ವಿಕಿಪೀಡಿಯ knwiki https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter ಮೀಡಿಯ ವಿಶೇಷ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸದಸ್ಯ ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಹಾಯ ಸಹಾಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ ವರ್ಗ ವರ್ಗ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಸಂಪುಟ ಸಂಪುಟ ಚರ್ಚೆಪುಟ ಕರಡು ಕರಡು ಚರ್ಚೆಪುಟ TimedText TimedText talk ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಚರ್ಚೆಪುಟ Event Event talk 0 21641 1374303 1357899 2026-05-28T10:44:42Z CommonsDelinker 768 ಚಿತ್ರ President_Ronald_Reagan_presents_Mother_Teresa_with_the_Medal_of_Freedom_at_a_White_House_Ceremony_in_the_Rose_Garden.jpgರ ಬದಲು ಚಿತ್ರ President_Reagan_Presents_Mother_Teresa_with_the_Medal_of_Freedom_at_a_White_House_Ceremony_in_the_Rose_Garden_-_DP 1374303 wikitext text/x-wiki {{Infobox Person | name = Mother Teresa of Calcutta <br /> ''Agnesë Gonxhe Bojaxhiu'' | image = MotherTeresa 090.jpg | caption = | dead = yes | birth_date = {{birth date|1910|8|26|df=y}} | birth_place = [[Üsküb]], [[Ottoman Empire]] (today's [[Skopje]], [[Republic of Macedonia]]) | death_date = {{death date and age|1997|9|5|1910|8|26|df=y}} | death_place = [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ]], India | citizenship = India (1948 - 1997) | ethnicity = [[Albanian]] | religion = [[Roman Catholic]] | occupation = Roman Catholic nun, humanitarian<ref>PBS Online Newshour (September 5, 1997). [http://www.pbs.org/newshour/bb/remember/1997/teresa.html Mother Teresa Dies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090828103555/http://www.pbs.org/newshour/bb/remember/1997/teresa.html |date=2009-08-28 }}, www.pbs.org. Retrieved August, 2007</ref> }} [[File:Memorial house of Mother Teresa.jpg|thumb|left|[[Memorial House of Mother Teresa]], in her native [[Skopje]].]] [[File:Missionaries of Charity Mother House.jpg|thumbnail|left|Missionaries of Charity's Mother House (Headquarters) in [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ]]]] [[File:Sisters of Charity.jpg|thumb|upright|left|Missionaries of charity with the traditional [[sari]].]] '''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ'''ಸುಮಾರು ೪೫ ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಇವರು ಬಡವರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ ಮತ್ತು ಮರಣ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿರುವವರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡವರು. ೧೯೭೦ರ ವೇಳೆಗೆ ಇವರು ಒಬ್ಬ [[ಮಾನವತಾ ವಾದಿ]]ಯಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದರು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಒಬ್ಬ ಮಹಾ ಮಾನವತಾವಾದಿಯಾಗಿ ಬಡವರ, ನಿರ್ಗತಿಕರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ, ವೃದ್ಧರ ಪರವಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಇವರಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ [[ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. ==ಮದರ್ ತೆರೇಸಾರ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪರಿಚಯ== * '''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''' (೨೬ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೧೯೧೦{{ndash}}-೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ೧೯೯೭) ಅವರ ಮೊದಲ ಹೆಸರು '''ಆಞೆಜ ಗೊಂಜೆ ಬೊಯಾಜಿಉ''' {{pron|aɡˈnɛs ˈɡɔndʒe bɔjaˈdʒiu}}, [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]]<ref name="spink">ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌, (1997). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಹರ್ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌, ಪುಟ.16. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref><ref>[http://www.vatican.va/news_services/liturgy/saints/ns_lit_doc_20031019_madre-teresa_en.html ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ (1910-1997)]</ref> ದವರಾದ ಈ [[ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌]] [[ನನ್‌‌]] ಭಾರತದ ಪೌರತ್ವ<ref>[http://www.lucidcafe.com/library/95aug/motherteresa.html ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ | ಹುಮ್ಯಾನಿಟೇರಿಯನ್‌]</ref> ಪಡೆದಿದ್ದರು. * ಇವರು ೧೯೫೦ರಲ್ಲಿ [[ಮಿಷನರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ]] ಎಂಬ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಘವನ್ನು[[ಭಾರತ]]ದ [[ಕೋಲ್ಕೊತ್ತಾ]](ಕಲ್ಕತ್ತಾ)ದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಮಿಷನರೀಷ್‌ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟೀಸ್‌ ಎಂಬ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಭಾರತಾದ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಯಾಗಿ, ನಂತರ ವಿಶ್ವದ ಇತರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೂ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸುವಂತೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದರು. * ಸುಮಾರು ೪೫ ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಇವರು ಬಡವರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ ಮತ್ತು ಮರಣ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿರುವವರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡವರು.೧೯೭೦ರ ವೇಳೆಗೆ ಇವರು ಒಬ್ಬ [[ಮಾನವತಾವಾದಿ]]ಯಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಬಡವರ,ಅಸಹಾಯಕರ ಪರ ಪ್ರಬಲ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. * ಇವರ ಬಗ್ಗೆ [[ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ]] ಮತ್ತು [[ಮ್ಯಾಲ್ಕಮ್ ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌]] ''ಸಮ್‌ಥಿಂಗ್‌ ಬ್ಯೂಟಿಫುಲ್‌ ಫಾರ್‌ ಗಾಡ್‌'' ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ,ಮತ್ತು ಇದೇ ಕೃತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಚಿತ್ರವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಒಬ್ಬ ಮಹಾ ಮಾನವತಾವಾದಿಯಾಗಿ ಬಡವರ, ನಿರ್ಗತಿಕರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ, ವೃದ್ಧರ ಪರವಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಇವರಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ [[ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. * ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವೂ ಕೂಡ ಈ ಮಹಾಮಾತೆಗೆ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪೌರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ [[ಭಾರತ ರತ್ನ]]ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಿಷನರೀಷ್‌ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ ತನ್ನ ಸೇವೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಇದು ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳು, HIV/AIDS ಪೀಡಿತರ ಸೇವೆ, ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳ ಆರೈಕೆ, ಕ್ಷಯರೋಗಿಗಳ ಶುಶ್ರೂಶೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. * ಇದರ ಜೊತೆ ಸಾರಿನ ಅರವಟ್ಟಿಗೆಗಳು, ಮಕ್ಕಳ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಆಪ್ತ ಸಲಹೆ, ಅನಾಥಾಶ್ರಮಗಳು ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ಸೇವಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲದವರ ಪಾಲಿಗೆ ಉಂಟಾಗಿಸಿದರು. ತೆರೆಸಾ ನಿಧನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ೧೨೩ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೬೧೦ ಮಿಷನರಿ ಗಳು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ಸರ್ಕಾರ, ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಹೊಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದ ಇವರು ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಟೀಕೆಗಳಿಗೂ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದರು. * ಸಾವಿನ ದವಡೆಯಲ್ಲಿರುವವರಿಗಾಗಿ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಮಾಡಿಸಲಾಗುವ ಶುದ್ಧಿಸ್ನಾನ ಅಥವಾ ದೀಕ್ಷಾವಿಧಿ, ಗರ್ಭಪಾತದ ವಿರುದ್ಧದ ಇವರ ಬಲವಾದ ನಿಲುವು ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಿದ ಕೆಲವರು ಇವೆಲ್ಲಾ ಮತಾಂತರಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ಕೃತ್ಯಗಳೆಂದು ಖಂಡಿಸಿದರು. ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌, ಮೈಕೇಲ್‌ ಪಾರೆಂತಿ,ಅರೌಪ್‌ ಚಟರ್ಜೀ, ವಿಶ್ವ ಹಿಂದೂ ಪರಿಷತ್‌ ಮುಂತಾದವರು-ಖಂಡಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು. * ಇವರ ಅನಾಥಾಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಗಳೂ ಟೀಕಿಸಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ದಾನವಾಗಿ ಬಂದ ಹಣವನ್ನು ವ್ಯಯ ಮಾಡುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿದ್ದ ಅಪಾರದರ್ಶಕತೆ ವಿರುದ್ಧ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತ ಮಾಡಿದ್ದವು. ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ ಅವರನ್ನು[[ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಗೌರವ ಪ್ರಜೆ]]ಯಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ[[ಆಕ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌]]ಮೊಲಕ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. * ಇವರ ಸಾವಿನ ನಂತರ [[ಪೋಪ್‌ ಜಾನ್‌ ಪಾಲ್‌ II]] ತೆರೇಸಾಗೆ ''''ಬ್ಲೆಸ್ಸ್ಡ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕಲ್ಕತಾ'(= ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಪೂಜ್ಯ ತೆರೇಸಾ)'''ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನಿತ್ತು [[ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]] ಯನ್ನು ನೀಡಿದರು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟ್‌ ಪ್ರೆಸ್. ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 14, 2006 [http://www. cnn.com/ 2003/WORLD/ europe/10/14/rome.teresa.ap/index.html "ಫುಲ್‌ ಹೌಸ್‌ ಫಾರ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಸೆರೆಮೋನಿ]". [[CNN]]. ಮೇ ೩೦, ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref><ref>"[http://www.britannica.com/eb/article-9071751/Blessed-Mother-Teresa ಬ್ಲೆಸ್ಡ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ]". 2007 ಬ್ರಿಟಾನಿಕಾ ವಿಶ್ವಕೋಶ ಮೇ 30, 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ</ref> == ಬಾಲ್ಯ == {{Indian Christianity}} * ಆಗ್ನೆಸೇ ಗೋನ್‌ಕ್ಸೆ ಬೋಜಕ್ಸಿಯು(''ಗೋನ್‌ಕ್ಸೆ''ಎಂದರೆ [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ "[[ಗುಲಾಬಿ ಮೊಗ್ಗು]]" ಎಂದರ್ಥ)೧೯೧೦ರಆಗಸ್ಟ್‌ ೨೬ ರಂದು [[ಒಟ್ಟೋಮನ್‌ ಎಂಪೈರ್‌]]ನ[[ಊಸ್ಕೂಬ್‌]]ನಗರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.(ಇದರ ಈಗಿನ ಹೆಸರು[[ಸ್ಕೋಪ್ಜೆ]],[[ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ ಆಫ್‌ ಮ್ಯಾಸೆಡೋನಿಯ]])ದ ರಾಜಧಾನಿ.) ಆಗಸ್ಟ್‌ ೨೬ ರಂದು ಜನಿಸಿದ್ದರೂ ಸಹ ಇವರು ತಾವು ದೀಕ್ಷಾವಿಧಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೨೭ರ ದಿನಾಂಕವನ್ನೇ ತಮ್ಮ "ನೈಜ ಜನ್ಮ ದಿನಾಂಕ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದರು.<ref name= "MToC">(2002) [http://www.vatican.va/news_services/liturgy/saints/ns_lit_doc_20031019_madre-teresa_ en.html "ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ (1910-1997)]" ''ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ನ್ಯೂ ಸರ್ವೀಸಸ್‌''.ಮೇ 30,2007ರಂದು ಪುನರ್‌ ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ತೆರೇಸಾ [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]]ದ [[ಸ್ಕೋಡರ್‌]]ನಗರ ವಾಸಿಗಳಾದ ನಿಕೊಲ್ಲೇ ಮತ್ತು ಡ್ರಾನ ಬೋಜಕ್ಸಿಯು ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲೇ ಅತಿ ಕಿರಿಯಳು.<ref>{{cite book|last=Lester|first=Meera|title=Saints' Blessing|publisher=Fair Winds|date=2004|pages=138|isbn=1592330452|url=https://books.google.com/books?id=HSg6f3JaN1IC&pg=PA139& lpg=PA139&dq= Nikolle+ bojaxhiu&source= web&ots=bCgwkpbTe7&sig= sIXUKONOEt1BcY9DtqkJcg_NQfM&hl= en&sa=X&oi= book_ result&resnum=2&ct=result ''Saints' Blessings'' By Meera Lester|accessdate=2008-12-14}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ಅಲ್ಬೇನಿಯಾದ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಈಕೆಯ ತಂದೆ ೧೯೧೯ರಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡಾಗ ಅವಳಿನ್ನೂ ಎಂಟು ವರ್ಷದ ಹುಡುಗಿ.<ref>ಇವರ ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡಾಗ ಇವರಿಗಿನ್ನೂ ೧೦ ವರ್ಷ ಎಂದು ಕೆಲವು ಮೊಲಗಳು ಉಲ್ಲೇಖ ಮಾಡಿವೆಯಾದರೂ, ಅವರ ಸಹೋದರನೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಲಾದ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ವಯಸ್ಸು "ಸುಮಾರು ಎಂಟು ವರ್ಷ"ವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. <font color= "red"> ''ಉಲ್ಲೇಖ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.''</font></ref> ತಂದೆ ನಿಧನದ ನಂತರ ತಾಯಿಯು ಈಕೆಯನ್ನು ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಚರ್ಚ್‌‌ನ ಅನುಯಾಯಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಸಿದರು. * ಮಿಷನರಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳ ಕುರಿತು ಆಗ್ನೆಸ್‌ ಅಥವಾ ತೆರೇಸಾ ಆಕರ್ಷಿತಳಾಗಿದ್ದಳೆಂದು ತೆರೇಸಾ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿರುವ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅವಳು ತನ್ನ ೧೨ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗಾಗಲೇ ತನ್ನ ಉಳಿದ ಬದುಕನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗೆ ಮುಡಿಪಾಗಿಡಬೇಕೆಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದಳು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌.(೧೯೮೮)ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌,ಪುಟ.24.[[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> ತಮ್ಮ 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಮನೆ ತೊರೆದ ತೆರೇಸಾ [[ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಆಫ್‌ ಲೊರೇಟೋ]]ಮಿಷನರಿಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಮತ್ತೆ ಅವರ ತಾಯಿಯನ್ನಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಸಹೋದರಿಯನ್ನಾಗಲೀ ಇವರು ಹಿಂತಿರುಗಿ ನೋಡಲೇ ಇಲ್ಲ.<ref>ಶಾರ್ನ್, ಲೋರಿ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ ೫, ೧೯೯೭)."[http://www.usatoday.com/news/mothert/mother01.htm ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಡೈಸ್‌ ಅಟ್ 87]".ಯುಎಸ್‌ಎ ಟುಡೆ ಮೇ 30,2007ರಂದು ಪುನರ್‌ ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಕಲಿಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಆಗ್ನೆಸ್‌ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ [[ಐರ್ಲೆಂಡ್‌]]ನ [[ರಾಥ್‌ಫರ್ನ್‌‌ಹ್ಯಾಮ್‌]]ನಲ್ಲಿರುವ [[ಲೊರೇಟೋ ಆಬ್ಬೀ]] ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು; ಆಗ ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಆಫ್‌ ಲೊರೇಟೋ ಮಿಷನರಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 28-29. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ಇವರು೧೯೨೯ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿ,ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿರುವ [[ಡಾರ್ಜೀಲಿಂಗ್‌]]ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ [[ದೀಕ್ಷಾ ತರಬೇತಿ ಅವಧಿ]]ಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ.31.[[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> ಕ್ರೈಸ್ತ ನನ್‌ ಆಗಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ [[ಧಾರ್ಮಿಕ ದೀಕ್ಷಾ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ]]ಯನ್ನು ಇವರು ೧೯೩೧ರ ಮೇ ೨೪ರಂದು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಮಿಷನರಿಗಳ ಪೋಷಕರಾಗಿದ್ದ [[ಥೇರೇಸೆ ಡಿ ಲಿಸಿಯುಕ್ಸ್‌]] ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಗ್ನೇಸ್‌ ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ತೆರೇಸಾ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು.<ref>ಸೆಬ್ಬಾ, ಅನ್ನೆ(೧೯೯೭).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಬಿಯಾಂಡ್‌ ದಿ ಇಮೇಜ್‌''.ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಡಬಲ್‌ಡೇ, ಪುಟ.35. [[ವಿಶೇಷ: Booksources/0385489528|ISBN 0-385-48952-8]].</ref><ref>[http://www.thereseoflisieux.org/ blessed-mother-teresa-of-calcu/ ಬ್ಲೆಸ್ಡ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ ಅಂಡ್ ಸೆಂಟ್‌. ಥೆರೇಸೆ ಆಫ್‌ ಸಿಯೆಕ್ಸ್: ಸ್ಪಿರಿಚುಯಲ್‌ ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಇನ್‌ ದಿ ನೈಟ್‌ ಆಫ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌ ]</ref> * ಪೂರ್ವ ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ದಿ ಲೊರೇಟೋ ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವರು ೧೯೩೭ರ ಮೇ ೧೪ರಂದು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ತಮ್ಮ ದೀಕ್ಷಾ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.<ref name="spink"/><ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (1988) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 32.[[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಕ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದಿದ್ದರೂ, ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಇದ್ದ ಬಡತನವನ್ನು ಕಂಡು ತೀವ್ರವಾಗಿ ವಿಚಲಿತರಾದರಾದರು.<ref>ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌(೧೯೯೭).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ:ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ''.ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌, ಪುಟ.18-21. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref> * [[1943ರಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಕ್ಷಾಮ]] ಕಲ್ಕತ್ತಾ ನಗರವನ್ನು ದುಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಳ್ಳಿತಲ್ಲದೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಾವು-ನೋವುಗಳನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಿತು.ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಂದರೆ [[ಆಗಸ್ಟ್‌ 1946ರಲ್ಲಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದ ಹಿಂದೂ-ಮುಸ್ಲಿಂ ಗಲಭೆ]] ನಗರದ ಜನತೆಯನ್ನು ಹತಾಶೆ ಮತ್ತು ಭೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿತು.<ref>ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌ (1997).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ:ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌, ಪುಟ.18, 21-22. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref> == ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ == * ೧೯೪೬ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ ೧೦ರಂದು ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕ ಏಕಾಂತವಾಸಕ್ಕೆ[[ಡಾರ್ಜೀಲಿಂಗ್‌]]ನಲ್ಲಿದ್ದ ಲೊರೇಟೋ ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ಗೆ [[ಕಲ್ಕತ್ತಾ]]ದಿಂದ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡು ತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರೇ ವರ್ಣಿಸಿರುವ ಹಾಗೆ "ದಿ ಕಾಲ್‌ ವಿಥಿನ್‌ ದಿ ಕಾಲ್‌" ಎಂಬುದನ್ನು ಮನಗಂಡರು.ಆ ಅನುಭವ ವನ್ನು ಅವರು ಹೀಗೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಬಡವರೊಂದಿಗೆ ನಾನೂ ಒಬ್ಬಳಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬಡವರ ಸೇವೆ ಮಾಡಲೆಂದು ನಾನು ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ ತೊರೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದೆ. ಇದೊಂದು ದೈವಾಜ್ಞೆಯಾಗಿತ್ತು. * ಇದರ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮಾಡುವುದೆಂದರೆ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನೇ ಕಳೆದು ಕೊಂಡಂತಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಮುರಿಯಲು ಸೋಲಬೇಕಿತ್ತು." <ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 35. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> ಇವರು ತಮ್ಮ ಮಿಷನರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಬಡ ಜನತೆಯೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು; * ಲೊರೇಟೋ ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ತೊರೆದು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಅಂಚಿರುವ ಸರಳವಾದ ಹತ್ತಿ ''ಸೀರೆ'' ಯನ್ನು ತಮ್ಮ ನಿತ್ಯದ ಉಡುಗೆಯಾಗಿಸಿ ಕೊಂಡರು; ಭಾರತದ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಬಡವರ ಉದ್ಧಾರಕ್ಕೆಂದು ಕೊಳೆಗೇರಿಗಳಿಗೆ ಧಾವಿಸಿದರು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 39. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref><ref>{{cite web | last = | first = | authorlink = | coauthors = | title = Blessed Mother Teresa | work = Encyclopædia Britannica Online | publisher = Encyclopædia Britannica | date = | url = http://www.britannica.com/eb/article-9071751 | format = | accessdate = 2007-12-20 }}</ref> * ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇವರು ಮೊತಿಜ್‌ಹಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದರಾದರೂ, ಬಹುಬೇಗನೆ ನಿರ್ಗತಿಕರ ಮತ್ತು ಹಸಿದವರ ಪರವಾಗಿ ದುಡಿಯಲು ಅವರ ಮನಸ್ಸು ಬಾಗಿತು. ಇವರ ಸೇವಾ ಕೈಂಕರ್ಯಗಳು ಬಹುಬೇಗ ಭಾರತದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹಾಗೂ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಗಮನ ಸೆಳೆದವು. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಇವರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು.<ref>ವಿಲಿಯಮ್ಸ್‌, ಪಾಲ್‌.(೨೦೦೨).ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇಂಡಿಯನಾಪೊಲಿಸ್‌. ಆಲ್ಫಾ ಬುಕ್ಸ್‌, ಪುಟ.57. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0028642783|ISBN 0-02-864278-3]].</ref> * ಮೊದಲ ವರ್ಷವೆಂಬುದು ಹಲವಾರು ಎಡರು-ತೊಡರುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು ಎಂದು ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದಾಯದ ಯಾವುದೇ ಮೊಲಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ, ಹೀಗಾಗಿ ಇವರು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಅನ್ಯರನ್ನು ಬೇಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದರು. ಸಂಶಯದ ಸುಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ತೆರೇಸಾರನ್ನು ಒಂಟಿತನ ಕಾಡಿತು ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಂಘಿಕ ಬದುಕಿನ ಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುವ ಪ್ರಲೋಭನೆಯೂ ಉಂಟಾಯಿತು. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಇವರು ತಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿ ದ್ದಾರೆ. {{quote|Our Lord wants me to be a free nun covered with the poverty of the cross. Today I learned a good lesson. The poverty of the poor must be so hard for them. While looking for a home I walked and walked till my arms and legs ached. I thought how much they must ache in body and soul, looking for a home, food and health. Then the comfort of Loreto [her former order] came to tempt me. 'You have only to say the word and all that will be yours again,' the Tempter kept on saying... Of free choice, my God, and out of love for you, I desire to remain and do whatever be your Holy will in my regard. I did not let a single tear come.<ref>Spink, Kathryn (1997). ''Mother Teresa: A Complete Authorized Biography''. New York. HarperCollins, pp.37. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref>}} * ಡಯಾಸಿಸನ್‌ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೂಟ ಅಥವಾ ಸಂಘವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ೧೯೫೦ರ ಅಕ್ಬೋಬರ್‌ ೭ರಂದು [[ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌]]ನಿಂದ ಅನುಮತಿ ದೊರೆಯಿತು.ಇದೇ ಸಂಘ ಮುಂದೆ ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ[[ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ]]ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.<ref>ವಿಲಿಯಮ್ಸ್‌, ಪಾಲ್‌.(೨೦೦೨).ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇಂಡಿಯನಾಪೊಲಿಸ್. ಆಲ್ಫಾ ಬುಕ್ಸ್‌, ಪುಟ.62. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0028642783|ISBN 0-02-864278-3]].</ref> * ತೆರೇಸಾ ಅವರೇ ಹೇಳುವಂತೆ "ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಇಲ್ಲದವರು, ಸೂರಿಲ್ಲದವರು, ಅಂಗವಿಕಲರು, ಕುರುಡರು, [[ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳು]], ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಬೇಡವಾದವರು, ಪ್ರೀತಿ ವಂಚಿತರು, ಜನತೆಯ ಆದರ-ಪೋಷಣೆ ಇಲ್ಲದೆ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷೆಗೆ ಈಡಾದವರು, ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹೊರೆಯೆನಿಸಿ ಎಲ್ಲರಿಂದ ಪರಿತ್ಯಕ್ತರಾದವರು-ಇವರೆಲ್ಲರ ಸೇವೆ ಮಾಡುವುದೇ ಈ ಮಿಷನರಿಯ ಮೂಲ ಧ್ಯೇಯ" * ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ೧೩ ಸದಸ್ಯರ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ[[ಕಲ್ಕತ್ತ]]ದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು.ಆದರೆ ಇಂದು ಸುಮಾರು ೪,೦೦೦[[ನನ್‌]]ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು,[[ಅನಾಥಾ ಶ್ರಮಗಳು]],[[AIDS]] [[ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳು]] ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದಾದ್ಯಂತ ದತ್ತಿ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬೃಹತ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. * ಆ ಮೂಲಕ ನಿರಾಶ್ರಿತರ, ಕುರುಡರ, ಅಂಗವಿಕಲರ, ವೃದ್ಧರ, ಮದ್ಯ ವ್ಯಸಿನಿಗಳ, ಬಡವರ, ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಹ ಸಂತ್ರಸ್ತರ, ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಕ್ಕೆ ಈಡಾದವರ ಮತ್ತು ಕ್ಷಾಮಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದವರ ಪಾಲನೆ, ಪೋಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.<ref>ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌(೧೯೯೭). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌, ಪುಟ.284. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref> * ಕಲ್ಕತ್ತ ನಗರಾಡಳಿತ ನೀಡಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಮರಣ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿರುವವರಿಗಾಗಿ ಮೊದಲ ಆಶ್ರಯಧಾಮವನ್ನು ೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ತೆರೆದರು. ಭಾರತೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಪಾಳುಬಿದ್ದಿದ್ದ[[ಹಿಂದೂ]] ದೇವಾಲಯವೊಂದನ್ನು [[ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ ಹೋಮ್‌ ಫಾರ್‌ ದಿ ಡೈಯಿಂಗ್‌]] (=ಮರಣಕಾಲೀನರ ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ ಆಶ್ರಯಧಾಮ) ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬಡವರಿಗಾಗಿ ಉಚಿತ [[ಧರ್ಮಶಾಲೆ]]ಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು. * ನಂತರ ಅದರ ಹೆಸರನ್ನು ಕಾಳಿಘಾಟ್‌,ದಿ ಹೋಮ್‌ ಫಾರ್‌ ಪ್ಯೂರ್‌ ಹಾರ್ಟ್(ನಿರ್ಮಲ ಹೃದಯ)ಎಂದು ಮರು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು.<ref>ಸೆಬ್ಬಾ, ಅನ್ನೆ(೧೯೯೭).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಬಿಯಾಂಡ್‌ ದಿ ಇಮೇಜ್‌''.ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಡಬಲ್‌ಡೇ, ಪುಟ. 58–60. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0385489528|ISBN 0-385-48952-8]].</ref> * ಈ ಆಶ್ರಯಧಾಮಕ್ಕೆ ಕರೆತರಲಾಗುವ ಜನರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು; ಅಲ್ಲದೆ ಅವರವರ ಧರ್ಮದ ನಂಬಿಕೆಯ ಅನುಸಾರವೇ ಘನತೆಯಿಂದ ಸಾಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ರೋಗಿಗಳು ಪಡೆದಿದ್ದರು; ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಕುರಾನ್‌ ಅನ್ನು ಪಠಿಸುವ ಅವಕಾಶವಿತ್ತು; ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಗಂಗಾಜಲವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೆ ಅವರ ಧರ್ಮದ ಅನುಸಾರ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರ ಸಿಗುತ್ತಿತ್ತು. "ಇರುವಾಗ ಪ್ರಾಣಿಗಳಂತೆ ಬದುಕಿ, ಸಾಯುವಾಗ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬೇಕಾದವರೂ, ಪ್ರೀತಿ ಪಾತ್ರರೂ ಆಗಿ ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಸಾವನ್ನಪ್ಪುವಂಥ" "ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸಾವು," ಎಂದು ಇಲ್ಲಿನ ಸೇವೆಯನ್ನು ಅವರು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="Spink55"/> * ಕುಷ್ಠರೋಗ ಎಂದು ಜನಜನಿತವಾಗಿರುವ [[ಹಾನ್‌ಸೇನ್ಸ್‌ ಡಿಸೀಸ್‌]]ನಿಂದ ನರಳುವವರಿಗಾಗಿ ತೆರೇಸಾ ಕೂಡಲೇ ಮತ್ತೊಂದು ಆಶ್ರಯಧಾಮವನ್ನು ತೆರೆದರು.ಈ ಧರ್ಮ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಶಾಂತಿ ನಗರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.(ಶಾಂತಿಯ ನಗರ).<ref>ಸೆಬ್ಬಾ, ಅನ್ನೆ(೧೯೯೭). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಬಿಯಾಂಡ್‌ ದಿ ಇಮೇಜ್‌''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ಡ ಡಬಲ್‌ಡೇ, ಪುಟ.62-63.[[ವಿಶೇಷ:Booksources/0385489528|ISBN 0-385-48952-8]].</ref>[[ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ]] ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಉದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳ ಹಲವು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಿತು.ಇಲ್ಲಿ ಬರುವ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ,ಬ್ಯಾಂಡೇಜ್ ಮತ್ತು ಊಟವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. * [[ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ]] ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಕಳೆದು ಹೋದ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಗಿದ್ದರಿಂದ, ಇವರಿಗಾಗಿ ಒಂದು ನೆಲೆ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಭಾವಿಸಿದರು.ಇವರು ೧೯೫೫ರಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಪರಿಶುದ್ಧ ಹೃದಯದ ತಾಣದಂತಿದ್ದ ನಿರ್ಮಲ ಶಿಶು ಭವನವನ್ನು ಸ್ಠಾಪಿಸಿದರು. ಇದು ಸೂರಿಲ್ಲದ ಯುವಕರ ಮತ್ತು ಅನಾಥರ ಸ್ವರ್ಗ ಎನಿಸಿತು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ ದಿಲ್‌ ದರಿಯಾ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 58-59. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ಮಿಷನರಿಯು ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ ಹೊಸಬರನ್ನು ಮತ್ತು ದತ್ತಿ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು,ಅಲ್ಲದೆ ೧೯೬೦ರ ವೇಳೆಗೆ[[ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳು]],[[ಅನಾಥಾಶ್ರಮಗಳು]],ಮತ್ತು [[ಕುಷ್ಠರೋಗ]]ದ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು [[ಭಾರತ]] ದಾದ್ಯಂತ ತೆರೆಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ ಮಿಷನರಿಯನ್ನು ವಿಶ್ವಾದಾದ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು.[[ವೆನಿಜುವೆಲಾ]]ದಲ್ಲಿ ತೆರೆಯಲಾದದ್ದೇ ಭಾರತದ ಹೊರಗೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಮೊದಲ ಧರ್ಮಶಾಲೆ.<ref>ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌(೧೯೯೭). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ [[ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌]], ಪುಟ.82. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref> ೧೯೬೫ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾದ ಈ ಧಾಮದಲ್ಲಿ ಐವರು[[ಸಿಸ್ಟರ್‌]]ಗಳಿದ್ದರು. * ನಂತರ [[ರೋಮ್‌]],[[ತಾನ್‌ಝೇನಿಯಾ]],ಮತ್ತು ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ತೆರೆದರು.೧೯೭೦ರ ವೇಳೆಗೆ [[ಏಷ್ಯಾ]], [[ಆಫ್ರಿಕಾ]], [[ಯುರೋಪ್‌]],ಮತ್ತು[[ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌]]ಮುಂತಾದ ಹತ್ತು ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ತೆರೆದರು.<ref>ಸ್ಪಿಂಕ್‌ ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌(೧೯೯೭).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ:ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ [[ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌]], ಪುಟ.286-287. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0062508253|ISBN 0-06-250825-3]].</ref> * ಇವರ ತತ್ವ ಅಥವಾ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿ ಮಾಡುವಾಗ ಹಲವಾರು ಟೀಕೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾದವು.ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಬಡತನವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದರ ಬದಲು ಜನರನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಇರಿಸುವುದಕ್ಕಷ್ಟೇ ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಎಂದು [[ಡೇವಿಡ್‌ ಸ್ಕಾಟ್‌]] ಟೀಕಿಸುತ್ತಾನೆ.<ref>ಸ್ಕಾಟ್‌, ಡೇವಿಡ್‌.''ಎ ರೆವೊಲ್ಯೂಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಲವ್‌: ದಿ ಮೀನಿಂಗ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''ಚಿಕಾಗೋ,ಲಯೋಲ ಪ್ರೆಸ್‌, ೨೦೦೫. ISBN 0-8294-2031-2 ಪುಟ.ff "ಅವರು ರೋಗಗಳನ್ನು (ಬಡತನದ) ಗುಣಪಡಿಸಲು ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. * ಅದನ್ನು ತಡೆಯುವ ಕುರಿತಲ್ಲ, ಆದರೂ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಜನರು ದೇಣಿಗೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾರೆ."</ref> ಜನರ ಸಂಕಟವನ್ನು ಕುರಿತಾದ ಇವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಹಲವು ಟೀಕೆಗಳಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.[[’ಸಂಕಟ ಅಥವಾ ವೇದನೆ ಜನರು ಜೀಸಸ್‌ನ ಸಮೀಪ ಬರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೆರೇಸಾ ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ’ಎಂದು ಅಲ್ಬೆರ್ಟಾ ರಿಪೋರ್ಟ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ಲೇಖನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. *ಮಾರಣಾಂತಿಕ ರೋಗಗಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗಿ ಸಾವಿನ ದವಡೆಯಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಇವರ ಆಶ್ರಯಧಾಮದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹಲವು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪತ್ರಿಕೆ ಗಳು ಟೀಕಿಸಿವೆ.''[[ದಿ ಲ್ಯಾನ್‌ಸೆಟ್‌]]''ಮತ್ತು''[[ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಜರ್ನಲ್‌]]''ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವು.[[ಹೈಪೋಡರ್ಮಿಕ್‌ ಸೂಜಿ]]ಗಳ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. * ಎಲ್ಲ ರೋಗಿಗಳಿಗೂ ತಣ್ಣೀರಿನದೇ ಸ್ನಾನ, ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಕಳಪೆ ವಾಸಸ್ಥಾನ, ರೋಗ ಪತ್ತೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ನೀಡುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಆಧುನಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಪದ್ಧತಿಗಳ ನಿರಾಕರಣೆ- ಇವರ ಅಸಮಪರ್ಕಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಎಂದು ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಖಂಡಿಸಿವೆ. * ''[[ದಿ ಲ್ಯಾನ್‌ಸೆಟ್‌]]''ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾದ ಡಾ.ರಾಬಿನ್ ಫಾಕ್ಸ್‌ ಇಲ್ಲಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು "ಎದ್ವಾ ತದ್ವಾ" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರ ಕೊರತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕರೇ ರೋಗಿಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಮಾನ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸ್ಥಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ತೆರೇಸಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ಗುಣಮುಖವಾಗಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ಆಗದಿರುವ ರೋಗಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ರೋಗಗಳಿಂದ ಗುಣಮುಕ್ತರಾಗಿ ಬದುಕಬಹುದಾದ ರೋಗಿಗಳೂ ಕೂಡ ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಸೋಂಕಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಕೊರತೆ ಎದುರಿಸಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪುವ ಗಂಡಾಂತರವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{citation|last= Fox| first=Robin | title=Mother Theresa's care for the dying|journal=[[The Lancet]]| volume=344|number =8925 | page=807 | year=1994}}</ref> * ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ ೧೯೬೩ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು,ಮತ್ತು ಸಿಸ್ಟರ್‌ಗಳ ಚಿಂತನಶೀಲ ಶಾಖೆ ೧೯೭೬ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡಿತು.ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ಲೇ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ಕರು ಮತ್ತು ನಾನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ಕರು ಸೇರಿಕೊಂಡರು.ಅನಾರೋಗ್ಯ ಪೀಡಿತರು ಮತ್ತು ನರಳುವ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು,ಮತ್ತು ಲೇ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು. * ಪ್ರೀಸ್ಟ್‌ಗಳ ಕೋರಿಕೆಗೆ ನೀಡಿದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ,1981ರಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ ಪ್ರೀಸ್ಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ'ಕಾರ್ಪಸ್‌ ಕ್ರಿಸ್ಟಿ ಮೂವ್‌ವೆಂಟ್‌'<ref>[http://corpuschristi movement.com/ ಗಾಡ್ಸ್ ಪೀಪಲ್‌ ಯಾರ್ನ್‌ ಫಾರ್‌ ಹೋಲಿ ಪ್ರೀಸ್ಟ್ಸ್‌, ಫೌಂಡೆಡ್‌ ಬೈ ಬ್ಲೆಸ್ಡ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}.''ಕಾರ್ಪಸ್‌ ಕ್ರಿಸ್ಟಿ ಮೂವ್‌ ಮೆಂಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಪ್ರೀಸ್ಟ್ಸ್‌''. ಆಗಸ್ಟ್ 20, 2009ರಲ್ಲಿ ಪುನರ‍್ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ಅನ್ನೂ ಆರಂಭಿಸಿದರು. * ಅಲ್ಲದೆ ಮಿಷನರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಯುತ ಪ್ರೀಸ್ಟ್‌ಹುದ್ದೆಯ ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜನೆಗೊಳಿಸಲು 1984ರಲ್ಲಿ ಫಾದರ್‌.ಜೋಸೆಫ್‌ ಲ್ಯಾಂಗ್‌ಫೋರ್ಡ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ 'ಮಿಷನರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಫಾದರ್ಸ್'<ref>[http://www.mcpriests.com/ ದಿ ರಿಲಿಜಿಯಸ್‌ ಕಮ್ಯುನಿಟಿ ಆಫ್‌ ಪ್ರೀಸ್ಟ್ಸ್‌ ಫೌಂಡೆಡ್‌ ಬೈ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160211191550/http://www.mcpriests.com/ |date=2016-02-11 }}. ''ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಫಾದರ್ಸ್‌''. ಅಗಸ್ಟ್ 20, 2009ರಲ್ಲಿ ಪುನರ‍್ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ಅನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. * ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ 2007ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಅಂದಾಜು 450 ಬ್ರದರ್ಸ್ ಮತ್ತು 5,000 ನನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ 120 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 600 ಮಿಷನ್‌ಗಳು,ಶಾಲೆಗಳು,ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯಧಾಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು.<ref>ಸ್ಲೇವಿಸೆಕ್‌, ಲೋಯಿಸ್‌‌.(2007).ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್; ಇನ್ಫೋಬೇಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಷಿಂಗ್‌, ಪುಟ. 90-91. ISBN 978-0-7513-2886-8</ref> == ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದತ್ತಿ == * [[ಸೀಜ್‌ ಆಫ್‌ ಬೀರಟ್‌]] ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ, ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ [[ಇರ್ಸೇಲಿ ಸೇನೆ]] ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೇನಿನ ಗೆರಿಲ್ಲಾಗಳ ನಡುವೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಯುದ್ಧ ವಿರಾಮ ಘೋಷಿಸಲು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಫ್ರಂಟ್‌ಲೈನ್‌ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ ೩೭ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅಪಾಯದಿಂದ ಪಾರುಮಾಡಿದ್ದರು.<ref>CNN ಸಿಬ್ಬಂದಿ, "ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ಪ್ರೋಫೈಲ್‌", [http://www.cnn.com/WORLD/9709/mother.teresa/profile/index.html CNN ಆನ್‌ಲೈನ್‌] ಮೇ 30, 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ</ref> * ಧ್ವಂಸಗೊಂಡಿರುವ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಯುವ ರೋಗಿಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಪಾರುಮಾಡಲು ಇವರು [[ರೆಡ್‌ ಕ್ರಾಸ್]] ಕಾರ್ಯಕರ್ತರೊಡನೆ ಸೇರಿ ಯುದ್ಧವಲಯ ದುದ್ದಕ್ಕೂ ತಿರುಗಾಡಿದ್ದರು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 17. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ಮುಕ್ತ ವಾತಾವರಣ ಎಂಬುದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ೧೯೮೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಏರುಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ, ಇವರು ತಮ್ಮ ಸೇವಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಆಡಳಿತವಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಹತ್ತು ಹಲವು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ದರು. ಆದರೆ ಹಿಂದೆ ಇದೇ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದವು. * [[ಗರ್ಭಪಾತ]] ಮತ್ತು [[ವಿವಾಹ ವಿಚ್ಛೇದನ]]ದ ಕುರಿತು ಇವರು "ಯಾರು ಏನೇ ಹೇಳಲಿ, ನೀವದನ್ನು ನಗುಮೊಗದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮದೇ ನಿಲುವಿನ ಕೆಲಸವನ್ನು ನೀವು ಮಾಡಿ" ಎಂದು ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಬಂದ ಟೀಕಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ ಇವರು ಎದೆಗುಂದಲಿಲ್ಲ. * [[ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವವರಿಗೆ,[[ಚೆರ್ನೋಬಿಲ್‌]]ದುರಂತದಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಕ್ಕೀಡಾದವರಿಗೆ ಮತ್ತು [[ಅರ್ಮೇನಿಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪ ಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದವರಿಗೆ ಸಹಾಯಹಸ್ತ ನೀಡಲು ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಲು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರು.ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮಾತೃ ಭೂಮಿಗೆ ೧೯೯೧ರಲ್ಲಿ ಮರಳಿದ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]]ದ [[ತಿರಾನ]]ದಲ್ಲಿ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ನ ಶಾಖೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು. * ೧೯೯೬ರ ವೇಳೆಗೆ ೧೦೦ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೫೧೭ ಮಿಷನ್‌ಗಳನ್ನು ಇವರು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>ವಿಲಿಯಮ್ಸ್‌, ಪಾಲ್‌.(೨೦೦೨).ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇಂಡಿಯನಾಪೊಲಿಸ್‌. ಆಲ್ಫಾ ಬುಕ್ಸ್‌, ಪುಟ. 199–204. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0028642783|ISBN 0-02-864278-3]].</ref> * ವರ್ಷಗಳುರುಳಿದಂತೆ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು ೪೫೦ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ "ಕಡು ಬಡವರ" ಸೇವೆ ಮಾಡು ತ್ತಾ ಸಾಗಿದೆ. ಹನ್ನೆರಡರಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಸೇವೆಗೈವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಸಾವಿರಾರು ತಲಪಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ[[ಯುನೈಟೆ ಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌]]ನ ಮೊದಲ ಆಶ್ರಯಧಾಮ [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್]] ನ [[ಸೌಥ್‌ ಬ್ರಾಂಕ್ಸ್‌]]ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಮಿಷನರಿಯು ೧೯೮೪ರ ವೇಳೆಗೆ ೧೯ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ದೇಶದಾ ದ್ಯಂತ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೯೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 104. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ಬಂದ ದಾನದ ಹಣವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಹಲವರು ಟೀಕಿಸಿದರು.ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿ ಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ''[[ಸ್ಟರ್ನ್‌]]'' ಇಬ್ಬರೂ ಹೇಳಿದ್ದಿಷ್ಟೇ:’ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ಬಂದ ಹಣವನ್ನು ಬಡತನವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಅವರದೇ ಧರ್ಮ ಶಾಲೆಗಳ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸಲಾಗಲೀ ಬಳಸಲಿಲ್ಲ. * ಬದಲಿಗೆ ಹೊಸ ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚುಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತೆರೆಯುವುದಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಮಿಷನರಿ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವು ದಕ್ಕೂ ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ’. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ,ಇವರು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದೇಣಿಗೆಯ ಮೂಲಗಳೂ ಟೀಕೆಗೊಳಗಾದವು.[[ಹೈಟಿ]]ಯಲ್ಲಿ [[ನಿರಂಕುಶಾ ಧಿಕಾರಿ]]ಮತ್ತು [[ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಿ]] [[ದುವಾಲಿಯರ್‌ ಕುಟುಂಬ]]ದಿಂದ ದತ್ತಿ ಸ್ವೀಕರಸಿದ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ದಾನಿಗಳಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿಯೇ ಹೊಗಳಿದರು. *[[ಕೀಟಿಂಗ್‌ ಫೈವ್‌]] ಹಗರಣ ಎಂದೇ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುವ [[ವಂಚನೆ]] ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದ [[ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಕೀಟಿಂಗ್‌]]ನಿಂದ 1.4 ದಶಲಕ್ಷ ಡಾಲರ್‌ ಹಣವನ್ನು ಇವರು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿದರು, ಅಲ್ಲದೆ ಅವನ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. * ಇದಕ್ಕೆ [[ಲಾಸ್‌ ಏಂಜೆಲಿಸ್‌]]ನ [[ಡೆಪ್ಯುಟಿ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್‌ ಅಟಾರ್ನಿ]]ಯಾಗಿದ್ದ ಪಾಲ್‌ ಟರ್ಲೆ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ಪಡೆದಿರುವ ಹಣವನ್ನು ಕೀಟಿಂಗ್‌ ಯಾರಿಂದ ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದನೋ ಅವರಿಗೆ ಮರಳಿ ನೀಡುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ದೋಚಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾದವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ "ಬಡ [[ಕಾರ್ಪೆಂಟರ್]]‌" ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದ. ದತ್ತಿ ಹಣಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಲೆಕ್ಕ ಇಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲದೆ ಟರ್ಲೆಗೆ ಯಾವ ಉತ್ತರವೂ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ. * ಹಿಂದಿನ ಮಿಷನರಿ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿಯಾಗಿದ್ದ ಕೊಲೆಟ್ಟೆ ಲಿವರ್‌ಮೋರ್ ತಮ್ಮ ''ಹೋಪ್‌ ಎನ್‌ಡ್ಯೂರ್ಸ್‌: ಲೀವಿಂಗ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ, ಲೂಸಿಂಗ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌‌, ಅಂಡ್‌ ಸರ್ಚಿಂಗ್ ಫಾರ್‌ ಮೀನಿಂಗ್'' ಎಂಬ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ತಾವು ಮಿಷನರಿಯನ್ನು ಬಿಡುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ "ವೇದನೆಯ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತ" ಕಳಂಕ ಭರಿತವಾದದ್ದು, ಆದರೂ ಈಕೆಯೊಬ್ಬ ಸಾಧ್ವಿ, ಧೈರ್ಯಸ್ಥೆ ಎಂದು ಲಿವರ್‌ಮೋರ್‌ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾರೆ. * ಕ್ರಿಸ್ತನ ಉಪದೇಶಗಳನ್ನು ತಾತ್ವಿಕ ಪ್ರವಚನಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾ ಚರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವುದು ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದೆಂದು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದರು. ಸಂಸ್ಥೆಯೇ ನಡೆಸುವ ಕೆಲವು ಆಚರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ತೆರೇಸಾ ಸೂಚಿಸಿದ್ದು ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಲಿವರ್‌ಮೋರ್‌ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದರು. * ನಿಗದಿತ ಸಮಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯದ ಸಹಾಯಕ್ಕೂ ನನ್‌ಗಳು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದು, ನನ್‌ಗಳು ತಾವು ದಿನನಿತ್ಯ ಮುಖಾಮುಖಿ ಯಾಗುವ(ದುರ್ಬಲರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ದೇವರು ಶಕ್ತಿತುಂಬುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವ ಸಮರ್ಥನೆಯೊಂದಿಗೆ) ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವರನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದು, ಮತ್ತು ತಪ್ಪಿತಸ್ತರಿಗೆ "ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತವಲ್ಲದ" ಶಿಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದುದು, ಉದಾ: ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಅಗಲಿಸುವುದು ಮುಂತಾದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಲಿವರ್‌ಮೋರ್‌ ತಾವು ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದಿದ್ದಕ್ಕೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. * ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ತನ್ನ ನನ್‌ಗಳು ಅನ್ಯಧರ್ಮದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಓದುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧ ಹೇರುವ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು "ಅಪ್ರಬುದ್ಧ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿತ್ತು", ಅಲ್ಲದೆ ನನ್‌ಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕುರಿತು ಚಿಂತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡದಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗಿನ ವಿಧೇಯತೆ ಅಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಲಿವರ್‌ಮೋರ್‌ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.<ref>[http://podcastdownload.npr.org/anon.npr-podcasts/ podcast/77/ 510036/98314432/KERA_98314432.mp3 KERA ಯ ಥಿಂಕ್‌ ಪಾಡ್‌ಕಾಸ್ಟ್‌ : ಲೀವಿಂಗ್ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ, ಲಾಸಿಂಗ್‌ ಫೆಯಿಥ್, ಅಂಡ್‌ ಸರ್ಚಿಂಗ್ ಫಾರ್‌ ಮೀನಿಂಗ್‌ ]. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 15, 2008.</ref> == ಕ್ಷೀಣಿಸಿದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾವು == * ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ [[ಪೋಪ್‌ ಜಾನ್‌ ಪಾಲ್‌ II]] ಅವರನ್ನು} ರೋಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಭೇಟಿ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಹೃದಯಾಘಾತಕ್ಕೆ ಈಡಾದರು. ಇವರು ಮತ್ತೆ ಎರಡನೇ ಬಾರಿ ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾಘಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದಾಗ ಇವರಿಗೆ [[ಕೃತಕ ಹೃದಯಕ್ಕೆ]]ಕೃತಕ ಪೇಸ್‌ಮೇಕರ್ ಅನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. [[ನ್ಯುಮೋನಿಯ]](=ಶ್ವಾಸಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಫ ತುಂಬುವಿಕೆ) ಕಾಯಿಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಿದ ತರುವಾಯ ೧೯೯೧ರಲ್ಲಿ ಅವರು [[ಮೆಕ್ಸಿಕೋ]]ದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧೀ ತೊಂದರೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದರು. * ಇವರು ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಹುದ್ದೆಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಲು ಮುಂದಾದರು.ಆದರೆ ಮಿಷನರಿಯ ನನ್‌ಗಳು ಗುಪ್ತ ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿ ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಂಡರು.ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ತೆರೇಸಾ ಅದೇ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದರು. ೧೯೯೬ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಬಿದ್ದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅವರ[[ಕೊರಳ ಮೂಳೆ]] ಅಥವಾ ಕ್ಲಾವಿಕಲ್‌ ಬೋನ್‌ ಮುರಿಯತು. * ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವರು [[ಮಲೇರಿಯ]]ಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದರು ಅಲ್ಲದೆ ಇವರ ಎಡ ಹೃತ್ಕುಹರ[[(=ಹಾರ್ಟ್‌ ವೆಂಟ್ರಿಕಲ್‌)]] ವಿಫಲವಾಯಿತು. [[ಹೃದಯ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ]]ನಡೆಸ ಲಾಯಿತಾದರೂ,ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕಾಯಿಲೆ ಬಿದ್ದಾಗ ಅವರದೇ ಒಂದು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಸಕಲ ಸೌಲಭ್ಯವಿರುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊಡಿಸಿರಿ ಎಂಬ ಅವರ ನಿಲುವು ದೊಡ್ಡ ವಿವಾದವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು.<ref>[[ಐರಿಶ್‌ ಸ್ವತಂತ್ರ]] http.//www.independent.ie/unsorted/features/easter-the-church-and-the-same-party-line-42461.html</ref> * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಈಡಾಗಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾದಾಗ ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್‌ ಹೆನ್ರಿ ಸೆಬಾಸ್ಟಿಯನ್‌ ಡಿಸೋಝ ತೆರೇಸಾ ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಅವರಿಗೆ [[ದೆವ್ವ ಬಿಡಿಸುವ]] ಕ್ರಿಯಾದಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಪಾದ್ರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ತೆರೇಸಾರಿಗೆ [[ದೆವ್ವ]] ಹಿಡಿದಿದೆ ಎಂಬುದು ಡಿಸೋಝ ಅವರ ಭಾವನೆಯಾಗಿತ್ತು.<ref>ಬಿಂದ್ರ, ಸತೀಂದರ್‌ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ ೭, ೨೦೦೧). "[http: //archives. cnn.com/ 2001/ WORLD/asiapcf/south/09/04/mother.theresa.exorcism/ ಆರ್ಚ್‌‌ಬಿಷಪ್‌:ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಅಂಡರ್‌ವೆಂಟ್‌ ಎಕ್ಸಾರ್ಸಿಯಮ್‌]". ''[[CNN]]'' ನಿಂದ ಮೇ ೩೦, ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ೧೯೯೭ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ೧೩ರಂದು ತೆರೇಸಾ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟೀಸ್‌ನಿಂದ ಹೊರ ಬಂದರು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ೧೯೯೭ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ೫ರಂದು ಇಹ ಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದರು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನಿಧನರಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಸುಮಾರು ೪,೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿಸ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ಸಂಘಟಿತ ಬ್ರದರ್‌ಗಳ ೩೦೦ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತಲ್ಲದೆ, ೧೨೩ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೬೧೦ ಮಿಷನ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು. * ಧರ್ಮಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು [[HIV/AIDS]] ರೋಗಿಗಳ ಆಶ್ರಯಧಾಮಗಳು,[[ಕುಷ್ಠರೋಗ]] ಮತ್ತು [[ಕ್ಷಯರೋಗ]] ಕೇಂದ್ರಗಳು, [[ಸಾರಿನ ಅರವಟ್ಟಿಗೆಗಳು]], ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಆಪ್ತ ಸಲಾಹಾ ಯೋಜನೆಗಳು, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಹಾಯಕರು, ಅನಾಥಾಶ್ರಮಗಳು, ಮತ್ತು ಶಾಲೆಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ೧೯೯೦ರ ದಶಕದ ವೇಳೆಗೆ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿದ್ದ 1 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ತಮ್ಮ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಅದನ್ನು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಸಿದರು.<ref>{{cite web|url=http:// nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/teresa-bio.html|title=Mother Teresa - The Nobel Peace Prize 1979|date=1979|work=Nobel Prize.org|publisher=The Nobel Foundation|accessdate=2009-10-15}}</ref> == ಜಾಗತಿಕ ಮನ್ನಣೆ ಮತ್ತು ಪುರಸ್ಕಾರ == === ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪುರಸ್ಕಾರ === * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ [[ಪದ್ಮಶ್ರೀ]]ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ಮುಂದಿನ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಭಾರತೀಯ ಪುರಸ್ಕಾರ ಗಳನ್ನು ಇವರು ಪಡೆಯುತ್ತಲೇ ಬಂದರು. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂವೇದನಾ ಶೀಲತೆಗೆ ೧೯೭೨ರಲ್ಲಿ [[ಜವಾಹರಲಾಲ್‌ ನೆಹರು]] ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ೧೯೮೦ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪೌರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ [[ಭಾರತ ರತ್ನ]].<ref name="Frontline"/> ಇವರ ಪಾಲಾದವು. * ಇವರ ಅಧಿಕೃತ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬರೆದದ್ದು ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದ್ದ [[ನವೀನ್‌ ಚಾವ್ಲಾ.]]ಅದು ಪ್ರಕಟವಾದದ್ದು ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ.<ref>"ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ದಿ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ" ISBN 978-0-7567-5548-5.</ref> ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಮೇಲೆ ಭಾರತೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಏಕರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. * "ತಮ್ಮ ಜೀವಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತೆರೇಸಾ ಕಲ್ಕತ್ತದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಮಹತ್ವದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿರಲೇ ಇಲ್ಲ" ಎಂದು ಕಲ್ಕತ್ತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ; ಬೆಳೆದು, ಲಂಡನ್‌ ನಿವಾಸಿಯಾದ ತೆರೇಸಾರ ವಿಮರ್ಶಕ [[ಅರೌಪ್‌ ಚಟರ್ಜೀ]]ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದ ಕಲ್ಕತ್ತ ನಗರವನ್ನು ನಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಿದ್ದನ್ನು ಚಟರ್ಜೀ ಹೀಗಳೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref name="Chatterjee"/> * ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ [[ಹಿಂದೂ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು]] ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಅವರ ಇರುವು ಅವರ ಬಗೆಗಿನ ಚಿತ್ರಣ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಜಗತ್ತಿನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲು ಮಸೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತ್ತು. [[ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ]] ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ [[ದಲಿತ]]ರ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇವರೊಂದಿಗೆ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕಿಳಿದಿತ್ತು. ಆದರೂ ಇವರು ನಿಧನರಾದಾಗ ಇದೇ ಪಕ್ಷ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯನ್ನು ಕಳಿಸಿ ಹಾಡಿ ಹೊಗಳಿತ್ತು. * ಇನ್ನೊಂದೆಡೆಯಲ್ಲಿ ಸಕಲ ಸರ್ಕಾರಿ ಗೌರವಗಳೊಂದಿಗೆ ಇವರ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿದ್ದನ್ನು [[ವಿಶ್ವ ಹಿಂದೂ ಪರಿಷತ್‌]] ವಿರೋಧಿಸಿತು. ಇದರ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ [[ಗಿರಿರಾಜ್‌ ಕಿಶೋರ್‌]] "ತೆರೇಸಾ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ಚರ್ಚ್‌ ಕರ್ತವ್ಯ, ಸಮಾಜ ಸೇವೆ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾದ್ದು" ಎಂದು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು. ಅವರ ಧೋರಣೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರ ಪರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಮರಣ ಶಯ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಇವರು "ಗುಪ್ತ ದೀಕ್ಷಾವಿಧಿ" ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಗಿರಿರಾಜ್‌ ಆಪಾದನೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. * ಆದರೆ ಭಾರತದ ಪಾಕ್ಷಿಕ ಪತ್ರಿಕೆ ''[[ಫ್ರಂಟ್‌ಲೈನ್‌]]'' ತನ್ನ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಮಾಡಲಾಗಿರುವ ಆರೋಪಗಳೆಲ್ಲವೂ "ಹಸೀ ಸುಳ್ಳು" ಎಂದು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಅಲ್ಲದೆ "ಅವರು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಲ್ಕತ್ತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮವನ್ನೂ ಬೀರಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿತು.ಅವರ "ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ",ಶಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಹೊಗಳಿದರೂ, ದಿ ಟ್ರಿಬ್ಯೂಟ್‌ ಕೃತಿಯ ಲೇಖಕನ ಗರ್ಭಪಾತದ ವಿರುದ್ಧ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನಡೆಸಿದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಯಾನ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. * ತೆರೇಸಾ ಇದನ್ನು ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಬರೆಯಿತು.<ref name= "Frontline">ಪಾರ್ವತಿ ಮೆನನ್‌ [http://www.hinduonnet.com/fline/fl1419/14190130.htm ಮುಖಪುಟ.ಲೇಖನ: ''ಎ ಲೈಫ್‌ ಆಫ್‌ ಸೆಲ್ಫ್‌ಲೆಸ್‌ ಕೇರಿಂಗ್‌'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090720055157/http://www.hinduonnet.com/fline/fl1419/14190130.htm |date=2009-07-20 }}, ''[[ಫ್ರಂಟ್‌ಲೈನ್‌]]'', ಸಂp.14 :: ಸಂಖ್ಯೆ. 19 :: ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌.20 - ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 3, 1997</ref> * "ಬಡವರ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸಲು ಏನಾದರೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೋ ಅಥವಾ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ, ಬಡವರಿಗೆ, ಮರಣಕಾಲದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಇವರ ಅಗತ್ಯ ಇರುವವರನ್ನು ಕೇವಲ ನೈತಿಕ ಕಾರಣದಿಂದ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉಪಚರಿಸಿದ್ದಾರೋ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಲು ರೋಮ್‌ ಅನ್ನು ತನಿಖೆಗೆ ಕೋರಲಾಗಿತ್ತು" ಎನ್ನುವುದನ್ನು ತೀರಾ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ದೈನಿಕ ''[[ದಿ ಟೆಲಿಗ್ಯ್ರಾಫ್‌]]'' ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.<ref>ವಿಕ್ಟರ್‌ ಬ್ಯಾನರ್ಜೀ ''[http: //www. telegraphindia. com/1020908/asp/ opinion/story_ 1176867.asp ಎ ಕ್ಯಾನೋಪಿ ಮೋಸ್ಟ್‌ ಫ್ಯಾಟಲ್‌]'', ''[[ದಿ ಟೆಲಿಗ್ಯ್ರಾಫ್‌]]'',ಸಂಡೆ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ ೮, ೨೦೦೨.</ref> * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಪಾರ್ಥಿವ ಶರೀರವನ್ನು ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಒಂದು ವಾರ ಕಾಲ ೧೯೯೭ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ನಲ್ಲಿ [[ಸೇಂಟ್‌ ಥಾಮಸ್‌, ಕಲ್ಕತ್ತಾ]]ದಲ್ಲಿ ಇಡಲಾಗಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮದ ಬಡಬಗ್ಗರಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರ ಕೃತಜ್ಞತೆಯ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿ ಇವರಿಗೆ[[ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು]] [[ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರದಲ್ಲಿ]] ಸಕಲ ಸರ್ಕಾರಿ ಗೌರವಾರ್ಪಣೆ ನೀಡಿ ಭಾಗಿಯಾಯಿತು.<ref>ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ ೧೪, ೧೯೯೭). "{{| ''[[ಹೋಸ್ಟನ್‌ ಕ್ರಾನಿಕಲ್‌]]''. ಮೇ ೩೦, ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> === ಜಗತ್ತಿನ ಉಳಿದೆಡೆಯಿಂದ ಬಂದ ಪುರಸ್ಕಾರ === [[ಚಿತ್ರ:President Reagan Presents Mother Teresa with the Medal of Freedom at a White House Ceremony in the Rose Garden - DPLA - 1321c7b194e7e893127ef14b2f7c565c.jpg|thumb|250px|right|1985ರಲ್ಲಿ ಶ್ವೇತಭವನದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್‌ ರೊನಾಲ್ಡ್‌ ರೀಗನ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್‌ಷಿಯಲ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ರೀಡಮ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.]] * ಇವರ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರಿವು ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಗೆ [[ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್]] ಮೂಲದ [[ರಾಮನ್‌ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]1962ರಲ್ಲಿ ಇವರ ಮುಡಿಗೇರಿತು.ಮೊಲದೊಡನೆ ಹೋಲಿಸಿ. "ವಿದೇಶಿ ನೆಲದ ಬಡವರ ದುಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ಇವರಿಗಿದ್ದ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಟ್ರಸ್ಟೀಗಳ ಮಂಡಳಿ ಮಾನ್ಯಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವರ ಸೇವೆ ನವ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ." ಎಂದು<ref>ರಾಮನ್‌ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಅವಾರ್ಡ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ (೧೯೬೨) ''[http://www. rmaf.org. ph/Awardees/ Citation /CitationMotherTer.htm ಸೈಟೇಷನ್‌ ಫಾರ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ.]''</ref> ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪತ್ರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. * ೧೯೭೦ರ ದಶಕದ ಪೂರ್ವಾರ್ಧದಲ್ಲೇ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಿದ್ದರು.ದೊಡ್ಡಮಟ್ಟದ ಇವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ''ಸಮ್‌ಥಿಂಗ್ ಬ್ಯೂಟಿಫುಲ್‌ ಫಾರ‍್ ಗಾಡ್‌'' ಎಂಬ ೧೯೬೯ರ [[ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ]]ದಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನು [[ಮ್ಯಾಲ್ಕಮ್ ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌]] ಎಂಬ ಲೇಖಕ ೧೯೭೧ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ತನ್ನದೇ ಕೃತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌ ತನ್ನದೇ ಆದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದರು.<ref name="Timecrisis"/> * ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮರಣ ಶಯ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವವರ ಆಶ್ರಯಧಾಮದ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಮಂದಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಬಳಸಬಲ್ಲ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದು ಅಸಂಭವ ಎಂದೇ ಚಿತ್ರತಂಡ ಭಾವಿಸಿತ್ತು. ಭಾರತದಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗಿದ ನಂತರ, ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದ ದೃಶ್ಯಗಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಮೊಡಿಬಂದಿರುವುದು ಕಂಡು ಬಂತು. * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಂದ ಚಿಮ್ಮಿರುವ "ದಿವ್ಯ ಪ್ರಕಾಶದ" ಪವಾಡ ಇದು ಎಂದು ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>ಸೆಬ್ಬಾ, ಅನ್ನೆ(೧೯೭೯).''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಬಿಯಾಂಡ್‌ ದಿ ಇಮೇಜ್‌''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಡಬಲ್‌ಡೇ, ಪುಟ. 80–84. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/0385489528|ISBN 0-385-48952-8]].</ref> ಅಲ್ಟ್ರಾ-ಸೆನ್ಸಿಟಿವ್‌ [[ಕೋಡ್ಯಾಕ್‌]] ಫಿಲ್ಮ್‌ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎಂಬುದು ಚಿತ್ರ ತಂಡದಲ್ಲಿದ್ದ ಇತರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌ ಮತಾಂತರಗೊಂಡು ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಆದರು. * ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಜಗತ್ತು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಪೌರ ಸನ್ಮಾನ ಸಲ್ಲಿಸುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ೧೯೭೧ರಲ್ಲಿ [[ಪಾಲ್‌ VI]] ಇವರಿಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ [[ಪೋಪ್‌ ಜಾನ್‌ XXIII]] ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಬಡವರಿಗಾಗಿ ಇವರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಧರ್ಮದ ದಾನಗುಣದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಪಟ್ಟ ಶ್ರಮ ಎಂದು ಇವರನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿದರು.<ref>ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ (೧೯೮೮) ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಹೌಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್‌, ಪುಟ. 81-82. [[ವಿಶೇಷ:Booksources/1-55546-855-1|ISBN 1-55546-855-1]].</ref> * ನಂತರ ಇವರಿಗೆ [[ಪೇಸೆಮ್‌ ಇನ್‌ ಟೆರ್ರಿಸ್ ಅವಾರ್ಡ್‌]] ದೊರೆಯಿತು(೧೯೭೬).<ref>''ಕ್ವಾಡ್‌ ಸಿಟಿ ಟೈಮ್ಸ್‌ '' ಸಿಬ್ಬಂದಿ (ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ ೧೭, ೨೦೦೫). "[http://peacecorpsonline.org/messages/messages/467/2036786.html ಹ್ಯಾಬಿಟ್ಯಾಟ್‌ ಅಫ್ಪಿಷಿಯಲ್‌ ಟು ರಿಸೀವ್‌ ಪೇಸೆಮ್‌ ಇನ್ ಟೆರ್ರಿಸ್ ಹಾನರ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110824150801/http://peacecorpsonline.org/messages/messages/467/2036786.html |date=2011-08-24 }}". [[ಪೀಸ್‌ ಕಾರ್ಪ್ಸ್]]. ೨೬ ಮೇ ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ತಮ್ಮ ಸಾವಿನವರೆಗೂ[[ಸ್ಯೇಂಟ್‌ಹುಡ್‌]]ದಿಕ್ಕಿನೆಡೆ ಇರಿಸಿದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆದರು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ದೈವತ್ವದ [[ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]] ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದರು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರನ್ನು ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳೆರಡೂ ಪ್ರಶಸ್ತಿ-ಪುರಸ್ಕಾರ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿವೆ. * ೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ [[ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್‌ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ]]ದ ಗೌರವ ಒಡನಾಡಿಯಾಗಿ "ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ಜನಸಮುದಾಯದ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಮಾನವ ಕುಲದ ಸೇವೆ ಮಾಡಲು" ಇವರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು.<ref>[http://www.itsanhonour.gov.au/honours/honour_roll/search.cfm?aus_ award _id=882114&amp;search_type=advanced&amp;showInd=true ಇಟ್ಸ್‌ ಆನ್‌ ಹಾನರ್‌: AC]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಊರ್ಧ್ವಗಾಮಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದ ಕ್ಕಾಗಿ[[ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌]] ಮತ್ತು [[ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌]]ಗಳು ಇವರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ,೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ [[ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್‌ ಮೆರಿಟ್‌]]ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಪರಾಕಾಷ್ಟೆಗೆ ಅವರನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯಿತು. * ಅಲ್ಲದೆ ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ ೧೯೯೬ರ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೬ರಂದು ಇವರಿಗೆ ಗೌರವ ಪೌರತ್ವ ನೀಡಿತು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಮಾತೃ ಭೂಮಿಯಾದ [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]] ಇವರಿಗೆ 1994ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್‌ ಆನರ್‌ ಆಫ್ ದಿ ನೇಷನ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿ ಗೌರವಿಸಿತು.<ref name="Frontline"/> * ಅಲ್ಬೇಲಿಯಾ ಸರ್ಕಾರದ ಪುರಸ್ಕಾರ ಹಾಗೂ [[ಹೈಟಿ]] ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಪುರಸ್ಕಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಇವರ ನಿರ್ಧಾರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವೆಂದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ. ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ ಹಲವರಿಂದ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ [[ಎಡಪಂಥೀಯ]]ರಿಂದ ಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಬೆಕಾಯಿತು. ಇವರು [[ದುವಾಲಿಯರ್‌]]ಗೆ ಮತ್ತು [[ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಕೀಟಿಂಗ್‌]] ಹಾಗೂ [[ರಾಬರ್ಟ್‌ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌ವೆಲ್‌]]ರಂತಹ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಿ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ಬಹಿರಂಗ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದ್ದು ಈ ವಿವಾದವೇಳಲು ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಕೀಟಿಂಗ್‌ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಇದರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ತೆರೇಸಾ ಪತ್ರ ಬರೆದು ಆತನಿಗೆ ದಯೆ ದಯಪಾಲಿಸುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದರು.<ref name="Frontline"/><ref name= "BMJ"/> * ಪಶ್ಚಿಮ ದೇಶಗಳ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳೆರಡೂ ಇವರಿಗೆ [[ಗೌರವ ಪದವಿ]] ನೀಡಿವೆ.<ref name="Frontline"/> ಇವರಿಗೆ ಸಂದಿರುವ ಇತರೆ ಪೌರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳೆಂದರೆ, ಜನರ ನಡುವೆ ಭಾತೃತ್ವ, ಶಾಂತಿ, ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಗಾಗಿ [[ಪಾಲ್‌ಝಾನ್‌ ಪ್ರೈಸ್‌]](೧೯೭೮) ಮತ್ತು [[ಆಲ್ಬರ್ಟ್‌ ಸ್ಕ್ವೀಟ್ಜರ್‌]] ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೧೯೭೫)ಗಳು ಸಂದಿವೆ. * "ಶಾಂತಿ ಭಂಗಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದಾದ ಬಡತನ ಮತ್ತು ಬೇಗುದಿಯನ್ನು ಮೆಟ್ಟಿನಿಲ್ಲಲು ನಡೆಸಿದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ" ೧೯೭೯ರಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ [[ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔತಣಕೂಟ ವನ್ನು ಇವರು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರಲ್ಲದೆ, $192,000 ಮೊತ್ತದ ನಿಧಿಯನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಬಡವರಿಗೆ ನೆರವಾಗಲು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಕೋರಿದರು.<ref>'' * [[ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌]]''ಗಾಗಿ ಲಾಕೆ, ಮಿಷೆಲ್ಲೆ (ಮಾರ್ಚ್ ೨೨, ೨೦೦೭)."[http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=/n/a/2007/03/22/state/n140056D96.DTL&amp;type=printable ಬರ್ಕರ್ಲೀ ನೊಬೆಲ್‌ ಲಾರೇಟ್ಸ್‌ ಡೊನೇಟ್‌ ಪ್ರೈಸ್‌ ಮನಿ ಟು ಚಾರಿಟಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070530043553/http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?file=%2Fn%2Fa%2F2007%2F03%2F22%2Fstate%2Fn140056D96.DTL&type=printable |date=2007-05-30 }}". ''ಸ್ಯಾನ್‌ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋ ಗೇಟ್‌''. ಮೇ ೨೬, ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> ಜಗತ್ತಿನ ನಿರ್ಗತಿಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸಹಕರಿಸುವಂತಾದರೆ ಮಾತ್ರ ತಮಗೆ ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಪ್ರತಿಫಲಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅವರು ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು. * ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ "ವಿಶ್ವ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ನಾವು ಏನು ಮಾಡಬಹುದು?" ಎಂದು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರನ್ನು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಕೇಳಿತ್ತು. "ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ, ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿ" ಎಂಬ ಚುಟುಕು ಉತ್ತರವನ್ನು ತೆರೇಸಾ ನೀಡಿದ್ದರು. "ಬಡ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಪಶ್ಮಿಮದಲ್ಲೂ ನಾನು ಬಡತನವನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. * ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿರುವ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ನಿವಾರಣೆ ತೊಲಗಿಸುವುದು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟ ಸಾಧ್ಯ" ಎಂದು ತಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಉಪನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಒಬ್ಬ ಹಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೀದಿಯಿಂದ ಕರೆ ತಂದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ತಟ್ಟೆ ಅನ್ನ ಒಂದು ತುಂಡು ಬ್ರೆಡ್‌ ನೀಡಿ ನಾನು ಅವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಅವನ ಹಸಿವನ್ನು ಹಿಂಗಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಸಮಾಜ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಾಡದಂಥ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತಾನು ಅನಪೇಕ್ಷಿತನೆಂದೂ, ಪ್ರೀತಿವಂಚಿತನೆಂದೂ ಭಯದ ನೆರಳು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ, ಭೀತಗ್ರಸ್ತ ಭಾವನೆಗಳು ಅವನನ್ನು ಕಾಡುತ್ತವೆ. * ಸಮಾಜದಿಂದ ಬಹಿಷ್ಕೃತನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಿರುವ ನೋವೇ ಒಂದು ಬಡತನ[sic], ಇದು ಸಹಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾದದ್ದು. ’ಗರ್ಭಪಾತ ವಿಶ್ವದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಶಾಂತಿ ಘಾತಕ ಕೃತ್ಯ’ ಎಂದು ಅವರು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ (೧೧ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ ೧೯೭೯). "[http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1979/teresa-lecture.html ನೊಬೆಲ್‌ ಪ್ರೈಸ್‌ ಲೆಕ್ಚರ್‌]". ''NobelPrize.org. '' ''೨೫ ಮೇ ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.''</ref> ಜೀವನದ ಅಂತಿಮ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಒಂದಿಷ್ಟು ನಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಲಾಯಿತು. ಇವರನ್ನು ಟೀಕೆ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌]] ಅಗ್ರಗಣ್ಯರಲ್ಲೊಬ್ಬ. * ಇವರ ಕುರಿತಾದ ''ಹೆಲ್ಸ್‌ ಏಂಜೆಲ್ಸ್‌'' (=ನರಕದ ದೇವತೆಗಳು) ಎನ್ನುವ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಲೇಖಕನಾಗಲು ಮತ್ತು ನಿರೂಪಣೆ ಮಾಡಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಾಹಿನಿ [[ಚಾನೆಲ್‌ 4]] ಇವನನ್ನು ನೇಮಿಸಿತು. ಇಂತಹ ಒಂದು ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ರೂಪಿಸಲು ಅರೌಪ್‌ ಚಟರ್ಜೀ ಉತ್ತೇಜನ ವಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಣದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಣೆಗೊಂಡಿದ್ದ ಭಾವೋದ್ರೇಕದ ಸಿದ್ದಾಂತದ ಈತನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೆ ಚಟರ್ಜೀಯ ಅಸಮಾಧಾನವಿತ್ತು. 1995ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ''[[ದಿ ಮಿಷನರಿ ಪೊಸಿಷನ್‌]]'' ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಟೀಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು.<ref name="MacIntyre">{{Citation |last=MacIntyre |first=Donal |date=August 22, 2005 |title=|The Squalid Truth Behind the Legacy of Mother Teresa |periodical=New Statesman |volume=134 |issue=4754 |page=24-25|url=http://www.newstatesman.com/200508220019}}</ref> * ತಾವು ಬಗೆದು ತೆಗೆದ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡಲು ಅವರ ಜೀವಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತೆರೇಸಾ ಅವರಾಗಲೀ ಮತ್ತು ಅವರ ಅಧಿಕೃತ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರಕಾರರಾಗಲೀ ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆಂದೂ, ಹಾಗೂ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದದ್ದನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಫಲರಾದರೆಂದೂ ಚಟರ್ಜೀ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. * "ಇವರ ಅನಾಥಾಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಷ್ಠುರ(ಮತ್ತು ಒಂದಷ್ಟು ವಿಸ್ತೃತವಾಗಿ)ದಾಳಿ...ಎದ್ದು ಕಾಣುವಂಥ ಉಪೇಕ್ಷೆಯ ಮೇಲಿನ ಆಕ್ರಮಣ [ಒಳಗೊಂಡು] ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ದುರುಪಯೋಗ"<ref>{{cite news | title = Sins of the Missions. | publisher = The Guardian | date = 14 October 1996 | accessdate = 1/11/09}}</ref> ದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಿಟನ್‌ನ ''[[ದಿ ಗಾರ್ಡಿಯನ್‌]]'' ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಒಂದು ವರದಿ ಖಾರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿತ್ತು. ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಟೈಮ್‌ ಫಾರ್‌ ಛೇಂಜ್‌?''ಯುರೋಪಿನ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು.<ref name="Chatterjee"/> * ಚಟರ್ಜೀ ಮತ್ತು ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ನಿಲುವುಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ''[[ಸ್ಟರ್ನ್‌]]'' ಎಂಬ ಜರ್ಮಿನಿಯ ನಿಯತಕಾಲಿಕವೊಂದು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಮೊದಲನೇ ಪುಣ್ಯತಿಥಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಲೇಖನ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು. ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹಣಕಾಸಿನ ವಿಚಾರಗಳು ಮತ್ತು ದಾನದ ಹಣವನ್ನು ವ್ಯಯಿಸುವ ಕುರಿತು ಬಂದಿದ್ದ ಆರೋಪಗಳಿಗೆ ಇದು ಕಾಳಜಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು. * ರೋಗಿಯ ಅಗತ್ಯಗಳ ಆದ್ಯತೆಗಳಿಂದ ಏಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಕೂಡ ಇವರ ಮೇಲೆ ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದವು.<ref name="BMJ"/>''[[ನ್ಯೂ ಲೆಫ್ಟ್‌ ರಿವ್ಯೂ]]'' ನ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದ [[ತಾರಿಖ್‌ ಅಲಿ]], ಮತ್ತು ಐರಿಷ್‌ ಮೂಲದ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಕರ್ತ [[ಡೊನಾಲ್‌ ಮ್ಯಾಕ್ಲನ್‌ಟೈರ್‌]].<ref name="MacIntyre"/> ಇವರ ಕಾರ್ಯ ವೈಖರಿಯ ಇತರ ವಿಮರ್ಶಕರು. * ಇವರ ಸಾವಿಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಾತೀತ ಸಮುದಾಯಗಳೆರಡೂ ಕಂಬನಿಗರೆದವು. [[ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ]] [[ನವಾಝ್‌ ಷರೀಫ್‌]] ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ "ಉನ್ನತ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬಹುಕಾಲ ಬದುಕಿದ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಅನನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬಡಬಗ್ಗರ, ರೋಗಿಗಳ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲ ವಂಚಿತರ ಆರೈಕೆ ಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನೇ ಮುಡಿಪಾಗಿಟ್ಟಿದ್ದರು, ಇದು ನಮ್ಮ ಮಾನವ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಅವರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲೊಂದು." ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Tribute"/> ಮಾಜಿ [[U.N. ಸೆಕ್ರೆಟರಿ-ಜನ್‌ರಲ್‌]] [[ಜೇವಿಯರ್‌ ಪೇರೆಝ್‌ ಡಿ ಸೆಲ್ಲರ್‌]] ಅವರನ್ನು ಕುರಿತು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: * "ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಎಂದರೆ ಅವರು. ಅವರೇ ಜಗತ್ತಿನ ಶಾಂತಿ". ಅವರ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ನಂತರ, ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ [[ಗ್ಯಾಲಪ್‌]] ಸಂಘಟನೆ ನಡೆಸಿದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ USನಲ್ಲಿ [[ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚುಗೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾದ ಏಕೈಕ ವ್ಯಕ್ತಿ]]ಯಾಗಿ ಹೊಹೊಮ್ಮಿದರು.ಅಲ್ಲದೆ ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ USನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮತದಾನದಲ್ಲಿ "೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ವ್ಯಕ್ತಿ"ಯಾಗಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. * ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂತರದ ಮೂಲಕ ಇತರೆ ಎಲ್ಲ ಸ್ವಯಂ ಪ್ರೇರಿತ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ದೂರ ಎನ್ನುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದರು, ಅಲ್ಲದೆ ತರುಣ ವರ್ಗವೊಂದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆಲ್ಲ ವರ್ಗದ ಜನರಲ್ಲೂ ಇವರು ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದ್ದರು.<ref>ಫ್ರಾಂಕ್‌ ನ್ಯೂಫರ್ಟ್ (ಡಿಸೆಂಬರ್‌೩೧, ೧೯೯೯). ''[http://www.gallup.com/poll/3367/Mother-Teresa-Voted-American-People-Most-Admired-Person-Century.aspx ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ವೋಟೆಡ್‌ ಬೈ ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಪೀಪಲ್‌ ಯಾಸ್‌ ದಿ ಮೋಸ್ಟ್‌ ಅದಮೈರ್ಡ್ ಪರ್ಸನ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಸೆಂಚುರಿ ]''</ref><ref>[http://www.pollingreport.com/20th.htm ಗ್ರೇಟೆಸ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಸೆಂಚುರಿ] ಗ್ಯಾಲಪ್‌.NN/USA ಟುಡೆ ಪೋಲ್‌. ಡಿಸೆಂಬರ್‌. 20-21, 1999.</ref> == ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜೀವನ == "ಇತರರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ದೃಢ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಎಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡರು? ದೇವರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು [[ಜೀಸಸ್‌ ಕ್ರಿಸ್ತನ]] ಮೌನ ಧ್ಯಾನ, ಅವನ ಪವಿತ್ರ ಮುಖ ದರ್ಶನ, ಅವನ [[ನಿರ್ಮಲ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಅವರು ಕಂಡು ಕೊಂಡಿದ್ದರು" ಎಂದು|ನಿರ್ಮಲ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಅವರು ಕಂಡು ಕೊಂಡಿದ್ದರು " ಎಂದು <ref>{{cite web |url=http://www. vatican. va/holy_father/john_paul_ii/speeches/2003/october/documents/hf_jp-ii_spe_20031020_pilgrims-mother-teresa_en.html |title=Address Of John Paul II To The Pilgrims Who Had Come To Rome For The Beatification Of Mother Teresa | work=''[[Vatican.va]]'' |date=October 20, 2003 | author=John Paul II | accessdate=2007-03-13}}</ref>]][[#cite note-64|<span class="mw-reflink-text">[64]</span>]]ಅವರ ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾ,ಜಾನ್‌ ಪಾಲ್‌ II ಹೇಳಿದ್ದರು. * ಅವರ [[ಪಾಸ್ಟ್ಯುಲೇಟರ್‌]] ರೆವರೆಂಡ್‌ ಬ್ರಿಯಾನ್‌ ಕೊಲೊಡೀಜಕ್‌ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವಂತೆ "ಏನೇ ಆಗಲಿ ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರಿಗನ್ನಿಸಿತ್ತು", "ಪ್ರಭು ಭೋಜನ ಪ್ರಸಾದದಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ, ಹೃದಯದಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ" ಎಂದೆನಿಸಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ತಾವು ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಎಂದರೆ ಜೀವನದ ಕಡೆಯವರೆಗೂ ನಂಬಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಥವಾ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಶಯ ಕಂಡಿದ್ದರು, ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದ್ದರು,<ref name="TIME-2007-08-23">{{cite article | title = Mother Teresa's Crisis of Faith | author = David Van Biema | date = 2007-08-23 | work = [[TIME]] | url = http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html | access-date = 2009-11-17 | archive-date = 2013-08-16 | archive-url = https://web.archive.org/web/20130816032159/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html | url-status = dead }}</ref> * ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಈ ಸಂಬಂಧ ಅವರಿಗಿದ್ದ ನಂಬಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯ ನೋವಿನ ಮೇಲೆ ಘನ ಅನುಮಾನಗಳನ್ನು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. {{quote|Where is my faith? Even deep down... there is nothing but emptiness and darkness... If there be God—please forgive me. When I try to raise my thoughts to Heaven, there is such convicting emptiness that those very thoughts return like sharp knives and hurt my very soul... How painful is this unknown pain—I have no Faith. Repulsed, empty, no faith, no love, no zeal,... What do I labor for? If there be no God, there can be no soul. If there be no soul then, Jesus, You also are not true.<ref name="Kolodiejchuk">{{cite book | title = Mother Teresa: Come Be My Light | last = Teresa | first = Mother | last2 = Kolodiejchuk | first2 = Brian | year = 2007 | publisher = Doubleday | location = New York | isbn = 0385520379 | url = https://books.google.com/books?id=EVaPAgAACAAJ&dq=Mother+Teresa:+Come+Be+My+Light }}</ref>}} [[File:Mother Teresa memorial plaque.jpg|thumb| *ಝೆಕ್‌ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಓಲೋಮೌಕ್‌ನ ವೆನ್ಸ್‌ಲಾಸ್‌ ಸ್ಕ್ವೇರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ]] * ಮೇಲಿನ ವಾಕ್ಯಗಳ ಉಲ್ಲೇಖದೊಂದಿಗೆ ಅವರ[[ಪಾಸ್ಟ್ಯುಲೇಟರ್‌]](ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣದ ಆಧಾರಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಜವಾಬ್ಧಾರಿ ಹೊತ್ತವನು) ಆಗಿದ್ದ ರೆವರೆಂಡ್‌ ಬ್ರಿಯಾನ್‌ ಕೊಲೊಡೀಜಕ್‌, ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೆಲವರು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸುವ ಅಪಾಯವಿತ್ತು. ಆದರೆ ದೇವರು ತಮ್ಮ ಮೂಲಕ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಉಳಿದದ್ದೆಲ್ಲ ಕುಂದಿಹೋಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಅವರ ನಂಬಿಕೆ, ಮತ್ತು ದೇವರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಆಪ್ತ ಸಲಿಗೆಯ ಕಳೆದುಹೋದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಅವರು ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ.<ref name="autogenerated1">[http://www.beliefnet.com/story/223/story_22353_1.html ನ್ಯೂ ಬುಕ್‌ ರಿವೀಲ್ಸ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾಸ್‌ ಸ್ಟ್ರಗಲ್‌ ವಿಥ್‌ ಪೈಯಿಥ್‌ ] ಬಿಲೀಫ್‌ನೆಟ್‌, AP.2007</ref> * ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ಕರು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದು ನಂಬುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಶಯಗಳ ಇಂಥದೇ ಅನುಭವವನ್ನು ಹಲವು ಸಂತರು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೆಂದರೆ, ಮದರ‍್ ತೆರೇಸಾರ ಹೆಸರನ್ನೇ ಹೋಲುವ ಲೀಸೆಕ್ಸ್‌ನ ಸೇಂಟ್| ಥೆರೇಸೇ ಈ ಅನುಭವವನ್ನು ಇವರು "ಶೂನ್ಯ ರಾತ್ರಿ " ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.<ref name= "autogenerated1"/> * ಸಂತ ಪದ ಪಥಕ್ಕೆ ಇವರ ಚಿಂತನೆಗಳು ಚರ್ಚಿನ ಅಂಗೀಕಾರ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಿ ಆತಂಕಗಳಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದು ಕೆಲವರ ಸಂಶಯವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ಸಂಶಯದ ವೈರುಧ್ಯವೇ ಸತ್ಯ; ಪಾವಿತ್ರೀಕರಿಸುವ ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಅನುಭವಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದು ಬಹಳ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅನುಮಾನದ ನಂತರ,ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಅವಧಿಯ ನವೀಕೃತ ನಂಬಿಕೆ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ, * ಪೋಪ್‌ ಪೀಯುಸ್‌ XII 1958ರಲ್ಲಿ ಕಾಲವಶರಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವರ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ಕೋರಿ ರಿಕ್ವಿಯೆಮ್‌ ಮಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ,"ದೀರ್ಘಾವಧೀ ಕತ್ತಲೆ: ವಿಚಿತ್ರ ವೇದನೆ" ಯಿಂದ ತಮಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ದೊರೆತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಆದರೂ, ಐದು ವಾರಗಳ ನಂತರ, ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು.<ref name="Newsweekteresa"/> * ಪಾಪ ನಿವೇದಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಸುಮಾರು 66-ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಹಲವಾರು ಪತ್ರಗಳನ್ನು ತೆರೇಸಾ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ."ಜೀಸಸ್‌ಗಿಂತಲೂ ನನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಜನ ಹೆಚ್ಚು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾರೆ" ಎಂಬ ಕಾಳಜಿಯಿಂದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದರು.<ref name="Timecrisis"/><ref>{{cite web |url=http://www.suntimes.com/news/metro/524638,CST-NWS-mother24.article |title=Mother Teresa's Crisis of Faith |accessdate=2007-08-26 |work=Sun Times |archive-date=2007-10-11 |archive-url=https://archive.is/20071011164222/http://www.suntimes.com/news/metro/524638,CST-NWS-mother24.article |url-status=dead }}</ref> * ಆದರೂ ಈ ಕೋರಿಕೆಯಂತೆ ಅವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಆ ಪತ್ರ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಕಮ್‌ ಬೀ ಮೈ ಲೈಟ್‌''(=ಮದರ್‌ತೆರೇಸಾ: ಬಾ ನನ್ನ ಬೆಳಕಾಗು)(ಡಬಲ್‌ಡೆ ಪ್ರಕಾಶನ) ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಕಲಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Timecrisis">{{cite web|url=http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html|title=Mother Teresa's Crisis of Faith|accessdate=2007-08-24|work=Time|archive-date=2013-08-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20130816032159/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html|url-status=dead}}</ref><ref name="Kolodiejchuk"/> * ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಆಪ್ತಮಿತ್ರ ರೆವರೆಂಡ್‌ ಮೈಕೇಲ್‌ ವ್ಯಾನ್‌ ಡೆರ್‌ ಪೀಟ್‌ ಅವರಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ "ಜೀಸಸ್‌ ನಿಮಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಪ್ರೀತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ.[ಆದರೆ] ನನಗೆ, ನಾನು ದಿಟ್ಟಿಸುವ ಮತ್ತು ಕಾಣಿಸದ,ಮೌನ ಮತ್ತು ಶೂನ್ಯ ಭಾವನೆಗಳು ಬಹಳ ಅತ್ಯುನ್ನತವಾದವು, -ಆಲೈಸು ಮತ್ತು ಕೇಳಬೇಡ -ನಾಲಿಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ (ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ) ಆದರೆ ಮಾತನಾಡುವುದಿಲ್ಲ...ನನಗಾಗಿ ನೀನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು-ಅವನ ಕೈಗಳನ್ನು [ಒಂದು] ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಬೇಕು." ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದರು. * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಬರವಣಿಗೆಯನ್ನು "ನಂಬಿಕೆಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ" ಸೂಚನೆ ಎಂದು ಸುದ್ದಿ ಮೂಲಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದವು.<ref>{{cite web| url=http: //www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2002/11/29/wteres29.xml|title = Mother Teresa's Crisis of Faith| work=Daily Telegraph | accessdate=2007-08-26}}</ref> ತೆರೇಸಾರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಈಡೇರಿಸಿದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆಂದೇ ಅವರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವರ್ಚಸ್ಸನ್ನು ರೂಪುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿರುವ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ರಂತಹ ಕೆಲವು ಟೀಕಾಕಾರರ ಅಭಿಮತ. "ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಗಮನಾರ್ಹ: ನಂಬಲರ್ಹವಾದದ್ದು ಅವರ ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ಎಲ್ಲ ಸಾಧನೆಗಳ ಲ್ಲೊಂದಾದರೆ, ತಮ್ಮದೇ ಆದ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಕೆಳೆದುಕೊಂಡ ಸತ್ಯವನ್ನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಎದುರಿಸಬೇಕೆನ್ನುವು‌ದೇ, ಅಥವಾ ಚರ್ಚ್‌ ಅದನ್ನು ಅನುಕೂಲಕರ ಪ್ರಚಾರದ ಪ್ರತಿಮೆಯಂತೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ತರುವಲ್ಲಿ ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ?-ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಮಂಗಳ ಹಾಡಿದ ಗೊಂದಲಮಯ ವಯೋವೃದ್ಧೆಗೆ ತಿಳಿಯದಾಯಿತೇ? ಎಂದು ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಪೇಚಾಡುತ್ತಾರೆ. * ಆದರೂ, '''ಕಮ್‌ ಬೀ ಮೈ ಲೈಟ್‌ ''' ಕೃತಿಯ ಸಂಪಾದಕ ಬ್ರಿಯಾನ್‌ ಕೋಲೋಡೀಜುಕ್‌ ಹಾಗೂ ಇತರರು, ಕೆಲವು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರುಗಳ ಏಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹಂತವನ್ನು ವಿವರಿಸಲು "[[ಡಾರ್ಕ್‌ ನೈಟ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಸೋಲ್‌]] (=ಆತ್ಮದ ಕಗ್ಗತ್ತಲು)" ಎನ್ನುವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಅನುಭಾವಿ [[ಸೇಂಟ್‌. ಜಾನ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಕ್ರಾಸ್‌]] ನೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.<ref name="Timecrisis"/> ತೆರೇಸಾರ ಸಂತ ಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಪತ್ರಗಳು ಅವರಿಗೆ ತೊಡಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ಸೂಚಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web| url=http://www. telegraph. co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/08/24/wteresa224.xml| title= Mother Teresa's canonisation not at risk| work=Daily Telegraph | accessdate=2007-08-26}}</ref> ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದು, ಅವರ ಪಾಸ್ಟ್ಯುಲೇಟರ್‌(=ದಿವ್ಯ ಪದ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಿಸುವಾಗ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವವ)ಆಗಿದ್ದ ರೆವರೆಂಡ್‌. ಬ್ರಿಯಾನ್‌ ಕೋಲೋಡೀಜುಕ್‌ ಅವರೇ.<ref name="Timecrisis"/> * ಡೀಯುಸ್‌ ಕ್ಯಾರಿಟಾಸ್‌ ಎಸ್ಟ್‌,[[ಬೆನೆಡಿಕ್ಟ್‌ XVI]]ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಎನ್‌ಸೈಕ್ಲಿಕಲ್‌ (=ಪೋಪ್‌ ಸುತ್ತೋಲೆ)''''ನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ತೆರೇಸಾರನ್ನು ಮೊರು ಬಾರಿ ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅಲ್ಲದೆ ಅವರ ಎನ್‌ಸೈಕ್ಲಿಕಲ್‌ನ ಒಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ಅಂಶವನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ತೆರೇಸಾರ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ದಶನವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. " ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಪೂಜ್ಯ ತೆರೇಸಾರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಚಿತ್ರಣ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಮುಂದಿದೆ:ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಕಾಲ, ನಮ್ಮ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಿಗೆ ನಾವು ನೀಡುವ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಹಿಂದೆಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ, ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಸೇವೆಯ ಅಕ್ಷಯಗಣಿಯೂ ಹೌದು ಎನ್ನುವ ಸತ್ಯದ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರೂಪಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ."<ref>[[ಪೋಪ್‌ ಬೆನೆಡಿಕ್ಟ್‌ XVI]] (ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 25, 2005). ಡೀಯುಸ್‌ ಕ್ಯಾರಿಟಾಸ್‌ ಎಸ್ಟ್‌(PDF). [[ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ಸಿಟಿ]], ಪುಟ.10. ಅಗಸ್ಟ್ 20, 2009ರಲ್ಲಿ ಪುನರ‍್ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * "[[ಮಾನಸಿಕ ಧ್ಯಾನ]] ಮತ್ತು [[ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪಠಣ]]ಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುದನ್ನು ವಿಕಾಸಗೊಳಿಸಬಹುದು."<ref>{{cite web |url=https://books.google.com/books?id=e9-Jvizc9IUC&pg= PA5&lpg=PA5&dq= mental+prayer& source=web& ots= dqQvjV7q0E&sig=7jADR3Y9qakbaUyq0EugJxpzll0#PPA5,M1 |title=No Greater Love| work=Google Books |date=197 |author=Mother Teresa | accessdate=2007-08-12}}</ref> ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ. * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕನ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ತೆರೇಸಾ [[ಸೇಂಟ್‌ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ ಅಸ್ಸಿಸಿ|ಸೇಂಟ್‌| ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ ಅಸ್ಸಿಸಿ]] ಅವರನ್ನು ಅಪಾರವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.<ref name="AmeriCath">"ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ ಪೈಸ್‌ ಟ್ರಿಬ್ಯೂಟ್‌ ಟು ಸೇಂಟ್‌.ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್‌ ಆಫ್‌ ಅಸ್ಸಿಸಿ" [http://www.americancatholic.org/Features/Teresa/Teresa_Assisi.asp ''ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌'' ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100605074938/http://www.americancatholic.org/Features/Teresa/Teresa_Assisi.asp |date=2010-06-05 }}, ಮೇ 30, 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಹೀಗಾಗಿ ತೆರೇಸಾರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕನ್‌ ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಸೇಂಟ್‌|ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್‌ ಅವರ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ [[ಕಮ್ಯುನಿಯನ್‌ನ ನಂತರ ಕೃತಜ್ಞತಾ ಸಲ್ಲಿಕೆ]]ಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆಯ ಅವರ ಪಾದ್ರಿವರ್ಗ ಪಠಿಸುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡರಲ್ಲೂ ಸಾಮ್ಯತೆ ಇದೆ. * ಸೇಂಟ್|ಫ್ರಾನ್ಸಿನ್‌ ಬಡತನ, ಶೀಲ ಸಂಪನ್ನತೆ, ವಿಧೇಯತೆ, ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗೆ ಶರಣಾಗತಿ, ಈ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. ಜೀವನದ ಬಹು ಭಾಗವನ್ನು ಇವರು ಬಡವರ ಸೇವೆಗಾಗಿ,ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದ ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. == ಪವಾಡ ಮತ್ತು ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ == {{Infobox Saint |name=Blessed Teresa of Calcutta |birth_date= |death_date= |feast_day=[[ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೫]] |venerated_in=[[Roman Catholicism]] |image= |imagesize= |caption= |birth_place= |death_place= |titles= |beatified_date=[[October 19]], [[2003]] |beatified_place=[[St. Peter's Basilica]], [[Rome]] |beatified_by=[[Pope John Paul II]] |canonized_date= |canonized_place= |canonized_by= |attributes= |patronage=[[World Youth Day]] |major_shrine=Mother House of the [[Missionaries of Charity]], [[Calcutta]], India |suppressed_date= |issues= }} * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ಇಹ ಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದ ನಂತರ [[ಬರಿದಾದ ಆಕೆಯ ಸ್ಥಾನ ತುಂಬಲು ಅಧಿಕಾರವುಳ್ಳವರು ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ(ಬ್ಯೂಟಿಫಿಕೇಶನ್‌) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. ಇದರ ಮೊರನೇ ಹಂತ ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣ|ಬರಿದಾದ ಆಕೆಯ ಸ್ಥಾನ ತುಂಬಲು ಅಧಿಕಾರವುಳ್ಳವರು [[ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]](=ಬ್ಯೂಟಿಫಿಕೇಶನ್‌) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. ಇದರ ಮೂರನೇ ಹಂತ ಸಂಭಾವ್ಯ [[ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣ]]. * ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ [[ಇಂಟರ್‌ಸೆಷನ್‌]] (=ಒಬ್ಬರ ಪರವಾಗಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಮಾಡುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ)ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ [['ಪವಾಡ']]ವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ಮೋನಿಕ ಬೆಸ್ರ ಎನ್ನುವ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯ ಮೇಲೆ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಚಿತ್ರವಿರುವ ಲಾಕೆಟ್‌ ಒಂದನ್ನು ಇಟ್ಟು ಕಿಬ್ಬೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ [[ಗೆಡ್ಡೆ]]ಯನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಿದ ಪವಾಡವನ್ನು ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ಗುರ್ತಿಸಿತು. * ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣವೊಂದು ಚಿತ್ರದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು, ಅದು ನನ್ನ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ ಗೆಡ್ಡೆಯನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಿತು ಎಂದು ಮೋನಿಕ ಬೆಸ್ರ ಹೇಳಿದರು. ಬೆಸ್ರ ಅವರ ಕೆಲವು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಕೆಲವು ಟೀಕಾಕಾರರು ಮತ್ತು ಬೆಸ್ರಾಳ ಗಂಡ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ್ದ ಪಾರಂಪರಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಗೆಡ್ಡೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿತು ಎಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಿದರು.<ref>ಓರ್‌, ಡೇವಿಡ್‌(ಮೇ 10. 2003 [http:// www. telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2003/ 10/05/wteres05.xml&amp;sSheet= /news/ 2003/10/ 05/ ixworld.html "ಮೆಡಿಸಿನ್‌ ಕ್ಯೂರ್ಡ್ 'ಮಿರ್ಯ್ಯಾಕಲ್‌' ವುಮನ್‌- ನಾಟ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ, ಸೇ ಡಾಕ್ಟರ್ಸ್"]. ದಿ ಟೆಲಿಗ್ಯ್ರಾಫ್‌ ಮೇ ೩೦, ೨೦೦೭ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಕೋಶ ಕ್ಷಯರೋಗದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿತ್ತೇ ವಿನಾ ಕ್ಯಾನ್ಸರ‍್ ಆಗಿರಲೇ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಬೆಸ್ರಾಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದ್ದ ಡಾ.ರಾಜನ್‌ ಮುಸ್ತಾಫಿ ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್‌'' ಗೆ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ. "ಅದು ಪವಾಡವಲ್ಲ….ಅವಳು ಸುಮಾರು ಒಂಭತ್ತು ತಿಂಗಳಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಔಷಧ ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು" ಎಂದು ಅವರು ಸಮರ್ಥಿಸಿದರು. ಮೋನಿಕಾರ ವೈದ್ಯಕೀಯ ದಾಖಲೆಗಳು ಸೋನೋಗ್ರಾಮ್‌, ಸೂಚಿತ ಔಷಧಿಗಳು, ವೈದ್ಯರ ಸಲಹಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. * ಅಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಿನ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಅದು ಪವಾಡವೋ ಇಲ್ಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಗುಣಪಡಿಸಿದ್ದೋ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪವಾಡ ವಿರೋಧಿಗಳು ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದರು. ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿಯ ಸಿಸ್ಟರ್‌ ಬೆಟ್ಟ ಈ ಎಲ್ಲ ವಿವರಗಳನ್ನೂ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಮೋನಿಕ ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ "ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇಲ್ಲ"ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ ಸಿಸ್ಟರ್‌ ಬೆಟ್ಟ ಕೈಚೆಲ್ಲಿದರು. * ಈ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಲ್ಲದೆಯೇ ಗುಣಮುಖವಾಗಿರುವುದೊಂದು ಪವಾಡ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವಂತೆ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಚರ್ಚ್‌ನಿಂದ ಅವರ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಬಂದಿತ್ತು ಎಂದು ಮೋನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಲೂರ್‌ಘಾಟ್‌ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ಧಾರೆ.<ref>ಅನಾಮಿಕ (ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 14.2002 [http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,364433,00.html ವಾಟ್ಸ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಗಾಟ್‌ ಟು ದೊ ವಿಥ್‌ ಇಟ್‌?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090819132534/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,364433,00.html |date=2009-08-19 }}. ಟೈಮ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ 10 ಅಕ್ಟೋಬರ‍್, 2008ರಂದು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ [[ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]] ಮತ್ತು [[ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣ]] ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಭಾಗಿಯಾಗಲು [[ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌]] [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌]] ಅವರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಏಕೈಕ ಸಾಕ್ಷಿ. 'ಪವಾಡ'ದ ಉದ್ದೇಶ ಈಡೇರಿಸುವುದೇ ಈ ವಿಧಿ ವೀಧಾನದ್ದೂ ಆಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣದ ಮೇಲೆ "ಡೆವಿಲ್ಸ್‌ [[ಅಡ್ವೊಕೇಟ್]]‌" ಎಂಬ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಕ ವಿಧಿಯ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಟಿಕನ್ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿತ್ತು. * ಅದಕ್ಕೆಂದೇ ಹಿಚೆನ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ನೆರವೇರಿತೆನ್ನಲಾದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ನೀಡಲು ಕರೆಸಲಾಗಿತ್ತು. "ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಅವರ ಉದ್ದೇಶ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ವಾದಿಸಿದರು, ಅಲ್ಲದೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಾನದ ಹಣವನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇವರು ದಾನಿಗಳಿಗೆ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿದರು ಎಂದು ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಆಪಾದಿಸಿದರು. * " ಅವರು ಬಡತನವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರ ಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಕಂಡುಕೊಂಡೆ." ಎಂದು ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. "ಅವರು ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ’ನಾನು [[ಸಮಾಜ ಸೇವಕಿ]]ಯಲ್ಲ’ ಎಂದು ಅವರೇ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ನಾನಿದನ್ನು ಮಾಡುವುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಾಗಿ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಚರ್ಚ್‌‌ಗಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ’."<ref>[http://www.cbsnews. com/stories/2003/ 10/09/60minutes/ main 577394.shtml ದಿ ಡಿಬೇಟ್‌ ಓವರ‍್ ಸೇಂಟ್‌ವುಡ್‌ ]{{Dead link|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. (9 ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 2003). ''[[CBS ನ್ಯೂಸ್‌]]''. 26 ಮೇ 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref><ref>[http://www.cbsnews.com/stories/2003/10/09/60minutes/main577394.shtml ದಿ ಡಿಬೇಟ್‌ ಓವರ‍್ ಸೇಂಟ್‌ವುಡ್‌ ]. (9 ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 2003). ''[[CBS ನ್ಯೂಸ್‌]]''. 26 ಮೇ 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * [[ಪರಮ ಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]] ಮತ್ತು [[ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣ]]ಕ್ಕೆ ತೆರೇಸಾ ಅರ್ಹರೇ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ [[ರೋಮನ್ ಕ್ಯುರಿಯಾ]] (ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌) ತೆರೇಸಾರ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಂದಿರುವ ಪ್ರಕಟಿತ ಮತ್ತು ಅಪ್ರಕಟಿತ ಟೀಕಾ ಪ್ರಹಾರಗಳ ದಾಖಲೀಕರಣದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಕೆಲಸವನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರ್ಯಾಲೋಚಿಸಿತು. * ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಮಾಡಿರುವ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಇಂಥದೇ ವಿಚಾರಗಳ ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಏಜೆನ್ಸಿಯಿಂದ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ. [[ಸಂತರ ಕಾರಣದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿರುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೂಟಗಳು]] ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ ಎಂದಿವೆ ಎಂದು ಏಜೆನ್ಸಿ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. * ಅವರಿಗೆ ಬಂದ ಟೀಕಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಕೆಲವು ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಬರಹಗಾರರು ತೆರೇಸಾರನ್ನು [[ವಿವಾದಗಳ ಸಂಕೇತ]] ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref>ಷಾ, ರಸ್ಸೆಲ್‌. ಸಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 1, 2008 [http://www.catholicherald.com/shaw/shaw05/shaw0901.htm ಅಟ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಎ ಸೇಂಟ್‌ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081206163136/http://www.catholicherald.com/shaw/shaw05/shaw0901.htm |date=2008-12-06 }}, ''[[ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಹೆರಾಲ್ಡ್‌]]''. ಮೇ 1, 2007ರಂದು ಪುನರ್‌ಸಂಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.</ref> * ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 19, 2003ರಂದು ನೆರವೇರಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ "[[ಪವಿತ್ರ]]" ಎಂಬ ಗೌರವ ಸೂಚಕ ಪದ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |url=http://www.vatican./ |title=va/news_services/liturgy/ saints/ns_lit_doc_ 20031019_ index_madre-teresa_en.html ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ರಿಲೀಸ್‌ |access-date=2020-12-09 |archive-date=2013-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130725150432/http://vatican/ |url-status=dead }}</ref> [[ಸಂತ ಪದಗ್ರಹಣ]]ನೀಡಲು ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಅವರಿಂದ [[ಪವಾಡ]] ಜರುಗಬೇಕು. ==ಪ್ರಶಸ್ತಿ/ಗೌರವ/ಪುರಸ್ಕಾರ== # ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಒಬ್ಬ ಮಹಾ ಮಾನವತಾವಾದಿಯಾಗಿ ಬಡವರ, ನಿರ್ಗತಿಕರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ, ವೃದ್ಧರ ಪರವಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಇವರಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ [[ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. # ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ [[ಪರಮಪದ ಪ್ರಾಪ್ತಿ]] ಮತ್ತು [[ಸಂತ ಪದ ಗ್ರಹಣ]] ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಭಾಗಿಯಾಗಲು [[ವ್ಯಾಟಿಕನ್‌]] [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌]] ಅವರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿತ್ತು. # ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ 1996ರ ನವೆಂಬರ್‌ 16ರಂದು ಇವರಿಗೆ ಗೌರವ ಪೌರತ್ವ ನೀಡಿತು. # ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಮಾತೃ ಭೂಮಿಯಾದ [[ಅಲ್ಬೇನಿಯಾ]] ಇವರಿಗೆ 1994ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್‌ ಆನರ್‌ ಆಫ್ ದಿ ನೇಷನ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಾಡಿ ಗೌರವಿಸಿತು.<ref name="Frontline"/> # ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ 1962ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. # ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂವೇದನಾ ಶೀಲತೆಗೆ 1972ರಲ್ಲಿ ಜವಾಹರಲಾಲ್‌ ನೆಹರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ, # 1980ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪೌರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಭಾರತ ರತ್ನ.[೪೫]ಇವರ ಪಾಲಾದವು. # ಇವರ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರಿವು ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಗೆ [[ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್]] ಮೂಲದ [[ರಾಮನ್‌ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]1962ರಲ್ಲಿ ಇವರ ಮುಡಿಗೇರಿತು. == ಸ್ಮಾರಕ == {{Main|Commemorations of Mother Teresa}} *ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸ್ಮಾರಕಗಳಿಗೆ ತೆರೇಸಾ ಒಂದು ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಸೆಲೆ. ಹಲವು ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರ ನೆನಪನ್ನು ಚಿರ ಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಲವು ಚರ್ಚ್‌ಗಳಿಗೆ,ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗೆ,ರಸ್ತೆಗಳಿಗೆ ಇವರ ಹೆಸರಿಡಲಾಗಿದೆ. ಜೀವನ ಚರಿತ್ರಕಾರ ನವೀನ್‌ ಚಾವ್ಲಾ ತೇರೇಸಾ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿರುವ ಹಲವು ನುಡಿನಮನಗಳು ಭಾರತದ ಹಲವು ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿವೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2007/08/25/stories/2007082554761400.htm |title="ದಿ ಮಿ‌ರ್ಯಾಕಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌" |access-date=2009-11-17 |archive-date=2007-11-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071104021514/http://www.hindu.com/2007/08/25/stories/2007082554761400.htm |url-status=dead }}</ref><ref>[http./www.hinduonnet.com/2006/08/26/stories/2006082604071000.htm"ಮೆಮೋರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ"]</ref><ref>[http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html " ಟಚ್‌ ದಿ ಪೂವರ‍್...] