, [[AS ರೋಮಾ]] ಎಂಬ ಇಟಲಿಯ ಒಂದು ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಹೆಸರು ತಳುಕುಹಾಕಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆ ಕ್ಲಬ್‌ ಮಾರಾಟಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಸಾಕರ್‌‌ L.P.ಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ ಓರ್ವ ಹಣಕಾಸಿನ ಬೆಂಬಲಿಗನೂ ಆಗಿದ್ದ. 1995ರಲ್ಲಿ [[ಮೇಜರ್‌ ಲೀಗ್‌ ಸಾಕರ್‌]] ಸಂಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡಾಗ, ಅದರ [[D.C. ಯುನೈಟೆಡ್‌]] ಕ್ಲಬ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ವಹಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಸಾಕರ್‌‌ L.P. ಸಮೂಹದ ಸ್ವಾಮ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಈ ಸಮೂಹವು 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು.<ref>{{cite web |url=http://pqasb.pqarchiver.com/washingtonpost/access/62439758.html?dids=62439758:62439758&FMT=ABS&FMTS=ABS:FT&fmac=&date=Oct+12%2C+2000&author=Steven+Goff&desc=United%27s+Ownership+Uncertain%3B+After+Sale+Fell+Through%2C+MLS+Might+Take+Over+Operation |title=United's Ownership Uncertain; After Sale Fell Through, MLS Might Take Over Operation |publisher=Pqasb.pqarchiver.com |date= |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಮೇ 11, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110511140439/http://pqasb.pqarchiver.com/washingtonpost/access/62439758.html?dids=62439758:62439758&FMT=ABS&FMTS=ABS:FT&fmac=&date=Oct+12%2C+2000&author=Steven+Goff&desc=United%27s+Ownership+Uncertain%3B+After+Sale+Fell+Through%2C+MLS+Might+Take+Over+Operation |url-status=dead }}</ref> == ಲೋಕೋಪಕಾರ == {{main|List of projects supported by George Soros}} [[ಚಿತ್ರ:George Soros Billington.jpg|right|thumb|ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ (ಎಡಭಾಗ) ಮತ್ತು ಜೇಮ್ಸ್‌ H. ಬಿಲಿಂಗ್ಟನ್‌.]] 1970ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ ಸಹ ಓರ್ವ ಲೋಕೋಪಕಾರಿಯಾಗಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಸಕ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ. [[ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾ ನೀತಿ]]ಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿನ [[ಕೇಪ್‌ಟೌನ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯಲು [[ನೀಗ್ರೋ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ]] ನೆರವಾಗಲು ಸಹಾಯಧನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಅವನು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ಶುರುಮಾಡಿದ್ದು. [[ಕಬ್ಬಿಣದ ಪರದೆ]]ಯ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಭಿನ್ನಮತೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹಣ ಒದಗಿಸುವುದನ್ನೂ ಅವನು ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶುರುಮಾಡಿದ್ದು. [[ಸೋವಿಯೆಟ್‌-ನಂತರದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ]] ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ-[[ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವೀಕರಣ]]ವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿನ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸೊರೊಸ್‌ನ ಲೋಕೋಪಕಾರಿತನದ ಧನಸಹಾಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ. ಬಹುಪಾಲು [[ಮಧ್ಯಭಾಗದ]] ಹಾಗೂ [[ಪೂರ್ವಭಾಗದ ಯುರೋಪ್‌‌]]ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಈ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು, [[ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌]] (OSI) ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ [[ಸೊರೊಸ್‌ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ]]ಗಳ ಮೂಲಕ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಸೊರೊಸ್‌ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲೂ (ಪೋಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ [[ಸ್ಟೆಫನ್‌ ಬೆಟೊರಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ]]ದಂತೆ) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. 2003ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದ್ದಂತೆ, ಆತ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 4 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು [[PBS]] ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ.<ref name="pbs" /> OSI ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ, ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಸುಮಾರು 400 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಅದು ಖರ್ಚುಮಾಡಿದೆ. 2007ರಲ್ಲಿ ''ಟೈಮ್‌'' ನಿಯತಕಾಲಿಕವು ಎರಡು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು- ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿರುವ [[ರಷ್ಯಾದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ]] ಅಂತರ್ಜಾಲದ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರ ಕಡೆಗಿನ 100 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಸಹಾಯ; ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿನ ಅತೀವವಾದ ಬಡತನವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿರುವ [[ಮಿಲೆನಿಯಂ ಪ್ರಾಮಿಸ್‌]] ಯೋಜನೆಯೆಡೆಗಿನ 50 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಸಹಾಯ. ಟೈಮ್‌ ನಿಯತಕಾಲಿಕವು ತನ್ನ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾ, U.S.ನಲ್ಲಿನ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ 742 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾನೆ, ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 6 ಶತಕೋಟಿ $ಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತು.<ref>[http://www.time.com/time/specials/2007/time100powergivers/article/0,28804,1616375_1615711_1615683,00.html TIME 100, ದಿ ಪವರ್‌ ಗಿವರ್ಸ್‌, ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, TIME ನಿಯತಕಾಲಿಕ, ಮೇ 14, 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101205162803/http://www.time.com/time/specials/2007/time100powergivers/article/0,28804,1616375_1615711_1615683,00.html |date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 5, 2010 }} 2007ರ ಮೇ 21ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು</ref> ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಭಾಗದ ಯುರೋಪ್‌ನಾದ್ಯಂತವಿರುವ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ನೆರವು, [[ಸರಾಜೆವೊನ ಮುತ್ತಿಗೆ]]ಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ನೀಡಿದ ನೆರವು, ಮತ್ತು [[ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪರೆನ್ಸಿ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌‌]] ಸಂಘಟನೆ ಇವು ಇತರ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. [[ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ]]ಗೆ (CEU) 420 ದಶಲಕ್ಷ €ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಒಂದು ಶಾಶ್ವತ ವರಮಾನದಾನವನ್ನು ನೀಡಲೂ ಸಹ ಸೊರೊಸ್‌ ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. [[ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಯ ವಿಜೇತನಾದ [[ಮುಹಮ್ಮದ್‌ ಯುನುಸ್‌]] ಹಾಗೂ ಅವನ [[ಕಿರು ಹಣಕಾಸು ಸಹಾಯದ]] ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಗಿರುವ [[ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕ್‌]] OSIನಿಂದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ''[[ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ರಿವ್ಯೂ]]'' <ref>ಯಾರ್ಕ್‌, ಬೈರನ್‌, [http://www.nationalreview.com/york/york200502170843.asp ಸೊರೊಸ್‌ ಫಂಡೆಡ್‌ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್‌ ಡಿಫೆನ್ಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100130023950/http://www.nationalreview.com/york/york200502170843.asp |date=ಜನವರಿ 30, 2010 }}, ''ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆನ್‌ಲೈನ್‌''. 2007ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ 7ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಪತ್ರಿಕೆಯ ಅನುಸಾರ, [[ಲಿನ್ನೆ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್‌‌‌]]ನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಮಿತಿಗೆ 2002ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ 20,000 $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ನೀಡಿತು. ಲಿನ್ನೆ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್ ಓರ್ವ ವಕೀಲನಾಗಿದ್ದು, ಆಪಾದಿತ ಭಯೋತ್ಪಾದಕರ ಪರವಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಾದಿಸಿ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮತ್ತು ಓರ್ವ ಕಕ್ಷಿದಾರನಿಗಾಗಿದ್ದ ಒಂದು ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯ ಮೂಲಕ "ಒಂದು ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಪಿತೂರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ" ಸೆರೆಮನೆಯಲ್ಲಿ 2⅓ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆಯುವ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಈಡಾಗಿದ್ದ. ಈ ಕುರಿತು OSIನ ಓರ್ವ ವಕ್ತಾರ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ: "ನಮ್ಮ ಬೆಂಬಲಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದ ವಿವಾದಾಂಶವನ್ನು ಸಮಾಲೋಚಿಸುವ-ಹಕ್ಕೊಂದು-ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಕಂಡುಬಂತು." 2006ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗಳ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವದಿಂದ ಸೊರೊಸ್‌ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ. ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿನ ಅತೀವವಾದ ಬಡತನವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ನೆರವಾಗುವಲ್ಲಿನ [[ಜೆಫ್ರಿ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್‌]]-ನೇತೃತ್ವದ [[ಮಿಲೆನಿಯಂ ಪ್ರಾಮಿಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥೆಗೆ 50 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ನೀಡುವ ವಾಗ್ದಾನವನ್ನೂ ಅವನು ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ. ಕೆಟ್ಟ ಆಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಬಡತನದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಅವನು, ಯೋಜನೆಯ ಮಾನವಹಿತ ಪ್ರತಿಪಾದಕ ಮೌಲ್ಯದ ಕುರಿತಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದ.<ref>{{cite web|last=Dugger |first=Celia W. |url=http://travel2.nytimes.com/2006/09/13/us/13soros.html |title=Philanthropist Gives $50 Million to Help Aid the Poor in Africa |location=Africa |publisher=Travel2.nytimes.com |date=September 13, 2006 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> 1980ರಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂ ಸ್ಕೂಲ್‌ ಫಾರ್‌ ಸೋಷಿಯಲ್‌ ರಿಸರ್ಚ್‌‌‌]]ನಿಂದ (ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌), [[ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಿಂದ, 1991ರಲ್ಲಿ [[ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌ನ ಕಾರ್ವಿನಸ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಿಂದ, ಹಾಗೂ [[ಯೇಲ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಿಂದ ಅವನು ಗೌರವಾರ್ಥ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್‌ ಪದವಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ. 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ, [[ಯೇಲ್‌ ಸ್ಕೂಲ್‌ ಆಫ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌‌]]ನಿಂದ ಯೇಲ್‌ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸೆಂಟರ್‌ ಫಾರ್‌ ಫೈನಾನ್ಸ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನೂ ಸಹ ಸೊರೊಸ್‌ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, [[ಬೊಲೊಗ್ನಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದ 'ಲೌರಿಯಾ ಆನರಿಸ್‌ ಕೌಸಾ' ಎಂಬ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವವನ್ನು 1995ರಲ್ಲಿ ಅವನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ. === ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾವಾದ === ==== ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು ==== 2003ರ ನವೆಂಬರ್‌ 11ರಂದು ''[[ದಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಪೋಸ್ಟ್‌]]'' ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ನೀಡಿದ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಜಾರ್ಜ್‌ W. ಬುಷ್‌‌]]ನನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿಸುವುದು "ತನ್ನ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು" ಮತ್ತು "ಜೀವನ ಮತ್ತು ಮರಣದ ಒಂದು ವಿಷಯವಾಗಿತ್ತು" ಎಂದು ನುಡಿದ. ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬುಷ್‌ನ ಸೋಲಿನ ಬಗೆಗೆ "ಯಾರಾದರೂ ಖಾತರಿ ನೀಡುವುದಾದರೆ", ಬುಷ್‌ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಲು ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನೂ ತಾನು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಅವನು ತಿಳಿಸಿದ.<ref name="deeppockets">ಲೌರಾ ಬ್ಲೂಮೆನ್‌ಫೆಲ್ಡ್‌, [http://www.washingtonpost.com/ac2/wp-dyn/A24179-2003Nov10?language=printerSoros's ಡೀಪ್‌ ಪಾಕೆಟ್ಸ್ vs. ಬುಷ್‌, ಫೈನಾನ್ಷಿಯರ್‌ ಕಾಂಟ್ರಿಬ್ಯೂಟ್ಸ್‌ $5 ಮಿಲಿಯನ್‌ ಮೋರ್‌ ಇನ್‌ ಎಫೆಕ್ಟ್‌ ಟು ಔಸ್ಟ್‌ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್‌], [[ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಪೋಸ್ಟ್‌]], ನವೆಂಬರ್‌ 11, 2003; ಪುಟ A03</ref> [[ಸೆಂಟರ್‌ ಫಾರ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಪ್ರೋಗ್ರೆಸ್‌‌]]ಗೆ 3 ದಶಲಕ್ಷ $, [[ಮೂವ್‌ಆನ್‌‌‌‌]]ಗೆ 5 ದಶಲಕ್ಷ $, ಮತ್ತು [[ಅಮೆರಿಕಾ ಕಮಿಂಗ್‌ ಟುಗೆದರ್‌‌‌]]ಗೆ 10 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ನೀಡಿದ. [[2004 ಚುನಾವಣೆ]]ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್‌ ಪಕ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಈ ಗುಂಪುಗಳು ಕೆಲಸಮಾಡಿದವು. 2004ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 28ರಂದು ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಆತ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ಮತ್ತು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌, DCಯಲ್ಲಿನ [[ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌ ಕ್ಲಬ್‌‌]]ನಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ''ವೈ ವೀ ಮಸ್ಟ್‌ ನಾಟ್‌ ರೀ-ಎಲೆಕ್ಟ್‌ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್‌ ಬುಷ್‌'' <ref>{{cite web |url=http://www.commondreams.org/views04/0928-16.htm |title=Why We Must Not Re-elect President Bush |publisher=Commondreams.org |date=September 28, 2004 |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 3, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091003210338/http://www.commondreams.org/views04/0928-16.htm |url-status=dead }}</ref> ಎಂಬ ಭಾಷಣದೊಂದಿಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬಹು-ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಆತ ಶುರುಮಾಡಿದ. ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ [[ಡಿಕ್‌ ಚೆನೆ]]ಯು ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ [[FactCheck.org]]ನ್ನು "factcheck.com" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಾಗ, ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವೆಬ್‌ತಾಣದ ಮಾಲೀಕನು ಅದರೆಲ್ಲಾ ವೆಬ್‌ದಟ್ಟಣೆಯನ್ನೂ ಸೊರೊಸ್‌ನ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗೆ ಮರುನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂದ ನಂತರ, ಸೊರೊಸ್‌ನ ಈ ಭಾಷಣದ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಪ್ರತಿಲೇಖನವು ತಾಣದ ಅನೇಕ ಭೇಟಿಗಳನ್ನು ಕಂಡಿತು.<ref>{{cite web|last=Suellentrop |first=Chris |url=http://www.slate.com/id/2107809/ |title=Cheney Drops the Ball |publisher=Slate.com |date=October 6, 2004 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> [[2004ರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆ]]ಯಾಗುವವರೆಗೂ ಸೊರೊಸ್‌ USನ ರಾಜಕೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಓರ್ವ ದೊಡ್ಡ ದಾನಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸೆಂಟರ್‌ ಫಾರ್‌ ರೆಸ್ಪಾನ್ಸಿವ್‌ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್‌ನ ಪ್ರಕಾರ, 2003-2004ರ ಚುನಾವಣಾ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬುಷ್‌ನನ್ನು ಸೋಲಿಸುವುದಕ್ಕೆಂದೇ ತಮ್ಮನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ವಿವಿಧ [[527 ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ]] ಸೊರೊಸ್‌ 23,581,000 $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದ. ಒಂದು 527 ಗುಂಪು ಅಮೆರಿಕಾದ ತೆರಿಗೆ-ವಿನಾಯಿತಿ ಪಡೆದ ಸಂಘಟನೆಯ ಒಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ತೆರಿಗೆ ಸಂಹಿತೆಯ ಒಂದು ಖಂಡವಾದ 26 U.S.C. § 527ನ ಹೆಸರನ್ನು ಅದು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದೆ. ಸೊರೊಸ್‌ನ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ಬುಷ್‌ ಎರಡನೇ ಅವಧಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಮರುಚುನಾಯಿತನಾದ. ಬುಷ್‌ನ ಮರು-ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ, ಸೊರೊಸ್‌ ಮತ್ತು ಇತರ ದಾನಿಗಳು, U.S. ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್‌ ಪಕ್ಷದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ [[ಡೆಮಾಕ್ರಸಿ ಅಲಯೆನ್ಸ್‌]] ಎಂಬ ಒಂದು ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ದುಡ್ಡೆತ್ತುಗ (ಫಂಡ್‌ರೈಸಿಂಗ್‌) ಗುಂಪಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿ ನಿಂತರು.<ref>{{cite web|url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/07/16/AR2006071600882_pf.html|title=New Alliance Of Democrats Spreads Funding |accessdate=July 17, 2006 }}</ref> 2002ರ ಮೆಕ್‌ಕೇನ್‌-ಫೀನ್‌ಗೋಲ್ಡ್‌ [[ಉಭಯಪಕ್ಷೀಯ ಪ್ರಚಾರ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯಿದೆ]]ಯನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಬೆಂಬಲಿಸಿದ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಚುನಾವಣೆ ಪ್ರಚಾರಗಳಿಗೆ ಬರುವ "ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆ" ಕೊಡುಗೆಗಳು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಅನೇಕರು ಆಶಿಸಿದರು. 527 ಸಂಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, ಅವನು ಹೇಳುವಂತೆ ಇವು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗಾಗಲೀ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗಾಗಲೀ ನೇರವಾಗಿ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆಗಳಂತೆ ಅದೇ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ವಿವಾದಾಂಶಗಳನ್ನು ಎತ್ತುವುದಿಲ್ಲ. 2009ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸೊರೊಸ್‌ 35 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ. ಸಾಮಾನ್ಯ-ಜೀವನಾನುಕೂಲಗಳಿಲ್ಲದ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಈ ಹಣವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಲು ಹಾಗೂ 3ರಿಂದ 17 ವರ್ಷಗಳವರೆಗಿನ ವಯೋಮಾನದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪ್ರತಿ ಮಗುವಿಗೂ 200 $ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಜನದ ಕಾರ್ಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಹೆತ್ತವರಿಗೆ, ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೇರದೆ ನೀಡಲೆಂದು ಈ ಹಣವನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ. 2009ರ ಫೆಡರಲ್‌ ವಸೂಲಾತಿ ಕಾಯಿದೆಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಹಣದಿಂದ ಪಡೆದ 140 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಈ ನಿಧಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಸಂಸ್ಥಾನವು ಸೇರಿಸಿತು.<ref name="NPR090409">{{cite web|author=All Things Considered |url=http://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=111786652 |title=Soros Uses Leverage To Aid New York Children |publisher=Npr.org |date=August 11, 2009 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> ==== ಪೂರ್ವಾತ್ಯ ಯುರೋಪ್ ==== ''[[ನ್ಯೂ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಮನ್‌]]'' ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ನೀಲ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಅನುಸಾರ, ಪೂರ್ವಾತ್ಯ ಯುರೋಪ್‌‌ನಲ್ಲಿ [[ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತ]]ವು (ಕಮ್ಯುನಿಸಂ) ಕುಸಿಯುವಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ನದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ, ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ [[ಐಕಮತ್ಯ]] ಚಳವಳಿ, ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾದಲ್ಲಿನ [[ಸನ್ನದು 77]] ಮತ್ತು [[ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಒಕ್ಕೂಟ]]ದಲ್ಲಿನ [[ಆಂಡ್ರೀ ಸಖಾರೊವ್‌]] ಸೇರಿದಂತೆ, 1979ರಿಂದಲೂ ಸೊರೊಸ್‌ ಭಿನ್ನಮತೀಯರಿಗೆ ವರ್ಷವೊಂದಕ್ಕೆ 3 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ವಿತರಿಸಿದ; 1984ರಲ್ಲಿ ಆತ ಹಂಗರಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ [[ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌‌‌‌]]ನ್ನು ಸಂಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಚಳವಳಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಲಕ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಡಾಲರುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಸಿದ.<ref>{{cite web | url = http://www.newstatesman.com/200306020019 | title = Soros Profile | publisher = the [[New Statesman]] | first = Neil | last = Clark | accessdate = June 6, 2007 | archive-date = ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 30, 2007 | archive-url = https://web.archive.org/web/20070930184543/http://www.newstatesman.com/200306020019 | url-status = dead }}</ref> ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಒಕ್ಕೂಟದ ಕುಸಿತವಾದಾಗಿನಿಂದ, ಮುಂಚಿನ ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಬಂಡವಾಳ ಒದಗಿಸುವಿಕೆಯು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ. ಅವನ ಬಂಡವಾಳ ಒದಗಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ [[ಜಾರ್ಜಿಯಾದ]] [[ಗುಲಾಬಿ ಕ್ರಾಂತಿ‌]]ಯ ಸಂಘಟನೆಯು ಅದರ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ ಎಂದು ರಷ್ಯಾದ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ವೀಕ್ಷಕರಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಆದರೂ ತನ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು "ಅತೀವವಾಗಿ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾನೆ.<ref>{{cite web |url=http://archive.newsmax.com/archives/articles/2005/5/31/164945.shtml |title=Soros Downplays Role in Georgia Revolution |publisher=Archive.newsmax.com |date=June 1, 2005 |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 7, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090207024037/http://archive.newsmax.com/archives/articles/2005/5/31/164945.shtml |url-status=dead }}</ref> ಜಾರ್ಜಿಯಾದ ಭದ್ರತಾ ಮಂಡಳಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವನಾದ [[ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌ ಲೊಮೈಯಾ]] ಎಂಬಾತ ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಜಾರ್ಜಿಯಾ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ನ ([[ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌]]) ಓರ್ವ ಹಿಂದಿನ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿದ್ದು, 50 ಮಂದಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಹಾಗೂ 2,500,000 $ನಷ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಆಯವ್ಯಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.oecd.org/document/49/0,2340,en_21571361_36507471_37001521_1_1_1_1,00.html |title=Alexander Lomaia&nbsp;— Minister of Education and Science (Georgia) |publisher=Oecd.org |date= |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 11, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090211061157/http://www.oecd.org/document/49/0%2C2340%2Cen_21571361_36507471_37001521_1_1_1_1%2C00.html |url-status=dead }}</ref> ಜಾರ್ಜಿಯಾದ ಹಿಂದಿನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವೆಯಾದ [[ಸಲೋಮೆ ಝೌರಾಬಿಚ್ವಿಲ್‌]] ಎಂಬಾಕೆಯು ಬರೆದಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ನಂಥ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವೀಕರಣದ ಉಗಮಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ನ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತುತ್ತಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ NGOಗಳು ನಿರ್ವಿವಾದವಾಗಿ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ದವು. ಅವಳು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುವ ಪ್ರಕಾರ, ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ ಹಾಗೂ NGOಗಳು ಅಧಿಕಾರದೊಳಗೆ ಸಂಘಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.<ref>ಸಲೋಮೆ ಝೌರಾಬಿಚ್ವಿಲ್‌, ''ಹೆರೊಡೋಟ್‌'' ([[ಭೂರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಶಿಕ್ಷಣಸಂಸ್ಥೆ]]ಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕ, ಏಪ್ರಿಲ್‌, 2008</ref> ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ-ಪರವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ-ಪರವಾಗಿರುವ NGOಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ ನೀಡಿದ ಬೆಂಬಲವು ಅರೆ-ಸರ್ವಾಧಿಕಾರದ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೀಗಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: ಸೊರೊಸ್‌-ಬೆಂಬಲದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ-ಪರವಾಗಿರುವ ಕೆಲವೊಂದು ಉಪಕ್ರಮಗಳು [[ಕಜಕ್‌ಸ್ತಾನ್‌]] ಮತ್ತು [[ತುರ್ಕ್‌ಮೆನಿಸ್ತಾನ್‌‌‌]] ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref>ಫ್ರೆಡ್‌ ವೀರ್‌: [http://www.csmonitor.com/2005/0210/p01s03-wosc.html ಡೆಮಾಕ್ರಸಿ ರೈಸಿಂಗ್‌ ಇನ್‌ ದಿ ಎಕ್ಸ್‌-ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌], ''[[ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌ ಮಾನಿಟರ್‌]]'', ಫೆಬ್ರುವರಿ 10, 2005</ref> [[ಟರ್ಕಿ]]ಯಲ್ಲಿನ [[ಸೋಷಿಯಲ್‌ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪರೆನ್ಸಿ ಮೂವ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌‌]]ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಾದ (TSHD) [[ಎರ್ಸಿಸ್‌ ಕುರ್ಟುಲಸ್‌]] ಎಂಬಾತ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, "ಈ NGOಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಉಕ್ರೈನ್‌ ಮತ್ತು ಜಾರ್ಜಿಯಾದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪಿತ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾನೆ...ವಿದೇಶಿಯರಿಂದ NGOಗಳು ಹಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುವ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಕಾನೂನನ್ನು ರಷ್ಯಾ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ. ಇದನ್ನು ಟರ್ಕಿಯಲ್ಲೂ ಸಹ ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನನಗನ್ನಿಸುತ್ತದೆ" ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ.<ref>{{cite web|url=http://www.globalpolicy.org/ngos/fund/2006/1011puppets.htm |title=Does Foreign Funding Make NGOs into Puppets? |publisher=Globalpolicy.org |date=October 11, 2006 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> "ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಣ ಚಲಾವಣಾ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳಿಗಾಗಿ" ಬೆಲಾರಸ್‌ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಮೇಲೆ 3 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ ನಂತರ, ಬೆಲಾರಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನವನ್ನು 1997ರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಮುಚ್ಚಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌‌ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಅನುಸಾರ, ಬೆಲಾರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾದ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌ ಲ್ಯೂಕಾಶೆಂಕೊ ಎಂಬಾತ, ಬೆಲಾರಸ್‌ನ ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸ್ವತಂತ್ರ NGOಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಹಾಗೂ ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ದಮನಮಾಡಲು ತಾನು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗಾಗಿ, ಪಶ್ಚಿಮದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಸದರಿ ದಂಡಗಳು "ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಮಾಜವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಲ್ಲಿನ" ಪ್ರಚಾರವೊಂದರ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ತಿಳಿಸಿದ.<ref>{{cite web|last=Miller |first=Judith |url=http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9400E0D91530F937A3575AC0A961958260 |title=Soros Closes Foundation In Belarus&nbsp;— The |publisher=New York Times |date=September 4, 1997 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> ಬಡವರು, ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಗುಂಪುಗಳು ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾದ [[ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ]] ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು, [[ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಯುರೋಪ್‌]] ಮತ್ತು [[ಪೂರ್ವಾತ್ಯ ಯುರೋಪ್‌‌]]ಗೆ 2009ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ 100 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದ.<ref>[http://www.unian.net/eng/news/news-321844.html ಸೊರೊಸ್‌ ಡೊನೇಟ್ಸ್‌ $100 ಮಿಲಿಯನ್‌ ಟು ಯುರೋಪ್‌], [[UNIAN]] (ಜೂನ್‌ 19, 2009)</ref> ==== ಆಫ್ರಿಕಾ ==== [[ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನಿಷಿಯೆಟಿವ್‌ ಫಾರ್‌ ಸೌತ್‌ ಆಫ್ರಿಕಾ]] ಎಂಬುದು ಸೊರೊಸ್‌ನ‌-ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಒಂದು ಸಂಘಟನೆಯಾಗಿದೆ. [http://www.osf.org.za/home/ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100723013048/http://www.osf.org.za/home/ |date=ಜುಲೈ 23, 2010 }} ಗಾಡ್‌ಫ್ರೇ ಕೇನ್ಯೆಂಜೀ ಎಂಬಾತ ಈ ಸಂಘಟನೆಯ [[ಜಿಂಬಾಬ್ವೆ]] ಶಾಖೆಗೆ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿದ್ದು, [[ಜಿಂಬಾಬ್ವೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಆಫ್‌ ಟ್ರೇಡ್‌ ಯೂನಿಯನ್ಸ್‌]] (ZCTU) ಎಂಬ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನೂ ಸಹ ಈತ ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಜಿಂಬಾಬ್ವೆಯಲ್ಲಿ [[ಪ್ರಭುತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ]]ಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಾನಿಕ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಘಟನೆಯಾದ [[ಮೂವ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್‌ ಚೇಂಜ್‌]] ಎಂಬುದರ ಸಂಸ್ಥಾಪನೆಯ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಜಿಂಬಾಬ್ವೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಆಫ್‌ ಟ್ರೇಡ್‌ ಯೂನಿಯನ್ಸ್ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತ್ತು. ==== ಮಾದಕವಸ್ತು ಕಾರ್ಯನೀತಿ ಸುಧಾರಣೆ ==== [[ಮಾದಕವಸ್ತು ಕಾರ್ಯನೀತಿ ಸುಧಾರಣೆ]]ಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿನ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ ಧನಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. [[ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ 1 ಔನ್ಸಿಗಿಂತಲೂ (28ಗ್ರಾಂ) ಕಡಿಮೆಯಿರುವ [[ಮರಿಜುವಾನಾ]]ದ ಹೊಂದಿರುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರಪರಾಧೀಕರಿಸಿದ, [[ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಮರಿಜುವಾನಾ ಕಾರ್ಯನೀತಿ ಉಪಕ್ರಮ]] ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿರುವ, [[ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌]] ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಯಶಸ್ವೀ ಜನಮತದ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಧನಸಹಾಯದ ಮೂಲಕ ನೆರವಾಗಲೆಂದು 2008ರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ 400,000 $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದ. ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ, ಅಲಾಸ್ಕಾ, ಒರೆಗಾಂವ್‌, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌, ಕೊಲೊರೆಡೊ, ನೆವಡಾ ಮತ್ತು ಮೈನ್‌ ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕ್ರಮಗಳಿಗೂ ಸಹ ಸೊರೊಸ್‌ ಧನಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ.<ref>ಲೆಬ್ಲಾಂಕ್‌, ಸ್ಟೀವ್‌, [http://ap.google.com/article/ALeqM5hQsksgZ-IN6nYS3jJ2NcqpufBlLgD92QQPS00 ಸೊರೊಸ್‌ ಬಿಹೈಂಡ್‌ ಮಾಸ್‌. ಎಫರ್ಟ್‌ ಟು ಡೀಕ್ರಿಮಿನಲೈಜ್‌ ಪಾಟ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080831060134/http://ap.google.com/article/ALeqM5hQsksgZ-IN6nYS3jJ2NcqpufBlLgD92QQPS00 |date=ಆಗಸ್ಟ್ 31, 2008 }}, ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌, ಆಗಸ್ಟ್‌ 27, 2008</ref> ಸೊರೊಸ್‌ನಿಂದ ಧನಸಹಾಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಮಾದಕವಸ್ತು ನಿರಪರಾಧೀಕರಣದ ಗುಂಪುಗಳ ಪೈಕಿ [[ಲಿಂಡೆಸ್ಮಿತ್‌ ಸೆಂಟರ್‌]] ಮತ್ತು [[ಡ್ರಗ್‌ ಪಾಲಿಸಿ ಫೌಂಡೇಷನ್‌]] ಸೇರಿವೆ.<ref>[http://norml.org/index.cfm?Group_ID=4416 Norml.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081023203541/http://www.norml.org/index.cfm?Group_ID=4416 |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 23, 2008 }}, ಮರಿಜುವಾನಾದ ಕಾನೂನುಗಳ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ</ref> 2008ರಲ್ಲಿ ಬಂದ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ [[ಪ್ರಪೋಸಿಷನ್‌ 5]] ಎಂಬ ಒಂದು ವಿಫಲಗೊಂಡ ಜನಮತ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಚಾರದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಸೊರೊಸ್‌ 1.4 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ. ಮಾದಕವಸ್ತು-ಸಂಬಂಧಿತ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಅಪರಾಧಗಳಿಂದಾಗಿ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥರೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜನರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, [[ಸೆರೆಮನೆ]]ಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಾಗಿ [[ಮಾದಕವಸ್ತು ಪುನರ್ವಸತಿ]] ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಈ ವಿಫಲಗೊಂಡ ಜನಮತ ಸಂಗ್ರಹದ ಕ್ರಮಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತು. [http://www.prop5yes.com/ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110129044459/http://www.prop5yes.com/ |date=ಜನವರಿ 29, 2011 }} <ref>{{cite web|url=http://www.latimes.com/news/la-me-billionaires1-2008nov01,0,3904554.story |title=Wealthy Californians put their agendas to a vote&nbsp;— Los Angeles Times |publisher=Latimes.com |date=November 1, 2008 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> 2009ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ನೀಡಿದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಅನುಸಾರ, ಮರಿಜುವಾನಾ ಒಂದು ಕಡಿಮೆ ವ್ಯಸನಶೀಲ ವಸ್ತುವಾದರೂ ಸಹ, ಮಕ್ಕಳು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇದನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಸ್ವತಃ ಅವನೇ ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಮರಿಜುವಾನಾವನ್ನು ಬಳಸಿಲ್ಲ.<ref>[http://www.sr.se/webbradio/webbradio.asp?type=db&amp;Id=1992351&amp;BroadcastDate=&amp;IsBlock= ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌. ][http://www.sr.se/webbradio/webbradio.asp?type=db&amp;Id=1992351&amp;BroadcastDate=&amp;IsBlock= ಎಕೊಟ್ಸ್‌ ಲಾರ್ಡಾಗ್ಸಿಂಟೆವ್ಜು ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ ರೇಡಿಯೋ, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 10 2009. ][http://www.sr.se/webbradio/webbradio.asp?type=db&amp;Id=1992351&amp;BroadcastDate=&amp;IsBlock= 12:55]</ref> ==== ಮರಣ ಮತ್ತು ಸಾಯುವಿಕೆ ==== ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ ಆನ್‌ ಡೆತ್‌ ಇನ್‌ ಅಮೆರಿಕಾ ಎಂಬುದು ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ನ 2001ರಿಂದ 2003ರವರೆಗೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ಯೋಜನೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. "ಸಾಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿಯೋಗಾವಸ್ಥೆಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಹಾಗೂ ಅನುಭವವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವುದರ ಕಡೆಗೆ" ಇದು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು.<ref>{{Cite web |url=http://www.soros.org/death |title=ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿನ ಸಾವುಗಳ ಕುರಿತಾದ ಯೋಜನೆ |access-date=ಮೇ 6, 2010 |archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 9, 2003 |archive-url=https://web.archive.org/web/20031009064441/http://www.soros.org/death/ |url-status=dead }}</ref> 1994ರಲ್ಲಿ, ಸೊರೊಸ್‌ ತನ್ನ ಭಾಷಣವೊಂದರಲ್ಲಿ, [[ಹೆಮ್‌ಲಾಕ್‌ ಸೊಸೈಟಿ]]ಯ ಓರ್ವ ಸದಸ್ಯಳಾಗಿದ್ದ ತನ್ನ ತಾಯಿಯು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಪ್ರಸ್ತಾವವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾಗಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡ.<ref>{{cite web |url=http://www.soros.org/death/george_soros.htm |title=George Soros: Reflections on Death in America &#124; Project on Death in America |publisher=Web.archive.org |date=June 22, 2001 |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಜೂನ್ 22, 2001 |archive-url=https://web.archive.org/web/20010622072255/http://www.soros.org/death/george_soros.htm |url-status=bot: unknown }}</ref> ಅದೇ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಆತ, ತಾನು ಧನಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದ [[ಗೌರವಯುತವಾದ ಸಾವಿನ ಕುರಿತಾದ ಒರೆಗಾಂವ್‌ ಕಾಯಿದೆ]]ಯ<ref>{{cite web |url=http://www.soros.org/death/george_soros3.htm |title=George Soros: Reflections on Death in America contd. 2 &#124; Project on Death in America |publisher=Web.archive.org |date=March 25, 2002 |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಮಾರ್ಚ್ 25, 2002 |archive-url=https://web.archive.org/web/20020325032428/http://www.soros.org/death/george_soros3.htm |url-status=bot: unknown }}</ref> ಕುರಿತೂ ತನ್ನ ಅನುಮೋದನೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಿದ.<ref>{{cite web |url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1252/is_n20_v124/ai_20520550 |title=Fatal prescription&nbsp;— re-enactment of the Oregon Death With Dignity Act on physician-assisted suicide &#124; Commonweal &#124; Find Articles at BNET |publisher=Findarticles.com |date= |accessdate=October 16, 2009 |archiveurl=https://archive.today/20120711083905/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1252/is_n20_v124/ai_20520550/ |archivedate=ಜುಲೈ 11, 2012 |url-status=live }}</ref> == ತತ್ವಚಿಂತನೆ == {{BLP unsourced section|date=January 2008}} === ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳು === [[ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ]]ದಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಒಂದು ಆಳವಾದ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ, ಮತ್ತು ಓರ್ವ ದಾರ್ಶನಿಕನಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಬೆಂಬಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮರ್ಥನಾಗುವಲ್ಲಿ ತಾನು ಹಣಕಾಸು ವಲಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದುದಾಗಿಯೂ ಆತ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಸೊರೊಸ್‌ನ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವು [[ಕಾರ್ಲ್‌ ಪೊಪ್ಪರ್‌‌]]ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇವನ ನೇತೃತ್ವದಡಿಯಲ್ಲೇ ಸೊರೊಸ್‌ [[ಲಂಡನ್‌ ಸ್ಕೂಲ್‌ ಆಫ್‌ ಇಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌‌‌]]ನಲ್ಲಿ (LSE) ತನ್ನ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದ. ಪೊಪ್ಪರ್‌‌ನ ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳ ಪುಸ್ತಕವಾದ ''[[ದಿ ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಅಂಡ್‌ ಇಟ್ಸ್‌ ಎನಿಮೀಸ್‌‌‌]]'' ನ ಹೆಸರಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದಲೇ ಅವನ ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಮತ್ತು [[ತಪ್ಪುಮಾಡುವ ಸಂಭವನೀಯತೆ]]ಯ (ತಾನು ನಂಬುವ ಯಾವುದೇ ವಿಷಯವೂ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾಗಿರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಬೇಕು ಹಾಗೂ ಸುಧಾರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ತತ್ತ್ವ) ತತ್ತ್ವದ ಕುರಿತಾದ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಬದ್ಧತೆಯು ಪೊಪ್ಪರ್‌‌ನ ತತ್ತ್ವದಿಂದ ಆವಿರ್ಭವಿಸಿದೆ. ''[[60 ಮಿನಿಟ್ಸ್‌]]'' ಜೊತೆಗಿನ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ತಾನು ದೇವರನ್ನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ಹೇಳಿಕೊಂಡ.<ref>ಸ್ಟೀವ್‌ ಕ್ರೊಫ್ಟ್‌: ಆರ್‌ ಯು ಎ ರಿಲಿಜಿಯಸ್‌ ಮ್ಯಾನ್‌? ಸೊರೊಸ್‌: ನೋ. ಕ್ರೊಫ್ಟ್‌: ಡು ಯು ಬಿಲೀವ್‌ ಇನ್‌ ಗಾಡ್‌? ಸೊರೊಸ್‌: ನೋ. ''60 ಮಿನಿಟ್ಸ್‌'', 1998ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 20ರಂದು ಪ್ರಸಾರವಾದದ್ದು.</ref> === ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆ, ಹಣಕಾಸು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು, ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತ === [[ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆ]]ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಮೇಲೆ ಸೊರೊಸ್‌ನ ಬರಹಗಳು ಅತೀವವಾಗಿ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತವೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪೂರ್ವಗ್ರಹಗಳು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೂಲಭೂತ ತತ್ತ್ವಗಳ ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸೊರೊಸ್‌ ವಾದಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಅರ್ಥಿಕತೆಯ ಆಧಾರತತ್ತ್ವಗಳ ಗ್ರಹಿಕೆಗಳಲ್ಲಿನ ಇಂಥ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳು ಸಮತೋಲನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಸಮತೋಲನದಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ('[[ಸಮರ್ಥ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ]]') ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಈ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ''ಚಲನಶೀಲ ಅಸಮತೋಲನ'', ''ಸ್ಥಿರ ಅಸಮತೋಲನ'', ಮತ್ತು ''ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ-ಸಮೀಪವಿರುವ'' ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ್ದಾನೆ.<ref name="A" /> ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯು ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ:<ref name="A" /> # ಹೂಡಿಕೆದಾರನ ಪೂರ್ವಗ್ರಹವು ಹೂಡಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಾದ್ಯಂತ ಬೆಳೆಯುವ ಮತ್ತು ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಶೇಷ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಪೂರ್ವಗ್ರಹವು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: (ಎ) ಇಕ್ವಿಟಿಯ ಹತೋಟಿಯಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಅಥವಾ (ಬಿ) ಪ್ರವೃತ್ತಿ-ಅನುಸರಿಸುವ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು. # ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಗೆಡಹಲ್ಪಡುವ ಸಂಭವನೀಯತೆ ಇರುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಅದು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟು ಬರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಸಮತೋಲನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಲಕ್ಷಣವು ಸಂಭವನೀಯತೆಗಳ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. # ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಕುರಿತಾದ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ವೀಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿನ ಅವರ ಸಹಯೋಗವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೌಲ್ಯನಿರ್ಣಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಅಥವಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದು. ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಇಕ್ವಿಟಿ ಸನ್ನಿವೇಶವು ಆಧುನಿಕ ಹಣಕಾಸು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿನ ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಸಕ್ತ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಮನೆಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಅನುವಾಗುವಂತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಣವು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಸಾಲಗಾರರು ಶುರುಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಈ ಬೃಹತ್‌ ಮೊತ್ತದ ಹಣದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಮನೆಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಮನೆಗಳ ಬೆಲೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಾ ಹೋದವು. ಸಾಲಗಾರರು ತಮ್ಮ ಆಯವ್ಯಯ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿದಾಗ, ತಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಾಲಗಳನ್ನು ನೀಡಿರುವುದಷ್ಟೇ ಅವರಿಗೆ ಕಂಡುಬರದೆ, ಸಾಲಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ನಿಂತ ಅವುಗಳ ಇಕ್ವಿಟಿ- ಅಂದರೆ ಮನೆಗಳ ಮೌಲ್ಯವು ಕೂಡಾ ಮೇಲೆ ಏರಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂತು (ಏಕೆಂದರೆ, ಅದೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿತ್ತು). ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಸಾಲ ನೀಡಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಆಯವ್ಯಯ ಪಟ್ಟಿಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಂಡಿದ್ದವು, ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳು ಮೇಲೇರಿದ್ದವು, ಮತ್ತು ಅವರು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಾಲ ನೀಡಿದರು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಇದು ಮತ್ತಷ್ಟು ವರ್ಧಿಸಿತು ಮನೆಯ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಅನೇಕ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಒಂದು ಗುಣಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಮೊದಲ ಮನೆಯ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಮಾಡುವ ಸಾಲನೀಡಿಕೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಹಾಯಧನಗಳು - ಅಥವಾ ಮೂಲಧನ ಲಾಭಗಳ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಒಂದು ಮೊದಲಿನ ಮನೆಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡುವಂಥ, ಮನೆಯೊಂದನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಇರುವ ಪ್ರಭಾವಗಳು - ಅರ್ಥೈಸುವುದೇನೆಂದರೆ ಮನೆಯ ಖರೀದಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಗತಿಯಂತೆ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಬೆಲೆಗಳು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಳಗೊಂಡವು, ಮತ್ತು ಸಾಲನೀಡಿಕೆಯ ಮಾನದಂಡಗಳು ಸಡಿಲಗೊಂಡವು. ಆತ್ಮಾರ್ಥಕತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎದ್ದುಕಾಣುವ ನೀಡಿಕೆಯೆಂದರೆ, ಕಾಲದ ಮೇಲೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಏಕೆ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಸುಮ್ಮನೇ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದೆಯೇ ಗುರಿಮೀರಿ ಸಾಗುವಲ್ಲಿನ ಅಥವಾ ಗುರಿಗೆ ತಲುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಇಳಿದುಬಿಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅವು ಏಕೆ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="A" /> === ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ನೋಟ === ಓರ್ವ ಹೂಡಿಕೆದಾರ ಮತ್ತು ಹಣ ಚಲಾವಣೆಯ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಹಣಕಾಸಿನ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸದ್ಯದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅನೇಕ ಹಿಂದುಳಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಳಗೇ ಶಿಥಿಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ವಾದಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿಶ್ವದ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ [[ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಮೂಲಭೂತವಾದ]] ಎಂದು ತನ್ನಿಂದ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿರುವ ವೈಫಲ್ಯಗಳೇ ಕಾರಣ ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಜಾಗತೀಕರಣದ ಹಲವು ಮಗ್ಗುಲುಗಳೆಡೆಗಿನ ಅವನ ಪ್ರತಿರೋಧವು ಅವನನ್ನು ಓರ್ವ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನಾಗಿಸಿವೆ. [[ವಿಕ್ಟರ್‌ ನೀಡೆರ್‌ಹಾಫ್ಟರ್‌‌]] ಎಂಬಾತ ಸೊರೊಸ್‌ ಕುರಿತು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ: "ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, [[ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಆರ್ಥಿಕತೆ]]ಯೊಂದರಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಒಂದು ಬಲವಾದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗಿನ ಓರ್ವರು ಮಿತಿಮೀರಿದ ಸ್ವಂತ-ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಜಾರ್ಜ್‌ನ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು." ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಸಹಭಾಗಿಯಾಗಿರುವುದರ ಹಾಗೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸಹಯೋಗಿಗಳು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದರ ನಡುವೆ ಒಂದು ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಬೇಕೆಂಬುದನ್ನು ಸೊರೊಸ್‌ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾನೆ. 1981ರ ಜುಲೈನಿಂದ 2003ರವರೆಗೆ [[ಮಲೇಷಿಯಾ]]ದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ [[ಮಹಾತಿರ್‌ ಬಿನ್‌ ಮೊಹಮದ್‌]] ಪ್ರಕಾರ, ಥಾಯ್‌ ಹಣವು ತನ್ನ ಹಿಡಿಕೆಯನ್ನು US ಡಾಲರಿಗೆ ಸಡಿಲಬಿಟ್ಟಾಗ 1997ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸೊರೊಸ್‌ - ಕ್ವಾಂಟಂನ ಹೆಡ್ಜ್‌ ಫಂಡ್‌ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಾಗಿ - ಪ್ರಾಯಶಃ ಭಾಗಶಃವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರನಾಗಿದ್ದ. ಮಹಾತಿರ್ ಅನುಸಾರ‌, ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಸಟ್ಟಾವ್ಯಾಪಾರದ ಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಹಣಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದ, ಆಮೇಲೆ [[ಹಣದ ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣ]]ದ ಮೊದಲ ಸೂಚನೆಗಳು ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ "ಅನುಚಿತವಾದ ತರಾತುರಿ"ಯೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಅದನ್ನು ಪರಭಾರೆ ಮಾಡಿದ.<ref>ಅಧ್ಯಾಯ 10 "ದಿ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟಲ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಈಸ್ಟ್‌ ಏಷ್ಯಾ." ಹೂಗ್‌ವೆಲ್ಟ್‌, ಆಂಕೀ. 2001. ಇನ್‌ ಗ್ಲೋಬಲೈಸೇಷನ್‌ ಅಂಡ್‌ ದಿ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಲೋನಿಯಲ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌: ದಿ ನ್ಯೂ ಪೊಲಿಟಿಕಲ್‌ ಇಕಾನಮಿ ಆಫ್‌ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌. ಬ್ಯಾಲಿಮೋರ್‌‌, MD: ಜಾನ್ಸ್‌ ಹಾಪ್ಕಿನ್ಸ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌.</ref> ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಸೊರೊಸ್‌, "ಮಹಾತಿರ್‌ ಸ್ವತಃ ತಾನೇ ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪುಗಳಿಗಾಗಿ ತನ್ನನ್ನು ಒಂದು ಬಲಿಪಶುವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ಹಣ ಚಲಾವಣಾ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು (ಇದನ್ನು ಮಲೇಷಿಯಾದ ಹಣಕಾಸು ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತರಾತುರಿಯಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆಳೆದುಕೊಂಡರು) ನಿಷೇಧಿಸುವುದಾಗಿ ಮಹಾತಿರ್‌ ನೀಡಿದ ಭರವಸೆಗಳು "ದುರ್ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಸೂತ್ರದಂತಿದ್ದವು" ಮತ್ತು ಮಹಾತಿರ್‌ "ತನ್ನದೇ ಸ್ವಂತ ದೇಶಕ್ಕೆ ಓರ್ವ ಅಪಾಯಕಾರಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ" ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ.<ref>ಮ್ಯಾಗೀ ಫಾರ್ಲೆ: [http://articles.latimes.com/p/1997/sep/22/business/fi-34969 ಮಲೇಷಿಯನ್‌ ಲೀಡರ್‌, ಸೊರೊಸ್‌ ಟ್ರೇಡ್‌ ಬಾರ್ಬ್ಸ್], ''ಲಾಸ್‌ ಏಂಜಲೀಸ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌'', ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 22, 1997</ref> [[2008ರ ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ]] ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಸೊರೊಸ್‌ ಇದನ್ನು 1930ರ ದಶಕದಿಂದೀಚೆಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರಸ್ವರೂಪದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ. ಸೊರೊಸ್‌ನ ಪ್ರಕಾರ‌, ಹಣಕಾಸಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದ ಯಾವುದೇ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬ ತನ್ನ ಕಲ್ಪನೆಯೊಂದಿಗಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮೂಲಭೂತವಾದವು, "ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಅತಿರೇಕ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ". ಸೊರೊಸ್‌ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮನೋಧರ್ಮಗಳು - ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪೂರ್ವಗ್ರಹ ಅಥವಾ ಆಶಾವಾದ/ನಿರಾಶಾವಾದದೊಂದಿಗೆ ವಾಸ್ತವತೆಯ ಕಡೆಗೆ ನೋಡುವ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಒಂದು "ಮನೋಧರ್ಮ" - "ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ-ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಮರ್ಥನೀಯವಾಗಲಾರದ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂ-ಸೋಲುಣ್ಣುವ ಉತ್ಕರ್ಷ/ಹಠಾತ್‌ ಕುಸಿತದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಅಥವಾ ಭ್ರಮೆಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ". === ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಯ ಕುರಿತಾದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು === 2003ರ ನವೆಂಬರ್‌ 5ರಂದು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಯೆಹೂದ್ಯ ಮತದ ಒಂದು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ, [[ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿ]]ಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ಒಂದು ಪುನರ್ಜಾಗೃತಿಗೆ, ಭಾಗಶಃವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳು, ಮತ್ತು ತನ್ನಂಥ ಯಶಸ್ವೀ ಯೆಹೂದಿಗಳು ಕಾರಣ ಎಂದು ಸೊರೊಸ್‌ ಹೇಳಿದ:<blockquote> ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ‌ ನೀತಿಯ ಒಂದು ಪುನರ್ಜಾಗೃತಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಬುಷ್‌ ಆಡಳಿತ ಹಾಗೂ [[ಷರೋನ್‌]] ಆಡಳಿತದ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿವೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಇದು ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಯಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಇದು ಸ್ವತಃ ತನ್ನನ್ನು ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿಯಾಗಿ ವೇಷಧರಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳು ಕುರಿತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವೆ... ಒಂದು ವೇಳೆ ಆ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಾವು ಬದಲಿಸಿದ್ದೇ ಆದಲ್ಲಿ, ಆಗ ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಯೂ ಸಹ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಓರ್ವರು ಹೇಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಎದುರಿಸಬಲ್ಲರು ಎಂಬುದು ನನಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ... ಯೆಹೂದಿಗಳು ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಆಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು [[ಹೊಸ ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿ]]ಯು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವುದರಿಂದ, ನನ್ನದೇ ಆದ ಪಾತ್ರದ ಕುರಿತು ನಾನೂ ಸಹ ತುಂಬಾ ಆಸ್ಥೆ ವಹಿಸಿರುವೆ... ನನ್ನ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಒಂದು [[ಉದ್ದೇಶಿಸಿರದ ಪರಿಣಾಮ]]ದ ರೂಪದಲ್ಲಿ... ನಾನೂ ಸಹ ಆ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವೆ.<ref>{{cite web |last=Kampeas |first=Ron |url=http://www.jta.org/page_view_story.asp?intarticleid=13428 |title=jta.org |publisher=jta.org |date=October 12, 2009 |accessdate=October 16, 2009 |archive-date=ಜೂನ್ 3, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090603190931/http://jta.org/page_view_story.asp?intarticleid=13428 |url-status=dead }}</ref> </blockquote> ''[[ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆಫ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌‌]]'' ಗಾಗಿ ತರುವಾಯ ನೀಡಿದ ಲೇಖನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಸೊರೊಸ್‌ ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒತ್ತು ನೀಡಿದ:<blockquote> ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಹಬ್ಬಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಮಿಥ್ಯಾಕಲ್ಪನೆಗಳಿಗೆ ನಾನು ಸಮ್ಮತಿ ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಯೆಹೂದಿಗಳನ್ನು ದೂಷಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಯು ಇಸ್ರೇಲ್ ಜನ್ಮತಳೆದುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿನಿಂದಲೂ ಇದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳನ್ನಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಆ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳ ಟೀಕಾಕಾರರನ್ನಾಗಲೀ ಯೆಹೂದ್ಯ ಪಕ್ಷಪಾತ-ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಗೆ ಹೊಣೆಗಾರರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು. ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ, ಇಸ್ರೇಲ್‌ ಕಡೆಗಿನ ವರ್ತನೆಗಳು ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಂಡಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನಾಗಲೀ, ಮತ್ತು ಭಿನ್ನದಿಕ್ಕಿಗೆ ಸಾಗುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ದಮನಮಾಡುವಲ್ಲಿನ ಇಸ್ರೇಲ್-ಪರವಾದ ವಶೀಲಿಯ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದ ಯೆಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದೆಡೆಗಿನ ವರ್ತನೆಗಳು ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಂಡಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನಾಗಲೀ ನಾನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ.<ref>ಸೊರೊಸ್‌, ಜಾರ್ಜ್‌. [http://www.nybooks.com/articles/20030 "ಆನ್‌ ಇಸ್ರೇಲ್, ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು AIPAC."] ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆಫ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌'', ಏಪ್ರಿಲ್‌ 12, 2007.</ref> </blockquote> == ಸಂಪತ್ತು == ...{{US$|13.0 billion}}ನಷ್ಟು ನಿವ್ವಳ ಗಳಿಕೆಯ ಅಂದಾಜಿನೊಂದಿಗೆ ''[[ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌]]'' ನಿಯತಕಾಲಿಕವು ಸೊರೊಸ್‌ನನ್ನು [[ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿನ 29ನೇ-ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ]]ಯನ್ನಾಗಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿದೆ. 1979ರಿಂದೀಚೆಗೆ ಹಲವಾರು ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಸೊರೊಸ್‌ 7 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಾನೆ.<ref name="forbes400">[http://www.forbes.com/lists/2009/54/rich-list-09_George-Soros_L9II.html ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌ 400 -#15 ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌], [[ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌]], ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 30, 2009</ref> == ಹಂಗರಿಯ ರಾಜಕೀಯದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧ == 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, [[ವಿಕ್ಟರ್‌ ಓರ್ಬಾನ್‌]] -ಫಿಡೆಸ್ಜ್‌ನ ಸಭಾಪತಿ (1994–2000, 2000-) ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ (1998–2002) - ಹಾಗೂ [[ಲಾಸ್‌ಜ್ಲೊ ಕೊವೆರ್‌]] - ಫಿಡೆಸ್ಜ್‌ನ ಸಭಾಪತಿ (2000) ಮತ್ತು ಗುಪ್ತಚರ ಸೇವಾ ಸಚಿವ (1998–2002) - ಇವರುಗಳು ಸೊರೊಸ್‌ ವಿದ್ವತ್‌ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳ ಭಾಜನರಾಗಿದ್ದರು. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಓರ್ಬಾನ್‌ ಸಂಪುಟದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಇಸ್ಟ್‌ವಾನ್‌ ಸ್ಟುಂಪ್ಫ್‌ ಎಂಬಾತ, 1994 ಮತ್ತು 2002ರ ನಡುವಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ನ ಧರ್ಮದರ್ಶಿಗಳ ಮಂಡಳಿಯ ಓರ್ವ ಸದಸ್ಯನಾಗಿದ್ದ. ಒಂದು ಪ್ರಾಸಂಗಿಕ ಮಾತಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ವಿಕ್ಟರ್‌ ಓರ್ಬಾನ್‌ ಓರ್ವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ ಮತ್ತು ಇಸ್ಟ್‌ವಾನ್‌ ಸ್ಟುಂಪ್ಫ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕನಾಗಿದ್ದ ಬಿಬೋ ಕಾಲೇಜು, ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್ ಸಂಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವರ್ಷವಾದ 1983ರಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. == ಪುಸ್ತಕಗಳು == === ಲೇಖಕನಾಗಿರುವುದು ಅಥವಾ ಸಹಲೇಖಕನಾಗಿರುವುದು === * ''ದಿ ನ್ಯೂ ಪ್ಯಾರಡೈಮ್‌ ಫಾರ್‌ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಸ್‌: ದಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್‌ ಕ್ರೈಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ 2008 ಅಂಡ್‌ ವಾಟ್‌ ಇಟ್‌ ಮೀನ್ಸ್‌'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2008). ISBN 1-58648-683-7 * ''ದಿ ಏಜ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ಯಾಲಿಬಿಲಿಟಿ: ಕಾನ್ಸೀಕ್ವೆನ್ಸಸ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ವಾರ್‌ ಆನ್‌ ಟೆರರ್‌'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2006) ISBN 1-58648-359-5 * MoveOn‌.org ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ''ಮೂವ್‌ಆನ್‌'ಸ್‌ 50 ವೇಸ್‌ ಟು ಲವ್‌ ಯುವರ್‌ ಕಂಟ್ರಿ: ಹೌ ಟು ಫೈಂಡ್‌ ಯುವರ್‌ ಪೊಲಿಟಿಕಲ್‌ ವಾಯ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಬಿಕಮ್‌ ಎ ಕೆಟಲಿಸ್ಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಚೇಂಜ್‌'' ಇನ್ನರ್ ಓಷನ್‌ ಪಬ್ಲಿಷಿಂಗ್‌, 2004 ISBN 1-930722-29-X * ''ದಿ ಬಬಲ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸುಪ್ರಿಮೆಸಿ: ಕರೆಕ್ಟಿಂಗ್‌ ದಿ ಮಿಸ್ಯೂಸ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಪವರ್‌‌'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2003) ISBN 1-58648-217-3 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ; ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2004; ISBN 1-58648-292-0) * ''ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಆನ್‌ ಗ್ಲೋಬಲೈಸೇಷನ್‌'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2002) ISBN 1-58648-125-8 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ; ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2005; ISBN 1-52648-278-5) * ''ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ: ರಿಫಾರ್ಮಿಂಗ್‌ ಗ್ಲೋಬಲ್‌ ಕ್ಯಾಪಿಟಲಿಸಂ'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2001) ISBN 1-58648-039-7 * ಮಾರ್ಕ್‌ ಅಮೆಡಿಯಸ್‌ ನೊಟರ್ನೊ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ''ಸೈನ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ದಿ ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ: ದಿ ಫ್ಯೂಚರ್‌ ಆಫ್‌ ಕಾರ್ಲ್‌ ಪೊಪ್ಪರ್‌'ಸ್‌ ಫಿಲಾಸಫಿ'' (ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಪ್ರೆಸ್‌, 2000) ISBN 963-9116-69-6 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ: ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಪ್ರೆಸ್‌, 2000; ISBN 943-9116-70-X) * ''ದಿ ಕ್ರೈಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ ಗ್ಲೋಬಲ್‌ ಕ್ಯಾಪಿಟಲಿಸಂ: ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಎಂಡೇಂಜರ್ಡ್‌'' (ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 1998) ISBN 1-891220-27-4 * ''ಸೊರೊಸ್‌ ಆನ್‌ ಸೊರೊಸ್‌: ಸ್ಟೇಯಿಂಗ್‌ ಅಹೆಡ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಕರ್ವ್‌'' (ಜಾನ್‌ ವೈಲಿ, 1995) ISBN 0-471-12014-6 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ; ವೈಲಿ, 1995; ISBN 0-371-11977-6) * ''ಅಂಡರ್‌ರೈಟಿಂಗ್‌ ಡೆಮಾಕ್ರಸಿ: ಎನ್‌ಕರೇಜಿಂಗ್‌ ಫ್ರೀ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್‌ ರಿಫಾರ್ಮ್‌ ಅಮಾಂಗ್‌ ದಿ ಸೋವಿಯೆಟ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಇನ್‌ ಈಸ್ಟರ್ನ್‌ ಯುರೋಪ್‌'' (ಫ್ರೀ ಪ್ರೆಸ್‌, 1991) ISBN 0-02-930285-4 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ; ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್‌, 2004; ISBN 1-58948-227-0) * ''ಓಪನಿಂಗ್‌ ದಿ ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್‌'' (ವೀಡನ್‌ಫ್ಲೆಡ್‌ & ನಿಕಲ್ಸನ್‌, 1990) ISBN 0-297-82155-9 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ: ಪರ್ಷಿಯಸ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌, 1996; ISBN 0-8133-1205-1) * ''ದಿ ಆಲ್ಕೆಮಿ ಆಫ್‌ ಫೈನಾನ್ಸ್‌'' (ಸೈಮನ್‌ & ಷುಸ್ಟರ್‌, 1988) ISBN 0-671-66338-4 (ಕಾಗದದ ಹೊದಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕ: ವೈಲಿ, 2003; ISBN 0-471-44549-5) === ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಗಳು === * ಮೈಕೇಲ್‌ T. ಕೌಫ್‌ಮನ್‌ ಬರೆದಿರುವ ''ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ಲೈಫ್‌ ಅಂಡ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಮೆಸ್ಸಿಯಾನಿಕ್‌ ಬಿಲಿಯನೇರ್‌‌'' (ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್‌ A. ಕ್ನೊಫ್‌, 2002) ISBN 0-375-40585-2 * ರಾಬರ್ಟ್‌ ಸ್ಲೇಟರ್‌ ಬರೆದಿರುವ ''ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್ಸ್‌ ಮೋಸ್ಟ್‌ ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಷಿಯಲ್‌ ಇನ್ವೆಸ್ಟರ್‌'' (ಮೆಕ್‌ಗ್ರಾ-ಹಿಲ್‌ ಪ್ರೊಫೆಷನಲ್‌, 2009) ISBN 978-0-07-160844-2 == ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ == === ಲೇಖಕನಾಗಿರುವುದು === * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://www.nybooks.com/articles/20030 "ಆನ್‌ ಇಸ್ರೇಲ್‌, ಅಮೆರಿಕಾ ಅಂಡ್‌ AIPAC"], ''[[ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆಫ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌]]'', ಏಪ್ರಿಲ್‌ 12, 2007. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://www.koreaherald.co.kr/SITE/data/html_dir/2003/03/13/200303130033.asp "ದಿ ಬಬಲ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸುಪ್ರಿಮೆಸಿ"], ''[[ದಿ ಕೊರಿಯಾ ಹೆರಾಲ್ಡ್‌]]'', ಮಾರ್ಚ್‌ 12, 2003. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, "[https://www.theatlantic.com/issues/2003/12/soros.htm ದಿ ಬಬಲ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸುಪ್ರಿಮೆಸಿ]", ''[[ದಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌]]'', ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 2003. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://assistivemedia.org/politics_and_public_issues/the_bubble_of_american_suprema.html ''ದಿ ಬಬಲ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸುಪ್ರಿಮೆಸಿ'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061014091443/http://assistivemedia.org/politics_and_public_issues/the_bubble_of_american_suprema.html |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14, 2006 }}, ಆಡಿಯೋ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ ಆಫ್‌ ''[[ದಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌]]'' ಆರ್ಟಿಕಲ್‌ ವಯಾ ''ಅಸಿಸ್ಟಿವ್‌ ಮೀಡಿಯಾ'', ರೆಡ್‌ ಬೈ ಗ್ರೋವರ್‌ ಗಾರ್ಡ್‌ನರ್‌‌, 18 ಮಿನಿಟ್ಸ್. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://lists.essential.org/pipermail/stop-imf/2002q3/000687.html "ಸೊರೊಸ್‌ ಆನ್‌ ಬ್ರೆಜಿಲ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050415070801/http://lists.essential.org/pipermail/stop-imf/2002q3/000687.html |date=ಏಪ್ರಿಲ್ 15, 2005 }}, ''[[ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌]]'', ಆಗಸ್ಟ್‌ 13, 2002. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [https://web.archive.org/web/20010117221700/http://www.cdi.org/russia/johnson/4135.html "ಬಿಟ್ಟರ್‌ ಥಾಟ್ಸ್‌ ವಿತ್‌ ಫೇತ್‌ ಇನ್‌ ರಷ್ಯಾ"], ''[[ಮಾಸ್ಕೊವ್ಸ್ಕಿ ನೊವೊಸ್ಟಿ]]'' (''[[ಮಾಸ್ಕೊ ನ್ಯೂಸ್‌]]'' ), ರಷ್ಯನ್‌ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದು ಓಲ್ಗಾ ಕ್ರೈಯಾಝೆವಾ, ಫೆಬ್ರುವರಿ 27, 2000. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://www.mtholyoke.edu/acad/intrel/soros.htm "ದಿ ಕ್ಯಾಪಿಟಲಿಸ್ಟ್‌ ಥ್ರೆಟ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100428020648/http://www.mtholyoke.edu/acad/intrel/soros.htm |date=ಏಪ್ರಿಲ್ 28, 2010 }}, ''[[ದಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ ಮಂತ್ಲಿ]]'', ಫೆಬ್ರುವರಿ 1997. * ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, [http://www.ft.com/cms/s/0/9973c5b0-8a6d-11dd-a76a-0000779fd18c.html?nclick_check=1 "ಪಾಲ್ಸನ್‌ ಕೆನಾಟ್‌ ಬಿ ಅಲೋಡ್‌ ಎ ಬ್ಲಾಂಕ್‌ ಚೆಕ್‌"], ''[[ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌]]'', ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 24, 2008 === ಕುರಿತಾಗಿ === * ಸ್ಟೀಫನ್‌ ಆಡಮ್ಸ್‌ [http://www.family.org/cforum/citizenmag/coverstory/a0033418.cfm "ಫ್ಯೂರಿಯಸ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051006030530/http://www.family.org/cforum/citizenmag/coverstory/a0033418.cfm |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 6, 2005 }} ಆನ್‌ ಸಿಟಿಜನ್‌&nbsp;— ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಇಷ್ಯೂಸ್‌ ಇನ್‌ ಪಾಲಿಸಿ ಅಂಡ್‌ ಕಲ್ಚರ್‌ * ಜಾನ್‌ ಆಥರ್ಸ್‌, [http://www.ft.com/cms/s/304f1e6e-253b-11dd-a14a-000077b07658,Authorised=false.html?_i_location=http%3A%2F%2Fwww.ft.com%2Fcms%2Fs%2F0%2F304f1e6e-253b-11dd-a14a-000077b07658.html%3Fnclick_check%3D1&amp;_i_referer=&amp;nclick_check=1 ಬುಕ್‌ ರಿವ್ಯೂ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150418142323/http://www.ft.com/cms/s/304f1e6e-253b-11dd-a14a-000077b07658,Authorised=false.html?_i_location=http%3A%2F%2Fwww.ft.com%2Fcms%2Fs%2F0%2F304f1e6e-253b-11dd-a14a-000077b07658.html%3Fnclick_check%3D1&_i_referer=&nclick_check=1 |date=ಏಪ್ರಿಲ್ 18, 2015 }}, "ಎ ಸಕ್ಸಸ್‌ಫುಲ್‌ ಪ್ರಾಫೆಟ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಸ್‌," [[ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಟೈಮ್ಸ್‌]], ಮೇ 19, 2008. * ಲೌರಾ ಬ್ಲೂಮೆನ್‌ಫೆಲ್ಡ್‌, ''[http://www.msnbc.com/news/991865.asp?vts=111120030842&amp;cp1=1 ಬಿಲಿಯನೇರ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಟೇಕ್ಸ್‌ ಆನ್‌ ಬುಷ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051127200608/http://www.msnbc.com/news/991865.asp?vts=111120030842&cp1=1 |date=ನವೆಂಬರ್ 27, 2005 }}'', MSNBC, ನವೆಂಬರ್‌ 11, 2003 * ಕೊನ್ನೀ ಬ್ರುಕ್‌, [http://www.newyorker.com/archive/1995/01/23/1995_01_23_054_TNY_CARDS_000368926 ಅಬ್‌ಸ್ಟ್ರಾಕ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್‌ ಪ್ರೊಫೈಲ್‌ ಆಫ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ "ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಅಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ ಟು ಸೊರೊಸ್‌"], [http://www.newyorker.com/ ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್‌], ಜನವರಿ 23, 1995 * ನೀಲ್‌ ಕ್ಲಾರ್ಕ್‌ [http://www.mindfully.org/WTO/2003/George-Soros-Statesman2jun03.htm ಅನಾಲಿಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ ಸೊರೊಸ್‌' ರೋಲ್‌ ಇನ್‌ ಈಸ್ಟರ್ನ್‌ ಯುರೋಪ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050624075650/http://www.mindfully.org/WTO/2003/George-Soros-Statesman2jun03.htm |date=ಜೂನ್ 24, 2005 }} "ನ್ಯೂ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಮನ್‌"ನಿಂದ * [[ಮಾಲ್ಕೋಲಮ್‌ ಗ್ಲಾಡ್‌ವೆಲ್‌]], "ಬ್ಲೋಯಿಂಗ್‌ ಅಪ್‌," [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್‌ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್‌]], ಏಪ್ರಿಲ್‌ 22 & 29, 2002, [http://www.gladwell.com/2002/2002_04_29_a_blowingup.htm gladwell.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110224082852/http://www.gladwell.com/2002/2002_04_29_a_blowingup.htm |date=ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2011 }} ನಲ್ಲಿರುವುದು. * ಜಾನ್‌ ಹೋವರ್ತ್‌ [http://www.heise.de/tp/english/inhalt/te/1292/1.html ದಿ ಸೊರೊಸ್‌ ಎಫೆಕ್ಟ್‌ ಆನ್‌ ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಅಂಡ್‌ ಈಸ್ಟರ್ನ್‌ ಯುರೋಪ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041014223528/http://www.heise.de/tp/english/inhalt/te/1292/1.html |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 14, 2004 }} * ಮ್ಯಾಟ್‌ ವೆಲ್ಚ್‌, ''[http://www.reason.com/links/links120803.shtml ಓಪನ್‌ ಸೀಸನ್‌ ಆನ್‌ 'ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ': ವೈ ಆನ್‌ ಆಂಟಿ-ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಹೊಲೋಕಾಸ್ಟ್‌ ಸರ್ವೈವರ್‌ ಈಸ್‌ ಬೀಯಿಂಗ್‌ ಡೆಮೊನೈಸ್ಡ್‌ ಆಸ್‌ ಎ ಸೋಷಲಿಸ್ಟ್‌, ಸೆಲ್ಫ್‌-ಹೇಟಿಂಗ್‌ ಜ್ಯೂ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050720231646/http://www.reason.com/links/links120803.shtml |date=ಜುಲೈ 20, 2005 }}'' [[ರೀಸನ್‌]] ನಿಯತಕಾಲಿಕ, ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 8, 2003 * [[ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಪೆರೆಟ್ಜ್‌]], "ಟೈರಾನ್‌-ಎ-ಸೊರೊಸ್‌: ದಿ ಮ್ಯಾಡ್‌ನೆಸ್‌ ಆಫ್‌ ಕಿಂಗ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌," [[ದಿ ನ್ಯೂ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌]], ಫೆಬ್ರುವರಿ 12, 2007. * [http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,986206-7,00.html TIME'ಸ್‌ 25 ಮೋಸ್ಟ್‌ ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಷಿಯಲ್‌ ಅಮೆರಿಕನ್ಸ್‌, TIME ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 21, 1997] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100710005332/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,986206-7,00.html |date=ಜುಲೈ 10, 2010 }}. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು. * [http://www.time.com/time/specials/2007/time100powergivers/article/0,28804,1616375_1615711_1615683,00.html ದಿ TIME 100, ದಿ ಪವರ್‌ ಗಿವರ್ಸ್‌, ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, TIME ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಮೇ 14, 2007] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101205162803/http://www.time.com/time/specials/2007/time100powergivers/article/0,28804,1616375_1615711_1615683,00.html |date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 5, 2010 }} 2007ರ ಮೇ 21ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು. === ವಿದ್ವತ್ಪೂರ್ಣ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು === * {{cite journal |last=Bryant |first=C. G. A. |authorlink= |coauthors= |year=2002 |month= |title=George Soros's theory of reflexivity: a comparison with the theories of Giddens and Beck and a consideration of its practical value |journal=Economy and Society |volume=31 |issue=1 |pages=112–131 |id= |url= |accessdate= |quote= |doi=10.1080/03085140120109277 }} * {{cite journal |last=Cross |first=R. |authorlink= |coauthors=Strachan, D. |year=1997 |month= |title=On George Soros and economic analysis |journal=Kyklos |volume=50 |issue= |pages=561–574 |id= |url= |accessdate= |quote= |doi=10.1111/1467-6435.00030 }} * {{cite journal |last=Kwong |first=C.P. |authorlink= |coauthors= |year=2008 |month= |title=Mathematical analysis of Soros's theory of reflexivity |journal=arXiv: |volume=0901.4447 |issue= |pages= |id= |url=http://arxiv.org/pdf/0901.4447 }} * {{cite book |title=The Volatility Machine: Emerging Economies and the Threat of Financial Collapse |last=Pettis |first=Michael |authorlink= |coauthors= |year=2001 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=0195143302 |pages= }} * {{cite journal |last=Stone |first=Diane |authorlink= |coauthors= |year=2007 |month= |title=Market Principles, Philanthropic Ideals and Public Service Values: The Public Policy Program at the Central European University |journal=PS: Political Science and Politics |volume= |issue= |pages=545–551 |id= |url= |accessdate= |quote= }} === ಭಾಷಣಗಳು === * [http://www.nettime.org/Lists-Archives/nettime-l-9809/msg00082.html ಟೆಸ್ಟಿಮನಿ ಆಫ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಟು ಎ ಕಾಂಗ್ರೆಷನಲ್‌ ಸಬ್‌-ಕಮಿಟಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌‌ 15, 1998] * [http://mertsahinoglu.com/research/the-theory-of-reflexivity-by-george-soros/ ದಿ ಥಿಯರಿ ಆಫ್‌ ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸಿವಿಟಿ ಡೆಲಿವರ್ಡ್‌ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 26, 1994 ಟು ದಿ MIT ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಇಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಇಕಾನಮಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100703061309/http://mertsahinoglu.com/research/the-theory-of-reflexivity-by-george-soros/ |date=ಜುಲೈ 3, 2010 }} * [http://ces.iisc.ernet.in/hpg/ragh/ccs/events2007.htm "ದಿ ಡಿಫರೆನ್ಸಸ್‌ ಬಿಟ್ವೀನ್‌ ನ್ಯಾಚುರಲ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸೋಷಿಯಲ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌: ಇಂಪ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ಯಾಲಿಬಿಲಿಟಿ" ಅಟ್‌ IISc ಬೆಂಗಳೂರು, ಜನವರಿ 5, 2007] * {{cite video | people =George Soros introduced by Lajos Bokros | title =[http://www.ceubusiness.org/index.php?page=news&l=1&newsid=25&from=0 George Soros Lecture on the Global Financial Crisis On November 11], 1 hour 16 minutes | medium = | publisher =[[CEU Business School]] | location =Budapest, Hungary | date =November 11, 2008}} * ಟೆಸ್ಟಿಮನಿ ಬಿಫೋರ್‌ ದಿ U.S. ಸೆನೆಟ್‌ ಕಾಮರ್ಸ್‌ ಕಮಿಟಿ ಓವರ್‌ಸೈಟ್‌ ಹಿಯರಿಂಗ್‌ ಆನ್‌ FTC ಅಡ್ವಾನ್ಸ್‌ಡ್‌ ರೂಲ್‌ಮೇಕಿಂಗ್‌ ಅಂಡ್‌ ಆಯಿಲ್‌ ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ ಮ್ಯಾನಿಪ್ಯುಲೇಷನ್‌<ref>{{cite web|url=http://www.nybooks.com/articles/21792 |title=The Perilous Price of Oil&nbsp;— The New York Review of Books |publisher=Nybooks.com |date=September 25, 2008 |accessdate=October 16, 2009}}</ref> === ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು === * [http://www.project-syndicate.org/contributors/contributor_comm.php4?id=27 ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌' ಒಪಿ/ಎಡ್‌ ಕಾಮೆಂಟರೀಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040831021502/http://www.project-syndicate.org/contributors/contributor_comm.php4?id=27 |date=ಆಗಸ್ಟ್ 31, 2004 }} ಫಾರ್‌‌ [[ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ ಸಿಂಡಿಕೇಟ್‌]] === ಸಂದರ್ಶನಗಳು === * [http://edition.cnn.com/TRANSCRIPTS/0810/12/fzgps.01.html GPS ಕುರಿತಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಫರೀದ್‌ ಜಕಾರಿಯಾ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿರುವುದು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100318035213/http://edition.cnn.com/TRANSCRIPTS/0810/12/fzgps.01.html |date=ಮಾರ್ಚ್ 18, 2010 }} * [http://www.wnyc.org/shows/lopate/episodes/2006/06/12/segments/61077 ದಿ ಲಿಯೋನಾರ್ಡ್‌ ಲೊಪೇಟ್‌ ಷೋ (WNYC) - ಆಡಿಯೋ ಆರ್ಕೀವ್‌: "ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಆನ್‌ ಫ್ರೀಡಮ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100429111936/http://www.wnyc.org/shows/lopate/episodes/2006/06/12/segments/61077 |date=ಏಪ್ರಿಲ್ 29, 2010 }} * [http://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/crash/interviews/soros.html ಫ್ರಂಟ್‌ಲೈನ್‌: ದಿ ಕ್ರಷ್‌: ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂಸ್‌: ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌] * [http://www.pbs.org/wsw/tvprogram/sorosinterview.html ವಾಲ್‌ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ ವೀಕ್‌ ವಿತ್‌ FORTUNE. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101010064041/http://www.pbs.org/wsw/tvprogram/sorosinterview.html |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10, 2010 }}[http://www.pbs.org/wsw/tvprogram/sorosinterview.html TV ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ | PBS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101010064041/http://www.pbs.org/wsw/tvprogram/sorosinterview.html |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10, 2010 }} * [http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m1093/is_2_42/ai_54259871 ಚಾಲೆಂಜ್‌: ದಿ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್‌ ಕ್ರೈಸಿಸ್‌ - ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌...] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101231055241/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1093/is_2_42/ai_54259871/ |date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 31, 2010 }} * [http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html NOW ವಿತ್‌ ಬಿಲ್‌ ಮೋಯೆರ್ಸ್‌. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100807023548/http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html |date=ಆಗಸ್ಟ್ 7, 2010 }}[http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100807023548/http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html |date=ಆಗಸ್ಟ್ 7, 2010 }}[http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html ಡೇವಿಡ್‌ ಬ್ರಾಂಕಾಸ್ಸಿಯೊ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂಸ್‌...] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100807023548/http://www.pbs.org/now/transcript/transcript_soros.html |date=ಆಗಸ್ಟ್ 7, 2010 }} * [http://www.booknotes.org/Program/?ProgramID=1769 ಬುಕ್‌ನೋಟ್ಸ್‌ ವಿತ್‌ ಬ್ರಯಾನ್‌ ಲ್ಯಾಂಬ್‌ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050902231934/http://www.booknotes.org/Program/?ProgramID=1769 |date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2, 2005 }}[http://www.booknotes.org/Program/?ProgramID=1769 ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್‌ ವಿಡಿಯೋ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050902231934/http://www.booknotes.org/Program/?ProgramID=1769 |date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2, 2005 }} * [http://www.rocketboom.com/soros ರಾಕೆಟ್‌ರೂಮ್‌: ದಿ ಏಜ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ಯಾಲಿಬಿಲಿಟಿ (ವಿಡಿಯೋ, 2006)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060703180257/http://www.rocketboom.com/soros/ |date=ಜುಲೈ 3, 2006 }} * [http://video.google.com/videoplay?docid=6150320548187842685 ಗೂಗಲ್‌ ವಿಡಿಯೋ: ಎರಿಕ್‌ ಸ್ಕಿಮಿಡ್ಟ್‌, CEO ಆಫ್‌ ಗೂಗಲ್‌ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂಸ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ (ವಿಡಿಯೋ, 2006)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061020230045/http://video.google.com/videoplay?docid=6150320548187842685 |date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20, 2006 }} * [http://www.foxnews.com/story/0,2933,218233,00.html ಫಾಕ್ಸ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂ ವಿತ್‌ ನೀಲ್‌ ಕ್ಯಾವುಟೋ, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 11, 2006] ವಿಡಿಯೋ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯ, 2007ರ ಮೇ 25ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು. * [http://imyo.com/component/content/article/10-interview-george-soros.html ಇಂಟರ್‌ವ್ಯೂ ವಿತ್‌ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 5, 2000] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100619012548/http://imyo.com/component/content/article/10-interview-george-soros.html |date=ಜೂನ್ 19, 2010 }} == ಆಕರಗಳು == {{Reflist|2}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{commonscat}} * [http://georgesoros.com/ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಅಧಿಕೃತ ಸೈಟ್‌ ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಗ್‌] * [http://www.soros.org/ ಓಪನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್ಸ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌] * [http://fundville.com/fund/2516/SOROS-FUND-MANAGEMENT-LLC ಸೊರೊಸ್‌ ಫಂಡ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌ 13F ಫೈಲಿಂಗ್‌ ಅಂಡ್‌ ಪೋರ್ಟ್‌ಫೋಲಿಯೋ ಆಕ್ಟಿವಿಟೀಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100612115119/http://fundville.com/fund/2516/SOROS-FUND-MANAGEMENT-LLC |date=ಜೂನ್ 12, 2010 }} * [http://campus.fortunecity.com/pot/832/articles.html ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ನಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಅವನ ಕುರಿತಾದ ಲೇಖನಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಷಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20000516195654/http://campus.fortunecity.com/pot/832/articles.html |date=ಮೇ 16, 2000 }} * [http://www.campaignmoney.com/biography/george_soros.asp ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಚಾರದ ಕೊಡುಗೆಗಳು] * [http://www.forbes.com/finance/lists/54/2004/LIR.jhtml?passListId=54&amp;passYear=2004&amp;passListType=Person&amp;uniqueId=L9II&amp;datatype=Person ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌.com: ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌ 400 ರಿಚೆಸ್ಟ್‌ ಇನ್‌ ಅಮೆರಿಕಾ] * [http://www.livermorereport.com/blogs/georgesoros/ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸೊರೊಸ್‌ ಇನ್‌ SEC ಫೈಲಿಂಗ್ಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100301230345/http://www.livermorereport.com/blogs/georgesoros/ |date=ಮಾರ್ಚ್ 1, 2010 }} * [http://www.newyorker.com/archive/2004/10/18/041018fa_fact3?currentPage=1 ದಿ ಮನಿ ಮ್ಯಾನ್‌ - ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್‌] * [http://www.aworldtowin.net/reviews/SorosParadigm.html ಇನ್‌ ಡೆಪ್ತ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆಫ್‌ ದಿ ನ್ಯೂ ಪ್ಯಾರಡೈಮ್‌] * [http://www.nybooks.com/authors/157 ಸೊರೊಸ್‌ ಆರ್ಕೀವ್‌] ಫ್ರಂ ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರಿವ್ಯೂ ಆಫ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌'' {{use mdy dates}} {{Persondata |NAME= Soros, George |ALTERNATIVE NAMES=Schwartz, György |SHORT DESCRIPTION= [[speculator]], [[investor]], [[philanthropist]], [[political activist]] |DATE OF BIRTH= August 12, 1930 |PLACE OF BIRTH= [[Budapest]], Hungary |DATE OF DEATH= |PLACE OF DEATH= }} {{DEFAULTSORT:Soros, George}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೯೩೦ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಲಂಡನ್‌ ಸ್ಕೂಲ್‌ ಆಫ್‌ ಇಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌ನ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಇರಾಕ್‌ ಯುದ್ಧ-ವಿರೋಧಿ ಕ್ರಿಯಾವಾದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ನಾಸ್ತಿಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಯೆಹೂದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಯೆಹೂದಿ ನಾಸ್ತಿಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಬಂದ ಹಂಗರಿಯ ವಲಸೆಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಶತಕೋಟ್ಯಾಧಿಪತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಹಣದ ನಿರ್ವಾಹಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಜನೋಪಕಾರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಹೆಡ್ಜ್‌ ನಿಧಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಂಗರಿಯ ಯೆಹೂದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಹಂಗರಿಯ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಅಮೆರಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಂಗರಿಯ ನಾಸ್ತಿಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಸಮಕಾಲೀನ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌‌ನ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ಟಾಕ್‌ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಎಸ್ಪೆರಾಂಟೋ ಭಾಷೆ ಮಾತಾಡುವ ಸ್ಥಳೀಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಒಳಗಿನವರ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮಿಗಳು]] coot8kc8q70qfoz0mt4igobwwdc9tpt 0 24170 1373967 1373551 2026-05-21T21:50:59Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373967 wikitext text/x-wiki {{Infobox NBA Player | name = Kobe Bryant | image = Kobe Bryant Washington Full Retouched Crop.jpg | width = 233px | caption = <small>Bryant in February 2007</small> | position = [[Shooting guard]] | height_ft = 6 | height_in = 6 | weight_lb = 205 | team = Los Angeles Lakers | number = 24 | birth_date = {{birth date and age|mf=yes|1978|8|23}} | birthplace = [[Philadelphia]], [[Pennsylvania]] | nationality = American | high_school = [[Lower Merion High School|Lower Merion HS]], [[Ardmore, Pennsylvania|Ardmore]], Pennsylvania | college = | draft_year = 1996 | draft_round = 1 | draft_pick = 13 | draft_team = [[New Orleans Hornets|Charlotte Hornets]] | career_start = 1996 | career_end = | teams = <nowiki></nowiki> * [[Los Angeles Lakers]] ({{nbay|1996|start}}–present) | highlights = <nowiki></nowiki> * 5× [[List of NBA champions|NBA Champion]] <small>([[2000 NBA Finals|2000]], [[2001 NBA Finals|2001]], [[2002 NBA Finals|2002]], [[2009 NBA Finals|2009]], [[2010 NBA Finals|2010]])</small> * 2× [[Bill Russell NBA Finals Most Valuable Player Award|NBA Finals MVP]] <small>([[2009 NBA Finals|2009]]–[[2010 NBA Finals|2010]])</small> * [[NBA Most Valuable Player Award|NBA Most Valuable Player]] <small>({{nbay|2007|end}})</small> * 12× [[List of NBA All-Stars|NBA All-Star]] <small>([[1998 NBA All-Star Game|1998]], [[2000 NBA All-Star Game|2000]]–[[2010 NBA All-Star Game|2010]])</small> * 2× [[List of National Basketball Association season scoring leaders|NBA scoring champion]] <small>({{nbay|2005|end}}–{{nbay|2006|end}})</small> * 8× [[All-NBA Team|All-NBA First Team]] <small>({{nbay|2001|end}}–{{nbay|2003|end}}, {{nbay|2005|end}}–{{nbay|2009|end}})</small> * 2× [[All-NBA Team|All-NBA Second Team]] <small>({{nbay|1999|end}}–{{nbay|2000|end}})</small> * 2× [[All-NBA Team|All-NBA Third Team]] <small>({{nbay|1998|end}}, {{nbay|2004|end}})</small> * 8× [[NBA All-Defensive Team|All-Defensive First Team]] <small>({{nbay|1999|end}}, {{nbay|2002|end}}–{{nbay|2003|end}}, {{nbay|2005|end}}–{{nbay|2009|end}})</small> * 2× [[NBA All-Defensive Team|All-Defensive Second Team]] <small>({{nbay|2000|end}}–{{nbay|2001|end}})</small> * [[NBA All-Rookie Team|NBA All-Rookie Second Team]] <small>({{nbay|1996|end}})</small> * 3× [[NBA All-Star Game Most Valuable Player Award|NBA All-Star Game MVP]] <small>([[2002 NBA All-Star Game|2002]], [[2007 NBA All-Star Game|2007]], [[2009 NBA All-Star Game|2009]])</small> * [[NBA All-Star Weekend Slam Dunk Contest|NBA Slam Dunk Contest winner]] <small>([[1997 NBA All-Star Game|1997]])</small> * [[Naismith Prep Player of the Year Award|Naismith Prep Player of the Year]] <small>(1996)</small> | profile = kobe_bryant }} '''ಕೋಬ್ ಬೀನ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ''' ({{lang-en|Kobe Bean Bryant}}, ಜನನ {{Birth date|mf=yes|1978|8|23}}) ಅಮೇರಿಕಾದ ಒಬ್ಬ ವೃತ್ತಿಪರ [[ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್]] ಆಟಗಾರ, ಅವರು [[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್]] ಗೆ [[ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್]] (NBA) ನಲ್ಲಿ [[ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಾರ್ಡ್]]ಆಗಿ ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಂದು ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ನ ಜೀವನ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಪದವಿ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯ ನಂತರ [[NBA ಆಯ್ಕೆಗಾಗಿ]] ತಮ್ಮ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಅವರು [[ಚಾರ್ಲೊಟ್ಟೀ ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್]] ರಿಂದ [[1996 ರಲ್ಲಿ NBA ಆಯ್ಕೆ]]ಯಲ್ಲಿ 13 ನೇ ಆಟಗಾರನಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು, ನಂತರ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗೆ ಬದಲಾವಣೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಅನುಭವವಿಲ್ಲದ ಆಟಗಾರನಾಗಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸ್ವತಃ ಒಬ್ಬ ಎತ್ತರದ-ಜಿಗಿತದ ಆಟಗಾರನೆಂದು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು 1997 ರ [[ಸ್ಲ್ಯಾಮ್ ಡಂಕ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು]] ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನವರಾಗಿ ಗೆದ್ದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು ಆಗಿನ ತಂಡದ ಜೊತೆಗಾರ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ ಓ' ನೀಲ್]] [[2000]] ದಿಂದ [[2002]] ರ ವರೆಗೆ ಮೂರು ಅನುಕ್ರಮ [[NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್]] ನಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಿಸಿ ಕೊಟ್ಟರು. [[2003-04]] ರ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಓ' ನೀಲ್ ರ ನಿರ್ಗಮದ ನಂತರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ತಂಡದ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಬಹಳ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾದರು. ತಮ್ಮ ಆಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಅಂಕಗಳಿಸುವ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, [[2005-06]] ಹಾಗೂ [[2006-07]] ರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ NBA ದಲ್ಲೇ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಸಿದ ಆಟಗಾರನಾದರು.<ref name="bio"/> 2006 ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಟೊರಾಂಟೊ ರ್ಯಾಫ್ಟರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದ ಉನ್ನತ 81 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು, NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ<ref name="81-Point-Game Highlights">ವೆಬ್, ರಾಯ್ಸ್. [http://sports.espn.go.com/nba/dailydime?page=dailydime-060123 ಕೋಬ್ ರು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ], ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್.espn.ಗೊ.ಕಾಂ, ಜನವರಿ 23, 2006, 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಎರಡನೆಯ [[ಏಕೈಕ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಸಿದ]], [[ವಿಲ್ಟ್ ಚಾಂಬರ್ಲೇನ್]] ರ [[100 ಅಂಕ ಸಾಧನೆಗೆ]] ಕೇವಲ ಎರಡನೆಯವರಾದರು.<ref name="81-Point-Game Highlights"/> [[2007-08]] ರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಋತುಮಾನದ [[ಅತ್ಯಂತ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಆಟಗಾರನೆಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] (MVP) ಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ತಂಡವನ್ನು [[2008 ರ NBA ಅಂತಿಮ ಹಂತಕ್ಕೆ]] ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.<ref name="KobeWinsMVPbyNBA">NBA ಸ್ಟ್ಯಾಫ್. [http://www.nba.com//news/kobe_mvp_080506.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಮೋಸ್ಟ್ ವ್ಯಾಲ್ಯುಬಲ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ ], nba.com, ಮೇ 7, 2008, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[2009]] ಹಾಗೂ [[2010]] ರಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಒಂದಾದನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ಎರಡೂ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿಯೂ [[NBA ದ ಫೈನಲ್ಸ್ ನ MVP]] ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>ಬೇಖೆಮ್, ಗ್ರೇಗ್. [https://web.archive.org/web/20100619104826/http://news.yahoo.com/s/ap/20100618/ap_on_sp_bk_ga_su/bkn_nba_finals ಗೇಮ್ 7 ರಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, 16 ನೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು], news.yahoo.com, ಜೂನ್ 18, 2010, ಜೂನ್ 22, 2010,ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 2010 ರಲ್ಲಿ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ತಂಡದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎಲ್ಲಾ ಸಮಯದ ಮುನ್ನಡೆಯುವ ಅಂಕಗಳಿಸುವವರಾದರು. ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ವರ್ಷದಿಂದ, ಪ್ರಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರತಿಯೊಂದು [[NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್]] ನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್,[[2002]], [[2007]], ಹಾಗೂ [[೨೦೦೯]] ರಲ್ಲಿ [[ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ MVP]] ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು [[ಆಲ್-NBA]] ತಂಡದ ಹನ್ನೆರಡು ಬಾರಿ ಸದಸ್ಯರು ಹಾಗೂ ಹತ್ತು ಬಾರಿ [[ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್]] ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು, ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾರ್ಥಕ ಗೌರವವನ್ನು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಪಡೆದಂತಹ ಆತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರರು. 2008 ರಲ್ಲಿ, [[USA ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡದ]] ಸದಸ್ಯರಾಗಿ [[2008 ರ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ ಅವರು [[ಸುವರ್ಣ ಪದಕ]] ಗೆದ್ದರು.<ref name="RedeemTeambySheridan">ಶೇರಿಡಾನ್, ಕ್ರಿಸ್. [http://sports.espn.go.com/oly/summer08/basketball/columns/story?columnist=sheridan_chris&amp;page=DreamRedeem-080825 ಡ್ರೀಮ್ ತಂಡದ ಹೋಲಿಕೆಗೆ ರೀಡೀಮ್ ತಂಡವು ಬೆಲೆಬಾಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾದಿಸಿದರು ], sports.espn.go.com, ಆಗಸ್ಟ್ 25, 2008, ಡಿಸೆಂಬರ್ 6, 2008, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[TNT]] ಹಾಗೂ [[ಸ್ಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್]] ರವರಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ದಶಕದ ಆಟಗಾರನೆಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಭಾಜನರಾದರು.<ref>ಮಿಟ್ಚೆಲ್, ಹೋಸ್ಟನ್. [http://latimesblogs.latimes.com/sports_blog/2009/09/kobe-bryant-is-named-nba-player-of-the-decade.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು NBA ದಶಕದ ಆಟಗಾರನೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ ], ''[[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್]] '', ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 24, 2009, ಜೂನ್ 22, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಪ್ರಬಲ ಬಿಗಿಹಿಡಿತದ ಆಟಗಳಿಂದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲುಭಾಗದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜಯಗಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ "ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಮಾಂಬ" ಹಾಗೂ "ದಿ ಕ್ಲೋಸರ್" ಎಂಬ ಅಡ್ಡ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದರು. 2003 ರಲ್ಲಿ, [[ಕೊಲರಾಡೋದ ಎಡ್ವರ್ಡ್ಸ್]] ನ ಹೋಟೆಲ್ ಒಂದರಲ್ಲಿನ ನೌಕರಳಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ ಆಪಾದನೆ]] ಹೊರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಆಪಾದಿತಳ ಜೊತೆ ವ್ಯಭಿಚಾರದ ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ ದೂರನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2004 ರಲ್ಲಿ, ಆಕೆಯು ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಹೇಳಲು ತನಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲವೆಂದು ಅವರಿಗೆ ಅವರ ಆಪಾದಿತಳು ತಿಳಿಸಿದ ನಂತರ ಫಿರ್ಯಾದಿಗಾರರು ವ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟರು.<ref>{{cite web |last=SI Staff |title=Rape case against Bryant dismissed (D.A. says accuser didn't want to proceed; experts wonder if civil lawsuit might be near settlement) |url=http://nbcsports.msnbc.com/id/5861379/ Rape case against Bryant dismissed |date=2004-11-02 |accessdate=2008-12-06 |publisher=[[MSNBC]] |work=Article & Video |archive-date=2010-10-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101003142345/http://nbcsports.msnbc.com/id/5861379 |url-status=dead }}</ref> == ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳು == === ಬಾಲ್ಯತನ ಮತ್ತು ಯೌವನ === ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾ]]ದ [[ಫಿಲೆಡೆಲ್ಫಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯವನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು, ಹಾಗೂ [[ಫಿಲೆಡೆಲ್ಫಿಯಾ 76ers]] ತಂಡದ ಹಿಂದಿನ ಆಟಗಾರ ಮತ್ತು [[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಸ್ಪಾರ್ಕ್ಸ್]] ನ ಮುಖ್ಯ ತರಬೇತುದಾರ [[ಜೋ "ಜೆಲ್ಲಿಬೀನ್" ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]] ಮತ್ತು ಪಮೇಲಾ ಕಾಕ್ಸ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಒಬ್ಬನೇ ಪುತ್ರ.<ref name="bio"/> ಅವರು [[ಜಾನ್ "ಚುಬ್ಬಿ" ಕಾಕ್ಸ್]] ರ [[ತಾಯಿ ಸಂಬಂಧಿತ]] ಸೋದರಳಿಯನೂ ಸಹ ಹೌದು. [[ಜಪಾನ್]] ನ [[ಕೋಬ್]] ನಲ್ಲಿನ [[ಹೆಸರುವಾಸಿ ಎತ್ತಿನ ಮಾಂಸ]]ದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಅವರ ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ಉಪಾಹಾರ ಗೃಹದ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ ಆ ಹೆಸರನ್ನು ಇಟ್ಟರು.<ref name="bio">{{cite web |last=NBA Staff |title=Kobe Bryant Bio |publisher=NBA.com |date=N.D. |url=http://www.nba.com/playerfile/kobe_bryant/bio.html |accessdate=2007-08-05}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಆರು ವರ್ಷದವರಿದ್ದಾಗ, ಆವರ ತಂದೆಯು NBA ಬಿಟ್ಟು ವೃತ್ತಿಪರ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟವಾಡುವುದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಸಹಿತ ಇಟಲಿಗೆ ಬಂದರು.<ref name="italy">{{cite video |people=Sportitalia Staff |title={{YouTube|id=_L6nVq2jspU|title=Intervista Kobe Bryant in italiano su Sportitalia 1^PARTE}} |date=2007-04-08 |accessdate=2008-06-28 |publisher=[[Sportitalia]]}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಹೊಸ ಜೀವನಶೈಲಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು, ಇಟಾಲಿಯನ್ ಹಾಗೂ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಸರಾಗವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಲು ಕಲಿತರು.<ref name="italy"/><ref>ಕಾರ್, ಜಾನಿಸ್. [http://lakers.freedomblogging.com/2009/03/06/kobe-to-pau-pass-the-ball-por-favor/13129/ ಕೋಬ್ ರು ಪಾವ್ ಗೆ: ಪಾಸ್ ದಿ ಬಾಲ್, ಪೊರ್ ಫೇವರ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131203225036/http://lakers.blog.ocregister.com/2009/03/06/kobe-to-pau-pass-the-ball-por-favor/13129/ |date=2013-12-03 }}, ''[[ದಿ ಆರೆಂಜ್ ಕೌಂಟಿ ರೆಜಿಸ್ಟರ್]]'', ಮಾರ್ಚ್ 6, 2009, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಬೇಸಿಗೆ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಆಡಲು ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>{{cite web |url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m0FCJ/is_5_28/ai_71187958 |title="I Wish People Would Let Me Just Be Kobe" - basketball player Kobe Bryant - Interview &#124; Basketball Digest &#124; Find Articles at BNET |publisher=Findarticles.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2008-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080917093905/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0FCJ/is_5_28/ai_71187958 |url-status=dead }}</ref> ಅವರು ಮೂರು ವರ್ಷದವರಿರುವಾಗಲೆ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು,<ref>{{cite web|last=Owens |first=Jill |url=http://www.powells.com/biblio?isbn=9780822598497 |title=Kobe Bryant (Amazing Athletes) by Sylvia B. Bashevkin - Powell's Books |publisher=Powells.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಹಾಗೂ ಅವರು ಬಳೆಯುವಾಗ ಲೇಕರ್ಸ್ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ತಂಡವಾಗಿತ್ತು.<ref name="Greatness">{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/nba/playoffs/2010/columns/story?columnist=macmullan_jackie&page=kobefilmstudy-100604 |title=2010 NBA playoffs: Kobe Bryant perfected his game by watching film - ESPN |publisher=Sports.espn.go.com |date=2010-06-04 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಾತ NBA ಆಟಗಳ ವಿಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಅಂಚೆಯಲ್ಲಿ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡುತ್ತದ್ದರು, ಅದನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅಭ್ಯಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Greatness"/> ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಅವರು [[ಸಾಕರ್]] ಆಡುವುದನ್ನೂ ಸಹ ಕಲಿತರು; [[AC ಮಿಲಾನ್]] ಅವರ ಮೆಚ್ಚಿನ ತಂಡವಾಗಿದೆ.<ref name="KobeSoccerPlayer">{{cite news |last=Arroyave |first=Luis |title=NBA's Kobe Bryant almost became a soccer player |publisher=Chicago Tribune |year=2006}}</ref> ತಾವು ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದಿದ್ದರೆ, ತಾವು ಒಬ್ಬ ವೃತ್ತಿಪರ ಸಾಕರ್ ಆಟಗಾರನಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ;<ref name="KobeSoccerPlayer"/> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹಿಂದಿನ [[FC ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾ]] ದ ನಿರ್ವಾಹಕ [[ಫ್ರಾಂಕ್ ರಿಜ್ಕಾರ್ಡ್]] ಹಾಗೂ ಅದರ ಹಿಂದಿನ ಆಟಗಾರ [[ರೋನಾಲ್ಢಿನೋ]] ರ ದೊಡ್ಡ ಅಭಿಮಾನಿ.<ref name="usatoday">{{cite news |url=http://www.usatoday.com/sports/soccer/2006-08-07-ronaldinho-north-american-tour_x.htm |title=Ronaldinho is a U.S. tour de force |last=D'Hippolito |first=Joseph |date=2006-08-08 |work=(Special for USA TODAY, Soccer > Inside Sports ) |publisher=[[USA Today]] |accessdate=2007-11-28}}</ref> ಜೋ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ 1991 ರ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟದಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಕುಟುಂಬವು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬಂದರು. === ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ === [[ಚಿತ್ರ:Kobe Bryant retired HS.jpg|thumb|220px|ಲೋವರ್ ಮೆರಿಯೊನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ವ್ಯಾಯಾಮಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರ ನಿವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸಿದ #33 ಜರ್ಸಿ ಮತ್ತು ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರ.]] ಫಿಲೆಡೆಲ್ಫಿಯಾದ ಉಪನಗರ [[ಲೋಯರ್ ಮೆರಿಯಾನ್]] ನಲ್ಲಿರುವ [[ಲೋಯರ್ ಮೆರಿಯಾನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ]]ಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಜೀವನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಹೊಸಬರಾಗಿ, ಅವರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ (ಕಿರಿಯ ಹಾಗೂ ಹಿರಿಯ) ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ತಂಡಕ್ಕೆ ಆಡಿದರು.<ref name="Merion">{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/nba/playoffs/2010/columns/story?page=beforetheywerestars-kobe-100601 |title=Before they were stars: Los Angeles Lakers' Kobe Bryant - ESPN |publisher=Sports.espn.go.com |date=2010-06-01 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಅವರ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ [[ಎರಡನೆಯ]] ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆಯು ಅವರನ್ನು ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರ ಮೊದಲನೆ ವರ್ಷಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಂಡದ ಸಾಧನೆ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿದ್ದರೂ, ಮುಂದಿನ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎಲ್ಲಾ ಐದು ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೂ ಆಡುತ್ತಾ, ಏಸಸ್ ಗೆ 77-13 ರ ದಾಖಲೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.<ref name="Merion"/> [[ಆಡಿಡಾಸ್]] ನ ABCD ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ, ಭವಿಷ್ಯದ NBA ತಂಡದ ಸಹ ಆಟಗಾರ [[ಲಾಮರ್ ಓಡೋಮ್]] ನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಆಡುತ್ತಾ,<ref>{{cite web |url=http://www.reebokabcdcamp.com/mvps.html |title=ABCD Camp |publisher=Reebokabcdcamp.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100330060705/http://www.reebokabcdcamp.com/mvps.html |url-status=dead }}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 1995 ರ ಹಿರಿಯ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.<ref>{{cite news | url=http://vault.sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1153359/3/index.htm | work=CNN | title=Video | date=2009-03-23 | accessdate=2010-05-07 | archive-date=2009-03-22 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090322151209/http://vault.sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1153359/3/index.htm | url-status=dead }}</ref> ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ, ಆಗಿನ 76res ನ ತರಬೇತುದಾರ [[ಜಾನ್ ಲ್ಯೂಕಾಸ್]] ಅವರು ತಂಡದ ಜೊತೆ ಆಟವಾಡಲು ಹಾಗೂ ಅಭ್ಯಾಸದ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನಾಡಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು [[ಜೆರ್ರಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಹೌಸ್]] ಜೊತೆ ನೇರವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಆಟವಾಡಿದರು.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=IHjt_-Ec0JQ |title=Kobe Bryant - ESPN SportsCentury [2 of 5&#93; |publisher=YouTube |date=2006-09-25 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ತಮ್ಮ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ಹಿರಿಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಏಸಸ್ ಅನ್ನು ಅದರ 53 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಮೊದಲನೆ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ನಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಡೆಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಆಟದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು 30.8 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಸರಾಸರಿ ಗಳಿಸಿ, 12 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು, 6.5 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು, 4.0 ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳು ಹಾಗೂ 3.8 ಬ್ಲಾಕ್ಡ್ ಶಾಟ್ಸ್ ಗಳಿಂದ ಏಸಸ್ ಅನ್ನು 31-3 ದಾಖಲೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದರು.<ref name="HighSchool">{{cite news| url=http://www.usatoday.com/sports/preps/basketba/2002-05-08-bryant.htm | work=USA Today | title=Bryant continues to hold court | date=2002-05-07 | accessdate=2010-05-07}}</ref> [[ವಿಲ್ಟ್ ಚೇಂಬರ್ಲೇನ್]] ಮತ್ತು [[ಲಯೋನೆಲ್ ಸಿಮ್ಮೊನ್ಸ್]] ರಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಮೀರಿಸುತ್ತಾ, 2883 ಅಂಕಗಳಿಸಿ [[ಆಗ್ನೇಯ ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದ]] ಎಲ್ಲಾ-ಕಾಲದ ಪ್ರಮುಖ ಮುಂಚೂಣಿ ಆಟಗಾರನಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.aceshoops.com/?s=history |title=History |publisher=Aces Hoops |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2011-05-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110507074734/http://www.aceshoops.com/?s=history |url-status=dead }}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ವರ್ಷದ ನೈಸ್ಮಿಥ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಆಟಗಾರ]], ವರ್ಷದ [[ಗ್ಯಾಟೊರೇಡ್]] ಪುರುಷರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರ, [[ಮ್ಯಾಕ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ರ ಆಲ್-ಅಮೇರಿಕನ್]] ಹಾಗೂ ''[[USA ಟುಡೆ]] '' ಆಲ್-USA ಫಸ್ಟ್ ಟೀಮ್ ಆಟಗಾರನೆಂದು ಒಳಗೊಂಡು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯ ವರ್ಷದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/lakers/roster/0607_24bryant.html |title=#24 Kobe Bryant |work=NBA.com |publisher=Turner Sports Interactive, Inc |accessdate=2008-08-05}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ತರಬೇತುದಾರ, ಗ್ರೇಗ್ ಡೌನರ್, "ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವಂತಹ ಒಬ್ಬ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಆಟಗಾರ" ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎಂದು ವಿಮರ್ಶಿಸಿದರು.<ref name="HighSchool"/> 1996 ರಲ್ಲಿ, ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಕೇವಲ ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿದ್ದರೂ/ರಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[R&amp;B]] ಹಾಡುಗಾರ [[ಬ್ರ್ಯಾಂಡಿ ನಾರ್ವುಡ್]] ರನ್ನು ತಮ್ಮ [[ಹಿರಿಯ ಸಂಗೀತ ಸಭೆಗೆ]] <ref>{{cite web |url=http://www.mtv.com/bands/b/brandy/news_feature_061404/ |title=Brandy On Growing Up: A Candid Chat |accessdate=2009-01-15 |publisher=MTV NETWORKS |work=[[MTV.com]] |author=Pak, SuChin |archive-date=2012-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121214005153/http://www.mtv.com/bands/b/brandy/news_feature_061404/ |url-status=dead }}</ref> ಕರೆದೊಯ್ದರು. ಅವರ [[SAT]] ನ 1080 ರ<ref>{{cite web |last=Samuels |first=Allison |date=2003-10-13 |url=http://www.newsweek.com/id/61773/page/3 |title="Kobe Off The Court" |page=7 |publisher=[[NewsWeek]] |accessdate=2008-12-06 |archive-date=2009-06-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090608090029/http://www.newsweek.com/id/61773/page/3 |url-status=dead }}</ref> ಅಂಕವು ಅನೇಕ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾಲೇಜುಗಳಿಗೆ ಅವರ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಗಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಆದಾಗ್ಯೂ, 17 ವರ್ಷದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[NBA ಗೆ ನೇರವಾಗಿ]] ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡರು, NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಆ ರೀತಿ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಇವರು ಕೇವಲ ಆರನೆಯ ಆಟಗಾರರು.<ref name="Merion"/> [[ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಆಟಗಾರನಿಂದ ವೃತ್ತಿಪರ ಆಟಗಾರನಾಗಿ]] ನೇರವಾಗಿ NBA ಆಟಗಾರನಾಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದಾಗ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವರ್ತಮಾನವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಗಳಿಸಿತು (20 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ [[ಕೆವಿನ್ ಗಾರ್ನೆಟ್]] ರು ಮಾತ್ರ ಇದಕ್ಕೆ ಅಪವಾದವಾಗಿದ್ದರು).<ref name="Merion"/> ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ನಂತರ ತಾವು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೇರುವುದಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದರೆ, ಅವರು [[ಡ್ಯೂಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ]] ಸೇರುತ್ತಿದ್ದುದಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಿಳಿಸಿಸದರು.<ref>ಲ್ಯಾರಿ ಕಿಂಗ್ ಲೈವ್ (ಜನವರಿ 6, 2005). [http://transcripts.cnn.com/TRANSCRIPTS/0501/06/lkl.01.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸಂದರ್ಶನ ]. ''CNN''. ಮೇ 25, 2007, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> == NBA ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === 1996 NBA ಆಯ್ಕೆ === ಪ್ರಾಢಶಾಲೆಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೊದಲ ಆಟಗಾರನಾಗಿ, ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 13 ರನೆಯ [[ಡ್ರಾಫ್ಟ್]] ಪಿಕ್ ಅಪ್ ಆಗಿ [[1996 ರಲ್ಲಿ]] [[ಚಾರ್ಲೊಟ್ಟೀ ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್]] ರಿಂದ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>{{cite web|url=http://espndb.go.com/nba/finals/profile/_/id/110/type/player/kobe-bryant |title=Kobe Bryant Bio - NBA Finals - ESPNDB |publisher=Espndb.go.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಆ ಕಾಲದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ, [[ಆರ್ನ ಟೆಲ್ಲೆಮ್]] ರ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಚಾರ್ಲೊಟ್ಟೀ ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ಗೆ ಆಡುವುದು "ಒಂದು ಅಸಾಧ್ಯ".<ref name="Hornets">{{cite news |last=Robert |first=Selena |url=http://select.nytimes.com/2007/06/29/sports/29roberts.html |title=Destination Portland: A Big Man, a Small Place |publisher=New York Times |work=Sports |date=2007-06-29 |accessdate=2008-12-06}}</ref> ಆದರೂ, ಆ ಸಮಯದ ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ನ ಹೆಡ್ ಸ್ಕೌಟ್ ಬಿಲ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಚ್, ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ನ ಒಂದು ದಿನ ಮುಂಚೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ನ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ಒಪ್ಪಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. ಪಿಕ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಐದು ನಿಮಿಷದವರೆಗೂ ಯಾರನ್ನು ಆರಿಸಬೇಕೆಂದು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ಗೆ ತಿಳಿಸಲಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite web |url=http://www2.journalnow.com/content/2008/jun/18/lakers-trade-for-bryant-has-been-misconstrued/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2010-08-03 |archive-date=2008-10-15 |archive-url=https://archive.is/20081015202520/http://www2.journalnow.com/content/2008/jun/18/lakers-trade-for-bryant-has-been-misconstrued/ |url-status=dead }}</ref> ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಗೆ ಮೊದಲು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು [[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿ ನಡೆಸಿದ್ದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಿಂದಿನ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಆಟಗಾರರಾದ [[ಲ್ಯಾರಿ ಡ್ರೂ]] ಹಾಗೂ [[ಮೈಖೇಲ್ ಕೂಪರ್]] ವಿರುದ್ಧ ಅಭ್ಯಾಸದ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನಾಡಿದರು, ಹಾಗೂ ಆಗಿನ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ನಿರ್ವಾಹಕ [[ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್]] ರ ಪ್ರಕಾರ "ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಆಡಿದರು".<ref>{{cite news |first= |last= |authorlink= |coauthors= |title=Deals Are What Made The Lakers |url= |work=Long Beach Press-Telegram |publisher= |date=2000-02-25 |accessdate= }}</ref> ಜುಲೈ 1, 1996 ರಲ್ಲಿ, ವೆಸ್ಟ್ ತಮ್ಮ ಸ್ಟಾರ್ಟಿಂಗ್ [[ಸೆಂಟರ್]], [[ವ್ಲಾಡೆ ಡಿವಾಕ್]] ರನ್ನು ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ಗೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>{{cite news |last=SI Staff |url=http://sportsillustrated.cnn.com/basketball/nba/news/2001/05/26/sayitaintso_lakers/ |title=Say It Ain't So (Transactions that broke our hearts) |publisher=CNN/[[Sports Illustrated]] |year=2001 |accessdate=2010-05-07 |archive-date=2010-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101017082046/http://sportsillustrated.cnn.com/basketball/nba/news/2001/05/26/sayitaintso_lakers/ |url-status=dead }}</ref> ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಇನ್ನೂ 17 ವರ್ಷದರಾದ ಕಾರಣ, ಆಟದ ಋತುಮಾನವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು 18 ವರ್ಷ ತುಂಬಿದಾಗ ತಾವೇ ಸ್ವತಃ ಸಹಿ ಮಾಡಲು ಶಕ್ತರಾಗುವವರೆಗೂ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅವರ ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ಅವರ ಕರಾರುಗಳಿಗೆ ಸಹ-ಸಹಿ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು.<ref name="complex.com">{{cite web |url=http://www.complex.com/CELEBRITIES/Cover-Story/Kobe-Bryant |title=Kobe Bryant |publisher=Complex.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101009113352/http://www.complex.com/CELEBRITIES/Cover-Story/Kobe-Bryant |url-status=dead }}</ref> === ಮೊದಲ ಮೂರು ಋತುಮಾನಗಳು (1996–99) === ಆರಂಭಿಕ [[ಅನುಭವವಿಲ್ಲದ ತಮ್ಮ ಯುವ]] ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಬೆಂಚ್ ನಿಂದ ಬಂದು ಗಾರ್ಡ್ ಗಳಾದ [[ಎಡ್ಡಿ ಜೋನ್ಸ್]] ಮತ್ತು [[ನಿಕ್ ವ್ಯಾನ್ ಎಕ್ಸೆಲ್]] ರ ಹಿಂದೆ ಆಡುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Contemporary Black Biography">{{cite journal |last=Edited by Ashyia Henderson. |title="Kobe Bryant." |journal=Contemporary Black Biography |year=2008 |publisher=Gale Group, 2001; Reproduced in Biography Resource Center. Farmington Hills, Mich.: Gale, 2008. |volume=31 |url=http://0-galenet.galegroup.com.sapl.sat.lib.tx.us/servlet/BioRC?vrsn=149&OP=contains&locID=txshrpub100334&srchtp=name&ca=1&c=1&AI=U13015572&NA=Kobe+Bryant&ste=12&tbst=prp&tab=1&docNum=K1606001949&bConts=59 |accessdate=2008-12-06 |archive-date=2012-12-24 |archive-url=https://archive.today/20121224223803/http://0-galenet.galegroup.com.sapl.sat.lib.tx.us/servlet/BioRC?vrsn=149&OP=contains&locID=txshrpub100334&srchtp=name&ca=1&c=1&AI=U13015572&NA=Kobe+Bryant&ste=12&tbst=prp&tab=1&docNum=K1606001949&bConts=59 |url-status=dead }} http://0-galenet.galegroup.com.sapl.sat.lib.tx.us:80/servlet/BioRC{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು NBA ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಆಡಿದ ಆತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರರಾದರು (ತಂಡದ ಜೊತೆಗಾರ [[ಆಂಡ್ರೂ ಬೈನುಮ್]] ರಿಂದ ಮುರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ದಾಖಲೆ), ಹಾಗೂ ಎಂದಿಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ NBA ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಆಟಗಾರರೂ ಸಹ ಆದರು.<ref>{{Cite web |url=http://basketballdaily.today.com/2009/01/30/the-youngest-nba-basketball-player-records/ |title=ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕ NBA ಬ್ಯಾಸಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಗಳು |access-date=2010-08-03 |archive-date=2010-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100124090925/http://basketballdaily.today.com/2009/01/30/the-youngest-nba-basketball-player-records/ |url-status=dead }}</ref> ಮೊದಲಿಗೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಿಯಮಿತ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಆಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಋತುಮಾನವು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಆಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆ ಋತುಮಾನದ ಕೊನೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಅವರು ಒಂದು ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 15.5 ನಿಮಿಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. [[ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ವಾರಾಂತ್ಯದ]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 1997 ರ [[ಸ್ಲ್ಯಾಮ್ ಡುಂಕ್ ಸ್ಪರ್ಧೆ]]ಯಲ್ಲಿ ಜಯಶಾಲಿಯಾದರು, 18 ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಸ್ಲ್ಯಾಮ್ ಡುಂಕ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರನಾದರು.<ref>{{cite web |last=NBA Staff |url=http://www.nba.com/history/allstar/slamdunk_year_by_year.html#1997 |title=All-Star: Slam Dunk Year-by-Year Results |publisher=[[NBA]]; nba.com/history/allstar |date=N.D. |accessdate=2008-08-25}}</ref> ಜೊಯೆಗಾರ ಬೆಂಚಿನ ತಂಡದ ಸಹ ಆಟಗಾರ [[ಟ್ರಾವಿಸ್ ನೈಟ್]] ಜೊತೆ [[NBA ಆಲ್ ರೂಕಿ]] ಯ ಎರಡನೆಯ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಸಾಧನೆಯು ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/history/awards_allrookieteams.html |title=All-Rookie Teams |publisher=[[NBA]].com |accessdate=2008-01-27}}</ref> ಋತುಮಾನದ ಅವರ ಅಂತಿಮ ಕ್ಷಣಗಳು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮೂರು [[ಏರ್ ಬಾಲ್]] ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದಾಗ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.<ref name="HighSchool"/> ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದ ಕೊನೆಯ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸರಿಸಮ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲುಭಾಗ ಹಾಗೂ 2 ಮೂರು-ಅಂಕದರದಲ್ಲಿ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಅವರು ಮೊದಲ ಶಾಟ್ ಅನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಅದರಿಂದ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು [[ಚಾಂಪಿಯನ್ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪಂದ್ಯವು]] [[ಉತ್ತಾಹ್ ಜಾಜ್]] ರಿಂದ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. "[ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್] ಮಾತ್ರ ಅಂತಹ ಶಾಟ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಧೈರ್ಯವಿರುವ ಏಕಮಾತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇರುವುದು" ಎಂದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್]] ವಿಮರ್ಶಿಸಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/espn/page2/story?id=4152884 |title=Kobe Bryant's top ten moments - ESPN |publisher=Sports.espn.go.com |date=2009-05-11 |accessdate=2010-06-08}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=-RbLBGZwiR4 |title=Kobe vs Michael Documentary(Part 2) |publisher=YouTube |date=1998-02-01 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ [[ಎರಡನೆಯ ಆಟದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ]] ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಆಟದ ಸಮಯವನ್ನು ಪಡೆದರು, ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಭಾಶಾಲಿ ಯುವ ಗಾರ್ಡ್ ಆಗಿ ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಸರಾಸರಿ ಅಂಕಗಳು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೂ 7.6 ರಿಂದ 15.4 ಕ್ಕೆ ಏರಿ ಎರಡರಷ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/playerfile/kobe_bryant/career_stats.html |title=Kobe Bryant Career Stats Page |publisher=NBA.com |date=1978-08-23 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು "ಚಿಕ್ಕ ತಂಡವಾಗಿ" ಆಡಿದಾಗ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲೇ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ನೋಡಬಹುದುತ್ತು, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ಸಹಾಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಗಾರ್ಡ್ ಗಳ ಜೊತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸ್ಮಾಲ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಆಗಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಆಡುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುವುದು.<ref>[http://pqasb.pqarchiver.com/latimes/access/29194361.html?dids=29194361:29194361&amp;FMT=ABS&amp;FMTS=ABS NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳು; ಕೋಬ್ ರಿಗೆ ಒಂದು ಪೇಚಿನ ಸಂಗತಿ; NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳು: ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಈಗಲೂ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ತಂಡವಾಗಿ ಆಡಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರು ದೋಡ್ಡ ತಂಡಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಅದಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ತೆರಬೇಕಾಗ ಬಹುದು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130722111147/http://pqasb.pqarchiver.com/latimes/access/29194361.html?dids=29194361:29194361&FMT=ABS&FMTS=ABS |date=2013-07-22 }} ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್, ಮೇ 4, 1998. 2009ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 29ರಂದು ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು NBA ದ ಆರನೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ]] ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎರಡನೆಯವರಾಗಿ ಪಡೆದರು,<ref name="6thManVoting1998">{{cite web |url=http://www.basketball-reference.com/awards/awards_1998.html#smoy |title=1997–98 NBA Awards Voting |last=Basketball-References Staff |date=N.D. |publisher=Basketball Reference |accessdate=2008-12-07 |archive-date=2011-06-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110604231257/http://www.basketball-reference.com/awards/awards_1998.html#smoy |url-status=dead }}</ref> ಹಾಗೂ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಮತದಾನದ ಮುಖಾಂತರ, NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ [[NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್]] ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಆಟಗಾರರೂ ಸಹ ಆದರು.<ref name="AllStarProfile">{{cite web |url=http://www.nba.com/allstar2008/players/kobe_bryant.html |title=All-Star Player Profile : Kobe Bryant |last=NBA Staff |date=N.D. |publisher=[[NBA]] |accessdate=2008-12-07}}</ref> ಅದೇ ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಡಲು ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ನಾಲ್ಕೂ ಆಟಗಾರರು 1983 ರ ನಂತರ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಒಂದೇ ತಂಡದಿಂದ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಅವರು ತಂಡದ ಸಹ ಆಟಗಾರರಾದ ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್, [[ನಿಕ್ ವ್ಯಾನ್ ಎಕ್ಸೆಲ್]] ಮತ್ತು [[ಎಡ್ಡಿ ಜೋನ್ಸ್]] ರಿಂದ ಸೇರಲ್ಪಟ್ಟರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾರಂಬಿಕ ಆಟಗಾರನಲ್ಲದ 15.4 ಸರಾಸರಿ ಅಂಕಗಳು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೂ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚನದಾಗಿತ್ತು.<ref name="Contract">{{cite news| url=http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F00E6D81738F933A05752C0A96F958260 | work=The New York Times | title=BASKETBALL: N.B.A. ROUNDUP -- LOS ANGELES; Lakers' Bryant Signs for $71 Million | date=1999-01-30 | accessdate=2010-05-07}}</ref> [[1998-99]] ರ ಋತುಮಾನವು ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಧಾನ ಗಾರ್ಡ್ ಆಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಉದ್ಭವವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಗಾರ್ಡ್ ಗಳಾದ ನಿಕ್ ವ್ಯಾನ್ ಎಕ್ಸೆಲ್ ಮತ್ತು [[ಎಡ್ಡಿ ಜೋನ್ಸ್]] ಅವರು ಬದಲಾವಣೆಗೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯವನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಸಿದ 50 ಪಂದ್ಯಗಳ ಋತುಮಾನವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಂದು 6 ವರ್ಷದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ 70 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳ ಕರಾರಿನ ಮುಂದುವರಿಕೆಗೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿದರು.<ref name="Contract"/> ಇದು ಅವರನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ 2003-04 ರ ಋತುಮಾನದ ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಕ್ರೀಡಾ ವಿಮರ್ಶಕರು ಅವರ ಪಾಂಡಿತ್ಯವನ್ನು [[ಮೈಖೇಲ್ ಜೋರ್ಡಾನ್]] ಮತ್ತು [[ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಜಾನ್ಸನ್]] ರ ಜೊತೆ ಹೋಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="complex.com"/><ref>{{cite web |url=http://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/23936063.html?dids=23936063:23936063&FMT=ABS&FMTS=ABS |title=KOBE BRYANT: THE AIR APPARENT? |date=January 27, 2009 |publisher=basketball-reference.com |accessdate=2009-01-27 |archive-date=2011-05-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110507041046/http://pqasb.pqarchiver.com/chicagotribune/access/23936063.html?dids=23936063:23936063&FMT=ABS&FMTS=ABS |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |url=http://vault.sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1012689/index.htm |title=Showtime! |date=January 27, 2009 |publisher=basketball-reference.com |accessdate=2009-01-27 |archive-date=2008-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080709011057/http://vault.sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1012689/index.htm |url-status=dead }}</ref> ಆದರೂ, ವೆಸ್ಟ್ರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಉಪಾಂತ್ಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ [[ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಟೋನಿಯೋ ಸ್ಪರ್ಸ್]] ರಿಂದ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ]] ಕಾರಣದಿಂದ, ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಅಷ್ಟೇನು ಚೆನ್ನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web |url=http://www.basketball-reference.com/teams/LAL/1999.html |title=1998–99 Los Angeles Lakers Statistics |publisher=basketball-reference.com |accessdate=2008-06-23 |archive-date=2008-06-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080601055252/http://www.basketball-reference.com/teams/LAL/1999.html |url-status=dead }}</ref> === ಮೂರು-ಪೀಟ್ (1999–2002) === [[ಚಿತ್ರ:Lipofsky_Kobe.jpg|thumb|left|165px|ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು 2000 ದಿಂದ 2002 ರ ವರೆಗೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರು ನೇರ NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ಲೇಕರ್ಸ್ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.]] 1999 ರಲ್ಲಿ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ [[ಫಿಲ್ ಜ್ಯಾಕ್ಸನ್]] ತರಬೇತುದಾರನಾದಾಗ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಅದೃಷ್ಟವು ಬೇಗನೆ ಬದಲಾಯಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.basketball-reference.com/teams/LAL/2000.html |title=1999–00 Los Angeles Lakers Statistics |publisher=basketball-reference.com |accessdate=2008-06-23 |archive-date=2008-06-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080601054410/http://www.basketball-reference.com/teams/LAL/2000.html |url-status=dead }}</ref> ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಆಲ್-NBA,<ref name="BryantAllNBA">{{cite web |url=http://www.nba.com/news/all_nba_team_020501.html |title=Bryant, McGrady Highlight All-NBA Selections |last=NBA Staff |date=2002-05-01 |publisher=[[NBA]] |accessdate=2008-12-07}}</ref> ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಮತ್ತು ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾ, ಸ್ಥಿರವಾದ ಸುಧಾರಣೆಯ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ [[ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಾರ್ಡ್]] ಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಬ್ಬರಾದರು.<ref name="BryantAllDefensive">{{cite web |url=http://rawstory.com/news/afp/Garnett_Bryant_top_NBA_All_Defensiv_05122008.html |title=Garnett, Bryant top NBA All-Defensive selections |last=Raw Story Staff |date=2008-05-12 |publisher=[[The Raw Story]];[[Agence France-Presse|AFP]] |accessdate=2008-12-07 |archive-date=2008-09-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080905214649/http://rawstory.com/news/afp/Garnett_Bryant_top_NBA_All_Defensiv_05122008.html |url-status=dead }}</ref> ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮುಖ್ಯ ಸೆಂಟರ್-ಗಾರ್ಡ್ ಗಳ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿಕೊಂಡ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓನೀಲ್]] ಕೆಳಗೆ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ತಂಡವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದರು. NBA ಉತ್ತಮ ಹಂತಕ್ಕೆ ಏರಲು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು ಓ'ನೀಲ್ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸಹಾಯವಾಗುವಂಥ, [[ಶಿಕಾಗೋ ಬುಲ್ಸ್]] ಗಳ ಜೊತೆ ಅವರು ಆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದ [[ಟ್ರೈಯಾಂಗಲ್ ಅಫೆನ್ಸ್]] ಅನ್ನು ಜಾಕ್ಸನ್ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡರು. [[2000]], [[2001]], ಹಾಗೂ [[2002]] ರಲ್ಲಿ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಗೆದ್ದ ಮೂರು ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳು ಅಂತಹ ಒಂದು ವಾಸ್ತವಾಂಶವನ್ನು ಮುಂದುವರಿದು ಸಾಧಿಸಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/lakers/history/lakers_history_new.html |title=LAKERS: Los Angeles Lakers History |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-23}}</ref> [[ವಾಶಿಂಗ್ಟನ್ ವಿಜರ್ಡ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಋತುಮಾನದ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೈಗೆ ಗಾಯವಾದ ಕಾರಣ ಆರು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[1999-2000]] ಕಾಲವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref>[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=950CE7DB1130F936A25753C1A96F958260 N.B.A. : ನೋಟ್ ಬುಕ್ -- ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್; ಒಂದು ಕೈ ಮುರಿತದ ಕಾರಣದಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಆರು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಹೊರಗೆ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ ] ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15, 1999, ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ ಟೈಮ್ಸ್</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬಂದು 38 ನಿಮಿಷಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಆಡುತ್ತಾ, 1999-2000 ಪಂದ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಪಂದ್ಯದ ಅಂಕಗಳ ಎಲ್ಲಾ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡರು. ಇದು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ತಂಡವನ್ನು ಮುನ್ನೆಡೆಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಓ'ನೀಲ್ ಮತ್ತು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಜೋಡಿಯು ಸದೃಢ ತಂಡದ ಸಹ ಆಟಗಾರರ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ 67 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ NBA ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಐದನೆಯ ಸರಿಸಮನಾಗಿ ಮುನ್ನೆಡೆಸಿತು. ಇದು ಓ'ನೀಲ್ MVP ಎಂದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲುವುದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಮತ್ತು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಆಲ್-NBA ತಂಡದ]] ಎರಡನೆಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಆಲ್-NBA ದ ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ತಂಡಕ್ಕೆ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು (ಡೀಫೆನ್ಸಿವ್ ಗೌರವವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಪಡೆದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರ).<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/lakers/history/lakers_history_new.html#35 |title=LAKERS: Los Angeles Lakers History |publisher=Nba.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಚಾಂಪಿಯನ್ಫಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಓ'ನೀಲ್ ಗೆ ಸಹಾಯಕ ಆಟಗಾರನಾಗಿ ಆಡುವಾಗ, [[ಪೋರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್]] ವಿರುದ್ಧ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಅಂತಿಮಗಳ 7 ನೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 25 ಅಂಕಗಳ ಸಹಿತ, 11 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು, 7 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು, 4 ಬ್ಲಾಕ್ ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಕೆಲವು ಬಿಗಿ ಹಿಡಿತದ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.basketball-reference.com/boxscores/200006040LAL.html |title=Portland Trail Blazers at Los Angeles Lakers Box Score, June 4, 2000 |publisher=Basketball-Reference.com |date=2000-06-04 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2012-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121016174800/http://www.basketball-reference.com/boxscores/200006040LAL.html |url-status=dead }}</ref> ಅವರು ಸರಣಿ ಮತ್ತು ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಓ'ನೀಲ್ ಗೆ ಒಂದು ಆಲೇ-ಓಪ್ ಪಾಸ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಎಸೆದರು. [[2000 ದ NBA ಅಂತಿಮ]] ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ [[ಇಂಡಿಯಾನಾ ಪೇಸರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರಿಗೆ ಪಂದ್ಯ 2 ರ ಎರಡನೆಯ ಕಾಲು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾದದ ಕೀಲಿಗೆ ಗಾಯವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಆಟದ ಉಳಿದ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಪಂದ್ಯ 3 ಅನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಪಂದ್ಯ 4 ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ 22 ಅಂಕಗಳಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಓ'ನೀಲ್ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿ ಹೊರಗೆ ಹೋದ ಕಾರಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಂಡವು ಗೆಲ್ಲುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ 120-118 ರಿಂದ ಗೆಲ್ಲಿಸಲು ಜಯಗಳಿಸುವ ಶಾಟ್ ಅನ್ನು ಹಾಕಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www2.indystar.com/library/factfiles/sports/basketball/indiana_pacers/2000/pacers2000.html |title=NBA Finals: Pacers vs. Lakers |publisher=.indystar.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100306102508/http://www2.indystar.com/library/factfiles/sports/basketball/indiana_pacers/2000/pacers2000.html |url-status=dead }}</ref> ಪಂದ್ಯ 6 ರಲ್ಲಿನ ಯಶಸ್ಸಿನ ಜೊತೆಗೆ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[1988]] ರ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಾಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಅನ್ನು ಗೆದ್ದರು.<ref>ಪ್ಲಾಷ್ಕೆ, ಬಿಲ್. [http://articles.latimes.com/2000/jun/15/sports/sp-41173 ಅದೊಂದು ಕನಸಾಗಿತ್ತು, ಅವರು ಕೋಬ್ ಆಗಿದ್ದರು ], ''[[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್]] '', ಜೂನ್ 15, 2000, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಂದು ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ 6 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ (28.5) ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು ಬಿಟ್ಟರೆ, ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದನ್ನು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ [[2000-01]] ರ ಋತುಮಾನವು ಕಂಡಿತು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು ಓ'ನೀಲ್ ರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬರಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ವರ್ಷವೂ ಸಹ ಅದಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-8847419_ITM |title=Article: No doubt: It's Bryant's team.(Chicago Tribune) &#124; AccessMyLibrary - Promoting library advocacy |publisher=AccessMyLibrary |date=2002-05-22 |accessdate=2010-06-08 |archiveurl=https://archive.today/20120716220703/http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-6829909_ITM |archivedate=2012-07-16 |url-status=live }}</ref> ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ 5 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳಂತೆ ಅವರು ತಂಡವನ್ನು ಮುನ್ನೆಡೆಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು, ಕೇವಲ 56 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು, ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ 11 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡಬೇಕಾಯಿತು. ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 15-1 ರಿಂದ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಗೆಲ್ಲುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಯಿಸಿದರು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ [[ಫಿಲೆಡೆಲ್ಫಿಯಾ 76ers]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸೋಲುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆ, ಪೋರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್, [[ಸಾಕ್ರಮೆಂಟೊ ಕಿಂಗ್ಸ್]] ಹಾಗೂ [[ಸ್ಯಾನ್ ಅಂಟೋನಿಯೊ ಸ್ಪರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸುಲಭವಾಗಿ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿದರು. ಅವರು ಮುಂದಿನ 4 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಾಗೂ ಅಷ್ಟೇ ವರ್ಷಗಳ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಗೆ ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಅನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಡಿದರು, ಅದರಿಂದ ಅವರ ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಸ್ ಗಳು 29.4 ಅಂಕಗಳಿಗೆ, 7.3 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು ಮತ್ತು 6.1 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳ ಸಹಿತ ಅವರು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಪಡೆದರು. ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಒಕ್ಕೂಟದ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಟಗಾರನೆಂದು ತಂಡದ ಸಹ ಆಟಗಾರ ಓ'ನೀಲ್ ಘೋಷಿಸಿದರು.<ref name="HighSchool"/><ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=jyfR2pDOt3k |title=Kobe Bryant greatest games (2001 playoffs): 36pts 9rbds 8asts in game 3 vs Spurs |publisher=YouTube |date=2008-09-03 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ನಿರಂತರ ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಆಲ್ NBA ಸೆಕೆಂಡ್ ಟೀಮ್ ಹಾಗೂ ಆಲ್ NBA ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಟೀಮ್ ನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡರು. ಅದೂ ಅಲ್ಲದೆ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೂರನೆಯ ವರ್ಷಕ್ಕೆ NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್ ನಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ಟಾರ್ಟ್ ಮಾಡಲೂ ಸಹ ಮತ ಪಡೆದರು (1999 ರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪಂದ್ಯವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ). [[2001-02 ರ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ]], ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 80 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿದರು. ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ 25.2 ಅಂಕಗಳು, 5.5 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು ಮತ್ತು 5.5 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಆಟವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶೇಕಡಾ 46.9 ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ತಂಡವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಟೀಮ್ ಮತ್ತು ಆಲ್-NBA ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಟೀಮ್ ಗಳಿಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತಾ, ಅವರು ಆಲ್-NBA ಫಸ್ಟ್ ಟೀಮ್ ಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡು ಮೇಲೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಆ ವರ್ಷ 58 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ದ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ [[ಸಾಕ್ರಮೆಂಟೊ ಕಿಂಗ್ಸ್]] ರ ಹಿಂದೆ [[ಫೆಸಿಫಿಕ್ ಡಿವಿಜನ್]] ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಹೊಂದಿದ್ದ ದಾಖಲೆಯ ಓಟಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗವು ಹೆಚ್ಚು ಕಷ್ಟಕರವೆಂದು ತೋರಿತು. ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್ ಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಯಾಸವಿಲ್ಲದೆ ಮುನ್ನಡೆದರು ಹಾಗೂ ಸ್ಪರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು 4-1 ರಿಂದ ಸೋಲಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಸಾಕ್ರಮೆಂಟೊ ಕಿಂಗ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಆಟದ ಬಯಲಿನ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಸರಣಿಯು 7 ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, 2000 ರದ NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗಳಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟರ್ನ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ನ ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ಇದು ಮೊತ್ತ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಆಯಿತು. ಆದರೂ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಭಾಗೀಯ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರನೆಯ ಬಾರಿಗೆ [[NBA ಫೈನಲ್ಸ್]] ಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಪಡೆದರು. [[2002 ರ ಫೈನಲ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ ತಂಡದ ಒಟ್ಟು ಅಂಕಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟು ಗಳಿಸಿದ್ದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಸರಾಸರಿ 26.8 ಅಂಕಗಳು, ಶೇಕಡಾ 51.4 ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಳು, 5.8 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು, 5.3 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪಡೆದರು.<ref name="Finals">{{cite news| url=http://www.usatoday.com/sports/nba/02playoffs/2002-06-14-kobe.htm | work=USA Today | title=Bryant's heroics, deference pay off for Lakers | date=2002-06-14 | accessdate=2010-05-07}}</ref> 23 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರರಾದರು.<ref name="Finals"/> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಆಟವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚಾಂಪಿಯನ್ಫಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳ ಆಟಗಳ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಸುತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ, ಪಂದ್ಯಗಳ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅದ್ಭುತ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಶ್ಲಾಘಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref name="Finals"/><ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20020512/LALSAS/recap.html |title=PLAYOFFS 2002 |publisher=NBA.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಇದು ಬಿಗಿ ಹಿಡಿತದ ಆಟಗಾರನೆಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿತು. === ಮಟ್ಟ ಮುಟ್ಟಲು ಅಸಮರ್ಥತೆ (2002–04) === [[ಚಿತ್ರ:Lakers Grizzlies 200304.jpg|thumb|220px|ಹೋರೇಸ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಟ್ ವಿರುದ್ಧ ಟಿಪ್-ಆಫ್ ಜಂಪ್ ಬಾಲ್ ಹಾಕುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮೆಂಫಿಸ್ ಗ್ರಿಜ್ಲೈಸ್ ನ ಪಾವ್ ಗ್ಯಾಸೋಲ್ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ (ಎಡದಿಂದ ಎರಡನೆಯವರು)ನೋಡುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ.]] [[2002-03]] ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಸರಾಸರಿ 30 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾ, ಮತ್ತು ಫೆಬ್ರುವರಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ 40.6 ಸರಾಸರಿಯಿಂದ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 40 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಗಳಿಸುತ್ತಾ, ಒಂದು ಚರಿತ್ರಾರ್ಹ ಓಟದ ಸಾಹಸ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಆ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಎಲ್ಲಾ ಉನ್ನತವಾದ, ಅವರು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ 6.9 [[ರೀಬೌಂಡ್]] ಗಳು, 5.9 [[ಅಸಿಸ್ಟ್]] ಗಳು ಮತ್ತು 2.2 [[ಸ್ಟೀಲ್ಸ್]] ಗಳಿಂದ ಸರಾಸರಿ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಆಲ್-NBA ಮತ್ತು ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಮೊದಲನೆ ತಂಡಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಲು ಮತ ಪಡೆದರು,<ref name="bio"/> ಹಾಗೂ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಮೂರನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದರು. ನಿಯಮಿತ ಋತುಮಾನವನ್ನು 50-32 ರಿಂದ ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳ]] ಆಟದಲ್ಲಿ ಕುಸಿದರು ಮತ್ತು ಆರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ ತಂಡವಾದ [[ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಟೊನಿಯೊ ಸ್ಪರ್ಸ್]] ಗಳಿಗೆ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಉಪಾಂತ್ಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೋತರು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/playoffs2003/series?series=lalsas |title=NBA Playoffs 2003 – Los Angeles Lakers vs. San Antonio Spurs |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-23}}</ref> ಮುಂದೆ ಬಂದ [[2003-04]] ರ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮೇಲೇರಲು NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗಳಾದ [[ಕಾರ್ಲ್ ಮಲೋನ್]] ಮತ್ತು [[ಗ್ಯಾರಿ ಪೇಟೊನ್]] ಅವರುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಮರ್ಥರಾದರು.<ref>[http://www.nba.com/lakers/news/payton_malone_030716.html ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ಫ್ರೀ ಏಜಂಟ್ ಗಳಾಗಿ ಗ್ಯಾರಿ ಪೇಟಾನ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಲ್ ಮೆಲೊನ್ ಅವರನ್ನು ಸಹಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ], nba.com, ಜುಲೈ 16, 2003, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಋತುಮಾನವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವುದಿಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೈದು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://www.thedenverchannel.com/sports/2314127/detail.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ ಆಪಾದನೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080430073753/http://www.thedenverchannel.com/sports/2314127/detail.html |date=2008-04-30 }}, [[KMGH-TV]], ಜುಲೈ 6, 2003, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾಗಲು ಅಥವಾ ದಿನದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆಯೇ ಹೋಗಿ, ಅದೇ ದಿನ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ನಂತರ ಆಡಲು ಪ್ರಯಾಣಿಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಕೆಲವು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.<ref>ಸರಾಸಿನೊ, ಜೊನ್. [http://www.usatoday.com/sports/columnist/saraceno/2004-04-21-saraceno-bryant_x.htm ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಮತ್ತು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಬದುಕುಳಿಯಲು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಇರುತ್ತಾರೆ ], ''[[USA Today]]'', ಏಪ್ರಿಲ್ 21, 2004, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ನಿಯಮಿತ ಋತುಮಾದ ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಪೋರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಆಡಿದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಮತ್ತು [[ಫೆಸಿಫಿಕ್ ಡಿವಿಜನ್]] ನ್ನಿನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಎರಡು ಬಜ್ಜರ್ ಬೀಟರ್ ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದರು. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲು ಭಾಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಮೂರು-ಪಾಯಿಂಟರ್ ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದ್ದರಿಂದ, ಸಮಯವು ಮುಗಿದ ಕಾರಣದಿಂದ ಆಟವು ಸರಿಸಮನಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿತು.<ref name="Portland">ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=240414022 ಕೋಬ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು, ಎರಡನೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದರು ], sports.espn.go.com, ಏಪ್ರಿಲ್ 14, 2004, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಆ ಪಂದ್ಯವು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹೋಯಿತು ಮತ್ತು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮೂರು-ಪಾಯಿಂಟರ್ ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದರು, ಆ ಕ್ಷಣ ಸಮಯ ಮುಗಿದ ಕಾರಣದಿಂದ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 105-104 ರಿಂದ ಮುನ್ನಡೆದರು.<ref name="Portland"/> [[ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮರ್ಸ್]] ಗಳ ನಾಲ್ಕು ಭವಿಷ್ಯತ್ತಿನ ಪ್ರಾರಂಭದ ಹೆಸರುಗಳಾದ, ಓ'ನೀಲ್, ಮೆಲೊನ್, ಪೆಟೊನ್ ಹಾಗೂ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಜೊತೆ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[NBA ಫೈನಲ್ಸ್]] ತಲುಪಲು ಸಮರ್ಥರಾದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/playoffs2004/series_minlal.html |title=Minnesota Timberwolves (1) vs. Los Angeles Lakers (2) |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-23}}</ref> ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, 1990 ರ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯ ಜಯಿಸಿದ [[ಡೆಟ್ರಾಯಿಟ್ ಪಿಸ್ಟನ್ಸ್]] ರಿಂದ, ಅವರು ಐದು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>ಬುಚರ್, ರಿಕ್. [http://sports.espn.go.com/nba/playoffs2004/columns/story?columnist=bucher_ric&amp;id=1822275 ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಸರಿಮಾಡಲು ಹೋಗಿ ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ], sports.espn.go.com, ಜೂನ್ 15, 2004, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಆ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ 22.6 ಅಂಕಗಳು ಹಾಗೂ 4.4 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಆಟದ ಅಂಕದಿಂದ ಅವರು ಕೇವಲ ಶೇಕಡಾ 35.1 ಹಾಕಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/finals2004/ |title=Finals 2004 |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-23}}</ref> ಫಿಲ್ ಜಾಕ್ಸನ್ ರ ಕರಾರು ತರಬೇತುದಾರರಾಗಿ ನವೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಕಾರಣ, ಹಾಗೂ [[ರೂಡಿ ಟೊಂಮ್ಜೊನೊವಿಕ್]] ಅವರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/coachfile/rudy_tomjanovich/ |title=Rudy Tomjanovich Coach Info |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-23}}</ref> [[ಲಾಮರ್ ಒಡಮ್]], [[ಕೆರೊನ್ ಬಟ್ಲರ್]] ಮತ್ತು [[ಬ್ರಿಯಾನ್ ಗ್ರಾಂಟ್]] ಅವರ ಬದಲಿಗೆ ಮಿಯಾಮಿ ಹೀಟ್ ಗೆ ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್ ರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>{{cite news |url=http://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/2004-07-14-shaq-trade_x.htm |title=It's Official: Shaq traded to Heat for three players, draft pick |publisher=[[USAToday]] |accessdate=2008-06-23 | first1=David | last1=DuPree | date=2004-07-14}}</ref> ಮಾರನೆಯ ದಿನ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು [[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಕ್ಲಿಪ್ಪರ್ಸ್]] ಗಳ ಜೊತೆ ಒಂದು ಆಹ್ವಾನಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕರಾರಿಗೆ ಪುನರ್ಸಹಿಹಾಕಿದರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=1840336 ಕೋಬ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆಗೇ ಇರುತ್ತಾರೆ ], sports.espn.go.com, ಜುಲೈ 16, 2004, ಜುಲೈ 16, 2008, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು</ref> === ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳ ನಿರಾಸೆಗಳು (2004–07) === [[ಚಿತ್ರ:Kobe Bryant dunk.jpg|thumb|left|160px|ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2005 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಸ್ಟೇಟ್ ವಾರಿಯರ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಚೆಂಡನ್ನು ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಒಳಗೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.]] ಕಳೆದ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಎಲ್ಲದರಿಂದ ಅವರ ಗೌರವವು ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ ನಷ್ಟವಾದುದರ ಜೊತೆಗೆ 2004-05 ರ ಋತುಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ಗುರಿಯಾದರು. ಫಿಲ್ ಜಾಕ್ಸನ್ ಅವರು ಬರೆದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ವಿಶೇಷವಾದ ಹಾನಿಕಾರಕ ಘರ್ಜನೆಗಳು ಬಂದವು.''[[The Last Season: A Team in Search of Its Soul]]'' ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಗೊಂದಲದ [[2003-04 ರ ಋತುಮಾನದ]] ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಆ ಪುಸ್ತಕವು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವಿರುದ್ಧ ಅನೇಕ ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಜಾಕ್ಸನ್ ರು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರನ್ನು "ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸುವುದಸಾಧ್ಯ" ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2006/05/06/sports/basketball/06lakers.html |title=Coach and Star Savor Success in Collaboration |date=2006-05-06 |publisher=nytimes.com |accessdate=2008-08-05 | first=Howard | last=Beck}}</ref> ಋತುಮಾನ ನಡೆಯುವಾಗ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳಲಿಕೆಯ ಪುನಾರಾವರ್ತನೆಯ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಾ, [[ರೂಡಿ ಟೊಂಮ್ಜೊನೊವಿಕ್]] ಇದ್ದಕ್ಕಿದಂತೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ತರಬೇತುದಾರರಾಗಿ ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಟ್ಟರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=1982487 ಸೋಮವಾರದಂದು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ], sports.espn.go.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 3, 2005, ಜೂನ್ 23, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಟೊಂಮ್ಜೊನೊವಿಕ್ ಇಲ್ಲದೆ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಋತುಮಾನದ ಉಳಿದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಸಹಾಯಕ ತರಬೇತುದಾರ [[ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್ ಹ್ಯಾಂಬ್ಲೆನ್]] ರ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |url=http://www.nba.com/lakers/news/coaching_change_050202.html |title=Lakers Announce Coaching Change |date=2005-02-02 |publisher=nba.com/lakers |accessdate=2008-08-05}}</ref> ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ 27.6 ರ ಅಂಕ ಗಳಿಕೆಯಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಕಗಳಿಸುವವರಾಗಿದ್ದರೂ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಒಂದು ದಶಕದಿಂದೀಚೆಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಕೊಂಡರು ಹಾಗೂ ಒದ್ದಾಡಿದರು. NBA ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ತಂಡಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗದ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಆಲ್-NBA ಮೂರನೆಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಕೆಳದರ್ಜೆಗೆ ಇಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರಣದಿಂದ, NBA ನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರ ಸರ್ವರೀತಿಯ ಅಂತಸ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆ ವರ್ಷವು ಒಂದು ಪತನವನ್ನು ತೋರಿಸಿತು.<ref name="KobeBryantStatistics">{{cite web |url=http://www.basketball-reference.com/players/b/bryanko01.html |title=Kobe Bryant Statistics |publisher=basketball-reference.com |accessdate=2008-08-05 |archive-date=2012-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120501221509/http://www.basketball-reference.com/players/b/bryanko01.html |url-status=dead }}</ref> ಋತುಮಾನದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, [[ರೇ ಅಲ್ಲೆನ್]] ಮತ್ತು [[ಕಾರ್ಲ್ ಮೆಲೊನ್]] ಅವರ ಜೊತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದ್ಧ ದ್ವೇಷವನ್ನೂ ಸಹ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.<ref>ಹ್ಯೂಜಸ್, ಫ್ರಾಕ್. [http://sports.espn.go.com/nba/columns/story?columnist=hughes_frank&amp;id=1945983 ಕೋಬ್ ರ ಜೊತೆ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಅಲೆನ್ ತಯಾರಾಗಿದ್ದಾರೆ ], sports.espn.go.com, ಡಿಸೆಂಬರ್ 14, 2004, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=1944994 ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಮೆಲೋನ್ ರ ವಿಮರ್ಶೆಯಿಂದ ಕೋಬ್ ರು 'ವಿಚಲಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ' ], sports.espn.go.com, ಡಿಸೆಂಬರ್ 15, 2004, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[2005-06 ರ NBA ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ]] ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಡ್ಡ ದಾರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿತು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಜೊತೆ ಹಿಂದಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, [[ಫಿಲ್ ಜಾಕ್ಸನ್]] ಅವರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಕೊಡಲು ಹಿಂದಿರುಗಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/coachfile/phil_jackson/ |title=Phil Jackson |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಆ ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು, ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ, ಇಬ್ಬರೂ ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು [[ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನಂತೆ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು]]. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ವ್ಯಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಗಳಿಸಿದ ಅಂಕಗಳ ಸಾಧನೆಗಳ ಕಾರ್ಯವು ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅತ್ಯಂತ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಋತುಮಾನವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 20, 2005 ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮೂರು ಕಾಲು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ [[ಡಲ್ಲಾಸ್ ಮೇವರಿಕ್ಸ್]] ವಿರುದ್ಧ 62 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲು ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನಂತರ, 62-61 ರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೇವರಿಕ್ಸ್ ತಂಡವನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅಂಕಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೀರಿಸಿದ್ಸದರು, 24-ಸೆಕೆಂಡಿನ [[ಶಾಟ್ ಕ್ಲಾಕ್]] ಬಂದಾಗಿನಿಂದ ಮೂರು ಕಾಲು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಆಟಗಾರನು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.authenticbasketball.com/top_players/kobe_bryant.htm |title=Basketball: Kobe Bryant Profile and Information |publisher=authenticbasketball.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಜನವರಿ 16, 2006 ರಂದು, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[ಮಿಯಾಮಿ ಹೀಟ್]] ಅನ್ನು ಎದುರಿಸಿದಾಗ, ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ನಿಂದ ಓ'ನೀಲ್ ಅವರು ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ನಂತರ ಇಬ್ಬರು ಆಟಗಾರರ ನಡುವೆ [[ಕೆಟ್ಟು ಹೋದ ದ್ವೇಷದ]] ಭಾವನೆಗಳ ಮುಕ್ತಾಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ, ಪಂದ್ಯದ ಮೊದಲು ಕೈಕುಲುಕಿ ಅಪ್ಪುಗೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗುತ್ತಾ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹಾಗೂ ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ;ನೀಲ್ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಾಚಾರ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{cite news|url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/01/17/AR2006011701377_pf.html|title=O'Neal Squashes Feud With Bryant|newspaper=The Washington Post|date=January 18, 2006|accessdate=January 17, 2009}}</ref> ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, [[2006 ರ NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್]] ನಲ್ಲಿ, ಇಬ್ಬರೂ ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಕ್ಕರು.<ref>{{cite web|last=Wurst |first=Matthew D. |url=http://www.nba.com/allstar2006/allstar_game/55things_as06.html |title=55 Things About the 55th All-Star Game |publisher=Nba.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> {{pquote|I couldn't even dream of this when I was a kid, not even in my dreams." Bryant said. "It's tough to explain, it just happened man.|Kobe Bryant on his 81 point performance|<ref>Misener, Darren. [http://www.nba.com/lakers/news/kobe_history_060123.html I Love the 80s -- Kobe Makes History], nba.com, January 24, 2006, accessed June 19, 2010.</ref>}} ಜನವರಿ 22, 2006 ರಂದು, [[ಟೊರಾಂಟೊ ರ್ಯಾಪ್ಟರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಒಂದು ಗೆಲುವಿನಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅತ್ಯಧಿಕ 81 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.<ref name="81-Point-Game Highlights"/><ref>basketball-reference.com, [http://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2006.html 2005–06 NBA ಋತುಮಾನದ ಸಾರಾಂಶ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121004095456/http://www.basketball-reference.com/leagues/NBA_2006.html |date=2012-10-04 }}, ಡಿಸೆಂಬರ್ 8, 2007, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[ಎಲ್ಜಿನ್ ಬೇಯ್ಲರ್]] ರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ 71 ಅಂಕಗಳ ಹಿಂದಿನ ತಂಡದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದುದೂ ಅಲ್ಲದೆ, NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಟ್ಟು ಅಂಕಗಳಿಕೆಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ 81-ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯದ ಸಾಧನೆ, 1962 ರಲ್ಲಿ [[ವಿಲ್ಟ್ ಚಾಂಬರ್ಲೇನ್]] ಅವರ [[100-ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯ]] ಮಾತ್ರ ಮೀರಿಸಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20060122/TORLAL/recap.html |title=Eighty-One! Bryant Erupts as Lakers Roll |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಅದೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ, ಎಂದಿಗೂ ಆ ರೀತಿ ಮಾಡಿದ ಆಟಗಾರರಾದ ಕೇವಲ ಚೇಂಬರ್ಲೇನ್ ಮತ್ತು ಬೇಯ್ಲರ್ ರನ್ನು ಜೊತೆ ಸೇರಿದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 45 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು, 1964 ರಿಂದೀಚೆಗೆ ಗಳಿಸಿದಂತಹ ಮೊದಲನೆ ಆಟಗಾರರಾದರು.<ref>NBA.com (ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2006). [http://www.nba.com/news/pom_060201.html ಬಿಲ್ ಅಪ್ಸ್, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ಪ್ಲೇಯರ್ ಆಫ್ ದಿ ಮಂಥ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ ]. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ, ಚೇಬರ್ಲೇನ್ ರನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಯಾವುದೇ ಆಟಗಾರನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಗೂ NBA ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ <ref>{{cite web |url=http://nbcsports.msnbc.com/id/11123899/site/21683474/ |title=Kobe's big month sets high expectations |publisher=msnbc.com |accessdate=2008-06-25 |archive-date=2008-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080609215020/http://nbcsports.msnbc.com/id/11123899/site/21683474/ |url-status=dead }}</ref> ಎಂಟನೆಯ ಒಂದೇ ತಿಂಗಳಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸರಾಸರಿ ಅಂಕಗಳಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸರಾಸರಿ 43.4 ಅಂಕ ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.authenticbasketball.com/top_players/kobe_bryant.htm |title=Basketball: Kobe Bryant Profile and Information |publisher=Authenticbasketball.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> 2005-06 ಋತುಮಾನದ ಕೊನೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ 40-ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯಗಳ (27) ಒಂದೇ ಋತುಮಾನದ ತಂಡದ ದಾಖಲೆಗೆ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಸಿದ ಅಂಕಗಳ (2,832) ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/lakers/roster/0607_24bryant.html |title=LAKERS: #24 Kobe Bryant |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ([[35.4]]) ರ ಸರಾಸರಿ ಅಧಿಕ ಅಂಕಗಳಿಸಿ, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅವರು ಒಕ್ಕೂಟದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಕಗಳಿಸುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದರು. 2006 ರ [[NBA ಮೋಸ್ಟ್ ವ್ಯಾಲ್ಯುಯಬಲ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಅವಾರ್ಡ್]] ಗಾಗಿ ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬಂದರು, ಆದರೆ 22 ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದ ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಜಯಶಾಲಿ [[ಸ್ಟೀವ್ ನ್ಯಾಶ್]] ರಿಗೆ ಕೇವಲ ಎರಡನೆಯವರಾದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/news/nash_mvp_05-06.html |title=Suns' Steve Nash Wins Second Consecutive MVP Award |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು 45-37 ರಿಂದ ದಾಖಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ಋತುಮಾನದ ಮೇಲೆ ಹನ್ನೊಂದು ಪಂದ್ಯಗಳ ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿತ್ತು, ಹಾಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಂಡವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಧಿಸುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/standings?season=2006 |title=NBA Standings – 2005–2006 |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-25}}</ref> [[2006-07 ರ NBA ಋತುಮಾನದ]] ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಜರ್ಸಿ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 8 ರಿಂದ 24 ಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದರೆಂದು ಋತುಮಾನದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ವರದಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅವರು 33 ಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮೊದಲು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಮೊದಲ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಸಂಖ್ಯೆಯು 24 ಆಗಿತ್ತು.<ref name="HangUpOldJersey">{{cite web |last=Rovell |first=Darren |date=2006-04-26 |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2421874 |title=Bryant will hang up his No. 8 jersey, sources say. |accessdate=2007-05-25 |publisher=[[ESPN]]}}</ref> ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಪಂದ್ಯದ ಋತುಮಾನವು ಮುಗಿದ ನಂತರ, ಅನುಭವವಿಲ್ಲದ ಯುವಕನಾಗಿದ್ದಾಗ ಅವರು 24 ಅನ್ನು ಬಯಸಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅದು ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ, ಸಂಖ್ಯೆ 33 ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ [[ಕರೀಮ್ ಅಬ್ದುಲ್-ಜಬ್ಬಾರ್]] ರು ನಿವೃತ್ತಿಯಾದರು ಎಂದು [[TNT]] ನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಹೇಳಿದರು. [[ಆಡಿಡಾಸ್ ABCD ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ]] ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 143 ಧರಿಸಿದ್ದರು, ಹಾಗೂ ಆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊತ್ತ 8 ಅನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref name="HangUpOldJersey"/> ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳ ಆಟಗಳ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಗೇಮ್ 4 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು OT-ಫೋರ್ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಹೊಡೆತಗಳ ಸಹಿತ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿಗೇರುತ್ತಾ, [[ಫೀನಿಕ್ಸ್ ಸನ್ಸ್]] ಗಳ ಮೇಲೆ ಸರಣಿಯನ್ನು 3-1 ರಿಂದ ಮುನ್ನಡೆಯಲು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಡಿದರು. ಗೇಮ್ 6 ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಸನ್ ಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಿಹಾಕಲು ಅವರು 6 ಕ್ಷಣದೊಳಗೆ ಬಂದರು, ಆದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 126 ಲ್ಲರ 118 ರಿಂದ ಅವರು ಆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸೋತರು.<ref name="phxlal">{{cite web |url=http://www.nba.com/playoffs2006/series_phxlal.html |title=Phoenix Suns (2) vs. Los Angeles lakers (7) |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ 27.9 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಕುಸಿದು ಬಿದ್ದು, ಕೊನೆಗೆ ಏಳು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸನ್ ಗಳಿಗೆ ಸೋತರು.<ref name="phxlal"/> 2006 ರ ಋತುಮಾನದ ಆಟವಿಲ್ಲದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಮೊಣಕಾಲು ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾದರು, ಇದು [[2006 ರ FIBA ವರ್ಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್]] ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾಗವಹಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಿತು.<ref>{{cite news |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2520373 |title=Kobe won't play for USA after knee surgery |date=2006-07-16 |publisher=ESPN.com |accessdate=2008-08-05}}</ref> [[ಚಿತ್ರ:Kobe Bryant Drives2.jpg|thumb|162px|ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು 50 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದರು.2006-07 ರ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಟೋಟಲ್ ಗಳು.]] [[2006-07 ಋತುಮಾನದ]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ 9 ನೆಯ ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಫೆಬ್ರವರಿ 18 ರಂದು, ಅವರು 31 ಅಂಕಗಳು, 6 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು ಮತ್ತು 6 ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಗಳಿಸುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಎರಡನೆಯ ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್ MVP ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/allstar2007/allstar_game/index.html |title=NBA All-Star Game |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಋತುಮಾನದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಅನೇಕ ಪಂದ್ಯದ ಬಯಲಿನ ಮೇಲಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಜನವರಿ 28 ರಂದು, ಒಂದು ಸಂಭವನೀಯ ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಜಂಪ್ ಶಾಟ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹಿಂದೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಅವರು [[ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಟೊನಿಯೊ ಸ್ಪರ್ಸ್]] ಗಳ ಗಾರ್ಡ್ [[ಮನು ಗಿನೊಬಿಲಿ]] ಯ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಮೊಣಕೈಯಿಂದ ತಮ್ಮ ತೋಳನ್ನು ಬಡಿಯುವ ಹಾಗೆ ಹೊಡೆದರು.<ref name="flailed">{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2795315 |title=Bryant assessed flagrant foul for elbow in Philly |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಒಕ್ಕೂಟದ ಒಂದು ಪುನರಾವಲೋಕನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಿಕ್ಸ್]] ವಿರುದ್ಧ [[ಮ್ಯಾಡಿಸನ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಗಾರ್ಡ]]ನ್ ನಲ್ಲಿ ನಂತರದ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ವಜಾಮಡಲ್ಪಟ್ಟರು. ತಮ್ಮ ತೋಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಗಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸುವಲ್ಲಿ "ಅಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಚಲನೆಯನ್ನು" ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ್ದಾರೆಂದು ತಡೆಹಿಡಿಯುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣ ತಿಳಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2748084 |title=Kobe serves suspension against Knicks |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ನಂತರ, ಮಾರ್ಚ್ 6 ರಂದು, ಅವರು ಅದೇ ಚಲನೆಯನ್ನು ಪುನಾವರ್ತಿಸಿದಂತೆ ಕಂಡಿತು, ಈ ಬಾರಿ [[ಮಿನ್ನೆಸೋಟ ಟಿಂಬರ್ ವುಲ್ಫ್]] ಗಳ ಗಾರ್ಡ್ [[ಮಾರ್ಕೊ ಜರಿಕ್]] ಗೆ ಹೊಡೆದರು.<ref name="flailed"/> ಮಾರ್ಚ್ 7 ರಂದು, NBA ದವರು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರಿಗೆ ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಒಂದು-ಪಂದ್ಯದಿಂದ ವಜಾಮಾಡಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2790534 |title=Kobe serves one-game suspension against Bucks |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ 9 ರಂದು ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬಂದ ಅವರ ಮೊದಲ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ಕೈಲಿ ಕೂರ್ವರ್]] ರವರ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ಮೊಣಕೈಯಿಂದ ಹೊಡೆದರು, ಅದನ್ನು ಟೈಪ್ ೧ [[ಎದ್ದುಕಾಣುವ ತಪ್ಪು]] ಪೂರ್ವಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕವೆಂದು ಪುನರ್ವಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.<ref name="flailed"/> ಮಾರ್ಚ್ 16 ರಂದು, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಅನಿಯಮಿತವಾಗಿ 7-ಪಂದ್ಯಗಳ ಸೋಲುವ ಸರಣಿಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುವಂತಹ [[ಪೋರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಟ್ರಯಲ್ ಬ್ಲೇಜರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಒಂದು ತಾಯ್ನಾಡಿನ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಋತುಮಾನದ ಹೆಚ್ಚಿನ 65 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಇದು ಅವರ 11-ವರ್ಷಗಳ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಎರಡನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಕೆಯ ಸಾಧನೆಯಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20070316/PORLAL/recap.html |title=Bryant Scores NBA Season-Best 65 in Lakers Win |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ನಂತರದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಮಿನ್ನೆಸೊಟ ಟಿಂಬರ್ ವುಲ್ಫ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ 50 ಅಂಕಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದರು,<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20070318/MINLAL/recap.html |title=Kobe Scores 50 to Lead Lakers Past Wolves |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಅದಾದ ನಂತರ ಅವರು [[ಮೆಂಫಿಸ್ ಗ್ರಿಜ್ಲಿರ್ಸ್]] ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ರೋಡ್ ಗೆಲುವಿನಲ್ಲಿ 60 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು - ಮೂರು ನೇರ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 50-ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಸಿದ ಎರಡನೆಯ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಅಟಗಾರನಾದರು, ಇದು 1987 ರಲ್ಲಿ [[ಮೈಖೆಲ್ ಜೋರ್ಡಾನ್]] ಮಾಡಿದ ನಂತರದ ಅದ್ಭುತ ಸಾಧನೆಯಾಗಿತ್ತು.<ref name="Scoring">{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20070322/LALMEM/recap.html |title=Bryant Scores 60 as Lakers Defeat Grizzlies |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> [[1962]] ಡಿಸೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಅನುಕ್ರಮವಾದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ 50-ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ, [[ಎಲ್ಜಿನ್ ಬೇಯ್ಲರ್]] ಆ ರೀತಿ ಮಾಡಿದ ಕೇವಲ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಆಟಗಾರನಾಗಿದ್ದರು,<ref name="Scoring"/> ಮಾರನೆಯ ದಿನ, ನ್ಯೂ ಆರ್ಲಿಯನ್ಸ್ ಹಾರ್ನಟ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು 50 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು, [[ವಿಲ್ಟ್ ಚಾಂಬರ್ಲೇನ್]] ನಂತರ NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ 4 ನೇರ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 50 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದ ಎರಡನೆಯ ಆಟಗಾರರಾದರು, ವಿಲ್ಟ್ ಏಳು ಅನುಕ್ರಮವಾದ 50 ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಹಾಕಿ ಎಲ್ಲಾ-ಕಾಲದ ಧುರೀಣರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite news |url=http://sportsillustrated.cnn.com/2007/writers/ian_thomsen/03/24/kobe.50/index.html |title=Kobe's 50-point run more important because of wins |publisher=Ian Thomsen - Sports Illustrated.com |accessdate=2008-06-25 |date=2007-03-24 |archive-date=2012-11-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121104015518/http://sportsillustrated.cnn.com/2007/writers/ian_thomsen/03/24/kobe.50/index.html |url-status=dead }}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹತ್ತು 50-ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯಗಳ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಜೊತೆ ವರ್ಷವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು,<ref>ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ವಿಶ್ವ. [http://www.lakersuniverse.com/kobe/top_scoring_games.htm ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ]. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಒಂದೇ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ 1961-62 ಹಾಗೂ 1962-63 ರಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ [[ವಿಲ್ಟ್ ಚಾಂಬರ್ಲೇನ್]] ನಂತರ ಅವರೊಬ್ಬರೇ ಆಟಗಾರರಾದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ನೇರ ಗಳಿಕೆಯ ಋತುಮಾನದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/statistics/player/Scoring.jsp?league=00&season=22006&conf=OVERALL&position=0&splitType=9&splitScope=GAME&qualified=N&yearsExp=-1&splitDD= |title=Statistics |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> 2006-07 ವರ್ಷದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಜರ್ಸಿಯು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾಗುವ NBA ಜರ್ಸಿಯಾಯಿತು.<ref name="top-sellchina">NBA.com. [http://www.nba.com/news/chinajerseys.html ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಜರ್ಸಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರದಾಗಿತ್ತು ], nba.com, ಮಾರ್ಚ್ 20, 2007, ಮೇ 25, 2007, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಅನೇಕ ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಗಾರರು ಸುಧಾರಿಸಿದ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಹೊಸ ಸಂಖ್ಯೆ, ಹಾಗೂ ಆಟದ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಸಾಧನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊರಿಸಿದರು.<ref>ಓಲ್ಲರ್, ರಾಬ್ (ಫೆಬ್ರವರಿ 12, 2007). [http://www.dispatch.com/dispatch/contentbe/dispatch/2007/02/12/20070212-E1-01.html ಒಬ್ಬ ತಾರೆಯು ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ: ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು, ಡಂಕ್ ಗಳು ಅವರನ್ನು ಪುನಃ ಮಾರಾಟಮಾಡಲು ಅಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ]{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. ''ದಿ ಕೊಲಂಬಸ್ ಡಿಸ್ಪ್ಯಾಚ್''. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>ಡೆನ್ವರ್ ಪೋಸ್ಟ್ (ಮಾರ್ಚ್ 15, 2007). [http://www.bonham.com/NewsDetails.aspx?NID=279 ಕೋಬ್ ರವರಿಗೆ, ತಿರುಗಿ ಆಡುವುದು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಟ ]. ''ದಿ ಬೊನ್ಯಾಮ್ ಗ್ರೂಪ್''. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[2007 ರ NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ]], ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಫೀನಿಕ್ಸ್ ಸನ್ಸ್ ಗಳಿಂದ, 4-1 ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/playoffs2007/series/series_w1s2.html |title=Suns Top Lakers, Move On to Second Round |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> === MVP ವರ್ಷ (2007–08) === ಮೇ 27, 2007 ರಂದು, ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ತಂಡಕ್ಕೆ [[ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್]] ಹಿಂದಿರುಗದಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಬದಲಾವಣೆಗೊಳ್ಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆಂದು [[ESPN]] ವರದಿಮಾಡಿತು.<ref name="espn_kobe_west">{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2884339 |title=Kobe wants West to return to Lakers with full authority |accessdate=2007-10-16 |date=2007-05-28}}</ref> ತಂಡಕ್ಕೆ ವೆಸ್ಟ್ ರು ಹಿಂದಿರುಗುವುದಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಲಾಷೆಯನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಮುಂದೆ ಸ್ಪಷ್ಟಗೊಳಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಹಾಗೆ ಆಗದಿದ್ದರೆ ತಾವು ಬದಲಾವಣೆಗೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು.<ref name="espn_kobe_west_2">{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=2884792 |title=Kobe says he's just suggesting West's return, not demanding it |accessdate=2007-10-16 |date=2007-05-30}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಂತರ, [[ಸ್ಟೀಫನ್ ಎ. ಸ್ಮಿಥ್]] ರ ರೇಡಿಯೋ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಲೇಕರ್ಸ್ ನ "ಅಂತರಂಗದ ವ್ಯಕ್ತಿ" ಯ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡರು, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಂಡದಿಂದ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್]] ರ ನಿರ್ಗಮನಕ್ಕೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರೇ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೆಂದು ಸಾಧಿಸಿದರು, ಹಾಗೂ "ನಾನು ಬದಲಾವಣೆಗೊಳ್ಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಆ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದ ಮೂರು ಘಂಟೆಯ ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ತರಬೇತುದಾರ [[ಫಿಲ್ ಜಾಕ್ಸನ್]] ರ ಜೊತೆ ಒಂದು ಸಂಭಾಷಣೆ ನಡೆಸಿದ ನಂತರ, ತಾವು ತಮ್ಮ ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ಪುನರ್ವಿಮರ್ಶಿಸಿ ತಮ್ಮ ಬದಲಾವಣೆಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಿಳಿಸಿದರು.<ref name="gazette_retracts_trade">{{cite web |url=http://www.gazette.com/sports/bryant_23036___article.html/don_phil.html |title=NBA: Kobe retracts his trade request |accessdate=2007-10-16 |date=2007-05-31 |archive-date=2007-09-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070928010446/http://www.gazette.com/sports/bryant_23036___article.html/don_phil.html |url-status=dead }}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 23, 2007 ರಂದು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು [[ಮ್ಯಾಡಿಸನ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಗಾರ್ಡನ್]] ನಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಿಕ್ಸ್]] ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, 20,000 ಅಂಕಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರರಾದರು (29 ವರ್ಷಗಳು, 122 ದಿನಗಳು).<ref>sportsillustrated.com, [http://sportsillustrated.cnn.com/2007/basketball/nba/12/23/bc.bkn.bryant.20.ap/index.html ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 20,000 ಅಂಕಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071226135331/http://sportsillustrated.cnn.com/2007/basketball/nba/12/23/bc.bkn.bryant.20.ap/index.html |date=2007-12-26 }}. ಜನವರಿ 13, 2004ರಲ್ಲಿ ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ</ref> [[ಚಿತ್ರ:Lakers Finals 08.jpg|thumb|left|155px|2008 ರ NBA ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ 6 ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದ ಸೋತರು]] ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 2008 ರಂದು ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ "MCP ಕೀಲಿನಲ್ಲಿ ಆದ ವೋಲಾರ್ ಪ್ಲೇಟ್ ಗಾಯದಿಂದ, ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಹರಿಯುವಿಕೆಯ [[ರೇಡಿಯಲ್ ಕೊಲ್ಲಾಟರಲ್ ಲಿಗಮೆಂಟ್]] ಮತ್ತು ಒಂದು [[ಅವಲ್ಷನ್ ಫ್ರಾಕ್ಚರ್]]" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ತಮ್ಮ ಶೂಟಿಂಗ್ ಕೈಯಿನ ಕಿಬ್ಬೆರಳಿಗೆ ಗಾಯವಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳದೆ ನಿಯಮಿತ ಋತುಮಾನದ ಎಲ್ಲಾ 82 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿದರು. ತಮ್ಮ ಗಾಯದ ಬಗ್ಗೆ, "ನಾನು ನಮ್ಮ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಋತುಮಾನದ ನಂತರ ಹಾಗೂ ಈ ಬೇಸಿಗೆಯ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಪಂದ್ಯಗಳ ವರೆಗೂ ಯಾವುದೇ ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ತಡಮಾಡಲು ನಾನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿಸದರು. ಆದರೆ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಆ ಗಾಯವನ್ನು {{sic|myself}}ಪ್ರತಿ ದಿನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಗಮನವಿಡುತ್ತಿರ ಬೇಕು."<ref name="injuryupdate">{{cite web |url=http://www.nba.com/lakers/news/080214kobeinjury.html?rss=true |title=KOBE BRYANT INJURY UPDATE |accessdate=2008-05-09 |date=2008-02-14}}</ref> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2008 ರ ಮೊದಲ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಗಾಯವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳ ಬಾರದೆಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.<ref>[https://sports.yahoo.com/nba/news?slug=ap-kobebryant ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್: ತೊಂದರೆ ಕೊಡುತ್ತಿರುವ ಆ ಕೈ ಬೆರಳಿಗೆ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110629063339/http://sports.yahoo.com/nba/news?slug=ap-kobebryant |date=2011-06-29 }}, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9, 2008</ref> 57-25 ರ ವೆಸ್ಟ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದಾಖಲೆಗೆ ತಮ್ಮ ತಂಡವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಾ, ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ನುಗ್ಗೆಟ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮೇ 6, 2008 ರಂದು, ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಮೊದಲ [[NBA ಮೋಸ್ಟ್ ವ್ಯಾಲ್ಯುಯಬಲ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಾಗಿ]] ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅಧಿಕಾರಯುತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref name="KobeWinsMVPbyNBA"/> ಅವರು ಹೇಳಿದರು "ಇದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯಾಣ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ, ಈ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು ನನಗೆ ತುಂಬಾ ಹೆಮ್ಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ."<ref>[http://www.latimes.com/sports/basketball/nba/lakers/la-sp-lakers7-2008may07,0,4349778,full.story ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್ ರವರು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ MVP ಪತ್ರಿಕಾ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿದ್ದರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080511171442/http://www.latimes.com/sports/basketball/nba/lakers/la-sp-lakers7-2008may07,0,4349778,full.story |date=2008-05-11 }}, ''ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್ '', ಮೇ 7, 2008, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಬಳಿ ಕರೆತರಲು ಜವಾಬ್ದಾರರಾದ [[ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್]] ಅವರು, NBA ಕಮೀಷನರ್ ಡೇವಿಡ್ ಸ್ಟರ್ನ್ ರರಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದನ್ನು ನೋಡಲು ಪತ್ರಿಕಾ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿದ್ದರು. ಅವರು ಹೇಳಿದರು, "ಕೋಬ್ ಅದಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರು. ಅವರು ಮತ್ತೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆಯ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇನು ನನ್ನನ್ನು ಒಂದು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ."<ref>[http://www.presstelegram.com/moresports/ci_9200340 ಕೋಬ್ ರ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಿಂದ ವೆಸ್ಟ್ ರವರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130730202329/http://www.presstelegram.com/moresports/ci_9200340 |date=2013-07-30 }}, ಮೇ 9, ೨೦೦೮, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಮ್ಮ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲುವುದೂ ಅಲ್ಲದೆ, ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಆರನೆಯ ಬಾರಿ ಹಾಗೂ ಮೂರನೆಯ ನೇರ ಋತುಮಾನಕ್ಕೆ ಮೇ 8, 2008 ರಂದು ಆಲ್-NBA ತಂಡಕ್ಕೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರೊಬ್ಬರೆ ಸರ್ವಾನುಮತದ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು.<ref>[http://sports.espn.go.com/nba/news/story?id=3387097 ಆಲ್-NBA ತಂಡಕ್ಕೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರವರು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಅರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು ], ESPN, ಮೇ 10, 2008, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಮ್ಮ ಎಂಟನೆ ಬಾರಿಯ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾ, 24 ಮೊದಲ-ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯದ ಮತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಒಟ್ಟು ಎಲ್ಲಾ 52 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, [[ಕೆವಿನ್ ಗಾರ್ನೆಟ್]] ರ ಜೊತೆ NBA-ಆಲ್ ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಮೊದಲ ತಂಡದ ಪ್ರಮುಖ ಆಟಗಾರರಾದರು.<ref>[http://www.nba.com/news/defensive_team_080512.html?rss=true ಕೋಬ್, ಗಾರ್ನೆಟ್ ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ], [[NBA]]. ಜನವರಿ 17, 2009, ರಲ್ಲಿ ಮರುಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿ ಹಾಗೂ ನುಗ್ಗೆಟ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಸ್ವತಃ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡು, 57-25 ರ ದಾಖಲೆಯ ಸಹಿತ 2007-08 ರ ನಿಯಮಿತ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿದರು. ಗೇಮ್ 1 ರಲ್ಲಿ, ಪಂದ್ಯದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ, ಅವರು ತಾವೇ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳನ್ನು ಬಲೆಗೆ ಬೀಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆನೆಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹೇಳಿದರು, ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಮುಂದಾಗಿಡುವಂತೆ ಕೊನೆಯ 8 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ 32 ಅಂಕಗಳಲ್ಲಿ 18 ಅನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20080420/DENLAL/recap.html |title=NBA.com: Gasol Powers Lakers Past Nuggets |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-18}}</ref> 2004 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಟೊನಿಯೊ ಸ್ಪರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ಮೆಂಫಿಸ್ ಗ್ರಿಜ್ಲೈಸ್ ನಾಲ್ಕರಲ್ಲಿ ಸೋತ ಕಾರಣ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಒಂದ್ಯಗಳಿಂದ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಹೊರ ಹೋಗುವಂತೆ ಅದು ಡೆನ್ವರ್ ಅವರು ಮೊದಲ 50-ಗೆಲುವಿನ ತಂಡವಾಗಿ ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/playoffs2008/series/series_w1s1.html |title=Nuggets Put Up a Fight, but Lakers Get Sweep |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-18}}</ref> ಜಾಜ್ ವಿರುದ್ಧ ಮುಂದಿನ ಸುತ್ತಿನ ಮೊದಲ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು 38 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು ಅಂತಯೇ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಜಾಜ್ ಅನ್ನು ಗೇಮ್ 1 ರಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20080504/UTALAL/recap.html |title=NBA.com: Bryant Scores 38 as Lakers Beat Jazz in Game 1 |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-18}}</ref> ಮುಂದಿನ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳೇನೋ ಗೆದ್ದರು, ಆದರೆ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ 33.5 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹಾಕಿದರೂ ಸಹ, 3 ಮತ್ತು 4 ನೇ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟರು. ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ನಂತರ 6 ರಲ್ಲಿ ಉಪಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಮುಂದಿನ ಎರಡು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು.<ref name="LALUTA"/> ಇದು [[ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಟೊನಿಯೊ ಸ್ಪರ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ [[ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ]] ಆಡಲು ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು. [[ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ [[NBA ಫೈನಲ್ಸ್]] ಗೆ ಸ್ವತಃ ಪ್ರವೇಶ ಕಳುಹಿಸಲು, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು 5 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು. ಇದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಐದನೆಯ ಬಾರಿ ಹಾಗೂ NBA ಫೈನಲ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್]] ಇಲ್ಲದೆ ಹೋಗಲು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬಹು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20080529/SASLAL/gameinfo.html |title=NBA.com: Finals 2008 Spurs at Lakers Game Info |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-18}}</ref> ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ನಂತರ [[6 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ]] ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪರಾಜಯಗೊಂಡರು.<ref>{{cite web |url=http://www.nba.com/games/20080617/LALBOS/recap.html |title=Celtics Capture 17th NBA Title With Record Win Over Lakers |publisher=NBA.com Kobe Bryant now holds four NBA titles.|accessdate=2008-06-25}}</ref> === ಪುನರಾವರ್ತನೆ (2008–10) === {{multiple image | align = right | direction = horizontal | header = Images from the [[2008-09 NBA season]] | header_align = left/right/center | header_background = | footer = | footer_align = left/right/center | footer_background = | width = | image1 = Kobe Bryant 61 NYK4.jpg | width1 = 135 | caption1 = Bryant set a [[Madison Square Garden]] record with 61 points. | image2 = Kobe Bryant Courtney Lee2.jpg | width2 = 150 | caption2 = Bryant defended by [[Courtney Lee]] of the [[Orlando Magic]] }} 2008-09 ರ ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಮೊದಲ ಏಳು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದರ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |url=https://sports.yahoo.com/nba/teams/lal/schedule?v=cal&m=11&y=2008 |title=Los Angeles Lakers - Schedule - NBA - Yahoo! Sports |publisher=Sports.yahoo.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2011-06-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110629063349/http://sports.yahoo.com/nba/teams/lal/schedule?v=cal&m=11&y=2008 |url-status=dead }}</ref> ಋತುಮಾನವು 17-2 ರಿಂದ ಮುಂದೆ ಹೋಗುವಂತೆ ಪ್ರಾಂಭಿಸಲು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗೆಲುವುಗಳಿಗೆ ತಂಡದ ದಾಖಲೆ ಸಮ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರೆ,<ref>{{cite web |url=http://www.cbssports.com/nba/gamecenter/recap/NBA_20081207_MIL@LAL |title=Lakers equal best 19-game start in franchise history |accessdate=2009-01-25 |date=8 December 2008 |publisher=[[CBSSports.com]]}}</ref> ಹಾಗೂ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದೊಳಗೆ ಅವರು 21-3 ರ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳು ಹಾಗೂ ಕೆವೆಲಿಯರ್ಸ್ ಗಳ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಪರಸ್ಪರ ವಿಜಯಗಳೂ ಒಳಗೊಂಡ ಒಂದು 6-0 ರೋಡ್ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಸಹ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು,<ref>{{cite web|url=https://sports.yahoo.com/nba/teams/lal/schedule?v=cal&m=02&y=2009 |title=Los Angeles Lakers - Schedule - NBA - Yahoo! Sports |publisher=Sports.yahoo.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಋತುಮಾನದುದ್ದಕ್ಕೂ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಅಗ್ರ ಶ್ರೇಯಾಂಕದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಪ್ರಧಾನ ಆಟವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು, ತಮ್ಮ ಹನ್ನೊಂದನೆಯ ನೇರ [[ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್]] ಪ್ರಾರಂಭವನ್ನು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಗಳಿಸುತ್ತಾ ಹಾಗೂ NBA ಮೋಸ್ಟ್ ವ್ಯಾಲುಯಬಲ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ತಾವು ಸ್ವತಃ ಮುಂಚೂಣಿಯ ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂಬ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪುನಃ ಪಡೆದರು.<ref>[http://www.nba.com/2009/news/features/rob_peterson/02/27/kobe_tops.mvp.20090227/index.html ಕೋಬ್ ರವರ ದೃಢವಾದ ಮುನ್ನಡೆತವು ಅವರನ್ನು ಅಗ್ರ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿದೆ ] ರಾಬ್ ಪೀಟರ್ಸನ್ ಅವರಿಂದ, NBA.com - ಮಾರ್ಚ್ 2, ೨೦೦೯</ref> ಮೂರು ಬಾರಿ ಆ ವಾರದ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಡುವುದೂ ಅಲ್ಲದೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಮತ್ತು ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಿನ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಎಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/2009/news/01/12/players.week/ |title=Lakers' Bryant, Magic's Howard named Players of the Week |publisher=NBA.com |date=2009-01-12 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಫೆಬ್ರುವರಿ 2, 2009 ರಂದು ನಿಕ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ 61 ಅಂಕಗಳಿಂದ [[ಮ್ಯಾಡಿಸನ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಗಾರ್ಡನ್]] ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ದಾಖಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಅಂಕಗಳಿಕೆಯ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಸಹ ಪಡೆದರು.<ref>ಬೆಕ್, ಹೋವಾರ್ಡ್. [https://www.nytimes.com/2009/02/03/sports/basketball/03knicks.html ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರವರು ಒಂದು ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ, ಸೆಟಿಂಗ್ ಗಾರ್ಡನ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ], ''[[ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]]'', ಫೆಬ್ರವರಿ 2, 2009, ಜೂನ್ 21, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>ಮಹೊನೆ, ಬ್ರಿಯಾನ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009020218 ಗಾರ್ಡನ್ ಪಾರ್ಟಿ: ಕೋಬ್ ರ 61 ಅಂಕಗಳು MSG ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131214171804/http://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009020218 |date=2013-12-14 }}, sports.yahoo.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 2, 2009, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9, 2009, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[2009 ರ NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್]] ನ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, 27 ಅಂಕಗಳು, 4 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು, 4 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು ಮತ್ತು 4 ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೋಡಿಸಿದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಹಿಂದಿನ ತಂಡದ ಜೊತೆಗಾರ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್]] ರ ಜೊತೆ ಸಹ-MVP ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಗೇಮ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/2009/allstar2009/02/16/main.20090215/index.html |title=Shaq, Kobe lead freestyling West All-Stars past East |publisher=NBA.com |date=2009-02-16 |accessdate=2010-06-08}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.nba.com/games/20090215/ESTWST/gameinfo.html |title=East at West Game Scoreboard |publisher=NBA.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಋತುಮಾನದ ಕೊನೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ (ಕಾಲಾನುಕ್ರಮವಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತೆ) [[ಎಲ್ಜಿನ್ ಬೇಯ್ಲರ್]],<ref>ಕ್ರವ್ಝಯಾನೆಸ್ಕಿ, ಜೊನ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009022216 ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ವೀರಾವೇಶದಿಂದ ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದ ವುಲ್ಫ್ ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090227021428/http://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009022216 |date=2009-02-27 }}, sports.yahoo.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 22, 2009, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[ಏಡ್ರಿಯಾನ್ ಡಾಂಟ್ಲೆ]],<ref>ಲಟ್ಜಕೆ, ಜೆಫ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009022425 ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಡವಾದ ಮುಂದುವರಿತದಿಂದ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಥಂಡರ್ ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090228171832/http://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009022425 |date=2009-02-28 }}, sports.yahoo.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2009, ಜೂನ್ 8, ೨೦೧೦, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[ರಾಬರ್ಟ್ ಪ್ಯಾರಿಶ್]] <ref>CBSSports.com ವೈರ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ಸ್. [http://www.cbssports.com/nba/gamecenter/recap/NBA_20090306_MIN@LAL ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ವುಲ್ಫ್ ಗಳನ್ನು ಪರಾಭವಗೊಳಿಸಿದರು, 50 ವಿಜಯಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೊದಲ NBA ತಂಡವಾದರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111002051549/http://www.cbssports.com/nba/gamecenter/recap/NBA_20090306_MIN@LAL |date=2011-10-02 }}, cbssports.com, ಮಾರ್ಚ 7, 2009, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮತ್ತು [[ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಬರ್ಕ್ಲೆ]] ಯವರನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ NBA ಆಲ್-ಟೈಮ್ ಸ್ಕೋರಿಂಗ್ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದರಿಂದ ಹದಿನೇಳನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಿದರು. ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು 65-17 ರ ದಾಖಲೆಯ ಸಹಿತ ವೆಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ದಾಖಲೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿಯಮಿತ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು. [[ಲೆಬ್ರೊನ್ ಜೇಮ್ಸ್]] ಅವರ ಹಿಂದೆ MVP ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎರಡನೆಯವರಾಗಿ ಬಂದರು,<ref>ಅಧಿಕೃತ ಬಿಡುಗಡೆ. [http://www.nba.com/2009/news/05/04/mvp.release.20090504/index.html ಜೇಮ್ಸ್ ಅವರು Kia MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲುವಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರಿಗಿಂತ ಮುಂದೆ ಹೋದರು ], nba.com, ಮೇ 4 2009, ಜುಲೈ 14, ೨೦೧೦, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಹಾಗೂ ಆಲ್-NBA ಮೊದಲ ತಂಡ <ref>ಅಧಿಕೃತ ಬಿಡುಗಡೆ. [http://www.nba.com/2009/news/05/12/allnba.team.release/ ಆಲ್-NBA ಮೊದಲ ತಂಡಕ್ಕೆ ಜೇಮ್ಸ್ ರವರನ್ನು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ], nba.com, ಮೇ 13 2009, ಜುಲೈ 14, 2010ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮತ್ತು ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಮೊದಲ ತಂಡಕ್ಕೆ <ref>ಅಧಿಕೃತ ಬಿಡುಗಡೆ. [http://www.nba.com/2009/news/05/06/defensive.team/index.html 2008-09 NBA ಆಲ್-ಡಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಮೊದಲ ತಂಡಕ್ಕೆ ಹೋವಾರ್ಡ್, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮುಂಚೂಣಿ ಆಟಗಾರರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು ], nba.com, ಮೇ 8 2009, ಜುಲೈ 14, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಏಳನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. thumb|left|157px|2009 NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ಆದ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ರ ಚಾಂಪಿಯನ್ಫಿಪ್ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾರಂಭದ ಎರಡು ಸುತ್ತುಗಳ ಏಳು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ [[ಹೋಸ್ಟನ್ ರಾಕೆಟ್ಸ್]] ಗಳು ಹಾಗೂ ಐದು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ [[ಉತ್ತಾಹ್ ಜಾಜ್]] ರನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಪರಾಜಯಗೊಳಿಸಿದರು. ಆರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಫೈನಲ್ಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ [[ಡೆನ್ವರ್ ನುಗ್ಗೆಟ್ಸ್]] ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಆರನೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಾಗೂ NBA ಫೈನಲ್ಸ್ ಗೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ನೇರ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದರು. 2009 ರ NBA ಚಾಂಪಿಯನ್ ತಂಡವಾಗಲು ಫೈನಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[ಒರ್ಲೆಂಡೊ ಮ್ಯಾಜಿಕ್]] ರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುವುದರಿಂದ ತಮ್ಮ ಮೊದಲನೆಯ [[NBA ಫೈನಲ್ಸ್ MVP]] ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಪಡೆದರು, ಒಂದು ಅಂತಿಮ ಸರಣಿಗೆ ಕಡೇ ಪಕ್ಷ ಸರಾಸರಿ 32.4 ಅಂಕಗಳು ಹಾಗೂ 7.4 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆದು [[1969 ರ NBA ಫೈನಲ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ [[ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್]] ನಂತರ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮೊದಲ ಆಟಗಾರರಾದರು.<ref>{{cite web|author=By J.A. AdandeESPN.com (Archive) |url=http://sports.espn.go.com/nba/dailydime?page=dime-090615 |title=Daily Dime: Kobe named MVP as Lakers win NBA title - NBA - ESPN |publisher=Sports.espn.go.com |date=2009-06-15 |accessdate=2010-06-08}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/2009-06-15-bryant-finals-mvp_N.htm|title= Man on a mission: Bryant revels in victory, Finals MVP|date=2009-06-14|work=USA Today|accessdate=2009-06-15 | first=Jeff | last=Zillgitt}}</ref> ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲುವ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 30 ಅಂಕಗಳು, 5 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು ಮತ್ತು 5 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆದ [[ಮೈಖೆಲ್ ಜೋರ್ಡಾನ್]] ನಂತರ ಮೊದಲಗರಾದರು.<ref>{{cite web|url=http://espndb.go.com/nba/research/profile/_/id/110/type/player/kobe-bryant |title=Kobe Bryant Bio - NBA Finals - ESPNDB |publisher=Espndb.go.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> [[2009-10 ರ ಋತುಮಾನದ]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 4, 2009 ರಂದು, [[ಮಿಯಾಮಿ ಹೀಟ್]] ವಿರುದ್ಧ ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಒಂದೇ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತು 3 ಅಂಕಗಳ ಶಾಟ್ ಒಂದನ್ನು ಹಾಕಿ, [[ಬಜ್ಜರ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸುವುದನ್ನು]] ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಆರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸುವ ಶಾಟ್ ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದರು.<ref name="Miami">{{cite web |url=http://espn.go.com/blog/truehoop/post/_/id/11256/kobe-bryant-making-the-best-of-bad-situations |title=Kobe Bryant, making the best of bad situations |publisher=[[ESPN]].go.com |accessdate=2009-12-09}}</ref> ತಾವು ಮಾಡಿದ ಅತ್ಯಂತ ಒಳ್ಳೆಯ ಅದೃಷ್ಟದ ಶಾಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಒಂದಾಗಿತ್ತೆಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪರಿಗಣಿಸಿದರು.<ref name="Miami"/> ಒಂದು ವಾರದ ನಂತರ, ಮಿನ್ನೆಸೋಟ ಟಿಂಬರ್ ವುಲ್ಫ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಲ [[ತೋರ್ಬೆರಳಿನಲ್ಲ]] ಒಂದು ಅವಲ್ಶನ್ ಫ್ರಾಕ್ಚರ್ ಅನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹೊಂದಿದರು.<ref name="sports.yahoo.com">ಬೇಖೆಮ್, ಗ್ರೇಗ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009121113 ನೇರ 11 ನೇ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಗೆದ್ದರು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಕೈ ಬೆರಳನ್ನು ಗಾಯಮಾಡಿಕೊಂಡರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140812012429/http://sports.yahoo.com/nba/recap?gid=2009121113 |date=2014-08-12 }}, sports.yahoo.com, ಡಿಸೆಂಬರ್ 12, 2009, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಗಾಯವಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಗಾಯದ ವಿರಾಮಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಆಟವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದನ್ನೇ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref name="sports.yahoo.com"/> ಅವರ ಕೈಬೆರಳಿನ ಗಾಯದ ಐದು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದ ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಬಾರಿ ಮಿಲ್ವಕೀ ಬುಕ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ, ನಿಗದಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತೊಂದು ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಶಾಟ್ ಅನ್ನು ಹಾಕಿದರು.<ref>ಪ್ಲೈ, ಕಾಲಿನ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=AgS.y6ONBr1GQesWKE3tvGy8vLYF?gid=2009121615 ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯದ ಬಜ್ಜರ್ ನಲ್ಲಿ ಕೋಬ್ ರು ಹಾಕಿದ ಜಂಪರ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಬುಕ್ಸ್ ಗಳ ಮೇಲೆ ಗೆಲ್ಲುವಂತೆ ಮಾಡಿತು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319090608/http://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=AgS.y6ONBr1GQesWKE3tvGy8vLYF?gid=2009121615 |date=2015-03-19 }}, sports.yahoo.com, ಡಿಸೆಂಬರ್ 17, 2009, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಮೂರು ಬಾರಿ ವಾರದ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಪ್ಲೇಯರ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿ ಹಾಗೂ ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಪ್ಲೇಯರ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ಅವರು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://www.nba.com/2010/news/01/06/players.of.month/index.html ಕೋಬ್, ಲೆಬ್ರೊನ್ ಅವರನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ ನ ತಿಂಗಳ ಆಟಗಾರರೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು ], nba.com, ಜನವರಿ 6, 2010, ಏಪ್ರಿಲ್ 28, ೨೦೧೦, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://www.nba.com/2009/news/11/23/players.of.week/index.html ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಜೇಮ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ತಿಂಗಳ ಆಟಗಾರರೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು ], nba.com, ನವೆಂಬರ್ 24, 2009, ಏಪ್ರಿಲ್ 28, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> [[ಚಿತ್ರ:Lakers White House 2010.jpg|thumb|220px|ಜನವರಿ 25, 2010 ರಂದು ಬಾರಾಕ್ ಒಬಾಮಾ (ಬಲಗಡೆ) ಜೊತೆ ಡೆರೆಕ್ ಫಿಶರ್ (ಎಡಗಡೆ) ಮತ್ತು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ (ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ)]] ಜನವರಿ 1, 2010 ರಂದು, ಈ ಬಾರಿ ಸಾಕ್ರಮೆಂಟೊ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತೊಂದು ಪಂದ್ಯ ಜಯಗಳಿಸುವ ಮೂರು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web |author=Jan 2, 2:28 am EST |url=https://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=AlPw372uPqShjYE24OAV48G8vLYF?gid=2010010113 |title=Kobe's 3-pointer at buzzer gives Lakers win - NBA - Yahoo! Sports |publisher=Sports.yahoo.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2015-03-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150319085706/http://sports.yahoo.com/nba/recap%3B_ylt%3DAlPw372uPqShjYE24OAV48G8vLYF?gid=2010010113 |url-status=dead }}</ref> ಅದೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ, [[ಕ್ಲೀವ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಕೆವೆಲಿಯರ್ಸ್]] ಗಳ ಎದರು ಒಂದು ಒಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 25,000 ಅಂಕಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರರಾದರು (31 ವರ್ಷ, 151 ದಿನಗಳು)<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://sports.espn.go.com/los-angeles/nba/news/story?id=4847254 25,000 ಅಂಕಗಳೊಡನೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 14 ಇತರೆ ಆಟಗಾರರನ್ನು ಸೇರಿದರು ], sports.espn.go.com, ಜನವರಿ 22, 2010, ಜುಲೈ 13, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮತ್ತು ಜನವರಿ 31, 2010 ರಲ್ಲಿ [[ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತದೇ ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಆಟದ ಬಯಲಿನ ಗೋಲ್ ಗಳಿಸಿದರು.<ref>ಗೋಲನ್, ಜಿಮ್ಮಿ. [https://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=Aiz4y0_CZDBjwr0jykuwGeq8vLYF?gid=2010013102 ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸುವುದು? ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319085207/http://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=Aiz4y0_CZDBjwr0jykuwGeq8vLYF?gid=2010013102 |date=2015-03-19 }}[https://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=Aiz4y0_CZDBjwr0jykuwGeq8vLYF?gid=2010013102 ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳಿಗೆ ಅದು ಈ ಬಾರಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319085207/http://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=Aiz4y0_CZDBjwr0jykuwGeq8vLYF?gid=2010013102 |date=2015-03-19 }}, sports.yahoo.com, ಡಿಸೆಂಬರ್ 17, 2009, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮಾರನೆಯ ದಿನ, ಅವರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ತಂಡದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಕಾಲೀನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಕಗಳಿಕೆದಾರರಾಗಿ ಜೆರ್ರಿ ವೆಸ್ಟ್ ರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದರು.<ref>ಟ್ರುಡೆಲ್, ಮೈಕ್. [http://www.nba.com/lakers/news/100201bryant_alltimescorer.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಸರ್ವ ಕಾಲೀನ ಮುಂಚೂಣಿಯ ಅಂಕಗಳಿಕೆದಾರರಾದರು ], nba.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 2, 2010, ಏಪ್ರಿಲ್ 28, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರಸ್, "[http://sports.espn.go.com/nba/recap?gameId=300201029 ಗ್ರಿಜ್ಲೈಸ್ ಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಸೋತ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೋಬ್ ಅವರು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಅತ್ಯಧಿಕ ಅಂಕಗಳಿಕೆದಾರರಾಗಿ ವೆಸ್ಟ್ ರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದರು ]", sports.espn.go.