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100903222551/http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html |date=2010-09-03 }}[http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html '''' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100903222551/http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html |date=2010-09-03 }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |title=" ದಿ ಪಾಥ್‌ ಟು ಸೇಂಟ್‌ವುಡ್‌" |access-date=2009-11-17 |archive-date=2008-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081202033751/http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |title=" ಇನ್‌ ದಿ ಶಾಡೋ ಆಫ್‌ ಎ ಸೇಂಟ್ |access-date=2009-11-17 |archive-date=2008-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081202033751/http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |url-status=dead }}</ref><ref>[http://indiatoday.digitaltoday.in/index.php?option=com_ content&amp;task=view&amp;&amp;issueid=49&amp;id=6961&amp;Itemid=1&amp;page=in&amp;latn=2 "ಮಿಷನ್‌ ಪಾಸಿಬಲ್‌"]</ref><ref>[http./www.hindu.com/2008/08/26/stories/2008082655280900.htm" ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಅಂಡ್‌ ಜಾಯ್‌ ಆಫ್‌ ಗಿವಿಂಗ್‌'']''</ref> == ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ == {{portalpar|Saints|Gloriole.svg}} * [[ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ]] * [[ಮರಣಕಾಲೀನರ ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ ಆಶ್ರಯಧಾಮ]] * [[ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಸ್ಮರಣ ಭವನ]] * [[ದಿ ಮಿಷನರಿ ಪೊಸಿಷನ್‌ (ಕೃತಿ)]], [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌]]' ತೆರೇಸಾರನ್ನು ವಿಮರ್ಶಿಸುವ ಕೃತಿ * [[ನೊಬೆಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಟ್ಟಿ]] == ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು == {{reflist|3}} == ಆಕರಗಳು == * ನವೀನ್‌ ಚಾವ್ಲಾ. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ದಿ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ''. ಡಿಯಾನೆ ಪಬ್‌ ಕಂ. (ಮಾರ್ಚ್‌ 1983. ISBN 978-0-7513-2886-8 ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟಪಡಿಸಿದ್ದು, ಸಿನ್‌ಕ್ಲೇರ್‌-ಸ್ಟೀವೆನ್‌ಸನ್ U.K. (1992), ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 14 ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿದೆ. [[ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆ]]ಗಳ ಆವೃತ್ತಿ [[ಹಿಂದಿ]], [[ಬಂಗಾಳಿ]], [[ಗುಜರಾತಿ]], [[ಮಲಯಾಳಂ]], [[ತಮಿಳು]], [[ತೆಲುಗು]], ಮತ್ತು [[ಕನ್ನಡ]] ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಆವೃತ್ತಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿರುವ ವಿದೇಶಿ ಭಾಷೆಗಳೆಂದರೆ, [[ಫ್ರೆಂಚ್‌]], [[ಜರ್ಮನ್‌]], [[ಡಚ್]], [[ಸ್ಟ್ಯಾನಿಷ್‌]], [[ಇಟಾಲಿಯನ್‌]], [[ಪೋಲಿಷ್]], [[ಜಾಪನೀಸ್‌]], ಮತ್ತು [[ಥಾಯ್‌]]. ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಭಾಷೆಗಳ ಆವೃತ್ತಿಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ವಿವಿಧ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ರೂಪುಗೊಂಡಿವೆ. ರಾಯಧನದ ಆದಾಯದ ಬೃಹತ್‌ ಮೊತ್ತ ದತ್ತಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. * ಎಯ್‌ಲೀನ್‌ ಈಗನ್‌ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥಲೀನ್‌ ಈಗನ್‌, OSB. ''ಪ್ರೇಯರ್‌ಟೈಮ್ಸ್‌ ವಿಥ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ನ್ಯೂ ಅಡ್ವೆಂಚರ್‌ ಇನ್‌ ಪ್ರೇಯರ್‌'', [[ಡಬಲ್‌ಡೇ]], 1989. ISBN 978-0-385-26231-6. * ಬ್ರಿಯಾನ್‌ ಕೋಲೋಡೀಜುಕ್‌ (ed.). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಕಮ್‌ ಬಿ ಮೈ ಲೈಟ್‌'', [[ಡಬಲ್‌ಡೇ]], 2007, ISBN 978-0-385-52037-9. * ರಘು ರಾಯ್‌ ಮತ್ತು ನವೀನ್‌ ಚಾವ್ಲಾ. ''ಫೆಯಿಥ್‌ ಅಂಡ್‌ ಕಂಪ್ಯಾಷನ್‌ : ದಿ ಲೈಫ್‌ ಅಂಡ್‌ ವರ್ಕ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''. ಎಲಿಮೆಂಟ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌. (ಡಿಸೆಂಬರ್ 1996) ISBN 978-0-7513-2886-8 ಡಬ್‌ ಮತ್ತು ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್‌ ಭಾಷೆಗಳಿಗೂ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿದೆ. == ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ == * ಆಲ್‌ಪಿಯನ್‌, ಗೆಝಿಮ್‌ ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಸೇಂಟ್‌ ಆರ‍್ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ?''. ಲಂಡನ್‌: ರೂಟ್‌ಲೆಡ್ಜ್‌ ಪ್ರೆಸ್‌, 2007. ISBN 0-415-39247-0 * ಬಿನೆನೇಟ್‌, ಬೆಕಿ ಅಂಡ್‌ ಜೋಸೆಫ್‌ ಡ್ಯುರೆಪೋಸ್‌ (eds). ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ನೋ ಗ್ರೇಟರ್‌ ಲವ್‌'' (ಫೈನ್‌ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ಸ್‌, 2000) ISBN 1-56731-401-5 * {{cite news | first=Satinder | last=Bindra | url=http://archives.cnn.com/2001/WORLD/asiapcf/south/09/04/mother.theresa.exorcism/index.html | title=Archbishop: Mother Teresa underwent exorcism | publisher=[[CNN]].com World | date=2001-09-07 | accessdate=2006-10-23 | archive-date=2006-12-17 | archive-url=https://web.archive.org/web/20061217202014/http://archives.cnn.com/2001/WORLD/asiapcf/south/09/04/mother.theresa.exorcism/index.html | url-status=dead }} * ಚಟರ್ಜೀ, ಅರೌಪ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ದಿ ಫೈನಲ್‌ ವರ್ಡಿಕ್ಟ್‌'' (ಮೀಟೋರ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌, 2003). ISBN 81-88248-00-2, [http./www. meteorbooks.com/index.html ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ಹದಿನಾಲ್ಕರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮೂರು ಅಧ್ಯಾಯಗಳು (ಚಿತ್ರಗಳಿಲ್ಲ). ಆಗ್ನೆಸ್‌ ಬೋಜಕ್ಸಿಯು ಅವರ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಅವಲೋಕನ * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''. ರಾಕ್‌ಪೋರ್ಟ್‌, ಮಾಸ್‌: ಎಲಿಮೆಂಟ್‌ ಬುಕ್ಸ್‌, 1996. ISBN 1-85230-911-3 * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ದಿ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ'', ಡಿಯಾನೆ ಪಬ್‌ ಕಂ. (ಮಾರ್ಚ್ 1992), ISBN 978-0-7567-5548-5. * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ದಿ ಮಿ‌ರ್ಯಾಕಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌'', ದಿನಾಂಕ ಆಗಸ್ಟ್‌ 25, 2007ರಂದು ದಿ ಹಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲೇಖನ [http://www.hindu.com/2007/08/25/stories/2007082554761400.htm " ದಿ ಮಿ‌ರ್ಯಾಕಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌''"'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071104021514/http://www.hindu.com/2007/08/25/stories/2007082554761400.htm |date=2007-11-04 }} * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಮೆಮೋರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ'', ಆಗಸ್ಟ್‌ 26, 2006ರಂದು ದಿ ಹಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲೇಖನ [http://www.hinduonnet.com/2006/08/26/stories/2006082604071000.htm " ಮೆಮೋರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''"'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110523121959/http://www.hinduonnet.com/2006/08/26/stories/2006082604071000.htm |date=2011-05-23 }} * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ಟಚ್‌ ದಿ ಪೂವರ‍್... - ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೆಯಲ್ಲಿ ಲೇಖನ ದಿನಾಂಕ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ 15, 1997 [http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html " ಟಚ್‌ ದಿ ಪೂವರ‍್...''"'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100903222551/http://india-today.com/itoday/15091997/navin.html |date=2010-09-03 }} * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ದಿ ಪಾಥ್‌ ಟು ಸೇಂಟ್‌ವುಡ್'', ದಿ ಹಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಬಂದ ಲೇಖನ ಶನಿವಾರ, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 04, 2003 [http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm " ದಿ ಪಾಥ್‌ ಟು ಸೇಂಟ್‌ವುಡ್‌''"'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081202033751/http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |date=2008-12-02 }} * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಇನ್‌ ದಿ ಶಾಡೋ ಆಫ್‌ ಎ ಸೇಂಟ್'', ''ದಿ ಇಂಡಿಯನ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌'' ನಲ್ಲಿ ಬಂದ ಲೇಖನ, ದಿನಾಂಕ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌, 05, 2007 [http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm " ಇನ್‌ ದಿ ಶಾಡೋ ಆಫ್‌ ಎ ಸೇಂಟ್ ''"'' ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081202033751/http://www.hinduonnet.com/2003/10/04/stories/2003100401101000.htm |date=2008-12-02 }} * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಮಿಷನ್‌ ಪಾಸಿಬಲ್‌'', ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಲೇಖನ'''' ದಿನಾಂಕ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 21, 2008 [http://indiatoday.digitaltoday.in/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;&amp;issueid=49&amp;id=6961&amp;Itemid=1&amp;page=in&amp;latn=2 "ಮಿಷನ್‌ ಪಾಸಿಬಲ್‌''"'' ] * ಚಾವ್ಲಾ, ನವೀನ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಅಂಡ್‌ ದಿ ಜಾಯ್‌ ಆಫ್‌ ಗಿವಿಂಗ್ '', ದಿ ಹಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಬಂದ ಲೇಖನ '''' ಆಗಸ್ಟ್‌ 26, 2008 [http./www.hindu.com/2008/08/26/stories/2008082655280900.htm" ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಅಂಡ್ ದಿ ಜಾಯ್‌ ಆಫ್‌ ಗಿವಿಂಗ್‌ ''"]'' * ಕ್ಲೂಕಾಸ್‌, ಜೋಆನ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್: ಚೆಲ್ಸಾ ಹೌಸ್‌, 1988. ISBN 1-55546-855-1 * ದ್ವಿವೇದಿ, ಬ್ರಿಜಾಲ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ವುಮನ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಸೆಂಚುರಿ'' * [[ಹಿಚೆನ್ಸ್‌, ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌]]. ''[[ದಿ ಮಿಷನರಿ ಪೊಸಿಷನ್‌: ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇನ್‌ ಥಿಯರಿ ಅಂಡ್‌ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್‌]] ''. ಲಂಡನ್‌: ವರ್ಸೋ, 1996. ISBN 1-84138-495-X * ಲೆ ಜಾಲಿ, ಎಡ್ವರ್ಡ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ''. ಸ್ಯಾನ್‌ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋ: ಹಾರ್ಪರ್‌ &amp;amಪುಟ.amp ರೋ, 1983. ISBN 0-06-065217-9. * [[ಮುಗ್ಗರಿಜ್‌, ಮಾಲ್ಕಮ್‌]]. ''ಸಮ್‌ಥಿಂಗ್ ಬ್ಯೂಟಿಫುಲ್‌ ಫಾರ‍್ ಗಾಡ್‌.'' ISBN 0-06-066043-0. * ಮುಂತೈಕ್ಕಲ್‌, T.T. ''ಬ್ಲೆಸ್ಡ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಹರ‍್ ಜರ್ನಿ ಟು ಯುವರ್‌ ಹಾರ್ಟ್‌''. ISBN 1-903650-61-5. ISBN 0-7648-1110-X. {{cite web |url=http://www.fish.co.uk/culture/books/1203/051203_mother_theresa.htm |title= Book Review |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060209154430/http://www.fish.co.uk/culture/books/1203/051203_mother_theresa.htm |archivedate=2006-02-09}}{{cite web |url=http://www.fish.co.uk/culture/books/1203/051203_mother_theresa.htm |title= Book Review |archiveurl=https://web.archive.org/web/20060209154430/http://www.fish.co.uk/culture/books/1203/051203_mother_theresa.htm |archivedate=2006-02-09}}. * ಸ್ಕಾಟ್‌, ಡೇವಿಡ್‌. ''ಎ ರೆವೊಲ್ಯೂಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಲವ್‌: ದಿ ಮೀನಿಂಗ್‌ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ''. ಚಿಕಾಗೋ: ಲಯೋಲ ಪ್ರೆಸ್‌, 2005. ISBN 978-0-7513-2886-8 * ಸೆಬ್ಬ, ಅನ್ನೆ. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಬಿಯಾಂಡ್‌ ದಿ ಇಮೇಜ್‌''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್: ಡಬಲ್‌ಡೇ, 1997. ISBN 0-385-48952-8. * ಸ್ಲೇವಿಸೆಕ್‌, ಲೋಯಿಸ್‌‌. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್: ಇನ್ಫೋಬೇಸ್‌ ಪಬ್ಲಿಷಿಂಗ್‌, 2007. ISBN 978-0-7513-2886-8 * ಸ್ಪಿಂಕ್‌, ಕ್ಯಾಥರಿನ್‌. ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಎ ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ ಆಥರೈಸ್ಡ್‌ ಬಯಾಗ್ರಫಿ ''. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್: ಹರ್‌ಪರ್‌ಕೋಲಿನ್ಸ್‌, 1997. ISBN 0-06-250825-3. * ತೆರೇಸಾ, ಮದರ್‌ ಅಟ್‌ ಆಲ್‌., ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಇನ್‌ ಮೈ ಓನ್‌ ವರ್ಡ್ಸ್''. ಗ್ರಾಮರ್ಸಿ ಬುಕ್ಸ್‌, 1997. ISBN 0-517-20169-0. * ತೆರೇಸಾ, ಮದರ್‌ &amp;amಪುಟ.amp ಕೋಲೋಡೀಜುಕ್‌, ಬ್ರಿಯಾನ್‌, ''ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಕಮ್‌ ಬಿ ಮೈ ಲೈಟ್‌'', ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್: ಡಬಲ್‌ಡೇ, 2007. ISBN 978-0-7513-2886-8 * ವಿಲಿಯಮ್ಸ್‌, ಪಾಲ್‌. '' '' ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಇಂಡಿಯಾನಾಪೋಲಿಸ್‌: ಆಲ್ಫಾ ಬುಕ್ಸ್‌, 2002. ISBN 0-02-864278-3. * ವುಲ್ಲೆನ್‌ವೆಬರ್‌, ವಾಲ್ಟರ್‌. "ನೆಹ್‌ಮೆನ್‌ ಇಸ್ಟ್‌ ಸೆಲಿಗರ್‌ ಡೆನ್‌ ಗೆಬೆನ್. ಮಟ್ಟರ್‌ ತೆರೇಸಾ—ವೋ ಸಿನ್ಡ್‌ ಇಹ್ರೆ ಮಿಲಿಯಾನೆನ್‌?" ''ಸ್ಟರ್ನ್‌'' (ಸಚಿತ್ರ ಜರ್ಮನ್‌ ವಾರಪತ್ರಿಕೆ), ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 10, 1998. [http://members.lycos.co.uk/bajuu/ ಹಿಟ್ಲರನ ಕೃತಿ “ಮೈನ್ ಕಾಂಫ್" (ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಅನುವಾದ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091126154837/http://members.lycos.co.uk/bajuu/ |date=2009-11-26 }} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Commons category|Mother Teresa}} {{wikiquote}} * [http://www.motherteresa.org/ ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಕೇಂದ್ರ, ಭಾರತ- ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] * [http://mcpriests.com/02_bio.htm ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಫಾದರ್ಸ್ (MC ಫಾದರ್ಸ್ / MC ಪಾದ್ರಿಗಳು) - ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌: ಬಯಾಗ್ರಫಿ ಆಫ್ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120930000448/http://mcpriests.com/02_bio.htm |date=2012-09-30 }} * [http://www.mcbrothers.org/ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಬ್ರದರ್ಸ್‌ (ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಶಾಕೆ)] * [http://thereseoflisieux.org/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಮತ್ತು ಅವರ ಪೇಟ್ರನ್‌ ಸೇಂಟ್‌, ಸೇಂಟ್‌. ಥೆರೇಸೆ ಆಫ್‌ ಲೀಸಿಯೆಕ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201007131238/http://thereseoflisieux.org/ |date=2020-10-07 }} * [http://www.ewtn.com/motherteresa/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಸ್ಮರಣಾ ಪುಟ] * [http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1979/teresa-bio.html ನೊಬೆಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ (ನೊಬೆಲ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌)] * [http://tralvex.com/pub/spiritual/MT-quotes.htm ಸಂಪೂರ್ಣ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು] * [http://www.cnn.com/WORLD/9709/mother.teresa/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ಕರುಣಾದೇವತೆ (CNN)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081217160227/http://www.cnn.com/WORLD/9709/mother.teresa/ |date=2008-12-17 }} * [http://www.time.com/time/time100/heroes/profile/teresa01.html ದಿ TIME 100: ಶತಮಾನದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು—ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090501134752/http://www.time.com/time/time100/heroes/profile/teresa01.html |date=2009-05-01 }} * [http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರ ನಂಬಿಕೆ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು (TIME.com)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130816032159/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1655415,00.html |date=2013-08-16 }} * [http./www.piestsforlife.org/brochures/mtsp.ch.html ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪ್ರೇಯರ್‌ ಬ್ರೇಕ್‌ಫಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾಷಣ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌, D.C. [[ಫೆಬ್ರವರಿ 3]], 1994] * [http://www.peggynoonan.com/article.php?article=295 ಪೆಗ್ಗಿ ನೂನನ್‌, "ಸ್ಟಿಲ್‌, ಸ್ಮಾಲ್‌ ವಾಯ್ಸ್‌," ''ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು'', [[1 ಫೆಬ್ರವರಿ]] 1998] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060823113711/http://www.peggynoonan.com/article.php?article=295 |date=2006-08-23 }} (ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪ್ರೇಯರ್‌ ಬ್ರೇಕ್‌ಫಾಸ್ಟ್‌ ಭಾಷಣದ ಅಕೌಂಟ್‌) * {{imdb name|0609336|name=Mother Teresa}} * [http://www.cmswr.org/member_communities/MC.htm U.S. ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್‌ ಇನ್‌ಫರ್ಮೇಷನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಮತ್ತು ಚಿಂತನಶೀಲ ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ (CMSWR ಸದಸ್ಯ ಪುಟ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070819222742/http://www.cmswr.org/member_communities/MC.htm |date=2007-08-19 }} * [http://www.cnn.com/WORLD/9709/06/teresa.mourning/index.html?iref=newssearch ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಭಾರತದ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕಾರ], ''[[CNN]]'' * "[https://web.archive.org/web/20060526234944/http://ffrf.org/fttoday/1996/august96/hakeem.html ದಿ ಇಲ್ಲೂಸರಿ vs ದಿ ರಿಯಲ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ"], ಮೈಕೇಲ್‌ ಹಕೀಮ್, ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ರ ವಿಮರ್ಶೆ' ''[[ದಿ ಮಿಷನರಿ ಪೊಸಿಷನ್‌]]''. ಆಗಸ್ಟ್‌ 1996ರ ''ಫ್ರೀಥಾಟ್‌ ಟುಡೆ'' ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದೆ. * [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌ ಅವರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ವಿಮರ್ಶಾ ಲೇಖನ#ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ]], ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ‍್ 1997ರಲ್ಲಿ ''[[Salon.com]]'' ನಲ್ಲಿ "[https://web.archive.org/web/20001018085741/http://www.salon.com/sept97/news/news3.html ಸೇಂಟ್‌ ಟು ದಿ ರಿಚ್‌"] ಲೇಖನಗಳು, ಮತ್ತು [[Slate.com]]ನಲ್ಲಿ 20 ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 2003ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ "[http://www.slate.com/id/2090083 ಮಮ್ಮೀ ಡಿಯರೆಸ್ಟ್‌"], ಎರಡನ್ನೂ [[ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್‌ ಹಿಚೆನ್ಸ್‌]] ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. * ''[[ನ್ಯೂ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಮನ್‌]]'' ನಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್‌ 22, 2005ರಂದು ಡೋನಲ್‌ ಮ್ಯಾಕ್ಲನ್‌ಟೈರ್‌ ಬರೆದ "[http://www.newstatesman.com/200508220019 ದಿ ಸ್ಕಾಲಿಡ್‌ ಟ್ರೂಥ್‌ ಬಿಹೈಂಡ್‌ ದಿ ಲಿಗ್ಯಾಸಿ ಆಫ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ"]. * "[http://members.lycos.co.uk/bajuu/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ: ವೇರ್‌ ಆರ್‌ ಹರ್‌ ಮಿಲಿಯನ್ಸ್‌?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091126154837/http://members.lycos.co.uk/bajuu/ |date=2009-11-26 }}, ''[[ಸ್ಟರ್ನ್‌]]'' 10. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 18 * ಸೂಸನ್‌ ಶೀಲ್ಡ್ಸ್‌ ಬರೆದ "[http://www.secularhumanism.org/library/fi/shields_18_1.html ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾಸ್‌ ಹೌಸ್‌ ಆಫ್‌ ಇಲ್ಯೂಷನ್ಸ್‌ "] * ಸ್ಯಾಲಿ ವಾರ್ನರ್‌ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ "[http://www.users.bigpond.com/johnnyartist/swwp/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಆಫ್‌ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕಟ್ಟಾ"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060517135302/http://www.users.bigpond.com/johnnyartist/swwp/ |date=2006-05-17 }} * Commond.ams.orgಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ‍್ 22, 2007ರಂದು [[ಮೈಕೇಲ್‌ ಪಾರೆಂತಿ]] ಬರೆದ "[http://www.commondreams.org/archive/2007/10/22/4727/ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ, ಜಾನ್‌ ಪಾಲ್‌ II, ಅಂಡ್‌ ದಿ ಫಾಸ್ಟ್‌ ಟ್ರಾಕ್‌ ಸೇಂಟ್ಸ್‌"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120424042915/http://www.commondreams.org/archive/2007/10/22/4727/ |date=2012-04-24 }} {{start box}} {{s-rel|ca}} {{succession box | before=— | title = [[Missionaries of Charity|Superior General of the Missionaries of Charity]] | years=1950–1997 | after = [[Sister Nirmala|Nirmala Joshi]]}} {{end box}} {{Nobel Peace Prize Laureates 1976-2000}} {{Templeton Prize Laureates}} {{Bharat Ratna}} {{Persondata | NAME= Mother Teresa | ALTERNATIVE NAMES= Blessed Teresa of Calcutta, Agnes Gonxha Bojaxhiu | SHORT DESCRIPTION= Christian [[beatification|Blessed]], international humanitarian, Nobel Laureate, Roman Catholic nun | DATE OF BIRTH= August 27, 1910 | PLACE OF BIRTH= [[Skopje]], [[Republic of Macedonia]] | DATE OF DEATH= September 5, 1997 (age 87) | PLACE OF DEATH= [[Kolkata]], India }} {{DEFAULTSORT:Teresa, Mother}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಬಡತನ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಪರಮಪದ ಪದವಿಗೇರಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವರು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಸಹವರ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸೆನಲ್‌ ಗೋಲ್ಡ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೋಗ ಸಂಬಂಧಿ ಸಾವುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಮಹಿಳಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸ್ಥಾಪಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಮಾನವತಾವಾದಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್‌ ಮೆರಿಟ್‌ನ ಸದಸ್ಯರು]] [[ವರ್ಗ:ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ಕೋಪ್ಜೆಯ ಜನತೆ]] [[ವರ್ಗ:ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್‌ಷಿಯಲ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ರೀಡಮ್‌ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಶಾಂತಿ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ UNESCO ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಚರ್ಚ್‌]] [[ವರ್ಗ:ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಟೆಂಪ್ಲೇಷನ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ರಾಮನ್‌ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸ್ಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:೧೯೧೦ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:೧೯೯೭ ನಿಧನ]] [[ವರ್ಗ:ಭಾರತ ರತ್ನ ಪುರಸ್ಕೃತರು]] 8d7vinvhkilk11jngqrn49gaz2hn9a9 0 26258 1374302 1337301 2026-05-28T10:42:30Z CommonsDelinker 768 ಚಿತ್ರ President_Ronald_Reagan_with_Charlton_Heston.jpgರ ಬದಲು ಚಿತ್ರ President_Ronald_Reagan_with_Charlton_Heston_at_a_Meeting_with_The_Presidential_Task_Force_on_The_Arts_and_Humanities_in_Cabinet_Room_-_DPLA_-_47b9185ffd7680d8f23ce4d9fe269696.jpg ಹಾಕಲಾಗಿದ 1374302 wikitext text/x-wiki {{Infobox disease | Name = Alzheimer's disease | Image =Alzheimer's_disease_brain_comparison.jpg | Caption = Comparison of a normal aged brain (left) and an Alzheimer's patient's brain (right). Differential characteristics are pointed out. | DiseasesDB = 490 | ICD10 = {{ICD10|G|30||g|30}}, {{ICD10|F|00||f|00}} | ICD9 = {{ICD9|331.0}}, {{ICD9|290.1}} | ICDO = | OMIM = 104300 | MedlinePlus = 000760 | eMedicineSubj = neuro | eMedicineTopic = 13 | MeshID = D000544 | GeneReviewsID = alzheimer }} '''ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ'''/'''ಅಲ್ಜಿಮರ್ ('''AD''' ) ಎಂಬುದು [[ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ]]ಯ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು '''ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆ'''/'''ಅಲ್ಜಿಮರ್''', '''ಸಿನೈಲ್‌ ಡಿಮೆನ್ಷಿಯಾ ಆಫ್‌ ದಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ ಟೈಪ್‌''' ('''SDAT''' ), '''ಪ್ರೈಮರಿ ಡೀಜನರೇಟಿವ್‌ ಡಿಮೆನ್ಷಿಯಾ ಆಫ್‌ ದಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ ಟೈಪ್‌''' ('''PDDAT''' ), ಅಥವಾ '''ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ''' ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿಂದಲೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಾಸಿ ಮಾಡಲಾಗದ, ಅಂಗಾವನತಿಯ ಮತ್ತು ಮಾರಕ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಅಲೋಯ್ಸ್‌‌ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಎಂಬ ಜರ್ಮನ್‌ ಮನೋವೈದ್ಯ ಮತ್ತು ನರರೋಗಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನು ೧೯೦೬ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಈ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಡಲಾಯಿತು.<ref name="pmid9661992"/> ಬಹುತೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ೬೫ ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನ<ref>{{cite journal |author=Brookmeyer R., Gray S., Kawas C. |title=Projections of Alzheimer's disease in the United States and the public health impact of delaying disease onset |journal=[[American Journal of Public Health]] |volume=88 |issue=9 |pages=1337–42 |year=1998 |month=September |pmid=9736873 |pmc=1509089 |doi=10.2105/AJPH.88.9.1337 }}</ref> ಜನರಲ್ಲಿ ಇದರ ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಕಡಿಮೆ-ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆರಂಭದ-ಆಕ್ರಮಣದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯು ಸಾಕಷ್ಟು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ {{Nowrap|26.6 million}}ನಷ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನರು ಈ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ನರಳುತ್ತಿದ್ದರು. ೨೦೫೦ರ ವೇಳೆಗೆ ಪ್ರತಿ ೮೫ ಜನರ ಪೈಕಿ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯು ತಗುಲುತ್ತದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="Brookmeyer2007"/> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವು ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಅನನ್ಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಅನೇಕ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ.<ref name="alzheimers.org"> {{cite web | title=What is Alzheimer's disease? | url=http://www.alzheimers.org.uk/site/scripts/documents_info.php?documentID=100 | publisher=Alzheimers.org.uk | year=2007 | month=August | accessdate=2008-02-21 }}</ref> ಇದರ ಅತ್ಯಂತ ಮುಂಚಿನ ದೃಷ್ಟಿಗೋಚರ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು, 'ವಯೋಮಾನ-ಸಂಬಂಧಿತ' ಕಳವಳಗಳು, ಅಥವಾ ಒತ್ತಡದ ಕುರುಹುಗಳು ಎಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ತಪ್ಪಾಗಿ ಭಾವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref name="pmid17222085">{{cite journal |author=Waldemar G, Dubois B, Emre M, ''et al.'' |title=Recommendations for the diagnosis and management of Alzheimer's disease and other disorders associated with dementia: EFNS guideline |journal=Eur J Neurol |volume=14 |issue=1 |pages=e1–26 |year=2007 |month=January |pmid=17222085 |doi=10.1111/j.1468-1331.2006.01605.x }}</ref> ಆರಂಭಿಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿನ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ವೀಕ್ಷಿಸಿದ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿನ ತೊಡಕು ಇದಕ್ಕೊಂದು ನಿದರ್ಶನ. AD ಸಮಸ್ಯೆ ಯಿರುವುದರ ಕುರಿತು ಶಂಕೆ ಮೂಡಿದಾಗ, ನಡವಳಿಕೆಯ ನಿರ್ಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ರೋಗನಿರ್ಣಯವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಒಂದು ವೇಳೆ ಲಭ್ಯವಾದಲ್ಲಿ, ಇದರ ನಂತರ ಒಂದು ಮಿದುಳಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದ ಅವಲೋಕನವನ್ನೂ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="alzres">{{cite web | title=Alzheimer's diagnosis of AD | url=http://www.alzheimers-research.org.uk/info/diagnosis/ | publisher=Alzheimer's Research Trust | accessdate=2008-02-29 | archive-date=2007-10-22 | archive-url=https://web.archive.org/web/20071022154220/http://alzheimers-research.org.uk/info/diagnosis/ | url-status=dead }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ: ದಿಗ್ಭ್ರಾಂತಿ, ಮುಂಗೋಪ ಮತ್ತು ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ, ಚಿತ್ತಸ್ಥಿತಿಯ ತೂಗಾಟಗಳು, ಭಾಷೆಯು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ನಿಂತು ಹೋಗುವುದು, ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸ್ಮೃತಿಯ ನಷ್ಟ. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನರಳುವವರ ಇಂದ್ರಿಯ ಗಳು ಕ್ಷೀಣಿಸುವುರಿಂದ ಅವರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿವರ್ತನವು ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17222085"/><ref name="pmid17823840"> {{cite journal |author=Tabert MH, Liu X, Doty RL, Serby M, Zamora D, Pelton GH, Marder K, Albers MW, Stern Y, Devanand DP |title=A 10-item smell identification scale related to risk for Alzheimer's disease |journal=Ann. Neurol. |volume=58 |issue=1 |pages=155–160 |year=2005 |pmid=15984022 |doi=10.1002/ana.20533 }}</ref> ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ, ಶಾರೀರಿಕ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ನಷ್ಟವಾಗಿ ಅದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="nihstages">{{cite web | title=Understanding stages and symptoms of Alzheimer's disease | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/stages.htm | publisher=National Institute on Aging | date=2007-10-26 | accessdate=2008-02-21 | archive-date=2008-05-16 | archive-url=https://web.archive.org/web/20080516213955/http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/stages.htm | url-status=dead }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ಅವಧಿಯು ಬದಲಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುವುದರಿಂದ, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಮುನ್ನರಿವನ್ನು ನಿರ್ಧಾರಣೆ ಮಾಡುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. AD ಸಮಸ್ಯೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುವವರೆಗೆ ಒಂದು ಅನಿರ್ಧಾರಿತ ಕಾಲಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಇದು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯಲ್ಪಡದೆಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಬಲ್ಲದು. ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುವ ಸರಾಸರಿ ಜೀವನ ನಿರೀಕ್ಷಣೆಯು ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid3776457">{{cite journal |author=Mölsä PK, Marttila RJ, Rinne UK |title=Survival and cause of death in Alzheimer's disease and multi-infarct dementia |journal=Acta Neurol Scand |volume=74 |issue=2 |pages=103–7 |year=1986 |month=August |pmid=3776457 |accessdate=2008-08-04 |doi=10.1111/j.1600-0404.1986.tb04634.x }}</ref> ಮೂರು ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಭಾಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ರೋಗನಿರ್ಣಯವಾದ ನಂತರ ಹದಿನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid7793228">{{cite journal |author=Mölsä PK, Marttila RJ, Rinne UK |title=Long-term survival and predictors of mortality in Alzheimer's disease and multi-infarct dementia |journal=ActaNeurol Scand |volume=91 |issue=3 |pages=159–64 |year=1995 |month=March |pmid=7793228 }}</ref> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ. [[ಮೆದುಳು|ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ]] ಕಂಡುಬರುವ ದದ್ದುಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಜಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಯಿಲೆಯು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref name= "pmid15184601"/> ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಕಾಯಿಲೆಯ ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. {{as of|2008}}, AD ಸಮಸ್ಯೆಯ ಕುರಿತಾದ ಒಂದು ಸಂಭಾವ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ 500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗೊಳಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಆಶಾ ದಾಯಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲಿದೆಯೇ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದು ಇನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಬಂದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct2/results?term=alzheimer |title= Alzheimer's Disease Clinical Trials |accessdate= 2008-08-18 |publisher= US National Institutes of Health }}</ref> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಆಕ್ರಮಣಶೀಲವಲ್ಲದ, ಜೀವನ-ಶೈಲಿಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯಾದರೂ, ಈ ಶಿಫಾರಸುಗಳು ಮತ್ತು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಗಾವನತಿಯ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಸಂಬಂಧದ ಕುರಿತಾದ ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಪುರಾವೆ ಯ ಕೊರತೆಯೊಂದು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದರ ಒಂದು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಹಾಗೂ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಒಂದು ಸಂಭಾವ್ಯ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಎರಡೂ ರೀತಿಗಳಲ್ಲೂ ಮಾನಸಿಕ ಉತ್ತೇಜನ, ವ್ಯಾಯಾಮ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರ ಇವುಗಳನ್ನು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="prevention1">{{cite web | title=Can Alzheimer's disease be prevented | url=http://www.nia.nih.gov/NR/rdonlyres/63B5A29C-F943-4DB7-91B4-0296772973F3/0/CanADbePrevented.pdf | format=pdf | publisher=National Institute on Aging | accessdate=2008-02-29 | date=2006-08-29 | archive-date=2008-02-27 | archive-url=https://web.archive.org/web/20080227161413/http://www.nia.nih.gov/NR/rdonlyres/63B5A29C-F943-4DB7-91B4-0296772973F3/0/CanADbePrevented.pdf | url-status=dead }}</ref> AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ವಾಸಿಮಾಡುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಇದು ಅವನತಿಶೀಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ರೋಗಿಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದು ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ. ಪಾಲನೆ-ಮಾಡುವ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ರೋಗಿಯ ಜೀವನಸಂಗಾತಿ ಅಥವಾ ಓರ್ವ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕ ಬಹುಪಾಲು ವಹಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.<ref name="metlife.com">{{cite web | title= The MetLife study of Alzheimer's disease: The caregiving experience | month= August | year= 2006 |archivedate=2008-06-25 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20080625071754/http://www.metlife.com/WPSAssets/14050063731156260663V1FAlzheimerCaregivingExperience.pdf | publisher=MetLife Mature Market Institute | format=PDF | accessdate=2008-02-12 }}</ref> ಪಾಲನೆ-ಮಾಡುವವರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಸುಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ; ಪಾಲನೆ-ಮಾಡುವವರ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಮಾನಸಿಕ, ಶಾರೀರಿಕ, ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಒತ್ತಡಗಳು ವ್ಯಾಪಕ-ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.<ref name="pmid17662119">{{cite journal |author=Thompson CA, Spilsbury K, Hall J, Birks Y, Barnes C, Adamson J |title=Systematic review of information and support interventions for caregivers of people with dementia |journal=BMC Geriatr |volume=7 |page=18 |year=2007 |pmid=17662119 |pmc=1951962 |doi=10.1186/1471-2318-7-18 }}</ref><ref name="pmid10489656">{{cite journal |author=Schneider J, Murray J, Banerjee S, Mann A |title=EUROCARE: a cross-national study of co-resident spouse carers for people with Alzheimer's disease: I—Factors associated with carer burden |journal=International Journal of Geriatric Psychiatry |volume=14 |issue=8 |pages=651–661 |year=1999 |month=August |pmid=10489656 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199908)14:8<651::AID-GPS992>3.0.CO;2-B |accessdate=2008-07-04 }}</ref><ref name="pmid10489657">{{cite journal |author=Murray J, Schneider J, Banerjee S, Mann A |title=EUROCARE: a cross-national study of co-resident spouse carers for people with Alzheimer's disease: II—A qualitative analysis of the experience of caregiving |journal=International Journal of Geriatric Psychiatry |volume=14 |issue=8 |pages=662–667 |year=1999 |month=August |pmid=10489657 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199908)14:8<662::AID-GPS993>3.0.CO;2-4 }}</ref> ಅಭಿವೃದ್ಧಿಹೊಂದಿದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, AD ಸಮಸ್ಯೆಯು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಒದಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದೆನಿಸಿದೆ.<ref name="pmid15685097">{{cite journal |author=Bonin-Guillaume S, Zekry D, Giacobini E, Gold G, Michel JP |title=Impact économique de la démence (English: The economical impact of dementia) |language=French |journal=Presse Med |issn=0755-4982 |volume=34 |issue=1 |pages=35–41 |year=2005 |month=January |pmid=15685097 }}</ref><ref name="pmid9543467">{{cite journal |author=Meek PD, McKeithan K, Schumock GT |title=Economic considerations in Alzheimer's disease |journal=Pharmacotherapy |volume=18 |issue=2 Pt 2 |pages=68–73; discussion 79–82 |year=1998 |pmid=9543467 }}</ref> == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಜ್ಞಾನ ಗ್ರಹಣದ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾ ಸಂಬಂಧಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಳ ಮಾದರಿಗಳು ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದರಿಂದಾಗಿ ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿದೆ. === ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ-ಪೂರ್ವ ಸ್ಥಿತಿ === ಮೊದಲ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು, ವಯಸ್ಸಾಗುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸೂಚಕಗಳೆಂಬಂತೆ ಅನೇಕವೇಳೆ ತಪ್ಪಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref name="pmid17222085"/> AD ಸಮಸ್ಯೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಓರ್ವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈಡೇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತೃತವಾದ ನರ-ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಹೊರಗೆಡವಬಲ್ಲದು.<ref name="pmid15324363">{{cite journal |author=Bäckman L, Jones S, Berger AK, Laukka EJ, Small BJ |title=Multiple cognitive deficits during the transition to Alzheimer's disease |journal=J Intern Med |volume=256 |issue=3 |pages=195–204 |year=2004 |month=Sep |pmid=15324363 |doi=10.1111/j.1365-2796.2004.01386.x }}</ref> ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿರುವ, ಇರುವಿಕೆಯ ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ಆರಂಭಿಕ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಲ್ಲವು.<ref>{{cite journal |author= Nygård L |title=Instrumental activities of daily living: a stepping-stone towards Alzheimer's disease diagnosis in subjects with mild cognitive impairment? |journal=Acta Neurol Scand |volume=Suppl |issue=179 |pages=42–6 |year=2003 |month= |pmid=12603250 |doi= 10.1034/j.1600-0404.107.s179.8.x }}</ref> ಸ್ಮೃತಿಯ ನಷ್ಟವಾಗುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಕೊರತೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಕಲಿತ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿನ ತೊಡಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯವಾಗಿ ಅದು ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref name="pmid15324363"/><ref name="pmid12603249">{{cite journal |author=Arnáiz E, Almkvist O |title=Neuropsychological features of mild cognitive impairment and preclinical Alzheimer's disease |journal=Acta Neurol. Scand., Suppl. |volume=179 |pages=34–41 |year=2003 |pmid=12603249 |doi=10.1034/j.1600-0404.107.s179.7.x |accessdate=2008-06-12 }}</ref> ಲಕ್ಷ್ಯವಿಡುವಿಕೆ, ಯೋಜಿಸುವಿಕೆ, ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ಮತ್ತು ಅಮೂರ್ತ ಆಲೋಚನೆಯ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಂಡುಬರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅಥವಾ ಶಬ್ದಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿನ (ಅರ್ಥಗಳು, ಮತ್ತು ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳ ಸ್ಮೃತಿ) ದುರ್ಬಲ ಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಳೂ ಸಹ, ADಯ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತಗಳ ರೋಗಲಕ್ಷಣವಾಗಬಲ್ಲವು.<ref name="pmid15324363"/> ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಭಾವಶೂನ್ಯತೆಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಇದು ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವಿನಾದ್ಯಂತವೂ ಅತೀವವಾಗಿ ಮರುಕಳಿಸುವ ನರ-ಮನೋವೈದ್ಯಕೀಯ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal |author=Landes AM, Sperry SD, Strauss ME, Geldmacher DS |title=Apathy in Alzheimer's disease |journal=J Am Geriatr Soc |volume=49 |issue=12 |pages=1700–7 |year=2001 |month=Dec |pmid=11844006 |doi=10.1046/j.1532-5415.2001.49282.x }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯ-ಪೂರ್ವದ ಹಂತವನ್ನು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆ<ref name="pmid12603249"/> ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಈ ಶಬ್ದವು ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಹಂತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಅದು ADಯ ಮೊದಲ ಹಂತವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಒಂದು ವಿವಾದಾಸ್ಪದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.<ref name="pmid17279076"> {{cite journal |author=Petersen RC |title=The current status of mild cognitive impairment—what do we tell our patients? |journal=Nat Clin Pract Neurol |volume=3 |issue=2 |pages=60–1 |year=2007 |month=February |pmid=17279076 |doi=10.1038/ncpneuro0402 }}</ref> === ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥಿತಿ === AD ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಜನರಲ್ಲಿ, ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಮೃತಿಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿಯು ವರ್ಧಿಸುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ, ಅದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರ ಪೈಕಿಯ ಕೆಲ ಜನರಲ್ಲಿ, ಭಾಷೆ, ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಗ್ರಹಿಕೆ (ಗುರುತಳಿವು), ಅಥವಾ ಚಲನೆಗಳ ನೆರವೇರಿಕೆಯಲ್ಲಿನ (ಸ್ನಾಯುಚಾಲನಾ ಯೋಜನೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ) ತೊಡಕುಗಳು, ಸ್ಮೃತಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎದ್ದುಕಾಣುವಂತಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"> {{cite journal |author=Förstl H, Kurz A |title=Clinical features of Alzheimer's disease |journal=European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience |volume=249 |issue=6 |pages=288–290 |year=1999 |pmid=10653284 |doi=10.1007/s004060050101 }}</ref> ADಯು ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಮೃತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ತಗುಲುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನದ ಹಳೆಯ ನೆನಪುಗಳು (ಕ್ರಮರಹಿತವಾದ ಸ್ಮೃತಿ), ಕಲಿತ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳು (ಶಬ್ದಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಮೃತಿ), ಮತ್ತು ನಿಸ್ಸಂದಿಗ್ಧವಾದ ಸ್ಮೃತಿ (ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾದ ಶರೀರದ ಸ್ಮೃತಿ; ತಿನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕವಲು ಚಮಚವನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಇದಕ್ಕೊಂದು ನಿದರ್ಶನ) ಇವು ಹೊಸ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳು ಅಥವಾ ನೆನಪುಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಒಂದು ಕಡಿಮೆಯಿರುವ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತವೆ.<ref name="pmid1300219"> {{cite journal |author=Carlesimo GA, Oscar-Berman M |title=Memory deficits in Alzheimer's patients: a comprehensive review |journal=Neuropsychol Rev |volume=3 |issue=2 |pages=119–69 |year=1992 |month=June |pmid=1300219 |doi=10.1007/BF01108841 }}</ref><ref name="pmid8821346"> {{cite journal |author=Jelicic M, Bonebakker AE, Bonke B |title=Implicit memory performance of patients with Alzheimer's disease: a brief review |journal=International Psychogeriatrics |volume=7 |issue=3 |pages=385–392 |year=1995 |pmid=8821346 | doi = 10.1017/S1041610295002134 }}</ref> ಒಂದು ಕುಗ್ಗುತ್ತಿರುವ ಶಬ್ದ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಪದದ ಕುಗ್ಗಿದ ನಿರರ್ಗಳತೆ ಇವುಗಳು ಭಾಷೆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಇವು ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಬರಹ ರೂಪದ ಭಾಷೆಯ ಒಂದು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ದಾರಿದ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid1856925">{{cite journal |author=Taler V, Phillips NA |title=Language performance in Alzheimer's disease and mild cognitive impairment: a comparative review |journal= J Clin Exp Neuropsychol |volume=30 |issue=5 |pages=501–56 |year=2008 |month=Jul |pmid=1856925 |doi=10.1080/13803390701550128 }}</ref> ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್ ಕಾಯಿಲೆಯಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮೂಲಭೂತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಸಂವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮರ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid1856925"/><ref name="pmid7967534">{{cite journal |author=Frank EM |title=Effect of Alzheimer's disease on communication function |journal=J S C Med Assoc |volume=90 |issue=9 |pages=417–23 |year=1994 |month=September |pmid=7967534 }}</ref> ಬರಹಗಾರಿಕೆ, ಚಿತ್ರರಚನೆ ಅಥವಾ ಅಲಂಕರಣದಂಥ ನವಿರಾದ ಚಾಲನೆಯ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಚಲನಾ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಮತ್ತು ಯೋಜಿಸುವಿಕೆಯ ಕೆಲವೊಂದು ತೊಡಕುಗಳು (ಸ್ನಾಯುಚಾಲನಾ ಯೋಜನೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ) ಕಂಡುಬರಬಹುದಾದರೂ, ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.<ref name="pmid10653284"/> ಕಾಯಿಲೆಯು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ, ADಯೊಂದಿಗಿನ ಜನರು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಅನೇಕ ಕೆಲಸಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಬಹುಪಾಲು ಮುಂದುವರಿಸಬಲ್ಲವರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಇಂದ್ರಿಯಗ್ರಾಹ್ಯವಾಗುವಂತಿರುವ ವಿಶೇಷ ಗಮನವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವ ಬಹುತೇಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದಾಗಿ, ಅವರಿಗೆ ನೆರವು ಅಥವಾ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಅಗತ್ಯ ಕಂಡು ಬರಬಹುದು.<ref name="pmid10653284"/> === ಮಧ್ಯಸ್ಥ ಸ್ಥಿತಿ === *ದೈನಂದಿನ ಇರುವಿಕೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಬಾಧಿತರು ಅಸಮರ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರಾದ್ದರಿಂದ, ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಕೆಡುವಿಕೆಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಶಬ್ದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಮಾತಿನ ತೊಡಕುಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣತೊಡಗುತ್ತವೆ; ಇದು ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಕಂಡು ಬರುವ ಸರಿಯಿಲ್ಲದ ಬದಲಿ ಪದಬಳಕೆಗಳಿಗೆ (ಪ್ಯಾರಾಫೇಸಿಯಾಸ್‌) ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಓದುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಬರಹಗಾರಿಕೆಯ ಕುಶಲತೆಗಳೂ ಸಹ ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ನಷ್ಟವಾಗತೊಡಗುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7967534"/> *ಸಮಯ ಸರಿದಂತೆ ಸಂಕೀರ್ಣ ಚಾಲನೆಯ ಕ್ರಮಾನುಗತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯು ಕಡಿಮೆಯಾಗತೊಡಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ADಯು ಮುಂದುವರಿತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾ ಗಿ ಬೀಳುವ ಅಪಾಯವು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಈ ಹಂತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಸ್ಮೃತಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ತೀರಾ ಹದಗೆಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕರನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ವಿಫಲನಾಗಬಹುದು.<ref name="pmid10653284"/> ಹಿಂದೆ ಅಖಂಡವಾಗಿದ್ದ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಸ್ಮೃತಿಯು ದುರ್ಬಲಗೊಂಡ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ.<ref name="pmid10653284"/> *ನಡವಳಿಕೆಯ ಮತ್ತು ನರ-ಮನೋವೈದ್ಯಕೀಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಗೊತ್ತು ಗುರಿಯಿಲ್ಲದ ಸುತ್ತಾಟ, ಮುಂಗೋಪ ಮತ್ತು ಅಸ್ಥಿರ ಪ್ರಭಾವ ಇವು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕುರುಹುಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅಳುವಿಕೆ, ಪೂರ್ವಾ ಲೋಚಿತವಲ್ಲದ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯ ಸ್ಫೋಟಗಳು, ಅಥವಾ ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಿಕೆಗೆ ಒಡ್ಡುವ ಪ್ರತಿರೋಧ ಮೊದಲಾದವಕ್ಕೆ ಅವು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಸಂಜೆಯಲ್ಲಿನ ಮದ್ಯಪಾನವೂ ಸಹ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.<ref>{{cite journal |author=Volicer L, Harper DG, Manning BC, Goldstein R, Satlin A |title=Sundowning and circadian rhythms in Alzheimer's disease |journal=Am J Psychiatry |volume=158 |issue=5 |pages=704–11 |year=2001 |month=May |pmid=11329390 |url=http://ajp.psychiatryonline.org/cgi/content/full/158/5/704 |accessdate=2008-08-27 |doi=10.1176/appi.ajp.158.5.704 |archive-date=2011-06-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110611235057/http://ajp.psychiatryonline.org/cgi/content/full/158/5/704 |url-status=dead }}</ref> ಭ್ರಾಂತಿಕಾರಕವಾದ ತಪ್ಪಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಭ್ರಮೆಯ ಇತರ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ 30%ನಷ್ಟು ರೋಗಿಗಳು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಬಾಧಿತರು ತಮ್ಮ ಕಾಯಿಲೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಒಳನೋಟವನ್ನು ಮತ್ತು ಮಿತಿಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ (ಅನೊಸೊಗ್ನೋಸಿಯಾ).<ref name="pmid10653284"/> ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆಯನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯು ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಹುದು.<ref name="pmid10653284"/> ಈ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು ರೋಗಿಯ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಮತ್ತು ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ; ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮನೆಯ ಪಾಲನಾ ಪರಿಸರದಿಂದ ಇತರ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಪಾಲನಾ ಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7806732">{{cite journal |author=Gold DP, Reis MF, Markiewicz D, Andres D |title=When home caregiving ends: a longitudinal study of outcomes for caregivers of relatives with dementia |journal=J Am Geriatr Soc |volume=43 |issue=1 |pages=10–6 |year=1995 |month=January |pmid=7806732 }}</ref> === ಮುಂದುವರಿದ ಸ್ಥಿತಿ === *ADಯ ಈ ಕೊನೆಯ ಹಂತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರ ಮೇಲೆ ರೋಗಿಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಭಾಷೆಯು ಸರಳ ಪದಗುಚ್ಛಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಏಕಪದಗಳಿಗೆ ಇಳಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮಾತಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid10653284"/><ref name="pmid7967534"/> ಆಡುಮಾತಿನ ಭಾಷಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ನಷ್ಟದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ರೋಗಿಗಳು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಅನೇಕವೇಳೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಲು ಸಮರ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯು ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆಯಾದರೂ, ಅತೀವವಾದ ಭಾವಶೂನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಬಳಲಿಕೆಗಳು ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೋರುವ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"/> *ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರೋಗಿಗಳು ನೆರವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ವಹಿಸದಂತಾಗುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid10653284"/> ರೋಗಿಗಳು ಹಾಸಿಗೆ ಹಿಡಿಯುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪುವವರೆಗೆ ಸ್ನಾಯು ರಾಶಿ ಮತ್ತು ಚಲನಶೀಲತೆಯು ಹದಗೆಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ತಾವೇ ಸ್ವತಃ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೂ ರೋಗಿಗಳು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಒತ್ತಡದ ಹುಣ್ಣುಗಳು ಅಥವಾ ನ್ಯುಮೋನಿಯಾದ ಸೋಂಕಿನಂಥ ಒಂದು ಬಾಹ್ಯ ಅಂಶವು ವಿಶಿಷ್ಟವೆಂಬಂತೆ ಸಾವಿನ ಕಾರಣವಾಗಿರುವುದರೊಂದಿಗೆ ADಯು ಒಂದು ಮಾರಕ ಕಾಯಿಲೆಯೆನಿಸಿದೆಯೇ ವಿನಃ, ಸ್ವತಃ ಕಾಯಿಲೆಯೇ ಮಾರಕವಲ್ಲ.<ref name="pmid10653284"/> == ಕಾರಣಗಳು == *ಕಾಯಿಲೆಯ ಕಾರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ, ಹಲವಾರು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಬಹುಪಾಲು ಔಷಧ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ಆಧರಿಸಿರುವ ''‌ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ'' ವು<ref name="pmid10071091">{{cite journal |author=Francis PT, Palmer AM, Snape M, Wilcock GK |title=The cholinergic hypothesis of Alzheimer's disease: a review of progress |journal=J. Neurol. Neurosurg. Psychiatr. |volume=66 |issue=2 |pages=137–47 |year=1999 |month=February |pmid=10071091 |pmc=1736202 |doi= 10.1136/jnnp.66.2.137|url=}}</ref> ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ ಎಂಬ ನರಸಂವಾಹಕದ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ADಯು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. *ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಉಪಚರಿಸಲೆಂದು ಉದ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಔಷಧಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌‌ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಕ ಬೆಂಬಲ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಇತರ ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌‌ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ ಸಹ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಿದ ನರದ-ಉರಿಯೂತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ, ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ನ<ref name="pmid15236795">{{cite journal |author=Shen ZX |title=Brain cholinesterases: II. The molecular and cellular basis of Alzheimer's disease |journal=Med Hypotheses |volume=63 |issue=2 |pages=308–21 |year=2004 |pmid=15236795 |doi=10.1016/j.mehy.2004.02.031 }}</ref> (ಪಿಷ್ಟವುಳ್ಳ ಆಹಾರದ) ದೊಡ್ಡ-ಪ್ರಮಾಣದ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರವರ್ತನವು ಇದಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.<ref name="pmid12934968">{{cite journal |author=Wenk GL |title=Neuropathologic changes in Alzheimer's disease |journal=J Clin Psychiatry |volume=64 Suppl 9 |pages=7–10 |year=2003 |pmid=12934968 }}</ref> ೧೯೯೧ರಲ್ಲಿ, ''ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ'' ವು ಸಮರ್ಥನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ, ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಬೀಟಾ (Aβ) ಸಂಚಯನಗಳು ಕಾಯಿಲೆಯ ಮೂಲಭೂತ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತು.<ref name="pmid1763432">{{cite journal |author=Hardy J, Allsop D |title=Amyloid deposition as the central event in the aetiology of Alzheimer's disease |journal=Trends Pharmacol. Sci. |volume=12 |issue=10 |pages=383–88 |year=1991 |month=October |pmid=1763432 |doi=10.1016/0165-6147(91)90609-V }}</ref><ref name="pmid11801334">{{cite journal |author=Mudher A, Lovestone S |title=Alzheimer's disease-do tauists and baptists finally shake hands? |journal=Trends Neurosci. |volume=25 |issue=1 |pages=22–26 |year=2002 |month=January |pmid=11801334 |doi=10.1016/S0166-2236(00)02031-2 }}</ref> ಈ ಆಧಾರ-ನಿಯಮದ ಕುರಿತಾದ ಬೆಂಬಲವು ವರ್ಣತಂತು 21ರ ಮೇಲಿನ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಬೀಟಾ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಪ್ರೋಟೀನಿಗೆ (APP) ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ಜೀನ್‌ನ ತಾಣದಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಒಂದು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಜೀನ್‌ ನಕಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಟ್ರೈಸೋಮಿ 21ರೊಂದಿಗಿನ (ಡೌನ್‌ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್‌) ಜನರು 40 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪುವ ವೇಳೆಗೆ ADಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚೂಕಮ್ಮಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವಾಂಶವೂ ಇದರ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಬರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16904243">{{cite journal |author=Nistor M, Don M, Parekh M, ''et al.'' |title=Alpha- and beta-secretase activity as a function of age and beta-amyloid in Down syndrome and normal brain |journal=Neurobiol Aging |volume=28 |issue=10 |pages=1493–1506 |year=2007 |month=October |pmid=16904243 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2006.06.023 |last12=Head |first12=E }}</ref><ref name="pmid15639317">{{cite journal |author=Lott IT, Head E |title=Alzheimer disease and Down syndrome: factors in pathogenesis |journal=Neurobiol Aging |volume=26 |issue=3 |pages=383–89 |year=2005 |month=March |pmid=15639317 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2004.08.005 }}</ref> ADಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಆನುವಂಶಿಕ ಅಪಾಯದ ಅಂಶವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಪೋ E4 ಕೂಡಾ, AD ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಸಂಚಯನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, Aβ ಸಂಚಯನವು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ADಗೆ ಪೂರ್ವವರ್ತಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid7566000">{{cite journal |author=Polvikoski T, Sulkava R, Haltia M, ''et al.'' |title=Apolipoprotein E, dementia, and cortical deposition of beta-amyloid protein |journal=N Engl J Med |volume=333 |issue=19 |pages=1242–47 |year=1995 |month=November |pmid=7566000 |doi=10.1056/NEJM199511093331902 }}</ref> ಮಾನವ APP ಜೀನ್‌ನ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರಿತ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸುವ ಜೀವಾಂತರ ಇಲಿಗಳು, ನಾರಿನಂಥ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ದೈಶಿಕ ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆಗಳೊಂದಿಗಿನ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ನ-ರೀತಿಯ ಮಿದುಳು ರೋಗಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಆವಿಷ್ಕಾರದಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ಪುರಾವೆಯು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.<ref>ಜೀವಾಂತರ ಇಲಿಗಳು: * {{cite journal |author=Games D, Adams D, Alessandrini R, ''et al.'' |title=Alzheimer-type neuropathology in transgenic mice overexpressing V717F beta-amyloid precursor protein |journal=Nature |volume=373 |issue=6514 |pages=523–27 |year=1995 |month=February |pmid=7845465 |doi=10.1038/373523a0 }} * {{cite journal |author=Masliah E, Sisk A, Mallory M, Mucke L, Schenk D, Games D |title=Comparison of neurodegenerative pathology in transgenic mice overexpressing V717F beta-amyloid precursor protein and Alzheimer's disease |journal=J Neurosci |volume=16 |issue=18 |pages=5795–811 |year=1996 |month=September |pmid=8795633 }} * {{cite journal |author=Hsiao K, Chapman P, Nilsen S, ''et al.'' |title=Correlative memory deficits, Abeta elevation, and amyloid plaques in transgenic mice |journal=Science (journal) |volume=274 |issue=5284 |pages=99–102 |year=1996 |month=October |pmid=8810256 |doi=10.1126/science.274.5284.99 }} * {{cite journal |author=Lalonde R, Dumont M, Staufenbiel M, Sturchler-Pierrat C, Strazielle C. |title=Spatial learning, exploration, anxiety, and motor coordination in female APP23 transgenic mice with the Swedish mutation. |journal=Brain Research (journal) |volume=956 |pages=36–44, year=2002 |pmid=12426044 |doi=10.1016/S0006-8993(02)03476-5 |year=2002 |issue=1 }}</ref> ಆರಂಭಿಕ ಮಾನವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಲಸಿಕೆಯೊಂದು ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವಂತೆ ಕಂಡುಬಂದಿತ್ತು, ಆದರೆ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಮೇಲೆ ಅದು ಯಾವುದೇ ಗಮನಾರ್ಹ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ.<ref name="pmid18640458">{{cite journal |author=Holmes C, Boche D, Wilkinson D, ''et al.'' |title=Long-term effects of Abeta42 immunisation in Alzheimer's disease: follow-up of a randomised, placebo-controlled phase I trial |journal=Lancet |volume=372 |issue=9634 |pages=216–23 |year=2008 |month=July |pmid=18640458 |doi=10.1016/S0140-6736(08)61075-2 |last12=Nicoll |first12=JA }}</ref> ದದ್ದು-ಆಗಿರದ Aβ ಆಲಿಗೋಮರ್‌‌ಗಳನ್ನು (ಅನೇಕ ಮಾನೋಮರ್‌‌‌ಗಳ ಕಣರಾಶಿಗಳು) Aβಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ರೋಗಕಾರಕ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಸಂಶೋಧಕರು ಶಂಕಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿಯು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿತ್ತು. ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌-ಜನ್ಯ ಪ್ರಸಾರಸಾಧ್ಯ ಲಿಗಂಡ್‌ಗಳು (ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌-ಡಿರೈವ್ಡ್‌ ಡಿಫ್ಯೂಸಿಬಲ್‌ ಲಿಗಂಡ್ಸ್‌-ADDLಗಳು) ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುವ ಈ ನಂಜಿನ ಆಲಿಗೋಮರ್‌‌ಗಳು, ನರಕೋಶಗಳ ಮೇಲಿನ ಒಂದು ಮೇಲ್ಮೈ ಗ್ರಾಹಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನರಕೋಶ ಸಂಗಮದ ರಚನೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತವೆ; ಇದರಿಂದಾಗಿ ನರಕೋಶದ ಸಂವಹನೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾದಂತಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17251419"> {{cite journal |author=Lacor PN,''et al.'' |title=Aß Oligomer-Induced Aberrations in Synapse Composition, Shape, and Density Provide a Molecular Basis for Loss of Connectivity in Alzheimer's Disease |journal=Journal of Neuroscience |volume=27 |issue=4 |pages=796–807 |year=2007 |month=January |pmid=17251419 |doi=10.1523/JNEUROSCI.3501-06.2007 |last2=Buniel |first2=MC |last3=Furlow |first3=PW |last4=Clemente |first4=AS |last5=Velasco |first5=PT |last6=Wood |first6=M |last7=Viola |first7=KL |last8=Klein |first8=WL }}</ref> ಪ್ರಿಯಾನ್‌‌ ಪ್ರೋಟೀನು Aβ ಆಲಿಗೋಮರ್‌‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಗ್ರಾಹಿಯಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ಇದೇ ಪ್ರೋಟೀನನ್ನು ಹುಚ್ಚು ಹಸುವಿನ ಕಾಯಿಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾನವ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯಾದ ಕ್ರಿಯೂಟ್ಸ್‌ಫೆಲ್ಟ್‌-ಜಾಕೋಬ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ; ತನ್ಮೂಲಕ, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದೊಂದಿಗೆ ಈ ನರದ-ಅವನತಿಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.<ref name="pmid19242475"> {{cite journal |author=Lauren J, Gimbel D, ''et al.'' |title=Cellular prion protein mediates impairment of synaptic plasticity by amyloid-beta oligomers |journal=Nature |volume=457 |issue=7233 |pages=1128–32 |year=2009 |month=February |pmid=19242475 |doi=10.1038/nature07761 |pmc=2748841 }}</ref> ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ, ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಒಂದು ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕನು ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನಾಗಿದೆಯೇ ಹೊರತು, ಸ್ವತಃ ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನದ ವೇಗದ-ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿನ ನರಕೋಶದ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌-ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವು, ನಂತರದ ಜೀವನದಲ್ಲಿನ ವಯಸ್ಸಾಗುವಿಕೆಗೆ-ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಚೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ನರಕೋಶದ ದುರ್ಬಲವಾಗುವಿಕೆಯು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="Nikolaev">{{cite journal | first= Anatoly | last= Nikolaev | coauthors= Todd McLaughlin, Dennis O'Leary, [[Marc Tessier-Lavigne]] | date= 19 February 2009 | title= N-APP binds DR6 to cause axon pruning and neuron death via distinct caspases | journal= Nature | volume= 457 | issue= 7232 | pages= 981–989 | issn= 0028-0836 | pmid= 19225519 | pmc= 2677572 | doi= 10.1038/nature07767 | accessdate= May 2009 }} </ref> *ಪೆಪ್ಟೈಡ್‌ನ N-ತುದಿಗೆ ಸೇರಿದ APPಯ ಒಂದು ತುಣುಕು ಆಗಿರುವ N-APPಯು ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ಗೆ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅದೇ ಕಿಣ್ವಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದರಿಂದ APPಯಿಂದ ಅದು ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಸಾವಿನ ಗ್ರಾಹಿ 6 (DR6, ಇದನ್ನು TNFRSF21 ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನರಕೋಶದ ಗ್ರಾಹಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ N-APPಯು ಸ್ವಯಂ-ನಾಶನದ ಹಾದಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Nikolaev"/> *ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನಿಂದ ಬಹುಪಾಲು ಪೀಡಿತವಾಗಿರುವ ಮಾನವರ ಮಿದುಳು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ DR6ಯು ಅತೀವವಾಗಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ವಯಸ್ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ N-APP/DR6 ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ಸರಣಿಯು ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ಅದರಿಂದ ಹಾನಿಯುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ವರ್ಣತಂತು ಜೋಡಿಗಳ ಸಂಯೋಗದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಒಂದು ಪೂರಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. *ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳಿಗೂ ನರಕೋಶ ನಷ್ಟಕ್ಕೂ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ 2004ರ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತು.<ref name="pmid15039236">{{cite journal |author=Schmitz C, Rutten BP, Pielen A, ''et al.'' |title=Hippocampal neuron loss exceeds amyloid plaque load in a transgenic mouse model of Alzheimer's disease |journal=Am J Pathol |volume=164 |issue=4 |pages=1495–1502 |year=2004 |month=April |pmid=15039236 |pmc=1615337 |last12=Steinbusch |first12=HW |last13=Pradier |first13=L |last14=Bayer |first14=TA }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ಸರಣಿ ಕ್ರಮವನ್ನು ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ವೈಪರೀತ್ಯಗಳು ಉಪಕ್ರಮಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ''ಟೌ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ'' ವನ್ನು ಈ ವೀಕ್ಷಣೆಯು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid11801334"/> ಈ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಅಧಿಕ-ಫಾಸ್ಫಾರಿಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಿದ ಟೌ, ಟೌನ ಇತರ ತಂತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಯಾಗಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಅವು ನರಕೋಶದ ಕಾಯಗಳ ಒಳಗಡೆ ನರದ-ಸೂಕ್ಷ್ಮತಂತುವಿನಂಥ ಗೋಜಲುಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid1669718">{{cite journal |author=Goedert M, Spillantini MG, Crowther RA |title=Tau proteins and neurofibrillary degeneration |journal=Brain Pathol |volume=1 |issue=4 |pages=279–86 |year=1991 |month=July |pmid=1669718 |doi=10.1111/j.1750-3639.1991.tb00671.x }}</ref> ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ, ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಗಳು ವಿಘಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ನರಕೋಶದ ಸಾಗಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕುಸಿದು ಬೀಳಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid15615638">{{cite journal |author=Iqbal K, Alonso Adel C, Chen S, ''et al.'' |title=Tau pathology in Alzheimer disease and other tauopathies |journal=Biochim Biophys Acta |volume=1739 |issue=2–3 |pages=198–210 |year=2005 |month=January |pmid=15615638 |doi=10.1016/j.bbadis.2004.09.008 |url= |last12=Grundke-Iqbal |first12=I }}</ref> ಇದು ನರಕೋಶಗಳ ನಡುವಿನ ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂವಹನೆಯಲ್ಲಿನ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಮೊದಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.<ref name="pmid17127334">{{cite journal |author=Chun W, Johnson GV |title=The role of tau phosphorylation and cleavage in neuronal cell death |journal=Front Biosci |volume=12 |pages=733–56 |year=2007 |pmid=17127334 |doi=10.2741/2097 }}</ref> ಅಪೋ E ಜೀನ್‌ನ ವಶವಾಗುವ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಯ್ಯುತ್ತಿರುವ ಜನರಲ್ಲಿ, ಹರ್ಪಿಸ್‌ ಸಿಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ವೈರಾಣುವಿನ 1ನೇ ಬಗೆಯು ಒಂದು ಕಾರಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಸಹ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="pmid18487848"> {{cite journal |author=Itzhaki RF, Wozniak MA |title=Herpes simplex virus type 1 in Alzheimer's disease: the enemy within |journal=J Alzheimers Dis |volume=13 |issue=4 |pages=393–405 |year=2008 |month=May |pmid=18487848 |doi= |issn=1387-2877 |url=http://iospress.metapress.com/openurl.asp?genre=article&issn=1387-2877&volume=13&issue=4&spage=393 }}</ref> *ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿನ ವಯೋಮಾನ-ಸಂಬಂಧಿತ ನರಪೊರೆಯ ಕುಸಿತದಿಂದ ಕಾಯಿಲೆಯು ಉಂಟಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮತ್ತೊಂದು ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತವು ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತದೆ. ನರಪೊರೆಯ ನಿರ್ಮೂಲನವು ನರತಂತುವಿನ ಸಾಗಣೆ ಭೇದನಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿಸ್ಸಾರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುವ ನರಕೋಶಗಳ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಇದು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ನರಪೊರೆಯ ಕುಸಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕಬ್ಬಿಣವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಲಾಗಿದೆ. *ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌-ಬೀಟಾ ಮತ್ತು ಟೌನಂಥ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಸಂಚಯನಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಂತುಲನದ ನರಪೊರೆಯ ದುರಸ್ತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಕೊಡುಗೆನೀಡುತ್ತವೆ.<ref>{{Cite pmid| 19775776}}</ref><ref>{{Cite pmid| 15665415}}</ref><ref>{{Cite pmid|18596894}}</ref> ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಕರ್ಷಣಶೀಲ ಒತ್ತಡ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಕಾರಣವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref>{{cite pmid|19075578}}</ref> *AD ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಈಡಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ 70%ನಷ್ಟು ಲೋಕಸ್‌ ಕೋಯಿರುಲಿಯಸ್‌ ಜೀವಕೋಶಗಳು ನಷ್ಟವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ; ಈ ಜೀವಕೋಶಗಳು ನೋರ್ಪಿನೆಫ್ರಿನ್‌‌‌ನ್ನು (ಅದರ ನರಸಂವಾಹಕ ಪಾತ್ರದ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ) ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಹೊಸ-ಹೊರಪದರ ಮತ್ತು ಹಿಪೋಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ನರಕೋಶಗಳು, ಗ್ಲಯದ ಜೀವಕೋಶಗಳು, ಮತ್ತು ರಕ್ತ ನಾಳಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ಕಿರು ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂತರ್ವರ್ಧಕ ಉರಿಯೂತ ನಿರೋಧಕ ಕಾರಕವಾಗಿ, ಸದರಿ ನೋರ್ಪಿನೆಫ್ರಿನ್ "ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ರಚನೆಗಳಿಂದ" ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಸರಿಸುತ್ತದೆ‌.<ref name="Heneka">ಹೆನೆಕಾ MT, ನಾಡ್ರಿಗ್ನಿ F, ರೆಗೆನ್‌‌ T, ಮಾರ್ಟಿನೆಜ್‌-ಹೆರ್ನಾನ್‌ಡೆಜ್‌ A, ಡ್ಯೂಮಿಟ್ರೆಸ್ಕು-ಓಜಿಮೆಕ್‌ L, ಟೆರ್ವೆಲ್‌ D, ಜರ್ದಾನ್ಹಾಜಿ-ಕುರುಟ್ಜ್‌ D, ವಾಲ್ಟರ್‌ J, ಕಿರ್ಚಾಫ್‌ F, ಹ್ಯಾನಿಸ್ಕ್‌ UK, ಕಮ್ಮರ್‌‌ MP. (2010) [http://www.pnas.org.libproxy.ucl.ac.uk/content/107/13/6058.full.pdf ಲೋಕಸ್‌ ಸೆರ್ಯುಲಿಯಸ್‌ ಕಂಟ್ರೋಲ್ಸ್‌ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಡಿಸೀಸ್‌ ಪೆಥಾಲಜಿ ಬೈ ಮಾಡ್ಯುಲೇಟಿಂಗ್‌ ಮೈಕ್ರೋಗ್ಲಿಯಲ್‌ ಫಂಕ್ಷನ್ಸ್‌ ಥ್ರೂ ನೋರ್ಪಿನೆಫ್ರಿನ್‌.] ಪ್ರಾಕ್‌ ನ್ಯಾಟ್ಲ್‌ ಅಕಾಡ್‌ ಸೈನ್ಸ್ U S A. 107:6058–6063 {{doi|10.1073/pnas.0909586107}} PMID 20231476</ref> Aβ-ಪ್ರಚೋದಿತ ಸೈಟೋಕೈನ್‌ಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಅವು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ Aβಯ ಭಕ್ಷಕೋಶೀಯ ಭಕ್ಷಣವನ್ನು ದಮನಮಾಡಲು, ಇಲಿಯ ಕಿರುಗ್ಲಯಾ ಕೋಶಗಳನ್ನು ನೋರ್ಪಿನೆಫ್ರಿನ್‌ ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="Heneka"/> AD ಸಮಸ್ಯೆಯಿರುವವರ ಮಿದುಳುಗಳಲ್ಲಿ Aβ ಸಂಚಯನದ ಪ್ರಮಾಣವು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಲೋಕಸ್‌ ಸೆರ್ಯುಲಿಯಸ್‌ನ ಅವನತಿಯು ಹೊಣೆಗಾರನಾಗಿರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Heneka"/> == ರೋಗಶರೀರಶಾಸ್ತ್ರ == [[ಚಿತ್ರ:Alzheimer dementia (3) presenile onset.jpg|thumb|ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಮುಪ್ಪಿಗೆ-ಮುಂಚಿನ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಈಡಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೋರ್ವನ, ಮಸ್ತಿಷ್ಕದ ಬೂದುದ್ರವ್ಯದ ಹೊರಪದರದಲ್ಲಿರುವ ಮುಪ್ಪಿನ ದದ್ದುಗಳ ಊತಕರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ಬಿಂಬ. ಬೆಳ್ಳಿಯ ತುಂಬಿಸುವಿಕೆ]] === ನರರೋಗಶಾಸ್ತ್ರ === *ಮಸ್ತಿಷ್ಕದ ಬೂದು ದ್ರವ್ಯದ ಹೊರಪದರ ಮತ್ತು ಹೊರಪದರದ ತೊಗಟೆಯ ಕೆಳಗಿನ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ನರಕೋಶಗಳು ಮತ್ತು ನರಕೋಶ ಸಂಗಮಗಳ ನಷ್ಟದಿಂದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಲಕ್ಷಣೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಒಟ್ಟಾರೆ ಕ್ಷಯಿಸಿ ಹೋಗುವಿಕೆಗೆ ಈ ನಷ್ಟವು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ; ಕಪೋಲದ ಹಾಲೆ ಮತ್ತು ಕಪಾಲಭಿತ್ತಿಯ ಹಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಹಣೆಯ ಹೊರಪದರ ಹಾಗೂ ಸಿಂಗ್ಯುಲೇಟ್‌ ಮಡಿಕೆಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಅಂಗಾವನತಿಯು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref name="pmid12934968"/> *ರೋಗಿಗಳು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಹಂತದಿಂದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದಂತೆ, ಅವರ ಮಿದುಳಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಡಿತಗಳಾಗಿರುವುದನ್ನು MRI ಮತ್ತು PET ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಡಲಾದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಆರೋಗ್ಯವಂತರಾಗಿರುವ ವಯಸ್ಸಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ಮಿದುಳಿನ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಬಿಂಬಗಳಿಗೆ ರೋಗಿಗಳ ಮಿದುಳಿನ ಬಿಂಬಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗಲೂ ಈ ಅಂಶವು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Moan R |title=MRI software accurately IDs preclinical Alzheimer's disease |journal=Diagnostic Imaging |date=July 20, 2009 |url=http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1428344 |access-date=ನವೆಂಬರ್ 16, 2010 |archive-date=ಮೇ 16, 2016 |archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20160516192841/http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1428344 |url-status=dead }}</ref> *AD ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತವಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮಿದುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳು ಮತ್ತು ನರದ-ಸೂಕ್ಷ್ಮತಂತುವಿನಂಥ ಗೋಜಲುಗಳು ಇರುವುದು ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶನದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರವಾಗಿದೆ.<ref name="pmid15184601">{{cite journal |author=Tiraboschi P, Hansen LA, Thal LJ, Corey-Bloom J |title=The importance of neuritic plaques and tangles to the development and evolution of AD |journal=Neurology |volume=62 |issue=11 |pages=1984–9 |year=2004 |month=June |pmid=15184601 }}</ref> *ದದ್ದುಗಳು ನರಕೋಶಗಳ ಹೊರಗಡೆ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌-ಬೀಟಾ ಪೆಪ್ಟೈಡ್‌ ಮತ್ತು [[ಜೀವ ಕಣ|ಜೀವಕಣಗಳ]] ಸಾಮಗ್ರಿಯ ದಟ್ಟವಾದ, ಬಹುತೇಕ ಕರಗದ ಸಂಚಯನಗಳಾಗಿವೆ. ಗೋಜಲುಗಳು (ನರದ-ಸೂಕ್ಷ್ಮತಂತುವಿನಂಥ ಗೋಜಲುಗಳು) ಟೌ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಯ-ಜತೆಗೂಡಿದ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಕಣರಾಶಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವು ಅಧಿಕ-ಫಾಸ್ಫಾರಿಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಜೀವಕೋಶಗಳ ಒಳಗಡೆ ಸ್ವತಃ ಒಟ್ಟುಗೂಡುತ್ತವೆ. *ವಯಸ್ಸಾಗುವುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಅನೇಕ ವಯಸ್ಸಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ದದ್ದುಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಜಲುಗಳು ಬೆಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆಯಾದರೂ, AD ರೋಗಿಗಳ ಮಿದುಳುಗಳು ಕಪೋಲದ ಹಾಲೆಯಂಥ ಮಿದುಳಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid8038565">{{cite journal |author=Bouras C, Hof PR, Giannakopoulos P, Michel JP, Morrison JH |title=Regional distribution of neurofibrillary tangles and senile plaques in the cerebral cortex of elderly patients: a quantitative evaluation of a one-year autopsy population from a geriatric hospital |journal=Cereb. Cortex |volume=4 |issue=2 |pages=138–50 |year=1994 |pmid=8038565 |doi=10.1093/cercor/4.2.138 }}</ref> AD ರೋಗಿಗಳ ಮಿದುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಲೆವಿ ಕಾಯಗಳು ಇರುವುದು ಅಪರೂಪವೇನಲ್ಲ.<ref name="pmid11816795">{{cite journal |author=Kotzbauer PT, Trojanowsk JQ, Lee VM |title=Lewy body pathology in Alzheimer's disease |journal=J Mol Neurosci |volume=17 |issue=2 |pages=225–32 |year=2001 |month=Oct |pmid=11816795 |doi=10.1385/JMN:17:2:225 }}</ref> === ಜೀವರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ === [[ಚಿತ್ರ:Amyloid-plaque formation-big.jpg|right|thumb|border|APPಯ (ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ದ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಪ್ರೋಟೀನು) ಮೇಲೆ ವರ್ತಿಸುವ ಕಿಣ್ವಗಳು, ಅದನ್ನು ತುಣುಕುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.ADಯಲ್ಲಿನ ಮುಪ್ಪಿನ ದದ್ದುಗಳ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ದ ತುಣುಕು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ.]] ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಒಂದು ಪ್ರೋಟೀನಿನ ತಪ್ಪುಮಡಿಕೆ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿ (ಪ್ರೋಟಿಯೋಪತಿ) ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅತಿರೇಕವಾಗಿ ಮಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ A-ಬೀಟಾ ಮತ್ತು ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳು ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಜಮಾವಣೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ಅದು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.<ref name= "pmid14528050">{{cite journal |author=Hashimoto M, Rockenstein E, Crews L, Masliah E |title=Role of protein aggregation in mitochondrial dysfunction and neurodegeneration in Alzheimer's and Parkinson's diseases |journal=Neuromolecular Med. |volume=4 |issue=1–2 |pages=21–36 |year=2003 |pmid=14528050 |doi=10.1385/NMM:4:1-2:21 }}</ref> ದದ್ದುಗಳು ಸಣ್ಣ ಪೆಪ್ಟೈಡ್‌‌ಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ; ಅವು 39–43 ಅಮೈನೊ ಆಮ್ಲಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ (A-ಬೀಟಾ ಅಥವಾ Aβ ಎಂದೂ ಸಹ ಅವನ್ನು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌ ಎಂಬುದು, ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಪ್ರೋಟೀನು (ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌ ಪ್ರಿಕರ್ಸರ್‌ ಪ್ರೋಟೀನ್‌-APP) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡದಾದ ಪ್ರೋಟೀನಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ತುಣುಕಾಗಿದೆ; ಸದರಿ ಪ್ರೋಟೀನು ಒಂದು ಒಳಪೊರೆಯಾಚೆಗಿನ ಪ್ರೋಟೀನು ಆಗಿದ್ದು, ನರಕೋಶದ ಒಳಪೊರೆಯ ಮೂಲಕ ಅದು ತೂರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನರಕೋಶ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಉಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಗಾಯಾನಂತರದ ದುರಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ APPಯು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16822978">{{cite journal |author=Priller C, Bauer T, Mitteregger G, Krebs B, Kretzschmar HA, Herms J |title=Synapse formation and function is modulated by the amyloid precursor protein |journal=J. Neurosci. |volume=26 |issue=27 |pages=7212–21 |year=2006 |month=July |pmid=16822978 |doi=10.1523/JNEUROSCI.1450-06.2006 }}</ref><ref name="pmid12927332">{{cite journal |author=Turner PR, O'Connor K, Tate WP, Abraham WC |title=Roles of amyloid precursor protein and its fragments in regulating neural activity, plasticity and memory |journal=Prog. Neurobiol. |volume=70 |issue=1 |pages=1–32 |year=2003 |month=May |pmid=12927332 |doi=10.1016/S0301-0082(03)00089-3 }}</ref> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿ, ಕಿಣ್ವಗಳಿಂದ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ ವಿಭಜನೆಯ ಮೂಲಕ APPಯು ಸಣ್ಣದಾದ ತುಣುಕುಗಳಿಗೆ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಡಲು ಒಂದು ಅಜ್ಞಾತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid15787600">{{cite journal |author=Hooper NM |title=Roles of proteolysis and lipid rafts in the processing of the amyloid precursor protein and prion protein |journal=Biochem. Soc. Trans. |volume=33 |issue=Pt 2 |pages=335–8 |year=2005 |month=April |pmid=15787600 |doi=10.1042/BST0330335 }}</ref> ಈ ತುಣುಕುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು ತುಣುಕು, ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ನ ತಂತುವಿನ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ; ಅವು ದಟ್ಟವಾದ ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ನರಕೋಶಗಳ ಹೊರಗಡೆ ಸಂಚಯನಗೊಳ್ಳುವ ಮುದ್ದೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಇವು ಮುಪ್ಪಿನ ದದ್ದುಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref name="pmid15184601"/><ref name="pmid15004691">{{cite journal |author=Ohnishi S, Takano K |title=Amyloid fibrils from the viewpoint of protein folding |journal=Cell. Mol. Life Sci. |volume=61 |issue=5 |pages=511–24 |year=2004 |month=March |pmid=15004691 |doi=10.1007/s00018-003-3264-8 }}</ref> [[ಚಿತ್ರ:TANGLES HIGH.jpg|right|thumb|ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿ, ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನಿನಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮಿದುಳು ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಗಳ ವಿಘಟನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.]] *ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಅತಿರೇಕ ಒಗ್ಗೂಡುವಿಕೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಒಂದು ಟೌವೋಪತಿ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ನರಕೋಶವೂ ಒಂದು ಕೋಶಾಧಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ರಚನೆಗಳಿಂದ ಭಾಗಶಃ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಆಂತರಿಕ ಬೆಂಬಲದ ಒಂದು ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಜೀವಕೋಶದ ಕಾಯದಿಂದ ಬರುವ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಹಾಗೂ ಕಣಗಳಿಗೆ ನರತಂತುವಿನ ತುದಿಗಳೆಡೆಗೆ ಸಾಗುವಂತೆ ಹಾಗೂ ಮರಳಿ ಬರುವಂತೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಗಳು ಪಥಗಳಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ''ಟೌ'' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಪ್ರೋಟೀನು ಫಾಸ್ಫಾರಿಲೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಿರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದು ಒಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆ-ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರೋಟೀನು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. *AD ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನು ರಾಸಾಯನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ, ಅಧಿಕ-ಫಾಸ್ಫಾರಿಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಿದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ; ನಂತರದಲ್ಲಿ ಇದು ಇತರ ತಂತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಯಾಗಲು ಶುರುಮಾಡಿ, ನರದ-ಸೂಕ್ಷ್ಮತಂತುವಿನಂಥ ಗೋಜಲುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನರಕೋಶದ ಸಾಗಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಿಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17604998">{{cite journal |author=Hernández F, Avila J |title=Tauopathies |journal=Cell. Mol. Life Sci. |volume=64 |issue=17 |pages=2219–33 |year=2007 |month=September |pmid=17604998 |doi=10.1007/s00018-007-7220-x }}</ref> === ಕಾಯಿಲೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ === ಬೀಟಾ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪೆಪ್ಟೈಡ್‌ನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗೂಡುವಿಕೆಗೆ ಒದಗುವ ಅಡಚಣೆಗಳು ADಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ.<ref name="pmid17622778">{{cite journal |author=Van Broeck B, Van Broeckhoven C, Kumar-Singh S |title=Current insights into molecular mechanisms of Alzheimer disease and their implications for therapeutic approaches |journal=Neurodegener Dis |volume=4 |issue=5 |pages=349–65 |year=2007 |pmid=17622778 |doi=10.1159/000105156 }}</ref> ಬೀಟಾ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪೆಪ್ಟೈಡ್‌‌‌ಗಳ ಜಮಾವಣೆಯು ನರಕೋಶ ಅವನತಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೆರಳುಮಾಡಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ತಂತುವಿನ ಭಾಗಗಳ ಕಣರಾಶಿ ರೂಪದ ಜಮಾವಣೆಯು, ಜೀವಕೋಶದ ಯೋಜಿತ ಸಾವನ್ನು ([[ಅಪೊಪ್ಟೋಸಿಸ್|ಅಪೋಪ್ಟೋಸಿಸ್‌]]) ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ; ಸದರಿ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌ ತಂತುವಿನ ಭಾಗಗಳು, ಜೀವಕೋಶದ [[ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಮ್|ಕ್ಯಾಲ್ಷಿಯಂ]] ಅಯಾನಿನ ಸಂತುಲನವನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೊಣೆಗಾರನಾಗಿರುವ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ನಂಜಿನ ಸ್ವರೂಪ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.<ref name="pmid2218531">{{cite journal |author=Yankner BA, Duffy LK, Kirschner DA |title=Neurotrophic and neurotoxic effects of amyloid beta protein: reversal by tachykinin neuropeptides |journal=Science (journal) |volume=250 |issue=4978 |pages=279–82 |year=1990 |month=October |pmid=2218531 |doi=10.1126/science.2218531 }}</ref> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿರುವವರ ಮಿದುಳಿನ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿನ ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡು Aβಯು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೂ ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕಿಣ್ವದ ಕೆಲವೊಂದು ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ನರಕೋಶಗಳಿಂದ ಗ್ಲೂಕೋಸ್‌‌ನ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದನ್ನು ಕೂಡಾ ಇದು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17424907">{{cite journal |author=Chen X, Yan SD |title=Mitochondrial Abeta: a potential cause of metabolic dysfunction in Alzheimer's disease |journal=IUBMB Life |volume=58 |issue=12 |pages=686–94 |year=2006 |month=December |pmid=17424907 |doi=10.1080/15216540601047767}}</ref> ಉರಿಯೂತವನ್ನುಂಟು ಮಾಡುವ ಹಲವಾರು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಸೈಟೋಕೈನ್‌ಗಳು ಕೂಡಾ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಉರಿಯೂತವೆಂಬುದು ಅಂಗಾಂಶ ಹಾನಿಯ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುರುತು ಕಾರಕವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು AD ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಅಂಗಾಂಶ ಹಾನಿಗೆ ದ್ವಿತೀಯಕವಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಪ್ರತಿರಕ್ಷೆಯ ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದನೆಯೊಂದರ ಒಂದು ಗುರುತು ಕಾರಕವಾಗಿರಬಹುದು.<ref name="pmid15681814">{{cite journal |author=Greig NH, Mattson MP, Perry T, ''et al.'' |title=New therapeutic strategies and drug candidates for neurodegenerative diseases: p53 and TNF-alpha inhibitors, and GLP-1 receptor agonists |journal=Ann. N. Y. Acad. Sci. |volume=1035 |pages=290–315 |year=2004 |month=December |pmid=15681814 |doi=10.1196/annals.1332.018 }}</ref> ವಿಭಿನ್ನ ನರಪೌಷ್ಟಿಕ ಅಂಶಗಳ ವಿತರಣೆಯಲ್ಲಿನ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ಹಾಗೂ ಮಿದುಳು ಜನ್ಯ ನರಪೌಷ್ಟಿಕ ಅಂಶದಂಥ (ಬ್ರೈನ್‌ ಡಿರೈವ್ಡ್‌ ನ್ಯೂರೋಟ್ರೋಫಿಕ್‌ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್‌‌-BDNF) ಅವುಗಳ ಗ್ರಾಹಿಗಳ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ADಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref>{{cite journal |author=Tapia-Arancibia L, Aliaga E, Silhol M, Arancibia S |title=New insights into brain BDNF function in normal aging and Alzheimer disease |journal=[[Brain Research Reviews]] |volume=59 |issue=1 |pages=201–20 |year=2008 |month=Nov |pmid=18708092 |doi=10.1016/j.brainresrev.2008.07.007 }}</ref><ref>{{cite journal |doi=10.1111/j.1601-183X.2007.00378.x |author=Schindowski K, Belarbi K, Buée L |title=Neurotrophic factors in Alzheimer's disease: role of axonal transport |journal= [[Genes, Brain and Behavior]] |volume=7 |issue=Suppl 1 |pages=43–56 |year=2008 |month=Feb |pmid=18184369 |pmc=2228393 }}</ref> === ತಳಿವಿಜ್ಞಾನ === ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ವಿರಳವಾಗಿವೆ. ಅಂದರೆ, ಅವು ತಳಿವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿರುವಂತೆ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲ; ಆದರೂ ಸಹ ಕೆಲವೊಂದು ಜೀನ್‌ಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸುಮಾರು 0.1%ನಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಲಿಂಗ ವರ್ಣತಂತುವಿನ-ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಅನುವಂಶೀಯತೆಯ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಸ್ವರೂಪಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವು 65 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುತ್ತವೆ.<ref name="pmid16876668">{{cite journal |author=Blennow K, de Leon MJ, Zetterberg H |title=Alzheimer's disease |journal=Lancet |volume=368 |issue=9533 |pages=387–403 |year=2006 |month=July |pmid=16876668 |doi=10.1016/S0140-6736(06)69113-7 |url= }}</ref> ಅಲಿಂಗ ವರ್ಣತಂತುವಿನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಬಹುಪಾಲು ಕೌಟುಂಬಿಕ AD ಸಮಸ್ಯೆಗೆ, ಮೂರು ಜೀನ್‌ಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದರಲ್ಲಿನ ಹಠಾತ್‌ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾರಣವಾಗಿವೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ಆ ಮೂರು ಜೀನ್‌ಗಳೆಂದರೆ: ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪೂರ್ವವರ್ತಿ ಪ್ರೋಟೀನು (ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌ ಪ್ರಕರ್ಸರ್‌ ಪ್ರೋಟೀನ್‌-APP) ಮತ್ತು ಪ್ರೆಸೆನಿಲಿನ್‌‌ಗಳ 1 ಮತ್ತು 2 ಪ್ರಭೇದಗಳು.<ref name="pmid18332245">{{cite journal |author=Waring SC, Rosenberg RN |title=Genome-wide association studies in Alzheimer disease |journal=Arch Neurol |volume=65 |issue=3 |pages=329–34 |year=2008 |month=March |pmid=18332245 |doi=10.1001/archneur.65.3.329 }}</ref> APP ಮತ್ತು ಪ್ರೆಸೆನಿಲಿನ್‌ ಜೀನ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಬಹುತೇಕ ಹಠಾತ್‌ ಬದಲಾವಣೆಗಳು Aβ42 ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ; ಈ ಸಣ್ಣ ಪ್ರೋಟೀನು ಮುಪ್ಪಿನ ದದ್ದುಗಳ ಮುಖ್ಯ ಅಂಗಭಾಗವಾಗಿದೆ.<ref name="pmid8938131">{{cite journal |author=Selkoe DJ |title=Translating cell biology into therapeutic advances in Alzheimer's disease |journal=Nature |volume=399 |issue=6738 Suppl |pages=A23–31 |year=1999 |month=June |pmid=10392577 |doi=10.1038/19866 }}</ref> ಕೆಲವೊಂದು ಹಠಾತ್‌ ಬದಲಾವಣೆಗಳು Aβ42 ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದೆಯೇ, Aβ42 ಮತ್ತು Aβ40ಯಂಥ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ವರೂಪಗಳ ನಡುವಿನ ಗಾತ್ರದ ಅನುಪಾತವನ್ನಷ್ಟೇ ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid8938131"/><ref name="pmid17254019">{{cite journal |author=Shioi J, Georgakopoulos A, Mehta P, ''et al.'' |title=FAD mutants unable to increase neurotoxic Aβ 42 suggest that mutation effects on neurodegeneration may be independent of effects on Abeta. |journal=J Neurochem. |volume=101 |issue=3 |pages=674–81 |year=2007 |month=May |pmid=17254019 |doi=10.1111/j.1471-4159.2006.04391.x }}</ref> *ಉತ್ಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ Aβಯ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರೆಸೆನಿಲಿನ್‌ನ ಹಠಾತ್‌ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಒಂದು ವೇಳೆ ತಗ್ಗಿಸಿದರೂ ಸಹ, ಅವು ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಲ್ಲವು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಪ್ರೆಸೆನಿಲಿನ್‌ನ ಇತರ ಪಾತ್ರಗಳು ಅಥವಾ APP ಮತ್ತು/ಅಥವಾ Aβಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದ ಅದರ ತುಣುಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪಾತ್ರವೊಂದರ ಕಡೆಗೂ ಸದರಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಬೆರಳುಮಾಡಿ ತೋರಿಸಬಹುದು. *ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಲಿಂಗ ವರ್ಣತಂತುವಿನ-ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಅನುವಂಶೀಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವು ವಿರಳವಾದ AD ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಆನುವಂಶಿಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸಬಹುದು. ಅಪೋಲೈಪೋಪ್ರೋಟೀನು Eಗೆ (ಅಪೋ E) ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ε4 ಆಲೀಲ್‌‌ನ ಅನುವಂಶೀಯತೆಯು ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ಆನುವಂಶಿಕವಾದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.<ref name="pmid8446617">{{cite journal |author=Strittmatter WJ, Saunders AM, Schmechel D, ''et al.'' |title=Apolipoprotein E: high-avidity binding to beta-amyloid and increased frequency of type 4 allele in late-onset familial Alzheimer disease |journal=Proc. Natl. Acad. Sci. USA |volume=90 |issue=5 |pages=1977–81 |year=1993 |month=March |pmid=8446617 |pmc=46003 |doi=10.1073/pnas.90.5.1977 }}</ref><ref name="pmid16567625">{{cite journal |author=Mahley RW, Weisgraber KH, Huang Y |title=Apolipoprotein E4: a causative factor and therapeutic target in neuropathology, including Alzheimer's disease |journal=Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume=103 |issue=15 |pages=5644–51 |year=2006 |month=April |pmid=16567625 |pmc=1414631 |doi=10.1073/pnas.0600549103 |url= }}</ref> AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರೋಗಿಗಳ ಪೈಕಿ 40 ಮತ್ತು 80%ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ನಡುವಿನ ಮಂದಿ, ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ ಒಂದು ಅಪೋ E4 ಆಲೀಲ್‌ನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ‌.<ref name="pmid16567625"/> ಅಪೋ E4 ಆಲೀಲ್‌, ಭಿನ್ನಯುಗ್ಮಜರಲ್ಲಿ (ಹೆಟೆರೋಝೈಗೋಟ್ಸ್‌‌) ಕಾಯಿಲೆಯ ಅಪಾಯವನ್ನು ಮೂರು ಪಟ್ಟುಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ, ಸಮಾನಯುಗ್ಮಜರಲ್ಲಿ (ಹೋಮೋಝೈಗೋಟ್ಸ್‌) 15 ಪಟ್ಟುಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16876668"/> ಇತರ ಹಲವಾರು ಜೀನ್‌ಗಳೂ ಸಹ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ತಡವಾದ ಆಕ್ರಮಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಅಂಶಕ್ಕೆ ತಳಿವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸಮ್ಮತಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid18332245"/> 400ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜೀನ್‌ಗಳು, ತಡವಾದ-ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರಳವಾದ ADಗೆ<ref name="pmid18332245"/> ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗೊಳಪಟ್ಟಿವೆಯಾದರೂ, ಇಂಥ ಬಹುಪಾಲು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಶೂನ್ಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡಿವೆ ಎನ್ನಬಹುದು.<ref name="pmid16876668"/> == ರೋಗ ನಿರ್ಣಯ == [[ಚಿತ್ರ:PET Alzheimer.jpg|thumb|right|upright|AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೋರ್ವನ ಮಿದುಳಿನ PET ಪ್ರತಿಬಿಂಬವು, ಕಪೋಲದ ಹಾಲೆಯಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಷ್ಟವೊಂದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿರುವುದು.]] ರೋಗಿಯ ಇತಿಹಾಸ, ಸಂಬಂಧಿಕರಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ಪ್ರಾಸಂಗಿಕ ಇತಿಹಾಸ, ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ [[ನರವಿಜ್ಞಾನ|ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ]] ಮತ್ತು ನರ-ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಹಾಜರಿ ಹಾಗೂ ಪರ್ಯಾಯ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಗೈರುಹಾಜರಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳಿಂದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17407994">{{cite journal |author=Mendez MF |title=The accurate diagnosis of early-onset dementia |journal=International Journal of Psychiatry Medicine |volume=36 |issue=4 |pages=401–412 |year=2006 |pmid=17407994 |doi=10.2190/Q6J4-R143-P630-KW41 }}</ref><ref name="pmid17018549">{{cite journal |author=Klafki HW, Staufenbiel M, Kornhuber J, Wiltfang J |title=Therapeutic approaches to Alzheimer's disease |journal=Brain |volume=129 |issue=Pt 11 |pages=2840–55 |year=2006 |month=November |pmid=17018549 |doi=10.1093/brain/awl280 }}</ref> ಮುಂದುವರಿದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಡಲಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬಳಕೆಯ ಚಿತ್ರಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು, ಮಸ್ತಿಷ್ಕದ ಇತರ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಉಪಬಗೆಗಳನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಬಳಸಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ತಲಲೇಖನ (ಕಂಪ್ಯೂಟೆಡ್‌ ಟೋಮೋಗ್ರಫಿ-CT) ಅಥವಾ ಕಾಂತೀಯ ಅನುರಣನದ ಚಿತ್ರಿಸುವಿಕೆ (ಮ್ಯಾಗ್ನೆಟಿಕ್‌ ರೆಸೋನೆನ್ಸ್‌ ಇಮೇಜಿಂಗ್‌-MRI), ಮತ್ತು ಏಕ ಫೋಟಾನ್‌ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಬಳಸಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ತಲಲೇಖನ (ಸಿಂಗಲ್‌ ಫೋಟಾನ್‌ ಎಮಿಷನ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟೆಡ್‌ ಟೋಮೋಗ್ರಫಿ-SPECT) ಅಥವಾ ಧನ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ತಲಲೇಖನ (ಪಾಸಿಟ್ರಾನ್‌ ಎಮಿಷನ್‌ ಟೋಮೋಗ್ರಫಿ-PET) ಇವುಗಳು ಇಂಥ ಮುಂದುವರಿದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಾಗಿವೆ.<ref> {{cite web |url = http://www.nice.org.uk/nicemedia/pdf/CG042quickrefguide.pdf |format = PDF |title = Dementia: Quick reference guide |publisher = (UK) [[National Institute for Health and Clinical Excellence]] |location = London |month = November |year = 2006 |isbn = 1-84629-312-X |accessdate = 2008-02-22 }}</ref> ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಪೂರ್ವಚಿಹ್ನೆಯ ಹಂತಗಳಿಂದ (ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆ) ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಆಗುವ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಇದು ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು.<ref name="pmid16327345">{{cite journal |author=Schroeter ML, Stein T, Maslowski N, Neumann J |title=Neural correlates of Alzheimer's disease and mild cognitive impairment – A meta-analysis including 1351 patients. |journal=NeuroImage |volume=47 |issue=4 |pages=1196–1206 |year=2009 |pmid=19463961 |pmc=2730171 |doi=10.1016/j.neuroimage.2009.05.037 }}</ref> ಸ್ಮೃತಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬೌದ್ಧಿಕ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆ ನಡೆಸುವುದರ ನಿರ್ಧಾರಣೆಯು, ಕಾಯಿಲೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ಮತ್ತಷ್ಟು ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿಸಬಹುದು.<ref name="pmid17222085"/> ವೃತ್ತಿನಿರತ ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸರಾಗವಾಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಕವಾಗಿಸಲೆಂದು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಘಟನೆಗಳು ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿವೆ. ಮಿದುಳಿನ ಸಾಮಗ್ರಿಯು ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಊತಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗ, ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಬಹುದು.<ref name="pmid6610841">{{cite journal |author=McKhann G, Drachman D, Folstein M, Katzman R, Price D, Stadlan EM |title=Clinical diagnosis of Alzheimer's disease: report of the NINCDS-ADRDA Work Group under the auspices of Department of Health and Human Services Task Force on Alzheimer's Disease |journal=Neurology |volume=34 |issue=7 |pages=939–44 |year=1984 |month=July |pmid=6610841 }}</ref> === ಮಾನದಂಡಗಳು === ದಿ ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ನ್ಯೂರೋಲಾಜಿಕಲ್‌ ಅಂಡ್‌ ಕಮ್ಯುನಿಕೆಟಿವ್‌ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ಸ್‌ ಅಂಡ್ ಸ್ಟ್ರೋಕ್‌ (NINCDS) ಮತ್ತು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಡಿಸೀಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ರಿಲೇಟೆಡ್‌ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ಸ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ (ADRDA, ಈಗ ಇದು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ) ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ NINCDS-ADRDA ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು 1984ರಲ್ಲಿ<ref name="pmid6610841"/> ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದು, ಇದನ್ನು 2007ರಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="pmid17616482">{{cite journal |author=Dubois B, Feldman HH, Jacova C, ''et al.'' |title=Research criteria for the diagnosis of Alzheimer's disease: revising the NINCDS-ADRDA criteria |journal=Lancet Neurol |volume=6 |issue=8 |pages=734–46 |year=2007 |month=August |pmid=17616482 |doi=10.1016/S1474-4422(07)70178-3 |last12=O'brien |first12=J |last13=Pasquier |first13=F |last14=Robert |first14=P |last15=Rossor |first15=M |last16=Salloway |first16=S |last17=Stern |first17=Y |last18=Visser |first18=PJ |last19=Scheltens |first19=P }}</ref> *ಈ ಮಾನದಂಡಗಳ ಅಗತ್ಯದ ಅನುಸಾರ, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಹಾಜರಿ, ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಒಂದು ಶಂಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರೋಗದ ಸಹಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನರ-ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಬೇಕು; ಸಂಭಾವ್ಯವಾದ ಅಥವಾ ಆಗಬಹುದಾದ AD ಸಮಸ್ಯೆ ಯ ಒಂದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮಿದುಳಿನ ಅಂಗಾಂಶದ ಒಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯೂ ಸೇರಿದಂತೆ, ಊತಕರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ಒಂದು ದೃಢೀಕರಣವು, ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ವಾಗಿರುತ್ತದೆ. *ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಊತಕರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ನಿರ್ಧಾರಕ ದೃಢೀಕರಣದ ನಡುವೆ, ಉತ್ತಮವಾದ ಅಂಕಿ-ಅಂಶದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಸಿಂಧುತ್ವ ಇವುಗಳು ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. <ref name="pmid7986174">{{cite journal |author=Blacker D, Albert MS, Bassett SS, Go RC, Harrell LE, Folstein MF |title=Reliability and validity of NINCDS-ADRDA criteria for Alzheimer's disease. The National Institute of Mental Health Genetics Initiative |journal=Arch. Neurol. |volume=51 |issue=12 |pages=1198–204 |year=1994 |month=December |pmid=7986174 }}</ref> AD ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಂಟು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: [[ನೆನಪು|ಸ್ಮೃತಿ]], [[ಭಾಷೆ]], ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ಕುಶಲತೆಗಳು, ಗಮನ, ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು, ನೆಲೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ, ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹರಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾಸಂಬಂಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು. ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸೈಕಿಯಾಟ್ರಿಕ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ ವತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ''ಡಯಾಗ್ನಸ್ಟಿಕ್‌ ಅಂಡ್‌ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕಲ್‌ ಮ್ಯಾನ್ಯುಯೆಲ್‌ ಆಫ್‌ ಮೆಂಟಲ್‌ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ಸ್‌'' (DSM-IV-TR) ಎಂಬ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗಿರುವ NINCDS-ADRDA ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಮಾನದಂಡಗಳಿಗೆ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿವೆ.<ref>{{cite book |last=American Psychiatric Association |title=Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-IV-TR |edition=4th Edition Text Revision |publisher=American Psychiatric Association |year=2000 |location=Washington, DC |isbn=0890420254 }}</ref><ref name="pmid8752526">{{cite journal |author=Ito N |title=[Clinical aspects of dementia] |language=Japanese |journal=Hokkaido Igaku Zasshi |volume=71 |issue=3 |pages=315–20 |year=1996 |month=May |pmid=8752526 }}</ref> === ಕೌಶಲಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:InterlockingPentagons.svg|right|thumb|ADಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ನರ-ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷಾ-ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನೆರವಾಗಬಲ್ಲವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ರೋಗಿಗಳು ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಕಲುಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಪದಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಕ್ರಮಾನುಗತ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಓದಿ ಕಳೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.]] ಕಿರು-ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಂಥ (ಮಿನಿ-ಮೆಂಟಲ್‌ ಸ್ಟೇಟ್‌ ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಷನ್‌-MMSE) ನರ-ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು, ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಉನ್ನತವಾದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಕಾಯಿಲೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಮುಂಚಿನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಅಗತ್ಯ ಹೆಚ್ಚು.