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2010. 2008-11-02 ರಲ್ಲಿ ಮರು ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ಪಾದದ ಕೀಲಿನ ಮುರಿತದಿಂದ ಐದು ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮುಖ್ಯ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು, ಹಾಗೂ [[ಮೆಂಫಿಸ್ ಗ್ರಿಜ್ಲೈಸ್]] ಗಳ ಎದರು ನಾಲ್ಕು ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಉಳಿದಿರುವಂತಯೇ ಮೂರು ಅಂಕೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದರು<ref>ಮೆಡಿನ, ಮಾರ್ಕ್. [http://lakersblog.latimes.com/lakersblog/2010/02/kobe-bryants-game-winner-in-9998-victory-over-memphis-grizzlies-shows-clutchness-cant-be-duplicated.html ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಹೊಡೆತದ 99-98 ರ ಮೆಂಫಿಸ್ ಗ್ರಿಜ್ಲೈಸ್ ಗಳ ಮೇಲಿನ ವಿಜಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ನಕಲು ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ತೋರಿಸಿತು. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100227032427/http://lakersblog.latimes.com/lakersblog/2010/02/kobe-bryants-game-winner-in-9998-victory-over-memphis-grizzlies-shows-clutchness-cant-be-duplicated.html |date=2010-02-27 }}, sports.yahoo.com, ಫೆಬ್ರವರಿ 23, 2010, ಜೂನ್ 21, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ 9, 2010 ರಂದು, ಟೊರಾಂಟೊ ರ್ಯಾಪ್ಟರ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಋತುಮಾನದ ಆರನೆಯ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಜಯಿಸುವ ಹೊಡೆತವನ್ನು ಹಾಕಿದರು.<ref>ಬೇಖೆಮ್, ಗ್ರೇಗ್. [https://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=AlE2BVZ0w4mrHxy_lzrfziy8vLYF?gid=2010030913 ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಡವಾದ ಜಂಪ್ ನಿಂದ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು 3-ಪಂದ್ಯಗಳ ಸೋಲುವ ಸರಣಿಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319090741/http://sports.yahoo.com/nba/recap;_ylt=AlE2BVZ0w4mrHxy_lzrfziy8vLYF?gid=2010030913 |date=2015-03-19 }}, sports.yahoo.com, ಮಾರ್ಚ್ 10, 2010, ಜೂನ್ 8, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ಏಪ್ರಿಲ್ 2, 2010 ರಂದು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 87 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಒಂದು ಮೂರು ವರ್ಷದ ಕರಾರು ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.<ref>ಮರ್ಕಾಜಿ, ಅರಾಶ್. [http://sports.espn.go.com/los-angeles/nba/news/story?id=5050933 ಒಂದು ಕರಾರಿನ ಮುಂದುವರಿಕೆಗೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಜೊತೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು ], espn.go.com, ಏಪ್ರಿಲ್ 3, 2010, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ತಮ್ಮ ಮಂಡಿ ಹಾಗೂ ಕೈ ಬೆರಳಿನ ಗಾಯಗಳ ಕಾರಣ, ಅಂತಿಮ ಐದು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಿಗದಿತ ಋತುಮಾನವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು. ಋತುಮಾನದ ಪೂರ್ತಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಗಾಯಗಳಿಂದ ನರಳಿದರು ಹಾಗೂ ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು. [[ಓಕ್ಲಹೋಮಾ ಸಿಟಿ ಥಂಡರ್]] ಎದರು ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದನೆ ಶ್ರೇಯಾಂಕದವರಾಗಿ,<ref>ಹೇಲಿನ್, ಕುರ್ಟ್. [http://www.nbclosangeles.com/news/sports/Lakers-will-face-Thunder-in-the-first-round-90767524.html ಮೊದಲನೆಯ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಥಂಡರ್ ಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ ], ''[[NBC ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್]]'', ಏಪ್ರಿಲ್ 13, 2010, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ನಂತರ ಆರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಪರಾಜಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು [[ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು]] ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref>ಬ್ರಶ್ನಹಾನ್, ಮೈಕ್. [http://articles.latimes.com/2010/may/01/sports/la-sp-lakers-thunder-20100501 ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾದದ್ದನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸು - ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್], ''[[ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಟೈಮ್ಸ್]]'', ಮೇ 1, 2010, ಜೂನ್ 18, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಎರಡನೆಯ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ [[ಉತ್ತಾಹ್ ಜಾಜ್]] ರನ್ನು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಸಂಪೂರಣವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಿದರು,<ref>ಹ್ಯೂಜಸ್, ಫ್ರಾಂಕ್. [http://sportsillustrated.cnn.com/2010/writers/frank_hughes/05/11/lakers.jazz.game4/index.html ಫಾಸ್ಟ್ ಬ್ರೇಕ್ಸ್: ಲೇಕರ್ಸ್-ಜಾಜ್, ಗೇಮ್ 4] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100515121820/http://sportsillustrated.cnn.com/2010/writers/frank_hughes/05/11/lakers.jazz.game4/index.html |date=2010-05-15 }}, sportsillustrated.cnn.com, ಮೇ 11, 2010, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಹಾಗೂ ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಫೈನಲ್ಸ್ ಗೆ ಮುನ್ನಡೆದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು [[ಫೋನಿಕ್ಸ್ ಸನ್ಸ್]] ಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಗೇಮ್ 2 ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ 13 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳಿಂದ ಹೊಸ ಉನ್ನತಿಯಿಂದ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿದರು; [[1996]] ರಲ್ಲಿ [[ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಜಾನ್ಸನ್]] ರ 13 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಲೇಕರ್ ನಿಂದ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳಾಗಿದ್ದವು.<ref>ಮ್ಯಾಕ್ ಮೆನಾಮಿನ್, ಡೇವ್. [http://sports.espn.go.com/los-angeles/nba/news/story?id=5203784 ಒಂದು ಅತ್ಯುಗ್ರ ಮುಕ್ತಾಯದೊಡನೆ ಗ್ಯಸೋಲ್ ರವರು ಆಡುತ್ತಾ ಹತ್ತಿರಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ], sports.espn.go.com, ಮೇ 20, 2010, ಜೂನ್ 27, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ಒಂದು ಮೂರನೆಯ ನೇರ ಋತುಮಾನಕ್ಕೆ NBA ಫೈನಲ್ಸ್ ಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾ ಮತ್ತು ವೆಸ್ಟರನ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಗೆದ್ದು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಆರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸರಣಿಯನ್ನು ಜಯಗಳಿಸುತ್ತಲೇ ಹೋದರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್. [http://www.sportingnews.com/nba/article/2010-05-29/lakers-beat-suns-set-rematch-boston ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಸನ್ಸ್ ಗಳ ಮೇಲೆ ಗೆದ್ದು ಬೋಸ್ಟನ್ ನ್ನಿನ ವಿರುದ್ಧ ಪುನರ್ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100602133918/http://www.sportingnews.com/nba/article/2010-05-29/lakers-beat-suns-set-rematch-boston |date=2010-06-02 }}, ''[[ಸ್ಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್]]'', ಮೇ 11, 2010, ಜೂನ್ 19, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 2008 ರ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ತಂಡವಾದ [[ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್]] ಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಪುನರ್ಪಂದದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅವರ ಎರಡನೆ ಕ್ರಮಾನುಗತ [[NBA ಫೈನಲ್ಸ್ MVP]] ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಗಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತಾ ಹಾಗೂ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರಿಗೆ ಅವರ ಐದನೆಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದು ಕೊಡುವಂತೆ ಗೇಮ್ 7 ರಲ್ಲಿ [[ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್]] ಗೆಲ್ಲಲು ಹದಿಮೂರು ಅಂಕದ ಮೂರನೆಯ ಕಾಲುಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮತ್ತು ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಹಿಂದಿರುಗಿಬಂದು ಗೆದ್ದರು.<ref>ಸ್ಮಿಥ್, ಸೆಕೊವ್. [http://hangtime.blogs.nba.com/2010/06/18/no-doubt-about-the-mvp/?ls=iref:nbahpt1 MVP ಯ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನಗಳಿಲ್ಲ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120530133832/http://hangtime.blogs.nba.com/2010/06/18/no-doubt-about-the-mvp/?ls=iref%3Anbahpt1 |date=2012-05-30 }}, nba.com, ಜೂನ್ 18, 2010, ಜೂನ್ 18, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> NBA ಫೈನಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಬೋಸ್ಟನ್ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ಸ್ ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ಒಂದು ಗೇಮ್ 7 ಅನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವಂತೆ ಇದು ಪ್ರಮುಖವಾಯಿತು.<ref>ಅಂಡಾನ್ಡೆ, J.A. [http://espn.go.com/nba/dailydime/_/page/dime-100618/daily-dime 1. ][http://espn.go.com/nba/dailydime/_/page/dime-100618/daily-dime ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳು ತಂಡದ 16 ನೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡರು ], espn.go.com, ಜೂನ್ 18, 2010, ಜೂನ್ 18, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> == ಆಟಗಾರರ ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರ == [[ಚಿತ್ರ:Kobe Bryant Shane Battier.jpg|thumb|150px|ಶೇನ್ ಬಾಟ್ಟಿಯರ್ ಮೇಲೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಚೆಂಡನ್ನು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.]] [[ಸ್ಮಾಲ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್]] ಸ್ಥಾನದಲ್ಲೂ ಆಡಲು ಸಮರ್ಥರಾಗಿರುವ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಬ್ಬ [[ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಾರ್ಡ್]] ಆಟಗಾರ. ಅವರು ಕೊನೆಯ ಹನ್ನೆರಡು NBA ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ, ಹಾಗೂ 1999 ರಿಂದ ಪ್ರತಿ ಆಲ್-NBA ಟೀಮ್ ಗೆ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು,<ref name="hh">HoopsHype.com. [http://hoopshype.com/players/kobe_bryant.htm NBA ಆಟಗಾರರು – ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]. ಮೇ 8, 2007, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref><ref name="ESPN">{{cite web|url=http://sports.espn.go.com/nba/dailydime?page=dime-GreatestSGs |title=Special Dime: Greatest shooting guards of all time - NBA - ESPN |publisher=Sports.espn.go.com |date=2008-03-11 |accessdate=2010-06-08}}</ref> [[NBA]] ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.<ref name="bio"/> ಕ್ರೀಡಾ ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ವಿಮರ್ಶಕರು ಒಂದೇಸಮನೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು [[ಮೈಖೆಲ್ ಜೋರ್ಡಾನ್]] ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆ ಹೋಲಿಕೆ ಬ್ರ್ಯಂಟ್ ರವರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web|author=By Marc SteinSpecial to ESPN.com |url=http://sports.espn.go.com/espn/print?id=1270487&type=columnist |title=ESPN.com - Kobe, Hill deal with being the next Michael |publisher=Sports.espn.go.com |date=2001-10-29 |accessdate=2010-06-08}}</ref> 2007 ರಲ್ಲಿ, [[ESPN]] ನಡೆಸಿದ ಕ್ರೀಡಾ ಬರಹಗಾರರ ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ಜೋರ್ಡಾನ್ ನಂತರ NBA ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಾರ್ಡ್ ಎಂದು ಅವರನ್ನು ಆರಿಸಿದರು.<ref name="ESPN"/> 5.3 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು, 4,7 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು ಮತ್ತು 1.5 ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆಗೆ (2009-10 ರ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಋತುಮಾನದ ಕೊನೆಯ ಹೊತ್ತಿನಂತೆ), ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೂ ಸರಾಸರಿ 25.3 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾ, ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಫಲಪ್ರದ ಅಂಕಗಳಿಕೆದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |last=NBA Staff |url=http://www.nba.com/playerfile/kobe_bryant/career_stats.html |title=Kobe Bryant Career Stats Page |publisher=NBA.com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಅವರು ತಮಗೆ ಸ್ವತಃ ಹೊಡೆತಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಒಂದೇ ಪಂದ್ಯದ NBA ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮೂರು ಅಂಕಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಹನ್ನೆರಡು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web |last=NBA Staff |url=http://www.nba.com/history/records/regular_3ptfg.html |title=Regular Season Records: Three-Point Field Goals |publisher=nba.com/history |accessdate=2008-08-05}}</ref> NBA ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳ ಅಂಕಗಳಿಸುವವರೆಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಉದಾಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ,<ref>{{cite news| url=http://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/2006-01-23-100-points_x.htm | work=USA Today | title=Anyone up for 100? | first1=David | last1=DuPree | date=2006-01-24 | accessdate=2010-05-07}}</ref> ಆದರೆ ಅವರ ಸರಾಸರಿ ಶೇಕಡಾ 45.5 ರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಆಟದ ಬಯಲಿನ ಗೋಲ್ ಗಳಿಕೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅವರು ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಲು ಡಿಫೆಂಡರ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ದಾರಿತಪ್ಪಿಸಲು ತಮ್ಮ ವೇಗ ಹಾಗೂ ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅವರು ಒಬ್ಬ ಪ್ರಮುಖ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುವಂತಹ ಡಿಫೆಂಡರ್ ಕೂಡ ಆಗಿದ್ದಾರೆ, ಕೊನೆಯ ಹನ್ನೊಂದು ಋತುಮಾನಗಳ ಆಲ್-ಢಿಫೆನ್ಸಿವ್ ಮೊದಲ ಅಥವಾ ಎರಡನೆಯ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಹತ್ತರಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="bio"/> [[TNT]] ಮತ್ತು [[ಸ್ಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್]] ಗಳೆರಡೂ 2000-2009 ಕ್ಕೆ ದಶಕದ NBA ಪ್ಲೇಯರ್ ಎಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರವರೆನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.thaindian.com/newsportal/sports/kobe-bryant-elected-as-the-nba-player-of-the-decade_100320608.html |title=Kobe Bryant Elected As The NBA Player Of The Decade |publisher=Thaindian.com |date=2010-02-15 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-06-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100609142228/http://www.thaindian.com/newsportal/sports/kobe-bryant-elected-as-the-nba-player-of-the-decade_100320608.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sportingnews.com/nba/article/2009-09-24/sporting-news-nba-athlete-decade-kobe-bryant-sg-lakers |title=Sporting News' NBA Athlete of the Decade: Kobe Bryant, SG, Lakers - Sporting News - NBA |publisher=Sporting News |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100412122936/http://www.sportingnews.com/nba/article/2009-09-24/sporting-news-nba-athlete-decade-kobe-bryant-sg-lakers |url-status=dead }}</ref> == NBA ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು == {{NBA player statistics legend}} === ನಿಗದಿತ ಋತುಮಾನ === {{NBA player statistics start}} |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|1996}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್]] | 71 || 6 || 15.5 ||.417 ||.375 ||.819 || 1.9 || 1.3 ||.7 ||.3 || 7.6 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|1997}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 79 || 1 || 26.0 ||.428 ||.341 ||.794 || 3.1 || 2.5 ||.9 ||.5 || 15.4 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|1998}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 50 || 50 || 37.9 ||.465 ||.267 ||.839 || 5.3 || 3.8 || 1.4 || '''1.0''' || 19.9 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|1999|trunc=y}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 66 || 62 || 38.2 ||.468 ||.319 ||.821 || 6.3 || 4.9 || 1.6 ||.9 || 22.5 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2000}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 68 || 68 || 40.9 ||.464 ||.305 ||.853 || 5.9 || 5.0 || 1.7 ||.6 || 28.5 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2001}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 80 || 80 || 38.3 || '''.469''' ||.250 ||.829 || 5.5 || 5.5 || 1.5 ||.4 || 25.2 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2002}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | '''82''' || '''82''' || '''41.5''' ||.451 || '''.383''' ||.843 || '''6.9''' || 5.9 || '''2.2''' ||.8 || 30.0 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2003}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 65 || 64 || 37.6 ||.438 ||.327 ||.852 || 5.5 || 5.1 || 1.7 ||.4 || 24.0 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2004}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 66 || 66 || 40.7 ||.433 ||.339 ||.816 || 5.9 || '''6.0''' || 1.3 ||.8 || 27.6 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2005}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 80 || 80 || 41.0 ||.450 ||.347 ||.850 || 5.3 || 4.5 || 1.8 ||.4 || '''35.4''' |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2006}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 77 || 77 || 40.8 ||.463 ||.344 || '''.868''' || 5.7 || 5.4 || 1.4 ||.5 || 31.6 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2007}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | '''82''' || '''82''' || 38.9 ||.459 ||.361 ||.840 || 6.3 || 5.4 || 1.8 ||.5 || 28.3 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2008}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | '''82''' || '''82''' || 36.1 ||.467 ||.351 ||.856 || 5.2 || 4.9 || 1.5 ||.4 || 26.8 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| {{nbay|2009}} | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 73 || 73 || 38.8 ||.456 ||.329 ||.811 || 5.4 || 5.0 || 1.6 ||.3 || 27.0 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ವೃತ್ತಿಜೀವನ | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| | 1021 || 873 || 36.4 ||.455 ||.340 ||.838 || 5.3 || 4.7 || 1.5 ||.6 || 25.3 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| | 11 || 11 || 27.1 ||.503 ||.354 ||.778 || 4.5 || 4.6 || 2.7 ||.4 || 18.8 {{end box}} === ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳು === {{NBA player statistics start}} |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[1996–97]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್]] | 9 || 0 || 14.8 ||.382 ||.261 ||.867 || 1.2 || 1.2 ||.3 ||.2 || 8.2 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[1997–98]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 11 || 0 || 20.0 ||.408 ||.214 ||.689 || 1.9 || 1.5 ||.3 ||.7 || 8.7 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[1998–99]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 8 || 8 || 39.4 ||.430 ||.348 ||.800 || 6.9 || 4.6 || '''1.9''' || 1.2 || 19.8 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[1999–00]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 22 || 22 || 39.0 ||.442 ||.344 ||.754 || 4.5 || 4.4 || 1.5 || '''1.5''' || 21.1 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2000–01]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 16 || 16 || 43.4 ||.469 ||.324 ||.821 || '''7.3''' || '''6.1''' || 1.6 ||.8 || 29.4 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2001–02]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 19 || 19 || 43.8 ||.434 ||.379 ||.759 || 5.8 || 4.6 || 1.4 ||.9 || 26.6 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2002–03]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 12 || 12 || 44.3 ||.432 || '''.403''' ||.827 || 5.1 || 5.2 || 1.2 ||.1 || 32.1 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2003–04]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 22 || 22 || 44.2 ||.413 ||.247 ||.813 || 4.7 || 5.5 || '''1.9''' ||.3 || 24.5 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2005–06]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 7 || 7 || '''44.9''' || '''.497''' ||.400 ||.771 || 6.3 || 5.1 || 1.1 ||.4 || 27.9 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2006–07]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 5 || 5 || 43.0 ||.462 ||.357 || '''.919''' || 5.2 || 4.4 || 1.0 ||.4 || '''32.8''' |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2007–08]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | 21 || 21 || 41.1 ||.479 ||.302 ||.809 || 5.7 || 5.6 || 1.7 ||.4 || 30.1 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2008–09]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | '''23''' || '''23''' || 40.8 ||.457 ||.349 ||.883 || 5.3 || 5.5 || 1.7 ||.9 || 30.2 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| [[2009–10]] | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ಎಲ್.ಎ.ಲೇಕರ್ಸ್ | '''23''' || '''23''' || 40.1 ||.458 ||.374 ||.842 || 6.0 || 5.5 || 1.4 ||.7 || 29.2 |- | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| ವೃತ್ತಿಜೀವನ | ಶೈಲಿ="ಪಠ್ಯ-ಹೊಂದಿಸು:ಎಡಕ್ಕೆ;"| | 198 || 178 || 39.4 ||.448 ||.337 ||.815 || 5.2 || 4.8 || 1.4 ||.7 || 25.5 {{end box}} == ಕುಶಲತೆ ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳು == {{Main|List of career achievements by Kobe Bryant}} == ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == [[ಚಿತ್ರ:Kobe Bryant Beijing Olympics 20080810 d-1024-627v.jpg|thumb|upright|left|2008 ರ ಬೇಸಿಗೆಯ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಚೀನಾ ವಿರುದ್ಧದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]] {{MedalTableTop}} {{MedalCountry|{{USA}}}} {{MedalSport | Men's [[Basketball]]}} {{MedalCompetition|[[Basketball at the Summer Olympics|Olympic Games]]}} {{MedalGold| [[2008 Summer Olympics|2008 Beijing]] | [[Basketball at the 2008 Summer Olympics|Team competition]]}} {{MedalCompetition|[[FIBA Americas Championship]]}} {{MedalGold| [[FIBA Americas Championship 2007|2007 Las Vegas]] | [[FIBA Americas Championship 2007|Team competition]]}} {{MedalBottom}} ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಿರಿಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನವು [[ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡ]]ದೊಂದಿಗೆ 2006 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರರಾರಂಭವಾಯಿತು. 2007 ರ USA ಪುರುಷರ ಹಿರಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 10-0 ಯಿಂದ ಜಯಗಳಿಸಿದ USA FIBA ಅಮೇರಿಕಾಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ತಂಡದಲ್ಲಿದ್ದರು, ಸುವರ್ಣ ಪದಕ ಗಳಿಸಿ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪುರುಷರನ್ನು 2008 ರ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಕ್ರೀಡಾ ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಆಡಲು ತೇರ್ಗಡೆಯಾದರು. ಅವರು USA ದ FIBA ಅಮೇರಿಕಾಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ನ ಎಲ್ಲಾ 10 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಫ್ರೀ ಥ್ರೋ ಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ಹಾಗೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮೂರನೆಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕವನ್ನು, 3-ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿ, ಬಯಲಿನ ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಎಲ್ಲಾ FIBA ಅಮೇರಿಕಾಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ಸ್ಪರ್ಧಾಳುಗಳಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಅಂಕಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ 15 ನೆಯವರಾಗಿ, ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ 14 ನೆಯವರಾಗಿ ಹಾಗೂ ಸ್ಟೀಲ್ಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಟನೆಯವರಾಗಿ ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಆಡಿದ 10 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಟರಲ್ಲಿ ಎರಡು-ಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಂಕವನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣಗಳು ಉಳಿದಿರುವಾಗ,{{convert|14|ft|m}} ಅಂಕಣದ ಪಟ್ಟಿಯ ಮೇಲಿನಿಂದ ಪಂದ್ಯ ಗೆಲ್ಲುವ ಜಂಪರ್ ಸಹ ಹಾಕಿದರು. ಅವರು ಈಗ ಸಧ್ಯ ಸರಾಸರಿ 16.3 ಅಂಕಗಳು, 2.2 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳು ಮತ್ತು 3.1 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳ ಸಹಿತ ಶೇಕಡ.530 ಯ ಶೂಟಿಂಗ್ ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.usabasketball.com/men_team.php?bios=bryant_kobe |title=USA Basketball |publisher=USABasketball.com |accessdate=2008-06-18 |archive-date=2008-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080702194340/http://www.usabasketball.com/men_team.php?bios=bryant_kobe |url-status=dead }}</ref> ತಮ್ಮ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಸ್ತರಣಾ ಅಂಗವಾಗಿ, ''ಕೋಬ್ ಮೆಂಟು '' ಪ್ರದರ್ಶನ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಚೀನೀಯರ TV ರಿಯಾಲಿಟಿ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸಹ ಅವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನಾದ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರು ಕವಾಯಿತು ಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಅವರು ಆಡಲು ತಯಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ನುಡಿಗಳು ಹಾಗೂ ಬುದ್ಧಿವಾದ ಹೇಳುತ್ತಿರುವಂತೆ ಆಟಗಾರರು ಪರಸ್ಪರ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web |url=https://www.kb24.com/news/article/687.html |title=Kobe Mentu |publisher=kb24.com |accessdate=2008-07-07 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಜೂನ್ 23, 2008 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು USA ಪುರುಷರ ಸೀನಿಯರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡಕ್ಕೆ [[2008 ರ ಬೇಸಿಗೆ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್]] ನಲ್ಲಿ ಆಡಲು ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/espn/wire?section=oly&id=3457017 |title=James, Bryant to lead US team |publisher=[[ESPN]].com |accessdate=2008-06-25}}</ref> ಇದು ಅವರು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಗೆ ಹೊಗಿದ್ದು ಮೊದಲ ಬಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. [[2000 ದ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್]] ನಂತರ ಒಂದು ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸುವರ್ಣ ಪದಕಕ್ಕೆ, 2008, ಆಗಸ್ಟ್ 24 ರಂದು, 2008 ರ ಬೇಸಿಗೆಯ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನ [[ಸುವರ್ಣ ಪದಕದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ]] 118-107 ರಿಂದ ಟೀಮ್ USA ಸ್ಪೇನ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸಿತು, ಆಗ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಆರು ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳ ಸಹಿತ, ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕಾಲು ಭಾಗದಲ್ಲಿ 13 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ 20 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |last=Mahoney |first=Brian |url=https://sports.yahoo.com/olympics/beijing/basketball/news;_ylt=AuGHmuNqSb9u8mF3f8TKyce8vLYF?slug=ap-bko-spain-us&prov=ap&type=lgns |title=US hoops back on top, beats Spain for gold medal |publisher=[[Yahoo Sports]] |date=2008-08-24 |accessdate=2008-12-06 |archive-date=2014-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140419080817/https://sports.yahoo.com/olympics/beijing/basketball/news%3B_ylt%3DAuGHmuNqSb9u8mF3f8TKyce8vLYF?slug=ap-bko-spain-us&prov=ap&type=lgns |url-status=dead }}</ref> ಅವರು ಎಂಟು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಟದ ಬಯಲಿನಿಂದ.462 ಗಳಿಸುತ್ತಾ, 2.1 ಅಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು ಹಾಗೂ 2.8 ರೀಬೌಂಡ್ ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರಾಸರಿ 15.0 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. == ಆಟದ ಬಯಲಿನಿಂದ ಹೊರಗೆ == === ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ === "G'd Up" ಎಂಬ [[ದಿ ಎಸ್ಟ್ಸಿಡಜ್ಜ್]] ಸಂಗೀತ ವಿಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಹಿಂಬದಿಯ ನೃತ್ಯಗಾತಿಯಾಗಿ ಆಕೆಯು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ 17-ವರ್ಷದ ವೆನೆಸ್ಸ ಲೈನೆ ಳನ್ನು 21-ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನವೆಂಬರ್ 1999 ರಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಮಾಡಿದರು.<ref name="rap">{{cite web |url=http://www.eonline.com/On/Holly/Shows/Bryant/facts.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060219203516/http://www.eonline.com/On/Holly/Shows/Bryant/facts.html |archivedate=2006-02-19 |title=Everything You Need to Know About Kobe Bryant |accessdate=2007-10-16}} – ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಮಶೀನ್ ಕ್ಯಾಚೆ ಇಂದ 2006-02-19</ref> ಎಂದಿಗೂ ಬಿಡುಗಡೆಯೇ ಆಗದ, ತನ್ನ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರವೇಶದ ಸಂಗೀತದ ಆಲ್ಬಮ್ ಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅದೇ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರೇಮ ಸಲ್ಲಾಪದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು ಹಾಗೂ [[ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಹಂಟಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್]] ನಲ್ಲಿನ, [[ಮರೀನಾ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ]] ಲೈನ್ ಅವರು ಇನ್ನೂ ಹಿರಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ, ಕೇವಲ ಆರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಮೇ 2000 ದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.<ref name="rap"/> ಮಾಧ್ಯಮದವರ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು, ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಭ್ಯಾಸದ ಮುಖಾಂತರ ಆಕೆಯು ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿದಳು.<ref name="rap"/> ವೆನೆಸ್ಸಳ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗಳು ಲೈಲಾ ಲೈನೆ ಪ್ರಕಾರ, [[ವಿವಾಹ ಪೂರ್ವ ಒಪ್ಪಂದ]] ಯಾವುದೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು "''ಯಾವುದೇ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯನ್ನು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು'' " ಎಂದು ವೆನೆಸ್ಸಳು ಹೇಳಿದಳು.<ref>{{cite web |url=http://allstarz.hollywood.com/kobe/vanessa02.htm |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070406105500/http://allstarz.hollywood.com/kobe/vanessa02.htm |archivedate=2007-04-06 |author=Shawn Hubler |title=Kobe's costar Vanessa Laine was just another sheltered teenager in Orange County. Then she fell in love with a phenomenon. |accessdate=2007-10-16}} – ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಮಶೀನ್ ಕ್ಯಾಚೆ ಇಂದ 2007-04-06</ref> [[ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ, ಡನಾ ಪಾಯಿಂಟ್]] ನಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 18, 2001 ರಂದು ಅವರು ವಿವಾಹವಾದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಂದೆತಾಯಿಗಳಾಗಲಿ, ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರಿಯರು, ಬಹಳ ಕಾಲದ ಸಲಹೆಗಾರ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಆರ್ನ ಟೆಲ್ಲೆಮ್ ರಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲವೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಂಡದ ಜೊತೆ ಆಟಗಾರರು ಯಾರೂ ಹಾಜರಿರಲಿಲ್ಲ. ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ತಂದೆತಾಯಿಗಳಿಂದ ವಿರೋಧವಿತ್ತು. ಅದೂ ಅಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಫ್ರಿಕಾ-ಅಮೇರಿಕಾ ಮೂಲದವಳಲ್ಲದ ಮಹಿಳೆಯ ಜೊತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ಅವರ ತಂದೆತಾಯಿಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿದ್ದವು ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು.<ref name="rap"/> ಈ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವು ಎರಡು ವರ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಅಗಲಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು, ಇದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದಾಗ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಗಳ ಮೊದಲ ಮಗು, ನಟಾಲಿಯಾ ಡೈಮಾನ್ಟೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಗಳು, ಜನವರಿ 19, 2003 ರಂದು ಜನಿಸಿದಳು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರಿಗೆ ನಟಾಲಿಯಾಳ ಜನನವು ತಮ್ಮ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಮರೆತು ತಂದೆತಾಯಿಗಳ ಜೊತೆ ರಾಜಿಯಾಗುವಂತೆ ಪ್ರಭಾವಬೀರಿತು. 2005 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೆನೆಸ್ಸ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ [[ಎಕ್ಟೋಪಿಕ್ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ]] ಕಾರಣದಿಂದ [[ಗರ್ಭಸ್ರಾವವನ್ನು]] ಅನುಭವಿಸಿದಳು. ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಮಗಳು, ಗಿಯನ್ನ ಮರಿಯಾ-ಒನೊರ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಮೇ 1, 2006 ರಂದು ಜನಿಸಿದಳು. [[ಫ್ಲೊರಿಡಾದಲ್ಲಿ]] ಜನಿಸಿದ, ತಂಡದ ಹಿಂದಿನ ಜೊತೆ ಆಟಗಾರ [[ಶಾಕ್ವಿಲ್ಲೆ ಓ'ನೀಲ್]] ರ ಮಗಳು ಮೆರಾಹ್ ಸಾನಾಗಿಂತ ಆರು ನಿಮಿಷ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಗಿಯನ್ನ ಜನಿಸಿದಳು.<ref>ಸಂಗೀತದ ಸಂಪರ್ಕ. http://www.contactmusic.com/new/xmlfeed.nsf/mndwebpages/shaq%20is%20a%20dad%20six%20minutes%20after%20kobe_02_05_2006 Shaq is a Dad Six Minutes After Kobe]. 2007ರ ಮೇ 11ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> 2007 ರ ಒಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರು ಇನ್ನೂ ಸಹ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸರಾಗವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆಂದು ಗೊತ್ತಾಯಿತು.<ref name="italy"/> === ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ ಆಪಾದನೆ === {{Main|Kobe Bryant sexual assault case}} 2003 ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, 19-ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಹೋಟೆಲ್ ಕೆಲಸಗಾರ್ತಿ [[ಕೆಟೆಲೈನ್ ಫೇಬರ್]] ಳಿಂದ ದಾಖಲಿಸಿದ ಒಂದು [[ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ]] ದೂರಿನ ತನಿಖೆಯ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ [[ಕೊಲೆರಾಡೋ]] ದ [[ಈಗಲ್]] ನ ಶರೀಫರ ಕಚೇರಿಯು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ದಸ್ತಗಿರಿ ಮಾಡಿತು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಮಂಡಿಯ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗಲು ಮುಂಗಡವಾಗಿ ಈಗಲ್ ನಲ್ಲಿನ ಕೊರ್ಡಿನಲ್ಲೆ ಹೋಟೆಲ್ ನಲ್ಲಿ ಲಾಡ್ಜ್ ಮತ್ತು ಸ್ಪಾ ಗೆ ಬಂದು ತಂಗಿದ್ದರು. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮ ಹೋಟೆಲ್ ನ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತನ್ನನ್ನು ಬಲಾತ್ಕರಿಸಿದರು ಎಂದು ಫೇಬರ್ ಆಪಾದಿಸಿದಳು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತನ್ನ ಮೇಲಿನ ಆಪಾದಿತೆಯ ಜೊತೆ ವ್ಯಭಿಚಾರದ ಲೈಂಗಿಕ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ಆಕೆಯ ಲೈಂಗಿಕ ಆಕ್ರಮಣದ ಆಪಾದನೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.<ref>{{cite news |last=SI Staff |url=http://sportsillustrated.cnn.com/2003/basketball/nba/12/26/kobe.interview.ap/index.html?cnn-yes |date=2003-12-23 |title=Bryant distracted, scared amid sex assault case |agency=Associated Press |publisher=[[Sports Illustrated]] |accessdate=2007-02-25 |archive-date=2004-09-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040906074827/http://sportsillustrated.cnn.com/2003/basketball/nba/12/26/kobe.interview.ap/index.html?cnn-yes |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.usatoday.com/sports/basketball/nba/lakers/2004-02-12-shaq-kobe_x.htm |title=Shaq, Kobe still main keys to Lakers' fortunes |first=David Leon |last=Moore |date=2004-02-12 |work=[[USA Today]] |accessdate=2007-02-25 }}</ref> ಈ ಆಪಾದನೆಯು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಗೌರವವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಿತು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ವಿಶ್ವಾಸವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕೆಳಗಿಳಿಯಿತು, ಹಾಗೂ [[ಮ್ಯಾಕ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್]] ಮತ್ತು [[ನ್ಯುಟೆಲ್ಲಾ]] ಜೊತೆಗಿನ ಅವರ ಜಾಹಿರಾತಿನ ಗುತ್ತಿಗೆಗಳು ರದ್ದು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವು. ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಪ್ರತಿಕೃತಿ ಜರ್ಸಿ ಯ ಮಾರಾಟವು ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ಎತ್ತರ ಗಳಿಗಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕೆಳಗಿಳಿಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://www.foxnews.com/story/0,2933,143646,00.html |title=Fans Shunning Kobe Bryant's Jersey - Celebrity Gossip &#124; Entertainment News &#124; Arts And Entertainment |publisher=FOXNews.com |date=2005-01-07 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2004 ರಲ್ಲಿ, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕರೀಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಲು ಫೇಬರ್ ನಿರಾಕರಿಸಿದ ನಂತರ ಫಿರ್ಯಾದಿದಾರರು ಆಪಾದನೆಯ ವ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟರು. ನಂತರ, ತಮ್ಮ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ [[ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಗೆ]]ಯೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಘಟನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಫೇಬರ್ ಅವರಿಗೆ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸಲು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು: "ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ಈ ಕಾರ್ಯವು ಒಮ್ಮತವಾಗಿತ್ತೆಂದು ನಾನು ಸತ್ಯವಾಗಿಯೂ ನಂಬುತ್ತೇನೆ, ನಾನು ನೋಡಿದಂತೆಯೇ ಈ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಆಕೆ ನೋಡಲಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಅವಲೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಾನೂ ಈಗ ಗುರುತಿಸುತ್ತೇನೆ"<ref name="sfgate_dismissal">{{cite web |url=http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=/c/a/2004/09/02/MNG6E8IB861.DTL |title=Bryant rape case ends in dismissal |author=T.R. Reid |date=2004-09-02 |accessdate=2007-10-16 |archive-date=2007-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071112212732/http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=%2Fc%2Fa%2F2004%2F09%2F02%2FMNG6E8IB861.DTL |url-status=dead }}</ref> ಫೇಬರ್ ಅವರು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಾಗರಿಕ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಖಟ್ಲೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದಳು, ಇದನ್ನು ಎರಡೂ ಪಕ್ಷದವರು ಕೊನೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸದ ಒಪ್ಪಂದದ ನಿಗದಿತ ಕರಾರುಗಳ ಸಹಿತ ಬಗೆಹರಿಸಿಕೊಂಡರು. === ಒಡಂಬಡಿಕೆಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:KobeBryantHK.jpg|thumb|152px|ತಮ್ಮ 2009 ರ ನೈಕ್ ಏಷ್ಯನ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೊಸ್ಕರ ಹಾಂಕಾಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]] [[1996-97 ರ NBA ಋತುಮಾನವುನ್ನು]] ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸುಮಾರು 48 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಒಂದು 6-ವರ್ಷದ ಗುತ್ತಿಗೆಗೆ [[ಆಡಿಡಾಸ್]] ಜೊತೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-7226901_ITM |title=Article: Basketball Star Leaps into Global Ventures. &#124; AccessMyLibrary - Promoting library advocacy |publisher=AccessMyLibrary |date=2000-06-16 |accessdate=2010-06-08 |archiveurl=https://archive.today/20120720151100/http://www.accessmylibrary.com/article-1G1-122056585/basketball-star-leaps-into.html |archivedate=2012-07-20 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.accessmylibrary.com/coms2/summary_0286-8828547_ITM |title=Information and results for 'Adidas, Basketball Star Kobe Bryant Part Ways.' &#124; AccessMyLibrary - Promoting library advocacy |publisher=AccessMyLibrary |date= |accessdate=2010-06-08 |archiveurl=https://archive.today/20120719142955/http://www.accessmylibrary.com/article-1G1-268476944/nike-and-adidas-prepare.html |archivedate=2012-07-19 |url-status=live }}</ref> ಅವರ ತಮಗೆಂದೇ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶೂವಿನ ಹೆಸರು ಎಕ್ವಿಪ್ಮೆಂಟ್ KB 8. ಆಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://www.sportsbusinessdaily.com/article/35398 |title=Adidas Airs Out New Kobe Bryant Shoe, Ad Campaign |publisher=Sportsbusinessdaily.com |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಮೊದಲ ಇತರೆ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಒಡಂಬಡಿಕೆಗಳು [[ದಿ ಕೋಕಾ-ಕೋಲಾ ಕಂಪನಿ]]ಯ ಸಾಫ್ಟ್ ಪಾನೀಯ [[ಸ್ಪ್ರೈಟ್]] ಅನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಲು, [[ಮ್ಯಾಕ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್]] ರವರ ಜಾಹಿರಾತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, [[ಸ್ಪಾಲ್ಡಿಂಗ್]] ಅವರ ಹೊಸ NBA ಇನ್ಫ್ಯೂಷನ್ ಬಾಲ್, [[ಅಪ್ಪರ್ ಡೆಕ್]], ಇಟಾಲಿಯನ್ ಚಾಕಲೇಟ್ ಕಂಪನಿಯಾದ [[ಫೆರ್ರೆರ್ರೊ SpA]] ದವರ ವ್ಯಾಪಾರ ಮುದ್ರೆ [[ನ್ಯುಟೆಲ್ಲಾ]], [[ರಸೆಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]],<ref>{{cite web |last=Badenhausen |first=Kurt |url=http://www.forbes.com/2004/09/03/cz_kb_0903kobe.html |title=Kobe Bryant's Sponsorship Will Rebound |publisher=[[Forbes]] |date=2004-03-09 |accessdate=2008-12-06 |archiveurl=https://archive.today/20121209012759/http://www.forbes.com/2004/09/03/cz_kb_0903kobe.html |archivedate=2012-12-09 |url-status=live }}</ref> ಹಾಗೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಡಿಯೊ ಗೇಮ್ ಗಳ ಆಟದ ಸರಣಿಯಾದ [[ನಿನ್ಟೆಂಡೊ]] ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ವಿರುದ್ಧದ ಬಲಾತ್ಕಾರದ ಆಪಾದನೆಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾದಾಗ ಮ್ಯಾಕ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಹಾಗೂ ಫೆರ್ರೆರ್ರೊ SpA ದಂತಹ ಅನೇಕ ಕಂಪನಿಗಳು ಅವರ ಜೊತೆಗಿನ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡಿದವು.<ref>{{cite news| url=http://articles.latimes.com/2008/jun/22/sports/sp-kobe22 | work=Los Angeles Times | title=Bryant will lose out again to Big Three | first=Greg | last=Johnson | date=2008-06-22 | accessdate=2010-05-07}}</ref> ಘಟನೆಯ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಮುಂಚೆ 5-ವರ್ಷಗಳ, 40-45 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳು ಗುತ್ತಿಗೆಗೆ ಅವರು ಸಹಿ ಹಾಕಿದ [[ನೈಕ್, ಇಂಕ್.]] ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಪವಾದವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://advertising.about.com/od/kobebryant/a/bryantsendorse.htm |title=Kobe Bryant's Endorsement Deals |publisher=Advertising.about.com |date=2010-04-15 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101203153519/http://advertising.about.com/od/kobebryant/a/bryantsendorse.htm |url-status=dead }}</ref><ref name="Nike">{{cite news | url=http://www.usatoday.com/life/people/2005-07-10-kobe-bryant_x.htmM | work=USA Today | title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು | access-date=2010-08-03 | archive-date=2011-05-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110507045514/http://www.usatoday.com/life/people/2005-07-10-kobe-bryant_x.htmM | url-status=dead }}</ref> ಆದರೂ, ಅವರು ಅವರ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಅವರ ಹೊಸ ಶೂ ಅನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಅವರ ಪಾನೀಯಗಳ ವಿಟಮಿನ್ ವಾಟರ್ ವ್ಯಾಪಾರದ ಗುರುತನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಅವರ ಸಹಾಯದ [[ಎನರ್ಜಿ ಬ್ರಾಂಡ್ ಗಳ]] ಮುಖಾಂತರ [[ದಿ ಕೋಕಾ-ಕೋಲಾ ಕಂಪನಿಯ]] ಜೊತೆ ವ್ಯಾಪಾರಗಳ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ನಂತರ ಅವರು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಪುನಃ ಪಡೆದರು.<ref>{{cite web|last=Salazar |first=Quibian |url=http://www.blackvoices.com/blogs/2008/05/12/endorsements-coming-back-to-kobe-bryant/ |title=Endorsements Coming Back to Kobe Bryant - BV on Sports |publisher=Blackvoices.com |date=2008-05-12 |accessdate=2010-06-08}}</ref> ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಮುಖಪುಟದ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಸಹ ಆಗಿದ್ದರು [[NBA 07: ಪ್ಯೂಚರಿಂಗ್ ದಿ ಲೈಫ್ ಸಂಪುಟ. 2]] ಹಾಗೂ 2008 ರಲ್ಲಿ [[ಟೊನಿ ಹ್ವಾಕ್]], [[ಮೈಖೆಲ್ ಫೆಲ್ಫ್ಸ್]] ಮತ್ತು [[ಅಲೆಕ್ಸ್ ರೋಡ್ರಿಗ್ಸ್]] ಜೊತೆ [[ಗಿಟಾರ್ ಹೀರೊ ವರ್ಲ್ಡ್ ಟ್ಯೂರ್]] ನ ವಿಡಿಯೊ ಗೇಮ್ ನ ಒಂದು ಜಾಹಿರಾತಿನ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ನೈಕ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 2 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅವರ ವಿಶ್ವಾಸವು ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬಂದನಂತರ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.<ref name="Nike"/> ನೈಕ್ ರವರ ಹೈಪರ್ ಡಂಕ್ ಶೂಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು 2008 ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಸಾಹಸ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ತೋರಿಸಿದ [[ವೈರಲ್ ವೀಡಿಯೊ]] ಗಳ ಒಂದು ಜೊತೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು. ಮೊದಲನೆಯದರಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಒಂದು ವೇಗವಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುವ [[ಅಸ್ಟಾನ್ ಮಾರ್ಟಿನ್]] ಮೇಲೆ ಹಾರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಎರಡನೆಯದರಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳ ಒಂದು ಕೊಳದ ಮೇಲೆ ಹಾರುತ್ತಿರುವಂತೆ ''[[ಜಾಕಾಸ್]]'' ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ತೋರಿಸಿತು. ಎರಡೂ ವೀಡಿಯೊಗಳು [[ಯೂಟ್ಯೂಬ್]] ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು 4.5 ಮಿಲಿಯನ್ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅವಲೋಕನಗಳನ್ನು ಕಂಡವು. ಅಪಾಯಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಂತಹ ಸಾಹಸ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಲೇಕರ್ಸ್ ಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಅವರ ಗುತ್ತಿಗೆಯ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ನಂತರ ಆ ಸಾಹಸ ಕಾರ್ಯಗಳು ಕೇವಲ ನಟನೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು. ನೈಕ್ ರ ಹೈಪರ್ ಡಂಕ್ ಶೂಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದ ನಂತರ, ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸಿಗ್ನೇಚರ್ ಲೈನ್ ಇರುವ ನೈಕ್ ರಿಂದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾದ ಜೂಮ್ ಕೋಬ್ IV ಅನ್ನು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಹೊರತಂದರು. 2010 ರಲ್ಲಿ ನೈಕ್ ಜೂಮ್ ಕೋಬ್ V ಎಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ಶೂವನ್ನು ನೈಕ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.tradingmarkets.com/.site/news/Stock%20News/2711325/ |title=Nike launches Nike Zoom Kobe V with Kobe Bryant |publisher=TradingMarkets.com |date=2009-12-09 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-12-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101218220052/http://www.tradingmarkets.com/.site/news/Stock%20News/2711325/ |url-status=dead }}</ref> 25,000 ಡಾಲರುಗಳಿಂದ 285,000 ಡಾಲರುಗಳ ವರೆಗಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕ್ರೀಡೆಯ/ವೈಭವದ ಕೈ ಗಡಿಯಾರಗಳ ಒಂದು ಸಾಲನ್ನೇ "ಬ್ಲಾಕ್ ಮಂಬ ಕಲೆಕ್ಷನ್" ಅನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ನುಬಿಒ ಜೊತೆ ಒಂದು ವ್ಯಾಪಾರದ ಕರಾರಿಗೆ 2009 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.<ref>{{cite web |author=3 Comments |url=http://www.upscalehype.com/2009/10/kobe-bryant-wearing-nubeo-black-mamba-mvp-watch/ |title=Kobe Bryant Wearing Nubeo Black Mamba MVP Watch « UpscaleHype |publisher=Upscalehype.com |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2010-06-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100623110051/http://www.upscalehype.com/2009/10/kobe-bryant-wearing-nubeo-black-mamba-mvp-watch/ |url-status=dead }}</ref> ಫೆಬ್ರವರಿ 9, 2009 ರಲ್ಲಿ, [[ESPN ದಿ ಮ್ಯಾಗಜೈನ್]] ನ ಮುಖ ಪುಟದ ಮೇಲೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರವರನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅದು ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲ, ಆದರೆ [[FC ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾದ]] ಒಬ್ಬ ದೊಡ್ಡ ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿ ಎಂದು ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ಬಗ್ಗೆ ಇತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://sports.espn.go.com/espnmag/fanIssue |title=Kobe Bryant ESPN The Magazine Fan Issue|accessdate=2009-05-15 | publisher=ESPN The Magazine}}</ref> 2007 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ದೃಢೀಕರಣಗಳ ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 16 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳೆಂದು [[CNN]] ಅಂದಾಜು ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite news | url=http://money.cnn.com/galleries/2007/fortune/0711/gallery.endorsements.fortune/6.html | title=Top 10 endorsement superstars | work=CNN | accessdate=2010-05-07 | archive-date=2010-03-01 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100301094223/http://money.cnn.com/galleries/2007/fortune/0711/gallery.endorsements.fortune/6.html | url-status=dead }}</ref> 2009 ರಲ್ಲಿ 45 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರುಗಳ ಜೊತೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು-ಪಡೆಯುವ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ''[[ಫೋರ್ಬ್ಸ್]]'' {{'}}ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯವರಾಗಿ ಮೈಖೆಲ್ ಜೋರ್ಡಾನ್ ಜೊತೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸರಿಸಮವಾದರು.<ref>ಬಡೆನ್ ಹ್ಯೂಸನ್, ಕುರ್ಟ್. [https://archive.is/20120526021918/http://www.forbes.com/2009/06/17/top-earning-athletes-business-sports-top-earning-athletes.html ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿನೆಚ್ಚು ಗಳಿಸುವ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು], ''[[ಫೋರ್ಬ್ಸ್]]'', ಜೂನ್ 17, 2009, ಜೂನ್ 24, 2010, ರಂದು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಯಿತು.</ref> ವಿಡಿಯೊ ಪಂದ್ಯದ ಮುಖಪುಟದ ಕ್ರೀಡಾಪಟು: * [[NBA ಆಟದ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]]<ref>{{cite web|url=http://www.mobygames.com/game/kobe-bryant-in-nba-courtside |title=Kobe Bryant in NBA Courtside for Nintendo 64 |publisher=MobyGames |date= |accessdate=2010-06-08}}</ref> * [[NBA Courtside 2: Featuring Kobe Bryant]]<ref>{{cite news | url=http://archives.cnn.com/1999/TECH/computing/12/08/courtside2/index.html | work=CNN | title=NBA Courtside 2 Featuring Kobe Bryant | accessdate=2010-05-07 | archive-date=2010-07-26 | archive-url=https://web.archive.org/web/20100726183851/http://archives.cnn.com/1999/TECH/computing/12/08/courtside2/index.html | url-status=dead }}</ref> * [[NBA ಆಟದ ಬಯಲು 2002]]<ref>{{cite web |url=http://www.metacritic.com/games/platforms/cube/nbacourtside2002#critics |title=NBA Courtside 2002 (cube) reviews at |publisher=Metacritic.com |date=2002-01-14 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2009-11-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091101083510/http://www.metacritic.com/games/platforms/cube/nbacourtside2002#critics |url-status=dead }}</ref> * ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ NBA 3 ಆನ್ 3 <ref>{{cite web |url=http://www.gamespot.com/gbc/sports/nba3on3featuringkb/index.html |title=NBA 3 on 3 Featuring Kobe Bryant for GBC |publisher=Gamespot.Com |date=1999-12-07 |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2005-05-07 |archive-url=http://web.archive.bibalex.org/web/20050507182304/http://www.gamespot.com/gbc/sports/nba3on3featuringkb/index.html |url-status=dead }}</ref> * [[NBA '07: ಅವರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ ಸಂಪುಟ. 2]]<ref>{{Cite web |url=http://www.us.playstation.com/Content/OGS/UCUS-98644/Site/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2010-08-03 |archive-date=2007-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070404113425/http://www.us.playstation.com/Content/OGS/UCUS-98644/Site/ |url-status=dead }}</ref> * [[NBA '09: The Inside]]<ref>{{cite web |url=http://www.dailygame.net/news/archives/008110.php |title=Sony Debuts SIX Cover Athletes for NBA 09: The Inside |publisher=DailyGame |date= |accessdate=2010-06-08 |archive-date=2008-11-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081117120223/http://www.dailygame.net/news/archives/008110.php |url-status=dead }}</ref> * [[NBA 2K10]] === ಲೋಕೋಪಕಾರ === 13 USA ದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ [[ಶಾಲಾ-ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ನಂತರ]] ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಒದಗಿಸುವಂತಹ ಅಮೇರಿಕಾದ ಒಂದು ಲಾಭ-ರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ [[ಆಫ್ಟರ್-ಸ್ಕೂಲ್ ಆಲ್-ಸ್ಟಾರ್ಸ್]] (ASAS) ಗೆ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅಧಿಕಾರಿಯುತ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.looktothestars.org/celebrity/840-kobe-bryant|title=Kobe Bryant's Charity Work, Events and Causes|publisher=looktothestars.org|accessdate=2010-04-01}}</ref> ಚೀನಾ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಬೆಂಬಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಸೂಂಗ್ ಚಿಂಗ್ ಲಿಂಗ್ ಫೌಂಡೇಷನ್ ನ್ನಿನ ಜೊತೆ ಪಾಲುಗಾರಿಕೆಯ ದಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಚೈನಾ ಫಂಡ್ ನ್ನೂ ಸಹ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="nextconquest">{{cite web|url=http://online.wsj.com/article/SB10001424052970204556804574258222289862830.html|title=Kobe Bryant Conquers China - WSJ.com|last=Paul|first=Alan|date=|publisher=The Wall Street Journal|work=[[WSJ.com]]|accessdate=October 21, 2009}}</ref> ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟ ದಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಚೈನಾ ಫಂಡ್ ಚೈನಾದೊಳಗೆ ಧನವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು.<ref name="nextconquest"/> == ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ == * [[ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ (ಹಾಡು)]] * [[ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಕೋಬ್]] * [[ತಮ್ಮ ಇಡೀ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಒಂದೇ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಕಳೆದಿರುವ ಪ್ರಚಲಿತ NBA ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಅವರು ಗಳಿಸಿರುವ 40 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಕಗಳ ಪಂದ್ಯಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಅಂಕಗಳಿಸಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ನ್ನಿನ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವವರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[1000 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ನ್ನಿನ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಒಂದು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 60 ಅಥವ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಚಾಂಪಿನಯನ್ಫಿಪ್ ರಿಂಗ್ಸ್ ಪಡೆದ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಋತುಮಾನದ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಸಿದ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[ಋತುಮಾನದ ಸರಾಸರಿ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಿಸಿದ ಅಗ್ರ ಆಟಗಾರರ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] * [[1000 ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ನ್ನಿನ ಆಟಗಾರರ ಪಟ್ಟಿ]] == ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು == {{reflist|colwidth=30em}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{sisterlinks|author=yes|wikt=no|v=no|b=no|s=no}} * [http://kb24.com ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] * NBA.com ನಲ್ಲಿ [http://www.nba.com/playerfile/kobe_bryant/index.html ಆಟಗಾರರ ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರ ] * {{espn nba|id=3118|name=Player Profile}} * {{imdb name|id=1101483}} * [http://www.nba.com/news/kobe_ultimate.html NBA.com – ಅಂತಿಮ ಕೋಬ್ ರ ಪುಟ] * [http://videos.espn.com/basketball/la-lakers/kobe-bryant.htm ESPN ವಿಡಿಯೊ ಪತ್ರಾಗಾರದಲ್ಲಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವಿಡಿಯೊ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091203100047/http://videos.espn.com/basketball/la-lakers/kobe-bryant.htm |date=2009-12-03 }} * [http://multimedia.foxsports.com/basketball/la-lakers/kobe-bryant.htm ಫಾಕ್ಸ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ವಿಡಿಯೊ ಪತ್ರಾಗಾರದಲ್ಲಿ ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್ ರ ವಿಡಿಯೊ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091004221954/http://multimedia.foxsports.com/basketball/la-lakers/kobe-bryant.htm |date=2009-10-04 }} {{Navboxes|list1= {{s-start-collapsible|header={{s-ach}}}} {{succession box|title=[[NBA Finals]] [[Bill Russell NBA Finals Most Valuable Player Award|Most Valuable Player]]|before=[[Paul Pierce]]|after=Incumbent||years=[[2009 NBA Finals|2009]]<br /> [[2010 NBA Finals|2010]]}} {{succession box | title=[[National Basketball Association Most Valuable Player Award]] | before=[[Dirk Nowitzki]] | years={{nbay|2007}}| after=[[LeBron James]]}} {{succession box|title=[[National Basketball Association All-Star Game|NBA All-Star Game]]<br />[[NBA All-Star Game Most Valuable Player Award|Most Valuable Player]] | before=[[Allen Iverson]]<br />[[LeBron James]]<br />[[LeBron James]] | years=[[2002 NBA All-Star Game|2002]]<br />[[2007 NBA All-Star Game|2007]]<br />[[2009 NBA All-Star Game|2009]] <br />'''co-awardee with [[Shaquille O'Neal]]'''| after=[[Kevin Garnett]]<br />[[LeBron James]]<br />[[Dwyane Wade]]}} {{succession box|title=[[National Basketball Association]]<br /> [[List of National Basketball Association season scoring leaders|scoring champion]]|before=[[Allen Iverson]]|after=[[LeBron James]]|years={{nbay|2005}}, {{nbay|2006}}}} {{Succession box | title= [[NBA Slam Dunk Contest|NBA Slam Dunk Contest Champion]] | before = [[Brent Barry]] | years= 1997 | after= [[Vince Carter]]}} {{s-end}} {{1996 NBA Draft}} {{Los Angeles Lakers}} {{Los Angeles Lakers current roster}} {{Los Angeles Lakers 1999–2000 NBA champions}} {{Los Angeles Lakers 2000–01 NBA champions}} {{Los Angeles Lakers 2001–02 NBA champions}} {{Los Angeles Lakers 2008–09 NBA champions}} {{Los Angeles Lakers 2009–10 NBA champions}} {{United States Men Basketball Squad 2008 Summer Olympics}} {{NBA Finals MVPs}} {{NBA MVP's}} {{NBA All-Star Game MVP Award}} {{Slam Dunk Contest Winners}} {{NBA scoring leaders}} {{NBA Courtside series}} {{2K-Sports-NBA-series}} {{Gatorade National Basketball Player of the Year}} }} {{Persondata <!-- Metadata: see [[Wikipedia:Persondata]] --> | NAME=Bryant, Kobe Bean | ALTERNATIVE NAMES= | SHORT DESCRIPTION=Professional basketball player | DATE OF BIRTH=August 23, 1978 | PLACE OF BIRTH=[[Philadelphia]], [[Pennsylvania]], United States | DATE OF DEATH= | PLACE OF DEATH= }} {{DEFAULTSORT:Bryant, Kobe}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕೋಬ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಟ್]] [[ವರ್ಗ:೧೯೭೮ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಆಫ್ರಿಕಾ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಜಾತ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಇಟಲಿಯಲ್ಲರುವ ಅಮೇರಿಕಾದ ವಲಸೆಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:2008 ರ ಬೇಸಿಗೆಯ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದಿಂದ ಬಂದ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಚಾರ್ಲೊಟ್ಟಿ ಹೊರ್ನೆಟ್ಸ್ ಗಳ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಆಯ್ಕೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ವರ್ಷದ ಗ್ಯಾಟೊರೇಡ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರ]] [[ವರ್ಗ:ಬದುಕಿರುವ ಜನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಲಾಸ್ ಏಂಜಲ್ಸ್ ಲೇಕರ್ಸ್ ನ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾಕ್ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ರವರ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ಎಲ್ಲ-ಅಮೇರಿಕಾದವರು]] [[ವರ್ಗ:ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಿಂದ ಆರಿಸಿಕೊಂಡ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಸಂಘದ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:NBA ಸ್ಲಾಮ್ ಡುಂಕ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಗಳು]] [[ವರ್ಗ:NBA ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದ MVP ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಒಲಂಪಿಕ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಒಲಂಪಿಕ್ ನಲ್ಲಿ ಸುವರ್ಣ ಪದಕ ಗೆದ್ದ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದವರು]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ನ್ಯೂಪೋರ್ಟ್ ನಿಂದ ಬಂದ ಜನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಫಿಲೆಡೆಲ್ಫಿಯಾ,ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದ ಕಡೆಯ ಜನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಗುರಿಯಿಟ್ಟು ಹಾಕುವ ಆಟಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪುರುಷರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು]] iozqu3mtwvc6hkv6bmqnf7l0l13h25z 0 24813 1373979 1370958 2026-05-22T06:49:02Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373979 wikitext text/x-wiki {{Infobox actor | name = Charlie Sheen | image = CharlieSheenMarch2009.jpg | caption = Sheen in March 2009 | birth_name = Carlos Irwin Estévez | birth_date = ೩ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೬೫ | birth_place = [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]] [[ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|ಯು.ಎಸ್.ಎ]] | occupation = ನಟ | years_active = 1974–ಪ್ರಸ್ತುತ | spouse = ಡೊನ್ನಾ ಪೀಲೆ (೧೯೯೫-೧೯೯೬)<br />[[m:en:Denise Richards|ಡೆನಿಸ್ ರಿಚರ್ಡ್ಸ್]] (೨೦೦೨-೨೦೦೬)<br /> [[m:en:Brooke Mueller|ಬ್ರೂಕ್ ಮುಲ್ಲರ್]] (೨೦೦೮-೨೦೧೦) | ಪೋಷಕರು = [[m:en:Martin Sheen|ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್]]<br />[[Janet Sheen|Janet Templeton]] | website = }} '''ಕಾರ್ಲೊಸ್ ಇರ್ವಿನ್ ಎಸ್ಟಿವೆಝ್''' (ಜನನ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೩, ೧೯೬೫), ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ '''ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್''' ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ಈತ ಒಬ್ಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ನಟ. ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅವರ ವೈವಿದ್ಯಮಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ೧೯೮೬ ವಿಯಟ್ನಾಮ್ ವಾರ್ ಡ್ರಾಮ ''ಪ್ಲಾಟೂನ್‌'' ನಲ್ಲಿನ ಕ್ರಿಸ್ ಟೈಲರ್, ೧೯೮೬ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ದಿ ವ್ರೈತ್‌ನಲ್ಲಿನ ಜೇಕ್ ಕೆಸೆಯ್,'' ಮತ್ತು ೧೯೮೭ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌'' ನಲ್ಲಿನ ಬಡ್ ಫಾಕ್ಸ್‌ಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಅವರ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವು, ''ಮೇಜರ್ ಲೀಗ್, ದಿ ''[[ಹಾಟ್ ಶಾಟ್ಸ್‌!]]'' '' ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಮತ್ತು ''ಸ್ಕೇರಿ ಮೂವಿ ೩'' ಮತ್ತು ''೪'' ಗಳಂತಹ, ಅನೇಕ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ, ಶೀನ್‌ ಟು ಸಿಟ್‌ಕೊಮ್ಸ್‌‍ನಲ್ಲಿನ ಅವರ ಪಾತ್ರಗಳಿಂದಲೇ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು: ''ಸ್ಫಿನ್ ಸಿಟಿ'' ಯಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲಿ ಕ್ರಾಫರ್ಡ್, ಮತ್ತು ''ಟು ಆಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲಿ ಹಾರ್ಪರ್‌‌ ಆಗಿ. == ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ == ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ, ಕಾರ್ಲೋಸ್ ಇರ್ವಿನ್ ಎಸ್ಟಿವೆಝ್‌ನಲ್ಲಿ, ನಟ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್ ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದೆ ಜನೆತ್ ಟೆಂಪಲ್ಟನ್ ದಂಪತಿಗಳ ಚಿಕ್ಕ ಮಗನಾಗಿ, ಅವರ ನಾಲ್ಕು ಜನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯವರಾಗಿ ಶೀನ್ ಜನಿಸಿದರು. ಮಾರ್ಟಿನ್ ಅವರ ಗುಪ್ತನಾಮವನ್ನು ಕ್ಯಾಥಲಿಕ್ ಆರ್ಕ್‌ಬಿಷಪ್ ಮತ್ತು ಥೆಲೋಗಿಯನ್, ಪಲ್ಟನ್ ಜೆ. ಶೀನ್ರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲಿ ಸಹ ಇದೇ ಹೆಸರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.<ref name="actors">[10] ^ ಇನ್‌ಸೈಡ್‌ ದ ಆಕ್ಟರ್ಸ್‌‌ ಸ್ಟುಡಿಯೋನಲ್ಲಿನ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದು, ೨೦೦೭</ref> ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್’ರ ಬ್ರಾಡ್‌ವೇ ''ದಿ ಸಬ್ಜೆಕ್ಟ್ ವಾಸ್ ರೋಸೆಸ್‌'' ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಅವರ ಪೋಷಕರು ಕ್ಯಾಲಿಪೋರ್ನಿಯಾದ, ಮಲಿಬುಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. ಶೀನ್ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರನ್ನು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಸಹೋದರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಸಹ ನಟರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ: ಎಮಿಲೊ ಎಸ್ಟೆವೆಝ್, ರಮೊನ್ ಎಸ್ಟೆವೆಝ್, ಮತ್ತು ರೆನೀ ಎಸ್ಟೆವೆಝ್. ಶೀನ್ ಕ್ಯಾಲಿಪೋರ್ನಿಯದ, ಸಂತ ಮೊನಿಕದಲ್ಲಿನ ಸಂತ ಮೋನಿಕ ಹೈ ಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್ ತಂಡದ, ಮುಖ್ಯ ಪಿಚ್ಚರ್ ಮತ್ತು ಶಾರ್ಟ್‌ಸ್ಟಾಪ್(ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್ ಆಟದ ಎರಡನೆಯ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ಬೇಸ್ ನಡುವಿನ ಫೀಲ್ಡ್‌‌ಸ್ಥಾನ) ಆಗಿದ್ದರು.<ref name="actors"/><ref>{{cite news|url=http://sports.espn.go.com/espn/page3/story?page=sheen/merron|title=How Good Was Charlie Sheen?|last=Merron|first=Jeff|date=2004-02-19|work=Page 3|publisher=ESPN|accessdate=2009-03-21}}</ref> ಅವರು ಮೊದಲೇ ನಟನೆಯಲ್ಲೂ ತಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಅವರ ಸಹೋದರ ಎಮಿಲೊ, ಸಹಪಾಠಿಗಳಾದ ರೋಬ್ ಮತ್ತು ಚದ್ ಲೊವೆ, ಮತ್ತು ಹಳೇ ಸ್ನೇಹಿತ ಕ್ರಿಸ್ ಪೆನ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಸೂಪೆರ್-೮ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಪಧವೀದರನಾಗುವ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಮುಂಚೆ, ಅವರ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ದರ್ಜೆಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಹಾಜರಾತಿಗಾಗಿ ಶೀನ್‌ರನ್ನು ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲಾಯಿತು.<ref name="allmovie">{{cite news|url=http://movies.nytimes.com/person/65046/Charlie-Sheen/biography|title=Charlie Sheen|publisher=allmovie|accessdate=2009-03-21}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಶೀನ್ ೧೯೭೪ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಒಂಬತ್ತನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ನಟನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು, ಅವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ದೂರದರ್ಶನ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ದಿ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಶನ್ ಆಫ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಸ್ಲೋವಿಕ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆಯವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಶೀನ್‌ರ ಚಲನಚಿತ್ರದ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ ೧೯೮೪ರಲ್ಲಿ, ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಸ್ವಯ್ಝ್, [[ಸಿ. ಥಾಮಸ್ ಹವೆಲ್]], [[ಲೀ ಥಾಮ್ಸನ್]], ಮತ್ತು [[ಜೆನಿಫರ್ ಗ್ರೇ]]ರ ಜೊತೆಗೆ ಕೋಲ್ಡ್ ವಾರ್ ಟೀನ್ ಡ್ರಾಮ ''ರೆಡ್ ಡಾನ್‌‌'' ನಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಶೀನ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೇ ''ಪೆರ್ರಿಸ್ ಬುಲ್ಲರ್ಸ್ ಡೇ ಆಫ್'' (೧೯೮೬)ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಮರುಕೂಡಿದರು. ಅವರು ಆಂಥಲೋಜಿ ಸೀರೀಸ್‌ನ ''ಅಮೇಜಿಂಗ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್‌'' ನ ಒಂದು ಕಂತಿನಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ವಿಯಟ್ನಮ್ ವಾರ್ ಡ್ರಾಮ ''ಪ್ಲಟೂನ್'' (೧೯೮೬), ಇದರಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ''ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ''ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್'' ಮತ್ತು ''ಪ್ಲಟೂನ್'' ಎರಡನ್ನೂ ಆಲಿವರ್ ಸ್ಟೋನ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು; ಅದಾಗ್ಯೂ, ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಟೋನ್ ತನ್ನ ಹೊಸಾ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಬೋರ್ನ್ ಆನ್ ದಿ ಪೋರ್ತ್ ಆಫ್ ಜುಲೈ'' (೧೯೮೯) ನಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವಂತೆ ಶೀನ್‌ರನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದರು, ಅದರ ನಂತರವಷ್ಟೆ ಶೀನ್‌ರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಟೋಮ್ ಕ್ರುಸ್ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಶೀನ್‌ಗೆ ಸ್ಟೋನ್‌ನಿಂದ ಯಾವುದೇ ಸೂಚನೆ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಹೋದರ ಎಮಿಲಿಯೊನಿಂದ ವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ವಿಷಯ ತಿಳಿಯಿತು. ಸ್ಟೋನ್‌ನ ''ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನ'' ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕ್ಯಾಮಿಯೊ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಸ್ಟೋನ್‌ನ ಮುಂದಿನ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ತಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ, ೧೯೭೬ರ ಕಡಿಮೆ ಬಂಡವಾಳದ ಭಯಾನಕ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಗ್ರಿಜ್ಲಿ'' ಯಲ್ಲಿ ರೋನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವಂತೆ ಶೀನ್‌ನನ್ನು ಕೇಳಲಾಯಿತು. ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಎಯ್ಟ್ ಮೆನ್ ಔಟ್'' ನಲ್ಲಿ ಔಟ್ ಫೀಲ್ಡರ್ ಹ್ಯಾಪಿ ಫೆಸ್ಚ್‌‍ನಂತೆ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಹಾಗು ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಹೋದರ ಎಮಿಲಿಯೊ ಎಸ್ಟೆವೆರ್ಜ್‌ನ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿ ''ಯಂಗ್ ಗನ್ಸ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪುನಃ ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ''ಮೆನ್ ಅಟ್ ವರ್ಕ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ಸಹ, ಅವರ ತಂದೆ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್‌ರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ''ಕ್ಯಾಡೆನ್ಸ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಮಿಲಟರಿ ಸ್ಟಾಕೇಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂಡುಕೋರರ ನಿವಾಸಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಬ್ಬಿ ಕಾರ್ಪ್ ಯಾಕ್ಷನ್ ಫಿಲ್ಮ್‌ ''ದಿ ರಾಕೀ'' ನಲ್ಲಿ ಕ್ಲೈಂಟ್ ಈಸ್ಟ್‌ವುಡ್‌ ಆಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು.<ref name="actors"/> ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್ ಮತ್ತು ಎಸ್ಟ್‌ವೂಡ್‌ರಿಂದ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ''ಬಿಯೋಂಡ್ ದಿ ಲಾ'' ನಲ್ಲಿ ಲಿಂಡ ಫಿಯರೆಂಟಿನೊ ಮತ್ತು ಮೈಕೆಲ್ ಮಾಡ್ಸನ್‌ರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ, ಶೀನ್ ತಮ್ಮ ಪ್ರಥಮ ಚಲನಚಿತ್ರವಾದ, "ಇಸ್ ದೇರ್ ಲೈಫ್ ಆನ್ ಮಾರ್ಸ್? ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಸುತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತಿರುವ ನೇರ ವೀಡಿಯೊ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ, ''ಡಿಸ್ಕವರಿ ಮಾರ್ಸ್‌'' ನ್ನು ಬರೆದರು. ಮುಂದಿನ್ ವರ್ಷ,ಯಾಕ್ಷನ್ ಚಲನಚಿತ್ರ, ''ನೊ ಕೋಡ್ ಆಫ್ ಕಂಡಕ್ಟ್‌'' ನ್ನು ಶೀನ್ ಬರೆದು, ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರಲ್ಲದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು ಸಹ.<ref name="YH!M">{{cite web|url=https://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800020143/filmography|title=Charlie Sheen|publisher=[[Yahoo! Movies]]|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೩೦|archive-date=2012-02-15|archive-url=https://www.webcitation.org/65T2enKmj?url=http://movies.yahoo.com/person/charlie-sheen/filmography.html|url-status=dead}}</ref> ''ಮೇಜರ್ ಲೀಗ್'' ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ''ಮನೀ ಟಾಕ್ಸ್'', ಮತ್ತು ದಿ ಸ್ಪೂಫ್ ''ಹಾಟ್ ಷಾಟ್ಸ್‌!'' ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸೇರಿ, ಶೀನ್ ಅನೇಕ ಹಾಸ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ, ಶೀನ್ ''ಸುಗರ್ ಹಿಲ್'' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಎ&amp;ಇ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನ ಪೈಲಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ, ''ಬೀಯಿಂಗ್ ಜಾಹ್ನ್ ಮಾಲ್ಕೊವಿಚ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ತಾನಾಗಿಯೇ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಸ್ಪೂಫ್ ಶ್ರೇಣಿಯಾದ ''ಸ್ಕ್ರೇ ಮೂವೀ ೩'' ಮತ್ತು ನಂತರದ ''ಸ್ಕಾರಿ ಮೂವೀ ೪'' ನಲ್ಲಿ ಸಹ ಅವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ೨೦೦೦ರಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ಸಿಟ್‌ಕಾಮ್ ''ಸ್ಫಿನ್ ಸಿಟಿ'' ಯಲ್ಲಿ ಮಿಚಾಯಲ್ ಜೆ. ಪಾಕ್ಸ್‌ರ ಬದಲಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು;<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2001/05/07/arts/charlie-sheen-delivers-a-new-spin-to-spin-city.html?pagewanted=all|title=Charlie Sheen Delivers A New Spin To 'Spin City'|last=Weinraub|first=Bernard|date=2001-05-07|work=The New York Times|page=E1}}</ref> ಶ್ರೆಣಿಯು ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯಿತು. ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ, ಶೀನ್ ಸಿಬಿಎಸ್ ಸಿಟ್‌ಕಾಮ್ ''ಟು ಆಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲೀ ಹಾರ್ಪೆರ್‌ರಂತೆ ನಟಿಸಲು ಆಯ್ಕೆಯಾದರು, ಇದು ''ಯವರಿಬಡಿ ಲವ್ಸ್ ರೇಮಂಡ್‌'' ನ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಮಂಡೇ ನೈಟ್ ಟೈಮ್ ಸ್ಲಾಟ್‌ನ ನಂತರದ್ದಾಗಿದೆ. ''ಟು ಆಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್‌‌'' ನಲ್ಲಿ ಶೀನ್’ರ ಪಾತ್ರವು ಅಸಂಗತವಾಗಿ ಶೀನ್’ರ ಬ್ಯಾಡ್ ಬೋಯ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite news|last=Heffernan|first=Virginia|title=Swinging Bachelor's Peril: Beware of Geek Bearing Kid|url=https://www.nytimes.com/2003/09/22/arts/television-review-swinging-bachelor-s-peril-beware-of-geek-bearing-kid.html|work=The New York Times|date=2003-09-22|page=E6}}</ref> ಶೀನ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದ ಲೈಯನ್ಸ್‌ಗೇಟ್ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಹಾಸ್ಯ ''ಫುಡ್‌ಫೈಟ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಡೆಕ್ಸ್ ಡಾಗ್‌ಟೆಕ್ಟಿವ್‌ ಆಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.<ref name="YH!M"/> == ರಾಜಕೀಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಮತ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು == === ಪರೋಪಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು === ಶೀನ್ ಲೀ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡೆನಿಮ್ ದಿನಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ತನ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ನಿಧಿಯನ್ನು ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಈ ನಿಧಿಯ ಮೂಲಕ ಈ ಕಾಯಿಲೆಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಟ್ಟಲೆ ಡಾಲರ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. ಶೀನ್ ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರೊಬ್ಬರು ಸ್ತನ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ನಿಂದ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ತಾನು ಈ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ನರಳುತ್ತಿರುವವರಿಗೆ ಗುಣಮುಖರಾಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದನು. ೨೦೦೬ರಿಂದ ಏಡ್‌ ಫಾರ್ ಏಯ್ಡ್ಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ದಾನಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲಿಗನಾದ, ಶೀನ್‌ನ್ನು ಕೆಲವರಿಗೇ ನೀಡುವ ''ಎ‌ಎಫ್‌ಎ ಏಂಜಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ'' ಯಿಂದ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ''೨೫ನೇ ಬೆಳ್ಳಿ ಮಹೋತ್ಸವ'' ೨೦೦೯ ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>ಏಯ್ಡ್ ಫಾರ್ ಏಯ್ಡ್ಸ್ ೨೫ನೆಯ ಸಿಲ್ವರ್ ಆನಿವರ್ಸರಿ ರಿಸೆಪ್ಷನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರಧಾನ ಸಮಾರಂಭ, ನವೆಂಬರ್ ೫, ೨೦೦೯ “[http://www.aidforaids.net/events.html ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101028083812/http://www.aidforaids.net/events.html |date=2010-10-28 }}”</ref> ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಾಯದೊಂದಿಗೆ, ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಕಾರರ ಪ್ರಮುಖ ತೀರ್ಪುಗಾರನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದನು. ಏಡ್ಸ್ ಸಹಾಯಾರ್ಥ ಲಾಸ ಎಂಜಲೀಸ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಬೆಸ್ಟ್ ಇನ್ ಡ್ರಾಗ್ ಶೋ<ref>ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಏಯ್ಡ್ ಫಾರ್ ಏಯ್ಡ್ಸ್‌ಗೆ ಸಹಕರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೦೬”[http://www.tmz.com/2006/10/23/charlie-sheen-does-drag-sort-of/ ]” ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref> ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌<ref>ಏಯ್ಡ್ ಫಾರ್ ಏಯ್ಡ್ಸ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ [http://www.aidforaids.net/events.html ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101028083812/http://www.aidforaids.net/events.html |date=2010-10-28 }} ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref> ನಷ್ಟು ಹಣ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು.<ref>’’ಅಕ್ಸೆಸ್ ಹಾಲಿವುಡ್’’ ವೀಡಿಯೊ ಸಂದರ್ಶನ, ನವೆಂಬರ್ ೨೦೦೮”[http://www.accesshollywood.com/access-extended-maria-menounos-judges-best-in-drag-show_video_775419?__source=omg ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110515014852/http://www.accesshollywood.com/access-extended-maria-menounos-judges-best-in-drag-show_video_775419?__source=omg |date=2011-05-15 }}” ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref><ref>ಸೌಂಡರ್ಸ್, ಟಿಮ್, ‘’ಚೆಕ್ ಔಟ್ ದಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಇನ್ ಡ್ರ್ಯಾಗ್ ದಿಸ್ ವೀಕೆಂಡ್.’’ ''ಲುಕ್ ಟು ದಿ ಸ್ಟಾರ್ಸ್; ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ಆಫ್ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ ಗಿವಿಂಗ್.'' ಅಕ್ಟೋಬರ್‌‌ ೨೪, ೨೦೦೯. "[http://www.looktothestars.org/news/1398-check-out-the-best-in-drag-this-weekend ]”ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref> ಈ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ತನ್ನ ತಂದೆಯಾದ ನಟ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಅನೇಕ ನಟರನ್ನು ಕರೆತಂದನು.<ref>''ದಿ ಇನ್‌ಸೈಡರ್.'' ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೪, ೨೦೦೭ ‌ಮಾರ್ಚ್‌ ೯, ೨೦೦೯. "[http://www.theinsider.com/news/411727_Martin_Sheen_Beats_Perez_Hilton_in_Popularity_Competition_with_the_Gays ]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}"ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref> ಶೀನ್‌ನ ಏಡ್ಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ ಆಸಕ್ತಿ ೧೯೮೭ ರಲ್ಲಿ ರಯಾನ್ ವೈಟ್ನ ಸಹಾಯದೊಂದಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಈತನು ಹಿಮೊಫೀಲಿಯಾ ರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದು ರಕ್ತದಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಏಡ್ಸ್‌ನಿಂದ ಸೋಂಕಿತಗೊಂಡು ನಂತರ ಏಡ್ಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಹೊರಟ ಇಂಡಿಯಾನದ ಒಬ್ಬ ಯುವಕ.<ref>ಫ್ರೀಡ್ಮನ್, ಜಾಕ್ ಅಂಡ್ ಬಿಲ್ ಷಾ, ‘’ಅಮೇಜಿಂಗ್ ಗ್ರೇಸ್.’’ ''ಪೀಪಲ್ ಮ್ಯಾಗಝೀನ್,'' ಮೇ ೩೦, ೧೯೮೮. “[http://www.people.com/people/archive/article/0,,20099075,00.html ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110109142733/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20099075,00.html |date=2011-01-09 }}” ಮಾರ್ಚ್ ೨೪, ೨೦೧೦</ref><ref>ಸಿಟ್ರನ್, ಅಲನ್, ‘’ಚಾರಿಟಿ ರೀಚಸ್ ಫಾರ್ ಸ್ಟಾರ್ಸ್--ಕ್ರಿಟಿಕ್ಸ್ ಸೇ ಇಟ್ ಫಾಲ್ಸ್ ಶಾರ್ಟ್.’’ ''ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್ ಟೈಮ್ಸ್,'' ನವೆಂಬರ್ ೨, ೧೯೮೮.“[http://articles.latimes.com/1990-11-02/news/mn-3707_1_hollywood-charity?pg=5 ]”‌ಮಾರ್ಚ್‌ ೯, ೨೦೦೯.</ref> ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ಮಕ್ಕಳಿಗೋಸ್ಕರ, ಶೀನ್ ಕಿಡ್ಜ್ ಎಂಬ ಬಟ್ಟೆ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು.<ref>{{cite web|url=http://www.sheenkidz.com/index2.shtml|title=Official Sheen Kidz website|work=Our Concept|accessdate=2008-07-21|archive-date=2012-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20120215134247/http://www.sheenkidz.com/cgi-sys/suspendedpage.cgi|url-status=dead}}</ref> === ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧ರ ದಾಳಿ === ಮಾರ್ಚ್ ೨೦, ೨೦೦೬ರಂದು ಶೀನ್ ಯು.ಎಸ್.ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೧೧ರ ದಾಳಿಯ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.<ref>{{cite web |title=Charlie Sheen on The Alex Jones Show |url=http://www.infowars.com/video/clips/news/september_11/032006_charlie_sheen_911_wm.htm |publisher=InfoWars |date=2006-03-20 |accessdate=2008-08-04}}</ref> ಒಂದು ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ವಿಶ್ವ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರದ ಗೋಪುರಗಳ ಪತನ ಒಂದು ನಿಯಂತ್ರಿತ ನಾಶದಂತೆ ಕಂಡು ಬಂದಿತು ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.<ref>{{cite news |first=Ron |last=Brynaert |url=http://www.rawstory.com/news/2006/Sheen_interview_on_911_garners_media_0323.html |title=Controversial Charlie Sheen 9/11 interview begins to attract media attention |date=2006-03-23 |publisher=[[Raw Story]] |accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೭ |archive-date=2008-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080530044634/http://www.rawstory.com/news/2006/Sheen_interview_on_911_garners_media_0323.html |url-status=dead }}</ref> ಆತನು ವಿಮರ್ಶಕರು ತನ್ನ ಮೇಲೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದಾಳಿ ನಡೆಸುವುದರ ಬದಲಾಗಿ, ನೈಜ್ಯತೆಗಳ ಕುರಿತು ತನ್ನ ಮೆಲೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡನು.<ref name="CNN Showbiz March">{{cite news |url=http://transcripts.cnn.com/TRANSCRIPTS/0603/22/sbt.01.html |title=Showbiz Tonight March 22 transcript|publisher=[[CNN]]|date=೨೦೦೮-೦೩-೨೨|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೭}}</ref> ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಅಂದಿನಿಂದ ೯/೧೧ರ ಘಟನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ವಕೀಲರಾದರು.<ref>{{cite journal |last1=Keating|first1=Joshua|last2=Downie|first2=James|title=The World's Most Persistent Conspiracy Theories|journal=Foreign Policy|date=2009-09-10 |url=http://www.foreignpolicy.com/articles/2009/09/10/the_worlds_most_popular_conspiracy_theories |accessdate=2009-09-13}}</ref> ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೮, ೨೦೦೯ ಶೀನ್ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಯು.ಎಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮ]]ರವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದನು. ತನ್ನ ನಿಲುವುಗಳು ಒಬಾಮರೊಂದಿಗಿನ ಒಂದು ದಂತಕತೆಯ ದುರಂತ ಎಂದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ೯/೧೧ ಆಯೋಗ ಒಂದು ವಿಫಲವಾಗಿದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಕರ್ತೃ ಮಾಜಿ ಯು.ಎಸ್. ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ [[ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯು. ಬುಷ್|ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್]]ರವರೇ ಈ ದುರಂತಕ್ಕೆ ಹೊಣೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.<ref>{{cite news |first=Paul |last=Thompson |title='Call me crazy, Mr President': Actor Charlie Sheen provokes outrage over claims of 9/11 'cover-up' |work=[[Daily Mail]] |date=೨೦೦೯-೦೯-೧೦ |url=http://www.dailymail.co.uk/news/worldnews/article-೧೨೧೨೫೪೩/Charlie-Sheen-demands-speak-Barack-Obama-೯-೧೧-government-cover-up.html |accessdate=೨೦೦೯-೦೯-೧೦}}</ref><ref>{{cite news |last=Banerjee |first=Subhajit |work=Daily Telegraph |title=Charlie Sheen urges Barack Obama to reopen 9/11 investigation in video message |date=2009-09-12 |url=http://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/celebritynews/6177194/Charlie-Sheen-urges-Barack-Obama-to-reopen-911-investigation-in-video-message.html |accessdate=2009-09-13 |location=London |archive-date=2010-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100210010937/http://www.telegraph.co.uk/news/newstopics/celebritynews/6177194/Charlie-Sheen-urges-Barack-Obama-to-reopen-911-investigation-in-video-message.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |title=Twenty Minutes With The President |url=http://www.prisonplanet.com/twenty-minutes-with-the-president.html |date=2009-09-08|work=Charlie Sheen |publisher=''Prison Planet'' |accessdate=2009-09-08}}</ref> == ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ == ಶೀನ್ ಮತ್ತು ಆತನ ಗೆಳತಿಯಾದ ಪೌಲಾ ಪ್ರಾಫಿಟ್‌ಗೆ, ಕಸ್ಸಾಂಡ ಜೇಡ್ ಎಸ್ಟೆವೆಜ್ (ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ ಡಿಸೆಂಬರ್೧೨, ೧೯೮೪) ಎಂಬ ಮಗಳು ಹುಟ್ಟಿದಳು.<ref>{{cite news|url=http://www.foxnews.com/story/0,2933,410161,00.html|title=Charlie Sheen, New Wife Have Baby On the Way|publisher=[[Fox News]]|date=೨೦೦೮-೦೮-೨೫|accessdate=೨೦೦೮-೦೯-೨೦}}</ref> ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ, ಶೀನ್ ತಾನು ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕಾದ ಕೆಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸ್ಟನ್<ref name="girls"/> ನ ಕಾಲಿಗೆ ಗುಂಡು ಹೊಡೆದಿದ್ದರಿಂದ, ಆಕೆ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಎರಡು ಹೊಲಿಗೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು: ಆದರೆ ಈ ಸಂಬಂಧ ಅತಿ ಬೇಗನೆ ಮುರಿದು ಬಿತ್ತು.<ref>{{cite web |title=Kelly Preston |url=http://www.hollywood.com/celebrity/Kelly_Preston/190841 |work=Hollywood.com |accessdate=2008-09-20 |archiveurl=https://archive.today/20120629080929/http://www.hollywood.com/celebrity/190841/Kelly_Preston |archivedate=2012-06-29 |url-status=live }}</ref> ೧೯೯೫ರಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ಡೊನ್ನಾ ಪೀಲೆ ಎಂಬಾಕೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾದನು. ೧೯೯೫ರಲ್ಲಿ ಹೀಡಿ ಫ್ಲೆಯಿಸ್ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ವೇಶ್ಯಾಗೃಹಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಗಿರಾಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಶೀನ್‌ನ ಹೆಸರೂ ಕೂಡ ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news| url=http://www.news.com.au/new-heidi-fleiss-has-stars-running/story-e6frfkp9-1111113069418 | work=The Australian | title=New 'Heidi Fleiss' has stars running | first=Robert | last=Lusetich | date=2007-02-28}}</ref>. ಇದನ್ನು ಕುರಿತು ಶೀನ್ನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ "ನಾನು ಲೈಂಗಿಕತೆಯನ್ನು ಇಷ್ಟ ಪಡುತ್ತೇನೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದನು. ಪೋರ್ನೊಗ್ರಾಫಿಕ್ ನಟಿಯಾದ ಜಿಂಜರ್ ಲಿನ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಶೀನ್ನ ದೀರ್ಘ ಕಾಲದ ಸಂಬಂಧ ೧೯೯೦ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು.<ref name="girls">{{Cite web |title=Charlie Sheen |first=Judy |last=Faber |url=http://www.cbsnews.com/stories/2006/08/24/entertainment/main1931661.shtml |publisher=[[CBS]] |accessdate=೨೦೦೯-೧೦-೩೦}}</ref> ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಈತನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಮಾಜಿ ಪೋರ್ನೊಗ್ರಾಫಿಕ್ ನಟಿಯಾದ ಹೀತರ್ ಹಂಟರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಇಟ್ಟು ಕೊಂಡಿದ್ದನು.<ref name="girls"/> ಮೇ ೨೦, ೧೯೯೮ ರಂದು ಶೀನ್ ಕೊಕೇನ್ ಎಂಬ ಮಾದಕ ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು ಆತನನ್ನು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಸೇರಿಸಿ ನಂತರ, ಬೇಗನೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆತನ ತಂದೆ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ತನ್ನ ಮಗನಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವಂತೆ ಒಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮನವಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರೊಲ್‌ನ ಹಿಂಸಾಚರದ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಿದನು. ಆತನನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು ಒಂದು ವಾರೆಂಟನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿ, ಶೀನ್‌ನನ್ನು ರೆಹಾಬ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="telegraph">{{cite news|url=http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=/arts/2004/01/19/bfsheen19.xml|publisher=[[Telegraph]]|title=How Charlie Sheen saw the light|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೬|location=London|archive-date=2008-05-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20080501143448/http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=%2Farts%2F2004%2F01%2F19%2Fbfsheen19.xml|url-status=dead}}</ref><ref name="CNN">{{cite news|url=http://www.cnn.com/SHOWBIZ/Movies/9805/22/charlie.sheen/index.html|publisher=[[CNN]]|title=Charlie Sheen in hospital for drugs, alcohol|accessdate=೧೯೯೮-೦೭-೧೬}}</ref> ಜೂನ್೧೫, ೨೦೦೨ರಂದು ಡೆನ್ಸಿ ರಿಚರ್ಡ್ಸ್ ಎಂಬ ನಟಿಯನ್ನು, ''ಗುಡ್ ಅಡ್ವೈಸ್'' ಎಂಬ ಸೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಮದುವೆಯಾದನು. ಅವರಿಗೆ ಸ್ಯಾಮ್ ಜೆ. ಶೀನ್ (ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ ಮಾರ್ಚ್ ೯, ೨೦೦೪) ಮತ್ತು ಲೋಲಾ ರೋಸ್ ಶೀನ್ (ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ ಜೂನ್, ೨೦೦೫) ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.people.com/people/gallery/0,,1066791,00.html|title=Denise Welcomes Baby Lola!|accessdate=2007-06-01|author=Caryn Midler|date=2005-06-02|work=[[People (magazine)|People]]|archive-date=2007-05-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20070504084851/http://www.people.com/people/gallery/0,,1066791,00.html|url-status=dead}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೫ ಇನ್ನೂ ಮಗಳಾದ ಲೋಲಾಳ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ, ಶೀನ್ ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯವನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ರಿಚರ್ಡ್ಸ್ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಹಾಕಿದಳು.<ref>{{cite web |url=http://www.thesmokinggun.com/archive/0421061sheen1.html |title=Charlie Sheen Divorce Bombshell |publisher=[[The Smoking Gun]]|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೬}}</ref> ನವಂಬರ್ ೩೦, ೨೦೦೬ ರಂದು ಶೀನ್ ಮತ್ತು ರಿಚರ್ಡ್ಸ್ ರವರ ವಿಚ್ಛೇದನ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.chinadaily.com.cn/entertainment/2006-12/13/content_758022.htm |title=Charlie Sheen and Denise Richards|accessdate=2007-06-01|date=2006-12-13 |publisher=[[China Daily]]}}</ref> ಶೀನ್ ಮತ್ತು ರಿಚರ್ಡ್ಸರನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ವ್ಯಾಜ್ಯದ ಸಲುವಾಗಿ ಉಗ್ರವಾದ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು,<ref name="FOX">{{cite news |first=Roger |last=Friedman |title=Inside Charlie Sheen's and Denise Richard's Divorce |url=http://www.foxnews.com/story/0,2933,299100,00.html |date=2007-10-03 |publisher=[[Fox News]] |accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೬}}</ref> ಆದರೆ ಶೀನ್ ೨೦೦೯ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ "ನಾವು ನಮ್ಮ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೋಸ್ಕರ ನಮ್ಮ ಕೈಲಾದ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು." ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಧಾನವಾದರು.<ref>{{cite web |url=http://www.intouchweekly.com/2009/04/in_touch_exclusivecharlie_shee.php |title=In Touch Exclusive: Charlie Sheen: "They've made me a better man" |work=In Touch Weekly |date=2009-04-10 |accessdate=2009-06-06 |archive-date=2009-06-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090616003440/http://www.intouchweekly.com/2009/04/in_touch_exclusivecharlie_shee.php |url-status=dead }}</ref> ಮೇ ೩೦, ೨೦೦೮ ರಂದು ಶೀನ್ ಬ್ರೂಕ್ ಮುಲ್ಲರ್ ಎಂಬ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಹೂಡಿಕೆದಾರಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾದನು.<ref>{{cite news |date=2008-05-30 |first=Ulrica |last=Wihlborg|url=http://www.people.com/people/article/0,,20203278,00.html|work=[[People (magazine)|People]]|title=Charlie Sheen & Brooke Mueller Get Married|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೭}}</ref> ಶೀನ್‌ಗೆ ಇದು ಮೂರನೇ ಮದುವೆ, ಆದರೆ ಮುಲ್ಲರ್‌ಗೆ ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite news |date=2008-05-30 |first=Natalie|last=Finn|url=http://uk.eonline.com/uberblog/b140223_charlies_got_newlywed_sheen.html|work=[[E! Online]]|title=Charlie's Got That Newlywed Sheen |accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೭}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ ೧೪, ೨೦೦೯ ಬಾಬ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಎಂಬ ಅವಳಿ ಜವಳಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿದರು.<ref>{{cite web |title=Charlie Sheen and His Wife Welcome Twins |url=http://www.etonline.com/news/2009/03/71806/index.html |date=2009-03-15 |work=[[E! Online]] |access-date=2010-09-21 |archive-date=2010-08-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100822171918/http://www.etonline.com/news/2009/03/71806/index.html |url-status=dead }}</ref> ಶೀನ್ ಗೃಹ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಹಿನ್ನಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು, ಇದು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೫, ೨೦೦೯ ಮುಲ್ಲರ್ ವಿರುದ್ಧ ಮಾಡಿದ ಆತನ ಎರಡನೇ ದರ್ಜೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref>{{cite web |url=http://www.people.com/people/article/0,,20333226,00.html |title=Charlie Sheen Arrested for Domestic Violence |date=2009-12-25 |accessdate=2009-12-25}}</ref> $ ೮,೫೦೦ ಬಾಂಡ್ ಬರೆದು ಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ಆತನನ್ನು ಸೆರೆಮನೆಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite news |url=http://www.usatoday.com/life/people/2009-12-25-sheen-arrest_N.htm?csp=34 |title=Bond Posted |work=[[USA Today]] |date=೨೦೦೯-೧೨-೨೫ |accessdate=೨೦೦೯-೧೨-೨೫}}</ref><ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/8433407.stm|title=Charlie Sheen 'threatened to kill wife' |date=December 29, 2009|publisher=BBC News|accessdate=29 December 2009}}</ref> ಫೆಬ್ರವರಿ ೮ ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಶೀನ್‌ಗೆ ಬೆದರಿಕೆ, ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ದರ್ಜೆಹಲ್ಲೆ ಅಪರಾಧಿ ಕೃತ್ಯ,, ದುರ್ನಡತೆಯ ಘೋರ ಅಪರಾಧಗಳಿಗಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿತ್ತು.<ref>{{cite news |url=http://latimesblogs.latimes.com/lanow/2010/02/charlie-sheen-charged-with-3-felonies-in-alleged-assault-on-wife-in-aspen.html |title=Charlie Sheen charged with felony in alleged assault on wife in Aspen [Updated] |date=2010-02-08 |accessdate=2010-02-09 | work=The Los Angeles Times}}</ref> ಆಗಸ್ಟ್ ೨, ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ದುರ್ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಇತರ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ರದ್ದು ಪಡಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಗಾರ ಸೊಲೊಮನ್ ಬೆಂಡಾರವರು ಬರೆದಿರುವ ಒಂದು ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ "ಆತನನ್ನು ೩೦ದಿನಗಳ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ, ೩೦ದಿನಗಳ ಪೂರ್ವಸೇವೆ, ಮತ್ತು ೩೬ ಗಂಟೆಗಳು ಆಂಗರ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ ಮೆಂಟ್" ನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯಾದ ಬ್ರೂಕ್ ಮುಲ್ಲರ್‌ಗೆ ಗೃಹ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಶೀನ್ ಲಾಂಟನ್‌ಬರ್ಗ್ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ, ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಾನು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಗನ್ ಬಳಸದೇ ಇರುವಂತೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>[https://news.yahoo.com/s/ap/us_people_charlie_sheen;_ylt=AiL8wPRCLeESZgAwRCMi68qs0NUE;_ylu=X3oDMTNzcGQ3dnV0BGFzc2V0A2FwLzIwMTAwODAzL3VzX3Blb3BsZV9jaGFybGllX3NoZWVuBGNjb2RlA21vc3Rwb3B1bGFyBGNwb3MDMTAEcG9zAzcEcHQDaG9tZV9jb2tlBHNlYwN5bl9oZWFkbGluZV9saXN0BHNsawNjaGFybGllc2hlZW4-Charlie ಶೀನ್ ಪ್ಲೀಡ್ಸ್ ಗಿಲ್ಟಿ ಟು ಆಸ್ಪೆನ್ ಅಸಾಲ್ಟ್]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್, ಆಗಸ್ಟ್ ೨, ೨೦೧೦ ಸೊಲೊಮನ್ ಬಂದಾ ಅವರು ಬರೆದದ್ದು.</ref> ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ತಾನು ಸ್ವ ''ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಎರಡುವರೆ ಮನುಷ್ಯರ'''' '' ಸಂಬಂಧದಿಂದ ವಿರಾಮ ಪಡೆದು ರೆಹಾಬ್ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದನು. ಸಿಬಿಎಸ್ ಸಹಕಾರ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.<ref>ಲಿನೆಟ್ ರೈಸ್ ಬರೆದ ಲೇಖನ [http://hollywoodinsider.ew.com/2010/02/23/charlie-sheen-rehab/ ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಟು ಟೇಕ್ ಆಫ್ ಸಿಬಿಎಸ್ ಸೈಟ್‌ಕಾನ್ ಟು ಎಂಟರ್ ರಿಹ್ಯಾಬ್], ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೩, ೨೦೧೦, ಎಂಟರ್ಟೈನ್ಮೆಂಟ್ ವೀಕ್ಲಿ</ref> ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಂದಾಗಿ ತಾನು ಬೇರೊಂದರ ರೆಹಾಬ್ ಸೌಲಭ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುವುದಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದನು. ಶೀನ್‌ನ ಗೌರವವನ್ನು "ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.<ref>[http://abclocal.go.com/kabc/story?section=news/entertainment&amp;id=7293471 ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಚೆಕ್ಸ್ ಇನ್‌ಟು ರಿಹ್ಯಾಬ್ ಫೆಸಿಲಿಟಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110821195132/http://abclocal.go.com/kabc/story?section=news/entertainment&id=7293471 |date=2011-08-21 }} ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೩, ೨೦೧೦, ಕೆ‍ಎ‌ಬಿಸಿ ನ್ಯೂಸ್</ref> ಮಾರ್ಚನಲ್ಲಿ ಶೀನ್‌ನ ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಆತನು ರೆಹಾಬನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬರಲು ತಯಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು, ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಸಿಟ್ಕಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.<ref>[http://content.usatoday.com/communities/entertainment/post/2010/03/charlie-sheen-to-return-to-work-next-week-/1 ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಟು ರಿಟರ್ನ್ ಟು ವರ್ಕ್ ನೆಕ್ಸ್ಟ್ ವೀಕ್] ಮಾರ್ಚ್ ೧೦, ೨೦೧೦, ಯುಎಸ್‌ಎ ಟುಡೇ</ref> ಮೇ ೧೮, ೨೦೧೦ ರಂದು, ಶೀನ್ ಸಿಟ್ಕಾಮ್‌ಗೆ ವಾಪಸ್ಸು ಬಂದು ಇನ್ನೂ ಎರಡು ವರ್ಷ ಪ್ರತಿ ದಾರವಾಹಿಗೆ $೧.೭೮ ಮಿಲಿಯನ್‌ನಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದನು.<ref>[http://www.usatoday.com/life/television/news/2010-05-19-cbsupfront19_ST_N.htm?csp=hf ಸಿಬಿಎಸ್ ಆಡ್ಸ್ ಸಿಕ್ಸ್ ನ್ಯೂ ಶೋಸ್, ಹ್ಯಾಂಗ್ಸ್ ಆನ್ ಟು ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ಸೇ ] ಯುಎಸ್‌ಎ ಟುಡೇ, ಮೇ ೨೦, ೨೦೧೦ ಗ್ಯಾರಿ ಲೆವಿನ್ ಬರೆದದ್ದು.</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == {{Main|List of awards and nominations received by Charlie Sheen}} ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ, ಜಾನ್ ಫುಸ್ಕೊ, ಕ್ರಿಸ್ಟೊಫರ್ ಕೆಯ್ನ್, ಲೌ ಡೈಮಂಡ್ ಫಿಲಿಪ್ಸ್, ಎಮಿಲಿಯೊ ಎಸ್ಟಿವೆಝ್, ಮತ್ತು ಕಿಯೆಫರ್ ಸುತರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಅವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಶೀನ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ ''ಯಂಗ್ ಗನ್ಸ್'' ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಬ್ರಾಂಝ್ ರ್ಯಾಂಗ್ಲರ್ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೯೪ರಲ್ಲಿ, ೭೦೨೧ ಹಾಲಿವುಡ್ ಬೌಲಿವರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಶೀನ್‌ನನ್ನು ಹಾಲಿವುಡ್ ವಾಕ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್ ತಾರೆಯೆಂದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web|url=http://uk.eonline.com/celebrities/profile/index.jsp?uuid=a39d1465-e0d7-4ac7-b922-5691eec471de|title=Charlie Sheen Profile|publisher=''[[E! Online]]''|accessdate=೨೦೦೮-೦೯-೨೦}}</ref> ರಾಜಕೀಯ ಸಂದರ್ಭದ ಹಾಸ್ಯ ''ಸ್ಪಿನ್‌ ಸಿಟಿ'' ಗಾಗಿ ಆತನು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ, ಶೀನ್ ಎರಡು ಅಲ್ಮಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡನು ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ದಾರವಾಹಿಯ ಸಂಗೀತ ಅಥವಾ ಹಾಸ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡನು.<ref name="GG">{{cite web|url=http://www.thegoldenglobes.com/welcome.html?nominee%2Fsheen_charlie.html|title=Charlie Sheen|publisher=[[Golden Globes|TheGoldenGlobes]].com|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೨೭|archive-date=2012-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20120210225011/http://www.thegoldenglobes.com/welcome.html?nominee%2Fsheen_charlie.html|url-status=dead}}</ref> ಶೀನ್ ಆಲ್ಮಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕೂಡ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ, ಮೂರು ಎಮ್ಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳು, ಮತ್ತು ಸಿಟ್ಕಾಂ ''ಟು ಅಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್‌'' ನಲ್ಲಿನ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಎರಡು ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು<ref name="GG"/> ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. == ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ == === ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು === {|class="wikitable" style="font-size: 90%;" border="2" cellpadding="4" background: #f9f9f9; |- align="center" ! style="background:#B0C4DE;" | ವರ್ಷ ! style="background:#B0C4DE;" | ಚಿತ್ರ ! style="background:#B0C4DE;" | ಪಾತ್ರ ! style="background:#B0C4DE;" |ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 1974 | ''ದಿ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಶನ್ ಆಫ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಸ್ಲೋವಿಕ್'' | ಕಿಡ್ ಅಟ್ ವೆಡ್ಡಿಂಗ್ | ಎನ್‌ಬಿಸಿ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ; ವಿಶ್ವಾಸವಿಲ್ಲದ ಪಾತ್ರ. |- | 1979 ಈಗಿನ ಅಪೋಕ್ಯಾಲಿಪ್ಸ್ | ಎಕ್ಸ್‌ಟ್ರಾ<ref>{{cite web|url=http://www.hollywood.com/celebrity/Charlie_Sheen/196651|title=Charlie Sheen's Milestones|publisher=[[Hollywood]].com|accessdate=೨೦೦೮-೦೭-೧೭|archiveurl=https://archive.today/20121208134114/http://www.hollywood.com/celebrity/196651/Charlie_Sheen|archivedate=2012-12-08|url-status=live}}</ref> | |- |rowspan=೨| ೧೯೯೩ | ''ರೆಡ್ ಡಾನ್'' | ಮ್ಯಾಟ್ ಎಕೆರ್ಟ್ | |- | ''ಸೈಲೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಹಾರ್ಟ್'' | ಕೆನ್ ಕ್ರೂಝ್ | ಸಿಬಿಎಸ್ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ |- |rowspan="೩"| ೨೦೦೫ | ''ದಿ ಫೋರ್ತ್ ವೈಸ್ ಮ್ಯಾನ್'' | ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ (ಹೆರಾಡ್ಸ್ ಸೋಲ್ಜರ್ಸ್) | ದೂರದರ್ಶನ ಚಲನಚಿತ್ರ |- | ''ಔಟ್ ಆಫ್ ದಿ ಡಾರ್ಕ್‌ನೆಸ್'' | ಮ್ಯಾನ್ ಶೇವಿಂಗ್ | ಸಿಬಿಎಸ್ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ |- | ''ದಿ ಬಾಯ್ಸ್ ನೆಕ್ಸ್ಟ್ ಡೋರ್‍'' | ಬೊ ರಿಚರ್ಡ್ಸ್ | |- |rowspan="೩"| ೨೦೦೫ | ''ಲ್ಯುಕಾಸ್'' | ಕ್ಯಪ್ಪೀ | |- | ''ಫೆರ್ರಿಸ್ ಬುಯೆಲ್ಲರ್ಸ್ ಡೇ ಆಫ್'' | ಗರ್ತ್ ವೊಲ್ಬೆಕ್-ಬಾಯ್ ಇನ್ ಪೋಲೀಸ್ ಸ್ಟೇಷನ್ | ಕಿರುಪಾತ್ರ |- | ''ಪ್ಲಾಟೂನ್'' | ಪ್ರೈವೇಟ್ ಕ್ರಿಸ್ ಟೇಲರ್ | |- | ''ದಿ ವ್ರೆಯ್ತ್ '' | ಜೇಕ್ ಕೆಸೇ | |- | ವಿಸ್ಡಮ್ | ಹ್ಯಾಮ್‌ಬರ್ಗರ್ ರೆಸ್ಟಾರೆಂಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ | ಕಿರುಪಾತ್ರ |- | rowspan="೪"| ೨೦೦೪ ವಾಲ್‌ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌‌ | ಬಡ್ ಫಾಕ್ಸ್ | |- | ನೋ ಮ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ | ಟೆಡ್ ವೆರ್ರಿಕ್ | |- | ''ಥ್ರೀ ಫಾರ್ ದಿ ರೋಡ್'' |ಪಾಲ್ | |- | ''[[Grizzly II: The Predator|ಗ್ರಿಝ್ಲಿ II: ದಿ ಪ್ರಿಡೇಟರ್ ಕನ್ಸರ್ಟ್]]'' | ರಾನ್ | ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದ<br />೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿರುವ |- |rowspan="೩"| ೨೦೦೫ | ನೆವರ್‌ ಆನ್‌ ಟ್ಯೂಸ್‌ಡೇ | ಥೀಫ್ |ಅನ್‌ಕ್ರೆಡಿಟೆಡ್ ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- | ''ಎಯ್ಟ್ ಮೆನ್ ಔಟ್'' | ಆಸ್ಕರ್ 'ಹ್ಯಾಪಿ ಫೆಸ್ಚ್ | |- | ''ಯಂಗ್ ಗನ್ಸ್'' | ರಿಚರ್ಡ್ "ಡಿಕ್" ಬ್ರೆವರ್ | ಬ್ರಾಂಝ್ ರ್ಯಾಂಗ್ಲರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ |- |rowspan="೩"| ೨೦೦೫ | ''ಟೇಲ್ ಆಫ್ ಟು ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್'' | ನಿರೂಪಕ | ಬರಹಗಾರನೂ ಹೌದು (ಕವನಗಳು) |- | ''ಮೇಜರ್ ಲೀಗ್'' | ರಿಕಿ 'ವೈಲ್ಡ್ ಥಿಂಗ್' ವಾಗ್ನ್ | |- | ''ಕ್ಯಾಚ್‌ಫೈರ್'' ಬಾಬ್‌‌ | ಕಿರುಪಾತ್ರ |- |rowspan="೩"| ೨೦೦೫ | ''ಕ್ಯಾಡೆನ್ಸ್'' | ಪಿಎಫ್‍ಸಿ. ಫ್ರಾಂಕ್ಲಿನ್ ಫೇರ್‍‌ಚೈಲ್ಡ್ ಬೀನ್n | |- | ''ಕರೇಜ್ ಮೌಂಟೇನ್'' | ಪೀಟರ್‌ | |- | ''ಮೆನ್ ಅಟ್ ವರ್ಕ್'' | ಕಾರ್ಲ್ ಟೇಲರ್ | |- | ''ನೇವಿ ಸೀಲ್ಸ್'' | Lt. (j.g.) ಡೇಲ್ ಹಾಕಿನ್ಸ್ | |- | ''ದಿ ರೂಕೀ'' | ಡೇವಿಡ್ ಆಕರ್ಮನ್ | |- ೧೯೯೧ | ''ಹಾಟ್ ಶಾಟ್ಸ್!'' | Lt. ಸೀನ್ ಟಾಪನ್ ಹಾರ್ಲೆ | |- |rowspan=೨| ೧೯೯೩ | ''ಬಿಯಾಂಡ್ ದಿ ಲಾ'' | ವಿಲಿಯಮ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಸ್ಟೀನರ್/ಡೇನಿಯಲ್ "ಡ್ಯಾನ್" ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್/ಸಿದ್ | |- | ''ಆಲಿವರ್ ಸ್ಟೋನ್: ಇನ್ಸೈಡ್ ಔಟ್'' | ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ |- | rowspan="೪"| ೨೦೦೪ | ''ನ್ಯಾಷನಲ್ ಲಂಪೂನ್ಸ್ ಲೋಡೆಡ್ ವೆಪನ್ ೧'' | ಜರ್ನ್, ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್ | ಕಿರುಪಾತ್ರ |- | ಡೆಡ್‌ಫಾಲ್‌ | ಮಾರ್ಗನ್ "ಫ್ಯಾಟ್ಸ್" ಗ್ರಿಪ್ | ಕಿರುಪಾತ್ರ |- | ''ಹಾಟ್ ಶಾಟ್ಸ್! '' ''ಪಾರ್ಟ್ ಡಿಯಕ್ಸ್'' | Lt. ಸೀನ್ ಟಾಪರ್ ಹಾರ್ಲೇ | |- | ''ದಿ ಥ್ರೀ ಮಸ್ಕಿಟೀರ್ಸ್'' | ಅರಾಮಿಸ್ | |- | rowspan="೪"| ೨೦೦೪ | ''ಚಾರ್ಲೀ ಶೀನ್ ಸ್ಟಂಟ್ ಸ್ಪೆಕ್ಟಾಕ್ಯುಲರ್'' | ತನ್ನದೇ ನಿಜಜೀವನದ ಪಾತ್ರ | ದೂರದರ್ಶನ ಚಲನಚಿತ್ರ |- | ''ಟರ್ಮಿನಲ್ ವೆಲಾಸಿಟಿ '' | ರಿಚರ್ಡ್ 'ಡಿಚ್' ಬ್ರಾಡೀ | |- | ''ದಿ ಚೇಸ್'' | ಜಾಕ್ಸನ್ ಡೇವಿಸ್ "ಜಾಕ್" ಹ್ಯಾಮಂಡ್ | ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಸಹ |- | ''ಮೇಜರ್ ಲೀಗ್ II'' | ರಿಕಿ 'ವೈಲ್ಡ್ ಥಿಂಗ್' ವಾನ್ | |- | rowspan="೪"| ೨೦೦೪ | ''ಲೂಸ್ ವುಮೆನ್'' | ಬಾರ್ಬೀ ಲವಿಂಗ್ ಬಾರ್ಟೆಂಡರ್ ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರ |- | ''ಫ್ರೇಮ್ ಬೈ ಫ್ರೇಮ್'' | | |- | ''ಆಲ್ ಡಾಗ್ಸ್ ಗೋ ಟು ದಿ ಹೆವನ್ ೨'' | ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಬಿ. "ಚಾರ್ಲಿ" ಬಾರ್ಕಿನ್ | (ಬರೀ ಧ್ವನಿ) |- | ''ದಿ ಅರೈವಲ್'' || ಝೇನ್ ಝಮಿಂಸ್ಕಿ || |- |rowspan="೩"| ೧೯೯೭ || ''ಮನಿ ಟಾಕ್ಸ್'' || ಜೇಮ್ಸ್ ರಸ್ಸೆಲ್ || |- | ''ಶಾಡೋ ಕಾನ್ಸ್‌ಪಿರೆಸಿ'' || ಬಾಬಿ ಬಿಷಪ್ || |- | ''ಬ್ಯಾಡ್ ಡೇ ಆನ್ ದಿ ಬ್ಲಾಕ್'' || ಲೈಲ್ ವೈಲ್ಡರ್ || ಇದನ್ನು ''ಅಂಡಾರ್ ಪ್ರೆಶರ್'' ಎಂದು ಕೂಡಾ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. |- |rowspan="೫"| ೧೯೯೮ || ''ಪೋಸ್ಟ್‌ಮಾರ್ಟಮ್'' || ಜೇಮ್ಸ್ ಮೆಕ್‌ಗ್ರೆಗರ್ || |- | ''ಎ ಲೆಟರ್ ಫ್ರಂ ಡೆತ್ ರೋ'' || ಕಾಪ್ #೧ || ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- | ''ನೊ ಕೋಡ್ ಆಫ್ ಕಂಡಕ್ಟ್'' || ಜಾಕೊಬ್ "ಜೇಕ್" ಪೀಟರ್ಸನ್ || ಈತ ನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮತ್ತು ಬರಹಗಾರ |- | ''ಫ್ರೀ ಮನಿ'' || ಬಡ್ ಡೈಯರ್ಸನ್ || |- | ''ಜಂಕೆಟ್ ವ್ಹೋರ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟರಿ |- |rowspan="೩"| ೧೯೯೯ || ''ಲಿಸಾ ಪಿಕಾರ್ಡ್ ಈಸ್ ಫೇಮಸ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ || |- | ''ಫೈವ್ ಏಸಸ್'' || ಕ್ರಿಸ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ || |- | ''ಬೀಯಿಂಗ್ ಜಾನ್ ಮಾಲ್ಕೊವಿಚ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ || ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- | ೨೦೦೦ || ''ರೇಟೆಡ್ ಎಕ್ಸ್'' || ಆರ್ಟೀ ಜೇ "ಆರ್ಟ್" ಮಿಚೆಲ್ || ಶೋಟೈಮ್ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ |- |rowspan="೨"| ೨೦೦೧ || ''ಗುಡ್ ಅಡ್ವೈಸ್'' || ರ್ಯಾನ್ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಟರ್ನರ್ || |- | ''ಲಾಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ೨೦೦೦'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟರಿ |- | ೨೦೦೨ || ''ದಿ ಮೇಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಬ್ರೆಟ್ ಮೈಕೇಲ್ಸ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟರಿ |- | ೨೦೦೩ || ''ಸ್ಕೇರಿ ಮೂವೀ ೩'' || ಟಾಮ್ ಲೋಗನ್ || |- |rowspan="೨"| ೨೦೦೪ || ''ದಿ ಬಿಗ್ ಬೌನ್ಸ್'' || ಬಾಬ್ ರೋಜರ್ಸ್ ಜೂ. || |- | ''ಪಾಲಿ ಶೋರ್ ಈಸ್ ಡೆಡ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- | ೨೦೦೫ || ''೩ &amp; ೩: ದಿ ಗಿಲ್ಟಿ ಹಾರ್ಟ್ಸ್'' || ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ || segment "ಸ್ಪೆಲಿಂಗ್ ಬೀ" |- | ೨೦೦೬ || ''ಸ್ಕೇರಿ ಮೂವಿ ೪'' || ಟಾಮ್ ಲೋಗನ್ || ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- | ೨೦೧೦ || ''[[Wall Street: Money Never Sleeps]]'' || ಬಡ್ ಫಾಕ್ಸ್ || ಕ್ಯಾಮಿಯೊ |- |} === ಕಿರುಚಿತ್ರ === === ಕಿರುಚಿತ್ರ === {|class="wikitable" style="font-size: ೯೦%;" border="೨" cellpadding="೪" background: #f೯f೯f೯; |- align="center" ! style="background:#B೦C೪DE;" | ವರ್ಷ ! style="background:#B೦C೪DE;" | ಚಿತ್ರ ! style="background:#B೦C೪DE;" | ಪಾತ್ರ ! style="background:#B೦C೪DE;" |ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | ೧೯೮೬ || ''ಎ ಲೈಫ್ ಇನ್ ದಿ ಡೇ'' || || |- | ೧೯೮೯ || ''ಕಮಿಸಿಟ್ಸ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕೂಡಾ |- | ೨೦೦೩ || ''ಡೀಪರ್ ದ್ಯಾನ್ ಡೀಪ್'' || ಚಾರ್ಲ್ಸ್ "ಚಕ್" ಇ. ಟ್ರೇನರ್ || |- | ೨೦೦೪ || ''ಸ್ಪೆಲಿಂಗ್ ಬೀ'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ೩ & ೩ |- |} === ಕಿರುತೆರೆ === {|class="wikitable" style="font-size: ೯೦%;" border="೨" cellpadding="೪" background: #f೯f೯f೯; |- align="center" ! style="background:#B೦C೪DE;" | ವರ್ಷ ! style="background:#B೦C೪DE;" | ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! style="background:#B೦C೪DE;" | ಪಾತ್ರ ! style="background:#B೦C೪DE;" |ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | ೧೯೮೬ || ''ಅಮೇಜಿಂಗ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್: ಬುಕ್ ಥ್ರೀ'' || ಕ್ಯಸೇ || ಎಪಿಸೋಡ್: "ನೊ ಡೇ ಅಟ್ ದಿ ಬೀಚ್" |- | ೧೯೯೬ || ''ಫ್ರೆಂಡ್ಸ್'' || ರ್ಯಾನ್ || ಎಪಿಸೋಡ್: "ದಿ ಒನ್ ವಿತ್ ದಿ ಚಿಕನ್ ಪಾಕ್ಸ್" |- | ೧೯೯೯ || ''ಶುಗರ್ ಹಿಲ್'' || ಮ್ಯಾಟ್ || ಅನ್‌ಸೋಲ್ಡ್ ಪೈಲಟ್ |- | ೨೦೦೦–೨೦೦೨ || ''ಸ್ಪಿನ್ ಸಿಟಿ'' || ಚಾರ್ಲೀ ಕ್ರಾಫರ್ಡ್ ||, ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ<br />ಎರಡು ಅಲ್ಮಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ |- | ೨೦೦೩–ಇಂದಿನವರೆಗೆ || ''ಟು ಅಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್'' || ಚಾರ್ಲಿ ಹಾರ್ಪರ್ || ಹಲವಾರುಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. $೧.