<ref name="pmid1512391">{{cite journal |author=Tombaugh TN, McIntyre NJ |title=The mini-mental state examination: a comprehensive review |journal=J Am Geriatr Soc |volume=40 |issue=9 |pages=922–35 |year=1992 |month=September |pmid=1512391 }}</ref><ref name="pmid9987708">{{cite journal |author=Pasquier F |title=Early diagnosis of dementia: neuropsychology |journal=J. Neurol. |volume=246 |issue=1 |pages=6–15 |year=1999 |month=January |pmid=9987708 |doi=10.1007/s004150050299 }}</ref> ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದ ADಯಲ್ಲಿನ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ವಾಡಿಕೆಯಂತೆ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ; ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಇತರ ಕಾರಣಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ, ಇತರ ಕಾಯಿಲೆ ಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಿಂದ ಈ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಮುಂದುವರಿದ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು, AD ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತವೆ.<ref name= "pmid17222085"/> ಕಾಯಿಲೆಯ ನಿರ್ಧಾರಣೆಯಲ್ಲಿ, ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಲಾದ ಸಂದರ್ಶನಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮಾನಸಿಕ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿಯೂ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಬಹುದು.<ref name="pmid16327345"/> AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೋರ್ವನಿಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಕೊರತೆಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅರಿವಿರುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಅವನ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೊಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid15738860">{{cite journal |author=Antoine C, Antoine P, Guermonprez P, Frigard B |title=[Awareness of deficits and anosognosia in Alzheimer's disease.] |language=French |journal=Encephale |volume=30 |issue=6 |pages=570–7 |year=2004 |pmid=15738860 |doi=10.1016/S0013-7006(04)95472-3 }}</ref> ಅನೇಕ ವೇಳೆ, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಆರಂಭಿಕ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೂ ಸಹ ಒಂದಷ್ಟು ತೊಡಕುಗಳು ಎದುರಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ವೈದ್ಯನೊಬ್ಬನಿಗೆ ನಿಖರವಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಶ್ರುತಪಡಿಸಲು ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗ ದಿರಬಹುದು.<ref name="pmid16197855">{{cite journal |author=Cruz VT, Pais J, Teixeira A, Nunes B |title=[The initial symptoms of Alzheimer disease: caregiver perception] |language=Portuguese |journal=Acta Med Port |volume=17 |issue=6 |pages=435–44 |year=2004 |pmid=16197855 }}</ref> ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಬೀಟಾ ಅಥವಾ ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳಿಗೆ<ref name="pmid17612711">{{cite journal |author=Marksteiner J, Hinterhuber H, Humpel C |title=Cerebrospinal fluid biomarkers for diagnosis of Alzheimer's disease: beta-amyloid(1-42), tau, phospho-tau-181 and total protein |journal=Drugs Today |volume=43 |issue=6 |pages=423–31 |year=2007 |month=June |pmid=17612711 |doi=10.1358/dot.2007.43.6.1067341 }}</ref> ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ಮಿರುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯ ಸ್ರಾವದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು, ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಬಾಹ್ಯಗೋಚರ ಗುರುತುಕಾರಕವಾಗಿದೆ; ಎರಡೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಟೌ ಪ್ರೋಟೀನು ಮತ್ತು ಫಾಸ್ಫಾರಿಲೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಟೌ_181P ಪ್ರೋಟೀನು ಸಾಂದ್ರತೆಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.<ref name="demeyer"/> ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಯ ತಿರುಪಿನ ಬಿರಡೆಯೊಂದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಈ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳಿಗಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಶೋಧವು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್ ಕಾಯಿಲೆಯ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು 94% ಮತ್ತು 100%ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುನ್ನುಡಿಯಬಲ್ಲದು.<ref name="demeyer"/> ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ನರದ ಚಿತ್ರಣದ ಕೌಶಲಗಳ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, ಈಗಾಗಲೇ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಸ್ಮೃತಿ ನಷ್ಟವಿರುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="demeyer">{{cite journal |author=De Meyer G, Shapiro F, Vanderstichele H, Vanmechelen E, Engelborghs S, De Deyn PP, Coart E, Hansson O, Minthon L, Zetterberg H, Blennow K, Shaw L, Trojanowski JQ |title=Diagnosis-Independent Alzheimer Disease Biomarker Signature in Cognitively Normal Elderly People |journal=Arch Neurol. |volume=67 |issue=8 |pages=949–56 |year=2010 |month=August |pmid=20697045 |doi=10.1001/archneurol.2010.179 }}</ref> ವಿನೂತನವಾದ ನರದ ಚಿತ್ರಣದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಯ ಸ್ರಾವ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ.<ref>{{cite news |author=Kolata G |title=Spinal-Fluid Test Is Found to Predict Alzheimer's |url=https://www.nytimes.com/2010/08/10/health/research/10spinal.html |work=[[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]] |date=August 9, 2010 |accessdate=August 10, 2010 }}</ref> ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾದ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಜನರ ಪೈಕಿ ಮೂರನೇ-ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಜನರಲ್ಲಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಮಾಡಲಾಯಿತು; ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಮುಂಚೆಯೇ ಕಾಯಿಲೆಯ ಮುನ್ನಡೆ ಯು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇದರರ್ಥ.<ref>{{cite news |author=Roan S |title=Tapping into an accurate diagnosis of Alzheimer's disease |url=http://www.latimes.com/health/boostershots/aging/la-heb-alzheimers-20100809,0,5683387.story |work=[[Los Angeles Times]] |date=August 9, 2010 |accessdate=August 10, 2010 }}</ref> ಪೂರಕವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಕಾಯಿಲೆಯ ಕೆಲವೊಂದು ಲಕ್ಷಣಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಇತರ ರೋಗನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಲು ಅದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ADಯ<ref name="pmid17222085"/> ಸಮಸ್ಯೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತರ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ರಕ್ತ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಅಪರೂಪದ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವಸ್ಥಿತಿಗೆ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal |author=Clarfield AM |title=The decreasing prevalence of reversible dementias: an updated meta-analysis |journal=Arch. Intern. Med. |volume=163 |issue=18 |pages=2219–29 |year=2003 |month=October |pmid=14557220 |doi=10.1001/archinte.163.18.2219 }}</ref> *ಥೈರಾಯ್ಡ್‌ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು, B12ವಿನ ನಿರ್ಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು, ಸಿಫಿಲಿಸ್‌‌ನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವುದು, ಚಯಾಪಚಯಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು (ಮೂತ್ರಪಿಂಡದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಲೈಟ್‌‌ ಮಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮತ್ತು ಮಧುಮೇಹಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ) ತಳ್ಳಿಹಾಕುವುದು, ಭಾರದ ಲೋಹಗಳ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೀಸ, ಪಾದರಸ) ಮಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ರಕ್ತಹೀನತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧಾರಣೆ ಮಾಡುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. (ನೋಡಿ: ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯ). (ಸನ್ನಿ ಅಥವಾ ಭಾವೋನ್ಮಾದವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಕೂಡಾ ಇದು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ). *ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ<ref>{{cite journal |author=Sun x, Steffens DC, Au R, ''et al.'' |title=Amyloid-Associated Depression: A Prodromal Depression of Alzheimer Disease? |journal=Arch Gen Psychiatry |volume=65 |issue=5 |pages=542–550|year=2008 |url=http://archpsyc.ama-assn.org/cgi/content/short/65/5/542 |doi=10.1001/archpsyc.65.5.542 |pmid=18458206 |last1=Sun |first1=X |last2=Steffens |first2=DC |last3=Au |first3=R |last4=Folstein |first4=M |last5=Summergrad |first5=P |last6=Yee |first6=J |last7=Rosenberg |first7=I |last8=Mwamburi |first8=DM |last9=Qiu |first9=WQ}}</ref> *ಒಂದು ಆರಂಭಿಕ ಸೂಚನೆಯಾದ ಖಿನ್ನತೆಯು AD ಸಮಸ್ಯೆಯ ಜೊತೆಗಿರುವ (ನೋಡಿ: ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯ ಖಿನ್ನತೆ) ಅಥವಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅದರ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾನಸಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid9153154">{{cite journal |author=Geldmacher DS, Whitehouse PJ |title=Differential diagnosis of Alzheimer's disease |journal=Neurology |volume=48 |issue=5 Suppl 6 |pages=S2–9 |year=1997 |month=May |pmid=9153154 }}</ref><ref name="pmid17495754">{{cite journal |author=Potter GG, Steffens DC |title=Contribution of depression to cognitive impairment and dementia in older adults |journal=Neurologist |volume=13 |issue=3 |pages=105–17 |year=2007 |month=May |pmid=17495754 |doi=10.1097/01.nrl.0000252947.15389.a9 }}</ref> ==== ಪ್ರತಿಬಿಂಬಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ==== ಒಂದು ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಸಾಧನವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾದಾಗ, ಏಕ ಫೋಟಾನ್‌ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಬಳಸಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ತಲಲೇಖನ (SPECT) ಮತ್ತು ಧನ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ತಲಲೇಖನದ (PET) ನರದ ಚಿತ್ರಣದಂಥ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಕಾಯಿಲೆಯ ಒಂದು ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಗಳನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಲೂ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16785801">{{cite journal |author=Bonte FJ, Harris TS, Hynan LS, Bigio EH, White CL |title=Tc-99m HMPAO SPECT in the differential diagnosis of the dementias with histopathologic confirmation |journal=Clin Nucl Med |volume=31 |issue=7 |pages=376–8 |year=2006 |month=July |pmid=16785801 |doi=10.1097/01.rlu.0000222736.81365.63 }}</ref> ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೋರ್ವನಲ್ಲಿ, ಇತರ ಸಂಭಾವ್ಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ SPECT ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾಗಿರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ; ಮಾನಸಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಾಡಿಕೆಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಇದು ಎದ್ದುಕಾಣುತ್ತದೆ.<ref name="pmid15545324">{{cite journal |author=Dougall NJ, Bruggink S, Ebmeier KP |title=Systematic review of the diagnostic accuracy of 99mTc-HMPAO-SPECT in dementia |journal=Am J Geriatr Psychiatry |volume=12 |issue=6 |pages=554–70 |year=2004 |pmid=15545324 |doi=10.1176/appi.ajgp.12.6.554 }}</ref> ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಗತಿಗಳು ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಹೊಸ ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ.<ref name="pmid17222085"/><ref name="pmid17616482"/> ಆರಿಸಿಕೊಂಡು A-ಬೀಟಾ ಸಂಚಯನಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಪಥಸೂಚಕವೊಂದನ್ನು (ಟ್ರೇಸರ್‌‌) ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜೀವಿಯ ದೇಹದೊಳಗಿನ ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಸಂಚಯನಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, PiB PET ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಹೊಸ ಕೌಶಲವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>PiB PET: * {{cite journal |author=Kemppainen NM, Aalto S, Karrasch M, ''et al.'' |title=Cognitive reserve hypothesis: Pittsburgh Compound B and fluorodeoxyglucose positron emission tomography in relation to education in mild Alzheimer's disease |journal=Ann. Neurol. |volume=63 |issue=1 |pages=112–8 |year=2008 |month=January |pmid=18023012 |doi=10.1002/ana.21212 }} * {{cite journal |author=Ikonomovic MD, Klunk WE, Abrahamson EE, ''et al.'' |title=Post-mortem correlates of in vivo PiB-PET amyloid imaging in a typical case of Alzheimer's disease |journal=Brain |volume=131 |issue=Pt 6 |pages=1630–45 |year=2008 |month=June |pmid=18339640 |pmc=2408940 |doi=10.1093/brain/awn016 |last12=Hope |first12=CE |last13=Isanski |first13=BA |last14=Hamilton |first14=RL |last15=Dekosky |first15=ST }} * {{cite journal |author=Jack CR, Lowe VJ, Senjem ML, ''et al.'' |title=11C PiB and structural MRI provide complementary information in imaging of Alzheimer's disease and amnestic mild cognitive impairment |journal=Brain |volume=131 |issue=Pt 3 |pages=665–80 |year=2008 |month=March |pmid=18263627 |doi=10.1093/brain/awm336 |pmc=2730157 }}</ref> PiB-PET ಸಂಯುಕ್ತವು ಇಂಗಾಲ-11 PET ಪ್ರತಿಬಿಂಬಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗಿನ ಜನರು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಹೇಳುವಲ್ಲಿ PiB-PET ಪರೀಕ್ಷೆಯು 86%ನಷ್ಟು ನಿಖರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವಲ್ಲಿ 92%ನಷ್ಟು ನಿಖರವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Abella HA |title=Report from SNM: PET imaging of brain chemistry bolsters characterization of dementias |journal=Diagnostic Imaging |date=June 16, 2009 |url=http://www.diagnosticimaging.com/imaging-trends-advances/cardiovascular-imaging/article/113619/1423022 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> (E)-4-(2-(6-(2-(2-(2-([¹⁸F]-ಫ್ಲೂರೋಎಥಾಕ್ಸಿ)ಎಥಾಕ್ಸಿ)ಎಥಾಕ್ಸಿ)ಪಿರಿಡಿನ್‌-3-yl)ವಿನೈಲ್‌‌)-N-ಮೀಥೈಲ್‌‌ ಬೆನ್‌ಜೀನಮೈನ್‌, ಅಥವಾ ¹⁸F AV-45, ಅಥವಾ ಪ್ಲೋರ್ಬೀಟಾಪಿರ್‌-ಪ್ಲೋರೀನ್‌-18, ಅಥವಾ ಸರಳವಾಗಿ ಪ್ಲೋರ್ಬೀಟಾಪಿರ್‌ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಒಂದು PET ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವಿಕಿರಣಶೀಲ ಔಷಧೀಯ ಸಂಯುಕ್ತವು, ಸುದೀರ್ಘ-ಬಾಳಿಕೆಯ ವಿಕರಣಪಟು ನ್ಯೂಕ್ಲೈಡ್‌ ಆಗಿರುವ ಪ್ಲೋರೀನ್‌-18ನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿನ ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಒಂದು ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal |journal=Q J Nucl Med Mol Imaging |date=2009 Aug |volume=53 |issue=4 |pages=387–93 |title=The use of the exploratory IND in the evaluation and development of ¹⁸F-PET radiopharmaceuticals for amyloid imaging in the brain: a review of one company's experience |author=Carpenter AP Jr, Pontecorvo MJ, Hefti FF, Skovronsky DM |pmid=19834448 }}</ref><ref>{{cite web |author=Leung K |url=http://www.ncbi.nlm.nih.gov/bookshelf/br.fcgi?book=micad&part=AV-45-18F |title=(E)-4-(2-(6-(2-(2-(2-(¹⁸F-fluoroethoxy)ethoxy)ethoxy)pyridin-3-yl)vinyl)-N-methyl benzenamine <nowiki>[[</nowiki>¹⁸F<nowiki>]AV-45]</nowiki> |work=Molecular Imaging and Contrast Agent Database |date=April 8, 2010 |accessdate=2010-06-24}}</ref><ref>{{cite news |author=[[Gina Kolata|Kolata G]] |url=https://www.nytimes.com/2010/06/24/health/research/24scans.html |title=Promise Seen for Detection of Alzheimer's |work=[[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]] |date=June 23, 2010 |accessdate=June 23, 2010 }}</ref><ref name="pmid20501908">{{cite journal |doi=10.2967/jnumed.109.069088 |journal=J Nucl Med |date=2010 Jun |volume=51 |issue=6 |pages=913–20 |title=In vivo imaging of amyloid deposition in Alzheimer disease using the radioligand 18F-AV-45 (flobetapir F 18) |author=Wong DF, Rosenberg PB, Zhou Y, Kumar A, Raymont V, Ravert HT, Dannals RF, Nandi A, Brasić JR, Ye W, Hilton J, Lyketsos C, Kung HF, Joshi AD, Skovronsky DM, Pontecorvo MJ |pmid=20501908 |laysummary=http://www.diagnosticimaging.com/news/display/article/113619/1598949 }}</ref> PiBಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ಲೋರ್ಬೀಟಾಪಿರ್‌ ಕೂಡಾ ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಇದು ಪ್ಲೋರೀನ್‌-18ನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಇದು 110 ನಿಮಿಷಗಳಷ್ಟು ಅವಧಿಯ ಒಂದು ಅರೆ-ಬಾಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆಗೆ, PiBಯ ವಿಕಿರಣಶೀಲ ಅರೆ-ಬಾಳಿಕೆಯ ಅವಧಿಯು 20 ನಿಮಿಷಗಳಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ವಾಂಗ್‌‌ ''ಮತ್ತು ಇತರರು'' ಕಂಡುಕೊಂಡ ಪ್ರಕಾರ, AD ರೋಗಿಗಳ ಮಿದುಳುಗಳಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಬೀಟಾ-ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಸಂಚಯನಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪಥಸೂಚಕವು ಒಟ್ಟುಗೂಡುವುದಕ್ಕೆ ಸುದೀರ್ಘ-ಬಾಳಿಕೆಯು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ.<ref name="pmid20501908"/> ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಚಿತ್ರಿಸುವಿಕೆಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಇತರ ಗುರುತುಕಾರಕಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅವಲೋಕನವೊಂದು ಮುನ್ನುಡಿದಿದೆ.<ref name="pmid19847050">{{cite journal |author=Rabinovici GD, Jagust WJ |journal=Behav Neurol |year=2009 |volume=21 |issue=1 |pages=117–28 |title=Amyloid imaging in aging and dementia: testing the amyloid hypothesis in vivo |pmid=19847050 |pmc=2804478 |doi=10.3233/BEN-2009-0232 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> ಗಾತ್ರೀಯ MRI ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಮಿದುಳು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬಲ್ಲದು. ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಯಿಸಿಹೋಗುವ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಅಳೆಯುವಿಕೆಯು, ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ಒಂದು ಸೂಚಕವಾಗಿ ಭರವಸೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟಿರುವ ಇತರ ಚಿತ್ರಿಸುವಿಕೆಯ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ, ಇದು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಾಯಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಾಬೀತಾಗಬಹುದು.<ref name="pmid18445747">{{cite journal |author=O'Brien JT |title=Role of imaging techniques in the diagnosis of dementia |journal=Br J Radiol |date=2007 Dec |volume=80 |issue=Spec No 2 |pages=S71–7 |pmid=18445747 |doi=10.1259/bjr/33117326 }}</ref> ಮಿದುಳಿನ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಯ ಅಂತಿಮ ಉತ್ಪನ್ನದ ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜೈವಿಕ-ಗುರುತುಕಾರಕಗಳಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid 19501936">{{cite journal |author=Rupsingh R, Borrie M, Smith M, Wells JL, Bartha R |title=Reduced hippocampal glutamate in Alzheimer disease |journal=[[Neurobiol Aging]] |year=2009 |month=June |pmid=19501936 |doi=10.1016/j.neurobiolaging.2009.05.002 }}</ref> == ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ == [[ಚಿತ್ರ:Honoré Daumier 032.jpg|right|thumb|ಚದುರಂಗದಾಟ ಅಥವಾ ನಿಯತವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಂಥ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು, ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ADಯ ಒಂದು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಪಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಾತ್ಮಕ ಬಾಂಧವ್ಯವು ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ.]] ಸದ್ಯಕ್ಕೆ, ADಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ರಮವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರಕ ಪುರಾವೆಯು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ.<ref>ತಡೆಯುವಿಕೆ ಶಿಫಾರಸುಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ: * {{cite journal |author=Kawas CH |title=Medications and diet: protective factors for AD? |journal=Alzheimer Dis Assoc Disord |volume=20 |issue=3 Suppl 2 |pages=S89–96 |year=2006 |pmid=16917203|doi=}} * {{cite journal |author=Luchsinger JA, Mayeux R |title=Dietary factors and Alzheimer's disease |journal=Lancet Neurol |volume=3 |issue=10 |pages=579–87 |year=2004 |pmid=15380154 |doi=10.1016/S1474-4422(04)00878-6}} * {{cite journal |author=Luchsinger JA, Noble JM, Scarmeas N |title=Diet and Alzheimer's disease |journal=Curr Neurol Neurosci Rep |volume=7 |issue=5 |pages=366–72 |year=2007 |pmid=17764625 |doi=10.1007/s11910-007-0057-8}} * {{cite press release |url=http://www.nih.gov/news/health/apr2010/od-28.htm |title=Independent Panel Finds Insufficient Evidence to Support Preventive Measures for Alzheimer's Disease |date=April 28, 2010 |publisher=[[National Institutes of Health]] |access-date=ನವೆಂಬರ್ 16, 2010 |archive-date=ಮೇ 2, 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100502034409/http://www.nih.gov/news/health/apr2010/od-28.htm |url-status=dead }} * {{cite web |url=http://consensus.nih.gov/2010/alzstatement.htm |title=NIH State-of-the-Science Conference: Preventing Alzheimer's Disease and Cognitive Decline |date=April 26–28, 2010 |author=Daviglus ML ''et al.'' |access-date=2010-11-16 |archive-date=2010-05-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100503054126/http://consensus.nih.gov/2010/alzstatement.htm |url-status=dead }}</ref> ADಯ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಅಥವಾ ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತಾದ ಜಾಗತಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು, ಅನೇಕವೇಳೆ ಅಸಮಂಜಸವಾದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೆಲವೊಂದು ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳ ನಡುವಿನ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳನ್ನು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿವೆ; ಆಹಾರಕ್ರಮ, ಹೃದಯ ರಕ್ತನಾಳದ ಅಪಾಯ, ಔಷಧೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಅಥವಾ ಇತರರ ನಡುವೆ ನಡೆಸುವ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಮತ್ತು ADಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೆಡೆಗಿನ ಒಂದು ಸಮುದಾಯದ ಸಂಭಾವ್ಯತೆ ಇವು ಇಂಥ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ADಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದಕ್ಕೆ ಈ ಅಂಶಗಳು ನೆರವಾಗಬಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರಗೆಡವಲಿದೆ.<ref> {{cite journal |author=Szekely CA, Breitner JC, Zandi PP |title=Prevention of Alzheimer's disease |journal=Int Rev Psychiatry |volume=19 |issue=6 |pages=693–706 |year=2007 |pmid=18092245 |doi=10.1080/09540260701797944 }}</ref> ಹೈಪರ್‌ ಕೊಲೆಸ್ಟೆರೊಲೆಮಿಯಾ, ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ, ಮಧುಮೇಹ, ಮತ್ತು ಧೂಮಪಾನದಂಥ ಹೃದಯ ರಕ್ತನಾಳದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳು ADಯ<ref name="pmid18299540">{{cite journal |author=Patterson C, Feightner JW, Garcia A, Hsiung GY, MacKnight C, Sadovnick AD |title=Diagnosis and treatment of dementia: 1. Risk assessment and primary prevention of Alzheimer disease |journal=CMAJ |volume=178 |issue=5 |pages=548–56 |year=2008 |month=February |pmid=18299540 |pmc=2244657 |doi=10.1503/cmaj.070796 }}</ref><ref name="pmid17483665">{{cite journal |author=Rosendorff C, Beeri MS, Silverman JM |title=Cardiovascular risk factors for Alzheimer's disease |journal=Am J Geriatr Cardiol |volume=16 |issue=3 |pages=143–9 |year=2007 |pmid=17483665 |doi=10.1111/j.1076-7460.2007.06696.x }}</ref> ಆಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಹರಿವಿನ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆಯಾದರೂ, [[ಕೊಲೆಸ್ಟರಾಲ್‌|ಕೊಲೆಸ್ಟೆರಾಲ್‌‌]] ತಗ್ಗಿಸುವ ಔಷಧಗಳೆನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸ್ಟಾಟಿನ್‌‌ಗಳು ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸುಧಾರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ.<ref name="pmid17927279">{{cite journal |author=Reiss AB, Wirkowski E |title=Role of HMG-CoA reductase inhibitors in neurological disorders: progress to date |journal=Drugs |volume=67 |issue=15 |pages=2111–20 |year=2007 |pmid=17927279|doi=10.2165/00003495-200767150-00001 }}</ref><ref name="pmid17877925">{{cite journal |author=Kuller LH |title=Statins and dementia |journal=Curr Atheroscler Rep |volume=9 |issue=2 |pages=154–61 |year=2007 |month=August |pmid=17877925 |doi=10.1007/s11883-007-0012-9 }}</ref> ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳು, ಬ್ರೆಡ್ಡು, ಗೋಧಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು, ಆಲಿವ್‌‌ ಎಣ್ಣೆ, ಮೀನು, ಹಾಗೂ ಕೆಂಪು ಮದ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್‌ ಆಹಾರಕ್ರಮವೊಂದರ ಅಂಗಭಾಗಗಳೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಹರಿವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು.<ref name="pmid18088206">{{cite journal |author=Solfrizzi V, Capurso C, D'Introno A, ''et al.'' |title=Lifestyle-related factors in predementia and dementia syndromes |journal=Expert Rev Neurother |volume=8 |issue=1 |pages=133–58 |year=2008 |month=January |pmid=18088206 |doi=10.1586/14737175.8.1.133 |url= }}</ref> ಇದರ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿ ಹೃದಯರಕ್ತನಾಳದ ಪರಿಣಾಮವು, ಅದು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಮದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="pmid18088206"/> ಲಘು ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಹದವರಿತ ಪ್ರಮಾಣದವರೆಗೆ ಮದ್ಯವನ್ನು, ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕೆಂಪು ಮದ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುವುದರಿಂದ ADಗೆ ಈಡಾಗುವ ಅಪಾಯದ ಸಾಧ್ಯತೆಯು ತಗ್ಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ದೊರೆತಿರುವ ಪುರಾವೆಯು ಸೀಮಿತ ಮಟ್ಟದ್ದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Panza F, Capurso C, D'Introno A, Colacicco AM, Frisardi V, Lorusso M, Santamato A, Seripa D, Pilotto A, Scafato E, Vendemiale G, Capurso A, Solfrizzi V. |title=Alcohol drinking, cognitive functions in older age, predementia, and dementia syndromes |journal=J Alzheimers Dis |volume=17 |issue=1 |pages=7–31 |date=May 2009 |pmid=19494429 |doi=10.3233/JAD-2009-1009 |last12=Capurso |first12=A |last13=Solfrizzi |first13=V |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> C ಜೀವಸತ್ವ<ref name="pmid16227450">{{cite journal |author=Boothby LA, Doering PL |title=Vitamin C and vitamin E for Alzheimer's disease |journal=Ann Pharmacother |volume=39 |issue=12 |pages=2073–80 |year=2005 |month=December |pmid=16227450 |doi=10.1345/aph.1E495 |url= }}</ref>, E ಜೀವಸತ್ವ<ref name="pmid16227450"/><ref>{{cite journal |author=Isaac MG, Quinn R, Tabet N |title=Vitamin E for Alzheimer's disease and mild cognitive impairment |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=3 |pages=CD002854 |year=2008 |pmid=18646084 |doi=10.1002/14651858.CD002854.pub2 |url= }}</ref>, ಅಥವಾ B₁₂ ಜೀವಸತ್ವವನ್ನು<ref>{{cite journal |author=Malouf R, Grimley Evans J |title=Folic acid with or without vitamin B₁₂ for the prevention and treatment of healthy elderly and demented people |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=4 |pages=CD004514 |year=2008 |pmid=18843658 |doi=10.1002/14651858.CD004514.pub2 |url= }}</ref> ಹೊಂದಿರುವ ಅಥವಾ ಹೊಂದಿಲ್ಲದ ಫೋಲಿಕ್‌ ಆಮ್ಲವನ್ನು ADಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯ ಕಾರಕಗಳು ಅಥವಾ ಚಿಕಿತ್ಸಾಕಾರಕಗಳಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, [[ಜೀವಸತ್ವಗಳು|ಜೀವಸತ್ವ]]ಗಳ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ ಅವಲೋಕನಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಸಾಕಷ್ಟು ಪುರಾವೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಮೇಲಾಗಿ, E ಜೀವಸತ್ವವು ಪ್ರಮುಖವಾದ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="pmid16227450"/> ಫೋಲಿಕ್‌ ಆಮ್ಲ (B9) ಮತ್ತು ಇತರ B ಜೀವಸತ್ವಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳು, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕ್ಷೀಣತೆಯೊಂದಿಗಿನ ಯಾವುದೇ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲಗೊಂಡಿವೆ.<ref>{{cite journal |title=Effect of folic acid, with or without other B vitamins, on cognitive decline: meta-analysis of randomized trials |author=Wald DS, Kasturiratne A, Simmonds M |journal=[[The American Journal of Medicine]] |date=June 2010 |volume=123 |pmid=20569758 |issue=6 |pages=522–527.e2 |doi=10.1016/j.amjmed.2010.01.017 |pii=S0002-9343(10)00131-2 }}</ref> ಒಂದು ಒಮೆಗಾ 3 ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲವಾಗಿರುವ ಡೋಕೋಸಹೆಕ್ಸೇನೋಯಿಕ್ ಆಮ್ಲವು ಕ್ಷೀಣತೆಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal |author=Quinn JF, Raman R, Thomas RG, ''et al.'' |title=Docosahexaenoic acid supplementation and cognitive decline in Alzheimer disease: a randomized trial |journal=JAMA |volume=304 |issue=17 |pages=1903–11 |year=2010 |month=November |pmid=21045096 |doi=10.1001/jama.2010.1510 |url=}}</ref> ADಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಒಂದು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ಟೀರಾಯ್ಡ್‌ ಆಗಿರದ ಉರಿಯೂತ-ನಿರೋಧಕ ಔಷಧಗಳ (ನಾನ್‌-ಸ್ಟೀರಾಯ್ಡಲ್‌ ಆಂಟಿಇ-ಇನ್‌ಫ್ಲಮೇಟರಿ ಡ್ರಗ್‌‌-NSAIDಗಳು) ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಬಳಕೆಯು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="pmid17612054">{{cite journal |author=Szekely CA, Town T, Zandi PP |title=NSAIDs for the chemoprevention of Alzheimer's disease |journal=Subcell Biochem |volume=42 |issue= |pages=229–48 |year=2007 |month= |pmid=17612054 |doi=10.1007/1-4020-5688-5_11 }}</ref> ಪ್ರಾಣಿ ಮಾದರಿಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರನಾಳೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ಮಾನವ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕೂಡಾ, ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉರಿಯೂತವನ್ನು NSAIDಗಳು ತಗ್ಗಿಸಬಲ್ಲವು ಎಂಬ ಎಣಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid17612054"/> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಂದು ಉಪಶಾಮಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದರ ಕುರಿತು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳು, ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಅದೇವೇಳೆಗೆ ತಡೆಯುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗವು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿಲ್ಲ.<ref name="pmid17612054"/> ಮಸಾಲೆಯ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥವಾದ ಅರಿಶಿನದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ಕರ್ಕ್ಯಮಿನ್ ತಾನು ಹೊಂದಿರುವ ಉರಿಯೂತ-ನಿರೋಧಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದಾಗಿ, ಇಲಿಯ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿನ ಮಿದುಳು ಹಾನಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Ringman JM, Frautschy SA, Cole GM, Masterman DL, Cummings JL |title=A potential role of the curry spice curcumin in Alzheimer's disease |journal=Curr Alzheimer Res |issn=1567-2050 |volume=2 |issue=2 |pages=131–6 |year=2005 |month=April |pmid=15974909 |pmc=1702408 |doi=10.2174/1567205053585882 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Aggarwal BB, Harikumar KB |title=Potential therapeutic effects of curcumin, the anti-inflammatory agent, against neurodegenerative, cardiovascular, pulmonary, metabolic, autoimmune and neoplastic diseases |journal=Int J Biochem Cell Biol |volume=41 |issue=1 |pages=40–59 |year=2009 |month=January |pmid=18662800 |doi=10.1016/j.biocel.2008.06.010 |pmc=2637808 }}</ref> ಹಾರ್ಮೋನ್‌ ಬದಲಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಹಿಂದೆಯೇ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತಾದರೂ, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯನ್ನು ಅದು ತಡೆಗಟ್ಟುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನೂ ಹೊಂದಿರಬಹುದು.<ref name="pmid19370593">{{cite journal |author=Farquhar C, Marjoribanks J, Lethaby A, Suckling JA, Lamberts Q |title=Long term hormone therapy for perimenopausal and postmenopausal women |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=2 |pages=CD004143 |date=15 April 2009 |pmid=19370593 |doi=10.1002/14651858.CD004143.pub3 }}</ref><ref name="pmid19401958">{{cite journal |author=Barrett-Connor E, Laughlin GA |title=Endogenous and exogenous estrogen, cognitive function, and dementia in postmenopausal women: evidence from epidemiologic studies and clinical trials |journal=Semin Reprod Med |volume=27 |issue=3 |date=May 2009 |pages=275–82 |pmc=2701737 |doi=10.1055/s-0029-1216280 |pmid=19401958 |last1=Barrett-Connor |first1=E |last2=Laughlin |first2=GA }}</ref> ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ<ref>{{cite journal |author=Birks J, Grimley Evans J |title=Ginkgo biloba for cognitive impairment and dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |volume= |issue=1 |pages=CD003120 |year=2009 |pmid=19160216 |doi=10.1002/14651858.CD003120.pub3 |url= http://mrw.interscience.wiley.com/cochrane/clsysrev/articles/CD003120/frame.html |accessdate=2009-08-13 }}</ref> ಮೇಲೆ ಜಿಂಕೊ ಯಾವುದಾದರೂ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೇ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಸಮಂಜಸವಾದ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿಕರವಾದ ಪುರಾವೆಯು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವುದರ ಪ್ರಕಾರ, ADಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಇದು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal |author=DeKosky ST, Williamson JD, Fitzpatrick AL ''et al.'' |title=Ginkgo biloba for Prevention of Dementia |journal=Journal of the American Medical Association |year=2008 |volume=300 |issue=19 |pages=2253–2262 |pmid=19017911 |doi=10.1001/jama.2008.683 |url=http://jama.ama-assn.org/cgi/content/full/300/19/2253 |accessdate=2008-11-18 |last12=Robbins |first12=JA |last13=Tracy |first13=RP |last14=Woolard |first14=NF |last15=Dunn |first15=L |last16=Snitz |first16=BE |last17=Nahin |first17=RL |last18=Furberg |first18=CD |last19=Ginkgo Evaluation Of Memory (Gem) Study |first19=Investigators |pmc=2823569 }}</ref> 21-ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ನಡೆಸಲಾದ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡ ಪ್ರಕಾರ, ನಡುವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ 3–5 ಲೋಟಗಳಷ್ಟು ಕಾಫಿ ಕುಡಿಯುವವರು, ನಂತರದ-ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ ಈಡಾಗುವ ಅಪಾಯವು 65%ನಷ್ಟು ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal |author=Eskelinen MH, Ngandu T, Tuomilehto J, Soininen H, Kivipelto M |title=Midlife coffee and tea drinking and the risk of late-life dementia: a population-based CAIDE study |journal=J Alzheimers Dis |volume=16 |issue=1 |pages=85–91 |year=2009 |month=January |pmid=19158424 |doi=10.3233/JAD-2009-0920 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> ಓದುವುದು, ಫಲಕದ ಆಟಗಳನ್ನು ಆಡುವುದು, ಪದಬಂಧದ ಒಗಟುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು, [[ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯ|ಸಂಗೀತವಾದ್ಯ]]ಗಳನ್ನು ನುಡಿಸುವುದು, ಅಥವಾ ನಿಯತವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು- ಹೀಗೆ ಬೌದ್ಧಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಈಡಾಗುವ ಅಪಾಯವು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref name="pmid16917199">{{cite pmid|16917199}}</ref> ಇದು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಮೀಸಲು ಸಿದ್ಧಾಂತದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಜೀವನದ ಅನುಭವಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುವ ನರವ್ಯೂಹದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಕುರುಹುಗಳನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಮೀಸಲೊಂದನ್ನು ಅವು ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="pmid16917199"/> ADಯ ರೋಗದ ಸಹಲಕ್ಷಣಗಳ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ಶಿಕ್ಷಣವು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ರೋಗನಿರ್ಣಯದ ನಂತರದ ಅವಧಿಪೂರ್ವ ಸಾವಿಗೆ ಅದು ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವುದಿಲ್ಲ.<ref name="pmid19026089">{{cite journal |author=Paradise M, Cooper C, Livingston G |title=Systematic review of the effect of education on survival in Alzheimer's disease |journal=Int Psychogeriatr |volume=21 |issue=1 |pages=25–32 |year=2009 |month=February |pmid=19026089 |doi=10.1017/S1041610208008053 }}</ref> AD ಸಮಸ್ಯೆಯ ಒಂದು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಪಾಯದೊಂದಿಗೆ ಶಾರೀರಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯೂ ಸಹ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.<ref name="pmid19026089"/> ಕೆಲವೊಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, [[ಲೋಹ|ಲೋಹಗಳ]]ನ್ನು ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ [[ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಮ್|ಅಲ್ಯೂಮೀನಿಯಂ]]ನಂಥ<ref name="pmid17522444">{{cite journal |author=Shcherbatykh I, Carpenter DO |title=The role of metals in the etiology of Alzheimer's disease |journal=J Alzheimers Dis |volume=11 |issue=2 |pages=191–205 |year=2007 |month=May |pmid=17522444 }}</ref><ref>{{cite journal |author=Rondeau V, Commenges D, Jacqmin-Gadda H, Dartigues JF |title=Relation between aluminum concentrations in drinking water and Alzheimer's disease: an 8-year follow-up study |journal=Am J Epidemiol |volume=152 |issue=1 |pages=59–66 |year=2000 |month=July |pmid=10901330 |pmc=2215380 |doi=10.1093/aje/152.1.59 }}</ref> ಲೋಹವನ್ನು ಒಳಸೇರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ದ್ರಾವಕಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಪರಿಸರೀಯ ಅಂಶಗಳು ADಯು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುವ ಅಪಾಯವು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುವುದರೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.<ref name="pmid7771442">{{cite journal |author=Kukull WA, Larson EB, Bowen JD, ''et al.'' |title=Solvent exposure as a risk factor for Alzheimer's disease: a case-control study |journal=Am J Epidemiol |volume=141 |issue=11 |pages=1059–71; discussion 1072–9 |year=1995 |month=June |pmid=7771442 }}</ref> ಈ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪೈಕಿ ಕೆಲವೊಂದರ ಗುಣಮಟ್ಟವು ಟೀಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ<ref>{{cite journal |author=Santibáñez M, Bolumar F, García AM |title=Occupational risk factors in Alzheimer's disease: a review assessing the quality of published epidemiological studies |journal=Occupational and Environmental Medicine |volume=64 |issue=11 |pages=723–732 |year=2007 |pmid=17525096 |doi=10.1136/oem.2006.028209 }}</ref> ಮತ್ತು ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ADಯ ಸಮಸ್ಯೆಯು ಬೆಳೆಯುವುದಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಈ ಪರಿಸರೀಯ ಅಂಶಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal |author=Seidler A, Geller P, Nienhaus A, ''et al.'' |title=Occupational exposure to low frequency magnetic fields and dementia: a case-control study |journal=Occup Environ Med |volume=64 |issue=2 |pages=108–14 |year=2007 |month=February |pmid=17043077 |doi=10.1136/oem.2005.024190 |pmc=2078432 }}</ref><ref name="pmid12222737">{{cite journal |author=Rondeau V |title=A review of epidemiologic studies on aluminum and silica in relation to Alzheimer's disease and associated disorders |journal=Rev Environ Health |volume=17 |issue=2 |pages=107–21 |year=2002 |pmid=12222737 }}</ref><ref name="pmid9115023">{{cite journal |author=Martyn CN, Coggon DN, Inskip H, Lacey RF, Young WF |title=Aluminum concentrations in drinking water and risk of Alzheimer's disease |journal=Epidemiology |volume=8 |issue=3 |pages=281–6 |year=1997 |month=May |pmid=9115023 |doi=10.1097/00001648-199705000-00009 }}</ref><ref name="pmid9861186">{{cite journal |author=Graves AB, Rosner D, Echeverria D, Mortimer JA, Larson EB |title=Occupational exposures to solvents and aluminium and estimated risk of Alzheimer's disease |journal=Occup Environ Med |volume=55 |issue=9 |pages=627–33 |year=1998 |month=September |pmid=9861186 |pmc=1757634 |doi=10.1136/oem.55.9.627 }}</ref> ವಿಪರೀತವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಿರುವ ಆವರ್ತನದ ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಕೆಲವೊಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೇ, ಈ ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತದ ಮುಂದುವರಿದ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲೋಕನಕಾರರು ಅಥವಾ ವಿಮರ್ಶಕರು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>{{Cite document |title=Health Effects of Exposure to EMF |author=Scientific Committee on Emerging and Newly Identified Health Risks-SCENIHR|date=January 2009|publisher=Directorate General for Health&Consumers; European Commission |location=Brussels |pages=4–5 |url=http://ec.europa.eu/health/ph_risk/committees/04_scenihr/docs/scenihr_o_022.pdf |accessdate=2010-04-27 |postscript=<!--None-->}}</ref> ಧೂಮಪಾನವು ADಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Cataldo JK, Prochaska JJ, Glantz SA |title=Cigarette smoking is a risk factor for Alzheimer's disease: an analysis controlling for tobacco industry affiliation |journal=J Alzheimers Dis |year=2010 |volume=19 |issue=2 |pages=465–80 |pmid= 20110594 |doi=10.3233/JAD-2010-1240 |doi_brokendate=2010-08-25 }}</ref> ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇಡೀ ಶರೀರದ ಗುರುತುಕಾರಕಗಳು ತಡವಾಗಿ-ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುವ ADಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇರುವ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ.<ref>{{cite journal|last1=Eikelenboom|first1=P|last2=Van Exel|first2=E|last3=Hoozemans|first3=JJ|last4=Veerhuis|first4=R|last5=Rozemuller|first5=AJ|last6=Van Gool|first6=WA|title=Neuroinflammation - an early event in both the history and pathogenesis of Alzheimer's disease.|journal=Neuro-degenerative diseases|volume=7|issue=1-3|pages=38–41|year=2010|pmid=20160456|doi=10.1159/000283480}}</ref> == ನಿರ್ವಹಣೆ == ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಶಮನವು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ; ಲಭ್ಯವಿರುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವ ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಅವು ಉಪಶಾಮಕವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸದ್ಯದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಔಷಧೀಯ, ಮನಸ್ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವಿಕೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಬಹುದು. === ಔಷಧೀಯ ವಿಧಾನ === [[ಚಿತ್ರ:Donepezil 1EVE.png‎|right|thumb|AD ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ಸ್ಟೀರೇಸ್‌‌ ಪ್ರತಿಬಂಧಕವಾಗಿರುವ, ಡೋನ್‌ಪೆಜಿಲ್‌‌ನ ಮೂರು-ಆಯಾಮದ ಆಣ್ವಿಕ ಮಾದರಿ]] [[ಚಿತ್ರ:Memantine.svg|right|thumb|upright|ಮುಂದುವರಿದ AD ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಔಷಧವಾದ ಮೆಮಂಟೈನ್‌ನ ಆಣ್ವಿಕ ರಚನೆ.]] ADಯ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕುರುಹುಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲೆಂದು ಹೊರಬಂದಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಔಷಧಗಳನ್ನು U.S. ಫುಡ್‌ ಅಂಡ್‌ ಡ್ರಗ್‌ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಷನ್‌‌ (FDA) ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್‌ ಮೆಡಿಸಿನ್ಸ್‌ ಏಜೆನ್ಸಿಯಂಥ (EMA) ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಔಷಧಿಗಳು ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ಸ್ಟೀರೇಸ್‌‌ ಪ್ರತಿಬಂಧಕಗಳಾಗಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಒಂದು NMDA ಗ್ರಾಹಿ ಪ್ರತಿವರ್ತಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಮೆಮಂಟೈನ್‌ ಆಗಿದೆ. ಕಾಯಿಲೆಯ ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಯಾವ ಔಷಧವೂ ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌‌ ನರಕೋಶಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಕಡಿತವು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಒಂದು ಸುಪರಿಚಿತ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.<ref name="pmid8534419">{{cite journal |author=Geula C, Mesulam MM |title=Cholinesterases and the pathology of Alzheimer disease |journal=[[Alzheimer Dis Assoc Disord]] |volume=9 Suppl 2 |pages=23–28 |year=1995 |pmid=8534419 }}</ref> ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ (ACh) ವಿಘಟನೆಗೊಳ್ಳುವ ಗತಿಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ಸ್ಟೀರೇಸ್‌‌ ಪ್ರತಿಬಂಧಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿನ AChನ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌‌ ನರಕೋಶಗಳ ಸಾವಿನಿಂದಾಗಿ ಉಂಟಾಗುವ AChನ ನಷ್ಟವನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿಯು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="pmid11105732">{{cite journal |doi=10.4088/JCP.v61n1101 |author=Stahl SM |title=The new cholinesterase inhibitors for Alzheimer's disease, Part 2: illustrating their mechanisms of action |journal=[[J Clin Psychiatry]] |volume=61 |issue=11 |pages=813–814 |year=2000 |pmid=11105732 }}</ref> {{as of | 2008}}, AD ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೋಲಿನ್‌ಸ್ಟಿರೇಸ್‌ ಪ್ರತಿಬಂಧಕಗಳೆಂದರೆ, ಡೋನ್‌ಪೆಜಿಲ್‌ (ಬ್ರಾಂಡ್‌ ಹೆಸರು ''ಅರಿಸೆಪ್ಟ್‌‌'' ),<ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a697032.html |title=Donepezil |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> ಗ್ಯಾಲಂಟಮೈನ್‌ (''ರಝಾಡೈನ್‌'' ),<ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a699058.html |title=Galantamine |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> ಮತ್ತು ರಿವಾಸ್ಟಿಗ್ಮೈನ್‌ (''ಎಕ್ಸೆಲಾನ್‌‌'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a602009.html |title=Rivastigmine |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> ಮತ್ತು ''ಎಕ್ಸೆಲಾನ್‌‌ ಪ್ಯಾಚ್‌‌'' <ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a607078.html |title=Rivastigmine Transdermal |accessdate=2010-02-03 |date=2007-01-08 |publisher=[[US National Library of Medicine]] |work=[[Medline Plus]] }}</ref> ಎಂಬುದಾಗಿ ಬ್ರಾಂಡ್‌ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ). ಲಘು ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಮಧ್ಯಮಗಾತ್ರದವರೆಗಿನ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿನ<ref name="pmid16437532">{{cite journal |author=Birks J |title=Cholinesterase inhibitors for Alzheimer's disease |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=1 |pages=CD005593 |year=2006 |pmid=16437532 |doi=10.1002/14651858.CD005593 |last2=Birks |first2=Jacqueline }}</ref><ref name="pmid19370562">{{cite journal |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |date=2009-04-15 |pages=CD001191 |issue=2 |at=CD001191 |title=Rivastigmine for Alzheimer's disease |author=Birks J, Grimley Evans J, Iakovidou V, Tsolaki M, Holt FE |pmid=19370562 |doi=10.1002/14651858.CD001191.pub2 }}</ref> ಈ ಔಷಧಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪುರಾವೆಯು ಲಭ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ಕಾಯಿಲೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಹಂತದದಲ್ಲಿನ ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದಷ್ಟು ಪುರಾವೆಯೂ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಮುಂದುವರಿದ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಿರುವ AD ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಕೇವಲ ಡೋನ್‌ಪೆಜಿಲ್‌ ಮಾತ್ರವೇ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.<ref name="pmid16437430">{{cite journal |author=Birks J, Harvey RJ |title=Donepezil for dementia due to Alzheimer's disease |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=1 |pages=CD001190 |date=2006-01-25 |pmid=16437430 |doi=10.1002/14651858.CD001190.pub2 }}</ref> ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದರಿಂದಾಗಿ, ADಯ ಆಕ್ರಮಣವು ವಿಳಂಬವಾಗುವಂಥ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮವು ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ.<ref name="pmid18044984">{{cite journal |author=Raschetti R, Albanese E, Vanacore N, Maggini M |title=Cholinesterase inhibitors in mild cognitive impairment: a systematic review of randomised trials |journal=[[PLoS Med]] |volume=4 |issue=11 |pages=e338 |year=2007 |pmid=18044984 |doi=10.1371/journal.pmed.0040338 |pmc=2082649 }}</ref> ಓಕರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಂತಿಮಾಡುವಿಕೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಪಾರ್ಶ್ವ-ಪರಿಣಾಮಗಳಾಗಿದ್ದು, ಈ ಎರಡೂ ಸಹ ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೋಲಿನರ್ಜಿಕ್‌ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ. ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ 10–20%ನಷ್ಟು ಬಳಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಈ ಪಾರ್ಶ್ವ-ಪರಿಣಾಮಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆಯು ಲಘುಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದವರೆಗೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಕಡಿಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ದ್ವಿತೀಯಕ ಪರಿಣಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಸ್ನಾಯು ಸೆಳೆತಗಳು, ಕುಗ್ಗಿದ ಹೃದಯದ ಬಡಿತ (ಮಂದನಾಡಿ), ಕುಗ್ಗಿದ ಹಸಿವು ಮತ್ತು ತೂಕ, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾದ ಜಠರಾಮ್ಲ ಉತ್ಪಾದನೆ.<ref>ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವ ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ಸ್ಟೀರೇಸ್‌‌ ಪ್ರತಿಬಂಧಕಗಳು: * {{cite web |url=http://www.aricept.com/images/AriceptComboFullPINovember02006.pdf |form=pdf |title=Aricept Prescribing information |accessdate=2008-08-18 |format=PDF |publisher=Eisai and [[Pfizer]] }} (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ) * {{cite web |url=http://razadyneer.com/razadyneer/pages/pdf/razadyne_er.pdf |title=Razadyne ER U.S. Full Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Ortho-McNeil Neurologics]] |archive-date=2008-05-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080528195504/http://razadyneer.com/razadyneer/pages/pdf/razadyne_er.pdf |url-status=bot: unknown }} (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ) * {{cite web |url=http://www.pharma.us.novartis.com/product/pi/pdf/exelonpatch.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070728014715/http://www.pharma.us.novartis.com/product/pi/pdf/exelonpatch.pdf |archivedate=2007-07-28 |title=Exelon ER U.S. Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Novartis Pharmaceuticals]] }} (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ) * {{cite web |url=http://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2006/020823s016,021025s008lbl.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070710074347/http://www.fda.gov/cder/foi/label/2006/020823s016,021025s008lbl.pdf |archivedate=2007-07-10 |title=Exelon U.S. Prescribing Information |date=June 2006 |accessdate=2009-07-30 |format=PDF |publisher=[[Novartis Pharmaceuticals]] }} (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ) * {{cite web |url=http://www.fda.gov/downloads/Drugs/GuidanceComplianceRegulatoryInformation/EnforcementActivitiesbyFDA/WarningLettersandNoticeofViolationLetterstoPharmaceuticalCompanies/ucm054180.pdf |format=PDF |title=Exelon Warning Letter |date=August 2007 |accessdate=2009-07-30 |publisher=[[US Food and Drug Administration]] }}</ref> ಗ್ಲುಟಮೇಟ್‌ ಎಂಬುದು ನರಮಂಡಲದ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾದ ಉತ್ತೇಜಕ ನರಸಂವಾಹಕವಾಗಿದೆಯಾದರೂ, [[ಮೆದುಳು|ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ]] ಅಳತೆ ಮೀರಿದ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಇದು [[ಜೀವ ಕಣ|ಜೀವಕೋಶ]] ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು; ಉತ್ತೇಜಿತ ವಿಷತ್ವ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೊಂದರ ಮೂಲಕ ಈ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಗ್ಲುಟಮೇಟ್‌ ಗ್ರಾಹಿಗಳ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಉತ್ತೇಜನವನ್ನು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಉತ್ತೇಜಿತ ವಿಷತ್ವವು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಪಾರ್ಕಿನ್ಸನ್‌'ನ ಕಾಯಿಲೆ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು ಹಾಗೂ ದೋಷಯುಕ್ತ ಮಾತಿಗೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಡುವ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ನರಸಂಬಂಧದ ಕಾಯಿಲೆಯಂಥ (ಮಲ್ಟಿಪಲ್‌ ಸ್ಕ್ಲೆರೋಸಿಸ್‌) ಇತರ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16424917">{{cite journal |author=Lipton SA |title=Paradigm shift in neuroprotection by NMDA receptor blockade: memantine and beyond |journal=[[Nat Rev Drug Discov]] |volume=5 |issue=2 |pages=160–170 |year=2006 |pmid=16424917 |doi=10.1038/nrd1958 }}</ref> ಮೆಮಂಟೈನ್‌ (''ಅಕಾಟಿನೋಲ್‌'', ''ಅಕ್ಸುರಾ'', ''ಎಬಿಕ್ಸಾ'' /''ಅಬಿಕ್ಸಾ'', ''ಮೆಮಾಕ್ಸ್‌'' ಮತ್ತು ''ನಮೆಂಡಾ'' ಇವು ಬ್ರಾಂಡ್‌ ಹೆಸರುಗಳಾಗಿವೆ),<ref>{{cite web |url=http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a604006.html |title=Memantine |accessdate=2010-02-03 |date=2004-01-04 |publisher= US National Library of Medicine (Medline) }}</ref> ಎಂಬುದು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಒಂದು NMDA ಗ್ರಾಹಿ ಪ್ರತಿವರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಒಂದು [[ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಜ|ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ]]-ನಿರೋಧಕ ಕಾರಕವಸ್ತುವಾಗಿ ಅದು ಮೊದಲಿಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. NMDA ಗ್ರಾಹಿಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಗ್ಲುಟಮೇಟ್‌ನಿಂದ ಅವುಗಳ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಉತ್ತೇಜನವಾಗುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಇದು ಗ್ಲುಟಮೇಟರ್ಜಿಕ್‌‌ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ‌.<ref name="pmid16424917"/> ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದಿಂದ ತೀವ್ರಸ್ವರೂಪದವರೆಗಿನ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಮೆಮಂಟೈನ್‌ ಅತಿರೇಕವಿಲ್ಲದ ಗುಣಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ADಯ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿನ ಇದರ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತು ಇನ್ನೂ ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲ.<ref name="pmid15495043">{{cite journal |author=Areosa Sastre A, McShane R, Sherriff F |title=Memantine for dementia |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=4 |pages=CD003154 |year=2004 |pmid=15495043 |doi=10.1002/14651858.CD003154.pub2 }}</ref> ಮೆಮಂಟೈನ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಸಂಗತಿಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ವರದಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅಪರೂಪ ಮತ್ತು ಲಘುಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಭ್ರಾಂತಿಗಳು, ದಿಗ್ಭ್ರಾಂತಿ, ತಲೆತಿರುಗುವಿಕೆ, ತಲೆನೋವು ಮತ್ತು ಬಳಲಿಕೆ ಸೇರಿವೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.frx.com/pi/namenda_pi.pdf |title=Namenda Prescribing Information |accessdate=2008-02-19 |format=PDF |publisher=[[Forest Pharmaceuticals]] }}(ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ)</ref> ಮೆಮಂಟೈನ್‌ ಮತ್ತು ಡೋನ್‌ಪೆಜಿಲ್‌ನ ಸಂಯೋಜನೆಯು "ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯಾದರೂ, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಅದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿರದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ".<ref name="pmid18316756">{{cite journal |author=Raina P, Santaguida P, Ismaila A, ''et al.'' |title=Effectiveness of cholinesterase inhibitors and memantine for treating dementia: evidence review for a clinical practice guideline |journal=[[Annals of Internal Medicine]] |volume=148 |issue=5 |pages=379–397 |year=2008 |pmid=18316756 }}</ref> ನಡವಳಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿನ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಮನೋವಿಕಾರವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಮನೋವಿಕೃತ-ನಿರೋಧಕ ಔಷಧಗಳು ಸಾಧಾರಣವೆಂಬಂತೆ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿವೆಯಾದರೂ ಗಂಭೀರಸ್ವರೂಪದ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮಗಳೊಂದಿಗೂ ಅವು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ; ಮಸ್ತಿಷ್ಕ ಧಮನಿಯ ಸಂಗತಿಗಳು, ಚಲನೆಯ ತೊಡಕುಗಳು ಅಥವಾ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕ್ಷೀಣತೆ ಇವೇ ಆ ಗಂಭೀರಸ್ವರೂಪದ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮಗಳಾಗಿದ್ದು, ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸದರಿ ಔಷಧಗಳ ವಾಡಿಕೆಯ ಬಳಕೆಯು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.<ref>ಮನೋವಿಕೃತ-ನಿರೋಧಕಗಳ ಬಳಕೆ: * {{cite journal |author=Ballard C, Waite J |title=The effectiveness of atypical antipsychotics for the treatment of aggression and psychosis in Alzheimer's disease |journal=[[Cochrane Database Syst Rev]] |issue=1 |pages=CD003476 |year=2006 |pmid=16437455 |doi=10.1002/14651858.CD003476.pub2}} * {{cite journal |author=Ballard C, Lana MM, Theodoulou M, ''et al.'' |title=A randomised, blinded, placebo-controlled trial in dementia patients continuing or stopping neuroleptics (The DART-AD trial) |journal=[[PLoS Med]] |volume=5 |issue=4 |pages=e76 |year=2008 |pmid=18384230 |doi=10.1371/journal.pmed.0050076 |pmc=2276521 }} * {{cite journal |author=Sink KM, Holden KF, Yaffe K |title=Pharmacological treatment of neuropsychiatric symptoms of dementia: a review of the evidence |journal=[[J Am Med Assoc]] |volume=293 |issue=5 |pages=596–608 |year=2005 |pmid=15687315 |doi=10.1001/jama.293.5.596 }}</ref><ref name="pmid19138567"> {{cite journal |author=Ballard C, Hanney ML, Theodoulou M, Douglas S, McShane R, Kossakowski K, Gill R, Juszczak E, Yu L-M, Jacoby R |title=The dementia antipsychotic withdrawal trial (DART-AD): long-term follow-up of a randomised placebo-controlled trial |journal=[[Lancet Neurology]] |date=9 January 2009 |pmid=19138567 |doi=10.1016/S1474-4422(08)70295-3 |laysummary=http://www.physorg.com/news150695213.html |volume=8 |page=151 |issue=2 }}</ref> ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇವನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, ಹೆಚ್ಚಳಗೊಂಡ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ಅವು ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref name="pmid19138567"/> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಔಷಧೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಗಾಂಜಾ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿರುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. THC ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಗಾಂಜಾದಲ್ಲಿನ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕವು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಚಯನಗಳು ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾಡಲಾದ ಔಷಧಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ THC ಅಸಿಟೈಲ್‌ಕೋಲೀನ್‌ಸ್ಟೀರೇಸ್‌‌ನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಪಿಷ್ಟದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನೂ ಸಹ THC ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref>{{Cite journal|author=Eubanks LM, Rogers CJ, Beuscher AE, ''et al.'' |title=A molecular link between the active component of marijuana and Alzheimer's disease pathology |journal=Molecular Pharmaceutics |volume=3 |issue=6 |pages=773–7 |year=2006 |pmid=17140265 |pmc=2562334 |doi=10.1021/mp060066m |month= November|issn=1543-8384 |format=Free full text}}</ref><ref>{{cite journal |journal=[[Br J Pharmacol]] |volume=152 |issue=5 |pages=655–62 |date=2007 November |doi=10.1038/sj.bjp.0707446 |pmc=2190031 |pmid=17828287 |title=Alzheimer's disease; taking the edge off with cannabinoids? |author=Campbell VA, Gowran A}}</ref> === ಮನಸ್ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ === [[ಚಿತ್ರ:Snoezelruimte.JPG|thumb|upright|ಸ್ನೊಯೆಜೆಲೆನ್‌‌ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಂವೇದನದ ಸುಸಂಘಟನೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಕೊಠಡಿ; ಇದು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಭಾವ-ಉದ್ದೇಶಿತ ಮನಸ್ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವಾಗಿದೆ.]] ಔಷಧೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಂದು ಅನುಬಂಧವಾಗಿ ಮನಸ್ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ನಡವಳಿಕೆ-, ದುಗುಡ-, ಸಂವೇದನೆ- ಅಥವಾ ಪ್ರಚೋದನೆ-ಉದ್ದೇಶಿತ ವಿಧಾನಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತಾದ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಅಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ADಯ ಕಡೆಗೆ ಅದು ಗಮನಹರಿಸುವುದು ಅಪರೂಪವಾಗಿದೆ; ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಮೇಲೆ ಅದು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="pracGuideAPA">{{cite web | url=http://www.psychiatryonline.com/pracGuide/loadGuidelinePdf.aspx?file=AlzPG101007 | format=PDF | title =Practice Guideline for the Treatment of Patients with Alzheimer's disease and Other Dementias | publisher =[[American Psychiatric Association]] | month=October | year=2007 | accessdate=2007-12-28 | doi=10.1176/appi.books.9780890423967.152139 }}</ref> ಹಿಂದಿನ ನಡವಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕ ವರ್ತನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ತಗ್ಗಿಸಲು ನಡವಳಿಕೆಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು<ref name="pmid16323385">{{cite journal |author=Bottino CM, Carvalho IA, Alvarez AM, ''et al.'' |title=Cognitive rehabilitation combined with drug treatment in Alzheimer's disease patients: a pilot study |journal=Clin Rehabil |volume=19 |issue=8 |pages=861–869 |year=2005 |pmid=16323385 |doi=10.1191/0269215505cr911oa }}</ref> ಸುಧಾರಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ವಿಧಾನವು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ತೋರಿಸಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದಿರುವಿಕೆಯಂಥ ಕೆಲವೊಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಇದು ನೆರವಾಗಬಲ್ಲದು.<ref name="pmid11342679">{{cite journal |author=Doody RS, Stevens JC, Beck C, ''et al.'' |title=Practice parameter: management of dementia (an evidence-based review). Report of the Quality Standards Subcommittee of the American Academy of Neurology |journal=Neurology |volume=56 |issue=9 |pages=1154–1166 |year=2001 |pmid=11342679 }}</ref> ಗೊತ್ತು ಗುರಿಯಿಲ್ಲದ ಸುತ್ತಾಟದಂಥ ಇತರ ನಡವಳಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಕೌಶಲಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತಾದ ಉನ್ನತ ಗುಣಮಟ್ಟದ ದತ್ತಾಂಶದ ಒಂದು ಕೊರತೆಯಿದೆ.<ref name="pmid17253573">{{cite journal |author=Hermans DG, Htay UH, McShane R |title=Non-pharmacological interventions for wandering of people with dementia in the domestic setting |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=1 |pages=CD005994 |year=2007 |pmid=17253573 |doi=10.1002/14651858.CD005994.pub2 }}</ref><ref name="pmid17096455">{{cite journal |author=Robinson L, Hutchings D, Dickinson HO, ''et al.'' |title=Effectiveness and acceptability of non-pharmacological interventions to reduce wandering in dementia: a systematic review |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=22 |issue=1 |pages=9–22 |year=2007 |pmid=17096455 |doi=10.1002/gps.1643 }}</ref> ದುಗುಡ-ಉದ್ದೇಶಿತ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಸ್ಮರಣೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಮನೋರೋಗದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಸ್ನೊಯೆಜೆಲೆನ್‌‌ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಂವೇದನದ ಸುಸಂಘಟನೆ, ಮತ್ತು ಅನುಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹಾಜರಿಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಮನೋರೋಗದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಥವಾ ಏನೂ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನಬಹುದಾದ ಔಪಚಾರಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನವು ನಡೆದಿದೆಯಾದರೂ, ಲಘುವಾಗಿ ದುರ್ಬಲಗೊಂಡ ರೋಗಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ನೆರವು ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸಕರು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref name="pracGuideAPA"/> ಹಿಂದಿನ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಮೂಹದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಸ್ಮರಣೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು (ರೆಮಿನಿಸೆನ್ಸ್‌ ಥೆರಪಿ-RT) ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅನೇಕವೇಳೆ ಇದು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು, ಮನೆಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳು, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳು ಅಥವಾ ಹಿಂದಿನ ಅನುಭವಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತರ ಸುಪರಿಚಿತ ವಸ್ತುಗಳ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. RTಯ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತಾಗಿ ಕೆಲವೇ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆಯಾದರೂ, ಸಂವೇದನೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ತಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅವು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿರಬಹುದು.<ref name="pmid15846613">{{cite journal |author=Woods B, Spector A, Jones C, Orrell M, Davies S |title=Reminiscence therapy for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=2 |pages=CD001120 |year=2005 |pmid=15846613 |doi=10.1002/14651858.CD001120.pub2 }}</ref> ಅನುಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹಾಜರಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ (ಸಿಮ್ಯುಲೇಟೆಡ್‌ ಪ್ರೆಸೆನ್ಸ್‌ ಥೆರಪಿ-SPT) ಎಂಬುದು ನಂಟಿನ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕರ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯೊಂದನ್ನು ಚಾಲಿಸುವುದನ್ನು ಅದು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಸವಾಲೆಸೆಯುವ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು SPTಯು ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಭಾಗಶಃ ಪುರಾವೆಯು ಲಭ್ಯವಿದೆ.<ref name="pmid19023729">{{cite journal |author=Zetteler J |title=Effectiveness of simulated presence therapy for individuals with dementia: a systematic review and meta-analysis |journal=Aging Ment Health |volume=12 |issue=6 |pages=779–85 |year=2008 |month=November |pmid=19023729 |doi=10.1080/13607860802380631 }}</ref> ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎಂಬುದು, ವಾಸ್ತವತೆಯ ಸ್ವೀಕಾರ ಮತ್ತು ಮತ್ತೋರ್ವನ ಅನುಭವದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸತ್ಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದರೆ, ಸಂವೇದನದ ಸುಸಂಘಟನೆಯು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಗುರಿಯಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಪರಿಪಾಲನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಈ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಪ್ರಯೋಜಕತೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಇರುವ ಪುರಾವೆಯು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿದೆ.<ref name="pmid12917907">{{cite journal |author=Neal M, Briggs M |title=Validation therapy for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=3 |pages=CD001394 |year=2003 |pmid=12917907 |doi=10.1002/14651858.CD001394 }}</ref><ref name="pmid12519587">{{cite journal |author=Chung JC, Lai CK, Chung PM, French HP |title=Snoezelen for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=4 |pages=CD003152 |year=2002 |pmid=12519587 |doi=10.1002/14651858.CD003152 }}</ref> ವಾಸ್ತವತೆ ನೆಲೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಮರುತರಬೇತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಂವೇದನೆ-ಉದ್ದೇಶಿತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಗುರಿಯು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕೊರತೆಗಳ ಕಡಿತವಾಗಿದೆ. ವಾಸ್ತವತೆ ನೆಲೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವು ಸಮಯ, ಸ್ಥಳ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕುರಿತಾದ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ; ಅದರ ಪರಿಸರಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿರುವ ಅವನ ಅಥವಾ ಅವಳ ಸ್ಥಳವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಸರಾಗಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಇದರಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಮರುತರಬೇತಿಯು ಮಾನಸಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ತರಪೇತು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ದುರ್ಬಲಗೊಂಡ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು<ref name="pmid17636652">{{cite journal |author=Spector A, Orrell M, Davies S, Woods B |title=Withdrawn: Reality orientation for dementia |journal=Cochrane Database Syst Rev |issue=3 |pages=CD001119 |year=2000 |pmid=17636652 |doi=10.1002/14651858.CD001119.pub2 }}</ref><ref name="pmid12948999">{{cite journal |author=Spector A, Thorgrimsen L, Woods B, ''et al.'' |title=Efficacy of an evidence-based cognitive stimulation therapy programme for people with dementia: randomised controlled trial |journal=Br J Psychiatry |volume=183 |pages=248–254 |year=2003 |pmid=12948999 |doi=10.1192/bjp.183.3.248 }}</ref> ಸುಧಾರಿಸುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಬಗೆಗಳೂ ಒಂದಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸಿವೆಯಾದರೂ, ಕೆಲವೊಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಆಶಾಭಂಗದಂಥ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ ಸಹ ವರದಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.<ref name="pracGuideAPA"/> ಪ್ರಚೋದನೆ-ಉದ್ದೇಶಿತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಕಲೆ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಮುದ್ದಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು, ವ್ಯಾಯಾಮ, ಮತ್ತು ಇತರ ಬೇರಾವುದೇ ಬಗೆಯ ವಿನೋದ-ವಿಹಾರದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು. ನಡವಳಿಕೆ, ಚಿತ್ತಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಉತ್ತೇಜನವು ಮಿತವಾದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇದರ ಪ್ರಭಾವವು ಅಲ್ಪಮಟ್ಟದ್ದಾಗಿದೆ. ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಾಡಿಕೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಈ ಪರಿಣಾಮಗಳಷ್ಟೇ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿರುವ, ಉತ್ತೇಜನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಬೆಂಬಲವಾಗಿದೆ.<ref name="pracGuideAPA"/> === ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಿಕೆ === ಆಲ್‌ಝೈಮರ್ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಶಮನ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಈಡಾಗಿರುವ ಜನರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದಂತೆ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಅಸಮರ್ಥರಾಗುವುದರಿಂದ, ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಿಕೆ ಎಂಬುದು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಿಕ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಸ್ಥ ಹಂತಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಇರುವಿಕೆಯ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿಗೆ ಮಾಡಲಾಗುವ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ರೋಗಿಯ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಲ್ಲವು ಮತ್ತು ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರ ಹೊರೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಬಲ್ಲವು.<ref name="pmid11220813">{{cite journal |author = Gitlin LN, Corcoran M, Winter L, Boyce A, Hauck WW |title = A randomized, controlled trial of a home environmental intervention: effect on efficacy and upset in caregivers and on daily function of persons with dementia |journal = Gerontologist |volume = 41 |issue = 1 |pages = 4–14 |date = 1 February 2001 |pmid = 11220813 |url = http://gerontologist.gerontologyjournals.org/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=11220813 |accessdate = 2008-07-15 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="pmid15860476">{{cite journal |author=Gitlin LN, Hauck WW, Dennis MP, Winter L |title=Maintenance of effects of the home environmental skill-building program for family caregivers and individuals with Alzheimer's disease and related disorders |journal=J. Gerontol. A Biol. Sci. Med. Sci. |volume=60 |issue=3 |pages=368–74 |year=2005 |month=March |pmid=15860476 }}</ref> ಇಂಥ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಸರಳೀಕೃತ ಪರಿಪಾಠಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಸುರಕ್ಷತಾ ಬೀಗಗಳನ್ನು ಇರಿಸುವುದು, ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಈಡಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸುಳಿವು ನೀಡಲೆಂದು ಮನೆಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಅಂಟಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಮಾರ್ಪಾಡುಗೊಂಡ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು.<ref name="pracGuideAPA"/><ref>{{cite web |url=http://www.alz.org/Health/Treating/agitation.asp |title=Treating behavioral and psychiatric symptoms |year=2006 |accessdate=2006-09-25 |publisher=Alzheimer's Association |archive-date=2006-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060925112503/http://www.alz.org/Health/Treating/agitation.asp |url-status=bot: unknown }}</ref><ref name="pmid15297089"> {{cite journal | author = Dunne TE, Neargarder SA, Cipolloni PB, Cronin-Golomb A | title = Visual contrast enhances food and liquid intake in advanced Alzheimer's disease | journal = Clinical Nutrition | volume = 23 | issue = 4 | pages = 533–538 | year = 2004 | pmid = 15297089 | doi = 10.1016/j.clnu.2003.09.015 }}</ref> ರೋಗಿಯಾದವರು ಸ್ವತಃ ತಾವೇ ಉಣ್ಣುವುದಕ್ಕೂ ಅಸಮರ್ಥರಾಗಬಹುದು, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಣ್ಣದಾದ ತುಣುಕುಗಳು ಅಥವಾ ನಯವಾದ ಕೆನೆಮಾಡಿದ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.<ref>{{cite book |author=Dudek, Susan G. |title=Nutrition essentials for nursing practice |publisher=Lippincott Williams & Wilkins |location=Hagerstown, Maryland |year=2007 |page=360 |isbn=0-7817-6651-6 |oclc= |doi= |url= https://books.google.com/?id=01zo6yf0IUEC&pg=PA360&dq=alzheimer%27s+chew |accessdate=2008-08-19 }}</ref> ನುಂಗುವಲ್ಲಿನ ತೊಡಕುಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಾಗ, ಉಣಿಸುವ ಕೊಳವೆಗಳ ಬಳಕೆಯು ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಇಂಥ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಮತ್ತು ಉಣಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದರ ನೈತಿಕತೆಯು, ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರು ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಗಣನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid16415742">{{cite journal |author=Dennehy C |title=Analysis of patients' rights: dementia and PEG insertion |journal=Br J Nurs |volume=15 |issue=1 |pages=18–20 |year=2006 |pmid=16415742 }}</ref><ref name="pmid16556924">{{cite journal |author=Chernoff R |title=Tube feeding patients with dementia |journal=Nutr Clin Pract |volume=21 |issue=2 |pages=142–6 |year=2006 |month=April |pmid=16556924 |doi=10.1177/0115426506021002142 }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ಯಾವುದೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಶಾರೀರಿಕ ಪ್ರತಿಬಂಧಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ಬಳಕೆಯು ಅಪರೂಪವೆಂಬಂತೆ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯಾದರೂ, ADಯಿಂದ ನರಳುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಅವರ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಉಂಟಾಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅವು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುವ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳೂ ಇವೆ.<ref name="pracGuideAPA"/> ಕಾಯಿಲೆಯು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ ವಿಭಿನ್ನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಬಾಯಿಯ ಮತ್ತು ದಂತದ ಕಾಯಿಲೆ, ಒತ್ತಡದ ಹುಣ್ಣುಗಳು, ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅಥವಾ ಉಸಿರಾಟದ, ಚರ್ಮದ, ಅಥವಾ ಕಣ್ಣಿನ [[ಸೋಂಕು]]ಗಳು. ಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುವುದರಿಂದ ಅವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಅವು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಾಗ ವೃತ್ತಿಪರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid10369823">{{cite journal |author=Gambassi G, Landi F, Lapane KL, Sgadari A, Mor V, Bernabei R |title=Predictors of mortality in patients with Alzheimer's disease living in nursing homes |journal=J. Neurol. Neurosurg. Psychiatr. |volume=67 |issue=1 |pages=59–65 |year=1999 |month=July |pmid=10369823 |pmc=1736445 |doi=10.1136/jnnp.67.1.59 }}</ref><ref>ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು: * {{cite journal |author=Head B |title=Palliative care for persons with dementia |journal=Home Healthc Nurse |volume=21 |issue=1 |pages=53–60; quiz 61 |year=2003 |month=January |pmid=12544465 |doi=10.1097/00004045-200301000-00012 }} * {{cite journal |author=Friedlander AH, Norman DC, Mahler ME, Norman KM, Yagiela JA |title=Alzheimer's disease: psychopathology, medical management and dental implications |journal=J Am Dent Assoc |volume=137 |issue=9 |pages=1240–51 |year=2006 |month=September |pmid=16946428 }} * {{cite journal |author=Belmin J |title=Practical guidelines for the diagnosis and management of weight loss in Alzheimer's disease: a consensus from appropriateness ratings of a large expert panel |journal=J Nutr Health Aging |volume=11 |issue=1 |pages=33–7 |year=2007 |pmid=17315078 |author2=Expert Panel and Organisation Committee }} * {{cite journal |author=McCurry SM, Gibbons LE, Logsdon RG, Vitiello M, Teri L |title=Training caregivers to change the sleep hygiene practices of patients with dementia: the NITE-AD project |journal=J Am Geriatr Soc |volume=51 |issue=10 |pages=1455–60 |year=2003 |month=October |pmid=14511168 |doi=10.1046/j.1532-5415.2003.51466.x }} * {{cite journal |author=Perls TT, Herget M |title=Higher respiratory infection rates on an Alzheimer's special care unit and successful intervention |journal=J Am Geriatr Soc |volume=43 |issue=12 |pages=1341–4 |year=1995 |month=December |pmid=7490383 }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ಅಂತಿಮ ಹಂತಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಸಾವು ಸಂಭವಿಸುವವರೆಗೂ ಅನನುಕೂಲತೆಯನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid12854952">{{cite journal |author=Shega JW, Levin A, Hougham GW, ''et al.'' |title=Palliative Excellence in Alzheimer Care Efforts (PEACE): a program description |journal=J Palliat Med |volume=6 |issue=2 |pages=315–20 |year=2003 |month=April |pmid=12854952 |doi=10.1089/109662103764978641 }}</ref> ತಡವಾದ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಮುನ್ನರಿವು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರೋಗಿಗಳು, ಜೀವನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಹುರುಪಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅಥವಾ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂಬುದಾಗಿ USನಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಅಧ್ಯಯನವು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ. <ref>{{cite journal |author=Mitchell SL, Teno JM, Kiely DK, ''et al.'' |title=The clinical course of advanced dementia |journal=N Engl J Med |volume=361 |issue=16 |pages=1529–38 |year=2009 |month=Oct |pmid=19828530 |doi=10.1056/NEJMoa0902234 |pmc=2778850}}</ref> == ವ್ಯಾಧಿಯ ಮುನ್ನರಿವು == [[ಚಿತ್ರ:Alzheimer and other dementias world map - DALY - WHO2004.svg|thumb|2004ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 100,000 ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ ಮತ್ತು ಇತರ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿದ್ದ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯ-ಹೊಂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜೀವಿತವರ್ಷ.[454][455][456][457][458][459][460][461][462][463][464][465][466]]] ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತಗಳನ್ನು ಪತ್ತಹಚ್ಚುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಒಮ್ಮೆಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ ನಿರ್ಧಾರಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯವೊಂದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆಗಲೂ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು. ಸ್ಮೃತಿ ನಷ್ಟದಂಥ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಲಘುವಾದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ಮುಂದುವರಿಯುವ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳು, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ ಹೋಗುವ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ್ದಲ್ಲದ ಅಡಚಣೆಗಳ ಹಂತಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತಾ, ಸ್ವತಂತ್ರ ಇರುವಿಕೆಯ ಯಾವುದೇ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತವೆ.<ref name="pmid10653284"/> ಈ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಮುದಾಯದ ಜೀವನ ನಿರೀಕ್ಷಣೆಯ ಅವಧಿಯು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.<ref name="pmid3776457"/><ref name="pmid8757016">{{cite journal |author=Bowen JD, Malter AD, Sheppard L, ''et al.'' |title=Predictors of mortality in patients diagnosed with probable Alzheimer's disease |journal=Neurology |volume=47 |issue=2 |pages=433–9 |year=1996 |month=August |pmid=8757016 }}</ref><ref name="pmid12580712">{{cite journal |author=Dodge HH, Shen C, Pandav R, DeKosky ST, Ganguli M |title=Functional transitions and active life expectancy associated with Alzheimer disease |journal=Arch. Neurol. |volume=60 |issue=2 |pages=253–9 |year=2003 |month=February |pmid=12580712 |doi=10.1001/archneur.60.2.253 }}</ref> ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುವ ಸರಾಸರಿ ಜೀವನ ನಿರೀಕ್ಷಣಾ ಅವಧಿಯು ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid3776457"/> 3%ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುವ ರೋಗಿಗಳು ಹದಿನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಜೀವಿಸಬಹುದು.<ref name="pmid7793228"/> ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ, ಕುಗ್ಗಿದ ಕ್ರಿಯಾಸಂಬಂಧಿ ಮಟ್ಟ, ಕುಸಿತಗಳ ಇತಿಹಾಸ ಹಾಗೂ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿನ ಅಡಚಣೆಗಳು ಇವು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕಾಯಿಲೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಹೃದಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, [[ಮಧುಮೇಹ]] ಅಥವಾ ಮದ್ಯ ವ್ಯಸನದ ಇತಿಹಾಸದಂಥ, ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಇತರ ಕಾಯಿಲೆಗಳೂ ಸಹ ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಲಾದ ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid8757016"/><ref name="pmid15068977">{{cite journal |author=Larson EB, Shadlen MF, Wang L, ''et al.'' |title=Survival after initial diagnosis of Alzheimer disease |journal=Ann. Intern. Med. |volume=140 |issue=7 |pages=501–9 |year=2004 |month=April |pmid=15068977 }}</ref><ref name="pmid7792352">{{cite journal |author=Jagger C, Clarke M, Stone A |title=Predictors of survival with Alzheimer's disease: a community-based study |journal=Psychol Med |volume=25 |issue=1 |pages=171–7 |year=1995 |month=January |pmid=7792352 |doi=10.1017/S0033291700028191 }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯು ತೀರಾ ಮುಂಚಿನ ವಯೋಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಷ್ಟೂ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಒಟ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯು ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೇ, ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಆರೋಗ್ಯವಂತ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಜೀವನ ನಿರೀಕ್ಷಣೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid12580712"/> ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಪುರುಷರು ಕಡಿಮೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆಯ ಮುನ್ನರಿವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid7793228"/><ref name="pmid15883266">{{cite journal |author=Ganguli M, Dodge HH, Shen C, Pandav RS, DeKosky ST |title=Alzheimer disease and mortality: a 15-year epidemiological study |journal=Arch. Neurol. |volume=62 |issue=5 |pages=779–84 |year=2005 |month=May |pmid=15883266 |doi=10.1001/archneur.62.5.779 }}</ref> ಈ ಕಾಯಿಲೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಪೈಕಿ 70%ನಷ್ಟು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾವಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ [[ಮರಣ|ಸಾವಿನ ಕಾರಣ]] ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref name="pmid3776457"/> ನ್ಯುಮೋನಿಯಾ ಮತ್ತು [[ನಿರ್ಜಲೀಕರಣ]]ದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ವಾಡಿಕೆಯದು ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಾವಿನ ತತ್‌ಕ್ಷಣದ ಕಾರಣಗಳಾಗಿದ್ದರೆ, [[ಕ್ಯಾನ್ಸರ್|ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌‌]] ಸಮಸ್ಯೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವಾಡಿಕೆಯ ಸಾವಿನ ಕಾರಣ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.<ref name="pmid3776457"/><ref name="pmid15883266"/> == ಸೋಂಕುಶಾಸ್ತ್ರ == {| align="left" border="2"| class="wikitable sortable " ಶೈಲಿ="text-align:center" |+ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪ್ರಮಾಣಗಳು<br /> 65 ವರ್ಷ<ref name="pmid17727890"/> ವಯಸ್ಸಾದ ನಂತರ |- ! ವಯಸ್ಸು !! ಹೊಸ ಪೀಡಿತರು<br /> ಪ್ರತಿ ಸಾವಿರ<br /> ವ್ಯಕ್ತಿ–ವರ್ಷಗಳು |- !65–69 |&nbsp;3 |- !70–74 |&nbsp;6 |- !75–79 |&nbsp;9 |- !80–84 |23 |- !85–89 |40 |- !90–&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; |69 |} ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ-ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಹರಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣ. ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಎಂಬುದು, ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ–ಸಮಯದ ಪ್ರತಿ ಏಕಮಾನಕ್ಕಿರುವ ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಪ್ರತಿ ಸಾವಿರ ವ್ಯಕ್ತಿ–ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಕಂಡುಬರುವ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ); ಅದೇವೇಳೆಗೆ, ಹರಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣ ಎಂಬುದು, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕಾಯಿಲೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಹಯೋಗಿ ಅನುಲಂಬ ಅಧ್ಯಯನಗಳು (ಒಂದು ಕಾಯಿಲೆ-ಮುಕ್ತ ಜನಸಮುದಾಯವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೂ ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಸಂದರ್ಭದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು) ಎಲ್ಲಾ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರತಿ ಸಾವಿರ ವ್ಯಕ್ತಿ–ವರ್ಷಗಳಿಗೆ 10 ಮತ್ತು 15ರ ನಡುವಿನ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ADಗೆ<ref name="pmid17727890">{{cite journal |author=Bermejo-Pareja F, Benito-León J, Vega S, Medrano MJ, Román GC |title=Incidence and subtypes of dementia in three elderly populations of central Spain |journal=J. Neurol. Sci. |volume=264 |issue=1–2 |pages=63–72 |year=2008 |month=January |pmid=17727890 |doi=10.1016/j.jns.2007.07.021 }}</ref><ref name="pmid12028245">{{cite journal |author=Di Carlo A, Baldereschi M, Amaducci L, ''et al.'' |title=Incidence of dementia, Alzheimer's disease, and vascular dementia in Italy. The ILSA Study |journal=J Am Geriatr Soc |volume=50 |issue=1 |pages=41–8 |year=2002 |month=January |pmid=12028245 |doi=10.1046/j.1532-5415.2002.50006.x |last12=Ilsa Working |first12=Group }}</ref> ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ 5–8ರ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ; ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ದಾಖಲಾಗುವ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಹೊಸ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಪೈಕಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು AD ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದು ಇದರರ್ಥ. ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ವಯಸ್ಸು ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪ್ರಮಾಣಗಳು ಎಲ್ಲಾ ವಯೋಮಾನಗಳವರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿಲ್ಲ: 65 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾದ ನಂತರದ ಪ್ರತಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ವಶಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಅಪಾಯವು ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಪ್ರತಿ ಸಾವಿರ ವ್ಯಕ್ತಿ-ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈ ಮಟ್ಟವು 3ರಿಂದ ಮೊದಲ್ಗೊಂಡು 69ರವರೆಗೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.<ref name="pmid17727890"/><ref name="pmid12028245"/> ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ; ಮಹಿಳೆಯರು, ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ 85 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ವಯಸ್ಸಾದವರ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರು AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದರ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid12028245"/><ref>{{cite journal |author=Andersen K, Launer LJ, Dewey ME, ''et al.'' |title=Gender differences in the incidence of AD and vascular dementia: The EURODEM Studies. EURODEM Incidence Research Group |journal=Neurology |volume=53 |issue=9 |pages=1992–7 |year=1999 |month=December |pmid=10599770 |last12=Martinez-Lage |first12=JM |last13=Stijnen |first13=T |last14=Hofman |first14=A }}</ref> ಜನಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ADಯು ಹರಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣವು, ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಉಳಿವಿನ ಅಂಶಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿಭಿನ್ನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ADಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ವಯಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ಪರಿಗಣನೆಗೊಳಗಾಗುವ ಜನಸಮುದಾಯದ ಸರಾಸರಿ ವಯಸ್ಸನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವುದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಹರಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣವು 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ 1.6%ನಷ್ಟಿತ್ತು ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾದ ಮತ್ತು 65–74ರ ವಯೋಮಾನದ ಗುಂಪಿನ ಹೀಗೆ ಎರಡರ ಅಂಕಿ-ಅಂಶವಾಗಿತ್ತು; 75–84ರ ವಯೋಮಾನದ ಗುಂಪಿನವರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣವು 19%ಗೆ ಹೆಚ್ಚಳಗೊಂಡಿದ್ದರೆ, 84ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯೋಮಾನದವರ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಇದು 42%ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು.<ref>2000 U.S. ಅಂದಾಜುಗಳು: * {{cite journal |author=Hebert LE, Scherr PA, Bienias JL, Bennett DA, Evans DA |title=Alzheimer disease in the US population: prevalence estimates using the 2000 census |journal=Arch. Neurol. |volume=60 |issue=8 |pages=1119–22 |year=2003 |month=August |pmid=12925369 |doi=10.1001/archneur.60.8.1119 }} * {{cite web |title=Profiles of general demographic characteristics, 2000 census of population and housing, United States |year=2001 |publisher=U.S. Census Bureau |url=http://www.census.gov/prod/cen2000/dp1/2kh00.pdf |format=PDF |accessdate=2008-08-27 }}</ref> ಕಡಿಮೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಹರಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಟ್ಟಗಳು ಕಡಿಮೆಯಿವೆ.{{Dead link|date=February 2010}}<ref name="pmid16360788"/> [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ]]ಯು (ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಹೆಲ್ತ್‌ ಆರ್ಗನೈಸೇಷನ್‌) ಅಂದಾಜಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, 2005ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ 0.379%ನಷ್ಟು ಜನರು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇದರ ಹರಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು 2015ರಲ್ಲಿ 0.441%ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ 2030ರಲ್ಲಿ 0.556%ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಈ ಸಂಘಟನೆಯ ಅಂದಾಜಾಗಿದೆ.<ref name="isbn9789241563369">{{cite book | last = World Health Organization | title = Neurological Disorders: Public Health Challenges | publisher = World Health Organization | year = 2006 | location = Switzerland | pages = 204–207 | url = http://www.who.int/mental_health/neurology/neurodiso/en/index.html | isbn = 978-92-4-156336-9 }}</ref> ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕೂಡಾ ಅದೇ ರೀತಿಯ ತೀರ್ಮಾನಗಳನ್ನು ತಳೆದಿವೆ.<ref name="pmid16360788">{{cite journal |author=Ferri CP, Prince M, Brayne C, ''et al.'' |title=Global prevalence of dementia: a Delphi consensus study |journal=Lancet |volume=366 |issue=9503 |pages=2112–7 |year=2005 |month=December |pmid=16360788 |pmc=2850264 |doi=10.1016/S0140-6736(05)67889-0 |url=http://www.sbgg.org.br/profissional/artigos/pdf/demencia_mundo.pdf |accessdate=2008-06-25 |format=PDF |last12=Mathers |first12=C |last13=Menezes |first13=PR |last14=Rimmer |first14=E |last15=Scazufca |first15=M |last16=Alzheimer's Disease |first16=International |archive-date=2008-06-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080625071754/http://www.sbgg.org.br/profissional/artigos/pdf/demencia_mundo.pdf |url-status=bot: unknown }}</ref> ಮತ್ತೊಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ಅಂದಾಜಿಸಿದ ಪ್ರಕಾರ, 2006ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪೈಕಿ 0.40%ನಷ್ಟು ಜನರು (ವ್ಯಾಪ್ತಿ 0.17–0.89%; ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸಂಖ್ಯೆ {{Nowrap|26.6 million}}, ವ್ಯಾಪ್ತಿ {{Nowrap|11.4–59.4 million}}) AD ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 2050ರ ವೇಳೆಗೆ ಹರಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಟ್ಟವು ಮೂರುಪಟ್ಟಿನಷ್ಟು ಹಾಗೂ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಟ್ಟವು ನಾಲ್ಕುಪಟ್ಟಿನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದೆ.<ref ಹೆಸರು="ಬ್ರೂಕ್‌ಮೆಯೆರ್‌ 2007">2006 ಹರಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಂದಾಜು: * {{cite journal |author=Brookmeyer R, Johnson E, Ziegler-Graham K, MH Arrighi |title=Forecasting the global burden of Alzheimer's disease |journal=Alzheimer's and Dementia |volume=3 |issue=3 |pages=186–91 |year=2007 |month=July |doi=10.1016/j.jalz.2007.04.381 |url=http://works.bepress.com/cgi/viewcontent.cgi?article=1022&context=rbrookmeyer |accessdate=2008-06-18 |pmid=19595937 |last1=Brookmeyer |first1=R |last2=Johnson |first2=E |last3=Ziegler-Graham |first3=K |last4=Arrighi |first4=HM |archive-date=2008-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081207025403/http://works.bepress.com/cgi/viewcontent.cgi?article=1022&context=rbrookmeyer |url-status=dead }} * {{cite journal |url=http://un.org/esa/population/publications/wpp2006/WPP2006_Highlights_rev.pdf |format=PDF |accessdate=2008-08-27 |year=2007 |title=World population prospects: the 2006 revision, highlights |publisher=Population Division, Department of Economic and Social Affairs, United Nations |version=Working Paper No. ESA/P/WP.202 |archive-date=2008-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080819191533/http://www.un.org/esa/population/publications/wpp2006/WPP2006_Highlights_rev.pdf |url-status=dead }}</ref> == ಇತಿಹಾಸ == [[ಚಿತ್ರ:Auguste D aus Marktbreit.jpg|thumb|ಅಲೋಯ್ಸ್‌‌ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ರೋಗಿಯಾದ ಅಗಸ್ಟೆ ಡೆಟರ್‌ 1902ರಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ. ಅವಳದು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಚಿತವಾದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಮೊದಲು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರಕರಣವಾಗಿತ್ತು.]] ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ [[ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ]]ಗೂ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯಕ್ಕೂ ಸಂಬಂಧವಿದೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್‌ ಮತ್ತು ರೋಮನ್‌ ದಾರ್ಶನಿಕರು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು.<ref name="pmid9661992">{{cite journal |author=Berchtold NC, Cotman CW |title=Evolution in the conceptualization of dementia and Alzheimer's disease: Greco-Roman period to the 1960s |journal=Neurobiol. Aging |volume=19 |issue=3 |pages=173–89 |year=1998 |pmid=9661992 |doi=10.1016/S0197-4580(98)00052-9 }}</ref> 1901ರವರೆಗೂ ವಾಸ್ತವಿಕ ಸಂಗತಿಯು ಅರಿವಿಗೆ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲೋಯ್ಸ್‌‌ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಎಂಬ ಜರ್ಮನ್‌ ಮನೋವೈದ್ಯನು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಚಿರಪರಿಚಿತಗೊಂಡ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಅಗಸ್ಟೆ D ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ತಾನು ಕರೆದ ಐವತ್ತು-ವರ್ಷ-ವಯಸ್ಸಿನ ಓರ್ವ ಮಹಿಳೆಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದ. 1906ರಲ್ಲಿ ಆಕೆಯು ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ಅವಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿತು; ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೇ ಆತ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವರದಿಮಾಡಿದ.<ref>ಅಗಸ್ಟೆ D.: * {{ cite journal | author=Alzheimer Alois | title=Über eine eigenartige Erkrankung der Hirnrinde [About a peculiar disease of the cerebral cortex] | journal=Allgemeine Zeitschrift fur Psychiatrie und Psychisch-Gerichtlich Medizin | volume=64 | issue=1–2 | pages=146–148 | year=1907 | language={{de icon}} }} * {{cite journal |author=Alzheimer Alois |title=About a peculiar disease of the cerebral cortex. By Alois Alzheimer, 1907 (Translated by L. Jarvik and H. Greenson) |journal=Alzheimer Dis Assoc Disord |volume=1 |issue=1 |pages=3–8 |year=1987 |pmid=3331112 }} * {{cite book |author=Maurer Ulrike, Maurer Konrad |title=Alzheimer: the life of a physician and the career of a disease |publisher=Columbia University Press |location=New York |year=2003 |page=270 |isbn=0-231-11896-1 |oclc= }}</ref> ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅದೇ ರೀತಿಯ ಹನ್ನೊಂದು ಪ್ರಕರಣಗಳು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ವರದಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವು; ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಅಷ್ಟುಹೊತ್ತಿಗಾಗಲೇ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದವು.<ref name="pmid9661992"/> ಅಗಸ್ಟೆ Dಯ ಮೂಲವರದಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ (ಭ್ರಮೆಗಳು ಮತ್ತು ಭ್ರಾಂತಿಗಳು) ಹಾಗೂ ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು (ಅಪಧಮನಿಯ ಮಾಂದ್ಯದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು) ಕಾಣಿಸದಂತೆ ತಡೆಹಿಡಿದ ನಂತರ, ಎಮಿಲ್‌‌ ಕ್ರೇಪೆಲಿನ್‌ ಎಂಬಾತ ಸದರಿ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಒಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಸೂಚಕವಾದ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿ ಮೊದಲು ವಿವರಿಸಿದ.<ref>{{cite journal |author=Berrios G E |title=Alzheimer's disease: a conceptual history |journal=Int. J. Ger. Psychiatry |volume=5 |issue= |pages=355–365 |year=1990 |month= |pmid= |doi=10.1002/gps.930050603 }}</ref> ಕ್ರೇಪೆಲಿನ್‌ನಿಂದ ''ಮುಪ್ಪಿಗೆ-ಮುಂಚಿನ'' [[ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ]] ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ''ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ'' ಯನ್ನು ಅವನು ''ಮುಪ್ಪಿನ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ'' ಯ ಒಂದು ಉಪಬಗೆಯಾಗಿ, 1910ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ''ಟೆಕ್ಸ್ಟ್‌ಬುಕ್‌ ಆಫ್‌ ಸೈಕಿಯಾಟ್ರಿ'' ಎಂಬ ತನ್ನ ಕೃತಿಯ ಎಂಟನೇ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿದ.<ref name="isbn1-4325-0833-4">{{cite book |author=Kraepelin Emil, Diefendorf A. Ross (translated by) |title=Clinical Psychiatry: A Textbook For Students And Physicians (Reprint) |publisher=Kessinger Publishing |date=2007-01-17 |page=568 |isbn=1-4325-0833-4 |oclc= }}</ref> 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಬಹುಭಾಗದವರೆಗೆ, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ 45 ಮತ್ತು 65ರ ವಯೋಮಾನಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿತ್ತು. 1977ರ ನಂತರ ಈ ಪರಿಭಾಷೆಯು ಬದಲಾಯಿತು; ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ADಯ ಕುರಿತಾದ ಒಂದು ಸಮ್ಮೇಳನವು ತನ್ನ ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಾ, ಮುಪ್ಪಿಗೆ-ಮುಂಚಿನ ಮತ್ತು ಮುಪ್ಪಿನ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಮತ್ತು ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರದ ಕುರುಹುಗಳು ಬಹುಪಾಲು ತದ್ರೂಪಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವು ವಿಭಿನ್ನ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು ಎಂಬುದರ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಇದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಆ ಲೇಖಕರು ಸೇರ್ಪಡೆಮಾಡಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತು.<ref name="isbn0-89004-225-X">{{cite book |author=Katzman Robert, Terry Robert D, Bick Katherine L (editors) |title=Alzheimer's disease: senile dementia and related disorders |publisher=Raven Press |location=New York |year=1978 |page=595 |isbn=0-89004-225-X |oclc= }}</ref> ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇದು, ವಯಸ್ಸಿನ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ''ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ'' ಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮಾಡಲು ಇದು ಕಾರಣವಾಯಿತು.<ref name="pmid9702682">{{cite journal |author=Boller F, Forbes MM |title=History of dementia and dementia in history: an overview |journal=J. Neurol. Sci. |volume=158 |issue=2 |pages=125–33 |year=1998 |month=June |pmid=9702682 |doi=10.1016/S0022-510X(98)00128-2 }}</ref> 65ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಯಸ್ಸಾದವರಲ್ಲಿನ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲೆಂದು ''ಸಿನೈಲ್‌ ಡಿಮೆನ್ಷಿಯಾ ಆಫ್‌ ದಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ ಟೈಪ್‌'' (SDAT) ಎಂಬ ಪರಿಭಾಷೆಯನ್ನು ಒಂದಷ್ಟು ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಬಳಸಲಾದರೆ, ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನವರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂಬ ಶಿಷ್ಟ ಶಬ್ದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೋಗಚಿಹ್ನೆಯ ಮಾದರಿ, ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವು, ಮತ್ತು ನರರೋಗಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ವಯೋಮಾನಗಳ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲೆಂದು, ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂಬ ಪರಿಭಾಷೆಯನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಾಮಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು.<ref name="pmid3531918">{{cite journal |author=Amaducci LA, Rocca WA, Schoenberg BS |title=Origin of the distinction between Alzheimer's disease and senile dementia: how history can clarify nosology |journal=Neurology |volume=36 |issue=11 |pages=1497–9 |year=1986 |month=November |pmid=3531918 }}</ref> == ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ == === ಸಾಮಾಜಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳು === ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯು, ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು, ಯುರೋಪ್‌ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿನ<ref name="pmid15685097"/><ref name="pmid9543467"/> ಸಮಾಜಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಪೈಕಿ ಸೇರಿದ್ದರೆ, [[ಅರ್ಜೆಂಟೀನ|ಅರ್ಜೆಂಟೈನಾ]],<ref name="pmid16870037">{{cite journal |author=Allegri RF, Butman J, Arizaga RL, ''et al.'' |title=Economic impact of dementia in developing countries: an evaluation of costs of Alzheimer-type dementia in Argentina |journal=Int Psychogeriatr |volume=19 |issue=4 |pages=705–18 |year=2007 |month=August |pmid=16870037 |doi=10.1017/S1041610206003784 }}</ref> ಅಥವಾ [[ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ]]ದಂಥ<ref name="pmid16858741">{{cite journal |author=Suh GH, Knapp M, Kang CJ |title=The economic costs of dementia in Korea, 2002 |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=21 |issue=8 |pages=722–8 |year=2006 |month=August |pmid=16858741 |doi=10.1002/gps.1552 }}</ref> ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ವೆಚ್ಚವೂ ಸಹ ಉನ್ನತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಏರುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಸಮಾಜದ ಹಳತಾಗುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ವೆಚ್ಚಗಳೂ ಪ್ರಾಯಶಃ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ತನ್ಮೂಲಕ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತವೆ. AD-ಸಂಬಂಧಿತ ವೆಚ್ಚಗಳಲ್ಲಿ, ಶುಶ್ರೂಷಾಗೃಹದ ಪಾಲನೆಯಂಥ ನೇರವಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೆಚ್ಚಗಳು, ಆಂತರಿಕ ಹಗಲು ಪಾಲನೆಯಂಥ ವೈದ್ಯಕೀಯೇತರ ನೇರವೆಚ್ಚಗಳು, ಮತ್ತು ರೋಗಿ ಹಾಗೂ ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವವರು ಈ ಇಬ್ಬರ ನಷ್ಟವಾದ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯಂಥ ಪರೋಕ್ಷ ವೆಚ್ಚಗಳೂ ಸೇರಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid9543467"/> ಅಧ್ಯಯನಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಬದಲಾಗಬಹುದಾದರೂ, ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುವ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ವೆಚ್ಚಗಳು 160 ಶತಕೋಟಿ $<ref name="pmid16401889">{{cite journal |author=Wimo A, Jonsson L, Winblad B |title=An estimate of the worldwide prevalence and direct costs of dementia in 2003 |journal=Dement Geriatr Cogn Disord |volume=21 |issue=3 |pages=175–81 |year=2006 |pmid=16401889 |doi=10.1159/000090733 }}</ref> ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಇರುತ್ತದೆಂದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ; ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌ ಕಾಯಿಲೆಯ ವೆಚ್ಚಗಳು ಪ್ರತಿವರ್ಷವೂ 100 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ಇರಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref name="pmid9543467"/> ಆರೋಗ್ಯ ಪಾಲನೆಯ ವೃತ್ತಿಪರರಿಂದ ಆಗುವ, ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಸಂಸ್ಥಾವಲಂಬಿಯಾಗಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಆಗುವ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಪಾಲನೆಯು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೆಚ್ಚಗಳ ಮಹತ್ತರವಾದ ಮೂಲವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚಗಳ 2/3ನಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.<ref name="pmid15685097"/> ಮನೆಯಲ್ಲಿಯ ಜೀವನವೆಚ್ಚವೂ ಸಹ ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿರುತ್ತದೆ<ref name="pmid15685097"/>, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವಿಕೆಯ ಸಮಯ ಮತ್ತು ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಗಳಿಕೆಗಳಂಥ, ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಜೀವನವೆಚ್ಚವು ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid11445614">{{cite journal |author=Moore MJ, Zhu CW, Clipp EC |title=Informal costs of dementia care: estimates from the National Longitudinal Caregiver Study |journal=J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci |volume=56 |issue=4 |pages=S219–28 |year=2001 |month=July |pmid=11445614 }}</ref> ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ ಮತ್ತು ನಡವಳಿಕೆಯ ಅಡಚಣೆಗಳ<ref name="pmid16676288">{{cite journal |author=Jönsson L, Eriksdotter Jönhagen M, Kilander L, ''et al.'' |title=Determinants of costs of care for patients with Alzheimer's disease |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=21 |issue=5 |pages=449–59 |year=2006 |month=May |pmid=16676288 |doi=10.1002/gps.1489 }}</ref> ಹಾಜರಿಯೊಂದಿಗೆ ವೆಚ್ಚಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಾರೀರಿಕ ಪಾಲನೆಯ ಮುನ್ನೇರ್ಪಾಡಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಹೆಚ್ಚಿನಮಟ್ಟದ ಪಾಲನಾ ಸಮಯದೊಂದಿಗೆ ಇವು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid11445614"/> ಆದ್ದರಿಂದ, ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕ್ಷೀಣತೆಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುವ, ಸಂಸ್ಥಾವಲಂಬಿಯಾಗಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ನಿಗಾವಣೆ ಮಾಡುವವರ ಕಾಲಾವಧಿಗಳನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸದ್ಯದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿವೆ.<ref name="pmid9543467"/> === ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಿಕೆಯ ಹೊರೆ === ಮುಖ್ಯ ನಿಗಾವಣೆಗಾರರ ಪಾತ್ರವನ್ನು, ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಳೆ ಬಾಧಿತರ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿ ಅಥವಾ ಓರ್ವ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ವಾಡಿಕೆ.{{Dead link|date=February 2010}}<ref name="metlife.com"/> ನಿಗಾವಣೆಗಾರರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಮಾನಸಿಕ, ಶಾರೀರಿಕ ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕ ಮಗ್ಗುಲುಗಳು ಈ ಹೊರೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತವೆ.<ref name="pmid17662119"/><ref name="pmid10489656"/><ref name="pmid10489657"/> ರೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯ ಪಾಲನೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.<ref name="pmid18044111">{{cite journal |author=Zhu CW, Sano M |title=Economic considerations in the management of Alzheimer's disease |journal=Clin Interv Aging |volume=1 |issue=2 |pages=143–54 |year=2006 |pmid=18044111 |doi=10.2147/ciia.2006.1.2.143 |pmc=2695165 }}</ref> ಪಾಲನೆಯ ಹೆಚ್ಚು ವೃತ್ತಿಪರವಾದ ಮತ್ತು ದುಬಾರಿಯಾದ ಮಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಈ ಆಯ್ಕೆಯೂ ಸಹ ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ.<ref name="pmid18044111"/><ref>{{cite journal |author=Gaugler JE, Kane RL, Kane RA, Newcomer R |title=Early community-based service utilization and its effects on institutionalization in dementia caregiving |journal=Gerontologist |volume=45 |issue=2 |pages=177–85 |year=2005 |month=April |pmid=15799982 }}</ref> ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಶುಶ್ರೂಷಾಗೃಹದ ನಿವಾಸಿಗಳ ಪೈಕಿ ಮೂರನೇ-ಎರಡು ಭಾಗದಷ್ಟು ಮಂದಿ ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.<ref name="pracGuideAPA"/> ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆಯ ನಿಗಾವಣೆಗಾರರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದ ಶಾರೀರಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಿಗೆ ಈಡಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು.<ref name="pmid12480441">{{cite journal |author=Ritchie K, Lovestone S |title=The dementias |journal=Lancet |volume=360 |issue=9347 |pages=1759–66 |year=2002 |month=November |pmid=12480441 |doi=10.1016/S0140-6736(02)11667-9 }}</ref> ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಿಗಾವಣೆಗಾರರ ಮಹತ್ತರವಾದ ಮನಸ್ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿವೆ: ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಬಾಧಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು, ಪಾಲನೆಗಾರನು/ಳು ಓರ್ವ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿರುವುದು, ಪಾಲನೆಗೊಳಗಾಗುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮುಂದಿಡುವ ವಿಶೇಷಗಮನ ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವ ನಡವಳಿಕೆಗಳಾದ ಖಿನ್ನತೆ, ನಡವಳಿಕೆಯ ಅಡಚಣೆಗಳು, ಭ್ರಾಂತಿಗಳು, ನಿದ್ರಾ-ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಅಥವಾ ನಡಿಗೆಯ ಅಡೆತಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ.<ref name="pmid2241719">{{cite journal |author=Brodaty H, Hadzi-Pavlovic D |title=Psychosocial effects on carers of living with persons with dementia |journal=Aust N Z J Psychiatry |volume=24 |issue=3 |pages=351–61 |year=1990 |month=September |pmid=2241719 |doi=10.3109/00048679009077702 }}</ref><ref name="pmid9646153">{{cite journal |author=Donaldson C, Tarrier N, Burns A |title=Determinants of carer stress in Alzheimer's disease |journal=Int J Geriatr Psychiatry |volume=13 |issue=4 |pages=248–56 |year=1998 |month=April |pmid=9646153 |doi=10.1002/(SICI)1099-1166(199804)13:4<248::AID-GPS770>3.0.CO;2-0 }}</ref> ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, AD ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿ ವಾರವೂ ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ 47 ಗಂಟೆಗಳನ್ನು ವಿನಿಯೋಗಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಕುಟುಂಬದ ನಿಗಾವಣೆಗಾರರು ಅನೇಕವೇಳೆ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸಮಯವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ; ಅದೇವೇಳೆಗೆ ಬಾಧಿತರನ್ನು ಪಾಲನೆಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೆಚ್ಚಗಳೂ ಸಹ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತವೆ. ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಓರ್ವ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ ರೋಗಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮಾಡಲಾಗುವ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಹಾಗೂ ಪರೋಕ್ಷ ವೆಚ್ಚಗಳು, ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ 18,000 ಮತ್ತು $77,500 $ನಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ನಡುವಣ ಇರುತ್ತದೆ.<ref name="pmid11445614"/>{{Dead link|date=February 2010}}<ref>{{Dead link|date=February 2010}} {{cite web | title=The MetLife Study of Alzheimer's Disease: The Caregiving Experience | month=August | year=2006 | url=http://www.metlife.com/WPSAssets/14050063731156260663V1FAlzheimerCaregivingExperience.pdf | publisher=MetLife Mature Market Institute | format=PDF | accessdate=2008-02-12 | archive-date=2008-06-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20080625071754/http://www.metlife.com/WPSAssets/14050063731156260663V1FAlzheimerCaregivingExperience.pdf | url-status=dead }}</ref> [[ಸಂವೇದನಾತ್ಮಕ ವರ್ತನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ|ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ನಡವಳಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ]] ಮತ್ತು ನಿಭಾಯಿಸುವ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳ ಬೋಧಿಸುವಿಕೆಯಂಥ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿಗಾವಣೆಗಾರರ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಮೂಹದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಿಸುವಲ್ಲಿನ ತಮ್ಮ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿವೆ.<ref name="pmid17662119"/><ref name="pmid11511058">{{cite journal |author=Pusey H, Richards D |title=A systematic review of the effectiveness of psychosocial interventions for carers of people with dementia |journal=Aging Ment Health |volume=5 |issue=2 |pages=107–19 |year=2001 |month=May |pmid=11511058 |doi=10.1080/13607860120038302 }}</ref> === ಪ್ರಮುಖ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳು === [[ಚಿತ್ರ:President Ronald Reagan with Charlton Heston at a Meeting with The Presidential Task Force on The Arts and Humanities in Cabinet Room - DPLA - 47b9185ffd7680d8f23ce4d9fe269696.jpg|thumb|ಶ್ವೇತಭವನದಲ್ಲಿನ ಸಭೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್‌ಟನ್‌ ಹೆಸ್ಟನ್‌ ಮತ್ತು ರೊನಾಲ್ಡ್‌‌ ರೇಗನ್‌.ಅವರಿಬ್ಬರೂ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ತುತ್ತಾದರು.]] ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯು ಅತೀವವಾಗಿ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅನೇಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜನರು ಇದಕ್ಕೆ ಈಡಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇದರ ಸುಪರಿಚಿತ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿನ ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ರೊನಾಲ್ಡ್‌‌ ರೇಗನ್‌ ಮತ್ತು ಐರಿಷ್‌ ಬರಹಗಾರ ಐರಿಸ್‌ ಮರ್ಡೋಕ್‌ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ; ಕಾಯಿಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ಹೇಗೆ ಹದಗೆಟ್ಟವು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸುವ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಲೇಖನಗಳಿಗೆ ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿದ್ದರು.<ref name="pmid15574466">{{cite journal |author=Garrard P, Maloney LM, Hodges JR, Patterson K |title=[http://brain.oxfordjournals.org/cgi/content/full/128/2/250 The effects of very early Alzheimer's disease on the characteristics of writing by a renowned author] |journal=Brain |volume=128 |issue=Pt 2 |pages=250–60 |year=2005 |month=February |pmid=15574466 |doi=10.1093/brain/awh341 }}</ref><ref name="pmid15461232">{{cite journal |author=Sherman FT |title=[http://www.modernmedicine.com/modernmedicine/article/articleDetail.jsp?id=121676 Did President Reagan have mild cognitive impairment while in office? Living longer with Alzheimer's Disease] |journal=Geriatrics |volume=59 |issue=9 |pages=11, 15 |year=2004 |month=September |pmid=15461232 }}</ref><ref name="pmid15788549">{{cite journal |author=Venneri A, Forbes-Mckay KE, Shanks MF |title=Impoverishment of spontaneous language and the prediction of Alzheimer's disease |journal=Brain |volume=128 |issue=Pt 4 |pages=E27 |year=2005 |month=April |pmid=15788549 |doi=10.1093/brain/awh419 |url= }}</ref> ಇತರ ನಿದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ: ನಿವೃತ್ತ [[ಫುಟ್‍ಬಾಲ್|ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ ಆಟಗಾರ]] ಫೆರೆಂಕ್‌ ಪುಸ್ಕಾಸ್‌,<ref>{{cite news | url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/europe/6155766.stm |title=Hungary legend Puskas dies at 79 |publisher=BBC News |date=2006-11-17 |accessdate=2008-01-25}} </ref> ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳಾದ ಹೆರಾಲ್ಡ್‌‌ ವಿಲ್ಸನ್‌ (ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ) ಮತ್ತು ಅಡಾಲ್ಫೊ ಸುವಾರೆಜ್‌ ([[ಸ್ಪೇನ್|ಸ್ಪೇನ್‌]]),<ref>{{cite web |url=http://www.number10.gov.uk/history-and-tour/prime-ministers-in-history/harold-wilson |title=Prime Ministers in History: Harold Wilson |publisher=10 Downing Street |location=London |accessdate=2008-08-18 |archive-date=2008-08-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080825211328/http://www.number10.gov.uk/history-and-tour/prime-ministers-in-history/harold-wilson |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.elpais.com/articulo/espana/padre/reconocio/Rey/noto/carino/elpepiesp/20080718elpepinac_11/Tes |title=Mi padre no reconoció al Rey pero notó el cariño |publisher=El País |location=Madrid |year=2008 |accessdate=2008-10-01 }}</ref> ನಟಿ ರೀಟಾ ಹೇವರ್ತ್‌,<ref>{{cite web |url=http://www.alz.org/galas/Rita/overview.asp |title=Chicago Rita Hayworth Gala |publisher=Alzheimer's Association |year=2007 |accessdate=2010-02-03 }} </ref> ನಟ [[ಚಾರ್ಲ್‍ಟನ್ ಹೆಸ್ಟನ್|ಚಾರ್ಲ್‌ಟನ್‌ ಹೆಸ್ಟನ್‌]],<ref>{{cite web |url=http://archives.cnn.com/2002/US/08/09/heston.illness/ |title=Charlton Heston has Alzheimer's symptoms |publisher=CNN |date=2002-08-09 |accessdate=2008-01-25 |archive-date=2008-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080201123928/http://archives.cnn.com/2002/US/08/09/heston.illness/ |url-status=dead }}</ref> ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಟೆರ್ರಿ ಪ್ರಾಟ್‌ಚೆಟ್‌,<ref>{{cite news |url=https://www.theguardian.com/books/2007/dec/12/news.michellepauli1 |author=Pauli Michelle |title=Pratchett announces he has Alzheimer's |publisher=Guardian News and Media |date=2007-12-12 |accessdate=2008-08-18 | location=London}}</ref> ಮತ್ತು ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ 2009ರ [[ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ|ನೊಬೆಲ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಯಿಂದ ಪುರಸ್ಕೃತನಾದ ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌ K. ಕಾವೊ.<ref>{{cite web |url=http://www.straitstimes.com/Breaking%2BNews/Asia/Story/STIStory_439665.html |title=Nobel Prize Winner has Alzheimer's |publisher=The Straits Times |date=2009-10-08 |accessdate=2009-10-09 }}</ref> ''ಐರಿಸ್‌‌'' ನಂಥ (2001)<ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0280778/ |title=Iris |date=2002-01-18 |publisher=IMDB |accessdate=2008-01-24}}</ref> ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಸಹ ADಯು ಬಿಂಬಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಇದು ಜಾನ್‌‌ ಬೇಯ್ಲೆ ಎಂಬಾತನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಐರಿಸ್‌ ಮರ್ಡೋಕ್‌‌ಳ<ref>{{cite book |title=Iris: a memoir of Iris Murdoch |author=Bayley John |publisher=Abacus |location=London |year=2000 |isbn=9780349112152 |oclc=41960006 }}</ref> ಕುರಿತಾಗಿ ಬರೆದ ಜೀವನ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ; ಇನ್ನುಳಿದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ವಿವರಗಳು ಹೀಗಿವೆ: ''ದಿ ನೋಟ್‌ಬುಕ್'' (2004),<ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0332280/ |title=The notebook |publisher=IMDB |accessdate=2008-02-22}}</ref> ಇದು 1996ರಲ್ಲಿ ಬಂದ ನಿಕೋಲಸ್‌ ಸ್ಪಾರ್ಕ್ಸ್‌‌‌ ಎಂಬಾತನ ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು;<ref>{{cite book |title=The notebook |author=Sparks Nicholas |year=1996 |publisher=Thorndike Press |location=Thorndike, Maine |page=268 |isbn=078620821X }} </ref> ''ಎ ಮೊಮೆಂಟ್‌ ಟು ರಿಮೆಂಬರ್‌'' (2004);''ಥಾನ್‌ಮಾತ್ರಾ'' (2005);<ref>{{cite web |url=http://www.webindia123.com/movie/regional/thanmatra/index.htm |title=Thanmathra |publisher=Webindia123.com |accessdate=2008-01-24}} </ref> ''ಮೆಮರೀಸ್‌ ಆಫ್‌ ಟುಮಾರೊ (ಅಶಿತಾ ನೊ ಕಿಯೊಕು)'' (2006),<ref>{{cite web |url=http://www.imdb.com/title/tt0494640/ |title=Ashita no kioku |originallanguage={{jp icon}} |publisher=IMDB |accessdate=2008-01-24}}</ref> ಇದು ಹಿರೊಶಿ ಒಗಿವಾರಾ ಎಂಬಾತನ ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು;<ref>{{cite book |author=Ogiwara Hiroshi |year=2004 |title=Ashita no Kioku |location=Tōkyō |publisher=Kōbunsha |isbn=9784334924461 |oclc=57352130 |language={{jp icon}} |isbn-status=May be invalid – please double check }}</ref> ''ಅವೇ ಫ್ರಂ ಹರ್‌‌'' (2006), ಇದು ಅಲೀಸ್‌ ಮನ್ರೊ ಎಂಬಾಕೆಯ "ದಿ ಬೇರ್‌ ಕೇಮ್‌ ಓವರ್‌ ದಿ ಮೌಂಟೇನ್‌" ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು.<ref>{{cite book |title=[[Hateship, Friendship, Courtship, Loveship, Marriage|Hateship, Friendship, Courtship, Loveship, Marriage: Stories]] |author=Munro Alice |location=New York |publisher=A.A. Knopf |year=2001 |isbn=9780375413001 |oclc=46929223 |chapter-url=The bear came over the mountain}}</ref> ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಮೇಲಿನ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ''ಮ್ಯಾಲ್ಕಂ ಅಂಡ್‌ ಬಾರ್ಬರಾ: ಎ ಲವ್‌ ಸ್ಟೋರಿ'' (1999) ಮತ್ತು ''ಮ್ಯಾಲ್ಕಂ ಅಂಡ್‌ ಬಾರ್ಬರಾ: ಲವ್‌'ಸ್‌ ಫೇರ್‌ವೆಲ್‌'' (2007); ಈ ಎರಡೂ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಲ್ಕಂ ಪಾಯಿಂಟನ್‌ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.<ref>ಮ್ಯಾಲ್ಕಂ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಬರಾ: * {{cite web |url=http://www.dfgdocs.com/Directory/Titles/700.aspx |title=Malcolm and Barbara: A love story |publisher=Dfgdocs |accessdate=2008-01-24 |archive-date=2008-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080524213821/http://www.dfgdocs.com/Directory/Titles/700.aspx |url-status=dead }} * {{cite web |url=http://www.bbc.co.uk/cambridgeshire/content/articles/2007/08/06/pointon_audio_feature.shtml |title=Malcolm and Barbara: A love story |publisher=BBC Cambridgeshire |accessdate=2008-03-02 }} * {{cite news |url=https://www.theguardian.com/media/2007/aug/07/broadcasting.itv |title=Alzheimer's film-maker to face ITV lawyers |publisher=Guardian Media |date=2007-08-07 |accessdate=2008-01-24 |location=London |first=John |last=Plunkett }}</ref> == ಸಂಶೋಧನೆಯ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು == {{as of | 2008}}, 400ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಔಷಧೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವಗಳು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತದ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ತಪಾಸಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ಪೈಕಿ ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಕಾಲುಭಾಗದಷ್ಟು ಔಷಧಿಗಳು IIIನೇ ಹಂತದ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿವೆ; ಇದು ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ನಡೆಯುವ ಅವಲೋಕನಕ್ಕೆ ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿರುವ ಕೊನೆಯ ಹಂತವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct2/results?term=alzheimer |title= Clinical Trials. Found 459 studies with search of: alzheimer |accessdate= 2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health }}</ref> ಕಾಯಿಲೆಯ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ರೋಗಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಉಪಚರಿಸುವುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶವು ಗಮನ ಹರಿಸಿದೆ. ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಬೀಟಾ ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವುದು, ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ<ref> {{cite journal |author=Lashuel HA, Hartley DM, Balakhaneh D, Aggarwal A, Teichberg S, [[David J E Callaway|Callaway DJE]] |title=New class of inhibitors of [[Beta amyloid|amyloid-beta]] fibril formation. Implications for the mechanism of pathogenesis in Alzheimer's disease |url=http://www.jbc.org/cgi/content/abstract/277/45/42881 |journal=[[Journal of Biological Chemistry|J Biol Chem]] |year=2002 |volume=277 |pages=42881–42890 |pmid=12167652 |doi=10.1074/jbc.M206593200 |issue=45 }}</ref> (ಅಪೋಮಾರ್ಫೀನ್‌‌‌‌ನಂಥವು) ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ಪ್ರೋಟೀನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಹಾಕುವಿಕೆಯು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಒಂದು ವಿಹಿತ ವಿಧಾನವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನವು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.<ref>{{cite journal |author=Dodel r, Neff F, Noelker C, Pul R, Du Y, Bacher M Oertel W. |title=Intravenous Immunoglobulins as a Treatment for Alzheimer's Disease: Rationale and Current Evidence |url=http://adisonline.com/drugs/Abstract/2010/70050/Intravenous_Immunoglobulins_as_a_Treatment_for.1.aspx |journal=Drugs |year=2010 |volume=70 |pages=513–528 |pmid=20329802 |doi=10.2165/11533070-000000000-00000 |issue=5 |access-date=2010-11-16 |archive-date=2011-09-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110917191608/http://adisonline.com/drugs/Abstract/2010/70050/Intravenous_Immunoglobulins_as_a_Treatment_for.1.aspx |url-status=dead }}</ref> ನಿರೋಧಕ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಹಾಕುವಿಕೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾವಿಸಲಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ರೋಗ ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಜನರನ್ನು ಉಪಚರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ನ ಸಂಚಯನವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ, ದಾಳಿಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಇದು ಆಧರಿಸಿದ್ದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.<ref>ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಹಾಕುವಿಕೆ: * {{cite journal |author=Hawkes CA, McLaurin J |title=Immunotherapy as treatment for Alzheimer's disease |journal=Expert Rev Neurother |volume=7 |issue=11 |pages=1535–48 |year=2007 |month=November |pmid=17997702 |doi=10.1586/14737175.7.11.1535 }} * {{cite journal |author=Solomon B |title=Clinical immunologic approaches for the treatment of Alzheimer's disease |journal=Expert Opin Investig Drugs |volume=16 |issue=6 |pages=819–28 |year=2007 |month=June |pmid=17501694 |doi=10.1517/13543784.16.6.819 }} * {{cite journal |author=Woodhouse A, Dickson TC, Vickers JC |title=Vaccination strategies for Alzheimer's disease: A new hope? |journal=Drugs Aging |volume=24 |issue=2 |pages=107–19 |year=2007 |pmid=17313199 |doi=10.2165/00002512-200724020-00003 }}</ref> ACC-001 ಎಂಬುದು<ref>{{cite web |url=http://www.clinicaltrials.gov/ct/show/NCT00498602 |title = Study Evaluating ACC-001 in Mild to Moderate Alzheimers Disease Subjects |work = Clinical Trial |publisher =US National Institutes of Health |accessdate=2008-06-05 |date = 2008-03-11}}</ref><ref>{{cite web |url=http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00479557 |title=Study Evaluating Safety, Tolerability, and Immunogenicity of ACC-001 in Subjects With Alzheimer's Disease |publisher=US National Institutes of Health |accessdate=2008-06-05 }}</ref> ಪರೀಕ್ಷೆ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಇಂಥದೊಂದು ಲಸಿಕೆಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿತ್ತಾದರೂ, 2008ರಲ್ಲಿ ಸದರಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ರದ್ದುಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{cite web |url=http://www.medpagetoday.com/MeetingCoverage/AAN/tb/9165 |title = Alzheimer's Disease Vaccine Trial Suspended on Safety Concern |publisher =Medpage Today |accessdate=2008-06-14 |date = 2008-04-18}}</ref> ಬ್ಯಾಪಿನ್ಯೂಜುಮಾಬ್‌ ಎಂಬುದು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಕವಸ್ತುವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಚೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌-ನಿರೋಧಕ ಪ್ರತಿಕಾಯಕ್ಕೆ ತದ್ರೂಪಿಯಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಒಂದು ಪ್ರತಿಕಾಯವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web |url=http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00574132 |title= Bapineuzumab in Patients With Mild to Moderate Alzheimer's Disease/ Apo_e4 non-carriers |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date= 2008-02-29 }}</ref> ಇತರ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ, AL-108ಯಂಥ<ref>{{cite web |url = http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00422981 |title = Safety, Tolerability and Efficacy Study to Evaluate Subjects With Mild Cognitive Impairment |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date = 2008-03-11 }}</ref> ನರರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕಾರಕವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಹ-ಪ್ರೋಟೀನೀನ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತೆಳ್ಳಗಾಗಿಸುವ PBT2ನಂಥ ಕಾರಕವಸ್ತುಗಳು ಸೇರಿವೆ.<ref>{{cite web |url = http://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT00471211 |title = Study Evaluating the Safety, Tolerability and Efficacy of PBT2 in Patients With Early Alzheimer's Disease |work = Clinical Trial |accessdate=2008-03-23 |publisher= US National Institutes of Health |date = 2008-01-13 }}</ref> ಎಟನೆರ್‌ಸೆಪ್ಟ್‌ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು TNFα ಗ್ರಾಹಿ ಸಮ್ಮಿಳನ ಪ್ರೋಟೀನು, ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.<ref name="pmid16926764">ಎಟನೆರ್‌ಸೆಪ್ಟ್‌ ಸಂಶೋಧನೆ: ** {{cite journal |author=Tobinick E, Gross H, Weinberger A, Cohen H |title=TNF-alpha modulation for treatment of Alzheimer's disease: a 6-month pilot study |journal=MedGenMed |volume=8 |issue=2 |page=25 |year=2006 |pmid=16926764 |pmc=1785182 }} ** {{cite journal |author=Griffin WS |title=Perispinal etanercept: potential as an Alzheimer therapeutic |journal=J Neuroinflammation |volume=5 |page=3 |year=2008 |pmid=18186919 |pmc=2241592 |doi=10.1186/1742-2094-5-3 }} ** {{cite journal |author=Tobinick E |title=Perispinal etanercept for treatment of Alzheimer's disease |journal=Curr Alzheimer Res |volume=4 |issue=5 |pages=550–2 |year=2007 |month=December |pmid=18220520 |doi=10.2174/156720507783018217 }}</ref> 2008ರಲ್ಲಿ, ಲಘು ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಮಧ್ಯಸ್ಥ ಮಟ್ಟದವರೆಗಿನ AD ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿನ ಕಾಯಿಲೆಯ ಹರಿವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದವು; ಟೌ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು<ref>{{cite journal |title=Tau aggregation inhibitor (TAI) therapy with remberTM arrests disease progression in mild and moderate Alzheimer's disease over 50 weeks |author=Wischik Claude M, Bentham Peter, Wischik Damon J, Seng Kwang Meng |journal=Alzheimer's & Dementia |publisher=Alzheimer's Association |year=2008 |month=July |volume=4 |issue=4 |page=T167 |url=http://www.abstractsonline.com/viewer/viewAbstractPrintFriendly.asp?CKey={E7C717CF-8D73-41E0-8DB0-FA92205978CD}&SKey={68E04DB5-AB1C-4F7B-9511-DA3173F4F755}&MKey={CFC5F7C6-CB6A-40C4-BC87-B30C9E64B1CC}&AKey={50E1744A-0C52-45B2-BF85-2A798BF24E02} |accessdate=2008-07-30 |doi=10.1016/j.jalz.2008.05.438 }}</ref><ref> {{cite journal |author=Harrington Charles, Rickard Janet E, Horsley David, ''et al.'' |title=Methylthioninium chloride (MTC) acts as a Tau aggregation inhibitor (TAI) in a cellular model and reverses Tau pathology in transgenic mouse models of Alzheimer's disease |journal=Alzheimer's & Dementia |publisher=Alzheimer's Association |year=2008 |month=July |pages=T120–T121 |doi=10.1016/j.jalz.2008.05.259 |volume=4 }}</ref> ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುವ ಒಂದು ಔಷಧವಾದ ಮೀಥೈಲ್‌ಥಯೋನಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ (ವ್ಯಾಪಾರೀ ನಾಮ ''ರೆಂಬರ್‌'' ) ಹಾಗೂ ಒಂದು ಹಿಸ್ಟಮೀನ್‌ರೋಧಕವಾಗಿರುವ ಡಿಮೆಬಾನ್‌ ಎಂಬ ಔಷಧಗಳು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಫಲಶ್ರುತಿಗಳಾಗಿದ್ದವು.<ref name="pmid18640457">{{cite journal |author=Doody RS, Gavrilova SI, Sano M, ''et al.'' |title=Effect of dimebon on cognition, activities of daily living, behaviour, and global function in patients with mild-to-moderate Alzheimer's disease: a randomised, double-blind, placebo-controlled study |journal=Lancet |volume=372 |issue=9634 |pages=207–15 |year=2008 |month=July |pmid=18640457 |doi=10.1016/S0140-6736(08)61074-0 }}</ref> ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಕ ಮುಕ್ತಾಯಗಳಲ್ಲಿನ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ, ಡಿಮೆಬಾನ್‌ನ ಅನುಕ್ರಮಿಕ ಹಂತ-IIIರ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗವು ವಿಫಲಗೊಂಡಿತು.<ref>[http://www.alzforum.org/new/detail.asp?id=2387 ಡಿಮೆಬಾನ್‌ ಡಿಸಪಾಯಿಂಟ್ಸ್‌ ಇನ್‌ ಫೇಸ್‌ 3 ಟ್ರಯಲ್‌]</ref> ವೈರಾಣು ನಿರೋಧಕ ಔಷಧೀಕರಣದಿಂದ ADಯನ್ನು ಉಪಚರಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದರ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ಸೂಚಿಸಿದ್ದು, ಅಮಿಲಾಯ್ಡ್‌‌ ದದ್ದುಗಳೊಂದಿಗೆ ಹರ್ಪಿಸ್‌ ಸಿಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್‌‌ ವೈರಾಣುವು ಜೊತೆಜೊತೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಸದರಿ ಅಧ್ಯಯನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal |author=Wozniak M, Mee A, Itzhaki R |title=Herpes simplex virus type 1 DNA is located within Alzheimer's disease amyloid plaques |journal=J Pathol |volume=217 |issue=1 |pages=131–138 |year=2008 |pmid=18973185 |doi=10.1002/path.2449}}</ref> ಸ್ಮೃತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಗ್ರಹಣದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿ ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೇಲೆ ಧ್ಯಾನವು ಹೊಂದಿರುವ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತಾದ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಉತ್ತೇಜನಾಕಾರಕವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತೃತವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕ, ಭವಿಷ್ಯದ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref>{{cite journal |pages=517–26 |last1=Newberg |first1=AB |issue=2 |last2=Wintering |first2=N |last3=Khalsa |first3=DS |last4=Roggenkamp |first4=H |last5=Waldman |first5=MR |author8=Newberg AB, Wintering N, Khalsa DS, Roggenkamp H, Waldman MR |volume=20 |title=Meditation effects on cognitive function and cerebral blood flow in subjects with memory loss: a preliminary study |year=2010 |journal=[[Journal of Alzheimer's Disease]] |url=http://www.j-alz.com/issues/20/vol20-2.html |pmid=20164557 |doi=10.3233/JAD-2010-1391 |doi_brokendate=2010-08-25 |access-date=2010-11-16 |archive-date=2010-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101007041817/http://j-alz.com/issues/20/vol20-2.html |url-status=dead }}(ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ)</ref> == ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ == * [[ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ|ಕಲೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ]] == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist|colwidth=30em}} == ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ == {{Spoken Wikipedia|Alzheimer's Disease.ogg|2008-09-12}} * {{cite book | title=Alzheimer's Disease: Unraveling the Mystery | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/UnravelingTheMystery | publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH | year=2008 }} * {{cite book |url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/ADPrevented/ |title=Can Alzheimer's Disease Be Prevented? |publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH |year=2009 }} * {{cite book | title=Caring for a Person with Alzheimer's Disease: Your Easy-to-Use Guide from the National Institute on Aging | url=http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/Publications/CaringAD/ | publisher=US Department of Health and Human Services, National Institute on Aging, NIH | year=2009 }} * {{cite journal |author=Cummings JL, Frank JC, Cherry D, Kohatsu ND, Kemp B, Hewett L, Mittman B |title=Guidelines for managing Alzheimer's disease: Part&nbsp;I. Assessment |journal=American Family Physician |volume=65 |issue=11 |pages=2263–2272 |year=2002 |pmid=12074525 |url=http://www.aafp.org/afp/20020601/2263.html }} * {{cite journal |author= Cummings JL, Frank JC, Cherry D, Kohatsu ND, Kemp B, Hewett L, Mittman B |title=Guidelines for managing Alzheimer's disease: Part&nbsp;II. Treatment |journal=American Family Physician |volume=65 |issue=12 |pages=2525–2534 |year=2002 |pmid=12086242 |url=http://www.aafp.org/afp/20020615/2525.html }} * {{cite web | title=Alzheimer's Behavior Management: Learn to manage common behavior problems | url=http://www.helpguide.org/elder/alzheimers_behavior_problems.htm | author=Russell D, Barston S, White M | publisher=helpguide.org | date=2007-12-19 | accessdate=2008-02-29 }} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * [http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/ResearchInformation/ResearchCenters/ ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಡಿಸೀಸ್‌ ಸೆಂಟರ್ಸ್‌ (ADCಸ್‌)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100604070324/http://www.nia.nih.gov/Alzheimers/ResearchInformation/ResearchCenters/ |date=2010-06-04 }} * [http://www.nia.nih.gov/alzheimers ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಡಿಸೀಸ್‌ ಎಜುಕೇಷನ್‌ ಅಂಡ್‌ ರೆಫರಲ್‌ (ADEAR) ಸೆಂಟರ್‌] * [http://www.alz.org/index.asp ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌'ಸ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120730181212/http://www.alz.org/index.asp |date=2012-07-30 }} * [http://memory.ucsf.edu/ UCSF ಮೆಮರಿ ಅಂಡ್‌ ಏಜಿಂಗ್‌ ಸೆಂಟರ್‌] {{Commons category|Alzheimer's disease}} {{-}} {{Mental and behavioral disorders|selected = neurological}} {{Diseases of the nervous system}} {{Amyloidosis}} {{DEFAULTSORT:Alzheimer's Disease}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಆಲ್‌ಝೈಮರ್‌‌ನ ಕಾಯಿಲೆ]] [[ವರ್ಗ:ವಯಸ್ಸಾಗುವುದಕ್ಕೆ-ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ನರವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿನ ಪರಿಹರಿಸಲ್ಪಡದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ವ್ಯಾಧಿಕರಣ ವಿಜ್ಞಾನದ ತಿಳಿದಿರದ ಬೇನೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ನರದ ಅವನತಿಯುಂಟುಮಾಡುವ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು]] kope1utze54zfp84hxuy70k2rmtgt3w 0 27045 1374273 1349430 2026-05-27T17:43:48Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374273 wikitext text/x-wiki {{Software development process}} '''ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಎಂಬುದು ಒಂದು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ಉತ್ಪನ್ನ ಅಥವಾ ಸೇವೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕುರಿತಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರರಿಗೆ ಒದಗಿಸಲು ಇದನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.kaner.com/pdfs/ETatQAI.pdf ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ಲೊರೇಟರಿ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090126151156/http://kaner.com/pdfs/ETatQAI.pdf |date=2009-01-26 }}, ಸೆಮ್‌ ಕೇನರ್‌‌, ಫ್ಲೋರಿಡಾ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ, ''ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌ವೈಡ್‌ ಆನ್ಯುಯಲ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್‌'', ಓರ್ಲೆಂಡೊ, FL, ನವೆಂಬರ್‌ 2006</ref> ವ್ಯವಹಾರದ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ತಂತ್ರಾಂಶದ ಒಂದು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ, ಸ್ವತಂತ್ರ ನೋಟವನ್ನೂ ಸಹ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶದ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಆಶಯದೊಂದಿಗಿನ ಒಂದು ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಅಥವಾ ಅನ್ವಯಿಕೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಸದರಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕೌಶಲಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆಯಾದರೂ, ಕೌಶಲಗಳು ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಸೀಮಿತಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಒಂದು ತಂತ್ರಾಂಶ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ/ಅನ್ವಯಿಕೆ/ಉತ್ಪನ್ನವು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು ಎಂಬ ಅಂಶವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿರಿಸಿಕೊಂಡು, ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದರ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿಯೂ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬಹುದು: # ಅದು ತನ್ನ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುತ್ತದೆ; # ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು # ಅದೇ ಗುಣ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ವಿಶದೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಮತ್ತು ಸಂಕೇತಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಬಹುಪಾಲು ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯತ್ನವು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆನ್ನಬಹುದಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರವು, ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ತಂತ್ರಾಂಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ವಿಭಿನ್ನ ತಂತ್ರಾಂಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಭಿನ್ನ ಘಟ್ಟಗಳೆಡೆಗೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಗೈಲ್‌‌‌ನಂಥ ಹೊಸದಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಗಳು ಅನೇಕವೇಳೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರೇರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ವರ್ಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಥವಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭಾಗವು ಪರೀಕ್ಷಕರ ಒಂದು ಔಪಚಾರಿಕ ತಂಡಕ್ಕೆ ತಲುಪುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ, ಅದನ್ನು ಅಭಿವರ್ಧಕರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿರುವ ಮಾದರಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ, ಪರೀಕ್ಷಾ ನೆರವೇರಿಕೆಯ ಬಹುಭಾಗವು ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ವಿಶದೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಹಾಗೂ ಸಂಕೇತಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. == ಸ್ಥೂಲ ನೋಟ == ತಂತ್ರಾಂಶದೊಳಗಿನ ಎಲ್ಲಾ ದೋಷಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಎಂದಿಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾರದು. ಅದರ ಬದಲಿಗೆ, ತಪ್ಪಾಗದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಉತ್ಪನ್ನದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ ಮತ್ತು ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಹೋಲಿಸುವ ಒಂದು ''ಗುಣದೋಷ ವಿವೇಚನೆ'' ಅಥವಾ ''ಹೋಲಿಕೆ'' ಯನ್ನು ಇದು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ; 'ತಪ್ಪಾಗದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು' ಎಂಬುದು, ಸಮಸ್ಯೆಯೊಂದನ್ನು ಗುರುತಿಸಲೆಂದು ಪರಿಣಿತರು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ತತ್ತ್ವಗಳು ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಗಳು, ಒಡಂಬಡಿಕೆಗಳು,<ref>ಲೀಟ್ನರ್, A., ಸಿಯುಪಾ, I., ಒರಿಯೋಲ್‌, M., ಮೆಯೆರ್‌‌, B., ಫಿವಾ, A., [http://se.inf.ethz.ch/people/leitner/publications/cdd_leitner_esec_fse_2007.pdf "ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್‌ ಡ್ರಿವನ್‌ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ = ಟೆಸ್ಟ್‌ ಡ್ರಿವನ್‌ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ - ರೈಟಿಂಗ್‌ ಟೆಸ್ಟ್‌ ಕ್ಲಾಸಸ್‌"]; ತಂತ್ರಾಂಶ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನ ತಳಹದಿಗಳ ಕುರಿತಾದ 2007ರ ACM SIGSOFT ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ (ಡುಬ್ರೊವ್ನಿಕ್‌‌, ಕ್ರೊವೇಷಿಯಾ) ಮತ್ತು ESEC/FSE'07: ಐರೋಪ್ಯ ತಂತ್ರಾಂಶ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಸಮ್ಮೇಳನದ ನಡಾವಳಿಗಳು, 2007ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌</ref> ಹೋಲಿಸಬಹುದಾದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಅದೇ ಉತ್ಪನ್ನದ ಹಿಂದಿನ ಆವೃತ್ತಿಗಳು, ಆಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಥವಾ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಉದ್ದೇಶದ ಕುರಿತಾದ ತೀರ್ಮಾನಗಳು, ಬಳಕೆದಾರರ ಅಥವಾ ಗ್ರಾಹಕರ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು, ಸುಸಂಬದ್ಧ ಪ್ರಮಾಣಕಗಳು, ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಾನೂನುಗಳು, ಅಥವಾ ಇತರ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಈ ತಪ್ಪಾಗದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದಾದರೂ ಅವು ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಸೀಮಿತಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನವೂ ಒಂದು ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಶ್ರೋತೃವರ್ಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಡಿಯೋ ಆಟದ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಶ್ರೋತೃವರ್ಗವು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್‌ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಶ್ರೋತೃವರ್ಗಕ್ಕಿಂತ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನವೊಂದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಅದರಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವಾಗ, ಅದು ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನದ ಕುರಿತಾಗಿ ಒಂದಷ್ಟು ಮೌಲ್ಯ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಸದರಿ ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನವು ಅದರ ಆಂತ್ಯಿಕ-ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ, ಅದರ ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಶ್ರೋತೃವರ್ಗಕ್ಕೆ, ಅದರ ಖರೀದಿದಾರರಿಗೆ, ಮತ್ತು ಇತರ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರರಿಗೆ ಸ್ವೀಕಾರಯೋಗ್ಯವಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂಸ್ಥೆಯು ನಿರ್ಣಯಿಸುತ್ತದೆ. '''ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಎಂಬುದು ಈ ಮೌಲ್ಯ ನಿರ್ಧಾರಣೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. NIST ವತಿಯಿಂದ 2002ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ತಂತ್ರಾಂಶದ ದೋಷಗಳಿಂದಾಗಿ U.S. ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ 59.5 ಶತಕೋಟಿ $ನಷ್ಟು ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಉತ್ತಮವಾದ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದೇ ಆದಲ್ಲಿ, ಈ ವೆಚ್ಚದ ಮೂರನೇ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref>[http://www.abeacha.com/NIST_press_release_bugs_cost.htm ಸಾಪ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ಎರರ್ಸ್‌ ಕಾಸ್ಟ್‌ U.S. ಇಕಾನಮಿ $59.5 ಬಿಲಿಯನ್‌ ಆನ್ಯುಯಲಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110707074023/http://www.abeacha.com/NIST_press_release_bugs_cost.htm |date=2011-07-07 }}, NIST ವರದಿ</ref> == ಇತಿಹಾಸ == ದೋಷಗಳ ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಗ್ಲೆನ್‌ಫೋರ್ಡ್‌ J. ಮೈಯರ್ಸ್‌ ಎಂಬಾತ 1979ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದ.<ref name="Myers 1979">{{cite book|first=Glenford J.|last=Myers|title=The Art of Software Testing|publisher=John Wiley and Sons|year=1979|isbn=0-471-04328-1}}</ref> ಒಡೆಯುವಿಕೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮೇಲೆ ಅವನ ಗಮನವಿತ್ತಾದರೂ ("ದೋಷವೊಂದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದು ಯಶಸ್ವಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ"<ref name="Myers 1979" /><ref>{{cite journal|journal=Dr. Dobb's journal of software tools for the professional programmer|publisher=M&amp;T Pub|year=1987|volume=12|issue=1-6|page=116|url=https://books.google.com/?id=7RoIAAAAIAAJ|title=Dr. Dobb's journal of software tools for the professional programmer|author1=Company, People's Computer}}</ref>), ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆಯಂಥ ಮೂಲಭೂತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲನೆಯಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವಲ್ಲಿನ ತಂತ್ರಾಂಶ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಸಮುದಾಯದ ಬಯಕೆಯನ್ನು ಇದು ವಿಶದಗೊಳಿಸಿತು. 1988ರಲ್ಲಿ ಡೇವ್ ಗೆಲ್‌ಪೆರಿನ್‌ ಮತ್ತು ವಿಲಿಯಂ C. ಹೆಟ್‌ಜೆಲ್‌ ಎಂಬಿಬ್ಬರು ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿನ ಹಂತಗಳು ಮತ್ತು ಗುರಿಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದರು:<ref>{{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> * 1956ರವರೆಗೆ - ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರ ಉದ್ದೇಶಿತ<ref>''1956ರವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯು ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರೆಡೆಗೆ ಉದ್ದೇಶಿತವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರೆಡೆಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅನೇಕವೇಳೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು: ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರ ನಡುವೆ ಅಲ್ಲಾವ ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.'' {{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> * 1957–1978 - ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ ಉದ್ದೇಶಿತ<ref>''1957ರಿಂದ–1978ರವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ ಉದ್ದೇಶಿತ ಅವಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೋಷಗಳ ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು - ತಂತ್ರಾಂಶವು ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.'' {{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> * 1979–1982 - ವಿನಾಶಕ ಉದ್ದೇಶಿತ<ref>''1979 ಮತ್ತು 1982ರ ನಡುವಿನ ಸಮಯವು ವಿನಾಶಕ ಉದ್ದೇಶಿತ ಅವಧಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದೇ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು.'' {{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> * 1983–1987 - ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಉದ್ದೇಶಿತ<ref>''1983–1987ರ ಅವಧಿಯು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಉದ್ದೇಶಿತ ಅವಧಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: ತಂತ್ರಾಂಶದ ಜೀವಿತಾವಧಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಳೆಯುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು.'' {{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> * 1988–2000 - ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಉದ್ದೇಶಿತ<ref name="Gelperin 1988">''1988ರಿಂದ ಮೊದಲ್ಗೊಂಡು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಉದ್ದೇಶಿತ ಅವಧಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ದೋಷಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವ ಮತ್ತು ದೋಷಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಸಲುವಾಗಿ ತಂತ್ರಾಂಶವು ತನ್ನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವುದು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು.'' {{cite journal|first=D.|last=Gelperin|coauthors=B. Hetzel|title=The Growth of Software Testing|journal=CACM|volume=31|issue=6|year=1988|id=ISSN 0001-0782}}</ref> == ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಷಯಗಳು == === ವ್ಯಾಪ್ತಿ === ತಂತ್ರಾಂಶದ ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಧಾನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ದೋಷಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಮತ್ತು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಯಕಃಶ್ಚಿತ್ತಾಗಿರದ ಅನುಸರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನವೊಂದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನಷ್ಟೇ ಇದು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಬಲ್ಲದು.<ref name="Kaner1">{{cite book | last = Kaner | first = Cem | authorlink = Cem Kaner | coauthors =Falk, Jack and Nguyen, Hung Quoc | title = Testing Computer Software, 2nd Ed. | publisher = John Wiley and Sons, Inc. | year = 1999 | location = New York, et al | pages = 480 pages | url = | doi = | id = | isbn = 0-471-35846-0}}</ref> ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಅಂಶಗಳು ಅನೇಕವೇಳೆ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ. ಸಂಕೇತದ ಅವಲೋಕನವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಹಲವಾರು ಪರಿಸರಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಸಂಕೇತದ ನೆರವೇರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಕೇತದ ಮಗ್ಗುಲುಗಳ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವಿಕೆಯು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಅದು ಏನನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಅಂದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆಯೋ ಅದನ್ನು ಹಾಗೂ ಅದು ಏನನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಿದೆಯೋ ಅದನ್ನು ಸಂಕೇತವು ಮಾಡುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ. ಈಗಿನ ತಂತ್ರಾಂಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂಡದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಪರೀಕ್ಷಾ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಪಾತ್ರಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು, ತಂತ್ರಾಂಶವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸರಿಪಡಿಸುವಿಕೆಗ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref name="kolawa">{{cite book | last = Kolawa | first = Adam | coauthors = Huizinga, Dorota | title = Automated Defect Prevention: Best Practices in Software Management | url = http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0470042125.html | year = 2007 | publisher = Wiley-IEEE Computer Society Press | location = | pages = 41–43 | isbn = 0470042125 | access-date = 2011-01-10 | archive-date = 2012-04-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120425232401/http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0470042125.html | url-status = dead }}</ref> ===ಕಾರ್ಯತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ಸಂಕೇತದ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ರಮ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಕೇತದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ದಾಖಲೆ ಸಂಗ್ರಹಣದಲ್ಲಿ ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಥವಾ ಬಳಕೆದಾರರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಕೆಲವೊಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. "ಬಳಕೆದಾರನು ಇದನ್ನು ಮಾಡಬಲ್ಲನೇ" ಅಥವಾ "ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದೇ" ಎಂಬಂಥ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆರೋಹ್ಯತೆ (ಪ್ರಮಾಣ ವೃದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ) ಅಥವಾ ಭದ್ರತೆಯಂಥ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೆಲಸ ಅಥವಾ ಬಳಕೆದಾರರ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಡದ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಮಗ್ಗುಲುಗಳಿಗೆ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. "ಒಮ್ಮೆಗೆ ಎಷ್ಟು ಜನರು ಲಾಗ್‌ ಇನ್‌ ಆಗಲು ಸಾಧ್ಯ" ಎಂಬಂಥ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ===ದೋಷಗಳು ಮತ್ತು ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳು=== ಸಂಕೇತಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ತಪ್ಪುಗಳಿಂದಲೇ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಎಲ್ಲಾ ದೋಷಗಳೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ದುಬಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದಾದ ದೋಷಗಳ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೂಲವು ಅಂತರಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಂದ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಿಂದ, ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ವಿನ್ಯಾಸಕನು ಕರ್ತವ್ಯಲೋಪದ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಎಸಗಲು ಇದು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite book | last = Kolawa | first = Adam | coauthors = Huizinga, Dorota | title = Automated Defect Prevention: Best Practices in Software Management | url = http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0470042125.html | year = 2007 | publisher = Wiley-IEEE Computer Society Press | location = | page = 86 | pages = 426 | isbn = 0470042125 | access-date = 2011-01-10 | archive-date = 2012-04-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120425232401/http://www.wiley.com/WileyCDA/WileyTitle/productCd-0470042125.html | url-status = dead }}</ref> ಪರೀಕ್ಷಣೀಯತೆ, ಆರೋಹ್ಯತೆ (ಪ್ರಮಾಣವೃದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ), ಸಮರ್ಥನೀಯತೆ, ಉಪಯುಕ್ತತೆ, ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ, ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಯಂಥ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು, ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ಅಂತರಗಳ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ತಂತ್ರಾಂಶ ದೋಷಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಸಂಯೋಜಕನೋರ್ವನು ಒಂದು ತಪ್ಪನ್ನು (ಪ್ರಮಾದ) ಎಸಗಿದಾಗ, ಅದು ತಂತ್ರಾಂಶದ ಮೂಲ ಸಂಕೇತದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ದೋಷಕ್ಕೆ (ನ್ಯೂನತೆ, ಕೊರತೆ) ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ದೋಷವನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿದ್ದೇ ಆದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ತಪ್ಪು ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ, ವೈಫಲ್ಯತೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.<ref name="ctfl">ವಿಭಾಗ 1.1.2, [http://www.istqb.org/downloads/syllabi/SyllabusFoundation.pdf ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಟೆಸ್ಟರ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ ಲೆವೆಲ್‌ ಸಿಲಬಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081217060535/http://www.istqb.org/downloads/syllabi/SyllabusFoundation.pdf |date=2008-12-17 }}, ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಕ್ವಾಲಿಫಿಕೇಷನ್ಸ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌</ref> ಎಲ್ಲಾ ದೋಷಗಳೂ ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಯವಸಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂದೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜಡ ಸಂಕೇತದಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳು ಎಂದಿಗೂ ವೈಫಲ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪರಿಸರವು ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ದೋಷವೊಂದು ಒಂದು ವೈಫಲ್ಯತೆಯಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಲ್ಲದು. ಒಂದು ಹೊಸ ಯಂತ್ರಾಂಶದ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ತಂತ್ರಾಂಶವು ಚಾಲಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದು, ಮೂಲ ದತ್ತಾಂಶದಲ್ಲಿನ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ಅಥವಾ ವಿಭಿನ್ನ ತಂತ್ರಾಂಶದೊಂದಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವಿಕೆ ಇವು ಪರಿಸರದಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.<ref name="ctfl" /> ಏಕೈಕ ದೋಷವೊಂದು ಒಂದು ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ವೈಫಲ್ಯತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. === ದೋಷಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು === ದೋಷವೊಂದನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ ಕಂಡುಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭ ಎಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಂಬಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite book | last = Kaner | first = Cem | authorlink = Cem_Kaner | coauthors = James Bach, Bret Pettichord | title=Lessons Learned in Software Testing: A Context-Driven Approach | publisher=[[John Wiley & Sons|Wiley]] |year=2001 | isbn = 0-471-08112-4 | page=4 }}</ref> ದೋಷವು ಯಾವ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ದೋಷವನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡುವುದರ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಕೋಷ್ಟಕವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite book | last = McConnell | first = Steve | title = Code Complete | edition = 2nd | publisher = Microsoft Press |year=2004 | pages = 960 | isbn = 0-7356-1967-0 }}</ref> ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ವೇಳೆ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸಮಸ್ಯೆಯೊಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯ-ನಂತರವಷ್ಟೇ ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ, ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ಅವಲೋಕನದಿಂದ ಒಂದು ವೇಳೆ ಅದಾಗಲೇ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದರೆ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗಿಂತ, ಅದನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡಲೆಂದು 10–100 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತದೆ. : {| class="wikitable" |- ! rowspan="2" colspan="2"| ದೋಷವೊಂದನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡಲು ಆಗುವ ವೆಚ್ಚ ! colspan="5"| ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾದ ಸಮಯ |- !ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು !ವಿನ್ಯಾಸ ರಚನೆ !ನಿರ್ಮಾಣ !ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ !ಬಿಡುಗಡೆಯ-ನಂತರದ್ದು |- ! rowspan="3"| ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಮಯ ! ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು | align="center"| 1× | align="center"| 3× | align="center"| 5–10× | align="center"| 10× | align="center"| 10–100× |- !ವಿನ್ಯಾಸ ರಚನೆ | align="center"| - | align="center"| 1× | align="center"| 10× | align="center"| 15× | align="center"| 25–100× |- !ನಿರ್ಮಾಣ | align="center"| - | align="center"| - | align="center"| 1× | align="center"| 10× | align="center"| 10–25× |} ===ಹೊಂದಾಣಿಕೆ=== ತಂತ್ರಾಂಶವು ತೋರಿಸುವ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಒಂದು ಕೊರತೆಯು ಅದರ ವೈಫಲ್ಯತೆಯ (ವಾಸ್ತವವಾದ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ) ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ; ಅಂದರೆ, ಇತರ ಅನ್ವಯಿಕೆ ತಂತ್ರಾಂಶ, [[ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣ ಸಾಧನ|ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ]]ಗಳು (ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆವೃತ್ತಿಗಳು, ಇವು ಹಳೆಯದು ಅಥವಾ ಹೊಸದು ಆಗಿರಬಹುದು), ಅಥವಾ ಮೂಲಕ್ಕಿಂತ ಮಹತ್ತರವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರಗಳೊಂದಿಗೆ (ಅಂದರೆ, ಡೆಸ್ಕ್‌ಟಾಪ್‌ ಒಂದರ ಮೇಲೆ ಚಾಲಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು ಎಂದು ಆಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ಈಗ ಒಂದು ವೆಬ್‌‌ ಅನ್ವಯಿಕೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಒಂದು ವೆಬ್‌‌ ಬ್ರೌಸರ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿರುವ ಒಂದು ಅಂತ್ಯದ ಅಥವಾ GUI ಅನ್ವಯಿಕೆಯಂಥದು) ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗುವಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಾಂಶವು ತೋರಿಸುವ ಕೊರತೆಯು ಅದರ ವೈಫಲ್ಯತೆಯ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಹಿಮ್ಮುಖದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯೊಂದರ ನಿದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದ ವಿನೂತನ ಆವೃತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವೇ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಸಂಯೋಜಕರು ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ; ಇಂಥದೊಂದು ವಿನೂತನ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಬಳಕೆದಾರರೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿರದೇ ಇರಬಹುದು. ಇದು ಆಶಿಸದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದ ಹಿಂದಿನ ಆವೃತ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ, ಅಥವಾ ಉದ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದ ಹಿಂದಿನ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಬಳಸಲ್ಪಡುವಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿದ್ದ ಹಳತಾದ ಯಂತ್ರಾಂಶದ ಮೇಲೆ ವಿನೂತನ ಕೃತಿಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದಿರಬಹುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಮೂಲಮಾನ ಅಥವಾ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರವಾಗಿ ಪೂರ್ವನಿಯಾಮಕವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇಂಥ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡಬಹುದು. ===ಪ್ರದಾನ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು=== ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗಿನ ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಮೂಲಭೂತವಾದ ಸಮಸ್ಯೆಯೆಂದರೆ, ಪ್ರದಾನಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ (ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ) ''ಎಲ್ಲಾ'' ಸಂಯೋಜನೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ, ಒಂದು ಸರಳ ಉತ್ಪನ್ನದೊಂದಿಗೂ ಸಹ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.<ref name="Kaner1">ಪುಟಗಳು 17–18</ref><ref>ತತ್ತ್ವ 2, ವಿಭಾಗ 1.3, [http://www.bcs.org/upload/pdf/istqbsyll.pdf ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಟೆಸ್ಟರ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ ಲೆವೆಲ್‌ ಸಿಲಬಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081217060536/http://www.bcs.org/upload/pdf/istqbsyll.pdf |date=2008-12-17 }}, ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಕ್ವಾಲಿಫಿಕೇಷನ್ಸ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌</ref> ಅಂದರೆ, ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನವೊಂದರಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ವಿರಳವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುವ ದೋಷಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಾ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು ಕಷ್ಟಕರ ಎಂಬುದು ಇದರರ್ಥ. ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಆಯಾಮಗಳಾದ (ಅದು ಹೇಗೆ ''ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು'' ಎಂದು ಭಾವಿಸಲ್ಪಡುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅದು ಹೇಗೆ ''ಇರಬೇಕು'' ಎಂದು ಭಾವಿಸಲ್ಪಡುವುದು) ಉಪಯುಕ್ತತೆ, ಆರೋಹ್ಯತೆ (ಪ್ರಮಾಣವೃದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ), ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ, ಹೊಂದಾಣಿಕೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ; ಇದು ಓರ್ವನಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟಿರುವ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ, ಮತ್ತೋರ್ವನಿಗೆ ಅಸಹನೀಯವಾಗಿರಬಹುದಾದ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ===ಸ್ಥಾಯೀ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಚಲನಶೀಲ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅನೇಕ ವಿಧಾನಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಅವಲೋಕನಗಳು, ಪರಿಗಣನೆಗಳು, ಅಥವಾ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳು ಸ್ಥಾಯೀ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಜ್ಜಿಕೆಯೊಂದಿಗಿನ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿತ ಸಂಕೇತವನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವುದನ್ನು ಚಲನಶೀಲ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಾಯೀ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಮತ್ತು ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್‌ ಅನೇಕವೇಳೆ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ). ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯು ಸ್ವತಃ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ (ಇದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಾ ಘಟ್ಟದ ಆರಂಭ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ) ಚಲನಶೀಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಕೇತದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು (ಮೂಲಮಾನಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು) ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯು 100% ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಚಲನಶೀಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬಹುದಾಗಿದೆ. ಉಳಿಕೆಗಳು/ಚಾಲಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಅಥವಾ ದೋಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಪರಿಸರವೊಂದರಿಂದ ನೆರವೇರಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೌಶಲಗಳಾಗಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಹರವುಹಾಳೆ (ಸ್ಪ್ರೆಡ್‌ಶೀಟ್‌) ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ವಭಾವದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ("ಹಾರಾಡುತ್ತ") ಒಂದು ದೊಡ್ಡದಾದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಅಥವಾ ಪಠ್ಯದ ಕುಶಲ ಬಳಕೆಯ ನಂತರ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ತಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ===ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆ=== ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗಿನ ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:<ref name="tran">{{cite book |last=Tran | first=Eushiuan | editor=Koopman, P. | title=Topics in Dependable Embedded Systems | location=USA | publisher=Carnegie Mellon University | year=1999 | chapter=Verification/Validation/Certification |chapterurl=http://www.ece.cmu.edu/~koopman/des_s99/verification/index.html | accessdate=2008-01-13}}</ref> * ಪರಿಶೀಲನೆ: ನಾವು ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ್ದೇವೆಯೇ? (ಅಂದರೆ, ಅದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿದೆಯೇ). * ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆ: ನಾವು ಸರಿಯಾದ ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ್ದೇವೆಯೇ? (ಅಂದರೆ, ಇದು ಗ್ರಾಹಕ ಬಯಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿದೆಯೇ). ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಎಂಬ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿನಿಮಯಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಎರಡು ಶಬ್ದಗಳು ತಪ್ಪಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನೂ ಸಹ ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಪರಿಭಾಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ IEEEನ ಪ್ರಮಾಣಕ ಶಬ್ದಸಂಗ್ರಹದ ಅನುಸಾರ: :ಪರಿಶೀಲನೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಥವಾ ಅಂಗಭಾಗದ ಮೌಲ್ಯನಿರ್ಣಯಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹಂತದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಆ ಹಂತದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುತ್ತವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಅದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ::ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಎಂಬುದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಥವಾ ಅಂಗಭಾಗದ ಮೌಲ್ಯನಿರ್ಣಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಅದು ಈಡೇರಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಸದರಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ===ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಾ ತಂಡ=== ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಕರ ವತಿಯಿಂದ ನಡೆಸಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. 1980ರ ದಶಕದವರೆಗೂ "ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಕ" ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತಾದರೂ, ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನೂ ಸಹ ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವೃತ್ತಿಯಾಗಿ ನೋಡುವ ಪರಿಪಾಠವು ಶುರುವಾಯಿತು. ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿನ<ref>ನೋಡಿ D. ಗೆಲ್‌ಪೆರಿನ್‌ ಮತ್ತು W.C. ಹೆಟ್‌ಜೆಲ್‌</ref> ಅವಧಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಗುರಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ''ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ'', ''ಪರೀಕ್ಷಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ'', ''ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿನ್ಯಾಸಕ'', ''ಪರೀಕ್ಷಕ'', ''ಸ್ವಯಂಚಾಲನೆಯ ಅಭಿವರ್ಧಕ'', ಮತ್ತು ''ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ''. === ತಂತ್ರಾಂಶದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಖಾತರಿ (ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌‌ ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌‌-SQA) === ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ತಂತ್ರಾಂಶದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಖಾತರಿ (SQA) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.<ref name="Kaner1"/> SQAಯಲ್ಲಿ, ತಂತ್ರಾಂಶ ಸಂಸ್ಕರಣದ ಪರಿಣತರು ಮತ್ತು ಶ್ರಾವಕರು, ತಂತ್ರಾಂಶ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಕುರಿತಾದ ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ನೋಟವನ್ನು ಕಾಣಲು ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ. ವಿತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಂತ್ರಾಂಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರಬಹುದಾದ, ''ನ್ಯೂನತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ'' (ಡಿಫೆಕ್ಟ್‌ ರೇಟ್‌) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ದೋಷಗಳ ಮೊತ್ತವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ, ಅವರು ತಂತ್ರಾಂಶ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನೇ ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಬದಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು "ಸ್ವೀಕಾರಯೋಗ್ಯ ದೋಷದ ಪ್ರಮಾಣ" ಎಂಬುದು ತಂತ್ರಾಂಶದ ಸ್ವರೂಪದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಹಾರಾಟದ ಅನುಕರಣಕಾರಕ ವಿಡಿಯೋ ಆಟವೊಂದು, ಒಂದು ವಾಸ್ತವಿಕ ವಿಮಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕಿಂತಲೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ದೋಷ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. SQAನೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಕೊಂಡಿಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆಯಾದರೂ, ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಭಾಗಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತೆರನಾದ SQA ಚಟುವಟಿಕೆಯು ಇಲ್ಲದಿರಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬುದು ತಂತ್ರಾಂಶದಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವ ಒಂದು ಕಾರ್ಯಭಾರವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ದತ್ತಮಾಹಿತಿಗಳ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಜ್ಜಿಕೆಗೆ ಮೀಸಲಾದ ಅದರ ವಾಸ್ತವಿಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, QA (ಗುಣಮಟ್ಟ ಖಾತರಿ) ಎಂಬುದು ಕಾರ್ಯನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಮವಿಧಾನಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನವಾಗಿದ್ದು, ಮೊದಲ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೇ ದೋಷಗಳು ಸಂಭವಿಸದಂತೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳು == === ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ವಿಧಾನ === ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪರೀಕ್ಷಾ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ ಓರ್ವನು ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುವಾಗ ತಳೆಯುವ ನಿಲುವನ್ನು ವಿವರಿಸಲೆಂದು ಈ ಎರಡು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==== ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ==== {{Main|White box testing}} ಆಂತರಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ರಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಣನೆ ಪದ್ಧತಿಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಇವನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುವ ಸಂಕೇತದೊಂದಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಕನು ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಿದಾಗ ಅದು '''ಬಿಳಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ;ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಬಗೆಗಳು :ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಬಗೆಯ ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ: :* API ಪರೀಕ್ಷೆ (ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್‌ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮಿಂಗ್‌ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌) - ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ APIಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅನ್ವಯಿಕೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವಿಕೆ :* ಸಂಕೇತ ವ್ಯಾಪ್ತಿ - ಸಂಕೇತವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೆಲವೊಂದು ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲೆಂದು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಿಕೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ ಒಂದು ಸಲ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುವಂತಾಗಲು, ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿನ್ಯಾಸಕನು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲ) :* ದೋಷದ ಒಳಹೊಗಿಸುವಿಕೆಯ ವಿಧಾನಗಳು - ಸಂಕೇತದ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲೆಂದು ದೋಷಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವಿಕೆ :* ರೂಪಾಂತರ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳು :* ಸ್ಥಾಯೀ ಪರೀಕ್ಷೆ - ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಥಾಯೀ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ;ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ :ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆಯೊಂದರ ಸಂಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲೂ ಸಹ ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದರ ಭಾಗಗಳನ್ನು ತಂತ್ರಾಂಶ ತಂಡವು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇದು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕಾರ್ಯ ಘಟ್ಟಗಳು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.<ref>[http://www.bullseye.com/coverage.html#intro ಇಂಟ್ರಡಕ್ಷನ್‌], ಕೋಡ್‌ ಕವರೇಜ್‌ ಅನಾಲಿಸಿಸ್‌, ಸ್ಟೀವ್‌ ಕಾರ್ನೆಟ್‌</ref> :ಸಂಕೇತವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಎರಡು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ವರೂಪಗಳೆಂದರೆ: :* ನೆರವೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ''ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ'', :* ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲೆಂದು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಾಲುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ''ನಿರೂಪಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ'' ಒಂದು ಶೇಕಡಾವಾರು ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಂಕೇತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಅಳತೆಯೊಂದನ್ನು ಅವೆರಡೂ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುತ್ತವೆ. ==== ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ==== {{Main|Black box testing}} ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಆಂತರಿಕ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಯಾವುದೇ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆಯೇ ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಒಂದು "ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿವೆ: ಸಮಾನಸ್ಥಿತಿಯ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವಿಕೆ, ಎಲ್ಲೆಗೆರೆಯ ಮೌಲ್ಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಎಲ್ಲಾ-ಜೋಡಿಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಜಾಳು ಪರೀಕ್ಷೆ, ಮಾದರಿ-ಆಧರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವಿಕೆಯ ಜಾಲ, ಪರಿಶೋಧನಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆ-ಆಧರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ. :'''ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆ-ಆಧರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ''' : ಅನ್ವಯಿಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ಅನುಸಾರ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದರೆಡೆಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆ-ಆಧರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಗುರಿಯಿರಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite journal | last = Laycock | first = G. T. | title = The Theory and Practice of Specification Based Software Testing | publisher = Dept of Computer Science, Sheffield University, UK | year = 1993 | url = http://www.mcs.le.ac.uk/people/gtl1/thesis.ps.gz | format = [[PostScript]] | accessdate = 2008-02-13 | archive-date = 2007-02-14 | archive-url = https://web.archive.org/web/20070214130159/http://www.mcs.le.ac.uk/people/gtl1/thesis.ps.gz | url-status = dead }}</ref> ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಪರೀಕ್ಷಕನು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಸ್ತುವಿನೊಳಗೆ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ (ಒದಗಿಸುತ್ತಾನೆ) ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಬರುವ ಫಲಿತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನಷ್ಟೇ ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ಈ ಮಟ್ಟದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ನಡೆಯಬೇಕೆಂದರೆ, ಸುಪರಿಷ್ಕೃತ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಕನಿಗೆ ಒದಗಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಫಲಿತ ಮೌಲ್ಯ (ಅಥವಾ ವರ್ತನೆಯು) ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮೌಲ್ಯದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ "ಇದೆಯೇ" ಅಥವಾ "ಇಲ್ಲವೇ" ಎಂಬುದನ್ನು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಕನು ಸರಳವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. :ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆ-ಆಧರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಇದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸುವಷ್ಟು ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.<ref>{{cite journal | last = Bach | first = James | authorlink = James Bach | coauthors = | title = Risk and Requirements-Based Testing | journal = Computer | volume = 32 | issue = 6 | pages = 113–114 | month = June | year = 1999 | url = http://www.satisfice.com/articles/requirements_based_testing.pdf | format = PDF | doi = | id = | accessdate = 2008-08-19 | archive-date = 2009-12-29 | archive-url = https://web.archive.org/web/20091229174027/http://www.satisfice.com/articles/requirements_based_testing.pdf | url-status = dead }}</ref> :'''ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ಅನನುಕೂಲಗಳು''' : ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಕನು ಸಂಕೇತದೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳನ್ನು (ಬಂಧನಗಳನ್ನು) ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಓರ್ವ ಪರೀಕ್ಷಕನ ಗ್ರಹಿಕೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾಗಿರುತ್ತದೆ: ಸಂಕೇತವೊಂದು ದೋಷಗಳನ್ನು ''ಖಂಡಿತಾ'' ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಆ ಗ್ರಹಿಕೆ. ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಸಂಯೋಜಕರು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾರದ ದೋಷಗಳನ್ನು, "ಕೇಳಿದಾಗಲೇ ನೀವು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ" ಎಂಬ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಕರು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, "ಒಂದು ಮಿಂಚುಬೆಳಕಿನ ನೆರವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಒಂದು ಕತ್ತಲೆಯ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಒಂದು ನಡಿಗೆಯಂತೆ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಏಕೆಂದರೆ, ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ತಂತ್ರಾಂಶವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಕನಿಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಕೆಲವೊಂದು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ: ಅಂದರೆ, ಕೇವಲ ಏಕೈಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನದಿಂದ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಅಂಶವೊಂದನ್ನು ತಪಾಸಿಸಲು ಓರ್ವ ಪರೀಕ್ಷಕನು ಅನೇಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವ, ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಹಿಂತುದಿಯ ಕೆಲವೊಂದು ಭಾಗಗಳು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡದೆಯೇ ಹೋಗುವಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಒಂದೆಡೆ "ಒಂದು ಸಂಬಂಧಿಸಿರದ ಅಭಿಪ್ರಾಯ"ದ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ "ಕುರುಡಾಗಿ ಪರಿಶೋಧಿಸುವುದರ" ಅನನುಕೂಲತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. <ref>{{cite book | last = Savenkov | first = Roman | title=How to Become a Software Tester|publisher=Roman Savenkov Consulting|year=2008|isbn = 978-0-615-23372-7|page=159}}</ref> ==== ಬೂದು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ==== '''ಬೂದು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಯು (Grey box testing) (ಅಮೆರಿಕನ್ನರ ಕಾಗುಣಿತ: '''gray box testing''' ) ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುವುದರ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಆಂತರಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ರಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಣನೆಯ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಅರಿವನ್ನು ಹೊಂದುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಬಳಕೆದಾರನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರದಾನ ದತ್ತಾಂಶದ ಕುಶಲಬಳಕೆ ಮಾಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಫಲಿತ ಮಾಹಿತಿಯ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್‌ ಮಾಡುವಿಕೆಯಂಥ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಬೂದು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಾಗಿ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರದಾನ ದತ್ತಾಂಶ ಮತ್ತು ಫಲಿತ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ನಾವು ಕರೆಯುತ್ತಿರುವ "ಕಪ್ಪು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ"ಯಿಂದ ನಿಚ್ಚಳವಾಗಿ ಹೊರಗಡೆ ಇರುತ್ತವೆ. ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಅಭಿವರ್ಧಕರಿಂದ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೇತದ ಎರಡು ಮೂಲಮಾನಗಳ ನಡುವೆ ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸುವಾಗ ಈ ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ದತ್ತಾಂಶ ಭಂಡಾರವೊಂದರ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವಿಕೆಯು ಬೂದು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಾಗಿ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊರಗಡೆಯಿರುವ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಬಳಕೆದಾರನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಸಮರ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಎಲ್ಲೆಗೆರೆ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲೆಂದು ಬೂದು-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಹಿಮ್ಮೊಗದ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆ. ==ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಟ್ಟಗಳು== ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಅಥವಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಿಷ್ಕೃಷ್ಟತೆಯ ಮಟ್ಟದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. === ಘಟಕದ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main|Unit testing}} ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಸಂಕೇತದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಭಾಗವೊಂದರ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ '''ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಎಂಬುದಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ವಸ್ತು-ಉದ್ದೇಶಿತ ಪರಿಸರವೊಂದರಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರ್ಗ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಟತಮವಾದ ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು ಮತ್ತು ನಾಶಕರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.<ref>{{cite book|last=Binder | first = Robert V.|title=Testing Object-Oriented Systems: Objects, Patterns, and Tools|publisher=Addison-Wesley Professional|year=1999|isbn= 0-201-80938-9|page=45}}</ref> ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಟುವಟಿಕೆಯು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆಯೇ ಕಾರ್ಯನಿರತವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲು ಅಭಿವರ್ಧಕರು ಸಂಕೇತದ (ಬಿಳಿ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಶೈಲಿ) ಕುರಿತಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರಾದ್ದರಿಂದ, ಈ ಬಗೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅಭಿವರ್ಧಕರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಇಕ್ಕಟ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಕೇತದಲ್ಲಿನ ಇತರ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲೆಂದು, ಒಂದು ಚಟುವಟಿಕೆಯು ಅನೇಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶದ ತುಣುಕೊಂದರ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದೇ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾರದಾದರೂ, ತಂತ್ರಾಂಶವು ಬಳಸುವ ನಿರ್ಮಾಣ ಘಟಕಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲು ಅದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ''ಅಂಗಭಾಗದ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. === ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main|Integration testing}} ತಂತ್ರಾಂಶ ವಿನ್ಯಾಸವೊಂದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅಂಗಭಾಗಗಳ ನಡುವಿನ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಬಯಸುವ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಯಾವುದೇ ಬಗೆಯು '''ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಂಗಭಾಗಗಳು ಒಂದು ಪುನರುಕ್ತಿ ರೂಪದ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ಒಟ್ಟಾಗಿ ("ಬಿಗ್‌‌ ಬ್ಯಾಂಗ್‌") ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಬಹುದು. ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಕರಿಸಲ್ಪಡಲು ಮತ್ತು ದುರಸ್ತಿಮಾಡಲ್ಪಡಲು ಪುನರುಕ್ತಿ ರೂಪದ ವಿಧಾನವು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಈ ವಿಧಾನವು ಒಂದು ಉತ್ತಮವಾದ ಪರಿಪಾಠ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ದೋಷಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಗಭಾಗಗಳ (ಮೂಲಮಾನಗಳ) ನಡುವಿನ ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ರಚನೆಯ ವಿನ್ಯಾಸದ ಅಂಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿರುವ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಂಗಭಾಗಗಳ ಕ್ರಮತಃ ದೊಡ್ಡದಾದ ಗುಂಪುಗಳು, ತಂತ್ರಾಂಶವು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವವರೆಗೂ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.<ref>{{cite book|first=Boris|last=Beizer|title=Software Testing Techniques|year=1990|edition=Second|isbn=0-442-20672-0|pages=21,430|publisher=Van Nostrand Reinhold|location=New York}}</ref> === ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main| System testing}} ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದು ತನ್ನ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="ieee">{{cite book|author=IEEE|title=IEEE Standard Computer Dictionary: A Compilation of IEEE Standard Computer Glossaries|publisher=IEEE|location=New York|year=1990|isbn= 1559370793}}</ref> === ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main| System integration testing}} ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ಅಥವಾ ತೃತೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದು ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=January 2008}} === ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main|Regression testing}} ಸಂಕೇತದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಯು ಸಂಭವಿಸಿದ ನಂತರ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದರ ಕುರಿತಾಗಿ '''ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆ''' ಯು ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಮರುಕಳಿಸಿರುವ ತಂತ್ರಾಂಶ ನಿವರ್ತನಗಳು, ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ದೋಷಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲು ಇದು ಬಯಸುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯು ಆಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದಾಗ ಇಂಥ ನಿವರ್ತನಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವೆಂಬಂತೆ, ತಂತ್ರಾಂಶದ ಹೊಸದಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭಾಗವು ಹಿಂದೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಸಂಕೇತದೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಿಸಿದಾಗ, ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಒಂದು ಆಶಿಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಿವರ್ತನಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಹಿಂದೆ ಚಾಲಿಸಲಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಮರು-ಚಾಲಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದೆ ದುರಸ್ತಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ದೋಷಗಳು ಮತ್ತೆ-ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆಯೇ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದರ ತಪಾಸಿಸುವಿಕೆಗಳು ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ಬಿಡುಗಡೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಹಂತ ಮತ್ತು ಸೇರಿಸಲಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಅಪಾಯದ ಮೇಲೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಆಳವು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬಿಡುಗಡೆಯಲ್ಲಿ ತಡವಾಗಿ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡಬಹುದು; ಅಂದರೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಮೇಲು ಮೇಲಿನ ಅಪಾಯದ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಒಂದು ವೇಳೆ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಅಪಾಯದಿಂದ ಕೂಡಿರುವಂಥವು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಪ್ರತಿ ಲಕ್ಷಣದ ಮೇಲಿನ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಅದು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. === ಅಂಗೀಕಾರದ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main|Acceptance testing}} ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಅಂಶಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿರಬಹುದು: # ಮುಖ್ಯ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಂದು ಹೊಸ ರಚನೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿ, ಅಂದರೆ ಸಮಗ್ರೀಕರಣ ಅಥವಾ ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಹೊಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯೊಂದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. # ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಯಂತ್ರಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಅನೇಕವೇಳೆ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಳಕೆದಾರ ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆ (ಯೂಸರ್‌ ಅಕ್ಸೆಪ್ಟೆನ್ಸ್‌ ಟೆಸ್ಟ್‌-UAT) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಯಾವುದೇ ಎರಡು ಹಂತಗಳ ನಡುವಿನ ತಳ್ಳಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡಬಹುದು. {{Citation needed|date=January 2008}} === ಆಲ್ಫಾ ಪರೀಕ್ಷೆ === ''ಆಲ್ಫಾ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದು ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಭಿವರ್ಧಕರ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಭಾವ್ಯ ಬಳಕೆದಾರರು/ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಅಥವಾ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷಾ ತಂಡದಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುವ, ಅನುಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಥವಾ ವಾಸ್ತವಿಕವಾದ ಕಾರ್ಯಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶವು ಬೀಟಾ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ, ಆಂತರಿಕ ಅಂಗೀಕಾರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ, ಆದೇಶಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿರದ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆಲ್ಫಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅನೇಕವೇಳೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. {{Cite web | last = van Veenendaal | first = Erik | title = Standard glossary of terms used in Software Testing | url=http://www.astqb.org/educational-resources/glossary.php#A | accessdate = 17 June 2010 }} === ಬೀಟಾ ಪರೀಕ್ಷೆ === ''ಬೀಟಾ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಯು ಆಲ್ಫಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ಬರುತ್ತದೆ. ಬೀಟಾ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಆವೃತ್ತಿಗಳು, ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ನಿರ್ವಹಣಾ ತಂಡದ ಆಚೆಯಿರುವ ಒಂದು ಸೀಮಿತ ಶ್ರೋತೃವರ್ಗಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಜನರ ಸಮೂಹಕ್ಕೆ ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುವುದರಿಂದ, ಉತ್ಪನ್ನವು ಕೆಲವೇ ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ದೋಷಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮ ಮಾಹಿತಿಯ (ಫೀಡ್‌ಬ್ಯಾಕ್‌‌) ಕ್ಷೇತ್ರವು ಗರಿಷ್ಟತಮ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಲುಪುವಂತಾಗಲೆಂದು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬೀಟಾ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.{{Citation needed|date=March 2008}} ==ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆ== ತಂತ್ರಾಂಶದ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಮಗ್ಗುಲುಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ವಿಧಾನಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ತಂತ್ರಾಂಶದ ಸರಿಯಾದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು (ಸರಿಯಾದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಎಂದರೆ, ವಿನ್ಯಾಸದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶದೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದರ್ಥ) ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸುವ ಅಥವಾ ನೆಲೆಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಅಸಿಂಧುವಾದ ಅಥವಾ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾದ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ತಂತ್ರಾಂಶವು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಾಗಲೂ, ತಂತ್ರಾಂಶವು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾಳಾಗಿಸುವಿಕೆಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವ ತಂತ್ರಾಂಶದ ದೋಷದ ಒಳಹೊಗಿಸುವಿಕೆಯು, ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯು, ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುವ ಸಾಧನವು ಅಸಿಂಧುವಾದ ಅಥವಾ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾದ ದತ್ತಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲದೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದಾಗಿ, ದತ್ತಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವ ವಾಡಿಕೆಯ ಅನುಕ್ರಮಗಳ ಸಶಕ್ತತೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೇ, ತಪ್ಪನ್ನು-ನಿಭಾಯಿಸುವ ವಾಡಿಕೆಯ ಅನುಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ದೇಶದ ಹಲವಾರು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳು ತಂತ್ರಾಂಶದ ದೋಷದ ಒಳಹೊಗಿಸುವಿಕೆಯ ಪುಟದಿಂದ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ; ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ, ಮುಕ್ತ-ಮೂಲದ ಮತ್ತು ಉಚಿತವಾದ ಹಲವಾರು ತಂತ್ರಾಂಶ ಸಾಧನಗಳೂ ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ===ತಂತ್ರಾಂಶ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಹೊರೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ಉಪ-ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಎಷ್ಟು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮಾಣವೃದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲದ ಬಳಕೆಯಂಥ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇತರ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಊರ್ಜಿತಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನೂ ಸಹ ಇದು ನೆರವೇರಿಸಬಲ್ಲದು. ಅದು ದೊಡ್ಡ ಪರಿಮಾಣಗಳ ದತ್ತಾಂಶವೇ ಆಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಬಳಕೆದಾರರೇ ಆಗಿರಲಿ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೊರೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬಲ್ಲ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಆರೋಹ್ಯತೆ (ಪ್ರಮಾಣವೃದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗಿನ ಸಂಬಂಧಿತ ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ''ಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದಾಗಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ''ಗಾತ್ರದ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಗೆ ಇರುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ''ಒತ್ತಡದ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಗೆ ಇರುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ''ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷೆ'' ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಗೆ ಇರುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗುರಿಗಳೇನು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಇರುವ ಒಮ್ಮತಾಭಿಪ್ರಾಯವು ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿದೆ. ಹೊರೆ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಮತ್ತು ಗಾತ್ರದ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಅನೇಕವೇಳೆ ವಿನಿಮಯಸಾಧ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ===ಸ್ಥಿರತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ಒಂದು ಸ್ವೀಕಾರಯೋಗ್ಯ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಮೇಲೆ ತಂತ್ರಾಂಶವೊಂದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಲು ಸ್ಥಿರತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ತಪಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯತ್ಮಕವಲ್ಲದ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಈ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಹೊರೆ (ಅಥವಾ ಸಹಿಷ್ಣುತೆ) ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ===ಉಪಯುಕ್ತತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ಬಳಸಲು ಮತ್ತು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಳಕೆದಾರರ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್‌ ಸುಲಭವಾಗಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ತಪಾಸಿಸಲು ಉಪಯುಕ್ತತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ===ಭದ್ರತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ=== ಅಕ್ರಮ ಬಳಕೆದಾರರಿಂದ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅತಿಕ್ರಮ ಪ್ರವೇಶವಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲೆಂದು ರಹಸ್ಯವಾದ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವ ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಭದ್ರತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ===ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಕರಣ=== ತಂತ್ರಾಂಶದ ಈ ಮಗ್ಗುಲುಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಕರಣವು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಹುಸಿ-ಸ್ಥಳೀಕರಣ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅನ್ವಯಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಸದೊಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲಾದ ನಂತರವೂ ಅಥವಾ ಒಂದು ಹೊಸ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಾಗಿ (ವಿಭಿನ್ನ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಅಥವಾ ಸಮಯ ವಲಯಗಳಂಥವು) ರೂಪಾಂತರಿಸಲಾದ ನಂತರವೂ, ಅನ್ವಯಿಕೆಯು ಇನ್ನೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ. === ವಿನಾಶಕ ಪರೀಕ್ಷೆ === {{Main|Destructive testing}} ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಥವಾ ಉಪ-ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದರ ಸಶಕ್ತತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಅದು ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುವಂತಾಗಲು ವಿನಾಶಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. == ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ == ===ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ CMMI ಅಥವಾ ಜಲಪಾತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿ=== ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಪಾಠವೆಂದರೆ, ತಂತ್ರಾಂಶದ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಅದು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ವಿತರಿಸಲ್ಪಡುವ ಮೊದಲು, ಪರೀಕ್ಷಕರ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುಂಪು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |url=http://www.etestinghub.com/testing_lifecycles.php#2 |title=e)ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಫೇಸ್‌ ಇನ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌:- |access-date=2011-01-10 |archive-date=2010-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100724193104/http://www.etestinghub.com/testing_lifecycles.php#2 |url-status=dead }}</ref> ಯೋಜನೆಯ ವಿಳಂಬಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸರಿದೂಗಿಸಲೆಂದು ಒಂದು ಯೋಜನಾ ದತ್ತಕೋಶವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಪಾಠವು ಅನೇಕವೇಳೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{cite book|first=Glenford J.|last=Myers|title=The Art of Software Testing|publisher=John Wiley and Sons|year=1979|isbn=0-471-04328-1|pages=145–146}}</ref> ಯೋಜನೆಯು ಆರಂಭಗೊಂಡ ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಪರಿಪಾಠವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಯೋಜನೆಯು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಗುವವರೆಗೂ ನಡೆಯುವ ಒಂದು ನಿರಂತರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ.<ref>{{cite book | last = Dustin | first = Elfriede | title=Effective Software Testing|publisher=Addison Wesley|year=2002|isbn = 0-20179-429-2|page=3}}</ref> {{further|[[Capability Maturity Model Integration]]|[[Waterfall model]]}} ===ಅಗೈಲ್ ಅಥವಾ ಪರಮೋಚ್ಚ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿ=== ವೈದೃಶ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಪರಮೋಚ್ಚ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಅಗೈಲ್ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯಂಥ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿರುವ ಕೆಲವೊಂದು ತಂತ್ರಾಂಶ ವಿಧಾನಗಳು, "ಪರೀಕ್ಷಾ-ಪ್ರೇರಿತ ತಂತ್ರಾಂಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ" ಮಾದರಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ, ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು ಇದನ್ನು (ಅನೇಕವೇಳೆ ಪರಮೋಚ್ಚ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿನ ಜೋಡಿ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯೊಂದಿಗೆ) ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ನಂತರ ಸಂಕೇತವು ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ವರ್ಧಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆಗಳ ದೊಡ್ಡದಾದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅದು ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ವೈಫಲ್ಯತೆಯ ಹೊಸ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಮತ್ತು ಇಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲ್ಪಡುವುದರಿಂದ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವುದೇ ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವು ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ತಂತ್ರಾಂಶದ ಉಳಿದ ಮೂಲ ಸಂಕೇತದ ಜೊತೆಜೊತೆಗೆ ಘಟಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೊಳಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ (ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು, ಆಂಶಿಕವಾಗಿ ಕೈಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ವಿನ್ಯಾಸದ ಅಂಗೀಕಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಕೆಳಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದರೊಂದಿಗೆ) ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ನಿರಂತರ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಈ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವಂತೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. <ref>{{Cite web | last = Marchenko | first = Artem | authorlink = | coauthors = | title = XP Practice: Continuous Integration | work = | publisher = | date = November 16, 2007 | url = http://agilesoftwaredevelopment.com/xp/practices/continuous-integration | format = | doi = | accessdate = 2009-11-16 | archive-date = 2011-07-07 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110707093852/http://agilesoftwaredevelopment.com/xp/practices/continuous-integration | url-status = dead }}</ref> <ref>{{Cite web | last = Gurses | first = Levent | authorlink = | coauthors = | title = Agile 101: What is Continuous Integration? | work = | publisher = | date = February 19, 2007 | url = http://www.jacoozi.com/blog/?p=18 | format = | doi = | accessdate = 2009-11-16 | archive-date = 2009-01-31 | archive-url = https://web.archive.org/web/20090131233716/http://www.jacoozi.com/blog/?p=18 | url-status = dead }}</ref> ===ಪರೀಕ್ಷಾ ಆವರ್ತನದ ಒಂದು ಮಾದರಿ=== ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಘಟನೆಗಳ ನಡುವೆ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಇರುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಆವರ್ತನವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ.<ref>{{Cite book |url=http://www.ece.cmu.edu/~koopman/des_s99/sw_testing/ |contribution=Software Testing (18-849b Dependable Embedded Systems) |title=Topics in Dependable Embedded Systems |last= Pan |first=Jiantao |date=Spring 1999 |publisher=Electrical and Computer Engineering Department, Carnegie Mellon University }}</ref> ಜಲಪಾತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪೈಕಿ ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಮಾದರಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. * '''ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ''' : ತಂತ್ರಾಂಶ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಜೀವಿತಾವಧಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವಿನ್ಯಾಸದ ಹಂತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ವಿನ್ಯಾಸವೊಂದರ ಯಾವ ಮಗ್ಗುಲುಗಳು ಪರೀಕ್ಷಣೀಯವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಮಾಪಕ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಕರು ಅಭಿವರ್ಧಕರೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. * '''ಪರೀಕ್ಷಾ ಯೋಜಿಸುವಿಕೆ''' : ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ, ಪೂರ್ವಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನ ಸೃಷ್ಟಿಯಂಥ ಅನೇಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವುದರಿಂದ, ಒಂದು ಯೋಜನೆಯು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. *'''ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ''' : ಪರೀಕ್ಷಾ ತಂತ್ರಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕ್ರಮವಿಧಾನಗಳು, ಪರೀಕ್ಷಾ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು, ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳು, ಪರೀಕ್ಷಾ ದತ್ತಾಂಶ ಸಜ್ಜಿಕೆಗಳು, ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೂಲಪ್ರತಿಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತವೆ. * '''ಪರೀಕ್ಷಾ ನೆರವೇರಿಕೆ''' : ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಕರು ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತರುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ಏನಾದರೂ ತಪ್ಪುಗಳು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂಡಕ್ಕೆ ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. * '''ಪರೀಕ್ಷಾ ವರದಿಗಾರಿಕೆ''' : ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಒಮ್ಮೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತೆಂದರೆ, ಪರೀಕ್ಷಕರು ಅದರ ಛಂದೋವಿಧಾನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯತ್ನದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹಾಗೂ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಂತ್ರಾಂಶವು ಬಿಡುಗಡೆಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಅಂತಿಮ ವರದಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. * '''ಪರೀಕ್ಷಾ ಫಲಿತಾಂಶದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ''' : ಅಥವಾ ದೋಷ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂಡವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಿರಾಕಿಯ ಜೊತೆಜೊತೆಗೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ; ಯಾವ ದೋಷಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಬೇಕು, ದುರಸ್ತಿಮಾಡಬೇಕು, ತಿರಸ್ಕರಿಸಬೇಕು (ಅಂದರೆ, ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ತಂತ್ರಾಂಶವು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು) ಅಥವಾ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುವಾಗುವಂತೆ ಮುಂದೂಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲೆಂದು ಈ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. * '''ದೋಷದ ಮರುಪರೀಕ್ಷೆ''' : ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂಡದ ವತಿಯಿಂದ ದೋಷವೊಂದು ಒಮ್ಮೆಗೆ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟು ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತೆಂದರೆ, ಅದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಾ ತಂಡವು ಮರುಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪೃಥಕ್ಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. * '''ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆ''' : ಹೊಸತಾದ, ಮಾರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಅಥವಾ ದುರಸ್ತಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಪ್ರತಿ ಸಮಗ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಒಂದು ಉಪವರ್ಗದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ; ವಿನೂತನ ವಿತರಣೆಯು ಯಾವುದನ್ನೂ ನಾಶಪಡಿಸಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲು, ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಾಂಶ ಉತ್ಪನ್ನವು ಈಗಲೂ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲು ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. * '''ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಮಾಪ್ತಿ''' : ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಒಮ್ಮೆಗೆ ನಿರ್ಗಮನದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಿತೆಂದರೆ, ಪ್ರಮುಖ ಫಲಿತ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವಿಕೆ, ಕಲಿತ ಪಾಠಗಳು, ಫಲಿತಾಂಶಗಳು, ದಾಖಲಿಸುವಿಕೆಗಳು, ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳಂಥ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯಸ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಆಕರ ಭಾಗವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ == {{Main|Test automation}} ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಅನೇಕ ಗುಂಪುಗಳು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿವೆ; ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಪರೀಕ್ಷಾ-ಪ್ರೇರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಲಿಖಿತರೂಪದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಅನೇಕ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಆವೃತ್ತಿ ನಿಯಂತ್ರಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗೆ ಸಂಕೇತವು ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯೂ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗಲೂ, ನಿರಂತರ ಸಮಗ್ರೀಕರಣದ ತಂತ್ರಾಂಶವು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಚಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಓರ್ವ ಮಾನವನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ (ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಮಾಡುವುದರ ಕುರಿತು ಅವರು ಆಲೋಚಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು) ಸ್ವಯಂಚಾಲನ ತಂತ್ರವು ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸಲಾರದಾದರೂ, ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೂಲಪ್ರತಿಗಳ ಒಂದು ಚೆನ್ನಾಗಿ-ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ===ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳು=== ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ದೋಷ ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಸಾಧನಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ದೋಷದ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳು/ದೋಷ ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗೆ ನಮೂದಿಸಿರುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಸೇರಿರುತ್ತವೆ: * ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಮುನ್ಸೂಚಕಗಳು: ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಸಂಕೇತದ ಪೂರ್ಣ ಅಥವಾ ಆಂಶಿಕ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳಿಗೆ ಇವು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅಂಥ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ** ಸೂಚನಾ ಸಜ್ಜಿಕೆಯ ಅನುಕರಣಕಾರಕ: ಸೂಚನಾ ಮಟ್ಟದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಮತ್ತು ಪತ್ತೆ ಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ಇದು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ ** ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಸಜೀವ ಚಿತ್ರಿಕೆ: ಮೂಲ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಯಂತ್ರ ಸಂಕೇತದಲ್ಲಿನ ಹಂತ-ಹಂತದ ನೆರವೇರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸೋಪಾಧಿಕ ವಿರಾಮದ-ಹಂತಕ್ಕೆ ಇದು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ ** ಸಂಕೇತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವರದಿಗಳು * ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್‌ ಮಾಡಲಾದ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರ ಅಥವಾ ಸಾಂಕೇತಿಕವಾದ ದೋಷ ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆ: ದೋಷಪರಿಮಾಣದ ಮೇಲಿನ ಅಥವಾ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಚಲ ಪರಿಮಾಣಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಅವಕಾಶನೀಡುವ ಸಾಧನಗಳು * GUI ಮೂಲಕ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ-ಮಟ್ಟದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲು, ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕ GUI ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ * ಮಾನದಂಡಗಳು: ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಓಟದ-ಅವಧಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಹೋಲಿಕೆಗಳಿಗೆ ಇವು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತವೆ * ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (ಅಥವಾ ರೇಖಿಸುವ ಉಪಕರಣಗಳು): ಅಪಾಯ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸುವಲ್ಲಿ ಇವು ನೆರವಾಗಬಲ್ಲವು ಇವುಗಳ ಪೈಕಿಯ ಕೆಲವೊಂದು ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಒಂದು ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪರಿಸರದೊಳಗೆ (ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್‌ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌-IDE) ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಬಹುದು. === ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿನ ಅಳೆಯುವಿಕೆ === ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಗುಣಮಟ್ಟವೆಂಬುದು ಸರಿಯಾಗಿರುವಿಕೆ, ಸಂಪೂರ್ಣತೆ, ಭದ್ರತೆಯಂಥ{{Citation needed|date=January 2008}} ವಿಷಯಗಳ ನಿರ್ಬಂಧಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ISO ಪ್ರಮಾಣಕವಾದ ISO/IEC 9126 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವಂಥ ಹೆಚ್ಚು ತಾಂತ್ರಿಕವಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನೂ ಅದು ಒಳಗೊಂಡಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ; ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ, ದಕ್ಷತೆ, ಸಾಗಿಸಲಾಗುವಿಕೆ, ಸಮರ್ಥನೀಯತೆ, ಹೊಂದಾಣಿಕೆ, ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಇವೇ ಅಂಥ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಾಗಿವೆ. ''ಛಂದೋವಿಧಾನಗಳು'' (ಅಳತೆಗಳು) ಎಂಬುದಾಗಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ-ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಅನೇಕ ತಂತ್ರಾಂಶ ಕ್ರಮಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದು, ತಂತ್ರಾಂಶದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಮರ್ಪಕತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗಲೆಂದು ಅವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪರೀಕ್ಷಾ ಕೃತಕವಸ್ತುಗಳು== ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹಲವಾರು ಕೃತಕವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲದು. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ : ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯೊಂದನ್ನು ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವ ಪರೀಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಭಿವರ್ಧಕರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವರ್ಧಕರಿಗೆ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ, ಅವರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಜಾಗರೂಕರನ್ನಾಗಿಸುವುದು ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉನ್ನತ-ಮಟ್ಟದ ದಸ್ತಾವೇಜೊಂದನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಕಂಪನಿಗಳು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ;ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವಿಕೆಯ ಜಾಲ : ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವಿಕೆಯ ಜಾಲ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಕೋಷ್ಟಕವಾಗಿದ್ದು, ಅದು ಪರೀಕ್ಷಾ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ವಿನ್ಯಾಸ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂಲ ದಸ್ತಾವೇಜುಗಳು ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು, ಅಥವಾ ಪರೀಕ್ಷಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನ : ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನವೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ: ಒಂದು ಅನನ್ಯ ಗುರುತುಕಾರಕ, ವಿನ್ಯಾಸದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯೊಂದರಿಂದ ಬಂದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು, ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು, ಘಟನೆಗಳು, ದತ್ತ-ಮಾಹಿತಿ, ಫಲಿತ-ಮಾಹಿತಿ, ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಫಲಿತಾಂಶ ಹಾಗೂ ವಾಸ್ತವಿಕ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿರುವ ಹಂತಗಳ (ಇವನ್ನು ಕ್ರಮಗಳು ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಒಂದು ಸರಣಿ. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನ ಎಂಬುದು ಒಂದು ದತ್ತ-ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref>{{cite book|author=IEEE|title=[[IEEE 829|IEEE standard for software test documentation]]|publisher=IEEE|location=New York|year=1998|isbn= 0-7381-1443-X}}</ref> "ಷರತ್ತು xಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನೀವು ಪಡೆದ ಫಲಿತಾಂಶವು y ಆಗಿದೆ" ಎಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದರೆ, ದತ್ತ-ಮಾಹಿತಿಯ ಸನ್ನಿವೇಶ ಹಾಗೂ ಯಾವ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇತರ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವಿವರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿವೆ. ಪ್ರಾಸಂಗಿಕವಾಗಿ ಇದು ಹಂತಗಳ ಒಂದು ಸರಣಿಯಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆಯಾದರೂ (ಆದರೆ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮಿತವ್ಯಯದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅನೇಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಚಲಾಯಿಸಲ್ಪಡಬಹುದಾದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕ್ರಮವಿಧಾನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ಹಂತಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡಿರಬಹುದಾಗಿದೆ), ಒಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶ ಅಥವಾ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಐಚ್ಛಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿವೆ: ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನದ ID, ಪರೀಕ್ಷಾ ಹಂತ, ಅಥವಾ ನೆರವೇರಿಕೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಅನುಕ್ರಮ, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅವಶ್ಯಕತೆ(ಗಳು), ಆಳ, ಪರೀಕ್ಷಾ ವರ್ಗ, ಲೇಖಕ, ಹಾಗೂ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಸ್ವಯಂಚಾಲನಗೊಳಿಸಬಲ್ಲ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೇ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯೇ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಿರುವ ತಾಳೆ-ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು. ದೊಡ್ಡದಾದ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಪೂರ್ವಾಪೇಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಅಥವಾ ಹಂತಗಳು, ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು. ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನವೊಂದು ವಾಸ್ತವಿಕ ಫಲಿತಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಸ್ಥಳವನ್ನೂ ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಹಂತಗಳನ್ನು ಒಂದು ಶಬ್ದ ಸಂಸ್ಕಾರಕ (ವರ್ಡ್‌ ಪ್ರೊಸೆಸರ್‌)‌ ದಸ್ತಾವೇಜು, ಹರವುಹಾಳೆ (ಸ್ಪ್ರೆಡ್‌ಶೀಟ್‌), ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹ, ಅಥವಾ ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭಂಡಾರದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಹಿಂದಿನ ಪರೀಕ್ಷಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು, ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದು ಯಾರು, ಮತ್ತು ಆ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಯಾವ ರಚನಾ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸಹ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ನೀವು ನೋಡಬಹುದು. ಈ ಹಿಂದಿನ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೇಖರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೂಲಪ್ರತಿ : ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೂಲಪ್ರತಿ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಕ್ರಮವಿಧಾನ, ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ದತ್ತಾಂಶದ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ನಿವರ್ತನ ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನಗಳಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯದ ಉತ್ಪನ್ನದಿಂದ ಈ ಶಬ್ದವನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು. ಇಂದು, ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೂಲಪ್ರತಿಗಳು ಕೈಯಿಂದ ಮಾಡಿದ, ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾದ ಅಥವಾ ಎರಡೂ ಸ್ವರೂಪಗಳ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆ : ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆ ಎಂಬುದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಬ್ದವಾಗಿದೆ. ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಪ್ರತಿ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹೆಚ್ಚು ವಿವರವಾದ ಸೂಚನೆಗಳು ಅಥವಾ ಗುರಿಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾಲಿಕೆಯು ಅನೇಕವೇಳೆ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಚನಾ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಕನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿನ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಇದು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿಯೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿದರ್ಶನಗಳ ಒಂದು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಾಪೇಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಅಥವಾ ಹಂತಗಳು ಮತ್ತು ಈ ಕೆಳಕಾಣಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ವಿವರಣೆಗಳೂ ಸಹ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ದತ್ತಾಂಶ : ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೊಂದರ ಅದೇ ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಮೌಲ್ಯಗಳ ಅಥವಾ ದತ್ತಾಂಶದ ಅನೇಕ ವರ್ಗಗಳು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದಾದ ಪರಿಸರೀಯ ಅಂಗಭಾಗಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಡತಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಪರೀಕ್ಷಾ ದತ್ತಾಂಶವಾಗಿ ಶೇಖರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಉತ್ಪನ್ನ ಅಥವಾ ಒಂದು ಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಗಿರಾಕಿಗೆ ಒದಗಿಸುವುದು ಕೂಡಾ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ಸರಂಜಾಮು : ತಂತ್ರಾಂಶ, ಉಪಕರಣಗಳು, ದತ್ತಾಂಶ ಪ್ರದಾನ ಮತ್ತು ಫಲಿತ ಮಾಹಿತಿಯ ಮಾದರಿಗಳು, ಮತ್ತು ರಚನಾ ಸ್ವರೂಪಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷಾ ಸರಂಜಾಮು ಎಂಬುದಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಗಳು == ತಂತ್ರಾಂಶದ ಪರೀಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಖಾತರಿಯ ಪರಿಣತರ ವೃತ್ತಿಪರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗಳು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕಿರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯು ನಿರೂಪಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದಾಗಿ ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜ್ಞಾನದ ಘಟಕವೊಂದರ ಮೇಲೆ ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣವೂ ಆಧರಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪರೀಕ್ಷಾ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕೆಲವರು ಘೋಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.<ref>{{cite web|first=Cem|last=Kaner|year=2001|url=http://www.testingeducation.org/general/nsf_grant.pdf|format=pdf|title=NSF grant proposal to "lay a foundation for significant improvements in the quality of academic and commercial courses in software testing"|access-date=2011-01-10|archive-date=2009-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20091127210430/http://www.testingeducation.org/general/nsf_grant.pdf|url-status=dead}}</ref> ಸ್ವತಃ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣವೊಂದೇ ಓರ್ವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಉತ್ಪಾದಕತೆ, ಆತನ ಪರಿಣತಿ, ಅಥವಾ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಳೆಯಲಾರದು, ಮತ್ತು ಓರ್ವ ಪರೀಕ್ಷಕನಾಗಿ ಆತ ಹೊಂದಿರುವ ಅರ್ಹತೆ, ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿಪರತೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಖಾತರಿ ನೀಡಲಾರದು.<ref>{{cite web|url=http://www.testingeducation.org/a/mest.pdf|format=pdf|first=Cem|last=Kaner|title=Measuring the Effectiveness of Software Testers|year=2003|access-date=2011-01-10|archive-date=2010-03-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20100326042728/http://www.testingeducation.org/a/mest.pdf|url-status=dead}}</ref> ;ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಬಗೆಗಳು ಹೀಗಿವೆ: : :* ''ಪರೀಕ್ಷೆ-ಆಧರಿತ'' : ಇವು ವಿಧ್ಯುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗುವುದು ಅಗತ್ಯ; ಸ್ವಯಂ-ಅಧ್ಯಯನದಿಂದಲೂ ಸಹ ಇವನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ [ಉದಾಹರಣೆಗೆ ISTQB ಅಥವಾ QAIಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು]<ref>{{cite book| last=Black | first=Rex | year=December 2008 | title=Advanced Software Testing- Vol. 2: Guide to the ISTQB Advanced Certification as an Advanced Test Manager | publisher=Santa Barbara: Rocky Nook Publisher | isbn=1933952369}}</ref> :* ''ಶಿಕ್ಷಣ-ಆಧರಿತ'' : ಇವು ಬೋಧಕರ-ನೇತೃತ್ವದ ವ್ಯಾಸಂಗಾವಧಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ರಮದಲ್ಲೂ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ [ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌ (IIST)]. ;ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಗಳು : :* ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ (QAI)<ref name="Quality Assurance Institute">[http://www.qaiglobalinstitute.com/ ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌]</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್‌ ಇನ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ (CAST) :* ''ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌'' <ref name="testinginstitute.com">{{Cite web |url=http://www.testinginstitute.com/ |title=ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌ |access-date=2011-01-10 |archive-date=2009-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091223041503/http://www.testinginstitute.com/ |url-status=dead }}</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CATe :* ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ (QAI)<ref name="Quality Assurance Institute" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜರ್‌ ಇನ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ (CMST) :* ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ (QAI)<ref name="Quality Assurance Institute" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟರ್‌‌ (CSTE) :* ''ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌‌'' <ref name="testinginstitute.com" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟ್‌ ಪ್ರೊಫೆಷನಲ್‌ (CSTP) :* ''K. J. ರಾಸ್‌ &amp; ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ಸ್‌'' <ref>{{Cite web |url=http://www.kjross.com.au/cstp/ |title=K. J. ರಾಸ್‌ & ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ಸ್‌ |access-date=2011-01-10 |archive-date=2008-02-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080215184223/http://www.kjross.com.au/cstp/ |url-status=dead }}</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CSTP (TM) (ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ) :* ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್‌ ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಷನ್ಸ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌ ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ISEB :* ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಕ್ವಾಲಿಫಿಕೇಷನ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌ <ref name="istqb">{{cite web |url=http://www.istqb.org/ |title=ISTQB}}</ref><ref name="astqb">{{cite web |url=http://www.astqb.org/ |title=ISTQB in the U.S.}}</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ISTQB ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಟೆಸ್ಟರ್‌, ಫೌಂಡೇಷನ್‌ ಲೆವೆಲ್‌ (CTFL) :* ಇಂಟರ್‌‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಕ್ವಾಲಿಫಿಕೇಷನ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌ <ref name="istqb" /><ref name="astqb" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ISTQB ಸರ್ಟಿಫೈಡ್‌ ಟೆಸ್ಟರ್‌, ಅಡ್ವಾನ್ಸ್‌ಡ್‌ ಲೆವೆಲ್‌ (CTAL) :* ''ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಷನ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌'' <ref name="exin-exams.com">[http://www.exin-exams.com EXIN: ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಷನ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌]</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ TMPF Tಮ್ಯಾಪ್‌ ನೆಕ್ಸ್ಟ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌ :* ''ಎಕ್ಸಾಮಿನೇಷನ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಫಾರ್‌ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಸೈನ್ಸ್‌'' <ref name="exin-exams.com" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ TMPA Tಮ್ಯಾಪ್‌ ನೆಕ್ಸ್ಟ್‌ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್‌‌ ;ಗುಣಮಟ್ಟ ಖಾತರಿಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಗಳು : :* ''ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌'' (QAI) ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CMSQ.<ref name="Quality Assurance Institute" /> :* ''ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಅಶ್ಯೂರೆನ್ಸ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌'' (QAI)<ref name="Quality Assurance Institute" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CSQA :* ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್‌ ಕ್ವಾಲಿಟಿ (ASQ)<ref name="American Society for Quality">{{Cite web |url=http://www.asq.org/ |title=ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್‌ ಕ್ವಾಲಿಟಿ |access-date=2011-01-10 |archive-date=2009-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091213180548/http://www.asq.org/ |url-status=dead }}</ref> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CSQE :* ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್‌ ಕ್ವಾಲಿಟಿ (ASQ)<ref name="American Society for Quality" /> ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಡುವ CQIA == ವಿವಾದ == ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಮುಖವಾದ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿವಾದಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ;ಯಾವುದನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು? : ಪರೀಕ್ಷೆಯ<ref>[http://www.context-driven-testing.com context-driven-testing.com]</ref> "ಸಂದರ್ಭ-ಪ್ರೇರಿತ" ಶಾಲೆಯ ಸದಸ್ಯರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಅನುಸಾರ, ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಯಾವುದೇ "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪರಿಪಾಠಗಳು" ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವಾದರೂ, ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಸದರಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಪರಿಣತಿಗಳ ಒಂದು ಸಜ್ಜಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅನನ್ಯ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪರಿಪಾಠಗಳನ್ನು ಆರಿಸಲು ಅಥವಾ ಆವಿಷ್ಕರಿಸಲು ಅದು ಪರೀಕ್ಷಕನಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ<ref>{{Cite web |url=http://www.technicat.com/writing/process.html |title=ಆರ್ಟಿಕಲ್‌ ಆನ್‌ ಟೇಕಿಂಗ್‌ ಅಗೈಲ್ ಟ್ರೈಟ್ಸ್‌ ವಿಥೌಟ್‌ ದಿ ಅಗೈಲ್ ಮೆಥಡ್‌. |access-date=2011-01-10 |archive-date=2009-12-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091225063249/http://www.technicat.com/writing/process.html |url-status=dead }}</ref> ; ಅಗೈಲ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆ : ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಏಕರೂಪದ ಬದಲಾವಣೆಯ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಕರು ಕಲಿಯಬೇಕೇ ಅಥವಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ "ಪರಿಪಕ್ವತೆ"ಯ ಕಡೆಗೆ ಅವರು ಗುರಿಯಿರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೇ? ಅಗೈಲ್ ಪರೀಕ್ಷಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ<ref>[http://stpcollaborative.com/knowledge/272-were-all-part-of-the-story “ವೀ ಆರ್‌ ಆಲ್‌ ಪಾರ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಸ್ಟೋರಿ”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090831182649/http://stpcollaborative.com/knowledge/272-were-all-part-of-the-story |date=2009-08-31 }} -ಡೇವಿಡ್‌ ಸ್ಟ್ರೋಮ್‌, ಜುಲೈ 1, 2009</ref><ref>[http://ieeexplore.ieee.org/Xplore/login.jsp?url=/iel5/10705/33795/01609838.pdf?temp=x IEEE ಆರ್ಟಿಕಲ್‌ ಎಬೌಟ್‌ ಡಿಫರೆನ್ಸಸ್‌ ಇನ್‌ ಅಡಾಪ್ಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಅಗೈಲ್ ಟ್ರೆಂಡ್ಸ್‌ ಬಿಟ್ವೀನ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯೆನ್ಸ್ಡ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ಸ್‌ vs. ಯಂಗ್‌ ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌]. ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: [http://www.ambysoft.com/downloads/surveys/AgileAdoption2007.ppt ಅಗೈಲ್ ಅಡಾಪ್ಷನ್‌ ಸ್ಟಡಿ ಫ್ರಮ್ 2007]</ref> 2006ರಿಂದಲೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜನಪ್ರಿಯತೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸೇನೆಗೆ<ref>{{Cite web |url=http://www.stsc.hill.af.mil/crosstalk/2004/04/0404willison.html |title=ಅಗೈಲ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸಸ್‌ ಸ್ಲೋಲಿ ಎಂಟರಿಂಗ್‌ ದಿ ಮಿಲಿಟರಿ |access-date=2011-01-10 |archive-date=2010-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100125130405/http://www.stsc.hill.af.mil/crosstalk/2004/04/0404willison.html |url-status=dead }}</ref> ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುವವರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯ-ಕೊನೆಯ ಮಾದರಿಗಳ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಜಲಪಾತ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ) ಪರವಾಗಿ ಈ ವಿಧಾನಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು{{POV-statement|date=February 2009}} ಸ್ವೀಕರಿಸುವಲ್ಲಿ ನಿಧಾನಗತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ; Exploratory test vs. scripted<ref>[http://ieeexplore.ieee.org/iel5/10351/32923/01541817.pdf?arnumber=1541817 IEEE article on Exploratory vs. Non Exploratory testing]</ref> : ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುವ ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಅವು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳಬೇಕೇ ಅಥವಾ ಅವು ಮುಂಗಡವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳಬೇಕೇ? ; ಕೈಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ : ಕೆಲವೊಂದು ಬರಹಗಾರರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುವ ಪ್ರಕಾರ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಸ್ವಯಂಚಾಲನೆಯು ಅದರ ಮೌಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ತೀರಾ ದುಬಾರಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅದನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕು.<ref>ಆನ್‌ ಎಕ್ಸಾಂಪಲ್‌ ಈಸ್‌ ಮಾರ್ಕ್‌ ಫ್ಯೂಸ್ಟರ್‌, ಡೊರೊಥಿ ಗ್ರಹಾಂ: ''ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟ್‌ ಆಟೋಮೇಷನ್.'' ಅಡಿಸನ್‌ ವೆಸ್ಲಿ, 1999, ISBN 0-201-33140-3.</ref> ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಪರೀಕ್ಷಾ-ಪ್ರೇರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುವ ಪ್ರಕಾರ, ಅಭಿವರ್ಧಕರು ಕಾರ್ಯತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ Xಘಟಕದ ಬಗೆಯ ಘಟಕ-ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯಬೇಕು. ಆಗ ಮಾತ್ರವೇ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ; Software design vs. software implementation<ref>[news/why-evangelising-unit-testing- Article referring to other links questioning the necessity of unit testing]</ref> : ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕೇ ಅಥವಾ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕೇ? ;ಕಾವಲುಗಾರರನ್ನು ಯಾರು ಕಾಯುತ್ತಾರೆ? : ಯಾವುದೇ ಸ್ವರೂಪದ ವೀಕ್ಷಣೆಯೂ ಸಹ ಒಂದು ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆ ಎಂಬುದು ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ-ಯಾವುದು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೂ ಸಹ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕ್ರಮವು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು.<ref>‌‌[http://channel9.msdn.com/forums/Coffeehouse/402611-Are-you-a-Test-Driven-Developer/ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ ಡಿಸ್ಕಷನ್‌ ಆನ್‌ ಎಕ್ಸಾಕ್ಟ್‌ಲಿ ದಿಸ್‌ ಟಾಪಿಕ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100215082531/http://channel9.msdn.com/forums/Coffeehouse/402611-Are-you-a-Test-Driven-Developer/ |date=2010-02-15 }}</ref> == ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ == {{Portal|Software Testing}} {{Wikipedia-Books|Software testing}} * ಎಲ್ಲಾ-ಜೋಡಿಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಚಲನಶೀಲ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ * ಔಪಚಾರಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆ * GUI ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಕೈಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಲಂಬಕೋನೀಯ ಶ್ರೇಣಿ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಜೋಡಿ ಪರೀಕ್ಷೆ * ಹಿಮ್ಮೊಗದ ಲಾಕ್ಷಣಿಕ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವಿಕೆ * ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷಣೀಯತೆ * ಸ್ಥಾಯೀ ಸಂಕೇತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ * ವೆಬ್‌‌ ಪರೀಕ್ಷೆ ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist|colwidth=30em}} ==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು== {{WVD}} *{{dmoz|Computers/Programming/Software_Testing/Products_and_Tools|Software testing tools and products}} *[http://www.economist.com/science/tq/displaystory.cfm?story_id=10789417 "ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ದಟ್‌ ಮೇಕ್ಸ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌‌ ಬೆಟರ್‌" Economist.com] *[http://www.innovativedefense.com/img/UsefulAutomatedTestingMetrics.pdf ಆಟೋಮೇಟೆಡ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌‌ವೇರ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಇನ್‌ಕ್ಲೂಡಿಂಗ್‌ ಮ್ಯಾನುಯಲ್‌ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಸ್‌] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100705100005/http://www.innovativedefense.com/img/UsefulAutomatedTestingMetrics.pdf |date=2010-07-05 }} {{Computer Science}} {{Software Engineering}} {{DEFAULTSORT:Software Testing}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ]] [[ವರ್ಗ:ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ]] [[kk:Тестілеу]] 50d417m48q2zwlxj5jetbazzvrq8372 0 29751 1374301 1354811 2026-05-28T10:38:28Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374301 wikitext text/x-wiki {{Infobox astronaut | name = Buzz Aldrin | image = Aldrin.jpg | type = [[ಚಿತ್ರ:Buzz Aldrin Autograph.svg|150px]]<br />[[ನಾಸಾ]] Astronaut | status = Retired | nationality = American | birth_date = {{Birth date and age|1930|01|20}} | birth_place = [[Glen Ridge, New Jersey|Glen Ridge]], [[New Jersey]], U.S. | occupation = [[Fighter pilot]] | rank = [[Colonel (United States)|Colonel]], [[USAF]] | selection = [[List of astronauts by selection#1963|1963 NASA Group]] | eva೧ = ೪ | eva೨ = ೮ hours ೪ minutes | time = ೧೨ days, ೧ hour and ೫೨ minutes | mission = [[Gemini 12]], [[Apollo 11]] | insignia = [[ಚಿತ್ರ:Gemini 12 insignia.png|40px]] [[ಚಿತ್ರ:Apollo 11 insignia.png|40px]] }} '''ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್''' ('''ಎಡ್ವಿನ್ ಯುಜೀನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ಜೂನಿಯರ್''' ಆಗಿ ೧೯೩೦ರ ಜನವರಿ ೨೦ರಂದು ಜನಿಸಿದರು) ಒಬ್ಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್, ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ವಾಯುಪಡೆಯ ನಿವೃತ್ತ ಪೈಲಟ್ ಮತ್ತು ಗಗನಯಾತ್ರಿ. ಈತ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಮೊದಲ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿಗೆ ಜನರನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆ ''[[ಅಪೋಲೊ ೧೧|ಅಪೋಲೋ 11]]'' ರ ಚಾಂದ್ರಕೋಶ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೬೯ರ ಜುಲೈ ೨೦ರಂದು, ಮಿಷನ್ ಕಮಾಂಡರ್ [[ನೀಲ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್|ನೈಲ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರೋಂಗ್]]‌ರ ನಂತರ [[ಚಂದ್ರ|ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ]] ಇಳಿದ ಎರಡನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. == ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ == ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯ ಗ್ಲೆನ್ ರಿಡ್ಜ್‌ನಲ್ಲಿ<ref>ಸಿಬ್ಬಂದಿ. [http://www.northjersey.com/news/national/other_national_news/To_the_moon_and_beyond.html "ಟು ದಿ ಮೂನ್ ಆಂಡ್ ಬಿಯಾಂಡ್"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110516123857/http://www.northjersey.com/news/national/other_national_news/To_the_moon_and_beyond.html |date=2011-05-16 }}, ''ದಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ (ಬರ್ಗೆನ್ ಕೌಂಟಿ)'' , ಜುಲೈ ೨೦, ೨೦೦೯. ೨೦೦೯ರ ಜುಲೈ ೨೦ರಂದು ಸಂಕಲನಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಮೂಲವು ಆತನ ಜನ್ಮಸ್ಥಳದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲೇಖನದ ಮೊದಲ ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್‌ನಲ್ಲಿ 'ಆತ ಮಾಂಟ್‌ಕ್ಲೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಬೆಳೆದರು' ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅದೇ 'ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳ' ಹೆಚ್ಚು ವಿವರವಾದ ಎರಡನೇ ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್‌ನಲ್ಲಿ 'ಆತ ೧೯೩೦ರ ಜನವರಿ ೨೦ರಂದು ಗ್ಲೆನ್ ರಿಡ್ಜ್‌ನ ಮಾಂಟ್‌ಕ್ಲೇರ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಎಡ್ವಿನ್ ಯುಜೀನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಜೂನಿಯರ್ ಆಗಿ ಜನಿಸಿದರು' ಎಂದಿದೆ.</ref><ref>{{cite book | last = Hansen | first = James R. | title = First Man: The Life of Neil A. Armstrong | publisher = Simon & Schuster | year = 2005 | page = 348}}"ಆತನ ಜನನ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವು ಗ್ಲೆನ್ ರಿಡ್ಜ್ ಆತನ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ."</ref> ವೃತ್ತಿ ಸೈನಿಕ ಎಡ್ವಿನ್ ಯುಜೀನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸೀನಿಯರ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾರಿಯನ್ ಮೂನ್ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು.<ref>[https://web.archive.org/web/20080402060645/http://www.buzzaldrin.com/about/full/index.html BuzzAldrin.com - ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಬಗ್ಗೆ]</ref><ref name="NYT-2009-06-15">{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2009/06/21/magazine/21fob-q4-t.html?_r=1&ref=space|title=Questions for Buzz Aldrin: The Man on the Moon|last=Solomon|first=Deborah|coauthors=Oth, Christian|date=June 15, 2009 and June 21, 2009|publisher=The New York Times|accessdate=2009-06-24}} ಟಿಪ್ಪಣಿ: nytimes.com ಮುದ್ರನ-ವೀಕ್ಷಣೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಈ ಲೇಖನವು ೨೦೦೯ರ ಜೂನ್ ೨೧ರ ದಿನಾಂಕದ್ದು ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ; ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ ವೆಬ್‌ಪುಟವು ಜೂನ್ ೧೫ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.</ref> ಆತ ಸ್ಕಾಟಿಶ್, ಸ್ವೀಡಿಶ್<ref>{{Cite web |url=http://www.burkes-peerage.net/articles/scotland/saal7.aspx |title=ಫ್ರಮ್ ದಿ ಡಾಲರ್ ಟು ದಿ ಮೂನ್ |access-date=2011-05-16 |archive-date=2012-10-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121011021939/http://www.burkes-peerage.net/articles/scotland/saal7.aspx |url-status=dead }}</ref> ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್<ref>{{Cite web |url=http://www.germanna.org/germana_message_board#comment-166 |title="ಬ್ರಿಗಿಟ್ಟೆ ವ್ಯಾಂಬ್ಸ್‌ಗ್ಯಾನ್ß, “ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್: ಮೋಂಡ್-ಮ್ಯಾನ್ ಮಿಟ್ ಟ್ರುಪ್ಬೇಚರ್ ವುರ್ಜೆಲ್ನ್” ಡರ್ ವೆಸ್ಟನ್ (ಜರ್ಮನಿ), ಜುಲೈ 17, 2009." |access-date=2011-05-16 |archive-date=2009-08-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090802080324/http://www.germanna.org/germana_message_board#comment-166 |url-status=dead }}</ref> ಮನೆತನದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[http://wc.rootsweb.ancestry.com/cgi-bin/igm.cgi?op=PED&amp;db=marcwheat&amp;id=I19727 ರೂಟ್ಸ್‌ವೆಬ್ಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್‌ಕನೆಕ್ಟ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್: ಮಾರ್ಕ್ ವೀಟ್ ಡೇಟಾಬೇಸ್]</ref> ೧೯೪೬ರಲ್ಲಿ ಮೋಂಟ್‌ಕ್ಲೇರ್ ಹೈ ಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪದವೀಧರನಾದ ನಂತರ<ref name="ADKDailyEnterprise">{{cite web|url=http://news.nnyln.net/adirondack-enterprise/1969/adirondack-enterprise-1969-july%20-%200064.pdf|title=AdirondackDailyEnterprise.com Archives|format=|access-date=2011-05-16|archive-date=2013-08-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20130807205840/http://news.nnyln.net/adirondack-enterprise/1969/adirondack-enterprise-1969-july%20-%200064.pdf|url-status=dead}}</ref> ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ [[ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ|ಮಸ್ಸಾಚ್ಯುಸೆಟ್ಸ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ]]ಯಿಂದ (MIT) ಲಭಿಸಿದ ಪೂರ್ಣ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ, ವೆಸ್ಟ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌ನ U.S. ಮಿಲಿಟರಿ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು. 'ಬಜ್' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು: ಆತನ ಇಬ್ಬರು ಅಕ್ಕಂದಿರು ಸಣ್ಣವರಿರುವಾಗ 'ಬ್ರದರ್'ಅನ್ನು 'ಬಜರ್' ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಅದು ನಂತರ ಬಜ್ ಎಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತಗೊಂಡಿತು. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೧೯೭೯ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ತನ್ನ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಮೊದಲ ಹೆಸರಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.<ref name="Chaikin">{{cite web | last = Chaikin | first = Andrew | title = A Man on the Moon | page = 585}}</ref> === ಸೈನಿಕ ಜೀವನ === ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೧೯೫೧ರಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ B.S. ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತರಗತಿಯಲ್ಲೇ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ಆತ U.S. ವಾಯುಪಡೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಲೆಫ್ಟೆನಂಟ್ ಆಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು [[ಕೊರಿಯನ್ ಯುದ್ಧ|ಕೊರಿಯನ್ ಯುದ್ಧದ]] ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜೆಟ್ ಕಾದಾಟ-ವಿಮಾನದ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆತ F-೮೬ ಸೇಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ೬೬ ಕಾದಾಟದ ಮಿಷನ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಎರಡು ಮಿಕೋಯನ್-ಗುರೆವಿಚ್ MiG-೧೫ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸಿದರು. ''ಲೈಫ್'' ನಿಯತಕಾಲಿಕದ ೧೯೫೩ರ ಜೂನ್ ೮ರ ಆವೃತ್ತಿಯು ಒಬ್ಬ ರಷ್ಯನ್ ಪೈಲಟ್ ತನ್ನ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ವಿಮಾನದಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಗನ್ ಕ್ಯಾಮೆರಾದಿಂದ ಸೆರೆಹಿಡಿದ ಫೋಟೊಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.<ref>[https://books.google.com/books?id=3EcEAAAAMBAJ&amp;printsec=frontcover&amp;source=gbs_navlinks_s#v=onepage&amp;q=&amp;f=false ಲೈಫ್ ಮ್ಯಾಗಜಿನ್ ಜೂನ್ 8, 1953. ಪುಟ 29]</ref> ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ನೇವಡಾದ ನೆಲ್ಲಿಸ್ ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಬೇಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಮಾನದಿಂದ ಗುಂಡುಹಾರಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿಸುವವರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು ಹಾಗೂ ನಂತರ U.S. ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿ (ಇದು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ೧೯೫೫ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು) ವಿಭಾಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಿಗೆ ಸಹಾಯಕರಾದರು. ಆತ ೨೨ನೇ ಫೈಟರ್ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಜರ್ಮನಿ|ಜರ್ಮನಿಯ]] ಬಿಟ್ಬರ್ಗ್ ಏರ್ ಬೇಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ಕಮಾಂಡರ್ ಆಗಿ F-೧೦೦ ಸೂಪರ್ ಸೇಬರ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾರಿಸಿದರು. ನಂತರ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ MIT ಯಿಂದ ಗಗನಯಾಸಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ Sc.D. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ''[http://hdl.handle.net/1721.1/12652 ಲೈನ್-ಆಫ್-ಸೈಟ್ ಗೈಡನ್ಸ್ ಟೆಕ್ನಿಕ್ಸ್ ಫಾರ್ ಮ್ಯಾನ್ಡ್ ಆರ್ಬಿಟಲ್ ರೆಂಡೆಜ್ವಸ್]'' ಆತನ ಪದವಿ ಪ್ರೌಢ ಪ್ರಬಂಧವಾಗಿತ್ತು. ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಆತ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್‌ನ ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಡಿವಿಜನ್‌ನ ಜೆಮಿನಿ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಆಫೀಸ್‌ಗೆ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. === ನಾಸಾದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿ === [[ಚಿತ್ರ:Aldrin Apollo 11 original.jpg|thumb|ಅಪೋಲೋ 11 ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಇಳಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ನಡೆದಾಡುತ್ತಿರುವುದು.]] ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೧೯೬೩ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ [[ನಾಸಾ|<span class="goog-gtc-fnr-highlight">ನಾಸಾ</span>]] ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಮೂರನೇ ಗುಂಪಿನ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಪೈಲಟ್ ಅನುಭವದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಆತ ಅರ್ಹನಾಗಿದ್ದಾರೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಮೊದಲ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಮೂಲ ''ಜೆಮಿನಿ ೯'' ರ ಪ್ರಧಾನ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳಾದ ಎಲಿಯಟ್ ಸೀ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಬ್ಯಾಸ್ಸೆಟ್‌ರ ಸಾವಿನ ನಂತರ, ಮಿಷನ್‌ಗೆ ಕೊರತೆಯಾದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಜಿಮ್ ಲೋವೆಲ್ ಒಂದಿಗೆ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಪರಿಷ್ಕೃತ ಮಿಷನ್‌ನ (''ಜೆಮಿನಿ ೯A'' ) ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯು ಉದ್ದೇಶಿತ ವಾಹನದೊಂದಿಗೆ ಗೊತ್ತುಮಾಡಿಕೊಂಡ ರಹಸ್ಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಧಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದು ವಿಫಲಗೊಂಡಾಗ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ವಿಮಾನವು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಸಂಧಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕಾರ್ಯವೊಂದನ್ನು ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತೆ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ನಡೆಸಿದರು. ಆತ ''ಜೆಮಿನಿ ೧೨'' ರ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ದೃಢಪಟ್ಟರು, ಇದು ಕೊನೆಯ ಜೆಮಿನಿ ಮಿಷನ್ ಮತ್ತು EVAಗಾಗಿ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವ ಅಂತಿಮ ಅವಕಾಶವಾಗಿತ್ತು. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಗಗನನೌಕೆಯ ಹೊರಗಿನ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ದಾಖಲೆಯೊಂದನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ವಿಮಾನದಿಂದ ಹೊರಗೆಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದೆಂಬುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರು. [[ಚಿತ್ರ:Buzz Aldrin's bootprint on the Moon, AS11-40-5877 (21472308758).jpg|left|thumb|1969ರ ಜುಲೈ 20ರಂದು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ತೆಗೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ನಡೆದಾಡಿದ ಆತನ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತು.]] ೧೯೬೯ರ ಜುಲೈ ೨೦ರಂದು, ಆತ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಡಿದ ಎರಡನೇ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಡಿದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಆತನ ಒಟ್ಟು EVA ಸಮಯವನ್ನು ''ಅಪೋಲೋ ೧೪'' ರಿಂದ ಮೀರಿಸುವವರೆಗೆ ಅದು ದಾಖಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯಾಗುವ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ನ ಅಪೇಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ಊಹನೆಗಳಿವೆ.<ref>ಅಪೋಲೋ ಎಕ್ಸ್‌ಪೆಡಿಶನ್ಸ್ ಟು ದಿ ಮೂನ್, ಚ್ಯಾಪ್ಟರ್ ೮, ಪುಟ ೭.</ref> <span class="goog-gtc-fnr-highlight">ನಾಸಾ</span>ದ ವಿವಿಧ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿದ ಚಾಂದ್ರಕೋಶದೊಳಗೆ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ದೈಹಿಕ ನೆಲೆಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ, ಕಮಾಂಡರ್ ನೈಲ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರೋಂಗ್‌ಗೆ ವಿಮಾನದಿಂದ ಮೊದಲು ಹೊರಹೋಗಲು ಸುಲಭವಾಯಿತು. ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ನಾಗರಿಕನಾಗಿರಬೇಕೆಂಬುದು ನಾಸಾದ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಾಗಿತ್ತು, ಅಂತೆಯೇ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರೋಗ್ ಸಹ ನಾಗರಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೀರಿಯನ್ ಪಂಥದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಇಳಿದ ನಂತರ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ರೇಡಿಯೊ ಮುಖಾಂತರ ಭೂಮಿಗೆ ಈ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು: 'ಯಾರಾದರೂ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿಂದಾದರೂ ಆಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಿಂತು, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚಿಸಿ ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧನ್ಯವಾದಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ ಎಂದು ನಾನು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ'. ಆತ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ತನಗೆ ತಾನೇ ಕಮ್ಯೂನಿಯನ್ಅನ್ನು ನೀಡಿದರು(ಪ್ರಭುಭೋಜನ ಸಂಸ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು). ಆದರೆ ಆತ ಇದನ್ನು ರಹಸ್ಯವಾಗಿರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಅಪೋಲೋ ೮ರಲ್ಲಿ ಜೆನೆಸಿಸ್(ಬೈಬಲಿನ ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಮೊದಲ ಪರ್ವ)ಅನ್ನು ಓದಿದುಕ್ಕಾಗಿ ನಾಸ್ತಿಕ ತೀವ್ರವಾದಿ ಮ್ಯಾಡಲಿನ್ ಮುರ್ರೆ ಒಹೇರ್ ದಾವೆಯೊಂದನ್ನು ಹೂಡಿದ್ದರು.<ref>ಚೈಕಿನ್, ಆಂಡ್ರಿವ್. ''ಎ ಮ್ಯಾನ್ ಆನ್ ದಿ ಮೂನ್'' . ಪುಟ ೨೦೪</ref> ಚರ್ಚಿನ ಹಿರಿಯ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಡೀನ್ ವುಡ್ರಫ್ ನೀಡಿದ ಪಾಸ್ಟರ್‌ನ ಮನೆಯ ಕಮ್ಯೂನಿಯನ್ ಕಿಟ್ಅನ್ನು ಬಳಸಿದರು ಮತ್ತು ವೆಬ್‌ಸ್ಟರ್ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟಿರೀಯನ್ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಆತನ ಪಾಸ್ಟರ್ ಬಳಸಿದ ಪದಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿದರು.<ref>("ಫರ್ಸ್ಟ್ ಆನ್ ದಿ ಮೂನ್ — ಎ ವೊಯೇಜ್ ವಿದ್ ನೈಲ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್, ಮೈಕೆಲ್ ಕೊಲಿನ್ಸ್, ಎಡ್ವಿನ್ ಇ., ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಜೂನಿಯರ್", ಜೀನ್ ಫಾರ್ಮರ್ ಮತ್ತು ದೋರ ಜಾನೆ ಹ್ಯಾಂಬ್ಲಿನ್ ಒಂದಿಗೆ ಬರೆದರು, ಅರ್ತುರ್ ಸಿ. ಕ್ಲಾರ್ಕೆ ಹಿನ್ನುಡಿ ಬರೆದರು, ಮೈಕೆಲ್ ಜೋಸೆಫ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಲಂಡನ್ (೧೯೭೦), ಪುಟ ೨೫೧).</ref><ref>{{cite news|url = http://blog.wired.com/tableofmalcontents/2007/01/sundance_2007_b_1.html|publisher = Wired|title = Sundance 2007: Buzz Aldrin Speaks|date = 2007-01-24|last = Hillner|first = Jennifer|accessdate = 2007-05-07|work = Table of Malcontents - Wired Blogs|archive-date = 2007-02-28|archive-url = https://web.archive.org/web/20070228211434/http://blog.wired.com/tableofmalcontents/2007/01/sundance_2007_b_1.html|url-status = dead}}</ref> ಟೆಕ್ಸಾಸ್‌ನ ವೆಬ್‌ಸ್ಟರ್‌ನ (ಜೋನ್ಸನ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಸೆಂಟರ್‌ನ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಒಂದು ಹೌಸ್ಟನ್ ಉಪನಗರ) ಸ್ಥಳೀಯ ಕೂಟ ವೆಬ್‌ಸ್ಟರ್ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೀರಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯೂನಿಯನ್‌ಗೆ ಬಳಸಿದ ಚಾಲಿಸ್ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಆ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಜುಲೈ ೨೦ಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಭಾನುವಾರದಂದು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.websterpresby.org/history.asp| title=Webster Presbyterian Church History| accessdate=2009-11-09}}</ref> ಫ್ರೀಮೇಸನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಲಾಡ್ಜ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ಸಾಸ್‌ನ ಪರವಾಗಿ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ಮಸೋನಿಕ್ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕೇಳಲು ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಜೆ. ಗೇ ಸ್ಮಿತ್‌ರ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಡೆಪ್ಯೂಟೈಜೇಶನ್ಅನ್ನೂ ಕೊಂಡೊಯ್ದರು.<ref>[http://tl2k.org/history.htm%7CThe ಸ್ಟೋರಿ ಆಫ್ ಟ್ರ್ಯಾಂಕ್ವಿಲಿಟಿ ಲಾಡ್ಜ್ ನಂ. 2000]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[ಚಿತ್ರ:A11v 1094228.ogv|thumb|''[[ಅಪೋಲೊ ೧೧|ಅಪೋಲೋ 11]]'' ಮಿಷನ್‌ನ ವೀಡಿಯೊ]] [[ಚಿತ್ರ:Buzz Aldrin black and white dress uniform photo portrait.jpg|thumb|left|ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಪೈಲಟ್ ಸ್ಕೂಲ್‌ನ ದಳಪತಿಯಾಗಿ ಕರ್ನಲ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್.]] === ನಿವೃತ್ತಿ === ನಾಸಾವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಂತರ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಎಡ್ವರ್ಡ್ಸ್ ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಬೇಸ್‌ನ U.S. ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಪೈಲಟ್ ಸ್ಕೂಲ್‌ನ ದಳಪತಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ೧೯೭೨ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೨೧ ವರ್ಷ ಸೇವೆಯ ನಂತರ ಸಕ್ರಿಯ ಉದ್ಯೋಗದಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾದರು ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ ವಾಯುಪಡೆಗೆ ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು, ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಅವರ ವೃತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ದುಷ್ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದವು. ಆತ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳಾದ ೧೯೭೩ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ''ರಿಟರ್ನ್ ಟು ಅರ್ತ್'' ಮತ್ತು ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ''ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಡಿಸೊಲೇಶನ್'' , ನಾಸಾ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ನಂತರ ಮಾನಸಿಕ ಖಿನ್ನತೆ ಮತ್ತು [[ಮದ್ಯದ ಗೀಳು|ಅತಿಯಾದ ಕುಡಿತ]]ದಿಂದ ಆತ ಅನುಭವಿಸಿದ ಕಷ್ಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.<ref>{{cite book | last = Aldrin | first = Buzz | title = Magnificent Desolation: The Long Journey Home from the Moon | publisher = Harmony | year = 2009}}</ref> ಆತನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಲೋಯಿಸ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಒಂದಿಗೆ ಮದುವೆಯಾದ ನಂತರ ಆತನ ಜೀವನವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಸುಧಾರಿಸಿತು. ನಾಸಾದಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾದಂದಿನಿಂದ ಆತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪರಿಶೋಧನೆಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು, ''ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ಸ್ ರೇಸ್ ಇನ್ಟು ಸ್ಪೇಸ್'' (೧೯೯೩) ಎಂಬ ಒಂದು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಟವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪರಿಶೋಧನೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದುದರ ೪೦ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು, ಬಜ್‌ ಸ್ನೂಪ್ ಡೋಗ್ಗ್, ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಜೋನ್ಸ್, ತಾಲಿಬ್ ಕ್ವೇಲಿ ಮತ್ತು ಸೌಲ್ಜ ಬಾಯ್ ಮೊದಲಾದವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ 'ರಾಕೆಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್' ಎಂಬ ರ‌್ಯಾಪ್ ಏಕಗೀತ ಮತ್ತು ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ವೀಡಿಯೊ ಮತ್ತು ಹಾಡಿನ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಬರುವ ಲಾಭವು ಬಜ್‌ನ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆ ಶೇರ್‌ಸ್ಪೇಸ್‌ಗೆ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.<ref name="timesonline">[http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/music/article6571987.ece ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಆಂಡ್ ಸ್ನೂಪ್ ಡಾಗ್ಗ್ ರೀಚ್ ಫಾರ್ ದಿ ಸ್ಟಾರ್ಸ್ ವಿದ್ ರಾಕೆಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110809090243/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/music/article6571987.ece |date=2011-08-09 }}, ಟೈಮ್ಸ್ ಆನ್‌ಲೈನ್, ಜೂನ್ ೨೫, ೨೦೦೯</ref> ೨೦೦೯ರ ಜುಲೈ ೨೨ರ C-ಸ್ಪ್ಯಾನ್ ಒಂದಿಗಿನ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು 'ಫೋಬೋಸ್ ಏಕಶಿಲೆ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ: 'ಮಾನವನು ಹಿಂದೆ ಹೋಗಿರದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ನಾವು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಹೋಗಬೇಕು. ಧೂಮಕೇತುಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾರಬೇಕು, ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು, ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಸಂಧಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಏಕಶಿಲೆಯಿದೆ. ಇದು ಪ್ರತಿ ಏಳು ಗಂಟೆಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುವ ಈ ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆ ಆಕಾರದ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲಿರುವ ಒಂದು ಅಸಾಮಾನ್ಯ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. 'ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಯಾರು ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ?' ಎಂಬುದನ್ನು ಜನರು ಯಾವಾಗ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ? ಅದನ್ನು ಈ ಪ್ರಪಂಚವು ಅಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದೆ. ನೀವು ಆರಿಸಿದರೆ, ದೇವರು ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ'.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=bDIXvpjnRws&eurl=http%3A%2F%2F|title=Buzz Aldrin Reveals Existence of Monolith on Mars Moon|publisher=C-Span|date=July 22, 2009}}</ref> [[ಚಿತ್ರ:BuzzAldrinByPhilKonstantin.jpg|thumb|ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ಫೆಬ್ರವರಿ 2009]] === ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸೈಕ್ಲರ್ === ೧೯೮೫ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶನೌಕೆ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಪಥವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆಯೆಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು, ಅದನ್ನು ಈಗ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸೈಕ್ಲರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ಇ. ಇ., "ಸೈಕ್ಲಿಕ್ ಟ್ರ್ಯಾಜೆಕ್ಟರಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ಸ್,"ಇಂಟರ್‌ಪ್ಲಾನೆಟರಿ ರ‌್ಯಾಪಿಡ್ ಟ್ರಾನ್ಸಿಟ್ ಸ್ಟಡಿ ಮೀಟಿಂಗ್‌ಗೆ SAIC ಮಂಡನೆ, ಜೆಟ್ ಪ್ರೋಪಲ್ಷನ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೮೫.</ref><ref>ಬಿರ್ನೆಸ್, ಡಿ. ವಿ., ಲಾಂಗುಸ್ಕಿ, ಜೆ. ಎಮ್. ಮತ್ತು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ಬಿ.,"ಸೈಕ್ಲರ್ ಆರ್ಬಿಟ್ ಬಿಟ್ವೀನ್ ಅರ್ತ್ ಆಂಡ್ ಮಾರ್ಸ್," ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಸ್ಪೇಸ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಆಂಡ್ ರಾಕೆಟ್ಸ್, ಸಂಪುಟ ೩೦, ಸಂ. ೩, ಮೇ-ಜೂನ್ ೧೯೯೩, ಪುಟೇ ೩೩೪-೩೩೬.</ref> ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸೈಕ್ಲರ್ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಪಥದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶನೌಕೆಯು [[ಭೂಮಿ]] ಮತ್ತು [[ಮಂಗಳ (ಗ್ರಹ)|ಮಂಗಳ]] ಗ್ರಹಗಳ ಹತ್ತಿರ ಒಂದು ನಿಯತ (ಆವರ್ತ) ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸೈಕ್ಲರ್ ಮಂಗಳ ಸೈಕ್ಲರ್‌ಗೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಕ್ಲಿಷ್ಟವಾದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಡಿಗೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿರ್ಹವಹಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಯಾರು ಮಾಡಲು ಅವರಿಗೆ ನೀರಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಯೋಚನೆಯು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರಲು ಈತ ಕಾರಣೀಭೂತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. === ನಾಸಾದ ಖಂಡನೆ === ೨೦೦೩ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ನಾಸಾದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸುವ ಲೇಖನವೊಂದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.<ref name="Fly Me To L1">{{cite web | last = Aldrin | first = Buzz | title = Fly Me To L1 | publisher = [[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]] | date = 2003-12-05 | url = http://buzzaldrin.com/space-vision/rocket_science/l1-gateport/ | accessdate = 2009-11-14 | archive-date = 2011-07-08 | archive-url = https://web.archive.org/web/20110708105454/http://buzzaldrin.com/space-vision/rocket_science/l1-gateport/ | url-status = dead }}</ref> ಅದರಲ್ಲಿ, ಆತ ನಾಸಾದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ-ನೌಕೆಯೊಂದರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಯಾವುದೇ ಸರಕಿಲ್ಲದೆ ಅಥವಾ ಸ್ವಲ್ಪ ಸರಕನ್ನು ಒಯ್ಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಒಮ್ಮೆಗೆ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ಸೀಮಿತಗೊಂಡಿದೆಯೆಂದು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿಗೆ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಗುರಿಯು ಹೊಸ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದಾಗಿರದೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಾಗಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಿದರು. === ಮಾನವನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪ ಏರಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶಯ === ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಪ್ರಸ್ತುತದ ವಾಯುಗುಣ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಮಾನವರು ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದಾರೆಂಬುದನ್ನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ: 'ವಾಯುಗುಣವು ಶತಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆಯೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದು ಈಗ ಬಿಸಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ನಂತರ ತಣ್ಣಗಾಗಬಹುದು. ಅಲ್ಪಕಾಲದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪರಿಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ವಾಯುಗುಣವನ್ನು ಈಗ ಇರುವಂತೆ ಇಡಲು ನಮ್ಮ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬರಿದುಮಾಡುವುದನ್ನು ನಾನು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಇದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಪಂಚವೇ ಕಾರಣವಾಗಿದೆಯೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ'.<ref name="Buzz Aldrin calls for manned flight to Mars to overcome global problems">{{cite web | last = Aldrin | first = Buzz | title = Buzz Aldrin calls for manned flight to Mars to overcome global problems | publisher = [[The Daily Telegraph]] | date = 2009-07-03 | url = http://www.telegraph.co.uk/technology/5734525/Buzz-Aldrin-calls-for-manned-flight-to-Mars-to-overcome-global-problems.html | accessdate = 2011-01-07}}</ref> === ಪುಸ್ತಕಗಳು === ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸಹ-ಲೇಖಕರಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳೆಂದರೆ - ''ರಿಟರ್ನ್ ಟು ಅರ್ತ್'' (೧೯೭೩), ''ಮೆನ್ ಫ್ರಮ್ ಅರ್ತ್'' (೧೯೮೯) ಮತ್ತು ''ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಡಿಸೊಲೇಶನ್'' (೨೦೦೯). ಆತ ''ಎನ್ಕೌಂಟರ್ ವಿದ್ ಟೈಗರ್'' (೧೯೯೬) ಮತ್ತು ''ದಿ ರಿಟರ್ನ್'' (೨೦೦೦) ಮೊದಲಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿತ-ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಬಾರ್ನೆಸ್ ಒಂದಿಗೆ ಸಹ-ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು. === ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ === ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮೂರು ಬಾರಿ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಾರೆ: ಜೋನ್ ಅರ್ಚರ್, ಈಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಆತ ಜೇಮ್ಸ್, ಜ್ಯಾನಿಸ್ ಮತ್ತು ಆಡ್ರಿವ್ ಎಂಬ ಮೂರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ; ಬೆವರ್ಲಿ ಜಿಲ್; ಈಗಿನ ಪತ್ನಿ ಲೋಯಿಸ್ ಡ್ರಿಗ್ಸ್ ಕೆನನ್, ಈಕೆಯನ್ನು ಆತ ೧೯೮೮ರ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ದಿನದಂದು ಮದುವೆಯಾದರು. ಖಿನ್ನತೆ ಮತ್ತು ವಿಪರೀತ ಕುಡಿತದ ವಿರುದ್ಧದ ಆತನ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಇತ್ತೀಚಿನ ''ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಡಿಸೊಲೇಶನ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{cite news | url=http://edition.cnn.com/2009/TECH/07/17/life.after.moon.landing/index.html | work=CNN | title=After walking on moon, astronauts trod various paths - CNN.com | accessdate=April 27, 2010 | date=July 17, 2009 | archive-date=ಜನವರಿ 30, 2011 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110130085857/http://edition.cnn.com/2009/TECH/07/17/life.after.moon.landing/index.html | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://bipolar.about.com/od/businessmenpoliticians/p/buzzaldrin.htm |title=Buzz Aldrin |work=About.com |first=Kimberly |last=Read |date=2005-01-04 |accessdate=2008-11-02 |archive-date=2011-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110718153659/http://bipolar.about.com/od/businessmenpoliticians/p/buzzaldrin.htm |url-status=dead }}</ref> ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಕ್ಷದ ಸಕ್ರಿಯ ಬೆಂಬಲಿಗರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ GOP ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಬಂಡವಾಳ ಒದಗಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>http://combatveteransforcongress.org/sites/default/files/೨-೨೬-೧೦-invite.pdf{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮುಖಮರ್ದನ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆಂದು ''ಟೈಮ್'' ನಿಯತಕಾಲಿಕದಲ್ಲಿ ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ;<ref name="timelift">''ಟೈಮ್'' ಲೇಖನ: "[http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1659730,00.html#ixzz11ko5JooF 10 ಕ್ವೆಶನ್ಸ್ ಫಾರ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713163249/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,1659730,00.html#ixzz11ko5JooF |date=2011-07-13 }}."</ref> ತನ್ನನ್ನು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ G-ಪಡೆಯು ತನ್ನ ಗಲ್ಲವು ಇಳಿಬೀಳುವಂತೆ ಮಾಡಿತು, ಆದ್ದರಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ಆತ ತಮಾಷೆಯಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.<ref name="timelift"/> == ಗೌರವಗಳು == * ಮಿಲಿಟರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳೆಂದರೆ - ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಮೆಡಲ್, ಲೀಜನ್ ಆಫ್ ಮೆರಿಟ್, ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ಫ್ಲೈಯಿಂಗ್ ಕ್ರಾಸ್‌ನ ಎರಡು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು, ಏರ್ ಮೆಡಲ್‌ನ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು. * ನಾಸಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳೆಂದರೆ - ನಾಸಾ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಮೆಡಲ್, ನಾಸಾ ಎಕ್ಸೆಪ್ಷನಲ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಮೆಡಲ್ ಮತ್ತು ನಾಸಾ ಸ್ಪೇಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ ಮೆಡಲ್‌ನ ಎರಡು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು. * ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಹುಮಾನಗಳೆಂದರೆ - ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಷಿಯಲ್ ಮೆಡಲ್ ಆಫ್ ಫ್ರೀಡಮ್, ರಾಬರ್ಟ್ ಜೆ. ಕೊಲ್ಲಿಯರ್ ಟ್ರೋಫಿ, ರಾಬರ್ಟ್ ಹೆಚ್. ಗೊಡ್ಡಾರ್ಡ್ ಮೆಮೋರಿಯಲ್ ಟ್ರೋಫಿ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮನ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಟ್ರೋಫಿ. * ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಅಪೋಲೋ ೧೧ ಇಳಿಯುವ ಸ್ಥಳದ ಹತ್ತಿರದ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಕುಂಡ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹ ೬೪೭೦ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್<ref>{{cite web |url=http://scully.cfa.harvard.edu/~cgi/ShowCitation.COM?num=6470 |title=Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (5001)-(10000): 6470 Aldrin|publisher=IAU: Minor Planet Center |accessdate=2008-07-26}}</ref> ಮೊದಲಾದವಕ್ಕೆ ಆತನ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೆಸರಿಡಲಾಗಿದೆ. * ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಗುಸ್ಟಾವಸ್ ಅಡೋಲ್ಫಸ್ ಕಾಲೇಜ್‌ನಿಂದ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ಅನ್ನು ಪಡೆದರು. * ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ, [[ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯು. ಬುಷ್|ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬುಶ್]] ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರನ್ನು ಕಮೀಷನ್ ಆನ್ ದಿ ಫ್ಯೂಚರ್ ಆಫ್ ದಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಗೆ ನೇಮಿಸಿದರು.<ref>[http://georgewbush-whitehouse.archives.gov/news/releases/2001/08/20010822-6.html ಪರ್ಸೊನಲ್ ಅನೌನ್ಸ್‌ಮೆಂಟ್ಸ್] - ಆಗಸ್ಟ್ ೨೨, ೨೦೦೧ ವೈಟ್ ಹೌಸ್ ಪ್ರೆಸ್ ರಿಲೀಸ್ ನೇಮಿಂಗ್ ದಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಷಿಯಲ್ ಅಪಾಂಟೀಸ್ ಫಾರ್ ದಿ ಕಮೀಷನ್.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20080320035407/http://www.buzzaldrin.com/space/reports/] - ಈ ಮೂಲವು ಆತ ೨೦೦೨ರಲ್ಲಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ೨೦೦೧ರ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೨ರ ಪ್ರೆಸ್ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ಪ್ರಕಾರದ ಆತ ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು.</ref> * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮಕ್ಕಳ ದತ್ತಿಸಂಸ್ಥೆ ವೆರೈಟಿಯಿಂದ ೨೦೦೩ರ ಮಾನವಹಿತ ಪ್ರತಿಪಾದಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 'ಅದು ಮಾನವರ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಹಿಕೆ, ಪರಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ.'<ref>{{cite web|url = http://www.varietychildrenscharity.org/about_variety/humanitarian_awards.php|title = Variety International Humanitarian Awards|publisher = Variety, the Children's Charity|accessdate = 2007-05-07|archive-date = 2007-09-27|archive-url = https://web.archive.org/web/20070927180538/http://www.varietychildrenscharity.org/about_variety/humanitarian_awards.php|url-status = dead}}</ref> * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಗವರ್ನರ್‌ಗಳ ಮಂಡಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಆತ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು; ಆಸ್ಟ್ರನಾಟ್ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್‌ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದಾರೆ; ದಿ ಪ್ಲಾನೆಟರಿ ಸೊಸೈಟಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಹಿಂದೆ-ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಧ್ವನಿಯು ಈ ಸೊಸೈಟಿಯ ''ಪ್ಲಾನಿಟರಿ ರೇಡಿಯೊದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಎಪಿಸೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿದೆ.'' * ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಪೇಸ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಅದರ ಉನ್ನತ ಗೌರವ ಜನರಲ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಇ. ಹಿಲ್ ಲೈಫ್‌ಟೈಮ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಅಚೀವ್ಮೆಂಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ<ref>{{Cite web |url=http://www.nationalspacesymposium.org/symposium-awards |title=ಸಿಂಪೋಸಿಯಮ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ {{!}} ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಸಿಂಪೋಸಿಯಮ್ |access-date=2011-05-16 |archive-date=2009-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090203060101/http://www.nationalspacesymposium.org/symposium-awards |url-status=dead }}</ref> ಯನ್ನು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ಗೆ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿತು. ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದ ಬಳಕೆ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶೋಧನೆ ಅಥವಾ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಮಾಹಿತಿ, ಅಂಶಗಳು ಅಥವಾ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ಜನರ ಕ್ಷೇಮಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಥವಾ ಸುಧಾರಣೆಗಾಗಿ ಜೀವಮಾನ ಕೊಡುಗೆಗಳು ಅಥವಾ ಮಾನವರಿಗೆ ಉಪಕರಿಸುವ ಇತರ ಕಸುಬುಗಳ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡ ಮಹೋನ್ನತರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. *ದೂರದರ್ಶನ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ, ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರಿಗೆ ಹಾಲಿವುಡ್ ಆಂಡ್ ವೈನ್‌ನ ಹಾಲಿವುಡ್ ವಾಕ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಟಾರ್ಅನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name="HWOFDB">{{cite web |url=http://www.hwof.com/stars?recipient=Buzz Aldrin |title=Hollywood Walk of Fame database |publisher=HWOF.com |access-date=2011-05-16 |archive-date=2011-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110712233733/http://hwof.com/stars?recipient=Buzz |url-status=dead }}</ref> *ಈತ ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್‌ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದಾರೆ. *೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ, [[ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮ|ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಒಬಾಮ]] ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ಆತನ ಅಪೋಲೋ ೧೧ರ ಸಹ-ಸಿಬ್ದಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾನ್ ಗ್ಲೆನ್ ಮೊದಲಾದವರಿಗೆ ಕಾಂಗ್ರೆಶನಲ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಮೆಡಲ್ಅನ್ನು ನೀಡುವ ಶಾಸನಕ್ಕೆ ಸಹಿಹಾಕಿದರು. *೨೦೧೦ರ ಸ್ಪೇಸ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ಗೆ #೯ನೇ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಾಯಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು (ಈ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆತ ಗಸ್ ಗ್ರಿಸ್ಸಮ್ ಮತ್ತು ಅಲನ್ ಶೆಪಾರ್ಡ್ ಒಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡರು).<ref>{{cite web|url=http://www.spacefoundation.org/news/story.php?id=1038|title=Space Foundation Survey Reveals Broad Range of Space Heroes|access-date=2011-05-16|archive-date=2012-08-15|archive-url=https://www.webcitation.org/69vzcgxKu?url=http://www.spacefoundation.org/media/press-releases/space-foundation-survey-reveals-broad-range-space-heroes-early-astronauts-still?id=1038|url-status=dead}}</ref> == ಪಾಪ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ == {{In popular culture|date=May 2010}} * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ದಿ ಸಿಂಪ್ಸನ್ಸ್'' ಎಂಬ ಆನಿಮೇಶನ್-ಮಾಡಿದ ಸಂದರ್ಭ-ಹಾಸ್ಯದ "ಡೀಪ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಹೋಮರ್" ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಒಂದು ಎಪಿಸೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅದರಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ಹೋಮರ್ ಸಿಂಪ್ಸನ್ [[ನಾಸಾ|ನಾಸಾಕ್ಕೆ]] ಅದರ ಮೊದಲ 'ಆವರೇಜ್ ಜೋ' ಗಗನಯಾತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಎರಡನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯೆಂಬ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ತುಂಬಾ ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯ ಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಆತನ ಹೀಗೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ - 'ಎರಡನೆಯದು ಮೊದಲ ನಂತರ ಬರುತ್ತದೆ. !' * ಬ್ರಿಟಿಷ್ ದೂರದರ್ಶನ ಕಾಮಿಡಿ ಗುಂಪು ಮಾಂಟಿ ಪೈತಾನ್ ೧೯೭೦ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦ರಂದು, "ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಶೊ" ಎಂಬ ಒಂದು ಎಪಿಸೋಡ್ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ "ದಿ ಸ್ಟಾರ್-ಸ್ಪ್ಯಾಂಗ್ಲೆಡ್ ಬ್ಯಾನರ್" ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡಿದಾಗ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಶಂಸೆ ಬರದಿದ್ದುದಕ್ಕೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿ ಆತನ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ನಾಸಾದಲ್ಲಿನ ಆತನ ಪಾತ್ರದ (ಮೇಲಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ) ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು. * ಮಾನಸಿಕ ಖಿನ್ನತೆ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಕುಡಿತದೊಂದಿಗಿನ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ ಆತನ ಎರಡು ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ೧೯೭೬ರ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ ''ರಿಟರ್ನ್ ಟು ಅರ್ತ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಫ್ ರಾಬರ್ಟ್ಸನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. * ೧೯೮೬ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಪೇಸ್ ಶಟಲ್ ಚಾಲೆಂಜರ್ ದುರ್ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ ನಂತರ, ಆತ ''ಪಂಕಿ ಬ್ರೂಸ್ಟರ್'' ‌ನ ಎಪಿಸೋಡ್ "ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ಸ್ ಹ್ಯಾಪನ್"ನಲ್ಲಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಆತ ಎದೆಗುಂದಿದ ಪಂಕಿಗೆ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯಾಗುವ ಕನಸನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೧೯೯೬ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ''ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ ಜಿಯೊಪಾರ್ಡಿ!'' ಯ ಒಂದು ಎಪಿಸೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. * ೧೯೯೬ರ ಟಿವಿ-ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಅಪೋಲೋ ೧೧'' ರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ರೆವರೆಂಡ್ ವುಡ್ರಫ್‌ರ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಪಾತ್ರವವನ್ನು ಹಿಂದೆ ''ಅಪೋಲೋ ೧೩'' ರಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ಹರ್ಟ್ ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಕ್ಸಾಂಡರ್ ಬರ್ಕ್ಲೆ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. * ಆಂಡ್ರಿವ್ ಚೈಕಿನ್‌ರ ಪುಸ್ತಕ ''ಎ ಮ್ಯಾನ್ ಆನ್ ದಿ ಮೂನ್'' ‌ನ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ''ಫ್ರಮ್ ದಿ ಅರ್ತ್ ಟು ದಿ ಮೂನ್'' ಎಂಬ ೧೯೯೮ರ ಕಿರುಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಮೊದಲು ಯಾರು ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾಟಕೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಬ್ರಿಯನ್ ಕ್ರ್ಯಾಂಸ್ಟನ್ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. * ಪಿಕ್ಸಾರ್‌ನ ''ಟಾಯ್ ಸ್ಟೋರಿ'' ಚಲನಚಿತ್ರ ಸರಣಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ರೇಂಜರ್ ಪಾತ್ರ ಬಜ್‌ ಲೈಟ್‌ಯಿಯರ್‌ಗೆ ಆತನ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಡಲಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರು 'ಆತನು ಇತರ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ನಾಸಾದಲ್ಲಿ ಭಾಷಣ ಮಾಡುವಾಗ ಆನಂದಪರವಶನಾಗಿ ಬಜ್‌ ಲೈಟ್‌ಯಿಯರ್ ಗೊಂಬೆಯೊಂದನ್ನು ಹೊರಗೆಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ತನಗೆ ನೀಡಿದ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು; ಇದರ ಭಾಗವೊಂದನ್ನು ''ಟಾಯ್ ಸ್ಟೋರಿ'' ಯ ೧೦ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ದಿನದ DVD ಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಆತನ ಮೊದಲ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಿದುದಕ್ಕಾಗಿ ಆತ ಯಾವುದೇ ಅನುಮೋದನೆ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ.<ref name="NYT-2009-06-15"/> * ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್|ಬ್ರಿಟಿಷ್]] ಕಾಮಿಡಿ ಸರಣಿ ''ಆಲಿ ಜಿ ಇನ್ ದ USAiii'' ಯಲ್ಲಿ ಆಲಿ ಜಿ ಒಂದಿಗಿನ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ (ಸಾಚ ಬೇರನ್ ಕೊಹೆನ್ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ) ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಲಿ ಜಿ ಆತನನ್ನು "ಬಜ್‌ ಲೈಟ್‌ಯಿಯರ್" ಎಂದು ಕರೆದರು ಮತ್ತು ಆತ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೆ ಮಾನವರು ಸೂರ್ಯನನ್ನೂ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.[[ಚಿತ್ರ:Aldrin near Module leg.jpg|thumb|ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಲೆಗ್‌ನ ಹತ್ತಿರ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್.]] * ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ, [[ನಾರ್ವೇ|ನಾರ್ವೆಯನ್]] ಲೇಖಕ ಜೊಹಾನ್ ಹಾರ್ಸ್ಟಡ್ ''ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, ವಾಟ್ ಹ್ಯಾಪನ್ಡ್ ಟು ಯು ಇನ್ ಆಲ್ ದಿ ಕನ್‌ಫ್ಯೂಜನ್?'' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದರು. ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವು ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರನ್ನು ತನ್ನ ಮಾದರಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತದೆ. * ೨೦೦೬ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೬ರಂದು, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಂಯೋಜಕ ಜೊನಾತನ್ ಡೋವ್ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೂರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ''ಮ್ಯಾನ್ ಆನ್ ದಿ ಮೂನ್'' ಎಂಬ ೫೦ ನಿಮಿಷದ ಗೀತನಾಟಕವನ್ನು UK ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್ ಚಾನೆಲ್ ೪ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿತು. ಇದು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಚಂದ್ರನ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ, ಅನುಭವವು ಆತನ ಮೇಲೆ ಉಂಟುಮಾಡಿದ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಮತ್ತು ಆತನ ಮದುವೆಯು ಮಧ್ಯೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಾತನ್ ಗುನ್ನ್ ಮತ್ತು ಜೋನ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪಾಟ್ರಿಸಿಯಾ ರಾಸೆಟ್ಟೆ ಮಾಡಿದರು. * ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ಇನ್ ದಿ ಶಾಡೊ ಆಫ್ ದಿ ಮೂನ್'' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. * ಆತ ೩-ಡಿ ಆನಿಮೇಶನ್-ಮಾಡಿದ ಚಲನಚಿತ್ರ ''ಫ್ಲೈ ಮಿ ಟು ದಿ ಮೂನ್'' ‌ನ ಅಂತಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತಾರೆ. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರ ದೃಷ್ಟಿಯ ಮೂಲಕ ಅಪೋಲೋ ೧೧ರ ಕಥೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಗೀತವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. 'ಮೂನ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್'ಅನ್ನು ಸ್ಟೀಫನ್ ಎಡ್ವರ್ಡ್ಸ್ ಬರೆದು, ಸಂಯೋಜಿಸಿ, ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಡರ್ಬಿ ಪ್ಲೇಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಒಂದು ತೇಲುವ ಶಟಲ್ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್ಅನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸೃಜನಶೀಲ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮೂನ್‌ಮ್ಯಾನ್ ಎಂಬ MTV ವೀಡಿಯೊ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ಟ್ರೋಫಿಯ ರೂಪದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref name="BuzzFAQ">{{cite web|url=http://www.buzzaldrin.com/faq/|title=BuzzAldrin.com - About Buzz Aldrin: FAQ|accessdate=2008-06-09|archive-date=2009-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20090413213607/http://buzzaldrin.com/faq|url-status=dead}}</ref> *ಭ್ರಾಂತಿಜನಕ ರಾಕ್ ವಾದ್ಯ-ವೃಂದ ಬಾರ್ಡೊ ಪಾಂಡ್ ಅದರ ಲ್ಯಾಪ್ಸೆಡ್ LPಯಲ್ಲಿ ''ಆಲ್ಡ್ರಿನ್'' ಎಂಬ ಹಾಡನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. *ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ರಾಕ್ ವಾದ್ಯ-ವೃಂದ ಗಾರ್ಡಿಯನ್ ''ಬಜ್‌'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಒಂದು ಆಲ್ಬಮ್ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು. ಈ ಆಲ್ಬಮ್ ಸ್ಲಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಬದಲಿಸಬಹುದಾದ ಮುಖಪುಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು [[ಅಪೋಲೊ ೧೧|ಅಪೋಲೋ 11]] ಚಂದ್ರನ ಮಿಷನ್‌ಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುವ "ಬಜ್‌" ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ನ ಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರನ್ನು ೨೦೦೮ರ ಜುಲೈ ೩೧ರಂದು ''ಫ್ಲೈ ಮಿ ಟು ದಿ ಮೂನ್'' ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಚಾರ ನೀಡುವ ''ದಿ ಕೊಲ್ಬರ್ಟ್ ರಿಪೋರ್ಟ್'' ‌ನ ಎಪಿಸೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಟೀಫನ್ ಕೊಲ್ಬರ್ಟ್ ಸಂದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರು. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ಇನ್ ದಿ ಶಾಡೊ ಆಫ್ ದಿ ಮೂನ್'' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ಹಾಗೂ "ದಿ ವಂಡರ್ ಆಫ್ ಇಟ್ ಆಲ್" ಎಂಬ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾದ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ. * ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ 'ದಿ ರಾಕೆಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್' ಎಂಬ ಒಂದು ರ‌್ಯಾಪ್ ಸಂಗೀತವನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದರು.<ref>{{Cite web |url=http://www.funnyordie.com/videos/0be5c681fc/buzz-aldrin-s-rocket-experience |title=ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ಸ್ ರಾಕೆಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಆಂಡ್ FOD ಟೀಮ್ - ವೀಡಿಯೊ |access-date=2011-05-16 |archive-date=2011-06-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110624032133/http://www.funnyordie.com/videos/0be5c681fc/buzz-aldrin-s-rocket-experience |url-status=dead }}</ref> ಆತ ತಾಲಿಬ್ ಕ್ವೇಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ನೂಪ್ ಡಾಗ್ಗ್ ಮೊದಲಾವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಈ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಇತರರೆಂದರೆ ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಜೋನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸೌಲ್ಜ ಬಾಯ್.<ref>{{Cite web |url=http://www.funnyordie.com/videos/f7a26d7505/making-of-buzz-aldrin-s-rocket-experience-w-snoop-dogg-and-talib-kweli |title=ಮೇಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ಸ್ ರಾಕೆಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯನ್ಸ್, ಸ್ನೂಪ್ ಡಾಗ್ಗ್ ಆಂಡ್ ತಾಲಿಬ್ ಕ್ವೇರಿ ಫ್ರಮ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್, FOD ಟೀಮ್, ರ‌್ಯಾನ್ ಪೆರೆಜ್ ಆಂಡ್ ಸ್ನೂಪ್ ಡಾಗ್ಗ್ - ವೀಡಿಯೊ |access-date=2011-05-16 |archive-date=2011-04-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110427092030/http://www.funnyordie.com/videos/f7a26d7505/making-of-buzz-aldrin-s-rocket-experience-w-snoop-dogg-and-talib-kweli |url-status=dead }}</ref> * ೨೦೦೯ರ ನವೆಂಬರ್ ೧೭ರಂದು, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಆತನ ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ ಪ್ರಚಾರ ನೀಡಲು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ-ವಿಷಯಾಧಾರಿತ ಪ್ರದರ್ಶನ-ರಂಗದಲ್ಲಿ ''ದಿ ಪ್ರೈಸ್ ಈಸ್ ರೈಟ್'' ‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು (ಈ ಪುಸ್ತಕವೂ ಸಹ ಬೋನಸ್ ಆಗಿ ಈ ಪ್ರದರ್ಶನ-ರಂಗದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು). *ಆತ ''ಡ್ಯಾನ್ಸಿಂಗ್ ವಿದ್ ದಿ ಸ್ಟಾರ್ಸ್'' ‌ನ ೧೦ನೇ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಆಶ್ಲಿ ಡೆಲ್‌ಗ್ರೋಸ್ಸೊ ಒಂದಿಗೆ ಜತೆಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದರು.<ref>{{cite news|url=http://www.mnn.com/lifestyle/ecollywood/stories/astronaut-buzz-aldrin-to-dance-with-a-different-kind-of-star|title=Astronaut Buzz Aldrin to dance with a different kind of star|date=2010-03-02|publisher=Mother Nature Network|accessdate=2010-03-03|archive-date=2010-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20100306164052/http://www.mnn.com/lifestyle/ecollywood/stories/astronaut-buzz-aldrin-to-dance-with-a-different-kind-of-star|url-status=dead}}</ref> ೨೦೧೦ರ ಮಾರ್ಚ್ ೨೨ರ ಸೋಮವಾರದಂದು, ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮತ್ತು ಡೆಲ್‌ಗ್ರೋಸ್ಸೊ ಸ್ಯಾಮ್ ಕುಕೆಯವರ ವಿರುದ್ಧದ ಚಾ-ಚಾ-ಚಾ ನೃತ್ಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ೩೦ ಅಂಕಗಳಲ್ಲಿ ೧೪ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಆತ ೨೦೧೦ರ ಎಪ್ರಿಲ್ ೬ರ ಮಂಗಳವಾರದಂದು ಈ ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದರು. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''೩೦ ರಾಕ್'' ‌ನ ತಾಯಿಯಂದಿರ ದಿನದ ಎಪಿಸೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಲ್ಲಿಯೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು (ಇದು ೨೦೧೦ರ ಮೇ ೬ರಂದು ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು); ''೩೦ ರಾಕ್'' ಕಂಟಿನ್ಯುಟಿಯಲ್ಲಿ, ಆತ ಲಿಜ್ ಲೆಮನ್‌ರ ತಾಯಿಯ ಮಾಜಿ ಪ್ರೇಮಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. * ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ಟೈಪ್ ಚೆಫ್'' ಏಳನೇ ಸರಣಿಯ ಒಂದು ಎಪಿನೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿದ್ದರು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಗೊಡ್ಡಾರ್ಡ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ ಸೆಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಊಟವನ್ನು ತಯಾರುಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು. *ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ''ಟಾಪ್ ಗೇರ್'' ‌ನ US ಆವೃತ್ತಿಯ ಸರಣಿ ಪ್ರಥಮಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ 'ಬಿಗ್ ಸ್ಟಾರ್ ಇನ್ ಎ ಸ್ಮಾಲ್ ಕಾರ್' ಆಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. ಸುಜುಕಿ SX೪ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುತ್ತು ಬರಲು ಆತ ೧:೫೫.೬ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. *ಕೋರಿ ಟಕರ್ ನಟಿಸಿದ ೨೦೧೧ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ''[[Transformers: Dark of the Moon]]'' ನ ಚುಟುಕು ಟ್ರೇಲರ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆಂದು ನಿರ್ದೇಶಕ ಮೈಕೆಲ್ ಬೇ ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.<ref>http://www.collider.com/೨೦೧೦/೧೨/೦೮/michael-bay-interview-transformers-dark-moon-edit-bay-visit/{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == UFO ವಾದಗಳು == ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ, ''ಫರ್ಸ್ಟ್ ಆನ್ ದಿ ಮೂನ್: ದಿ ಅನ್‌ಟೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೋರಿ'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರವೊಂದಕ್ಕೆ ಸಂದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸಂದರ್ಶಕನೊಬ್ಬನಿಗೆ ನಾವು [[ಅಪರಿಚಿತ ಹಾರಾಡುವ ವಸ್ತು|ಗುರುತಿಸದ ಹಾರುವ ವಸ್ತು]]ವೊಂದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇವೆಂದು ಹೇಳಿದರು. ನಾಲ್ಕು ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶನೌಕೆ ಅಡಾಪ್ಟರ್ ಪ್ಯಾನೆಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇವೆಂಬ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸಮರ್ಥನೆಯನ್ನು ಈ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರವು ಕತ್ತರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ NAI ಹಿರಿಯ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಡೇವಿಡ್ ಮೋರಿಸನ್‌ರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಅವುಗಳ S-IVB ಮೇಲಿನ ಸ್ಥಾನವು ೬,೦೦೦ ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿತ್ತು, ಆದರೆ S-IVB ಅದರ ಬೇರ್ಪಡುವ ಕುಶಲ-ಚಲನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ನಾಲ್ಕು ಪ್ಯಾನೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊರಕ್ಕೆ ಬಿಡಲಾಯಿತು, ಆ ಮೂಲಕ ಅವು ಅಪೋಲೋ ೧೧ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶನೌಕೆಯನ್ನು ಅದರ ಮೊದಲ ಮಧ್ಯಾವಧಿಯ ಸರಿಪಡಿಸುವಿಕೆಯವರೆಗೆ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಹಿಂಬಾಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಲಾಗಿತ್ತು.<ref>{{cite web|url=http://history.nasa.gov/alsj/a11/A11_MissionOpReport.pdf|title=Apollo 11 Mission Op Report|format=PDF|access-date=2011-05-16|archive-date=2011-11-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20111122065831/http://history.nasa.gov/alsj/a11/A11_MissionOpReport.pdf|url-status=dead}}</ref> ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ೨೦೦೭ರ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೫ರಂದು ''ದಿ ಹೊವಾರ್ಡ್ ಸ್ಟರ್ನ್ ಶೊ'' ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಸ್ಟರ್ನ್ ಆತನಲ್ಲಿ UFO ನ ಭಾವಿಸಿರುವ ನೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿದರು. ವಾಯುಮಂಡಲದ ಆಚೆಯಿದೆಯೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಅಂತಹ ಯಾವುದೇ ನೆಲೆಯಿಲ್ಲವೆಂದು ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ದೃಢಪಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಆ ವಸ್ತುವು ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ಪ್ಯಾನೆಲ್ ಎಂಬುದು '೯೯.೯ ಪ್ರತಿಶತ' ನಿಜವೆಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{cite web|url=http://nai.arc.nasa.gov/astrobio/astrobio_detail.cfm?ID=1568|title=NASA Ask an Astrobiologist|access-date=2011-05-16|archive-date=2008-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20080119075550/http://nai.arc.nasa.gov/astrobio/astrobio_detail.cfm?ID=1568|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ufoevidence.org/cases/case592.htm |title=Site containing a transcript of the UFO segment of the Untold Story documentary |access-date=2011-05-16 |archive-date=2016-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160131111340/http://www.ufoevidence.org/cases/case592.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://science.discovery.com/tvlistings/episode.jsp?episode=0&cpi=115678&gid=0&channel=SCI |title=A link to The Science Channel scheduling info for cited documentary containing Aldrin's UFO comments}}</ref> ಸೈನ್ಸ್ ಚಾನೆಲ್‌ನಿಂದ ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೊಳಗಾದ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಗುರುತಿಸದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೋಡಿದುದಾಗಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಸಂದರ್ಭದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆಯೆಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಆತ ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ತಾನು ಅನ್ಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲವೆಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿಯೆಂದು ಸೈನ್ಸ್ ಚಾನೆಲ್‌ಅನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ಅದು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು.<ref name="SkepticalInquirer">{{cite journal| journal = Skeptical Inquirer| volume = 33| issue = 1| year = 2009| pages = 30–31| title = UFOs and Aliens in Space| last = Morrison| first = David| url = | accessdate = }}</ref> == ಹಾಸ್ಯ ಆಪಾದನೆಗಳು == ೨೦೦೨ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೯ರಂದು, ಅಪೋಲೋ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಇಳಿದುದನ್ನು ಸುಳ್ಳೆಂದು ಹೇಳುವ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಬಾರ್ಟ್ ಸಿಬ್ರೆಲ್ [[ಕ್ಯಾಲಿಫೊರ್ನಿಯ|ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ]]ದ ಹೋಟೆಲ್ ಬೆವರ್ಲಿ ಹಿಲ್ಸ್‌ನ ಹೊರಗೆ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಮತ್ತು ಆತನ ಮಲಮಗಳನ್ನು ಸಂಧಿಸಿದರು. ಸಿಬ್ರೆಲ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್‌ರಿಗೆ 'ನೀನು ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅದರ ಮೇಲೆ ನಡೆದಾಡಿದಿದ್ದೇನೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಹೇಡಿ, ಸುಳ್ಳುಗಾರ ಮತ್ತು ಕಳ್ಳನೆಂದು ಕರೆದರು.<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2009/07/14/science/space/14hoax.html|title=Vocal Minority Insists It Was All Smoke and Mirrors|publisher=New York Times|date=2009-07-13|last=Schwartz|first=John|accessdate=2009-08-11}}</ref> ಕೋಪಗೊಂಡ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಸಿಬ್ರೆಲ್‌ರ ಮುಖಕ್ಕೆ ಹೊಡೆದರು. ಮೊದಲು ಸಿಬ್ರೆಲ್ ಮೈಮುಟ್ಟಲು ಆರಂಭಿಸಿದರೆಂದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿಗಳು ದೃಢಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಬೆವರ್ಲಿ ಹಿಲ್ಸ್ ಪೋಲೀಸ್ ಮತ್ತು ಆ ನಗರದ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ದಾವೆ ಹೂಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಸಿಬ್ರೆಲ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚೇನು ಗಂಭೀರ ಗಾಯಗಳಾಗಲಿಲ್ಲ.<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/2272321.stm|title=Ex-astronaut escapes assault charge|date=2002-09-21|publisher=BBC News|accessdate=2008-09-03}}</ref> == ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು == {{Reflist|2}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು‌‌ == {{Portal box|Biography|United States Air Force}} {{Wikiquote}} {{Commons category|Buzz_Aldrin|Buzz Aldrin}} *{{Official website|http://www.buzzaldrin.com}} *[http://www.jsc.nasa.gov/Bios/htmlbios/aldrin-b.html ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ಸ್ ಅಫೀಶಿಯಲ್ ನಾಸಾ ಬಯೋಗ್ರಫಿ] *[http://wc.rootsweb.ancestry.com/cgi-bin/igm.cgi?op=PED&amp;db=marcwheat&amp;id=I19727 ಆನ್ಸಿಸ್ಟ್ರಿ ಆಫ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್] *[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/7910275.stm ಎ ಫೆಬ್ರವರಿ 2009 ಬಿಬಿಸಿ ನ್ಯೂಸ್ ಐಟಮ್ ಎಬೌಟ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ಸ್ ಮೂನ್ ಮೆಮರೀಸ್, ಲುಕಿಂಗ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಟು ದಿ 40ತ್ ಆನಿವರ್ಸರಿ ಆಫ್ ದಿ ಫರ್ಸ್ಟ್ ಮೂನ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್] *[http://www.cosmosmagazine.com/node/545 "ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್ ಆಫ್ ಸಾಲಿಟ್ಯೂಡ್"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060919025024/http://www.cosmosmagazine.com/node/545 |date=2006-09-19 }} - ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್: ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಡುವಾಗ ಉಂಟಾದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ''ಕಾಸ್ಮಸ್'' ವಿಜ್ಞಾನ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ *[http://www.radiolive.co.nz/Graeme-Hill-meets-Buzz-Aldrin/tabid/491/articleID/12454/Default.aspx ವೀಡಿಯೊ ಇಂಟರ್ವ್ಯೂ ವಿದ್ ಬಜ್ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110716024334/http://www.radiolive.co.nz/Graeme-Hill-meets-Buzz-Aldrin/tabid/491/articleID/12454/Default.aspx |date=2011-07-16 }} - ಬಜ್‌ ಟ್ರ್ಯಾಂಕ್ವಿಲಿಟಿ ಬೇಸ್‌ನ ವರ್ಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗ್ರೇಮೆ ಹಿಲ್ ಒಂದಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. *[http://astrotalkuk.org/2008/04/20/episode12journey-to-the-moon/ ವೀಡಿಯೊ ಇಂಟರ್ವ್ಯೂ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110725022303/http://astrotalkuk.org/2008/04/20/episode12journey-to-the-moon/ |date=2011-07-25 }} - AstrotalkUK {{People who have walked on the Moon}} {{NASA Astronaut Group 3|state=autocollapse}} {{Dancing with the Stars Season 10}} {{Persondata |NAME= Aldrin, Buzz |ALTERNATIVE NAMES= |SHORT DESCRIPTION= [[Astronaut]] [[Fighter pilot]] |DATE OF BIRTH= 20 January 1930 |PLACE OF BIRTH= [[Glen Ridge, New Jersey]], U.S. |DATE OF DEATH= |PLACE OF DEATH= }} {{DEFAULTSORT:Aldrin, Buzz}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೯೩೦ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿರುವ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:1966ರ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆ]] [[ವರ್ಗ:1969ರ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಯಾತ್ರೆ]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕನ್ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕನ್ ವಿಮಾನಚಾಲಕರು]] [[ವರ್ಗ:ಕೊರಿಯನ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿ]] [[ವರ್ಗ:ಜರ್ಮನ್ ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ಕಾಟಿಷ್‌ ಮೂಲದ ಅಮೆರಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ವೀಡಿಶ್ ಮೂಲಕ ಅಮೇರಿಕಾದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕಾದ ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟೇರಿಯನ್‌ಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಕಾಂಗ್ರೆಶನಲ್‌ ಗೋಲ್ಡ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಾರ್ಮನ್ ಟ್ರೋಫಿ ವಿಜೇತರು]] [[ವರ್ಗ:ನ್ಯಾಷನಲ್ ಏವಿಯೇಶನ್ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್ ದಾಖಲಿತರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕನ್ ರಿಯಾಲಟಿ ದೂರದರ್ಶ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರು]] [[ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯ ಎಸ್ಸೆಕ್ಸ್ ಕೌಂಟಿಯ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಮದ್ಯಪಾನ ವ್ಯಸನವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಜನರು]] [[ವರ್ಗ:ಏರ್ ಮೆಡಲ್ ಸ್ವೀಕೃತರು]] [[ವರ್ಗ:ಕುಲ್ಲುಮ್ ಜಿಯೊಗ್ರಫಿಕಲ್ ಮೆಡಲ್ ಸ್ವೀಕೃತರು]] [[ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ವಾಯುಪಡೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಆಸ್ಟ್ರೊನಟ್ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್ ದಾಖಲಿತರು]] [[ವರ್ಗ:ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮಿಲಿಟರ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಹಳೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಮಸ್ಸಾಚ್ಯುಸೆಟ್ಸ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯ ಹಳೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆ]] fdjr0tpsco4m3p6ktuv6pmesldtl0o6 0 30088 1374277 1351136 2026-05-27T23:11:23Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374277 wikitext text/x-wiki {{refimprove|date=September 2009}} [[File:MG 0008.jpg|thumb|ಒಂದು ಟ್ವಿನ್‌ ಓಟರ್‌ನಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಬೆನ್ನುಸಾಲು.]] [[File:IMG 6969.jpg|thumb|right|ಮಿಶ್ರಜಾತಿ ರಚನೆ]] [[File:ilovechicago.jpg|thumb|right|ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದಲ್ಲಿರುವ ಬೆನ್ನುಸಾಲು]] '''ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತ''' ವು '''ಆಕಾಶ ನೆಗೆತ''' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಸುಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ವಿಮಾನ ಅಥವಾ ವಾಯುನೌಕೆಯೊಂದರಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯೊಂದರ (ಪ್ಯಾರಾಷೂಟ್‌ ಒಂದರ) ನೆರವಿನಿಂದ ಭೂಮಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಒಂದು ಸಾಹಸಕಾರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು ಇನ್ನೂ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲ್ಪಡದಿರುವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಾದ, ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನವನ್ನು ಹಾಗೂ ದೇಹವು ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಅಂತಿಮ ವೇಗಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಒಳಗೊಳ್ಳದಿರಬಹುದು. ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಇತಿಹಾಸವು ಆಂಡ್ರೆ-ಜಾಕ್ವೆಸ್‌ ಗಾರ್ನರಿನ್‌ ಎಂಬಾತನೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈತ ೧೭೯೭ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಿಸಿ-ಗಾಳಿಯ ಆಕಾಶಬುಟ್ಟಿಯಿಂದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ. ಆಕಾಶಬುಟ್ಟಿಗಳ ಒಳಗಿರುವ ಮತ್ತು ಹಾರಾಟದಲ್ಲಿರುವ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿರುವ ವಿಮಾನದ ಸಿಬ್ಬಂದಿವರ್ಗವನ್ನು ತುರ್ತುಸ್ಥಿತಿಗಳಿಂದ ಕಾಪಾಡುವ ಒಂದು ವಿಧಾನವಾಗಿ, ನಂತರದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗೆ ಯೋಧರನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಒಂದು ವಿಧಾನವಾಗಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸೇನೆಯು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು. ಆರಂಭಿಕ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ೧೯೩೦ರ ದಶಕದಷ್ಟು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಇದು ೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡೆ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಒಂದು ವಿನೋದ-ವಿಹಾರದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತವು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ವಾಯುಗಾಮಿ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸೇನೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಾನುಸಾರ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಅರಣ್ಯ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಪಡೆಗಳ ನಿಯೋಜಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ವ್ಯೂಹರಚನೆಗಾಗಿಯೂ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತವು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆಕಾಶ ನೆಗೆತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯದ ಓರ್ವ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕನು ಒಂದು ಅಥವಾ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಮಾನ ಅಥವಾ ವಾಯುನೌಕೆಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಇಂಥ ವಾಯುನೌಕೆಗಳು ಒಂದು ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಓರ್ವ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಥವಾ ಏಕೋದ್ದಿಷ್ಟ ಜಿಗಿತಗಾರನು ಸೆಸ್ನಾ C-೧೭೨ ಅಥವಾ C-೧೮೨ಯಂಥ ಒಂದು ಹಗುರ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು. ನಿಬಿಡವಾಗಿರುವ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ (ಡ್ರಾಪ್‌ ಜೋನ್ಸ್‌-DZ) ಸೆಸ್ನಾ ಕ್ಯಾರವಾನ್‌ C೨೦೮, ಡೆ ಹ್ಯಾವಿಲ್ಲಾಂಡ್‌ ಟ್ವಿನ್‌ ಆಟರ್‌ DHC೬ ಅಥವಾ ಷಾರ್ಟ್‌ ಸ್ಕೈವ್ಯಾನ್‌ ರೀತಿಯ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ೧,೦೦೦ದಿಂದ ೪,೦೦೦ ಮೀಟರುಗಳಷ್ಟು (೩,೦೦೦ದಿಂದ ೧೩,೦೦೦ ಅಡಿಗಳು) ಉನ್ನತಿಯಿಂದ ವಿಮಾನವೊಂದರಿಂದ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಒಂದು ವಿಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆಯಾದರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ ಅಥವಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆಕಾಶಬುಟ್ಟಿಯೊಂದರ ತೂಗುತೊಟ್ಟಿಲುಯೂ ಆಗಿರಬಹುದು) ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನಿರ್ಗಮಿಸುವುದನ್ನು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಜಿಗಿತವು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಡಿಮೆ ಉನ್ನತಿಯೊಂದರಿಂದ ಜಿಗಿಯುವುದಾದಲ್ಲಿ, ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು ತತ್‌ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಉನ್ನತಿಗಳಲ್ಲಾದರೆ, ಇಳಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತ ವೇಗಗಳಿಗೆ (ಸುಮಾರು ೫ರಿಂದ ೭ ನಿಮಿಷಗಳು) ತಗ್ಗಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯೊಂದನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಒಂದು ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಕಾಲದವರೆಗೆ (ಸುಮಾರು ಒಂದು ನಿಮಿಷದವರೆಗೆ)<ref>http://www.skydiveoregon.com/skydiving_faq.php# {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100413124659/http://www.skydiveoregon.com/skydiving_faq.php |date=2010-04-13 }}#೮</ref> ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು ತೆರೆದುಕೊಂಡಾಗ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೮೦೦ ಮೀಟರುಗಳು ಅಥವಾ ೨,೬೦೦ ಅಡಿಗಳನ್ನು ತಲುಪುವುದರೊಳಗೆ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಬ್ಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ) ಜಿಗಿತಗಾರನು ದಿಕ್ಕು ಮತ್ತು ವೇಗವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಹಿಂಭಾಗದ ಅಂಚಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಚಾಲನ-ನಿರ್ದೇಶನದ ರೂಪರೇಖೆಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅಡ್ಡಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಆತ ಈ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮಾಡಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇಳಿದಾಣದೆಡೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರಿಯಿರಿಸಲು ಹಾಗೂ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನವಿರಾದ ಒಂದು ನಿಲುಗಡೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆಧುನಿಕವಾಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರೀಡಾ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳು ಸ್ವಯಂ-ಉಬ್ಬಿಕೊಳ್ಳುವ "ರ್ಯಾಂ-ಗಾಳಿ" ರೆಕ್ಕೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ಯಾರಾಗ್ಲೈಡರ್‌‌‌‌ಗಳ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ವೇಗ ಮತ್ತು ದಿಕ್ಕಿನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ಯಾರಾಗ್ಲೈಡರ್‌‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ತರವಾದ ಮೇಲ್ಮುಖ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಅಂತಿಮ ವೇಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯೂಹರಚನೆಯ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಎರಡೂ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ ಪರಿಶುದ್ಧತಾವಾದಿಗಳು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಆಕಾರವನ್ನು ಕುಶಲವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ತಿರುವುಗಳು, ಮುಮ್ಮೊಗ ಚಲನೆ, ಹಿಮ್ಮೊಗ ಚಲನೆ, ಮತ್ತು ಅಷ್ಟೇ ಏಕೆ ಮೇಲ್ಮುಖ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲವನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ವಾಯುನೌಕೆ ಅಥವಾ ವಿಮಾನವನ್ನು ಬಿಡುವಾಗ, ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಕೆಲ ಸೆಕೆಂಡುಗಳವರೆಗೆ ಮುಮ್ಮೊಗ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೆಳದಿಕ್ಕಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇದು ವಿಮಾನದ ವೇಗದಿಂದ (ಇದಕ್ಕೆ "ಮುಮ್ಮೊಗ ಎಸೆತ" ಎಂದು ಹೆಸರು) ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆವೇಗ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಮತಲ ಹಾರಾಟದಿಂದ ಲಂಬವಾಗಿರುವ ಹಾರಾಟಕ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆಯ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಾನುಭವವನ್ನು "ಸಾಪೇಕ್ಷ ಮಾರುತ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಅಥವಾ ಅನೌಪಚಾರಿಕವಾಗಿ "ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವ ಸ್ಥಿತಿ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಒಂದು "ಬೀಳುವಿಕೆ" ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ, ಸುಮಾರು {{convert|50|mi/h|km/h|-1|abbr=on}}ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ದೇಹಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಲ್ಪಡುವ ಗಾಳಿಯ ಪ್ರತಿರೋಧವು ತೂಕ ಮತ್ತು ದಿಕ್ಕಿನ ಒಂದಷ್ಟು ಅನುಭೂತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಮಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿರ್ಗಮನ ವೇಗಗಳಲ್ಲಿ (ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ {{convert|90|mi/h|km/h|-1|abbr=on}}), ನಿರ್ಗಮನದ ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣದ ನಂತರ ಬೀಳುವಿಕೆಯ ಅಲ್ಪ ಅನುಭೂತಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಒಂದು ಆಕಾಶಬುಟ್ಟಿ ಅಥವಾ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ನಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುವ ಜಿಗಿಯುವಿಕೆಯು ಈ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಅಂತಿಮ ವೇಗವನ್ನು [ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯೆಡೆಗಿನ ಅಭಿಮುಖತೆಗಳಿಗಾದರೆ ಸುಮಾರು {{convert|120|mi/h|km/h|-1|abbr=on}}ನಷ್ಟು, ತಲೆಯು ಕೆಳಗಾಗಿರುವ ಅಭಿಮುಖತೆಗಳಿಗಾದರೆ ಗಂಟೆಗೆ 150-200 ಮೈಲಿಗಳಷ್ಟು (ಗಂಟೆಗೆ 240–320 ಕಿ.ಮೀ.) ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ] ತಲುಪುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ನೆಲದೆಡೆಗೆ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯು ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಂವೇದನೆಯು ಒಂದು ಜೋರಾದ ಮಾರುತದ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. [[File:12way2.jpg|thumb|right|12-ಮಾರ್ಗದ ವ್ಯೂಹರಚನೆ; ವಿಡಿಯೋ ಚಿತ್ರಗ್ರಾಹಕನನ್ನು ಮೇಲಿನ ಬಲಭಾಗದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.]] [[File:Parachuting - Russian flag.jpg|thumb|ರಷ್ಯಾದ ಬಾವುಟದೊಂದಿಗಿನ ಜಿಗಿತ]] ಅನೇಕ ಜನರು ಓರ್ವ ಅನುಭವಸ್ಥ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಪಡೆದ ಬೋಧಕನೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಜಿಗಿತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಬಗೆಯ ಆಕಾಶನೆಗೆತವು ಒಂದು ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಆಕಾಶನೆಗೆತದ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿರಬಹುದು. ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಜಿಗಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅಸಂಭವವಾದ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಅಗತ್ಯಕಂಡುಬರುವ ತುರ್ತುಸ್ಥಿತಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬೋಧಕನು ಹೊಣೆಗಾರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆಕಾಶನೆಗೆತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಲಿಕೆಯ ಕುರಿತು ಗಮನಹರಿಸಲು ಆತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಇತರ ತರಬೇತಿ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಸ್ಥಾಯಿ ರಜ್ಜು, IAD (ಇನ್‌‌ಸ್ಟ್ರಕ್ಟರ್‌ ಅಸಿಸ್ಟೆಡ್‌ ಡಿಪ್ಲಾಯ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಅಥವಾ ಬೋಧಕರ ನೆರವಿನ ವ್ಯೂಹರಚನೆ), ಮತ್ತು AFF (ಆಕ್ಸಿಲರೇಟೆಡ್‌ ಫ್ರೀ ಫಾಲ್‌ ಅಥವಾ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನ); ಇದಕ್ಕೆ ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನ (ಪ್ರೋಗ್ರೆಸಿವ್‌ ಫ್ರೀ ಫಾಲ್‌-PFF) ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ==ಸುರಕ್ಷತೆ== ಅಪಾಯ, ಅಪಮೃತ್ಯುಗಳ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಾನುಭವಗಳು ಅಪರೂಪವಾಗಿವೆಯಾದರೂ, ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಜನರು ಗಾಯಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಸಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.<ref>{{cite web|url=http://www.skydivingfatalities.info/|title=Fatality statistics|access-date=2011-06-11|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720081640/http://www.skydivingfatalities.info/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dropzone.com/fatalities/|title=dropzone.com statistics|access-date=2011-06-11|archive-date=2011-06-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20110623215745/http://www.dropzone.com/fatalities/|url-status=dead}}</ref> [[ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|US]]ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಸುಮಾರು ೩೦ ಮಂದಿ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಅಸುನೀಗುತ್ತಾರೆ; ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ ೧೦೦,೦೦೦ ಜಿಗಿತಗಳಿಗೆ ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಒಂದು ಮರಣವು (ಸುಮಾರು ೦.೦೦೧%) ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{cite web|url=http://stuffo.howstuffworks.com/skydiving8.htm|title=How skydiving works}}</ref> [[ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ|US]]ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಎರಡು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಒಯ್ಯುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಪಡೆದ ಓರ್ವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರನು (USನಲ್ಲಾದರೆ FAA ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಪಡೆದ ಓರ್ವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರನು) ನಿಯತಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅದನ್ನು (ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರಲಿ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದಿರಲಿ) ಸೂಕ್ತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ-ಕಟ್ಟಿಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಒಂದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಸಕ್ರಿಯಕರಣ ಸಾಧನವನ್ನು (ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್‌ ಆಕ್ಟಿವೇಷನ್‌ ಡಿವೈಸ್‌-AAD) ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಸ್ವತಃ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಸಾಧನವು ಒಂದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಉನ್ನತಿಯಲ್ಲಿ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಬಹುತೇಕ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ವೀಕ್ಷಣಾ-ಉದ್ದೇಶದ ಒಂದು ಉನ್ನತಿ ಮಾಪಕವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರಾದರೂ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ತಮ್ಮ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣಗಳಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಶ್ರವ್ಯ ಉನ್ನತಿ ಮಾಪಕಗಳನ್ನೂ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಸುರಕ್ಷಿತವಲ್ಲದ ಕುಶಲ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ತಮ್ಮ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಹಾರಿಸುವಾಗ ಒಂದು ತಪ್ಪಾದ ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಪಮೃತ್ಯುಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ; ಇದು ನೆಲದೊಂದಿಗೆ ಆಗುವ ಒಂದು ಉನ್ನತ ವೇಗದ ಬಡಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಇತರ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು.<ref>{{Cite web |url=http://www.skydivingfatalities.info/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2011-06-11 |archive-date=2011-07-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110720081640/http://www.skydivingfatalities.info/ |url-status=dead }}</ref> ಉನ್ನತ-ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಒಂದು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಭಸದಿಂದ ಎರಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಒಂದು ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ತಿರುಗುವಿಕೆಯು ಗಾಯದ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೂಲಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ರಭಸದಿಂದ ಎರಗುವಿಕೆಯು ಹಾರುವಿಕೆಯ ಮುಂದುವರಿದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಇಳಿಯುವಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. [[File:Senegal soldiers - parachute jump.jpg|thumb|left|ಸೆನೆಗಲ್‌ನ ಡಕಾರ್‌‌ ಮೇಲೆ ಜಿಗಿಯಲು ಸನ್ನದ್ಧನಾಗಿರುವ ಸೇನೆಯ ಓರ್ವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಇಳಿತಗಾರ.]] ಬದಲಾಗುವ ಗಾಳಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತೊಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಬಲವಾದ ಮಾರುತಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸುಡುವ ದಿನಗಳು ಅಥವಾ ಬೇಸಿಗೆ ಕಾಲದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿಯುವವನು ನೆಲಕ್ಕೆ ನಿಕಟವಾಗಿರುವಂತೆ ಕೆಳ-ಎಳೆತಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಹೋಗಬಹುದು. ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಮಾರುತಗಳು ಒಂದು ಪ್ರತಿ-ಮಾರುತ ಅಥವಾ ಕೆಳ-ಮಾರುತದೊಂದಿಗಿನ ಇಳಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಲ್ಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಇಳಿಯುವಿಕೆ ವೇಗಕ್ಕೆ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಬಂದು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾರುತ ವೇಗದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇವು ಗಾಯದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. "ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಸಂಘರ್ಷಣೆಗಳು", ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ-ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ ಇಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರ ನಡುವೆ ಕಂಡುಬರುವ ಸಂಘರ್ಷಣೆಗಳು ಮತ್ತೊಂದು ಅಪಾಯಕರ ಅಂಶವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜಿಗಿತಗಾರರ ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳು ಪರಸ್ಪರರ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೆಣೆದುಕೊಂಡು ಗೋಜಲಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಸಂಘರ್ಷಣೆಗಳು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ; ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡ ಒಂದು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳು ಅನೇಕವೇಳೆ ಒಂದು ಹಠಾತ್‌ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ (ನಿಷ್ಕಾಸಕ್ಕೆ) ಈಡಾಗಬಹುದು. ಇಂಥದೊಂದು ಸನ್ನಿವೇಶವು ನಿರ್ಮಾಣವಾದಾಗ, ಜಿಗಿತಗಾರರು ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಗಳನ್ನು "ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದಕ್ಕಾಗಿ" (ಹೊರಗೆಸೆತ) ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ತುರ್ತುಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳನ್ನು (ಒಂದು ವೇಳೆ ಅವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಕಷ್ಟಿರುವ ಉನ್ನತಿಯ ಸ್ಥಿತಿಯು ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ) ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಜಿಗಿತಗಾರರು ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹೊರಗೆಸೆಯಲು ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾಲಾವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗದಂಥ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಉನ್ನತಿಗಳಲ್ಲಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಸಂಘರ್ಷಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಅವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸಲಕರಣೆಗಳ ವೈಫಲ್ಯವು ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಅಪಮೃತ್ಯುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯೊಂದರ ಒಂದು ಸಾವಿರ ವ್ಯೂಹರಚನೆಗಳ ಪೈಕಿ ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಒಂದು ರಚನೆಯು ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ{{Citation needed|date=September 2009}} ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ರ್ಯಾಂ-ಗಾಳಿಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಗಿರಕಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹೊರಗೆಸೆಯುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಪ್ಯಾಕ್‌ ಮಾಡಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳಿಗಿಂತ ಅವು ಹೆಚ್ಚು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಅತ್ಯಂತ ನಿಷ್ಕೃಷ್ಟ ಮಾನದಂಡಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪ್ರದಾಯಾನುಸಾರಿಯಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಒಂದು ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸಂಭವನೀಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಿರುವುದರಿಂದ ವರ್ಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಅಸಂಭವವಾದ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸಂಭವನೀಯತೆಯಿಂದ ನಿಜವಾದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪ್ರಯೋಜನವು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಇನ್ನೂ ಸಣ್ಣದಾಗಿರುವ ಜೋಡಿ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಒಂದು ಸಂಭವನೀಯತೆಯನ್ನು ಮುಂದುಮಾಡುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಒಂದು ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಂಥ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗದಿರುವ ಒಂದು ಸಾಧ್ಯತೆಯು ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ನಿಜವಾದ ಅಪಾಯವಾಗಿದೆ. BASE ಜಿಗಿತದಂಥ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳು, ಅಥವಾ ರೆಕ್ಕೆ ದಿರಿಸು ಹಾರಾಟ ಮತ್ತು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿನ ಸವಾರಿಯಂಥ ಸಲಕರಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳು, ಜಿಗಿತಗಾರನ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಚಲನಶೀಲತೆ ಹಾಗೂ ಗೋಜಲುಗೊಳ್ಳುವ ಮಹತ್ತರವಾದ ಅಪಾಯದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಒಂದು ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯಕರ ಅಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ಈ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳು ಅನುಭವಸ್ಥ ಜಿಗಿತಗಾರರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ವ್ಯಾಪಾರಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹಾಲಿವುಡ್‌ ಸಾಹಸ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿರುವ ವರ್ಣನೆಗಳು ಅಥವಾ ನಿರೂಪಣೆಗಳು, ಸದರಿ ಕ್ರೀಡೆಯು ಹೊಂದಿರುವ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ವಿಶೇಷ ಪರಿಣಾಮಗಳ ನೆರವಿಲ್ಲದೆಯೇ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವ ಸಾಹಸಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಇಂಥ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಅನೇಕವೇಳೆ ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರ ನಿದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ, ಸುರಕ್ಷತಾ-ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಯಾವುದೇ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯ ಅಥವಾ ಕ್ಲಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಅವರು ನೆಲೆಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವಂತೆ ಅಥವಾ ದೂರವಿಡಲ್ಪಡುವಂತೆ ಅವರ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ರಮಗಳು ಅವರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. US ಮತ್ತು ಕೆನಡಾಗಳಲ್ಲಿ, USPA ಸದಸ್ಯರ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯಗಳ ಓರ್ವ ಅನುಭವಸ್ಥ ಜಿಗಿತಗಾರನು ಓರ್ವ "ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧಿಕಾರಿ"ಯಾಗಿ ವರ್ತಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ (ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಈತ DSO, ಅಂದರೆ ಡ್ರಾಪ್‌ ಜೋನ್‌ ಸೇಫ್ಟಿ ಆಫೀಸರ್‌ ಅಥವಾ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ; U.S.ನಲ್ಲಿ ಈತ S&amp;TA ಅಂದರೆ ಸೇಫ್ಟಿ ಅಂಡ್‌ ಟ್ರೇನಿಂಗ್‌ ಅಡ್ವೈಸರ್‌ ಅಥವಾ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಯ ಸಲಹೆಗಾರ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ). ಈ ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧಿಕಾರಿಯು ಜಿಗಿತಗಾರರೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೊಣೆಗಾರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಅಂದರೆ, ನಿಯಮಗಳು, ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಅಥವಾ ಸುರಕ್ಷಿತವಲ್ಲದ ಶೈಲಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ನೇಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಅನ್ಯಥಾ ವರ್ತಿಸುವ ಜಿಗಿತಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಈ ವ್ಯವಹರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಸ್ಥಳೀಯ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳು ಅಥವಾ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯದ ಮಾಲೀಕರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕಾ-ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಯುಕ್ತಾಯುಕ್ತ ವಿವೇಚನೆಯ ಅನುಸಾರ, ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿಯುವವರು ಸದರಿ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಪ್ರಾಪ್ತವಯಸ್ಸನ್ನು ಮುಟ್ಟಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ===ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ=== ಕಳಪೆ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು, ಉನ್ನತ ಮಾರುತಗಳು, ಮತ್ತು ಧೂಳೆಬ್ಬಿಸುವ ಬಿರುಗಾಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತವು ಒಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಬಲ್ಲದು. ಕಟುವಾದ ಹವಾಮಾನದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ===ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಸಂಘರ್ಷಣೆಗಳು=== ಮತ್ತೊಂದು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಭವಿಸುವ ಒಂದು ಸಂಘರ್ಷಣೆಯು ಒಂದು ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾದ ಅಪಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಸರಳ ಮೂಲತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. == ತರಬೇತಿ == [[File:Parachuting Training.jpg|thumb|right|ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯೊಂದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಚಾಲಕರಿಗೆ ಬೋಧಕನು ವಿವರಿಸುತ್ತಿರುವುದು.]] ಜಿಗಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳದೆಯೇ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದ ("ಒಳಾಂಗಣ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತ" ಅಥವಾ "ದೇಹದ ಹಾರಾಟ") ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಲಂಬವಾಗಿರುವ ಮಾರುತ ಸುರಂಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಯಥಾರ್ಥತೆಯನ್ನು ನೀಡುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಅನುಕರಣಕಾರಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿರುವ ಆರಂಭಿಕ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ: *ಸ್ಥಾಯಿ ರಜ್ಜು *ಬೋಧಕರ ನೆರವಿನ ವ್ಯೂಹರಚನೆ *ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನ *ಬೆನ್ನುಸಾಲಿನ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತ == ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ವ್ಯೂಹರಚನೆ == ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನ ವ್ಯೂಹರಚನಾ ಉನ್ನತಿಯಲ್ಲಿ, ಸದರಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ವಸ್ತ್ರಶಂಕು ಅಥವಾ ಗಾಳಿಚೀಲದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುವ ಇದು ಗಾಳಿಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಅಥವಾ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಹೊರಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ "ಹೊರಗೆಸೆತ" ಮತ್ತು "ಹೊರಗೆಳೆತ" ಎಂಬ ಎರಡು ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. "ಹೊರಗೆಸೆತ"ದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಮುಖ್ಯ ಧಾರಕದ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ಕಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟ ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯ ಮೇಲುತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಒಂದ ಅಡ್ಡಕಡ್ಡಿ ಯನ್ನು ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಎಳೆಯುತ್ತಾನೆ. "ಹೊರಗೆಳೆತ"ದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಧಾರಕದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟ ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ಫಲಕವನ್ನು ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಎಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ಹೊರಗೆಸೆತದ ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯ ಸಣ್ಣಚೀಲಗಳನ್ನು ಧಾರಕದ ಕೆಳತುದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು B.O.C. ವ್ಯೂಹರಚನೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹಳೆಯ ಸಲಕರಣೆಗಳು ಕಾಲಿಗೆ-ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಸಣ್ಣಚೀಲಗಳನ್ನು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹಳೆಯ ಸಲಕರಣೆಗಳ ನಿದರ್ಶನದಲ್ಲಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮಟ್ಟಸವಾದ ಹಾರುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಮುಕ್ತಶೈಲಿಯ ಹಾರುವಿಕೆ ಅಥವಾ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ಮಾಡುವ ಹಾರುವಿಕೆಗೆ ಅದು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹೊರಗೆಸೆತದಂಥ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿರುವ ಸೇನೆಯದ್ದಲ್ಲದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ, ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯನ್ನು "ಕಡಿವಾಣ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಒಂದು ರೂಪರೇಖೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ಕಡಿವಾಣವು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ವ್ಯೂಹರಚನಾ ಚೀಲಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ರಬ್ಬರ್‌ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟ ಅಕ್ಷಾಧಾರದ ರೂಪರೇಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಡಿಸಲಾದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯನ್ನು ಈ ಚೀಲವು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ವ್ಯೂಹರಚನಾ ಚೀಲವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಧಾರಕದ ಕೆಳತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮುಚ್ಚುವ ಕುಣಿಕೆಯಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ಯಾಕ್‌ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧಾರಕವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ನಾಲ್ಕು ಬೀಳುಮುಚ್ಚಳಗಳ ಉಂಗುರ ಬಿಲ್ಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪೂರಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ, ಕಡಿವಾಣಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ಡೊಂಕಾದ ಸೂಜಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಕುಣಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ತೂರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯನ್ನು ಮಡಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಒಂದು ಸಣ್ಣಚೀಲದಲ್ಲಿ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ B.O.C ಸಣ್ಣಚೀಲ) ಇರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಹಂತವು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಯು ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಸಕ್ರಿಯಕರಣವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಉಬ್ಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸೆಳೆತವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ, ಮುಚ್ಚುವ ಕುಣಿಕೆಯಿಂದ ಆಚೆಗೆ ಸೂಜಿಯನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಧಾರಕದಿಂದ ವ್ಯೂಹರಚನಾ ಚೀಲವನ್ನು ಎಳೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಪೂರಕ-ಇಳಿಕೊಡೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ರೂಪರೇಖೆಗಳು ರಬ್ಬರ್‌ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಸಡಿಲವಾಗಿ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ. "ಜಾರುವ ಫಲಕ" (ಇದು ಜಾರುವ ಫಲಕದ ನಾಲ್ಕು ಸಂಬಂಧಿತ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಉಂಗುರ ಬಿಲ್ಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪೂರಣ ಮಾಡಲಾಗುವ ನಾಲ್ಕು ಮುಖ್ಯ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ರೂಪರೇಖೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನೆಯ್ದ ಬಟ್ಟೆಯ ಒಂದು ಆಯತಾಕಾರದ ತುಣುಕು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಜಾರುವ ಫಲಕವು ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನ ತಲೆಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಅದರ ಹಾದಿಯು ಕೆಳಗಿರುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ವ್ಯೂಹರಚನೆಯನ್ನು ಜಾರುವ ಫಲಕವು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಜಾರುವ ಫಲಕವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು ವೇಗವಾಗಿ ಉಬ್ಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ನೆಯ್ದ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಅಕ್ಷಾಧಾರದ ರೂಪರೇಖೆಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುವ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯೂಹರಚನೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಕೆಲ ಸೆಕೆಂಡುಗಳವರೆಗೆ ೩ರಿಂದ ೪ Gವರೆಗಿನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ವೇಗಕುಂದಿಕೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯು {{convert|120|mi/h|km/h|-1|abbr=on}}ನಿಂದ ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ಗಂಟೆಗೆ ೧೮ ಮೈಲಿಗಳಷ್ಟಿರುವ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನಿಗೆ ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯಲ್ಲಿ ತಾನು ಸರಿಪಡಿಸಲಾಗದಂಥ ಒಂದು ಅಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಬಂದಲ್ಲಿ, ತನ್ನ (ಎದೆಯ ಮೇಲಿರುವ) ಸಲಕರಣೆಯ ಮುಂಭಾಗದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು "ತೆಗೆದುಹಾಕುವಿಕೆಯ" ಹಿಡಿಕೆಯನ್ನು ಆತ ಎಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಸಲಕರಣೆ/ಧಾರಕದಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯಿಂದ ಒಮ್ಮೆಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎಡಗಡೆಯ ಸಲಕರಣೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಎರಡನೇ ಹಿಡಿಕೆಯೊಂದನ್ನು ಎಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಮುಖ್ಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳಿಂದ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಒಂದು ಸಂಪರ್ಕಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಧಾರಕಗಳಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮೀಸಲು ಸ್ಥಾಯಿ ರಜ್ಜು (ರಿಸರ್ವ್‌ ಸ್ಟಾಟಿಕ್‌ ಲೈನ್‌-RSL) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇವು, ಕೈಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಮೀಸಲು ಧಾರಕವನ್ನು ಎಳೆದು ತೆರೆಯುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೇ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಿದರೂ, ಸುರುಳಿ ತುಂಬಿಸಲಾದ ಒಂದು ಪೂರಕ ಇಳಿಕೊಡೆಯು ಆಗ ಧಾರಕದ ಮೇಲಿನ ಅರ್ಧಭಾಗದಿಂದ ಮೀಸಲು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೆಗೆಯುತ್ತದೆ. ==ಭಿನ್ನ ಆವೃತ್ತಿಗಳು== ಜನರು ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ, ಸಲಕರಣೆಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ತರಬೇತಿ/ಪಾಠಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ವಿನೋದ-ವಿಹಾರದ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಕೇವಲ ತಮಾಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದಕ್ಕಾಗಿರುವ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ===ಹಿಟ್‌ ಅಂಡ್‌ ರಾಕ್‌=== "ಹಿಟ್‌ ಅಂಡ್‌ ರಾಕ್‌" ಎಂಬುದು ಇದರ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ತಮಾಷೆಗಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಪರಿಣತಿ ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲು ಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಖರತೆಯ ಇಳಿಯುವಿಕೆಯ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ. "ಹಿಟ್‌ ಅಂಡ್‌ ರಾಕ್‌" ಎಂಬುದು ಮೂಲತಃ POPSಗೆ (ಪ್ಯಾರಾಷೂಟಿಸ್ಟ್ಸ್‌ ಓವರ್‌ ಫಾರ್ಟಿ ಸೊಸೈಟಿ) ಸೇರಿದ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ. ನೋಡಿ: [http://www.thepops.org POPS ಮುಖ್ಯ ತಾಣ] ಕುರ್ಚಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಸಾಧ್ಯವೋ ಅಷ್ಟು ನಿಕಟವಾಗಿ ಇಳಿಯುವುದು, ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಸಲಕರಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು, ಕುರ್ಚಿಯೆಡೆಗೆ ಪೂರ್ಣ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಓಡುವುದು, ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು ಹಾಗೂ ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ ಒಂದು ಬಾರಿ ಹಿಂದಕ್ಕೂ ಮುಂದಕ್ಕೂ ತೂಗಾಡುವುದು ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ಧಿಯ ಪಾದಗಳು ನೆಲವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಕ್ಷಣದಿಂದ ಮೊದಲ್ಗೊಂಡು ಮೊದಲು ತೂಗಾಟವು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಯ ಸಮಯವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಒಂದು ಓಟದ ಪಂದ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ===ಕೊಳದ ಮೇಲೆ ರಭಸದಿಂದ ಎರಗುವಿಕೆ=== ಕೊಳದ ಮೇಲೆ ರಭಸದಿಂದ ಎರಗುವಿಕೆಯು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಒಂದು ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಚಾಲಕರು ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ಜಲರಾಶಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ, ಮತ್ತು ಕಡಲತೀರದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಹಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಖುಷಿಯಾದ ಸ್ಪರ್ಧೆ, ನಿಖರತೆ, ವೇಗ, ಅಂತರ ಮತ್ತು ಶೈಲಿಗೆ ಶ್ರೇಯಾಂಕ ನೀಡುವಿಕೆ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸದರಿ ಪಂದ್ಯಗಳು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಓರ್ವ ಸಹಭಾಗಿಯು ಕಡಲತೀರವನ್ನು ತಲುಪಲು ವಿಫಲಗೊಂಡಾಗ ಮತ್ತು ನೀರಿನೊಳಗೆ ಮುಳುಗಿದಾಗ, ಅಂಕಗಳು ಹಾಗೂ ಸಹಪಾಠಿಗಳ ಅನುಮೋದನೆ ಇವುಗಳು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ===ಆದ್ಯಂತದ ಜಿಗಿತ=== ಆದ್ಯಂತದ ಜಿಗಿತವು ಒಂದು ಆಕಾಶನೆಗೆತವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಹಭಾಗಿಗಳು ಜಿಗಿತದ ನಂತರ ತತ್‌ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಸಾಧ್ಯವೋ ಅಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನೆಲಭಾಗವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋಗುವ ಆಶಯ ಇದರ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿರುತ್ತದೆ. ಜಿಗಿತದ ಓಟದಿಂದ ಇಳಿಬೀಳುವ-ವಲಯದವರೆಗಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಂತರವು ಹಲವಾರು ಮೈಲಿಗಳಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು. [[File:technoavia smg-92 turbo finist ha-ydf at kemble arp.jpg|thumb|ಟಾರ್ಗೆಟ್‌ ಸ್ಕೈಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಒಂದು ಟೆಕ್ನೋಏವಿಯಾ SM92 ಫೈನಿಸ್ಟ್‌, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಹಿಬಾಲ್ಡ್‌ಸ್ಟೋನಲ್ಲಿನ ಜಿಗಿತ ಉನ್ನತಿಗೆ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರನ್ನು ಎತ್ತಿ ಒಯ್ಯುತ್ತಿರುವುದು.]] ===ಕ್ಯಾಮರದೊಂದಿಗೆ ಹಾರುವಿಕೆ=== ಕ್ಯಾಮರದೊಂದಿಗೆ ಹಾರುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಮರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಓರ್ವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಇತರ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಜಿಗಿಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪತನದ ಗತಿಗಳ ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ರೆಕ್ಕೆಯಿರುವ ಜಿಗಿತದ ದಿರಿಸಿನಂಥ ವಿಶೇಷೀಕರಿಸಿದ ಸಲಕರಣೆಯನ್ನು ಕ್ಯಾಮರದೊಂದಿಗಿನ ಹಾರಾಟಗಾರನು ಅನೇಕವೇಳೆ ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣಕ್ಕೆ-ಅಳವಡಿಸಲಾದ ವಿಡಿಯೋ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರಚಿತ್ರಣದ ಕ್ಯಾಮರಗಳು, ಬಾಯಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುವ ಕ್ಯಾಮರ ಸ್ವಿಚ್ಚುಗಳು, ಮತ್ತು ದ್ಯುತಿ ಲಕ್ಷ್ಯಕಗಳನ್ನೂ ಅವನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಕ್ಯಾಮರದೊಂದಿಗೆ ಹಾರುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷಜ್ಞತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ತರಬೇತಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಜಿಗಿತಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆನ್ನುಸಾಲು-ಜಿಗಿತಗಾರರನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲವರು ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅಥವಾ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಕಸುಬುದಾರ ಚಿತ್ರತುಣುಕು ಮತ್ತು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಕ್ಯಾಮರಯುಕ್ತ ಹಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದು ಬೇಡಿಕೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾದ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳ ಪೈಕಿ ಅನೇಕವನ್ನು ಒಂದು ವಿಡಿಯೋ ದಾಖಲೆಯ ಆಧಾರದಿಂದ ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ===ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿನ ಜಿಗಿತಗಳು=== ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತವನ್ನು ದಿನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅನುಭವಸ್ಥ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಜಿಗಿತಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸುಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕಾರಣಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಾಗಿ, ಈ ಪ್ರಕಾರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಗಲುವೇಳೆಯ ಜಿಗಿತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಲಕರಣೆಯು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಹುತೇಕ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕಾರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮುಂದುವರಿದ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಪರವಾನಗಿ (U.S.ನಲ್ಲಾದರೆ ಕನಿಷ್ಟಪಕ್ಷ ಒಂದು B-ಪರವಾನಗಿ) ಹಾಗೂ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿರುವ ಯಾವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಏನನ್ನು ಮಾಡಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಓರ್ವ ಸ್ಥಳೀಯ ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಜೊತೆಗಿನ ಭೇಟಿ ಇವೆರಡೂ ಸಹ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಬೆಳಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿರುವ ಒಂದು ಉನ್ನತಿ ಮಾಪಕವನ್ನು (ಒಂದು ಶ್ರವ್ಯ ಉನ್ನತಿ ಮಾಪಕವನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿರುವ ಸಾಧನಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ) ಹೊಂದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿನ ಜಿಗಿತಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಅನೇಕವೇಳೆ ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಝಳಕು ಬೆಳಕಿನ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಗಳು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇದು ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಮಾನ ಅಥವಾ ವಾಯುನೌಕೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗೋಚರತ್ವವೂ ಒಂದು ಪರಿಗಣನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ; FAA ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳ ಅನುಸಾರ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಜಿಗಿಯುವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಪ್ರತಿ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲೂ ಮೂರು ಮೈಲಿಗಳವರೆಗೆ (೫ ಕಿ.ಮೀ.) ಗೋಚರಿಸುವ ಒಂದು ದೀಪವನ್ನು ಧರಿಸಿರಬೇಕು, ಹಾಗೂ ಅವರು ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ಅಡಿಗೆ ಅವರು ಒಮ್ಮೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅದನ್ನು ತಿರುಗಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ರಾಸಾಯನಿಕ-ದೀಪವು (ಜ್ವಲನದೀಪ) ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಜಿಗಿತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಉಪಾಯವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವ ಸಂದರ್ಭ ಬಂದಾಗ, ರಾತ್ರಿ ಜಿಗಿತಗಾರರಿಗೆ ಗಾಢಕತ್ತಲೆಯ ವಲಯದ ಕುರಿತಾಗಿ ಅರಿವುಂಟುಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ೧೦೦ ಅಡಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಹಾರಿಸುತ್ತಿರುವ ಜಿಗಿತಗಾರರು ಇಳಿದಾಣದ ವಲಯದ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ನೋಟವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ; ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಆಕಾಶದ ಬೆಳಕು/ಚಂದ್ರನ ಬೆಳಕಿನ ಕಾರಣದಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ನೆಲದೆಡೆಗೆ ಒಮ್ಮೆಗೆ ನಿಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಕಡಿಮೆಯಿರುವ ಪ್ರತಿಫಲನದ ಕೋನದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಈ ಆಕಾಶ ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲವು ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಕೆಳಗೆ ಇಳಿದಷ್ಟೂ ನೆಲವು ಅತಿ ಗಾಢವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು ೧೦೦ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಒಂದು ಕಪ್ಪು ರಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಹಠಾತ್ತಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಗಾಢಕತ್ತಲೆಯು ತಲೆದೋರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದಾದ ಕೂಡಲೇ ಜಿಗಿತಗಾರನು ನೆಲವನ್ನು ಮುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ರಾತ್ರಿವೇಳೆಯ ಜಿಗಿತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಜಿಗಿತಗಾರರಿಗೆ ಈ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ವಿವರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ===ಸಾಮಗ್ರಿಯೊಂದಿಗಿನ ಜಿಗಿತಗಳು=== [[File:Dingyjump.jpg|thumb|ಇತರ ಮೂವರು ಜಿಗಿತಗಾರರಿಂದ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರಬ್ಬರ್‌ ತೆಪ್ಪವೊಂದರಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.]] ಹಿಂಭಾಗದ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ವಿಮಾನ ಹಾಗೂ ಜಿಗಿತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲೆಂದು ಒಂದು ಬೃಹತ್ತಾದ, ಜನವಸತಿಯಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶದ ಲಭ್ಯತೆಯೊಂದಿಗೆ, 'ಸಾಮಗ್ರಿ'ಯೊಂದಿಗಿನ ಜಿಗಿತಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಜಿಗಿತಗಳಲ್ಲಿ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಒಂದಷ್ಟು ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಜಿಗಿಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ರಬ್ಬರ್‌ ತೆಪ್ಪದ ಜಿಗಿತಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಜಿಗಿತಗಾರರು ರಬ್ಬರ್‌ ತೆಪ್ಪವೊಂದರಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವಿಮಾನವೊಂದರ ಹಿಂಭಾಗದಿಂದ ಎಸೆಯಲ್ಪಡುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಕಾರುಗಳು, ಬೈಸಿಕಲ್‌ಗಳು, ಮೋಟರ್‌ ಸೈಕಲ್‌ಗಳು, ನಿರ್ವಾಯು ಮಾರ್ಜಕಗಳು, ನೀರಿನ ತೊಟ್ಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ತುಂಬಿ ಉಬ್ಬಿಸಬಹುದಾದ ಸಲಕರಣೆಗಳು ಕೂಡಾ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಜಿಗಿತಗಾರರು ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಂತಿಮ ವೇಗದಲ್ಲಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ರಭಸವಾಗಿ ಬಡಿಯುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ==ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಸಂಘಟನೆಗಳು== ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಸಂಘಗಳು ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ತಮ್ಮ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ಅನೇಕ ಸಂಘಗಳು ಫೆಡೆರೇಷನ್‌ ಏರೋನಾಟಿಕ್‌ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನೇಲ್‌ (FAI) ಸಂಘಟನೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಭೂತವಾಗಿವೆ. ಬಹುತೇಕ ನಿದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಘಟಕಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಇಳಿಬೀಳುವ-ವಲಯದ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕರು ಬಯಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಇದರಲ್ಲಿನ ಸಹಭಾಗಿಗಳು ತಮ್ಮ ತರಬೇತಿಗೆ, ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ತಾವು ಹೊಂದಿರುವ ಅನುಭವದ ಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಸಾಬೀತಾಗಿರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣವನ್ನು ಒಯ್ಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಸಾಚಾ-ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸದ ಯಾರನ್ನೇ ಆದರೂ ನಿಕಟ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಓರ್ವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ ಪ್ಯಾರಷೂಟ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ (USPA)[http://www.uspa.org ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150721231237/http://www.uspa.org/USPAMembers/Competition/History/tabid/135/Default.aspx |date=2015-07-21 }} ಎಂಬುದು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಘಟನೆಯಾಗಿದೆ. ಸುರಕ್ಷತಾ ಅರ್ಹತೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ಸಂಘಟನೆಯು ಅಮೆರಿಕಾದ ಎಲ್ಲಾ ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆಕಾಶ ನೆಗೆತದ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ ಸುರಕ್ಷತೆಯು ಸದರಿ ಸಂಘಟನೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು USPA ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರ ಮಾಹಿತಿ ಕೈಪಿಡಿ (ಸ್ಕೈಡೈವರ್ಸ್‌ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್‌ ಮ್ಯಾನ್ಯುಯೆಲ್‌-SIM) ಮತ್ತು ಇತರ ಅನೇಕ ಸಾಧನ-ಸಂಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಕೂಡಾ ಅದು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಕೆನಡಿಯನ್‌ ಸ್ಪೋಟ್‌ ಪ್ಯಾರಾಷೂಟಿಂಗ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ ಎಂಬುದು ಅಗ್ರಗಣ್ಯ ಸಂಘಟನೆಯಾಗಿದೆ. ಸದರಿ ಕ್ರೀಡೆಯು [[ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ]]ದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಾಷೂಟ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ ಆಫ್‌ ಸೌತ್‌ ಆಫ್ರಿಕಾ ಸಂಘಟನೆಯಿಂದಲೂ, ಮತ್ತು [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್|ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ]]ನಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಪ್ಯಾರಾಷೂಟ್‌ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ ಸಂಘಟನೆಯಿಂದಲೂ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಕ್ರೀಡೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ಸುರಕ್ಷತೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಗತಿಗಳು, ತರಬೇತಿ-ಹಾಗೂ-ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ, ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಸದಸ್ಯರ ಇತರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಂಘಗಳು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ಆಚೆಗೆ, ಅವು ತಮ್ಮ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರೆಡೆಗೆ ಪ್ರವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಯಂತ್ರಕರೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕವೇಳೆ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಪೈಕಿಯ ಬಹುತೇಕ ಬೋಧನಾ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ಸಂಘಟಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹವ್ಯಾಸಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನೂ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ/ವಿಡಿಯೋ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ರೂಪಾಂತರಗಳ ಪೈಕಿ ಅನೇಕವು ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಪಂದ್ಯಗಳ ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ವಿಜೇತರಿಗೆ ಬಹುಮಾನದ ಹಣವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಹುತೇಕ ಜಿಗಿತಗಾರರು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರದ ಆಯ್ಕೆಯ ಕಡೆಗೆ ಒಲವು ತೋರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವಾರಾಂತ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ರಜಾದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ "ಒಂದಷ್ಟು ಹವಾಸೇವನೆ ಮಾಡುವ" ಅವಕಾಶವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ-ಆನಂದಿಸುವುದು ಅವರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅವರ ಕೂಟಗಳ ವಾತಾವರಣವು ಹೊಸಬರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುವ, ಆರಾಮವಾಗಿರುವ, ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಶೀಲವಾಗಿರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. "ಬೂಗೀಸ್‌" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಂತೋಷಕೂಟದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಸ್ಥಳೀಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇವು ಯುವ ಜಿಗಿತಗಾರರು ಮತ್ತು ಅವರ ಹಿರಿಯರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ; ಪ್ಯಾರಾಷೂಟಿಸ್ಟ್‌ ಓವರ್‌ ಫಾರ್ಟಿ (POPಗಳು), ಸ್ಕೈಡೈವರ್ಸ್‌ ಓವರ್‌ ಸಿಕ್ಸ್‌‌ಟಿ (SOS) ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಹಳೆಯದಾದ ಗುಂಪುಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಕ್ರೀಡೆಯೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜನರಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಲರಿ ರೊಝೊವ್ ಎಂಬಾತನೂ ಸೇರಿದ್ದಾನೆ. ೧೯೯೮ರ X ಗೇಮ್ಸ್‌ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಓರ್ವ ಬಂಗಾರ ಪದಕ ವಿಜೇತನಾಗಿರುವ ಈತ ೧,೫೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಿಗಿತಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ. ಜಾರ್ಜಿಯಾ ಥಾಮ್ಸನ್‌ ("ಟೈನಿ") ಬ್ರಾಡ್‌ವಿಕ್‌ ಎಂಬಾಕೆಯು ಅಮೆರಿಕಾದ ಮೊದಲ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರ ಪೈಕಿ ಒಬ್ಬಳಾಗಿದ್ದು, ಅವಳು ಮೊದಲ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಳು. ==ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯಗಳು== {{Main|Drop zone}} ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯ ಅಥವಾ DZ ಎಂಬುದು ಒಂದು ತಾಣದ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಜಿಗಿತಗಾರನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿ ಅವನ ಇಳಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಯುಯಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಅನೇಕವೇಳೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಇಳಿಯುವಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಇಳಿದಾಣದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಸೇರಿರುತ್ತಾರೆ: DZO (ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಥವಾ ಮಾಲೀಕ), ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವವರು, ಚಾಲಕರು, ಬೋಧಕರು, ತರಬೇತುದಾರರು, ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು, ಪ್ಯಾಕ್‌ ಮಾಡುವವರು, ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರರು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿವರ್ಗ. ==ಸಲಕರಣೆಗಳು== ಈ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ ವೆಚ್ಚಗಳು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ್ದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಹೊಸ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಗತಿಗಳು ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ವರ್ಧನೆಗಳು ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸಲಕರಣೆ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಏರಿಸುವುದರ ಕಡೆಗೆ ಅವು ಒಲವು ತೋರುತ್ತವೆ. ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾಧಾರಣ ಮಟ್ಟದ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಲಕರಣೆಗಳನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಒಯ್ಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಾಧನಗಳು (ಒಂದು AADಯಂಥದು) ವೆಚ್ಚದ ಒಂದು ಗಣನೀಯ ಭಾಗ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹೊಚ್ಚ-ಹೊಸ ಸಲಕರಣೆಯ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಜ್ಜಿಕೆಯು, ಒಂದು ಹೊಸ ಮೋಟರ್‌ ಸೈಕಲ್‌ನ ವೆಚ್ಚ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಕಾರಿನ ವೆಚ್ಚದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಖರ್ಚುಮಾಡಿಸುತ್ತದೆ. ಗಣಕಯಂತ್ರಗಳಂಥ ಇತರ ಕೆಲವೊಂದು ಸಲಕರಣೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವಂತೆ, ಬೆಲೆಗಳ ಸ್ಥಿರವಾದ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿಸುವಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಬೆಳೆದಿಲ್ಲ. ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಬಳಸಿದ-ಸಲಕರಣೆಗಳ ಒಂದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಈ ಕ್ರೀಡೆಯು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಿಕರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಇದು "ಸಜ್ಜು ಸಾಮಗ್ರಿ"ಯನ್ನು ಗಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇರುವ ಆದ್ಯತಾಪೂರ್ವಕ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇದು ಎರಡು ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವೆಂದರೆ: * ಹೊಸ ಸಲಕರಣೆಗಾಗಿ ಹಣವನ್ನು ಪಾವತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರು ತಾವು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಕಲಿಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳ ಬಗೆಗಳನ್ನು (ಅನೇಕ ಬಗೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ) ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. * ಬಳಕೆದಾರರು ಒಂದು ಅಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇವು ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೂ ಜಿಗಿತಗಾರನ ದೇಹ-ತೂಕಕ್ಕೆ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡಬಹುದಾದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನವಶಿಷ್ಯರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಪರಿಣತಿ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸಗಳು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ, ಸಣ್ಣದಾಗಿರುವ, ವೇಗವಾಗಿರುವ, ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗಿರುವ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳಿಗೆ ಅವರು ಬಡತಿ ಹೊಂದಬಹುದಾಗಿದೆ. ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಸಕ್ರಿಯ ಜಿಗಿತಗಾರನು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಯ ಛತ್ರಿಗಳನ್ನು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸಲಕರಣೆ/ಧಾರಕ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಸಲಕರಣೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ವಯಸ್ಸಾಗಿರುವ ಜಿಗಿತಗಾರರು, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿನ ವಾರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಜಿಗಿತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂಥವರು, ಮತ್ತೊಂದು ದಿಕ್ಕಿನೆಡೆಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಲವು ತೋರುತ್ತಾರೆ; ಅಂದರೆ, ಕೊಂಚಮಟ್ಟಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ಹೆಚ್ಚು ನವಿರಾಗಿರುವ, ಪ್ರತಿ ಜಿಗಿತದಲ್ಲೂ ಹರೆಯದ ತೀವ್ರತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿವರ್ತನಗಳನ್ನು ಬಯಸದ ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಆರಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಈ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಾದ ಜಿಗಿತಗಾರರಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ದಿಟ್ಟ ಜಿಗಿತಗಾರರಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ವಯಸ್ಸಾಗಿರುವ, ದಿಟ್ಟ ಜಿಗಿತಗಾರರು ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂಬ ನೀತಿಸೂತ್ರಕ್ಕೆ ಅವರು ನಿಷ್ಠರಾಗಿರಬಹುದು ಎನಿಸುತ್ತದೆ. ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತದ ಬಹುತೇಕ ಸಲಕರಣೆಯು ಒಡ್ಡೊಡ್ಡಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿವೃತ್ತಿಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಮಾಲೀಕರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಖರೀದಿದಾರರು ತಾವು ಮಾಡುವ ಯಾವುದೇ ಸಂಭಾವ್ಯ ಖರೀದಿಗಳನ್ನು ಧುಮುಕುಕೊಡೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಓರ್ವ ವಿಶೇಷಜ್ಞ- ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರನ ಅವಗಾಹನೆಗೆ ತರುವುದು ಅಗತ್ಯ ಎಂಬ ಸಲಹೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಓರ್ವ ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರನು ಹಾನಿ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಬಳಕೆಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ನೌಕಾಸಜ್ಜುಗಾರರು ಉದ್ಯಮದ ಉತ್ಪನ್ನ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕುರಿತಾದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳ ಜಾಡು ಅನುಸರಿಸಿ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ಸಲಕರಣೆಯು ಸದ್ಯೋಚಿತವಾಗಿದೆಯೇ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಮರ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ==ದಾಖಲೆಗಳು== * ವಿಶ್ವದ ನಾಗರಿಕ ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಆಕಾಶನೆಗೆತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಜಿಗಿತವು [[ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌]] ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜರುಗಿತು. * ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದಲ್ಲಿನ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ವ್ಯೂಹರಚನೆಯು ೨೦೦೬ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೮ರಂದು [[ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್|ಥೈಲೆಂಡ್‌‌‌]]ನ ಉಡಾನ್‌ ಥಾನಿಯಲ್ಲಿ ಜರುಗಿತು (ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದಲ್ಲಿ ೪೦೦ ಪರಸ್ಪರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು). * ಅತಿದೊಡ್ಡ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿರುವ ವ್ಯೂಹರಚನೆಯು (ಲಂಬವಾಗಿರುವ ವ್ಯೂಹರಚನೆ) ೨೦೦೯ರ ಜುಲೈ ೩೧ರಂದು USAಯ ಇಲಿನಾಯ್ಸ್‌ನ ಒಟ್ಟಾವಾದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಕೈಡೈವ್‌ ಚಿಕಾಗೊ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು (ತಲೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯೆಡೆಗಿನ ದೇಹಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ೧೦೮ ಮಂದಿ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು). * ಐರೋಪ್ಯ ದಾಖಲೆಯು ೨೦೧೦ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೧೩ರಂದು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ವ್ಲೊಕ್ಲಾವೆಕ್‌ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ೨೦೧೦ರ ಬಿಗ್‌ ವೇ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ ಯುರೋ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ೧೦೪ ಜನರು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವ್ಯೂಹವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ, ಪೋಲಿಷ್‌ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರರು ದಾಖಲೆಯೊಂದನ್ನು ಮುರಿದಂತಾಯಿತು. ಸದರಿ ಆಕಾಶನೆಗೆತವು ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿಯುವಲ್ಲಿನ ಅವರ ಹದಿನೈದನೇ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿತ್ತು. * ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಛತ್ರಿಯ ವ್ಯೂಹ ರಚನೆನೆಯು ೧೦೦ ಮಂದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು USAಯ [[ಫ್ಲಾರಿಡ|ಫ್ಲೋರಿಡಾ]]ದ ಲೇಕ್‌ ವೇಲ್ಸ್‌‌‌ನಲ್ಲಿ ೨೦೦೭ರ ನವೆಂಬರ್‌ ೨೧ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. [http://www.cfworldrecord.com/2007/ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930010116/http://www.cfworldrecord.com/2007/ |date=2007-09-30 }}[http://www.cfworldrecord.com/2007/ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930010116/http://www.cfworldrecord.com/2007/ |date=2007-09-30 }} *ಅತಿದೊಡ್ಡ ರೆಕ್ಕೆದಿರಿಸು ವ್ಯೂಹರಚನೆಯು USAಯ [[ಕ್ಯಾಲಿಫೊರ್ನಿಯ|ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ]]ದ ಲೇಕ್‌ ಎಲ್ಸಿನೋರ್‌‌‌ನಲ್ಲಿ ೨೦೦೮ರ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೨ರಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು (೭೧ ರೆಕ್ಕೆದಿರಿಸು ಜಿಗಿತಗಾರರು). * ಒಟ್ಟು ೪೦,೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಿಗಿತಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಡಾನ್‌ ಕೆಲ್ನರ್‌ ಎಂಬಾತ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ.<ref>{{cite web |url= http://www.kptv.com/entertainment/28005994/detail.html |title= Skydiver Breaks His Record With 40,000 Jumps |date= 24 May 2011 |work= KPTV Oregon |accessdate= 30 May 2011 |archive-date= 1 ಜೂನ್ 2011 |archive-url= https://web.archive.org/web/20110601004925/http://www.kptv.com/entertainment/28005994/detail.html |url-status= dead }}</ref> *೪೨೦ ಗಂಟೆಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದ ಅವಧಿಯನ್ನು (೩೦,೦೦೦+ ಜಿಗಿತಗಳು) ಸಾಧಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಬಿಲ್‌ ಡೌಸ್‌ ಎಂಬಾತ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಸಂಚಯಿತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನದ ಅವಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. * ೨೦೦೩ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೧೫,೫೬೦ ಇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಚೆರಿಲ್‌ ಸ್ಟೀರ್ನ್ಸ್‌ (USA) ಎಂಬಾಕೆಯು ಓರ್ವ ಮಹಿಳೆಯಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಇಳಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. * ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ ಜೋ W. ಕಿಟಿಂಜರ್‌ ಎಂಬಾತ ೧೯೬೦ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ ೧೬ರಂದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯುನ್ನತವಾದ ಮತ್ತು ಸುದೀರ್ಘವಾದ (೧೪ ನಿಮಿಷ) ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ-ಉನ್ನತಿಯಲ್ಲಿನ ಪಲಾಯನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ವಾಯುಪಡೆಯು ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಂದು ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಒಂದು ಒತ್ತಡದ ಉಡುಪನ್ನು ಧರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ ಕಿಟಿಂಜರ್‌, ಆಕಾಶಬುಟ್ಟಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಒಂದು ತೆರೆದ ತೂಗುತೊಟ್ಟಿಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂದೂವರೆ ಗಂಟೆಯ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಮೇಲೇರಿ {{convert|102800|ft|m|-1}}ನಷ್ಟಿದ್ದ ಒಂದು ಉನ್ನತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿ, ನಂತರ ಅಲ್ಲಿಂದ ಜಿಗಿದ. ಈ ಪತನವು ೪ ನಿಮಿಷಗಳು ಮತ್ತು ೩೬ ಸೆಕೆಂಡುಗಳವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ ಕಿಟಿಂಜರ್‌ ಗಂಟೆಗೆ ೯೮೮ ಕಿ.ಮೀ.ಯಷ್ಟು (ಗಂಟೆಗೆ ೬೧೪ ಮೈಲಿಗಳು) ವೇಗಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದ.<ref>{{cite web|url=http://www.nationalmuseum.af.mil/factsheets/factsheet.asp?id=562 |title=Fact Sheets : Excelsior Gondola|publisher=National Museum of the USAF|accessdate=2011-01-18}}</ref><ref>{{cite news|url=http://mlsandy.home.tsixroads.com/Corinth_MLSANDY/jk004.html|work=Life|date=August 29, 1960|title=Fantastic catch in the sky, record leap toward earth|access-date=ಜೂನ್ 11, 2011|archive-date=ಡಿಸೆಂಬರ್ 1, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081201123600/http://mlsandy.home.tsixroads.com/Corinth_MLSANDY/jk004.html|url-status=dead}}</ref> * ಸುದೀರ್ಘವಾದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಆಡ್ರಿಯನ್‌ ನಿಕೋಲಸ್‌ ಎಂಬಾತ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ೧೯೯೯ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ೧೨ರಂದು ನಡೆಸಲಾದ ೪ ನಿಮಿಷಗಳು ಮತ್ತು ೫೫ ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಅವಧಿಯ ಒಂದು ರೆಕ್ಕೆದಿರಿಸು ಜಿಗಿತವಾಗಿತ್ತು.[http://www.adriannicholas.com/ ] * ೬೪೦ ಇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಜೇ ಸ್ಟೋಕ್ಸ್‌ ಎಂಬಾತ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾದ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಇಳಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. [http://www.mostjumps2006.com/ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110714115927/http://www.mostjumps2006.com/ |date=2011-07-14 }} * ೧೦೧ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಫ್ರಾಂಕ್‌ ಮೂಡಿ ಎಂಬ ಓರ್ವ ಅತಿ ವಯಸ್ಸಾದ ಆಕಾಶ-ನೆಗೆತಗಾರನು ಕೈರ್ನ್ಸ್‌‌‌ನ ಸ್ಕೈಡೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ೨೦೦೪ರ ಜೂನ್‌ ೬ರಂದು ಒಂದು ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಜಿಗಿತವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ. ಕಾರ್ಲ್‌ ಐಟ್ರಿಕ್‌ ಎಂಬಾತ ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಪರಿಣತನಾಗಿದ್ದ. ==ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ‌== *ನೆಲೆಯ ಜಿಗಿತ *ಇಳಿಬೀಳುವ ವಲಯ *ಧುಮುಕುಕೊಡೆ *ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಇಳಿಕೆಯ ಪತನ *ಇಳಿಕೊಡೆ ಸೈನಿಕ *ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತನ *ಬೆನ್ನುಸಾಲು ಆಕಾಶ ನೆಗೆತ *ರೆಕ್ಕೆದಿರಿಸು *ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಸಕ್ರಿಯಕರಣ ಸಾಧನ == ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು == *ಮ್ಯಾಲೋನ್‌, ಜೋ (ಜೂನ್‌, ೨೦೦೦). [http://www.1olav.com/en/freefly/what-is-freefly/the-birth-of-freefly-bpa/ ಬರ್ತ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ರೀಫ್ಲೈ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101014185226/http://www.1olav.com/en/freefly/what-is-freefly/the-birth-of-freefly-bpa/ |date=2010-10-14 }}. ''ಸ್ಕೈಡೈವ್‌ ದಿ ಮ್ಯಾಗ್‌''. {{reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು‌‌ == {{Wiktionary}} {{commons|Parachuting}} *{{dmoz|/Recreation/Aviation/Skydiving/|Skydiving}} {{Extreme Sports}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಧುಮುಕುಕೊಡೆ ಜಿಗಿತ]] [[ವರ್ಗ:ಸೇನಾ ಕ್ರೀಡೆಗಳು]] iitqutr0phctawa5qe9fp82n5q28clo 0 40178 1374283 1364733 2026-05-28T05:01:12Z Alone 333336 73814 /* */ 1374283 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 1374284 1374283 2026-05-28T05:03:05Z Alone 333336 73814 [[ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಪುನರ್ನಿರ್ದೇಶನ 1374284 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ]] tgr4qj0kmk921vdtfa9d7xhvhl0j5sg 0 79344 1374263 1335768 2026-05-27T15:00:55Z VASANTH S.N. 728 ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಣೆ 1374263 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯}} {{Infobox person | name = ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಕರೆಲ್ | image = Alexis Carrel 02.jpg | caption = ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಕರೆಲ್ | birth_name = ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಕರೆಲ್ | birth_date = ೨೮ ಜೂನ್ ೧೮೭೩ | birth_place = ಫ್ರಾನ್ಸ್ | nationality = ಫ್ರಾನ್ಸ್ | occupation = | networth = | spouse = | children = | residence = | alma_mater = | website = | signature = | parents = }} ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಾತಜ್ಞ ಮತ್ತು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಕರೆಲ್‌ರವರು ೧೮೭೩ಯ ಜೂನ್ ೨೮ರಂದು [[ಫ್ರಾನ್ಸ್|ಫ್ರಾನ್ಸಿ]]ನ ರ‍್ಹೋನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಕರೆಲ್‌ರವರು ೧೯೦೫ರಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಕ್ಕೆ ಹೋದರು ಮತ್ತು ೧೯೩೯ರವರೆವಿಗೂ ಅಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದ್ದರು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ|ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿ]]ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಕ್‌ಫೆಲ್ಲರ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (ಈಗ ಅದು ರಾಕ್‌ಫೆಲ್ಲರ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವಾಗಿದೆ) ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ಹೊಲೆಯುವ ವಿಧಾನವನ್ನು (೧೯೦೨ರಲ್ಲಿ) ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ಅದಕ್ಕೆ ಈಗ ’ನಾಳೀಯ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ’ (vascular surgery) ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಆ ವಿಧಾನದ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಅವರಿಗೆ ೧೯೧೨ರ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ [[ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]ಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.<ref>https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/1912/carrel-bio.html</ref> ೧೯೩೦ರಲ್ಲಿ ಕರೆಲ್‌ರವರು [[ಅಮೇರಿಕ|ಅಮೇರಿಕದ]] ವಾಯುಯಾನತಜ್ಞರಾಗಿದ್ದ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಲಿಂಡ್‌ಬರ್ಗ್‌ರವರ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ದೇಹದ ಅವಯವಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖವಾದ ದ್ರವಗಳನ್ನು ಹರಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾದ ’ಯಾಂತ್ರಿಕ ಹೃದಯ’ವನ್ನು (mechanical heart) ಸಂಶೋಧಿಸಿದರು. ಅನೇಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಊತಕಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವಯವಗಳನ್ನು ಅನೇಕ ವರುಷಗಳ ಕಾಲ ಸುಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಡಲು ಇಂತಹ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ೧೯೩೯ರಲ್ಲಿ ಕರೆಲ್‌ರವರು ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೆ ವಾಪಸ್ಸಾದರು. ಕರೆಲ್‌ರವರು ೧೯೪೪ರ ನವೆಂಬರ್ ೫ರಂದು ನಿಧನರಾದರು. ==ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ== ಲೈ ಯಾನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಜನೆಯನ್ನು ಕ್ಯಾರೆಲ್ 1900ರಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲೇ ಪ್ರಾಸೆಕ್ಟರ್ (ಅಂದರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಹೆಣಗಳನ್ನು ಕೊಯ್ಯುವನ) ಆಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ. ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ. ಮುಂದೆ [[ಚಿಕಾಗೋ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ (1905). ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನ ರಾಕ್‍ಫೆಲರ್ ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಶೋಧನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು 1906ರಲ್ಲಿ. ಮುಂದೆ ಅದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸದಸ್ಯನಾದ (1912). ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ರಕ್ತನಾಳಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ [[ರಕ್ತ]]ವನ್ನು ಒಬ್ಬರಿಂದೊಬ್ಬರಿಗೆ ಪೂರೈಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಹೊಸವಿಧಾನವನ್ನೇ ಕಂಡುಹಿಡಿದ. [[ರಕ್ತನಾಳ]]ಗಳನ್ನೂ ಅಂಗಗಳನ್ನೂ ನಾಟಿ ಹಾಕುವುದರ (ಟ್ರಾನ್ಸ್‍ಪ್ಲಾಂಟೇಶನ್) ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲು ಈ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಂದ ಅನುಕೂಲವಾಯಿತು. ಈ ಸಿದ್ಧಿ ಕ್ಯಾರೆಲ್‍ನಿಗೆ ನೊಬೆಲ್ ಪಾರಿತೋಷಿಕವನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಊತಕಗಳನ್ನು (ಟಿಶ್ಯೂಸ್) ದೇಹದ ಹೊರಗೆ ಕಾಪಾಡಿ, ಅವನ್ನು ಶಸ್ತ್ರ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ. ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಊತಕಗಳು ದೇಹದ ಹೊರಗೆ ಬದುಕಿ ಉಳಿದಿರುವಾಗ ಹೇಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಇದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಹಾಯವಾಯಿತು. [[ಒಂದನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ]]ದ ಬಳಿಕ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೆ ಮರಳಿದ. [[ಹನ್ರಿ ಡ್ರೈಸ್ಟೇಲ್‍ಡಾಕಿನ್]] ಮತ್ತು ಕ್ಯಾರೆಲ್ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ ಡಾಕಿನ್ನನ ದ್ರಾವಣ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ [[ರೋಗಾಣುನಾಶಕ]] ದ್ರವವನ್ನು ಪರಿಶೋಧಿಸಿದರು. ಗಾಯಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಸಲು ಡಾಕಿನ್ನನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೆಲ್ಲನ ಸಹಾಯ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ಕೈಕಾಲುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕಾದ ಅವೆಷ್ಟೋ ಸಂದರ್ಭಗಳು ತಪ್ಪಿದುವು. ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೆಲ್, ಲಿಕೊನೈಟ್ ಡ್ಯೂನಾಯ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳೊಡನೆ, ಗಾಯ ಒಣಗಿ ವಾಸಿಯಾಗುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ. ಊತಕಗಳನ್ನೂ ಅಂಗಗಳನ್ನೂ ದೇಹದ ಹೊರಗೆ ಬೆಳೆಸುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ವಿಧಾನವನ್ನೇ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಕಂಡುಹಿಡಿದ (1919). 1941ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್‍ಕೈಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕನಾಗಿ ತನ್ನ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಮಾನವನ ಬಗ್ಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಆ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಟ್ಟ. ==''ಮ್ಯಾನ್, ದಿ ಅನ್‌ನೋನ್'' (1935, 1939)== ೧೯೩೫ ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಅವರ ಪುಸ್ತಕ, ''ಎಲ್'ಹೋಮ್, ಸೆಟ್ ಇನ್ಕೊನ್ನು'' (ಮನುಷ್ಯ, ಅಜ್ಞಾತ), ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾದ ಪುಸ್ತಕವಾಯಿತು. ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಮಾನವ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಮತ್ತು ತಿಳಿದಿಲ್ಲದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು "[[ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ]], [[ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ]] ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ" ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು, ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಲು ಮತ್ತು ಮಾನವರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಂಭವನೀಯ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಯಿತು. ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ, "ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ" ಮಾನವರು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದವರನ್ನು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು "ಬಿಳಿ ಜನಾಂಗಗಳ ದುರ್ಬಲತೆಗೆ" ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕ್ಯಾರೆಲ್ ವಾದಿಸಿದರು. ಅವರು ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸುಜನನಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು [[ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ]]ಗಳ ಗಣ್ಯ ಗುಂಪನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಅವರು ಸಂಭಾವ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಬರುವ ಶ್ರೀಮಂತವರ್ಗಕ್ಕಾಗಿ ವಾದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅಪರಾಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಹುಚ್ಚರಿಗೆ [[ದಯಾಮರಣ]]ವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಅಪರಾಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಹುಚ್ಚರಿಗೆ ದಯಾಮರಣವನ್ನು ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದು 1930 ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ನಾಜಿ [[ಜರ್ಮನಿ]]ಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಶಿಬಿರಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ಯಾಸ್ ಚೇಂಬರ್‌ಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ೧೯೩೬ ರ ಜರ್ಮನ್ ಪುಸ್ತಕದ ಪರಿಚಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕಾಶಕರ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ನಾಜಿ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಹೊಗಳಿದರು, ಆದರೆ ಅದು ಇತರ ಭಾಷಾ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ. [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ]]ದ ನಂತರ ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ವಿಚಿ ಆಡಳಿತದೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಪಾತ್ರವು ಅವರ ಖ್ಯಾತಿಗೆ ಕಳಂಕ ತಂದಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ೨೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಫ್ರೆಂಚ್ ನಗರಗಳಲ್ಲಿನ ಬೀದಿಗಳಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ ಲಿಯಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ==ನಿಧನ== [[ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ]]ದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೆಲ್ಲನ ಒಲವು ಅಕ್ಷರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಕಡೆಗಿತ್ತು (1940). ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿಚಿ ಸರ್ಕಾರದ ಪರ ಕ್ಯಾರೆಲ್ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದ. [[ಜರ್ಮನಿ|ಜರ್ಮನ್]] ಹಿಡಿತದಿಂದ ಫ್ರಾನ್ಸನ್ನು ವಿಮೋಚನೆಗೊಳಿಸಿದಾಗ ಕ್ಯಾರೆಲನನ್ನು ಅವನ ಹುದ್ದೆಗಳಿಂದ ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. ಮುಂದೆ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ಯಾರಿಸ್‍ನಲ್ಲಿ 1944ರ ನವೆಂಬರ್ 5ರಂದು ಅವನು ಗತಿಸಿದ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಕ್ಯಾರೆಲ್, ಅಲೆಕ್ಸಿಸ್}} {{reflist}} {{Refimprove}} [[ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು]] r4a4edud3h9kce0spw7uefu8ibr1zom 0 83742 1374260 1360295 2026-05-27T12:33:15Z ~2026-31407-91 99686 1374260 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Instagram app on smartphone (grass background) (cropped).jpg|thumb|[[ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್‌ನಲ್ಲಿ]] ಫೋಟೋ ಹಂಚಿಕೆ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ [[ಇನ್‌ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್]]]] '''ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್''' (Mobile app) ಒಂದು ತಂತ್ರಾಂಶ, ಮೊಬೈಲ್ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್, [[ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍]]ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref name=mobileapp >{{cite web|title=mobile app |url=http://whatis.techtarget.com/definition/mobile-app |website=whatis.techtarget.com accessdate 27 Oct 2016}}</ref>  ಮೊಬೈಲ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಇಮೇಲ್, [[ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್]], ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ, ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳನ್ನು ಪ್ರಿ ಇನ್ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತವೆ.ಕೆಲವು ಪೂರ್ವ ಅನುಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಡಿಲೀಟ್ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಅನುಮತಿಸುವುದಿಲ್ಲ.ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಮೊಬೈಲ್ ರೂಟ್ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಿ ಇನ್ಸ್ಟಾಲ್ಲ್ಡ್ ಅಲ್ಲದ ಅಪ್ಪ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್ಗಳನ್ನು ವಿತರಣೆ ವೇದಿಕೆಗಳಾದ, ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅಂಗಡಿಗಳ(ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್) ಮೂಲಕ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.ಇವು  2008 ರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿದವು ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಂ ಮಾಲೀಕರಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದವು, ಆಪಲ್ ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್, ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ, ವಿಂಡೋಸ್ ಫೋನ್ ಸ್ಟೋರ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಬೆರಿ ಆಪ್ ವರ್ಲ್ಡ್. ಕೆಲವು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಉಚಿತ,ಮತ್ತು ಕೆಲವುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.ಇ ಆಪ್ಗಳನ್ನು ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ ಅಥವಾ ಡೆಸ್ಕ್ಟಾಪ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಗಳಲ್ಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.ಪದ "ಆಪ್ " "ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್"ನ ಮೊಟಕಾದ ಪದವಾಗಿದೆ.ಇದು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯ ಮತ್ತು 2010 ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಯಾಲೆಕ್ಟ್ ಸೊಸೈಟಿಯು '''ವರ್ಡ್ ಆಫ್ ದಿ ಇಯರ್''' ಎಂದು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿತು. ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಮೂಲತಃ [[ಇಮೇಲ್]], ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್, ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು, [[ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ]] ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಮಾಹಿತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ಪುನಃ ಪ್ರಾಪ್ತಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು,ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವರ್ಧಕ ಉಪಕರಣಗಳು ಲಭ್ಯತೆ ಡೆಸ್ಕ್ಟಾಪ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ತಂತ್ರಾಂಶ ಪ್ಯಾಕೇಜುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಿಪ್ರ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref name="ಮೊಬೈಲ್" >{{cite web|title=ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸುವ  ದಾರಿಗಳು |url=https://kannada.yourstory.com/read/6f4b4d8d83/10-ways-to-develop-mobile-application |website=kannada.yourstory.com accessdate 28 Oct 2016}}</ref>.<ref name=Appname >{{cite web|title=“App” voted 2010 word of the year by the American Dialect Society (UPDATED) |url=http://www.americandialect.org/app-voted-2010-word-of-the-year-by-the-american-dialect-society-updated |website=www.americandialect.org accessdate 28 Oct 2016}}</ref>  ==ಮೊಬೈಲ್ ತಂತ್ರಾಂಶ ವಿತರಣೆ ವೇದಿಕೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ== ದೊಡ್ಡ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಸ್ಟೋರ್ಸ್ಗಳೆಂದರೆ *ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ -ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್. *ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್-ಐಒಎಸ್. ==ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ== ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ (ಹಿಂದೆ Android ಮಾರ್ಕೆಟ್ ) Android ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಗೂಗಲ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆನ್ಲೈನ್ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಸ್ಟೋರ್  ಆಗಿದೆ. ಇದು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2008 ರ ಜುಲೈ 2013 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಂಭವಾಯಿತು, 1 ದಶಲಕ್ಷ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಸಂಖ್ಯೆ ಲಭ್ಯವಿರುದ್ದು, ಗೂಗಲ್ ಪ್ಲೇ ಸ್ಟೋರ್ ಮೂಲಕ 50 ಬಿಲಿಯನ್ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.  ಫೆಬ್ರವರಿ 2015, Statista ಪ್ರಕಾರ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 1.4 ಮಿಲಿಯನ್ ಮೀರಿದೆ. ==ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್(ಐಒಎಸ್)== ಐಒಎಸ್ ಆಪಲ್ನ ಆಯ್ಪ್ ಸ್ಟೋರ್ ಇದು ಜುಲೈ 10, 2008 ರಂದು ಆರಂಭವಾಯಿತು.  ==ಇತರೆ ಆಪ್ ಸ್ಟೋರ್ಸ್== *ಅಮೆಜಾನ್ ಅಪ್ ಸ್ಟೋರ್ [[ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್]] ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಕ್ಬೆರ್ರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಸ್ಟೋರ್ ಆಗಿದೆ. *ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಬೆರಿ ವರ್ಲ್ಡ್, ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಬೆರಿ 10 ಮತ್ತು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಬೆರಿ ಓಎಸ್ ಸಾಧನಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಸ್ಟೋರ್  ಆಗಿದೆ. ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಬೆರಿ ಆಪ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಏಪ್ರಿಲ್ 2009 ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. *ಓವಿ (ನೋಕಿಯಾ) ವು ನೋಕಿಯಾ ಫೋನ್ ಗಳ ಪ್ಲೇಸ್ಟೋರ್ ಆಗಿದೆ ಇದು  ಮೇ 2011 ರಲ್ಲಿ ಮೇ 2009 ರಲ್ಲಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.ಮತ್ತು, ಓವಿ ಸ್ಟೋರ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2011 ರಲ್ಲಿ ನೋಕಿಯಾ ಸ್ಟೋರ್ ಎಂದು  ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.ನೋಕಿಯಾ ಸ್ಟೋರ್  ಜನವರಿ 2014  ರಿಂದ ತನ್ನ ಸಿಂಬಿಯಾನ್ ಮತ್ತು ಮೀಗೋ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಗಳ ಹೊಸ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ನವೀಕರಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಅನುಮತಿಸುವದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದೆ.  *ವಿಂಡೋಸ್ ಫೋನ್ ಸ್ಟೋರ್  ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2012 ರಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್  ತನ್ನ ವಿಂಡೋಸ್ ಫೋನ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಫೋನುಗಳಿಗಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.  *ವಿಂಡೋಸ್ ಸ್ಟೋರ್  ತನ್ನ ವಿಂಡೋಸ್ 8 ಮತ್ತು ವಿಂಡೋಸ್ ಆರ್ಟೀ  ವೇದಿಕೆಗಳ ಮೋಬೈಲ್ಗಳಿಗಾಗಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಇದು ವಿಂಡೋಸ್ 8 ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಡೆಸ್ಕ್ಟಾಪ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, "ವಿಂಡೋಸ್ ಅಂಗಡಿ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು" ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್  ಮತ್ತು ಇತರ ಟಚ್ ಆಧಾರಿತ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. *ಸ್ಯಾಮ್ಸಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಸ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2009 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂಗಡಿ 125 ದೇಶಗಳು ಲಭ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ವಿಂಡೋಸ್ ಮೊಬೈಲ್, ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡ್ ಮತ್ತು ಬಡಾ ವೇದಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ನೀಡುತ್ತದೆ. *ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ AppWrapper ಒಟ್ಟಾಗಿ ಗೂಢಲಿಪೀಕರಣ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಖರೀದಿ ಒದಗಿಸುವ  ಮೊದಲ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ವಿತರಣೆ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ. ==ಲಾಭಗಳು== *ಬಳಸಳು ಬಹಳ ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. *ಸುಲಭ ಒಂದು ಟಚ್ ಪ್ರವೇಶ *ತತ್ಕ್ಷಣ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರತಿಕೂಲತೆ== *ಕಡಿಮೆ RAM ಇರುವ ಮೊಬೈಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಆಪ್ಲೀಕೆಶನಸ್ಗಳು ರನ್ ಆಗುವದಿಲ್ಲ. *ಜಾಹೀರಾತು ಬುಲಿಟಿನ್ ಕಿರಿಕಿರಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. *ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಬಳಕೆದಾರರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ದುರ್ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಅರಿವು ಇಲ್ಲದೆ ವೈರಸ್ ಮೊಬೈಲ್ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆ.<ref name="ನಿಮ್ಮಮೊಬೈಲ್" >{{cite web|title=ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ವಾಲೆಟ್ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ 5 ಟಿಪ್ಸ್ |url=http://kannada.goodreturns.in/personal-finance/2016/03/5-tips-to-keep-your-mobile-wallet-safe-000555.html|website=kannada.goodreturns.in accessdate28 Oct 2016}}</ref>  *ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವೆಚ್ಚಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.<ref name="ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ" >{{cite web |title=ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಮೊಬೈಲ್‌ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ |url=http://ec2-54-69-9-161.us-west-2.compute.amazonaws.com/kannada/news/ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ/4458/ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ-ಮೊಬೈಲ್‌-ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ |website=compute.amazonaws.com accessdate 28 Oct 2016 }}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ಆಪಲ್ನ ==ಉಲ್ಲೇಖನಗಳು== <references/> {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು]] 1mvl93y57r81obvegpefehoxo8ks8ce 0 96254 1374264 1348955 2026-05-27T15:40:08Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374264 wikitext text/x-wiki {{Infobox website | name = DuckDuckGo | logo = | screenshot = | caption = Screenshot of DuckDuckGo [[home page]] as of August, 2017 | url = {{URL|https://duckduckgo.com}} | slogan = ಹುಡುಕಾಟ ಎಂಜಿನ್ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. | commercial = Yes | type = ವೆಬ್ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್ | registration = None | language = ಬಹುಭಾಷಾ | programming language = ಪರ್ಲ್, ಜಾವಾಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್, ಪೈಥಾನ್ <ref name="Buys"/><ref name="duckduckgo-architecture">{{cite web|url=https://duck.co/help/company/architecture|title=Architecture|work=DuckDuckGo Community Platform|accessdate=March 6, 2015|archive-date=ಏಪ್ರಿಲ್ 22, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180422235108/https://duck.co/help/company/architecture|url-status=dead}}</ref> | owner =ಡಕ್ ಡಕ್ ಗೋ, ಇಂಕ್.<ref>{{cite web |url=https://www.bloomberg.com/research/stocks/private/snapshot.asp?privcapId=141641872 |title=Duck Duck Go, Inc.: Private Company Information |accessdate=2 May 2017 |publisher=[[Bloomberg L.P.]] }}</ref> | author = ಗೇಬ್ರಿಯಲ್ ವೇನ್ಬರ್ಗ್ | launch date = {{start date and age|2008|9|25}} | revenue = | alexa = {{Increase}}338 <small>({{as of|2017|12|16|alt=December 16, 2017}})</small><ref name="alexa">{{cite web |url= http://www.alexa.com/siteinfo/duckduckgo.com |title= Duckduckgo.com Traffic, Demographics and Competitors |publisher= [[Alexa Internet]] |accessdate= 16 December 2017 |archive-date= 23 ಜುಲೈ 2014 |archive-url= https://web.archive.org/web/20140723093737/http://www.alexa.com/siteinfo/duckduckgo.com |url-status= dead }}</ref> | current status = Active | location = 20 Paoli Pike, [[Paoli, Pennsylvania]], [[United States]] | area_served = Worldwide | headquarters = 20 Paoli Pike, Paoli, Pennsylvania, USA }} '''ಡಕ್ಡಕ್ಗೊ''' (ಡಿಡಿಜಿ) ಎನ್ನುವುದು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ನಿದ್ದು, ಇದು ಶೋಧಕರ ಗೌಪ್ಯತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕಗೊಳಿಸಿದ ಶೋಧ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಫಿಲ್ಟರ್ ಬಬಲ್ ಅನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಡಕ್ಡಕ್ಗೋ ತನ್ನ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಪ್ರೊಫೈಲಿಂಗ್ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹುಡುಕಾಟ ಪದವನ್ನು ಒಂದೇ ಬಳಕೆದಾರ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ತೋರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇತರ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ಗಳಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಡಕ್ಡಕ್ಗೊ ಹೆಚ್ಚು ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೌಡ್ಸೋರ್ಸ್ಡ್ ಸೈಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಬಿಂಗ್, ಯಾಹೂ !, ಯಾಂಡೆಕ್ಸ್, ಮತ್ತು ಯುಮ್ಲಿ ಮುಂತಾದ ಇತರ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್ಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 400 ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಆ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.<ref name="Buys">{{cite web|url=http://ostatic.com/blog/duckduckgo-a-new-search-engine-built-from-open-source|title=DuckDuckGo: A New Search Engine Built from Open Source|last=Buys|first=Jon|date=July 10, 2010|publisher=GigaOM OStatic blog|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110317053629/http://ostatic.com/blog/duckduckgo-a-new-search-engine-built-from-open-source|archivedate=March 17, 2011|deadurl=yes|accessdate=March 19, 2013|df=}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://dontbubble.us/|title=dontbubble.us|last=|first=|date=|website=|publisher=|accessdate=2014-09-12}}</ref> ಕಂಪೆನಿಯು ಗ್ರೇಟರ್ ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪಾವೊಲಿ, ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು 40 ನೌಕರರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಂಪನಿಯ ಹೆಸರು ಮಕ್ಕಳ ಆಟದ ಬಾತುಕೋಳಿ, ಬಾತುಕೋಳಿ, ಗೂಸ್ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಡಕ್ಡಕ್ಗೊದ ಮೂಲ ಕೋಡ್ ಕೆಲವು ಅಪಾಚೆ 2.0 ಪರವಾನಗಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಿಟ್ಹಬ್ನಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಉಚಿತ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಆಗಿದೆ, [10] ಆದರೆ ಕೋರ್ ಸ್ವಾಮ್ಯದದಾಗಿದೆ. ಮೇ 21, 2014 ರಂದು, ಡಕ್ಡಕ್ಗೊ ಮರುವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇದು ಚತುರತೆಯಿಂದ ಉತ್ತರಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಷ್ಕೃತ ನೋಟವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ. ಹೊಸ ಆವೃತ್ತಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು, ಸ್ಥಳೀಯ ಹುಡುಕಾಟ, ಸ್ವಯಂ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನಂತಹ ವಿನಂತಿಸಿದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದೆ.<ref>{{cite web|url=https://duck.co/help/results/sources|title=Sources|website=DuckDuckGo Help pages|publisher=DuckDuckGo|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150124074006/https://duck.co/help/results/sources|archivedate=2015-01-24|deadurl=yes|accessdate=2017-04-29|df=}}</ref><ref>{{cite web|url=https://venturebeat.com/2014/06/11/duckduckgo-yummly-team-up-so-you-can-search-food-porn-in-private/|title=DuckDuckGo & Yummly team up so you can search food porn in private|date=June 11, 2014|publisher=VentureBeat|accessdate=June 11, 2014|archive-date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 17, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201017202005/https://venturebeat.com/2014/06/11/duckduckgo-yummly-team-up-so-you-can-search-food-porn-in-private/|url-status=dead}}</ref> ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 18, 2014 ರಂದು, ಆಯ್ಪಲ್ ತನ್ನ ಸಫಾರಿ ಬ್ರೌಸರ್ನಲ್ಲಿ ಐಚ್ಛಿಕ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ ಆಗಿ ಡಕ್ಡಕ್ಗೊವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. 10 ನವೆಂಬರ್ 2014 ರಂದು, ಫೈರ್ಫಾಕ್ಸ್ 33.1 ಗೆ ಮೊಜಿಲ್ಲಾ ಡಕ್ ಡಕ್ಗೊವನ್ನು ಹುಡುಕಾಟದ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಸೇರಿಸಿತು.ಮೇ 30, 2016 ರಂದು, ಟಾರ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್, ಇಂಕ್ ಡಕ್ ಬ್ರೌಸರ್ 6.0 ಗಾಗಿ ಡಕ್ಡಕ್ಗೊ ಅನ್ನು ಡೀಫಾಲ್ಟ್ ಹುಡುಕಾಟ ಇಂಜಿನ್ ಅನ್ನು ಮಾಡಿತು..<ref name="WashPostNov2012">{{cite web|url=https://www.washingtonpost.com/business/ducking-google-in-search-engines/2012/11/09/6cf3af10-2842-11e2-bab2-eda299503684_story.html|title=Ducking Google in search engines|last=Rosenwald|first=Michael|date=November 9, 2012|work=[[The Washington Post]]|accessdate=March 19, 2013}}</ref><ref name="Arthur">Arthur, Charles. "[https://www.theguardian.com/world/2013/jul/10/nsa-duckduckgo-gabriel-weinberg-prism NSA scandal delivers record numbers of internet users to DuckDuckGo]." ''[[The Guardian]]''. July 10, 2013. Retrieved July 10, 2013.</ref><ref name="Githubduckduckgo">{{cite web|url=https://github.com/duckduckgo/duckduckgo|title=duckduckgo|date=March 16, 2012|publisher=GitHub Inc|accessdate=March 19, 2012}}</ref><ref name="DuckDuckGo Reimagined & Redesigned">{{cite web|url=https://duck.co/blog/post/84/whatsnew|title=DuckDuckGo Reimagined & Redesigned|access-date=2018-02-04|archive-date=2019-04-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20190407113925/https://duck.co/blog/post/84/whatsnew|url-status=dead}}</ref><ref name="Apple - OS X Yosemite - Apps">{{cite web|url=https://www.apple.com/osx/preview/apps/|title=Apple - OS X Yosemite - Apps|accessdate=2014-09-30}}</ref><ref name="Big Win For DuckDuckGo">{{cite web|url=http://searchengineland.com/big-win-duckduckgo-apple-adding-safari-private-search-option-193081|title=Big Win For DuckDuckGo: Apple Adding To Safari As Private Search Option|accessdate=2014-09-30|archive-date=2014-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20140924035849/http://searchengineland.com/big-win-duckduckgo-apple-adding-safari-private-search-option-193081|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.mozilla.org/en-US/firefox/33.1/releasenotes/|title=Firefox Notes|website=Mozilla.org|accessdate=11 November 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=https://techcrunch.com/2016/05/31/tor-switches-to-duckduckgo-search-results-by-default/|title=Tor switches to DuckDuckGo search results by default|publisher=TechCrunch|accessdate=2017-09-25}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.searchenginejournal.com/duckduckgo-becomes-default-search-provider-tor-browser/165098/|title=DuckDuckGo Becomes Default Search Provider for Tor Browser|publisher=Search Engine Journal|accessdate=2017-09-25}}</ref><ref>{{Webbref|url=https://blog.torproject.org/blog/tor-browser-60-released|title=Tor Browser 6.0 is released|accessdate=2017-09-25|date=2016-05-30|publisher=The Tor Blog}}</ref> ==ಇತಿಹಾಸ== ಡಕ್ ಡಕ್ಗೊ 2008 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಗ್ಯಾಬ್ರಿಯಲ್ ವೈನ್ಬರ್ಗ್ರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು,<ref>{{cite web|url=https://www.fastcompany.com/3026698/inside-duckduckgo-googles-tiniest-fiercest-competitor|title=Inside DuckDuckGo, Google's Tiniest, Fiercest Competitor|last=Titlow|first=John Paul|date=February 20, 2014|publisher=Fast Company|accessdate=December 4, 2016}}</ref> ಇವರು ಹಿಂದೆ ಹೆಸರಿಸದ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ನೇಮ್ಸ್ ಡೇಟಾಬೇಸ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವೇನ್ಬರ್ಗ್ನಿಂದ ಸ್ವಯಂ-ಹಣ ಪಡೆದು, ಡಕ್ ಡಕ್ಗೊ ಜಾಹೀರಾತು-ಬೆಂಬಲಿತವಾಗಿದೆ ಆದರೆ ಬಳಕೆದಾರರು ಜಾಹೀರಾತುಗಳನ್ನು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ ಅನ್ನು ಪರ್ಲ್ ನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು nginx, ಫ್ರೀಬಿಎಸ್ಡಿ ಮತ್ತು ಲಿನಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಂದ ಹುಡುಕಾಟ API ಗಳ ಮೇಲೆ ಡಕ್ಡಕ್ಗೊ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಟೆಕ್ಕ್ರಂಚ್ ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು "ಹೈಬ್ರಿಡ್" ಹುಡುಕಾಟ ಎಂಜಿನ್ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಷಯ ಪುಟಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೀಗಾಗಿ Mahalo, Kosmix ಮತ್ತು SearchMe ಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ವೀನ್ಬರ್ಗ್ ಮಕ್ಕಳ ಆಟದ ಬಾತುಕೋಳಿ, ಬಾತುಕೋಳಿ, ಹೆಬ್ಬಾತುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೆಸರಿನ ಆರಂಭವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ಹೆಸರಿನ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಅವನು ಹೇಳಿದ್ದು, "ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅದು ನನ್ನ ತಲೆಗೆ ಒಂದು ದಿನ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ನಾನು ಇದನ್ನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ ಇದು ಡಕ್ ಡಕ್ ಗೂಸ್ನಿಂದ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ / ಪಡೆದಿದೆ, ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ,<ref>{{cite web|url=http://help.dukgo.com/customer/portal/articles/216406-history|title=Company History|date=June 3, 2013|publisher=Duckduckgo.com|accessdate=August 8, 2013}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.eyerys.com/articles/people/search-engine-and-privacy-gabriel-weinberg|title=Search Engine and Privacy by Gabriel Weinberg|publisher=Eyerys|accessdate=March 14, 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://chouprojects.com/duckduckgo-search-engine/|title=Duck Duck Go Startup Profile|publisher=Chouprojects.com|accessdate=January 28, 2014|archive-date=ಫೆಬ್ರವರಿ 11, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150211174344/http://chouprojects.com/duckduckgo-search-engine/|url-status=dead}}</ref><ref name="Perl">{{cite web|url=https://github.com/duckduckgo/duckduckgo/wiki/DuckDuckGoPerl|title=DuckDuckGoPerl · duckduckgo/duckduckgo Wiki · GitHub|publisher=Github|accessdate=May 10, 2016}}</ref><ref name="Weinberg">{{cite web|url=http://duckduckgo.com/about.html|title=About Duck Duck Go|last=Weinberg|first=Gabriel|publisher=Duckduckgo.com|accessdate=February 10, 2011}}</ref><ref name="Architecture">{{cite web|url=http://help.duckduckgo.com/customer/portal/articles/216392-architecture|title=Architecture|date=January 28, 2013|publisher=DuckDuckGo.com|accessdate=June 11, 2013|archive-date=ಮೇ 12, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130512115451/http://help.duckduckgo.com/customer/portal/articles/216392-architecture|url-status=dead}}</ref><ref name="TCFriday">{{cite web|url=https://techcrunch.com/2008/12/12/elevator-pitch-friday-duck-duck-go-the-hybrid-search-engine/|title=Elevator Pitch Friday: Duck Duck Go, the Hybrid Search Engine|last=Kimerling|first=Dan|date=December 12, 2008|publisher=Techcrunch|accessdate=March 19, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://news.ycombinator.com/item?id=1217495|title=Duck Duck Go is starting to get coverage (thread: see remarks by Weinberg)|last=Weinberg|first=Gabriel (as epi0Bauqu)|date=March 25, 2010|publisher=YCombinator Hacker News|accessdate=March 19, 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.crunchbase.com/company/duck-duck-go|title=Duck Duck Go Company Profile|publisher=Crunchbase.com}}{{dubious|reason=User generated content|date=March 2013}}{{failed verification|date=March 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=http://news.ycombinator.com/item?id=652015|title=How Often our Anti-spam Search Toolbar Blocks Sites (thread)|last=Weinberg|first=Gabriel (as epi0Bauqu)|date=June 11, 2009|publisher=YCombinator Hacker News|accessdate=March 19, 2013}}</ref><ref>{{cite news|url=http://mashable.com/2008/10/07/voting-boss-mashable-challenge/|title=Voting Round for the BOSS Mashable Challenge|last=Hirsch|first=Adam|date=October 7, 2008|accessdate=March 19, 2013|publisher=[[Mashable]]}}</ref><ref name="Community">{{cite web|url=http://duck.co/|title=duck.co – The DuckDuckGo Community|last=Weinberg|first=Gabriel|date=July 2010|accessdate=July 21, 2010}}</ref> == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == {{Commons category|DuckDuckGo}} * {{Official website}} * [http://vimeo.com/68099450 Video - Gabriel Weinberg speaks about DuckDuckGo] at [[Gel conference|Gel 2013]] == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{reflist}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಅಂತರಜಾಲತಾಣ]] [[ವರ್ಗ:ಕಂಪನಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಂತರಜಾಲ]] p3d3z6kyhc23q7yzu3kaxf9nopyb3vq 4 112271 1374272 1373601 2026-05-27T17:14:47Z MediaWiki message delivery 17558 /* Vote now in the 2026 U4C election */ ಹೊಸ ವಿಭಾಗ 1374272 wikitext text/x-wiki [[ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ]] {{ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ-nav}} {{ಸೂಚನಾಫಲಕ-ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ}} __NEWSECTIONLINK__ * '''en:''' Requests for the [[m:bot|bot]] flag should be made on [[WP:Newbotrequest|this page]]. This wiki uses the [[m:bot policy|standard bot policy]], and allows [[m:bot policy#Global_bots|global bots]] and [[m:bot policy#Automatic_approval|automatic approval of certain types of bots]]. Other bots should apply below. * Admin/other rights can be requested at [[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ನಿರ್ವಾಹಕ_ಮನವಿ_ಪುಟ]] {{ಆರ್ಕೈವ್-ಅರಳಿಕಟ್ಟೆ}} {{clear}} == ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ತುಷ್ಟೀಕರಣ == [[ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ತುಷ್ಟೀಕರಣ]] ಪುಟ Simple English ನ [[:en:Shah Bano case]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿದೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಯಾರಾದರು ಆ ಪುಟವನ್ನು [[:en:Minority appeasement in India]] ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಿ. Thanks!-[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Baangla|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೯:೪೭, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] , {{done}} --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೦:೩೭, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) ::Thanks!-[[ಸದಸ್ಯ:Baangla|Baangla]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Baangla|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೩:೧೩, ೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) == {{t|databox}} == ವಿಕಿಡೇಟಾದಿಂದ ಡೇಟಾವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಇನ್ಫೋಬಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೈವ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಇನ್ಫೋಬಾಕ್ಸ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಬದಲು ನೀವು {{t|Databox}} ಅನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ [[ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Databox/doc]] ಪುಟದಲ್ಲಿ ಇದೆ.--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೨:೫೨, ೨೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) ಇದು ಬಹಳ ಅನುಕೂಲ. ಇದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು ಅಂದ್ರೆ, # ಬರೆವ ಪುಟಕ್ಕೆ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ವಿಕಿಯಲ್ಲಿ ಲೇಖನ ಮತ್ತು ವಿಕಿಡೇಟಾ ವಸ್ತು ಮುಂಚೆಯೇ ಇರಬೇಕು # ಕನ್ನಡ ಲೇಖನವನ್ನು ವಿಕಿಡೇಟಾದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಬೇಕು [[User:Mallikarjunasj|Mallikarjunasj]] ([[User talk:Mallikarjunasj|talk]]) ೦೯:೫೩, ೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:Mallikarjunasj|Mallikarjunasj]] , ಹೌದು, ಡೇಟಾಬಾಕ್ಸ್ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ವಿಕಿಡೇಟಾ ಐಟಂ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೫:೩೩, ೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ (IST) == Help panel question on [[:ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:~2025-41292-57|ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:~2025-41292-57]] (೧೫:೫೬, ೧೬ ಜನವರಿ ೨೦೨೬) == ಧನ್ಯವಾದಗಳು ಸರ್ 🙏. ನ. ನಾಗಲಿಂಗ ಸ್ವಾಮಿ ( ಕನ್ನಡ ಯೋಧ. ಕನ್ನಡ ಕ್ರಾಂತಿದಳ) ಇವರ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಕುರಿತು. --[[ಸದಸ್ಯ:Punyavathi nagalingaswmy|Punyavathi nagalingaswmy]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Punyavathi nagalingaswmy|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೫೬, ೧೬ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' ೦೧:೧೫, ೧೭ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29879549 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೫೧, ೧೮ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> </div> ೦೨:೩೧, ೨೦ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 --> == ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ಮಂತ್ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ - ೨೦೨೬ == ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 31, 2026ರವರೆಗೆ ನಡೆಯುವ “ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ಫೋಕ್‌ಲೋರ್” ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಚಂದ್ರ ನವ ವರ್ಷದ ಅಂಗವಾಗಿ ಮುಖ್ಯಭೂಮಿ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ WMGMC ಹಾಗೂ ವಿಕಿಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಚೈನಾ ಕಲ್ಚರಲ್ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಸಹ-ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿವೆ; ಇದರೊಂದಿಗೆ ಫೆಬ್ರವರಿ 10ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 18ರವರೆಗೆ ಆರನೇ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ಮಂತ್ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ ಕೂಡ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಚೀನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳ ನವ ವರ್ಷದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಬರವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ದಾಖಲಿಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಈ ಎಡಿಟ್-ಅಥಾನ್ ವುಡ್ ಸ್ನೇಕ್ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯ ಚಂದ್ರ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ 10–16) ಮತ್ತು ಫೈರ್ ಹಾರ್ಸ್ ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ಚಂದ್ರ ತಿಂಗಳ ಅವಧಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ 17–ಮಾರ್ಚ್ 18) ಎಂಬ ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವರಿಗೆ ವರ್ಚುವಲ್ ಹಾಗೂ ಭೌತಿಕ ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. Page Link: https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%B8%E0%B3%8D%E0%B2%AA%E0%B3%8D%E0%B2%B0%E0%B2%BF%E0%B2%82%E0%B2%97%E0%B3%8D_%E0%B2%AE%E0%B2%82%E0%B2%A4%E0%B3%8D_%E0%B2%8E%E0%B2%A1%E0%B2%BF%E0%B2%9F%E0%B3%8D-%E0%B2%85%E0%B2%A5%E0%B2%BE%E0%B2%A8%E0%B3%8D ಈ ಸಂಪಾದನೆಗಾಗಿ ಸೈಟ್ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ವಿನಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. [[ಸದಸ್ಯ:Santhosh Notagar99|Santhosh Notagar99]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Santhosh Notagar99|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೦೮, ೩೦ ಜನವರಿ ೨೦೨೬ (IST) :{{done}} --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೧೨:೩೯, ೧೧ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) ==ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೬- ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ== ನಾನು ಈ ಸ್ಪರ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ಎರಡು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ಬೇಕಾಗಿದೆ. # ಬ್ಯಾನರ್ ನ ಲಿಂಕ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಲೇಖನಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಲೇಖನಗಳು ಅನರ್ಹ ಹೇಗಾಗುತ್ತದೆ? ಆ ಪಟ್ಟಿ ಸರಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರೆ ನಮ್ಮ ಲೇಖನಗಳು ಅನರ್ಹವಾಗುವುದು ತಪ್ಪುತ್ತದೆ. # ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರೇ ಜ್ಯೂರಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ಸರಿ? Conflict of interest ಆಗುವುದಿಲ್ಲವೇ? ದಯವಿಟ್ಟು ನಿರ್ವಾಹಕರು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ಕೊಡಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ. ದನ್ಯವಾದಗಳು [[ಸದಸ್ಯ:VASANTH S.N.|VASANTH S.N.]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:VASANTH S.N.|ಚರ್ಚೆ]]) ::#ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ವಿಕಿಪೀಡಿಯ, ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ನೀವು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗೆ ನಾನು ಕೃತಜ್ಞನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಮೇಲಿನ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಪುಟವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವುದರಿಂದ ಆ ಪುಟಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದೆ. ಆ ಪುಟಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಅಂತಿಮ. ದಯವಿಟ್ಟು ಸೂಕ್ತವಾದ ಲೇಖನ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ. ::#ಮತ್ತು ನಾನು ಈಗ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಲೇಖನವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವವರು ಸ್ವತಃ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಸಂಘರ್ಷ(conflict of interest) ಇಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಸಮುದಾಯ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ, ಅನೇಕ ಭಾಷೆಗಳ ಹಾಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರು ಮತ್ತು ಸಂಘಟಕರು ಸಹ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು.--<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೨೨:೨೧, ೭ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) :@[[ಸದಸ್ಯ:VASANTH S.N.|VASANTH S.N.]] , ಪಟ್ಟಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ, ನೀವು ವಿಕಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು. --<span style="text-shadow: 0 0 8px silver; padding:4px; font-weight:bold; border: 2px solid blue; border-radius: 5px;">[[User:A826|A826]] · [[user_talk:A826|<big>✉</big>]] · [[Special:Contributions/A826|<big> ©</big>]]</span> ೨೨:೨೫, ೭ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) == <span lang="en" dir="ltr">Migration to Parsoid</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> <em>[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]</em> Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier. If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation. There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki. To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. <section end="announcement-content" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]</bdi> ೦೬:೧೨, ೧೮ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ABreault (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2026-02-16_Wikipedias&oldid=30094589 --> == Request for Comment: VisualEditor automatic reference names == <div lang="en" dir="ltr"> Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]]. We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community. * Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently <code>":n"</code>, e.g. <code>":0"</code>, <code>":1"</code>...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. <code>"book_reference-1"</code>). * Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name. * Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation). * Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. "title" or "last"+"first") – defined by the community. === Feedback === [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]]. '''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism. We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic. Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings. Thank you for participating!</div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|ಚರ್ಚೆ]])</bdi> ೧೬:೪೫, ೧೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&oldid=30281362 --> == ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026: ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ (ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್) ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಆರಂಭ == ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ, ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಸಮ್ಮೇಳನಕ್ಕಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ (ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್) ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಈಗ ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಸಮ್ಮೇಳನವು ಭಾರತದ ಕೊಚ್ಚಿಯಲ್ಲಿ 2026 ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4 ರಿಂದ 6 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾವು ಭಾರತ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನರು, ಸಮುದಾಯದ ಸಂಘಟಕರು ಮತ್ತು ಕೊಡುಗೆದಾರರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನೊಬ್ಬರು ಅರಿಯಲು, ಹೊಸ ವಿಚಾರ ಕಲಿಯಲು, ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇದೊಂದು ಉತ್ತಮ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ನೀವು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಸಮುದಾಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿವರವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ. 