೭೮ ಮಿಲಿಯನ್ ಪರ್ ಎಪಿಸೋಡ್. |- | ೨೦೦೬ || ಓವರ್‌ಹಾಲಿನ್' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಎಪಿಸೋಡ್: "ಲೆಮಮಾಸ್ ಬಾಯ್" |- | ೨೦೦೮ || ''ದಿ ಬಿಗ್ ಬ್ಯಾಂಗ್ ಥಿಯರಿ'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಎಪಿಸೋಡ್: "ದಿ ಗ್ರಿಫನ್ ಈಕ್ವಿವೇಲೆನ್ಸಿ" |- | ೨೦೦೯ || ''ದಿ ಟುನೈಟ್ ಶೋ ವಿತ್ ಜೇ ಲೆನೊ'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || |- | ೨೦೦೯ || ''ಲೊಪಿಝ್'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || |- | ೨೦೧೦ || ''ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಗೈ'' || ತನ್ನದೇ ಪಾತ್ರ || ಎಪಿಸೋಡ್: "ಬ್ರೈನ್ ಗ್ರಿಫಿನ್ಸ್ ಹೌಸ್ ಆಫ್ ಪೇಯ್ನೆ" |- |} == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist|colwidth=30em}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Commons category|Charlie Sheen}} * [http://www.cbs.com/primetime/two_and_a_half_men/bio/charlie_sheen/bio.php ಚಾರ್ಲಿ ಶೀನ್ ಅವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ CBS.comನಲ್ಲಿ - ಟು ಅಂಡ್ ಎ ಹಾಫ್ ಮೆನ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100211113456/http://www.cbs.com/primetime/two_and_a_half_men/bio/charlie_sheen/bio.php |date=2010-02-11 }} * {{imdb|0000221}} * {{tvtome person|id=1379|name=Charlie Sheen}} {{GoldenGlobeBestActorTVComedy 1990-2009}} {{911ct|type=BLP|cat=yes}} {{Persondata |NAME= Sheen, Charlie |ALTERNATIVE NAMES= Estévez, Carlos Irwin |SHORT DESCRIPTION= Actor |DATE OF BIRTH= September 3, 1965 |PLACE OF BIRTH= [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ]], U.S. |DATE OF DEATH= |PLACE OF DEATH= }} {{DEFAULTSORT:Sheen, Charlie}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೯೬೫ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಜೀವಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:20ನೆಯ-ಶತಮಾನದ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:21ನೆಯ-ಶತಮಾನದ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಿಂದ ಬಂದ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕನ್ ಕ್ರಿಯಾವಾದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಬಾಲಕ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕನ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:ಐರಿಷ್‌ ಮೂಲದ ಅಮೆರಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ಪ್ಯಾನಿಶ್ ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕನ್ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಿಸ್ಪ್ಯಾನಿಕ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನೊ ಅಮೇರಿಕನ್ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಕಿರುತೆರೆ ನಟರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕದ ಕಂಠದಾನ ಕಲಾವಿದರು]] [[ವರ್ಗ:ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಗೀತಕಾರ ಅಥವಾ ಹಾಸ್ಯ ನಟ ಗೋಲ್ಡನ್‌ ಗ್ಲೋಬ್‌ (ಚಲನಚಿತ್ರ) ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವಾದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು]] [[ವರ್ಗ:ಎಸ್ಟೆವೆಝ್ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ]] [[ವರ್ಗ:ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಸಾಂತಾ ಮೊನಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ಟೇಟನ್ ದ್ವೀಪದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದರು]] 7jax8fikc4fuzsobq8hp7uhqs058ftg 0 25161 1373975 1345935 2026-05-22T05:28:44Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373975 wikitext text/x-wiki '''ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ''' ಅನ್ನುವುದು ೨೦ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಅವಂತ್-ಗ್ರೇಡ್‌ನ ಕಲಾ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ, ಇದರ ಮೂಲ ಕರ್ತರು [[ಪಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೋ|ಪಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೊ]] ಮತ್ತು ಜಾರ್ಜೆಸ್ ಬ್ರಾಕ್ವೆ, ಇದು ಯುರೋಪಿನ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ತರವಾದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಹೊಸಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಮೊದಲ ವಿಭಾಗವನ್ನು, ''ಅನಲೈಟಿಕ್ (ವಿಶ್ಲೇಷಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ'' ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಆಧಾರಭೂತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಚಿಕ್ಕದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇದು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ೧೯೦೭ ಮತ್ತು ೧೯೧೧ರ ಮಧ್ಯದ ಒಂದು ಪ್ರಧಾನ ಕಲಾ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಎರಡನೆಯ ಹಂತ, ''ಸಿಂಥಟಿಕ್ (ಕೃತಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ,'' ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಸರ್ರಿಯಲಿಸ್ಟ್ ಪ್ರಯತ್ನ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಂದ ಸಮಯವಾದ, ೧೯೧೯ರ ವರೆಗೂ ಜೀವನಾಧಾರವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು. ಆಂಗ್ಲ ಕಲಾ ಚರಿತ್ರಕಾರ ಡಾಗ್ಲಾಸ್ ಕೂಪರ್, ಅವರ ಸೆಮಿನಲ್ ಪುಸ್ತಕ ''ದಿ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ಎಪೋಕ್‌'' ನಲ್ಲಿ, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ಪೂಪರ್‌ರ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಸ್ಟೂಡಿಯೊಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮೊದಮೊದಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ "ಮೊದಲಿನ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ" (೧೯೦೬ರಿಂದ ೧೯೦೮ರ ವರೆಗೂ) ಇತ್ತು; ಎರಡನೆಯ ಹಂತವನ್ನು "ಎತ್ತರದ ಕ್ಯೂಬಿಸಂ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು, (೧೯೦೯ರಿಂದ ೧೯೧೪ರ ವರೆಗೂ) ಈ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಜಾನ್ ಗ್ರಿಸ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರಾಗಿ ಗೋಚರವಾದರು; ಮತ್ತು ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಕೂಪರ್ "ನಂತರದ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ"ಯನ್ನು (೧೯೧೪ರಿಂದ ೧೯೨೧ರ ವರೆಗೂ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಮೂರನೆಯ ಹಂತ ಎಂದೂ, ಆಧಾರಭೂತ ಅವಂತ್-ಗ್ರೇಡ್ (ಪ್ರಗತಿಪರ ಗುಂಪು) ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದೂ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು.<ref>ಡಾಗ್ಲಾಸ್ ಕೂಪೆರ್, "ದಿ ಕ್ಯೂಬಿಕ್ ಎಪೋಕ್", ಪು. ೧೧–೨೨೧, ಫೈಡನ್ ಪ್ರೆಸ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ೧೯೭೦, ಲಾಸ್ ಏಂಜೆಲ್ಸ್ ಕಾಂಟೀ ಮ್ಯೂಸಿಯಮ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಮೆಟ್ರೊಪೋಲಿಟನ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಮ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್‌ ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್ ೦ ೮೭೫೮೭೦೪೧ ೪ದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಯೋಗದಲ್ಲಿ</ref> ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಕಲಾಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ, ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ಆಬ್ಜೆಕ್ಟ್ (ವಸ್ತು)ಗಳನ್ನು, ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮರು-ಜೋಡಿಸಲಾಗುವುದು-ಇಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಚಿತ್ರಿಸುವುದರ ಬದಲಾಗಿ, ವಿಷಯವನ್ನು ಬಹು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ಕಲಾವಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಹು ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿಂದ ಚಿತ್ರಿಸುವನು. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೇಲ್ಮೈಗಳು ಹೊರನೋಟದ ಯಾದೃಚ್ಚಿಕವಾದ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಹಾಯ್ದು, ಆಳದ ಸುಸಂಬದ್ಧ ಗ್ರಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಳಿಸಿಹಾಕುತ್ತವೆ. ಹಿನ್ನಲೆ ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳ ಸಮತಲಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಭೇದಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಪೊಳ್ಳಾದ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಸ್ಥಳದ ರಚನೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಇದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. == ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಗಳು == ೧೯ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೨೦ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಯುರೋಪಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗಣ್ಯರು ಆಫ್ರಿಕಾದ, ಮೈಕ್ರೊನೇಸಿಯ ಮತ್ತು [[ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡಗಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನ|ಅಮೆರಿಕಾ ಮೂಲದ]] ಕಲೆಯ ಶೋಧನೆಯನ್ನು ಮೊದಲಭಾರಿಗೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಪಾಲ್ ಗಯ್‌ಗ್ವಿನ್, ಹೆನ್ರಿ ಮತಿಸ್ಸೆ, ಮತ್ತು [[ಪಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೋ|ಪಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೊ]]ರಂತಹ ಕಲಾವಿದರು, ವಿದೇಶಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಶೈಲಿಯ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ದೃಢವಾದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೊಳಗಾದರು ಮತ್ತು ಪ್ರೇರಿತರಾದರು. ಸುಮಾರು ೧೯೦೬ರಲ್ಲಿ, ಪಿಕಾಸೊ ಜೆರ್‌ಟ್ರೂಡ್ ಸ್ಟೈನ್ ಮುಖಾಂತರ ಮತಿಸ್ಸೆರನ್ನು ಬೆಟ್ಟಿಯಾದರು, ಅದು ಇಬ್ಬರು ಕಲಾವಿದರು ಪ್ರಾಚಿನ ಶೈಲಿ, ಇಬೆರಿಯಾದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಆದಿವಾಸಿ ಮುಖವಾಡಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಗಳಿಸಿದ ಸಮಯವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಸ್ನೇಹಭಾವದ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದರು ಮತ್ತು ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಪರಸ್ಪರ ಪೈಪೋಟಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಬಹುಶಃ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತಾ ಪಿಕಾಸೊ ೧೯೦೭ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವರ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೊಸಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, ಗ್ರೀಕ್‌ರ ಶಿಫಾರಸಿನಿಂದ ಇದನ್ನು ಇಬೆರಿಯಾದ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕಲೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದರು. ೧೯೦೭ರ ಪಿಕಾಸೊ'ರ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳು, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಪೂರ್ವದ ''ಲೆಸ್ ಡೆಮೊಇಸೆಲ್ಲೆಸ್ ಡಿ'ಅವಿಗ್ನೋನ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದಾದ, ಪ್ರೋಟೊಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು.<ref name="ಕೂಪೆರ್, ೨೪">ಕೂಪೆರ್, ೨೪</ref> ಆಂಗ್ಲ ಕಲಾ ಚರಿತ್ರೆಗಾರ, ಸಂಗ್ರಹಕಾರ, ಮತ್ತು ''ದಿ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ಎಪೋಚ್‌'' ನ ಲೇಖಕ, ಡಾಗ್ಲಾಸ್ ಕೂಪರ್, ಪಾಲ್ ಗಾಯ್‌ಗ್ವಿನ್ ಮತ್ತು ಪಾಲ್ ಸೆಝನ್ನೆರನ್ನು "ಇವರಿಬ್ಬರು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ರಚನೆಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವರ್ಚಸ್ಸನ್ನು ಬೀರಿದವರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ೧೯೦೬ ಮತ್ತು ೧೯೦೭ರ ಸಮಯದ ಪಿಕಾಸೊ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಧಾನವಾದವರು" ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದರು.<ref>ಕೂಪೆರ್, ೨೦-೨೭</ref> ಅದಾಗ್ಯೂ ''ಲೆಸ್ ಡೆಮೊಇಸೆಲ್ಲೆಸ್ ಡಿ'ಅವಿಗ್ನೋನ್‌‌'' ನ್ನು ಮೊದಲ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ವರ್ಣಚಿತ್ರ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೆಳುವುದನ್ನು ಕೂಪರ್ ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದು, [[ಚಿತ್ರ:Paul_C%C3%A9zanne_163.jpg|thumb|left|ಪಾಲ್ ಸೆಝನ್ನೆ, ಕ್ವಾರಿ ಬಿಬೆಮಸ್ 1898-1900, ಫೋಕ್‌ವಾಂಗ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಎಸ್ಸೆನ್, ಜರ್ಮನಿ]] :''ಡೆಮೊಇಸೆಲ್ಲೆಸ್‌'' ನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೊದಲ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಚಿತ್ರ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಂದು ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆ ಅಸ್ಟೆ, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಕಡೆಗೆ ಇದು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆ ಆದರೂ ಇದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯದ್ದಲ್ಲ. ಇದರಲ್ಲಿನ ತಡೆಒಡ್ಡುವ, ಆವಿರ್ಭಾವದ ಧಾತು, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಚೈತನ್ಯಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದುದು, ಪ್ರಂಪಂಚದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ, ಸಹಜವಾದ ಚೈತನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಲಾಯಿತು. ಅದಾಗ್ಯೂ, ''ಡೆಮೊಇಸೆಲ್ಲೆಸ್‌'' ಒಂದು ತಾರ್ಕಿಕ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಆರಂಭ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಕಾರಣ ಇದು ಹೊಸಾ ಚಿತ್ರಾತ್ಮಕ ಭಾಷಾ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಯ ಉದ್ಭವವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ, ಹಾಗು ಇದರಲ್ಲಿ ಪಿಕಾಸೊ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉರುಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಇದರ ಹೊರಗೆ ಕಾಣಲಾಯಿತು.<ref name="ಕೂಪೆರ್, ೨೪"/> ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೆಝನ್ನೆ’ರ ನಂತರದ ಕೆಲಸದ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ದಿಶೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದೆಂದು ಕೆಲವರು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ: ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಬಣ್ಣಹಚ್ಚಿದ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಬಣ್ಣದ ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಬಹುಮುಖ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನಾಗಿ ತುಂಡುಮಾಡುವುದು, ನಂತರ ಬೈನೂಕುಲರ್ ನೋಟದಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸುವಂತೆ ಬಹು ನೋಟದ ಕೋನಗಳು ಬರುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಸಹಜ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಸಿಲಿಂಡರುಗಳು, ಗೋಳಾಕೃತಿಗಳು, ಮತ್ತು ಕೋನುಗಳಾಗಿ, ಸರಳೀಕರಿಸುವಲ್ಲಿನ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ. ಏನೇ ಆದರೂ ಘಾನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರು ಈ ಪರಿಕಲನೆಯನ್ನು ಸೆಝನ್ನೆಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು; ಅವರು ಚಿತ್ರಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಮೇಲ್ಮೈಗಳನ್ನು ಏಕ ಚಿತ್ರ ಸಮತಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿದರು, ಇದು ಆ ವಸ್ತುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಮುಖಗಳನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಹೊಸಾ ಮಾದರಿಯ ಈ ಚಿತ್ರಣವು ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳು ಗೋಚರಿಸುವ ಪಥವನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಿಸಿತು. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆ, ನಂತರ ಮೌಂಟ್‌ಮಾಟ್ರೆ, [[ಪ್ಯಾರಿಸ್|ಫ್ಯಾರೀನ್‌]]ನ ನಿವಾಸಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಯುಕ್ತ ದೃಢಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಲಾವಿದರು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಪರಿವರ್ತಕರಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರದ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪಾಲುದಾರ ಸ್ಫಾನಿಯಾರ್ಡ್ ಜಾನ್ ಗ್ರಿಸ್. ೧೯೦೭ರ ಸಂದರ್ಶನದ ನಂತರ ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಮತ್ತು ಪಿಕಾಸೊ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಿಕಾಸೊ ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಇದರ ಪ್ರೇರೇಪದಿಂದಲೆ ಬ್ರಾಕ್ವೆ ೧೯೦೮ರ ವೇಳೆಗೆ ಫೇವಿಸಂನಿಂದ ದೂರ ಸರಿದರು. ಈ ಇಬ್ಬರು ಕಲಾವಿದರು ೧೯೦೮ರ ಕೊನೆಯ-೧೯೦೯ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ೧೯೧೪ರಲ್ಲಿ [[ಮೊದಲನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|Iನೆಯ ಪ್ರಪಂಚ ಯುದ್ಧ]] ಆರಂಭವಾಗುವ ವರೆಗೂ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಪ್ರಯತ್ನವು ಫ್ಯಾರೀಸ್ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ಬಹಳ ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಲಾ ವಿಮರ್ಶಕ ಲೋಯಿಸ್ ವಾಕ್ಸೆಲ್ಲೆಸ್, ೧೯೦೮ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಕ್ವೆರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿದ ನಂತರ "ಕ್ಯೂಬಿಸಂ" ಅಥವಾ "ಬಿಝಾರೆ ಕ್ಯೂಬಿಕ್ವೆಸ್" ಅನ್ನುವ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿದರು. ಅವರು ಇದನ್ನು "ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಘನಾಕೃತಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಚಿತ್ರ" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದರು, ಇಬ್ಬರು ರಚನೆಕಾರರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅನುಸರಿಸದೇ ಇದ್ದರೂ, ಈ ಪದವು ಬಹುಬೇಗ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಕಲಾ ಚರಿತ್ರೆಗಾರ ಎರ್ನ್‌ಸ್ಟ್ ಗಾಂಬ್ರಿಚ್ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ್ನು "ಸಂದಿಗ್ಧತೆಯನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಕೊನೆಗಾಣಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಯತ್ನ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಓದಲು ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಮಾನವನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ವರ್ಣರಂಜಿತ ಕ್ಯಾನ್ವಸ್ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದರು.<ref>ಅರ್ನ್‌ಸ್ಟ್ ಗೋಂಬ್ರಿಚ್ (೧೯೬೦) ''ಆರ್ಟ್ ಆಂಡ್ ಇಲ್ಯೂಷನ್'', ಯಾಸ್ ಕೋಟೆಡ್ ಇನ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಎಮ್‌ಸಿಲುಹನ್ (೧೯೬೪) ''ಅಂಡರ್‌ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಮೀಡಿಯ'', ಪು.೧೨ [http://www9.georgetown.edu/faculty/irvinem/theory/McLuhan-Understanding_Media-I-1-7.html ]</ref> [[ಚಿತ್ರ:Juan_Gris_-_Portrait_of_Pablo_Picasso_-_Google_Art_Project.jpg|thumb|right|ಜಾನ್ ಗ್ರಿಸ್, ಪಿಕಾಸೊ ರೇಖಾಚಿತ್ರ, 1912, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಮೇಲಿನ ಎಣ್ಣೆ, ಚಿಕಾಗೊ ಕಲಾ ಸಂಸ್ಥೆ]] ಮೋಂಟ್‌ಫಾರ್ನಸೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕಲಾ ವರ್ತಕ ಡಾನಿಯಲ್-ಹೆನ್ರಿ ಕಾಹ್ನ್‌ವೈಲರ್‌ರಿಂದ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟು, ಬಹು ಬೇಗ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿಗಿ, ೧೯೧೧ರ ವೇಳೆಗೆ ವಿಮರ್ಶಕರು ಕಲಾವಿದರ "ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ಶಾಲೆಯನ್ನು" ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವಂತಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite web |url=http://www.tate.org.uk/servlet/CollectionDisplays?showid=1081 |title=ಕ್ಯೂಬಿಸಂ ಆಂಡ್ ಇಟ್ಸ್ ಲೆಗಸಿ, ಟ್ಯಾಟ್ ಲಿವೆರ್‌ಪೂಲ್, ಮರುಪಡೆದದ್ದು ನವೆಂಬರ್ 27, 2008 |access-date=2010-10-01 |archive-date=2006-05-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504040523/http://www.tate.org.uk/servlet/CollectionDisplays?showid=1081 |url-status=dead }}</ref> ಅದಾಗ್ಯೂ, ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟರು ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಹುತೇಕ ಕಲಾವಿದರು ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಮತ್ತು ಪಿಕಾಸೊರ ಗಿಂತಲೂ ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಭಿನ್ನ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದರು. ಪುಟ್ಯೂಕ್ಸ್ ಗುಂಪು ಅಥವಾ ಸೆಕ್ಷನ್ ಡಿ'ಓರ್ ಅನ್ನುವುದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಪ್ರಯತ್ನದ ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಪಡೆತವಾಗಿದೆ; ಇದು ಗೈಲ್ಯುಮೆ ಅಪೊಲಿನೈರೆ, ರೋಬೆರ್ಟ್ ಡೆಲ್ಯುನೈ, ಮಾರ್ಸೆಲ್ ಡಚಾಂಪ್, ಅವರ ಸಹೋದರರು ರೈಮಂಡ್ ಡಚಾಂಪ್-ವಿಲ್ಲೊನ್ ಮತ್ತು ಜಾಕ್ವೆಸ್ ವಿಲ್ಲೊನ್, ಮತ್ತು ಫೆರ್ನಾಂಡ್ ಲೆಜೆರ್, ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಪಿಕಾಬಿಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಸಂಗಡಿಗರಾದ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಕಲಾವಿದರು: ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಗ್ಲೈಝೆಸ್, ಜೀನ್ ಮೆಟ್‌ಝಿಂಗರ್,<ref>[https://web.archive.org/web/20070611000521/http://www.learn.columbia.edu/picmon/pdf/art_hum_reading_46.pdf ] ಮೆಟ್‌ಝಿಂಗರ್ ಆಂಡ್ ಗ್ಲೈಝಸ್ ಎಕ್ಸ್‌ಫರ್ಟ್ ಫ್ರಮ್''ಕ್ಯೂಬಿಸಂ ೧೯೧೨,'' ಮರುಪಡೆದದ್ದು ಏಪ್ರಿಲ್ ೬, ೨೦೦೯</ref> ಮಾರೀ ಲಾರೆನ್ಸಿಸ್, ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ವೆಬೆರ್, ಡೈಗೊ ರಿವೆರ, ಮಾರೀ ವೊರೊಬೀಫ್, ಲೋಯಿಸ್ ಮಾರ್ಕೊಸಿಸ್, ಜಾನ್ನೆ ರಿಜ್-ರೂಸೊವ್, ರೋಗೆರ್ ಡೆ ಲಾ ಪ್ರೆಸ್‌ನಯೆ, ಹೆನ್ರಿ ಲೆ ಪವ್‌ಕೋನಿಯರ್, ಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಆರ್ಚಿಪೆಂಕೊ, ಪ್ರಾಂಟಿಸೆಕ್ ಕುಪ್ಕಾ, ಅಮೆಡೀ ಓಝೆನ್‌ಫಾಂಟ್, ಜೀನ್ ಮರ್ಚಾಂಡ್, ಲಿಯೊಪೋಲ್ಡ್ ಸರ್ವೇಜ್, ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಹೆನ್ರಿ ಬ್ರೂಸ್ ಮತ್ತು ಇತರರು. ಸೆಕ್ಷನ್ ಡಿ'ಓರ್ ಆನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಓರ್ಪಿಸಂ ಸಂಗಡದ ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರು. ಪ್ಯೂರಿಸಂ ಅನ್ನುವುದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಒಂದು ಕಲಾತ್ಮಕ ಉದಯ ಆಗಿದೆ, ಅದು [[ಮೊದಲನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಮೊದಲನೆಯ ಪ್ರಪಂಚ ಯುದ್ಧದ]] ನಂತರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರಮುಖ ಪ್ಯೂರಿಸಂ ತತ್ವ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಲ್ಲಿ ಲೆ ಕರ್ಬುಸಿಯರ್, ಅಮೆದೀ ಓಝೆನ್‌ಫಾಂಟ್, ಮತ್ತು ಪೆರಾಂಡ್ ಲೆಜೆರ್ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರು. ೧೯೧೩ರಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ|ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ]] ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಆರ್ಮೊನಿ ಷೋನಲ್ಲಿ ಜಾಕ್ವೆಸ್ ವಿಲ್ಲೊನ್ ಏಳೂ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಡ್ರೈಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದಾಗ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಕ್ಯೂಬಿಸಂ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ೧೯೨೦ರ ಮೊದಲು ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಮತ್ತು ಪಿಕಾಸೊ ಅನೆಕ ವಿಭಿನ್ನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಈ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವನ್ನು ಆರ್ಮೊನಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಮೊದಲೆ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಆಲ್‌ಪ್ರೆಡ್ ಸ್ಟೈಗ್ಲಿಟ್‌ಝ್'ನ "೨೯೧" ಗ್ಯಾಲರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಲಾಗಿತ್ತು. ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆರ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಆರಂಭ ಯುಗದ ಮಹತ್ವಗಳನ್ನು ಅರೆತ ಸ್ಜೆಚ್ ಕಲಾವಿದರು, ಇದರ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರಪಡೆದು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕೆಲಸಗಳಾದ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ-ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರು. ಇದು ಬಹುಶಃ [[ಪ್ರಾಗ್|ಪ್ರಾಗ್ವೆ]]ಯಲ್ಲಿ ೧೯೧೦ರಿಂದ ೧೯೧೪ರ ವರೆಗೂ ಇದ್ದ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಸ್ಜೆಚ್ ತತ್ವ ಪ್ರತಿಪಾದಕರ ಒಂದು ಅವಂತ್-ಗ್ರೇಡ್ ಕಲಾ ಪ್ರಯತ್ನವಾದ, ಸ್ಜೆಚ್ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. == ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ == thumb|left|ಡಾನಿಯಲ್-ಹೆನ್ರಿ ಕಾನ್‌ವೈಲರ್ ರೇಖಾಚಿತ್ರ, 1910, ಚಿಕಾಗೊ ಕಲಾ ಸಂಸ್ಥೆ. ಪಿಕಾಸೊ'ರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಅವರ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಕಲಾ ಡೀಲರು (ವ್ಯಾಪಾರಿ)ಯ ವಿಶ್ಲೇಷನಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದ ರೇಖಾಚಿತ್ರ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಾನ್‌ವೈಲರ್ ವ್ಯಾಪಾರದ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರದಿದ್ದರೆ ಮನ್ನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಏನಾಗುತ್ತಿತ್ತು? ಎಂದು ಪಿಕಾಸೊ ಕಾನ್‌ವೈಲರ್‌ನ್ನು ಕುರಿತು ಬರೆದರು ''ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ'' ಅನ್ನುವುದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಕಲಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯತ್ನದ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ೧೯೦೮ ಮತ್ತು ೧೯೧೨ರ ಮಧ್ಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸಿಂತಟಿಕ್ (ಕೃತಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯಿಂದ ವಿಭಿನ್ನಾವಾಗಿ, ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟರು ಸಹಜ ಆಕೃತಿಗಳ "ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು" ನಡೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಆಕೃತಿಗಳನ್ನು ಎರಡು ಕ್ಷೇತ್ರಫಲಗಳ ಚಿತ್ರ ಸಮಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಜ್ಯಾಮಿತಿಯ ಭಾಗಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿದರು. ಬಣ್ಣವು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೂದಿಬಣ್ಣ, ನೀಲಿ ಮತ್ತು ಕಾವಿಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಏಕವರ್ಣದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲದ್ದು. ಬಣ್ಣದ ಮೆಲಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಬದಲಿಗೆ, ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟರು, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ಸಿಲಿಂಡರು, ಗೋಳಾಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕೋನಗಳಂತಹ ಆಕಾರಗಳ ಮೆಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಏಕಾಗ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಈ ಪ್ರಯತ್ನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕೆಲಸಗಳು ಶೈಲಿಸಂಗ್ರಹದ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. [[ಚಿತ್ರ:Juan Gris - Still Life with Fruit Dish and Mandolin.jpg|thumb|right|ಜಾನ್ ಗ್ರಿಸ್, ಹಣಿನ ಪಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ವೀಣೆಯಂತಿರುವ ವಾದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಲ ಜೀವನ, 1919, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಮೇಲಿನ ಎಣ್ಣೆ, ಖಾಸಗಿ ಸಂಗ್ರಹ, ಪ್ಯಾರೀಸ್.]]ಪ್ಯಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋರ್ಜೆಸ್ ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಇಬ್ಬರು ಶೂನ್ಯಚಿತ್ತದ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸಿದರು, ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಹೊರಗಿನ ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ಮತ್ತು ರಚನೆಯ ಒಳಗೆ ಗೋಚರಿಸುವ ಭಾಷೆಯಮೇಲಿನ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ಚಿಂತನೆಗಳ ನಡುವೆ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ಬೇಕಾಗುವಷ್ಟು ವಾಸ್ತವ ಪ್ರಪಂಚದ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಿಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಾದ, ಪಿಕಾಸೊರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ''ಮಾ ಜೊಲೀ'' (೧೯೧೧) ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ''ದಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್'' (೧೯೧೧) ಇವುಗಳಿಂದ ನಿದರ್ಶಿಸಿದರು. ಫ್ಯಾರೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ೧೯೦೭ರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ ಸೆಝನ್ನೆರ ಕಲಾ ಕೆಲಸಗಳ ಸಂಗ್ರಹನಾಲಯದ ಪೂರ್ವಾನ್ವಯದ ಬೃಹತ್ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಅವರ ಮರಣದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ನಂತರ ನಡೆಯಿತು. ಸೆಝನ್ನೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಚಿತ್ರಗಾರ ಮತ್ತು ಅವರ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ವಿಶೆಷವಗಿ ಮಾರ್ಧನಿಸುವಂತವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಪ್ಯಾರಿಸ್|ಫ್ಯಾರೀಸ್‌]]ನಲ್ಲಿನ ಯುವ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಇವು ಬಹು ಮುಖ್ಯವಾದವು ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಅಪರಿಮಿತವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಗಮನಿಸಿ ಮತ್ತು ನೋಡುವುದನ್ನು ಕಲಿಯಿರಿ ಮತ್ತು ನಿಸರ್ಗವು ಮೂಲ ಆಕಾರಗಳಾದ ''ಘನಾಕೃತಿಗಳು, ಗೋಳಾಕೃತಿಗಳು, ಸಿಲಿಂಡರುಗಳು, ಮತ್ತು ಕೋನುಗಳ'' ಜೋಡಣೆಯಿಂದಲೇ ಆಗಿರುವಂತೆ ಭಾವಿಸಿ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದ, ಪಾಲ್ ಸೆಝನ್ನೆರನ್ನು ನೋಡಿಯೇ, ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಇಬ್ಬರು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರೇರಿತಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಪಿಕಾಸೊ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದ ಆಗಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ನಿಘಂಟುವಿನ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೆ ಪಿಕಾಸೊ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಫೇವಿಸಂನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಸಹ ಪ್ರಮುಖರು. == ಸಿಂಥೆಟಿಕ್ (ಕೃತಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ == [[ಚಿತ್ರ:Picasso three musicians moma 2006.jpg|thumb|ಪ್ಯಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೊ, ಮೂವರು ಸಂಗೀತಗಾರರು (1921), ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ. ಮೂವರು ಸಂಗೀತಗಾರರು ಸಿಂಥಟಿಕ್ (ಕೃತಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಗೆ ಒಂದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಉದಾಹರಣೆ.<ref>ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ</ref>]] ಸಿಂಥೆಟಿಕ್ (ಕೃತಕ) ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಅನ್ನುವುದು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯಲ್ಲೇ ಆದ ಎರಡನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಪಿಕಾಸೊ, ಬ್ರಾಕ್ವೆ, ಜಾನ್ ಗ್ರಿಸ್ ಮತ್ತು ಇತರರಿಂದ ೧೯೧೨ ಮತ್ತು ೧೯೧೯ರ ನಡುವಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಭಿನ್ನ ರಚನಾ ಚಿತ್ರಣಗಳು, ಮೇಲ್ಮೈಗಳು, ತೇಪೆಚಿತ್ರದ ಅಂಶಗಳು, ಪೇಪಿಯರ್‌ ಕೊಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ವಿಲೀನಗೊಂಡ ವಿಷಯದ ಒಂದು ಬೃಹತ್‌‌ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಪರಿಚಯ ಇವು ಕೃತಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿವೆ. ಇದು ಶ್ರೇಷ್ಟ ಕಲಾ ಕೆಲಸದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಪಡಿಸಿದ ಕಾಲೇಜು ಮೂಲವಸ್ತುಗಳ ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ಯಾಬ್ಲೊ ಪಿಕಾಸೊ’ರ ''"ಸ್ಟಿಲ್ ಲೈಫ್ ವಿತ್ ಚೈರ್-ಕ್ಯಾನಿಂಗ್‌"'' (೧೯೧೧–೧೯೧೨) ಇದನ್ನು ಹೊಸಾ ಶೈಲಿಯ ಮೊದಲ ಕೆಲಸವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು,<ref>[http://serdar-hizli-art.com/picasso/picasso_braque_1912_1924.htm ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101129190800/http://serdar-hizli-art.com/picasso/picasso_braque_1912_1924.htm |date=2010-11-29 }} ಮರುಪಡೆದದ್ದು ನವೆಂಬರ್ ೨೬, ೨೦೦೯</ref> ಇದು ಪಠ್ಯದೊಂದಿಗೆ, ಚೈರ್-ಕ್ಯಾನಿಂಗ್‌ನ್ನು ಅಂಡಾಕೃತಿಯ ಕ್ಯಾನ್‌ವಾಸುಮೇಲೆ ಅಂಟಿಸಿದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವಂತೆ ಮುದ್ರಿಸಿದ ಎಣ್ಣೆ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಚಿತ್ರವು ಹಗ್ಗದ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಮೇಲುಗಡೆಯ ಎಡಗಡೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳು "ಜೆಒಯು" ಆಗಿದ್ದು, ಇವು ಬಹುತೇಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವು ವಾರ್ತಾ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಹೆಸರಾದ ''"ಲೆ ಜರ್ನಲ್"'' ನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.<ref>ರಿಚರ್ಡ್ಸನ್, ಜಾನ್. ''ಎ ಲೈವ್ ಆಫ್ ಪಿಕಾಸೊ, ದಿ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ರೆಬೆಲ್ ೧೯೦೭-೧೯೧೬.'' ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್: ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್ ಎ. ನೋಫ್, ೧೯೯೧, ಪು.೨೨೫. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್ ೯೭೮-೦-೩೦೭-೨೬೬೬೫-೧</ref> ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಯ ಕ್ಲಿಪ್ಪಿಂಗ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಗಳಾಗಿದ್ದವು, ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಯ ಭೌತಿಕ ತುಂಡುಗಳು, ಹಾಳೆ ಸಂಗೀತ, ಮತ್ತು ಆ ತರಹದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಹ ಕಾಲೆಜುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದ್ದವು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜೆಒಯು ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದಗಳಾದ ಜೊಯ್ (ಆಟ) ಅಥವಾ ಜೊಯರ್ (ಆಡಲು)ಗಳ ಮೇಲಿನ ಎರಡರ್ಥದ ನುಡಿ ಪದ ಸಹ ಆಗಬಹುದಾಗಿದೆ. ಪಿಕಾಸೊ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕ್ವೆ ಪರರ್ಸ್ಪರ ಸ್ನೆಹಭಾವದ ಪೈಪೋಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಚಿತ್ರಕಲಾ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಅವರ ಈ ಪೈಪೋಟಿಯ ಆಟ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು ವಿಷಯಗಳ ವಿಶ್ಲೇಶಣೆಯಾಗಿದೆ (ಸಮತಲಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುವುದು), ಕೃತಕ ಘಾನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅನೆಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಶುದ್ಧವಾಗಿದೆ, ಕೃತಕ ಘಾನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು ಕೆಲವೇ ಸಮಕ್ಷೇತ್ರದ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳನ್ನು (ಅಥವಾ ಸ್ಕಿಮ್ಯಾಟಿಸಂ) ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಬಣ್ಣದ ಚಾಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಪ್ಪಟೆಯ ಸ್ಥಳದ ರಚನೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ. == ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದನ ಶಿಲ್ಪಕಲೆ == [[ಚಿತ್ರ:Otto Gutfreund (Zenska hlava).JPG|left|thumb|ಮಹಿಳೆ’ಯ ಶಿರಸ್ಸು, ಒಟ್ಟೊ ಗೂಟ್‌ಪ್ರೆಂಡ್, 1912-1913]] :''ಪ್ರಮುಖ ಲೇಖನ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ಸ್ಕಲ್ಪ್‌ಚರ್ ನೋಡಿ'' ಬಹುತೇಕ ಅದೇ ಕಲಾವಿದರಿಂದ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಶಿಲ್ಪಕಲೆ ಸಹ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಮೊದಲನೆಯ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯು ಪಿಕಾಸೊ’ರ ೧೯೦೯ರ ಕಂಚಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ''ಮಹಿಳೆಯ ಶಿರಸ್ಸು'' ಆದರೂ ಆಗಿರಬಹುದು<ref>[https://www.nytimes.com/1982/09/26/arts/art-view-picasso-revolutionized-sculpture-too.html ಗ್ರೇಸ್ ಗ್ಲ್ಯೂಕ್, ''ಪಿಕಾಸೊ ರೆವೊಲ್ಯುಷನೈಜ್ಡ್ ಸ್ಕಲ್ಪ್‌ಚರ್ ಟೂ'', ಎನ್‌ವೈ ಟೈಮ್ಸ್, ಪ್ರದರ್ಶನದ ಅವಲೋಕನ 1982] ಮರುಪಡೆದದ್ದು ಜುಲೈ ೨೦, ೨೦೧೦</ref> ಅಥವಾ ೧೯೧೨ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಗ್ವೆಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿದ ಒಟ್ಟೊ ಗುಟ್‌ಪ್ರೆಂಡ್'ರ ''ಯಾಂಕ್ಸೈಟಿ'' (ಸ್ಜೆಚ್‌ನಲ್ಲಿನ ''ಯುಜ್‌ಕೋಸ್ಟ್'' ) ಆಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಮೂಲಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಹುತೇಕ ಇತರ ಯುರೋಪಿನ ಶಿಲ್ಪಕಲಾವಿದರು ವೇಗವಾಗಿ ಮುಂದಾಳತ್ವವನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಫ್ರೆಂಚ್ ರೈಮಂಡ್ ಡಚಾಂಪ್-ವಿಲ್ಲೊನ್, ಸೈನಿಕ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಅವರ ಮರಣದಿಂದ ಅವರ ಶಿಲ್ಪಕಲಾ ವೃತ್ತಿಯು ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಯೆ ಮುಗಿಯಿತು, ಯುಕ್ರೈನಿಯದ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಆರ್ಚಿಪೆಂಕೊ, ಅವರ ೧೯೧೨ರ ''ವಾಕಿಂಗ್ ವುಮೆನ್ (ನದೆದಾಡುವ ಮಹಿಳೆ)'' ಇದು ರೂಪಿಲ್ಲದ ನಿರರ್ಥಕ ಭಾವನೆಯ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯನ್ನು ಪರಿಚಿಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಲಿಥಾನಿಯಾದ ಜಾಕ್ವೆಸ್ ಲಿಪ್ಚಿಟ್ಜ್ ಇವರನ್ನು ಮೊದಲ ಘನಾಕೃತಿ ಶಿಲ್ಪಕಲಾವಿದ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ, ಪಾಲ್ ಸೆಝನ್ನೆ’ರ ಬಣ್ಣಹಚ್ಚಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಭಾಗಗಳ ಸಮತಲಗಳಾಗಿ ಮತ್ತು ಜ್ಯಾಮಿತಿಯ ಘನವಸ್ತುಗಳಾಗಿ (ಘನಾಕೃತಿಗಳು, ಗೋಳಾಕೃತಿಗಳು, ಸಿಲಿಂಡರುಗಳು, ಮತ್ತು ಕೋನುಗಳಾಗಿ) ವಿಭಜಿಸುವಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಶೈಲಿಯು ಸುಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿನ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ, ಇದು ಸುಮಾರು ೧೯೨೫ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದರ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಪ್ರಾಭಲ್ಯವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟು ಕನ್ಸ್ಟ್ರಕ್ಟಿವಿಸಂ ಮತ್ತು ಫ್ಯೂಚರಿಸಂಗೆ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ನೆರವಾಗಿದೆ. == ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ == [[ಚಿತ್ರ:Monument 1300 Shumen 2.JPG|thumb|right|ಷುಮೆನ್ ಹತ್ತಿರದ ಬುಲ್ಗಾರಿಯ ಸ್ಟೇಟ್ ಸ್ಮಾರಕದ ಅಪಾರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರ ಒಂದು ಭಾಗ.]] ಗೆರ್‌ಟ್ರೂಡ್ ಸ್ಟೈನ್‌ರ ಲಿಖಿತ ಕೆಲಸಗಳು ಪುನರುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯ ಪದಸಮುಚ್ಚಯಗಳನ್ನು ವಾಕ್ಯವೃಂದಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಅಧ್ಯಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡದ ಬ್ಲಾಕ್‌ಗಳಂತೆ ತೊಡಗಿಸುತ್ತವೆ. ''ದಿ ಮೇಕಿಂಗ್ಸ್ ಆಫ್ ಅಮೆರಿಕಾನ್ಸ್'' (೧೯೦೬–೦೮) ಅನ್ನುವ ನವಲನ್ನು ಸೇರಿ, ಸ್ಟೈನ್'ರ ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಮುಖ ಕೆಲಸಗಳು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತವೆ, ಗೆರ್‌ಟ್ರೂಡ್ ಸ್ಟೈನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹೋದರ ಲಿಯೊ ಸಹ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಬಹು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಭಾವಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸ್ಟೈನ್’ರ ಬರಹಗಳು ಪಿಕಾಸೊರ ಪ್ರಾಭಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅಮೆರಿಕಾದ ಕಾದಂಬರಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ, ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಪಾಕ್ನರ್'ರ ೧೯೩೦ರ ಕಾದಂಬರಿ ''ಯಾಸ್ ಐ ಲೇ ಡೈಯಿಂಗ್'' ನ್ನು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾ ಪದ್ಧತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ಓದಬಹುದಾಗಿದೆ. ಕಾದಂಬರಿಯು ೫೯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳ ಭಿನ್ನವಾದ ಅನುಭವಗಳ ವೃತ್ತಾಂತದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ, ಮಾಡಿದ ಕೊಹೆಜಿವ್ (ಅಂಟುಸ್ವಭಾವದ) ಆಕೃತಿಯಂತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಘಾನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯೊಂದಿಗಿದ್ದ ಕವಿಗಳೆಂದರೆ, ಗ್ವಿಲ್ಯುಮ್ ಪೊಲಿನೈರೆ, ಬ್ಲೈಸೆ ಸೆಂಡ್ರಾರ್ಸ್, ಜೀನ್ ಕೋಕ್‌ಟ್ಯೂ, ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಜಾಕಬ್, ಆಂಡ್ರೆ ಸಲ್ಮಾನ್ ಮತ್ತು ಪೀರ್ ರೆವೆರ್ಡಿ. ಅಮೆರಿಕಾದ ಕವಿ ಕೆನ್ನೆಥ್ ರೆಕ್ಸ್‌ರೋಥ್ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಕವನದಲ್ಲಿ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು "ಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವಕ, ಪೂರ್ವನಿಯೋಜಿತ ಅಗಲಿಸುವಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಹೊಸಾ ಕಲಾವಿದರ ಪ್ರವೇಶದಲ್ಲಿನ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳ ಮರುಕೂಡಿಸುವಿಕೆಯು, ಇದರ ಜಾಗರೂಕತೆಯ ವಾಸ್ತುಕಲೆಯಿಂದ ಸ್ವಯಂತೃಪ್ತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಸುರ್ರಿಯಲಿಸ್ಟ್ಸ್ (ಆಧುನಿಕ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರ) ಉಚಿತ ಸಂಘದಿಂದ ಮತ್ತು ಪರಿವೆಯಿಲ್ಲದ ಉಚ್ಚಾರಗಳ ಸಂಯೋಜಿನೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಸ್ತಿತ್ವದಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ".<ref>[http://www.bopsecrets.org/rexroth/essays/reverdy.htm ದಿ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ಪೊಯಟ್ರಿ ಆಫ್ ಪಿಯರೆ ರೆವೆರ್ಡಿ (ರೆಕ್ಸ್‌ರೋಥ್)]</ref> ಅದಾಗ್ಯೂ, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಕವಿಗಳು' ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶದ ನಂತರದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಾಭಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸರ್ರಿಯಾಲಿಝಂ (೨೦ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತ ಆಂದೋಲನ) ಗಾಡಚಿಂತನೆಯಾಗಿತ್ತು; ಸರ್ರಿಯಾಲಿಝಂನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಾದ, ಲೋವಿಸ್ ರಗಾನ್ ಹೆಳಿದ್ದೇನೆಂದರೆ, ಬ್ರೆಟೊನ್, ಸವ್‌ಪಾಲ್ಟ್, ಎಲ್ಯಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ತಮಗೆ, ರೆವೆರ್ಡಿ "ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯ, ಆದರ್ಶ ಕವಿಯಾಗಿದ್ದರು".<ref>{{Cite web |url=http://www.bloodaxebooks.com/titlepage.asp?isbn=1852241543 |title=ಬ್ಲೂಡಕ್ಸೆ ಪುಸ್ತಕಗಳು: ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಪುಟ > ಪಿಯರೆ ರೆವೆರ್ಡಿ: ಆಯ್ದ ಕವನಗಳು |access-date=2010-10-01 |archive-date=2011-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110527200900/http://www.bloodaxebooks.com/titlepage.asp?isbn=1852241543 |url-status=dead }}</ref> ಅವರನ್ನು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಚಿತ್ರಗಾರರು ಎಂದು ಜ್ಞಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ಈ ಕವಿಗಳು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಸ್ಪೂರ್ತಿಕೊಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು; ಅಮೆರಿಕಾದ ಕವಿಗಳು ಜಾಹ್ನ್ ಆಶ್‌ಬೆರಿ ಮತ್ತು ರಾನ್ ಪಾಡ್‌ಗೆಟ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರೆವೆರ್ಡಿ'ರ ಕೆಲಸಗಳ ಭಾಷಾಂತರಗನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. [[ಚಿತ್ರ:U cerne matky bozi1.jpg|thumb|right|ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಮಡೊನ್ನದ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದ ಗೃಹ, ಪ್ರಾಗ್ಯೂ, ಸ್ಜೆಚ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್, 1912]] ವಲ್ಲಾಸ್ ಸ್ಟೆವೆನ್‌'ರ "ಥರ್ಟೀನ್ ವೇಸ್ ಆಫ್ ಲುಕಿಂಗ್ ಅಟ್ ಎ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ಬರ್ಡ್", ಘಾನಕೃತಿ ಕಲೆಯ ಬಹು ನೋಟಗಳನ್ನು ಯಾವರೀತಿ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಹ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://titan.iwu.edu/~wchapman/americanpoetryweb/stevthir.html |title=ಇಲ್ಲಿನೋಯಿಸ್ ವೆಸ್ಲೆಯನ್ ಯುನಿವೆರ್ಸಿಟಿ - ದಿ ಅಮೆರಿಕಾನ್ ಪೊಯಟ್ರಿ ವೆಬ್ |access-date=2010-10-01 |archive-date=2007-08-13 |archive-url=https://archive.today/20070813070622/http://titan.iwu.edu/~wchapman/americanpoetryweb/stevthir.html |url-status=dead }}</ref> ಲೇಖಕ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ವರೆಸೆರವರು ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಲೆಯಿಂದ ಅತ್ಯಧಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು.. {{Citation needed|date=January 2008}} == ಇಂದಿನ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ == ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಕಲಾ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಪರಿಮಿತಿಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಬಹಳ ದೂರಚಲಿಸಿ, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಇದರ ಪೂರ್ವಾರ್ಜಿತವು ಅನೇಕ ಸಮಕಾಲೀನ ಕಲಾವಿದರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ತಿಳಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದವು. ಘನಾಕೃತಿ ಕಲಾವಿದರ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ವಾಣಿಜ್ಯಾಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಕಾಲೀನ ಕಲಾವಿದರು ಇದನ್ನು ಶೈಲಿಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ರಚಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ನಂತರದ್ದು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು ಹೊಂದಿದ್ದ ಬಹುಕಾಲ ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೋಡಿಯ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರದರ್ಶನಾತ್ಮಕ ಶಾಲೆಯಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಆಕಾರ ರೂಪಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯ ಛಾಯಾಚಿತ್ರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ ಹಿಡಿತದೊಂದಿಗೆ, ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆಯು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಿಸುವುದರಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮಾಸೃಷ್ಟಿಯ, ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿರುವ ನೋಡುಗರರಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ ಒಂದೇ ಕೋನದಲ್ಲಿ ನೂಡುವಿಕೆಯಿಂದ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಹಳ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ೨೦ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ ಮೊದಲ ಭಾರಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಬಹುತೇಕ ನಿರೂಪಣಾ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ, ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಂತಹವಾಗಿದ್ದವು. == ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ == * ಸ್ಜೆಚ್ ಕ್ಯೂಬಿಸಂ * ಪೂರಿಸಂ == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} == ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ == * ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್ ಹೆಚ್. ಬಾರ್, ಜೂನಿಯರ್., ''ಕ್ಯೂಬಿಸಂ ಮತ್ತು ಅಬ್‌ಸ್ಟ್ರಾಕ್ಟ್ (ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ) ಕಲೆ,'' ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್: ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ೧೯೩೬. * {{cite book | author=John Cauman | title=Inheriting Cubism: The Impact of Cubism on American Art, 1909-1936 | location=New York | publisher=Hollis Taggart Galleries | year=2001 | isbn=0-9705723-4-4}} * {{cite book | last = Cooper | first = Douglas | title = The Cubist Epoch | publisher = Phaidon in association with the Los Angeles County Museum of Art & the Metropolitan Museum of Art | location = London | year = 1970 | isbn = 0875870414 }} * ಜಾನ್ ಗೋಲ್ಡಿಂಗ್, ''ಕ್ಯೂಬಿಸಂ: ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ೧೯೦೭-೧೯೧೪,'' ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್:ವಿಟ್ಟೆನ್‌ಬೋರ್ನ್, ೧೯೫೯. * ರಿಚರ್ಡ್ಸನ್, ಜಾನ್. ''ಪಿಕಾಸೊ ಜೀವನ, ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ರೆಬೆಲ್ ೧೯೦೭-೧೯೧೬.'' ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್: ಆಫ್ರೆಡ್ ಎ. ನೋಫ್, ೧೯೯೧. ಐಎಸ್‌ಬಿಎನ್ ೯೭೮-೦-೩೦೭-೨೬೬೬೫-೧ == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Commons category}} {{Wiktionary|cubism}} * [http://picasso.tamu.edu ನೇರ ಪಿಕಾಸೊ ಯೋಜನೆ ] * [http://uk.portalmundos.com/mundoarte/comments/cubist.htm ಮುಂಡೊಆರ್ಟದಲ್ಲಿನ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್ ರಪ್ಚರ್ ಕಲಾತ್ಮಕ ವ್ಯಾಕ್ಯಾನಗಳು ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927223844/http://uk.portalmundos.com/mundoarte/comments/cubist.htm |date=2007-09-27 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=J0su_tnBI28 ಪಿಕಾಸೊ ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್‌ನ ನಿಶ್ಚಲ ಜೀವನದ ವಿಸಂಕೇತಿಸುವ ಚಲನಚಿತ್ರ ] * [http://www.nck.cz/cesky_kubismus.php?lg=eng ದಿ ಸ್ಜೆಚ್ ಕ್ಯೂಬಿಸಂ ಫೌಂಡೇಶನ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110718181203/http://www.nck.cz/cesky_kubismus.php?lg=eng |date=2011-07-18 }} {{en icon}} {{Post-Impressionism}} {{Avant-garde}} {{Westernart}} {{Modernism}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಕಲಾ ಆಂದೋಲನಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಧುನಿಕ ಕಲೆ]] [[ವರ್ಗ:ಘನಾಕೃತಿ ಕಲೆ]] [[ವರ್ಗ:ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಯುಗ]] o9qlvbezw9pxoyw128rnmiq6yf0t1p4 0 27772 1373947 1373563 2026-05-21T15:35:22Z Kamath 06 99412 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 1373947 wikitext text/x-wiki [[File:Botanica.jpg|thumb|right|333px|ಬೊಟಾನಿಕ್ಸ್, ಜಮೈಕಾ ಪ್ಲೇನ್‌ನಂತಹ, ಮ್ಯಾಸಾಶ್ಯುಸೆಟ್ಸ್, ಲ್ಯಾಟಿನೋ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂತರ ಮೂರ್ತಿಗಳು, ಆಟಗಾರರ ಜೊತೆಗೆ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಮೇಣದ ಬತ್ತಿಗಳು, ಲಕ್ಕಿ ಬಾಂಬೂ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಮತ್ತು ಜನಪದ ಔಷಧಗಳ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು.]] [[File:Viola odorata flower - purple with white center - front P.2005.04.04.jpg|right|thumb|ಸಿಹಿ ವೈಲೆಟ್ ಉತ್ಪನ್ನ ದಟ್ಟ ಕೆಂಪು, ನೇರಳೆ ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಥೋಕ್ಯಾನಿನ್.]] [[File:Primula aka.jpg|right|thumb|ಹೊಳಪು ಕೆಂಪು, ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣಗಳ ಪ್ರಿಮ್ರೋಸ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಟಿನೋಯ್ಡ್ಸ್.]] '''ವನಸ್ಪತಿ''' ಯು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಥವಾ ಜಾನಪದ [[ಔಷಧ]] ಪ್ರಕಾರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಜನ್ಯ ಸಾರ, ಸತ್ವಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನವಲಂಭಿಸಿದೆ. ಈ ವನಸ್ಪತಿಯು '''ಸಸ್ಯಗಳ ಔಷಧಿ''', '''ಔಷಧೀಯ ವನಸ್ಪತಿ''', '''ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿ''', '''ಮೂಲಿಕಾಶಾಸ್ತ್ರ''' ಮತ್ತು '''ಮೂಲಿಕಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆ''' ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿಂದಲೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.<ref name="ReferenceB">ಆಚಾರ್ಯ, ದೀಪಕ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ ಅಂಶು (2008): ಇಂಡಿಜಿನಸ್ ಹರ್ಬಲ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್: ಟ್ರೈಬಲ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಟ್ರೇಡಿಶನಲ್ ಹರ್ಬಲ್ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟೀಸ್, ಆವ್ಶಿಕರ್ ಪಬ್ಲಿಷರ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯೂಟರ್ಸ್, ಜೈಪುರ-ಭಾರತ ISBN 978-81-7910-252-7. ಪು 440.</ref> ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜೇನುಹುಳುಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೂ ಹರಡಿದ್ದು, ಖನಿಜಾಂಶಗಳು, ಚಿಪ್ಪುಗಳು ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹದ ಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.<ref name="ReferenceB"/> ಔಷಧ ವಿಜ್ಞಾನ ಶಾಸ್ತ್ರವು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮೂಲಗಳಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಔಷಧಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಅಧ್ಯಯನವಾಗಿದೆ. ಔಷಧಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಳಕೆಯು ಭವಿಷ್ಯದ ಔಷಧಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ದಾರಿಯೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 2001ರಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಕರು ಸುಮಾರು 122 ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಲಿತ ಔಷಧಗಳ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ್ದು, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಔಷಧ "ಜನಾಂಗೀಯಸಸ್ಯಗಳ" ಮೂಲಗಳಿಂದ ಪಡೆದವುಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 80 ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಬಳಕೆಗೆ ಅಥವಾ ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧ ಜನಾಂಗೀಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref name="Fabricant2001">{{cite journal |author=Fabricant DS, Farnsworth NR |title=The value of plants used in traditional medicine for drug discovery |journal=Environ. Health Perspect. |volume=109 Suppl 1 |issue= |pages=69–75 |year=2001 |month=March |pmid=11250806 |pmc=1240543 |doi= |url=}}</ref> ಹಲವು ಸಸ್ಯಗಳು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸುಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಡಲು ಬಳಸಬಹುದಾದಂತಹ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಸುವಾಸನಾಯುಕ್ತ ದ್ರವ್ಯಗಳಾಗಿದ್ದು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳು ಫೀನಾಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಪರಮಾಣುಗಳ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾದ ಟ್ಯಾನಿನ್‌ಗಳು. ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳು ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವ ಎರಡನೇ ದರ್ಜೆಯ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿದ್ದು ಕೇವಲ 12,000 ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಈವರೆಗೆ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟು ಪರಿಮಾಣದ ಶೇಕಡಾ 10ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಎಂದು ಅಂದಾಜುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಕಲೋಯ್ಡ್‌ಗಳಂತಹ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಭಕ್ಷಕ ಸೂಕ್ಷಾಣುಜೀವಿಗಳಿಂದ, ಕೀಟಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನೊದಗಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯವರ್ಗಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮೃದ್ಧಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ಔಷಧೀಯ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನೊದಗಿಸುವ ಆಹಾರವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal |author=Lai PK, Roy J |title=Antimicrobial and chemopreventive properties of herbs and spices |journal=Curr. Med. Chem. |volume=11 |issue=11 |pages=1451–60 |year=2004 |month=June |pmid=15180577 |doi= |url=}}</ref><ref>{{cite journal |author=Tapsell LC, Hemphill I, Cobiac L, ''et al.'' |title=Health benefits of herbs and spices: the past, the present, the future |journal=Med. J. Aust. |volume=185 |issue=4 Suppl |pages=S4–24 |year=2006 |month=August |pmid=17022438 |doi= |url=}}</ref> ಸೂಚಿಸಿದ ಔಷಧಿಗಳಂತೆಯೇ, ಅನೇಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳೂ ಕೂಡಾ ಅರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುವಂತಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ.<ref name="Talalay">{{cite journal | last1 = Talalay | first1 = P | last2 = Talalay | first2 = P | title = The importance of using scientific principles in the development of medicinal agents from plants. | journal = Academic medicine : journal of the Association of American Medical Colleges | volume = 76| issue = 3 | pages = 238–47 | year = 2001 | pmid = 11242573 }}</ref> ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಕಲಬೆರಕೆ, ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಪಕ ಸೂತ್ರಗಳ ಬಳಕೆ ಅಥವಾ ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಔಷಧಿಗಳ ಪರಸ್ಪರ ವರ್ತನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಯು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ ತರಬಲ್ಲ ಮಾರಕವಾದ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಂದೊದಗಿಸಬಲ್ಲುದು.<ref name="LewisME">{{cite journal | doi = 10.1016/S0378-8741(00)00394-9 | last1 = Elvin-Lewis | first1 = M. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2001 | title = Should we be concerned about herbal remedies | url = | journal = Journal of Ethnopharmacology | volume = 75 | issue = 2-3| pages = 141–164 | pmid = 11297844 }}</ref> ಆದರೂ, ಅಂತಹ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಔಷಧೀಯ ಘಟನೆಗಳು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿರುವ ಔಷಧಿಗಳ ಎಡಿಆರ್ ಕಾರಣದಿಂದುಂಟಾದ ತನಿಖೆಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಬಹಳ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಥವಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ದಾಖಲಾತಿಯ 6 - 7% ಪ್ರಮಾಣವು ಎಡಿಆರ್‌ ಕಾರಣದಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | last1 = Greener | first1 = Mark | title = Drug safety on trial | journal = EMBO reports | volume = 6 | issue = 3 | pages = 202–4 | year = 2005 | pmid = 15741969 | pmc = 1299263 | doi = 10.1038/sj.embor.7400353 }}</ref><ref>{{cite journal | url=http://www.jcdr.net/article_fulltext.asp?issn=0973-709x&year=2008&volume=2&issue=1&page=600&issn=0973-709x&id=192 | title=Adverse Drug Event (ADE) related Medical Emergency Department visits and hospital admissions: a prospective study from a North Indian Referral Hospital | journal = Journal of Clinical and Dianostic Research | year = 2008 |month = February |volume = 2 |issue = 1 |pages= 600–604 | issn=0973-709X}}</ref> ಉತ್ತಮ ವಿಧಾನಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಇತರ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅತೀಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಎಡಿಆರ್‌ಗಳನ್ನು<ref>{{cite journal | url = http://www.cmej.org.za/index. php/ cmej/article/viewFile/1546/1190 | journal = Continuing Medical Education | volume = 27 | issue = 2 | year = 2009 | last1 = Blockman | first1 = Marc | title = Adverse drug reactions – an update }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.2165/00019053-200321090-00002 | last1 = Rodríguez-Monguió | first1 = R | last2 = Otero | first2 = MJ | last3 = Rovira | first3 = J | title = Assessing the economic impact of adverse drug effects. | journal = PharmacoEconomics | volume = 21 | issue = 9 | pages = 623–50 | year = 2003 | pmid = 12807365 }}</ref> ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಅಡ್ಡಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ{{Citation needed|date=December 2010}}<ref>{{cite journal | last1 = Friedman | first1 = M. A. | title = The Safety of Newly Approved Medicines: Do Recent Market Removals Mean There Is a Problem? | journal = JAMA: the Journal of the American Medical Association | volume = 281 | pages = 1728 | year = 1999 | doi = 10.1001/jama.281.18.1728 }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1097/00131746-200201000-00006 | pmid = 15985853 | last1 = Preskorn | first1 = SH | year = 2002 | pages = 41–50 | issue = 1 | volume = 8 | title = Drug approvals and withdrawals over the last 60 years. | journal = Journal of psychiatric practice | url=http://journals.lww.com/practicalpsychiatry/Citation/2002/01000/Drug_Approvals_and_Withdrawals_Over_the_Last_60.6.aspx }}</ref> ==ವನಸ್ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಾನವ ಸಂಬಂಧಗಳು== ಎಲ್ಲಾ ಖಂಡದ ಸಾವಿರಾರು ಜನರು ಇತಿಹಾಸ ಪೂರ್ವಕಾಲದಿಂದಲೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಸ್ಯವರ್ಗಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಖಾಯಿಲೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಓಝ್‌ಟಲ್ ಆಲ್ಪ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 5,300ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹಿಂದೆ ಘನೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶರೀರ ಹೊಂದಿದ್ದ "''ಓಟ್ಝಿ ದ ಐಸ್‌ಮ್ಯಾ'' ನ್" ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಔಷಧೀಯ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಕಂಡು ಬಂದಿವೆ. ಅವನ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡ ಪರಾವಲಂಬಿ ಜೀವಿಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಈ ಗಿಡ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ದೈಹಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಕಹಿಸತ್ವವುಳ್ಳ ಸಸ್ಯಗಳ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಮಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವಾಗಿ ತಾವು ತಿನ್ನದೇ ಇದ್ದಂತಹ ಕಹಿ ಸತ್ವವುಳ್ಳ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೊಂಚ ಕೊಂಚವಾಗಿ ಕಚ್ಚಿ ತಿನ್ನುವಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅಸ್ವಸ್ಥ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ಆಹಾರಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ವೈದ್ಯರು ಪದೇ ಪದೇ ತಿಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Huffman MA | date = | year = 2003 | month = May | title = Animal self-medication and ethno-medicine: exploration and exploitation of the medicinal properties of plants | journal = Proc Nutr Soc | volume = 62 | issue = 2 | pages = 371–81 | pmid = 14506884 | doi = 10.1079/PNS2003257 | id = | url = | language =hindi | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref> ಕ್ಷೇತ್ರ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಚಿಂಪಾಂಜಿಗಳು, ಕೋಳಿಗಳು, ಕುರಿಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಟ್ಟೆಗಳಂತಹ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಭೇಧದ ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಪರಿವೀಕ್ಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ದೃಢವಾದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶದ ಗೋರಿಲ್ಲಾಗಳು ತಮ್ಮ ಆಹಾರದಲ್ಲಿನ ಸುಮಾರು 90% ಭಾಗದಷ್ಟು [[ಶುಂಠಿ]] ಸಸ್ಯದ ಜಾತಿಯದ್ದೇ ಆದ ''ಅಫ್ರಮೋಮಮ್ ಮೆಲೆಗ್ವೆಟಾ'' ಸಸ್ಯದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹಣ್ಣುಗಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಜೀವಿ ವಿರೋಧಿ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಶಿಗೆಲ್ಲೋಸಿಸ್ ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಹಲವಾರು ಸೋಂಕುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಡೆಯುವುದು ಗಮನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref name="engel2002">{{cite book | title=Wild Health: How Animals Keep Themselves Well and What We Can Learn From Them | first1=Cindy | last1= Engel |publisher= Houghton Mifflin | year= 2002 | isbn=0618071784}}</ref> ಬಂಧನದಲ್ಲಿರಿಸಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮಾರಕ ರೋಗಗಳಂತಹ ಕಾರ್ಡಿಯೋಮಯೋಪಥಿ ಊತಗಳಿಂದ ಗೊರಿಲ್ಲಾಗಳನ್ನು ಈ ಸಸ್ಯವರ್ಗಗಳು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಈಗಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಕೇಂದ್ರಿಕೃತವಾಗಿವೆ.<ref>ಔಟ್ ಆಫ್ ಆಫ್ರಿಕಾ: ಎ ಟೇಲ್ ಅಆಫ್ ಗೋರಿಲ್ಲಾಸ್, ಹಾರ್ಟ್ ಡಿಸೀಜಸ್... ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಎ ಸ್ವಾಂಪ್ ಪ್ಲಾಂಟ್; ಡೈಬಾಸ್, ರಸ್ಕಿನ್ ಬಯೊಸೈನ್ಸ್ 2007 57:5, 392-397 [http://caliber.ucpress.net/doi/full/10.1641/B570503?select23=Choose&amp; ಪೂರ್ಣಪಾಠ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110801111458/http://caliber.ucpress.net/doi/full/10.1641/B570503?select23=Choose& |date=2011-08-01 }}</ref> ಕೆಲವೊಂದು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಹಾನಿಕಾರಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ಮರಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ, ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಜೀವಿವಿರೋಧಿ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಯಥೇಚ್ಚವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ಪರಿಕರಗಳನ್ನೇ ಗೂಡುಕಟ್ಟಲು ಬಳಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಹಾಯೋ ವೆಸ್ಲೆಯನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಸಂಶೋಧಕರು ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ.<ref>ಜಾನ್ ಇಚಿಡಾ, ಪ್ರೊಸಿಡಿಂಗ್ಸ್ ಆಫ್ ದ 104 ಜನರಲ್ ಮೀಟಿಂಗ್ ಆಫ್ ದ ಅಮೆರಿಕನ್ ಸೊಸೈಟಿ ಫಾರ್ ಮೈಕ್ರೊಬಯಾಲಜಿ. ರಿಪೊರ್ಟೆಡ್ ಇನ್ [http://www.scienceblog.com/cms/node/277''ಬರ್ಡ್ಸ್ ಯೂಸ್ ಹರ್ಬ್ಸ್ ಟು ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟ್ ದೇರ್ ನೆಸ್ಟ್ಸ್'' ], ಬಿಜೆ‌ಎಸ್, ವಿಜ್ಞಾನ ಬ್ಲಾಗ್, ವೆಡ್, 2004-05-26</ref> ಅನಾರೋಗ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಟ್ಯಾನಿನ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಕಲಾಯಿಡ್‌ಗಳಂತಹ ಚಯಾಪಚಯಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಅಂಶಗಳು ಯಥೇಚ್ಛವಿರುವ ಸಸ್ಯವರ್ಗಗಳನ್ನು ಮೇಯಲಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Hutchings MR, Athanasiadou S, Kyriazakis I, Gordon IJ | date = | year = 2003 | month = May | title = Can animals use foraging behavior to combat parasites? | journal = Proc Nutr Soc. | volume = 62 | issue = 2 | pages = 361–70 | pmid = 14506883 | doi = 10.1079/PNS2003243 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref> ಈ ಸಸ್ಯರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ವೈರಸ್ ವಿರೋಧಿ, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ವಿರೋಧಿ, ಫಂಗಸ್ ವಿರೋಧಿ ಮತ್ತು ಜಂತುರೋಗ ವಿರೋಧಿ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಮೂಲಕ ಸ್ವಯಂ-ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಂತಹದ್ದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಬೇಕು.<ref name="engel2002" /> ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೆಲವು ಸಸ್ಯಜನ್ಯ ವಿಷವಸ್ತುಗಳನ್ನು(ಪ್ಲಾಂಟ್ ಟಾಕ್ಸಿನ್) ಜೀರ್ಣಿಸಬಲ್ಲಂತಹ ಮಾರ್ಪಾಟು ಹೊಂದಿರುವ ಜೀರ್ಣಾಂಗವ್ಯೂಹವನ್ನು ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹೊಂದಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನೊದಗಿಸುವ [[ನೀಲಗಿರಿ|ಯೂಕಲಿಪ್ಟಸ್]] ಸಸ್ಯದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಚಿಗುರುಗಳನ್ನೇ ತಿಂದು ಕೋಲಾ ಬದುಕುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/information/Phascolarctos_cinereus.html |title=Phascolarctos cinereus}}</ref> ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಾಣಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಅಪಾಯರಹಿತವಾದ ಸಸ್ಯವು ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸೇವಿಸಲು ಸುರಕ್ಷಿತ ಆಹಾರವಾಗಿರಲಾರದು.<ref>{{cite web|url=http://cetulare.ucdavis.edu/mg/articles/n052203.htm|title=Take Time to Identify Toxic Plants to Keep Your Family and Pets Safe|access-date=2011-02-14|archive-date=2010-06-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20100610123306/http://cetulare.ucdavis.edu/MG/articles/n052203.htm|url-status=dead}}</ref> ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿನಿರತರಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ನಂತರದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಇವರು ನೀಡಿದರು ಎಂಬ ತರ್ಕಬದ್ಧ ಕಲ್ಪನೆಯು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪ್ರಬೇಧಗಳನ್ನು ಅಡಿಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದು ಆಹಾರಜನ್ಯ ರೋಗಕಾರಕಗಳಿಂದ ಒದಗುವ ಅಪಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ನೀಡಿದ ಜವಾಬ್ಧಾರಿಯುತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ರೋಗಕಾರಕ ಜೀವಿಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವಂತಹ ಉಷ್ಣವಾತಾವರಣದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಧ್ಯಯನವು ಚಿಕಿತ್ಸಾಸಲಹೆಗಳು ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕ್ರಿಮಿನಾಶಕವಾದಂತಹ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನೇ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Billing J, Sherman PW. | coauthors = | title = Antimicrobial functions of spices: why some like it hot | journal = Q Rev Biol. | volume = 73 | issue = 1 | pages =3–49 | year = 1998 | month = March | url = | doi =10.1086/420058 | pmid = : 9586227 | accessdate = | author =Billing, Jennifer | last2 =Sherman | first2 =PW }}</ref> ಎಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲೂ ತರಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಂಸಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಸಾಲೆಯನ್ನು ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಸ್ಯಗಳು ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಆಹಾರ ಹಳಸದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Sherman PW, Hash GA. | coauthors = | title = Why vegetable recipes are not very spicy | journal = Evol Hum Behav. | volume = 22 | issue = 3 | pages = 147–163 |month=May | year=2001| url = | doi =10.1016/S1090-5138(00)00068-4 | pmid = : 11384883 | accessdate = | author =Sherman, P | last2 =Hash | first2 =GA }}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ಔಷಧಿಗಳಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮುನ್ನವೇ ಬರೆದಿಡಲಾಗಿದೆ. 60,000 ವರ್ಷ ಪುರಾತನವಾದ ಉತ್ತರ ಇರಾಖ್‌ನ ನಿಯಾಂಡರ್ತಾಲ್ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳ, ಶಾನಿದರ್-4 ಸುಮಾರು ಎಂಟು ಸಸ್ಯ ಪ್ರಬೇಧಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಪರಾಗಗಳನ್ನು ನೀಡಿವೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಪ್ರಬೇಧಗಳು ಇಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧಿಗಳಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1126/science.190.4217.880 | bibcode = 1975Sci...190..880S }}</ref> ಬರೆದಿಡಲಾದ ದಾಖಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮೂಲಿಕಾ ಅಧ್ಯಯನವು ಲಾರೆಲ್, ಕಾರವೇ ಮತ್ತು ಥೈಮ್‌ಗಳಂತಹ ಸಸ್ಯಗಳ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದ ಔಷಧೀಯ ಬಳಕೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ ಸುಮೇರಿಯನ್ಸ್‌ರಿಗಿಂತಲೂ ಸುಮಾರು 5,000ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಪುರಾತನವಾದುದು. ಕ್ರಿಸ್ತ ಪೂರ್ವ 1000ದ ಹಿಂದಿನ ಈಜಿಪ್ಟಿಯನ್ ಔಷಧಿಗಳು ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಅಫೀಮು, ಹರಳೆಣ್ಣೆ, ಕೊತ್ತಂಬರಿ, ಪುದೀನಾ, ಇಂಡಿಗೋಫೆರ ಮತ್ತು ಇತರ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿವೆ ಮತ್ತು [[ಹಳೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ|ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆ]]ಯು ಕೂಡಾ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದು, ರಕ್ತಬಿಂದು ಗಿಡ, ವೆಚ್ ಗಿಡ, ಕ್ಯಾರವೆ ಗಿಡ, ಗೋಧಿ, ಬಾರ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಗೋಧಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿವೆ. ಭಾರತೀಯ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ಔಷಧಿಯು ಅರಿಶಿನದಂತಹ ಹಲವು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 1900ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೊದಲೇ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿವೆ.<ref name="Aggarwal2007">{{cite journal |author=Aggarwal BB, Sundaram C, Malani N, Ichikawa H |title=Curcumin: the Indian solid gold |journal=Adv. Exp. Med. Biol. |volume=595 |issue= |pages=1–75 |year=2007 |pmid=17569205 |doi= 10.1007/978-0-387-46401-5_1|url=}}</ref> ಇನ್ನಿತರ ಹಲವು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಖನಿಜಾಂಶಗಳೂ ಕೂಡಾ ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ನಂತರದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ಮೊದಲನೇ ಸಹಸ್ರವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಇವು ಪುರಾತನ ಭಾರತೀಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾದ ಚರಕ ಮತ್ತು ಸುಶ್ರುತರಿಂದ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 6ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸುಶ್ರುತರಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟುದು ಎನ್ನಲಾದ ''[[ಸುಶ್ರುತ|ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತ]]'' ವು ಸುಮಾರು 700 ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದು ಖನಿಜ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸುಮಾರು 64 ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೂಲಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಸುಮಾರು 57 ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{Cite book|last=Girish Dwivedi|first=Shridhar Dwivedi|year=2007|title=History of Medicine: Sushruta – the Clinician – Teacher par Excellence|publisher=[[National Informatics Centre]]|url=http://medind.nic.in/iae/t07/i4/iaet07i4p243.pdf|format=PDF|accessdate=2008-10-08|archive-date=2008-10-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20081010045900/http://medind.nic.in/iae/t07/i4/iaet07i4p243.pdf|url-status=dead}}</ref> ಹಾನ್ ರಾಜವಂಶದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ, ಅದಕ್ಕೂ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 2700 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹಿಂದೆ ಸಂಕಲನ ಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮೊದಲ ಚೈನಾದ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಪುಸ್ತಕವಾದ ''ಶೆನ್ನಾಂಗ್ ಬೆಂಕಾವೊ ಜಿಂಗ್'' ಆಧುನಿಕ ಔಷಧಕ್ಕೆ ಎಪಿಡ್ರಿನ್ ಎಂಬ ಔಷಧವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಮಾ-ಹುವಾಂಗ್ ಸಸ್ಯದ ಸಹಿತ ಸುಮಾರು 365 ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಉಪಯೋಗಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಿವೆ. ಮುಂದಿನ ಜನಾಂಗವು ''ಶೆನಾಂಗ್ ಬೆನ್ಕಾವೊ ಜಿಂಗ್'', 7ನೇಯ ಶತಮಾನದ ತಾಂಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಶಾಸ್ತ್ರಗ್ರಂಥ ''ಯಾವೊಕ್ಸಿಂಗ್ ಲನ್'' (''ಟ್ರೀಟೈಸ್ ಆನ್ ದ ನೇಚರ್ ಆಫ್ ಮೆಡಿಸಿನಲ್ ಹರ್ಬ್ಸ್'' )ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೇರಿಸಿದರು. ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕರು ಮತ್ತು ರೋಮನ್ನರು ಸಸ್ಯಗಳ ಔಷಧೀಯ ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಿಪ್ಪೋಕ್ರಾಟಿಸ್‌ನ ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಾಲನ್‌ರ ಲೇಖನಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ವೈದ್ಯಪದ್ಧತಿಯು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಮಾದರಿಯನ್ನೂ ನೀಡಿವೆ. ಸ್ವಚ್ಚವಾದ ಗಾಳಿ, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಆಹಾರಪದ್ಧತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲವು ಸರಳವಾದ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧಿಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹಿಪ್ಪೊಕ್ರಾಟಿಸ್ ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದ. ಗ್ಯಾಲನ್ ಸಸ್ಯ, ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಖನಿಜಾಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಔಷಧ ಮಿಶ್ರಣಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀಡುವುದನ್ನು ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು. ಗ್ರೀಕ್ ವೈದ್ಯರು ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಉಪಯೋಗಗಳ ಮೇಲೆ, ''ದ ಮೆಟೀರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ'' ಎಂಬ ಮೊದಲ ಯುರೋಪಿನ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಸಂಕಲನಗೊಳಿಸಿತು. ಮೊದಲ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಎಡಿಯಲ್ಲಿ ಡಯೋಸ್ಕೊರೈಡ್ಸ್ 17ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತವಾದ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಸುಮಾರು 500ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಸ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ನಿರೂಪಣೆ ನೀಡಿದನು. ಇದೇ ರೀತಿ, ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 4ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಗ್ರೀಕ್ ಪುಸ್ತಕ ಥಿಯಾಫ್ರಾಸ್ಟಸ್ ''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯ ಪ್ಲಾಂಟಾರಮ್'' ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು. ===ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗ=== ಮಧ್ಯ ಯುಗದ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಔಷಧ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಉಪಯೋಗವು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿನ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಕಂಡಿತು. ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಔಷಧಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಸನ್ಯಾಸಿ(ಕ್ರೈಸ್ತ)ಗಳ ಮಂದಿರಗಳ ಕೈವಶವಾಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಮಂದಿರಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಔಷಧ ಜ್ಞಾನದ ಕೇಂದ್ರಗಳಾದವು. ಅವರು ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಆರೈಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಿರುಗಾಡುವ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ನೆಲೆನಿಂತ ಔಷಧ ತಜ್ಞರ ಸಹಕಾರದಿಂದ ಜಾನಪದ ಔಷಧಗಳು ಮನೆ ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದವು. ಇವರಲ್ಲಿ "ತಜ್ಞ ಮಹಿಳೆಯರು" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದವರು ಪದೇ ಪದೇ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಟ ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದರು. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬಗೆಗೆ ಜನರಲ್ಲಿ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲು ಅಂತಹ ಹೆಂಗಸರನ್ನು ಹುಚ್ಚಿಯರಂತೆ ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಹಿಳೆಯೆಂದರೆ ಬಿನ್‌ಗೆನ್‌ನ ’ಹಿಲ್ಡ್‌ಗಾರ್ಡ್’ ಇವರು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಬೆನಡಿಕ್ಟಿನ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಔಷಧ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೇಲೆ ’''ಕಾಸಸ್ ಎಂಡ್ ಕ್ಯೂರ್ಸ್'' ’ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಬಿಮಾರಿಸ್ಥಾನ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಮುಸ್ಲಿಂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ ಪರ್ಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಅರಬ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಇವು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಔಷಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಮುಂದುವರೆದವುಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಅರೇಬಿಯನ್ನರು ಗ್ರೀಕೋ-ರೋಮನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕಲಿಕಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಕಲಿಕೆಗಾಗಿ ದಶ ಸಹಸ್ರ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಅರೆಬಿಕ್‌ ಭಾಷೆಗೆ ತರ್ಜುಮೆ ಮಾಡಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.<ref name="Castlemanp15">{{cite book|title=The New Healing Herbs: The Classic Guide to Nature's Best Medicines Featuring the Top 100 Time-Tested Herbs|first1=Michael|last1=Castleman| publisher= Rodale|year=2001|page=15|isbn=1579543049, 97815795430}}</ref> ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಂಸ್ಕ್ರತಿಯಿಂದಾಗಿ ಅರಬ್‌ನ ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳಿಂದ ಅಂದರೆ [[ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ|ಭಾರತ]] [[ಚೀನಾ]] ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಿಂದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಶೇಕರಿಸಿ ತರುತ್ತಿದ್ದರು. ಮೂಲಿಕೆಗಳು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಮತ್ತು ಅನುವಾದಗಳು ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸೋಸಲ್ಪಟ್ಟವು.<ref>{{cite web|url=http://www.nlm. nih. gov/exhibition/islamic_medical/islamic_11.html|title=Pharmaceutics and Alchemy}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮುಸ್ಲಿಂ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಂತದ ವಾಸ್ತವಿಕವಾದ ಔಷಧಗಳ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ 9ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ<ref name="Fahd-815">{{Cite journal|last=Fahd|first=Toufic|contribution=Botany and agriculture|pages=815}}, ದಲ್ಲಿ {{Harv|Morelon|Rashed|1996|pp=813–52}}</ref> ಆಲ್ ದಿನ್ವಾರಿಯವರು 637ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು 13ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಬ್ನಾಲ್ ಬಿತರ್ 1,400ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಿಡಗಳನ್ನು, [[ಆಹಾರ]]ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ 300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಔಷಧಿಗಳು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಾಗಿದ್ದವು.<ref name="Diane">ಡಯಾನ್ ಬುಲೊಜಿರ್(2002), "ದ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕಾಂಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್ ಟು ಸೈನ್ಸ್, ಮೆಥಮ್ಯಾಟಿಕ್ಸ್ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ", ''ಒಐಎಸ್‌ಇ ಪೇಪರ್ಸ್'', ''ಎಸ್‌ಟಿಎಸ್‌ಇ ಎಜುಕೇಶನ್‌'' ನಲ್ಲಿ, ಸಂಪುಟ. 3.</ref> 13ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಆಂಡುಲೇಶಿಯಾದ ಇಬ್ನ್ ಆಲ್-ಬೈತರ್‌ರ ಶಿಕ್ಷಕರಾದ ಅರಬ್ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾದ ಅಬು ಆಲ್ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಆಲ್ ನಬತಿ ಇವರಿಂದ ಮಟಿರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಆಲ್ ನಿಬಾತಿಯವರು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧವಿಧವಾದ ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮಟಿರಿಯಾ ಮೇಡಿಕಾಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಮತ್ತು ಸರಿಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸದ ವರದಿಗಳನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಂಗಡಿಸಿದರು. ಈ ವಿಧಾನವು ಮಟಿರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ ಔಷಧ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ [[ವಿಜ್ಞಾನ|ವೈಜ್ಞಾನಿಕ]] ಕಲಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡಿತು.<ref>{{Cite book |first=Toby |last=Huff |year=2003 |title=The Rise of Early Modern Science: Islam, China, and the West |page=218 |publisher=[[Cambridge University Press]] |isbn=0521529948 }}</ref> ಅವಿಸೆನ್ನಾರವರು ಬರೆದ ’''ದಿ ಕೆನಾನ್ ಆಫ್ ಮೆಡಿಸಿನ್'' ’(1025) ಇದು 800 ಪರೀಕ್ಷಿತ ಔಷಧಗಳ, ಸಸ್ಯಗಳ ಮತ್ತು ಖನಿಜಾಂಶಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.<ref name="Jacquart">{{Cite journal|last=Jacquart|first=Danielle|journal=European Review|volume=16|issue=2|pages=219–227 [223]|year=2008|title=Islamic Pharmacology in the Middle Ages: Theories and Substances | doi = 10.1017/S1062798708000215 }}</ref> ಎರಡನೇ ಪುಸ್ತಕವು ಔಷಧಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಮೇಲಿನ ಚರ್ಚೆಯಾಗಿದೆ. ಇವು [[ಜಾಪತ್ರೆ|ಜಾಯಿಕಾಯಿ]], ಸೋನಾಮುಖಿಯ ಒಣ ಸೊಪ್ಪು, ವಿರೇಚಕ ಗಂಧ, ರೇವಲ್ಚಿನ್ನಿ, ಸಿನ್ನಾಮೊನ್, ಮತ್ತು ರೋಸ್‌ವಾಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.<ref name="Castlemanp15" /> [[ಬಾಗ್ದಾದ್]] ಅರಬ್ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನವಾಗಿದ್ದು ಇದು 800 ಮತ್ತು 1400ರ ನಡುವೆ ’ಆಲ್ ಅಂದಾಲುಸ್’ ಏನಾಗಿತ್ತೋ ಅಂತಹ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಅಬುಲ್‌ಕಾಸಿಸ್(936-1013) ಇವರು ಕೊರ್ಡೊಬಾದ ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದು ಇವರು ’''ದಿ ಬುಕ್ ಆಫ್‌ ಸ್ಯಾಂಪಲ್'' ’ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದರು. ಇದು ಮುಂದೆ ಯುರೋಪ್‌ನ ಔಷಧ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಕಾರಣವಾದವು. ಮಲಗಾದ ಇಬ್ನ್ ಆಲ್-ಬೈತರ್(1197–1248) ಇವರು ’''ಕೊರ್ಪಸ್ ಆಫ್‌ ಸ್ಯಾಂಪಲ್'' ’ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದರು. ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರೇಬಿಯಾದ ಮೂಲಿಕಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು ೨೦೦ಹೊಸ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಈ ಔಷಧಿಗಳ ವಿವರಗಳು ಕಾಜವಾರ, [[ಹುಣಸೆ]], ವತ್ಸನಾಭಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.<ref name="Castlemanp15" /><ref>ಡಾ. ಕಾಸಿಂ ಅಜ್ರಂ (1992), ''ಮಿರಾಕಲ್ ಆಫ್ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸೈನ್ಸ್'', ಅಪೆಂಡಿಕ್ಸ್ ಬಿ, ನಾಲೆಡ್ಜ್ ಹೌಸ್ ಪಬ್ಲಿಷರ್ಸ್. ISBN 0-911119-43-4.</ref> ಅಬು ರೇಹಾನ್ ಬಿರುನಿ ಯವರು 11ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ{{Citation needed|date=May 2010}} ಬರೆದ ಮತ್ತು ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಬ್ನ್ ಜುರ್(ಅವೆಂಜೋರ್)(1491ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು)<ref>{{cite journal | doi = 10.1086/372742 | last1 = Krek | first1 = M. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 1979 | title = The Enigma of the First Arabic Book Printed from Movable Type | url = | journal = Journal of Near Eastern Studies | volume = 38 | issue = 3| pages = 203–212 }}</ref> ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಔಷಧಿಗಳ ವಿವರಗಳು ಇದ್ದವು. ಅವಿಸೆನ್ನಾರವರು ಬರೆದ ’''ದಿ ಕೆನಾನ್ ಆಫ್ ಮೆಡಿಸಿನ್'' ’ ಸ್ಪೇನಿನ ಪೀಟರ್‌ರವರು ಬರೆದ ’''ಕಮೆಂಟರಿ ಆನ್ ಇಸಾಕ್'' ’ ಮತ್ತು ಅಮಾಂಡ್ಸ್‌ನ ಜಾನ್‌ರ ವರ ’''ಕಮೆಂಟರಿ ಆನ್ ಅಟೆಂಡೆಟರಿ ಆಫ್ ನಿಕೊಲಾಸ್'' ’ ಅವರಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೂಲವೂ ಕೂಡ ಮಧ್ಯಯುಗಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹಳೆಯದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1067/mcp.2000.106465 | last1 = Brater | first1 = D. Craig | last2 = Daly | first2 = Walter J. | year = 2000 | title = Clinical pharmacology in the Middle Ages: Principles that presage the 21st century | url = | journal = Clinical Pharmacology & Therapeutics | volume = 67 | issue = 5| pages = 447–450 [448–449] }}</ref> ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದಿ ''ಕೆನಾನ್'' ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನೂ<ref name="Tschanz">{{cite journal | last1 = Tschanz | first1 = David W. | last2 = MSPH | first2 = | year = 2003 | title = Arab Roots of European Medicine | url = http://www.bxscience.edu/ourpages/auto/2007/11/9/1194631995278/Arab%20Roots%20of%20European%20Medicine.pdf | format = PDF | journal = Heart Views | volume = 4 | issue = | page = 2 | access-date = 2011-02-14 | archive-date = 2010-12-16 | archive-url = https://web.archive.org/web/20101216223707/http://bxscience.edu/ourpages/auto/2007/11/9/1194631995278/Arab%20Roots%20of%20European%20Medicine.pdf | url-status = dead }}</ref> ರೋಗಗಳನ್ನು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡಬಹುದಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ,<ref name="Eldredge">{{cite journal | doi = 10.1046/j.1365-2532.20.s1.7.x | last1 = Eldredge | first1 = Jonathan D. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2003 | title = The Randomised Controlled Trial design: unrecognized opportunities for health sciences librarianship | url = | journal = Health Information and Libraries Journal | volume = 20 | issue = | pages = 34–44 [36] }}</ref><ref name="Bloom">{{cite journal | doi = 10.1017/S0266462300016123 | last1 = Bloom | first1 = Bernard S. | last2 = Retbi | first2 = Aurelia | last3 = Dahan | first3 = Sandrine | last4 = Jonsson | first4 = Egon | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2000 | title = Evaluation Of Randomized Controlled Trials On Complementary And Alternative Medicine | url = | journal = International Journal of Technology Assessment in Health Care | volume = 16 | issue = 1| pages = 13–21 | pmid = 10815350 }}</ref> ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸಿತು.<ref name="Brater-449">{{cite journal | doi = 10.1067/mcp.2000.106465 | last1 = Brater | first1 = D. Craig | last2 = Daly | first2 = Walter J. | year = 2000 | title = Clinical pharmacology in the Middle Ages: Principles that presage the 21st century | url = | journal = Clinical Pharmacology & Therapeutics | volume = 67 | issue = 5| pages = 447–450 [449] }}</ref><ref name="Daly">{{cite journal | last1 = Daly | first1 = Walter J. | last2 = Brater | first2 = D. Craig | year = 2000 | title = Medieval contributions to the search for truth in clinical medicine | url = | journal = [[Perspectives in Biology and Medicine]] | volume = 43 | issue = 4| pages = 530–540 | pmid = 11058989}}</ref> ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಜಾನಪದ ಔಷಧಗಳು ಮುಂದುವರೆದವು. 15ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನೂರಾರು ಔಷಧಿಗಳು ಮೂಲಿಕೆಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ಸಾರಿದವು. ಥಿಯೋಪ್ರಾಸ್ಟರವರ ’''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ಪ್ಲಾಂಟರಂ'' ’ ಇದು ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಮುದ್ರಿತವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಪುಸ್ತಕವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಡಿಸ್ಕೋರೈಡ್‌ರವರ ’''ದೆ ಮಟೆರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ'' ’ ಅವೆಸಿನ್ನಾರವರ ’''ಕೆನಾನ್ ಆಫ್‌ ಮೆಡಿಸಿ'' ನ್ ಮತ್ತು ಅವೆಂಜೋರ್‌ರವರ ’ಫಾರ್ಮಾಕೋಪಿಯಾ’ ಗಳು ಕೂಡಾ ತುಂಬ ಹಳೆಯವುಗಳಲ್ಲ. [[File:Marjoram.png|right|thumb|ಪಾಕಯೋಗ್ಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಘ್ಯುಟೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಈಬುಕ್‌ನಿಂದ ಮಾರ್ಜರಮ್ :ಎಮ್. ಜಿ. ಕೈನ್ಸ್‌ರಿಂದ ಅವುಗಳ ಕೃಷಿ ಕಟಾವು ಮತ್ತು ಬಳಕೆಗಳು]] ===ಆಧುನಿಕ ಯುಗ=== ೧೫, ೧೬ ಮತ್ತು ೧೭ನೇ ಶತಮಾನಗಳು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸುವರ್ಣ ಯುಗ ಎಂದೇ ಹೇಳಬಹುದು. ಈ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಹೊರತಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗತೊಡಗಿದವು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧದ ಕುರಿತಾಗಿನ ವಿವರವು 1526ರಲ್ಲಿ ದಿ ''ಗ್ರೇಟ್ ಹರ್ಬಲ್'' ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯತು. ಇಂಗ್ಲೀಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾದ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಕುರಿತಾಗಿನ ಪುಸ್ತಕವೆಂದರೆ ಜಾನ್ ಗೆರಾರ್ದ್ ಇವರು ಬರೆದ ''ದಿ ಹರ್ಬಲ್ ಅಥವಾ ’ಜನರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್‌ ಪ್ಲಾಂಟ್ಸ್’'' (ಸಸ್ಯಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಇತಿಹಾಸ)(1597) ಮತ್ತು ನಿಕೋಲಾಸ್ ಕಲ್‌ಪೇಪರ್ ಇವರು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ''ದಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಫಿಸಿಶಿಯನ್ ಎನ್‌ಲಾರ್ಜ್ಡ್'' (1653). ಗೆರಾರ್ದ್‌ರವರ ಲೇಖನವು ಬೆಲ್ಜಿಯಂನ ಔಷಧಿ ತಜ್ಞರಾದ ಡೊಡೊಯೆನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಜರ್ಮನ್ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೇಲಿನ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳ ಅನುವಾದವಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ಪ್ರತಿಯು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಿಭಾಗಗಳ ತಪ್ಪು ಜೋಡಣೆಯಿಂದ ಹಲವಾರು ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಲ್‌ಪೆಪರ್‌ರವರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋತಿಷ್ಯ, ಜಾದೂ, ಜಾನಪದಗಳ ಸಮ್ಮಿಶ್ರಣವು ಗೆರಾರ್ದ್‌ರವರ ಮತ್ತು ಇತರ ಔಷಧೀಯ ಪುಸ್ತಕಗಳಂತೆ ಜನಪ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಭೌತ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಂದ ಕುಚೋದ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಅನ್ವೇಷಣಾ ಯುಗ ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯಾ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ ಯುರೋಪ್‌ಗೆ ಹೊಸ ಔಷಧ ಸಸ್ಯಗಳ ಪರಿಚಯವನ್ನು ಮಾಡಿತು. ಅಜ್ಟೆಕ್ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ''ಬಾಡಿಯನಸ್ ಮೆನುಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್'' ಇದು ಮೂಲ ಕೃತಿಯಾಗಿದ್ದು 16ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟಿನ್‌ಗೆ ತರ್ಜುಮೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು.ಎರಡನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನದಲ್ಲಿ ಔಷಧಿಯ ಮೂಲಗಳಾಗಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿಯು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತ ಬಂದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಸಹಜ ಸಾವುಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಬ್ಲಾಕ್ ಡೆತ್ ತಡೆಯಲು ಶುಶ್ರೂಷೆಯ ನಾಲ್ಕು ವಿಧಾನಗಳೂ ಸಾವನ್ನು ತಡೆಯಲು ವಿಫಲವಾಗತೊಡಗಿದವು. ಇದಾದ ಒಂದು ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಪ್ಯಾರಾಸೆಲ್ಸಸ್ ರಾಸಾಯನಿಕ ಔಷಧಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು (ಅರ್ಸೆನಿಕ್, ತಾಮ್ರದ ಸಲ್ಫೇಟ್, [[ಕಬ್ಬಿಣ|ಕಬ್ಬಿಣದ ಅಂಶ]], [[ಪಾದರಸ]] ಮತ್ತು [[ಗಂಧಕ|ಸಲ್ಫರ್‌]]ಗಳಂತಹುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಔಷಧಗಳು) ಕಂಡು ಹಿಡಿದರು. ಇದು ವಿಷಕಾರಿ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಿದರೂ ಕೂಡ ಸಿಫಿಲಿಸ್‌ ನ್ನು ಬೇಗ ಗುಣಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆಯಿತು. [[ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ|ರಾಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ]] ಮತ್ತು ಭೌತ ಶಾಸ್ತ್ರ ಕ್ಷಿಪ್ರಗತಿ ಯಿಂದಾಗಿ ಕಿಮೊಥೆರಪಿ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಔಷಧಗಳು 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದವು. ==ನೂತನ ಮಾನವ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರ== ಕೈಗಾರಿಕೇತರ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರೋಗಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.<ref name="Developingworld2002">{{cite journal | author = Edgar J. DaSilva, Elias Baydoun, Adnan Badran | title = Biotechnology and the developing world | journal = Electronic Journal of Biotechnology | volume = 5 | issue = 1 | pages = | year = 2002 | url = http://www.scielo.cl/scielo.php?pid=S0717-34582002000100013&script= sci_ arttext&tlng=en | doi = 10.2225/vol5-issue1-fulltext-1 | id = | accessdate = | issn = 0717-3458 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಹಲವಾರು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳ ಮೇಲೆ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಹಂತ ತಲುಪಿದವು: * ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಮೂಲಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಔಷಧಿಯ ಪದ್ಧತಿ. * ವಿವಿಧ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯ ದೇಶಗಳಿಂದ ಸಿದ್ಧಾ ಮತ್ತು ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧ ಪಧತಿಗಳು ಬಂದವು * ಚೈನೀಸ್ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧಗಳು (ಚೈನೀಸ್ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಶಾಸ್ತ್ರ) [[wiktionary:中药|中药]] (zhōngyào) * ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧಿಗಳು. * ಯುನಾನಿ-ಟಿಬ್ ಔಷಧಿಗಳು. * ಶಾಮೆನಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳು : ಇವು ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಗೂ ಔಷಧಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾ ಮತ್ತು ಹಿಮಾಲಯಗಳಿಂದ ಸರಬರಾಜಾಗುತ್ತಿದೆ. * [[ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡಗಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನ|ಮೂಲ ಅಮೆರಿಕಾದವರ]] ಔಷಧಿಗಳು. ಓಪಿಯಂ, [[ಆಸ್ಪಿರಿನ್‌|ಆ‍ಯ್‌ಸ್ಪರಿನ್]], ಡಿಜಿಟಾಲಿಸ್ ಮತ್ತು ಕ್ವಿನಿನ್‌ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡತೆ ಈಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆರೈಕೆಗಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತಿರುವ ಔಷಧಗಳು ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ|ಜಾಗತಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ]] (ಡಬ್ಲ್ಯೂ‌ಎಚ್‌ಒ) ಅಂದಾಜಿನಂತೆ ಜಗತ್ತಿನ ಶೇ.೮೦ರಷ್ಟು ಜನರು ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www. who.int/ mediacentre/factsheets/fs134/en/|title=Traditional medicine}}</ref> ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರಿಗೆ ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳು ಬಾಹೀರವೆನ್ನುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ತುಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಜನರು ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ $2ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Developingworld2002" /> ಇದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಬಿತ್ತಿ ಬೆಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅಥವಾ ನಿಸರ್ಗದಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ಜಗತ್ತಿನ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೈಗಾರಿಕೀಕೃತ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ [[ಪ್ರಕೃತಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಪದ್ಧತಿ|ಪ್ರಕೃತಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ]] ಮುಂತಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ಔಷಧವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 1998ರಲ್ಲಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರ ಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಅವರಿಂದ ಶಿಫಾರಸುಗೊಂಡ ಔಷಧಗಳು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗದೇ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.<ref>{{cite journal | last1=Barnes | first1=Joanne | last2=Ernst | first2=Edzard | title=Traditional herbalists’ prescriptions for common clinical conditions: A survey of members of the UK National Institute of Medical Herbalists | journal=Phytotherapy research | volume=12 | pages=369 | year=1998 | doi = 10.1002/(SICI)1099-1573(199808)12:5<369::AID-PTR304>3.0.CO;2-8 }}</ref> ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರುಗಳು ಒಂದೇ ಮೂಲಿಕೆಯ ಗುಳಿಗೆಯ ಬದಲಾಗಿ ಹಲವು ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ [[ದ್ರವ]] ರೂಪದ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite journal |author=Casey MG, Adams J, Sibbritt D |title=An examination of the prescription and dispensing of medicines by Western herbal therapists: a national survey in Australia |journal=Complement Ther Med |volume=15 |issue=1 |pages=13–20 |year=2007 |month=March |pmid=17352967 |doi=10.1016/j.ctim.2005.10.008 |url=}}</ref> ಈಗಿನ ದಿನಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮತ್ತು ಅಪರೂಪದ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪಥ್ಯದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಸ್ಯಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಔಷಧ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, [[ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನ|ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವ ತಜ್ಞರುಗಳು]], [[ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ|ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು]] ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ತಜ್ಞರುಗಳು ಸೇರಿ ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ಬೆಳವಳಣಿಗೆಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿರುವುದು ಬಹಳಷ್ಟು ರೋಗಗಳಿಗೆ ಶುಶ್ರೂಷೆ ನೀಡಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಬಹುದಾಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಂದಾಜು ಶೇ.25ಔಷಧಿಗಳು ಸಸ್ಯಗಳಿಂದ ಶೇಕರಿಸಿದವುಗಳಾಗಿವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs134/en/ |title=Traditional medicine. }}</ref><blockquote> *ಉತ್ತಮ ಗಿಡಗಳಿಂದ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ನೂತನ ಔಷಧಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ 120 ಮಿಶ್ರಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ.80ರಷ್ಟು ದಾತುಗಳು ಪ್ರಾಚೀನ ಔಷಧಿಗಳು ಮತ್ತು ನವೀನ ಔಷಧಿಗಳ ನಡುವೆ ಧನಾತ್ಮಕ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.<ref name="Fabricant2001" /> *ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಶೇ.2/3ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಸ್ಯಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶಗಳ ಮೂಲವಾಗಿರುವ 35,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಸ್ಯಗಳು ಔಷಧೀಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.{{Verify source|date=November 2007}} *7,000 ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಆಧುನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಔಷಧ ಮಿಶ್ರಣಗಳು ಸಸ್ಯಗಳಿಂದ ಶೇಖರಿಸಿದ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web | author = Interactive European Network for Industrial Crops and their Applications | title = Summary Report for the European Union | date = 2000-2005 | url = http://ec.europa.eu/research/quality-of-life/ka5/en/00111.html | id = QLK5-CT-2000-00111 | accessdate = }} [www.ienica.net/reports/ienicafinalsummaryreport2000-2005.pdf Free full-text].</ref> </blockquote> ==ಜೈವಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ== ಎಲ್ಲಾ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಯಾಪಚಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವಾಗ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. [[ಸಕ್ಕರೆ]] ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಫ್ಯಾಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮೆಟಾಬಲಿಸಮ್ ಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉತ್ಪನ್ನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಮೂಲ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಅವಶ್ಯವಿಲ್ಲ ಇದನ್ನು ದ್ವಿತೀಯ ಮೆಟಾಬಲಿಸಮ್ ಕ್ರಿಯೆಯ ಉತ್ಪನ್ನ ಎಂದು ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಉಪಯುಕ್ತವಾದವುಗಳು ಕೇವಲ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟವಾದ ವರ್ಗ ಅಥವಾ [[ಜಾತಿ|ತಳಿ]]ಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಪರಾಗಾಧಾಯಕವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ ರಕ್ಷಣ ಬೆಳಕು ವಿಕಿರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಿತ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಚುರುಚುರಿಕೆ ಗಿಡ, ಕಾಡು ಸೇವಂತಿಗೆ ಮತ್ತು ಇಲಿಕಿವಿ ಸೊಪ್ಪಿನಂತಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಳೆ ಗಿಡಗಳು ಔಷಧಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = John R Stepp | coauthors = | title = The role of weeds as sources of pharmaceuticals | journal = Journal of Ethnopharmacology | volume = 92 | issue = 2-3 | pages = 163–166 | month = June | year = 2004 | url = | doi = 10.1016/j.jep.2004.03.002 | id = | accessdate = | author =Stepp, J | pmid =15137997 }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = John R. Stepp, Daniel E. Moerman | coauthors = | title = The importance of weeds in ethnopharmacology | journal = Journal of Ethnopharmacology | volume = 75 | issue = 1 | pages = 19–23 | month = April | year = 2001 | url = | doi = 10.1016/S0378-8741(00)00385-8 | accessdate = | author =Stepp, J | pmid =11282438 | last2 =Moerman | first2 =DE }}</ref> ದ್ವಿತೀಯ ಕಾರ್ಯವಾದ ಮೆಟಾಬಲಿಸಮ್ ಕ್ರಿಯೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೆಲವು ದ್ವಿತೀಯ ಮೆಟಾಬಲಿಸಮ್ ಕ್ರಿಯೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ವಿಷವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೀಟಗಳು ಗಿಡವನ್ನು ತಿನ್ನುವುದರಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಫೆರಮೋನ್‌ಗಳು ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕಾಗಿ ಕೀಟಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಪೈಟೊ ಅಲೆಸ್ಕಿಯನ್‌ಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂದ್ರ ದಾಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲೆಲೊ ಕೆಮಿಕಲ್‌ಗಳು ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಾದ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಬೆಳಕಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತವೆ. ಸಸ್ಯಹಾರಿ ಗುಂಪುಗಳು, ಪರಾಗದಾಯಕಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ಜೈವಿಕ ಪಥವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.<ref>{{cite web|url=http://4e.plantphys.net/article.php?ch=13&id=313|title=Unraveling the Function of Secondary Metabolites|access-date=2011-02-14|archive-date=2009-11-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20091130053204/http://4e.plantphys.net/article.php?ch=13&id=313|url-status=dead}}</ref> ಬದಲಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿ ಏಕ ಸಸ್ಯದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗಬಹುದು. ಇದು ದ್ವಿತೀಯ ಮೆಟಾಬಲಿಸಮ್ ಕ್ರಿಯೆಯ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಣ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಮಾನವನ ಮೇಲೆ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಔಷಧವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಸ್ಯಗಳು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಫೈಟೊಕೆಮಿಕಲ್ಸ್‌ ಗಳನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾಗಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ಜೈವಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಆಲ್ಕೊಲೈಡ್ಸ್ ನೈಟ್ರೊಜನ್‌ನ ಸುರಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹಲವಾರು ಆಲ್ಕೊಲೈಡ್‌ಗಳು ಕೇಂದ್ರೀಯ ನರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಕೌತುಕ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಕೆಫೆನ್ ಕೂಡ ಒಂದು ಆಲ್ಕೊಲೈಡ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತೇಜನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ದತ್ತೂರವು ತೀಕ್ಷವಾದ ಮತ್ತು ಬರಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಸಾವು ಕೂಡ ತರಬಹುದು. *ಪಾಲಿಫೆನಾಲ್ ಅನ್ನು ಫೆನೊಪೊಲಿಕ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಫೆನೊಲ್ ಸುರುಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಎಂಥೋಸಯಾನಿನ್ಸ್ ದ್ರಾಕ್ಷಿಗೆ ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸೊಯಾದಲ್ಲಿ ಐಸೊಫ್ಲೆವೊನ್ಸ್, ಪೈಟೊಎಸ್ಟ್ರೇಜನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಚಹಾಕ್ಕೆ ಕಟುತ್ವ ನೀಡುವ ಟ್ಯಾನಿನ್ಸ್ ಫೆನಿಲಿಕ್ಸ್ ಆಗಿದೆ. *ಟರ್ಪೆನಾಯ್ಡ್ಸ್‌ಗಳು ತೆರ್ಪೆನ್ ಬಿಲ್ಡಿಂಗ್ ಬ್ಲಾಕ್ಸ್‌ಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಟರ್ಪೆನ್‌ಗಳು ಎರಡು ಜೋಡಿ ಐಸೊಪ್ರೆನ್ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಮೊನೊಟರ್ಪೆನ್ಸ್, ಸೆಸ್ಕ್ವಿಟರ್ಪೆನ್ಸ್, ಡೈಟರ್ಪೆನ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಟ್ರೈಟರ್ಪೆನ್ಸ್‌‍ಗಳು ಹಲವಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಐಸೊಪ್ರೇನ್ ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಗೊಂಡಿವೆ. [[ಗುಲಾಬಿ]] ಮತ್ತು ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಪರಿಮಳವು ಮೊನೊಟರ್ಪೇನ್ಸ್‌ನಿಂದಾಗಿದೆ. ಕೆರೊಟಿನಾಯ್ಡ್ಸ್ ಇದು ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, [[ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ|ಜೋಳ]], ಟೊಮೆಟೊಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು, ಹಳದಿ, ಮತ್ತು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. *ಗ್ಲೈಕೊಸೈಡ್ಸ್ ಗ್ಲುಕೋಸ್ ಹೊಂದಿದ್ದು ಆ‍ಯ್‌ಗ್ಲಿಕಾನ್‌ ಅಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಆ‍ಯ್‌ಗ್ಲಿಕಾನ್ ಒಂದು [[ಅಣು]]ವಾಗಿದ್ದು ಅದು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿದ್ದಾಗ ಜೈವಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಗ್ಲುಕೊಸೈಡ್ ಬಂಧವು ನೀರು ಅಥವಾ ಕಿಣ್ವಗಳಿಂದ ಒಡೆಯುವವರೆಗೆ ನಿಷ್ಕ್ರೀಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಯಾಂತ್ರಿಕ ರಚನೆಯು ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಅಣು ಅಭ್ಯವಾಗುವಾಗುವಂತೆ ಮುಂದೂಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಗನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕೀಲಿಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಚೆರ್ರಿ ಹಣ್ಣಿನ ಬೀಜದಲ್ಲಿರುವ ಸೈಯಾನೊಗ್ಲೈಕೊಸೈಡ್ಸ್ ಶಾಕಾಹಾರಿಯಿಂದ ದಾಳಿನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಮಾತ್ರ ವಿಷವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಡ್ರಗ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದವು ಡಚ್‌ನ "ಡ್ರೂಗ್"(ಫ್ರೆಂಚ್ ಶಬ್ದ ಡ್ರೋಗ್) ಮೂಲಕ ಬಂದಿದೆ. ಇದರರ್ಥ 'ಒಣಗಿದ ಸಸ್ಯ'. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಇನುಲಿನ್ ದಾಹ್ಲಿಯಾಸ್ ಬೇರಿನಿಂದ, ಸಿಂಕೋನಾದಿಂದ ಕ್ವಿನೈಟ್,ಪೊಪ್ಪಿಯಿಂದ ಕೊಡೈನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಫಿನ್,ಮತ್ತು ಫಾಕ್ಸ್‌ಗ್ಲೊವ್‌ನಿಂದ ಡೈಗೊಕ್ಸಿನ್. ನೀರು ಹಿಪ್ಪೆಗಿಡದ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಕ್ರೀಯ ಕಹಿ ಗ್ಲುಕೋಸೈಡ್ ಅಂಶವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಹಿಪ್ಪೊಕ್ರೆಟ್ಸ್ ಸೂಚಿಸಿದ್ದ. ಇದು ದೇಹದೊಳಗೆ ಸಾಲಿಸೈಲಿಕ್ ಆ‍ಯ್‌ಸಿಡ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆ ಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಲಿಸೈಲಿಕ್ ಆ‍ಯ್‌ಸಿಡ್ ಪತ್ತೆಯು ಆಸಿಟಿಲೆಟೆಡ್ ರೂಪದ ಅಸೆಟೈಲ್ಸಾಲಿಸಿಲಿಕ್ ಅ‍ಯ್‌ಸಿಡ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿತು. ಇದನ್ನು " [[ಆಸ್ಪಿರಿನ್‌|ಆ‍ಯ್‌ಸ್ಪಿರಿನ್]]" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸವಿಹುಲ್ಲು ಎಂಬ ಗಿಡದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ''ಆಸ್ಪರಿನ್'' ಎಂಬ ಶಬ್ದವು ಸವಿಹುಲ್ಲಿನ [[ಲ್ಯಾಟಿನ್]] ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ''ಸ್ಪಯರಿಯಾ'' ದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವಾಗಿದೆ, ಅಸೆಟೈಲೆಶನ್ ಗುರುತಿಸುವ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ "ಎ" ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಸರಳವಾದ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಾಗಿ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ "ಇನ್" ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.<ref>{{cite journal | doi = 10.1136/bmj.329.7479.1408 | last1 = Lichterman | year = 2004 | first1 = B. L | pages = 1408 | volume = 329 | journal = BMJ |title=The Story of a Wonder Drug}}</ref> "ಆ‍ಯ್‌ಸ್ಪರಿನ್" ಮೂಲತಃ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ಸಂರಕ್ಷಿಸ್ಪಟ್ಟ ಟ್ರೇಡ್‌ಮಾರ್ಕ್ ಆಗಿದೆ. ಈ ಔಷಧಕ್ಕೆ ಬೇಯರ್ ಎಜಿ ಎಂಬುವನು ಪೇಟೆಂಟ್ ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ. ==ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತತ್ವಜ್ಞಾನ== [[File:Rosmarinus officinalis3.jpg|right|thumb|ರೋಸ್‌ಮೆರಿ]] ಸಸ್ಯವನ್ನು ಔಷಧವಾಗಿ ಬಳಸುವ ನಾಲ್ಕು ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಬಹುದು *1. ಮಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ/ಶಮಾನಿಕ್ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಎಲ್ಲ ಹಳೆಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಈ ರೀತಿಯ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವೃತ್ತಿಗಾರನು ಕಾಣಿಕೆ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದವನಾಗಿದ್ದು ಅದು ಆತನಿಗೆ/ಅವಳಿಗೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗದ ಒಂದು ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಚೇತನ ಮತ್ತು ಆತ್ಮದಿಂದ ಪರಿಣಾಮ ಹೊಂದುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. *2. ಶಕ್ತಿಯುತವಾದದ್ದು ಇದು ಟಿಸಿಎಂ, ಆಯುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ಯುನಾನಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಅವುಗಳ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವಂತಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಶಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ವೃತ್ತಿನಿರತ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಹೆಚ್ಚು ತರಬೇತಿ ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸ್ಪಂದಿಸುವವನಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅತಿಮಾನುಷ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. *3. ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪ್ರಚೋದನಾ ಶಕ್ತಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ಭೌತರಾಸಾಯನಿಕ ವೃತ್ತಿಗಾರರಿಂದ ಇದು ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌‍ನಲ್ಲಿ ಅಂತವರ ಉಪದೇಶವು ಸಮಕಾಲೀನ ಕಾನೂನಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿತ್ತು. ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಇದು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದು ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ರಿಯೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದೆ, ಆದರೆ, ಶಕ್ತಿಯ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಅವಲಂಬನೆಯ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ. *4. ರಾಸಾಯನಿಕ ಫಿಟೋಥೆರಪಿಸ್ಟ್ ಹೆಸರಿನ ಆಧುನಿಕ ವೃತ್ತಿಗಾರರು ಮೂಲಿಕೆಯನ್ನು ಅವರ ರಾಸಾಯನಿಕ ರಚನೆಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿ ವಿವರಿಸಲು ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ದ್ವಿತೀಯ ಚಯಾಪಚಯಗಳ ವಿಶೇಷ ಕೂಡುವಿಕೆಗಳು ಸಿನರ್ಜಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕಲ್ಪನೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನ ತೋರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಔಷಧಿ ವಸ್ತುಗಳು ಸಮಯ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೆಚ್ಚು ಆಧುನಿಕ ಮೂಲಿಕಾತಜ್ಞರು ಅನುಮೋದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಓರ್ವ ರೋಗಿಗೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಹೃದಯಾಘಾತ ಸಂಭವಿಸಿ ಅಪಾಯವು ಸಮೀಪಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಬಹುದು. ಏನೇ ಆದರೂ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ದೀರ್ಘ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೋಗಿಯನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಲ್ಲವು, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಔಷಧ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗದಂತಹ ಪೌಷ್ಠಿಕತೆ ಹಾಗೂ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನೂ ನೀಡಬಲ್ಲವು. ಗುಣಪಡಿಸುವಂತೆಯೇ ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದು ಕೂಡ ಅವರ ಗುರಿ ಎಂಬುದು ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬೇರುಗಳು ಅಥವಾ ಎಲೆಗಳಂತಹ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಯುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮೂಲಿಕೆಯಿಂದ ರಾಸಾಯನಿಕವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal | date= October 16, 1999 | last1= Vickers | first1= A | last2= Zollman | first2= C | title = ABC of complementary medicine: Herbal medicine | journal = British Medical Journal | volume = 319| issue = 7216| pages =1050–3| issn = | pmid =10521203 | pmc= 1116847 | doi = | url = }}</ref> ಔಷಧವಸ್ತುಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಒಂದೇ ಘಟಕಾಂಶಕ್ಕೆ ಒಂದು ಗೊತ್ತಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಔಷಧ ನೀಡುವ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಒಂದೇ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ ಪೇಟೆಂಟ್ ಪಡೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ಆದಾಯ ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು. ವಿವಿಧ ಮೂಲಿಕೆಯಿಂದ ತೆಗೆದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಅನೇಕ ಮೂಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಂಜನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಒಂದೇ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://content.herbalgram.org/abc/herbalgram/articleview.asp?a=2230|title=What is Herb Standardization?|access-date=2011-02-14|archive-date=2007-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20070927000232/http://content.herbalgram.org/abc/herbalgram/articleview.asp?a=2230|url-status=dead}}</ref> ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ, ಒಂದೇ ಮಿಶ್ರಣವು ವಿವಿಧ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಸಮಷ್ಟಿ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕೃತರ ರಾಸಾಯನಿಕವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ನಕಲು ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೂಲಿಕೆಯಿಂದ ತೆಗೆದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅವಯವನ್ನು ಹೂಡುಕುವಿಕೆಯು ಔಷಧಿಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಬಹುದಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಕೆಲವು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಮಿಶ್ರಣದ ಸೇರಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite journal | last = Challem | first = Jack | authorlink = Jack Challem | coauthors = | title = The Problem With Herbs | journal = Natural Health | volume = | issue = | pages = | month = January | year = 1999 | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NAH/is_1_29/ai_54062642/ | doi = | id = | accessdate = 2010-12-23 | archive-date = 2011-10-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20111012161652/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0NAH/is_1_29/ai_54062642/ | url-status = dead }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = E.M. Williamson | coauthors = | title = Synergy and other interactions in phytomedicines | journal = Phytomedicine | volume = 8 | issue = 5 | pages = 401–409 | year = 2001 | url = | doi =10.1078/0944-7113-00060 | pmid = 11695885 | accessdate = | author =Williamson, E }}</ref> ಔಷಧ ವಸ್ತು ಸಂಶೋಧನಾಕಾರರು ಔಷಧದ ಸಮಷ್ಟಿ ಪರಿಣಾಮದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ ಆದರೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಪದ್ಧತಿಯು ಅಸಮಂಜಸವಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ತಯಾರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite journal | last = Goldman | first = Peter | authorlink = Peter Goldman | coauthors = | title = Herbal Medicines Today and the Roots of Modern Pharmacology | journal = Annals of internal medicine | volume = 135 | issue = 8 Pt 1 | pages = 594–600 | year = 2001 | url = http://annals.highwire.org/cgi/reprint/135/8_Part_1/594.pdf | doi = | pmid = 11601931 | id = | accessdate = | format = PDF | archive-date = 2008-02-27 | archive-url = https://web.archive.org/web/20080227041802/http://annals.highwire.org/cgi/reprint/135/8_Part_1/594.pdf | url-status = dead }}</ref> [[File:Thai hot peppers.jpg|right|thumb|ಥೈ ಚಿಲ್ಲಿ ಪೆಪ್ಪರ್‌ಗಳು ಕ್ಯಾಪ್ಸಾಸಿನ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ]] ವಿಶೇಷ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಷ್ಟಿ ಪರಿಣಾಮ<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = E.M. Williamson | coauthors = | title = Synergy and other interactions in phytomedicines | journal = Phytomedicine | volume = 8 | issue = 5 | pages = 401–409 | year = 2001 | url = | doi =10.1078/0944-7113-00060 | id = | accessdate = | author =Williamson, E | pmid =11695885 }}</ref> ವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Ido Izhaki | coauthors = | title = Emodin – a secondary metabolite with multiple ecological functions in higher plants | journal = New Phytologist | volume = 155 | issue = 2 | pages = 205–217 | url = | doi =10.1046/j.1469-8137.2002.00459.x | id = | accessdate = | year =2002 | author =Izhaki, Ido }}</ref> ಯು ವಿಜ್ಞಾನದಿಂದ ಬೆಂಬಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎಂದರೆ ಎರಡನ್ನೂ ಹೇಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು. ಸಮಷ್ಟಿ ಪರಿಣಾಮದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ತಜ್ಞರು ಅವರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಕಾಸದ ಆಧಾರದ ಅರ್ಥ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ಮೇಲೆ ಔಷಧವಸ್ತು ವರ್ಗದೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ವಾದಿಸಬಹುದು. ಸಸ್ಯಗಳೂ ಮಾನವರಂತೆಯೇ ಇಂತಹ ಆಯ್ಕೆಯ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳು ವಿಕಿರಣ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಆಮ್ಲಜನಕ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿ ಮುಂತಾದವುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳಸಿಕೊಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Johanna Grassmann, Susanne Hippeli and Erich F. Elstner | coauthors = | title = Plant’s defence and its benefits for animals and medicine: role of phenolics and terpenoids in avoiding oxygen stress | journal = Plant Physiology and Biochemistry | volume = 40 | issue = 6-8 | pages = 471–478 | date = June–August 2002 | url = | doi = 10.1016/S0981-9428(02)01395-5 | id = | accessdate = | author = Grassmann, J }}</ref> ಪ್ರಶಸ್ತವಾದ ರಾಸಾಯನಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯು ಆಯ್ಕೆಯಾಗಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಹತ್ತಾರು ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Donald P. Briskin | coauthors = | title = Medicinal Plants and Phytomedicines. Linking Plant Biochemistry and Physiology to Human Health | journal = Plant Physiol, | volume = 124 | issue =2 | pages = 507–514 | month = October | year = 2000 | doi =10.1104/pp.124.2.507 | id = | accessdate = | author =Briskin, D. P. | pmid =11027701 | pmc =1539282 }}</ref> ಮಾನವ ರೋಗಗಳು ವಿವಿಧ ಕ್ರಮಗಳದ್ದಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ನಂಬಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲ್ಪಡಬಹುದು. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ, ಉರಿಯೂತ, ಪೌಷ್ಠಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ ಓಎಸ್ (ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಆಮ್ಲಜನಕ ಜಾತಿ) ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅಪಧಮನಿಯ ರೋಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Mallika V, Goswami B, Rajappa M. | coauthors = | title = Atherosclerosis pathophysiology and the role of novel risk factors: a clinicobiochemical perspective | journal = Angiology | volume = 58 | issue = 5 | pages = 513–22 | date = 2007 October–November | url = | doi =10.1177/0003319707303443 | pmid = 18024933 | accessdate = | author =Mallika, V. | last2 =Goswami | first2 =B | last3 =Rajappa | first3 =M }}</ref> ಒಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತದೆ ಎಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಂತೆಯೇ ಆರ್ ಓಎಸ್ ನಂತರ ಒಂದು ಅಂಶವು ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿರಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Govindarajan R, Vijayakumar M, Pushpangadan P. | coauthors = | title = Antioxidant approach to disease management and the role of 'Rasayana' herbs of Ayurveda | journal = J Ethnopharmacol. | volume = 99 | issue = 2 | pages = 165–78 | year = 2005 | url = | doi =10.1016/j.jep.2005.02.035 | pmid = 15894123 | accessdate = | author =Govindarajan, R | last2 =Vijayakumar | first2 =M | last3 =Pushpangadan | first3 =P }}</ref> ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಒಂದು ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಔಷಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಬಂಧದ ಒಂದು ಜಾಲ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಮಾಹಿತಿಗಳ ನಮೂನೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಇದು ಔಷಧ ನೀಡುವವರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ತರಕಾರಿಗಳಂತೆ, ಚಹಾಗಳಂತೆ ಅಥವಾ ಮಸಾಲೆಗಳಂತೆ ಎರಡು ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ತೋರಬಲ್ಲವು, ಅವು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಆಧಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸೋಂಕುಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸಿದವು. ಎಥ್ನೋಬೊಟೊನಿ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಮಾಹಿತಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಮೂಲವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite book | last =Slikkerveer | first =L.J. | coauthors = | journal = Medicinal and Aromatic Plants | title = The Challenge Of Non-experimental Validation Of Mac Plants | publisher = Springer | year = 2006 | location = | pages = | url=http://library.wur.nl/ojs/index.php/frontis/article/viewFile/1220/792 | doi = | id = | isbn = }}</ref> ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿಯಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕರು ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯಸಾಧಕತೆಯ ಸಾಕ್ಷಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ಇದೇ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುವುದೆಂದರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ದಾಖಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಉಪಯೋಗಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ಮೂಲ ಸಂಪತ್ತು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Riddle JM. | coauthors = | title = History as a tool in identifying "new" old drugs | journal = Adv Exp Med Biol. | volume =505 | issue = 505 | pages = 89–94 | year = 2002 | url = | doi = | pmid = 12083469 | accessdate = | last1 =Riddle | first1 =JM }}</ref> ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬೆಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯ ಉಪಯೋಗವು ಒಂದೇ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪುವುದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಅಂಶದ ಕಾರ್ಯವು ಯಾವಾಗ ಅಸಮಂಜಸವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೇ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ==ಜನಪ್ರಿಯತೆ== ನ್ಯಾಶನಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಅಂಡ್ ಅಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್ನಿಂದ 2004 ರ ಮೇ ನಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವರದಿಯು ಪೂರಕವಾಗುವ ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯವಾದ ಔಷಧ (ಸಿಎಎಂ) ವನ್ನು ಯಾರು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ, ಏನು ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಮತ್ತು ಏಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಿತು. 2002 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ [[ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|ಅಮೇರಿಕಾ]]ದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ 18 ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳ ವಯಸ್ಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಯಾವಾಗ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸಿತೋ ಆಗ [[ಜೀವಸತ್ವಗಳು|ವಿಟಮಿನ್]] ಗಳು ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಔಷಧೋಪಚಾರ, ಅಥವಾ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಉಪಯೋಗವು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಿಎಎಂ ಔಷಧೋಪಚಾರವಾಗಿದೆ (18.9%).<ref>{{cite web |url= http://nccam.nih.gov/news/report.pdf |title= Complementary and Alternative Medicine Use Among Adults: United States, 2002 |accessdate= September 16, 2006 |author= |last= Barnes |first= P M |authorlink= |coauthors= Powell-Griner E, McFann K, Nahin R L |date= 2004-05-27 |year= |month= |format= PDF |work= Advance data from vital and health statistics; no 343 |publisher= National Center for Health Statistics. 2004 |pages= 20 |language= |archiveurl= https://web.archive.org/web/20070202181416/http://nccam.nih.gov/news/report.pdf |archivedate= 2007-02-02 |url-status= dead }} (ಪುಟ 8ರಲ್ಲಿ ಕೋಷ್ಟಕ 1 ನೋಡಿ).</ref><ref>[http://nccam.nih.gov/news/2004/052704.htm ಮೋರ್ ದ್ಯಾನ್ ಒನ್ ಥರ್ಡ್ ಆಫ್ ಯ.ಎಸ್. ಅಡಲ್ಟ್ಸ್ ಯೂಸ್ ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಅಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್] ಮೇ 27, 2004ರಂದು ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆ. ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್</ref> [[ಯುರೋಪ್]]ನಲ್ಲಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ಪರಿಹಾರವು ಅತ್ಯಂಸ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯಲ್ಲಿ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಔಷಧ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಹಂಚಲ್ಪಡುತ್ತದೆ (ಉದಾ. ಅಪೋಥೆಕೆ). ಕಟ್ಟಳೆ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಔಷಧಗಳು ಎಣ್ಣೆಗಳು, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಅಥವಾ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಚಹಾಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಮಾರಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಔಷಧೋಪಚಾರವು ಪಕ್ಕಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಔದ್ಯಮಿಕವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎಂಬಂತೆ ಕೆಲವರಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = James A. Duke | year = 2000 | month = Dec/January | title = Returning to our Medicinal Roots | journal = Mother Earth News | volume = | issue = | pages = 26–33 | issn = | pmid = | doi = | id = | url = http://www.highbeam.com/doc/1G1-73088521.html | archiveurl = https://archive.today/20130103023519/http://www.highbeam.com/doc/1G1-73088521.html | archivedate = 2013-01-03 | access-date = 2011-02-14 | url-status = dead }}</ref> [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್|ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]]ನಲ್ಲಿ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ತರಬೇತಿಯು ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಅನುದಾನಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಈಸ್ಟ್ ಲಂಡನ್, ಮಿಡಲ್ ಸೆಕ್ಸ್ ಯುವನರ್ಸಿಟಿ, ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಲ್ಯಾಂಕಶೈರ್, ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ವೆಸ್ಟ್ ಮಿನ್ ಸ್ಟರ್, ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫಿ ಲಿಂಕನ್ ಮತ್ತು ಎಡಿನ್ ಬರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿರುವ ನೇಪಿಯರ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಗಳಂತಹ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್ ಪದವಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ವಿಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್ ಪದವಿಯಗೆ ಬಾಸ್ಟಿರ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಟಾಯಿ ಸೋಫಿಯಾ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 2004 ರ ಕೊಕ್ರೇನ್ ಕೊಲಾಬ್ರೇಶನ್ ಪುನರ್ವಿಮರ್ಶೆಯು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸಾಕ್ಷೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಿತು.<ref>[http://www.cochrane.org/colloquia/abstracts/ottawa/P-094.htm ಕೋಚ್ರಾನ್ ರಿವ್ಯೂಸ್ ಆಫ್ ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಅಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಥೆರಪೀಸ್: ಇವ್ಯಾಲ್ಯುಯೇಟಿಂಗ್ ದ ಸ್ಟ್ರೆಂತ್ ಆಫ್ ದ ಎವಿಡೆನ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090826134437/http://www.cochrane.org/colloquia/abstracts/ottawa/P-094.htm |date=2009-08-26 }} ಕೋಚ್ರಾನ್ ಕೊಲಾಬರೇಶನ್. ಪ್ರಕಟಣೆ 2004 9 ಜನವರಿ 2010ರಂದು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದು.</ref> ==ಮೂಲಿಕೆ ಔಷಧಿ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಪ್ರಕಾರಗಳು== [[File:Arabic herbal medicine guidebook.jpeg|thumb|350px|ಡಯೋಸ್ಕೊರಿಡ್ಸ್’ ಮಟೀರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ, ಸಿ. ಅರೇಬಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ 1334 ಪ್ರತಿ, ಕ್ಯುಮಿನ್ ಮತ್ತು ಡಿಲ್‌ನ ಔಷಧೀಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.]] ಔಷಧೀಯ ಗಿಡಗಳ ಬಳಕೆ ಬಹಳ ಅನೌಪಚಾರಿಕವಾಗಿರಬಹುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪಾಕಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಅಥವಾ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಚಹಾದ ಅಥವಾ ಪೂರಕದ ಸೇವನೆ, ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಇಂಥಹ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಿನಿರತ ಔಷಧಿ-ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಕಂಪನಿಗಳು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಹಲವು ಔಷಧಿ-ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ವೃತ್ತಿನಿರತ ಹಾಗೂ ಹವ್ಯಾಸಿಗರಿಬ್ಬರೂ, ಅನೇಕವೇಳೆ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ "ವೈಲ್ಡ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್" (ತನ್ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಥವಾ ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು) ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಹಾಗೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿನಾದ ಔಷಧಿ ಎರಡರಲ್ಲೂ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಸಂಶೋಧಕರು ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪುರಾತನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ವಿಚಾರ ಅಂದರೆ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಯಿನ್-ಯಾಂಗ್ ಸಮತೋಲನ ಪ್ರೊ-ಒಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಹಾಗೂ ಆಂಟಿ-ಒಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಅನುರೂಪವಾಗಿದೆ. ಹಲವು ಯಿನ್ ಹಾಗೂ ಯಾಂಗ್ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ORAC ಅರ್ಹತೆಯ ಅಂದಾಜಿನ ಹಲವು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬೆಂಬಲಿತಗೊಂಡಿದೆ.<ref>{{cite journal| doi = 10.1093/ecam/nem054| pmc = 2586310| last1 = Liao| pmid = 18955214| year = 2008| first1 = Hui| pages = 429–34| issue = 4| volume = 5| journal = Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine| last2 = Banbury| first2 = Linda K.| last3 = Leach| first3 = David N. |title=Antioxidant activity of 45 Chinese herbs and the relationship with their TCM characteristics}}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Boxin Ou, Dejian Huang1, Maureen Hampsch-Woodill and Judith A. Flanagan | date = | year = 2003 | month = | title = When east meets west: the relationship between yin-yang and antioxidation-oxidation | journal = The FASEB Journal | volume = 17 | issue =2 | pages = 127–129 | pmid = 12554690 | doi = 10.1096/fj.02-0527hyp | id = | url = }}</ref> ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ, ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥಾಯಿಗರು ಯುರೋಪ್‌ನಿಂದ ಆಯಾತವಾದ ಗಿಡಗಳ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಿದ್ದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಯಶಸ್ವಿ ವೃತ್ತಿಗಾರ, ಸ್ಯಾಮ್ಯೂಲ್ ಥೊಂಸನ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಜನಪ್ರೀಯ ಔಷಧಿಯ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳ್ಳಿಸಿದರು. ಫಿಸಿಯೋಮೆಡಿಕಲಿಸಂ ಎಂಬ ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ಶಿಕ್ಷಣ ವಿಷಯದಿಂದ ಪರಿಚಿತವಾದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಆನಂತರದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಇನ್ನೊಂದು ಸಮೂಹ, ದಿ ಎಕ್ಲೆಕ್ಟಿಕ್ಸ್, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವೈದಕೀಯ ವೃತ್ತಿಯ ಉಪಶಾಖೆಯಾಗಿತ್ತು, ಇವರು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಪಾದರಸ ಹಾಗೂ ರಕ್ತ ಸುರಿಯುವಿಕೆಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಇವೇ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ಅಮೇರಿಕನ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಎರಡು ಸಮೂಹಗಳು ಆನಂತರದಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಚೆರೊಕಿ ಔಷಧಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಹಾರಗಳು, ಔಷಧಿಗಳು ಹಾಗೂ ಜೀವಾಣುವಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿಷದಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಚೆರೊಕಿ ಮೂಲಿಕೆ-ವ್ಯಾಪಾರಿ ಡೆವಿಡ್ ವಿನ್ಸ್‌ಟನ್‌ರ ಅನುಸಾರ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ [[ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ]] ಎರಡರ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾದ ಒಂದು ರೋಗದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಏಳು ಗಿಡಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated2">[http://oneearthherbs.squarespace.com/safety-regulation/ ''ಸುರಕ್ಷತೆ &amp; ನಿಯಂತ್ರಣ -- ಯಾರು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲವನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ?'' ], ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಟಿಲೊಸ್ಟನ್ ಸಂಸ್ಥೆ</ref> ಭಾರತದಲ್ಲಿ, 30 ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದ ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧಿ ಜಟಿಲ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, "ವಾತಾ", "ಪಿತ್ತಾ" ಅಥವಾ "ಕಫಾ"ವನ್ನು ಸಮತೋಲಿಸಲು ಒಂದು ಗಣನೀಯ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು "[[ರಸವಿದ್ಯೆ|ಪರಿವರ್ತನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ]]"ಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದನ್ನು ಸೇರಿಸಿ.<ref>[http://oneearthherbs.squarespace.com/language-of-herbs/ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಟಿಲೊಸ್ಟನ್ ಸಂಸ್ಥೆ - ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಭಾಷೆ]</ref> [[ತಮಿಳುನಾಡು|ತಮಿಳು ನಾಡಿ]]ನಲ್ಲಿ, ಸಿದ್ಧಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪದ್ಧತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ತನ್ನದೆ ಜನಪ್ರಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಈಗ ತಮಿಳರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಿದ್ಧಾ ಪದ್ಧತಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ [[ತಮಿಳು|ತಮಿಳು ಭಾಷೆ]]ಯಲ್ಲಿದೆ. ಔಷಧಿಗಳ ಭಿನ್ನವಾದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 300,000 ಪಂಕ್ತಿಗಳಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಂಗರಚನಾಶಾಸ್ತ್ರ, ಲೈಂಗಿಕತೆ ("ಕೊಕೊಕಾಮ್" ಶ್ರೇಷ್ಠ ಲೈಂಗಿಕತೆಯ ಶಾಸ್ತ್ರಗ್ರಂಥ), ಮೂಲಿಕೆಗಳ, ಖನಿಜಗಳ, ಮತ್ತು ಧಾತುಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸಂಬದ್ಧವಾದ ಹಲವು ರೋಗಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತ. ಆಯುರ್ವೇದ [[ಸಂಸ್ಕೃತ]]ದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾತೃಭಾಷೆಯಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಾ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>ಥೈವಾಥ್ಥಿನ್ ಕುರಾಲ್, ಚಂದ್ರಶೇಖರೇಂದ್ರ ಸರಸ್ವತಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯ, ಆವೃತ್ತಿ.3,ಪುಪು737</ref> ಇದಲ್ಲದೆ, ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಆಧುನಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಲಿಯಂ ಲೆಸಸ್ಸೆರ್‌ ಅವರ ಟ್ರೈಯುನ್ ಸೂತ್ರ, ಇದು ಪೈಥಾಗೊರಿಯನ್ ಪ್ರತಿಮಾವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಚಿನಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಲ್ಪನೆಗಳ ಜೊತೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಪೂರಕಗೊಳಿಸುವ, ವ್ಯಯಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಬಾಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮೂರು ಸಂಬಂಧಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ತಟಸ್ಥವಾಗಿ ಪೋಷಿಸುವ 9 ಮೂಲಿಕೆ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರಭಾವಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಮೂಲಿಕೆ-ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ಜೀವನಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತ ಅಭ್ಯಾಸಾವಧಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಕಲಿಸಿ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ದಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಲೆಸಸ್ಸೆರ್ ದಾಖಲೆ<ref>[http://www.williamlesassierarchive.org ವಿಲಿಯಮ್ ಲೆಸಾಸ್ಸೈರ್ ಆರ್ಕೈವ್]{{Dead link|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ವೆಬ್‌ಸೈಟ್</ref> ಹಾಗೂ ದಿ ಡೆವಿಡ್ ವಿನ್ಸ್‌ಟನ್ ಸೆಂಟರ್ ಫೊರ್ ಹರ್ಬಲ್ ಸ್ಟಡೀಸ್.<ref>[http://www.herbalstudies.org ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಡೇವಿಡ್ ವಿನ್‌ಸ್ಟನ್ ] ವೆಬ್‌ಸೈಟ್</ref> ಮೂಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಔಷಧಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇರುತ್ತದೆ. ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಕೆಲವು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಜೀವಿಕಗಳು, ಪುಷ್ಟಿದಾಯಕಗಳು, ಹಾಗೂ ಜೀವಾಣುವಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿಷವನ್ನು ನಿಷ್ಪರಿಣಾಮಗೊಳಿಸುವ ಹಾಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು. ಹಲವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಪರಿಹಾರೋಪಾಯಗಳು ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ವಿಷಕಾರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ಸಿದ್ಧಿಸಲು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾವೆ. ಗಾವೊ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ, ನೈಜೀರಿಯದ ಜೋಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸಂಶೋಧಕರು ಮತ್ತು ಔಷಧೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಇವರು ಇಲಿಗಳ ಮೇಲೆ ಇದನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬೈಯೊಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಅನುಸಾರ, ಗಾವೊ ವಿಷತ್ವದ ಮತ್ತು ಪ್ರಚೋದಿತ ಜ್ವರ, ಭೇದಿ ಹಾಗೂ ಉರಿಯೂತಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣವಾಯಿತು.<ref>[http://www.scidev.net/en/sub-suharan-africa/news/sub-saharan-africa-news-in-brief-25-march-9-april.html] ವೆಬ್‌ಸೈಟ್</ref> ==ಔಷಧಿ ನೀಡುವಿಕೆಯ ಮಾರ್ಗಗಳು== ಮೂಲಿಕೆ ಉತ್ಪನ್ನದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂಯೋಜನೆ ಅದರ ಸಾರತೆಗೆಯುವ ಕ್ರಮದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಟಿಸೆನ್ ಧ್ರುವೀಯ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಕಾರಣ [[ನೀರು]] ಒಂದು ಧ್ರುವೀಯ ದ್ರಾವಕ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆಯಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆ ಒಂದು ಧ್ರುವೀಯವಲ್ಲದ ದ್ರಾವಕ ಹಾಗೂ ಅದು ಧ್ರುವೀಯವಲ್ಲದ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಎಲ್ಲೊ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಲವು ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿನಿಯೋಗಿಸಬಹುದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ: *ಗಾಯಗಳಿಗೆ ಹಚ್ಚುವ [[ಟಿಂಕ್ಚರ್]]‌ಗಳು - ಎಕಿನೆಷಿಯ ಸಾರದ ಮೂಲಿಕೆಗಳಂತಹ ಆಲ್ಕೋಹಾಲಿಕ್ ಸಾರಗಳು. ಸಾಮಾಣ್ಯವಾಗಿ 100% ಶುದ್ಧ ಇಥನೊಲ್ (ಅಥವಾ 100% ಇಥನೊಲ್ ಹಾಗೂ ನೀರಿನ ಮಿಶ್ರಣ) ಅನ್ನು ಮೂಲಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಟಿಂಕ್ಚರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 25% ಇಥನೊಲ್ (ಕೆಲವು ಸಲ 90%) ಇರುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated1">ಗೇರ್ಟ್ ವೆರ್ಹೆಲ್ಸ್ಟ್‌ರಿಂದ ಗ್ರೂಟ್ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬುಕ್ ಗೆನೀಸ್ಕ್ರಾಚ್ಟಿಗ್ ಪ್ಲಾಂಟೆನ್</ref> ಟಿಂಕ್ಚರ್ ಪದವನ್ನು ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಇಥನೊಲ್ ಅಲ್ಲದೆ ಇತರ ದ್ರಾವಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಮಾಡುವ ತಯಾರಿಕೆಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಮದ್ಯ ಹಾಗೂ ಸಿದ್ಧರಸಗಳು - ಇವು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಆಲ್ಕೋಹಾಲಿಕ್ ಸಾರ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಇಥನೋಲ್‌ನ ಶೇಕಡಾವಾರು 12-38% <ref name="autogenerated1" /> ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಮದ್ಯ ಮದ್ಯದ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಆರ್ದ್ರೀಕರಣವಾದರೆ, ಸಿದ್ಧರಸ ಮದ್ಯಸಾರದ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಆರ್ದ್ರೀಕರಣ (ಉದಾಹರಣೆ, ವೊಡ್ಕ, ಗ್ರಪ್ಪಾ, ಇತರೆ). *ಟಿಸೆನ್‌ಗಳು - ಕ್ಯಾಮೊಮೈಲ್ ಅಂತಹ ಮೂಲಿಕೆಯ ಬಿಸಿ ನೀರಿನ ಸಾರ. *ಡಿಕೊಕ್ಷನ್‌ಗಳು - ಸಾಮಾಣ್ಯವಾಗಿ ಬೇರುಗಳ ಅಥವಾ ತೊಗಟೆಯ ಬಹು-ಕಾಲದ ಕುದಿತ ಸಾರ. *ಮಿದುಗೊಳಿಸಿದವು - ಹೆಚ್ಚು ಲೋಳೆ ಇರುವ ಗಡಗಳ ತಂಪಾದ ಒಳಕ್ಕೆ ಸುರಿಯುವುಕೆ - ಸಣ್ಣ ಕರ್ಪೂರದ ಎಲೆ, ನಿಂಬೆ ವಾಸನೆಯ ಎಲೆಗಳುಳ್ಳ ಒಂದು ಬೇರು, ಇತರೆಯ ತರಹ ಅಂಶಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಗಿಡಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿ ತಣ್ಣಿರಿಗೆ ಬೆರೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ನಂತರ 7 ರಿಂದ 12 ಘಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ನೆನೆಯಲು ಬಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ (ಬಳಸಿದ ಮೂಲಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ). ಹಲವು ಮಿದುಗೊಳಿಸಿದವುಗಳಿಗೆ 10 ಘಂಟೆಗಳು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated1" /> *ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಸೇಬುಗಳ ಕಟು ಹುಳಿ ರಸಗಳು - ಟಿಂಕ್ಚರ್‌ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಬಗೆಯಲ್ಲೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ದ್ರಾವಕದಂತೆ [[ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ]]ದ ದ್ರಾವಣವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಪ್ರಕೃತಗಳು: **ಅವಶ್ಯಕವಾದ ಎಣ್ಣೆಗಳು - ಅವಶ್ಯವಾದ ಎಣ್ಣೆ ಸಾರಗಳ ಬಳಕೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ವಾಹಕ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ತೆಳುವಾಗಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಹಲವು ಅವಶ್ಯಕವಾದ ಎಣ್ಣೆಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸಿದರೆ ಚರ್ಮವನ್ನು ಸುಡಬಹುದು ಅಥವಾ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಬಹುದು - ಒಲಿವ್ ಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ಬಾದಾಮಿ ಎಣ್ಣೆಯಂತಹ ಯಾವುದೇ ಇತರ ಆಹಾರ ವರ್ಗದ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ತೆಳುವಾಗಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಪ್ರಕೃತದ ಹಾಗೆ ಬಳಸಬಹುದು).<ref>{{cite web | last = | first = | authorlink = | coauthors = | title = Essential Oil Safety Information | work = | publisher = | date = | url = http://aromaweb.com/articles/safety.asp | format = | doi = | accessdate = }}</ref> **ಲೇಪಗಳು, ಎಣ್ಣೆಗಳು, ಮುಲಾಮುಗಳು, ಚರ್ಮಲೇಪಗಳು ಹಾಗೂ ದ್ರವ ಲೇಪಗಳು - ಹಲವು ಪ್ರಕೃತ ಬಳಕೆಗಳು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಎಣ್ಣೆ ಸಾರಗಳು. ಒಂದು ಆಹಾರ ವರ್ಗದ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ವಾರಗಳಿಂದ ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೆ ನೆನೆಸಿದರೆ ಕೆಲವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಫೈಟೊರಾಸಾನಿಕಗಳು ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಾರವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತವೆ. *ಈ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಲೇಪಗಳು, ಚರ್ಮಲೇಪಗಳು, ದ್ರವ ಲೇಪಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಬರಿ ಹಾಗೆಯೆ ಎಣ್ಣೆಯಾಗಿ ಪ್ರಕೃತ ಬಳಕೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಮಾಲೀಸು ಮಾಡುವ ಎಣ್ಣೆಗಳು, ಸೂಕ್ಷ್ಮಕ್ರಿಮಿಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಲೇಪಗಳು ಹಾಗೂ ಗಾಯ ವಾಸಿ ಮಾಡುವ ಸಂಯೋಜನಗಳನ್ನು ಇದೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. **ಬಿಸಿಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಚೂರ್ಣಗಳು - ಇಡೀ ಸಸ್ಯವನ್ನು (ಅಥವಾ ಅಗತ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು) ಬಿಸಿಕಟ್ಟು ಅಥವಾ ಚೂರ್ಣವನ್ನಾಗಿ ಅರೆಯಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕುಟ್ಟಿ, ಒಣಗಿಸಿ, ತುಸು ನೀರಿನಿಂದ ಮೆತ್ತಗೆ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಗಾಯಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಇಡಿ ಮೂಲಿಕೆಯ ಸೇವನೆ - ಇದನ್ನು ವಣಗಿದ ರೂಪದಲ್ಲಿ (ಮೂಲಿಕೆ ಪುಡಿ), ಅಥವಾ ತಾಜಾ [[ರಸ]] (ತಾಜಾ ಎಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ಗಿಡದ ಭಾಗಗಳು). *ಸಿಹಿಪಾನೀಯಗಳು - ಸಿಹಿಪಾನೀಯ ಅಥವಾ [[ಜೇನು|ಜೇನುತುಪ್ಪ]]ದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಾರ. ಅರವತೈದು ಭಾಗಗಳ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು 35 ಭಾಗಗಳ ನೀರು ಹಾಗೂ ಮೂಲಿಕೆಯ ಜೊತೆ ಬೆರಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಕುದಿಸಿ ಮೂರು ವಾರಗಳವರೆಗೆ ನೆನೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated1" /> *ಸಾರಗಳು - ದ್ರವ ಸಾರಗಳು, ವಣ ಸಾರಗಳು ಹಾಗೂ ಆವೀಕಾರಕಗಳು ಸೇರಿವೆ. ದ್ರವ ಸಾರಗಳು ಟಿಂಕ್ಚರ್‌ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇಥನೋಲ್ ಶೇಕಡಾವಾರು ಹೊಂದ ದ್ರವಗಳು. ಅವುಗಳನ್ನು (ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ) ವಾಯು ಶೂನ್ಯತೆಯಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿದ ಟಿಂಕ್ಚರ್‌ಗಳಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಗಿಡಗಳ ಮೂಲವಸ್ತುವಿನ ಸಾರ ಆವಿಯಾಗಿ ವಣ ರಾಶಿ ಉಳಿದು ವಣ ಸಾರಗಳು ಆಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ ಕೋಶ ಅಥವಾ ಗುಳಿಗೆ ತಯಾರಿಸ ಬಹುದು.<ref name="autogenerated1" /> ಆವಿಕಾರಕವು ಘನೀಭವಿಸುವ-ವಣಗಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ಒಂದು ವಣ ಸಾರ. *ಸುವಾಸನೆ ಚಿಕತ್ಸೆಯಲ್ಲಿನ ಉಸಿರೆಳೆತವನ್ನು ಮನೋಭಾವ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು<ref>{{cite web |url=http://www.umm. edu /altmed/articles/aromatherapy-000347.htm |title=Aromatherapy |accessdate= |work= }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1080/00207450802333953 | last1 = Herz | first1 = RS. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2009 | title = Aroma therapy facts and fiction: a scientific analysis | url = | journal = Int J Neurosci | volume = 119 | issue = 2| pages = 263–290 | pmid = 19125379 }}</ref>, ಇದರಿಂದ ಸೈನಸ್ ಸೋಂಕು ಅಥವಾ ಕಫವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಬಹುದು<ref>{{cite journal | doi = 10.1016/j.jep.2008.11.004 | last1 = Gilani | first1 = AH | last2 = Shah | first2 = AJ | last3 = Zubair | first3 = A. | author-separator =, | author-name-separator= | last4 = Khalid | first4 = S| year = 2009 | last5 = Kiani | first5 = J | last6 = Ahmed | first6 = A | last7 = Rasheed | first7 = M | last8 = Ahmad | first8 = V | title = Chemical composition and mechanisms underlying the spasmolytic and bronchodilatory properties of the essential oil of Nepeta cataria L. | url = | journal = J of Ethnopharmacol | volume = 121 | issue = | pages = 405–411 }}</ref ಅಥವಾ ಚರ್ಮವನ್ನು ಆಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಬಹುದು (ಇಲ್ಲಿ ನೇರ ಉಸಿರೆಳೆತದಗಿಂತ ಆವಿ) *ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ತಾಜಾ ಮೂಲಿಕೆಯ ಲೇಪನ ದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಹಚ್ಚಿ. *ಮೂಲಿಕೆಯನ್ನು ಪುಡಿ ಮಾಡಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕುದಿಸಿ, ಮೂಲಿಕೆಯ ಚಹಾದ ಹಾಗೆ. ==ಔಷಧಿಯಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಗಿಡಗಳ ಉದಾಹರಣೆ== {{Main|List of plants used as medicine}} ಸಾಕಾಗದ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಕಾರಣ ಪ್ರಾಯಶಃ, ಕೆಲವು ಮೂಲಿಕೆಯ ಪರಿಹಾರಗಳು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿ ಮಾನವರ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಗುಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ನಿದರ್ಶಿಸಿದೆ.<ref name="pmid17913230" /> ಪ್ರಮಾಣಿಸಿದ ಹಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿ ಮಾದರಿಯ ಪರಿಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಇನ್-ವಿಟ್ರೊ ಲೋಹಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಆದ್ದರಿಂದ ಇವು ದುರ್ಬಲವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿತ ಸಾಕ್ಷಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಒದಗಿಸಲಾಗದು. *''ಆಲೊ ವೆರಾ'' ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಸುಟ್ಟಗಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ಗಾಯಗಳ ವಾಸಿ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Maenthaisong R 2007">{{cite journal | doi = 10.1016/j.burns.2006.10.384 | last1 = Maenthaisong | first1 = R | last2 = Chaiyakunapruk | first2 = N | last3 = Niruntraporn | first3 = S | author-separator =, | last4 = Kongkaew | author-name-separator= | year = 2007 | first4 = C | title = The efficacy of aloe vera for burn wound healing: a systematic review | url = | journal = Burns | volume = 33 | issue = 6| pages = 713–718 | pmid = 17499928 }}</ref> ಒಂದು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾದ ಪರಿಶೀಲನೆಯ (1999ರ ಸಮಯದಿಂದ) ಹೇಳಿಕೆ ಪ್ರಾಕಾರ ಗಾಯ ವಾಸಿ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಆಲೊ ವೆರಾದ ಉತ್ತೇಜನದ ಪ್ರಭಾವ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ನಂತರದ ಒಂದು ಪರಿಶೀಲನೆ (2007ರ ಸಮಯದಿಂದ) ಆಲೊ ವೆರಾದ ಬಳಕೆ ಮೊದಲ ಹಾಗೂ ಎರಡನೇಯ ಮಟ್ಟದ ಸುಟ್ಟಗಾಯಗಳನ್ನು ವಾಸಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಚಿತ ಸಾಕ್ಷಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.<ref name="Maenthaisong R 2007" /><ref>{{cite journal | last1 = Vogler | first1 = BK | last2 = Ernst | first2 = E. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 1999 | title = Aloe vera: a systematic review of its clinical effectiveness | url = | journal = Br J GGen Prac | volume = 49 | issue = 447| pages = 823–828 | pmid=10885091 | pmc = 1313538}}</ref> *''ಇನ್-ವಿಟ್ರೊ'' ಅಧ್ಯಯನಗಳು<ref>{{cite journal|author=Gebhardt, R|journal= J Pharmacol Exp Ther|year=1998|volume=286|issue=3|pages=1122–1128 |pmid= 9732368 |title=Inhibition of Cholesterol Biosynthesis in Primary Cultured Rat Hepatocytes by Artichoke (Cynara scolymus L.) Extracts}} </ref> ಹಾಗೂ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಅಧ್ಯಯನದ ಅನುಸಾರ ಆರ್ಟಿಚೊಕ್ (''ಸೈನಾರ ಕಾರ್ಡುಂಕ್ಲಸ್'' ) [[ಕೊಲೆಸ್ಟರಾಲ್‌|ಕೊಬ್ಬಿ]]ನ ಮಟ್ಟಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Bundy R., et al. | coauthors = | title = Artichoke leaf extract (Cynara scolymus) reduces plasma cholesterol in otherwise healthy hypercholesterolemic adults: a randomised double-blind placebo controlled trial | journal = Phytomedicine | volume =15 | issue =9 | pages =668–75 | date = | url = | doi = 10.1016/j.phymed.2008.03.001 | id = | accessdate = | author =Bundy, R | pmid =18424099 | last2 =Walker | first2 =AF | last3 =Middleton | first3 =RW | last4 =Wallis | first4 =C | last5 =Simpson | first5 =HC | year=2008 | month=September}}</ref> *ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ಬೆರ್ರಿ ಎಲೆ (''ರುಬಸ್ ಫ್ರುಟಿಕೊಸಸ್'' ) ಪ್ರಸಾಧನ ಕಲೆಯ ಸಮುದಾಯದ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ ಕಾರಣ ಇದು ತ್ವಚೆಯ ಸುಕ್ಕು ಬೀಳುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯವಾಗುವ ಮೆಟ್ಯಾಲೊಪ್ರೊಟಿನೆಸೆಸ್ನಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Herrmann M, Grether-Beck S, Meyer I, Franke H, Joppe H, Krutmann J, Vielhaber G. | coauthors = | title = Blackberry leaf extract: a multifunctional anti-aging active. | journal = Int J Cosmet Sci. | volume = 29 | issue = 5 | pages = 411 | year = 2007 | month = October | url = | doi =10.1111/j.1468-2494.2007.00389_5.x | pmid = 18489379 | accessdate = | author =Herrmann, Martina | last2 =Grether-Beck | first2 =Susanne | last3 =Meyer | first3 =Imke | last4 =Franke | first4 =Helge | last5 =Joppe | first5 =Holger | last6 =Krutmann | first6 =Jean | last7 =Vielhaber | first7 =Gabriele }}</ref> *ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ರಸ್ಪಬೆರ್ರಿ (''ರುಬಸ್ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಷಿಯಲ್ಸ್'' ) ಬಾಯಿಯ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಅನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Han C, Ding H, Casto B, Stoner GD, D'Ambrosio SM. | coauthors = | title = Inhibition of the growth of premalignant and malignant human oral cell lines by extracts and components of black raspberries. | journal = Nutr Cancer. | volume = 51 | issue = 2 | pages = 207–17 | year = 2005 | url = | doi =10.1207/s15327914nc5102_11 | pmid = 15860443 | accessdate = | author =Han, ChunHua | last2 =Ding | first2 =H | last3 =Casto | first3 =B | last4 =Stoner | first4 =GD | last5 =D'ambrosio | first5 =SM }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Mallery SR, Zwick JC, Pei P, Tong M, Larsen PE, Shumway BS, Lu B, Fields HW, Mumper RJ, Stoner GD. | coauthors = | title = Topical application of a bioadhesive black raspberry gel modulates gene expression and reduces cyclooxygenase 2 protein in human premalignant oral lesions. | journal = Cancer Res. | volume = 68 | issue = 12 | pages = 4945–57 | date = 2008-06-15 | url = | doi =10.1158/0008-5472.CAN-08-0568 | pmid = 18559542 | accessdate = | author =Mallery, S. R. | last2 =Zwick | first2 =JC | last3 =Pei | first3 =P | last4 =Tong | first4 =M | last5 =Larsen | first5 =PE | last6 =Shumway | first6 =BS | last7 =Lu | first7 =B | last8 =Fields | first8 =HW | last9 =Mumper | first9 =RJ | pmc =2892791 }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Rodrigo KA, Rawal Y, Renner RJ, Schwartz SJ, Tian Q, Larsen PE, Mallery SR. | coauthors = | title = Suppression of the tumorigenic phenotype in human oral squamous cell carcinoma cells by an ethanol extract derived from freeze-dried black raspberries. | journal = Nutr Cancer. | volume = 54 | issue = 1 | pages = 58–68 | year = 2006 | url = | doi =10.1207/s15327914nc5401_7 | pmid = 16800773 | accessdate = | author =Rodrigo, Kapila | last2 =Rawal | first2 =Y | last3 =Renner | first3 =RJ | last4 =Schwartz | first4 =SJ | last5 =Tian | first5 =Q | last6 =Larsen | first6 =PE | last7 =Mallery | first7 =SR | pmc =2392889 }}</ref> *ಬೂಫೊನ್ (''ಬೂಫೊನ್ ಡಿಸ್ಟಿಚ'' ) ಅತಿ ವಿಷಯುಕ್ತ ಈ ಗಿಡವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid18775771">{{cite journal |author=Stafford GI, Pedersen ME, van Staden J, Jäger AK |title=Review on plants with CNS-effects used in traditional South African medicine against mental diseases |journal=J Ethnopharmacol |volume=119 |issue=3 |pages=513–37 |year=2008 |pmid=18775771 |doi=10.1016/j.jep.2008.08.010 }}</ref> ''ಇನ್ ವಿಟ್ರೊ'' ಹಾಗೂ ''ಇನ್ ವಿವೊ'' ಖಿನ್ನತೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಪರಿಣಾಮ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನೆ ನಿದರ್ಶನ ನೀಡಿದೆ.<ref name="pmid18809486">{{cite journal |author=Pedersen ME, Szewczyk B, Stachowicz K, Wieronska J, Andersen J, Stafford GI, van Staden J, Pilc A, Jäger AK |title=Effects of South African traditional medicine in animal models for depression. |journal=J Ethnopharmacol |volume=119 |issue=3 |pages=542–8 |year=2008 |pmid=18809486 |doi=10.1016/j.jep.2008.08.030 }}</ref><ref name="pmid15814274">{{cite journal |author=Sandager M, Nielsen ND, Stafford GI, van Staden J, Jäger AK |title=Alkaloids from Boophane disticha with affinity to the [[serotonin]] transporter in rat brain. |journal=J Ethnopharmacol |volume=98 |issue=3 |pages=367–70 |year=2005 |pmid=15814274 |doi=10.1016/j.jep.2008.08.010 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Neergaard J, Andersen J, Pedersen ME, Stafford GI, van Staden J, Jäger AK |title=Alkaloids from Boophone disticha with affinity to the [[serotonin]] transporter |journal=S Afr J Botany |volume=72 |issue=2 |pages=371–4 |year=2009 |pmid= |doi=10.1016/j.sajb.2009.02.173 }}</ref> *ಬಟ್ಟರ್‌ಬರ್ ''(ಪೆಟಸೈಟ್ಸ್ ಹೈಬ್ರಿಡಸ್)'' *ಕ್ಯಾಲೆಡುಲ ''(ಕ್ಯಾಲೆಡುಲ ಒಫಿಷಿನಲಿಸ್)'' ಹೊಟ್ಟೆಯ ಸೆಡೆತಗಳು ಹಾಗೂ ಮಲಬದ್ಧತೆಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Bashir S 2006">{{cite journal | doi = 10.1002/ptr.1980 | last1 = Bashir | first1 = S | last2 = Janbaz | first2 = KH | last3 = Jabeen | first3 = Q | author-separator =, | last4 = Gilani | author-name-separator= | year = 2006 | first4 = AH | title = Studies on spasmogenic and spasmolytic activities of Calendula officinalis flowers | url = | journal = Phytother Res | volume = 20 | issue = 10| pages = 906–910 | pmid = 16906636 }}</ref> ''ಕ್ಯಾಲೆಡುಲ ಒಫಿಷಿನಲಿಸ್'' ಹೂವುಗಳ ನೀರಿನ-ಇಥನೊಲ್ ಸಾರಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪ್ಯಾಸ್ಮೊಲಿಟಿಕ್ ಹಾಗೂ ಸ್ಪ್ಯಾಸ್ಮೊಜೆನಿಕ್ ಎರಡು ಪ್ರಭಾವಗಳಿವೆ ಎಂದು ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಹೀಗೆ ಈ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಳಕೆಗೆ ಒಂದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ತಾರ್ಕಿಕಾಧಾರ ನೀಡಿದೆ.<ref name="Bashir S 2006" /> ಕ್ಯಾಲೆಡುಲ ಚರ್ಮಲೇಪ ಅಥವಾ ಮುಲಾಮು ವಿಕಿರಣದಿಂದಾಗುವ ಚರ್ಮದ ಉರಿಯೂತದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ ಎಂದು ಹೇಳಲು "ಸೀಮಿತ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ".<ref>{{cite journal | doi = 10.1016/j.soncn.2006.04.004 | last1 = McQuestion | first1 = M. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2006 | title = Evidence-based skin care management in radiation therapy | url = | journal = Semin Oncol Nurs". | volume = 22 | issue = | pages = 163–173 }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1007/s00520-006-0063-4 | last1 = Bolderston | first1 = A | last2 = LLoyd | first2 = NS | last3 = Wong | first3 = RK | author-separator =, | author-name-separator= | last4 = Holden | first4 = L| year = 2006 | last5 = Robb-Blenderman | first5 = L | author6 = Supportive Care Guidelines Group of Cancer Care Ontario Program in Evidence-Based Care | title = The prevention and management of acute skin reactions related to radiation therapy: a systematic review and practice guideline | url = | journal = Support Care Cancer | volume = 14 | issue = 8| pages = 802–817 | pmid = 16758176 }}</ref> *ಭಂಗಿಗಿಡ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಭಂಗಿಗಿಡ ಕೂಡ ನೋಡಿ. *ಕ್ರ್ಯಾನ್‌ಬೆರ್ರಿ ''(ವ್ಯಾಸಿನಿಯಮ್ ಒಕ್ಸಿಕೊಕೊಸ್)'' ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮರಳುವ ರೋಗ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಜೊತೆಯ ಮೂತ್ರದ ಸಣ್ಣಗ್ರಂಥದ ಸೋಂಕುಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ ಆಗಿರಬಹುದು.<ref name="pmid18253990">{{cite journal |author=Jepson R, Craig J |title=Cranberries for preventing urinary tract infections |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=1 |pages=CD001321 |year=2008 |pmid=18253990 |doi=10.1002/14651858.CD001321.pub4 }}</ref> *ಎಕಿನೇಶಿಯ (''ಎಕಿನೇಶಿಯ ಅಂಗಸ್ಟಿಫೊಲಿಯ, ಎಕಿನೇಶಿಯ ಪಲಿಡ, ಎಕಿನೇಶಿಯ ಪರ್‌ಪರಿಯ'' ) ಸಾರ ರೈನೊವೈರಸ್‌ನ ಶೀತಗಳ ಅವಧಿ ಹಾಗೂ ಉಗ್ರತೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ; ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಯೋಗ್ಯ ಔಷಧ ಪ್ರಮಾಣ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವುದಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರಬಹುದು ಹಾಗೂ ಅಧಿಕವಾದ ಸಂಶೋಧನೆ ಬೇಕಾಗಬಹುದು.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Shah SA, Sander S, White CM, Rinaldi M, & Coleman CI | date = | year = 2007 | month = July | title = Evaluation of echinacea for the prevention and treatment of the common cold: a meta-analysis | journal = Lancet Infect Dis. | volume = 7 | issue =7 | pages = 473–80 | pmid = 17597571 | doi = 10.1016/S1473-3099(07)70160-3 }}</ref><ref>{{cite journal|author=Schoop, R, Klein, P, Suter, A, & Johnston, SL|title=Echinacea in the prevention of induced rhinovirus colds: a meta-analysis|journal=Clinical Therapeutics|year=2006|volume=28|issue=2|pages=174–83|pmid= 16678640|doi=10.1016/j.clinthera.2006.02.001}}</ref> *ಎಲ್ಡರ್ ಬೆರ್ರಿ (''ಸ್ಯಾಂಬಕಸ್ ನೈಗ್ರ'' ) ತೀವ್ರ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕವಾದ ವೈರಸ್ ರೋಗದ ಬಗೆ A ಹಾಗೂ B ಇಂದ ವೇಗವಾದ ಸ್ವಸ್ಥಿತಿ ಆಗಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = |authorlink = Zakay-Rones Z, Thom E, Wollan T, Wadstein J. | coauthors = | title = Randomized study of the efficacy and safety of oral elderberry extract in the treatment of influenza A and B virus infections | journal = J Int Med Res. | volume = 32 | issue = 2 | pages = 132–40 | date= 2004 March–April | url = | doi = | pmid = 15080016 | accessdate = | last1 =Zakay-Rones | first1 =Z | last2 =Thom | first2 =E | last3 =Wollan | first3 =T | last4 =Wadstein | first4 =J }}</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಅವಿಯನ್ ಇನ್‌ಫ್ಲೂವೆಂಜಾದ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಾಯಶಃ ಅಪಾಯಕರಿವಾಗಿರಬಹುದು ಕಾರಣ ಉತ್ತೇಜಕ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಕ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಸೈಟೊಕಿನ್ ಕ್ಯಾಸ್ಕೇಡ್‌ಗೆ ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Barak V, Halperin T, Kalickman I. | coauthors = | title = The effect of Sambucol, a black elderberry-based, natural product, on the production of human cytokines: I. Inflammatory cytokines | journal = Eur Cytokine Netw. | volume = 12 | issue = 2 | pages = 290–6 | year= 2001 | url = | doi = | pmid = 11399518 | accessdate = | last1 =Barak | first1 =V | last2 =Halperin | first2 =T | last3 =Kalickman | first3 =I }}</ref> *ಫಿವರ್‌ಫಿಯು (''ಕ್ರೈಸ್ಯಾಂತೆಮಮ್ ಪರ್ತೆನಿಯಂ'' ) ಕೆಲವು ಸಲ [[ಮೈಗ್ರೇನ್‌ (ಅರೆತಲೆ ನೋವು)|ಮೈಗ್ರೇನ್]] ತಲೆನೋವಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal|author=Shrivastava R, Pechadre JC, & John GW|year=2007|title= Tanacetum parthenium and Salix alba (Mig-RL) combination in migraine prophylaxis: a prospective, open-label study|journal=Clinical Drug Investigation|volume=26|issue=5|pages=287–296|pmid=17163262|doi=10. 2165/00044011-200626050-00006}}</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಫಿವರ್ ಫಿಯುನ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಹಲವು ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ಯಾವುದೇ ಪಲಪ್ರದತೆ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಪಲಪ್ರದತೆ ತೋರುತ್ತವೆ, ಒಂದು ಅತಿ ಇತ್ತೀಚಿನ RTC ಅನುಕೂಲಕರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ<ref>{{cite journal|author= Silberstein, SD|title=Preventive treatment of headaches|journal=Current Opinion in Neurology|year=2005|volume=18|issue=3|pages=289–292|pmid=15891414|doi=10.1097/01.wco.0000169747.67653.f3}}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Pittler MH, Ernst E. | coauthors = | title = Feverfew for preventing migraine | journal =Cochrane database of systematic reviews (Online) | volume = | issue =1 | pages =CD002286 | date = | url = | doi =10.1002/14651858.CD002286.pub2 | pmid = 14973986 | accessdate = | last1 =Pittler | first1 =MH | last2 =Ernst | first2 =E | last3 =Pittler | first3 =Max H | year=2004}}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Diener HC, Pfaffenrath V, Schnitker J, Friede M, Henneicke-von Zepelin HH. | coauthors = | title = Efficacy and safety of 6.25 mg t.i.d. feverfew CO2-extract (MIG-99) in migraine prevention--a randomized, double-blind, multicentre, placebo-controlled study | journal = Cephalalgia. | volume = 25 | issue = 11 | pages = 1031–41 | year = 2005 | month = November | url = | doi =10.1111/j.1468-2982.2005.00950.x | pmid = 16232154 | accessdate = | author =Diener, HC | last2 =Pfaffenrath | first2 =V | last3 =Schnitker | first3 =J | last4 =Friede | first4 =M | last5 =Henneicke-Von Zepelin | first5 =HH }}</ref> ಫಿವರ್ ಫಿಯು ಅನ್ನು ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗದು ಕಾರಣ ಅದು ಭ್ರೂಣಕ್ಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿವಾಗಬಹುದು.<ref>{{cite journal|title=A reproductive screening test of feverfew: is a full reproductive study warranted?|author=Yao M, Ritchie HE, & Brown-Woodman PD|journal=Reproductive Toxicology|volume=22|issue=4|pages=688–693|year=2006|pmid=16781113|doi=10.1016/j.reprotox.2006.04.014}}</ref><ref>{{cite journal|title=Medications for migraine prophylaxis|author=Modi S & Lowder DM|year=2006|journal=American Family Physician|volume=73|issue=1|pages=72–78|pmid=16417067}}</ref> *ಗಾವು (''ಫೈಧೆರ್ಬಿಯ ಅಲ್ಬಿಡ'' ), ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೂಲಿಕೆಯ ಔಷಧಿ, ಪ್ರಾಣಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಭರವಸೆ ತೋರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite journal|title=Anti-pyretic, anti-inflammatory and anti-diarrhoeal properties of Faidherbia albida in rats|year=2008|journal=African Journal of Biotechnology|volume= 7 |issue=6 |pages= 696–700 |month=March |author=Tijani1, AY, Uguru, MO, & Salawu, OA |url=http://ajol.info/index.php/ajb/article/viewFile/58498/46842 | format=PDF}}</ref> *ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ (''ಅಲಿಯಂ ಸಟಿವಂ'' ) ಒಟ್ಟು ಕೊಬ್ಬಿನ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal|title=Garlic shows promise for improve some cardiovascular risk factors|year=2001|journal=Archives of Internal Medicine|volume=7|pages=696–700|author=Ackerman, RT, Mulrow, CD, Ramirez, G, Gardner CD, Morbidoni, L & Lawrence, VA | issue=6 | pmid = 11268223}}</ref> *ಜರ್ಮನ್ ಕ್ಯಾಮೊಮೈಲ್ (''ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕರಿಯ ಕ್ಯಾಮೊಮೈಲ'' ) ಆಂಟಿಸ್ಪಾಸ್ಮೊಡಿಕ್, ಆನ್‌ಕ್ಸಿಯೊಲೈಟಿಕ್, ಆಂಟಿಇನ್‌ಫ್ಲಾಮೆಟೊರಿ ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಆಂಟಿಮ್ಯುಟೆಜೆನಿಕ್ ಹಾಗೂ ಕೊಬ್ಬು-ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಶೋಧನದಲ್ಲಿ ನಿದರ್ಶಿಸಿದೆ.<ref>{{cite journal | coauthors = | title = A review of the bioactivity and potential health benefits of chamomile tea (Matricaria recutita L.) | journal = Phytother Res. | volume = 20 | issue = 7 | pages =519–30 | year = 2006 | month = July | url = | doi =10.1002/ptr.1900 | pmid = 16628544 | accessdate = | author =Mckay, Diane L. | last2 =Blumberg | first2 =JB }}</ref> ''ಇನ್ ವಿಟ್ರೊ'' ಕ್ಯಾಮೊಮೈಲ್ ಮಿತವಾದ ಪ್ರತಿಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಉತ್ಕರ್ಷಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿಕಿರುಬಿಲ್ಲೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ನಿದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲದೆ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1002/ptr.1900 | last1 = McKay | first1 = DL | last2 = Blumberg | first2 = JB. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2006 | title = A review of the bioactivity and potential health benefits of chamomile tea (Matricaria recutita L. | url = | journal = Phytother Res | volume = 20 | issue = 7| pages = 519–530 | pmid = 16628544 }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Srivastava JK, Gupta S. | coauthors = | title = Antiproliferative and apoptotic effects of chamomile extract in various human cancer cells | journal = J Agric Food Chem. | volume = 55 | issue = 23 | pages = 9470–8 | date = 2007-11-14 | url = | doi =10.1021/jf071953k | pmid = 17939735 | accessdate = | author =Janmejai K. Srivastava; Sanjay Gupta }}</ref> ಹರ್ಪಿಸ್ ಸಿಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ವೈರಸ್ ಬಗೆ 2 (HSV-2) ''ಇನ್ ವಿಟ್ರೊ'' ವಿರುದ್ಧ ಕ್ಯಾಮೊಮೈಲ್‌ನ ಆಶ್ಯಕ ಎಣ್ಣೆ ಒಂದು ಭರವಸೆಯ ಪ್ರತಿರೋಗಕಾರಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ತೋರುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1016/j.phymed.2007.09.003 | last1 = Koch | first1 = C | last2 = Reichling | first2 = J | last3 = Schneele | first3 = J | author-separator =, | last4 = Schnitzler | author-name-separator= | year = 2008 | first4 = P | title = Inhibitory effect of essential oils against herpes simplex virus type 2 | url = | journal = Phytomedicine | volume = 15 | issue = 1-2| pages = 71–78 | pmid = 17976968 }}</ref> *ಶುಂಟಿ (''ಜ಼ಿಂಗಿಬರ್ ಒಫಿಸಿನೆಲ್'' ), 25೦ mg ಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೋಶದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ವಿಧಿಸಿದರೆ, ಮಾನವ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯರ ಪಿತ್ತೋದ್ರೇಕ ಹಾಗೂ ವಾಂತಿಮಾಡುವುದು ಪ್ರಭಾವಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು.<ref>{{cite journal | pmid = 19250006 | last1 = Ozgoli | doi=10.1089/acm.2008.0406 | first1 = G | last2 = Goli | first2 = M | last3 = Simbar | first3 = M | title = Effects of ginger capsules on pregnancy, nausea, and vomiting. | journal = Journal of alternative and complementary medicine | volume=15 | issue=3 | year=2009 | month=March | pages=243–6}}</ref> *ಗ್ರೇಪ್‌ಹಣ್ಣುವಿನ (ನಾರಿಂಜೆನಿನ್) ಅಂಶಗಳು ಸ್ಥೂಲಕಾಯತೆಯನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು. *ಹಸಿರು ಚಾಹಾ (''ಕ್ಯಾಮಿಲಿಯ ಸೈನೆನ್ಸಿಸ್'' ) ಅಂಶಗಳು ಸ್ತನ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ನ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಬಹುದು<ref>{{cite journal|title=Activation of FOXO3a by the Green Tea Polyphenol Epigallocatechin-3-Gallate Induces Estrogen Receptor Expression Reversing Invasive Phenotype of Breast Cancer Cells|journal=Cancer Research|volume=67|pages=5763–5770|year=2007|doi=10.1158/0008-5472.CAN-06-4327|author=Belguise, K.|pmid=17575143|last2=Guo|first2=S|last3=Sonenshein|first3=GE|issue=12}}</ref> ಹಾಗೂ ಕಲೆಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಗುಣಪಡಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Zhang Q, Kelly AP, Wang L, French SW, Tang X, Duong HS, Messadi DV, & Le AD | year= 2006 | month = | title = Green tea extract and (-)-epigallocatechin-3-gallate inhibit mast cell-stimulated type I collagen expression in keloid fibroblasts via blocking PI-3K/AkT signaling pathways | journal = J Invest Dermatol | volume = 126 | issue = 12 | pages = 2607–2613 | pmid = 16841034 | doi = 10.1038/sj.jid.5700472 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref> *''ಹೈಬಿಸ್ಕಸ್ ಸಾಬ್ದೆರಿಫ'' ದ ಬೀಜಗಳ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಸಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅಧಿಕ ಒತ್ತಡ, ಅಣಬೆ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮಕ್ರಿಮಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇಲಿಗೆ ಬಹುಕಾಲದವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣ ನೀಡಿದ ನಂತರ ಹಾನಿಯುಂಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಯೋಗ ತೋರಿಸಿದೆ, ಇದನ್ನು ಹೊರೆತು ಇತರ ಪ್ರಯೋಗದ ಅನುಸಾರ ವಿಷತ್ವ ಕಡಿಮೆ ಇತ್ತು.<ref>{{cite journal|author=Ali BH, Al Wabel N, & Blunden G|journal= Phytotherapy Research|year=2005|volume=19|issue=5|pages=369–75|pmid=16106391|title=Phytochemical, pharmacological and toxicological aspects of Hibiscus sabdariffa L.: a review|doi=10.1002/ptr.1628}}</ref> *[[ಜೇನು|ಜೇನುತುಪ್ಪ]] [[ಕೊಲೆಸ್ಟರಾಲ್‌|ಕೊಬ್ಬ]]ನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite journal|journal=J Med Food|date=2004 Spring;|volume=7|issue=1|pages=100–7|pmid=: 15117561|title=Natural honey lowers plasma glucose, C-reactive protein, homocysteine, and blood lipids in healthy, diabetic, and hyperlipidemic subjects: comparison with dextrose and sucrose|last1=Al-Waili|first1=NS|doi=10.1089/109662004322984789}}</ref> ಗಾಯಗಳು ವಾಸಿಯಾಗುವುದಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿರಬಹುದು.<ref>{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2006/04/060407151107.htm|title=Healing Honey: The Sweet Evidence Revealed}}</ref> * ನಿಂಬೆ ಹುಲ್ಲು (''ಸೈಬೊಪೊಗೊನ್ ಸೈಟ್ರಾಟಸ್'' ), ಇದರ ತಾಜಾ ಎಲೆಗಳ ನೀರಿನ ಸಾರವನ್ನು ದಿನನಿತ್ಯ ವಿಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟು ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಹಾಗೂ ಇಲಿಗಳಲ್ಲಿನ ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಸಕ್ಕರೆ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಎಚ್‌ಡಿಎಲ್ ಕೊಬ್ಬಿನ ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಟ್ರೈಗ್ಲಿಸರೈಡ್ ಮಟ್ಟಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಂಬೆ ಹುಲ್ಲು ವಿಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮವಿರಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal | pages = 440–4 | pmid = 17513076 | last1 = Adeneye | doi=10.1016/j.jep.2007.03.034 | first1 = AA | last2 = Agbaje | first2 = EO | title = Hypoglycemic and hypolipidemic effects of fresh leaf aqueous extract of Cymbopogon citratus Stapf. in rats. | journal = Journal of ethnopharmacology | volume=112 | issue=3 | year=2007 | month=July}}</ref> *ಮ್ಯಾಗ್ನೊಲಿಯಾ *ಸವಿಹುಲ್ಲು (''[[Wikispecies:Filipendula ulmaria|ಫಿಲಿಪೆಂಡುಲ ಉಲ್ಮೆರಿಯ]], ಸ್ಪೈರಿಯ ಉಲ್ಮೆರಿಯ'' ) ಅನ್ನು ಸಲಿಸೈಕ್ಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಇರುವಿಕೆಯ ಕಾರಣ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಪ್ರತಿ-ಉದ್ರೇಕಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಜ್ವರ ಹಾಗೂ ಉರಿಯೂತ, ನೋವು ಉಪಶಮನ, ಹುಣ್ಣು ಹಾಗೂ ಬ್ಯಾಕ್ಟಿರಿಯೋಸ್ಟಾಟಿಕ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ. ನಿಖೊಲಸ್ ಕಲ್ಪೆಪರ್ ಅವರು 1652ರಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಎಂದು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದರು. 1838ರಲ್ಲಿ, ಸಲಿಸೈಕ್ಲಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಗಿಡದಿಂದ ಪ್ರೆತ್ಯೇಕಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆಸ್ಪಿರಿನ್ ಪದ ಸ್ಪಿರಿನ್ ಪದದಿಂದ ದೊರಕಿದೆ, ಸವಿಹುಲ್ಲಿನ ಅರ್ಥದ ಹೆಸರು ಸ್ಪೈರಿಯ ಉಲ್ಮೆರಿಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿಸಿದೆ.<ref name="ReferenceA">{{cite journal | pmid = 16542349 | last1 = Mahdi | doi=10.1111/j.1365-2184.2006.00377.x | first1 = JG | last2 = Mahdi | first2 = AJ | last3 = Mahdi | first3 = AJ | last4 = Bowen | first4 = ID | title = The historical analysis of aspirin discovery, its relation to the willow tree and antiproliferative and anticancer potential. | journal = Cell proliferation | volume=39 | issue=2 | year=2006 | month=April | pages=147–55}}</ref> *ಹಾಲು ದತ್ತೂರಿ (''ಸಿಲಿಬಂ ಮರಿಯನಂ'' ) ಸಾರಗಳನ್ನು ಹಲವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ "ಪಿತ್ತಜನಕಾಂಗ ಆರೋಗ್ಯವರ್ಧಕ" ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1177/1534735407301825 | last1 = Kroll | first1 = DJ | last2 = Shaw | first2 = HS | last3 = Oberlies | first3 = NH. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2007 | title = Milk thistle nomenclature: why it matters in cancer research and pharmacokinetic studies | url = | journal = Integrative Cancer Therapies | volume = 6 | issue = 2| pages = 110–119 | pmid = 17548790 }}</ref> ವಿಷಯುಕ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕ ಹಾಗೂ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ಹಾಲು ದತ್ತೂರಿ ಸಾರಗಳು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last1 = Szilard | first1 = S | last2 = Szentgyorgyi | first2 = G | last3 = Dhanalakshmi | first3 = S ''et al.'' | author-separator =, | author-name-separator= | year = 1988 | title = Protective effect of Legalon in workers exposed to organic solvents | url = | journal = Acta Med Hung | volume = 45 | issue = 2| pages = 249–256 | pmid = 3073356 }}</ref> *ಮೊರಿಂಡ ಸಿಟ್ರಿಫೊಲಿಯ (ನೊನಿ) ಅನ್ನು ಪ್ಯಾಸಿಫಿಕ್ ಹಾಗೂ ಕ್ಯಾರಿಬಿಯನ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಉರಿಯೂತ ಹಾಗೂ ಗಾಯಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last1 = Pande | first1 = M | last2 = Naiker | first2 = M | last3 = Mills | first3 = G | last4 = Singh | first4 = N | last5 = Voro | first5 = T. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2005 | month = Sep | title = The Kura files: qualitative social survey | url = | journal = Pac Health Dialog | volume = 12 | issue = 2| pages = 85–93 | pmid = 18181498 }}</ref> ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಾಧ್ಯ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ನ ತಡೆಯುವ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಮಾನವ ಅಧ್ಯಾಯನಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last1 = Wang | first1 = MY | last2 = Lutfiyya | first2 = MN | last3 = Weidenbacher-Hoper | first3 = V | last4 = Anderson | first4 = G | last5 = Su | first5 = CX | last6 = West | first6 = BJ. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2009 | title = Antioxidant activity of noni juice in heavy smokers | url = | journal = Chemistry Central Journal | volume = 3 | issue = | page = 13 | pmid = 19807926 | pmc = 2765950 | doi=10.1186/1752-153X-3-13}}</ref> *ನೈಜಿಲ ಸಟೈವ (ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ) ಇಲಿಗಳಲ್ಲಿ ನೋವು ನಿವಾರಕ ಗುಣಗಳನ್ನು ನಿದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಭಾವದ ಕ್ರಿಯಾವಿನ್ಯಾಸ ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಇನ್ ವಿಟ್ರೊ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮಕ್ರಿಮಿಗಳ, ಅಣಬೆ, ಕ್ಯಾನ್ಸರ್, ಉರಿಯೂತಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿರಕ್ಷಿತತೆ ಅಳವಡಿಸುವ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Hajhashemi V, Ghannadi A, & Jafarabadi H | year= 2004 | month = | title = Black cumin seed essential oil, as a potent analgesic and antiinflammatory drug | journal = Phytother Res. | volume = 18 | issue = 3 | pages = 195–9 | pmid = 15103664 | doi = 10.1002/ptr.1390 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Salem | year= 2005 | month = | title = Immunomodulatory and therapeutic properties of the Nigella sativa L. seed | journal = International Immunopharmacology | volume = 5 | issue = 13-14 | pages = 1749–1770 | pmid = 16275613 | doi = 10.1016/j.intimp.2005.06.008 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Ali BH & Blunden, G | year= 2003 | month = | title = Pharmacological and toxicological properties of Nigella sativa | journal = Phytother Res. | volume = 17 | issue = 4 | pages = 299–305 | pmid = 12722128 | doi = 10.1002/ptr.1309 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Morsi NM. | coauthors = | title = Antimicrobial effect of crude extracts of Nigella sativa on multiple antibiotics-resistant bacteria | journal = Acta Microbiol Pol. | volume = 49 | issue = 1 | pages = 63–74 | year = 2000 | url = | doi = | pmid = 10997492 | accessdate = | last1 =Morsi | first1 =NM }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Salim EI, Fukushima S. | coauthors = | title = Chemopreventive potential of volatile oil from black cumin (Nigella sativa L.) seeds against rat colon carcinogenesis | journal = Nutr Cancer. | volume = 45 | issue = 2 | pages =195–202 | year = 2003 | url = | doi =10.1207/S15327914NC4502_09 | pmid = 12881014 | accessdate = | author =Salim, Elsayed | last2 =Fukushima | first2 =S }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Islam SN, Begum P, Ahsan T, Huque S, Ahsan M. | coauthors = | title = Immunosuppressive and cytotoxic properties of Nigella sativa | journal = Phytother Res. | volume = 18 | issue = 5 | pages = 395–8 |month=May | year=2004| url = | doi =10.1002/ptr.1449 | pmid = 15174000 | accessdate = | author =Nazrul Islam, SK. | last2 =Begum | first2 =P | last3 =Ahsan | first3 =T | last4 =Huque | first4 =S | last5 =Ahsan | first5 =M }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Khan MA, Ashfaq MK, Zuberi HS, Mahmood MS, Gilani AH. | coauthors = | title = The in vivo antifungal activity of the aqueous extract from Nigella sativa seeds | journal = Phytother Res.;(): | volume = 17 | issue = 2 | pages = 183–6 | year = 2003 | month = February | url = | doi =10.1002/ptr.1146 | pmid = 12601685 | accessdate = | author =Khan, M. A. U. }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Ait Mbarek L, Ait Mouse H, Elabbadi N, Bensalah M, Gamouh A, Aboufatima R, Benharref A, Chait A, Kamal M, Dalal A, Zyad A. | coauthors = | title = Anti-tumor properties of blackseed (Nigella sativa L.) extracts | journal = Braz J Med Biol Res. | volume = 40 | issue = 6 | pages = 839–47 | year = 2007 | month = June | url = | doi = | pmid = 17581684 | accessdate = | last1 =Ait Mbarek | first1 =L | last2 =Ait Mouse | first2 =H | last3 =Elabbadi | first3 =N | last4 =Bensalah | first4 =M | last5 =Gamouh | first5 =A | last6 =Aboufatima | first6 =R | last7 =Benharref | first7 =A | last8 =Chait | first8 =A | last9 =Kamal | first9 =M }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Kaleem M, Kirmani D, Asif M, Ahmed Q, Bano B. | coauthors = | title = Biochemical effects of Nigella sativa L seeds in diabetic rats | journal = Indian J Exp Biol. | volume = 44 | issue = 9 | pages = 745–8 | year = 2006 | month = September | url = | doi = | pmid = 16999030 | accessdate = | last1 =Kaleem | first1 =M | last2 =Kirmani | first2 =D | last3 =Asif | first3 =M | last4 =Ahmed | first4 =Q | last5 =Bano | first5 =B }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Ali BH, Blunden G | coauthors = | title = Pharmacological and toxicological properties of Nigella sativa | journal =Phytother Res. | volume = 17 | issue = 4 | pages =299–305 | year = 2003 | month = April | url = | doi =10.1002/ptr.1309 | pmid = 12722128 | accessdate = | author =Ali, B. H. | last2 =Blunden | first2 =G }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = | coauthors = | title = | journal = | volume = | issue = | pages = | date = | url = | doi = | id = | accessdate = }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Al-Ghamdi MS. | coauthors = | title =The anti-inflammatory, analgesic and antipyretic activity of Nigella sativa | journal =J Ethnopharmacol. | volume = 76 | issue = 1 | pages =45–8 | year = 2001 | month = June | url = | doi =10.1016/S0378-8741(01)00216-1 | pmid = 11378280 | accessdate = | author =Al-Ghamdi, M }}</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾದ ದ್ವಿಗುಣ ಕುರುಡು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪ್ರಕಾಶಿತಗೊಂಡಿದೆ. *ಒಸಿಮಮ್ ಗ್ರಾಟಿಸಿಮಮ್<ref>{{cite journal | doi = 10.4103/0378-6323.30646 | last1 = Shahla | first1 = E | last2 = Abolfazl | first2 = J | last3 = Hossein | first3 = S A | last4 = Fariba | first4 = I | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2007| title = The efficacy of 5% topical tea tree oil gel in mild to moderate acne vulgaris: A randomized, double-blind placebo-controlled study | url = http://www.ijdvl.com/article.asp?issn=0378-6323;year=2007;volume=73;issue=1;spage=22;epage=25;aulast=Enshaieh | journal = Ind J dermatolog Venereol Leprol | volume = 73 | issue = 1| pages = 22–5 | pmid = 17314442 }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1093/jac/dkg087 | last1 = Martin | first1 = KW | last2 = Ernst | first2 = E | year = 2003 | title = Herbal medicines for treatment of bacterial infections: a review of controlled clinical trials | url = http://jac.oxfordjournals.org/cgi/content/full/51/2/241 | journal = Journal of Antimicrobial Chemotherapy | volume = 51 | issue = 2| pages = 241–246 | pmid = 12562687 }}</ref> ಹಾಗೂ ಚಹಾ ಮರದ ಎಣ್ಣೆ ಮೊಡವೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು. *ಮಾರ್ಜರಂ ಸೊಪ್ಪು (''ಒರಿಗ್ಯಾನಂ ವಲ್ಗೆರ್'' ) ಬಹು-ಔಷದ್ಧದ ನಿರೋಧಕ ಸೂಕ್ಷಜೀವಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿಯಾಗಿರಬಹುದು.<ref>{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2001/10/011011065609.htm|title=Oregano Oil May Protect Against Drug-Resistant Bacteria, Georgetown Researcher Finds}}</ref> *ಪೌಪೌ ಅನ್ನು ಕೀಟನಾಶಕದಂತೆ (ಹೇನು, ಹುಳುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದರಲ್ಲಿ) ಬಳಸಬಹುದು.<ref>[http://www.ansci.cornell.edu/plants/medicinal/papaya.html ಕಾರಿಕಾ ಪಪಾಯಾ]</ref><ref>ರೆಗ್ನೌಲ್ಟ್ ರೋಗರ್ ಸಿ, ಫಿಲೊಜೆನೆ ಬಿ ಜ್ಯೂನಿಯರ್, &amp; ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಸಿ.2004. ಬಯೋಪೆಸ್ಟಿಸಿಡಾಸ್ ದೆ ಒರಿಗನ್ ವೆಜಿಟಲ್, ಮುಂಡಿ ಪ್ರೆನ್ಸಾ</ref> *ಪುದೀನಾ ಎಣ್ಣೆ ಸಿಡುಕಿನ ಕರುಳು ಅನಾರೋಗ್ಯದ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳ ವೈಯುಕ್ತರಿಗೆ ಲಾಭಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು.<ref>{{cite journal|pmid=17420159|journal=Digestive and Liver Disease|year=2007|volume=39|issue=6|pages=530–536|title=Peppermint oil (Mintoil((R))) in the treatment of irritable bowel syndrome: A prospective double blind placebo-controlled randomized trial|author=Cappello G, Spezzaferro M, Grossi L, Manzoli L, & Marzio L|doi=10.1016/j.dld.2007.02.006}}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Liu JH, Chen GH, Yeh HZ, Huang CK, Poon SK | date = | year = 1997 | month = December | title = Enteric-coated peppermint-oil capsules in the treatment of irritable bowel syndrome: a prospective, randomized trial | journal = J Gastroenterol | volume = 32 | issue = 6 | pages = 765–8 | pmid = 9430014 | doi = 10.1007/BF02936952 | id = | url = }}</ref> *ಫೈಟೊಲಕಾ ಅಥವಾ ಪೊಕ್‌ವೀಡ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಕೃತವಾಗಿ ಹಚ್ಚಬಹುದು ಅಥವಾ ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಪ್ರಕೃತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಮೊಡವೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಲಗ್ರಂಥಿಯ ಉರಿಯೂತ, ಉಬ್ಬಿದ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಹಾಗೂ ತೂಕದ ಕಳೆತದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ದಾಳಿಂಬೆ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಯಾವುದೇ ರಸದ ಎಲ್ಲಜಿಟ್ಯಾನಿನ್ಸ್‌ನ ಶೇಖಡಾವರು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಇರುತ್ತದೆ. ಪುನಿಕಾಲಜಿನ್, ದಾಳಿಂಬೆ ಹಣ್ಣೆಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಎಲ್ಲಜಿಟ್ಯಾನಿನ್‌ನ, ನಮಗೆ ತಿಳಿದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಣುಸಂಬಂಧಿ ತೂಕದ ವಿವಿಧ ಫಿನೈಲು.<ref name="Heber D. 2008">{{cite journal | last1 = Heber | first1 = D. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 2008 | title = Multitargeted therapy of cancer by ellagitannins | url = | journal = Cancer Lett | volume = 289 | issue = 2| pages = 262–268 |pmid = 18468784 | doi = 10.1016/j.canlet.2008.03.043}}</ref> ಎಲಿಜಿಟ್ಯಾನಿನ್ಸ್ ಗಟ್ ಸಸ್ಯ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಯುರೊಲಿಥಿನ್ಸ್‌ಗೆ ಚಯಾಪಚಯಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಜೀಕೋಶದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.<ref name="Heber D. 2008" /><ref>{{cite journal | doi = 10.1021/jf071303g | last1 = Seeram | first1 = NP | last2 = Aronson | first2 = WJ | last3 = Zhang | first3 = Y | author-separator =, | last4 = Henning | author-name-separator= | first4 = SM| year = 2007 | last5 = Moro | first5 = A | last6 = Lee | first6 = RP | last7 = Sartippour | first7 = M | last8 = Harris | first8 = DM | last9 = Rettig | first9 = M | title = Pomegranate ellatitannin-derived metabolites inhibit prostate cancer growth and localize to the mouse prostate gland | url = | journal = J Agric Food Chem | volume = 55 | issue = 19| pages = 7732–7737 | pmid = 17722872 }}</ref> *ರೌವೊಲ್ಫಿಯ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ, ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ ವಿಷತ್ವದ ಅಪಾಯವುಂಟಾಗಬಹುದು, ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಾರಹಿತತೆಗೆ{{Citation needed|date=July 2007}}, ಆತಂಕ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚು ರಕ್ತದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುವುದು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Dev S. | coauthors = | title = Ancient-modern concordance in Ayurvedic plants: some examples | journal = Environ Health Perspect.;(): | volume = 107 | issue = 10 | pages = 783–9 | year = 1999 | month = October | url =http://jstor.org/stable/3454574 | doi =10.2307/3454574 | pmid = 10504143 | accessdate = | author =Dev, Sukh | pmc =1566595 }}</ref> *ರೂಯಿಬೊಸ್ (''ಆಸ್ಪಲ್ಥಸ್ ಲಿನೆರಿಸ್'' ) ಹಲವಾರು ಫಿನೊಲಿಕ್ ಸಂಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಫ್ಲಾವನೊಲ್ಸ್, ಫ್ಲಾವೊನ್ಸ್, ಫ್ಲಾವೊನೊನ್ಸ್, ಫ್ಲಾವೊನೊಲ್ಸ, ಹಾಗೂ ಡೈಹೈಡ್ರೊಕ್ಯಾಕೊನ್ಸ್ ಸೇರಿವೆ.<ref>{{cite journal | last1 = Krafczyk | first1 = N | last2 = Woyand | first2 = F | last3 = Glomb | first3 = MA | title = Structure-antioxidant relationship of flavonoids from fermented rooibos. | journal = Molecular nutrition & food research | volume = 53 | issue = 5 | pages = 635–42 | year = 2009 | pmid = 19156714 | doi = 10.1002/mnfr.200800117 }}</ref> ರೂಯಿಬೊಸ್ ಅನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆ, ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆ, ಅಸ್ಥಮ ಹಾಗೂ ಶಿಶುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಲಿಕ್‌ಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1016/j.jep.2008.06.014 | last1 = Joubert | first1 = E | last2 = Gelderblom | first2 = WC | last3 = Louw | first3 = A | author-separator =, | last4 = De Beer | author-name-separator= | year = 2008 | first4 = D | title = South African herbal teas: Aspalathus linearis, Cyclopia spp., Athrixia phylicoides - a review | url = | journal = J Ethnopharmacol | volume = 119 | issue = 3| pages = 376–412 | pmid = 18621121 }}</ref> ಮಧುಮೇಹ ಉಳ್ಳ ಒಂದು ಇಲಿ ಮೇಲೆ ಪ್ರಾಣಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅಸ್ಪಾಲಥಿನ್, ಒಂದು ರೂಯಿಬೊಸ್ ಎಂಬ ಅವಯವ ಮೇದೋಜ್ಜೀರಕ ಗ್ರಂಥಿಯ ಬಿಟಾ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಹಾಗೂ ಸ್ನಾಯು ಅಂಗಾಂಶದಲ್ಲಿ ಗ್ಲೂಕೊಸ್‌ನ ಗ್ರಹಿಸುವುದು ಇನ್ಸೂಲಿನ್ ಬಚ್ಚಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಚೋದನೆಯ ಮೂಲಕ ಗ್ಲೂಕೊಸ್ ಹೊಮಿಯೊಸ್ಟ್ಯಾಸಿಸ್ ಅನ್ನು ಉನ್ನತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last1= Kawano | first1= A | last2= Nakamura | first2= H | last3= Hata | first3= S | last4= Minakawa | first4= M | last5= Miura | first5= Y | last6= Yagasaki | first6= K | title= Hypoglycemic effect of aspalathin, a rooibos tea component from Aspalathus linearis, in type 2 diabetic model db/db mice. | journal= Phytomedicine : international journal of phytotherapy and phytopharmacology | volume= 16 | issue= 5 | pages= 437–43 | year= 2009 | pmid= 19188054 | doi= 10.1016/j.phymed.2008.11.009 }}</ref> *ರೊಸ್ ಹಿಪ್ಸ್ - ''ರೊಸ ಕ್ಯಾನಿನ'' ದ ಹಿಪ್ಸ್‌ಗಳು ಒಸ್ಟಿಯೋಆರ್ಥ್ರೈಟಿಸ್‌ನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ‌ಯಲ್ಲಿ ಲಾಭಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದೆಂದು ಚಿಕ್ಕ ಮಟ್ಟದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Christensen R, Bartels EM, Altman RD, Astrup A, Bliddal H. | coauthors = | title = Does the hip powder of Rosa canina (rosehip) reduce pain in osteoarthritis patients? - a meta-analysis of randomized controlled trials. | journal = Osteoarthritis Cartilage.fs | volume = 16 | issue = 9 | pages = 965–72 | year = 2008 | month = September | url = | doi =10.1016/j.joca.2008.03.001 | pmid = 18407528 | accessdate = | author =Christensen, R. | last2 =Bartels | first2 =EM | last3 =Altman | first3 =RD | last4 =Astrup | first4 =A | last5 =Bliddal | first5 =H }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Chrubasik C, Duke RK, Chrubasik S. | coauthors = | title = Phytother Res. | journal = The evidence for clinical efficacy of rose hip and seed: a systematic review. | volume = 20 | issue = 1 | pages = 1–3 | year = 2006 | month = January | url = | doi =10.1002/ptr.1729 | pmid = 16395741 | accessdate = | last1 =Chrubasik | first1 =C | last2 =Duke | first2 =RK | last3 =Chrubasik | first3 =S }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Winther K, Apel K, Thamsborg G. | coauthors = | title = A powder made from seeds and shells of a rose-hip subspecies (Rosa canina) reduces symptoms of knee and hip osteoarthritis: a randomized, double-blind, placebo-controlled clinical trial. | journal = Scand J Rheumatol | volume = 34 | issue = 4 | pages = 302–8 | date = 2005 July–August | url = | doi =10.1080/03009740510018624 | pmid = 16195164 | accessdate = | author =Winther, K. | last2 =Apel | first2 =K | last3 =Thamsborg | first3 =G }}</ref> ರೊಸ್ ಹಿಪ್ಸ್ ಪ್ರತಿ COX ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Jäger AK, Eldeen IM, van Staden J. | coauthors = | title = COX-1 and -2 activity of rose hip. | journal = Phytother Res. | volume = 21 | issue = 12 | pages = 1251–2 | year = 2007 | month = December | url = | doi =10.1002/ptr.2236 | pmid = 17639563 | accessdate = | author =Jäger, A. K. | last2 =Eldeen | first2 =IM | last3 =Van Staden | first3 =J }}</ref> *ಸಾಲ್ವಿಯ ಲವೆಂಡುಲೆಫೊಲಿಯ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2003/09/030901091846.htm |title=Sage Improves Memory, Study Shows}}</ref> *ಸೊ ಪಾಲ್ಮೆಟೊ BPHಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ತೋರಿಸಿ,<ref>{{cite journal | quotes = | author = Marks LS, Partin AW, Epstein JI, Tyler VE, Simon I, Macairan ML, Chan TL, Dorey FJ, Garris JB, Veltri RW, Santos PB, Stonebrook KA, & deKernion JB | year= 2000 | month = | title = Effects of a saw palmetto herbal blend in men with symptomatic benign prostatic hyperplasia | journal = J. Urol | volume = 163 | issue = 5 | pages = 1451–1456 | pmid = 10751856 | doi = 10.1016/S0022-5347(05)67641-0 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref> ಇನ್ನು ಕೆಲವುಗಳಲ್ಲಿ ಖಚಿತ ಪಡಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಫಲವಾಯಿತು.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Bent S, Kane C, Shinohara K, Neuhaus J, Hudes ES, Goldberg H, & Avins AL. | year= 2006 | month = | title = Saw palmetto for benign prostatic hyperplasia | journal = New England Journal of Medicine | volume = 354 | issue = 6 | pages = 557–566 | pmid = 16467543 | doi = 10.1056/NEJMoa053085 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref> *ಶಿಟೆಕ್ ಅಣಬೆಗಳು (''ಲೆಂಟಿನಸ್ ಎಡೊಬ್ಸ್'' ) ಸೇವಿಸಬಹುದಾದ ಅಣಬೆಗಳು, ಕ್ಯಾನ್ಸರ್-ತಡೆಯುವ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಇವುಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಲಾಭದಾಯಿಕ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.<ref name="Fang N 2006">{{cite journal | doi = 10.1089/acm.2006.12.125 | last1 = Fang | first1 = N | last2 = Li | first2 = Q | last3 = Yu | first3 = S | author-separator =, | author-name-separator= | last4 = Zhang| year = 2006 | first4 = J | last5 = He | first5 = L | last6 = Ronis | first6 = MJ | last7 = Badger | first7 = TM | title = Inhibition of growth and induction of apoptosis in human cancer cell lines by an ethyl acetate fraction from shiitake mushrooms | url = | journal = J Altern Complement Med | volume = 12 | issue = 2| pages = 125–132 | pmid = 16566671 }}</ref> ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಸಂಶೋಧನೆ ಒಂದರಲ್ಲಿ ಶಿಟೆಕ್ ಸಾರ ದುರ್ಮಾಂಸದ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು [[ಅಪೊಪ್ಟೋಸಿಸ್|ಆಪೊಪ್ಟೊಸಿಸ್‌]]ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯಿಂದ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.<ref name="Fang N 2006" /> ನೀರಿನ ಸಾರ ಹಾಗೂ ಶಿಟೆಕ್‌ನ ತಾಜಾ ರಸ, ಪ್ಯಾಥೊಜೆನಿಕ್ ಸೂಕ್ಷಜೀವಿ ಹಾಗೂ ಅಣಬೆ ಇನ್ ವಿಟ್ರೊ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕೀಯ ಜೀವಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ನಿದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | doi = 10.1016/j.ctcp.2008.10.002 | last1 = Hearst | first1 = R | last2 = Nelson | first2 = D | last3 = McCollum | first3 = G | author-separator =, | last4 = Millar | author-name-separator= | first4 = BC| year = 2009 | last5 = Maeda | first5 = Y | last6 = Goldsmith | first6 = CE | last7 = Rooney | first7 = PJ | last8 = Loughrey | first8 = A | last9 = Rao | first9 = JR | title = An examination of antibacterial and antifungal properties of constituents of Shiitake (Lentinus edodes) and oyster (Pleurotus ostreatus) mushrooms | url = | journal = Complement Ther Clin Pract | volume = 15 | issue = 1| pages = 5–7 | pmid = 19161947 }}</ref><ref>{{cite journal | last1=Kuznetsov | first1=OIu | last2=Mil'kova | first2=EV | last3=Sosnina | first3=AE | last4=Sotnikova | first4=NIu | title=Antimicrobial action of Lentinus edodes juice on human microflora. | journal=Zhurnal mikrobiologii, epidemiologii, i immunobiologii | issue=1 | pages=80–82 | year=2005 |pmid = 15773410 }}</ref> *ಫೈಟೊಸ್ಟ್ರೊಜನ್‌ಗಳನ್ನು (ಎಸ್ಟ್ರೊಜನ್ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗಿಡದ ಪರಮಾಣುಗಳು) (ಕಪ್ಪು ಕೊಹೊಶ್ ಪ್ರಾಯಶಃ ಸೆರೊಟೊನಿನ್ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೊಂದಿದೆ) ಹೊಂದ ಸೋಯ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಗಿಡಗಳು, ಮುಟ್ಚು ನಿಲ್ಲುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಗುವ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿವೆ.<ref>{{cite journal | quotes = | author = Bai W | date = | year = 2007 | month = | title = Efficacy and tolerability of a medicinal product containing an isopropanolic black cohosh extract in Chinese women with menopausal symptoms: A randomized, double blind, parallel-controlled study versus tibolone | journal = Maturitas | volume = In print | issue =1 | pages =31–41 | issn = | pmid = 17587516 | doi =10.1016/j.maturitas.2007.04.009 | id = | url = | last2 =Henneicke-Von Zepelin | first2 =HH | last3 =Wang | first3 =S | last4 =Zheng | first4 =S | last5 =Liu | first5 =J | last6 =Zhang | first6 =Z | last7 =Geng | first7 =L | last8 =Hu | first8 =L | last9 =Jiao | first9 =C }}</ref> *ಸಂತ. ಜೊನ್‌ರ ಸಸ್ಯ, ಕೆಲವು ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯದಿಂದ ಮದ್ಯಗಾಮಿ ಖಿನ್ನತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ಲೇಸ್ಬೊಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ ಎಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಸಿದೆ<ref>{{cite journal|title=St John's wort for depression: a systematic review| author=Gaster, B & Holroyd, J|journal=Archives of Internal Medicine|year=2000|volume=160|issue=2|pages=152–6|pmid=10647752|doi=10.1001/archinte.160.2.152}}</ref>. ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಆನಂತರದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸಂತ. ಜೊನ್‌ರ ಸಸ್ಯ ಖಿನ್ನತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ಲೇಸ್ಬೊಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಲ್ಲವೆಂದು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು<ref>{{cite journal|title= Effect of Hypericum perforatum (St John's Wort) in Major Depressive Disorder|author=Davidson, J et al.|journal=Journa of the American Medical Association|year=2002|volume=287|issue=14|pages=1807–1814|doi=10.1001/jama.287.14.1807|pmid=11939866}}</ref>. ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Lecrubier Y, Clerc G, Didi R, Kieser M. | coauthors = | title = Efficacy of St. John's wort extract WS 5570 in major depression: a double-blind, placebo-controlled trial | journal = Am J Psychiatry. | volume = 159 | issue = 8 | pages = 1361–6 | year = 2002 | month = August | url = | doi =10.1176/appi.ajp.159.8.1361 | pmid = 12153829 | accessdate = | author =Lecrubier, Y. | last2 =Clerc | first2 =G | last3 =Didi | first3 =R | last4 =Kieser | first4 =M }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Gastpar M, Singer A, Zeller K. | coauthors = | title = Comparative efficacy and safety of a once-daily dosage of hypericum extract STW3-VI and citalopram in patients with moderate depression: a double-blind, randomised, multicentre, placebo-controlled study | journal = Pharmacopsychiatry. | volume = 39 | issue = 2 | pages = 66–75 | year = 2006 | month = March | url = | doi =10.1055/s-2006-931544 | pmid = 16555167 | accessdate = | author =Gastpar, M. | last2 =Singer | first2 =A | last3 =Zeller | first3 =K }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Kasper S, Anghelescu IG, Szegedi A, Dienel A, Kieser M. | coauthors = | title = Superior efficacy of St John's wort extract WS 5570 compared to placebo in patients with major depression: a randomized, double-blind, placebo-controlled, multi-center trial | journal = BMC Med. | volume = 4 | issue =14 | pages =14 | date = 2006-06-23 | url = | doi =10.1186/1741-7015-4-14 | pmid = 16796730 | accessdate = | last1 =Kasper | first1 =S | last2 =Anghelescu | first2 =IG | last3 =Szegedi | first3 =A | last4 =Dienel | first4 =A | last5 =Kieser | first5 =M | pmc =1538611 }}</ref> ಅಥವಾ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಫಲವಾದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದವು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Fava M, Alpert J, Nierenberg AA, Mischoulon D, Otto MW, Zajecka J, Murck H, Rosenbaum JF. | coauthors = | title = A Double-blind, randomized trial of St John's wort, fluoxetine, and placebo in major depressive disorder | journal = J Clin Psychopharmacol. | volume = 25 | issue = 5 | pages =441–7 | year = 2005 | month = October | url = | doi =10.1097/01.jcp.0000178416.60426.29 | pmid = 16160619 | accessdate = | author =Fava, Maurizio | last2 =Alpert | first2 =J | last3 =Nierenberg | first3 =AA | last4 =Mischoulon | first4 =D | last5 =Otto | first5 =MW | last6 =Zajecka | first6 =J | last7 =Murck | first7 =H | last8 =Rosenbaum | first8 =JF }}</ref> ಪ್ರಕಾಶನದ ಪಕ್ಷಪಾತದಿಂದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಬಹುದು ಎಂದು 2004ರ ಒಂದು ಮೆಟ-ವಿಶ್ಲೇಷಣ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Werneke U, Horn O, Taylor DM | coauthors = | title = How effective is St John's wort? The evidence revisited | journal = J Clin Psychiatry. | volume = 65 | issue = 5 | pages = 611–7 |month=May | year=2004| url = | doi = | pmid = 15163246 | accessdate = | last1 =Werneke | first1 =U | last2 =Horn | first2 =O | last3 =Taylor | first3 =DM }}</ref> ಆದರೆ ನಂತರದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Röder C, Schaefer M, Leucht S. | coauthors = | title = Meta-analysis of effectiveness and tolerability of treatment of mild to moderate depression with St. John's Wort | journal = Fortschr Neurol Psychiatr. | volume = 72 | issue = 6 | pages = 330–43 | year = 2004 | month = June | url = | doi =10.1055/s-2003-812513 | pmid = 15211398 | accessdate = | last1 =Röder | first1 =C | last2 =Schaefer | first2 =M | last3 =Leucht | first3 =S }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Linde K, Berner M, Egger M, Mulrow C. | coauthors = | title = St John's wort for depression: meta-analysis of randomised controlled trials | journal = Br J Psychiatry. | volume = 186 | issue = | pages =99–107 | year = 2005 | month = February | url = | doi =10.1192/bjp.186.2.99 | pmid = 15684231 | accessdate = | author =Linde, K. | last2 =Berner | first2 =M | last3 =Egger | first3 =M | last4 =Mulrow | first4 =C }}</ref> ಸಂತ. ಜೊನ್‌ರ ಸಸ್ಯದ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹಾಗೂ ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಕೊಖ್ರೆನ್ ದತ್ತಸಂಚಯ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Linde K, Mulrow CD, Berner M, Egger M. | coauthors = | title = St John's wort for depression | journal = Cochrane Database Syst Rev. | volume = 18 | issue = 2 | pages =CD000448 | year = 2005 | month = April | url = | doi =10.1002/14651858.CD000448.pub2 | pmid = 15846605 | accessdate = | last1 =Linde | first1 =K | last2 =Mulrow | first2 =CD | last3 =Berner | first3 =M | last4 =Egger | first4 =M | last5 =Linde | first5 =Klaus }}</ref> *ಚುಚ್ಚುವ ತುರುಚೆ ಗಿಡ, ಬೆನಿಂಗ್ನ್ ಪ್ರೊಸ್ಟ್ಯಾಟಿಕ್ ಹೈಪರ್‌ಪ್ಲಾಸಿಯ<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Safarinejad MR. | coauthors = | title = Urtica dioica for treatment of benign prostatic hyperplasia: a prospective, randomized, double-blind, placebo-controlled, crossover study | journal = J Herb Pharmacother. | volume = 5 | issue = 4 | pages = 1–11 | year = 2005 | url = | doi = | pmid = 16635963 | accessdate = | last1 =Safarinejad | first1 =MR }}</ref> ಹಾಗೂ ಒಸ್ಟಿಯೋಆರ್ಥ್ರೈಟಿಸ್‌ಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತ ನೋವಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವಕಾರಿ ಎಂದು ಕೆಲವು ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Randall C, Randall H, Dobbs F, Hutton C, Sanders H. | coauthors = | title = Randomized controlled trial of nettle sting for treatment of base-of-thumb pain | journal = J R Soc Med. | volume = 93 | issue = 6 | pages = 305–9 | year = 2000 | month = June | url = | doi = | pmid = 10911825 | accessdate = | last1 =Randall | first1 =C | last2 =Randall | first2 =H | last3 =Dobbs | first3 =F | last4 =Hutton | first4 =C | last5 =Sanders | first5 =H | pmc =1298033 }}</ref> ಇನ್-ವಿಟ್ರೊ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಉರಿಊತದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಕ್ರೀಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Riehemann K, Behnke B, Schulze-Osthoff K. | coauthors = | title = Plant extracts from stinging nettle (Urtica dioica), an antirheumatic remedy, inhibit the proinflammatory transcription factor NF-kappaB | journal = FEBS Lett. | volume = 442 | issue = 1 | pages = 89–94 | date = 1999-01-08 | url = | doi = 10.1016/S0014-5793(98)01622-6| pmid = 9923611 | accessdate = | last1 =Riehemann | first1 =K | last2 =Behnke | first2 =B | last3 =Schulze-Osthoff | first3 =K }}</ref> ಒಂದು ದಂಶಕ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಚುಚ್ಚುವ ತುರುಚೆ ಗಿಡ LDL ಕೊಬ್ಬು ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟು ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Daher CF, Baroody KG, Baroody GM | coauthors = | title = Effect of Urtica dioica extract intake upon blood lipid profile in the rats | journal = Fitoterapia | volume = 77 | issue = 3 | pages = 183–8 | year = 2006 | month = April | url = | doi =10.1016/j.fitote.2006.01.010 | pmid = 16540261 | accessdate = | last1 =Daher | first1 =CF | last2 =Baroody | first2 =KG | last3 =Baroody | first3 =GM }}</ref> ಇನ್ನೊಂದು ದಂಶಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಅದು ಕಿರುಬಿಲ್ಲೆ ಏಕತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿತು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = El Haouari M, Bnouham M, Bendahou M, Aziz M, Ziyyat A, Legssyer A, Mekhfi H. | coauthors = | title = Inhibition of rat platelet aggregation by Urtica dioica leaves extracts | journal = Phytother Res. | volume = 20 | issue = 7 | pages = 568–72 | year = 2006 | month = July | url = | doi =10.1002/ptr.1906 | pmid = 16619332 | accessdate = | author =El Haouari, Mohammed | last2 =Bnouham | first2 =M | last3 =Bendahou | first3 =M | last4 =Aziz | first4 =M | last5 =Ziyyat | first5 =A | last6 =Legssyer | first6 =A | last7 =Mekhfi | first7 =H }}</ref> *ಅಮ್ಕಲೊಬೊ (''ಪೆಲಾರ್ಗೊನಿಯಮ್ ಸೈಡೊಯಿಡ್ಸ್'' ): ಒಂದು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಈ ಗಿಡದ ಸಾರ ತೀವ್ರವಾದ ಗಂಟಲೂತದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಫಲಪ್ರದತೆ ತೋರಿಸಿದೆ <ref>ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹದಿಹರೆಯದವರಲ್ಲಿ ತೀಕ್ಷಣವಾದ ಬ್ರಾಕೈಂಟಿಸ್ (ಶ್ವಾಸನಾಳಗಳ ಒಳಪೊರೆಯ ಉರಿಯೂತ)ದ ಜೊತೆಗೆ ಇಪಿ 7630 ದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಮತ್ತು ಸಹ್ಯತೆ: ಪೆಲರ್ಗೋನಿಯಮ್ ಸಿಡೈಡ್ಸ್‌ನಿಂದ ಒಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ಔಷಧ ತಯಾರಿಕೆಯ ಜೊತೆ ಒಂದು ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾದ, ಡಬಲ್-ಬ್ಲೈಂಡ್, ಪ್ಲಸೀಬೋ-ನಿಯಂತ್ರಿತ ಬಹುಕೇಂದ್ರೀಯ ಪ್ರಯೋಗದ ಮೂಲಗಳು ಕಮಿನ್ ಡಬ್ಲು., ಮಯ್ಡಾನಿಕ್ ವಿ., ಮಲೆಕ್ ಎಫ್.ಎ., ಕೈಸೆರ್ ಎಮ್. ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಫಾರ್ಮಾಕೊಲೊಜಿ ಎಂಡ್ ಥೆರಪೆಟಿಕ್ಸ್ 2010 48:3 (184-191).</ref> ಹಾಗೂ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಳಕೆಗೆ ಅನುಮತಿ ದೊರಕಿದೆ.<ref> ಇಪಿಎಸ್ 7630 ನ ಪ್ರಭಾವದ ಸಂಶೋಧನೆ, ಪೆಲರ್ಗೋನಿಯಮ್ ಸಿಡೈಡ್ಸ್‌ನಿಂದ ಒಂದು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ಔಷಧ ತಯಾರಿಕೆ, ರೆಸ್ಪಿರೇಟರಿಯ ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಪ್ಯಾನೆಲ್‌ನ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ವಿರುದ್ಧ ಮೈಕೆಲಿಸ್ ಎಮ್., ಡೊಯೆರ್ ಎಚ್‌ಡಬ್ಲು., ಸಿನಲ್ಟ್ ಜ್ಯೂನಿಯರ್. ಜೆ.[ಮುದ್ರಣಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಲೇಖನ] ಫೈಟೋಮೆಡಿಸಿನ್ 2010.</ref> *ಕಾಡು ಜಟಾಮಾಂಸಿಯ ಬೇರನ್ನು [[ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ]]ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಮಿಶ್ರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತೊರಿಸಿದೆ ಹಾಗೂ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Morin CM, Koetter U, Bastien C, Ware JC, Wooten V. | coauthors = | title = Valerian-hops combination and diphenhydramine for treating insomnia: a randomized placebo-controlled clinical trial | journal = Sleep | volume = 28 | issue = 11 | pages = 1465–71 | date = November 1, 2005 | url = | doi = | pmid = 16335333 | accessdate = | last1 =Morin | first1 =CM | last2 =Koetter | first2 =U | last3 =Bastien | first3 =C | last4 =Ware | first4 =JC | last5 =Wooten | first5 =V }}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Bent S, Padula A, Moore D, Patterson M, & Mehling W. | year= 2006 | month = | title = Valerian for sleep: a systematic review and meta-analysis | journal = Am J Med. | volume = 119 | issue = 12 | pages = 1005–1012 | pmid = 17145239 | doi = 10.1016/j.amjmed.2006.02.026 | id = | url = | language = | format = | accessdate = | laysummary = | laysource = | laydate = | quote = }}</ref><ref>{{cite journal | quotes = | author = Taibi DM, Landis CA, Petry H, & Vitiello MV | year= 2007 | month = | title = A systematic review of valerian as a sleep aid: safe but not effective | journal = Sleep Med Rev | volume = 11 | issue = 3 | pages = 209–230 | pmid = 17517355 | doi = 10.1016/j.smrv.2007.03.002 | id = | url = }}</ref> *ವೆನಿಲಾ *ನೀರು ಹಿಪ್ಪೆಗಿಡದ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿ (''[[Wikispecies:Salix alba|ಸಲಿಕ್ಸ್ ಅಲ್ಬ]]'' ) ಸಾಲಿಸೈಲಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಹಾಗೂ ಟೆನಿನ್ಸ್‌ನ ಇರುವಿಕೆಯ ಕಾರಣ ಹಲವು ಉರಿಊತ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ಷಜೀವಿಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಸುಮಾರು 6000 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ ಹಾಗೂ ಡೈಯೊಸ್ಕೊರೈಡ್ಸ್ ಅವರಿಂದ 1 ನೇಯ ಶತಮಾನದ AD ಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref name="ReferenceA" /> ==ಸುರಕ್ಷತೆ== ಹಲವು ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.<ref name="Talalay" /> ಇನ್ನು ಮುಂದೆ, "ಕಲಬೆರಕೆ, ಸೂಕ್ತವಲ್ಲದ ಸೂತ್ರೀಕರಣ, ಅಥವಾ ಗಿಡ ಹಾಗೂ ಔಷಧದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳ ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಕೊರತೆ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿ, ಅವು ಕೆಲವು ಸಲ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ ಅಥವಾ ಮಾರಕ ಆಗಬಹುದು.<ref name="LewisME" />" ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗಿಡವನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬಳಕೆಗೆ ಬಳಸ ಬೇಕಾದರೆ, ಅದರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಹಾಗೂ ಫಲಪ್ರದತೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯಲು ಸರಿಯಾದ ಡಬಲ್-ಬ್ಲೈಂಡ್ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.<ref name="pmid17761132">{{cite journal |author=Vickers AJ |title=Which botanicals or other unconventional anticancer agents should we take to clinical trial? |journal=J Soc Integr Oncol |volume=5 |issue=3 |pages=125–9 |year=2007 |pmid=17761132 |doi=10.2310/7200.2007.011 |pmc=2590766 }}</ref> ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಹಲವು ಬಳಕೆದಾರರು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು "ನೈಸರ್ಗಿಕ" ಆದ ಕಾರಣ ಅವುಗಳ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವೆಂದು ನಂಬಿದರು ಸಹ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿ ಹಾಗೂ ಕೃತಕವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಔಷಧಿ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿ ರೋಗಿಗೆ ವಿಷತ್ವವನ್ನು ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉಪಚಾರಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೂಡ ಕಲುಷಿತವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ಫಲಪ್ರದತೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಿಗಳು ಗೊತ್ತಿಲದೆ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ ಫಲಪ್ರದತೆಯ ಔಷಧಿಗಳ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗ ಬಹುದು.<ref name="pmid17913230">{{cite journal |author=Ernst E |title=Herbal medicines: balancing benefits and risks |journal=Novartis Found. Symp. |volume=282 |issue= |pages=154–67; discussion 167–72, 212–8 |year=2007 |pmid=17913230 |doi=10.1002/9780470319444.ch11 }}</ref> ಶುದ್ಧತೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಗಿಸಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಗಿಡದ ತಳಿಗಳ ಬೈಯೋಕೆಮಿಕಲ್ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಒಂದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಕೂಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳಬಹುದು.<ref>{{cite web|url= http://www.medscape.com/viewarticle/425061|title=Botanical Products}}</ref> ಮಾನವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಅಥವಾ ಮಾರಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಪರಭಕ್ಷಕರ ವಿರುದ್ಧ ಗಿಡಗಳಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ರಕ್ಷಣ ಯಂತ್ರ ಸಂಯೋಜನೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೆಮ್ಲಾಕ್ ಹಾಗೂ ನೈಟ್‌ಶೇಡ್ ಅತಿ ವಿಷತ್ವದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉದಾಹರಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.<ref>{{cite journal | title = Love potions and the ointment of witches: historical aspects of the nightshade alkaloids | journal = J Toxicol Clin Toxicol. | volume = 36 | issue = 6 | pages = 617–27 | year = 1998 | url = | doi = | pmid = 9776969 | accessdate = | last1 =Müller | first1 =JL }}</ref> ಯಕ್ಷಿಣಿ ವಿದ್ಯೆ, ಮಂತ್ರ ವಿದ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಒಳಸಂಚು ಜೊತೆ ಸಹಕಾರಿಯಾದ ಯೂರೋಪ್‌ನ ಬಹುಕಾಲದ ಹಾಗೂ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಇತಿಹಾಸದ ಕಾರಣ ಭಾಗಶಃ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳೆಂದು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಅದರ ಅಪಾಯಗಳು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ತಿಳಿದಿವೆ.<ref>{{cite journal | title = Solanaceae III: henbane, hags and Hawley Harvey Crippen | journal = J R Coll Physicians Edinb. | volume = 36 | issue = 4 | pages =366–73 | year = 2006 | month = December | url = | doi = | pmid = 17526134 | accessdate = | last1 =Lee | first1 =MR }}</ref> ಪದೇ ಪದೇ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪ್ರತಿಕ್ರೀಯೆಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ.<ref>{{cite journal | title = Adverse effects associated with herbal medicine | journal = Aust Fam Physician. | volume = 30 | issue = 11 | pages =1070–5 | year = 2001 | month = November | url = | doi = | pmid = 11759460 | accessdate = | last1 =Pinn | first1 =G }}</ref> ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಗಂಭೀರ ನಿರಾಶಾಜನಕ ಪ್ರತಿಫಲಗಳು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸೇವನೆಯ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿವೆ. ಮರುಕಳಿಸುವ ಲಿಕೊರೈಸ್‌ನ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಪೊಟ್ಯಾಷಿಯಂ ಬರಿದಾಗುವಿಕೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಸಂಗ ಆರೋಪಿತಗೊಂಡಿದೆ.,<ref>{{cite journal | title = An unusual cause of hypokalemic paralysis: chronic licorice ingestion | journal =Am J Med Sci. | volume = 325 | issue = 3 | pages =153–6 | year = 2003 | month = March | url = | doi =10.1097/00000441-200303000-00008 | pmid = 12640291 | accessdate = | author =Lin, Shih-Hua | last2 =Yang | first2 =SS | last3 =Chau | first3 =T | last4 =Halperin | first4 =ML }}</ref> ಮತ್ತು ಇದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ ಸಮಂಜಸವಾಗಿ ವೃತ್ತಿನಿರತ ಮೂಲಿಕೆಯ-ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಲಿಕೊರೈಸ್‌ನ ಬಳಕೆಯಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕಪ್ಪು ಕೊಹೊಶ್ ಅನ್ನು ಪಿತ್ತಜನಕಾಂಗದ ವೈಫಲ್ಯದ ಒಂದು ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ದೋಷಾರೋಪಣೆಗೆ ಒಳಗೊಳ್ಳಿಸಿದರು.<ref>{{cite journal | title = Fulminant hepatic failure associated with the use of black cohosh: a case report | journal = Liver Transpl. | volume = 12 | issue = 6 | pages =989–92 | year = 2006 | month = June | url = | doi =10.1002/lt.20778 | pmid = 16721764 | accessdate = | author =Lynch, Christopher R. | last2 =Folkers | first2 =ME | last3 =Hutson | first3 =WR }}</ref> ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬಳಕೆಯ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮೇಲೆ ಕೆಲವೇ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಲಭ್ಯವಿದೆ,<ref>{{cite journal | title = Herb use in pregnancy: what nurses should know | journal = MCN Am J Matern Child Nurs. | volume = 30 | issue = 3 | pages =201–6 | date=May 2005-June | url = | doi = | pmid = 15867682 | accessdate = | last1 =Born | first1 =D | last2 =Barron | first2 =ML }}</ref><ref>[http://www.gaiagarden.com/articles/healthnotes/hn_herbtoavoidduringpregnancy.php ''ಗರ್ಭಿಣಿ ಅವಸ್ಥೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವಿಕೆ'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101218220814/http://www.gaiagarden.com/articles/healthnotes/hn_herbtoavoidduringpregnancy.php |date=2010-12-18 }}, ಜಿಯಿಯಾ ಗಾರ್ಡನ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್</ref> ಮತ್ತು ಪೂರಕವಾದ ಹಾಗೂ ಪರ್ಯಾಯವಾದ ಔಷಧಿಗಳು, 30%ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಹಾಗೂ ಫಲವತ್ತತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೇರ ಜನನದ ಗತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಿದೆ ಎಂದು ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿದೆ.<ref>{{cite journal | last1=Boivin | first1=J. | last2=Schmidt | first2=L. | title=Use of complementary and alternative medicines associated with a 30% lower onging pregnancy/live birth rate during 12 months of fertility treatment | journal=Human Reproduction |volume=21 |year=2009 |issue=7 |pages=1626–1631 | doi = 10.1093/humrep/dep077 | author-separator =, | author-name-separator= }}</ref> ಪ್ರತಿಕೂಲವಾದ ಸಂಭವಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಭವನೀಯ ಕಾರಣ-ಪರಿಣಾಮ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉದಾಹರಣೆ ಅಕೊನೈಟ್, ಇದು ಹಲವು ಬಾರಿ ಶಾಸನಾತ್ಕವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾದ ಮೂಲಿಕೆ, ಆಯುರ್ವೇದದ ಉಪಚಾರಗಳು, ಬ್ರೂಮ್, ಚಪರಲ್, ಚೈನೀಸ್ ಮೂಲಿಕೆ ಮಿಶ್ರಣಗಳು, ಕೊಂಫ್ರಿ, ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಫ್ಲ್ಯಾವೊನೊಯಿಡ್ಸ್ ಉಳ್ಳ ಮೂಲಿಕೆಗಳು, ಜರ್ಮನ್ಡಿರ್, ಗೌರ್ ಗಮ್, ಲಿಕೊರೈಸ್ ಬೇರು, ಹಾಗೂ ಪೆನ್ನಿರೊಯಲ್.<ref name="ErnstE">{{cite journal | last1 = Ernst | first1 = E | author-separator =, | author-name-separator = | title = Harmless Herbs? A Review of the Recent Literature | url = http://toxicology.usu.edu/endnote/Harmless-Herbs.pdf | format = PDF | accessdate = 27 December 2010 | journal = The American Journal of Medicine | volume = 141 | issue = 2 | pages = 170–8 | year = 1998 | pmid = 9528737 | archive-date = 5 ನವೆಂಬರ್ 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20191105150424/http://toxicology.usu.edu/endnote/Harmless-Herbs.pdf | url-status = dead }}</ref> ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಬಹುಕಾಲದ ತೊಂದರೆಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡುವ ಗಿಡಗಳಲ್ಲಿ ಜಿನ್‌ಸಂಗ್ ಕೂಡಾ ಒಂದು. ಇದು ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಪರಿಣತರಲ್ಲಿ ಕುಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಗೋಲ್ಡನ್‌ ಸೀಲ್, ಮಿಲ್ಕ್‌ ಥಿಸಲ್, ಸೆನ್ನಾ ಕೂಡಾ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಪರಿಣಿತರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೇಳುವ ಆದರೆ ಕಡಿಮೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಗಿಡಗಳಲ್ಲಿ ಲೌಳೆಸರದ ರಸ, ಬಕ್‌ಥಾರ್ನ್ ಬಾರ್ಕ್‌, ಬೆರ್ರಿ, ಕಸ್ಕಾರಾ ಸೆಗ್ರೆಡಾ ಬಾರ್ಕ್, ಸಾವ್ ಪಾಲ್ಮೆಟೊ, ವಲೇರಿಯನ್, ಕಾವಾ (ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬ್ಯಾನ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.) ಸೇಂಟ್ ಜಾನ್ಸ್ ವರ್ಟ್‌, ಖಾಟ್‌, ಅಡಿಕೆ, ನಿರ್ಭಂದಿತ ಬಳ್ಳಿ ಎಫೆಡ್ರಾ ಮತ್ತು ಗ್ವಾರಾನಾ.<ref name="LewisME" /> ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಹಾಗೂ ಔಷಧಿಗಳ ಹಲವು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ-ಸ್ಥಾಪಿತ ಹೊಂದಿಕೆಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲೂ ಕಾಳಜಿ ಇದೆ.<ref name="LewisME" /> ಒಬ್ಬ ವೈದ್ಯನೊಂದಿ ಗಿನ ಸಲಹೆಯೊಂದಿಗೆ, ಮೂಲಿಕೆ ಉಪಚಾರಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಿಸ ಬೇಕು. ಕಾರಣ ಕೆಲವು ಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉಪಚಾರಗಳು ಹಲವು ಇತರ ಸೂಚಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಂಗಡಿ ಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಔಷಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಔಷಧಿಯ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಒಬ್ಬ ರೋಗಿ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೂಚಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳ ಸೇವನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೂಲಿಕೆ-ವ್ಯಾಪಾರಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸ ಬೇಕು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಕ್ತದೊತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಯ ಉಪಚಾರ ಹಾಗೂ ಅದೇ ಪ್ರಭಾವದ ಸೂಚಿಯ ಔಷಧಿಯ ಒಟ್ಟು ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕಡಿಮೆ ರಕ್ತದ ಒತ್ತಡ ಪರಿಣಾಮಿಸಬಹುದು. ಆಂಟಿಕ್ವಾಗುಲೆಂಟ್ಸ್‌ಗಳ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕೆಲವು ಮೂಲಿಕೆಗಳು ವರ್ಧಿಸಬಹುದು.<ref>{{cite journal | author-separator =, | author-name-separator= | title = An examination of the bleeding complications associated with herbal supplements, antiplatelet and anticoagulant medications | journal = J Dent Hyg. | volume = 81 | issue = 3 | pages =67 | date = 2007 Summer | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_hb6368/is_3_81/ai_n31843689/ | doi = | pmid = 17908423 | accessdate = | last1 =Spolarich | first1 =AE | last2 =Andrews | first2 =L }}</ref> ಕೆಲವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಅಲ್ಲದೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಹಣ್ಣು ಸೈಟೊಕ್ರೊಮ್ ಪಿ450 ಒಂದಿಗೆ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಔಷಧಿಯ ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಕಿಣ್ವ.<ref>{{cite journal | author-separator =, | author-name-separator= | title = Interactions of food and dietary supplements with drug metabolising cytochrome P450 enzymes | journal = Ceska Slov Farm. | volume = 56 | issue = 4 | pages =165–73 | year = 2007 | month = July | url = | doi = | pmid = 17969314 | accessdate = | last1 =Nekvindová | first1 =J | last2 =Anzenbacher | first2 =P }}</ref> ===ಹೆಸರಿನ ದ್ವಂದ್ವ=== ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರುಗಳು (ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಟ್ಯಾಕ್ಸೊನೊಮಿ) ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಟ್ಯಾಕ್ಸೊನೊಮಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೋರಿಸದಿದ್ದರೂ, ಅದೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು ವಿಭಿನ್ನ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಹಲವು ವಿಭಿನ್ನ ಗಿಡಗಳ ತಳಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಮೂಹವನ್ನು ನಿದರ್ಶಿಸಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 1993ರಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಜಿಯಮ್‌ನಲ್ಲಿ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೈದ್ಯರು ಕೆಲವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚೈನಾದ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು (TCM) ಸೇರಿಸಿ ತೂಕ ಇಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸೂತ್ರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ (ಸ್ಟೆಫಾನಿಯ ಟೆಟ್ರಾಂಡ್ರ) ಇನ್ನೊಂದು (''ಆರಿಸ್ಟೊಲೊಷಿಯ ಫ್ಯಾಂಚಿ'' ) ಮೂಲಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಬದಲಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಹೆಸರು ಚೈನೀಸ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೋಲಿಕೆದಾಗಿದ್ದರು ಇದರಲ್ಲಿ [[ಮೂತ್ರಪಿಂಡ|ರಿನಲ್]] ಟೊಕ್ಸಿನ್‌ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚು ಮಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಇತ್ತು, ಆರಿಸ್ಟೊಲೊಚಿಕ್ ಆಮ್ಲ; ಈ ದೋಷದಿಂದ ಮೂತ್ರಪಿಂಡ ಹಾನಿಯ 105 ಸಂಗತಿಗಳು ಪರಿಣಮಿಸಿದವು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Wu KM, Farrelly JG, Upton R, Chen J | coauthors = | title = Complexities of the herbal nomenclature system in traditional Chinese medicine (TCM): lessons learned from the misuse of Aristolochia-related species and the importance of the pharmaceutical name during botanical drug product development | journal = Phytomedicine.;():. Epub 2006 Jul 24 | volume = 14 | issue = 4 | pages = 273–9 | year = 2007 | month = April | url = | doi =10.1016/j.phymed.2006.05.009 | pmid = 16863692 | accessdate = | last1 =Wu | first1 =KM | last2 =Farrelly | first2 =JG | last3 =Upton | first3 =R | last4 =Chen | first4 =J }}</ref><ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Vanherweghem LJ. | coauthors = | title = Misuse of herbal remedies: the case of an outbreak of terminal renal failure in Belgium (Chinese herbs nephropathy) | journal = J Altern Complement Med. | volume = 4 | issue = 1 | pages =9–13 | date = 1998 Spring | url = | doi =10.1089/acm.1998.4.1-9 | pmid = 9553830 | accessdate = | author =Vanherweghem, Jean-Louis }}</ref> ಗಮನಿಸಿ, ಟಿಸಿಎಮ್ ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ ಎರಡೂ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ತೂಕ ಇಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಂಗತವಲ್ಲ ಅಥವಾ ಇದನ್ನು ಬಹು ಕಾಲದವರೆಗೂ ಕೊಡಬಾರದು. ಚೈನೀಸ್ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ತೀವ್ರ [[ಸಂಧಿವಾತ|ಆರ್ಥ್ರೈಟಿಸ್]] ಹಾಗೂ ಎಡೆಮಗಳ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ರೂಪಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>ಡಾನ್ ಬೆನ್ಸ್ಕಿ, ಸ್ಟೀವನ್ ಕ್ಲೇವೇಯ್, ಎರಿಕ್ ಸ್ಟೋಗರ್, ಮತ್ತು ಆಂಡ್ರೂ ಗ್ಯಾಂಬಲ್. ಚೈನೀಸ್ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧ: ಮಟೀರಿಯಾ ಮೆಡಿಕಾ, ಮೂರನೆಯ ಆವೃತ್ತಿ. 2004: 1054-1055</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1016/0140-6736(93)92984-2 | last1 = Vanherweghem | first1 = JL | last2 = Depierreux | first2 = M | last3 = Tielemans | first3 = C ''et al.'' | author-separator =, | author-name-separator= | year = 1993 | month = Feb | title = Rapidly progressive interstitial renal fibrosis in young women: association with slimming regimen including Chinese herbs | url = | journal = [[The Lancet|Lancet]] | volume = 341 | issue = 8842| pages = 387–91 }}</ref><ref>{{cite journal | last1 = Vanhaelen | first1 = M | last2 = Vanhaelen-Fastre | first2 = R | last3 = But | first3 = P | last4 = Vanherweghem | first4 = JL. | author-separator =, | author-name-separator= | year = 1994 | month = Jan | title = Identification of aristolochic acid in Chinese herbs | url = | journal = [[The Lancet|Lancet]] | volume = 343 | issue = 8890| page = 174 | pmid = 7904018 }}</ref> ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಪಾಶ್ಚ್ಯಾತ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಯ ಅಂತರ್ಗತದ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬೈನೊಮಿಯಲ್ ಅಭಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ==ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ== [[File:Phytotherapy3.png|thumb|right|400px|1990-2007 ದಿಂದ "ಫೈಟೋಥೆರಪಿ" ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪಬ್‌ಮೆಡ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಮೂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವರದಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತುತದ ಅಂಕಿಅಂಶ.]] ಔಷಧವಸ್ತುಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಉನ್ನತ ಮಾನದಂಡವು ಪುನರಾವರ್ತಿತ, ಸಣ್ಣ-ಪ್ರಮಾಣದ, ಯಾದೃಚ್ಛಿಕ, ಡಬಲ್-ಬ್ಲೈಂಡ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 2002 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಹೆಲ್ತ್‌ನ ಯು.ಎಸ್. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍೦ಡ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್ ಇದು ವನಸ್ಪತಿ (ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ) ಔಷಧಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಧನಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.<ref>[http://health.nih.gov/result.asp/324 ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧ, ಎನ್‌ಐಎಚ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090213001003/http://health.nih.gov/result.asp/324 |date=2009-02-13 }}, ಕಾಂಪ್ಲಿ ಮೆಂಟರಿ ಆ‍೦ಡ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್, ಆರೋಗ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು.</ref> 1000 ಸಸ್ಯಗಳ 2010 ರ ಒಂದು ಸರ್ವೇಯಲ್ಲಿ, ಔಷಧೀಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ 356 ಸಸ್ಯಗಳ "ಔಷಧೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳ" ಪರಿಶಿಲನೆಗಳು ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, 12% ಸಸ್ಯಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ "ಯಾವುದೇ ಉಪಯುಕ್ತ ಅಧ್ಯಯನಗಳು" ಮಾಡಲ್ಪಡಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal |author=Cravotto G, Boffa L, Genzini L, Garella D |title=Phytotherapeutics: an evaluation of the potential of 1000 plants |journal=J Clin Pharm Ther |volume=35 |issue=1 |pages=11–48 |year=2010 |month=February |pmid=20175810 |doi=10.1111/j.1365-2710.2009.01096.x |url=}}</ref> ಹಲವಾರು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಇನ್-ವಿಟ್ರೋ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮಾದರಿ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ-ಪ್ರಮಾಣದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದವು <ref>{{cite journal| author = Srinivasan K | year= 2005 | title = Spices as influencers of body metabolism: an overview of three decades of research | journal = Food Research International | volume = 38 | issue = 1 | pages = 77–86 | doi = 10.1016/j.foodres.2004.09.001 | id = | url = }}</ref> ಆದರೆ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಇತರ ಹಲವಾರು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದವು.<ref name="ncbi.nlm.nih.gov">{{cite journal | last = | first = | authorlink = Pittler MH, Abbot NC, Harkness EF, Ernst E | coauthors = | title = Location bias in controlled clinical trials of complementary/alternative therapies | journal = International Journal of Epidemiology | volume = 53 | issue = 5 | pages = 485–489 | year = 2000 | doi =10.1016/S0895-4356(99)00220-6 | id = | accessdate = | author =Pittler, M | pmid =10812320 | last2 =Abbot | first2 =NC | last3 =Harkness | first3 =EF | last4 =Ernst | first4 =E }}</ref> ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವು ಹೆಚ್ಚು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಹಲವಾರು ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆ ಉದ್ದೇಶ ಅಥವಾ ಬ್ಲೈಂಡಿಂಗ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲ್ಪಟ್ಟಿತೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಟಿಪ್ಪಣಿಯ ಕೊರತೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದವು ಎಂಬುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Paul G. Shekelle, Sally C. Morton, Marika J. Suttorp, Nina Buscemi, and Carol Friesen | coauthors = | title = The methodological quality of randomized controlled trials of homeopathy, herbal medicines and acupuncture | journal = International Journal of Epidemiology | volume = 30 | issue =3 | pages = 526–531 | year = 2005 | url = http://ije.oxfordjournals.org/cgi/content/full/30/3/526 | doi =10.1093/ije/30.3.526 | id = | accessdate = | pmid = 11416076 | author =Linde, K. | last2 =Jonas | first2 =WB | last3 =Melchart | first3 =D | last4 =Willich | first4 =S }}</ref> ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕೆಲವು ಯಾದೃಚ್ಛೀಕೃತ ಡಬಲ್-ಬ್ಲೈಂಡ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ವಿಧಾನದ (ಕ್ರಮಶಾಸ್ತ್ರೀಯ) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಅರ್ಥವಿವರಣೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಪಿಯರ್-ಅವಲೋಕಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ದ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮೆಡಿಕಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (ಅಮೇರಿಕಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಜರ್ನಲ್)ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಇತರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗಿಡ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬರಹಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡವು. ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ-ಅಲ್ಲದ ಅಂಶ ಪರ್ಯಾಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಿಗಿಂತ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧ್ಯಯನ ಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗುಣಮಟ್ಟದವಾಗಿದ್ದವು ಎಂಬುದನ್ನು ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ಸಂಶೋಧಿಸಿತು. ಮತ್ತೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಅಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಪ್ರಮುಖ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಸಮಾನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದವು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ, ಸಕರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು.<ref name="ncbi.nlm. nih. gov" /> ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ಔಷಧಗಳ ಕೆಲವು ಪ್ರಯೋಗ (ವೈದ್ಯಕೀಯ) ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಅದೇ ರೀತಿಯಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಗಿಂತ ನಿಕೃಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ವರದಿ ಮಾಡಿತು.<ref>{{cite journal |author=Nartey L, Huwiler-Müntener K, Shang A, Liewald K, Jüni P, Egger M |title=Matched-pair study showed higher quality of placebo-controlled trials in Western phytotherapy than conventional medicine |journal=J Clin Epidemiol |volume=60 |issue=8 |pages=787–94 |year=2007 |month=August |pmid=17606174 |doi=10.1016/j.jclinepi.2006.11.018 |url= }}</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಅಧ್ಯಯನವು ಸರಿಹೊಂದಿದ ಜೋಡಿ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲದ ಎಲ್ಲ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಒಂದು ಪ್ಲಸೀಬೋ (ಔಷಧ) ವನ್ನು ಬಳಸಿರಲಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಒಂದು ಯಾದೃಚ್ಛಿಕ ಅಥವಾ ಕ್ವಾಸಿ ಯಾದೃಚ್ಛಿಕ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬಳಕೆಗಳ ಅಸಮಂಜಸವಾದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿಮರ್ಶಿಸಿದರು. ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬಳಕೆಯು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ <ref name="Fabricant2001" /> ಔಷಧ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿತು. ಸಂಪ್ರದಾಯವು ಸಮರ್ಪಕ ಪ್ರಮಾಣ, ಜಾತಿಗಳು, ಕಟಾವಿನ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಿತ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಂತಹ ಅಂಶಗಳ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{cite journal | author = Eric Yarnell, N.D., R.H., and Kathy Abascal, J.D| coauthors = | title = Dilemmas of Traditional Botanical Research | journal = HerbalGram. | volume = 55 | issue = | pages = 46–54 | year = 2002 | url = | doi = | id = | accessdate = }}</ref> ಔಷಧಿಯ ಪ್ರಮಾಣವು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ: ಹಾಗೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಔಷಧಗಳು ತೀವ್ರವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾಗಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ (ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ದೇಹದ ತೂಕ, ಔಷಧದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಂತಹ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ), ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ವಿಧದ ಪ್ರಮಾಣಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧೀಯ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದ, ಒಟ್ಟು ವಿಧದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಥಿರ ಪ್ರಮಾಣ ಅಥವಾ ಔಷಧಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ಭರವಸೆಯನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಸ್ಯಂಪಲ್‌ಗಳು ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಅಂಶದ ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ವಿಧಾನಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ದ್ರಾವಕಕ್ಕೆ ಮೂಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಅನುಪಾತವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಒಂದೇ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳ ವಿಭಿನ್ನ ಮಾದರಿಗಳು ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ತೆಳು ಪರದೆಯ ವರ್ಣರೇಖನವು ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಬೆಳೆಗಾರರಿಂದ ಬಳಕೆಗೂ ಮೊದಲು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಧಾನವು ಒಂದು ಸಂಕೇತ ರಾಸಾಯನಿಕದ ಮೇಲಿನದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal | last = | first = | authorlink = Mark Blumenthal and Tara Hall | coauthors = | title = What is Herb Standardization? | journal = HerbalGram. | volume = | issue = 52 | pages = 25 | year = 2001 | url = http://content.herbalgram.org/iherb/herbalgram/articleview.asp?a=2230 | doi = | id = | accessdate = | archive-date = 2009-02-10 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090210204703/http://content.herbalgram.org/iherb/herbalgram/articleview.asp?a=2230 | url-status = dead }}</ref> == ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿಯಂತ್ರಣ == ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯು [[ಯುರೋಪಿನ ಒಕ್ಕೂಟ|ಇಯು]] ಮತ್ತು [[ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|ಯುಎಸ್‌ಎ]]ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾದ ಚರ್ಚೆಯ ಒಂದು ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಕೆಲವು ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಿಹಾರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಕೃತಕವಾಗಿ ಸಾಂದ್ರಗೊಂಡ ವಿಧದಲ್ಲಿ ಕ್ಸೆನೊಬಯೋಟಿಕ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಏಕೈಕ ಘಟಕಗಳಂತೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪ್ರಯೋಗದ ಯಾವುದೇ ಹಂತವನ್ನು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಧದಲ್ಲಿ, ಇತರ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳು, ಸುರಕ್ಷತಾ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಅರ್ಹ ವೃತ್ತಿನಿರತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸೂಚನೆಯ ಪರವಾಗಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ವೃತ್ತಿನಿರತ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಂದು ವಿಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆ ನೀಡುವ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://content.herbalgram.org/abc/HEG/files/MBHerbsforHealth.pdf|title=Wrangling an Herbal Legen|format=PDF|access-date=2011-02-14|archive-date=2009-03-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20090327101952/http://content.herbalgram.org/abc/HEG/files/MBHerbsforHealth.pdf|url-status=dead}}</ref> ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಗೆ ತಮ್ಮ ಸಮ್ಮತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಆದರೆ ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಯಾವುದೇ ಬಂಗಪಡಿಸುವಿಕೆಯಿಲ್ಲದೇ ಕೇವಲ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿಯ ಮೂಲಕ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಂದು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www. gaianstudies. org/articles10.htm|title=Some Arguments against the Standardization of Herbalists}}</ref> ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಘಟಕಗಳ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸ್ಥಿತಿಯು ದೇಶದಿಂದ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ನಲ್ಲಿ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಡೈರೆಕ್ಟಿವ್ ಆನ್ ಟ್ರೆಡಿಷನಲ್ ಹರ್ಬಲ್ ಮೆಡಿಸಿನಲ್ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಡೈರೆಕ್ಟಿವ್)ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಔಷಧ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಮೂಲಕ ಪಥ್ಯಕ್ರಮದ ಪೂರಕಗಳಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಎಫ್‌ಡಿಎ ಯು ಒಂದು ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಮಾರಾಟದಿಂದ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಾದರೆ ಅದನ್ನು ಹಾನಿಕಾರಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅದು ರುಜುವಾತುಪಡಿಸುವುದಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಈ ವಿಭಾಗದಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ತಯಾರಕರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಅಥವಾ ಫಲದಾಯಕತೆಯನ್ನು ರುಜುವಾತುಪಡಿಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲ.<ref>{{Cite web |url=http://www.fda.gov/opacom/laws/dshea.html |title=ಯುಎಸ್ ಡಯಟರಿ ಸಪ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಹೆಲ್ತ್ ಎಂಡ್ ಎಜುಕೇಷನ್ ಆಕ್ಟ್ ಆಫ್ 1994 |access-date=2018-02-24 |archive-date=2009-05-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090531213336/http://www.fda.gov/opacom/laws/dshea.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite journal |author=Goldman P |title=Herbal medicines today and the roots of modern pharmacology |journal=Ann. Intern. Med. |volume=135 |issue=8 Pt 1 |pages=594–600 |year=2001 |pmid=11601931 |doi=}}</ref> ಔಷಧಿಗಳ ಉದ್ದಿಮೆಯ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಂಘಟನೆಯಾದ ನ್ಯಾಷನಲ್ ನ್ಯೂಟ್ರೀಷನಲ್ ಫುಡ್ಸ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಇದು 2002 ರ ನಂತರದಿಂದ ಒಂದು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ, ಅದು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಗಳ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಜಿಎಮ್‌ಪಿ (ಗುಡ್ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಚರಿಂಗ್ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸಸ್ (ಉತ್ತಮ ಉತ್ಪಾದನಾ ಪದ್ದತಿಗಳು)) ಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.<ref name="autogenerated2" /> ಯುಕೆ ಯಲ್ಲಿ, ಓವರ್ ದ ಕೌಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ತರಲ್ಪಟ್ಟ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳು ಯುಎಸ್‌ನಂತೆಯೇ ಪೂರಕ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ "ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನಿ"ಗಳ ಮೂಲಕ, ಒಂದು ವೈಯುಕ್ತಿಕ ಸಮಾಲೋಚನೆಯ ನಂತರ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಮತ್ತು ಹಂಚಲ್ಪಡುವ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಪರಿಹಾರಗಳು ಔಷಧಿಗಳಂತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಒಬ್ಬ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನಿಯು ಓವರ್ ದ ಕೌಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ, ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್‌ನ ಷೆಡ್ಯುಲ್ III ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಕೆಲವು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು. ಯುಕೆ ಯಲ್ಲಿ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಶಾಸನಗಳಿಗೆ ನಂತರ ಬರುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಕ್ಯಾನಾಬಿಸ್ (ಗಾಂಜಾ) ನಂತಹ ಕೆಲವು ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. 2004 ರ ನಂತರದಿಂದ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಥ್ಯಕ್ರಮದ ಪೂರಕವಾಗಿ ಎಫೆಡ್ರಾದ ಮಾರಾಟಗಳು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಔಷಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ವಿಭಾಗದಿಂದ ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.,<ref>{{Cite web |url=http://www.cfsan.fda.gov/~lrd/fpephed6.html |title=ಎಫೆಡ್ರಿನ್ ಅಲ್ಕಲೊಯ್ಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ರೈಟರೇಟ್ಸ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪಥ್ಯದ ಪೂರಕಗಳ ಮಾರಾಟವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಎಫ್‍೬ಡಿಎ ಇಷ್ಯೂಸ್ ರೆಗ್ಯ್ಲೇಷನ್, ಇದರ ಸಲಹೆಯೇನೆಂದರೆ ಗ್ರಾಹಕರು ಈ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು |access-date=2011-02-14 |archive-date=2007-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070915111213/http://www.cfsan.fda.gov/~lrd/fpephed6.html |url-status=dead }}</ref> ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಷೆಡ್ಯೂಲ್ III ರ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. == ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ವಿಪತ್ತು == "50% ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಔಷಧಗಳ ಲಿಖಿತ ಸೂಚನೆಗಳು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ,"<ref name="BBC">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/health/7196702.stm ಬಿಬಿಸಿ ನ್ಯೂಸ್, ಔಷಧ ಸಸ್ಯಗಳು ’ಫೇಸ್ ಎಕ್ಸ್ಟಿನ್ಷನ್']</ref> ಬೊಟಾನಿಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ಸ್ ಕನ್ಸರ್‌ವೇಷನ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ನಿಂದ (120 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗಾರ್ಡನ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ) ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು 2008 ರ ವರದಿಯು ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇನೆಂದರೆ "ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಮತ್ತು ಎಚ್‌ಐವಿಗಳಂತಹ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರಗಳು ’ಅವುಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯುವುದಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆಯೇ ರದ್ದುಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ’. " ಅವರು ಸಂಗ್ರಹದ-ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ವಿನಾಶದ ಮೂಲಕರದ್ದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ವೈದ್ಯಕೀಯ 400 ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು, ಅದು ರೋಗಗಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಪರಿಹಾರಕ ಔಷಧಗಳ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನೊಡ್ಡುತ್ತಿದೆ. ಇವುಗಳು ಯೂ ಮರಗಳು (ತೊಗಟೆಯು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಔಷಧ ಪ್ಯಾಕ್ಲಿಟಾಕ್ಸೆಲ್‌ಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ); ಹೂಡಿಯಾ ([[ನಮೀಬಿಯ|ನಮೀಬಿಯಾ]]ದಿಂದ, ತೂಕವನ್ನು ಇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಔಷಧಿಯ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಮೂಲ); ಮ್ಯಾಗ್ನೋಲಿಯಾಗಳ ಅರ್ಧ (ಕ್ಯಾನ್ಸರ್, [[ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ|ಡಿಮೆನ್ಷಿಯಾ]] ಮತ್ತು ಹೃದಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವುದಕ್ಕೆ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಒಂದು ಚೈನೀಸ್ ಔಷಧವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ); ಮತ್ತು ಆಟಮ್ನ್ ಕ್ರೊಕಸ್ (ಸಂಧಿವಾತಕ್ಕೆ ಔಷಧ)ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅವರ ವರದಿಯು "ಐದು ಬಿಲಿಯನ್ ಜನರು ಈಗಲೂ ಕೂಡ ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಸ್ಯ-ಆಧಾರಿತ ಔಷಧಿಯನ್ನು ಆರೋಗ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿಧವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಿತು.<ref name="BBC" /> ==ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ== {{Col-begin}} {{Col-1-of-3}} * ''ಆಫ್ರಿಕನ್ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಟ್ರೇಡಿಶನಲ್, ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್'' * ಅರಿವಳಿಕೆ * [[ಆಯುರ್ವೇದ]] * ಚೀನಾದ ಮೂಲಿಕೆ ಶಾಸ್ತ್ರ * ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಸಿದ್ಧಾಂತ * ಎಲೆಕ್ಟ್ರೊಹೋಮಿಯೋಪತಿ {{Col-2-of-3}} * ಮಾನವಸಸ್ಯಸಂಬಂಧ ಶಾಸ್ತ್ರ * ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷದೋತ್ಪನ್ನಗಳ ಮೇಲೆ ಯೂರೋಪಿಯನ್ನರ ತಿಳುವಳಿಕೆ * ಜೆಮ್ಮೊಥೆರಪಿ * ವನಸ್ಪತಿ ಸಸ್ಯೊದ್ಯಾನ * ಮನೆಯ ಔಷಧ ಪರಿಹಾರ * ''ಕಿಂಗ್ಸ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಿಸ್ಪೆನ್ಸೆಟರಿ'' (ಪುಸ್ತಕ) {{Col-3-of-3}} * ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆಂದು ತಿಳಿದ ಸಸ್ಯಗಳ ಪಟ್ಟಿ * ಔಷಧಿಯಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಸಸ್ಯಗಳ ಪಟ್ಟಿ * ಔಷಧೀಯ ಅಣಬೆ * ಕಾಂಪ್ಲಿಮೆಂಟರಿ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್ * ಪ್ರಕೃತಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನದ ಔಷಧಿ * ಸಿದ್ಧಾ {{col-end}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist|2}} ==ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ== * {{Cite journal | author = Lindequist, U. | coauthors = Niedermeyer, T.H.J. ; Jülich, W.D. | year = 2005 | title = The pharmacological potential of mushrooms. | journal = Evid Based Complement Alternat Med. | doi = 10.1093/ecam/neh107 | url = http://ecam.oxfordjournals.org/cgi/content/full/2/3/285 | pmid = 16136207 | volume = 2 | pages = 285–99 | issue = 3 | pmc = 1193547 | access-date = 2011-02-14 | archive-date = 2009-04-27 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090427092000/http://ecam.oxfordjournals.org/cgi/content/full/2/3/285 | url-status = dead }} *ಲೆಸ್ಲಿ ಬ್ರೌನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಕ್ ಕೊಹೆನ್. (2007). ''ಹರ್ಬ್ಸ್ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಸಪ್ಲಿಮೆಂಟ್ಸ್: ಆ‍ಯ್‌ನ್ ಎವಿಡೆನ್ಸ್-ಬೇಸ್ಡ್ ಗೈಡ್''. ಎಲ್ಸೇವಿಯರ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ. ISBN 0-7295-3796-X 9780729537964. {{Commons category|Herbalism}} {{Dietary supplement}} {{Traditional Medicine}} {{Medicinal herbs & spices}} [[ವರ್ಗ:ಗಿಡಮೂಲಿಕಾ ಔಷಧ]] [[ವರ್ಗ:ಪರ್ಯಾಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪದ್ಧತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಜೈವಿಕತೆ ಆಧಿರಿಸಿ ನಡೆಸುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಹಾರ ಪೂರಕಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆರೋಗ್ಯ]] [[ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ]] [[fa:گیاهان دارویی]] [[hu:Gyógynövény]] [[ja:薬草]] [[ko:약용식물]] [[sh:Ljekovite biljke]] [[sv:Medicinalväxt]] [[zh:药用植物]] gzkby63ci2wtzua5p18t4rqademd4g2 0 64000 1373973 1345372 2026-05-22T03:09:55Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373973 wikitext text/x-wiki '''ಗೆಡ್ಡೆ'''ಕಾಂಡದ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಮಾರ್ಪಾಟು: ನೆಲದೊಳಗೇ ಹುದುಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಆಹಾರ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಇದರ ಮುಖ್ಯಕಾರ್ಯ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಪ್ಪವಾಗಿಯೂ ರಸಭರಿತವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಸ್ಯಗಳ ಸಂತಾನಾ ಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲೂ ಇದು ಪಾಲುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಗೆಡ್ಡೆಯ ಬಾಹ್ಯ ರೂಪ ಕಾಂಡದ ರಚನೆಗಿಂತ ಎಷ್ಟು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆಂದರೆ ಇದನ್ನು ಕಾಂಡ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಇದರ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಗೆಡ್ಡೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ರೂಪಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ವಾದವು ಪ್ರಕಂದ (ರೈಜೋಮ್), ಟ್ಯೂಬರ್, ಬಲ್ಬ್‌ ಮತ್ತು ಕಂದುಗಳು (ಕಾರ್ಮ್). ==ಪ್ರಕಂದ== [[File:Fresh_Ginger.JPG|thumb|ಶುಂಠಿ]] ನೆಲದ ಒಳಗಡೆ ಭೂಮಿಗೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ಬೆಳೆ ಯುವ ಗೆಡ್ಡೆಯಿದು. ಇದರ ಮೇಲೆ ಗೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗೆಣ್ಣುಗಳಿವೆ. ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಸುತ್ತ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಹುರುಪೆ ರೂಪದ ಎಲೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳ ಕಂಕುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕಂಕುಳು ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಬೆಳೆದು ಹೊಸ ಕಾಂಡವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆ: ಅರಿಸಿನ, ಶುಂಠಿ ಇತ್ಯಾದಿ. ==ಟ್ಯೂಬರ್== ಇದು ಕೂಡ ಭೂಮಿಗೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ನೆಲದ ಒಳಗೆ ಬೆಳೆಯುವ ಗೆಡ್ಡೆ. [[ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆ]] ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆ ಗಿಡ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಗಿಡದ ತಳಭಾಗದ ಕಾಂಡದ ಕೆಲವು ಕವಲುಗಳು ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಉಬ್ಬಿರುತ್ತವೆ. ಇವೇ ಮುಂದೆ ಟ್ಯೂಬರುಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಗೆಡ್ಡೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಂಕುಳು ಮೊಗ್ಗುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಕಣ್ಣುಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇವು ಗೆಡ್ಡೆಯ ಮೇಲೆ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿದ್ದು, ಸಹಜ ಕಾಂಡದ ಮೇಲಿನ ಎಲೆಗಳ ಜೋಡಣೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲೂ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಹತ್ತಿರ ಪಾಶರ್ವ್‌ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆಯನ್ನು ನೆಡುವಾಗ ಕೊನೆಯ ಪಕ್ಷ ಒಂದೊಂದು ಕಣ್ಣಿರುವ ಚೂರುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ನೆಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಚೂರುಗಳಿಂದ ಒಂದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಂಡಗಳು ಹೊರಡುತ್ತವೆ. ಪುರ್ತಿಯಾಗಿ ಒಂದು ಗೆಡ್ಡೆಯನ್ನೇ ನೆಟ್ಟಾಗ ತುದಿಮೊಗ್ಗಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ ಕಾಂಡ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. [[File:Kartoffeln_der_Sorte_Marabel.JPG|thumb|ಆಲುಗೆಡ್ದೆ]] [[ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆ]]ಯ ಒಳರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಮೆಡ್ಯುಲ, ಪ್ರೋಕೇಂಬಿಯಮ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಟೆಕ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಮೂರು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಎಳೆಯ ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆಯಿದ್ದರೂ ಇದು ಬಲಿಯುತ್ತ ಹೋದಂತೆ ಎಂಡೋಡರ್ಮಿಸ್ ಪದರ ಕಾಣಿಸದಾಗುತ್ತದೆ. ಗೆಡ್ಡೆಯ ಎಪಿಡರ್ಮಿಸಿನ ಆಯುಷ್ಯವೂ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಗೆಡ್ಡೆ ದೊಡ್ಡದಾದಂತೆಲ್ಲ ಎಪಿಡರ್ಮಿಸಿನ ಕೋಶಗಳು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಫೆಲೊಜನ್ ಎಂಬ ಪದರವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಫೆಲೊಜನ್ ಪದರದಿಂದ 10-15 ಕೋಶಗಳಷ್ಟು ದಪ್ಪದಾದ ಪೆರಿಡರ್ಮ್ ಅಂಗಾಂಶ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಫೆಲೊಜನ್ ಪದರ ಗೆಡ್ಡೆಯ ಆಯುಷ್ಯ ಪುರ್ತಿ ಬದುಕಿದ್ದು, ಗೆಡ್ಡೆ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲ ಹೊರಗಡೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವ ಕೋಶಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಹೊಸ ಪೆರಿಡರ್ಮ್ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಮಾಡಿ ಗೆಡ್ಡೆ ಬೆಳೆಯಲು ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ==ಬಲ್ಬ್‌== [[File:ചേന.JPG|thumb|ಸುವರ್ಣ ಗೆಡ್ದೆ]] ರಸಭರಿತ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಕುಳ್ಳುಕಾಂಡ. ಇದು ಕಾಂಡದ ಮೇಲಿರುವ ಎಲೆಗಳಂತೆ ರಸಭರಿತ ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಕಂಕುಳು ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಈ ಬಗೆಯ ಗೆಡ್ಡೆ ಏಕದಳ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆ: ಈರುಳ್ಳಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಲಿಲಿ, ಟ್ಯೂಲಿಪ್ ಮುಂತಾದವು. ಈರುಳ್ಳಿ ಗೆಡ್ಡೆಯ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಕಾಂಡ ಬಲು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಸುತ್ತ ಎಲೆಗಳು ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಕಾಂಡದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳು ಇವೆ. ಗೆಡ್ಡೆ ಬಲಿತಂತೆಲ್ಲ ಹೊರಗಿನ ಎಲೆಗಳು ಒಣಗಿ ಒಳಗಿನ ರಸಭರಿತ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ==ಕಂದು== ಇದು ಪ್ರಕಂದವನ್ನು ಹೋಲುವ ಗೆಡ್ಡೆ. ಪ್ರಕಂದ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ಬೆಳೆದರೆ ಇದು ಮೇಲ್ಮುಖವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದರ ಒಳ ರಚನೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದರೆ ಕಾರ್ಟಿಕಲ್ ಪದರದಲ್ಲಿ ನಾಳಕೂರ್ಚ ಗಳು ಹರಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು. ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳು ಕಂದಿನ ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಹೊರಗಡೆ ಪೊರೆಯಂತಿರುವ ಎಲೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳು ಕಂದಿನ ಮೇಲೆ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಬಲ್ಬಿಗೂ ಕಂದಿಗೂ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ, ಕಂದುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಂಡದ ಭಾಗ ಹೆಚ್ಚು, ಎಲೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಉದ್ದ ಹೆಚ್ಚು, ಆರ್ಕಿಡೇಸೀ ಕುಟುಂಬದ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಂದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಗೆಡ್ಡೆಗಳೂ ಆಹಾರವನ್ನು ಶೇಖರಿಸುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವರು. ಉದಾ: ಆಲೂಗಡ್ಡೆ. ಕಾಯಜ ಪ್ರಜನನದ (ವೆಜೆಟೇಟಿವ್ ರಿಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್) ಮುಖ್ಯ ಸಾಧನಗಳಾಗಿಯೂ ಇವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [http://www.foodsubs.com/Tubers.html Cook's Thesaurus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201112023427/http://www.foodsubs.com/Tubers.html |date=2020-11-12 }} has a good inventory of tuber varieties. {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ತರಕಾರಿಗಳು]] iek3i1di0y5y9lys0h69rt9z4g2cvml 0 78873 1373976 1363226 2026-05-22T05:52:37Z ~2026-30635-79 99568 /* */ 1373976 wikitext text/x-wiki ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಹಣ್ಣು. ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಿ ಇದನ್ನೇ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಮೂಲತಃ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದರೆ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣು. [[File:Monkey Jack (Artocarpus lakoocha) 4.jpg|thumb|ಉಂಡೆ ಹುಳಿ ಹಣ್ಣು]] {{italic title}} {{taxobox |name = Artocarpus lacucha |image = Lakoocha tree.JPEG |image_caption = |regnum = Plantae |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = Eudicots |unranked_ordo = [[Rosids]] |ordo = [[Rosales]] |familia = [[Moraceae]] |tribus = [[Artocarpeae]] |genus = ''[[Artocarpus]]'' |species = '''''A. lacucha''''' |binomial = ''Artocarpus lacucha'' |binomial_authority = [[Francis Buchanan-Hamilton|Buch.-Ham.]] |synonym=''Artocarpus lakoocha'' <small>Wall. ex Roxb.</small> |}} [[File:Artocarpus lacucha KR.JPG|thumb|right|200px|A twig of Artocarpus lacucha in [[Panchkhal]] VDC, [[Nepal]] ]] ==ವಾಟೆ== ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.<ref>{{Cite web |url=http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2016-03-11 |archive-date=2016-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306212831/http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |url-status=dead }}</ref> ==ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ== ಉಂಡೆ ಹುಳಿ, ವಂಟಿಮರ. ==ಇತರ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ== ಲಕೂಚ, ಮಂಕಿ ಜಾಕ್ (ಇಂ), ಬರಲ್(ಹಿಂ), ಕಮ್ಮ ರೇಗು(ತೆ). ==ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಂಗಡಣೆ== ಆರ್ಟೋಕಾರ್ಪಸ್ ಲಕೂಚ (artocarpus lakoocha Roxb) ==ಕುಟುಂಬ== ಮೊರೇಸಿ (Moraceae) ==ಹಣ್ಣಾಗುವ ಕಾಲ== ಫೆಬ್ರವರಿ-ಎಪ್ರಿಲ್ ==ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶಗಳು== ಶರ್ಕರಪಿಷ್ಟ, ಕಬ್ಬಿಣ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಖನಿಜಾಂಶ ==ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು== ಹುಳಿಪುಡಿ, ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ, ಚಟ್ನಿ, ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿನ ಬದಲಾಗಿ ಬಳಕೆ. ==ಔಷಧಿಯ ಗುಣಗಳು== *ಹಣ್ಣು ವಾತ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತಹರ. *ಇದು ರಕ್ತವರ್ಧಕ. *ಅತಿಯಾದ ಸೆವನೆ ಮಲಬದ್ಧತೆಗೆ ಕಾರಣ. *ತೊಗಟೆ ಚರ್ಮರೋಗಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗ. *ಬೀಜ ಮತ್ತು ಹಾಲ್ರಸ ಉತ್ತಮ ವಿರೇಚಕ. *ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳಿನಿಂದ ಯಕೃತಿಗೆ ಪೋಷಣೆ. ==ಸಸ್ಯ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ== ಇದರ ಮೂಲ ಭಾರತ. *ಅಂಡಾಕಾರದ ದೂಡ್ಡ ಎಲೆಗಳು *ಒರಟು ಕೆಂಪು ಕಂದು ಚಿಪ್ಪಿನಂತಹ ತೊಗಟೆಯ ೨೦-೨೫ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ಮರ. *ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಚೆಂಡಿನ ಗಾತ್ರದ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತಳೆ ವರ್ಣದ ಹುಳಿ ತಿರುಳು *ಪುಟ್ಟ ಬಿಳಿ ಬೀಜಗಳು. ಎಲೆ ತೂಟ್ಟು, ಕತ್ತರಿಸಿದ *ಕಾಯಿಯಿಂದ ಬಿಳಿ ಅಂಟು ಒರೆಸುವಿಕೆ. ==ಸಸ್ಯ ಪಾಲನೆ== ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರ್ಣಪಾತಿ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮರ. ಬೀಜಗಳಿಂದ ಬೇರಿನಿಂದ ಧಾರಕ ಸಸಿಗಳಿಓದ ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ.ಬೀಜದ ಮೂಳಕೆಯೊಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ. ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಮೇವಿಗಾಗಿ ಇದರ ಪಾಲನೆ ==ವಿಶಿಷ್ಟತೆ== ವಾಟೆ ಹಣ್ಣು ಅಳಿಲು, ಕೋತಿ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಇಷ್ಟ್ತ. ಪೀಠೋಪಕರಣ, ದೋಣಿ ಮತ್ತು ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಲೀಪರ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಾಟೆಮರದ ಬಳಕೆ. ತೊಗಟೆ ಮತ್ತುನ್ ಬೇರಿನಿಂದ ಬಣ್ಣ ತಯಾರಿಕೆ. == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references/> {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಸಸ್ಯಗಳು]] jjbwz0lgnojnofd0khkhxyq7nqhcv3i 1373977 1373976 2026-05-22T05:53:35Z ~2026-30635-79 99568 /* ವಾಟೆ */ 1373977 wikitext text/x-wiki ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಹಣ್ಣು. ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಿ ಇದನ್ನೇ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಮೂಲತಃ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದರೆ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣು. [[File:Monkey Jack (Artocarpus lakoocha) 4.jpg|thumb|ಉಂಡೆ ಹುಳಿ ಹಣ್ಣು]] {{italic title}} {{taxobox |name = Artocarpus lacucha |image = Lakoocha tree.JPEG |image_caption = |regnum = Plantae |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = Eudicots |unranked_ordo = [[Rosids]] |ordo = [[Rosales]] |familia = [[Moraceae]] |tribus = [[Artocarpeae]] |genus = ''[[Artocarpus]]'' |species = '''''A. lacucha''''' |binomial = ''Artocarpus lacucha'' |binomial_authority = [[Francis Buchanan-Hamilton|Buch.-Ham.]] |synonym=''Artocarpus lakoocha'' <small>Wall. ex Roxb.</small> |}} [[File:Artocarpus lacucha KR.JPG|thumb|right|200px|A twig of Artocarpus lacucha in [[Panchkhal]] VDC, [[Nepal]] ]] ==ಉಂಡೆ ಹುಳಿ== ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.<ref>{{Cite web |url=http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2016-03-11 |archive-date=2016-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306212831/http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |url-status=dead }}</ref> ==ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ== ಉಂಡೆ ಹುಳಿ, ವಂಟಿಮರ. ==ಇತರ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ== ಲಕೂಚ, ಮಂಕಿ ಜಾಕ್ (ಇಂ), ಬರಲ್(ಹಿಂ), ಕಮ್ಮ ರೇಗು(ತೆ). ==ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಂಗಡಣೆ== ಆರ್ಟೋಕಾರ್ಪಸ್ ಲಕೂಚ (artocarpus lakoocha Roxb) ==ಕುಟುಂಬ== ಮೊರೇಸಿ (Moraceae) ==ಹಣ್ಣಾಗುವ ಕಾಲ== ಫೆಬ್ರವರಿ-ಎಪ್ರಿಲ್ ==ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶಗಳು== ಶರ್ಕರಪಿಷ್ಟ, ಕಬ್ಬಿಣ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಖನಿಜಾಂಶ ==ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು== ಹುಳಿಪುಡಿ, ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ, ಚಟ್ನಿ, ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿನ ಬದಲಾಗಿ ಬಳಕೆ. ==ಔಷಧಿಯ ಗುಣಗಳು== *ಹಣ್ಣು ವಾತ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತಹರ. *ಇದು ರಕ್ತವರ್ಧಕ. *ಅತಿಯಾದ ಸೆವನೆ ಮಲಬದ್ಧತೆಗೆ ಕಾರಣ. *ತೊಗಟೆ ಚರ್ಮರೋಗಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗ. *ಬೀಜ ಮತ್ತು ಹಾಲ್ರಸ ಉತ್ತಮ ವಿರೇಚಕ. *ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳಿನಿಂದ ಯಕೃತಿಗೆ ಪೋಷಣೆ. ==ಸಸ್ಯ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ== ಇದರ ಮೂಲ ಭಾರತ. *ಅಂಡಾಕಾರದ ದೂಡ್ಡ ಎಲೆಗಳು *ಒರಟು ಕೆಂಪು ಕಂದು ಚಿಪ್ಪಿನಂತಹ ತೊಗಟೆಯ ೨೦-೨೫ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ಮರ. *ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಚೆಂಡಿನ ಗಾತ್ರದ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತಳೆ ವರ್ಣದ ಹುಳಿ ತಿರುಳು *ಪುಟ್ಟ ಬಿಳಿ ಬೀಜಗಳು. ಎಲೆ ತೂಟ್ಟು, ಕತ್ತರಿಸಿದ *ಕಾಯಿಯಿಂದ ಬಿಳಿ ಅಂಟು ಒರೆಸುವಿಕೆ. ==ಸಸ್ಯ ಪಾಲನೆ== ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರ್ಣಪಾತಿ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮರ. ಬೀಜಗಳಿಂದ ಬೇರಿನಿಂದ ಧಾರಕ ಸಸಿಗಳಿಓದ ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ.ಬೀಜದ ಮೂಳಕೆಯೊಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ. ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಮೇವಿಗಾಗಿ ಇದರ ಪಾಲನೆ ==ವಿಶಿಷ್ಟತೆ== ವಾಟೆ ಹಣ್ಣು ಅಳಿಲು, ಕೋತಿ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಇಷ್ಟ್ತ. ಪೀಠೋಪಕರಣ, ದೋಣಿ ಮತ್ತು ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಲೀಪರ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಾಟೆಮರದ ಬಳಕೆ. ತೊಗಟೆ ಮತ್ತುನ್ ಬೇರಿನಿಂದ ಬಣ್ಣ ತಯಾರಿಕೆ. == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references/> {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಸಸ್ಯಗಳು]] 0b9wo5wglszwf1d0ahwybnvb6u40uto 1373978 1373977 2026-05-22T05:54:49Z ~2026-30635-79 99568 /* ವಿಶಿಷ್ಟತೆ */ 1373978 wikitext text/x-wiki ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಹಣ್ಣು. ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಿ ಇದನ್ನೇ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಮೂಲತಃ ವಾಟೆ ಹುಳಿ ಎಂದರೆ ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣು. [[File:Monkey Jack (Artocarpus lakoocha) 4.jpg|thumb|ಉಂಡೆ ಹುಳಿ ಹಣ್ಣು]] {{italic title}} {{taxobox |name = Artocarpus lacucha |image = Lakoocha tree.JPEG |image_caption = |regnum = Plantae |unranked_divisio = [[Angiosperms]] |unranked_classis = Eudicots |unranked_ordo = [[Rosids]] |ordo = [[Rosales]] |familia = [[Moraceae]] |tribus = [[Artocarpeae]] |genus = ''[[Artocarpus]]'' |species = '''''A. lacucha''''' |binomial = ''Artocarpus lacucha'' |binomial_authority = [[Francis Buchanan-Hamilton|Buch.-Ham.]] |synonym=''Artocarpus lakoocha'' <small>Wall. ex Roxb.</small> |}} [[File:Artocarpus lacucha KR.JPG|thumb|right|200px|A twig of Artocarpus lacucha in [[Panchkhal]] VDC, [[Nepal]] ]] ==ಉಂಡೆ ಹುಳಿ== ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.<ref>{{Cite web |url=http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2016-03-11 |archive-date=2016-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306212831/http://www.fruitipedia.com/dheu%20Artocarpus%20lakoocha.htm |url-status=dead }}</ref> ==ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ== ಉಂಡೆ ಹುಳಿ, ವಂಟಿಮರ. ==ಇತರ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ== ಲಕೂಚ, ಮಂಕಿ ಜಾಕ್ (ಇಂ), ಬರಲ್(ಹಿಂ), ಕಮ್ಮ ರೇಗು(ತೆ). ==ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಂಗಡಣೆ== ಆರ್ಟೋಕಾರ್ಪಸ್ ಲಕೂಚ (artocarpus lakoocha Roxb) ==ಕುಟುಂಬ== ಮೊರೇಸಿ (Moraceae) ==ಹಣ್ಣಾಗುವ ಕಾಲ== ಫೆಬ್ರವರಿ-ಎಪ್ರಿಲ್ ==ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶಗಳು== ಶರ್ಕರಪಿಷ್ಟ, ಕಬ್ಬಿಣ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಖನಿಜಾಂಶ ==ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು== ಹುಳಿಪುಡಿ, ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ, ಚಟ್ನಿ, ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣಿನ ಬದಲಾಗಿ ಬಳಕೆ. ==ಔಷಧಿಯ ಗುಣಗಳು== *ಹಣ್ಣು ವಾತ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತಹರ. *ಇದು ರಕ್ತವರ್ಧಕ. *ಅತಿಯಾದ ಸೆವನೆ ಮಲಬದ್ಧತೆಗೆ ಕಾರಣ. *ತೊಗಟೆ ಚರ್ಮರೋಗಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗ. *ಬೀಜ ಮತ್ತು ಹಾಲ್ರಸ ಉತ್ತಮ ವಿರೇಚಕ. *ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳಿನಿಂದ ಯಕೃತಿಗೆ ಪೋಷಣೆ. ==ಸಸ್ಯ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ== ಇದರ ಮೂಲ ಭಾರತ. *ಅಂಡಾಕಾರದ ದೂಡ್ಡ ಎಲೆಗಳು *ಒರಟು ಕೆಂಪು ಕಂದು ಚಿಪ್ಪಿನಂತಹ ತೊಗಟೆಯ ೨೦-೨೫ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ಮರ. *ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಚೆಂಡಿನ ಗಾತ್ರದ ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತಳೆ ವರ್ಣದ ಹುಳಿ ತಿರುಳು *ಪುಟ್ಟ ಬಿಳಿ ಬೀಜಗಳು. ಎಲೆ ತೂಟ್ಟು, ಕತ್ತರಿಸಿದ *ಕಾಯಿಯಿಂದ ಬಿಳಿ ಅಂಟು ಒರೆಸುವಿಕೆ. ==ಸಸ್ಯ ಪಾಲನೆ== ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರ್ಣಪಾತಿ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮರ. ಬೀಜಗಳಿಂದ ಬೇರಿನಿಂದ ಧಾರಕ ಸಸಿಗಳಿಓದ ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ.ಬೀಜದ ಮೂಳಕೆಯೊಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ. ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಮೇವಿಗಾಗಿ ಇದರ ಪಾಲನೆ ==ವಿಶಿಷ್ಟತೆ== ಉಂಡೆ ಹುಳಿ ಹಣ್ಣು ಅಳಿಲು, ಕೋತಿ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಇಷ್ಟ್ತ. ಪೀಠೋಪಕರಣ, ದೋಣಿ ಮತ್ತು ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಲೀಪರ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಮರದ ಬಳಕೆ. ತೊಗಟೆ ಮತ್ತುನ್ ಬೇರಿನಿಂದ ಬಣ್ಣ ತಯಾರಿಕೆ. == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references/> {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಸಸ್ಯಗಳು]] o1z7f5qtq2m4285ht8ems96wctn753o 0 83193 1373980 1334566 2026-05-22T07:04:08Z NesaraNesara 98708 /* ಅದೃಶ್ಯಕವಿ */ No advertisement 1373980 wikitext text/x-wiki == ಅದೃಶ್ಯಕವಿ == ''ಹದಿನಾರನೆ''ಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಈ ಕವಿ ಪ್ರೌಢರಾಯನ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ತಂದೆ ''ಅಣ್ಣೇಂದ್ರ ಗುರು ಮಳೆಯ ಮಲ್ಲೇಶ''; ಸ್ಥಳ ಬಿಜಾಪುರ ಪ್ರಾಂತದ ತೊರೆಸಾಲ ಪರಗಣೆಯ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ, ದೇಸಾಯಿ ನಾಡೆರೆಯ ಹಕ್ಕರಿ ವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವ: ''ವೀರಶೈವ ಕವಿ''. ಇಷ್ಟದೈವ ಉಪ್ಪಗಿರಿಯ ''ಸಂಗಮನಾಥ''. ಈತನಿಗೆ ಅದ್ರೀಶಪ್ಪ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಕವಿ ಪ್ರೌಢರಾಯನ ಕಾವ್ಯವನ್ನೇ ಅಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೆರಡು ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರಬಹುದೆಂದು ಈ ಕಾವ್ಯದ ಸಂಪಾದಕರಾದ ಪ್ರೊ.ಸ.ಶಿ.ಭೂಸನೂರಮಠರು ಊಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರೌಢರಾಯನ ಕಾವ್ಯ ವಾರ್ಧಕಷಟ್ಪದಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 21 ಸಂಧಿಗಳೂ 1113 ಪದ್ಯಗಳೂ ಇವೆ. ಈ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಂಬತ್ತಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಿವಶರಣರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು [[ವಿಜಯನಗರ]]ದ ರಾಜನಾದ ಪ್ರೌಢರಾಯನಿಗೆ ಆತನ ಮಂತ್ರಿಯಾದ ಜಕ್ಕಣಾಚಾರ್ಯ ಬಿತ್ತರಿಸಿದುದನ್ನು ಕವಿ ಈ [[ಕವನ|ಕಾವ್ಯ]]ದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ; ಭೂರಮಣ ಪ್ರೌಢಂಗೆ ಜಕ್ಕಣಾರ್ಯರು ಕಥಾಸಾರಮಂ ಪೇಳ್ದುದಂ ವಾರ್ಧೀಕ ಷಟ್ಪದಿಯ ದಾರದಿಂ ದಿವ್ಯಮಣಿಯನು ಪೋಣಿಪಂತೆ ಗುರುವಂಘ್ರಿ ಬಲದಿಂದುಸುರುವೆನು. ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಮಹತಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಈ ಕಾವ್ಯ ಕೆಲವಾರು ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಬಹುಮುಖ್ಯವಾದುದಾಗಿದೆ. {{Unreferenced}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]] 1mbve1f9ddfsawqfwsos6a6zlh71405 0 93837 1373962 1344897 2026-05-21T17:00:37Z ~2026-30530-23 99548 /* ೩೮ ಕೃತಿಗಳು */ 1373962 wikitext text/x-wiki {{notability}} {{ಉಲ್ಲೇಖ}} ಡಾ.ಗಿರೀಶ ಜಕಾಪುರೆಯವರು(೧೯೮೧), ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸೊಲ್ಲಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೈಂದರ್ಗಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಕ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಚಂದ್ರಕಾಂತ, ತಾಯಿ ಶಾರದೆ. ಗಿರೀಶ ಅವರು ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ  ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ 'ಪ್ರೇಮಚಂದ ಮತ್ತು ಚದುರಂಗ'ರ ಕುರಿತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಇವರಿಗೆ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಲಭಿಸಿದೆ. ಇವರು ಆದರ್ಶ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಮೂಲಕ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಉಳಿಸಲು, ಬೆಳಸಲು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ನಾಡು-ನುಡಿಗಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲೂ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಪೀಡಿತರಿಗೆ ಸಹಾಯ, ವೃಕ್ಷಾರೋಪಣ, ಗ್ರಾಮ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ರಕ್ತದಾನ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಸಹಾಯ, ಗ್ರಂಥದಾಸೋಹ ಇತ್ಯಾದಿ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜಸೇವೆಯಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಹಲವಾರು ಗಜಲ್, ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆ, ಕಾದಂಬರಿ, ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ, ಕಾವ್ಯ ಹಾಗೂ ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ. == ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳು == == ೩೮ ಕೃತಿಗಳು == * <ref name="zeole.com">http://www.zeole.com/bangalore/%E0%B2%AE%E0%B2%BE%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%A4%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A6%E0%B2%82%E0%B2%AC%E0%B2%B0%E0%B2%BF-%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%B0-2011-%E0%B2%B6%E0%B2%B0%E0%B2%A4%E0%B3%8D-%E0%B2%95%E0%B2%B2%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B3%8B%E0%B2%A1%E0%B3%81-%E0%B2%85%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A1%E0%B3%87-%E0%B2%97%E0%B3%82%E0%B2%A1%E0%B3%87-4801{{Dead link|date=ಮಾರ್ಚ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮೊದಲ ಮುತ್ತು (ಕಾವ್ಯ) * ಹೆಣ್ಣಾಗದ ಭ್ರೂಣಗಳು (ಕಾವ್ಯ) * ನೇಣು (ಕಥಾ ಸಂಕಲನ) * ಬದುಕು ಮಾಯೆಯ ಆಟ (ಕಥಾ ಸಂಕಲನ) * ವಿಶ್ವ ಕಂಡ ಗಾಂದಿ-ಅಣ್ಣಾ ಹಜಾರೆ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) * ಮಲೆನಾಡ ಗಾಂಧಿ-ಎಚ್.ಜಿ.ಗೋವಿಂದಗೌಡ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) * ಜುಗ್ನು (ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆಗಳು) * ನನ್ನ ಸೈಕಲ್ ಸವಾರಿ (ಮಕ್ಕಳ ಪದ್ಯ) * ಬೆಳಕು ಬಂತು (ಕಾದಂಬರಿ) * ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣಿನ ನವಿಲು (ಗಜಲ್) * ನನ್ನ ದನಿಗೆ ನಿನ್ನ ದನಿಯು (ಗಜಲ್) * ಮನದ ಮುಂದಣ ಮಾಯೆ (ಗಜಲ್) * ನಿನ್ನ ಮರೆಯುವ ಮಾತು (ಗಜಲ್) * ಆಚಾರ್ಯ ವಿನೋಬಾ ಭಾವೆ(ಅನ್ವೇಷಣೆ) *ನಾಜಿ ನರಮೇಧ(ನಾಜಿ ಹತ್ಯಾ ಕಂಡದ ಕಥನ) *ಭಕ್ತವತ್ಸಲ ( ಭಕ್ತಿ ಸಂಚಿಕೆ) *ಮಹಾತ್ಮ ಜ್ಯೋತಿಬಾ ಫುಲೆ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) *ಕಲಿಯುಗದ ಭಗೀರಥ (ಅಣ್ಣಾ ಹಜಾರೆ ಆಂದೋಲನಗಳು) *ವ್ಯಾಮೋಹದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ (ಸಣ್ಣಕಥೆಗಳು) === ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗಳು === * ನನ್ನ ಊರು ಪುಣ್ಯ ಭೂಮಿ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಸಾಗರ್ ಔರ್ ಬಾರಿಶ್ (ಹಿಂದಿ) * ಪಾರಿವಾಳ ಮತ್ತು ಅಗ್ಗಿಷ್ಠಿಕೆ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಫಕೀರಾ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಸದಾಮಲ್ಲಿಗೆ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಖಾಮೋಶಿ (ಕನ್ನಡದಿಂದ ಹಿಂದಿಗೆ) * ಸದಾಪ್ರವಹಿಸುವ ಕಥೆಗಳು (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಗೀತಾಂಜಲಿ - ರವೀಂದ್ರನಾಥ್ ಟ್ಯಾಗೋರ್ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ-ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಹೌಜ್ ಖಾಸ್ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಗೆರೆಗಳು (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ - ಅ ರೀಡರ್ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಕ್ಯಾ ಖಾಸ್ ಹೈ (ಕನ್ನಡದಿಂದ ಹಿಂದಿಗೆ) *ಆದಿಲ್ ಮಾತಾಡಿದನೆಂದರೆ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ವಂದೇ ಮಾತರಂ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಕರ್ಮ ದೇವೋ ಭವಃ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * * * == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು == {{citation needed}} <ref>http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/nine-to-get-bendre-award/article4033315.ece</ref><ref name="thehindu.com">http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/Award-for-book-cover-artists/article14009379.ece/amp/</ref><ref name="thehindu.com"/><ref name="zeole.com"/><ref>http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/amma-awards-announced/article20447544.ece/amp/</ref><ref name="mupadhyahiri.blogspot.com">http://mupadhyahiri.blogspot.com/2011/10/2011_26.html?m=1</ref> * ಮಾಸ್ತಿ ಕಾದಂಬರಿ ಪುರಸ್ಕಾರ(೨೦೧೧) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಕಡೆಂಗೋಡ್ಲು ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೯) * * ಜಯತೀರ್ಥ ರಾಜಪುರೋಹಿತ ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಗು.ವಿ.ವಿ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೬) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಬೇಂದ್ರೆ ಗ್ರಂಥ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ಕಾವ್ಯ ಬಹುಮಾನಗಳು (೨೦೧೩, ೨೦೧೬) * ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೭) * ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾವ್ತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಹೊಂಬಳ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಮುಂಬೆಳಕು ಕಥಾಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೦) * ಮುಂಬೆಳಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಜಯದೇವಿ ಲಿಗಾಡೆ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೧) * ಕಗ್ಗ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಧಕ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೪) * ಆದರ್ಶ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಮೆವುಂಡಿ ಮಲ್ಹಾರಿ ಕಥಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೦) * ತಿಂಗಳ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೦) * ಮುಂಬೆಳಗು ಕಥಾ ಪುರಸ್ಕಾರ(೨೦೧೦) * ಬಾಲ್ಕಿ ಪಟ್ಟದ್ದೇವರ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೨) * ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ‌ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪುಸ್ತಕ ಸೊಗಸು ಬಹುಮಾನ(೨೦೧೪)<ref name="mupadhyahiri.blogspot.com"/> * ಡಿ.ಎಸ್.ಕರ್ಕಿ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೩) * ಹೆತ್ತವರ ಹೆಸರಿನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೮) * ಸಾವಿರದ ಶರಣು ಗೌರವ (೨೦೧೯) * ಬೇಂದ್ರೆ ಗ್ರಂಥ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೬) * ಕ ಸಾ ಪ ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೯) * ಜಿಲ್ಲಾ ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೨೦) * ಗು.ವಿ.ವಿ.ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೨೨) == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} https://www.sapnaonline.com/shop/Author/girish-jakapure http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/Award-for-book-cover-artists/article14009379.ece/amp/ https://kannadamma.net/?p=99098 http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/amma-awards-announced/article20447544.ece/amp/ http://www.zeole.com/bangalore/%E0%B2%AE%E0%B2%BE%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%A4%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A6%E0%B2%82%E0%B2%AC%E0%B2%B0%E0%B2%BF-%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%B0-2011-%E0%B2%B6%E0%B2%B0%E0%B2%A4%E0%B3%8D-%E0%B2%95%E0%B2%B2%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B3%8B%E0%B2%A1%E0%B3%81-%E0%B2%85%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A1%E0%B3%87-%E0%B2%97%E0%B3%82%E0%B2%A1%E0%B3%87-4801{{Dead link|date=ಮಾರ್ಚ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Interwikineeded}} gccf9o70e5akkvkr1f3mvygo3wiwt9k 1373963 1373962 2026-05-21T17:01:43Z ~2026-30530-23 99548 /* ೩೮ ಕೃತಿಗಳು */ 1373963 wikitext text/x-wiki {{notability}} {{ಉಲ್ಲೇಖ}} ಡಾ.ಗಿರೀಶ ಜಕಾಪುರೆಯವರು(೧೯೮೧), ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸೊಲ್ಲಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೈಂದರ್ಗಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಕ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಚಂದ್ರಕಾಂತ, ತಾಯಿ ಶಾರದೆ. ಗಿರೀಶ ಅವರು ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ  ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ 'ಪ್ರೇಮಚಂದ ಮತ್ತು ಚದುರಂಗ'ರ ಕುರಿತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಇವರಿಗೆ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಲಭಿಸಿದೆ. ಇವರು ಆದರ್ಶ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಮೂಲಕ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಉಳಿಸಲು, ಬೆಳಸಲು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ನಾಡು-ನುಡಿಗಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲೂ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ ಪೀಡಿತರಿಗೆ ಸಹಾಯ, ವೃಕ್ಷಾರೋಪಣ, ಗ್ರಾಮ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ರಕ್ತದಾನ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಸಹಾಯ, ಗ್ರಂಥದಾಸೋಹ ಇತ್ಯಾದಿ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜಸೇವೆಯಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಹಲವಾರು ಗಜಲ್, ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆ, ಕಾದಂಬರಿ, ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ, ಕಾವ್ಯ ಹಾಗೂ ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ. == ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳು == == ೩೮ ಕೃತಿಗಳು == * <ref name="zeole.com">http://www.zeole.com/bangalore/%E0%B2%AE%E0%B2%BE%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%A4%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A6%E0%B2%82%E0%B2%AC%E0%B2%B0%E0%B2%BF-%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%B0-2011-%E0%B2%B6%E0%B2%B0%E0%B2%A4%E0%B3%8D-%E0%B2%95%E0%B2%B2%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B3%8B%E0%B2%A1%E0%B3%81-%E0%B2%85%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A1%E0%B3%87-%E0%B2%97%E0%B3%82%E0%B2%A1%E0%B3%87-4801{{Dead link|date=ಮಾರ್ಚ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಮೊದಲ ಮುತ್ತು (ಕಾವ್ಯ) * ಹೆಣ್ಣಾಗದ ಭ್ರೂಣಗಳು (ಕಾವ್ಯ) * ನೇಣು (ಕಥಾ ಸಂಕಲನ) * ಬದುಕು ಮಾಯೆಯ ಆಟ (ಕಥಾ ಸಂಕಲನ) * ವಿಶ್ವ ಕಂಡ ಗಾಂದಿ-ಅಣ್ಣಾ ಹಜಾರೆ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) * ಮಲೆನಾಡ ಗಾಂಧಿ-ಎಚ್.ಜಿ.ಗೋವಿಂದಗೌಡ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) * ಜುಗ್ನು (ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆಗಳು) * ನನ್ನ ಸೈಕಲ್ ಸವಾರಿ (ಮಕ್ಕಳ ಪದ್ಯ) * ಬೆಳಕು ಬಂತು (ಕಾದಂಬರಿ) * ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣಿನ ನವಿಲು (ಗಜಲ್) * ನನ್ನ ದನಿಗೆ ನಿನ್ನ ದನಿಯು (ಗಜಲ್) * ಮನದ ಮುಂದಣ ಮಾಯೆ (ಗಜಲ್) * ನಿನ್ನ ಮರೆಯುವ ಮಾತು (ಗಜಲ್) * ಆಚಾರ್ಯ ವಿನೋಬಾ ಭಾವೆ(ಅನ್ವೇಷಣೆ) *ನಾಜಿ ನರಮೇಧ(ನಾಜಿ ಹತ್ಯಾ ಕಂಡದ ಕಥನ) *ಭಕ್ತವತ್ಸಲ ( ಭಕ್ತಿ ಸಂಚಿಕೆ) *ಮಹಾತ್ಮ ಜ್ಯೋತಿಬಾ ಫುಲೆ (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರಣ) *ಕಲಿಯುಗದ ಭಗೀರಥ (ಅಣ್ಣಾ ಹಜಾರೆ ಆಂದೋಲನಗಳು) *ವ್ಯಾಮೋಹದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ (ಸಣ್ಣಕಥೆಗಳು) *ಮಹಾಮೇಧಾವಿ (ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರ) === ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗಳು === * ನನ್ನ ಊರು ಪುಣ್ಯ ಭೂಮಿ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಸಾಗರ್ ಔರ್ ಬಾರಿಶ್ (ಹಿಂದಿ) * ಪಾರಿವಾಳ ಮತ್ತು ಅಗ್ಗಿಷ್ಠಿಕೆ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಫಕೀರಾ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಸದಾಮಲ್ಲಿಗೆ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಖಾಮೋಶಿ (ಕನ್ನಡದಿಂದ ಹಿಂದಿಗೆ) * ಸದಾಪ್ರವಹಿಸುವ ಕಥೆಗಳು (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * ಗೀತಾಂಜಲಿ - ರವೀಂದ್ರನಾಥ್ ಟ್ಯಾಗೋರ್ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ-ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಹೌಜ್ ಖಾಸ್ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಗೆರೆಗಳು (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ - ಅ ರೀಡರ್ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಕ್ಯಾ ಖಾಸ್ ಹೈ (ಕನ್ನಡದಿಂದ ಹಿಂದಿಗೆ) *ಆದಿಲ್ ಮಾತಾಡಿದನೆಂದರೆ (ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ವಂದೇ ಮಾತರಂ (ಹಿಂದಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) *ಕರ್ಮ ದೇವೋ ಭವಃ (ಮರಾಠಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ) * * * == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು == {{citation needed}} <ref>http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/nine-to-get-bendre-award/article4033315.ece</ref><ref name="thehindu.com">http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/Award-for-book-cover-artists/article14009379.ece/amp/</ref><ref name="thehindu.com"/><ref name="zeole.com"/><ref>http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/amma-awards-announced/article20447544.ece/amp/</ref><ref name="mupadhyahiri.blogspot.com">http://mupadhyahiri.blogspot.com/2011/10/2011_26.html?m=1</ref> * ಮಾಸ್ತಿ ಕಾದಂಬರಿ ಪುರಸ್ಕಾರ(೨೦೧೧) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಕಡೆಂಗೋಡ್ಲು ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೯) * * ಜಯತೀರ್ಥ ರಾಜಪುರೋಹಿತ ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಗು.ವಿ.ವಿ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೬) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಬೇಂದ್ರೆ ಗ್ರಂಥ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ಕಾವ್ಯ ಬಹುಮಾನಗಳು (೨೦೧೩, ೨೦೧೬) * ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೭) * ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾವ್ತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಹೊಂಬಳ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಮುಂಬೆಳಕು ಕಥಾಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೦) * ಮುಂಬೆಳಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಜಯದೇವಿ ಲಿಗಾಡೆ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೧) * ಕಗ್ಗ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಧಕ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೪) * ಆದರ್ಶ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೧) * ಮೆವುಂಡಿ ಮಲ್ಹಾರಿ ಕಥಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೦) * ತಿಂಗಳ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೦) * ಮುಂಬೆಳಗು ಕಥಾ ಪುರಸ್ಕಾರ(೨೦೧೦) * ಬಾಲ್ಕಿ ಪಟ್ಟದ್ದೇವರ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೨) * ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ‌ ಕಥಾ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೧) * ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪುಸ್ತಕ ಸೊಗಸು ಬಹುಮಾನ(೨೦೧೪)<ref name="mupadhyahiri.blogspot.com"/> * ಡಿ.ಎಸ್.ಕರ್ಕಿ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ(೨೦೧೩) * ಹೆತ್ತವರ ಹೆಸರಿನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೮) * ಸಾವಿರದ ಶರಣು ಗೌರವ (೨೦೧೯) * ಬೇಂದ್ರೆ ಗ್ರಂಥ ಬಹುಮಾನ (೨೦೧೬) * ಕ ಸಾ ಪ ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೯) * ಜಿಲ್ಲಾ ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೨೦) * ಗು.ವಿ.ವಿ.ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೨೨) == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} https://www.sapnaonline.com/shop/Author/girish-jakapure http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/Award-for-book-cover-artists/article14009379.ece/amp/ https://kannadamma.net/?p=99098 http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/amma-awards-announced/article20447544.ece/amp/ http://www.zeole.com/bangalore/%E0%B2%AE%E0%B2%BE%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%A4%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A6%E0%B2%82%E0%B2%AC%E0%B2%B0%E0%B2%BF-%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%B0-2011-%E0%B2%B6%E0%B2%B0%E0%B2%A4%E0%B3%8D-%E0%B2%95%E0%B2%B2%E0%B3%8D%E0%B2%95%E0%B3%8B%E0%B2%A1%E0%B3%81-%E0%B2%85%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A1%E0%B3%87-%E0%B2%97%E0%B3%82%E0%B2%A1%E0%B3%87-4801{{Dead link|date=ಮಾರ್ಚ್ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Interwikineeded}} 1moj55t38jsaflfuaamahnm3tfb5us5 0 103334 1373948 1311068 2026-05-21T15:38:04Z Kamath 06 99412 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:1|1|0 */ 1373948 wikitext text/x-wiki [[File:Kashmir 4 September 2014.jpg|thumb|ನಾಸಾ ಪಡೆದ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಉಪಖಂಡದ ಈ ಚಿತ್ರವು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಮೇಲೆ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮೋಡಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, & ಆಜಾದ್ ಕಾಶ್ಮೀರ, & [[ಗಿಲ್ಗಿಟ್]]-ಬಾಲ್ಟಿಸ್ತಾನ್ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಪಂಜಾಬ್. 4 September 2014]] == ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೨- ೨೦೧೪ ರಿಂದ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಎಂದೂ ಕಾಣದ ಪ್ರವಾಹ == [[File:Indus river.svg|thumb|230px|[[ಸಿಂಧೂ ನದಿ|ಸಿಂಧೂ]], [[ಝೀಲಂ ನದಿ| ಝೀಲಂ]], [[ಚೆನಾಬ್ ನದಿ| ಚೆನಾಬ್]] ನ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳು, [[ಚೆನಾಬ್ ನದಿ]], [[ ರಾವಿ ನದಿ | ರಾವಿ]], [[ಬಿಯಾಸ್ ನದಿ | ಬಿಯಸ್]] ಮತ್ತು [[ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿ | ಸಟ್ಲೆಜ್]]]] [[:en:Flood in Kashmir 2014]] [[ಚಿತ್ರ:Kashmir floods 14-9-2014-.jpg|thumb|right|ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀನಗರದ ರಸ್ತೆ, ಕೆಳ ಅಂತಸ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹದ ನೀರು ತುಂಬಿರುವುದು.]] *ದಿ.9-9-2014-[[ಶ್ರೀನಗರ]]/[[ಜಮ್ಮು]: ಮಳೆಗಾಲದ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಜಲಪ್ರಳಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುವ ಕಣಿವೆ ರಾಜ್ಯ ಅಕ್ಷರಶಃ ನಲುಗಿ ಹೋಯಿತು. [[ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ]]ದಲ್ಲಿ ೯-೯-೨೦೧೪ ಕ್ಕೆ ಮೃತರ ಸಂಖ್ಯೆ ೨೦೦ ದಾಟಿತು. ಇನ್ನೂ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮಂದಿ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದರು, [[ಶ್ರೀನಗರ]]ದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗಗಳು ಮುಳುಗಡೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಜತೆಗೆ ಸಂವಹನ ಸಮಸ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಏರುತ್ತಿರುವ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟವು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು. ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಭೀಕರತೆಯನ್ನು ಅರಿತ ನೌಕಾಪಡೆ ಮೊತ್ತಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರವಾಹ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾ ಚರಣೆಗಿಳಿಯಿತು. *ಜೀವನದಿಯ ರೌದ್ರಾವತಾರ-ಶತಮಾನದಿಂದ ಶಾಂತವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ [[ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಗಳು|ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯ]] ಜೀವನದಿ [[ಝೀಲಂ]]ನ ಮತ್ತೊಂದು ಕರಾಳ ಮುಖ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳಿಗೆ ಈಗ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು. ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ಝೇಲಂ ರೌದ್ರಾವತಾರ ಕಂಡರಿಯದ ಸ್ಥಳೀಯರು ೧೫ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ರುದ್ರ ನರ್ತನ ಕಂಡು ಬೆಚ್ಚಿ ಬಿದ್ದರು. ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ತೊರೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುವ ಝೇಲಂ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳ ಜೀವನಾಡಿ. ಈ ನದಿಯನ್ನು ಜನ್ಮಕೊಟ್ಟ ತಾಯಿಯಷ್ಟೇ ಪೂಜ್ಯ ಭಾವನೆಯಿಂದ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದ ಜನರ ಜೀವನವನ್ನು ರಕ್ಕಸ ಅಲೆಗಳು ಕೊಚ್ಚಿ ಒಯ್ದವು. ‘ಅನ್ನ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ ತಾಯಿಯೇ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಮುನಿಸಿಕೊಂಡು ಅನ್ನ ಕಸಿದು ಕೊಂಡು ನಮ್ಮನ್ನು ಬೀದಿಗೆ ತಂದಿದ್ದಾಳೆ’ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದರು ಸ್ಥಳೀಯರು. === ಕಾಶ್ಮೀರ: ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರು === [[ಚಿತ್ರ:13-srinagara 14-9-2014-.jpg|thumb|right|12-9-2014-ಶುಕ್ರವಾರ ಶ್ರೀನಗರ ಕಂಡಬಂದಿದ್ದು ಹೀಗೆ]] *ಕಾಶ್ಮೀರ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಹೋಗಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ನೂರಾರು ಕನ್ನಡಿಗರು ಊರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಲು ಪರದಾಡಿದರು, ರಾಜಧಾನಿ [[ಶ್ರೀನಗರ]]ದ ರಾಜಭವನ ಸಮೀಪದ ಹೆಲಿಪ್ಯಾಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕೈದು ದಿನಗಳಿಂದ ಅಸಹಾಯಕರಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದರು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ವಾಪಸ್‌ ಕರೆತರಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ನಿಯೋಜಿಸಿರುವ ತಂಡದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಐಎಎಸ್‌ ಅಧಿಕಾರಿ ರಮಣದೀಪ್‌ ಚೌಧರಿ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಭವನದ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮೋಹನ ಕುಮಾರ್‌ ಶ್ರೀನಗರದಲ್ಲಿದ್ದು, ಸೇನಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಕನ್ನಡಿಗರ ಹೆಸರು, ವಿವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ರವಾನಿಸುತ್ತಿದರು. *ಆಮೆ ಗತಿ: ನೆರೆಯ [[ಕೇರಳ]], [[ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ]], [[ತಮಿಳುನಾಡು]] ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ರಾಜ್ಯದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಆಮೆ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂತು. ೨೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನ ವಾಪಸ್‌ ಬಂದರು. ಅಧಿಕೃತ ಅಂಕಿಸಂಖ್ಯೆ ಪ್ರಕಾರ ೬೬೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಕಣಿವೆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಹಾರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದರು. ಇನ್ನೂ ೪೫೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರ ಸ್ಥಿತಿ ಅತಂತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ದುಡ್ಡು ಕಾಸಿಲ್ಲದೆ ತೊಂದರೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಜನರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಎಲ್ಲ ನೆರವು ನೀಡುತು. ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಜನರಿಗೂ ಅಗತ್ಯ ಔಷಧೋಪಚಾರ ಮಾಡುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿ ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಪಡೆ’ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು. <ref>ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಗಳಿಂದ. ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕದ ವರದಿ</ref> == ಕನ್ನಡಿಗರ ರಕ್ಷಣೆ == *ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ 660 ಕನ್ನಡಿಗರ ಪೈಕಿ 560 ಜನರನ್ನು ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಶ್ರೀನಗರ ತಲುಪಿದ ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯ ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಮರಳಲು ಬೇಕಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ತಿಳಿಸಿದೆ. *ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಆಯುಕ್ತರಾದ ರಮಣದೀಪ್ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಭವನದ ಮೋಹನ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. ರಮಣದೀಪ್ ಅವರು ಶ್ರೀನಗರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಕನ್ನಡಿಗರನ್ನು ದೆಹಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. *ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾದ 80 ಕನ್ನಡಿಗರು ದೆಹಲಿಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಭವನದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅವರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಆಹಾರ, ನೀರು ಸೇರಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಮರಳಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. <ref>[http://kannada.oneindia.in/news/karnataka/kashmir-floods-650-kannadigas-rescued-087673.html (ಒನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸುದ್ದಿ-]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==ಸೇನೆಗೂ ಕಾಡಿದ ನೆರೆ: ರೈಫಲ್ಸ್, ಬಾಂಬ್‌ಗಳು ಹಾಳು== *ಶ್ರೀನಗರದಲ್ಲಿ-ಝೀಲಂ-ಚೀನಾಬ್, ತನ್ನ ರುದ್ರಪ್ರತಾಪವನ್ನು ತೋರಿದಂತೆಯೇ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪ್ರವಾಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೂ ಇತ್ತು! ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ , ದೇಶದ ನಾನಾ ಕಡೆಯಿಂದ ಬಂದು ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜನೆ ಗೊಂಡಿರುವ ಸೇನಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮೇಲೂ ತನ್ನ ಮಳೆ ಪ್ರವಾಹ ಪ್ರತಾಪ ತೋರಿತು. ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿನ ಸೇನಾ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ಗಳಿಗೆ ನೀರು ನುಗ್ಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ಯೋಧರ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹಾಳು ಕೆಡವಿತು. ನೂರಾರು ಎಕೆ ರೈಫಲ್‌ಗಳು, ಇನ್ಸಾಸ್ ರೈಫಲ್‌ಗಳು, ಎಸ್‌ಎಲ್‌ಆರ್ ರೈಫಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮದ್ದು ಗುಂಡುಗಳು, ಬಾಂಬ್‌ಗಳು, ಗ್ರೇನೇಡ್‌ಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಸ್ತ್ರಗಳೆಲ್ಲವೂ ನೀರಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದವು. ಭಾನುವಾರ ರಾತ್ರಿ ನುಗ್ಗಿದ ಪ್ರವಾಹದಿಂದಾಗಿ ಶ್ರೀನಗರದ ಸೇನಾ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿದ್ದ ಕೇಂದ್ರ ಅರೆಸೇನಾಪಡೆಯ 400 ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿದ್ದರು. ''ರೈಫಲ್‌ಗಳನ್ನು ಹೇಗೋ ಎಣ್ಣೆ ಬಿಟ್ಟು, ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಿ ಮತ್ತೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬಾಂಬ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರೇನೇಡ್‌ಗಳೆಲ್ಲವೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿವೆ,'' ಎಂದು ಸೇನಾ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದ್ದರು.<ref>[Sep 14, 2014,vijaykarnataka] </ref> ===ರಕ್ಷಕರತ್ತ ಕಲ್ಲು ತೂರಾಟ:=== [[ಚಿತ್ರ:Kashmir people collect relief 360.jpg|thumb|right|ಪರಿಹಾರ ಸಂಗ್ರಹ-+ ಕಲ್ಲು ತೂರಾಟ.]] *ದಿ.೧೪-೯-೨೦೧೪-ಶ್ರೀನಗರದಲ್ಲಿ ೮೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಐಎಎಫ್ ವಿಮಾನಗಳು ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಿದ್ದವು. ''ಭೂಮಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕೆಲವರು ಕಲ್ಲು ತೂರುತ್ತಿದ್ದರು. "ತಮ್ಮ ಒಂದು ಕಾಪ್ಟರ್‌ಗೆ ಇದರಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಹಾನಿಯೇ ಆಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೋಣಿಗಳಿಗೂ ಕಲ್ಲು ತೂರಾಟದಿಂದ ಹಾನಿಯಾಗಿದೆ. ತಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಮುಂದಾದ ಸೇನಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವಿರುದ್ಧ ಜನರು ಕಲ್ಲು ತೂರುತ್ತಿರುವುದು ದುರದೃಷ್ಟಕರ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಟ್ಟ ಕಡೆಯ ನೆರೆಪೀಡಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸುವ ತನಕ ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಿಲ್ಲದು. ನಮ್ಮ ಕೆಲಸ ನಾವು ಮಾಡುತ್ತೇವೆ,'' ಎಂದು ಏರ್‌ಮಾರ್ಷಲ್ ಎಸ್.ಬಿ.ದೇವೋ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ೪ ಗಂಟೆಗೆ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಇಳಿದರೆ, ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ ತನಕ ಅದು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಿಂದ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ 4ರ ತನಕ ದೋಣಿಗಳ ರಿಪೇರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. (ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಎಸ್.ಪಿ.ಸಿಂಗ್) === ದಿ.೨೦- ೯ -೨೦೧೪ ರಲ್ಲೂ ಮುಳುಗಿತ್ತು === *೧೪ ಮಕ್ಕಳೂ ಸೇರಿ ೪೩ ಸಾವು- ಶ್ರೀನಗರದ ಜಿ.ಬಿ.ಪಂಥ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ೧೪ ಮಕ್ಕಳು ಜಲ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮತ್ತು ನಗರದಲ್ಲಿನ ಶ್ರೀ ಮಹಾರಾಜ ಹರಿ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸರಕಾರಿ ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಜಲಾವೃತವಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿನ ಜನರೂ ಸೇರಿದಂತೆ ೪೩ಮಂದಿ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೯ ಶವಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಶನಿವಾರ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. *ಶ್ರೀನಗರದ ಶಿವಪುರ, ರಾಜ್‌ಭಾಗ್, ಜವಾಹರ ನಗರ್, ವಜಿರಾಬಾಗ್, ಗೋಗ್ಜಿಬಾಗ್, ಕರಣ್ ನಗರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾನಾ ಪ್ರದೇಶಗಳು ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಹತ್ತು ಅಡಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದವು. ನಗರದ ವ್ಯವಹಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ಲಾಲ್ ಚೌಕ್, ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ ರೋಡ್, ಹರಿ ಸಿಂಗ್ ಹೈ ಸ್ಟ್ರೀಟ್, ಕರಣ್ ನಗರಗಳು ಈಗಲೂ ಮುಳುಗಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೋಟ್ಯಂಟರ ರೂಪಾಯಿ ನಷ್ಟವಾಯಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅಂದಾಜುಮಾಡಿದ್ದರು. <ref>[೨೧-೯-೨೧೪ ವಿಜಯಕರ್ನಾಟಕ]</ref><ref>[https://www.thehindu.com/news/national/jammu-and-kashmir-floods-lakhs-still-stranded-in-floodhit-jammu-and-kashmir/article6395037.ece Lakhs still stranded in flood-hit J&K]</ref> === ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯ === * ನೀರು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುವ ೧೩ ಟನ್ ಗುಳಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ೬ ನೀರು ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳು(ದಿನಕ್ಕೆ ೧.೨ ಲಕ್ಷ ಬಾಟಲ್ ಶುದ್ಧೀಕರಣ) ಶ್ರೀನಗರ ತಲುಪಿಸಲಾಯಿತು. * ೧೨ನೇ ದಿನಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿಟ್ಟು ೧,೪೨,೦೦ ಜನರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಾಯಿತು. * ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದರೂ, ಇನ್ನೂ ೧.೫ ಲಕ್ಷ ಜನ ದಿ. ೨೫ ರಲ್ಲೂ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ್ದರು. * ಭೂಕುಸಿತದಿಂದ ಆ ೧೦ ದಿನದಿಂದ ಬಂದ್ ಆಗಿದ್ದ ಜಮ್ಮು-ಶ್ರೀನಗರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಸಂಚಾರ ದಿ ೧೫ ರಲ್ಲೂ ಮುಕ್ತಗೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ * ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ ಸರಕಾರದಿಂದ ೧೦ ಸಾವಿರ ಸೌರ ದೀಪಗಳು ಶ್ರೀನಗರಕ್ಕೆ ರವಾನೆಯಾಯಿತು. * ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸರ್ವ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ನಿರ್ಣಯ ಅಂಗೀಕಾರಮಾಡಿದರು. * ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಠೇವಣಿಯಿಟ್ಟವರು ಆತಂಕ ಪಡುವ ಭಯಬೇಡ ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಉಮರ್ ಅಬ್ದುಲ್ಲಾ ಹೇಳಿಕೆನೀಡಿದ್ದರು. * ಸ್ಥಳೀಯ ರೇಡಿಯೋ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಆರಂಭಿಸಲು ಇನ್ನೂ ದಿ.೨೫ ರವರೆಗೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲಿಲ್ಲ. ದಿ.೨೫ ಶುಕ್ರವಾರದಿಂದ ಪ್ರಸಾರ ಭಾರತಿ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಎಫ್‌ಎಂ ಸ್ಟೇಷನ್‌ಗಳಿಂದ ಪ್ರವಾಹ ಸಂಬಂಧಿ ಸಂದೇಶಗಳು ಬಿತ್ತರವಾದವು.<ref>[http://zeenews.india.com/news/jammu-and-kashmir/jammu-kashmir-floods-thousands-still-stranded-in-srinagar-rescue-operations-intensify_1466551.html Jammu & Kashmir floods: Thousands still stranded in Srinagar, rescue operations intensify]</ref> == ಫೋಟೋ ಗ್ಯಾಲರಿ == {| |- |[[ಚಿತ್ರ:Kashmir flooded ondhu-nata.jpg|thumb|left|ಕಾಶ್ನೀರ ಪ್ರವಾಹದ ನೋಟ]]||[[ಚಿತ್ರ:Ddwyfwig-saving children.jpg|thumb|right|ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ಷಣೆ]] |- |[[ಚಿತ್ರ:Full-flood-2.jpg|thumb|left|ಝೀಲಂ ಪ್ರವಾಹ]]|| [[ಚಿತ್ರ:Full-flood-1.jpg|thumb|right|ಮುಳುಗಿದ ನಗರ]] |- |} ==ನೋಡಿ== *[[ಮಳೆಗಾಲ]] *[[ಫಾಯಿಲಿನ್ ಚಂಡ ಮಾರುತ]] *[[ಮಳೆ]] *[[ಕೇದಾರನಾಥ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ]] *[[ಕೇದಾರನಾಥ]] *೨೦೧೪ರ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪ್ರವಾಹ *[[ಮಳೆ]] *[[ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ]] *[[ಅಪಘಾತಗಳು]] == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} ==ಉಲ್ಲೇಖ== [[ವರ್ಗ:ದುರಂತಗಳು]] tridwh856z6esvm12ebtnd36h750ldx 3 142775 1373941 1279768 2026-05-21T14:16:11Z Suyash.dwivedi 34752 Wiki Anniversary Wishes 1373941 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Veena Sundar N.}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೮:೧೧, ೨೨ ಮೇ ೨೦೨೨ (UTC) == WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open == Dear Wikimedian, We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''. We also have exciting updates about the Program and Scholarships. The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''. For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. ‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೫೫, ೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) (on behalf of the WCI Organizing Committee) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 --> == WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline == Dear Wikimedian, Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]]. COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call * '''WCI 2023 Open Community Call''' * '''Date''': 3rd December 2022 * '''Time''': 1800-1900 (IST) * '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೫೧, ೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) On Behalf of, WCI 2023 Core organizing team. <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 --> == ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ == {| style="background-color: #FFFF00; border: 1px solid #fceb92;border-style:solid; border-width:6px; border-color:#bca9f5; style:{{corners}}" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:The gate to Udupi Town.jpg|The_gate_to_Udupi_Town]|225px]] |style="font-size: large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.00;" | '''ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ''' |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wikimedia logo family complete-2013.svg|130px|alt="Wikidata"]] |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಭೌತಿಕ ಸಮ್ಮಿಲನವನ್ನು '''ಜನವರಿ ೨೨,೨೦೨೩ರಂದು ಉಡುಪಿ'''ಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿಲನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಯಾವುದೇ ವಿಕಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು ಬಹಳ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರ ಭೇಟಿಯು ಒಂದು ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಮರುಚೈತನ್ಯ ತಂದುಕೊಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಳೆ ಹೊಸ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಸಮಾಗಮವು ಜ್ಞಾನದ ಹಂಚಿಕೆಗೆ, ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸವಿದೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯದ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದಕರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸೋಣ. ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ವಾಗತ. '''ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮ್ಮಿಲನ/ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ.''' |} {{clear}} ---- ಈ ಸಂದೇಶ [[ಸದಸ್ಯ:Vikashegde|ವಿಕಾಸ್ ಹೆಗಡೆ]] ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾಗಿದೆ. <div style="border-bottom: 2px solid red; border-top: 2px solid yellow; border-radius: 40px 0px 40px 0px; padding: 0px 5px; font-weight:bold; letter-spacing: 1.5px; text-align: center;"> <br /> ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಶುಭಾಶಯಗಳು. <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span>೧೪:೩೭, ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) <br /> </div> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1143808 --> == ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ದೆ ಆಹ್ವಾನ == <div style="border: solid 1px #333; border-radius: 0.2em; box-shadow: 0 4px 4px #999; margin-bottom: 1.5em; display: table; width: 100%; height: 100px; line-height: 1.2; text-align: center; cursor: pointer;"> <p style="font-size: 1.4em;">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩|'''ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ''']] ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬರವಣಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನ ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್ಲೋರ್ (WLF) ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭಿಯಾನದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ದೆ 1 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರಿಂದ 31 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.</p> <span class="mw-ui-button mw-ui-progressive">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೩|<span style="color:white">ಬಾಗವಹಿಸಲು ಈ ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ..</span>]]</span> <div style="display: table-cell; vertical-align: middle;">[[ಚಿತ್ರ:Feminism_and_Folklore_banner.svg|250px|right]]</div></div> <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold; align:center;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1149743 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Early Wiki Anniversary Wishes 🎉 == <div style="border: 3px solid #f75920; background: #f8f9fa; padding: 15px; margin: 10px 0; font-size: 95%; line-height: 1.6em;"> [[File:Rose and Carnation Flower Bouquet 02.png|150px|right|Happy Wiki Anniversary]] Dear [[User:Veena Sundar N.|Veena Sundar N.]], Your wiki anniversary is just around the corner, in '''1 days!''' What a wonderful milestone of '''4 years''' on Wiki. Your incredible contributions, with over '''3,367''' edits, have truly made a difference. Here's to another amazing year of collaboration and knowledge sharing! ''Use this [https://wiki-anniversary.toolforge.org/ '''Tool'''] to send wiki anniversary wishes to other amazing Wikimedians.'' - [[ಸದಸ್ಯ:Suyash.dwivedi|Suyash.dwivedi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Suyash.dwivedi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೯:೪೬, ೨೧ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) </div> fj2vhue859nvasptcir653bc7i1kjcg 3 142788 1373939 1279781 2026-05-21T13:01:47Z Suyash.dwivedi 34752 Wiki Anniversary Wishes 1373939 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Prajna poojari}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೮:೫೮, ೨೨ ಮೇ ೨೦೨೨ (UTC) == ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ == {| style="background-color: #FFFF00; border: 1px solid #fceb92;border-style:solid; border-width:6px; border-color:#bca9f5; style:{{corners}}" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:The gate to Udupi Town.jpg|The_gate_to_Udupi_Town]|225px]] |style="font-size: large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.00;" | '''ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ''' |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wikimedia logo family complete-2013.svg|130px|alt="Wikidata"]] |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಭೌತಿಕ ಸಮ್ಮಿಲನವನ್ನು '''ಜನವರಿ ೨೨,೨೦೨೩ರಂದು ಉಡುಪಿ'''ಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿಲನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಯಾವುದೇ ವಿಕಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು ಬಹಳ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರ ಭೇಟಿಯು ಒಂದು ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಮರುಚೈತನ್ಯ ತಂದುಕೊಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಳೆ ಹೊಸ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಸಮಾಗಮವು ಜ್ಞಾನದ ಹಂಚಿಕೆಗೆ, ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸವಿದೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯದ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದಕರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸೋಣ. ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ವಾಗತ. '''ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮ್ಮಿಲನ/ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ.''' |} {{clear}} ---- ಈ ಸಂದೇಶ [[ಸದಸ್ಯ:Vikashegde|ವಿಕಾಸ್ ಹೆಗಡೆ]] ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾಗಿದೆ. <div style="border-bottom: 2px solid red; border-top: 2px solid yellow; border-radius: 40px 0px 40px 0px; padding: 0px 5px; font-weight:bold; letter-spacing: 1.5px; text-align: center;"> <br /> ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಶುಭಾಶಯಗಳು. <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span>೧೪:೩೭, ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) <br /> </div> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1143808 --> == ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ದೆ ಆಹ್ವಾನ == <div style="border: solid 1px #333; border-radius: 0.2em; box-shadow: 0 4px 4px #999; margin-bottom: 1.5em; display: table; width: 100%; height: 100px; line-height: 1.2; text-align: center; cursor: pointer;"> <p style="font-size: 1.4em;">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩|'''ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ''']] ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬರವಣಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನ ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್ಲೋರ್ (WLF) ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭಿಯಾನದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ದೆ 1 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರಿಂದ 31 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.</p> <span class="mw-ui-button mw-ui-progressive">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೩|<span style="color:white">ಬಾಗವಹಿಸಲು ಈ ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ..</span>]]</span> <div style="display: table-cell; vertical-align: middle;">[[ಚಿತ್ರ:Feminism_and_Folklore_banner.svg|250px|right]]</div></div> <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold; align:center;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1149743 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Early Wiki Anniversary Wishes 🎉 == <div style="border: 3px solid #f75920; background: #f8f9fa; padding: 15px; margin: 10px 0; font-size: 95%; line-height: 1.6em;"> [[File:Rose and Carnation Flower Bouquet 02.png|150px|right|Happy Wiki Anniversary]] Dear [[User:Prajna poojari|Prajna poojari]], Your wiki anniversary is just around the corner, in '''1 days!''' What a wonderful milestone of '''4 years''' on Wiki. Your incredible contributions, with over '''1,297''' edits, have truly made a difference. Here's to another amazing year of collaboration and knowledge sharing! ''Use this [https://wiki-anniversary.toolforge.org/ '''Tool'''] to send wiki anniversary wishes to other amazing Wikimedians.'' - [[ಸದಸ್ಯ:Suyash.dwivedi|Suyash.dwivedi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Suyash.dwivedi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೧, ೨೧ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) </div> 99mdhu5w6huf6ifzm5utafs8wc1lrdo 3 142790 1373940 1279777 2026-05-21T13:02:23Z Suyash.dwivedi 34752 Wiki Anniversary Wishes 1373940 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Rakshitha b kulal}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೦೧, ೨೨ ಮೇ ೨೦೨೨ (UTC) == WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open == Dear Wikimedian, We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''. We also have exciting updates about the Program and Scholarships. The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''. For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. ‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೫೫, ೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) (on behalf of the WCI Organizing Committee) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 --> == WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline == Dear Wikimedian, Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]]. COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call * '''WCI 2023 Open Community Call''' * '''Date''': 3rd December 2022 * '''Time''': 1800-1900 (IST) * '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೫೧, ೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) On Behalf of, WCI 2023 Core organizing team. <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 --> == ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ == {| style="background-color: #FFFF00; border: 1px solid #fceb92;border-style:solid; border-width:6px; border-color:#bca9f5; style:{{corners}}" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:The gate to Udupi Town.jpg|The_gate_to_Udupi_Town]|225px]] |style="font-size: large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.00;" | '''ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ''' |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wikimedia logo family complete-2013.svg|130px|alt="Wikidata"]] |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಭೌತಿಕ ಸಮ್ಮಿಲನವನ್ನು '''ಜನವರಿ ೨೨,೨೦೨೩ರಂದು ಉಡುಪಿ'''ಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿಲನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಯಾವುದೇ ವಿಕಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು ಬಹಳ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರ ಭೇಟಿಯು ಒಂದು ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಮರುಚೈತನ್ಯ ತಂದುಕೊಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಳೆ ಹೊಸ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಸಮಾಗಮವು ಜ್ಞಾನದ ಹಂಚಿಕೆಗೆ, ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸವಿದೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯದ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದಕರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸೋಣ. ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ವಾಗತ. '''ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮ್ಮಿಲನ/ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ.''' |} {{clear}} ---- ಈ ಸಂದೇಶ [[ಸದಸ್ಯ:Vikashegde|ವಿಕಾಸ್ ಹೆಗಡೆ]] ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾಗಿದೆ. <div style="border-bottom: 2px solid red; border-top: 2px solid yellow; border-radius: 40px 0px 40px 0px; padding: 0px 5px; font-weight:bold; letter-spacing: 1.5px; text-align: center;"> <br /> ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಶುಭಾಶಯಗಳು. <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span>೧೪:೩೭, ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) <br /> </div> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1143808 --> == ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ದೆ ಆಹ್ವಾನ == <div style="border: solid 1px #333; border-radius: 0.2em; box-shadow: 0 4px 4px #999; margin-bottom: 1.5em; display: table; width: 100%; height: 100px; line-height: 1.2; text-align: center; cursor: pointer;"> <p style="font-size: 1.4em;">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩|'''ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ''']] ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬರವಣಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನ ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್ಲೋರ್ (WLF) ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭಿಯಾನದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ದೆ 1 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರಿಂದ 31 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.</p> <span class="mw-ui-button mw-ui-progressive">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೩|<span style="color:white">ಬಾಗವಹಿಸಲು ಈ ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ..</span>]]</span> <div style="display: table-cell; vertical-align: middle;">[[ಚಿತ್ರ:Feminism_and_Folklore_banner.svg|250px|right]]</div></div> <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold; align:center;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1149743 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Early Wiki Anniversary Wishes 🎉 == <div style="border: 3px solid #f75920; background: #f8f9fa; padding: 15px; margin: 10px 0; font-size: 95%; line-height: 1.6em;"> [[File:Rose and Carnation Flower Bouquet 02.png|150px|right|Happy Wiki Anniversary]] Dear [[User:Rakshitha b kulal|Rakshitha b kulal]], Your wiki anniversary is just around the corner, in '''1 days!''' What a wonderful milestone of '''4 years''' on Wiki. Your incredible contributions, with over '''2,597''' edits, have truly made a difference. Here's to another amazing year of collaboration and knowledge sharing! ''Use this [https://wiki-anniversary.toolforge.org/ '''Tool'''] to send wiki anniversary wishes to other amazing Wikimedians.'' - [[ಸದಸ್ಯ:Suyash.dwivedi|Suyash.dwivedi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Suyash.dwivedi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೨, ೨೧ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) </div> 3g7qtl027eimlk7okp3yo7a5jkr13tr 3 142791 1373938 1373873 2026-05-21T13:01:17Z Suyash.dwivedi 34752 Wiki Anniversary Wishes 1373938 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Prajna gopal}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೦೪, ೨೨ ಮೇ ೨೦೨೨ (UTC) == WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open == Dear Wikimedian, We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''. We also have exciting updates about the Program and Scholarships. The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''. For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. ‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೫೫, ೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) (on behalf of the WCI Organizing Committee) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 --> == WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline == Dear Wikimedian, Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]]. COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call * '''WCI 2023 Open Community Call''' * '''Date''': 3rd December 2022 * '''Time''': 1800-1900 (IST) * '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೫೧, ೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) On Behalf of, WCI 2023 Core organizing team. <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 --> == ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ == {| style="background-color: #FFFF00; border: 1px solid #fceb92;border-style:solid; border-width:6px; border-color:#bca9f5; style:{{corners}}" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:The gate to Udupi Town.jpg|The_gate_to_Udupi_Town]|225px]] |style="font-size: large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.00;" | '''ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ''' |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wikimedia logo family complete-2013.svg|130px|alt="Wikidata"]] |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಭೌತಿಕ ಸಮ್ಮಿಲನವನ್ನು '''ಜನವರಿ ೨೨,೨೦೨೩ರಂದು ಉಡುಪಿ'''ಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿಲನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಯಾವುದೇ ವಿಕಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು ಬಹಳ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರ ಭೇಟಿಯು ಒಂದು ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಮರುಚೈತನ್ಯ ತಂದುಕೊಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಳೆ ಹೊಸ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಸಮಾಗಮವು ಜ್ಞಾನದ ಹಂಚಿಕೆಗೆ, ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸವಿದೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯದ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದಕರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸೋಣ. ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ವಾಗತ. '''ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮ್ಮಿಲನ/ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ.''' |} {{clear}} ---- ಈ ಸಂದೇಶ [[ಸದಸ್ಯ:Vikashegde|ವಿಕಾಸ್ ಹೆಗಡೆ]] ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾಗಿದೆ. <div style="border-bottom: 2px solid red; border-top: 2px solid yellow; border-radius: 40px 0px 40px 0px; padding: 0px 5px; font-weight:bold; letter-spacing: 1.5px; text-align: center;"> <br /> ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಶುಭಾಶಯಗಳು. <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span>೧೪:೩೭, ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) <br /> </div> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1143808 --> == ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ದೆ ಆಹ್ವಾನ == <div style="border: solid 1px #333; border-radius: 0.2em; box-shadow: 0 4px 4px #999; margin-bottom: 1.5em; display: table; width: 100%; height: 100px; line-height: 1.2; text-align: center; cursor: pointer;"> <p style="font-size: 1.4em;">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩|'''ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ''']] ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬರವಣಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನ ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್ಲೋರ್ (WLF) ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭಿಯಾನದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ದೆ 1 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರಿಂದ 31 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.</p> <span class="mw-ui-button mw-ui-progressive">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೩|<span style="color:white">ಬಾಗವಹಿಸಲು ಈ ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ..</span>]]</span> <div style="display: table-cell; vertical-align: middle;">[[ಚಿತ್ರ:Feminism_and_Folklore_banner.svg|250px|right]]</div></div> <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold; align:center;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1149743 --> == The WMF Language team needs your feedback == Hello [[User:Prajna gopal|Prajna gopal]], I hope this message finds you well. My name is Uzoma Ozurumba, a Community Relations Specialist supporting the [[mw:Wikimedia_Language_engineering|WMF Language team]]. I am contacting you because I posted [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಅರಳಿ ಕಟ್ಟೆ#Making MinT a default Machine Translation for your Wikipedia|a message]] from the WMF Language team in your Wikipedia village pump to communicate our proposal to make the [[mw:MinT|MinT]] with the [https://ai4bharat.iitm.ac.in/indic-trans2/ IndicTrans2] model the default machine translation in Kannada Wikipedia. We would appreciate your reading the message and giving us feedback on our proposal in the thread. You can also ask some of Kannada Wikipedia community members to read the message and let us know if they are okay with having MinT as the default translation in your Wikipedia. Thank you so much for your feedback and help. Best regards, [[ಸದಸ್ಯ:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:UOzurumba (WMF)|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೩:೫೬, ೧೨ ಜನವರಿ ೨೦೨೪ (IST) == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> Congratulations for winning 3rd place in Feminism and Folklore 2025 - Kannada Article writing competition [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೦೪, ೧೦ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೫ (IST) == Feminism and Folklore 2025 - Local prize winners == [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, Congratulations on your outstanding achievement in winning a local prize in the '''Feminism and Folklore 2025''' writing competition! We truly appreciate your dedication and the valuable contribution you’ve made in documenting local folk culture and highlighting women’s representation on your local Wikipedia. To claim your prize, please complete the [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdONlpmv1iTrvXnXbHPlfFzUcuF71obJKtPGkycgjGObQ4ShA/viewform?usp=dialog prize form] by July 5th, 2025. Kindly note that after this date, the form will be closed and submissions will no longer be accepted. Please also note that all prizes will be awarded in the form of [https://www.tremendous.com/ Tremendous Vouchers] only. If you have any questions or need assistance, feel free to contact us via your talk page or email. We're happy to help. Warm regards, [[:m:Feminism and Folklore 2025|FNF 2025 International Team]] ::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೫೦, ೨೧ ಜೂನ್ ೨೦೨೫ (IST) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=28891702 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೪೭, ೧೬ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == ನೀವು U4C ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲು ಅರ್ಹರಾಗಿರಬಹುದು. == <section begin="announcement-content" /> ನೀವು [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|ಜಾಗತೀಕ ನೀತಿ ಸಂಹಿತೆ ಸಮನ್ವಯ ಸಮಿತಿ (U4C)]] ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ್ದರಿಂದ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನೀವು ಪ್ರಸ್ತುತ U4C ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲು ಅರ್ಹರಾಗಿರಬಹುದು, ಇದು ಈಗ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ೨ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ ರಂದು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನೀವು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಚುನಾವಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|ಮೆಟಾದಲ್ಲಿನ ಚುನಾವಣಾ ಪುಟದಲ್ಲಿ]] ಇನ್ನಷ್ಟು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಂದ ನೀವು ಮತ ​​ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಈ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ವಿಕಿಮೀಡಿಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಮತದಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಕಲಿಯಲು ನೀವು ವ್ಯಹಿಸಿದ ಸಮಯವನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. --U4C ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> [[m:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) ೨೨:೪೬, ೨೦ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30569826 --> == Early Wiki Anniversary Wishes 🎉 == <div style="border: 3px solid #f75920; background: #f8f9fa; padding: 15px; margin: 10px 0; font-size: 95%; line-height: 1.6em;"> [[File:Rose and Carnation Flower Bouquet 02.png|150px|right|Happy Wiki Anniversary]] Dear [[User:Prajna gopal|Prajna gopal]], Your wiki anniversary is just around the corner, in '''1 days!''' What a wonderful milestone of '''4 years''' on Wiki. Your incredible contributions, with over '''9,628''' edits, have truly made a difference. Here's to another amazing year of collaboration and knowledge sharing! ''Use this [https://wiki-anniversary.toolforge.org/ '''Tool'''] to send wiki anniversary wishes to other amazing Wikimedians.'' - [[ಸದಸ್ಯ:Suyash.dwivedi|Suyash.dwivedi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Suyash.dwivedi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೧, ೨೧ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) </div> mwb516go3wuott1y62e0fxeuizh1031 3 142801 1373937 1371515 2026-05-21T13:00:55Z Suyash.dwivedi 34752 Wiki Anniversary Wishes 1373937 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Pallaviv123}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೨೩, ೨೨ ಮೇ ೨೦೨೨ (UTC) == WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open == Dear Wikimedian, We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''. We also have exciting updates about the Program and Scholarships. The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''. For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. ‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೫೫, ೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) (on behalf of the WCI Organizing Committee) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 --> == WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline == Dear Wikimedian, Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]]. COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call * '''WCI 2023 Open Community Call''' * '''Date''': 3rd December 2022 * '''Time''': 1800-1900 (IST) * '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೫೧, ೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) On Behalf of, WCI 2023 Core organizing team. <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 --> == ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ == {| style="background-color: #FFFF00; border: 1px solid #fceb92;border-style:solid; border-width:6px; border-color:#bca9f5; style:{{corners}}" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:The gate to Udupi Town.jpg|The_gate_to_Udupi_Town]|225px]] |style="font-size: large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.00;" | '''ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ''' |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wikimedia logo family complete-2013.svg|130px|alt="Wikidata"]] |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಭೌತಿಕ ಸಮ್ಮಿಲನವನ್ನು '''ಜನವರಿ ೨೨,೨೦೨೩ರಂದು ಉಡುಪಿ'''ಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿಲನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಯಾವುದೇ ವಿಕಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು ಬಹಳ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರ ಭೇಟಿಯು ಒಂದು ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಮರುಚೈತನ್ಯ ತಂದುಕೊಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಳೆ ಹೊಸ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರ ಸಮಾಗಮವು ಜ್ಞಾನದ ಹಂಚಿಕೆಗೆ, ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸವಿದೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಸಮುದಾಯದ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪಾದಕರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಗೊಳಿಸೋಣ. ಎಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ವಾಗತ. '''ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸಮ್ಮಿಲನ/ವಿಕಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ೨೦೨೩, ಉಡುಪಿ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ.''' |} {{clear}} ---- ಈ ಸಂದೇಶ [[ಸದಸ್ಯ:Vikashegde|ವಿಕಾಸ್ ಹೆಗಡೆ]] ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕಳಿಸಲಾಗಿದೆ. <div style="border-bottom: 2px solid red; border-top: 2px solid yellow; border-radius: 40px 0px 40px 0px; padding: 0px 5px; font-weight:bold; letter-spacing: 1.5px; text-align: center;"> <br /> ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಶುಭಾಶಯಗಳು. <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span>೧೪:೩೭, ೩೧ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ (IST) <br /> </div> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1143808 --> == ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ದೆ ಆಹ್ವಾನ == <div style="border: solid 1px #333; border-radius: 0.2em; box-shadow: 0 4px 4px #999; margin-bottom: 1.5em; display: table; width: 100%; height: 100px; line-height: 1.2; text-align: center; cursor: pointer;"> <p style="font-size: 1.4em;">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩|'''ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದದ''']] ಬಗ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬರವಣಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಜಾನಪದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲುವ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನ ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್ಲೋರ್ (WLF) ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭಿಯಾನದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ದೆ 1 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರಿಂದ 31 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.</p> <span class="mw-ui-button mw-ui-progressive">[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ_ಮತ್ತು_ಜಾನಪದ_೨೦೨೩|<span style="color:white">ಬಾಗವಹಿಸಲು ಈ ಪುಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ..</span>]]</span> <div style="display: table-cell; vertical-align: middle;">[[ಚಿತ್ರ:Feminism_and_Folklore_banner.svg|250px|right]]</div></div> <span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; background: ivory; font-weight:bold; align:center;">[[User:~aanzx|~aanzx]] ^{[[user_talk:~aanzx|<big>✉</big>]]}_{[[Special:Contributions/~aanzx|<big> ©</big>]]}</span> <!-- Message sent by User:~aanzx@knwiki using the list at https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B2%B8%E0%B2%A6%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AF:~aanzx/Active_user_list&oldid=1149743 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> Congratulations for winning 1st place in Feminism and Folklore 2025 - Kannada Article writing competition [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೦೪, ೧೦ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೫ (IST) :ಧನ್ಯವಾದಗಳು ಸರ್ [[ಸದಸ್ಯ:Pallaviv123|Pallaviv123]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Pallaviv123|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೧೬, ೨೨ ಜೂನ್ ೨೦೨೫ (IST) == Feminism and Folklore 2025 - Local prize winners == [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, Congratulations on your outstanding achievement in winning a local prize in the '''Feminism and Folklore 2025''' writing competition! We truly appreciate your dedication and the valuable contribution you’ve made in documenting local folk culture and highlighting women’s representation on your local Wikipedia. To claim your prize, please complete the [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdONlpmv1iTrvXnXbHPlfFzUcuF71obJKtPGkycgjGObQ4ShA/viewform?usp=dialog prize form] by July 5th, 2025. Kindly note that after this date, the form will be closed and submissions will no longer be accepted. Please also note that all prizes will be awarded in the form of [https://www.tremendous.com/ Tremendous Vouchers] only. If you have any questions or need assistance, feel free to contact us via your talk page or email. We're happy to help. Warm regards, [[:m:Feminism and Folklore 2025|FNF 2025 International Team]] ::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೫೦, ೨೧ ಜೂನ್ ೨೦೨೫ (IST) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=28891702 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) on ೦೦:೦೦, ೧೨ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == Early Wiki Anniversary Wishes 🎉 == <div style="border: 3px solid #f75920; background: #f8f9fa; padding: 15px; margin: 10px 0; font-size: 95%; line-height: 1.6em;"> [[File:Rose and Carnation Flower Bouquet 02.png|150px|right|Happy Wiki Anniversary]] Dear [[User:Pallaviv123|Pallaviv123]], Your wiki anniversary is just around the corner, in '''1 days!''' What a wonderful milestone of '''4 years''' on Wiki. Your incredible contributions, with over '''6,234''' edits, have truly made a difference. Here's to another amazing year of collaboration and knowledge sharing! ''Use this [https://wiki-anniversary.toolforge.org/ '''Tool'''] to send wiki anniversary wishes to other amazing Wikimedians.'' - [[ಸದಸ್ಯ:Suyash.dwivedi|Suyash.dwivedi]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Suyash.dwivedi|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೦, ೨೧ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) </div> b22kgwtwao25ovvg5saizjzz8xtf43u 0 146039 1373969 1373353 2026-05-22T00:23:30Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373969 wikitext text/x-wiki {{Infobox ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ|image=Gangadhar Adhikary.jpg|birth_date=೮ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೮೯೮|death_date=೨೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೮೧|predecessor1=ಎಸ್.ವಿ.ಘಾಟೆ|successor1=ಪಿ.ಸಿ.ಜೋಸ್|birth_place=ಪನ್ವೆಲ್, ಕೊಲಬ ಜಿಲ್ಲೆ, ಭಾರತ|spouse=ವಿಮಲ್ ಸಮರ್ಥ್|profession=ಸಿದ್ಧಾಂದವಾದಿ|party=ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ, ಇಂಡಿಯಾ}} '''ಡಾ. ಗಂಗಾಧರ ಅಧಿಕಾರಿ''' (೮ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೮೯೮ - ೨೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೮೧) <ref>{{Cite web|url=https://cpim.org/history/adhikari-gangadhar-1898-%E2%80%93-1981|title=Adhikari, Gangadhar 1898 – 1981|date=2015-02-20|website=Communist Party of India (Marxist)|language=en|access-date=2020-07-19|archive-date=2020-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200720044728/https://cpim.org/history/adhikari-gangadhar-1898-%E2%80%93-1981|url-status=dead}}</ref> ಒಬ್ಬ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧ ಬರಹಗಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದದ ಮುಖ್ಯ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.<ref>{{Cite web|url=https://frontline.thehindu.com/magazine/issue/vol18-12/|title=Latest Volume18-Issue12 News, Photos, Latest News Headlines about Volume18-Issue12|website=Frontline|language=en|access-date=2020-07-19}}</ref> ಅವರು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಸಿಪಿಐ) ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ರಾಸಾಯನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿ, ೧೯೨೭ ರಲ್ಲಿ [[ಬರ್ಲಿನ್|ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ]] ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. == ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ == === ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ === ಗಂಗಾಧರ ಮೊರೇಶ್ವರ ಅಧಿಕಾರಿ ಮುಂಬೈ ಸಮೀಪದ ಕೊಲಾಬಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪನ್ವೇಲ್‌ನಲ್ಲಿ ೮ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೮೯೮ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ಅಜ್ಜ ರತ್ನಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಜಮೀನುದಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು, ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಗುಮಾಸ್ತರಾದರು. ಅಧಿಕಾರಿಯ ತಂದೆ ಬಾಂಬೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಚಾಲ್ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.  ಈ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ನಗರೀಕರಣಗೊಂಡ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾಧರ್ ತನ್ನ ರಚನೆಯ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದರು. ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವು ದಾದರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಎಜುಕೇಶನ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೧೯೧೬ ರಲ್ಲಿ ವಿಲ್ಸನ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್ ಆಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇಡೀ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ೮ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ಪಡೆದರು.  === ರಾಜಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕ === ಗಂಗಾಧರ್ ಅವರು ೧೯೧೮ ರಲ್ಲಿ ತಿಲಕ್ ಅವರು ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ರಾಜಕೀಯ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ಎ ಡಾಂಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮರಾಠಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಘದಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ಆಲಿಸಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿ [[ಖುದೀರಾಂ ಬೋಸ್|ಖುದಿರಾಮ್ ಬೋಸ್]] ಮತ್ತು ಡಾ [[ಆರ್. ಜಿ. ಭಂಡಾರ್ಕರ್|ಆರ್ ಜಿ ಭಂಡಾರ್ಕರ್]] ಅವರಿಂದ ಆಳವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನಿ [[ಜಗದೀಶ್ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್|ಜೆಸಿ ಬೋಸ್]] ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಗೌರವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅವರು ೧೯೧೮ ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಧ್ಯಂತರ ವಿಜ್ಞಾನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು. ಅವರು ೧೯೨೦ ರಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರತಿ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಅವರಿಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಗಂಗಾಧರ ಅಧಿಕಾರಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ IIಎಸ್‍ಸಿ (ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್), ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ವಾಂಸರಾಗಿ ಸೇರಿದರು. ಜರ್ಮನಿಯ ಸಾಧನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅವರು ಜರ್ಮನ್ ಕಲಿತರು. ಅವರು ಬೇರಿಯಂ ಸಲ್ಫೇಟ್‌ನಿಂದ ಲವಣಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವ ಕುರಿತು ಎಂಎಸ್‌ಸಿ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಬರೆದರು, ವೈವಾಗೆ ಹಾಜರಾಗದೆ ಎಂಎಸ್‌ಸಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು. ಗೈರುಹಾಜರಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದ ಅಪರೂಪದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಬ್ಬರು. === ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ === ದೇಶಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿತ್ತೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಜರ್ಮನಿಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ, ಅವರು ಜುಲೈ ೧೯೩೩ ರಲ್ಲಿ ಕೊಲಂಬೊದಿಂದ ಜರ್ಮನಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದರು. ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಫ್ರೆಡೆರಿಕ್ ವಿಲ್ಹೆಲ್ಮ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಹಂಬೋಲ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ) ಸೇರಿದರು. ಅವರು ಭೌತ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಚಾರ್ಲೊಟೆನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಟೆಕ್ನಿಸ್ಚೆ ಹೊಚ್‌ಶುಲ್‌ಗೆ ಸೇರಿದರು. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯ ಜ್ಞಾನವು ಅವರಿಗೆ ಆರು ವರ್ಷಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಮೂರ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ವೋಲ್ಮಾರ್ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು, ಅವರ ಸ್ನೇಹವು ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು. ಅಧಿಕಾರಿ ನಂತರ ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ ಜಿಡಿಆರ್ ನಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಭೇಟಿಯಾದರು. ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ನಂತರ ಗಂಗಾಧರ್ ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದರು ನಂತರ ಅವರನ್ನು 'ಡಾಕ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಅಧಿಕಾರಿ ಅನೇಕ ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು ಮತ್ತು ಲಿಯೋ ಸಿಲಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು [[ಯುಜೆನ್ ಪೌಲ್ ವಿಗ್ನರ್|ಯುಜೀನ್ ವಿಗ್ನರ್]] ಅವರಂತಹ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಸಹಕರಿಸಿದರು. ನಂತರ ಯುಎಸ್‍ಎಯ ಮ್ಯಾನ್‌ಹ್ಯಾಟನ್ ಆಟಂ ಬಾಂಬ್ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{Cite web|url=http://bhupinder_singh.tripod.com/adhikari.htm|title=Dr. Gangadhar Adhikari and SG Sardesai|website=bhupinder_singh.tripod.com|access-date=2022-10-16|archive-date=2016-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20161202171213/http://bhupinder_singh.tripod.com/adhikari.htm|url-status=dead}}</ref> ಹಣದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನ ಊಟದಲ್ಲಿ ಬದುಕಬೇಕಾಯಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು ಸಿರಾಮಿಕ್ಸ್‌ನ ವಿಸ್ತರಣೆ ಗುಣಾಂಕವನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ೧೯೨೭ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೆಲಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ [[ಅಲ್ಬರ್ಟ್ ಐನ್‍ಸ್ಟೈನ್|ಐನ್‌ಸ್ಟೈನ್]] ಅವರನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದರು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಯುವ ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಯನ್ನು 'ನೋಡಲು' ಬಯಸಿದ್ದರು.  ಅಧಿಕಾರಿಯವರು ಬೋಧಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಸಿಎಸ್‍ಐಆರ್ ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಡಾ ಹುಸೇನ್ ಜಹೀರ್ ಕೂಡ ಒಬ್ಬರು. === ರಾಜಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು === ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಭಾರತೀಯ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅಧಿಕಾರಿ [[ಜಾಕಿರ್ ಹುಸೇನ್]], ಅಬಿದ್ ಹುಸೇನ್, ಎಂ. ಮುಜೀಬ್ ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರು ನಂತರ [[ಜಾಮಿಯ ಮಿಲಿಯ ಇಸ್ಲಾಮಿಯ|ಜಾಮಿಯಾ ಮಿಲಿಯಾ ಇಸ್ಲಾಮಿಯಾವನ್ನು]] ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿಯು ಇಂಡಿಯಾ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಬೀರ್ ಮತ್ತು ಇತರರ ರಾಜಕೀಯ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು, ಜಾನ್ ರೀಡ್, ಆರ್‌ಪಿಡಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಓದಿದರು. ಆರ್‌ಪಿಡಿಯ 'ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೆ' ಅವರನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ 'ಮತಾಂತರ' ಮಾಡಿತು! ಅವರು ಮಾರ್ಕ್ಸ್ವಾದಿ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪುಸ್ತಕ ಮಳಿಗೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಧಿಕಾರಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಭಾರತೀಯ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು. [[ಮೋತಿಲಾಲ್ ನೆಹರು]], [[ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅಲಿ]], ಎಸ್. ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಮುಂತಾದವರು ಸಿಪಿಜಿ ನಾಯಕರಾಗಿ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಜಲಿಯನ್ ವಾಲನ್ ಬಾಗ್ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದಂದು ಅಧಿಕಾರಿ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದರು. 'ಬ್ಯಾಟಲ್‌ಶಿಪ್ ಪೊಟೆಮ್‌ಕಿನ್' ಚಿತ್ರದಿಂದ ಅವರು ಆಳವಾಗಿ ಭಾವುಕರಾದರು. ಅವರು ಜೈಸೂರ್ಯ ನಾಯ್ಡು, ಸುಹಾಸಿನಿ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯ (ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಅವರ ಸಹೋದರಿ), [[ಸರೋಜಿನಿ ನಾಯ್ಡು]] ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ಆಗ್ನೆಸ್ ಸ್ಮೆಡ್ಲಿ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಸ್ನೇಹಿತ, ಯಾವಾಗಲೂ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು. === ಜರ್ಮನಿಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆ === ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಅಧಿಕಾರಿ ೧೯೨೮ ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಸೇರಿದರು. ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಅವರನ್ನು ಸಿಪಿಜಿ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಕರೆತಂದರು. ಇದು ಕಾರ್ಲ್ ಲೀಬ್‌ನೆಕ್ಟ್ ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅವರ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ಅರ್ಜಿಗೆ ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಮತ್ತು ಸಿಪಿಜಿ ಯ ಯುವ ವಿಭಾಗದ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ವಿರುದ್ಧ ಲೀಗ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ವಿಲ್ಲಿ ಮುಂಜೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಧಿಕಾರಿ ಎಂಎನ್ ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಲೀಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರ್‌ಪಿಡಿಯ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಕ್ಲೆಮೆನ್ಸ್ ದತ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ಅವರು 'ಕ್ರಾಂತಿ' (ಮರಾಠಿ, ಬಾಂಬೆ) ಗಾಗಿ ಬರೆದರು ಮತ್ತು ಎಂಗೆಲ್ಸ್ ಅವರ 'ಕಮ್ಯುನಿಸಂ ಕುರಿತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತರಗಳು' ಅನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಮರಾಠಿಗೆ ಅನುವಾದಿಸಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿ ಲೆಸ್ಟರ್ ಹಚಿನ್ಸನ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ನಂತರ ಮೀರತ್ ಪಿತೂರಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅವರ ಒಡನಾಡಿಯಾದರು. ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸಿಪಿಜಿ ಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್ ಥೇಲ್ಮನ್ ಅವರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ ನಂತರ ೧೨.೬ ಶೇಕಡಾ ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅಧಿಕಾರಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಪಕ್ಷದ ಪತ್ರಿಕೆಯ 'ರೋಟೆ ಫಹ್ನೆ' (ಕೆಂಪು ಧ್ವಜ) ಪ್ರತಿಯೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಖಾನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಅಧಿಕಾರಿ ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ವೀರೇಂದ್ರನಾಥ್ ಅವರನ್ನು ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಮಾಡಬಹುದಾದರೂ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಿಐಡಿ ಅವರಿಗೆ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಅವರು ವಿರುದ್ಧ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರು. === ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣ === ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಹಿಂದಿರುಗಲು ಬಯಸಿದ ಅವರು ಭವಿಷ್ಯದ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗಾಗಿ [[ಮೇಘನಾದ್ ಸಹಾ]], ಸತ್ಯೇನ್ ಬೋಸ್ ಮತ್ತು ಸರ್ [[ಚಂದ್ರಶೇಖರ ವೆಂಕಟರಾಮನ್|ಸಿವಿ ರಾಮನ್]] ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ಅವರು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿಯು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೨೮ ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆಗೆ ಮರಳಿದರು. ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಕುರಿತು ೬ನೇ ಕಾಮಿಂಟರ್ನ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನು ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಸಾಗಿಸಿದರು. ಸಿಐಡಿ ಉನ್ನತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬಂದರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದವರೆಗೆ ಅವರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದರು ಆದರೆ ಮಾರ್ಕ್ಸ್ವಾದಿ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪಡೆದರು. ೧೯೨೯ ರಲ್ಲಿ ಮೀರತ್ ಪಿತೂರಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು 'ಸಾಕ್ಷ್ಯ'ವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. === ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸಭೆ === ಅಧಿಕಾರಿ ಸಿಜೆ ದೇಸಾಯಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮತ್ತು ರೈತರ ಪಕ್ಷದ (ಡಬ್ಲ್ಯುಪಿಪಿ) ಎಂಜಿ ದೇಸಾಯಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ೧೯೨೮ ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಡಬ್ಲ್ಯೂಪಿಪಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸಿಪಿಐಯ ಸಿಸಿಯ ರಹಸ್ಯ ಸಭೆಯು ೨೭-೨೯ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೨೮ ರಂದು ನಡೆಯಿತು. ಇದು ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಸಿಪಿಐ ಸದಸ್ಯ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಸಿಸಿಗೆ ಸೇರಿಸಿತು. ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಸಿಪಿಐ ನಾಯಕರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಬಲ್ಲರು. ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಚಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಖರ್ಚಿಗೆ ತನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ೨೫ ರೂ.ಗಳ ಅಲ್ಪ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರು ಕಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಕ್ಸ್ವಾದಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಗಿರ್ನಿ ಕಾಮಗಾರಿ ಯೂನಿಯನ್ (ಜಿಕೆಯು) ಕಚೇರಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. === ಮೀರತ್ ಪಿತೂರಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ === [[ಚಿತ್ರ:Meerut_prisoners_outside_the_jail.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0b/Meerut_prisoners_outside_the_jail.jpg/300px-Meerut_prisoners_outside_the_jail.jpg|right|thumb|300x300px| ಜೈಲಿನ ಹೊರಗೆ ತೆಗೆದ 25 ಮೀರತ್ ಕೈದಿಗಳ ಭಾವಚಿತ್ರ. ಹಿಂದಿನ ಸಾಲು (ಎಡದಿಂದ ಬಲಕ್ಕೆ): ಕೆಎನ್ ಸೆಹಗಲ್, ಎಸ್ಎಸ್ ಜೋಶ್, ಎಚ್ಎಲ್ ಹಚಿನ್ಸನ್, ಶೌಕತ್ ಉಸ್ಮಾನಿ, ಬಿಎಫ್ ಬ್ರಾಡ್ಲಿ, ಎ. ಪ್ರಸಾದ್, ಪಿ. ಸ್ಪ್ರಾಟ್, ಜಿ. ಅಧಿಕಾರಿ. ಮಧ್ಯಮ ಸಾಲು: ಆರ್‌ಆರ್ ಮಿತ್ರ, ಗೋಪೇನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ, ಕಿಶೋರಿ ಲಾಲ್ ಘೋಷ್, ಎಲ್‌ಆರ್ ಕದಂ, ಡಿಆರ್ ಥೇಂಗ್ಡಿ, ಗೌರಾ ಶಂಕರ್, ಎಸ್. ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ, ಕೆಎನ್ ಜೋಗ್ಲೇಕರ್, [[ಪೂರಣಚಂದ ಜೋಶಿ|ಪಿಸಿ ಜೋಶಿ]], ಮುಜಾಫರ್ ಅಹಮದ್. ಮುಂದಿನ ಸಾಲು: ಎಂ.ಜಿ.ದೇಸಾಯಿ, ಡಿ.ಗೋಸ್ವಾಮಿ, ಆರ್.ಎಸ್.ನಿಂಬಕರ್, ಎಸ್.ಎಸ್.ಮಿರಾಜ್ಕರ್, ಎಸ್.ಎ.ಡಾಂಗೆ, ಎಸ್.ವಿ.ಘಾಟೆ, ಗೋಪಾಲ್ ಬಸಕ್.]] ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ೨೦ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೨೯ ರಂದು ೩೧ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಅಮಾನವೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೀರತ್ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರನ್ನು ಜೈಲ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಮೋತಿಲಾಲ್ ನೆಹರೂ ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವರನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಬಂದರು. ಅವರು ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೩೩ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದರು<ref name=":0">{{Cite journal|last=Shaikh|first=Juned|date=2011|title=Translating Marx: Mavali, Dalit and the Making of Mumbai's Working Class, 1928-1935|url=http://www.jstor.org/stable/23017878|journal=Economic and Political Weekly|volume=46|issue=31|pages=65–73|jstor=23017878|issn=0012-9976}}</ref> === ಸಿಪಿಐ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ === ಹೊರಗಿನ ಪಕ್ಷವು ಕೆಟ್ಟ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಇತರರು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಒಡನಾಡಿಗಳ ಸಭೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದರು. ಡಾ ಜಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಿಸಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಏಕೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ವ್ಯಾಪಕ ಮುಷ್ಕರ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರನ್ನು ಮೇ ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಬೈಕುಲ್ಲಾ ಜೈಲಿಗೆ ಮತ್ತು ನಂತರ [[ವಿಜಯಪುರ|ಬಿಜಾಪುರ]] ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೩೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಿಜಾಪುರದಿಂದ ನಾಟಕೀಯವಾಗಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಜೋಯ್ ಘೋಷ್ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕಲ್ಕತ್ತಾ ತಲುಪಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು 'ಗ್ಯಾದರಿಂಗ್ ಸ್ಟಾರ್ಮ್' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸಿಪಿಐ ಯ ಪ್ರಣಾಳಿಕೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಫೈಜ್‌ಪುರ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲಾಯಿತು. [[ಪೂರಣಚಂದ ಜೋಶಿ|ಪಿಸಿ ಜೋಶಿ]] ಹಂಗಾಮಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದರು. ಮತ್ತೆ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷದ ಅಂಗ 'ನ್ಯಾಷನಲ್ ಫ್ರಂಟ್' ನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು. ಸಿ. ರಾಜೇಶ್ವರ ರಾವ್ ಅವರನ್ನು ಮೊದಲು ಭೇಟಿಯಾದ ಮಂಟೆನವರಿಪಾಲಂ ಸಮ್ಮರ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ (ಎಪಿ) ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಉಪನ್ಯಾಸ ನೀಡಿದರು. ಅಧಿಕಾರಿ ೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ ಶಾಂತಬಾಯಿ ವೆಂಗಾರ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ಬಾಂಬೆ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ದಿಲ್ಶಾದ್ ಚಾರಿ ಅವರು ಅಧಿಕಾರಿ ಅವರ ಪೋಲಿಂಗ್ ಏಜೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಭುಲಾಭಾಯಿ ದೇಸಾಯಿ ಮತಗಟ್ಟೆ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಪಿಸಿ ಜೋಶಿ, ಭಾರದ್ವಾಜ್ ಮತ್ತು ಅಜೋಯ್ ಘೋಷ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಿಪಿಐನ ಪಾಲಿಟ್‌ಬ್ಯೂರೋ ಸದಸ್ಯರಾದರು. [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ]] ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ಅವರು ಭೂಗತರಾದರು. ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಕಾರರಾದ ಡಿಜಿ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಅವರ ಫ್ಲಾಟ್ ಅವರ ಅಡಗುತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web|url=https://frontline.thehindu.com/other/article30250913.ece|title=A vital chapter from the past|last=PATI|first=BISWAMOY|website=Frontline}}</ref> === ಮೊದಲು ಪಕ್ಷದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮತ್ತು ನಂತರ === ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಿಪಿಐನ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಸಿಸಿ ಮತ್ತು ಪಿಬಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಜೂನ್ ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿ 'ಪೀಪಲ್ಸ್ ವಾರ್' ಮತ್ತು ನಂತರ 'ಪೀಪಲ್ಸ್ ಏಜ್' ನ ಸಂಪಾದಕರಾದರು. ಡಬ್ಲೂಡಬ್ಲೂII ನಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧ ರಂಗಗಳ ಅವರ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಓದಲ್ಪಟ್ಟವು. ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಅವರು ವಿಮಲ್ ಸಮರ್ಥ್ ಅವರನ್ನು ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸರಳವಾಗಿ ವಿವಾಹವಾದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಮಗ ವಿಜಯ್ ೧೯೬೩ ರಲ್ಲಿ ಜುಹು ಬೀಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಈಜುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. ಇದು ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಆಳವಾಗಿ ಬಾಧಿಸಿತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿಮಲ್, ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಅಸಮಾಧಾನಗೊಂಡರು. ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದ ೩ ದಿನಗಳ ಪಂಜಾಬ್ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಅವರು ಹೊಸ ನಾಯಕತ್ವದ ರಚನೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ಅವರು ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಭಕ್ನಾ ಕಿಸಾನ್ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೪೬ ರ ರಾಯಲ್ ಇಂಡಿಯನ್ ನೇವಿ ದಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡ ಅವರು, ಕ್ಯಾಸಲ್ ಬ್ಯಾರಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜನರ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳ ಡಂಪ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸದಂತೆ ಆರ್‍ಎನ್‍ಐ ಮನವೊಲಿಸಿದರು. ಫೆಬ್ರವರಿ-ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಿಪಿಐ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಗಳ ಸಿಪಿಗಳ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.<ref name="s296">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=o0bzjwEACAAJ|title=Surkh Salam: Communist Politics and Class Activism in Pakistan, 1947-1972|last=Kamran Asdar Ali|year=2015|isbn=978-0-19-940308-0|page=296}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://frontline.thehindu.com/the-nation/article30165459.ece|title=MAKING OF A THESIS|last=NOORANI|first=A. G.|website=Frontline}}</ref> ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಮುಸ್ಲಿಂ ಕೋಮುವಾದವನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. === ಬಿಟಿಆರ್ ಅವಧಿ === ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೪೮ ರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಿಪಿಐ ಯ ೨ ನೇ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನಲ್ಲಿ ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಸಿಸಿ ಮತ್ತು ಪಿಬಿ ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಬಿ.ಟಿ. ರನದಿವ್ (ಜಿಎಸ್), ಭೋವಾನಿ ಸೇನ್ ಮತ್ತು ಸೋಮನಾಥ್ ಲಾಹಿರಿ ಪಿಬಿಯ ಇತರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಅಧಿಕಾರಿ ಬಿಟಿಆರ್ ಲೈನ್ ಅನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದರು. ಪಕ್ಷವು ೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪಿಬಿ ಅನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿತು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಿಟಿಆರ್ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿತು. ಅಧಿಕಾರಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಸ್ವಯಂ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ೧೯೫೧ ರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪಂಜಾಬ್‍ಗೆ ಹೋದರು. ಅವರು ೧೯೫೨ ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ದೆಹಲಿಯ ಸಂಸದೀಯ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಡಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಮಧುರೈ (೧೯೫೩-೫೪) ಮತ್ತು ಪಾಲ್ಘಾಟ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (೧೯೫೬) ನಲ್ಲಿ ಸಿಸಿ ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಅವರು ಅಮೃತಸರ (೫ ನೇ) ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪಕ್ಷದ ಸಂವಿಧಾನದ ವರದಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು ಎನ್‍ಸಿ ಮತ್ತು ಸಿ‍ಇಸಿ ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಮತ್ತೆ ವಿಜಯವಾಡದಲ್ಲಿ (1961) ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.<ref name="s296"/> === ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ === ಅವರು ೧`೯೬೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬರೆದರು, ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ 'ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ಮತ್ತು ಇಂಡಿಯಾಸ್ ಪಾಥ್ ಟು ನ್ಯಾಶನಲ್ ರಿಜನರೇಶನ್' ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರು ಹೊಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಾಂಬೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವರದಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು (೧೯೬೪). ಅವರು ಪಕ್ಷದ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಪಾಟ್ನಾ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅವರು 'ಪಕ್ಷ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗ'ದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಸಿ‍ಇಸಿ ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. 'ಸಿಪಿಐನ ಇತಿಹಾಸದ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ, ಸಂಪಾದಿಸುವ ಮತ್ತು ಬರೆಯುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅವರಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು, ಶ್ರೀಮಂತ ಆರ್ಕೈವ್ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೂ ಮತ್ತು ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಪಕ್ಷದ ಎಲ್ಲಾ ಹುದ್ದೆಗಳಿಂದ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡರು, ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref name="s296"/> ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಡಾ ಗಂಗಾಧರ ಅಧಿಕಾರಿ ೮೩ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ೨೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೮೧ ರಂದು ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರ ಪತ್ನಿ ವಿಮಲ್ ವರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. == ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ == ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ''ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆ'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಕುರಿತು ಅಧಿಕಾರಿಯವರ ನಿಲುವು, [[ಜೋಸೆಫ್ ಸ್ಟಾಲಿನ್]] ಅವರ ''ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ'' ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಭಾಷೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿತು..<ref name="s296"/> ಅವರು ''ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಹತ್ತು ಸಂಪುಟಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು'' ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=IZC3AQAAQBAJ&pg=PT99|title=The Political Philosophies of Antonio Gramsci and B. R. Ambedkar: Itineraries of Dalits and Subalterns|last=Zene|first=Cosimo|date=2013-10-23|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-49408-8|language=en}}</ref> == ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು == <references responsive="1"></references> {{Authority control}} <nowiki> {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೯೮೧ ನಿಧನ]] [[ವರ್ಗ:೧೮೯೮ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</nowiki> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ]] gvbnfbul2zjoiq5o387d380suapt5a0 0 153100 1373966 1342965 2026-05-21T19:00:19Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1373966 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer | name = ಕೆ. ಎ. ಬೀನಾ | native_name = {{lang|ml|കെ.എ.ബീന}} | image = K.A.Beena.jpg | imagesize = 200px | occupation = ಬರಹಗಾರ್ತಿ, ಪತ್ರಕರ್ತೆ, ಅಂಕಣಕಾರ್ತಿ | notableworks = ''ಬೀನಾ ಕಂಡ ರಷ್ಯಾ'' | birthname = | birth_date = {{Birth date and age|1964|11|11|df=y}} | birth_place = [[ತಿರುವನಂತಪುರಂ]], [[ಕೇರಳ]], [[ಭಾರತ]] | deathdate = | deathplace = }} '''ಕೆ. ಎ. ಬೀನಾ''' ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಲೇಖಕಿ, ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಮತ್ತು ಅಂಕಣಕಾರ್ತಿ. ಅವರು [[ಮಲಯಾಳಂ|ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ]] ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ,ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಕುರಿತು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳು, ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ ಲೇಖನಗಳು, [[ಪ್ರವಾಸ ಸಾಹಿತ್ಯ|ಪ್ರವಾಸ ಕಥನಗಳು]], ಮಕ್ಕಳ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಪ್ರಬಂಧ ಸಂಗ್ರಹಗಳು, ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮದ ಬಗ್ಗೆ ಇತಿಹಾಸ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ [[ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವಾಲಯ|ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವಾಲಯದ]] ಬ್ಯೂರೋ ಆಫ್ ಔಟ್ರೀಚ್ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್‌ಗೆ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೆಶಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="brand"/> == ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ == ಅವರು [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳದ]] [[ತಿರುವನಂತಪುರಮ್|ತಿರುವನಂತಪುರ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಝೈಲಾದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ಎಂ. ಕರುಣಾಕರನ್ ನಾಯರ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅಂಬಿಕಾ ಅವರ ಮಗಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೇರಳ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಕೆ. ಬಾಲಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಬರೆದರು.<ref name="basheer">{{Cite news |last=Sudhish |first=Navamy |date=2013-07-05 |title=A torrent of memories |work=[[The New Indian Express]] |url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2013/jul/05/A-torrent-of-memories-493696.html |access-date=3 February 2019}}</ref> ಅವರ ಪತಿ ಬೈಜು ಚಂದ್ರನ್, ನವದೆಹಲಿಯ ದೂರದರ್ಶನದ ಉಪ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಮಗುವಿದೆ, ಅವರೇ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ರಿತ್ವಿಕ್ ಬೈಜು.<ref>{{Cite web |last=Nagarajan |first=Saraswathy |date=2013-11-13 |title=Home Alone |url=https://www.thehindu.com/features/cinema/home-alone/article5347312.ece |access-date=2023-04-05 |publisher=The Hindu}}</ref> == ವೃತ್ತಿ == ಬೀನಾ ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಶಾಲಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ''ಬೀನಾ ಕಂಡ ರಷ್ಯಾ'' ಎಂಬ [[ಪ್ರವಾಸ ಸಾಹಿತ್ಯ|ಪ್ರವಾಸ ಕಥನವನ್ನು]] ೧೩ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ೧೯೮೧ ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರ್ಟೆಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಅವರ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕವು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ೧೯೮೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ''ಕೇರಳ ಕೌಮುದಿ'' ಮಹಿಳಾ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಗೆ ಸಹಾಯಕ ಸಂಪಾದಕರಾದರು ಮತ್ತು ೧೮೯ ರಲ್ಲಿ ಮಾತೃಭೂಮಿ ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪಬ್ಲಿಷಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ೧೯೯೧ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ|ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ]] ಭಾರತೀಯ ಮಾಹಿತಿ ಸೇವೆಗೆ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು [[ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಬಾನುಲಿ ಕೇಂದ್ರ|ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ]] ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನದ ಸುದ್ದಿ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಪತ್ರಿಕಾ ಮಾಹಿತಿ ಬ್ಯೂರೋ ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತು ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯ ಪ್ರಚಾರ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಹ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಬೀನಾ ಕೇರಳ ಕೌಮುದಿ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ ''ಆದಯಲಂಗಲ್'', ಮಾತೃಭೂಮಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ''ಅಕಾಕಾಜ್ಚಾ'', ಮನೋರಮಾ ಆನ್‌ಲೈನ್ ''ವಕ್ಕುಕಲ್ಕಪ್ಪುರಂ'' ಮತ್ತು ದೇಶಾಭಿಮಾನಿ ವಾರಪತ್ರಿಕೆ ''ವಾಝಿವಿಲಕ್ಕು'' ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತ ಅಂಕಣಕಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ''ವನಿತಾ'', ''ಕನ್ಯಕಾ'', ಮತ್ತು ದೇಶಾಭಿಮಾನಿ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ ''ಮಲಯಾಳಂ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ'' ಸಹ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಬೀನಾ ಭಾರತದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web |date=2017-01-04 |title=ദലിതരും സ്ത്രീകളും ഇപ്പോഴും അടിമകൾ : കെ എ ബീന |trans-title=Dalits and women still slaves : KA Bina |url=https://www.manoramaonline.com/literature/interviews/in-conversation-with-k-a-beena.html# |access-date=2023-04-05 |publisher=Manorama Online |language=ml}}</ref> ಅವರ ೨೦೦೮ ರ ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ ''ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರಾಯಿಲೆ ವೀಡು'' ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರಯಾಣದ ಅನುಭವಗಳು; ಇತರವುಗಳು ''ಚುವಡುಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ನದಿ ತಿನ್ನುನ್ನ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು'' ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. [[ವೈಕ್ಕಂ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಷೀರ್|ವೈಕೋಮ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಶೀರ್]] ಅವರ ಪುಸ್ತಕ, ''ಬಶೀರ್ ಎನ್ನ ಅನುಗ್ರಹಂ'', ಬರಹಗಾರನಿಗೆ ಒಂದು ಸ್ಮರಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಮತ್ತು ಅವರ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="basheer"/> ''ಅಮ್ಮಕ್ಕುಟ್ಟಿಯುದೆ ಲೋಕಂ'' ಮತ್ತು ''ಅಮ್ಮಕ್ಕುಟ್ಟಿಯುಡೆ ಶಾಲೆ'' ಸೇರಿದಂತೆ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿಯೂ ಬೀನಾ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ''ಪೆರುಮಝಾಯತ್ ನಾಸ್ಟಾಲ್ಜಿಯಾ'' ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಸ್ಮರಣ ಸಂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ''ಶೀತನಿದ್ರ'' ಮತ್ತು ''ಕೌಮಾರಂ ಕಾಡನ್ನು ವರುನ್ನತು'' ಎರಡೂ ಸಣ್ಣ ಕಥಾ ಸಂಕಲನಗಳಾಗಿವೆ. ''ರೇಡಿಯೋ ಕಥಾಯುಮ್ ಕಲಾಯುಮ್'' ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ರೇಡಿಯೋ ಪ್ರಸಾರದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ <ref name="brand"/> ಮತ್ತು ''ದಿನಾಂಕ ಸಾಲು - ಚರಿತಾಥೆ ಚಿರಕಿಲೆಟ್ಟಿಯವರ್'' [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳದ]] ೧೭ ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜನವರಿ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ,ಅವರು [[ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವಾಲಯ|ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವಾಲಯದ]] ಬ್ಯೂರೋ ಆಫ್ ಔಟ್ರೀಚ್ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್‌ನ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಅವರು ತಿರುವನಂತಪುರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗೆ ಸಂಯೋಜಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="brand">{{Cite web |date=2020-03-18 |title=Accomplished writer and journalist : K.A. Beena |url=https://brandkeralaonline.com/2020/03/18/accomplished-writer-and-journalist-k-a-beena/ |access-date=2023-04-05 |publisher=Brand Kerala Online |archive-date=2023-04-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230406011952/https://brandkeralaonline.com/2020/03/18/accomplished-writer-and-journalist-k-a-beena/ |url-status=dead }}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು == * ೨೦೧೦: ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಆಕಾಶವಾಣಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪ್ರಸಾರ ಭಾರತಿ <ref name="brand"/><ref>{{Cite web |title=Activities |url=http://dcjku.in/index.php/activities |access-date=2023-04-05 |publisher=University of Kerala Department of Communication and Journalism |archive-date=2023-04-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230406011950/http://dcjku.in/index.php/activities |url-status=dead }}</ref> * ೨೦೧೪: ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಲಾಡ್ಲಿ ಮೀಡಿಯಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಪಾಪ್ಯುಲೇಶನ್ ಫಂಡ್ ಮತ್ತು ಪಾಪ್ಯುಲೇಶನ್ ಫಸ್ಟ್, ಮುಂಬೈ <ref name="brand" /><ref>{{Cite web |date=2015-03-11 |title=Laadli awards presented to mediapersons |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Visakhapatnam/laadli-awards-presented-to-mediapersons/article6981020.ece |access-date=2023-04-05 |publisher=The Hindu}}</ref> * ೨೦೧೫: ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ರಾಜಲಕ್ಷ್ಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ <ref name="brand" /> * ೨೦೧೬: ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಲಾಡ್ಲಿ ಮೀಡಿಯಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಪಾಪ್ಯುಲೇಶನ್ ಫಂಡ್ ಮತ್ತು ಪಾಪ್ಯುಲೇಶನ್ ಫಸ್ಟ್, ಮುಂಬೈ <ref name="brand" /> * ೨೦೧೬: ಮುದ್ರಣ ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಧವನ್‌ಕುಟ್ಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ತಿರುವನಂತಪುರ ಪ್ರೆಸ್ ಕ್ಲಬ್ <ref name="brand" /><ref>{{Cite web |date=2016-12-24 |title=Media awards |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/Media-awards/article16934407.ece |access-date=2023-04-05 |publisher=The Hindu}}</ref> * ೨೦೧೯: ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶೀಲಾ ಟೀಚರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, [[ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ|ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಎಜುಕೇಶನ್]] <ref name="brand" /> == ಆಯ್ದ ಕೃತಿಗಳು == * ೧೯೮೧: ''ಬೀನಾ ಕಂಡ ರಷ್ಯಾ'' - ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ. [[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9788124017159|9788124017159]] * ೨೦೦೮: ''ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರಾಯಿಲೆ ವೀಡು'' - ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ,  * ೨೦೦೮: ''ರೇಡಿಯೋ ಕಥಾಯುಮ್ ಕಲಾಯುಮ್'' - ಮಲಯಾಳಂ ರೇಡಿಯೋ ಪ್ರಸಾರದ ಇತಿಹಾಸ * ೨೦೧೦: ''ದಿನಾಂಕ – ಚರಿತ್ರೆ ಚಿರಕಿಲೆಟ್ಟಿಯುವವರ್'',  * ೨೦೧೦: ''ಅಮ್ಮಕ್ಕುಟ್ಟಿಯುಡೆ ಶಾಲೆ'' - ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ * ೨೦೧೧: ''ಭೂತ ಕನ್ನಡಿ'' - ಪ್ರಬಂಧ ಸಂಗ್ರಹ,  * ೨೦೧೨: ''ಮಧ್ಯಮಂಗಳಕ್ಕು ಪರಾಯನಿಲ್ಲತ್ತು'' - ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ * ೨೦೧೩: ''ಬಶೀರ್ ಎನ್ನ ಅನುಗ್ರಹಂ'' - ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ * ೨೦೧೫: ''ಬಶೀರಿಂಟೆ ಕತುಕಲ್'' - ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ * ೨೦೧೫: ''ಚುವಡುಕಲ್'' - ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ,  * ೨೦೧೫: ''ಪೆರುಮಝಾಯತ್'' - ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ * ೨೦೧೫: ''ಕಡನ್ನಾಲ್'' - ಪ್ರಬಂಧ ಸಂಗ್ರಹ * ೨೦೧೭: ''ಕುಟ್ಟಿಕ್ಕಳಂ'' - ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ,  * ೨೦೧೭: ''ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಪದಿಂತೆ ಅಂತ್ಯ ರಹಸ್ಯ'' - ಪ್ರಬಂಧ ಸಂಗ್ರಹ,  * ೨೦೧೭: ''ಅಮ್ಮಕ್ಕುಟ್ಟಿಯುದೆ ಲೋಕಂ'' - ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ,  <ref>{{Cite web |date=10 June 2016 |title=അമ്മക്കുട്ടിയുടെ ലോകം... ഗ്രാമീണ നന്മയുടെ എഴുത്ത് |trans-title=Ammakutty's world... the writing of rural goodness |url=https://malayalam.oneindia.com/culture/literature/dc-books-book-review-ammakkuttiyude-lokam-151291.html |access-date=3 February 2019 |website=Malayalam.oneindia.com |language=ml}}</ref> * ೨೦೧೮: ''ಅತಿರ್ಥಿಯುದೆ ಅತಿರು'' - ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ,  * ೨೦೨೨: ''ಮಿಲಿಯುಡೆ ಆಕಾಶಂ'' - ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ * ೨೦೨೨: ''ರೋಸಮ್ ಕೂಟ್ಟುಕರುಮ್'' - ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ,  == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * ''[[ದಿ ಹಿಂದೂ]]'' ನಲ್ಲಿ [https://www.thehindu.com/features/friday-review/new-books-on-the-shelf/article8413495.ece ''ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕಪಾಟಿನಲ್ಲಿವೆ''] * [https://www.jstor.org/stable/23348964 ''ಐಸಿ ಸ್ಲಂಬರ್''], ಸಂಪುಟ ೫೬ ರಲ್ಲಿ ೨೦೧೨ ರ ಲೇಖನ, ''ಭಾರತೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ'' ಸಂಚಿಕೆ ೫ (೨೭೧) {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಅನುವಾದ ಶಿಬಿರ ಲೇಖನ]] 6aiu3aj3qbhve2paltik6e1amqqyujh 0 172798 1373949 1283668 2026-05-21T15:58:03Z Prajna gopal 75944 ಪುಟದ ಮಾಹಿತಿ ತಗೆದು '{{Infobox person | name = ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ -...' ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ 1373949 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} mdmfbguvk4l3a2ec8j8798sub0i0tj2 1373950 1373949 2026-05-21T15:58:52Z Prajna gopal 75944 1373950 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} 8ofxsdz2h75a2vd8bzvuhlyfiemnme5 1373951 1373950 2026-05-21T16:18:29Z Prajna gopal 75944 1373951 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} nl7kfa7h8hzyn88ixgd0rf6loyx9t4n 1373952 1373951 2026-05-21T16:33:14Z Prajna gopal 75944 1373952 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} iyz06b2bha4095i42sxjqvvds08d3w1 1373953 1373952 2026-05-21T16:34:08Z Prajna gopal 75944 Prajna gopal [[ಸದಸ್ಯ:Prajna gopal/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ೨]] ಪುಟವನ್ನು [[ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್]] ಕ್ಕೆ ಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಲೇಖನ ತಯಾರಾಗಿದೆ 1373952 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} iyz06b2bha4095i42sxjqvvds08d3w1 1373956 1373953 2026-05-21T16:35:06Z Prajna gopal 75944 added [[Category:ವ್ಯಕ್ತಿ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373956 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಕ್ತಿ]] er1ex32zqv3t0135kqyy3e1nv505ze4 1373957 1373956 2026-05-21T16:35:34Z Prajna gopal 75944 added [[Category:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373957 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಕ್ತಿ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]] 3bacyaqlanqv494hiw682p5hamn50lw 1373958 1373957 2026-05-21T16:35:49Z Prajna gopal 75944 added [[Category:ಚಿತ್ರಕಥೆ ಲೇಖಕ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373958 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಕ್ತಿ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಥೆ ಲೇಖಕ]] 6avj5jo97w8bgy3dma0mddiwvqw1vsk 1373959 1373958 2026-05-21T16:36:06Z Prajna gopal 75944 added [[Category:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373959 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | nationality = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಕ್ತಿ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಥೆ ಲೇಖಕ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]] p9lo9h34qqfwyn6n0ghn1lm6bgqw5oe 1373961 1373959 2026-05-21T16:45:22Z A826 72368 1373961 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ | image = | birth_place = ಬೆನಕಲ್, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ | citizenship = ಭಾರತೀಯ | occupation = ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | years_active = ೨೦೨೦ - ಪ್ರಸಕ್ತ | known_for = ರುದ್ರಿ }} '''ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ''' ಅವರು [[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ]]ದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭಾರತೀಯ [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ]], ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಮತ್ತು [[ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]]ರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರವಾದ ''ರುದ್ರಿ'' (೨೦೨೦) ಮೂಲಕ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಬೆಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> ನಂತರ ಅವರು ''IN'' (೨೦೨೩) ಮತ್ತು ''ವನ್ಯ'' (೨೦೨೫) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{cite web |title=Badiger Devendra |url=https://www.imdb.com/name/nm10066090/ |website=IMDb |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ [[ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆ]]ಯ ಬೆನಕಲ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೂರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮರಿಮಲ್ಲಪ್ಪ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಎರಡನೇ ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ IATA UFTAA ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪಡೆದರು. == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಮುನ್ನದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ == ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು, ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ''ಅಟ್ಲಾಸ್ ಹಾಪರ್ಸ್ ಪೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್'' ಎಂಬ ಪ್ರಯಾಣ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>{{cite web |title=Atlas Hoppers |url=https://atlashoppers.com/ |website=Atlas Hoppers |access-date=19 September 2025}}</ref> == ವೃತ್ತಿಜೀವನ == === ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು === * ''ಚಿತ್ತ ಛಾಯೆ'' – ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಗಾಂಧಿ ಕಿಡ್ನ್ಯಾಪ್ಡ್ ಸೋನಿಯಾ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯ * ''ಹೈವೇ ರಾಬರಿ'' – ಸಹನಿರ್ಮಾಣ === ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರಗಳು === {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಶೀರ್ಷಿಕೆ ! ಪಾತ್ರ ! ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಫೀಚರ್ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾವನಾ ಗೌಡ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.<ref>{{cite news |title=My character is the whole soul of the Rudri: Pavana Gowda |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/my-character-is-the-whole-soul-of-the-rudri-pavana-gowda/articleshow/74691853.cms |work=The Times of India |date=18 March 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> ಈ ಚಿತ್ರವು ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ | |} == ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಲಿ == ಬಡಿಗೇರ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ''ದ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಅವರನ್ನು “ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಪಕ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite news |title=Filmmakers stand as voices for the oppressed: Badiger Devendra |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/filmmakers-stand-as-voices-for-the-oppressed-badiger-devendra/articleshow/121533869.cms |work=The Times of India |date=1 June 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು == * ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.<ref>{{cite news |title=Rudri wins three awards at the Tagore International Film Festival |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/news/rudri-wins-three-awards-at-the-tagore-international-film-festival/articleshow/76976612.cms |work=The Times of India |date=15 July 2020 |access-date=19 September 2025}}</ref> * BIFFES – ''ರುದ್ರಿ'' ಚಿತ್ರದ ಪ್ರದರ್ಶನ.<ref>{{cite web |title=14th BIFFES Winners |url=https://biffes.org/frontend/images/widget/14th%20BIFFES%20Winners.pdf |website=BIFFES |access-date=19 September 2025}}</ref> * IFFI ಗೋವಾ – ಡೆಬ್ಯೂ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಪ್ರಿವ್ಯೂ ಕಮಿಟಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.<ref>{{cite web |title=International Film Festival of India |url=https://www.iffigoa.org/debut-directors-previw-commitee-2024 |website=IFFI Goa |access-date=19 September 2025}}</ref> == ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಟ್ಟಿ == {| class="wikitable" ! ವರ್ಷ ! ಚಿತ್ರ ! ಪಾತ್ರ |- | 2020 | ''ರುದ್ರಿ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2023 | ''IN'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |- | 2025 | ''ವನ್ಯ'' | ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ |} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{IMDb name|10066090|ಬಡಿಗೇರ್ ದೇವೇಂದ್ರ}} ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಕ್ತಿ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಥೆ ಲೇಖಕ]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ]] hjk6o8f6fyij08bcz73wb72zcwlfynl 2 176718 1373974 1320130 2026-05-22T04:53:37Z PK2 62868 add user pages for new Wikipedia editions 1373974 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" style="font-size:85%" |- | [[User:PK2/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ|This]] is where my sandbox pages in different languages are |} ;<div class="center" style="width:auto; margin-left:auto; margin-right:auto; font-size:85%">My user pages in different languages by language code</div> {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ A |- | [[:ab:User:PK2|User page]] in [[:en:Abkhaz language|Abkhaz]]<br />(code: <code>ab</code>) | [[:ace:User:PK2|User page]] in [[:en:Acehnese language|Acehnese]]<br />(code: <code>ace</code>) | [[:ady:User:PK2|User page]] in [[:en:Adyghe language|Adyghe]]<br />(code: <code>ady</code>) | [[:af:User:PK2|User page]] in [[:en:Afrikaans|Afrikaans]]<br />(code: <code>af</code>) | [[:als:User:PK2|User page]] in [[:en:Alemannic German|Alemannic German]]<br />(code: <code>als</code>) | [[:alt:User:PK2|User page]] in [[:en:Southern Altai language|Southern Altai]]<br />(code: <code>alt</code>) | [[:am:User:PK2|User page]] in [[:en:Amharic|Amharic]]<br />(code: <code>am</code>) | [[:ami:User:PK2|User page]] in [[:en:Amis language|Amis]]<br />(code: <code>ami</code>) | [[:an:User:PK2|User page]] in [[:en:Aragonese language|Aragonese]]<br />(code: <code>an</code>) | [[:ang:User:PK2|User page]] in [[:en:Old English|Old English]]<br />(code: <code>ang</code>) |- | [[:ann:User:PK2|User page]] in [[:en:Obolo language|Obolo]]<br />(code: <code>ann</code>) | [[:anp:User:PK2|User page]] in [[:en:Angika|Angika]]<br />(code: <code>anp</code>) | [[:ar:User:PK2|User page]] in [[:en:Arabic|Arabic]]<br />(code: <code>ar</code>) | [[:arc:User:PK2|User page]] in [[:en:Aramaic|Aramaic]] ([[:en:Syriac language|Syriac]])<br />(code: <code>arc</code>) | [[:ary:User:PK2|User page]] in [[:en:Moroccan Arabic|Moroccan Arabic]]<br />(code: <code>ary</code>) | [[:arz:User:PK2|User page]] in [[:en:Egyptian Arabic|Egyptian Arabic]]<br />(code: <code>arz</code>) | [[:as:User:PK2|User page]] in [[:en:Assamese language|Assamese]]<br />(code: <code>as</code>) | [[:ast:User:PK2|User page]] in [[:en:Asturleonese language|Asturleonese]] ([[:en:Asturian language|Asturian]])<br />(code: <code>ast</code>) | [[:atj:User:PK2|User page]] in [[:en:Atikamekw language|Atikamekw]]<br />(code: <code>atj</code>) | [[:av:User:PK2|User page]] in [[:en:Avar language|Avar]]<br />(code: <code>av</code>) |- | [[:avk:User:PK2|User page]] in [[:en:Kotava|Kotava]]<br />(code: <code>avk</code>) | [[:awa:User:PK2|User page]] in [[:en:Awadhi language|Awadhi]]<br />(code: <code>awa</code>) | [[:ay:User:PK2|User page]] in [[:en:Aymara language|Aymara]]<br />(code: <code>ay</code>) | [[:az:User:PK2|User page]] in [[:en:Azerbaijani language|Azerbaijani]]<br />(code: <code>az</code>) | [[:azb:User:PK2|User page]] in [[:en:Azerbaijani language#South Azerbaijani|South Azerbaijani]]<br />(code: <code>azb</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ B |- | [[:ba:User:PK2|User page]] in [[:en:Bashkir language|Bashkir]]<br />(code: <code>ba</code>) | [[:ban:User:PK2|User page]] in [[:en:Balinese language|Balinese]]<br />(code: <code>ban</code>) | [[:bar:User:PK2|User page]] in [[:en:Bavarian language|Bavarian]]<br />(code: <code>bar</code>) | [[:bat-smg:User:PK2|User page]] in [[:en:Samogitian language|Samogitian]]<br />(code: <code>bat-smg</code>) | [[:bbc:User:PK2|User page]] in [[:en:Toba Batak language|Toba Batak]]<br />(code: <code>bbc</code>) | [[:bcl:User:PK2|User page]] in [[:en:Central Bikol|Central Bikol]]<br />(code: <code>bcl</code>) | [[:bdr:User:PK2|User page]] in [[:en:Sama–Bajaw languages|West Coast Bajau]]<br />(code: <code>bdr</code>) | [[:be:User:PK2|User page]] in [[:en:Belarusian language|Belarusian]]<br />(code: <code>be</code>) | [[:be-tarask:User:PK2|User page]] in [[:en:Belarusian language|Belarusian]] ([[:en:Taraškievica|Taraškievica]])<br />(code: <code>be-tarask</code>) | [[:bew:User:PK2|User page]] in [[:en:Betawi language|Betawi]]<br />(code: <code>bew</code>) |- | [[:bg:User:PK2|User page]] in [[:en:Bulgarian language|Bulgarian]]<br />(code: <code>bg</code>) | [[:bh:User:PK2|User page]] in [[:en:Bihari languages|Bihari]] ([[:en:Bhojpuri language|Bhojpuri]])<br />(code: <code>bh</code>) | [[:bi:User:PK2|User page]] in [[:en:Bislama|Bislama]]<br />(code: <code>bi</code>) | [[:bjn:User:PK2|User page]] in [[:en:Banjarese language|Banjarese]]<br />(code: <code>bjn</code>) | [[:blk:User:PK2|User page]] in [[:en:Pa'O language|Pa'O]]<br />(code: <code>blk</code>) | [[:bm:User:PK2|User page]] in [[:en:Bambara language|Bambara]]<br />(code: <code>bm</code>) | [[:bn:User:PK2|User page]] in [[:en:Bengali language|Bengali]]<br />(code: <code>bn</code>) | [[:bo:User:PK2|User page]] in [[:en:Central Tibetan|Central Tibetan]] ([[:en:Lhasa Tibetan|Lhasa Tibetan]])<br />(code: <code>bo</code>) | [[:bpy:User:PK2|User page]] in [[:en:Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]]<br />(code: <code>bpy</code>) | [[:br:User:PK2|User page]] in [[:en:Breton language|Breton]]<br />(code: <code>br</code>) |- | [[:bs:User:PK2|User page]] in [[:en:Bosnian language|Bosnian]]<br />(code: <code>bs</code>) | [[:btm:User:PK2|User page]] in [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing Batak]]<br />(code: <code>btm</code>) | [[:bug:User:PK2|User page]] in [[:en:Buginese language|Buginese]]<br />(code: <code>bug</code>) | [[:bxr:User:PK2|User page]] in [[:en:Buryat language|Buryat]] (Russia Buriat)<br />(code: <code>bxr</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ C |- | [[:ca:User:PK2|User page]] in [[:en:Catalan language|Catalan]]<br />(code: <code>ca</code>) | [[:cbk-zam:User:PK2|User page]] in [[:en:Chavacano|Chavacano]] (Zamboanga)<br />(code: <code>cbk-zam</code>) | [[:cdo:User:PK2|User page]] in [[:en:Eastern Min|Eastern Min]]<br />(code: <code>cdo</code>) | [[:ce:User:PK2|User page]] in [[:en:Chechen language|Chechen]]<br />(code: <code>ce</code>) | [[:ceb:User:PK2|User page]] in [[:en:Cebuano language|Cebuano]]<br />(code: <code>ceb</code>) | [[:ch:User:PK2|User page]] in [[:en:Chamorro language|Chamorro]]<br />(code: <code>ch</code>) | [[:chr:User:PK2|User page]] in [[:en:Cherokee language|Cherokee]]<br />(code: <code>chr</code>) | [[:chy:User:PK2|User page]] in [[:en:Cheyenne language|Cheyenne]]<br />(code: <code>chy</code>) |- | [[:ckb:User:PK2|User page]] in [[:en:Kurdish language|Kurdish]] ([[:en:Sorani|Sorani]])<br />(code: <code>ckb</code>) | [[:co:User:PK2|User page]] in [[:en:Corsican language|Corsican]]<br />(code: <code>co</code>) | [[:crh:User:PK2|User page]] in [[:en:Crimean Tatar language|Crimean Tatar]]<br />(code: <code>crh</code>) | [[:cs:User:PK2|User page]] in [[:en:Czech language|Czech]]<br />(code: <code>cs</code>) | [[:csb:User:PK2|User page]] in [[:en:Kashubian language|Kashubian]]<br />(code: <code>csb</code>) | [[:cu:User:PK2|User page]] in [[:en:Old Church Slavonic|Old Church Slavonic]]<br />(code: <code>cu</code>) | [[:cv:User:PK2|User page]] in [[:en:Chuvash language|Chuvash]]<br />(code: <code>cv</code>) | [[:cy:User:PK2|User page]] in [[:en:Welsh language|Welsh]]<br />(code: <code>cy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ D |- | [[:da:User:PK2|User page]] in [[:en:Danish language|Danish]]<br />(code: <code>da</code>) | [[:dag:User:PK2|User page]] in [[:en:Dagbani language|Dagbani]]<br />(code: <code>dag</code>) | [[:de:User:PK2|User page]] in [[:en:German language|German]]<br />(code: <code>de</code>) | [[:dga:User:PK2|User page]] in [[:en:Dagaare language|Dagaare]]<br />(code: <code>dga</code>) | [[:din:User:PK2|User page]] in [[:en:Dinka language|Dinka]]<br />(code: <code>din</code>) | [[:diq:User:PK2|User page]] in [[:en:Zaza language|Zaza]]<br />(code: <code>diq</code>) | [[:dsb:User:PK2|User page]] in [[:en:Lower Sorbian language|Lower Sorbian]]<br />(code: <code>dsb</code>) | [[:dtp:User:PK2|User page]] in [[:en:Dusun language|Dusun]]<br />(code: <code>dtp</code>) | [[:dty:User:PK2|User page]] in [[:en:Doteli|Doteli]]<br />(code: <code>dty</code>) | [[:dv:User:PK2|User page]] in [[:en:Maldivian language|Maldivian]]<br />(code: <code>dv</code>) | [[:dz:User:PK2|User page]] in [[:en:Dzongkha|Dzongkha]]<br />(code: <code>dz</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ E |- | [[:ee:User:PK2|User page]] in [[:en:Ewe language|Ewe]]<br />(code: <code>ee</code>) | [[:el:User:PK2|User page]] in [[:en:Greek language|Greek]]<br />(code: <code>el</code>) | [[:eml:User:PK2|User page]] in [[:en:Emilian–Romagnol|Emilian–Romagnol]]<br />(code: <code>eml</code>) | [[:en:User:PK2|User page]] in [[:en:English language|English]]<br />(code: <code>en</code>) | [[:eo:User:PK2|User page]] in [[:en:Esperanto|Esperanto]]<br />(code: <code>eo</code>) | [[:es:User:PK2|User page]] in [[:en:Spanish language|Spanish]]<br />(code: <code>es</code>) | [[:et:User:PK2|User page]] in [[:en:Estonian language|Estonian]]<br />(code: <code>et</code>) | [[:eu:User:PK2|User page]] in [[:en:Basque language|Basque]]<br />(code: <code>eu</code>) | [[:ext:User:PK2|User page]] in [[:en:Extremaduran language|Extremaduran]]<br />(code: <code>ext</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ F |- | [[:fa:User:PK2|User page]] in [[:en:Persian language|Persian]]<br />(code: <code>fa</code>) | [[:fat:User:PK2|User page]] in [[:en:Akan language|Akan]] ([[:en:Fante dialect|Fante]])<br />(code: <code>fat</code>) | [[:ff:User:PK2|User page]] in [[:en:Fula language|Fula]]<br />(code: <code>ff</code>) | [[:fi:User:PK2|User page]] in [[:en:Finnish language|Finnish]]<br />(code: <code>fi</code>) | [[:fiu-vro:User:PK2|User page]] in [[:en:Võro language|Võro]]<br />(code: <code>fiu-vro</code>) | [[:fj:User:PK2|User page]] in [[:en:Fijian language|Fijian]]<br />(code: <code>fj</code>) | [[:fo:User:PK2|User page]] in [[:en:Faroese language|Faroese]]<br />(code: <code>fo</code>) | [[:fon:User:PK2|User page]] in [[:en:Fon language|Fon]]<br />(code: <code>fon</code>) | [[:fr:User:PK2|User page]] in [[:en:French language|French]]<br />(code: <code>fr</code>) | [[:frp:User:PK2|User page]] in [[:en:Franco-Provençal|Franco-Provençal]]<br />(code: <code>frp</code>) | [[:frr:User:PK2|User page]] in [[:en:North Frisian language|North Frisian]]<br />(code: <code>frr</code>) | [[:fur:User:PK2|User page]] in [[:en:Friulian language|Friulian]]<br />(code: <code>fur</code>) | [[:fy:User:PK2|User page]] in [[:en:West Frisian language|West Frisian]]<br />(code: <code>fy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ G |- | [[:ga:User:PK2|User page]] in [[:en:Irish language|Irish]]<br />(code: <code>ga</code>) | [[:gag:User:PK2|User page]] in [[:en:Gagauz language|Gagauz]]<br />(code: <code>gag</code>) | [[:gan:User:PK2|User page]] in [[:en:Gan Chinese|Gan Chinese]]<br />(code: <code>gan</code>) | [[:gcr:User:PK2|User page]] in [[:en:French Guianese Creole|French Guianese Creole]]<br />(code: <code>gcr</code>) | [[:gd:User:PK2|User page]] in [[:en:Scottish Gaelic|Scottish Gaelic]]<br />(code: <code>gd</code>) | [[:gl:User:PK2|User page]] in [[:en:Galician language|Galician]]<br />(code: <code>gl</code>) | [[:glk:User:PK2|User page]] in [[:en:Gilaki language|Gilaki]]<br />(code: <code>glk</code>) | [[:gn:User:PK2|User page]] in [[:en:Guarani language|Guarani]]<br />(code: <code>gn</code>) | [[:gom:User:PK2|User page]] in [[:en:Konkani language|Konkani]] (Goan Konkani)<br />(code: <code>gom</code>) |- | [[:gor:User:PK2|User page]] in [[:en:Gorontalo language|Gorontalo]]<br />(code: <code>gor</code>) | [[:got:User:PK2|User page]] in [[:en:Gothic language|Gothic]]<br />(code: <code>got</code>) | [[:gpe:User:PK2|User page]] in [[:en:Ghanaian Pidgin English|Ghanaian Pidgin English]]<br />(code: <code>gpe</code>) | [[:gu:User:PK2|User page]] in [[:en:Gujarati language|Gujarati]]<br />(code: <code>gu</code>) | [[:guc:User:PK2|User page]] in [[:en:Wayuu language|Wayuu]]<br />(code: <code>guc</code>) | [[:gur:User:PK2|User page]] in [[:en:Farefare language|Farefare]]<br />(code: <code>gur</code>) | [[:guw:User:PK2|User page]] in [[:en:Gun language|Gun]]<br />(code: <code>guw</code>) | [[:gv:User:PK2|User page]] in [[:en:Manx language|Manx]]<br />(code: <code>gv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ H |- | [[:ha:User:PK2|User page]] in [[:en:Hausa language|Hausa]]<br />(code: <code>ha</code>) | [[:hak:User:PK2|User page]] in [[:en:Hakka Chinese|Hakka Chinese]]<br />(code: <code>hak</code>) | [[:haw:User:PK2|User page]] in [[:en:Hawaiian language|Hawaiian]]<br />(code: <code>haw</code>) | [[:he:User:PK2|User page]] in [[:en:Hebrew language|Hebrew]]<br />(code: <code>he</code>) | [[:hi:User:PK2|User page]] in [[:en:Hindi|Hindi]]<br />(code: <code>hi</code>) | [[:hif:User:PK2|User page]] in [[:en:Fiji Hindi|Fiji Hindi]]<br />(code: <code>hif</code>) | [[:hr:User:PK2|User page]] in [[:en:Croatian language|Croatian]]<br />(code: <code>hr</code>) | [[:hsb:User:PK2|User page]] in [[:en:Upper Sorbian language|Upper Sorbian]]<br />(code: <code>hsb</code>) | [[:ht:User:PK2|User page]] in [[:en:Haitian Creole|Haitian Creole]]<br />(code: <code>ht</code>) | [[:hu:User:PK2|User page]] in [[:en:Hungarian language|Hungarian]]<br />(code: <code>hu</code>) | [[:hy:User:PK2|User page]] in [[:en:Armenian language|Armenian]] ([[:en:Eastern Armenian|Eastern Armenian]])<br />(code: <code>hy</code>) | [[:hyw:User:PK2|User page]] in [[:en:Western Armenian|Western Armenian]]<br />(code: <code>hyw</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ I |- | [[:ia:User:PK2|User page]] in [[:en:Interlingua|Interlingua]]<br />(code: <code>ia</code>) | [[:iba:User:PK2|User page]] in [[:en:Iban language|Iban]]<br />(code: <code>iba</code>) | [[:id:User:PK2|User page]] in [[:en:Indonesian language|Indonesian]]<br />(code: <code>id</code>) | [[:ie:User:PK2|User page]] in [[:en:Interlingue|Interlingue]]<br />(code: <code>ie</code>) | [[:ig:User:PK2|User page]] in [[:en:Igbo language|Igbo]]<br />(code: <code>ig</code>) | [[:igl:User:PK2|User page]] in [[:en:Igala language|Igala]]<br />(code: <code>igl</code>) | [[:ik:User:PK2|User page]] in [[:en:Iñupiaq language|Iñupiaq]]<br />(code: <code>ik</code>) | [[:ilo:User:PK2|User page]] in [[:en:Ilocano language|Ilocano]]<br />(code: <code>ilo</code>) | [[:inh:User:PK2|User page]] in [[:en:Ingush language|Ingush]]<br />(code: <code>inh</code>) | [[:io:User:PK2|User page]] in [[:en:Ido|Ido]]<br />(code: <code>io</code>) | [[:is:User:PK2|User page]] in [[:en:Icelandic language|Icelandic]]<br />(code: <code>is</code>) | [[:it:User:PK2|User page]] in [[:en:Italian language|Italian]]<br />(code: <code>it</code>) | [[:iu:User:PK2|User page]] in [[:en:Inuktitut|Inuktitut]]<br />(code: <code>iu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ J |- | [[:ja:User:PK2|User page]] in [[:en:Japanese language|Japanese]]<br />(code: <code>ja</code>) | [[:jam:User:PK2|User page]] in [[:en:Jamaican Patois|Jamaican Patois]]<br />(code: <code>jam</code>) | [[:jbo:User:PK2|User page]] in [[:en:Lojban|Lojban]]<br />(code: <code>jbo</code>) | [[:jv:User:PK2|User page]] in [[:en:Javanese language|Javanese]]<br />(code: <code>jv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ K |- | [[:ka:User:PK2|User page]] in [[:en:Georgian language|Georgian]]<br />(code: <code>ka</code>) | [[:kaa:User:PK2|User page]] in [[:en:Karakalpak language|Karakalpak]]<br />(code: <code>kaa</code>) | [[:kab:User:PK2|User page]] in [[:en:Kabyle language|Kabyle]]<br />(code: <code>kab</code>) | [[:kai:User:PK2|User page]] in [[:en:Karai-karai|Karai-karai]]<br />(code: <code>kai</code>) | [[:kaj:User:PK2|User page]] in [[:en:Jju language|Jju]]<br />(code: <code>kaj</code>) | [[:kbd:User:PK2|User page]] in [[:en:Kabardian language|Kabardian]]<br />(code: <code>kbd</code>) | [[:kbp:User:PK2|User page]] in [[:en:Kabiye language|Kabiye]]<br />(code: <code>kbp</code>) | [[:kcg:User:PK2|User page]] in [[:en:Tyap|Tyap]]<br />(code: <code>kcg</code>) | [[:kg:User:PK2|User page]] in [[:en:Kongo language|Kongo]]<br />(code: <code>kg</code>) | [[:kge:User:PK2|User page]] in [[:en:Komering language|Komering]]<br />(code: <code>kge</code>) | [[:ki:User:PK2|User page]] in [[:en:Kikuyu language|Kikuyu]]<br />(code: <code>ki</code>) | [[:kk:User:PK2|User page]] in [[:en:Kazakh language|Kazakh]]<br />(code: <code>kk</code>) | [[:km:User:PK2|User page]] in [[:en:Khmer language|Khmer]]<br />(code: <code>km</code>) |- | [[:kn:User:PK2|User page]] in [[:en:Kannada|Kannada]]<br />(code: <code>kn</code>) | [[:knc:User:PK2|User page]] in [[:en:Central Kanuri|Central Kanuri]]<br />(code: <code>knc</code>) | [[:ko:User:PK2|User page]] in [[:en:Korean language|Korean]]<br />(code: <code>ko</code>) | [[:koi:User:PK2|User page]] in [[:en:Komi-Permyak language|Komi-Permyak]]<br />(code: <code>koi</code>) | [[:krc:User:PK2|User page]] in [[:en:Karachay-Balkar|Karachay-Balkar]]<br />(code: <code>krc</code>) | [[:ks:User:PK2|User page]] in [[:en:Kashmiri language|Kashmiri]]<br />(code: <code>ks</code>) | [[:ksh:User:PK2|User page]] in [[:en:Ripuarian language|Ripuarian]]<br />(code: <code>ksh</code>) | [[:ku:User:PK2|User page]] in [[:en:Kurdish language|Kurdish]] ([[:en:Kurmanji|Kurmanji]])<br />(code: <code>ku</code>) | [[:kus:User:PK2|User page]] in [[:en:Kusaal language|Kusaal]]<br />(code: <code>kus</code>) | [[:kv:User:PK2|User page]] in [[:en:Komi language|Komi]]<br />(code: <code>kv</code>) | [[:kw:User:PK2|User page]] in [[:en:Cornish language|Cornish]]<br />(code: <code>kw</code>) | [[:ky:User:PK2|User page]] in [[:en:Kyrgyz language|Kyrgyz]]<br />(code: <code>ky</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ L |- | [[:la:User:PK2|User page]] in [[:en:Latin|Latin]]<br />(code: <code>la</code>) | [[:lad:User:PK2|User page]] in [[:en:Judaeo-Spanish|Judaeo-Spanish]]<br />(code: <code>lad</code>) | [[:lb:User:PK2|User page]] in [[:en:Luxembourgish|Luxembourgish]]<br />(code: <code>lb</code>) | [[:lbe:User:PK2|User page]] in [[:en:Lak language|Lak]]<br />(code: <code>lbe</code>) | [[:lez:User:PK2|User page]] in [[:en:Lezgian language|Lezgian]]<br />(code: <code>lez</code>) | [[:lfn:User:PK2|User page]] in [[:en:Lingua Franca Nova|Lingua Franca Nova]]<br />(code: <code>lfn</code>) | [[:lg:User:PK2|User page]] in [[:en:Luganda|Luganda]]<br />(code: <code>lg</code>) | [[:li:User:PK2|User page]] in [[:en:Limburgish|Limburgish]]<br />(code: <code>li</code>) |- | [[:lij:User:PK2|User page]] in [[:en:Ligurian language|Ligurian]]<br />(code: <code>lij</code>) | [[:lld:User:PK2|User page]] in [[:en:Ladin language|Ladin]]<br />(code: <code>lld</code>) | [[:lmo:User:PK2|User page]] in [[:en:Lombard language|Lombard]]<br />(code: <code>lmo</code>) | [[:ln:User:PK2|User page]] in [[:en:Lingala|Lingala]]<br />(code: <code>ln</code>) | [[:lo:User:PK2|User page]] in [[:en:Lao language|Lao]]<br />(code: <code>lo</code>) | [[:lt:User:PK2|User page]] in [[:en:Lithuanian language|Lithuanian]]<br />(code: <code>lt</code>) | [[:ltg:User:PK2|User page]] in [[:en:Latgalian language|Latgalian]]<br />(code: <code>ltg</code>) | [[:lv:User:PK2|User page]] in [[:en:Latvian language|Latvian]]<br />(code: <code>lv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ M |- | [[:mad:User:PK2|User page]] in [[:en:Madurese language|Madurese]]<br />(code: <code>mad</code>) | [[:mai:User:PK2|User page]] in [[:en:Maithili language|Maithili]]<br />(code: <code>mai</code>) | [[:map-bms:User:PK2|User page]] in [[:en:Javanese language|Javanese]] ([[:en:Banyumasan dialect|Banyumasan]])<br />(code: <code>map-bms</code>) | [[:mdf:User:PK2|User page]] in [[:en:Moksha language|Moksha]]<br />(code: <code>mdf</code>) | [[:mg:User:PK2|User page]] in [[:en:Malagasy language|Malagasy]]<br />(code: <code>mg</code>) | [[:mhr:User:PK2|User page]] in [[:en:Meadow Mari language|Meadow Mari]]<br />(code: <code>mhr</code>) | [[:mi:User:PK2|User page]] in [[:en:Māori language|Māori]]<br />(code: <code>mi</code>) | [[:min:User:PK2|User page]] in [[:en:Minangkabau language|Minangkabau]]<br />(code: <code>min</code>) | [[:mk:User:PK2|User page]] in [[:en:Macedonian language|Macedonian]]<br />(code: <code>mk</code>) | [[:ml:User:PK2|User page]] in [[:en:Malayalam|Malayalam]]<br />(code: <code>ml</code>) | [[:mn:User:PK2|User page]] in [[:en:Mongolian language|Mongolian]]<br />(code: <code>mn</code>) |- | [[:mni:User:PK2|User page]] in [[:en:Meitei language|Meitei]]<br />(code: <code>mni</code>) | [[:mnw:User:PK2|User page]] in [[:en:Mon language|Mon]]<br />(code: <code>mnw</code>) | [[:m:mos:User:PK2|User page]] in [[:en:Mooré|Mooré]]<br />(code: <code>mos</code>) | [[:mr:User:PK2|User page]] in [[:en:Marathi language|Marathi]]<br />(code: <code>mr</code>) | [[:mrj:User:PK2|User page]] in [[:en:Hill Mari language|Hill Mari]]<br />(code: <code>mrj</code>) | [[:ms:User:PK2|User page]] in [[:en:Malay language|Malay]]<br />(code: <code>ms</code>) | [[:mt:User:PK2|User page]] in [[:en:Maltese language|Maltese]]<br />(code: <code>mt</code>) | [[:mwl:User:PK2|User page]] in [[:en:Mirandese language|Mirandese]]<br />(code: <code>mwl</code>) | [[:my:User:PK2|User page]] in [[:en:Burmese language|Burmese]]<br />(code: <code>my</code>) | [[:myv:User:PK2|User page]] in [[:en:Erzya language|Erzya]]<br />(code: <code>myv</code>) | [[:mzn:User:PK2|User page]] in [[:en:Mazanderani language|Mazanderani]]<br />(code: <code>mzn</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ N |- | [[:nah:User:PK2|User page]] in [[:en:Nahuatl|Nahuatl]]<br />(code: <code>nah</code>) | [[:nap:User:PK2|User page]] in [[:en:Neapolitan language|Neapolitan]]<br />(code: <code>nap</code>) | [[:nds:User:PK2|User page]] in [[:en:Low German|Low German]]<br />(code: <code>nds</code>) | [[:nds-nl:User:PK2|User page]] in [[:en:Dutch Low Saxon|Dutch Low Saxon]]<br />(code: <code>nds-nl</code>) | [[:ne:User:PK2|User page]] in [[:en:Nepali language|Nepali]]<br />(code: <code>ne</code>) | [[:new:User:PK2|User page]] in [[:en:Newar language|Newar]]<br />(code: <code>new</code>) | [[:nia:User:PK2|User page]] in [[:en:Nias language|Nias]]<br />(code: <code>nia</code>) | [[:nl:User:PK2|User page]] in [[:en:Dutch language|Dutch]]<br />(code: <code>nl</code>) | [[:nn:User:PK2|User page]] in [[:en:Norwegian language|Norwegian]] ([[:en:Nynorsk|Nynorsk]])<br />(code: <code>nn</code>) |- | [[:no:User:PK2|User page]] in [[:en:Norwegian language|Norwegian]] ([[:en:Bokmål|Bokmål]])<br />(code: <code>no</code>) | [[:nov:User:PK2|User page]] in [[:en:Novial|Novial]]<br />(code: <code>nov</code>) | [[:nqo:User:PK2|User page]] in [[:en:N'Ko language|N'Ko]]<br />(code: <code>nqo</code>) | [[:nr:User:PK2|User page]] in [[:en:Southern Ndebele language|Southern Ndebele]]<br />(code: <code>nr</code>) | [[:nrm:User:PK2|User page]] in [[:en:Norman language|Norman]]<br />(code: <code>nrm</code>) | [[:nso:User:PK2|User page]] in [[:en:Northern Sotho|Northern Sotho]]<br />(code: <code>nso</code>) | [[:nup:User:PK2|User page]] in [[:en:Nupe language|Nupe]]<br />(code: <code>nup</code>) | [[:nv:User:PK2|User page]] in [[:en:Navajo language|Navajo]]<br />(code: <code>nv</code>) | [[:ny:User:PK2|User page]] in [[:en:Chewa language|Chewa]]<br />(code: <code>ny</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ O |- | [[:oc:User:PK2|User page]] in [[:en:Occitan language|Occitan]]<br />(code: <code>oc</code>) | [[:olo:User:PK2|User page]] in [[:en:Livvi-Karelian language|Livvi-Karelian]]<br />(code: <code>olo</code>) | [[:om:User:PK2|User page]] in [[:en:Oromo language|Oromo]]<br />(code: <code>om</code>) | [[:or:User:PK2|User page]] in [[:en:Odia language|Odia]]<br />(code: <code>or</code>) | [[:os:User:PK2|User page]] in [[:en:Ossetian language|Ossetian]]<br />(code: <code>os</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ P |- | [[:pa:User:PK2|User page]] in [[:en:Punjabi language|Punjabi]]<br />(code: <code>pa</code>) | [[:pag:User:PK2|User page]] in [[:en:Pangasinan language|Pangasinan]]<br />(code: <code>pag</code>) | [[:pam:User:PK2|User page]] in [[:en:Kapampangan language|Kapampangan]]<br />(code: <code>pam</code>) | [[:pap:User:PK2|User page]] in [[:en:Papiamento|Papiamento]]<br />(code: <code>pap</code>) | [[:pcd:User:PK2|User page]] in [[:en:Picard language|Picard]]<br />(code: <code>pcd</code>) | [[:pcm:User:PK2|User page]] in [[:en:Nigerian Pidgin|Nigerian Pidgin]]<br />(code: <code>pcm</code>) | [[:pdc:User:PK2|User page]] in [[:en:Pennsylvania Dutch language|Pennsylvania Dutch]]<br />(code: <code>pdc</code>) | [[:pfl:User:PK2|User page]] in [[:en:Palatine German dialects|Palatine German]]<br />(code: <code>pfl</code>) | [[:pi:User:PK2|User page]] in [[:en:Pali|Pali]]<br />(code: <code>pi</code>) |- | [[:pl:User:PK2|User page]] in [[:en:Polish language|Polish]]<br />(code: <code>pl</code>) | [[:pms:User:PK2|User page]] in [[:en:Piedmontese language|Piedmontese]]<br />(code: <code>pms</code>) | [[:pnb:User:PK2|User page]] in [[:en:Punjabi language|Punjabi]] (Western Punjabi)<br />(code: <code>pnb</code>) | [[:pnt:User:PK2|User page]] in [[:en:Pontic Greek|Pontic Greek]]<br />(code: <code>pnt</code>) | [[:ppl:User:PK2|User page]] in [[:en:Nawat language|Nawat]]<br />(code: <code>ppl</code>) | [[:ps:User:PK2|User page]] in [[:en:Pashto|Pashto]]<br />(code: <code>ps</code>) | [[:pt:User:PK2|User page]] in [[:en:Portuguese language|Portuguese]]<br />(code: <code>pt</code>) | [[:pwn:User:PK2|User page]] in [[:en:Paiwan language|Paiwan]]<br />(code: <code>pwn</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Q |- | [[:qu:User:PK2|User page]] in [[:en:Quechuan languages|Quechua]] ([[:en:Southern Quechua|Southern Quechua]])<br />(code: <code>qu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ R |- | [[:rki:User:PK2|User page]] in [[:en:Rakhine language|Rakhine]]<br />(code: <code>rki</code>) | [[:rm:User:PK2|User page]] in [[:en:Romansh language|Romansh]]<br />(code: <code>rm</code>) | [[:rmy:User:PK2|User page]] in [[:en:Romani language|Romani]] ([[:en:Vlax Romani language|Vlax Romani]])<br />(code: <code>rmy</code>) | [[:rn:User:PK2|User page]] in [[:en:Kirundi|Kirundi]]<br />(code: <code>rn</code>) | [[:ro:User:PK2|User page]] in [[:en:Romanian language|Romanian]]<br />(code: <code>ro</code>) | [[:roa-rup:User:PK2|User page]] in [[:en:Aromanian language|Aromanian]]<br />(code: <code>roa-rup</code>) | [[:roa-tara:User:PK2|User page]] in [[:en:Neapolitan language|Neapolitan]] ([[:en:Tarantino dialect|Tarantino]])<br />(code: <code>roa-tara</code>) | [[:rsk:User:PK2|User page]] in [[:en:Pannonian Rusyn|Pannonian Rusyn]]<br />(code: <code>rsk</code>) | [[:ru:User:PK2|User page]] in [[:en:Russian language|Russian]]<br />(code: <code>ru</code>) | [[:rue:User:PK2|User page]] in [[:en:Rusyn language|Rusyn]]<br />(code: <code>rue</code>) | [[:rw:User:PK2|User page]] in [[:en:Kinyarwanda|Kinyarwanda]]<br />(code: <code>rw</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ S |- | [[:sa:User:PK2|User page]] in [[:en:Sanskrit|Sanskrit]]<br />(code: <code>sa</code>) | [[:sah:User:PK2|User page]] in [[:en:Yakut language|Yakut]]<br />(code: <code>sah</code>) | [[:sat:User:PK2|User page]] in [[:en:Santali language|Santali]]<br />(code: <code>sat</code>) | [[:sc:User:PK2|User page]] in [[:en:Sardinian language|Sardinian]]<br />(code: <code>sc</code>) | [[:scn:User:PK2|User page]] in [[:en:Sicilian language|Sicilian]]<br />(code: <code>scn</code>) | [[:sco:User:PK2|User page]] in [[:en:Scots language|Scots]]<br />(code: <code>sco</code>) | [[:sd:User:PK2|User page]] in [[:en:Sindhi language|Sindhi]]<br />(code: <code>sd</code>) | [[:se:User:PK2|User page]] in [[:en:Northern Sámi|Northern Sámi]]<br />(code: <code>se</code>) | [[:sg:User:PK2|User page]] in [[:en:Sango language|Sango]]<br />(code: <code>sg</code>) | [[:sh:User:PK2|User page]] in [[:en:Serbo-Croatian|Serbo-Croatian]]<br />(code: <code>sh</code>) | [[:shi:User:PK2|User page]] in [[:en:Shilha language|Shilha]]<br />(code: <code>shi</code>) |- | [[:shn:User:PK2|User page]] in [[:en:Shan language|Shan]]<br />(code: <code>shn</code>) | [[:si:User:PK2|User page]] in [[:en:Sinhala language|Sinhala]]<br />(code: <code>si</code>) | [[:simple:User:PK2|User page]] in [[:en:Basic English|Basic English]]<br />(code: <code>simple</code>) | [[:sk:User:PK2|User page]] in [[:en:Slovak language|Slovak]]<br />(code: <code>sk</code>) | [[:skr:User:PK2|User page]] in [[:en:Saraiki language|Saraiki]]<br />(code: <code>skr</code>) | [[:sl:User:PK2|User page]] in [[:en:Slovene language|Slovene]]<br />(code: <code>sl</code>) | [[:sm:User:PK2|User page]] in [[:en:Samoan language|Samoan]]<br />(code: <code>sm</code>) | [[:smn:User:PK2|User page]] in [[:en:Inari Sámi language|Inari Sámi]]<br />(code: <code>smn</code>) | [[:sn:User:PK2|User page]] in [[:en:Shona language|Shona]]<br />(code: <code>sn</code>) | [[:so:User:PK2|User page]] in [[:en:Somali language|Somali]]<br />(code: <code>so</code>) | [[:sq:User:PK2|User page]] in [[:en:Albanian language|Albanian]]<br />(code: <code>sq</code>) |- | [[:sr:User:PK2|User page]] in [[:en:Serbian language|Serbian]]<br />(code: <code>sr</code>) | [[:srn:User:PK2|User page]] in [[:en:Sranan Tongo|Sranan Tongo]]<br />(code: <code>srn</code>) | [[:ss:User:PK2|User page]] in [[:en:Swazi language|Swazi]]<br />(code: <code>ss</code>) | [[:st:User:PK2|User page]] in [[:en:Sotho language|Sotho]]<br />(code: <code>st</code>) | [[:stq:User:PK2|User page]] in [[:en:Saterland Frisian language|Saterland Frisian]]<br />(code: <code>stq</code>) | [[:su:User:PK2|User page]] in [[:en:Sundanese language|Sundanese]]<br />(code: <code>su</code>) | [[:sv:User:PK2|User page]] in [[:en:Swedish language|Swedish]]<br />(code: <code>sv</code>) | [[:sw:User:PK2|User page]] in [[:en:Swahili language|Swahili]]<br />(code: <code>sw</code>) | [[:syl:User:PK2|User page]] in [[:en:Sylheti language|Sylheti]]<br />(code: <code>syl</code>) | [[:szl:User:PK2|User page]] in [[:en:Silesian language|Silesian]]<br />(code: <code>szl</code>) | [[:szy:User:PK2|User page]] in [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]]<br />(code: <code>szy</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ T |- | [[:ta:User:PK2|User page]] in [[:en:Tamil language|Tamil]]<br />(code: <code>ta</code>) | [[:tay:User:PK2|User page]] in [[:en:Atayal language|Atayal]]<br />(code: <code>tay</code>) | [[:tcy:User:PK2|User page]] in [[:en:Tulu language|Tulu]]<br />(code: <code>tcy</code>) | [[:tdd:User:PK2|User page]] in [[:en:Tai Nuea language|Tai Nuea]]<br />(code: <code>tdd</code>) | [[:te:User:PK2|User page]] in [[:en:Telugu language|Telugu]]<br />(code: <code>te</code>) | [[:tet:User:PK2|User page]] in [[:en:Tetum language|Tetum]]<br />(code: <code>tet</code>) | [[:tg:User:PK2|User page]] in [[:en:Tajik language|Tajik]]<br />(code: <code>tg</code>) | [[:th:User:PK2|User page]] in [[:en:Thai language|Thai]]<br />(code: <code>th</code>) | [[:ti:User:PK2|User page]] in [[:en:Tigrinya language|Tigrinya]]<br />(code: <code>ti</code>) | [[:tig:User:PK2|User page]] in [[:en:Tigre language|Tigre]]<br />(code: <code>tig</code>) | [[:tk:User:PK2|User page]] in [[:en:Turkmen language|Turkmen]]<br />(code: <code>tk</code>) | [[:tl:User:PK2|User page]] in [[:en:Tagalog language|Tagalog]]<br />(code: <code>tl</code>) | [[:tly:User:PK2|User page]] in [[:en:Talysh language|Talysh]]<br />(code: <code>tly</code>) |- | [[:tn:User:PK2|User page]] in [[:en:Tswana language|Tswana]]<br />(code: <code>tn</code>) | [[:to:User:PK2|User page]] in [[:en:Tongan language|Tongan]]<br />(code: <code>to</code>) | [[:tok:User:PK2|User page]] in [[:en:Toki Pona|Toki Pona]]<br />(code: <code>tok</code>) | [[:tpi:User:PK2|User page]] in [[:en:Tok Pisin|Tok Pisin]]<br />(code: <code>tpi</code>) | [[:tr:User:PK2|User page]] in [[:en:Turkish language|Turkish]]<br />(code: <code>tr</code>) | [[:trv:User:PK2|User page]] in [[:en:Seediq language|Seediq]]<br />(code: <code>trv</code>) | [[:ts:User:PK2|User page]] in [[:en:Tsonga language|Tsonga]]<br />(code: <code>ts</code>) | [[:tt:User:PK2|User page]] in [[:en:Tatar language|Tatar]]<br />(code: <code>tt</code>) | [[:tum:User:PK2|User page]] in [[:en:Tumbuka language|Tumbuka]]<br />(code: <code>tum</code>) | [[:tw:User:PK2|User page]] in [[:en:Akan language|Akan]] (Twi)<br />(code: <code>tw</code>) | [[:ty:User:PK2|User page]] in [[:en:Tahitian language|Tahitian]]<br />(code: <code>ty</code>) | [[:tyv:User:PK2|User page]] in [[:en:Tuvan language|Tuvan]]<br />(code: <code>tyv</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ U |- | [[:udm:User:PK2|User page]] in [[:en:Udmurt language|Udmurt]]<br />(code: <code>udm</code>) | [[:ug:User:PK2|User page]] in [[:en:Uyghur language|Uyghur]]<br />(code: <code>ug</code>) | [[:uk:User:PK2|User page]] in [[:en:Ukrainian language|Ukrainian]]<br />(code: <code>uk</code>) | [[:ur:User:PK2|User page]] in [[:en:Urdu|Urdu]]<br />(code: <code>ur</code>) | [[:uz:User:PK2|User page]] in [[:en:Uzbek language|Uzbek]]<br />(code: <code>uz</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ V |- | [[:ve:User:PK2|User page]] in [[:en:Venda language|Venda]]<br />(code: <code>ve</code>) | [[:vec:User:PK2|User page]] in [[:en:Venetian language|Venetian]]<br />(code: <code>vec</code>) | [[:vep:User:PK2|User page]] in [[:en:Veps language|Veps]]<br />(code: <code>vep</code>) | [[:vi:User:PK2|User page]] in [[:en:Vietnamese language|Vietnamese]]<br />(code: <code>vi</code>) | [[:vls:User:PK2|User page]] in [[:en:West Flemish|West Flemish]]<br />(code: <code>vls</code>) | [[:vo:User:PK2|User page]] in [[:en:Volapük|Volapük]]<br />(code: <code>vo</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ W |- | [[:wa:User:PK2|User page]] in [[:en:Walloon language|Walloon]]<br />(code: <code>wa</code>) | [[:war:User:PK2|User page]] in [[:en:Waray language|Waray]]<br />(code: <code>war</code>) | [[:wo:User:PK2|User page]] in [[:en:Wolof language|Wolof]]<br />(code: <code>wo</code>) | [[:wuu:User:PK2|User page]] in [[:en:Wu Chinese|Wu Chinese]]<br />(code: <code>wuu</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ X |- | [[:xal:User:PK2|User page]] in [[:en:Oirat language|Oirat]] ([[:en:Kalmyk Oirat|Kalmyk Oirat]])<br />(code: <code>xal</code>) | [[:xh:User:PK2|User page]] in [[:en:Xhosa language|Xhosa]]<br />(code: <code>xh</code>) | [[:xmf:User:PK2|User page]] in [[:en:Mingrelian language|Mingrelian]]<br />(code: <code>xmf</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Y |- | [[:yi:User:PK2|User page]] in [[:en:Yiddish|Yiddish]]<br />(code: <code>yi</code>) | [[:yo:User:PK2|User page]] in [[:en:Yoruba language|Yoruba]]<br />(code: <code>yo</code>) |} {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:85%" |+ Z |- | [[:za:User:PK2|User page]] in [[:en:Zhuang languages|Zhuang]] ([[:en:Standard Zhuang|Standard Zhuang]])<br />(code: <code>za</code>) | [[:zea:User:PK2|User page]] in [[:en:Zeelandic|Zeelandic]]<br />(code: <code>zea</code>) | [[:zgh:User:PK2|User page]] in [[:en:Standard Moroccan Amazigh|Standard Moroccan Amazigh]]<br />(code: <code>zgh</code>) | [[:zh:User:PK2|User page]] in [[:en:Chinese language|Chinese]] ([[:en:Mandarin Chinese|Mandarin Chinese]])<br />(code: <code>zh</code>) | [[:zh-classical:User:PK2|User page]] in [[:en:Classical Chinese|Classical Chinese]]<br />(code: <code>zh-classical</code>) | [[:zh-min-nan:User:PK2|User page]] in [[:en:Southern Min|Southern Min]]<br />(code: <code>zh-min-nan</code>) | [[:zh-yue:User:PK2|User page]] in [[:en:Cantonese|Cantonese]]<br />(code: <code>zh-yue</code>) | [[:zu:User:PK2|User page]] in [[:en:Zulu language|Zulu]]<br />(code: <code>zu</code>) |} hd3nx96bcb6okqsv6c4uyyllqktwlva 0 179177 1373942 2026-05-21T14:20:47Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1373942 wikitext text/x-wiki {{Infobox saint |honorific_prefix = [[Saint]] |name=Cædmon of Whitby |image=MemorialToCaedmon(RichardThomas)Jul2006.jpg |caption=Memorial to Cædmon, St Mary's Churchyard, [[Whitby]]. |titles=[[The Most Venerable#Eastern Orthodoxy|Venerable]]|death_date=c. 684 |feast_day=11 February |venerated_in=[[Anglican Communion]]<br>[[Roman Catholic Church]]<br>[[Eastern Orthodox Church]] |major_works=''[[Cædmon's Hymn]]''}} '''ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್''' (ಮರಣ ಕ್ರಿ.