🙂 ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ: [15 ಏಪ್ರಿಲ್ 2026, ರಾತ್ರಿ 11:59 ಕ್ಕೆ (IST)] ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕೊಂಡಿ: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdA3rR9xX_k31dzJrjM5MTDNYNUIRcAB45S4TflsYCbGJNrzg/viewform ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ: [[metawiki:WikiConference_India_2026/Scholarship|WCI 2026 Scholarship]] ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. ಧನ್ಯವಾದಗಳು. ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಆಯೋಜನಾ ಸಮಿತಿ -[[ಸದಸ್ಯ:Gnoeee|Gnoeee]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Gnoeee|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೨:೩೨, ೨೯ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ (IST) == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೨:೪೨, ೩ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> == Invitation to join South Asian Community and the Annual Planning Discussions with WMF == "Kindly feel free to translate this text into your own language." Dear Community member, We would like to invite you all to the April edition of the South Asia Open Community Call that will focus on a discussion with the leadership of the Wikimedia Foundation on their [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|Annual Plan (2026-2027)]]. The [[:m:Wikimedia Foundation Annual Plan|Foundation’s Annual Plan]] is a high-level roadmap for what the organisation aims to achieve in the coming year. It includes not only the foundation’s Goals, Progress, and plan but also a summary of Global Trends that impact the present and future of our movement. This is the right time for the South Asia community to participate and share their thoughts on the Wikimedia Foundation’s annual plan, helping shape it together. Share your hopes, concerns, bold ideas, and specific requests to contribute to the Foundation’s planning. Hence, the next [[:m:South Asia Open Community Call|South Asia Open Community Call]] will be hosted on the following dates/times. Please mark the same in your calendar and sign up [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]]. * Platform: Google Meet * Date: 17th April, 2026 * Time: 1930-2045 IST (1400-1515 UTC) * Registration Link: [[:m:Event:South Asia Open Community Call, April 2026|here]] Note: Only those who have registered will receive the joining link. Look forward to seeing you on the call, Best, [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೦:೧೧, ೬ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Nitesh Gill@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&oldid=29127818 --> == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೬:೨೭, ೨೬ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ (IST) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> == Call for Applications: TTT 2026 (Deadline Extended to 20 May) == ''<small>Apologies for writing in English. Please feel free to translate this into your language.</small>'' Hello everyone, We hope you are doing well. We would like to share that applications for the [[:m:IIITH-OKI/Train the Trainer Program/2026|Train the Trainer (TTT) 2026]] program are currently open. TTT is a capacity-building initiative aimed at supporting Wikimedians in developing training, facilitation, and leadership skills. We are happy to inform you that the scholarship application deadline has been [[:m:IIITH-OKI/Train the Trainer Program/2026/Scholarship|extended until 20 May 2026]]. We are still receiving applications and encourage interested community members, especially emerging leaders, to [https://docs.google.com/forms/d/17eq6lJNCTVBoKRqz5IdSCiYWv-eHBrYRnx1wXfncwLI/viewform?edit_requested=true&pli=1 apply]. We also request your support in sharing this opportunity within your communities and networks, so that it can reach a wider and more diverse group of participants. Thank you for your continued support. '''OKI (IIIT-H)''' [[ಸದಸ್ಯ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MediaWiki message delivery|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೮:೩೨, ೧೭ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Nitesh (OKI)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Nitesh_Gill/lists/Indic_VPs&oldid=30361720 --> == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) ೨೨:೪೪, ೨೭ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> 4znhgxi76vi3za6q5zm1tcgxz5u5dtv 3 125148 1374293 975650 2026-05-28T08:50:31Z ~2026-31588-20 99702 /* */ 1374293 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 131091 1374275 1350401 2026-05-27T20:52:07Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374275 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Stepwell staircase.JPG|thumb|ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯ ಪಾವಟಿಗೆ]] '''ದಾದಾ ಹರಿರ್ ವಾವ್''' (ಗುಜರಾತಿ: દાદા હરિર વાવ) ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ [[ಅಹ್ಮದಾಬಾದ್]]‍ನಿಂದ ೧೫ ಕಿ.ಮಿ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಅಸರ್ವಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯಾಗಿದೆ. ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಶಾಸನದ ಪರಕಾರ ಈ ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯನ್ನು ಮಹ್ಮೂದ್ ಬೇಗಡಾನ ಮನೆಯ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದ ಧಾಯಿ ಹರಿರ್ ೧೪೮೫ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಸಿದರು.<ref name="gg">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=EL4IAAAAQAAJ&pg=PA284|title=Gazetteer of the Bombay Presidency: Ahmedabad|publisher=Government Central Press|year=1879|page=282}}</ref> ಅವಳು ಅರಸರ ಜನಾನಾದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಸೋಲಂಕಿ ವಾಸ್ತುಕಲಾ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮರಳುಗಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ದಾದಾ ಹರಿರ್ ವಾವ್ ಐದು ಅಂತಸ್ತುಗಳಷ್ಟು ಆಳವಿದೆ. ನಕ್ಷೆ ಪ್ರಕಾರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಭುಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಕೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಅಂತಸ್ತು ಜನರು ಸಭೆ ಸೇರುವಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ. ಆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಇದನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅಗೆಯಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವ ಮಳೆಯ ಕಾರಣ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಕಾಲಿಕ ಏರಿಳಿತಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} == ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು == * [http://jatinchhabra.com/dada-harir-vav-octagonal-stepwell-in-ahmedabad/ Dada Harir Vav] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210514015121/https://jatinchhabra.com/dada-harir-vav-octagonal-stepwell-in-ahmedabad/ |date=2021-05-14 }} * [https://www.tripadvisor.in/Attraction_Review-g297608-d1847872-Reviews-Dada_Hari_Ni_Vav-Ahmedabad_Ahmedabad_District_Gujarat.html Ranked #19 out of 121 things to do in Ahmedabad] * [https://web.archive.org/web/20120125100936/http://www.gujarattourism.com/showpage.aspx?contentid=141&webpartid=916 Dada Harir Stepwell on Gujarat Tourism Official Website] * [http://www.dnaindia.com/india/report-bad-times-for-dada-hari-ni-vav-in-gujarat-1317047 Bad times for Dada Hari ni Vav in Gujarat] {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಗುಜರಾತ್]] [[ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು]] nah5xymkn9dbnp6pagp1zdeqeah1vin 0 134881 1374276 1352001 2026-05-27T21:46:22Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374276 wikitext text/x-wiki {{ಧಾಟಿ}} {{wikify}} {{ಉಲ್ಲೇಖ}} ಇದು ಮಲೆನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುವ ಜನಪದರ ಆಚರಣೆಗಳ ಮೂಲದ ಆದಿಮ ರೇಖಾ ಶೈಲಿಯ ಪುರಾತನ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಾಗಿದೆ. ನಿಸರ್ಗದ ಇತರೆ ಪ್ರಾಣಿಗಳಂತೆ ಮನುಷ್ಯನೂ ಸಹ ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯಾದರೂ ಸಹ ನಿಸರ್ಗದ ನೆಲಮೂಲದ ಅನುಭವಗಳಿಂದ ಕಲಿಯುತ್ತಾ, ಹೊಸತನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾ, ಅನುಕರಿಸುತ್ತಲೇ ಕುಣಿಯುವುದನ್ನು, ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು,ಹಾಡುವುದನ್ನು, ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಡಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿತುಕೊಂಡು ಹುಟ್ಟು ಕಲಾವಿದನಾದ. ನಾಗರಿಕತೆ ಕಲಿತಂತೆ ಮನುಷ್ಯನ ಕಲಾ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಬೆಳೆಯಿತು. ಅಂದು ಕಲಿತ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಂಪ್ರದಾಯ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆ ಇಂದಿನವರೆಗೆ ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಸಾಗಿ ಬಂದು ವಿಶಿಷ್ಟತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪರಂಪರೆಯ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರಿನಿಂದ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಬೆಳೆದುಬಂದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ದೀವರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದೀವರು ಅದಿಕ ಇರುವ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಇತರೇ ರೈತರ ಕೆಲವು ಕುಟುಂಬಗಳೂ ವಿರಳವಾಗಿ ಇತರೆ ಜನಸಮುದಾಯದ ಕೆಲವು ಕುಟುಂಬಗಳ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆಯೂ ಸಹ ಅತಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದದ್ದು. [[ಚಿತ್ರ:ಬುಟ್ಟಿ.jpg|thumb|ಬೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರ]] == ವರ್ಲಿ ಕಲೆಗೂ ಮತ್ತು ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಹೋಲಿಕೆ == ಇದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ವರ್ಲಿ ಕಲೆ ಅಂತೆಯೇ ಕಂಡರು ಸಹ ಹಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರದ ಹಿಂದೆ ಹಬ್ಬ ಮದುವೆಯ ಸಡಗರ ಸಂಭ್ರಮವಿದೆ. ನಿಸರ್ಗ ಆರಾಧನೆ ಫಲವಂತಿಕೆಯ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಮೋಟಿಫ್ ಗಳಿವೆ. ಅನನ್ಯವಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಂಪರೆಯಿದೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಜಾಮಿತಿಯ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬಣ್ಣಗಳ ಬಳಕೆಯ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಇದೆ. ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಹಾಗೂ ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವೆಡೆ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ವರ್ಲಿ, ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಮಧುಬನಿ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆ ಇದ್ದಂತೆ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಪರಂಪರೆ ಮದುವೆ,ಹಬ್ಬಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನ ಹರಿಯಾಣ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನವರಾತ್ರಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆ ಮೇಲೆ ಸಾಂಜಿದೇವಿಯ ಚಿತ್ರ ಬರೆಯುವ ಪರಂಪರೆಯಿದೆ.ಸಂಜೆ ದೇವಿಯ ಉಬ್ಬುಚಿತ್ರ ಹಲವಾರು ನಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸೂರ್ಯ-ಚಂದ್ರ ಮರ ಗಿಡ ಬಳ್ಳಿ ಒಂಬತ್ತು ದಿನ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕುಣಬಿ ಯವರು, ಗೊಂಡರು ನಾಮದಾರಿಗಳು ಹಾಲಕ್ಕಿಗಳು ಸಹ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಸರಳ ಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಿಭಿನ್ನ ಬುಡಕಟ್ಟು ಚಿತ್ತಾರ ಪರಂಪರೆಯಿದೆ. == ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಪರಂಪರೆ== ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರ ಹಸೆಚಿತ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ, ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮದೇ ನೆಲಮೂಲದ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ನಾವಿನ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಜಾಗತೀಕರಣದ ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಸಹ ನಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಚಿತ್ತಾರಗಿತ್ತಿ ಯರು ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಮದುವೆ, ಹಬ್ಬಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪರಂಪರೆಯ ಭಾಗವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಪೋಷಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಕೆಲವು ಚಿತ್ತಾರ ಗಿತ್ತಿಯರು, ಕಲಾವಿದರು ಇದನ್ನು ಅನ್ನ ನೀಡುವ ಕಲೆಯನ್ನಾಗಿಯು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತರ್ರಾಜ್ಯ,ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಮಾಡಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೆಲಮೂಲದ ಚಿತ್ರ ಕಲೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಸಂಸೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. == ದೀವರ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಮಾದರಿ ಹೋಲುವ ಇತರೆ ಚಿತ್ತಾರಗಳು== ಮಲೆನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ದೀವರ ಹಸೆ ಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ, ಪುರಾತನವಾದುದು. ವಿರಳವಾಗಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಮುದಾಯಗಳ ಕೆಲವು ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಹೋಲುವ ಕೆಲವು ಮಾದಮಾದರಿಗಳಿವೆ.ಕರೆ ಒಕ್ಕಲಿಗರು, ಗೊಂಡರು,ಹಸಲರ ಕೆಲವು ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಇದೆ. ಸರಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಇವೆ, ಕೆಲವು ಕಡೆ ಹವ್ಯಕರ ಕೆಲವು ಕಲಾವಿದರು ಕಲಿತು ಬಿಡಿಸುವುದು ರೂಢಿಯಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲೆಯಾದ ರಂಗೋಲಿಯ ಕೆಲವು ಬಗೆಗಳು, ಹಚ್ಚೆ, ಶೇಡಿ ಸಹ ಜನಪದರ ಚಿತ್ತಾರ ಕಲಾ ಮಾದರಿಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ಇದೇ ಮಾದರಿ ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಮದುವೆ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಕೆಲವು ಜನಾಂಗಗಳು ಬರೆಯುವುದು ಈಗಲೂ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಜನಾಂಗದಿಂದ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ, ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಕೆಲವೊಂದು ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಹಲವರು ಸರಳ ವಿನ್ಯಾಸ ಅನುಸರಿಸಿದರೆ, ಮಲೆನಾಡಿನ ಧೀವರು ಬರೆಯುವ ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ, ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಕುಶಲತೆಯನ್ನು, ಅಂತಃಸತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಹಲವು ಜಾಮಿತಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರ, ಮತ್ತು ಭೂಮಿ ಹಬ್ಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಜನಪದರ ಚಿತ್ತಾರದ ಬಗೆಗಳನ್ನು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಮಾತ್ರ ಬರೆಯುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ. ಬಿಹಾರದ ಮಧುಬನಿ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ವರ್ಲಿ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಚಿತ್ರಕಲಾ ಬಗೆಗಳಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುವಲ್ಲಿ ಈಗ ಮಹಿಳೆಯರ ಜೊತೆ ಹಲವು ಕಡೆ ಪುರುಷ ಕಲಾವಿದರು ಸಹ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಮೂಲತಹ ಇದು ಬುಡಕಟ್ಟು ವರ್ಗಗಳ ಜನಪದರ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಕಲೆ. ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳು ಮಾನವನ ಮೂಲಸಂವೇದನೆಗಳಿಗೆ ತೀರ ಹತ್ತಿರವಾದವುಗಳಾಗಿವೆ. ಇವು ಜನರ ಬದುಕಿನಷ್ಟೇ ವೈವಿಧ್ಯಪೂರ್ಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಜನಪದರು ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳಿಗೆ ಜೀವಕೊಟ್ಟದ್ದು, ಬಣ್ಣ ತುಂಬಿದ್ದು ಇಂಥ ಕಲೆಗಳ ಮೂಲಕ. ಆದುದರಿಂದ ಇವು ಜನಪದರ ಬದುಕಿನ ವೈವಿಧ್ಯ ಕಲಾಪರಂಪರೆ, ಹೃದಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕಾರವಂತಿಕೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಜನಾಂಗಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ, ಭೌಗೋಳಿಕ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. [[ಚಿತ್|thumb|ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿ]] ಜನಪದರ ಸೌಂದರ್ಯ ಮೂಲಪ್ರಜ್ಞೆಯ ವರ್ಣರೇಖಾ ರೂಪವೇ ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆ. ಹೀಗೆ ಜನಪದರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೌಂದರ್ಯವೇ ಮೂಲಘಟಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯ ಮೂಲ, ಪ್ರಯೋಜನ ಮೂಲ, ಮನರಂಜನೆ ಮೂಲ, ಧರ್ಮಮೂಲ, ವೃತ್ತಿಮೂಲಗಳೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು. ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನಪದರ ದಟ್ಟವಾದ ಬದುಕು ಇರುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಶಿಷ್ಟಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಬೆರಳಣಿಕೆಯಷ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರಿದ್ದರೆ ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರದೇ ಸಿಂಹಪಾಲು. ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಸಂಪ್ರದಾಯನಿಷ್ಠವಾಗಿ ಸರಳ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಶಿಷ್ಟಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಸಂಕೀರ್ಣನಿಷ್ಠವಾಗಿ ಕ್ಲಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. == ಹಸೆಚಿತ್ತಾರ ಕಲೆ ಬಳಕೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು== ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಗರ, ಸೊರಬ, ಶಿಕಾರಿಪುರ, ಹೊಸನಗರ, ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ [[ಸಿರ್ಸಿ]], ಸಿದ್ದಾಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ದೀವರು ಜನಾಂಗದವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಜನಾಂಗದ ಮಹಿಳೆಯರು ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದ ಹಸೆಚಿತ್ರ ಕಲೆಯನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಳೆದು ನಿಂತ ಭತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳಿಂದ ಭತ್ತದ ತೆನೆಗಳನ್ನು ಕೊಯ್ದು ತಂದು ಬಾಗಿಲು ತೋರಣ, ಜುಮುಕಿ, ಭತ್ತದಿಂದ ತಯಾರಿಸುವ ಭತ್ತದ ಮಂಟಪ, ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ತುಂಬಾ ಸುಂದರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗುಡ್ಡಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಈಚಲು ಹುಲ್ಲನ್ನು ತಂದು ಬಣ್ಣ, ಬಣ್ಣದ ಚಾಪೆಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ "ಹಿಟ್ಟಂಡೆ" ಎಂಬ ಹುಲ್ಲನ್ನು ತಂದು ಹೂದಾನಿಬುಟ್ಟಿ, ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಇಡುವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಚಿಬ್ಲ, ಪೊರಕೆ ಮತ್ತು ಇರಿಕೆ ಮುಂತಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಾವು ತೊಡುವ ಸೀರೆ, ರವಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಕಸೂತಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಗೋಡೆ, ಬುಟ್ಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ತಾರಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಅಲಂಕರಿಸಿ ಸಂಭ್ರಮಿಸುವ ಕೃಷಿ ಅವಲಂಬಿತ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳಾದ ದೀವರು ಜನಾಂಗದ ಮಹಿಳೆಯರ ಕರಕೌಶಲ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರಲ್ಲಿರುವ ಜೀವನಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಇವರು ತಯಾರಿಸುವ ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಇವರಲ್ಲಿರುವ ಸೌಂದರ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಜೀವನಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. [[ಚಿತ್ರ:Hase ೩೪.jpg|thumb|ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರ]] ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಆರು ಅಂಕಣದಿಂದ ಹನ್ನೆರಡು ಅಂಕಣದ ಮನೆಗಳು ಇರುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದು ಅಂಕಣವೆಂದರೆ ಹತ್ತು ಅಡಿ ಉದ್ದ ಹತ್ತು ಅಡಿ ಅಗಲವಿರುವ ಜಾಗ. ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬದ ದೀವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಐವತ್ತು-ಅರವತ್ತು ಜನ ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಮನೆಯಲ್ಲಿ "ದೇವರಕೋಣೆ" ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಅರ್ಧ ಅಡಿ ಎತ್ತರ, ಮೂರು ಅಡಿ ಉದ್ದ, ಒಂದೂವರೆ ಅಡಿ ಅಗಲದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಜಾಗವಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಜಾಗದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದಾದ ತಾಮ್ರದ ಹಂಡೆ, ಎಡಬಲ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ತಾಮ್ರದ ಕೊಡಪಾನಗಳಿರುವ ಸ್ಥಳವೇ 'ಹರಿಇಡಕಲು'. ಇದು ದೈವೀ ಸ್ಥಾನ. ಆ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ದೇವರ ಕಾರ್ಯಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೇ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕುಟುಂಬದ ಪೂರ್ವಜರು (ಹಿರಿಯರು) ಇರುವ ಸ್ಥಾನ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನ ಮನೆ ಕಟ್ಟುವಾಗ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲನ್ನು (ಪ್ರಧಾನ ಬಾಗಿಲು) ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಇಡುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯ. ಮನೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಸಿಗುವುದು ಮನೆಯ ಒಂದನೇ ಅಂಕಣದ ಜಗಲಿ. ಇದನ್ನು ದಾಟಿದ ನಂತರ ಸಿಗುವುದು ನಡುಮನೆ. ಇದು ಮನೆಯ ಎರಡನೇ ಅಂಕಣ. ಈ ಅಂಕಣದ ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಎದುರಾಗುವ ಗೋಡೆಯೇ ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುವ ಗೋಡೆ. ಈ ಗೋಡೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಐದು ಅಡಿ ಉದ್ದ, ಐದು ಅಡಿ ಅಗಲವಿರುವ ಚಚ್ಚೌಕದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಗಣಿಯಿಂದ ಸಾರಿಸಿ ಕೆಮ್ಮಣ್ಣು ಬಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದಿಂದ ಹಸೆಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ. == ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳ ಹಸೆ== ದೀವರ ಮಹಿಳೆಯರು ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಮೂರು ವರ್ಣಗಳಿಂದ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. 1) ಬಿಳಿ ಹಸೆ, 2) ಕಪ್ಪುಹಸೆ ಮತ್ತು 3)ಕೆಂಪು ಹಸೆ ಎಂದು ಮೂರು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿವೆ. == ನಿಯಮಗಳು== ಮದುವೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುವ ಪದ್ಧತಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರು ಮತ್ತು ಇತರೆ ಹಿಂದುಳಿದ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಪರಿಕವಾಗಿ ಬಂದಂಥ ಒಂದು ಸಮುದಾಯ ಕಲೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರಾದರೂ ಚಿತ್ತಾರದ ವಸ್ತು, ವಿನ್ಯಾಸ, ರೇಖೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಬಂದಿವೆ. 1) ಮದುವೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಸೆಗೋಡೆ ಚಿತ್ತಾರಗಳನ್ನು ಮಧುಮಗ(ವರ)ನ ತಾಯಿ, ವಧುವಿನ ತಾಯಿ ಬರೆಯುವ ಹಾಗಿಲ್ಲ. ವಧೂ-ವರರ ಅಕ್ಕತಂಗಿಯರು, ಸೋದರತ್ತೆಯರು ಬರೆಯಬಹುದು. ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ, ದೊಡ್ಡಮ್ಮಂದಿರು ಬರೆಯಬಹುದು. 2) ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುವವರು ಮದುವೆಯ ವಾರದ ಮುಂಚೆ ನಡೆಯುವ ವೀಳ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರದ ದಿವಸ ಎಳೆ ಹೊಡೆದು ಅಂದಿನಿಂದ ಬರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು. 3) ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರದ ಎಳೆಗಳನ್ನು ಒಂದು ಸಾರಿ ಹಾಕಿದರೆ ಅಳಿಸಿ ಬರೆಯುವ ಹಾಗಿಲ್ಲ. ಅಳಿಸಿ ಬರೆಯುವುದು ಅಪಶಕುನವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಧಾರೆಯ ಮುಂಚೆಯೇ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿರಬೇಕು. 4) ಚಿತ್ತಾರದ ಬಣ್ಣ ತಯಾರಿಸಲು ಅಕ್ಕಿ ನೆನೆ ಹಾಕುವಾಗ ಒಳ್ಳೆಯ ಮುಹೂರ್ತ ನೋಡಿ ನೆನೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. 5) ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲದೆ ಬೇರೆಯವರಿಂದ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಸಿದಾಗ ಬರೆದ ಮಹಿಳೆಗೆ ರವಿಕೆ ಖಣ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಮಡಿಲಕ್ಕಿ ಹಾಕಿ ಗೌರವಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯುವಾಗ ಪ್ರಾರಂಭ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ತುಂಬಾ ಗೌರವದಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. 6) ಒಮ್ಮೆ ಬರೆದ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಮೂರುವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅಳಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ನಿಯಮವಿದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ತುಂಬುವುದರೊಳಗೆ ಆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮದುವೆಗಳು ನಡೆದರೆ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿಯೇ ಹೊಸದಾಗಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆಯಬಹುದು. 7) ಎರಡು ಮದುವೆಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಆದರೆ ಎರಡು ದಂಡಿಗೆಯಿರುವ ಹಸೆ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರ. ಒಂದೇ ಮದುವೆಯಾದರೆ ಒಂದು ದಂಡಿಗೆ ಇರುವ ಹಸೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. == ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರಗಳು== ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರು ಜನಾಂಗದವರು ಆಚರಿಸುವ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಹುಣ್ಣಿಮೆ ಹಬ್ಬ ತುಂಬಾ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಮತ್ತು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣವಾದುದು. ಮಹಾನವಮಿ ಆಗಿ ಏಳು ಅಥವಾ ಆರನೇ ದಿವಸ ಬರುವ ಹುಣ್ಣಿಮೆ ಭೂಮಿಹುಣ್ಣಿಮೆ. ಈ ದಿವಸ ಭೂಮಿ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬಯಕೆ ಹಬ್ಬವೆಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗರ್ಭಿಣಿಯರಾದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸೀಮಂತ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಗರ್ಭಧರಿಸಿ (ಹೊಡೆ) ನಿಂತ ಭತ್ತದ ಸಸಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಂತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಭೂಮಿಯು ಸಹ 'ಅಮೂಲ್ಯ ಸ್ತ್ರೀ ದೇವತೆ' ಎಂಬ ದಾರ್ಶನಿಕ ಕಲ್ಪನೆ ಇವರದು. ಈ ಹಬ್ಬದಲ್ಲಿ ಬಿದಿರಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಎರಡು ಬುಟ್ಟಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಒಂದನೆಯದು ಭೂಮಣ್ಣಿಬುಟ್ಟಿ, ಎರಡನೆಯದು ಹಚ್ಚಂಬಲಿ ಬುಟ್ಟಿ. ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಂದು ಅಡಿ, ಎತ್ತರ ನಾಲ್ಕು ಅಡಿ ಸುತ್ತಳತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಚಿಕ್ಕ ಬುಟ್ಟಿ ಎಂಟು ಇಂಚು, ಎತ್ತರ ಎರಡು ಅಡಿ, ಎಂಟು ಇಂಚು ಸುತ್ತಳತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಮಹಾನವಮಿ ಹಬ್ಬದ ಹಿಂದಿನ ದಿವಸ ಅಟ್ಟದ ಮೇಲಿದ್ದ ಬುಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಇಳಿಸಿ ಸಗಣಿಯಿಂದ ಬಳಿದು ಕೆಮ್ಮಣ್ಣು ಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಮಹಾನವಮಿ ಹಬ್ಬದ ದಿವಸ ಹರಿ ಇಡಕಲು ಕೆಳಗೆ ಇಟ್ಟು ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಬುಟ್ಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಪುಂಡಿನಾರಿನ ಕುಂಚ(ಬ್ರೆಶ್)ದಿಂದ ಬುಟ್ಟಿಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಬರೆಯುವ ಕಲಾವಿದೆಯರು ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸುತ್ತೆಳೆ ಚಿತ್ತಾರ ಮತ್ತು ಮೂಲೆ ಎಳೆ ಚಿತಾರ. ಸುತ್ತೆಳೆ ಚಿತ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ಎಳೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಮೂಲೆ ಎಳೆ ಚಿತ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಎಳೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯೆ ಎಂಟು ಮನೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಸಣ್ಣ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಮನೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತವೆ. ಬುಟ್ಟಿಯ ಮೇಲೆ ಬರೆಯುವ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಬಯಕೆ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳು. ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಗೊಣಬೆ, ಕರಬಾನದ ಗಡಿಗೆ, ಭತ್ತದ ಸಸಿ, ಏಣಿ, ಗಾಡಿ, ಎತ್ತು, ಕಣಕಪ್ಪಿನ ಹೂವು ಇತ್ಯಾದಿ ಚಿತ್ರಗಳು. ಬಯಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೌಳಿಮಟ್ಟಿ, ಸೀತೆ ಮುಡಿ, ಜೋಗಿ ಜಡೆ, ರಂಜಲ ಹೂವಿನದಂಡೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಚಿತ್ರಗಳು. ಎಳೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಜೋಡೆಳೆನಿಲಿ, ಬಾಸಿಂಗದನಿಲಿ ಬರೆದು ಎಳೆಗಳು ಸೇರುವ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಪ್ಳಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ದೊಡ್ಡ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕರಬಾನದ ಗಡಿಗೆ, ಕೌಳಿಮಟ್ಟಿ, ಸೀತೆಮುಡಿ, ಜೋಗಿಜಡೆ ಮತ್ತು ಬುಟ್ಟಿ ಹೊತ್ತ ಮನುಷ್ಯ ಚಿತ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಹಚ್ಚಂಬಲಿ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲೂ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹುಣ್ಣಿಮೆ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬ 'ಅಡುವ' ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಅಡುಗೆಮನೆ ಮತ್ತು ಅಡುಗೆ ಒಲೆ ಇಡಕಲುಗಳನ್ನು ಸಗಣಿಯಿಂದ ಸಾರಿಸಿ ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸುಮಾರು ರಾತ್ರಿ 10 ಗಂಟೆಯಿಂದ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲು ಅಮಟೆಕಾಯಿ, ಹುಳಿಕಂಚಿಕಾಯಿ, ಸಿಹಿಕಂಚಿಕಾಯಿ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ತರಕಾರಿಗಳು, ಮನುಷ್ಯರು ತಿನ್ನಬಹುದಾದ ಎಲ್ಲಾ ತರದ ಸೊಪ್ಪುಗಳು, ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಪ್ಪು ಹಾಕದೆ ಬೇಯಿಸಿ ಚರಗ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಅಡುಗೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರಾನ್ನ, ಮೊಸರನ್ನ, ಸೌತೆಕಾಯಿಂದ ಸಿಹಿಕಡಬು, ಸಪ್ಪೆಕಡಬು, ಅತಿರಸದ ಕಜ್ಜಾಯ, ಹೋಳಿಗೆ, ಕರ್ಜಿಕಾಯಿ, ವಡೆ, ಕುಚ್ಚುಂಡೆ, ಬಾಳೆಹಣ್ಣಿನ ಕಜ್ಜಾಯ, ಪಾಯಸ, ಕೆಸವಿನ ಚೀಪಿನ ಪಲ್ಯ, ಹೀರೆಕಾಯಿ ಹುಳಿ ಮುಂತಾದ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬೆಳತನಕ ತಯಾರು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಹಚ್ಚಂಬಲಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚರಗ ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಇಡಕಲು ಕೆಳಗೆ ಇಟ್ಟು ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದೊಳಗೆ ಹಚ್ಚಂಬಲಿ ಬುಟ್ಟಿ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು [[ಚಿತ್ರ:ಚಿತ್ತಾರ.jpg|thumb|ಬೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರ]] == ಬಣ್ಣಗಳು== ಹಸೆ ಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದೆಯರು ಹಸೆ ಮತ್ತು ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಬಣ್ಣಗಳು ತಮ್ಮ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿಯೇ ದೊರಕುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವರ್ಣಗಳು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಿಳಿ, ಕೆಂಪು, ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಗಳು.ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಗಳು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ನದಿಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ತೇವವಿರುವ ಕಡೆ ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣು (ಬಿಳಿ) ಇರುತ್ತದೆ. ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಅದನ್ನು ತಂದು ಉಂಡೆ ಕಟ್ಟಿ ಒಣಗಿಸಿ ಬುಟ್ಟಿ ತುಂಬಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಗುಡ್ಡಗಳ ಮರಕಲು ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಕೆಮ್ಮಣ್ಣು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ತಂದು ಒಣಗಿಸಿ ಉಂಡೆಕಟ್ಟಿ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುವೆ, ಚೌಳ, ವಿಶೇಷವಾದ ಹಬ್ಬ, ದೀಪಾವಳಿ, ಗೌರಿಹಬ್ಬಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಜೇಡಿ ಕೆಮ್ಮಣ್ಣು ಬಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಮ್ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಜೇಡಿ ಸದಾಕಾಲ ಸಂಗ್ರಹ ಮಾಡಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎರಡು ಬಣ್ಣದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೀವರು ಜನಾಂಗದವರು ಮನೆಗಳಿಗೆ ಸುಣ್ಣ ಬಣ್ಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣ.ಮಲೆನಾಡಿಗರಾದ ದೀವರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳಾದ ನೆರೆಗುಳಿ ಹೊನಸು, ಸೋಮಸಾಲೆ, ತೊಗರಿ, ವಾಳ್ಯಾ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ತಳಿಯ ಭತ್ತದ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೊಳೆದು ಮೂರು ದಿವಸಗಳ ಕಾಲ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆನಸಿ ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ತೆಗೆದು ನುಣ್ಣಗೆ ಅರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಕ್ಕಿಹಿಟ್ಟಿನ ಪೇಸ್ಟ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಬ್ರೆಶ್ (ಕುಂಚ) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಪುಂಡಿ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ ಗಿಡದ ನಾರಿನಿಂದ ಕುಂಚ (ಬ್ರೆಶ್) ತಯಾರಿಸಿಕೊಂಡು ಕುಂಚದ ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಬೆರಳಿನಿಂದ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಭತ್ತದ ಹುಲ್ಲಿನ ಕೊಳವೆಯನ್ನು ಹಾಕಿ ಕೊಳವೆ ಸರಿದಾಡದಂತೆ ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಗಂಟು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಬ್ರೆಶ್‍ಗಳಿಂದ ಚಿತ್ತಾರವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. == ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬಟ್ಟುಗಳು == ಭೂಮಣ್ಣಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕೂ, ಬೂರೆಹಬ್ಬಕ್ಕೂ ಹನ್ನೆರಡು ದಿವಸಗಳ ಅಂತರ. ಭೂಮಣ್ಣಿ ಹಬ್ಬದ ದಿವಸ ಮಹಿಳೆಯರು ರಾತ್ರಿಯೆಲ್ಲಾ ಭೂಮಣ್ಣಿ ಹಬ್ಬದ ಅಡಿಗೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಹಚ್ಚಂಬಲಿ ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಚ್ಚಂಬಲಿ (ಚರಗ) ತುಂಬಿ ಇಡಕಲು ಕೆಳಗೆ ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಗಂಡಸರು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಬುಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಜಮೀನಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬುಟ್ಟಿ ಚಿತ್ತಾರ ಬರೆಯಲು ತಯಾರಿಸಿದ ಅಕ್ಕಿಹಿಟ್ಟಿನ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ಅದ್ದಿಕೊಂಡು ಇಡಕಲು ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಬಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಇವು ಭೂಮಣ್ಣಿ ಬಟ್ಟುಗಳು. ==ನೋಡಿ== *[http://www.deevaru.com/ ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರು] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210620012209/http://deevaru.com/ |date=2021-06-20 }} *[http://deevaru.com/DeevaraKurithuLekanagalu ದೀವ ಜನಾಂಗದ ಜನಜೀವನ, ಕಲೆ ಮತ್ತು...] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210620000049/http://deevaru.com/DeevaraKurithuLekanagalu |date=2021-06-20 }} *[https://samajamukhi.net/ ಮಲೆನಾಡಿನ ದೀವರ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು] {{Refimprove}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ]] 5sksxhjhizsvqxyhzulru8ups4sxj3z 2 141477 1374282 1373927 2026-05-28T04:59:30Z Alone 333336 73814 /* */ 1374282 wikitext text/x-wiki '''ರಚಿಸಲಾದ ಪುಟಗಳು''' {| class="wikitable sortable" ! date-sort-type="date" |ರಚಿಸಲಾದ ದಿನಾಂಕ ! ರಚಿಸಲಾದ ಪುಟಗಳು ! ರಚಿಸಲಾದ ರೀತಿ |- |{{Date|2022-07-10}} | [[2021–22 ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿ]] | rowspan="79" |[[ಅನುವಾದ]] |- |{{Date|2022-10-12}} | [[ಜಯಂಟೆಸ್ ಗೀಸರ್]] |- |{{Date|2022-10-20}} | [[ನಾಳೆ ಬಾ]] |- |{{Date|2022-10-23}} | [[ಆಮ್ ಆದ್ಮಿ ಪಕ್ಷ]] |- |{{Date|2022-10-26}} | [[೨೦೨೨ ಐಸಿಸಿ ಪುರುಷರ ಟಿ೨೦ ವಿಶ್ವಕಪ್]] |- |{{Date|2022-11-12}} | [[ಅಖಂಡ ಭಾರತ]] |- |{{Date|2022-11-14}} | [[ಮ್ಯಾಕ್ರೋಫಿಲಿಯಾ]] |- |{{Date|2022-11-15}} | [[ಕ್ರಾಂತಿ (2023 ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2023-02-06}} | [[ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಲೀಗ್]] |- |{{Date|2023-04-09}} | [[ಕರ್ನಾಟಕ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ]] |- |{{Date|2023-04-16}} | [[ಐಸಿಸಿ ವಿಶ್ವ ಟೆಸ್ಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್]] |- |{{Date|2023-04-19}} | [[ಶಿವಾಜಿ ಸುರತ್ಕಲ್ ೨]] |- |{{Date|2023-04-30}} | [[ರಮೇಶ್ ಜಾರಕಿಹೊಳಿ]] |- |{{Date|2023-07-18}} | [[ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಗಳಿಸಿದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] |- |{{Date|2023-07-26}} | [[ಕೃಷ್ಣ (ಕನ್ನಡ ನಟ)]] |- |{{Date|2023-08-12}} | [[ನೀಲಿ ಚಿತ್ರ]] |- |{{Date|2023-08-19}} | [[ಫಿಫಾ ಮಹಿಳಾ ವಿಶ್ವಕಪ್]] |- |{{Date|2023-08-23}} | [[2023 ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್]] |- |{{Date|2023-10-06}} | [[ಐಸಿಸಿ ಪುರುಷರ ಟಿ೨೦ಐ ಶ್ರೇಯಾಂಕ]] |- |{{Date|2023-11-16}} | [[ಜಿಗರ್ತಾಂಡ (2016 ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2024-03-29}} | [[2024 ಮಹಿಳಾ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ (ಕ್ರಿಕೆಟ್)]] |- |{{Date|2024-01-05}} | [[ಕಾಟೇರ]] |- |{{Date|2024-03-05}} | [[ತಲಾವಾರು GDP (ನಾಮಮಾತ್ರ) ಪ್ರಕಾರ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] |- |{{Date|2024-03-14}} | [[ಮಂಜುಮ್ಮೆಲ್ ಬಾಯ್ಸ್]] |- |{{Date|2024-03-18}} | [[ಕಿತ್ತಳೆ (ಹಣ್ಣು)]] |- |{{Date|2024-03-31}} | [[ಜಮೀರ್ ಅಹಮದ್ ಖಾನ್]] |- | rowspan="3" |{{Date|2024-04-09}} | [[ಸನ್ನಿ ಲಿಯೋನ್]] |- | [[ಯುಐ (ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- | [[ವಿಜಯಕುಮಾರ್ ವೈಶಾಕ್]] |- | rowspan="2" |{{Date|2024-04-11}} | [[ಬಿಟಿಎಸ್]] |- | [[ತುಂಗಾ ಸೇತುವೆ]] |- |{{Date|2024-05-03}} | [[ಪ್ಯಾರ್ಗೆ ಆಗ್ಬಿಟ್ಟೈತೆ]] |- |{{Date|2024-05-19}} |[[ಕೆಜಿಎಫ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ ಸರಣಿ)]] |- |{{Date|2024-05-29}} |[[ಪ್ರಸ್ತ]] |- |{{Date|2024-07-09}} |[[ಪಾರ್ವತಿ ತಿರುವೋತ್ತು]] |- |{{Date|2024-07-14}} |[[ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್]] |- |{{Date|2024-10-12}} |[[ಮಾರ್ಟಿನ್ (2024 ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2025-03-23}} |[[ಭಾರತದ ಪುರುಷರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್‌ಬಾಲ್ ತಂಡ]] |- |{{Date|2025-03-31}} |[[ಸಿ. ಎನ್. ಅಶ್ವತ್ ನಾರಾಯಣ್]] |- |{{Date|2025-05-04}} |[[೨೦೨೫ರ ಪಹಲ್ಗಾಮ್ ದಾಳಿ]] |- | rowspan="2" |{{Date|2025-05-18}} |[[ಸಾಯಿ ಸುದರ್ಶನ್]] |- |[[ಗುಜರಾತ್ ಟೈಟಾನ್ಸ್]] |- |{{Date|2025-06-05}} |[[ಚಾಯ್ದು ನಿಂತಿರುವ ಪಿಸಾ ಗೋಪುರ]] |- |{{Date|25-07-19}} |[[ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕೋರ್ಸ್]] |- |{{Date|25-08-09}} |[[ಮೊಘಲ್-ಎ-ಆಜಮ್]] |- | rowspan="2" |{{Date|25-08-12}} |[[ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಸಾಮೂಹಿಕ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಕರಣ]] |- |[[ಪುನೀತ್ ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ]] |- |{{Date|25-08-20}} |[[ಮಹಿಳಾ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್]] |- | rowspan="2" |{{Date|25-08-27}} |[[ಆದಿತ್ಯ (ನಟ)]] |- |[[ಎ. ಕೆ. ೪೭ (೧೯೯೯ರ ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2025-09-11}} |[[2025 ರ ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ವಿವಾದ]] |- |{{Date|2025-09-15}} |[[ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆ]] |- |{{Date|25-09-28}} |[[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ವಿಮೋಚನಾ ಯುದ್ಧ]] |- | rowspan="2" |{{Date|2025-10-15}} |[[2025 ಕರೂರ್ ಜನಸಂದಣಿ]] |- |[[ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ]] |- | {{Date|2025-11-12}} |[[ಗೋಧಿ ಮೀಡಿಯಾ]] |- |{{Date|2025-11-14}} |[[ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಗಳು]] |- |{{Date|2025-11-15}} |[[ಆಪರೇಷನ್ ಕಮಲ]] |- |{{Date|2025-12-12}} |[[ಮಿಸ್ಟರ್ ಇಂಡಿಯಾ (1987 ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2025-12-13}} |[[ಸ್ನೇಕ್ ಶ್ಯಾಮ್]] |- |{{Date|2025-12-14}} |[[ವೈಭವ್ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ]] |- | rowspan="2" |{{Date|2025-12-17}} |[[2013ರ ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ ಸ್ಪಾಟ್ ಫಿಕ್ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಪ್ರಕರಣ]] |- |[[ದಾವೂದ್ ಇಬ್ರಾಹಿಂ]] |- |{{Date|2025-12-20}} |[[ಲಕ್ನೋ ಸೂಪರ್ ಜೈಂಟ್ಸ್]] |- |{{Date|2025-12-31}} |[[ಹಿಂದುತ್ವದ ಹುಸಿ ಇತಿಹಾಸ]] |- |{{Date|2026-01-27}} |[[ಜೈ ಶಾ]] |- | rowspan="2" |{{Date|2026-02-09}} |[[ಕೋಮು ಹಿಂಸಾಚಾರ]] |- |[[ಶ್ರೇಯಂಕಾ ಪಾಟೀಲ್]] |- |{{Date|2026-02-16}} |[[ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ|ಭಾರತ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸಂಬಂಧಗಳು]] |- |{{Date|2026-03-01}} |[[ಟಾಕ್ಸಿಕ್ (2026 ಚಲನಚಿತ್ರ)]] |- |{{Date|2026-03-10}} |[[ಬಸನಗೌಡ ಪಾಟೀಲ್ ಯತ್ನಾಳ್]] |- |{{Date|2026-03-14}} |[[ಲವ್ ಜಿಹಾದ್ ಪಿತೂರಿ ಸಿದ್ಧಾಂತ]] |- |{{Date|2026-04-11}} |[[ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] |- |{{Date|2026-04-19}} |[[ಸಂಜು ಸ್ಯಾಮ್ಸನ್]] |- |{{Date|2026-04-22}} |[[ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ]] |- |{{Date|2026-05-06}} |[[ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಕ್ರಮ ವಲಸೆ]] |- |{{Date|2026-05-21}} |[[ಹಕ್ಕಿಪಿಕ್ಕಿ]] |- |{{Date|2026-05-24}} |[[ಧುರಂಧರ್]] |- |{{Date|2026-05-28}} |[[ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ]] |} 1mmx5nuiy6ixzsci18sijkjt2rvcu5s 2 142110 1374278 1312318 2026-05-28T01:50:23Z ~2026-31722-13 99694 /* */ 1374278 wikitext text/x-wiki ಡಾ. ವಾಸಯ್ಯ ಎನ್. ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರಾಂತ ವಿಮರ್ಶಕರು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕರು,ಸಂಪಾದಕರು ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಕನ್ನಡ ವಿಮರ್ಶಾ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹೊಸ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟು ಹಾಕುತ್ತಾ ವಿಮರ್ಶಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದವರು.ಹಾಗೆಯೇ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವಿಷಯವನ್ನು ಆಯ್ದು ಕೊಂಡು ಹೊಸಗನ್ನಡ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ರೈನ್ ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ಮೊದಲಿಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಿದವರು.ಇವರು ಹಲವಾರು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.೧.ತುಂತುರು ಹನಿ.೨.ಹೊಸಗನ್ನಡ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ರೈನ್ ೩.ಅನುಶೀಲನಾ ೪.ಕನ್ನಡ ಸಣ್ಣ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ರೈನ್ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ೫.ವಸುಧೇಂದ್ರ ಅವರ ಸಣ್ಣ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಧುನೀಕರಣ ೬. ಅಧುನಿಕ ತಾ ವಾದ ೭. ಕನ್ನಡ ಸಣ್ಣ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವೀಯ ಸಂವೇದನೆಗಳು ೮. ಹಟ್ಟಿ ತುಂಬ ಅಂಗಳ ೯. ಆರ್ತದ್ವನಿ ೧೦.ಸಂಶೋಧನಾ ಸಿರಿ.೧೧. ಸಂಪಥ.೧೨. ನವ್ವಾಲೆ ೧೩.ಭಾವನೆಗಳು ಬಂ ಡೆಯಾದಾಗ ೧೪.ಎಚ್.ವಿಶ್ವನಾಥ ಅವರ ಬದುಕು ಬರಹ 15.ಅಕ್ವ - ಲಿಂಗತ್ವ ಅಲ್ಪ ಸಂಖ್ಯಾತರ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು, 16.ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಿ (ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ) 17.ಬೌದ್ಧಿಕ ಯಾತ್ರೆ (ಪ್ರೊಎಸ . ಡಿ. ಶಶಿಕಲಾ ಅವರ ಅಭಿನಂದನಾ ಕೃತಿ )ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತ ಗಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಪರೂಪದ ಬರಹಗಾರರಲ್ಲಿ ವಾಸಯ್ಯಒಬ್ಬರು.ಇವರ ವಿಮರ್ಶೆಯ ಹರವು ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹೊಸಗನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಆವರೆಗೂ ಹಬ್ಬಿದೆ.ಆಡು ಮುಟ್ಟದ ಸೊಪ್ಪಿಲ್ಲ ಎಂಬಂತೆ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲೂ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆ ಎಲೆ ಮರೆ ಕಾಯಿಯಂತೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಲಭಿಸಿವೆ. ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ದಿಂದ ಉತ್ತಮ ವಿಮರ್ಶಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು 2107 ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಶಿಕ್ಷಣ ಚೇತನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯು 2022 ರಲ್ಲಿ ದೊರಕಿದೆ dzuuyelboetijwisbykhcddc8jthp9g 0 155636 1374279 1352623 2026-05-28T03:35:13Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374279 wikitext text/x-wiki [[ಚಿತ್ರ:Rangla_Punjab._Punjabi_Ghagra.JPG|thumb|ರಂಗಾ ಪಂಜಾಬ್. ಪಂಜಾಬಿ ಘಾಗ್ರಾ]] [[ಚಿತ್ರ:Punjabi_Dance_2.jpg|thumb|ಪಂಜಾಬಿ ನೃತ್ಯ 2]]   '''ಪಂಜಾಬಿ [[ಗಾಗ್ರಾ ಚೋಲಿ|ಘಾಗ್ರಾ]]''' ( {{Lang-pa|ਘੱਗਰਾ}} ) ನಾಲ್ಕು ತುಂಡುಗಳ ಒಂದು ಉಡುಗೆ.<ref>{{Cite web |date=27 February 1883 |title=Punjab District Gazetteers: Ibbetson series, 1883-1884]. |url=https://books.google.com/books?id=D-Q2AQAAMAAJ&q=+suthan+ |access-date=27 February 2019 |publisher=Compiled and published under the authority of the Punjab government |via=Google Books}}</ref> ಇದನ್ನು ತೇವಾರ್ ಅಥವಾ 'ಟಿ-ಓರ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್ ಪ್ರದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಪಂಜಾಬಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ತಲೆಯ ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ( ಫುಲ್ಕರಿ ), ಕುರ್ತಾ ಅಥವಾ ಕುರ್ತಿ,<ref>{{Cite web |last=Biswas |first=Arabinda |last2=Division |first2=India Ministry of Information and Broadcasting Publications |date=27 February 1985 |title=Indian Costumes |url=https://books.google.com/books?id=vdyBAAAAMAAJ&q=punjab |access-date=27 February 2019 |publisher=Publ. Division, Ministry of Information and Broadcasting |via=Google Books}}</ref> ಘಾಗ್ರಾ ( ಉದ್ದನೆಯ ಸ್ಕರ್ಟ್) ಮತ್ತು ಸುಥಾನ್ (ಪಾದದ ಸುತ್ತ ಬಿಗಿಯಾದ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಗಿ ಪ್ಯಾಂಟ್) ಅಥವಾ ಪಂಜಾಬಿ ಸಲ್ವಾರ್ (ಪ್ಯಾಂಟ್) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://revenueharyana.gov.in/html/gazeteers/hissar%201915.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140501205845/http://revenueharyana.gov.in/html/gazeteers/HISSAR%201915.pdf |archive-date=2014-05-01 |access-date=2014-11-20}}</ref> ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಘಾಗ್ರವನ್ನು [[ಹರಿಯಾಣ|ಹರಿಯಾಣದ]] ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ನೈಋತ್ಯ [[ಪಂಜಾಬ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ|ಪಂಜಾಬ್‌ನ]] ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ,<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=_fxtAAAAMAAJ&q=ghagra|title=Multan Glimpses: With an Account of Siege and Surrender|last=Chaudhry|first=Nazir Ahmad|date=27 February 2019|publisher=Sang-e-Meel Publications|isbn=9789693513516|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> [[ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ|ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ]] <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=N-85fwjvRfIC&q=ghagra&pg=PA19|title=Poverty and Farm Size in India: A Case Study|last=Mehta|first=Parkash|last2=Kumari|first2=Anjala|date=1 January 1990|publisher=Mittal Publications|isbn=9788170991991|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು [[ಪಂಜಾಬ್|ಪೂರ್ವ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ]] [[ಗಿದ್ದಾ|ಗಿದ್ಧಾ]] ಪ್ರದರ್ಶನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web |title=Nrityabhakti Dance Academy - Supriya Puranik - Indian Classical Dance |url=http://www.nrityabhakti.com/type_of_dances.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170924025220/http://www.nrityabhakti.com/type_of_dances.html |archive-date=24 September 2017 |access-date=27 February 2019 |website=Nrityabhakti.com}}</ref> == ಇತಿಹಾಸ == ಘಾಗ್ರವು ತನ್ನ ಮೂಲವನ್ನು ಚಂಡಟಕದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ, ಇದು ಗುಪ್ತರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಉಡುಪಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite web |last=Subbarayappa |first=B. V. |date=27 February 1985 |title=Indo-Soviet Seminar on Scientific and Technological Exchanges Between India and Soviet Central Asia in Medieval Period, Bombay, November 7-12, 1981: Proceedings |url=https://books.google.com/books?id=IerQAAAAMAAJ&q=candataka+ghagra |access-date=27 February 2019 |publisher=Indian National Science Academy |via=Google Books}}</ref> ಕ್ಯಾಂಡಟಕವು ಪುರುಷರ ಅರ್ಧ ಪ್ಯಾಂಟ್ ಆಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite web |last=Bose |first=Mainak Kumar |date=27 February 1988 |title=Late Classical India |url=https://books.google.com/books?id=nbItAAAAMAAJ&q=svasthana+trousers |access-date=27 February 2019 |publisher=A. Mukherjee & Company |via=Google Books}}</ref> ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಘಾಗ್ರಾ ಆಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ಇದನ್ನು ಕುತ್ತಿಗೆಯಿಂದ ತೊಡೆಯವರೆಗೆ ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುವ ಶರ್ಟ್ ನಂತಹ ಉಡುಗೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |last=Gupta |first=Dharmendra Kumar |date=27 February 1972 |title=Society and Culture in the Time of Daṇḍin |url=https://books.google.com/books?id=-p4tAAAAMAAJ&q=candataka+dress |access-date=27 February 2019 |publisher=Meharchand Lachhmandas |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chandra |first=Moti |date=27 February 1973 |title=Costumes, Textiles, Cosmetics & Coiffure in Ancient and Mediaeval India |url=https://books.google.com/books?id=TaHpAAAAMAAJ&q=candataka+dress |access-date=27 February 2019 |publisher=Delhi : Oriental Publishers |via=Google Books}}</ref> ಏಳನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಂಡಟಕವು ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ತ್ರೀ ಉಡುಗೆಯಾಗಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=9X4BAAAAMAAJ&q=candataka+dress|title=Foreign elements in ancient Indian society, 2nd century BC to 7th century AD|last=Thapliyal|first=Uma Prasad|date=27 February 1978|publisher=Munshiram Manoharlal|isbn=9788121502368|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> == ಉಡುಗೆ == ಪಂಜಾಬಿ [[ಲಂಗ|ಘಾಗ್ರಾ]] ನಾಲ್ಕು ತುಂಡುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಉಡುಗೆಯಾಗಿದೆ : ಫುಲ್ಕರಿ, ಕುರ್ತಾ / ಕುರ್ತಿ, [[ಲಂಗ|ಘಾಗ್ರಾ]] ಮತ್ತು ಸುತಾನ್ / ಸಲ್ವಾರ್. ತೆವಾರ್ ಅಥವಾ ಟಿ-ಅಥವಾ ಎಂಬ ಪದವು ಉಡುಗೆಯ ಮೂಲತಃ ಮೂರು-ತುಂಡುಗಳ ಮೇಳವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=irh9dvlLz3MC&q=suthan+dress+origins&pg=PA140|title=Indian Costume|last=Ghurye|first=Govind Sadashiv|date=27 February 1966|publisher=Popular Prakashan|isbn=9788171544035|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> ಇದು ತಲೆಯ ಸ್ಕಾರ್ಫ್, ಕುರ್ತಾ/ಕುರ್ತಿ/ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ಘಾಗ್ರಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವಧುವಿಗೆ ನೀಡಲು ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಾಗ, ಸುತಾನ್/ಕುರ್ತಾ ಅಥವಾ ಸಲ್ವಾರ್ ಕಮೀಜ್ ಉಡುಪನ್ನು ಬೇವಾರ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಎರಡು ಪದರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ತಲೆಯ ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ಅನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ರಾಂಧವಾ (1960) ಘಾಗ್ರಾ ಮೇಳ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಸೂಟ್ ಉಡುಪಿನ ನಡುವಿನ ಏಕೈಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಘಾಗ್ರಾ ಉಡುಪಿನಲ್ಲಿ ಘಾಗ್ರಾವನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಅದರಂತೆ, ಪಂಜಾಬಿ ಘಾಗ್ರಾವನ್ನು ತೆವಾರ್/ಟಿ-ಅಥವಾ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದು ನಾಲ್ಕು ತುಂಡು ಉಡುಗೆ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಸೂಟ್, ಮೂರು-ತುಂಡುಗಳ ಉಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. === ಫುಲ್ಕರಿ === ಹೆಡ್ ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ದೊಡ್ಡ ಫುಲ್ಕಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. === ಕುರ್ತಾ/ಕುರ್ತಿ/ಅಂಗಿ/ಚೋಲಿ === ; ಕುರ್ತಾ/ಕುರ್ತಿ ಮೇಲಿನ ಉಡುಪು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಉದ್ದವಾದ ಕುರ್ತಾ ಅಥವಾ ಕುರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಚಿಕ್ಕ ಕೋಟ್ ಆಗಿದೆ.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=eIpuAAAAMAAJ&q=+suthan|title=Gazetteer of the Hoshiarpur District: 1883-84|date=27 February 2019|publisher=Sang-e-Meel Publications|isbn=9789693511154|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> ಕುರ್ತಾವು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಅಡ್ಡ ಸೀಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಕುರ್ತಕದ ಅವಶೇಷವಾಗಿದೆ. ಇದು 11 ನೇ ಶತಮಾನ CE ನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕುರ್ತಾಗೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=G0oiAAAAMAAJ&q=kurtaka+punjab|title=Social Life in Northern India, A.D. 600-1000|last=Sharma|first=Brij Narain|date=27 February 1966|publisher=Munshiram Manoharlal|isbn=9780842615167|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> ಕುರ್ತಿಯು ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಕಾಟನ್ ಕೋಟ್ ಆಗಿದೆ <ref>{{Cite web |date=27 February 2019 |title=Punjab District Gazetteers: Rawalpindi District (v. 28A) |url=https://books.google.com/books?id=7SdGAQAAIAAJ&q=kurti+is+punjabi+dress |access-date=27 February 2019 |publisher=Haideri Press |via=Google Books}}</ref> ಅಥವಾ ಒಂದು ಮಿನಿ ಅಂಗ (ಉಡುಗೆ) ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು.<ref>{{Cite web |date=27 February 2019 |title=Punjab District and State Gazetteers: Part A]. |url=https://books.google.com/books?id=6eY2AQAAMAAJ&q=punjab++kurti |access-date=27 February 2019 |publisher=Compiled and published under the authority of the Punjab government |via=Google Books}}</ref> ಇದರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕದ ಸೀಳುಗಳಿಲ್ಲ. ಇದು ಶುಂಗಾ ಅವಧಿಯ (2 ನೇ ಶತಮಾನ BC) ಟ್ಯೂನಿಕ್‌ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.<ref>{{Cite web |date=27 February 1982 |title=Panjab University Research Bulletin: Arts |url=https://books.google.com/books?id=nvE7AQAAIAAJ&q=sunga |access-date=27 February 2019 |publisher=The University |via=Google Books}}</ref> 1700 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕುರ್ತಿಯು ಬಲಕ್ಕೆ ಗುಂಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು <ref>{{Cite web |last=Nijjar |first=Bakhshish Singh |date=27 February 1972 |title=Panjab Under the Later Mughals, 1707-1759 |url=https://books.google.com/books?id=RESzeNDCEuIC&q=kurti |access-date=27 February 2019 |publisher=New Academic Publishing Company |via=Google Books}}</ref> ಆದರೆ ನಂತರದ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಯನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.<gallery> ಚಿತ್ರ:Saraiki_children_wearing_cloths_&_saraiki_Fashion_ofr_children.JPG|alt=Saraiki kurti|ಸರೈಕಿ ಕುರ್ತಿ </gallery> ; ಅಂಗಿ/ಚೋಲಿ ಅಂಗಿ ಎಂಬುದು ಪಂಜಾಬಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ರವಿಕೆಗೆ ಹೆಸರು. ಇದು ಸ್ತನವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಚಿಕ್ಕ ತೋಳಿನ ಉಡುಪಾಗಿದೆ. ಇದು ಎದೆಯನ್ನು ಭಾಗಶಃ ಮುಚ್ಚಿ ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಚ್ಚದೆ ತೆರೆದಿಡುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |last=Punjab |date=27 February 1883 |title=Punjab gazetteers, 1883, bound in 10 vols., without title-leaves |url=https://books.google.com/books?id=YacIAAAAQAAJ&q=punjab+angi |access-date=27 February 2019 |via=Google Books}}</ref> ಅಂಗಿಯನ್ನು ಕುರ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಧರಿಸಬಹುದು. ಅಂಗಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಧರಿಸಿದರೆ ಇದನ್ನು [[ಕಂಚುಕ|ಚೋಲಿ]] ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಎದೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುತ್ತದೆ <ref>{{Cite web |date=27 February 1884 |title=Gazetteer of the Jalandhar District |url=https://books.google.com/books?id=Z6xLAQAAIAAJ&q=choli |access-date=27 February 2019 |publisher=Punjab Government Press |via=Google Books}}</ref>. ಇದು ಚಿಕ್ಕ ತೋಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಬೆನ್ನ ಹಿಂದೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |last=Purser |first=C. A. Roe and W. E. |date=27 February 1878 |title=REPORT ON THE REVISED LAND REVENUE SETTLEMENT OF THE MONTGOMERY DISTRICT IN THE MOOLITAN DIVISIONB OF THE PUNJAB |url=https://books.google.com/books?id=s2gBAAAAQAAJ&q=punjabi+angi+choli |access-date=27 February 2019 |via=Google Books}}</ref> ಚೋಲಿಯ ಒಂದು ವಿನ್ಯಾಸವು ಅನೇಕ ಬಣ್ಣದ ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ(ಅಥವಾ ತೇಪೆಗಳಿಂದ) <ref>{{Cite web |date=27 February 1884 |title=Gazetteer of the Muzaffargarh District |url=https://books.google.com/books?id=eaNLAQAAIAAJ&q=+choli |access-date=27 February 2019 |publisher=Punjab Government Press |via=Google Books}}</ref> ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ತೋಳುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಹಾಗೇ ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |last=Baden-Powell |first=Baden Henry |date=27 February 1872 |title=Hand-book of the Manufactures & Arts of the Punjab: With a Combined Glossary & Index of Vernacular Trades & Technical Terms... Forming Vol. Ii to the "Hand-book of the Economic Products of the Punjab" Prepared Under the Orders of Government |url=https://books.google.com/books?id=gg_JAAAAMAAJ&q=punjab++choli&pg=RA1-PA101 |access-date=27 February 2019 |publisher=Punjab printing Company |via=Google Books}}</ref> ಚೋಲಿಯನ್ನು ದಾರಗಳಿಂದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=6-jZAAAAMAAJ&q=punjab+cotton+muslin+choli|title=Punjab Socio-Economic Condition (1501-1700 A.D.)|last=Singh|first=Dr Daljit|date=1 January 2004|publisher=Commonwealth Publishers|isbn=9788171698554|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 February 2019 |title=Punjab District Gazetteers: Mianwali district (v. 30A) |url=https://books.google.com/books?id=JihGAQAAIAAJ&q=choli+punjab+gazetteers |access-date=27 February 2019 |publisher=Haideri Press |via=Google Books}}</ref> ಚೋಲಿಯು 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕುರ್ತಾಕ್ಕೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿತ್ತು,<ref>{{Cite web |date=27 February 2019 |title=Punjab District Gazetteers |url=https://books.google.com/books?id=MOU2AQAAMAAJ&q=choli+ |access-date=27 February 2019 |publisher=Compiled and published under the authority of the Punjab government |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web |last=Punjab (India) |date=27 February 2019 |title=Punjab District Gazetteers: Jhang district, 1929 |url=https://books.google.com/books?id=98NFAQAAIAAJ&q=choli+punjab |access-date=27 February 2019 |publisher=Superintendent, Government Printing |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web |last=Rajasthan (India) |date=27 February 1972 |title=Rajasthan [district Gazetteers].: Ganganagar |url=https://books.google.com/books?id=DCpuAAAAMAAJ&q=choli+punjab+gazetteers |access-date=27 February 2019 |publisher=Printed at Government Central Press |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web |last=Saini |first=B. S. |date=27 February 1975 |title=The Social & Economic History of the Punjab, 1901-1939, Including Haryana & Himachal Pradesh |url=https://books.google.com/books?id=zPkEAAAAMAAJ&q=punjab+district+gazetteers+choli |access-date=27 February 2019 |publisher=Ess Ess Publications |via=Google Books}}</ref> ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 16 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದಲೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OkKhOivXrhgC&q=choli+punjab&pg=PA496|title=The Sants: Studies in a Devotional Tradition of India|last=Schomer|first=Karine|last2=McLeod|first2=W. H.|date=27 February 1987|publisher=Motilal Banarsidass Publ.|isbn=9788120802773|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> ಇದು ಮುಲ್ತಾನಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಮುಲ್ತಾನಿ ಚೋಲಿಯನ್ನು ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಕೈಯಿಂದ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ದಾರಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |date=27 February 1988 |title=United States Treaties and Other International Agreements |url=https://books.google.com/books?id=czSS5xJl4CwC&q=choli+punjab&pg=PA1220 |access-date=27 February 2019 |publisher=Department of State |via=Google Books}}</ref> ಚೋಲಿಯ ಆಧುನಿಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<gallery> ಚಿತ್ರ:Punjabi_Choli_with_jewellery.jpg|alt=Punjabi Choli with jewellery|ಆಭರಣದೊಂದಿಗೆ ಪಂಜಾಬಿ ಚೋಲಿ </gallery> [[ಚಿತ್ರ:Saraiki_Tradition_Ghagra_women_wearing_dreas.JPG|thumb|ಪಶ್ಚಿಮ ಪಂಜಾಬ್ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸಿರುವ ಸರೈಕಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಘಾಗ್ರಾ]] ಘಾಗ್ರಾವು ಉದ್ದನೆಯ ಪೂರ್ಣ ಸ್ಕರ್ಟ್ ಆಗಿದ್ದು ಅದು 9 ರಿಂದ 25 ಗಜಗಳವರೆಗೆ ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಚಿತ್ರವು ಪಶ್ಚಿಮ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಸರೈಕಿ ಮಾತನಾಡುವ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುವ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಘಾಗ್ರಾವನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಮುದಾಯಗಳ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>Punjab District Gazetteers Volume VII Part A Multan District 1923-1924</ref> === ಸುತಾನ್/ಸಲ್ವಾರ್ === ಘಾಗ್ರಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸುತಾನ್ ಅಥವಾ ಸಲ್ವಾರ್ ಅನ್ನು ಧರಿಸುವುದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿದೆ. == ಬಳಕೆ == ಪಂಜಾಬಿ ಘಾಗ್ರಾ [[ಪಂಜಾಬ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ|ಪಶ್ಚಿಮ ಪಂಜಾಬ್]] <ref>{{Cite web |last=Slocum |first=Walter L. |last2=Akhtar |first2=Jamila |last3=Sahi |first3=Abrar Fatima |date=27 February 1960 |title=Village life in Lahore District: a study of selected sociological aspects |url=https://books.google.com/books?id=xS5YAAAAMAAJ&q=+ghagra |access-date=27 February 2019 |publisher=Social Sciences Research Centre, University of the Panjab |via=Google Books}}</ref> ಮತ್ತು [[ಪಂಜಾಬ್|ಪೂರ್ವ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ]] 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹಬ್ಬಿತು.<ref name="Mohinder Singh Randhawa 1960">Mohinder Singh Randhawa. (1960) Punjab: Itihas, Kala, Sahit, te Sabiachar aad.Bhasha Vibhag, Punjab, Patiala.</ref> ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪಂಜಾಬಿ ಘಾಗ್ರಾ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಸಲ್ವಾರ್ ಸೂಟ್ ಅನ್ನು ಜನರು ಧರಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು,<ref name="autogenerated1">{{Cite web |title=Clothes of Culture... |url=http://ehmerapunjab.tumblr.com/post/15564980167/clothes-of-culture |access-date=27 February 2019 |website=Ehmerapunjab.timblr.com}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://ehmerapunjab.tumblr.com/post/15564980167/clothes-of-culture "Clothes of Culture..."] ''Ehmerapunjab.timblr.com''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">27 February</span> 2019</span>.</cite></ref> ಆದರೂ [[ಪಂಜಾಬ್|ಪೂರ್ವ ಪಂಜಾಬ್‌ನ]] ಕೆಲವು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿ ಘಾಗ್ರಾವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.<ref>{{Cite web |title=Gurmukhi Book - Alop Ho Reha Virsa; Pure |url=http://apnaorg.com/books/gurmukhi/kehal-1/book.php?fldr=book |access-date=27 February 2019 |website=Apnaorg.com |archive-date=8 ಆಗಸ್ಟ್ 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200808023118/http://apnaorg.com/books/gurmukhi/kehal-1/book.php?fldr=book |url-status=dead }}</ref> ಇದಲ್ಲದೆ, ಘಾಗ್ರಾವನ್ನು [[ಹರಿಯಾಣ|ಹರಿಯಾಣದ]] ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ,<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HtmqSwHrSpMC&q=ghagra+punjab&pg=PA29|title=Spotlight Social Studies 3|last=Sr.Bimcy|last2=Sr.Sisily|last3=Charlotte|publisher=Scholar Publishing House|isbn=9788171725151|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> [[ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ]] ಮತ್ತು [[ಪಂಜಾಬ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ|ಪಶ್ಚಿಮ ಪಂಜಾಬ್‌ನ]] ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಲೆಹಂಗಾ == ಘಾಗ್ರಾದ ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆಯು ಲೆಹೆಂಗಾವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ 1878 ರಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿದಂತೆ ಘಾಗ್ರಾಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮವಾದ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ <ref>{{Cite web |last=Purser |first=C. A. Roe and W. E. |date=27 February 1878 |title=REPORT ON THE REVISED LAND REVENUE SETTLEMENT OF THE MONTGOMERY DISTRICT IN THE MOOLITAN DIVISIONB OF THE PUNJAB |url=https://books.google.com/books?id=s2gBAAAAQAAJ&q=lahinga |access-date=27 February 2019 |via=Google Books}}</ref> ಲೆಹೆಂಗಾ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ವಧುಗಳು ಲೆಹಂಗಾವನ್ನು ಧರಿಸುವುದು ಇಂದಿಗೂ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. == ಘಾಗ್ರಿ == ಘಾಗ್ರದ ಚಿಕ್ಕ ಆವೃತ್ತಿಯು ಘಾಗ್ರಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಕಣಕಾಲುಗಳ ತನಕ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ [[ಹರಿಯಾಣ]] ಮತ್ತು [[ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ|ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ]] ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.<ref name="Mohinder Singh Randhawa 1960"/> ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಘಾಗ್ರಿ ಒಂದು ಮನೆಯ ಒಳಗಡೆ ಧರಿಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿತ್ತು.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UUdYFH9skIkC&q=ghagri&pg=PA331|title=East of Indus: My Memories of Old Punjab|last=Brard|first=Gurnam Singh Sidhu|date=27 February 2019|publisher=Hemkunt Press|isbn=9788170103608|access-date=27 February 2019|via=Google Books}}</ref> === ಫೋಟೋ ಗ್ಯಾಲರಿ === <gallery> ಚಿತ್ರ:Patiala_Phulkari.jpg|alt=Phulkari from Patiala| [[ಪಟಿಯಾಲ|ಪಟಿಯಾಲದ]] '''ಫುಲ್ಕಾರಿ''' ಚಿತ್ರ:Nihang_Singh_and_Nihang_Singhani.jpg|alt=Sketch of a woman (right) wearing a suthan|ಸುಥಾನ್ ಧರಿಸಿರುವ ಮಹಿಳೆಯ (ಬಲಕ್ಕೆ) ರೇಖಾಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರ:Apr_21_ontario_place_punjabi_virsa_miss_brampton.JPG|alt=Punjabi kurta and lehenga|ಪಂಜಾಬಿ ಕುರ್ತಾ ಮತ್ತು ಲೆಹೆಂಗಾ ಚಿತ್ರ:Gota_Embroidery.jpg|alt=Bridal lehenga with Gota Embroidery| ಗೋಟಾ ಕಸೂತಿಯೊಂದಿಗೆವಧುವಿನ ಲೆಹೆಂಗಾ ಚಿತ್ರ:Kangra_Painting.jpg|alt=Pahari painting depicting women in Luanchari. ca.1760|ಲುವಾಂಚರಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು- ಪಹಾರಿ ಪೇಂಟಿಂಗ್. 1760 ಚಿತ್ರ:Gaddi_Couple_1940.jpg|alt=Himachal woman in Luanchari|ಲುವಾಂಚರಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಚಲ ಮಹಿಳೆ ಚಿತ್ರ:Rani_Jindan_(1817-1863)_seated_on_a_cushion..jpg|alt=Rani Jindan (1817-1863) in a ghagra and kurta|ರಾಣಿ ಜಿಂದಾನ್ (1817-1863) ಘಾಗ್ರಾ ಮತ್ತು ಕುರ್ತಾದಲ್ಲಿ </gallery> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ]] [[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]] [[ವರ್ಗ:ಬಟ್ಟೆ]] [[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೪ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ]] 1d5q13wo7uporzopn7vfx42ypauau8u 0 175331 1374274 1349683 2026-05-27T18:27:18Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374274 wikitext text/x-wiki '''ತಾರ್ಲೆ ಕುಣಿತ'''ವು ಹಾಲಕ್ಕಿ ಒಕ್ಕಲಿಗರು ಮಳೆ ಬಾರದಿದ್ದಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಪ್ರದರ್ಶನಾತ್ಮಾಕ ಕಲೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಒಂದು ಕಲೆ. [[ಕುಮಟಾ]],[[ಕಾರವಾರ|ಕಾರಾವಾರ]] ಮತ್ತು [[ಗೋಕರ್ಣ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.<ref>ಗೊ.ರು.ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ.ಕರ್ನಾಟಕ ಜನಪದ ಕಲೆಗಳು.ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು.೧೯೭೭.</ref><ref>ಹಿ.ಚಿ.ಬೋರಲಿಂಗಯ್ಯ.ಕರ್ನಾಟಕ ಜನಪದ ಕಲೆಗಳ ಕೋಶ.ಪ್ರಸಾರಾಂಗ,ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಹಂಪಿ,೧೯೯೬.</ref> ==ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆ== ಜಡೆ ಹೆಣೆದು ಮತ್ತೆ ಕಟ್ಟಿದ ಜಡೆಯ ಚಕ್ರತುರುಬಿಗೆ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದ [[ಹೂವು|ಹೂವುಗಳು]], ರಂಗುರಂಗಿನ ಹತ್ತಾರು ಮಣಿಸರ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಕುಪ್ಪಸವಿಲ್ಲದ ಎದೆಗೆ ಇಳಿಬಿಟ್ಟು,<ref>https://xn--3rc7bwa7a5hpa.xn--2scrj9c/dictionary/kannada/%E0%B2%AE%E0%B2%A3%E0%B2%BF+%E0%B2%B8%E0%B2%B0</ref>ತೋಳುಗಳಿಗೆ ನಾಲ್ಕಾರು ತೋಳುಬಂದಿಗಳ ಜೋಡಣೆ, [[ಬೆಳ್ಳಿ]] ಖಡಗವು ಮುಂಗೈಗೆ,ಕಾಲಿಗೂ ಖಡ್ಗ,ಕಿವಿಗಳಿಗೆ ಕಡಕು,ಮೂಗಿಗೆ [[ಮೂಗುತಿ]],[[ಹಾಲಕ್ಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಹಾಲಕ್ಕಿ]] ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಣೆಗೆ [[ಕೆಂಪು]] ಬಣ್ಣದ ತಿಲಕವನ್ನು ಇಡುವುದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಗಳು ನಿತ್ಯದ ಉಡುಗೆಯಾದ ಬಣ್ಣದ [[ಸೀರೆ|ಸೀರೆಯ]] ನೆರಿಗೆಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟು ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಇವರು ಕುಣಿಯುವಾಗ [[ನವಿಲು|ನವಿಲಿನ]] ನೃತ್ಯ ಕಣ್ಣೆದುರಿಗೆ ಬಂದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೇರಿಯ ಹೆಂಗಸರು, ಹುಡುಗಿಯರು ಬಿತ್ತಿಗೆಯ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ನಿಂತುಕೊಂಡು ಒಬ್ಬರ ಕೈಯನ್ನು ಒಬ್ಬರು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಮಂಡಲಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತ ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಹಾಡುವ ಹಾಡುಗಾತಿ ಒಬ್ಬಳು ಹಾಡಿನ ಮೊದಲ ಸಾಲೊಂದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ, ಕೂಡಲೇ ಉಳಿದವರು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ ಪುನಃ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಜಿಗಿನಿಂತು ತಾರ್ಲೆಂದು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಹಾಡನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಒಬ್ಬಳು-ಉಳಿದವರು ಚಂಡಪ್ಪರಾಯರು..... ತಾರ್ಲೆ ಚಂಡಾಡಕ್ಕೋದರು..... ತಾರ್ಲೆ ಚಂಡ್ಡೋಗಿ ಬಿದ್ದೇ..... ತಾರ್ಲೆ ಚಣ್ಣ ನೀರಿಗೆ ಬೈಲಲ್ಲಿ.... ತಾರ್ಲೆ ಚಂಡ ಕಾಣಮ್ಮ.... ತಾರ್ಲೆ ಚಂಡ ಕಾಣೇ ನಾರಿ.... ತಾರ್ಲೆ ==ದುಮ್ ಸಾಲ್ಯೋ== ಕೆಲವಡೆ ತಾರ್ಲೆಯ ಕುಣಿತದ ಬದಲಿಗೆ ' ದುಮ್ ಸಾಲ್ಯೋ,ದುಮ್ ಸಾಲೆ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬಹಳ ಹಿಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ನಿರ್ಜನವಾದ ಬೆಟ್ಟಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಬೆತ್ತಲಾಗಿ ನಿಂತು ತಾರ್ಲೆ ಕುಣಿತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಇವಾಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಕ ಕುಣಿತವು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕುಣಿತದ ಒಟ್ಟು ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಅದರ ಹಿಂದೆ ಫಲ ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಕಲ್ಪನೆ ಇರುವುದು ವೈದ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ತಾರ್ಲೆ ಕುಣಿತದ ಕೆಲವೊಂದು ಸಾಲುಗಳು ಹೀಗಿವೆ, ಚಡಮಾಲೆ ಹೊಯ್ಯಾಲೆ ಚಣಕೆರೆ ತುಂಬಲೆ ಬಯ್ದೀಗೊಳೆಲ್ಲ ಹಯ್ನಾದೋ‌‌! ತಾರ್ಲೆ ಚಾಂಜೀಯ ಬೇರೊ ತಳಮಳಗೊಂಡೇ ದೇವತ್ತಗೋಳಾ ಮದವೀಯೋ|| ತಾರ್ಲೆ ಈ ಕುಣಿತದ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ 'ಅಣುಕು ಮದುವೆ' ಹಾಗೂ 'ಬಿದಿರು ಹಿಂಡು ನಡುವೆ'ಎಂಬ ಎರಡು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web |url=https://kannada.hindustantimes.com/karnataka/tumakuru-news-lingappana-palya-people-celebrated-mock-marriage-using-2-boys-as-bride-and-groom-for-rain-esm-181711513201624.html |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2025-10-12 |archive-date=2025-03-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250318193254/https://kannada.hindustantimes.com/karnataka/tumakuru-news-lingappana-palya-people-celebrated-mock-marriage-using-2-boys-as-bride-and-groom-for-rain-esm-181711513201624.html |url-status=dead }}</ref> ಅಣುಕು ಮದುವೆ [[ಭೂಮಿ]] ಮತ್ತು [[ಆಕಾಶ]]ಗಳ ಮಿಲನದ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೂಲಕ ಭೂಮಿಗೆ [[ಮಳೆ]]ಯ ಸ್ಪರ್ಶದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ, ಉತ್ತದೇ ಬಿತ್ತದೇ ದೈತ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ '[[ಬಿದಿರು]]' ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಅಲ್ಲಿನ ಜನರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ. ==ಅಣುಕು ಮದುವೆ== ಅಣುಕು ಮದುವೆಯ ಹಾಡನ್ನು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಹಾರೈಕೆ ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಥಾ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.<ref>{{Cite web |url=https://vijayanagaravani.com/indian-classical-dance-in-different-dimensions/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2025-10-12 |archive-date=2025-09-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914232718/https://vijayanagaravani.com/indian-classical-dance-in-different-dimensions/ |url-status=dead }}</ref> ಅಣುಕು [[ಮದುವೆ]] ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಂತರ ಅಲ್ಲಿನ ತಂಡ ಎರಡು ಗುಂಪಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. ಎರಡು ತಂಡಗಳು ಒಂದು ಹೆಣ್ಣಿನ ತಂಡ ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಂದು ಗಂಡಿನ ತಂಡವಾಗಿ ವಿಭಾಗವಾಗುತ್ತದೆ. ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಗುಂಪಿನ ಜನರು ಒಬ್ಬರ ಕೆನ್ನೆ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಶವಾಗುವಂತೆ ನಿಂತುಕೊಂಡು ಹಾಡನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಕೇಳು, ಗಂಡು ಕೇಳು, ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುವುದು ಇತ್ಯಾದಿಯನ್ನು ಮದುವೆ ಹಾಡಿನ ದಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿಯೇ ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಸಂಭಾಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆ ಹಾಡನ್ನು ಅಲ್ಲಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಹಾಡುತ್ತಾ, ಅಲ್ಲಿನ ಗಂಡಿನ ಪಕ್ಷದ ತಂಡವು ನಾವು ಹೆಣ್ಣು ಗೆದ್ದೆವೆಂದು ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲಿನ ಹೆಣ್ಣನ್ನು ತನ್ನ ತಂಡಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಮದುವೆಯಾಯಿತೆಂದು ಮತ್ತೆ ಹಾಡನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. [[ಅಂಕೋಲಾ|ಅಂಕೋಲ]]ದ ಉತ್ತರಕ್ಕಿರುವ ಹಾರವಾಡೇ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಇಬ್ಬರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ವಧು ವರರಂತೆ ಸಿಂಗರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಕೈಗೆ ಕಾಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ವಧುವಿಗೆ [[ಕಾಡಿಗೆ]] ಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ವಧು-ವರರನ್ನು ದಿಬ್ಬಣದ [[ವಾದ್ಯಸಂಗೀತ|ವಾದ್ಯ]] ದೊಂದಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಊರ ಗೌಡರ ಮನೆಗೆ ಅಲ್ಲಿಂದ ಬುದ್ವಂತನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ನರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ.<ref>https://www.vijayavani.net/tag/%E0%B2%A6%E0%B2%BF%E0%B2%AC%E0%B3%8D%E0%B2%AC%E0%B2%A3</ref> ನಂತರ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಬಾವಿಯ ಬಳಿ ಬಂದು ಅಲ್ಲಿನ ಕಲ್ಲನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. [[ಪೂಜೆ]] ಮುಗಿದ ನಂತರ ಕಾಯಿಯನ್ನು ಕಾಯಿಸುಳಿ, [[ಬೆಲ್ಲ]] ಅಥವಾ ಬೆಲ್ಲದ ಅವಲಕ್ಕಿಯನ್ನು ಪ್ರಸಾದವನಾಗಿ ಹಂಚುತ್ತಾರೆ. ಬಲೀಂದ್ರನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವ ದಿನವೂ ಇದೇ ರೀತಿ ನೃತ್ಯದ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.<ref>https://udayavani.com/news_menu/vaividya-diversity/685541acd3279fb061cfd913?lang=kn</ref> ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ]] [[ವರ್ಗ:ಜನಪದ]] [[ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ ನೃತ್ಯಗಳು]] gxxhsfntyu6syfdd6ek1frjhk9ytngk 0 177111 1374261 1348452 2026-05-27T13:31:10Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374261 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ವಿದುಷಿ ಜ್ಯೋತಿ ಹೆಗ್ದೆ | birth_date = {{Birth date and age|17 March 1963|df=y}} | birth_place = [[Sirsi, Karnataka|Sirsi]], [[Karnataka]], India | occupation =ಸಂಗೀತಕಾರ್ತಿ | spouse = ಜಿ.ಎಚ್.ಹೆಗ್ದೆ | children = ೧ | website = http://www.jyotihegde.com | module = {{Infobox musical artist | embed = yes | genre = {{flat list| *[[Indian classical music|indian classical]] *[[Hindustani classical music|hindustani]] }} | instrument = {{flat list| *[[Rudra veena|Rudra Veena]] *[[Sitar]] }} | label = ASA Music (2012) }} }} '''ಜ್ಯೋತಿ ಹೆಗ್ಡೆ''' ( {{Langx|sa|ज्योती हेग्डे}} , ) ಖಂಡರ್ಬನಿ [[ಘರಾಣೆ|ಘರಾನಾದ]] [[ರುದ್ರ ವೀಣೆ]] ಮತ್ತು [[ಸಿತಾರ್]] ಕಲಾವಿದೆ. ಅವರು 12 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು [[ಧಾರವಾಡ|ಧಾರವಾಡದ]] [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ|ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ]] ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವಿಧುಷಿ ಜ್ಯೋತಿ ಹೆಗ್ಡೆ ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ [[ರುದ್ರ ವೀಣೆ]] ವಾದಕಿ. <ref name="jhbio">{{Cite web |title=Jyoti Hegde Biography |url=http://rudraveenajyoti.blogspot.in/2010/02/history.html |access-date=2014-06-01}}</ref> ಅವರು [[ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಬಾನುಲಿ ಕೇಂದ್ರ|ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋದಲ್ಲಿ]] ರುದ್ರ ವೀಣೆ ಮತ್ತು ಸಿತಾರ್‌ನ ''ಗ್ರೇಡ್-ಎ ಕಲಾವಿದೆ'' ಮತ್ತುಅವರ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬೇಡಿಕೆಯಿದೆ. == ವೃತ್ತಿ/ಇತಿಹಾಸ == ಜ್ಯೋತಿ ಹೆಗ್ಡೆ [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪಟ್ಟಣವಾದ [[ಸಿರ್ಸಿ|ಶಿರಸಿಯಲ್ಲಿ]] ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು 12 ವರ್ಷದವರಿದ್ದಾಗ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ16 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಶಿಕ್ಷಕ ಪಂಡಿತ್ ದಿವಂಗತ ಬಿಂದು ಮಾಧವ್ ಪಾಠಕ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ [[ರುದ್ರ ವೀಣೆ|ರುದ್ರ ವೀಣೆಯನ್ನು]] ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. <ref name="jhbio"/> == ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ == ಅವರು ಜಿ.ಎಸ್. ಹೆಗ್ಡೆ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು ಮತ್ತುಅವರಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಮಗನಿದ್ದಾನೆ. <ref name="jhbio"/> == ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ ಪಟ್ಟಿ == * ಅಪರೂಪದ ವಾದ್ಯಗಳು - ರುದ್ರ ವೀಣೆ (ASA ಸಂಗೀತ, 2012) <ref>{{Cite web |title=Rare Instruments - Rudra Veena |url=http://www.asaproductions.in/asa/musicdetails.aspx?MusicUrlName=RudraVeena#.U4rNNPmSyO4 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140602200417/http://www.asaproductions.in/asa/musicdetails.aspx?MusicUrlName=RudraVeena#.U4rNNPmSyO4 |archive-date=2 June 2014 |access-date=2014-06-01}}</ref> == ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ == ನಾದ ನಿಧಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕಲಾ ಚೇತನ, ಧ್ರುಪದ್‍ಮಣಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಜ್ಯೋತಿ ಹೆಗಡೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. <ref>{{Cite web |title=Rare Instruments - Rudra Veena |url=http://www.asaproductions.in/asa/musicdetails.aspx?MusicUrlName=RudraVeena#.U4rNNPmSyO4 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140602200417/http://www.asaproductions.in/asa/musicdetails.aspx?MusicUrlName=RudraVeena#.U4rNNPmSyO4 |archive-date=2 June 2014 |access-date=2014-06-01}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == * [http://www.jyotihegde.com ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190604093456/http://jyotihegde.com/ |date=2019-06-04 }} {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:೧೯೬೩ ಜನನ]] [[ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]] [[ವರ್ಗ:Articles with hCards]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದರು]] [[ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ಗಾರರು]] [[ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರು]] c2im4qmab5l3pblhxdjsvpu2lciqr2g 0 178524 1374262 1348503 2026-05-27T13:43:49Z InternetArchiveBot 69876 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1374262 wikitext text/x-wiki {{Interwikineeded}} [[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೬ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ]] {{family name hatnote|[[Zhao (surname)|Zhao]]|lang=Chinese}} {{Infobox pageant titleholder | name =ಝಾವೋ ನಾ <br>赵娜 | birth_name = ಝಾವೋ ನಾ | birth_date = <!-- High quality source required per [[WP:BLPPRIVACY]] --> | birth_place = ಜಿನಾನ್, ಶಾಂಡಾಂಗ್, ಚೀನಾ | homepage = | hometown = |image=Zhao Na at the Miss Universe 2025 After Party.png |caption=Zhao in 2025 | education = {{ubl|ಶಾಂಡಾಂಗ್ ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ|ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ}} | height =1.83m<ref>{{cite news |title=10 thí sinh diện đầm nhà mốt Việt ở bán kết Miss Universe 2025 |url=https://ngoisao.vnexpress.net/10-thi-sinh-dien-dam-nha-mot-viet-o-ban-ket-miss-universe-2025-4968613.html}}</ref> | title = {{ubl|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ 2025|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2025|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ 2025}} | competitions = {{ubl| ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ 2024(Winner; Assumed)|ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2025|(ಟಾಪ್ 12)|(ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ)}} }} ''ಝಾವೋ ನಾ'' ಒಬ್ಬ ಚೀನೀ <!-- ಅವರು MOS:ROLEBIO --> ಸೌಂದರ್ಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಶೀರ್ಷಿಕೆದಾರರಿಂದ ಗಮನಾರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಅವರು ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2025 ನಲ್ಲಿ ಚೀನಾವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು, ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಟಾಪ್ 12 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. == ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ == ಝಾವೋ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದರು.<ref>{{Cite web |last=胡哲 |title=China's Zhao Na crowned Miss Universe Asia 2025 |url=https://www.chinadaily.com.cn/a/202511/26/WS6926c844a310d6866eb2b8ba.html |access-date=2025-12-23 |website=www.chinadaily.com.cn}}</ref>ಝಾವೊ ಶಾಂಡಾಂಗ್ ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಣಕಾಸು ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಪದವಿಪೂರ್ವ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು ಕ್ವೀನ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ದಿಂದ ವ್ಯವಹಾರ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ <ref name=":0" /> ಪಡೆದರು. <ref>{{Cite news |title=Miss Universe China 2025 Biography |url= |access-date=}}</ref> ==ಪ್ರದರ್ಶನ== ===ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ 2024=== ಝಾವೋ ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಚೀನಾ 2024 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ರನ್ನರ್ ಅಪ್ ಆಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಮಾಜಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತೆ ಕ್ಸಿನ್ಯಿಂಗ್ ಝು ಅವರು ಅಪ್ರಾಪ್ತ ವಯಸ್ಸಿನವರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಅವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.<ref>{{Cite web |last=张天磊 |title=侯旭合摘得桂冠！！第 72 届环球小姐中国区大赛皇冠之夜：华丽落幕，星光绽放 |url=https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |access-date=2025-12-08 |website=caijing.chinadaily.com.cn |archive-date=2024-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127093947/https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=Oktaviani |first=Kiki |title=Pro-Kontra Kontes Miss Universe China, Gelar Juara Dicopot gegara Usia |url=https://www.detik.com/kalimantan/berita/d-7877792/pro-kontra-kontes-miss-universe-china-gelar-juara-dicopot-gegara-usia |access-date=2025-12-08 |website=detikKalimantan |language=id-ID}}</ref><ref>{{Cite news |last=VnExpress |title=Miss Universe China Xinying Zhu stripped of title for 'inability to fulfill duties' - VnExpress International |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807190427/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |archive-date=2025-08-07 |access-date=2025-12-08 |work=VnExpress International – Latest news, business, travel and analysis from Vietnam |language=en |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite news |date=26 October 2025 |title=「完美模板、顏值巨高」山東姑娘趙娜 下月參加環球小姐選美 |trans-title="Perfect template, extremely beautiful" Shandong girl Zhao Na will compete in the Miss Universe pageant next month |url=https://www.worldjournal.com/wj/story/121343/9096690 |access-date=29 October 2025 |website=[[World Journal]] |language=zh-hant}}</ref><ref name=":3">{{cite web |title=Miss Universe China stripped of crown |date=11 April 2025 |url=https://www.vietnam.vn/en/hoa-hau-hoan-vu-trung-quoc-bi-tuoc-vuong-mien}}</ref> ===ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2025=== ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಝಾವೋ ಚೀನಾವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು,<ref name=":3" /> ಮತ್ತು ಅಗ್ರ 12 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ತಲುಪಿತು.<ref>{{Cite web |date=2025-11-21 |title=Miss Universe 2025 Top 12 Full List: See if your favorite made it |url=https://www.hola.com/us/entertainment/20251121868751/miss-universe-2025-top-12-full-list/ |access-date=2025-11-22 |website=HOLA! USA |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-11-21 |title=Miss Universe 2025 Top 30 Full List: Did your favorite make the cut? |url=https://www.hola.com/us/entertainment/20251121868750/miss-universe-2025-live-top-30-full-list/ |access-date=2025-11-22 |website=HOLA! USA |language=en-us}}</ref>ಮೆಕ್ಸಿಕೋದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ 2024 ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಜಿಯಾ ಕಿ ಅಗ್ರ 30 ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ನಂತರ, ಚೀನಾ ಸತತ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಸೆಮಿಫೈನಲ್ ತಲುಪಿದೆ.<ref>{{Cite web |last=Llemit |first=Kathleen A. |title=LIST: Miss Universe 2024 Top 30, including Philippines |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400642/list-miss-universe-2024-top-30-including-philippines |access-date=2025-11-22 |website=Philstar.com}}</ref> ನಂತರ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಝಾವೊ ಅವರನ್ನು ಮಿಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್‌ನ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತೆ ಚೆಲ್ಸಿಯಾ ಮನಾಲೊ ನಂತರ ಝಾವೊ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.<ref>{{Cite web |last=胡哲 |title=China's Zhao Na crowned Miss Universe Asia 2025 |url=https://www.chinadaily.com.cn/a/202511/26/WS6926c844a310d6866eb2b8ba.html |access-date=2025-12-08 |website=www.chinadaily.com.cn}}</ref><ref>{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |title=China's Zhao Na succeeds Chelsea Manalo as Miss Universe Asia |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/22/2488313/chinas-zhao-na-succeeds-chelsea-manalo-miss-universe-asia |access-date=2025-11-22 |website=Philstar.com}}</ref> == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == {{Reflist}} == ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು == *[http://missuniverseds.com/index.php?m=Home&c=Index&a=testfc] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250611215306/http://missuniverseds.com/index.php?m=Home&c=Index&a=testfc |date=2025-06-11 }} *{{instagram|zhaona_zena}} {{S-start}} {{S-ach}} {{s-bef|before={{flagicon|Philippines}} [[Chelsea Manalo]]}} {{s-ttl|title=[[Miss Universe|Miss Universe Asia]] |years=[[Miss Universe 2025|2025]]}} {{S-aft|after=''Incumbent''}} {{S-bef|before=Sūn Jia Qi}} {{S-ttl|title=[[Miss Universe China]] |years=[[Miss International 2024|2024]]}} {{S-aft|after=''Incumbent''}} {{S-end}} {{Miss Universe 2025 delegates}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Na, Zhao}} [[Category:2005 births]] [[Category:Chinese beauty pageant winners]] [[Category:Chinese female models]] [[Category:Living people]] [[Category:Miss Universe 2025 contestants]] [[Category:Chinese people]] [[Category:People from Shandong]] gzb8ttum7x2m5w6k99sjiud5okckqm7 0 179216 1374265 2026-05-27T15:48:17Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374265 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Calla_palustris2.jpg | image2 = Illustration Calla palustris0.jpg | image2_caption = ''Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz 1885'' | status = G5 | status_system = TNC | status_ref = <ref>{{cite web |title=''Calla palustris'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.130791/Calla_palustris |publisher=[[NatureServe]] |access-date=22 March 2023}}</ref> | status2 = LC | status2_system = IUCN3.1 | status2_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Calla palustris'' |article-number=e.T167822A42334121 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T167822A42334121.en}}</ref> | display_parents = 3 | grandparent_authority = Bartl. | genus = Calla | parent_authority = [[Carl Linnaeus|L.]] | species = palustris | authority = L. | synonyms = Of the genus:<ref name=POWO_2733-1/> {{genus list |hidden=no |Aroides |Heist. ex Fabr. |Callaion |Raf. |Callaria |Raf. |Provenzalia |Adans. }} Of the species:<ref name=POWO_86508-1>{{Cite POWO|title=''Calla palustris'' L..|id=86508-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> {{species list |hidden=yes |Calla brevis |(Raf.) Á.Löve & D.Löve |Calla cordifolia |Stokes |Calla generalis |E.H.L.Krause |Calla ovatifolia |Gilib. |Callaion bispatha |(Raf.) Raf. |Callaion brevis |(Raf.) Raf. |Callaion heterophylla |(Raf.) Raf. |Callaion palustris |(L.) Raf. |Dracunculus paludosus |Montandon |Provenzalia bispatha |Raf. |Provenzalia brevis |Raf. |Provenzalia heterophyla |Raf. |Provenzalia palustris |(L.) Raf. }} }} '''ಕ್ಯಾಲ''' [[ಏರೇಸೀ]] ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ರಿಚರ್ಡಿಯ, ಏಲಮ್‍ಲಿಲ್ಲಿ ಎಂಬವು ಇದರ ಪರ್ಯಾಯ ನಾಮಗಳು. ತನ್ನ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂಗೊಂಚಲ ಕವಚಗಳಿಂದಾಗಿ (ಸ್ಪೇತ್) ಉದ್ಯಾನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಅಂಚುಸಸ್ಯ ಇಲ್ಲವೆ ಕುಂಡಸಸ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಇದೊಂದು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಭೂಮಿ]]ಯೊಳಗೆ ಹರಡಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯುವ ತನ್ನ ಪ್ರಕಂದದಿಂದಾಗಿ ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕಂದದಿಂದ ಮೊದಲ ವರ್ಷ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುವುವಾದರೂ ಅನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡೇ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. [[ಎಲೆ]]ಗಳಿಗೆ ಕೊಳವೆಯಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ಹೃದಯದಾಕಾರದ ಅಲಗೂ ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಪೇಡಿಕ್ಸ್ ಬಗೆಯದು. ಇದಕ್ಕೆ ಚೆಲುವಾದ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಕವಚವಿದೆ. ಇದು ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಬೇರುಕಾಂಡದ ಮೂಲಿಕೆಯ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ . ಎಲೆಗಳು ದುಂಡಾದ ಅಥವಾ ಹೃದಯದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ, 6–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 2 +^1/4 – 4​​+10–20 ಸೆಂ.ಮೀ (4–8 ಇಂಚು) ಎಲೆಯ ತೊಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ^3/4 _ಇಂಚು  ) ಉದ್ದ, ಮತ್ತು4–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 4​​+³ ⁄ ₄  ಇಂಚು) ಅಗಲ. ಹಸಿರು-ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸುಮಾರು 4–6ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 2​​+^1/4 ಇಂಚು ) ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ  ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಈ ಹಣ್ಣು ಕೆಂಪು ಹಣ್ಣುಗಳ ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಹಲವಾರು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ . ₇ <ref>{{eFloras|1|0027260|Calla palustris |first=Sue A. |last=Thompson |family=Araceae}}</ref><ref>{{eFloras|2|200027260|Calla palustris |first1=Heng |last1=Li |first2=Peter C. |last2=Boyce |first3=Josef |last3=Bogner |family=Araceae}}</ref> ಈ ಸಸ್ಯವು ತಾಜಾವಾಗಿದ್ದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಕ್ಸಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಅಂಶದಿಂದಾಗಿ ತುಂಬಾ ವಿಷಕಾರಿಯಾಗಿದೆ , ಆದರೆ ಬೇರುಕಾಂಡ ( ''ಕ್ಯಾಲಡಿಯಮ್'' , ''ಕೊಲೊಕಾಸಿಯಾ'' ಮತ್ತು ''ಅರಮ್‌ನಂತೆ'' ) ಒಣಗಿಸಿ, ಪುಡಿಮಾಡಿ, ಸೋರಿ ಮತ್ತು ಕುದಿಸಿದ ನಂತರ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.</ref><ref>{{cite web |url=http://www.epharmacognosy.com/2012/05/wild-calla-calla-palustris-poisonous.html |website=Pharmacognosy |title=Wild calla-Calla palustris-Poisonous plants}}</ref> == ವರ್ಗೀಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರ == ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ'' ಕುಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಏಕೈಕ ಜಾತಿಯಾದ ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್ ಅನ್ನು'' ಮೊದಲು 1753 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಲ್ ಲಿನ್ನಿಯಸ್ ವಿವರಿಸಿದರು <ref name=POWO_2733-1>{{Cite POWO|title=''Calla'' L..|id=2733-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> . ಈ ಕುಲವು ಹಿಂದೆ ಹಲವಾರು ಇತರ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಇವುಗಳನ್ನು ಈಗ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕುಲವಾದ ''ಜಾಂಟೆಡೆಶಿಯಾಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉಷ್ಣವಲಯದ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಈ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಲಿಲ್ಲಿಗಳು" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸಿ. ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ'' ಗೊಂದಲಗೊಳ್ಳಬಾರದು .<ref>{{Cite web |date=2024-04-03 |title=Calla Lily Care: Grow Stunning Blooms All Season Long |url=https://www.plantgardener.com/caring-for-calla-lilies/ |access-date=2024-06-03 |website=www.plantgardener.com |language=en-us}}</ref>. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾ.ಎಲಿಯೋಟಿಯಾನ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾ.ಆಲ್ಬೊಮ್ಯಾಕ್ಯುಲೇಟ ಎಂಬುವು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಪ್ರಭೇದಗಳು. ==ವಿತರಣೆ== ಇದು ಉತ್ತರ ಗೋಳಾರ್ಧದ ತಂಪಾದ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ , ಮಧ್ಯ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್ (ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ, ಆದರೆ ಬ್ರಿಟನ್ ಅಲ್ಲ), ಉತ್ತರ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾ ( ಅಲಾಸ್ಕಾ , ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು) ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. <ref name=POWO_2733-1/><ref>Govaerts, R. & Frodin, D.G. (2002). World Checklist and Bibliography of Araceae (and Acoraceae): 1–560. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew.</ref> ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲವನ್ನು ಪ್ರಕಂದದ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಪ್ರಕಂದಗಳನ್ನು ನಾಟಿಮಾಡಲು ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್-ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ತೇವ ಬೇಕಾದರೂ ನೆಲ ಜೌಗಾಗಿರಬಾರದು. ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣು ಅಗತ್ಯ. [[ಚಳಿಗಾಲ]]ದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಸಸ್ಯಭಾಗ ಸತ್ತು ಪ್ರಕಂದ ಸುಪ್ತಾವಸ್ಥೆಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳ ವೇಳೆಗೆ ಹೊಸ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಅನಂತರ ಹೂ ಅರಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * {{Go Botany |genus=Calla |species=palustris |link=1}} * [http://www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinder/PlantFinderDetails.aspx?kempercode=f267 Missouri Gardening, plant finder, Gardening Help] * [http://plants.ces.ncsu.edu/plants/all/calla-palustris/ North Carolina State University Cooperative Extension] * [http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html Connecticut Botanical Society, Wild Calla (Water Arum)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130531210733/http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html |date=2013-05-31 }} * {{Minnesota Wildflowers |Calla palustris (Wild Calla) |flower|wild-calla}} * [http://www.botanic-gardens-ljubljana.com/en/component/plants/calla-palustris University Botanic Gardens at Ljubljana] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== qntnbne6q3v1qrbfsobugtvkduw9h47 1374266 1374265 2026-05-27T15:48:56Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374266 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Calla_palustris2.jpg | image2 = Illustration Calla palustris0.jpg | image2_caption = ''Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz 1885'' | status = G5 | status_system = TNC | status_ref = <ref>{{cite web |title=''Calla palustris'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.130791/Calla_palustris |publisher=[[NatureServe]] |access-date=22 March 2023}}</ref> | status2 = LC | status2_system = IUCN3.1 | status2_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Calla palustris'' |article-number=e.T167822A42334121 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T167822A42334121.en}}</ref> | display_parents = 3 | grandparent_authority = Bartl. | genus = Calla | parent_authority = [[Carl Linnaeus|L.]] | species = palustris | authority = L. | synonyms = Of the genus:<ref name=POWO_2733-1/> {{genus list |hidden=no |Aroides |Heist. ex Fabr. |Callaion |Raf. |Callaria |Raf. |Provenzalia |Adans. }} Of the species:<ref name=POWO_86508-1>{{Cite POWO|title=''Calla palustris'' L..|id=86508-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> {{species list |hidden=yes |Calla brevis |(Raf.) Á.Löve & D.Löve |Calla cordifolia |Stokes |Calla generalis |E.H.L.Krause |Calla ovatifolia |Gilib. |Callaion bispatha |(Raf.) Raf. |Callaion brevis |(Raf.) Raf. |Callaion heterophylla |(Raf.) Raf. |Callaion palustris |(L.) Raf. |Dracunculus paludosus |Montandon |Provenzalia bispatha |Raf. |Provenzalia brevis |Raf. |Provenzalia heterophyla |Raf. |Provenzalia palustris |(L.) Raf. }} }} '''ಕ್ಯಾಲ''' [[ಏರೇಸೀ]] ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ರಿಚರ್ಡಿಯ, ಏಲಮ್‍ಲಿಲ್ಲಿ ಎಂಬವು ಇದರ ಪರ್ಯಾಯ ನಾಮಗಳು. ತನ್ನ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂಗೊಂಚಲ ಕವಚಗಳಿಂದಾಗಿ (ಸ್ಪೇತ್) ಉದ್ಯಾನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಅಂಚುಸಸ್ಯ ಇಲ್ಲವೆ ಕುಂಡಸಸ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಇದೊಂದು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಭೂಮಿ]]ಯೊಳಗೆ ಹರಡಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯುವ ತನ್ನ ಪ್ರಕಂದದಿಂದಾಗಿ ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕಂದದಿಂದ ಮೊದಲ ವರ್ಷ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುವುವಾದರೂ ಅನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡೇ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. [[ಎಲೆ]]ಗಳಿಗೆ ಕೊಳವೆಯಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ಹೃದಯದಾಕಾರದ ಅಲಗೂ ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಪೇಡಿಕ್ಸ್ ಬಗೆಯದು. ಇದಕ್ಕೆ ಚೆಲುವಾದ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಕವಚವಿದೆ. ಇದು ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಬೇರುಕಾಂಡದ ಮೂಲಿಕೆಯ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ . ಎಲೆಗಳು ದುಂಡಾದ ಅಥವಾ ಹೃದಯದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ, 6–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 2 +^1/4 – 4​​+10–20 ಸೆಂ.ಮೀ (4–8 ಇಂಚು) ಎಲೆಯ ತೊಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ^3/4 _ಇಂಚು  ) ಉದ್ದ, ಮತ್ತು4–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 4​​+³ ⁄ ₄  ಇಂಚು) ಅಗಲ. ಹಸಿರು-ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸುಮಾರು 4–6ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 2​​+^1/4 ಇಂಚು ) ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ  ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಈ ಹಣ್ಣು ಕೆಂಪು ಹಣ್ಣುಗಳ ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಹಲವಾರು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ . ₇ <ref>{{eFloras|1|0027260|Calla palustris |first=Sue A. |last=Thompson |family=Araceae}}</ref><ref>{{eFloras|2|200027260|Calla palustris |first1=Heng |last1=Li |first2=Peter C. |last2=Boyce |first3=Josef |last3=Bogner |family=Araceae}}</ref> ಈ ಸಸ್ಯವು ತಾಜಾವಾಗಿದ್ದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಕ್ಸಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಅಂಶದಿಂದಾಗಿ ತುಂಬಾ ವಿಷಕಾರಿಯಾಗಿದೆ , ಆದರೆ ಬೇರುಕಾಂಡ ( ''ಕ್ಯಾಲಡಿಯಮ್'' , ''ಕೊಲೊಕಾಸಿಯಾ'' ಮತ್ತು ''ಅರಮ್‌ನಂತೆ'' ) ಒಣಗಿಸಿ, ಪುಡಿಮಾಡಿ, ಸೋರಿ ಮತ್ತು ಕುದಿಸಿದ ನಂತರ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.</ref><ref>{{cite web |url=http://www.epharmacognosy.com/2012/05/wild-calla-calla-palustris-poisonous.html |website=Pharmacognosy |title=Wild calla-Calla palustris-Poisonous plants}}</ref> == ವರ್ಗೀಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರ == ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ'' ಕುಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಏಕೈಕ ಜಾತಿಯಾದ ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್ ಅನ್ನು'' ಮೊದಲು 1753 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಲ್ ಲಿನ್ನಿಯಸ್ ವಿವರಿಸಿದರು <ref name=POWO_2733-1>{{Cite POWO|title=''Calla'' L..|id=2733-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> . ಈ ಕುಲವು ಹಿಂದೆ ಹಲವಾರು ಇತರ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಇವುಗಳನ್ನು ಈಗ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕುಲವಾದ ''ಜಾಂಟೆಡೆಶಿಯಾಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉಷ್ಣವಲಯದ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಈ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಲಿಲ್ಲಿಗಳು" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸಿ. ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ'' ಗೊಂದಲಗೊಳ್ಳಬಾರದು .<ref>{{Cite web |date=2024-04-03 |title=Calla Lily Care: Grow Stunning Blooms All Season Long |url=https://www.plantgardener.com/caring-for-calla-lilies/ |access-date=2024-06-03 |website=www.plantgardener.com |language=en-us}}</ref>. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾ.ಎಲಿಯೋಟಿಯಾನ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾ.ಆಲ್ಬೊಮ್ಯಾಕ್ಯುಲೇಟ ಎಂಬುವು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಪ್ರಭೇದಗಳು. ==ವಿತರಣೆ== ಇದು ಉತ್ತರ ಗೋಳಾರ್ಧದ ತಂಪಾದ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ , ಮಧ್ಯ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್ (ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ, ಆದರೆ ಬ್ರಿಟನ್ ಅಲ್ಲ), ಉತ್ತರ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾ ( ಅಲಾಸ್ಕಾ , ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು) ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. <ref name=POWO_2733-1/><ref>Govaerts, R. & Frodin, D.G. (2002). World Checklist and Bibliography of Araceae (and Acoraceae): 1–560. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew.</ref> ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲವನ್ನು ಪ್ರಕಂದದ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಪ್ರಕಂದಗಳನ್ನು ನಾಟಿಮಾಡಲು ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್-ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ತೇವ ಬೇಕಾದರೂ ನೆಲ ಜೌಗಾಗಿರಬಾರದು. ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣು ಅಗತ್ಯ. [[ಚಳಿಗಾಲ]]ದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಸಸ್ಯಭಾಗ ಸತ್ತು ಪ್ರಕಂದ ಸುಪ್ತಾವಸ್ಥೆಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳ ವೇಳೆಗೆ ಹೊಸ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಅನಂತರ ಹೂ ಅರಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * {{Go Botany |genus=Calla |species=palustris |link=1}} * [http://www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinder/PlantFinderDetails.aspx?kempercode=f267 Missouri Gardening, plant finder, Gardening Help] * [http://plants.ces.ncsu.edu/plants/all/calla-palustris/ North Carolina State University Cooperative Extension] * [http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html Connecticut Botanical Society, Wild Calla (Water Arum)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130531210733/http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html |date=2013-05-31 }} * {{Minnesota Wildflowers |Calla palustris (Wild Calla) |flower|wild-calla}} * [http://www.botanic-gardens-ljubljana.com/en/component/plants/calla-palustris University Botanic Gardens at Ljubljana] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] 8f9704glnc3egna3hr0dpqr5pki3mkd 1374267 1374266 2026-05-27T15:49:24Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374267 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | image = Calla_palustris2.jpg | image2 = Illustration Calla palustris0.jpg | image2_caption = ''Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz 1885'' | status = G5 | status_system = TNC | status_ref = <ref>{{cite web |title=''Calla palustris'' |url=https://explorer.natureserve.org/Taxon/ELEMENT_GLOBAL.2.130791/Calla_palustris |publisher=[[NatureServe]] |access-date=22 March 2023}}</ref> | status2 = LC | status2_system = IUCN3.1 | status2_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Lansdown, R.V. |year=2014 |title=''Calla palustris'' |article-number=e.T167822A42334121 |doi=10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T167822A42334121.en}}</ref> | display_parents = 3 | grandparent_authority = Bartl. | genus = Calla | parent_authority = [[Carl Linnaeus|L.]] | species = palustris | authority = L. | synonyms = Of the genus:<ref name=POWO_2733-1/> {{genus list |hidden=no |Aroides |Heist. ex Fabr. |Callaion |Raf. |Callaria |Raf. |Provenzalia |Adans. }} Of the species:<ref name=POWO_86508-1>{{Cite POWO|title=''Calla palustris'' L..