ಶ ಸು.680? ) [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್|ಇಂಗ್ಲೆಂ]]ಡಿನ ಪ್ರಾಚೀನ [[ಕ್ರೈಸ್ತ]] [[ಕವಿ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿಗಳಲ್ಲೂ ಈತನೇ ಮೊದಲಿಗನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬೀಡ್ ಬರೆದಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಈತನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಟ್ಟಿಯ ಕ್ರೈಸ್ತಮಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಈತ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೂ ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ಈತನ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ದೇವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಸಲುವಾಗಿ ಹಾಡಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನಂತೆ. ಅನಂತರ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ. ಮಾನವಕುಲದ ಆರಂಭ, ಸ್ವರ್ಗದ ದಿವ್ಯತೆ, ನರಕಶಿಕ್ಷೆಯ ದಾರುಣತೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಹಾಡಿದನಂತೆ. ಈ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕಾವ್ಯಗುಣಗಳೇನೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಗಾರಗಳು. ಪುನರಾವೃತ್ತಿಗಳು. ಬಳಸು ಮಾತುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತುಂಬಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ನನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲವೆಂದೂ ಕಾಲಾನುಕಾಲಕ್ಕೆ ಅವು ಇತರರಿಂದ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ತಿದ್ದಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೆಂದೂ [[ವಿದ್ವಾಂಸ]]ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. == ಜೀವನ == [[File:St Andrew, Bethune Road - Stained glass window - geograph.org.uk - 4398049.jpg|thumb|Caedmon and Bede depicted in [[stained glass]] at [[St Andrew, Stoke Newington]].]] === ಬೇಡರ ಕಥೆ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯ ಏಕೈಕ ಮೂಲ ಮೂಲವೆಂದರೆ ಬೆಡೆ ಅವರ * ''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಾ ಜೆಂಟಿಸ್ ಆಂಗ್ಲೋರಮ್'' *. ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಹೋದರ, ಸ್ಟ್ರೆಯೊನೆಶಾಲ್ಚ್ (ಈಗ ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಮಠದಲ್ಲಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಬೆಡೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಸಂಜೆ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾ, ಹಾಡುತ್ತಾ ಮತ್ತು [[ವೀಣೆ]]ಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ , ಕೇಡ್ಮನ್ ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರಿದನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಾಡುವುದು ಹೇಗೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಕನಸು ಬಿತ್ತು, ಅದರಲ್ಲಿ "ಯಾರೋ" ("ಕ್ವಿಡೆಮ್") ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು "ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಿಯಮ್ ಕ್ರಿಯೇಟುರಾರಮ್" ("ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭ") ಹಾಡಲು ಕೇಳಿದನು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅವನು ನಿರಾಕರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ನಂತರ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಎಂದು ದೇವರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ, ಅನುಕರಣೀಯ ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. [[//es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|link=https://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|left|thumb|ವಿಟ್ಬಿ ಎಂಬುದು ಉತ್ತರ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್‌ನ ಈಶಾನ್ಯ ಕರಾವಳಿಯ ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ .]] ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಕನಸನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಕವಿತೆಗೆ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದನು. ಅವನು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, ಮತ್ತು ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಅವನನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ನೋಡಲು ಕರೆದೊಯ್ದರು . ಕೇಡ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ ಸಲಹೆಗಾರರು ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದು ದೇವರಿಂದ ಬಂದ ಉಡುಗೊರೆ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು, "ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತುಣುಕು" ಆಧರಿಸಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು. ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರಿಗೆ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಅವರು ಅವನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿತೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದನು. ಕೇಡ್ಮನ್ ವಿವಿಧ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ದೇಶೀಯ [[ಕವಿತೆ]]ಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ .ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಜೀವನದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಂತನಂತೆ ಮರಣಹೊಂದಿದನು: ಅವನು ಸಾಯಲಿದ್ದಾನೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಿದನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನು ಸತ್ತ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಂಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. === ದಿನಾಂಕಗಳು === ಬೆಡೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಿಲ್ಡಾಳ ಅಬ್ಬಸಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (657–680) ಸ್ಟ್ರೀಯೋನಾಶಾಲ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ . ಪುಸ್ತಕ IV, ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯ'' ಅಧ್ಯಾಯ 25 , ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಾವು ಕೋಲ್ಡಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಮ್ ಅಬ್ಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 7 ನೇ {{siglo|VII||s}}''ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ 681 ರ ನಂತರ ಬೆಡೆ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ ಮಾಡಲಾದ ಮುಂದಿನ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ 684 ರಲ್ಲಿ'' ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಮೇಲೆ ರಾಜ ಎಗ್ಫ್ರಿತ್‌ನ ದಾಳಿ (ಪುಸ್ತಕ IV, ಅಧ್ಯಾಯ 26). ಇದರಿಂದ, ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಅವಧಿಯು 657 ಮತ್ತು 680 ರ ನಡುವೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು 679 ಮತ್ತು 684 ರ ನಡುವೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಆಧುನಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು === ಆಧುನಿಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಕಥೆಗೆ ಕವಿಯ ಹೆಸರಿನ ಬ್ರೆಟನ್ ಮೂಲವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಡೆ ಅವರು ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ "ಸ್ಥಳೀಯ" ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದ್ದು , ಪ್ರೊಟೊ-ವೆಲ್ಷ್ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಟನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ . ''ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಅದರ ಹೆಸರಿನ ಈ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ, ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರೇಣಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಹಿಲ್ಡಾ ಅವರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಮತ್ತು'' ಹಳೆಯ ಐರಿಶ್ ಕಾವ್ಯದ ನಡುವಿನ ಕೆಲವು ಸಾದೃಶ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಇದು ದ್ವಿಭಾಷೆಯಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ . ಇತರ ವಿದ್ವಾಂಸರು [[ಕವಿ]]ಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ "ಆಡಮ್ ಕಾಡ್ಮನ್" ಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಏಕವಚನದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಬಹುಶಃ ಇಡೀ ಕಥೆಯು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಮೂಲಗಳು === [[File:Whitby Abbey - Project Gutenberg eText 16785.jpg|thumb|Ruins of [[Whitby Abbey]] in [[North Yorkshire]], ''ಬೇಡ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಇತಿಹಾಸದ'' ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಗಳಿಲ್ಲ.ಬಹುಶಃ 12 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಎರಡು [[ಲ್ಯಾಟಿನ್]] ಪಠ್ಯಗಳಿವೆ, ಇವು ''ಹೆಲಿಯಾಂಡ್'' (9 ನೇ ಶತಮಾನ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಳೆಯ ಲೋ ಜರ್ಮನ್ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ: ''ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' (ಮುನ್ನುಡಿ) ಮತ್ತು ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' (ಕವಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪದ್ಯಗಳು). ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದದ ಮೂಲವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಬೆಡೆಯ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆ "ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದ" ಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಹೆಲಿಯಾಂಡ್ ''. ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' ಪ್ರಕಾರ , ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಲೂಯಿಸ್ ದಿ ಪಿಯಸ್ ಅವರ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳೀಯ ಕವಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ; ಪವಿತ್ರ ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞಾಪಿಸುವವರೆಗೂ ಈ ಕವಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' ಕವಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಹಿಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಕನಸನ್ನು ಕಂಡನು ಮುಂತಾದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಫ್ಲೇಸಿಯಸ್ ಇಲಿರಿಕಸ್ (1520-1575) ರ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ , ಆದರೆ ಶಬ್ದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಂಯೋಜನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ'' ಬೇರೆಡೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಬೆಡೆ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ತನ್ನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಡೆ ವಿಟ್ಬಿಯಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ವೇರ್‌ಮೌತ್ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ . 1830 ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ, ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಖಾತೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಮಾನಾಂತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದ್ದಾರೆ. ಬೈಬಲ್ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳು, ವಿವಿಧ ಮೂಲನಿವಾಸಿ ಜನರ ( ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ , ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಫಿಜಿಯನ್) ಖಾತೆಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಷೋಸಾವನ್ನು ಮತಾಂತರಿಸಿದ ಮಿಷನರಿಗಳ ಕಾಲದ ಕಥೆಗಳು , ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಕವಿಗಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಮಾನಾಂತರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ . ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರದ ಸಂಶೋಧನೆಯು 1974 (ಲೆಸ್ಟರ್) ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕಥೆಗೆ "ಹೋಲುವ" ಯಾವುದೇ ಕಥೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೆಲಸ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂತರು ಅಡೆಲ್ಮೋ ಮತ್ತು ಡನ್‌ಸ್ಟಾನ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿತ್ತು, " ಕೊನೆಯ ತೀರ್ಪಿನ ಭಯಗಳು , ನರಕದ ಭಯಾನಕತೆಗಳು,... ಸ್ವರ್ಗೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಸಂತೋಷಗಳು ,... ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಕರುಣೆ" ಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು . ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮೊದಲ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಲುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ [[ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ|ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಕವಿತೆಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ, ಇದನ್ನು "ಜೂನಿಯಸ್ XI" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ [[ಹಸ್ತಪ್ರತಿ]] ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಕೇತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಜೆನೆಸಿಸ್ , ಎಕ್ಸೋಡಸ್ , ಡೇನಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತ ಮತ್ತು ಸೈತಾನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ . ಹಿಂದೆ, "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ"ಯಲ್ಲಿ ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕವಿತೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಈ ಕವಿತೆಗಳು ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ ''.'' ಕೇಡ್ಮನ್‌ಗೆ ಅದರ ಆರೋಪವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ ಅವರ ನಂತರ "ಎಂಎಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ II" ಅಥವಾ "ಜೂನಿಯಸ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರ'' === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ . ಇದು ಎರಡು ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ) ಮತ್ತು ಐದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ : ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಏಲ್ಡಾ'' , ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಈರ್ಡು'' , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡಾನ್ , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಇರ್ಡಾ'' ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡೀ'' . ಈ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲವೂ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ ಇದು ಮೂರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ . ಉಳಿದವು ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಡಮ್‌ಫ್ರೈಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ " ರುತ್‌ವೆಲ್ ಕ್ರಾಸ್ " ನಲ್ಲಿ ರೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾದ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಹದಿನೈದು ಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿರುವ "ಫ್ರಾಂಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್" ನಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳು , ಇದು ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಣ್ಣ ತಿಮಿಂಗಿಲ ದಂತದ ಎದೆಯಾಗಿದೆ. ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಗಳು ''ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ . ಬೇಡ ಅವರ ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಸಂಪರ್ಕದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಈ ''ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ . ''ಇತಿಹಾಸದ'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಸ್ಥಳೀಯ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದವರು ನಕಲುಗಾರರು . ಈ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿ ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಹಳೆಯ'' ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ . ಈ ಪಠ್ಯದ ಉಳಿದಿರುವ ಪ್ರತಿಗಳು ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ , ಕೆಕೆ. 5. 16 (ಎಂ) ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ , ರಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಲ್ಯಾಟ್. ಪ್ರ. ವಿ. ಐ, 18 (ಪಿ) ಗಳಲ್ಲಿವೆ, ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗದ್ದಾಗಿದೆ . ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ '''ಎಂ ಅನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಡೆ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಮಠ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಜೀವಿತಾವಧಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದನ್ನು''' ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ನಕಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ .{{siglo|VIII||s}} ಅವರ ಕೃತಿ, ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಅನುಪಾತದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಮೌಖಿಕ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ವೀರರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಸಿಸಲು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪೂಜ್ಯ ಬೆಡೆ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು, ಕೇಡ್ಮನ್ ಆಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದಿವೆ. '''ಕೆಳಗಿನ ಪಠ್ಯವನ್ನು M''' (8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗ, ನಾರ್ಥಂಬ್ರಿಯಾ) ದಿಂದ ಲಿಪ್ಯಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ . ಆಧುನಿಕ ವಿರಾಮಚಿಹ್ನೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೇಖೆ ಮತ್ತು ಪದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: {| class="wikitable" | align="center" |{{Columnas}} :Nu scylun hergan&nbsp;&nbsp;&nbsp; hefaenricaes uard :metudæs maecti&nbsp;&nbsp;&nbsp; end his modgidanc :uerc uuldurfadur—&nbsp;&nbsp;&nbsp; sue he uundra gihuaes&nbsp;&nbsp; :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; or astelidæ :he aerist scop&nbsp;&nbsp;&nbsp; aelda barnum :heben til hrofe&nbsp;&nbsp;&nbsp; haleg scepen :tha middungeard&nbsp;&nbsp;&nbsp; moncynnæs uard :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; æfter tiadæ :firum foldu&nbsp;&nbsp;&nbsp; frea allmectig {{Nueva columna}} :''Now <nowiki>[we]</nowiki> must honour the guardian of heaven,'' :''the might of the architect, and his purpose,'' :''the work of the father of glory'' :''— as he, the eternal lord, established the beginning of wonders.'' :''He, the holy creator,'' :''first created heaven as a roof for the children of men.'' :''Then the guardian of mankind, the eternal lord,'' :''the lord almighty, afterwards appointed the middle earth,'' :''the lands, for men.'' {{Final columnas}} |} <blockquote> : ಈಗ ಸ್ವರ್ಗದ ರಕ್ಷಕನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸೋಣ, : ಭಗವಂತನ ಶಕ್ತಿ, ಆತನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಳು : ಮಹಿಮಾನ್ವಿತ ತಂದೆಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು, ಶಾಶ್ವತ, : ಅವನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪವಾಡಕ್ಕೂ ಕಾರಣನಾದನು. : ಅವನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, : ಆಕಾಶವು ಪುರುಷರ ಛಾವಣಿಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. : ನಂತರ ಭೂಮಿ, ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭು, : ಜನರ ರಕ್ಷಕ, ನಿರ್ಮಿಸಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, : ಮನುಷ್ಯರು ವಾಸಿಸುವವನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇವರು. ''ಬೇವುಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಗಳು (7ನೇ-10ನೇ ಶತಮಾನಗಳು)'' . ಲೂಯಿಸ್ ಲೆರೇಟ್ ಮತ್ತು ಜೀಸಸ್ ಲೆರಾಟೆಕಲರ್ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ</blockquote>''ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಶಾಲವಾದ ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ . ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಅವಶೇಷವಾಗಿ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಭಾಷೆಯ ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಆಮ್ಸ್ಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಡು ಜಾನ್ ಮತ್ತು 1832 ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬೆಂಜಮಿನ್ ಥಾರ್ಪ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು . ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== c08w9gm4uvsikzwapfyjqmqzudgk4gg 1373943 1373942 2026-05-21T14:21:22Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಕವಿಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373943 wikitext text/x-wiki {{Infobox saint |honorific_prefix = [[Saint]] |name=Cædmon of Whitby |image=MemorialToCaedmon(RichardThomas)Jul2006.jpg |caption=Memorial to Cædmon, St Mary's Churchyard, [[Whitby]]. |titles=[[The Most Venerable#Eastern Orthodoxy|Venerable]]|death_date=c. 684 |feast_day=11 February |venerated_in=[[Anglican Communion]]<br>[[Roman Catholic Church]]<br>[[Eastern Orthodox Church]] |major_works=''[[Cædmon's Hymn]]''}} '''ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್''' (ಮರಣ ಕ್ರಿ.ಶ ಸು.680? ) [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್|ಇಂಗ್ಲೆಂ]]ಡಿನ ಪ್ರಾಚೀನ [[ಕ್ರೈಸ್ತ]] [[ಕವಿ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿಗಳಲ್ಲೂ ಈತನೇ ಮೊದಲಿಗನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬೀಡ್ ಬರೆದಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಈತನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಟ್ಟಿಯ ಕ್ರೈಸ್ತಮಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಈತ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೂ ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ಈತನ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ದೇವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಸಲುವಾಗಿ ಹಾಡಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನಂತೆ. ಅನಂತರ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ. ಮಾನವಕುಲದ ಆರಂಭ, ಸ್ವರ್ಗದ ದಿವ್ಯತೆ, ನರಕಶಿಕ್ಷೆಯ ದಾರುಣತೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಹಾಡಿದನಂತೆ. ಈ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕಾವ್ಯಗುಣಗಳೇನೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಗಾರಗಳು. ಪುನರಾವೃತ್ತಿಗಳು. ಬಳಸು ಮಾತುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತುಂಬಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ನನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲವೆಂದೂ ಕಾಲಾನುಕಾಲಕ್ಕೆ ಅವು ಇತರರಿಂದ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ತಿದ್ದಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೆಂದೂ [[ವಿದ್ವಾಂಸ]]ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. == ಜೀವನ == [[File:St Andrew, Bethune Road - Stained glass window - geograph.org.uk - 4398049.jpg|thumb|Caedmon and Bede depicted in [[stained glass]] at [[St Andrew, Stoke Newington]].]] === ಬೇಡರ ಕಥೆ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯ ಏಕೈಕ ಮೂಲ ಮೂಲವೆಂದರೆ ಬೆಡೆ ಅವರ * ''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಾ ಜೆಂಟಿಸ್ ಆಂಗ್ಲೋರಮ್'' *. ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಹೋದರ, ಸ್ಟ್ರೆಯೊನೆಶಾಲ್ಚ್ (ಈಗ ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಮಠದಲ್ಲಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಬೆಡೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಸಂಜೆ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾ, ಹಾಡುತ್ತಾ ಮತ್ತು [[ವೀಣೆ]]ಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ , ಕೇಡ್ಮನ್ ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರಿದನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಾಡುವುದು ಹೇಗೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಕನಸು ಬಿತ್ತು, ಅದರಲ್ಲಿ "ಯಾರೋ" ("ಕ್ವಿಡೆಮ್") ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು "ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಿಯಮ್ ಕ್ರಿಯೇಟುರಾರಮ್" ("ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭ") ಹಾಡಲು ಕೇಳಿದನು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅವನು ನಿರಾಕರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ನಂತರ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಎಂದು ದೇವರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ, ಅನುಕರಣೀಯ ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. [[//es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|link=https://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|left|thumb|ವಿಟ್ಬಿ ಎಂಬುದು ಉತ್ತರ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್‌ನ ಈಶಾನ್ಯ ಕರಾವಳಿಯ ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ .]] ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಕನಸನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಕವಿತೆಗೆ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದನು. ಅವನು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, ಮತ್ತು ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಅವನನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ನೋಡಲು ಕರೆದೊಯ್ದರು . ಕೇಡ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ ಸಲಹೆಗಾರರು ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದು ದೇವರಿಂದ ಬಂದ ಉಡುಗೊರೆ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು, "ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತುಣುಕು" ಆಧರಿಸಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು. ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರಿಗೆ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಅವರು ಅವನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿತೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದನು. ಕೇಡ್ಮನ್ ವಿವಿಧ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ದೇಶೀಯ [[ಕವಿತೆ]]ಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ .ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಜೀವನದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಂತನಂತೆ ಮರಣಹೊಂದಿದನು: ಅವನು ಸಾಯಲಿದ್ದಾನೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಿದನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನು ಸತ್ತ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಂಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. === ದಿನಾಂಕಗಳು === ಬೆಡೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಿಲ್ಡಾಳ ಅಬ್ಬಸಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (657–680) ಸ್ಟ್ರೀಯೋನಾಶಾಲ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ . ಪುಸ್ತಕ IV, ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯ'' ಅಧ್ಯಾಯ 25 , ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಾವು ಕೋಲ್ಡಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಮ್ ಅಬ್ಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 7 ನೇ {{siglo|VII||s}}''ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ 681 ರ ನಂತರ ಬೆಡೆ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ ಮಾಡಲಾದ ಮುಂದಿನ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ 684 ರಲ್ಲಿ'' ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಮೇಲೆ ರಾಜ ಎಗ್ಫ್ರಿತ್‌ನ ದಾಳಿ (ಪುಸ್ತಕ IV, ಅಧ್ಯಾಯ 26). ಇದರಿಂದ, ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಅವಧಿಯು 657 ಮತ್ತು 680 ರ ನಡುವೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು 679 ಮತ್ತು 684 ರ ನಡುವೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಆಧುನಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು === ಆಧುನಿಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಕಥೆಗೆ ಕವಿಯ ಹೆಸರಿನ ಬ್ರೆಟನ್ ಮೂಲವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಡೆ ಅವರು ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ "ಸ್ಥಳೀಯ" ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದ್ದು , ಪ್ರೊಟೊ-ವೆಲ್ಷ್ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಟನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ . ''ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಅದರ ಹೆಸರಿನ ಈ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ, ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರೇಣಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಹಿಲ್ಡಾ ಅವರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಮತ್ತು'' ಹಳೆಯ ಐರಿಶ್ ಕಾವ್ಯದ ನಡುವಿನ ಕೆಲವು ಸಾದೃಶ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಇದು ದ್ವಿಭಾಷೆಯಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ . ಇತರ ವಿದ್ವಾಂಸರು [[ಕವಿ]]ಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ "ಆಡಮ್ ಕಾಡ್ಮನ್" ಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಏಕವಚನದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಬಹುಶಃ ಇಡೀ ಕಥೆಯು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಮೂಲಗಳು === [[File:Whitby Abbey - Project Gutenberg eText 16785.jpg|thumb|Ruins of [[Whitby Abbey]] in [[North Yorkshire]], ''ಬೇಡ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಇತಿಹಾಸದ'' ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಗಳಿಲ್ಲ.ಬಹುಶಃ 12 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಎರಡು [[ಲ್ಯಾಟಿನ್]] ಪಠ್ಯಗಳಿವೆ, ಇವು ''ಹೆಲಿಯಾಂಡ್'' (9 ನೇ ಶತಮಾನ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಳೆಯ ಲೋ ಜರ್ಮನ್ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ: ''ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' (ಮುನ್ನುಡಿ) ಮತ್ತು ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' (ಕವಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪದ್ಯಗಳು). ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದದ ಮೂಲವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಬೆಡೆಯ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆ "ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದ" ಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಹೆಲಿಯಾಂಡ್ ''. ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' ಪ್ರಕಾರ , ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಲೂಯಿಸ್ ದಿ ಪಿಯಸ್ ಅವರ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳೀಯ ಕವಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ; ಪವಿತ್ರ ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞಾಪಿಸುವವರೆಗೂ ಈ ಕವಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' ಕವಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಹಿಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಕನಸನ್ನು ಕಂಡನು ಮುಂತಾದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಫ್ಲೇಸಿಯಸ್ ಇಲಿರಿಕಸ್ (1520-1575) ರ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ , ಆದರೆ ಶಬ್ದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಂಯೋಜನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ'' ಬೇರೆಡೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಬೆಡೆ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ತನ್ನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಡೆ ವಿಟ್ಬಿಯಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ವೇರ್‌ಮೌತ್ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ . 1830 ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ, ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಖಾತೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಮಾನಾಂತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದ್ದಾರೆ. ಬೈಬಲ್ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳು, ವಿವಿಧ ಮೂಲನಿವಾಸಿ ಜನರ ( ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ , ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಫಿಜಿಯನ್) ಖಾತೆಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಷೋಸಾವನ್ನು ಮತಾಂತರಿಸಿದ ಮಿಷನರಿಗಳ ಕಾಲದ ಕಥೆಗಳು , ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಕವಿಗಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಮಾನಾಂತರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ . ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರದ ಸಂಶೋಧನೆಯು 1974 (ಲೆಸ್ಟರ್) ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕಥೆಗೆ "ಹೋಲುವ" ಯಾವುದೇ ಕಥೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೆಲಸ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂತರು ಅಡೆಲ್ಮೋ ಮತ್ತು ಡನ್‌ಸ್ಟಾನ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿತ್ತು, " ಕೊನೆಯ ತೀರ್ಪಿನ ಭಯಗಳು , ನರಕದ ಭಯಾನಕತೆಗಳು,... ಸ್ವರ್ಗೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಸಂತೋಷಗಳು ,... ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಕರುಣೆ" ಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು . ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮೊದಲ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಲುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ [[ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ|ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಕವಿತೆಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ, ಇದನ್ನು "ಜೂನಿಯಸ್ XI" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ [[ಹಸ್ತಪ್ರತಿ]] ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಕೇತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಜೆನೆಸಿಸ್ , ಎಕ್ಸೋಡಸ್ , ಡೇನಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತ ಮತ್ತು ಸೈತಾನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ . ಹಿಂದೆ, "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ"ಯಲ್ಲಿ ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕವಿತೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಈ ಕವಿತೆಗಳು ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ ''.'' ಕೇಡ್ಮನ್‌ಗೆ ಅದರ ಆರೋಪವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ ಅವರ ನಂತರ "ಎಂಎಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ II" ಅಥವಾ "ಜೂನಿಯಸ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರ'' === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ . ಇದು ಎರಡು ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ) ಮತ್ತು ಐದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ : ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಏಲ್ಡಾ'' , ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಈರ್ಡು'' , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡಾನ್ , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಇರ್ಡಾ'' ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡೀ'' . ಈ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲವೂ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ ಇದು ಮೂರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ . ಉಳಿದವು ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಡಮ್‌ಫ್ರೈಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ " ರುತ್‌ವೆಲ್ ಕ್ರಾಸ್ " ನಲ್ಲಿ ರೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾದ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಹದಿನೈದು ಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿರುವ "ಫ್ರಾಂಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್" ನಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳು , ಇದು ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಣ್ಣ ತಿಮಿಂಗಿಲ ದಂತದ ಎದೆಯಾಗಿದೆ. ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಗಳು ''ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ . ಬೇಡ ಅವರ ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಸಂಪರ್ಕದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಈ ''ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ . ''ಇತಿಹಾಸದ'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಸ್ಥಳೀಯ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದವರು ನಕಲುಗಾರರು . ಈ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿ ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಹಳೆಯ'' ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ . ಈ ಪಠ್ಯದ ಉಳಿದಿರುವ ಪ್ರತಿಗಳು ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ , ಕೆಕೆ. 5. 16 (ಎಂ) ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ , ರಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಲ್ಯಾಟ್. ಪ್ರ. ವಿ. ಐ, 18 (ಪಿ) ಗಳಲ್ಲಿವೆ, ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗದ್ದಾಗಿದೆ . ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ '''ಎಂ ಅನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಡೆ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಮಠ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಜೀವಿತಾವಧಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದನ್ನು''' ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ನಕಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ .{{siglo|VIII||s}} ಅವರ ಕೃತಿ, ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಅನುಪಾತದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಮೌಖಿಕ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ವೀರರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಸಿಸಲು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪೂಜ್ಯ ಬೆಡೆ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು, ಕೇಡ್ಮನ್ ಆಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದಿವೆ. '''ಕೆಳಗಿನ ಪಠ್ಯವನ್ನು M''' (8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗ, ನಾರ್ಥಂಬ್ರಿಯಾ) ದಿಂದ ಲಿಪ್ಯಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ . ಆಧುನಿಕ ವಿರಾಮಚಿಹ್ನೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೇಖೆ ಮತ್ತು ಪದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: {| class="wikitable" | align="center" |{{Columnas}} :Nu scylun hergan&nbsp;&nbsp;&nbsp; hefaenricaes uard :metudæs maecti&nbsp;&nbsp;&nbsp; end his modgidanc :uerc uuldurfadur—&nbsp;&nbsp;&nbsp; sue he uundra gihuaes&nbsp;&nbsp; :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; or astelidæ :he aerist scop&nbsp;&nbsp;&nbsp; aelda barnum :heben til hrofe&nbsp;&nbsp;&nbsp; haleg scepen :tha middungeard&nbsp;&nbsp;&nbsp; moncynnæs uard :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; æfter tiadæ :firum foldu&nbsp;&nbsp;&nbsp; frea allmectig {{Nueva columna}} :''Now <nowiki>[we]</nowiki> must honour the guardian of heaven,'' :''the might of the architect, and his purpose,'' :''the work of the father of glory'' :''— as he, the eternal lord, established the beginning of wonders.'' :''He, the holy creator,'' :''first created heaven as a roof for the children of men.'' :''Then the guardian of mankind, the eternal lord,'' :''the lord almighty, afterwards appointed the middle earth,'' :''the lands, for men.'' {{Final columnas}} |} <blockquote> : ಈಗ ಸ್ವರ್ಗದ ರಕ್ಷಕನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸೋಣ, : ಭಗವಂತನ ಶಕ್ತಿ, ಆತನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಳು : ಮಹಿಮಾನ್ವಿತ ತಂದೆಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು, ಶಾಶ್ವತ, : ಅವನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪವಾಡಕ್ಕೂ ಕಾರಣನಾದನು. : ಅವನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, : ಆಕಾಶವು ಪುರುಷರ ಛಾವಣಿಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. : ನಂತರ ಭೂಮಿ, ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭು, : ಜನರ ರಕ್ಷಕ, ನಿರ್ಮಿಸಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, : ಮನುಷ್ಯರು ವಾಸಿಸುವವನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇವರು. ''ಬೇವುಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಗಳು (7ನೇ-10ನೇ ಶತಮಾನಗಳು)'' . ಲೂಯಿಸ್ ಲೆರೇಟ್ ಮತ್ತು ಜೀಸಸ್ ಲೆರಾಟೆಕಲರ್ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ</blockquote>''ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಶಾಲವಾದ ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ . ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಅವಶೇಷವಾಗಿ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಭಾಷೆಯ ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಆಮ್ಸ್ಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಡು ಜಾನ್ ಮತ್ತು 1832 ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬೆಂಜಮಿನ್ ಥಾರ್ಪ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು . ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು]] 1xcw1fldmoja6wwjfig5465knwj5xpw 1373944 1373943 2026-05-21T14:21:48Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಸಾಹಿತಿಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373944 wikitext text/x-wiki {{Infobox saint |honorific_prefix = [[Saint]] |name=Cædmon of Whitby |image=MemorialToCaedmon(RichardThomas)Jul2006.jpg |caption=Memorial to Cædmon, St Mary's Churchyard, [[Whitby]]. |titles=[[The Most Venerable#Eastern Orthodoxy|Venerable]]|death_date=c. 684 |feast_day=11 February |venerated_in=[[Anglican Communion]]<br>[[Roman Catholic Church]]<br>[[Eastern Orthodox Church]] |major_works=''[[Cædmon's Hymn]]''}} '''ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್''' (ಮರಣ ಕ್ರಿ.ಶ ಸು.680? ) [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್|ಇಂಗ್ಲೆಂ]]ಡಿನ ಪ್ರಾಚೀನ [[ಕ್ರೈಸ್ತ]] [[ಕವಿ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿಗಳಲ್ಲೂ ಈತನೇ ಮೊದಲಿಗನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬೀಡ್ ಬರೆದಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಈತನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಟ್ಟಿಯ ಕ್ರೈಸ್ತಮಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಈತ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೂ ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ಈತನ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ದೇವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಸಲುವಾಗಿ ಹಾಡಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನಂತೆ. ಅನಂತರ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ. ಮಾನವಕುಲದ ಆರಂಭ, ಸ್ವರ್ಗದ ದಿವ್ಯತೆ, ನರಕಶಿಕ್ಷೆಯ ದಾರುಣತೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಹಾಡಿದನಂತೆ. ಈ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕಾವ್ಯಗುಣಗಳೇನೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಗಾರಗಳು. ಪುನರಾವೃತ್ತಿಗಳು. ಬಳಸು ಮಾತುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತುಂಬಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ನನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲವೆಂದೂ ಕಾಲಾನುಕಾಲಕ್ಕೆ ಅವು ಇತರರಿಂದ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ತಿದ್ದಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೆಂದೂ [[ವಿದ್ವಾಂಸ]]ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. == ಜೀವನ == [[File:St Andrew, Bethune Road - Stained glass window - geograph.org.uk - 4398049.jpg|thumb|Caedmon and Bede depicted in [[stained glass]] at [[St Andrew, Stoke Newington]].]] === ಬೇಡರ ಕಥೆ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯ ಏಕೈಕ ಮೂಲ ಮೂಲವೆಂದರೆ ಬೆಡೆ ಅವರ * ''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಾ ಜೆಂಟಿಸ್ ಆಂಗ್ಲೋರಮ್'' *. ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಹೋದರ, ಸ್ಟ್ರೆಯೊನೆಶಾಲ್ಚ್ (ಈಗ ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಮಠದಲ್ಲಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಬೆಡೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಸಂಜೆ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾ, ಹಾಡುತ್ತಾ ಮತ್ತು [[ವೀಣೆ]]ಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ , ಕೇಡ್ಮನ್ ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರಿದನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಾಡುವುದು ಹೇಗೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಕನಸು ಬಿತ್ತು, ಅದರಲ್ಲಿ "ಯಾರೋ" ("ಕ್ವಿಡೆಮ್") ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು "ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಿಯಮ್ ಕ್ರಿಯೇಟುರಾರಮ್" ("ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭ") ಹಾಡಲು ಕೇಳಿದನು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅವನು ನಿರಾಕರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ನಂತರ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಎಂದು ದೇವರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ, ಅನುಕರಣೀಯ ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. [[//es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|link=https://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|left|thumb|ವಿಟ್ಬಿ ಎಂಬುದು ಉತ್ತರ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್‌ನ ಈಶಾನ್ಯ ಕರಾವಳಿಯ ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ .]] ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಕನಸನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಕವಿತೆಗೆ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದನು. ಅವನು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, ಮತ್ತು ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಅವನನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ನೋಡಲು ಕರೆದೊಯ್ದರು . ಕೇಡ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ ಸಲಹೆಗಾರರು ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದು ದೇವರಿಂದ ಬಂದ ಉಡುಗೊರೆ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು, "ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತುಣುಕು" ಆಧರಿಸಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು. ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರಿಗೆ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಅವರು ಅವನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿತೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದನು. ಕೇಡ್ಮನ್ ವಿವಿಧ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ದೇಶೀಯ [[ಕವಿತೆ]]ಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ .ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಜೀವನದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಂತನಂತೆ ಮರಣಹೊಂದಿದನು: ಅವನು ಸಾಯಲಿದ್ದಾನೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಿದನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನು ಸತ್ತ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಂಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. === ದಿನಾಂಕಗಳು === ಬೆಡೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಿಲ್ಡಾಳ ಅಬ್ಬಸಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (657–680) ಸ್ಟ್ರೀಯೋನಾಶಾಲ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ . ಪುಸ್ತಕ IV, ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯ'' ಅಧ್ಯಾಯ 25 , ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಾವು ಕೋಲ್ಡಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಮ್ ಅಬ್ಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 7 ನೇ {{siglo|VII||s}}''ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ 681 ರ ನಂತರ ಬೆಡೆ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ ಮಾಡಲಾದ ಮುಂದಿನ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ 684 ರಲ್ಲಿ'' ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಮೇಲೆ ರಾಜ ಎಗ್ಫ್ರಿತ್‌ನ ದಾಳಿ (ಪುಸ್ತಕ IV, ಅಧ್ಯಾಯ 26). ಇದರಿಂದ, ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಅವಧಿಯು 657 ಮತ್ತು 680 ರ ನಡುವೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು 679 ಮತ್ತು 684 ರ ನಡುವೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಆಧುನಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು === ಆಧುನಿಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಕಥೆಗೆ ಕವಿಯ ಹೆಸರಿನ ಬ್ರೆಟನ್ ಮೂಲವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಡೆ ಅವರು ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ "ಸ್ಥಳೀಯ" ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದ್ದು , ಪ್ರೊಟೊ-ವೆಲ್ಷ್ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಟನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ . ''ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಅದರ ಹೆಸರಿನ ಈ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ, ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರೇಣಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಹಿಲ್ಡಾ ಅವರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಮತ್ತು'' ಹಳೆಯ ಐರಿಶ್ ಕಾವ್ಯದ ನಡುವಿನ ಕೆಲವು ಸಾದೃಶ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಇದು ದ್ವಿಭಾಷೆಯಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ . ಇತರ ವಿದ್ವಾಂಸರು [[ಕವಿ]]ಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ "ಆಡಮ್ ಕಾಡ್ಮನ್" ಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಏಕವಚನದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಬಹುಶಃ ಇಡೀ ಕಥೆಯು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಮೂಲಗಳು === [[File:Whitby Abbey - Project Gutenberg eText 16785.jpg|thumb|Ruins of [[Whitby Abbey]] in [[North Yorkshire]], ''ಬೇಡ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಇತಿಹಾಸದ'' ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಗಳಿಲ್ಲ.ಬಹುಶಃ 12 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಎರಡು [[ಲ್ಯಾಟಿನ್]] ಪಠ್ಯಗಳಿವೆ, ಇವು ''ಹೆಲಿಯಾಂಡ್'' (9 ನೇ ಶತಮಾನ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಳೆಯ ಲೋ ಜರ್ಮನ್ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ: ''ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' (ಮುನ್ನುಡಿ) ಮತ್ತು ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' (ಕವಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪದ್ಯಗಳು). ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದದ ಮೂಲವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಬೆಡೆಯ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆ "ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದ" ಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಹೆಲಿಯಾಂಡ್ ''. ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' ಪ್ರಕಾರ , ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಲೂಯಿಸ್ ದಿ ಪಿಯಸ್ ಅವರ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳೀಯ ಕವಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ; ಪವಿತ್ರ ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞಾಪಿಸುವವರೆಗೂ ಈ ಕವಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' ಕವಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಹಿಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಕನಸನ್ನು ಕಂಡನು ಮುಂತಾದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಫ್ಲೇಸಿಯಸ್ ಇಲಿರಿಕಸ್ (1520-1575) ರ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ , ಆದರೆ ಶಬ್ದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಂಯೋಜನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ'' ಬೇರೆಡೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಬೆಡೆ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ತನ್ನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಡೆ ವಿಟ್ಬಿಯಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ವೇರ್‌ಮೌತ್ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ . 1830 ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ, ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಖಾತೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಮಾನಾಂತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದ್ದಾರೆ. ಬೈಬಲ್ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳು, ವಿವಿಧ ಮೂಲನಿವಾಸಿ ಜನರ ( ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ , ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಫಿಜಿಯನ್) ಖಾತೆಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಷೋಸಾವನ್ನು ಮತಾಂತರಿಸಿದ ಮಿಷನರಿಗಳ ಕಾಲದ ಕಥೆಗಳು , ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಕವಿಗಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಮಾನಾಂತರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ . ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರದ ಸಂಶೋಧನೆಯು 1974 (ಲೆಸ್ಟರ್) ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕಥೆಗೆ "ಹೋಲುವ" ಯಾವುದೇ ಕಥೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೆಲಸ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂತರು ಅಡೆಲ್ಮೋ ಮತ್ತು ಡನ್‌ಸ್ಟಾನ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿತ್ತು, " ಕೊನೆಯ ತೀರ್ಪಿನ ಭಯಗಳು , ನರಕದ ಭಯಾನಕತೆಗಳು,... ಸ್ವರ್ಗೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಸಂತೋಷಗಳು ,... ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಕರುಣೆ" ಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು . ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮೊದಲ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಲುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ [[ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ|ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಕವಿತೆಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ, ಇದನ್ನು "ಜೂನಿಯಸ್ XI" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ [[ಹಸ್ತಪ್ರತಿ]] ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಕೇತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಜೆನೆಸಿಸ್ , ಎಕ್ಸೋಡಸ್ , ಡೇನಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತ ಮತ್ತು ಸೈತಾನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ . ಹಿಂದೆ, "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ"ಯಲ್ಲಿ ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕವಿತೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಈ ಕವಿತೆಗಳು ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ ''.'' ಕೇಡ್ಮನ್‌ಗೆ ಅದರ ಆರೋಪವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ ಅವರ ನಂತರ "ಎಂಎಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ II" ಅಥವಾ "ಜೂನಿಯಸ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರ'' === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ . ಇದು ಎರಡು ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ) ಮತ್ತು ಐದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ : ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಏಲ್ಡಾ'' , ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಈರ್ಡು'' , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡಾನ್ , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಇರ್ಡಾ'' ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡೀ'' . ಈ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲವೂ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ ಇದು ಮೂರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ . ಉಳಿದವು ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಡಮ್‌ಫ್ರೈಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ " ರುತ್‌ವೆಲ್ ಕ್ರಾಸ್ " ನಲ್ಲಿ ರೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾದ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಹದಿನೈದು ಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿರುವ "ಫ್ರಾಂಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್" ನಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳು , ಇದು ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಣ್ಣ ತಿಮಿಂಗಿಲ ದಂತದ ಎದೆಯಾಗಿದೆ. ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಗಳು ''ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ . ಬೇಡ ಅವರ ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಸಂಪರ್ಕದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಈ ''ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ . ''ಇತಿಹಾಸದ'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಸ್ಥಳೀಯ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದವರು ನಕಲುಗಾರರು . ಈ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿ ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಹಳೆಯ'' ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ . ಈ ಪಠ್ಯದ ಉಳಿದಿರುವ ಪ್ರತಿಗಳು ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ , ಕೆಕೆ. 5. 16 (ಎಂ) ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ , ರಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಲ್ಯಾಟ್. ಪ್ರ. ವಿ. ಐ, 18 (ಪಿ) ಗಳಲ್ಲಿವೆ, ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗದ್ದಾಗಿದೆ . ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ '''ಎಂ ಅನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಡೆ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಮಠ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಜೀವಿತಾವಧಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದನ್ನು''' ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ನಕಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ .{{siglo|VIII||s}} ಅವರ ಕೃತಿ, ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಅನುಪಾತದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಮೌಖಿಕ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ವೀರರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಸಿಸಲು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪೂಜ್ಯ ಬೆಡೆ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು, ಕೇಡ್ಮನ್ ಆಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದಿವೆ. '''ಕೆಳಗಿನ ಪಠ್ಯವನ್ನು M''' (8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗ, ನಾರ್ಥಂಬ್ರಿಯಾ) ದಿಂದ ಲಿಪ್ಯಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ . ಆಧುನಿಕ ವಿರಾಮಚಿಹ್ನೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೇಖೆ ಮತ್ತು ಪದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: {| class="wikitable" | align="center" |{{Columnas}} :Nu scylun hergan&nbsp;&nbsp;&nbsp; hefaenricaes uard :metudæs maecti&nbsp;&nbsp;&nbsp; end his modgidanc :uerc uuldurfadur—&nbsp;&nbsp;&nbsp; sue he uundra gihuaes&nbsp;&nbsp; :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; or astelidæ :he aerist scop&nbsp;&nbsp;&nbsp; aelda barnum :heben til hrofe&nbsp;&nbsp;&nbsp; haleg scepen :tha middungeard&nbsp;&nbsp;&nbsp; moncynnæs uard :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; æfter tiadæ :firum foldu&nbsp;&nbsp;&nbsp; frea allmectig {{Nueva columna}} :''Now <nowiki>[we]</nowiki> must honour the guardian of heaven,'' :''the might of the architect, and his purpose,'' :''the work of the father of glory'' :''— as he, the eternal lord, established the beginning of wonders.'' :''He, the holy creator,'' :''first created heaven as a roof for the children of men.'' :''Then the guardian of mankind, the eternal lord,'' :''the lord almighty, afterwards appointed the middle earth,'' :''the lands, for men.'' {{Final columnas}} |} <blockquote> : ಈಗ ಸ್ವರ್ಗದ ರಕ್ಷಕನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸೋಣ, : ಭಗವಂತನ ಶಕ್ತಿ, ಆತನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಳು : ಮಹಿಮಾನ್ವಿತ ತಂದೆಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು, ಶಾಶ್ವತ, : ಅವನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪವಾಡಕ್ಕೂ ಕಾರಣನಾದನು. : ಅವನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, : ಆಕಾಶವು ಪುರುಷರ ಛಾವಣಿಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. : ನಂತರ ಭೂಮಿ, ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭು, : ಜನರ ರಕ್ಷಕ, ನಿರ್ಮಿಸಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, : ಮನುಷ್ಯರು ವಾಸಿಸುವವನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇವರು. ''ಬೇವುಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಗಳು (7ನೇ-10ನೇ ಶತಮಾನಗಳು)'' . ಲೂಯಿಸ್ ಲೆರೇಟ್ ಮತ್ತು ಜೀಸಸ್ ಲೆರಾಟೆಕಲರ್ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ</blockquote>''ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಶಾಲವಾದ ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ . ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಅವಶೇಷವಾಗಿ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಭಾಷೆಯ ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಆಮ್ಸ್ಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಡು ಜಾನ್ ಮತ್ತು 1832 ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬೆಂಜಮಿನ್ ಥಾರ್ಪ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು . ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಸಾಹಿತಿಗಳು]] m6pp7fbcqxfseo2490yzl8181mfzkjf 1373945 1373944 2026-05-21T14:22:23Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1373945 wikitext text/x-wiki {{Infobox saint |honorific_prefix = [[Saint]] |name=Cædmon of Whitby |image=MemorialToCaedmon(RichardThomas)Jul2006.jpg |caption=Memorial to Cædmon, St Mary's Churchyard, [[Whitby]]. |titles=[[The Most Venerable#Eastern Orthodoxy|Venerable]]|death_date=c. 684 |feast_day=11 February |venerated_in=[[Anglican Communion]]<br>[[Roman Catholic Church]]<br>[[Eastern Orthodox Church]] |major_works=''[[Cædmon's Hymn]]''}} '''ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್''' (ಮರಣ ಕ್ರಿ.ಶ ಸು.680? ) [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್|ಇಂಗ್ಲೆಂ]]ಡಿನ ಪ್ರಾಚೀನ [[ಕ್ರೈಸ್ತ]] [[ಕವಿ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿಗಳಲ್ಲೂ ಈತನೇ ಮೊದಲಿಗನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬೀಡ್ ಬರೆದಿರುವ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಈತನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಟ್ಟಿಯ ಕ್ರೈಸ್ತಮಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಈತ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕನಾಗುವವರೆಗೂ ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ಈತನ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ದೇವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಸಲುವಾಗಿ ಹಾಡಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನಂತೆ. ಅನಂತರ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ. ಮಾನವಕುಲದ ಆರಂಭ, ಸ್ವರ್ಗದ ದಿವ್ಯತೆ, ನರಕಶಿಕ್ಷೆಯ ದಾರುಣತೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಹಾಡಿದನಂತೆ. ಈ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕಾವ್ಯಗುಣಗಳೇನೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಗಾರಗಳು. ಪುನರಾವೃತ್ತಿಗಳು. ಬಳಸು ಮಾತುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತುಂಬಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಡ್ಮನ್ನನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲವೆಂದೂ ಕಾಲಾನುಕಾಲಕ್ಕೆ ಅವು ಇತರರಿಂದ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ತಿದ್ದಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೆಂದೂ [[ವಿದ್ವಾಂಸ]]ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. == ಜೀವನ == [[File:St Andrew, Bethune Road - Stained glass window - geograph.org.uk - 4398049.jpg|thumb|Caedmon and Bede depicted in [[stained glass]] at [[St Andrew, Stoke Newington]].]] === ಬೇಡರ ಕಥೆ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯ ಏಕೈಕ ಮೂಲ ಮೂಲವೆಂದರೆ ಬೆಡೆ ಅವರ * ''ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಾ ಜೆಂಟಿಸ್ ಆಂಗ್ಲೋರಮ್'' *. ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಹೋದರ, ಸ್ಟ್ರೆಯೊನೆಶಾಲ್ಚ್ (ಈಗ ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಮಠದಲ್ಲಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಬೆಡೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಸಂಜೆ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾ, ಹಾಡುತ್ತಾ ಮತ್ತು [[ವೀಣೆ]]ಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ , ಕೇಡ್ಮನ್ ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರಿದನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಾಡುವುದು ಹೇಗೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಕನಸು ಬಿತ್ತು, ಅದರಲ್ಲಿ "ಯಾರೋ" ("ಕ್ವಿಡೆಮ್") ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು "ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಿಯಮ್ ಕ್ರಿಯೇಟುರಾರಮ್" ("ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭ") ಹಾಡಲು ಕೇಳಿದನು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅವನು ನಿರಾಕರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ನಂತರ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಎಂದು ದೇವರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ, ಅನುಕರಣೀಯ ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. [[//es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|link=https://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Whitby_-_North_Yorkshire_dot.png|left|thumb|ವಿಟ್ಬಿ ಎಂಬುದು ಉತ್ತರ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್‌ನ ಈಶಾನ್ಯ ಕರಾವಳಿಯ ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ .]] ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಕನಸನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಕವಿತೆಗೆ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದನು. ಅವನು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, ಮತ್ತು ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಅವನನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ನೋಡಲು ಕರೆದೊಯ್ದರು . ಕೇಡ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ ಸಲಹೆಗಾರರು ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದು ದೇವರಿಂದ ಬಂದ ಉಡುಗೊರೆ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು, "ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತುಣುಕು" ಆಧರಿಸಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು. ಮರುದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರಿಗೆ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಅವರು ಅವನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿತೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದನು. ಕೇಡ್ಮನ್ ವಿವಿಧ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ದೇಶೀಯ [[ಕವಿತೆ]]ಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ .ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಜೀವನದ ನಂತರ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಒಬ್ಬ ಸಂತನಂತೆ ಮರಣಹೊಂದಿದನು: ಅವನು ಸಾಯಲಿದ್ದಾನೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಿದನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನು ಸತ್ತ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಹೋಂಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. === ದಿನಾಂಕಗಳು === ಬೆಡೆ ಯಾವುದೇ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಿಲ್ಡಾಳ ಅಬ್ಬಸಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (657–680) ಸ್ಟ್ರೀಯೋನಾಶಾಲ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ . ಪುಸ್ತಕ IV, ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯ'' ಅಧ್ಯಾಯ 25 , ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಾವು ಕೋಲ್ಡಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಮ್ ಅಬ್ಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 7 ನೇ {{siglo|VII||s}}''ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ 681 ರ ನಂತರ ಬೆಡೆ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ ಮಾಡಲಾದ ಮುಂದಿನ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ 684 ರಲ್ಲಿ'' ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಮೇಲೆ ರಾಜ ಎಗ್ಫ್ರಿತ್‌ನ ದಾಳಿ (ಪುಸ್ತಕ IV, ಅಧ್ಯಾಯ 26). ಇದರಿಂದ, ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಅವಧಿಯು 657 ಮತ್ತು 680 ರ ನಡುವೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು 679 ಮತ್ತು 684 ರ ನಡುವೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಆಧುನಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು === ಆಧುನಿಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಕಥೆಗೆ ಕವಿಯ ಹೆಸರಿನ ಬ್ರೆಟನ್ ಮೂಲವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಡೆ ಅವರು ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ "ಸ್ಥಳೀಯ" ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದ್ದು , ಪ್ರೊಟೊ-ವೆಲ್ಷ್ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಟನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ . ''ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಅದರ ಹೆಸರಿನ ಈ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ, ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರೇಣಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಹಿಲ್ಡಾ ಅವರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಮತ್ತು'' ಹಳೆಯ ಐರಿಶ್ ಕಾವ್ಯದ ನಡುವಿನ ಕೆಲವು ಸಾದೃಶ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಇದು ದ್ವಿಭಾಷೆಯಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ . ಇತರ ವಿದ್ವಾಂಸರು [[ಕವಿ]]ಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ "ಆಡಮ್ ಕಾಡ್ಮನ್" ಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಏಕವಚನದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಬಹುಶಃ ಇಡೀ ಕಥೆಯು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಮೂಲಗಳು === [[File:Whitby Abbey - Project Gutenberg eText 16785.jpg|thumb|Ruins of [[Whitby Abbey]] in [[North Yorkshire]], ''ಬೇಡ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಇತಿಹಾಸದ'' ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಗಳಿಲ್ಲ.ಬಹುಶಃ 12 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಎರಡು [[ಲ್ಯಾಟಿನ್]] ಪಠ್ಯಗಳಿವೆ, ಇವು ''ಹೆಲಿಯಾಂಡ್'' (9 ನೇ ಶತಮಾನ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಳೆಯ ಲೋ ಜರ್ಮನ್ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ: ''ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' (ಮುನ್ನುಡಿ) ಮತ್ತು ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' (ಕವಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪದ್ಯಗಳು). ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದದ ಮೂಲವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಬೆಡೆಯ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆ "ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದ" ಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಹೆಲಿಯಾಂಡ್ ''. ಪ್ರೆಫಾಟಿಯೊ'' ಪ್ರಕಾರ , ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಲೂಯಿಸ್ ದಿ ಪಿಯಸ್ ಅವರ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳೀಯ ಕವಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ; ಪವಿತ್ರ ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞಾಪಿಸುವವರೆಗೂ ಈ ಕವಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ''ವರ್ಸಸ್ ಡಿ ಪೊಯೆಟಾ'' ಕವಿ ಕುರುಬನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಹಿಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಕನಸನ್ನು ಕಂಡನು ಮುಂತಾದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪಠ್ಯಗಳು ಫ್ಲೇಸಿಯಸ್ ಇಲಿರಿಕಸ್ (1520-1575) ರ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ , ಆದರೆ ಶಬ್ದಾರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಂಯೋಜನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ''ಎಕ್ಲೆಸಿಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ'' ಬೇರೆಡೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಬೆಡೆ ಕೇಡ್ಮನ್ ಕಥೆಗೆ ತನ್ನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಟ್ಬಿ ಅಬ್ಬೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕೊರತೆ ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಡೆ ವಿಟ್ಬಿಯಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ವೇರ್‌ಮೌತ್ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ . 1830 ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ, ವಿದ್ವಾಂಸರು ಬೆಡೆ ಅವರ ಖಾತೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಮಾನಾಂತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿದ್ದಾರೆ. ಬೈಬಲ್ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗಳು, ವಿವಿಧ ಮೂಲನಿವಾಸಿ ಜನರ ( ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ , ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಫಿಜಿಯನ್) ಖಾತೆಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಷೋಸಾವನ್ನು ಮತಾಂತರಿಸಿದ ಮಿಷನರಿಗಳ ಕಾಲದ ಕಥೆಗಳು , ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಕವಿಗಳ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಸಮಾನಾಂತರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ . ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರದ ಸಂಶೋಧನೆಯು 1974 (ಲೆಸ್ಟರ್) ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕಥೆಗೆ "ಹೋಲುವ" ಯಾವುದೇ ಕಥೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. === ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೆಲಸ === ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೆಡೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂತರು ಅಡೆಲ್ಮೋ ಮತ್ತು ಡನ್‌ಸ್ಟಾನ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ , ಕೇಡ್ಮನ್ ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿತ್ತು, " ಕೊನೆಯ ತೀರ್ಪಿನ ಭಯಗಳು , ನರಕದ ಭಯಾನಕತೆಗಳು,... ಸ್ವರ್ಗೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಸಂತೋಷಗಳು ,... ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಕರುಣೆ" ಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು . ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮೊದಲ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಲುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ [[ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ|ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಕವಿತೆಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ, ಇದನ್ನು "ಜೂನಿಯಸ್ XI" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ [[ಹಸ್ತಪ್ರತಿ]] ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಕೇತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಜೆನೆಸಿಸ್ , ಎಕ್ಸೋಡಸ್ , ಡೇನಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತ ಮತ್ತು ಸೈತಾನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ . ಹಿಂದೆ, "ಕೇಡ್ಮನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ"ಯಲ್ಲಿ ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಕವಿತೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಈ ಕವಿತೆಗಳು ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ ''.'' ಕೇಡ್ಮನ್‌ಗೆ ಅದರ ಆರೋಪವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ ಅವರ ನಂತರ "ಎಂಎಸ್ ಜೂನಿಯಸ್ II" ಅಥವಾ "ಜೂನಿಯಸ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರ'' === ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ . ಇದು ಎರಡು ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ) ಮತ್ತು ಐದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ : ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಏಲ್ಡಾ'' , ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಈರ್ಡು'' , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡಾನ್ , ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಇರ್ಡಾ'' ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ''ಈರ್ಡೀ'' . ಈ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲವೂ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯದ ಆರಂಭಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ ಇದು ಮೂರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ . ಉಳಿದವು ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಡಮ್‌ಫ್ರೈಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ " ರುತ್‌ವೆಲ್ ಕ್ರಾಸ್ " ನಲ್ಲಿ ರೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾದ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಹದಿನೈದು ಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿರುವ "ಫ್ರಾಂಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್" ನಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳು , ಇದು ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಣ್ಣ ತಿಮಿಂಗಿಲ ದಂತದ ಎದೆಯಾಗಿದೆ. ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಗಳು ''ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ . ಬೇಡ ಅವರ ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಸಂಪರ್ಕದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಈ ''ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮೀಯ ಇತಿಹಾಸದ'' ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ . ''ಇತಿಹಾಸದ'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ''ಸ್ತೋತ್ರದ'' ಸ್ಥಳೀಯ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದವರು ನಕಲುಗಾರರು . ಈ ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಆವೃತ್ತಿ ನಾರ್ತಂಬ್ರಿಯನ್ ''ಹಳೆಯ'' ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ . ಈ ಪಠ್ಯದ ಉಳಿದಿರುವ ಪ್ರತಿಗಳು ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ , ಕೆಕೆ. 5. 16 (ಎಂ) ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ , ರಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಲ್ಯಾಟ್. ಪ್ರ. ವಿ. ಐ, 18 (ಪಿ) ಗಳಲ್ಲಿವೆ, ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗದ್ದಾಗಿದೆ . ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ '''ಎಂ ಅನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಡೆ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಮಠ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಜೀವಿತಾವಧಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದನ್ನು''' ಎಂಟನೇ {{siglo|VIII||s}} ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ನಕಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ .{{siglo|VIII||s}} ಅವರ ಕೃತಿ, ''ಕೇಡ್ಮನ್ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಅನುಪಾತದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಮೌಖಿಕ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ವೀರರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಸಿಸಲು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪೂಜ್ಯ ಬೆಡೆ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು, ಕೇಡ್ಮನ್ ಆಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳು ತಿಳಿದಿವೆ. '''ಕೆಳಗಿನ ಪಠ್ಯವನ್ನು M''' (8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗ, ನಾರ್ಥಂಬ್ರಿಯಾ) ದಿಂದ ಲಿಪ್ಯಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ . ಆಧುನಿಕ ವಿರಾಮಚಿಹ್ನೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೇಖೆ ಮತ್ತು ಪದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಪಠ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: {| class="wikitable" | align="center" |{{Columnas}} :Nu scylun hergan&nbsp;&nbsp;&nbsp; hefaenricaes uard :metudæs maecti&nbsp;&nbsp;&nbsp; end his modgidanc :uerc uuldurfadur—&nbsp;&nbsp;&nbsp; sue he uundra gihuaes&nbsp;&nbsp; :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; or astelidæ :he aerist scop&nbsp;&nbsp;&nbsp; aelda barnum :heben til hrofe&nbsp;&nbsp;&nbsp; haleg scepen :tha middungeard&nbsp;&nbsp;&nbsp; moncynnæs uard :eci dryctin&nbsp;&nbsp;&nbsp; æfter tiadæ :firum foldu&nbsp;&nbsp;&nbsp; frea allmectig {{Nueva columna}} :''Now <nowiki>[we]</nowiki> must honour the guardian of heaven,'' :''the might of the architect, and his purpose,'' :''the work of the father of glory'' :''— as he, the eternal lord, established the beginning of wonders.'' :''He, the holy creator,'' :''first created heaven as a roof for the children of men.'' :''Then the guardian of mankind, the eternal lord,'' :''the lord almighty, afterwards appointed the middle earth,'' :''the lands, for men.'' {{Final columnas}} |} <blockquote> : ಈಗ ಸ್ವರ್ಗದ ರಕ್ಷಕನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸೋಣ, : ಭಗವಂತನ ಶಕ್ತಿ, ಆತನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಳು : ಮಹಿಮಾನ್ವಿತ ತಂದೆಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು, ಶಾಶ್ವತ, : ಅವನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪವಾಡಕ್ಕೂ ಕಾರಣನಾದನು. : ಅವನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, : ಆಕಾಶವು ಪುರುಷರ ಛಾವಣಿಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. : ನಂತರ ಭೂಮಿ, ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭು, : ಜನರ ರಕ್ಷಕ, ನಿರ್ಮಿಸಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, : ಮನುಷ್ಯರು ವಾಸಿಸುವವನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇವರು. ''ಬೇವುಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಕವಿತೆಗಳು (7ನೇ-10ನೇ ಶತಮಾನಗಳು)'' . ಲೂಯಿಸ್ ಲೆರೇಟ್ ಮತ್ತು ಜೀಸಸ್ ಲೆರಾಟೆಕಲರ್ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ</blockquote>''ಕೇಡ್ಮನ್‌ನ ಸ್ತೋತ್ರವು'' ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಶಾಲವಾದ ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ . ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಅವಶೇಷವಾಗಿ ರವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಭಾಷೆಯ ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು 1655 ರಲ್ಲಿ ಆಮ್ಸ್ಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಡು ಜಾನ್ ಮತ್ತು 1832 ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬೆಂಜಮಿನ್ ಥಾರ್ಪ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು . ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷಾ ಸಾಹಿತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ]] q6aw6vgrtplxr4qw4ur5nzmtpzylkwo 2 179178 1373954 2026-05-21T16:34:09Z Prajna gopal 75944 Prajna gopal [[ಸದಸ್ಯ:Prajna gopal/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ೨]] ಪುಟವನ್ನು [[ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್]] ಕ್ಕೆ ಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಲೇಖನ ತಯಾರಾಗಿದೆ 1373954 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್]] d2ghi7toj8fgf73egpl8wj8h22b8h5s 1373955 1373954 2026-05-21T16:34:49Z Prajna gopal 75944 Removed redirect to [[ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್]] 1373955 wikitext text/x-wiki {{ಅಳಿಸುವಿಕೆ|[[ದೇವೇಂದ್ರ ಬಡಿಗೇರ್]] ಲೇಖನ ಇದೆ}} onqnec6q649qg5il4fh304m8n23qsnm 0 179179 1373964 2026-05-21T17:09:17Z Mahaveer11 99369 "[[:en:Special:Redirect/revision/1305034078|Ascalaph Designer]]" ಪುಟವನ್ನು ಅನುವಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಯಿತು 1373964 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>  '''ಅಸ್ಕಾಲಾಫ್ ಡಿಸೈನರ್''' ಎಂಬುದು ಆಣ್ವಿಕ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉದ್ದೇಶದ ಆಣ್ವಿಕ ಮಾಡೆಲಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮತ್ತು ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಆಣ್ವಿಕ ಮಾಡೆಲಿಂಗ್ ORCA, NWChem, Firefly, CP2K ಮತ್ತು MDynaMix <ref>{{Cite journal|doi=10.1016/S0010-4655(99)00529-9|title=MDynaMix - A scalable portable parallel MD simulation package for arbitrary molecular mixtures|last=A.P.Lyubartsev, A.Laaksonen|journal=Computer Physics Communications|volume=128|issue=3|year=2000|pages=565–589|bibcode=2000CoPhC.128..565L}}</ref> ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಚಿತ್ರಾತ್ಮಕ ಪರಿಸರವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=A.P.Lyubartsev, A.Laaksonen |title=Applied Parallel Computing Large Scale Scientific and Industrial Problems |publisher=Springer Berlin |year=1998 |isbn=978-3-540-65414-8 |series=Lecture Notes in Computer Science |volume=1541 |location=Heidelberg |pages=296–303 |chapter=Parallel molecular dynamics simulations of biomolecular systems |doi=10.1007/BFb0095310}}</ref> ಆಣ್ವಿಕ ಯಂತ್ರಶಾಸ್ತ್ರದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು ಮಾದರಿ ನಿರ್ಮಾಣ, ಶಕ್ತಿ ಆಪ್ಟಿಮೈಸೇಶನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆಣ್ವಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಫೈರ್‌ಫ್ಲೈ (ಹಿಂದೆ PC GAMESS ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿತ್ತು) <ref>{{Cite journal|title=General Atomic and Molecular Electronic Structure System|year=1993|journal=J. Comput. Chem.|volume=14|issue=11|pages=1347–1363|last=M.W. Schmidt|doi=10.1002/jcc.540141112|display-authors=etal}}</ref> ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅಸ್ಕಾಲಾಫ್ ಡಿಸೈನರ್ [[ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ-ಆಕರ ತಂತ್ರಾಂಶ|ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ-ಮೂಲ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್]] ಆಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು GNU ಜನರಲ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್, ಆವೃತ್ತಿ 2 (GPLv2) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. <ref>{{Cite web |title=Ascalaph Designer |url=https://sourceforge.net/projects/asc-designer/}}</ref> == ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು == <templatestyles src="Div col/styles.css" />ಅಣು ಮಾದರಿ ನಿರ್ಮಾಣ: ಪಾಲಿಮರ್ಸ್, ನ್ಯಾನೋಟ್ಯೂಬ್‌ಗಳು, ಪ್ರೋಟೀನ್ಸ್, ನ್ಯೂಕ್ಲಿಕ್ lifespanಗಳು AMBER-OPLS ಬಲ ಕ್ಷೇತ್ರ ಕುಟುಂಬ ಜ್ಯಾಮಿತಿ ಆಪ್ಟಿಮೈಸೇಶನ್ ಅಣು ಗತಿಯಶಾಸ್ತ್ರ ಕ್ವಾಂಟಂ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಸ್ಟretchable SPC[7] ಜಲ ಮಾದರಿ == ಉಪಯೋಗಗಳು == <templatestyles src="Div col/styles.css" />ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಸಿಡ್‌ಗಳು[8] ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳು ಲಿಪಿಡ್ ದ್ವಿಪ್ರತಿದಳಗಳ ಮಾದರೀಕರಣ[9] ಪೋಲಿಇಲೆಕ್ಟ್ರೊಲೈಟ್ಸ್[10] ಐಯಾನಿಕ್ ದ್ರವಗಳು[11][12] ದ್ರವಗಳ ಥರ್ಮೋಡೈನಾಮಿಕ್ ಲಕ್ಷಣಗಳು[13] ರಾಸಾಯನಿಕ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ[14] == ಸಹ ನೋಡಿ == * ಆಣ್ವಿಕ ಯಂತ್ರಶಾಸ್ತ್ರ ಮಾದರಿಗಾಗಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಪಟ್ಟಿ * ಆಣ್ವಿಕ ವಿನ್ಯಾಸ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ * ಅಣು ಸಂಪಾದಕ * ಅಬಲೋನ್ == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} ಎ.ಪಿ.ಲ್ಯುಬಾರ್ಟ್ಸೆವ್, ಎ.ಲಾಕ್ಸೊನೆನ್ (2000). "ಎಂಡಿನಾಮಿಕ್ಸ್ - ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಆಣ್ವಿಕ ಮಿಶ್ರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಸ್ಕೇಲೆಬಲ್ ಪೋರ್ಟಬಲ್ ಪ್ಯಾರಲಲ್ ಎಂಡಿ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ ಪ್ಯಾಕೇಜ್". ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಫಿಸಿಕ್ಸ್ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ಸ್. 128 (3): 565–589. ಬಿಬ್ಕೋಡ್: 2000CoPhC.128.. 565L. doi: 10.1016 / S0010-4655 (99) 00529-9. ಎ.ಪಿ.ಲ್ಯುಬಾರ್ಟ್ಸೆವ್, ಎ.ಲಾಕ್ಸೊನೆನ್ (1998). "ಪ್ಯಾರಲಲ್ ಮಾಲಿಕ್ಯುಲರ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ಸ್ ಆಫ್ ಬಯೋಮಾಲಿಕ್ಯುಲರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್". ಅನ್ವಯಿಕ ಸಮಾನಾಂತರ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು. ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೈನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು. ಸಂಪುಟ 1541. ಹೈಡೆಲ್ಬರ್ಗ್: ಸ್ಪ್ರಿಂಗರ್ ಬರ್ಲಿನ್. ಪುಟಗಳು 296–303. doi: 10.1007 / BFb0095310. <nowiki>ISBN 978-3-540-65414-8</nowiki>. ಎಸ್2ಸಿಐಡಿ 26892490. ಕಂಪ್ಯೂಟೇಶನಲ್ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ, ಡೇವಿಡ್ ಯಂಗ್, ವಿಲೇ-ಇಂಟರ್ಸೈನ್ಸ್, 2001. ಅನುಬಂಧ A. A.2.3 ಪುಟ 334, GAMESS ಎಂ.ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಮತ್ತು ಇತರರು (1993). "ಜನರಲ್ ಅಟಾಮಿಕ್ ಅಂಡ್ ಮಾಲಿಕ್ಯುಲರ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್". ಜೆ. ಕಂಪ್ಯೂಟ್. ಕೆಮ್. 14 (11): 1347–1363. doi: 10.1002 / jcc.540141112. ಎಸ್2ಸಿಐಡಿ 3358041. ಎಂ.ಎಸ್. ಗಾರ್ಡನ್ ಮತ್ತು ಎಂ.ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಸ್ಮಿತ್, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಥಿಯರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ: ಗೇಮ್ಸ್ ಒಂದು ದಶಕದ ನಂತರ, ಕಂಪ್ಯೂಟೇಶನಲ್ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿಯ ಥಿಯರಿ ಅಂಡ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್, ದಿ ... ಮೊದಲ 40 ವರ್ಷಗಳು, ಸಿ.ಇ. ಡಿಕ್ಸ್ಟ್ರಾ, ಜಿ. ಕೆ.ಎಸ್. ಲಿಮ್ ಮತ್ತು ಜಿ.ಇ. ಸ್ಕುಸಾರಿಯಾ, ಎಲ್ಸೆವಿಯರ್, ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್, 2005. "ಅಸ್ಕಲಾಫ್ ಡಿಸೈನರ್". ಟೌಕಾನ್ ಕೆ, ರೆಹಮಾನ್ ಎ (1985). "ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು ಚಲನೆಗಳ ಆಣ್ವಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಅಧ್ಯಯನ". ಭೌತಿಕ ವಿಮರ್ಶೆ ಬಿ. 31 (5): 2643–2648. ಬಿಬ್ಕೋಡ್: 1985 ಪಿಎಚ್ ಆರ್ ವಿ ಬಿ .. 31.2643T. doi: 10.1103 / PhysRevB.31.2643. ಪಿಎಂಐಡಿ 9936106. ವೈ. ಚೆಂಗ್, ಎನ್. ಕೊರೊಲೆವ್ ಮತ್ತು ಎಲ್. ನಾರ್ಡೆನ್ಸ್ಕಿಯೋಲ್ಡ್ (2006). "ಘನೀಕರಿಸಿದ ಆದೇಶಿತ ಡಿಎನ್ ಎಯೊಂದಿಗೆ ಕೆ + ಮತ್ತು ಎನ್ ಎ + ರ ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಸಾಮ್ಯತೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು. ಒಂದು ಆಣ್ವಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ ಅಧ್ಯಯನ". ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಮ್ಲಗಳ ಸಂಶೋಧನೆ. 34 (2): 686–696. doi: 10.1093 / NAR / GKJ434. ಪಿಎಂಸಿ 1356527. ಪಿಎಂಐಡಿ 16449204. ಸಿ.ಜೆ. ಹಾಗ್ಬರ್ಗ್; ಎ.ಎಂ.ನಿಕಿಟಿನ್ ಮತ್ತು ಎ.ಪಿ. "ಡಿಎಂಪಿಸಿ ಲಿಪಿಡ್ ಬೈಲೇಯರ್ ಗಾಗಿ ಚಾರ್ಮ್ ಫೋರ್ಸ್ ಫೀಲ್ಡ್ ನ ಮಾರ್ಪಾಡು". ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಕಂಪ್ಯೂಟೇಶನಲ್ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ. 29 (14): 2359–2369. doi: 10.1002 / jcc.20974. ಪಿಎಂಐಡಿ 18512235. ಎಸ್2ಸಿಐಡಿ 8599984. ಎ. ವಿಶ್ನ್ಯಾಕೋವ್ ಮತ್ತು ಎ.ವಿ. ನೈಮಾರ್ಕ್ (2008). "ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸಲ್ಫೋನೇಟೆಡ್ ಪಾಲಿಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಲೈಟ್ಗಳ ಪರಿಹಾರದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆಗಳು, ಡೈಮಿಥೈಲ್ಮೆಥೈಲ್ಫಾಸ್ಫೋನೇಟ್, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮಿಶ್ರಣ: ಒಂದು ಆಣ್ವಿಕ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ ಅಧ್ಯಯನ". ಜೆ. ಕೆಮ್. ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. 128 (16): 164902. ಬಿಬ್ಕೋಡ್: 2008JChPh.128p4902V. doi: 10.1063 / 1.2899327. ಪಿಎಂಐಡಿ 18447495. ರಾಬೆ ಮತ್ತು ಜೆ. ಕೋಹ್ಲರ್ (2008). "ಆಣ್ವಿಕ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ ನಿಂದ ಇಮಿಡಾಜೋಲಿಯಂ ಆಧಾರಿತ ಅಯಾನಿಕ್ ದ್ರವಗಳ ಥರ್ಮೋಡೈನಾಮಿಕಲ್ ಮತ್ತು ರಚನಾತ್ಮಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು". ಜೆ. ಕೆಮ್. ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. 128 (15): 154509. ಬಿಬ್ಕೋಡ್: 2008JChPh.128o4509R. doi: 10.1063 / 1.2907332. ಪಿಎಂಐಡಿ 18433237. X. ವು; ಝೆಡ್ ಲಿಯು; ಎಸ್. ಹುವಾಂಗ್; ಡಬ್ಲ್ಯೂ ವಾಂಗ್ (2005). "ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಬಲ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ [ಬಿಎಂಐಎಂ] [ಬಿಎಫ್ 4] ಮತ್ತು ಅಸಿಟೊನೈಟ್ರೈಲ್ ನ ಕೋಣೆ-ತಾಪಮಾನದ ಅಯಾನಿಕ್ ದ್ರವ ಮಿಶ್ರಣದ ಆಣ್ವಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್". ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. ಕೆಮ್. ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. 7 (14): 2771–2779. ಬಿಬ್ ಕೋಡ್: 2005 ಪಿಸಿಸಿಪಿ.... 7.2771W. doi: 10.1039 / b504681p. ಪಿಎಂಐಡಿ 16189592. ಕುಜ್ನೆಟ್ಸೋವಾ ಮತ್ತು ಬಿ. ಕ್ವಾಮ್ಮೆ (2002). "ಥರ್ಮೋಡೈನಾಮಿಕ್ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಮಾದರಿ ನೀರು-ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇಂಟರ್ಫೇಶಿಯಲ್ ಟೆನ್ಷನ್". ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. ಕೆಮ್. ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ. 4 (6): 937–941. ಬಿಬ್ ಕೋಡ್: 2002 ಪಿಸಿಸಿಪಿ.... 4..937K. doi: 10.1039 / b108726f. ಎ.ಎಂ. ನಿಕಿಟಿನ್ ಮತ್ತು ಎ.ಪಿ. ಲ್ಯುಬಾರ್ಟ್ಸೆವ್ (2007). "ದ್ರವ ಅಸಿಟೊನೈಟ್ರಿಲ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಜಲೀಯ ಮಿಶ್ರಣದ ಸಿಮ್ಯುಲೇಶನ್ಗಳಿಗಾಗಿ ಹೊಸ ಆರು-ಸೈಟ್ ಅಸಿಟೋನೈಟ್ರೈಲ್ ಮಾದರಿ". ಜೆ. ಕಂಪ್ಯೂಟ್. ಕೆಮ್. 28 (12): == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * {{Official website|www.biomolecular-modeling.com/Ascalaph}} * [[sourceforge:projects/asc-designer|SourceForge]] * [https://twitter.com/agilemolecule Twitter] {{Chemistry software}} 0ds9veksgvo8t1n5xw4hnvw4g10sn0y 0 179180 1373965 2026-05-21T17:18:58Z Mahaveer11 99369 "[[:en:Special:Redirect/revision/1175659403|Scanning confocal electron microscopy]]" ಪುಟವನ್ನು ಅನುವಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಯಿತು 1373965 wikitext text/x-wiki '''ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ''' ( '''SCEM''' ) ಎಂಬುದು ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ (SCOM) ಗೆ ಹೋಲುವ [[ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಿ|ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ]] ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಕಿರಣದಿಂದ ಬೆಳಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಮಿಷನ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ಅಥವಾ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿಯಂತಹ ಇತರ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ತಂತ್ರಗಳಂತೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, SCEM ನಲ್ಲಿ, ಸಂಗ್ರಹ ದೃಗ್ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶ ದೃಗ್ವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸಮ್ಮಿತೀಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಇದರಿಂದ ಕಿರಣದ ಗಮನವನ್ನು ಹಾದುಹೋಗುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಚಿತ್ರಣದ ಉತ್ತಮ ಆಳ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ತಂತ್ರವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಹೊಸದು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. == ಇತಿಹಾಸ == SCEM ನ ಕಲ್ಪನೆಯು ತಾರ್ಕಿಕವಾಗಿ SCOM ನಿಂದ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಸಾಕಷ್ಟು ಹಳೆಯದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್‌ನ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ನೆಸ್ಟರ್ ಜೆ. ಜಲುಜೆಕ್ ಅವರು ಮೊದಲು ಪರಿಹರಿಸಿದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. <ref>{{Cite journal|last=Zaluzec, N.J.|title=The Scanning Confocal Electron Microscope|journal=Microsc. Today|volume=11|year=2003|issue=6|page=8|doi=10.1017/S1551929500053384|url=http://www.amc.anl.gov/Docs/ANL/SCEM/MToday-SCEM-Article.pdf}}</ref> <ref>{{Cite journal|last=Zaluzec, N.J.|title=Scanning Confocal Electron Microscopy|journal=Microsc. Microanal.|volume=13|year=2007|page=1560|doi=10.1017/S1431927607074004}}</ref> <ref>{{Cite journal|last=Frigo, S.P.|last2=Levine, Z.H.|last3=Zaluzec, N.J.|title=Submicron imaging of buried integrated circuit structures using scanning confocal electron microscopy|journal=Appl. Phys. Lett.|volume=81|year=2002|page=2112|doi=10.1063/1.1506010|issue=11|bibcode=2002ApPhL..81.2112F}}</ref> ಅವರ ಮೊದಲ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ SCEM ನ 3D ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿತು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಧಿಸಬಹುದಾದ ಸಬ್-ನ್ಯಾನೊಮೀಟರ್ ಲ್ಯಾಟರಲ್ ಸ್ಪೇಷಿಯಲ್ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಅನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡಿಲ್ಲ (ಕೇವಲ ~ 80 ರ ಲ್ಯಾಟರಲ್ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್&nbsp;nm ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ). ಹಲವಾರು ಗುಂಪುಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಮಾಣು ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ SCEM ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. <ref name="MitsuishiTakeguchi2014">{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Mitsuishi |first=K. |title=Scanning Transmission Electron Microscopy of Nanomaterials |last2=Takeguchi |first2=M. |date=28 August 2014 |publisher=Imperial College Press |pages=345–382 |chapter=Scanning Confocal Electron Microscopy |doi=10.1142/9781848167902_0011}}</ref> ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಪರಮಾಣುವಾಗಿ ಪರಿಹರಿಸಲಾದ SCEM ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ <ref name="stage">{{Cite journal|title=Development of Stage-scanning System for Confocal Scanning Transmission Electron Microscopy|journal=E-J. Surf. Sci. Nanotech.|volume=6|year=2008|pages=111–114|url=http://www.jstage.jst.go.jp/article/ejssnt/6/0/111/_pdf|doi=10.1380/ejssnt.2008.111|last=Hashimoto|first=Ayako|last2=Takeguchi|first2=Masaki|last3=Shimojo|first3=Masayuki|last4=Mitsuishi|first4=Kazutaka|last5=Tanaka|first5=Miyoko|last6=Furuya|first6=Kazuo}}</ref> <ref name="stage2">{{Cite journal|doi=10.1093/jmicro/dfn010|journal=Journal of Electron Microscopy|volume=57|issue=4|year=2008|title=Development of a stage-scanning system for high-resolution confocal STEM|last=Takeguchi|first=M.|last2=Hashimoto|first2=A.|last3=Shimojo|first3=M.|last4=Mitsuishi|first4=K.|last5=Furuya|first5=K.|pages=123–127|pmid=18603569}}</ref> == ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ == [[ಚಿತ್ರ:SCEM.JPG|thumb|320x320px|SCEM ನ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]] ಮಾದರಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಕಿರಣದಿಂದ ಬೆಳಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಕಿರಣವನ್ನು ಡಿಟೆಕ್ಟರ್ ಮೇಲೆ ಮರು-ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಹೀಗಾಗಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚಿತ್ರವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು, ಕಿರಣವನ್ನು ಪಾರ್ಶ್ವವಾಗಿ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಬೇಕು. ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ, ಸಿಂಕ್ರೊನೈಸ್ ಮಾಡಿದ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಡೆಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಡಿಫ್ಲೆಕ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂತಹ ವಿನ್ಯಾಸವು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೇ ಕಸ್ಟಮ್-ನಿರ್ಮಿತ ಸೆಟಪ್‌ಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಮತ್ತೊಂದು ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಸ್ಥಾಯಿ ಪ್ರಕಾಶ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯ ಪೈಜೊ-ನಿಯಂತ್ರಿತ ಹೋಲ್ಡರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಚಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುವುದು. ಅಂತಹ ಹೋಲ್ಡರ್‌ಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ SCEM ಮೋಡ್ ಅನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗಿ, ಪರಮಾಣುವಾಗಿ ಪರಿಹರಿಸಲಾದ SCEM ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. <ref name="stage">{{Cite journal|title=Development of Stage-scanning System for Confocal Scanning Transmission Electron Microscopy|journal=E-J. Surf. Sci. Nanotech.|volume=6|year=2008|pages=111–114|url=http://www.jstage.jst.go.jp/article/ejssnt/6/0/111/_pdf|doi=10.1380/ejssnt.2008.111|last=Hashimoto|first=Ayako|last2=Takeguchi|first2=Masaki|last3=Shimojo|first3=Masayuki|last4=Mitsuishi|first4=Kazutaka|last5=Tanaka|first5=Miyoko|last6=Furuya|first6=Kazuo}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFHashimotoTakeguchiShimojoMitsuishi2008">Hashimoto, Ayako; Takeguchi, Masaki; Shimojo, Masayuki; Mitsuishi, Kazutaka; Tanaka, Miyoko; Furuya, Kazuo (2008). [http://www.jstage.jst.go.jp/article/ejssnt/6/0/111/_pdf "Development of Stage-scanning System for Confocal Scanning Transmission Electron Microscopy"]. ''E-J. Surf. Sci. Nanotech''. '''6''': <span class="nowrap">111–</span>114. [[Doi (identifier)|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.1380/ejssnt.2008.111|10.1380/ejssnt.2008.111]]</span>.</cite></ref> <ref name="stage2">{{Cite journal|doi=10.1093/jmicro/dfn010|journal=Journal of Electron Microscopy|volume=57|issue=4|year=2008|title=Development of a stage-scanning system for high-resolution confocal STEM|last=Takeguchi|first=M.|last2=Hashimoto|first2=A.|last3=Shimojo|first3=M.|last4=Mitsuishi|first4=K.|last5=Furuya|first5=K.|pages=123–127|pmid=18603569}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFTakeguchiHashimotoShimojoMitsuishi2008">Takeguchi, M.; Hashimoto, A.; Shimojo, M.; Mitsuishi, K.; Furuya, K. (2008). "Development of a stage-scanning system for high-resolution confocal STEM". ''Journal of Electron Microscopy''. '''57''' (4): <span class="nowrap">123–</span>127. [[Doi (identifier)|doi]]:[[doi:10.1093/jmicro/dfn010|10.1093/jmicro/dfn010]]. [[PMID (identifier)|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18603569 18603569].</cite></ref> == ಅನುಕೂಲಗಳು == SCOM (ಲ್ಯಾಟರಲ್ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ <1) ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಘಟನೆ ಕಣಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಗಳು (200 keV ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳು vs. 2 eV ಫೋಟಾನ್‌ಗಳು) SCEM ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.&nbsp;nm vs. >400&nbsp;ಎನ್ಎಂ). ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ [[ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಿ|ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕಕ್ಕೆ]] ( TEM, STEM, SEM ) ಹೋಲಿಸಿದರೆ, SCEM 3-ಆಯಾಮದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. SCEM ನಲ್ಲಿ 3D ಚಿತ್ರಣವನ್ನು SCEM ನ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಜ್ಯಾಮಿತಿಯಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಮಾಡೆಲಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ದೃಢಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. <ref>{{Cite journal|title=Bloch wave-based calculation of imaging properties of high-resolution scanning confocal electron microscopy|doi=10.1016/j.ultramic.2008.04.005|journal=Ultramicroscopy|pmid=18519159|volume=108|issue=9|year=2008|pages=981–8|last=Mitsuishi|first=K|last2=Iakoubovskii|first2=K|last3=Takeguchi|first3=M|last4=Shimojo|first4=M|last5=Hashimoto|first5=A|last6=Furuya|first6=K}}</ref> ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ~10 ನೊಂದಿಗೆ ಬೆಳಕಿನ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ಸ್ (ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ) ನಲ್ಲಿ ಭಾರವಾದ ಪದರವನ್ನು (ಚಿನ್ನ) ಗುರುತಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಊಹಿಸಲಾಗಿದೆ.&nbsp;ಆಳದಲ್ಲಿ nm ನಿಖರತೆ; ಈ ಆಳದ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಕಿರಣದ ಒಮ್ಮುಖ ಕೋನದಿಂದ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎರಡು ಐದನೇ ಕ್ರಮಾಂಕದ ಗೋಳಾಕಾರದ ವಿಪಥನ ಸರಿಪಡಿಸುವ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನ್ಯಾನೊಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು. <ref>{{Cite journal|title=Confocal operation of a transmission electron microscope with two aberration correctors|journal=Appl. Phys. Lett.|volume=89|issue=12|page=124105|year=2006|doi=10.1063/1.2356699|bibcode=2006ApPhL..89l4105N|display-authors=etal|last=Nellist|first=P. D.|last2=Behan|first2=G.|last3=Kirkland|first3=A. I.|last4=Hetherington|first4=C. J. D.}}</ref> == ಸಹ ನೋಡಿ == <templatestyles src="Div col/styles.css" /> ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಲೇಸರ್ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಮಿಷನ್ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಮಿಷನ್ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}  ಝಲುಜೆಕ್, ಎನ್.ಜೆ (2003) "ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್" ಯುಎಸ್ ಪೇಟೆಂಟ್ 6,548,810 ಝಲುಜೆಕ್, ಎನ್.ಜೆ. "ದಿ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್" (ಪಿಡಿಎಫ್). ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕ್. ಇಂದು. 11 (6): 8. doi: 10.1017 / S1551929500053384. ಎಸ್2ಸಿಐಡಿ 136126207. ಝಲುಜೆಕ್, ಎನ್.ಜೆ. (2007). "ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ". ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕ್. ಮೈಕ್ರೊನಾನಲ್. 13: 1560. doi: 10.1017 / S1431927607074004. ಎಸ್2ಸಿಐಡಿ 232391298. ಫ್ರಿಗೋ, ಎಸ್.ಪಿ.; ಲೆವಿನ್, ಝೆಡ್ ಎಚ್ ಮತ್ತು ಜಾಲುಜೆಕ್, ಎನ್.ಜೆ (2002). "ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಬ್ಮೈಕ್ರಾನ್ ಇಮೇಜಿಂಗ್". ಅಪ್ಲಿ. ಫಿಸಿಕ್ಸ್. ಲೆಟ್. 81 (11): 2112. ಬಿಬ್ ಕೋಡ್: 2002 ಎಪಿಎಚ್ ಎಲ್ .. 81.2112 ಎಫ್. doi: 10.1063 / 1.1506010. ಮಿಟ್ಸುಯಿಶಿ, ಕೆ .; ಟಕೇಗುಚಿ, ಎಂ. (28 ಆಗಸ್ಟ್ 2014). "ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ". ನ್ಯಾನೊಮೆಟೀರಿಯಲ್ಸ್ ನ ಪ್ರಸರಣ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕವನ್ನು ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುವುದು. ಇಂಪೀರಿಯಲ್ ಕಾಲೇಜ್ ಪ್ರೆಸ್. ಪುಟಗಳು 345-382. doi: 10.1142 / 9781848167902_0011. ಹಶಿಮೊಟೊ, ಅಯಾಕೊ; ಟಕೇಗುಚಿ, ಮಸಾಕಿ; ಶಿಮೊಜೊ, ಮಸಾಯುಕಿ; ಮಿಟ್ಸುಯಿಶಿ, ಕಜುಟಾಕಾ; ತನಕಾ, ಮಿಯೋಕೊ; ಫುರುಯಾ, ಕಜುವೊ (2008). "ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ಗಾಗಿ ಸ್ಟೇಜ್-ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಮಿಷನ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ". ಇ-ಜೆ. ಸರ್ಫ್. ಸೈನ್ಸ್ ನ್ಯಾನೊಟೆಕ್. 6: 111–114. doi: 10.1380 / ejssnt.2008.111. ಟಕೇಗುಚಿ, ಎಂ .; ಹಶಿಮೊಟೊ, ಎ.; ಶಿಮೋಜೊ, ಎಂ .; ಮಿಟ್ಸುಯಿಶಿ, ಕೆ .; ಫುರುಯಾ, ಕೆ. (2008). "ಹೈ-ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಕನ್ಫೋಕಲ್ ಸ್ಟೆಮ್ ಗಾಗಿ ಸ್ಟೇಜ್-ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ". ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ. 57 (4): 123–127. doi: 10.1093 / jmicro / dfn010. ಪಿಎಂಐಡಿ 18603569. ಮಿಟ್ಸುಯಿಶಿ, ಕೆ; ಇಯಾಕೌಬೊವ್ಸ್ಕಿ, ಕೆ; ಟಕೇಗುಚಿ, ಎಂ; ಶಿಮೊಜೊ, ಎಂ; ಹಶಿಮೊಟೊ, ಎ; ಫುರುಯಾ, ಕೆ (2008). "ಹೈ-ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಕನ್ಫೋಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿಯ ಇಮೇಜಿಂಗ್ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಬ್ಲಾಚ್ ತರಂಗ ಆಧಾರಿತ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ". ಅಲ್ಟ್ರಾಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪಿ. 108 (9): 981–8. doi: 10.1016 / j.ultramic.2008.04.005. ಪಿಎಂಐಡಿ 18519159. ನೆಲ್ಲಿಸ್ಟ್, ಪಿ.ಡಿ.; ಬೆಹನ್, ಜಿ .; ಕಿರ್ಕ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಎ.ಐ.; ಹೆಥರಿಂಗ್ಟನ್, ಸಿ.ಜೆ.ಡಿ.; ಮತ್ತು ಇತರರು (2006). "ಎರಡು ಅಪರೂಪ ತಿದ್ದುಪಡಿಕಾರಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಸರಣ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕದ ಕಾನ್ಫೋಕಲ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ". ಅಪ್ಲಿ. ಫಿಸಿಕ್ಸ್ ಲೆಟ್. 89 (12): 124105. ಬಿಬ್ ಕೋಡ್: 2006 ಎಪಿಪಿಎಚ್ ಎಲ್. 89l4105N. doi: 10.1063 / 1.2356699.{{Electron microscopy}} 909zmddjmwr2ln9qo0awq2qk0zbzw6s