|id=86508-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> {{species list |hidden=yes |Calla brevis |(Raf.) Á.Löve & D.Löve |Calla cordifolia |Stokes |Calla generalis |E.H.L.Krause |Calla ovatifolia |Gilib. |Callaion bispatha |(Raf.) Raf. |Callaion brevis |(Raf.) Raf. |Callaion heterophylla |(Raf.) Raf. |Callaion palustris |(L.) Raf. |Dracunculus paludosus |Montandon |Provenzalia bispatha |Raf. |Provenzalia brevis |Raf. |Provenzalia heterophyla |Raf. |Provenzalia palustris |(L.) Raf. }} }} '''ಕ್ಯಾಲ''' [[ಏರೇಸೀ]] ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ರಿಚರ್ಡಿಯ, ಏಲಮ್‍ಲಿಲ್ಲಿ ಎಂಬವು ಇದರ ಪರ್ಯಾಯ ನಾಮಗಳು. ತನ್ನ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂಗೊಂಚಲ ಕವಚಗಳಿಂದಾಗಿ (ಸ್ಪೇತ್) ಉದ್ಯಾನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದೆ. ಇದನ್ನು ಅಂಚುಸಸ್ಯ ಇಲ್ಲವೆ ಕುಂಡಸಸ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಇದೊಂದು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಭೂಮಿ]]ಯೊಳಗೆ ಹರಡಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯುವ ತನ್ನ ಪ್ರಕಂದದಿಂದಾಗಿ ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕಂದದಿಂದ ಮೊದಲ ವರ್ಷ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುವುವಾದರೂ ಅನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡೇ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. [[ಎಲೆ]]ಗಳಿಗೆ ಕೊಳವೆಯಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ಹೃದಯದಾಕಾರದ ಅಲಗೂ ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಪೇಡಿಕ್ಸ್ ಬಗೆಯದು. ಇದಕ್ಕೆ ಚೆಲುವಾದ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಕವಚವಿದೆ. ಇದು ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಬೇರುಕಾಂಡದ ಮೂಲಿಕೆಯ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ . ಎಲೆಗಳು ದುಂಡಾದ ಅಥವಾ ಹೃದಯದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ, 6–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 2 +^1/4 – 4​​+10–20 ಸೆಂ.ಮೀ (4–8 ಇಂಚು) ಎಲೆಯ ತೊಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ^3/4 _ಇಂಚು  ) ಉದ್ದ, ಮತ್ತು4–12 ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 4​​+³ ⁄ ₄  ಇಂಚು) ಅಗಲ. ಹಸಿರು-ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸುಮಾರು 4–6ಸೆಂ.ಮೀ ( 1+^1/2 – 2​​+^1/4 ಇಂಚು ) ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ  ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಈ ಹಣ್ಣು ಕೆಂಪು ಹಣ್ಣುಗಳ ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಹಲವಾರು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ . ₇ <ref>{{eFloras|1|0027260|Calla palustris |first=Sue A. |last=Thompson |family=Araceae}}</ref><ref>{{eFloras|2|200027260|Calla palustris |first1=Heng |last1=Li |first2=Peter C. |last2=Boyce |first3=Josef |last3=Bogner |family=Araceae}}</ref> ಈ ಸಸ್ಯವು ತಾಜಾವಾಗಿದ್ದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಕ್ಸಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಅಂಶದಿಂದಾಗಿ ತುಂಬಾ ವಿಷಕಾರಿಯಾಗಿದೆ , ಆದರೆ ಬೇರುಕಾಂಡ ( ''ಕ್ಯಾಲಡಿಯಮ್'' , ''ಕೊಲೊಕಾಸಿಯಾ'' ಮತ್ತು ''ಅರಮ್‌ನಂತೆ'' ) ಒಣಗಿಸಿ, ಪುಡಿಮಾಡಿ, ಸೋರಿ ಮತ್ತು ಕುದಿಸಿದ ನಂತರ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.</ref><ref>{{cite web |url=http://www.epharmacognosy.com/2012/05/wild-calla-calla-palustris-poisonous.html |website=Pharmacognosy |title=Wild calla-Calla palustris-Poisonous plants}}</ref> == ವರ್ಗೀಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರ == ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ'' ಕುಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಏಕೈಕ ಜಾತಿಯಾದ ''ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್ ಅನ್ನು'' ಮೊದಲು 1753 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಲ್ ಲಿನ್ನಿಯಸ್ ವಿವರಿಸಿದರು <ref name=POWO_2733-1>{{Cite POWO|title=''Calla'' L..|id=2733-1|access-date=2026-01-10|mode=cs1}}</ref> . ಈ ಕುಲವು ಹಿಂದೆ ಹಲವಾರು ಇತರ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಇವುಗಳನ್ನು ಈಗ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕುಲವಾದ ''ಜಾಂಟೆಡೆಶಿಯಾಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉಷ್ಣವಲಯದ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಈ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಕ್ಯಾಲ್ಲಾ ಲಿಲ್ಲಿಗಳು" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸಿ. ಪಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ'' ಗೊಂದಲಗೊಳ್ಳಬಾರದು .<ref>{{Cite web |date=2024-04-03 |title=Calla Lily Care: Grow Stunning Blooms All Season Long |url=https://www.plantgardener.com/caring-for-calla-lilies/ |access-date=2024-06-03 |website=www.plantgardener.com |language=en-us}}</ref>. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾ.ಎಲಿಯೋಟಿಯಾನ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾ.ಆಲ್ಬೊಮ್ಯಾಕ್ಯುಲೇಟ ಎಂಬುವು ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಪ್ರಭೇದಗಳು. ==ವಿತರಣೆ== ಇದು ಉತ್ತರ ಗೋಳಾರ್ಧದ ತಂಪಾದ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ , ಮಧ್ಯ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್ (ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ, ಆದರೆ ಬ್ರಿಟನ್ ಅಲ್ಲ), ಉತ್ತರ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾ ( ಅಲಾಸ್ಕಾ , ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು) ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. <ref name=POWO_2733-1/><ref>Govaerts, R. & Frodin, D.G. (2002). World Checklist and Bibliography of Araceae (and Acoraceae): 1–560. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew.</ref> ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲವನ್ನು ಪ್ರಕಂದದ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಪ್ರಕಂದಗಳನ್ನು ನಾಟಿಮಾಡಲು ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್-ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ತೇವ ಬೇಕಾದರೂ ನೆಲ ಜೌಗಾಗಿರಬಾರದು. ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣು ಅಗತ್ಯ. [[ಚಳಿಗಾಲ]]ದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಸಸ್ಯಭಾಗ ಸತ್ತು ಪ್ರಕಂದ ಸುಪ್ತಾವಸ್ಥೆಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳ ವೇಳೆಗೆ ಹೊಸ ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿ ಅನಂತರ ಹೂ ಅರಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * {{Go Botany |genus=Calla |species=palustris |link=1}} * [http://www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinder/PlantFinderDetails.aspx?kempercode=f267 Missouri Gardening, plant finder, Gardening Help] * [http://plants.ces.ncsu.edu/plants/all/calla-palustris/ North Carolina State University Cooperative Extension] * [http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html Connecticut Botanical Society, Wild Calla (Water Arum)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130531210733/http://www.ct-botanical-society.org/galleries/callapalu.html |date=2013-05-31 }} * {{Minnesota Wildflowers |Calla palustris (Wild Calla) |flower|wild-calla}} * [http://www.botanic-gardens-ljubljana.com/en/component/plants/calla-palustris University Botanic Gardens at Ljubljana] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] rok2y2fmjexukqdh8yz3yqhy8mgztrg 0 179217 1374268 2026-05-27T16:39:54Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374268 wikitext text/x-wiki {{Chembox | Verifiedfields = changed | Watchedfields = changed | verifiedrevid = 447673815 | Reference = <ref>''[[Merck Index]]'', 12th Edition, Sodium polymetaphosphate, '''8814'''</ref> | ImageFile = sodium hexametaphosphate.png | ImageFile_Ref = {{chemboximage|correct|??}} | ImageName = Skeletal formula of sodium hexametaphosphate | ImageFile2 = Hexametafosforečnan sodný.jpg | IUPACName = sodium ''cyclo''-hexaphosphate | OtherNames = Calgon S<br /> Glassy sodium<br /> Graham's salt<br /> Hexasodium metaphosphate<br /> Metaphosphoric acid, hexasodium salt |Section1={{Chembox Identifiers | CASNo = 68915-31-1 | CASNo_Ref = {{cascite|changed|EPA}} | PubChem = 24968 | ChemSpiderID = 23340 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | EINECS = 233-343-1 | MeSHName = sodium+polymetaphosphate | UNII = N40N91DW96 | SMILES = [O-]P1(=O)OP(=O)([O-])OP(=O)([O-])OP(=O)(OP(=O)(OP(=O)(O1)[O-])[O-])[O-].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+] | StdInChI = 1S/6Na.H6O18P6/c;;;;;;1-19(2)13-20(3,4)15-22(7,8)17-24(11,12)18-23(9,10)16-21(5,6)14-19/h;;;;;;(H,1,2)(H,3,4)(H,5,6)(H,7,8)(H,9,10)(H,11,12)/q6*+1;/p-6 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} | StdInChIKey = GCLGEJMYGQKIIW-UHFFFAOYSA-H | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} }} |Section2={{Chembox Properties | Formula = {{chem2|Na6[(PO3)6]}} | MolarMass = 611.7704 g mol⁻¹ | Appearance = White crystals | Odor = odorless | Density = 2.484 g/cm³ | MeltingPtC = 628 | BoilingPtC = 1500 | Solubility = soluble | SolubleOther = insoluble in organic solvents | RefractIndex = 1.482 }} |Section3={{Chembox Hazards | ExternalSDS = [http://hazard.com/msds/mf/baker/baker/files/s3866.htm hazard.com] | MainHazards = Irritant | GHS_ref=<ref>{{cite web |title=C&L Inventory |url=https://echa.europa.eu/information-on-chemicals/cl-inventory-database/-/discli/details/3602 |website=echa.europa.eu}}</ref> | GHSPictograms = {{GHS07}} | GHSSignalWord = Warning | HPhrases = {{H-phrases|319}} | PPhrases = {{P-phrases|}} | LD50 = 3.053 g kg⁻¹ }} |Section4={{Chembox Related | OtherAnions = [[Trisodium phosphate]]<br />[[Tetrasodium pyrophosphate]]<br />[[Pentasodium triphosphate]] | OtherCompounds = [[Sodium trimetaphosphate]] }} }} '''ಕ್ಯಾಲಗಾನ್''' ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಮೆಟಫಾಸ್ಫೇಟಿನ (SHMP) {{chem2|Na6[(PO3)6]}}.<ref name=G&E>{{Greenwood&Earnshaw2nd|page=530}}</ref> ವಾಣಿಜ್ಯ ನಾಮ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== [[ಬಣ್ಣ]]ವಿಲ್ಲದ, [[ವಾಸನೆ]]ಯಿಲ್ಲದ, ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುವ, ತಟ್ಟೆಯ ರೂಪದ, [[ಹರಳು (ಭೌತವಿಜ್ಞಾನ)|ಹರಳು]]ಗಳ ಅಥವಾ ಪುಡಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಂಯುಕ್ತ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಟೆಟ್ರಸೋಡಿಯಂ ಪೈರೊಫಾಸ್ಫೇಟು ಸಹ ಇರುತ್ತದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಕರಗುವಿಕೆ ಬಲು ನಿಧಾನ. ಜೈವಿಕ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ಅತಿ ಬೆವರಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆವರಿನ ವಾಸನೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅತಿ ಬೆವರು ಬಂದು ಒತ್ತಿಕೊಂದು ಹುಣ್ಣು ಆಗದಂತೆ ಮಾಡಲು ಇದರ 5% ಪುಡಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಕ ದೂಳಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಯ್ಲರಿಗೆ ಹಾಕುವ ನೀರನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲು, ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಇದರ ವಿವಿಧ ಸಾರಗಳ ದ್ರಾವಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಗಾನಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಯೋಗವೂ ಉಂಟು. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಿಷಕ್ರಿಮಿಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವಾಗ ಕುದಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುವುದೂ ಬೂದಿ ಕೂಡುವುದೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. SHMP ಅನ್ನು ಸೀಕ್ವೆಸ್ಟ್ರಾಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು E ಸಂಖ್ಯೆ E452i ಅಡಿಯಲ್ಲಿ [[ಆಹಾರ]] ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿವಿಧ [[ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು|ಕೈಗಾರಿಕೆ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . pH ಅನ್ನು 8.0–8.6 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್]] ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ SHMP ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು [[ಮಾರ್ಜಕ]]ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು SHMP ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ . ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್‌ನ ಗಮನಾರ್ಹ ಬಳಕೆಯೆಂದರೆ [[ಜೇಡಿಮಣ್ಣು|ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿ]]ನ ಆಧಾರಿತ [[ಸೆರಾಮಿಕ್ಸ್|ಸೆರಾಮಿಕ್]] ಕಣಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಫ್ಲೋಕ್ಯುಲಂಟ್ ಆಗಿ <ref>''The Role Of Sodium Hexametaphosphate In The Dissolution Process Of Kaolinite And Kaolin''F. Andreola; E.Castellini; T.Manfredini; M.Romagnoli. Journal of the European Ceramic Society, Volume 24, Number 7, June 2004.</ref><ref>''Impact Of Dispersants On The Mechanical Strength Development Of Alumina-Spinel Self-Flowing Refractory Castables.'' Sasan Otroj, Mohammad Reza Nilforushan, Arash Daghighi, Reza Marzban. Ceramics – Silikáty 54 (3) 284–289 (2010)</ref><ref>''Effect Of Adding Sodium Hexametaphosphate Liquefier On Basic Properties Of Calcium Phosphate Cements''. S. Hesaraki; A. Zamanian; F. Moztarzadeh. Journal of Biomedical Materials Research Part A. Vol. 88A, No. 2, 2009</ref><ref>''Study Of Clay’s Mineralogy Effect On Rheological Behavior Of Ceramic Suspensions Using An Experimental Design.'' Afef Jmal Ayadi; Julien Soro; Amel Kamoun; Samir Baklouti. International Journal of Recent Research and Applied Studies 14 (2). February 2013.</ref>. ಮಣ್ಣಿನ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಜೇಡಿಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಸರಣ ಏಜೆಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ <ref>ASTM D422 – 63(2007) Standard Test Method for Particle-Size Analysis of Soils.</ref>. ಇದನ್ನು ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಕಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಟರ್ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref>{{cite web |url=http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |title=Crest Pro-Health Frequently Asked Questions |access-date=2012-11-20 |archive-date=2012-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121119051133/http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |url-status=dead }}</ref> ==ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕ== ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ, SHMP ಅನ್ನು ಎಮಲ್ಸಿಫೈಯರ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ . ಕೃತಕ ಮೇಪಲ್ ಸಿರಪ್, ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧ ಹಾಲು, ಚೀಸ್ ಪುಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಪ್ಸ್, ಅನುಕರಣೆ ಚೀಸ್, ಹಾಲಿನ ಟಾಪಿಂಗ್, ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಭಾಗ, ಹುರಿದ ಗೋಮಾಂಸ, ಮೀನು ಫಿಲೆಟ್‌ಗಳು, ಹಣ್ಣಿನ ಜೆಲ್ಲಿ, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು, ಸಲಾಡ್ ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್, ಹೆರಿಂಗ್, ಉಪಾಹಾರ ಧಾನ್ಯ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್, ಬಿಯರ್ ಮತ್ತು ಬಾಟಲ್ ಪಾನೀಯಗಳು, ಇತರ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ SHMP ಇರಬಹುದು.<ref>{{cite web | url=http://www.befoodsmart.com/ingredients/sodium-hexametaphosphate.php | title=Ingredient Results - Sodium Hexametaphosphate}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.fda.gov/food/ingredientspackaginglabeling/foodadditivesingredients/ucm091048.htm | archive-url=https://web.archive.org/web/20130321053934/http://www.fda.gov/Food/IngredientsPackagingLabeling/FoodAdditivesIngredients/ucm091048.htm | url-status=dead | archive-date=March 21, 2013 | title=Food Additives & Ingredients - Food Additive Status List| website=[[Food and Drug Administration]]| date=26 August 2021}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/cfrsearch.cfm?fr=173.310 | archive-url=https://web.archive.org/web/20030915154637/http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/CFRSearch.cfm?FR=173.310 | url-status=dead | archive-date=September 15, 2003 | title=CFR - Code of Federal Regulations Title 21}}</ref> ==ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉಪ್ಪು== SHMP ಅನ್ನು ಡೈಮಂಡ್ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಬ್ರೈಟ್ & ಸಾಫ್ಟ್ ಸಾಲ್ಟ್ ಪೆಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 0.03% ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್]] ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಏಕೈಕ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿದೆ . ==ತಯಾರಿ== ಸೋಡಿಯಂ ಆಮ್ಲ ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಮೋನೋಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ SHMP ಅನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ : :{{chem2|2 NaH2PO4 -> Na2H2P2O7 + H2O}} ತರುವಾಯ, ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಅನುಗುಣವಾದ ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ: :{{chem2|3 Na2H2P2O7 -> (NaPO3)6 + 3 H2O}} ನಂತರ ತ್ವರಿತ ತಂಪಾಗಿಸುವಿಕೆ. ==ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು== SHMP ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಮ್ಲೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಶಾಖದಲ್ಲಿ, ಸೋಡಿಯಂ ಟ್ರೈಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಆಗಿ ಹೈಡ್ರೋಲೈಸ್ ಆಗುತ್ತದೆ . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://web.archive.org/web/20080602175604/http://www.ohsah.bc.ca/index.php?section_id=393 Occupational Health and Safety Agency for Healthcare in British Columbia] * [https://www.fishersci.com/store/msds?partNumber=S333500&productDescription=SODIUM+METAPHOSPHAT+PURIF+500G&vendorId=VN00033897&countryCode=US&language=en Material Safety Data Sheet] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== krflwne0uni20o4i3f0dtfl9o1k4eyj 1374269 1374268 2026-05-27T16:40:50Z VASANTH S.N. 728 1374269 wikitext text/x-wiki {{Chembox | Verifiedfields = changed | Watchedfields = changed | verifiedrevid = 447673815 | Reference = <ref>''[[Merck Index]]'', 12th Edition, Sodium polymetaphosphate, '''8814'''</ref> | ImageFile = sodium hexametaphosphate.png | ImageFile_Ref = {{chemboximage|correct|??}} | ImageName = Skeletal formula of sodium hexametaphosphate | ImageFile2 = Hexametafosforečnan sodný.jpg | IUPACName = sodium ''cyclo''-hexaphosphate | OtherNames = Calgon S<br /> Glassy sodium<br /> Graham's salt<br /> Hexasodium metaphosphate<br /> Metaphosphoric acid, hexasodium salt |Section1={{Chembox Identifiers | CASNo = 68915-31-1 | CASNo_Ref = {{cascite|changed|EPA}} | PubChem = 24968 | ChemSpiderID = 23340 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | EINECS = 233-343-1 | MeSHName = sodium+polymetaphosphate | UNII = N40N91DW96 | SMILES = [O-]P1(=O)OP(=O)([O-])OP(=O)([O-])OP(=O)(OP(=O)(OP(=O)(O1)[O-])[O-])[O-].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+] | StdInChI = 1S/6Na.H6O18P6/c;;;;;;1-19(2)13-20(3,4)15-22(7,8)17-24(11,12)18-23(9,10)16-21(5,6)14-19/h;;;;;;(H,1,2)(H,3,4)(H,5,6)(H,7,8)(H,9,10)(H,11,12)/q6*+1;/p-6 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} | StdInChIKey = GCLGEJMYGQKIIW-UHFFFAOYSA-H | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} }} |Section2={{Chembox Properties | Formula = {{chem2|Na6[(PO3)6]}} | MolarMass = 611.7704 g mol⁻¹ | Appearance = White crystals | Odor = odorless | Density = 2.484 g/cm³ | MeltingPtC = 628 | BoilingPtC = 1500 | Solubility = soluble | SolubleOther = insoluble in organic solvents | RefractIndex = 1.482 }} |Section3={{Chembox Hazards | ExternalSDS = [http://hazard.com/msds/mf/baker/baker/files/s3866.htm hazard.com] | MainHazards = Irritant | GHS_ref=<ref>{{cite web |title=C&L Inventory |url=https://echa.europa.eu/information-on-chemicals/cl-inventory-database/-/discli/details/3602 |website=echa.europa.eu}}</ref> | GHSPictograms = {{GHS07}} | GHSSignalWord = Warning | HPhrases = {{H-phrases|319}} | PPhrases = {{P-phrases|}} | LD50 = 3.053 g kg⁻¹ }} |Section4={{Chembox Related | OtherAnions = [[Trisodium phosphate]]<br />[[Tetrasodium pyrophosphate]]<br />[[Pentasodium triphosphate]] | OtherCompounds = [[Sodium trimetaphosphate]] }} }} '''ಕ್ಯಾಲಗಾನ್''' ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಮೆಟಫಾಸ್ಫೇಟಿನ (SHMP) - {{chem2|Na6[(PO3)6]}}.<ref name=G&E>{{Greenwood&Earnshaw2nd|page=530}}</ref> ವಾಣಿಜ್ಯ ನಾಮ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== [[ಬಣ್ಣ]]ವಿಲ್ಲದ, [[ವಾಸನೆ]]ಯಿಲ್ಲದ, ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುವ, ತಟ್ಟೆಯ ರೂಪದ, [[ಹರಳು (ಭೌತವಿಜ್ಞಾನ)|ಹರಳು]]ಗಳ ಅಥವಾ ಪುಡಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಂಯುಕ್ತ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಟೆಟ್ರಸೋಡಿಯಂ ಪೈರೊಫಾಸ್ಫೇಟು ಸಹ ಇರುತ್ತದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಕರಗುವಿಕೆ ಬಲು ನಿಧಾನ. ಜೈವಿಕ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ಅತಿ ಬೆವರಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆವರಿನ ವಾಸನೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅತಿ ಬೆವರು ಬಂದು ಒತ್ತಿಕೊಂದು ಹುಣ್ಣು ಆಗದಂತೆ ಮಾಡಲು ಇದರ 5% ಪುಡಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಕ ದೂಳಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಯ್ಲರಿಗೆ ಹಾಕುವ ನೀರನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲು, ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಇದರ ವಿವಿಧ ಸಾರಗಳ ದ್ರಾವಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಗಾನಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಯೋಗವೂ ಉಂಟು. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಿಷಕ್ರಿಮಿಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವಾಗ ಕುದಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುವುದೂ ಬೂದಿ ಕೂಡುವುದೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. SHMP ಅನ್ನು ಸೀಕ್ವೆಸ್ಟ್ರಾಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು E ಸಂಖ್ಯೆ E452i ಅಡಿಯಲ್ಲಿ [[ಆಹಾರ]] ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿವಿಧ [[ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು|ಕೈಗಾರಿಕೆ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . pH ಅನ್ನು 8.0–8.6 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್]] ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ SHMP ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು [[ಮಾರ್ಜಕ]]ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು SHMP ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ . ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್‌ನ ಗಮನಾರ್ಹ ಬಳಕೆಯೆಂದರೆ [[ಜೇಡಿಮಣ್ಣು|ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿ]]ನ ಆಧಾರಿತ [[ಸೆರಾಮಿಕ್ಸ್|ಸೆರಾಮಿಕ್]] ಕಣಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಫ್ಲೋಕ್ಯುಲಂಟ್ ಆಗಿ <ref>''The Role Of Sodium Hexametaphosphate In The Dissolution Process Of Kaolinite And Kaolin''F. Andreola; E.Castellini; T.Manfredini; M.Romagnoli. Journal of the European Ceramic Society, Volume 24, Number 7, June 2004.</ref><ref>''Impact Of Dispersants On The Mechanical Strength Development Of Alumina-Spinel Self-Flowing Refractory Castables.'' Sasan Otroj, Mohammad Reza Nilforushan, Arash Daghighi, Reza Marzban. Ceramics – Silikáty 54 (3) 284–289 (2010)</ref><ref>''Effect Of Adding Sodium Hexametaphosphate Liquefier On Basic Properties Of Calcium Phosphate Cements''. S. Hesaraki; A. Zamanian; F. Moztarzadeh. Journal of Biomedical Materials Research Part A. Vol. 88A, No. 2, 2009</ref><ref>''Study Of Clay’s Mineralogy Effect On Rheological Behavior Of Ceramic Suspensions Using An Experimental Design.'' Afef Jmal Ayadi; Julien Soro; Amel Kamoun; Samir Baklouti. International Journal of Recent Research and Applied Studies 14 (2). February 2013.</ref>. ಮಣ್ಣಿನ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಜೇಡಿಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಸರಣ ಏಜೆಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ <ref>ASTM D422 – 63(2007) Standard Test Method for Particle-Size Analysis of Soils.</ref>. ಇದನ್ನು ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಕಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಟರ್ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref>{{cite web |url=http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |title=Crest Pro-Health Frequently Asked Questions |access-date=2012-11-20 |archive-date=2012-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121119051133/http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |url-status=dead }}</ref> ==ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕ== ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ, SHMP ಅನ್ನು ಎಮಲ್ಸಿಫೈಯರ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ . ಕೃತಕ ಮೇಪಲ್ ಸಿರಪ್, ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧ ಹಾಲು, ಚೀಸ್ ಪುಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಪ್ಸ್, ಅನುಕರಣೆ ಚೀಸ್, ಹಾಲಿನ ಟಾಪಿಂಗ್, ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಭಾಗ, ಹುರಿದ ಗೋಮಾಂಸ, ಮೀನು ಫಿಲೆಟ್‌ಗಳು, ಹಣ್ಣಿನ ಜೆಲ್ಲಿ, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು, ಸಲಾಡ್ ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್, ಹೆರಿಂಗ್, ಉಪಾಹಾರ ಧಾನ್ಯ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್, ಬಿಯರ್ ಮತ್ತು ಬಾಟಲ್ ಪಾನೀಯಗಳು, ಇತರ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ SHMP ಇರಬಹುದು.<ref>{{cite web | url=http://www.befoodsmart.com/ingredients/sodium-hexametaphosphate.php | title=Ingredient Results - Sodium Hexametaphosphate}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.fda.gov/food/ingredientspackaginglabeling/foodadditivesingredients/ucm091048.htm | archive-url=https://web.archive.org/web/20130321053934/http://www.fda.gov/Food/IngredientsPackagingLabeling/FoodAdditivesIngredients/ucm091048.htm | url-status=dead | archive-date=March 21, 2013 | title=Food Additives & Ingredients - Food Additive Status List| website=[[Food and Drug Administration]]| date=26 August 2021}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/cfrsearch.cfm?fr=173.310 | archive-url=https://web.archive.org/web/20030915154637/http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/CFRSearch.cfm?FR=173.310 | url-status=dead | archive-date=September 15, 2003 | title=CFR - Code of Federal Regulations Title 21}}</ref> ==ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉಪ್ಪು== SHMP ಅನ್ನು ಡೈಮಂಡ್ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಬ್ರೈಟ್ & ಸಾಫ್ಟ್ ಸಾಲ್ಟ್ ಪೆಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 0.03% ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್]] ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಏಕೈಕ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿದೆ . ==ತಯಾರಿ== ಸೋಡಿಯಂ ಆಮ್ಲ ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಮೋನೋಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ SHMP ಅನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ : :{{chem2|2 NaH2PO4 -> Na2H2P2O7 + H2O}} ತರುವಾಯ, ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಅನುಗುಣವಾದ ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ: :{{chem2|3 Na2H2P2O7 -> (NaPO3)6 + 3 H2O}} ನಂತರ ತ್ವರಿತ ತಂಪಾಗಿಸುವಿಕೆ. ==ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು== SHMP ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಮ್ಲೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಶಾಖದಲ್ಲಿ, ಸೋಡಿಯಂ ಟ್ರೈಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಆಗಿ ಹೈಡ್ರೋಲೈಸ್ ಆಗುತ್ತದೆ . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://web.archive.org/web/20080602175604/http://www.ohsah.bc.ca/index.php?section_id=393 Occupational Health and Safety Agency for Healthcare in British Columbia] * [https://www.fishersci.com/store/msds?partNumber=S333500&productDescription=SODIUM+METAPHOSPHAT+PURIF+500G&vendorId=VN00033897&countryCode=US&language=en Material Safety Data Sheet] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 9nzu17p1pqk5za481x520ypo0lzp8j7 1374270 1374269 2026-05-27T16:41:40Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374270 wikitext text/x-wiki {{Chembox | Verifiedfields = changed | Watchedfields = changed | verifiedrevid = 447673815 | Reference = <ref>''[[Merck Index]]'', 12th Edition, Sodium polymetaphosphate, '''8814'''</ref> | ImageFile = sodium hexametaphosphate.png | ImageFile_Ref = {{chemboximage|correct|??}} | ImageName = Skeletal formula of sodium hexametaphosphate | ImageFile2 = Hexametafosforečnan sodný.jpg | IUPACName = sodium ''cyclo''-hexaphosphate | OtherNames = Calgon S<br /> Glassy sodium<br /> Graham's salt<br /> Hexasodium metaphosphate<br /> Metaphosphoric acid, hexasodium salt |Section1={{Chembox Identifiers | CASNo = 68915-31-1 | CASNo_Ref = {{cascite|changed|EPA}} | PubChem = 24968 | ChemSpiderID = 23340 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | EINECS = 233-343-1 | MeSHName = sodium+polymetaphosphate | UNII = N40N91DW96 | SMILES = [O-]P1(=O)OP(=O)([O-])OP(=O)([O-])OP(=O)(OP(=O)(OP(=O)(O1)[O-])[O-])[O-].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+] | StdInChI = 1S/6Na.H6O18P6/c;;;;;;1-19(2)13-20(3,4)15-22(7,8)17-24(11,12)18-23(9,10)16-21(5,6)14-19/h;;;;;;(H,1,2)(H,3,4)(H,5,6)(H,7,8)(H,9,10)(H,11,12)/q6*+1;/p-6 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} | StdInChIKey = GCLGEJMYGQKIIW-UHFFFAOYSA-H | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} }} |Section2={{Chembox Properties | Formula = {{chem2|Na6[(PO3)6]}} | MolarMass = 611.7704 g mol⁻¹ | Appearance = White crystals | Odor = odorless | Density = 2.484 g/cm³ | MeltingPtC = 628 | BoilingPtC = 1500 | Solubility = soluble | SolubleOther = insoluble in organic solvents | RefractIndex = 1.482 }} |Section3={{Chembox Hazards | ExternalSDS = [http://hazard.com/msds/mf/baker/baker/files/s3866.htm hazard.com] | MainHazards = Irritant | GHS_ref=<ref>{{cite web |title=C&L Inventory |url=https://echa.europa.eu/information-on-chemicals/cl-inventory-database/-/discli/details/3602 |website=echa.europa.eu}}</ref> | GHSPictograms = {{GHS07}} | GHSSignalWord = Warning | HPhrases = {{H-phrases|319}} | PPhrases = {{P-phrases|}} | LD50 = 3.053 g kg⁻¹ }} |Section4={{Chembox Related | OtherAnions = [[Trisodium phosphate]]<br />[[Tetrasodium pyrophosphate]]<br />[[Pentasodium triphosphate]] | OtherCompounds = [[Sodium trimetaphosphate]] }} }} '''ಕ್ಯಾಲಗಾನ್''' ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಮೆಟಫಾಸ್ಫೇಟಿನ (SHMP) - {{chem2|Na6[(PO3)6]}}.<ref name=G&E>{{Greenwood&Earnshaw2nd|page=530}}</ref> ವಾಣಿಜ್ಯ ನಾಮ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== [[ಬಣ್ಣ]]ವಿಲ್ಲದ, [[ವಾಸನೆ]]ಯಿಲ್ಲದ, ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುವ, ತಟ್ಟೆಯ ರೂಪದ, [[ಹರಳು (ಭೌತವಿಜ್ಞಾನ)|ಹರಳು]]ಗಳ ಅಥವಾ ಪುಡಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಂಯುಕ್ತ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಟೆಟ್ರಸೋಡಿಯಂ ಪೈರೊಫಾಸ್ಫೇಟು ಸಹ ಇರುತ್ತದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಕರಗುವಿಕೆ ಬಲು ನಿಧಾನ. ಜೈವಿಕ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ಅತಿ ಬೆವರಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆವರಿನ ವಾಸನೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅತಿ ಬೆವರು ಬಂದು ಒತ್ತಿಕೊಂದು ಹುಣ್ಣು ಆಗದಂತೆ ಮಾಡಲು ಇದರ 5% ಪುಡಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಕ ದೂಳಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಯ್ಲರಿಗೆ ಹಾಕುವ ನೀರನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲು, ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಇದರ ವಿವಿಧ ಸಾರಗಳ ದ್ರಾವಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಗಾನಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಯೋಗವೂ ಉಂಟು. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಿಷಕ್ರಿಮಿಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವಾಗ ಕುದಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುವುದೂ ಬೂದಿ ಕೂಡುವುದೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. SHMP ಅನ್ನು ಸೀಕ್ವೆಸ್ಟ್ರಾಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು E ಸಂಖ್ಯೆ E452i ಅಡಿಯಲ್ಲಿ [[ಆಹಾರ]] ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿವಿಧ [[ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು|ಕೈಗಾರಿಕೆ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . pH ಅನ್ನು 8.0–8.6 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್]] ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ SHMP ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು [[ಮಾರ್ಜಕ]]ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು SHMP ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ . ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್‌ನ ಗಮನಾರ್ಹ ಬಳಕೆಯೆಂದರೆ [[ಜೇಡಿಮಣ್ಣು|ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿ]]ನ ಆಧಾರಿತ [[ಸೆರಾಮಿಕ್ಸ್|ಸೆರಾಮಿಕ್]] ಕಣಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಫ್ಲೋಕ್ಯುಲಂಟ್ ಆಗಿ <ref>''The Role Of Sodium Hexametaphosphate In The Dissolution Process Of Kaolinite And Kaolin''F. Andreola; E.Castellini; T.Manfredini; M.Romagnoli. Journal of the European Ceramic Society, Volume 24, Number 7, June 2004.</ref><ref>''Impact Of Dispersants On The Mechanical Strength Development Of Alumina-Spinel Self-Flowing Refractory Castables.'' Sasan Otroj, Mohammad Reza Nilforushan, Arash Daghighi, Reza Marzban. Ceramics – Silikáty 54 (3) 284–289 (2010)</ref><ref>''Effect Of Adding Sodium Hexametaphosphate Liquefier On Basic Properties Of Calcium Phosphate Cements''. S. Hesaraki; A. Zamanian; F. Moztarzadeh. Journal of Biomedical Materials Research Part A. Vol. 88A, No. 2, 2009</ref><ref>''Study Of Clay’s Mineralogy Effect On Rheological Behavior Of Ceramic Suspensions Using An Experimental Design.'' Afef Jmal Ayadi; Julien Soro; Amel Kamoun; Samir Baklouti. International Journal of Recent Research and Applied Studies 14 (2). February 2013.</ref>. ಮಣ್ಣಿನ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಜೇಡಿಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಸರಣ ಏಜೆಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ <ref>ASTM D422 – 63(2007) Standard Test Method for Particle-Size Analysis of Soils.</ref>. ಇದನ್ನು ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಕಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಟರ್ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref>{{cite web |url=http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |title=Crest Pro-Health Frequently Asked Questions |access-date=2012-11-20 |archive-date=2012-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121119051133/http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |url-status=dead }}</ref> ==ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕ== ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ, SHMP ಅನ್ನು ಎಮಲ್ಸಿಫೈಯರ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ . ಕೃತಕ ಮೇಪಲ್ ಸಿರಪ್, ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧ ಹಾಲು, ಚೀಸ್ ಪುಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಪ್ಸ್, ಅನುಕರಣೆ ಚೀಸ್, ಹಾಲಿನ ಟಾಪಿಂಗ್, ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಭಾಗ, ಹುರಿದ ಗೋಮಾಂಸ, ಮೀನು ಫಿಲೆಟ್‌ಗಳು, ಹಣ್ಣಿನ ಜೆಲ್ಲಿ, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು, ಸಲಾಡ್ ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್, ಹೆರಿಂಗ್, ಉಪಾಹಾರ ಧಾನ್ಯ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್, ಬಿಯರ್ ಮತ್ತು ಬಾಟಲ್ ಪಾನೀಯಗಳು, ಇತರ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ SHMP ಇರಬಹುದು.<ref>{{cite web | url=http://www.befoodsmart.com/ingredients/sodium-hexametaphosphate.php | title=Ingredient Results - Sodium Hexametaphosphate}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.fda.gov/food/ingredientspackaginglabeling/foodadditivesingredients/ucm091048.htm | archive-url=https://web.archive.org/web/20130321053934/http://www.fda.gov/Food/IngredientsPackagingLabeling/FoodAdditivesIngredients/ucm091048.htm | url-status=dead | archive-date=March 21, 2013 | title=Food Additives & Ingredients - Food Additive Status List| website=[[Food and Drug Administration]]| date=26 August 2021}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/cfrsearch.cfm?fr=173.310 | archive-url=https://web.archive.org/web/20030915154637/http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/CFRSearch.cfm?FR=173.310 | url-status=dead | archive-date=September 15, 2003 | title=CFR - Code of Federal Regulations Title 21}}</ref> ==ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉಪ್ಪು== SHMP ಅನ್ನು ಡೈಮಂಡ್ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಬ್ರೈಟ್ & ಸಾಫ್ಟ್ ಸಾಲ್ಟ್ ಪೆಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 0.03% ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್]] ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಏಕೈಕ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿದೆ . ==ತಯಾರಿ== ಸೋಡಿಯಂ ಆಮ್ಲ ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಮೋನೋಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ SHMP ಅನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ : :{{chem2|2 NaH2PO4 -> Na2H2P2O7 + H2O}} ತರುವಾಯ, ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಅನುಗುಣವಾದ ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ: :{{chem2|3 Na2H2P2O7 -> (NaPO3)6 + 3 H2O}} ನಂತರ ತ್ವರಿತ ತಂಪಾಗಿಸುವಿಕೆ. ==ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು== SHMP ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಮ್ಲೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಶಾಖದಲ್ಲಿ, ಸೋಡಿಯಂ ಟ್ರೈಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಆಗಿ ಹೈಡ್ರೋಲೈಸ್ ಆಗುತ್ತದೆ . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://web.archive.org/web/20080602175604/http://www.ohsah.bc.ca/index.php?section_id=393 Occupational Health and Safety Agency for Healthcare in British Columbia] * [https://www.fishersci.com/store/msds?partNumber=S333500&productDescription=SODIUM+METAPHOSPHAT+PURIF+500G&vendorId=VN00033897&countryCode=US&language=en Material Safety Data Sheet] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು]] qv7rhee3wr4q82yuzxg9e0qjnmxgy9f 1374271 1374270 2026-05-27T16:42:02Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374271 wikitext text/x-wiki {{Chembox | Verifiedfields = changed | Watchedfields = changed | verifiedrevid = 447673815 | Reference = <ref>''[[Merck Index]]'', 12th Edition, Sodium polymetaphosphate, '''8814'''</ref> | ImageFile = sodium hexametaphosphate.png | ImageFile_Ref = {{chemboximage|correct|??}} | ImageName = Skeletal formula of sodium hexametaphosphate | ImageFile2 = Hexametafosforečnan sodný.jpg | IUPACName = sodium ''cyclo''-hexaphosphate | OtherNames = Calgon S<br /> Glassy sodium<br /> Graham's salt<br /> Hexasodium metaphosphate<br /> Metaphosphoric acid, hexasodium salt |Section1={{Chembox Identifiers | CASNo = 68915-31-1 | CASNo_Ref = {{cascite|changed|EPA}} | PubChem = 24968 | ChemSpiderID = 23340 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | EINECS = 233-343-1 | MeSHName = sodium+polymetaphosphate | UNII = N40N91DW96 | SMILES = [O-]P1(=O)OP(=O)([O-])OP(=O)([O-])OP(=O)(OP(=O)(OP(=O)(O1)[O-])[O-])[O-].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+].[Na+] | StdInChI = 1S/6Na.H6O18P6/c;;;;;;1-19(2)13-20(3,4)15-22(7,8)17-24(11,12)18-23(9,10)16-21(5,6)14-19/h;;;;;;(H,1,2)(H,3,4)(H,5,6)(H,7,8)(H,9,10)(H,11,12)/q6*+1;/p-6 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} | StdInChIKey = GCLGEJMYGQKIIW-UHFFFAOYSA-H | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|changed|chemspider}} }} |Section2={{Chembox Properties | Formula = {{chem2|Na6[(PO3)6]}} | MolarMass = 611.7704 g mol⁻¹ | Appearance = White crystals | Odor = odorless | Density = 2.484 g/cm³ | MeltingPtC = 628 | BoilingPtC = 1500 | Solubility = soluble | SolubleOther = insoluble in organic solvents | RefractIndex = 1.482 }} |Section3={{Chembox Hazards | ExternalSDS = [http://hazard.com/msds/mf/baker/baker/files/s3866.htm hazard.com] | MainHazards = Irritant | GHS_ref=<ref>{{cite web |title=C&L Inventory |url=https://echa.europa.eu/information-on-chemicals/cl-inventory-database/-/discli/details/3602 |website=echa.europa.eu}}</ref> | GHSPictograms = {{GHS07}} | GHSSignalWord = Warning | HPhrases = {{H-phrases|319}} | PPhrases = {{P-phrases|}} | LD50 = 3.053 g kg⁻¹ }} |Section4={{Chembox Related | OtherAnions = [[Trisodium phosphate]]<br />[[Tetrasodium pyrophosphate]]<br />[[Pentasodium triphosphate]] | OtherCompounds = [[Sodium trimetaphosphate]] }} }} '''ಕ್ಯಾಲಗಾನ್''' ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಮೆಟಫಾಸ್ಫೇಟಿನ (SHMP) - {{chem2|Na6[(PO3)6]}}.<ref name=G&E>{{Greenwood&Earnshaw2nd|page=530}}</ref> ವಾಣಿಜ್ಯ ನಾಮ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== [[ಬಣ್ಣ]]ವಿಲ್ಲದ, [[ವಾಸನೆ]]ಯಿಲ್ಲದ, ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುವ, ತಟ್ಟೆಯ ರೂಪದ, [[ಹರಳು (ಭೌತವಿಜ್ಞಾನ)|ಹರಳು]]ಗಳ ಅಥವಾ ಪುಡಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಂಯುಕ್ತ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಟೆಟ್ರಸೋಡಿಯಂ ಪೈರೊಫಾಸ್ಫೇಟು ಸಹ ಇರುತ್ತದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಕರಗುವಿಕೆ ಬಲು ನಿಧಾನ. ಜೈವಿಕ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ==ಉಪಯೋಗಗಳು== ಅತಿ ಬೆವರಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆವರಿನ ವಾಸನೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅತಿ ಬೆವರು ಬಂದು ಒತ್ತಿಕೊಂದು ಹುಣ್ಣು ಆಗದಂತೆ ಮಾಡಲು ಇದರ 5% ಪುಡಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಕ ದೂಳಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಯ್ಲರಿಗೆ ಹಾಕುವ ನೀರನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲು, ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಇದರ ವಿವಿಧ ಸಾರಗಳ ದ್ರಾವಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಗಾನಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಯೋಗವೂ ಉಂಟು. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಿಷಕ್ರಿಮಿಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವಾಗ ಕುದಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುವುದೂ ಬೂದಿ ಕೂಡುವುದೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. SHMP ಅನ್ನು ಸೀಕ್ವೆಸ್ಟ್ರಾಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು E ಸಂಖ್ಯೆ E452i ಅಡಿಯಲ್ಲಿ [[ಆಹಾರ]] ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿವಿಧ [[ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು|ಕೈಗಾರಿಕೆ]]ಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . pH ಅನ್ನು 8.0–8.6 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್]] ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ SHMP ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು [[ಮಾರ್ಜಕ]]ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು SHMP ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ . ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್‌ನ ಗಮನಾರ್ಹ ಬಳಕೆಯೆಂದರೆ [[ಜೇಡಿಮಣ್ಣು|ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿ]]ನ ಆಧಾರಿತ [[ಸೆರಾಮಿಕ್ಸ್|ಸೆರಾಮಿಕ್]] ಕಣಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಫ್ಲೋಕ್ಯುಲಂಟ್ ಆಗಿ <ref>''The Role Of Sodium Hexametaphosphate In The Dissolution Process Of Kaolinite And Kaolin''F. Andreola; E.Castellini; T.Manfredini; M.Romagnoli. Journal of the European Ceramic Society, Volume 24, Number 7, June 2004.</ref><ref>''Impact Of Dispersants On The Mechanical Strength Development Of Alumina-Spinel Self-Flowing Refractory Castables.'' Sasan Otroj, Mohammad Reza Nilforushan, Arash Daghighi, Reza Marzban. Ceramics – Silikáty 54 (3) 284–289 (2010)</ref><ref>''Effect Of Adding Sodium Hexametaphosphate Liquefier On Basic Properties Of Calcium Phosphate Cements''. S. Hesaraki; A. Zamanian; F. Moztarzadeh. Journal of Biomedical Materials Research Part A. Vol. 88A, No. 2, 2009</ref><ref>''Study Of Clay’s Mineralogy Effect On Rheological Behavior Of Ceramic Suspensions Using An Experimental Design.'' Afef Jmal Ayadi; Julien Soro; Amel Kamoun; Samir Baklouti. International Journal of Recent Research and Applied Studies 14 (2). February 2013.</ref>. ಮಣ್ಣಿನ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಜೇಡಿಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಸರಣ ಏಜೆಂಟ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ <ref>ASTM D422 – 63(2007) Standard Test Method for Particle-Size Analysis of Soils.</ref>. ಇದನ್ನು ಟೂತ್‌ಪೇಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಕಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಟರ್ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref>{{cite web |url=http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |title=Crest Pro-Health Frequently Asked Questions |access-date=2012-11-20 |archive-date=2012-11-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121119051133/http://www.crestprohealth.com/pro-health-faq/ |url-status=dead }}</ref> ==ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕ== ಆಹಾರ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿ, SHMP ಅನ್ನು ಎಮಲ್ಸಿಫೈಯರ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ . ಕೃತಕ ಮೇಪಲ್ ಸಿರಪ್, ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧ ಹಾಲು, ಚೀಸ್ ಪುಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಪ್ಸ್, ಅನುಕರಣೆ ಚೀಸ್, ಹಾಲಿನ ಟಾಪಿಂಗ್, ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಭಾಗ, ಹುರಿದ ಗೋಮಾಂಸ, ಮೀನು ಫಿಲೆಟ್‌ಗಳು, ಹಣ್ಣಿನ ಜೆಲ್ಲಿ, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು, ಸಲಾಡ್ ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್, ಹೆರಿಂಗ್, ಉಪಾಹಾರ ಧಾನ್ಯ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್, ಬಿಯರ್ ಮತ್ತು ಬಾಟಲ್ ಪಾನೀಯಗಳು, ಇತರ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ SHMP ಇರಬಹುದು.<ref>{{cite web | url=http://www.befoodsmart.com/ingredients/sodium-hexametaphosphate.php | title=Ingredient Results - Sodium Hexametaphosphate}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.fda.gov/food/ingredientspackaginglabeling/foodadditivesingredients/ucm091048.htm | archive-url=https://web.archive.org/web/20130321053934/http://www.fda.gov/Food/IngredientsPackagingLabeling/FoodAdditivesIngredients/ucm091048.htm | url-status=dead | archive-date=March 21, 2013 | title=Food Additives & Ingredients - Food Additive Status List| website=[[Food and Drug Administration]]| date=26 August 2021}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/cfrsearch.cfm?fr=173.310 | archive-url=https://web.archive.org/web/20030915154637/http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/CFRSearch.cfm?FR=173.310 | url-status=dead | archive-date=September 15, 2003 | title=CFR - Code of Federal Regulations Title 21}}</ref> ==ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉಪ್ಪು== SHMP ಅನ್ನು ಡೈಮಂಡ್ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಬ್ರೈಟ್ & ಸಾಫ್ಟ್ ಸಾಲ್ಟ್ ಪೆಲೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 0.03% ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಸೋಡಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್]] ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಏಕೈಕ ಸಂಯೋಜಕವಾಗಿದೆ . ==ತಯಾರಿ== ಸೋಡಿಯಂ ಆಮ್ಲ ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಮೋನೋಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ SHMP ಅನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ : :{{chem2|2 NaH2PO4 -> Na2H2P2O7 + H2O}} ತರುವಾಯ, ಪೈರೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಅನುಗುಣವಾದ ಸೋಡಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಅನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ: :{{chem2|3 Na2H2P2O7 -> (NaPO3)6 + 3 H2O}} ನಂತರ ತ್ವರಿತ ತಂಪಾಗಿಸುವಿಕೆ. ==ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು== SHMP ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಮ್ಲೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಶಾಖದಲ್ಲಿ, ಸೋಡಿಯಂ ಟ್ರೈಮೆಟಾಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಸೋಡಿಯಂ ಆರ್ಥೋಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಆಗಿ ಹೈಡ್ರೋಲೈಸ್ ಆಗುತ್ತದೆ . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== * [https://web.archive.org/web/20080602175604/http://www.ohsah.bc.ca/index.php?section_id=393 Occupational Health and Safety Agency for Healthcare in British Columbia] * [https://www.fishersci.com/store/msds?partNumber=S333500&productDescription=SODIUM+METAPHOSPHAT+PURIF+500G&vendorId=VN00033897&countryCode=US&language=en Material Safety Data Sheet] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ]] 08wjdj6hh4eislf2ozkmdkxfveomxmi 0 179218 1374280 2026-05-28T04:41:25Z Alone 333336 73814 Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1352963547|Shantaveri Gopala Gowda]]" 1374280 wikitext text/x-wiki {{Infobox ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ | name = ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ | image = | alt = | caption = | office = [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಮೈಸೂರು ವಿಧಾನಸಭೆ]] ಸದಸ್ಯರು | constituency = ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ | term_start = 1962 | term_end = 1972 | predecessor = ಎ. ಆರ್. ಬದ್ರಿ ನಾರಾಯಣ್ | successor = ಕೋಣಂದೂರು ಲಿಂಗಪ್ಪ | constituency1 = ಸಾಗರ ಹೊಸನಗರ | termstart1 = 1952 | termend1 = 1957 | predecessor1 = ''ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಕ್ಷೇತ್ರ'' | successor1 = ''ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ'' | birth_date = ೧೪ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೨೩ | birth_place = ಆರಗ, [[ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ]], [[ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1972|06|09|1923|03|14}} | death_place = [[ಬೆಂಗಳೂರು]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]], ಭಾರತ | education = | alma_mater = | spouse = ಸೋನಕ್ಕ | children = 2 }} '''ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ''' (14 ಮಾರ್ಚ್ 1923 - 9 ಜೂನ್ 1972) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ [[ಸಮಾಜವಾದ|ಸಮಾಜವಾದಿ]] ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು 1952, 1962 ಮತ್ತು 1967 ರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿ [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ]] ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=23 April 2004 |title=Araga Jnanendra set to do a hat trick? |url=http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20040729084804/http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm |archive-date=29 July 2004 |access-date=7 April 2013 |work=[[The Hindu]] |location=[[Chennai]]}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20040729084804/http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm "Araga Jnanendra set to do a hat trick?"]. ''[[ದಿ ಹಿಂದೂ|The Hindu]]''. [[ಚೆನ್ನೈ|Chennai]]. 23 April 2004. Archived from [http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm the original] on 29 July 2004<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">7 April</span> 2013</span>.</cite></ref> ಅವರನ್ನು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಾಜವಾದಿ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಮತ್ತು [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ]] ಸಮಾಜವಾದದ ಪ್ರವರ್ತಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |year=1992 |title=Bangarappa pulls a favourite son act |url=https://books.google.com/books?id=F2ZDAAAAYAAJ |work=[[India Today]]}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[https://books.google.com/books?id=F2ZDAAAAYAAJ "Bangarappa pulls a favourite son act"]. ''[[India Today]]''. 1992.</cite></ref> ಅವರು [[ರಾಮ ಮನೋಹರ ಲೋಹಿಯಾ|ರಾಮ್ ಮನೋಹರ್ ಲೋಹಿಯಾ]] ಅವರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ನಾಯಕತ್ವವು 1951 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಅವರನ್ನು "ವರ್ಚಸ್ವಿ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರು ಅನೇಕ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Naik |first=Murahari D. |url=https://books.google.com/books?id=r_7sAAAAMAAJ&q=%22Shantaveri+Gopala+Gowda%22 |title=Agrarian Unrest in Karnataka |publisher=Reliance Publishing House |year=1989 |isbn=9788185047454 |series=Volume 4 of Sociological Publications in Honour of K. Ishwaran |location=[[New Delhi]]}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNaik1989">Naik, Murahari D. (1989). [https://books.google.com/books?id=r_7sAAAAMAAJ&q=%22Shantaveri+Gopala+Gowda%22 ''Agrarian Unrest in Karnataka'']. Volume 4 of Sociological Publications in Honour of K. Ishwaran. [[ನವ ದೆಹಲಿ|New Delhi]]: Reliance Publishing House. [[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಖ್ಯೆ|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/9788185047454|<bdi>9788185047454</bdi>]].</cite></ref>ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವಾರು ಸಮಾಜವಾದಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು, ಅವರಲ್ಲಿ [[ಜೆ ಹೆಚ್ ಪಟೇಲ್|ಜೆ.ಎಚ್. ಪಟೇಲ್]], <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=13 December 2000 |title=Patel was a flamboyant politician known for sharp wit |url=http://www.indianexpress.com/Storyold/166849 |access-date=7 April 2013 |work=[[The Indian Express]] |location=Mumbai}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[http://www.indianexpress.com/Storyold/166849 "Patel was a flamboyant politician known for sharp wit"]. ''[[ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್|The Indian Express]]''. Mumbai. 13 December 2000<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">7 April</span> 2013</span>.</cite></ref> [[ಎಸ್. ಬಂಗಾರಪ್ಪ|ಬಂಗಾರಪ್ಪ]], [[ಎಸ್. ಎಂ. ಕೃಷ್ಣ|ಎಸ್.ಎಂ. ಕೃಷ್ಣ]] ಮತ್ತು [[ಡಿ. ದೇವರಾಜ ಅರಸ್|ಡಿ. ದೇವರಾಜ್ ಅರಸ್]] ಸೇರಿದ್ದಾರೆ, ಇವರಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಮುಂದೆ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಾದರು. ಬಡವರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದ ಗೌಡರ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಆಳವನ್ನು ಅರಸು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದರು. ಭೂ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು [[ಮೈಸೂರು|ಮೈಸೂರಿನಿಂದ]] ಕರ್ನಾಟಕ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡುವುದು ಗೌಡರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಒಡನಾಟದಿಂದಾಗಿ. kvdzqy0ftkisqj03b9zpqqb0ly1oei5 1374281 1374280 2026-05-28T04:56:34Z Alone 333336 73814 /* */ 1374281 wikitext text/x-wiki {{Infobox ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ | name = ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ | image = | alt = | caption = | office = [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಮೈಸೂರು ವಿಧಾನಸಭೆ]] ಸದಸ್ಯರು | constituency = ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ | term_start = 1962 | term_end = 1972 | predecessor = ಎ. ಆರ್. ಬದ್ರಿ ನಾರಾಯಣ್ | successor = ಕೋಣಂದೂರು ಲಿಂಗಪ್ಪ | constituency1 = ಸಾಗರ ಹೊಸನಗರ | termstart1 = 1952 | termend1 = 1957 | predecessor1 = ''ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಕ್ಷೇತ್ರ'' | successor1 = ''ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ'' | birth_date = ೧೪ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೨೩ | birth_place = ಆರಗ, [[ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ]], [[ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1972|06|09|1923|03|14}} | death_place = [[ಬೆಂಗಳೂರು]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]], ಭಾರತ | education = | alma_mater = | spouse = ಸೋನಕ್ಕ | children = 2 }} '''ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡ''' (14 ಮಾರ್ಚ್ 1923 - 9 ಜೂನ್ 1972) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ [[ಸಮಾಜವಾದ|ಸಮಾಜವಾದಿ]] ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು 1952, 1962 ಮತ್ತು 1967 ರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿ [[ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭೆ|ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ]] ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=23 April 2004 |title=Araga Jnanendra set to do a hat trick? |url=http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20040729084804/http://www.hindu.com/2004/04/23/stories/2004042308960500.htm |archive-date=29 July 2004 |access-date=7 April 2013 |work=[[The Hindu]] |location=[[Chennai]]}}</ref> ಅವರನ್ನು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಾಜವಾದಿ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಮತ್ತು [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ]] ಸಮಾಜವಾದದ ಪ್ರವರ್ತಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |year=1992 |title=Bangarappa pulls a favourite son act |url=https://books.google.com/books?id=F2ZDAAAAYAAJ |work=[[India Today]]}}</ref> ಅವರು [[ರಾಮ ಮನೋಹರ ಲೋಹಿಯಾ|ರಾಮ್ ಮನೋಹರ್ ಲೋಹಿಯಾ]] ಅವರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ನಾಯಕತ್ವವು 1951 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಅವರನ್ನು "ವರ್ಚಸ್ವಿ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರು ಅನೇಕ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Naik |first=Murahari D. |url=https://books.google.com/books?id=r_7sAAAAMAAJ&q=%22Shantaveri+Gopala+Gowda%22 |title=Agrarian Unrest in Karnataka |publisher=Reliance Publishing House |year=1989 |isbn=9788185047454 |series=Volume 4 of Sociological Publications in Honour of K. Ishwaran |location=[[New Delhi]]}}</ref>ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವಾರು ಸಮಾಜವಾದಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು, ಅವರಲ್ಲಿ [[ಜೆ ಹೆಚ್ ಪಟೇಲ್|ಜೆ.ಎಚ್. ಪಟೇಲ್]], <ref>{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=13 December 2000 |title=Patel was a flamboyant politician known for sharp wit |url=http://www.indianexpress.com/Storyold/166849 |access-date=7 April 2013 |work=[[The Indian Express]] |location=Mumbai}}</ref> [[ಎಸ್. ಬಂಗಾರಪ್ಪ|ಬಂಗಾರಪ್ಪ]], [[ಎಸ್. ಎಂ. ಕೃಷ್ಣ|ಎಸ್.ಎಂ. ಕೃಷ್ಣ]] ಮತ್ತು [[ಡಿ. ದೇವರಾಜ ಅರಸ್|ಡಿ. ದೇವರಾಜ್ ಅರಸ್]] ಸೇರಿದ್ದಾರೆ, ಇವರಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಮುಂದೆ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಾದರು. ಬಡವರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದ ಗೌಡರ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಆಳವನ್ನು ಅರಸು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದರು. ಭೂ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು [[ಮೈಸೂರು|ಮೈಸೂರಿನಿಂದ]] ಕರ್ನಾಟಕ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡುವುದು ಗೌಡರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಒಡನಾಟದಿಂದಾಗಿ. ==ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ== ಗೋಪಾಲ ಗೌಡರು ಹಿಂದಿನ [[ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ]]ದ ಇಂದಿನ [[ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದ [[ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ]] ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಅರಗ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ, [[ಒಕ್ಕಲಿಗ]] ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.<ref>{{cite magazine |last=Gowda|first=H. H. Annaiah|date=5 September 1971|title=Vokkaligas|magazine=The Illustrated Weekly Of India Vol.92, No.27-39(Jul-Sep) 1971|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.110098/page/n617/mode/1up?q=Vokkaligas|location=Bombay|publisher=Times of India Press|pages=11–13}}</ref> ಅವರ ತಂದೆ ಕೊಲ್ಲುರಯ್ಯ ಗೌಡ, ಅವರು ಅಂಚೆ ಪೇದೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಶೇಷಮ್ಮ ಗೃಹಿಣಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಗೌಡರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಅಣ್ಣಂದಿರು ಇದ್ದರು: ಸಹೋದರ ಧರ್ಮಯ್ಯ ಮತ್ತು ಸಹೋದರಿ ಸಿದ್ಧಮ್ಮ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಅರಗದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಲೋಯರ್ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು [[ಶಿಕಾರಿಪುರ]]ದಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದರು. ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್ ಓದುತ್ತಿರುವಾಗ, ಗೌಡರು [[ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿ|ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ]] ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1942 ರಲ್ಲಿ [[ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳುವಳಿ|ಕ್ವಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ]] ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. [[ಟೆಲಿಗ್ರಾಫ್]] ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಅವರು [[ಗೊರೂರು ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್]], ಕೆ. ಟಿ. ಭಾಷ್ಯಂ, [[ಟಿ. ಮರಿಯಪ್ಪ]] ಮತ್ತು ಎಚ್. ಸಿದ್ದಯ್ಯ ರಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. 1944 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕೋರ್ಸ್|ಮಧ್ಯಂತರ ಕೋರ್ಸ್]] ಮುಂದುವರಿಸಲು ಶಿವಮೊಗ್ಗದ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ದಾಖಲಾಗುವ ಮೊದಲು ತಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು.<ref name="bio">{{cite book |title=Shantaveri Gopala Gowda |date=1999 |url=https://kla.kar.nic.in/assembly/elib/pdf/eresources/Shantaveri%20Gopalagowda.pdf |language=kn |access-date=11 May 2025}}</ref> ==ವೃತ್ತಿಜೀವನ== [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಾದ [[ಧರಮ್ ಸಿಂಗ್|ಎನ್. ಧರಂ ಸಿಂಗ್]] ಅವರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ನಂತರ, "ಶಾಂತವೇರಿ ಗೋಪಾಲ ಗೌಡರ ಆಂದೋಲನ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕೊಡುಗೆ ಶಾಸಕಾಂಗದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.<ref>{{cite news | title =Books on three parliamentarians released | newspaper =[[The Hindu]] | location =[[Chennai]] | date =2 January 2005 | url =http://www.hindu.com/2005/01/02/stories/2005010201490500.htm | archive-url =https://web.archive.org/web/20050216193120/http://www.hindu.com/2005/01/02/stories/2005010201490500.htm | url-status =dead | archive-date =16 February 2005 | accessdate =7 April 2013 }}</ref> ಗೌಡರ ವೃತ್ತಿಜೀವನವು ಕೃಷಿ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಚಾರದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿತ್ತು. ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿ ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗಿನ ಬಲವಾದ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವವು ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಭೂ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಚಳುವಳಿಯಾದ "ಕಾಗೋಡು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ"ದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಳುವಳಿಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಗೋಚರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವಾದಿ ಚಳುವಳಿ ಕ್ರಮೇಣ ಕುಸಿತವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರೈತ ಸಂಘದ ನಾಯಕ ಎಂ.ಡಿ. ನಂಜುಂಡಸ್ವಾಮಿ ಅವರನ್ನು ಗೌಡರು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗೌಡರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದುದ್ದಕ್ಕೂ, [[ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಅಡಿಗ]], [[ಡಾ. ಯು.ಆರ್.ಅನಂತಮೂರ್ತಿ|ಡಾ. ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿ]], [[ಪಿ.ಲಂಕೇಶ್|ಪಿ. ಲಂಕೇಶ್]], ಎಂ.ಡಿ. ನಂಜುಂಡಸ್ವಾಮಿ, ಸೇರಿದಂತೆ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ==ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ== ಗೌಡರು [[ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ]] ಮೂಲದ ವಕೀಲರ ಮಗಳು ಸೋನಕ್ಕ ಅವರನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 3, 1964 ರಂದು ವಿವಾಹವಾದರು. ಸೋನಕ್ಕ (ಮರಣ 2019) ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.<ref>{{cite web |title=Shantaveri Gopala Gowda's wife Sonakka no more |url=https://starofmysore.com/shantaveri-gopala-gowdas-wife-sonakka-no-more |website=Star of Mysore |access-date=12 May 2025 |date=2 November 2019}}</ref> ಈ ದಂಪತಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು: ಮಗಳು ಇಳಾ ಗೀತಾ (ಜನನ 1967) ಮತ್ತು ಮಗ ರಾಮಮನೋಹರ್ (ಜನನ 1968). ಗೌಡರು ತಮ್ಮ ಮಗನಿಗೆ ರಾಮ್ ಮನೋಹರ್ ಲೋಹಿಯಾ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಟ್ಟರು. 1970 ರ ನಂತರ ಗೌಡರ ಆರೋಗ್ಯ ಹದಗೆಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಜೂನ್ 9, 1972 ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ [[ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ (ಬೆಂಗಳೂರು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜು)|ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆ]] ನಿಧನರಾದರು.<ref name="bio"/> ಅವರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯೇ ಡಾ. ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿ ಬರೆದ "ಅವಸ್ಥೆ" ಕಾದಂಬರಿಗೆ ಆಧಾರವಾಯಿತು. 1987 ರಲ್ಲಿ, ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ನಟ ಅನಂತ್ ನಾಗ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು, ಇದು ಗೌಡರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಪಥವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== {{Reflist}} pmmu089nu1x6vt7tzwwjklbo6eg9ccg 3 179219 1374285 2026-05-28T06:22:14Z ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ 44987 ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ 1374285 wikitext text/x-wiki {{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Nagaraja d}} -- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೧:೫೨, ೨೮ ಮೇ ೨೦೨೬ (IST) hy1aevshk0wuiscuyw4nvrdxkadr2fv 0 179220 1374286 2026-05-28T07:43:19Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374286 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image =Starr 080716-9470 Calathea crotalifera.jpg | image_caption = ''Calathea crotalifera'' | taxon = Calathea | authority = [[Georg Friedrich Wilhelm Meyer|G.Mey.]] | subdivision_ranks = Species | subdivision = Numerous, see [[#List of species|text]] | synonyms =<!-- All synonyms are now synonyms of Goeppertia --> }} '''ಕ್ಯಾಲತೀಯ''' [[ಉದ್ಯಾನ]] ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಎಲೆಸಸ್ಯ. ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮರಂಟ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ [[ಸಸ್ಯ]]ವೆಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಮರಂಟಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮರಂಟದ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ [[ಬೀಜ]]ವಿದೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಕವಲೊಡೆದಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯದ ಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ 3 ಬೀಜಗಳು ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯವನ್ನು ಕುಂಡಸಸ್ಯ ಮಡಿಸಸ್ಯ ಮುಂತಾಗಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಮರಂಟೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಸಸ್ಯವಿದು. ಈ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ (ಪೆರಿನಿಯಲ್) ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಷ್ಠ ಶೇಖರಣೆಗೊಂಡು ಅವು ಗೆಡ್ಡೆರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿ ನೆಲದೊಳಕ್ಕೆ ಹರಿದು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಜಾತಿ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಾಂಡವಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಏಕಾಲೆಸೆಂಟ್). ಇದ್ದರೂ ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕದು. ಈ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಎಲೆ]]ಗಳ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದು ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ [[ಕೆಂಪು]], ಕಂದು, ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಗಿಡಗಳು ಬಹಳ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ<ref name=":0">{{Citation|last=Van Huylenbroeck|first=Johan|title=Calathea|date=2018|url=https://doi.org/10.1007/978-3-319-90698-0_13|work=Ornamental Crops|pages=301–318|editor-last=Van Huylenbroeck|editor-first=Johan|series=Handbook of Plant Breeding|place=Cham|publisher=Springer International Publishing|language=en|doi=10.1007/978-3-319-90698-0_13|isbn=978-3-319-90698-0|access-date=2021-11-16|last2=Calsyn|first2=Evelien|last3=Van den Broeck|first3=Andy|last4=Denis|first4=René|last5=Dhooghe|first5=Emmy|url-access=subscription}}</ref>. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ (ಕ್ಯಾಪಿಟೇಟ್). ಅದರ ಸುತ್ತ ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದ ಉಪದಳ ಒಂದಿದೆ. ಹೂಗಳಲ್ಲಿ ಸಮವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಬಿಡಿಯಾಗಿರುವ ಮೂರು ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳಿವೆ. ಹೂದಳಗಳು ಮೂರು. ಇವು ಒಂದರೊಡನೊಂದು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಕೊಳವೆಯಾಕಾರವನ್ನು ತಾಳಿವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಮೂರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಂಜೆ ಕೇಸರಗಳು. ಫಲ ಮೂರು ಬೀಜವಿರುವ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು.<ref name=":0" /> ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಬಹುಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಿದೆ- # ಕೆಲಾತೀಯ ಮಿಕಾನ್ಸ್ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಬಲು ಚಿಕ್ಕದು. ಎಲೆಗಳು ಆಯುತಾಕಾರ ಅಥವಾ ಬರ್ಜಿಯಾಕಾರದವಾಗಿದ್ದು 2"-3" ಉದ್ದ ಮತ್ತು 1" ಅಗಲ ಇವೆ. ಅವುಗಳ ತುದಿ ಮೊನಚು, ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಸಿರಾಗಿಯೂ ಹೊಳಪಾಗಿಯೂ ಇದೆ. ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಉಬ್ಬಿದ ನಾಳವೂ, ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಸುಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಗೆರೆಯೂ ಇವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಊದಾ ಬಣ್ಣದವು. ಇದು [[ಬ್ರೆಜಿಲ್]] ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಆರ್ನೇಟ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯದ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢಕಾಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸಸ್ಯವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಎತ್ತರ ಸುಮಾರು 3'. ಇದರಲ್ಲಿ ಕದಿರಿನಾಕಾರದ. ಬುಡದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಭಾಗವಾಗಿರುವ, ಮೊನಚು ತುದಿಯ, ಅತಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ, ಮತ್ತು ಮಾಸಲು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ-ತಳಭಾಗವುಳ್ಳ, 1'-3' ಉದ್ದದ ಎಲೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆತೊಟ್ಟು ಸುಮಾರು 2' ಉದ್ದವಿದೆ. ಎಳೆಯ ಎಲೆ ನಾಳಗಳ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಬಣ್ಣ ಕಡುಗೆಂಪು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು: 3" ಉದ್ದವಿದೆ. ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಬಂಜೆಕೇಸರ (ಸ್ಟೈಮಿನೋಡ್) ಇದೆ. ಅದರ ಆಕಾರ ಅಂಡಾಕಾರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ. ಇದು [[ಗಯಾನ (ದೇಶ)|ಗಯಾನ]], [[ಕೊಲೊಂಬಿಯ|ಕೊಲಂಬಿಯ]] ಮತ್ತು [[ಎಕ್ವಡಾರ್]] ದೇಶಗಳ ಮೂಲನಿವಾಸಿ. # ಲಾತೀಯ ವಿಟ್ಟೇಟ : ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು ಇದು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಾರಿ 3' ಎತ್ತರಕ್ಕೂ ಬೆಳೆಯುವುದುಂಟು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಿಕ್ಕಟೊಟ್ಟಿರುವ ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು. ಇದರ ತವರೂರು ಕೊಲಂಬಿಯ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಜೆóಬ್ರಿನ : ಇದರ ಎಲೆಗಳು ಜೀóಬ್ರ ಪ್ರಾಣಿಯ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೋಲುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು [[ಝೀಬ್ರಾ|ಜೀಬ್ರ]] ಸಸ್ಯವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು. ಇದು ಬ್ರೆಜಿಲ್ ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕ್ಯಾ.ಲಿಂಡೆನಿಯಾನ, ಕ್ಯಾ.ಇಲಸ್ಟ್ರಿಸ್, ಕ್ಯಾ.ಲೆಪಾರ್ಡೈನ, ಕ್ಯಾ.ಇಂಪೀರಿಯಾಲಿಸ್ ಮುಂತಾದುವೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲತೀಯದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆ ಬೇಕು. ಉಷ್ಣತೆ 180 ಸೆಂ.ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇರಬಾರದು. ಇವನ್ನು ಕಾಂಡ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ದಿಸಬಹುದು. ಗಿಡಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]] ಉತ್ತಮ ಕಾಲ. ಹುಲ್ಲುಮಿಶ್ರಿತ [[ಗೋಡುಮಣ್ಣು]], ಎಲೆಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು [[ಮರಳು]] ಇವುಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಿರುವ ಮಣ್ಣು ಕೆಲಾತೀಯಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ<ref name="Striking" />. ನೀರು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋಗುವಂತಿರಬೇಕು. ಕೆಲಾತೀಯದ ಎಲೆಗಳು ಬಹಳ ತೆಳುವಾಗಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಲನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ನೆರಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷ ಬೆಳಕಿನ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅನುಕರಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ದ್ರತೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. [3] ಕೆಲವು ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳನ್ನು ಸ್ನಾನಗೃಹಗಳು, ಅಡುಗೆಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref name="Striking" /> ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು 60 °F / 15 °C ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ.<ref name="Striking" /> ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗೆ ಸಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ತಾಪಮಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು 75 °F / 23 °C ನಿಂದ 85 °F / 29 °C ಆಗಿದೆ.<ref name="Striking">{{Cite web|title=How to Grow Striking Tropical Calathea|url=https://www.thespruce.com/grow-calathea-indoors-1902745|access-date=2019-04-25|website=The Spruce|language=en}}</ref> ಈ ಕೆಳಗಿನ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಂಡರ್ಸೋನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಅನುಲ್ಕ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಪ್ಲುಂಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ಯಾರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ರೆನೆಸಿ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸೀಸರಿಯಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಲ್ಡೆರಾನ್-ಸೇನ್ಜಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾರ್ಲೇ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಸುಪಿಟೊ'' <small>(ಜಾಕ್.) ಜಿ.ಮೇ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಚಿರಿಕ್ವೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕೊಫಾನಿಯೊರಮ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕನ್ಫ್ಯೂಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾಂಜೆಸ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಯೇಟಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಟಲಿಫೆರಾ'' <small>ಎಸ್. ವ್ಯಾಟ್ಸನ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಎರಿಥ್ರೋಲೆಪಿಸ್'' <small>ಎಲ್.ಬಿ.ಎಸ್.ಎಂ. ಮತ್ತು ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡ್‌ಗ್ಯಾಂಡರ್ಸಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗಾಲ್ಡಮೆಸಿಯಾನಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ರಾಡ್.ಫ್ಲೋರ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೆಂಟ್ರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗ್ರಾಂಡಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗುಜ್ಮಾನಿಯಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಗ್‌ಬರ್ಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹಾರ್ಲಿಂಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇನ್‌ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟಾ'' <small>(W.Bull) NEBr.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇಷ್ನೋಸಿಫೋನಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೊಂಡುಲೆ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಹ್ಯಾಮೆಲ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾನಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾನಿಕಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾಸಿಯೊಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಡಾನ್.ಎಸ್.ಎಂ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟರಲಿಸ್'' <small>(ರುಯಿಜ್ & ಪಾವ್.) ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟ್ರಿನೋಟೆಕ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲೂಟಿಯಾ'' <small>(ಆಬ್ಲ್.) ಇ.ಮೇ. ಮಾಜಿ ಸ್ಕಲ್ಟ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮರಂಟಿನಾ'' <small>(ವಿಲ್ಡ್. ಎಕ್ಸ್ ಕೊರ್ನ್.) ಕೆ.ಕೋಚ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಾನ್ಸ್ಟೆರಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಲ್ಟಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೀಲ್ಲಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನ್ಯೂರೋಫಿಲ್ಲಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೈಟೆನ್ಸ್'' <small>(W.Bull) ಎಂಡರ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಕರಿಯಾನಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲಾಟಿಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್. & LOವಿಲಿಯಮ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಪ್ಲಿಕೇಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರವೆನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರಿಕರ್ವಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರೆಟ್ರೊಫ್ಲೆಕ್ಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರುಬ್ರಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಶಿಶಿಕೊಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸಿಮಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಪೈರಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಟ್ರೈಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟ್ಯಾರಾಜುಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ತಿಮೋಥಿ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟೊರೊಯ್'' <small>ಎಸ್.ಸುವಾರೆಜ್</small> * ''Calathea trianae'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯುಟಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆಲುಟಿನಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆರುಕುಲೋಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯವಂಕಮಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 8v36k128zzwbi2i1jpfuzewj1hek1to 1374287 1374286 2026-05-28T07:43:44Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374287 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image =Starr 080716-9470 Calathea crotalifera.jpg | image_caption = ''Calathea crotalifera'' | taxon = Calathea | authority = [[Georg Friedrich Wilhelm Meyer|G.Mey.]] | subdivision_ranks = Species | subdivision = Numerous, see [[#List of species|text]] | synonyms =<!-- All synonyms are now synonyms of Goeppertia --> }} '''ಕ್ಯಾಲತೀಯ''' [[ಉದ್ಯಾನ]] ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಎಲೆಸಸ್ಯ. ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮರಂಟ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ [[ಸಸ್ಯ]]ವೆಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಮರಂಟಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮರಂಟದ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ [[ಬೀಜ]]ವಿದೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಕವಲೊಡೆದಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯದ ಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ 3 ಬೀಜಗಳು ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯವನ್ನು ಕುಂಡಸಸ್ಯ ಮಡಿಸಸ್ಯ ಮುಂತಾಗಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಮರಂಟೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಸಸ್ಯವಿದು. ಈ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ (ಪೆರಿನಿಯಲ್) ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಷ್ಠ ಶೇಖರಣೆಗೊಂಡು ಅವು ಗೆಡ್ಡೆರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿ ನೆಲದೊಳಕ್ಕೆ ಹರಿದು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಜಾತಿ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಾಂಡವಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಏಕಾಲೆಸೆಂಟ್). ಇದ್ದರೂ ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕದು. ಈ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಎಲೆ]]ಗಳ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದು ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ [[ಕೆಂಪು]], ಕಂದು, ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಗಿಡಗಳು ಬಹಳ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ<ref name=":0">{{Citation|last=Van Huylenbroeck|first=Johan|title=Calathea|date=2018|url=https://doi.org/10.1007/978-3-319-90698-0_13|work=Ornamental Crops|pages=301–318|editor-last=Van Huylenbroeck|editor-first=Johan|series=Handbook of Plant Breeding|place=Cham|publisher=Springer International Publishing|language=en|doi=10.1007/978-3-319-90698-0_13|isbn=978-3-319-90698-0|access-date=2021-11-16|last2=Calsyn|first2=Evelien|last3=Van den Broeck|first3=Andy|last4=Denis|first4=René|last5=Dhooghe|first5=Emmy|url-access=subscription}}</ref>. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ (ಕ್ಯಾಪಿಟೇಟ್). ಅದರ ಸುತ್ತ ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದ ಉಪದಳ ಒಂದಿದೆ. ಹೂಗಳಲ್ಲಿ ಸಮವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಬಿಡಿಯಾಗಿರುವ ಮೂರು ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳಿವೆ. ಹೂದಳಗಳು ಮೂರು. ಇವು ಒಂದರೊಡನೊಂದು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಕೊಳವೆಯಾಕಾರವನ್ನು ತಾಳಿವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಮೂರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಂಜೆ ಕೇಸರಗಳು. ಫಲ ಮೂರು ಬೀಜವಿರುವ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು.<ref name=":0" /> ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಬಹುಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಿದೆ- # ಕೆಲಾತೀಯ ಮಿಕಾನ್ಸ್ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಬಲು ಚಿಕ್ಕದು. ಎಲೆಗಳು ಆಯುತಾಕಾರ ಅಥವಾ ಬರ್ಜಿಯಾಕಾರದವಾಗಿದ್ದು 2"-3" ಉದ್ದ ಮತ್ತು 1" ಅಗಲ ಇವೆ. ಅವುಗಳ ತುದಿ ಮೊನಚು, ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಸಿರಾಗಿಯೂ ಹೊಳಪಾಗಿಯೂ ಇದೆ. ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಉಬ್ಬಿದ ನಾಳವೂ, ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಸುಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಗೆರೆಯೂ ಇವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಊದಾ ಬಣ್ಣದವು. ಇದು [[ಬ್ರೆಜಿಲ್]] ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಆರ್ನೇಟ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯದ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢಕಾಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸಸ್ಯವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಎತ್ತರ ಸುಮಾರು 3'. ಇದರಲ್ಲಿ ಕದಿರಿನಾಕಾರದ. ಬುಡದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಭಾಗವಾಗಿರುವ, ಮೊನಚು ತುದಿಯ, ಅತಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ, ಮತ್ತು ಮಾಸಲು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ-ತಳಭಾಗವುಳ್ಳ, 1'-3' ಉದ್ದದ ಎಲೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆತೊಟ್ಟು ಸುಮಾರು 2' ಉದ್ದವಿದೆ. ಎಳೆಯ ಎಲೆ ನಾಳಗಳ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಬಣ್ಣ ಕಡುಗೆಂಪು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು: 3" ಉದ್ದವಿದೆ. ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಬಂಜೆಕೇಸರ (ಸ್ಟೈಮಿನೋಡ್) ಇದೆ. ಅದರ ಆಕಾರ ಅಂಡಾಕಾರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ. ಇದು [[ಗಯಾನ (ದೇಶ)|ಗಯಾನ]], [[ಕೊಲೊಂಬಿಯ|ಕೊಲಂಬಿಯ]] ಮತ್ತು [[ಎಕ್ವಡಾರ್]] ದೇಶಗಳ ಮೂಲನಿವಾಸಿ. # ಲಾತೀಯ ವಿಟ್ಟೇಟ : ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು ಇದು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಾರಿ 3' ಎತ್ತರಕ್ಕೂ ಬೆಳೆಯುವುದುಂಟು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಿಕ್ಕಟೊಟ್ಟಿರುವ ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು. ಇದರ ತವರೂರು ಕೊಲಂಬಿಯ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಜೆóಬ್ರಿನ : ಇದರ ಎಲೆಗಳು ಜೀóಬ್ರ ಪ್ರಾಣಿಯ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೋಲುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು [[ಝೀಬ್ರಾ|ಜೀಬ್ರ]] ಸಸ್ಯವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು. ಇದು ಬ್ರೆಜಿಲ್ ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕ್ಯಾ.ಲಿಂಡೆನಿಯಾನ, ಕ್ಯಾ.ಇಲಸ್ಟ್ರಿಸ್, ಕ್ಯಾ.ಲೆಪಾರ್ಡೈನ, ಕ್ಯಾ.ಇಂಪೀರಿಯಾಲಿಸ್ ಮುಂತಾದುವೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲತೀಯದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆ ಬೇಕು. ಉಷ್ಣತೆ 180 ಸೆಂ.ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇರಬಾರದು. ಇವನ್ನು ಕಾಂಡ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ದಿಸಬಹುದು. ಗಿಡಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]] ಉತ್ತಮ ಕಾಲ. ಹುಲ್ಲುಮಿಶ್ರಿತ [[ಗೋಡುಮಣ್ಣು]], ಎಲೆಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು [[ಮರಳು]] ಇವುಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಿರುವ ಮಣ್ಣು ಕೆಲಾತೀಯಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ<ref name="Striking" />. ನೀರು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋಗುವಂತಿರಬೇಕು. ಕೆಲಾತೀಯದ ಎಲೆಗಳು ಬಹಳ ತೆಳುವಾಗಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಲನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ನೆರಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷ ಬೆಳಕಿನ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅನುಕರಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ದ್ರತೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. [3] ಕೆಲವು ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳನ್ನು ಸ್ನಾನಗೃಹಗಳು, ಅಡುಗೆಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref name="Striking" /> ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು 60 °F / 15 °C ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ.<ref name="Striking" /> ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗೆ ಸಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ತಾಪಮಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು 75 °F / 23 °C ನಿಂದ 85 °F / 29 °C ಆಗಿದೆ.<ref name="Striking">{{Cite web|title=How to Grow Striking Tropical Calathea|url=https://www.thespruce.com/grow-calathea-indoors-1902745|access-date=2019-04-25|website=The Spruce|language=en}}</ref> ಈ ಕೆಳಗಿನ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಂಡರ್ಸೋನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಅನುಲ್ಕ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಪ್ಲುಂಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ಯಾರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ರೆನೆಸಿ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸೀಸರಿಯಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಲ್ಡೆರಾನ್-ಸೇನ್ಜಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾರ್ಲೇ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಸುಪಿಟೊ'' <small>(ಜಾಕ್.) ಜಿ.ಮೇ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಚಿರಿಕ್ವೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕೊಫಾನಿಯೊರಮ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕನ್ಫ್ಯೂಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾಂಜೆಸ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಯೇಟಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಟಲಿಫೆರಾ'' <small>ಎಸ್. ವ್ಯಾಟ್ಸನ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಎರಿಥ್ರೋಲೆಪಿಸ್'' <small>ಎಲ್.ಬಿ.ಎಸ್.ಎಂ. ಮತ್ತು ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡ್‌ಗ್ಯಾಂಡರ್ಸಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗಾಲ್ಡಮೆಸಿಯಾನಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ರಾಡ್.ಫ್ಲೋರ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೆಂಟ್ರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗ್ರಾಂಡಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗುಜ್ಮಾನಿಯಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಗ್‌ಬರ್ಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹಾರ್ಲಿಂಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇನ್‌ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟಾ'' <small>(W.Bull) NEBr.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇಷ್ನೋಸಿಫೋನಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೊಂಡುಲೆ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಹ್ಯಾಮೆಲ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾನಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾನಿಕಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾಸಿಯೊಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಡಾನ್.ಎಸ್.ಎಂ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟರಲಿಸ್'' <small>(ರುಯಿಜ್ & ಪಾವ್.) ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟ್ರಿನೋಟೆಕ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲೂಟಿಯಾ'' <small>(ಆಬ್ಲ್.) ಇ.ಮೇ. ಮಾಜಿ ಸ್ಕಲ್ಟ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮರಂಟಿನಾ'' <small>(ವಿಲ್ಡ್. ಎಕ್ಸ್ ಕೊರ್ನ್.) ಕೆ.ಕೋಚ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಾನ್ಸ್ಟೆರಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಲ್ಟಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೀಲ್ಲಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನ್ಯೂರೋಫಿಲ್ಲಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೈಟೆನ್ಸ್'' <small>(W.Bull) ಎಂಡರ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಕರಿಯಾನಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲಾಟಿಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್. & LOವಿಲಿಯಮ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಪ್ಲಿಕೇಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರವೆನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರಿಕರ್ವಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರೆಟ್ರೊಫ್ಲೆಕ್ಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರುಬ್ರಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಶಿಶಿಕೊಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸಿಮಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಪೈರಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಟ್ರೈಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟ್ಯಾರಾಜುಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ತಿಮೋಥಿ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟೊರೊಯ್'' <small>ಎಸ್.ಸುವಾರೆಜ್</small> * ''Calathea trianae'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯುಟಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆಲುಟಿನಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆರುಕುಲೋಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯವಂಕಮಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] 133d3o1ziadwun9vz47yogslwy32qn4 1374288 1374287 2026-05-28T07:44:37Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374288 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | image =Starr 080716-9470 Calathea crotalifera.jpg | image_caption = ''Calathea crotalifera'' | taxon = Calathea | authority = [[Georg Friedrich Wilhelm Meyer|G.Mey.]] | subdivision_ranks = Species | subdivision = Numerous, see [[#List of species|text]] | synonyms =<!-- All synonyms are now synonyms of Goeppertia --> }} '''ಕ್ಯಾಲತೀಯ''' [[ಉದ್ಯಾನ]] ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಎಲೆಸಸ್ಯ. ==ವರ್ಗೀಕರಣ== ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮರಂಟ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ [[ಸಸ್ಯ]]ವೆಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಮರಂಟಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮರಂಟದ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ [[ಬೀಜ]]ವಿದೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಕವಲೊಡೆದಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯದ ಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ 3 ಬೀಜಗಳು ಇವೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ. ಕೆಲಾತೀಯವನ್ನು ಕುಂಡಸಸ್ಯ ಮಡಿಸಸ್ಯ ಮುಂತಾಗಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಮರಂಟೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಸಸ್ಯವಿದು. ಈ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ (ಪೆರಿನಿಯಲ್) ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಷ್ಠ ಶೇಖರಣೆಗೊಂಡು ಅವು ಗೆಡ್ಡೆರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿ ನೆಲದೊಳಕ್ಕೆ ಹರಿದು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಜಾತಿ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಾಂಡವಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಏಕಾಲೆಸೆಂಟ್). ಇದ್ದರೂ ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕದು. ಈ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ [[ಎಲೆ]]ಗಳ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದು ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ [[ಕೆಂಪು]], ಕಂದು, ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಗಿಡಗಳು ಬಹಳ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ<ref name=":0">{{Citation|last=Van Huylenbroeck|first=Johan|title=Calathea|date=2018|url=https://doi.org/10.1007/978-3-319-90698-0_13|work=Ornamental Crops|pages=301–318|editor-last=Van Huylenbroeck|editor-first=Johan|series=Handbook of Plant Breeding|place=Cham|publisher=Springer International Publishing|language=en|doi=10.1007/978-3-319-90698-0_13|isbn=978-3-319-90698-0|access-date=2021-11-16|last2=Calsyn|first2=Evelien|last3=Van den Broeck|first3=Andy|last4=Denis|first4=René|last5=Dhooghe|first5=Emmy|url-access=subscription}}</ref>. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಂಡಿನಂತಿದೆ (ಕ್ಯಾಪಿಟೇಟ್). ಅದರ ಸುತ್ತ ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದ ಉಪದಳ ಒಂದಿದೆ. ಹೂಗಳಲ್ಲಿ ಸಮವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಬಿಡಿಯಾಗಿರುವ ಮೂರು ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳಿವೆ. ಹೂದಳಗಳು ಮೂರು. ಇವು ಒಂದರೊಡನೊಂದು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಕೊಳವೆಯಾಕಾರವನ್ನು ತಾಳಿವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಮೂರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಂಜೆ ಕೇಸರಗಳು. ಫಲ ಮೂರು ಬೀಜವಿರುವ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು.<ref name=":0" /> ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಬಹುಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಿದೆ- # ಕೆಲಾತೀಯ ಮಿಕಾನ್ಸ್ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಬಲು ಚಿಕ್ಕದು. ಎಲೆಗಳು ಆಯುತಾಕಾರ ಅಥವಾ ಬರ್ಜಿಯಾಕಾರದವಾಗಿದ್ದು 2"-3" ಉದ್ದ ಮತ್ತು 1" ಅಗಲ ಇವೆ. ಅವುಗಳ ತುದಿ ಮೊನಚು, ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಸಿರಾಗಿಯೂ ಹೊಳಪಾಗಿಯೂ ಇದೆ. ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣದ ಉಬ್ಬಿದ ನಾಳವೂ, ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಸುಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣದ ಗೆರೆಯೂ ಇವೆ. ಕೇಸರಗಳು ಊದಾ ಬಣ್ಣದವು. ಇದು [[ಬ್ರೆಜಿಲ್]] ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಆರ್ನೇಟ : ಇದು ಕೆಲಾತೀಯದ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢಕಾಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸಸ್ಯವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಎತ್ತರ ಸುಮಾರು 3'. ಇದರಲ್ಲಿ ಕದಿರಿನಾಕಾರದ. ಬುಡದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಭಾಗವಾಗಿರುವ, ಮೊನಚು ತುದಿಯ, ಅತಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ, ಮತ್ತು ಮಾಸಲು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ-ತಳಭಾಗವುಳ್ಳ, 1'-3' ಉದ್ದದ ಎಲೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆತೊಟ್ಟು ಸುಮಾರು 2' ಉದ್ದವಿದೆ. ಎಳೆಯ ಎಲೆ ನಾಳಗಳ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಬಣ್ಣ ಕಡುಗೆಂಪು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು: 3" ಉದ್ದವಿದೆ. ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಬಂಜೆಕೇಸರ (ಸ್ಟೈಮಿನೋಡ್) ಇದೆ. ಅದರ ಆಕಾರ ಅಂಡಾಕಾರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ. ಇದು [[ಗಯಾನ (ದೇಶ)|ಗಯಾನ]], [[ಕೊಲೊಂಬಿಯ|ಕೊಲಂಬಿಯ]] ಮತ್ತು [[ಎಕ್ವಡಾರ್]] ದೇಶಗಳ ಮೂಲನಿವಾಸಿ. # ಲಾತೀಯ ವಿಟ್ಟೇಟ : ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು ಇದು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಾರಿ 3' ಎತ್ತರಕ್ಕೂ ಬೆಳೆಯುವುದುಂಟು. ಹೂಗೊಂಚಲು ಚಿಕ್ಕಟೊಟ್ಟಿರುವ ಸ್ಟೈಕ್ ಮಾದರಿಯದು. ಇದರ ತವರೂರು ಕೊಲಂಬಿಯ. # ಕೆಲಾತೀಯ ಜೆóಬ್ರಿನ : ಇದರ ಎಲೆಗಳು ಜೀóಬ್ರ ಪ್ರಾಣಿಯ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೋಲುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು [[ಝೀಬ್ರಾ|ಜೀಬ್ರ]] ಸಸ್ಯವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕುಳ್ಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದು. ಇದು ಬ್ರೆಜಿಲ್ ದೇಶದ ಮೂಲವಾಸಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕ್ಯಾ.ಲಿಂಡೆನಿಯಾನ, ಕ್ಯಾ.ಇಲಸ್ಟ್ರಿಸ್, ಕ್ಯಾ.ಲೆಪಾರ್ಡೈನ, ಕ್ಯಾ.ಇಂಪೀರಿಯಾಲಿಸ್ ಮುಂತಾದುವೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ==ಕೃಷಿ== ಕ್ಯಾಲತೀಯದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆ ಬೇಕು. ಉಷ್ಣತೆ 180 ಸೆಂ.ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇರಬಾರದು. ಇವನ್ನು ಕಾಂಡ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ವೃದ್ದಿಸಬಹುದು. ಗಿಡಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]] ಉತ್ತಮ ಕಾಲ. ಹುಲ್ಲುಮಿಶ್ರಿತ [[ಗೋಡುಮಣ್ಣು]], ಎಲೆಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು [[ಮರಳು]] ಇವುಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಿರುವ ಮಣ್ಣು ಕೆಲಾತೀಯಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ<ref name="Striking" />. ನೀರು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋಗುವಂತಿರಬೇಕು. ಕೆಲಾತೀಯದ ಎಲೆಗಳು ಬಹಳ ತೆಳುವಾಗಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಲನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ನೆರಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷ ಬೆಳಕಿನ ಆದ್ಯತೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅನುಕರಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ದ್ರತೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. [3] ಕೆಲವು ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳನ್ನು ಸ್ನಾನಗೃಹಗಳು, ಅಡುಗೆಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. <ref name="Striking" /> ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು 60 °F / 15 °C ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ.<ref name="Striking" /> ಈ ಸಸ್ಯಗಳು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗೆ ಸಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ತಾಪಮಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು 75 °F / 23 °C ನಿಂದ 85 °F / 29 °C ಆಗಿದೆ.<ref name="Striking">{{Cite web|title=How to Grow Striking Tropical Calathea|url=https://www.thespruce.com/grow-calathea-indoors-1902745|access-date=2019-04-25|website=The Spruce|language=en}}</ref> ಈ ಕೆಳಗಿನ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಂಡರ್ಸೋನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಅನುಲ್ಕ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಪ್ಲುಂಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ಯಾರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಬ್ರೆನೆಸಿ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸೀಸರಿಯಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಲ್ಡೆರಾನ್-ಸೇನ್ಜಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾರ್ಲೇ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ಯಾಸುಪಿಟೊ'' <small>(ಜಾಕ್.) ಜಿ.ಮೇ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಚಿರಿಕ್ವೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕೊಫಾನಿಯೊರಮ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕನ್ಫ್ಯೂಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕಾಂಜೆಸ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಯೇಟಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಕ್ರೊಟಲಿಫೆರಾ'' <small>ಎಸ್. ವ್ಯಾಟ್ಸನ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಎರಿಥ್ರೋಲೆಪಿಸ್'' <small>ಎಲ್.ಬಿ.ಎಸ್.ಎಂ. ಮತ್ತು ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡ್‌ಗ್ಯಾಂಡರ್ಸಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಫ್ರೆಡಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗಾಲ್ಡಮೆಸಿಯಾನಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ರಾಡ್.ಫ್ಲೋರ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೆಂಟ್ರಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗ್ರಾಂಡಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಗುಜ್ಮಾನಿಯಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹ್ಯಾಗ್‌ಬರ್ಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಹಾರ್ಲಿಂಗಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇನ್‌ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟಾ'' <small>(W.Bull) NEBr.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಇಷ್ನೋಸಿಫೋನಾಯ್ಡ್ಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಜೊಂಡುಲೆ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಹ್ಯಾಮೆಲ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾನಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾನಿಕಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲಾಸಿಯೊಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಡಾನ್.ಎಸ್.ಎಂ.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟರಲಿಸ್'' <small>(ರುಯಿಜ್ & ಪಾವ್.) ಲಿಂಡ್ಲ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲ್ಯಾಟ್ರಿನೋಟೆಕ್ಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಲೂಟಿಯಾ'' <small>(ಆಬ್ಲ್.) ಇ.ಮೇ. ಮಾಜಿ ಸ್ಕಲ್ಟ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮರಂಟಿನಾ'' <small>(ವಿಲ್ಡ್. ಎಕ್ಸ್ ಕೊರ್ನ್.) ಕೆ.ಕೋಚ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಾನ್ಸ್ಟೆರಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಮಲ್ಟಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್. & ಎಂ.ಸೆರ್ನಾ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೀಲ್ಲಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನ್ಯೂರೋಫಿಲ್ಲಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ನೈಟೆನ್ಸ್'' <small>(W.Bull) ಎಂಡರ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಆಸ್ಕರಿಯಾನಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲಾಟಿಸ್ಟಾಚ್ಯಾ'' <small>ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ಲ್. & LOವಿಲಿಯಮ್ಸ್</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಪ್ಲಿಕೇಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಪ್ಲುರಿಸ್ಪಿಕಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರವೆನಿ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರಿಕರ್ವಾಟಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರೆಟ್ರೊಫ್ಲೆಕ್ಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ರುಬ್ರಿಬ್ರಾಕ್ಟೀಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಶಿಶಿಕೊಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸಿಮಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಪೈರಾಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಸ್ಟ್ರೈಟಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟ್ಯಾರಾಜುಯೆನ್ಸಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ತಿಮೋಥಿ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಟೊರೊಯ್'' <small>ಎಸ್.ಸುವಾರೆಜ್</small> * ''Calathea trianae'' <small>L.B.Sm. & ಇಡ್ರೊಬೊ</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯುಟಿಲಿಸ್'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆಲುಟಿನಿಫೋಲಿಯಾ'' <small>ಎಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ವೆರುಕುಲೋಸಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> * ''ಕ್ಯಾಲಥಿಯಾ ಯವಂಕಮಾ'' <small>ಹೆಚ್.ಕೆನ್.</small> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] co06mtqz0cy7x1bdwn507bm2p7r6lc1 0 179221 1374289 2026-05-28T08:28:39Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374289 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | fossil_range = {{Geological range/linked|Carboniferous|Early Permian}} | image = Calamites stems.JPG | image_caption = A range of ''Calamites'' specimens, illustrating the different appearance of fossils preserved under different [[taphonomic]] modes | taxon = Calamites | subdivision_ranks = Species | subdivision = ''Calamites carinatus''<br /> ''Calamites cistii'' <br/> ''Calamites cruciatus'' <br /> ''Calamites goeppertii'' <br /> ''Calamites multiramis'' <br /> ''Calamites ramosus'' <br /> ''Calamites rectangulus'' <br /> ''Calamites sachsei'' <br /> ''Calamites schuetzeiformis'' <br /> ''Calamites schulzii'' <br /> ''Calamites sickowii'' <br /> ''Calamites suckowi''<br /> ''Calamites undulatus'' }} [[File:Equisetum telmateia, Ireland 1 - Ragnhild & Neil Crawford.jpg|thumb|Equisetum telmateia]] '''ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್''' ಸ್ಪೀನಾಪ್ಸಿಡ ಎಂಬ ವರ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಮೈಟೇಸೀ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿತ್ತು.ಈ ಕುಲವುಸುಮಾರು 360 ರಿಂದ 300 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು . ಇಂದು ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಅಥವಾ [[ಕುದುರೆಬಾಲದ ಗಿಡ|ಕುದುರೆಬಾಲದ-ಗಿಡ]]) ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದೆ.<ref name="Elgorriaga 2018">{{cite journal |last1=Elgorriaga |first1=A. |first2=I.H. |last2=Escapa |first3=G.W. |last3=Rothwell |first4=A.M.F. |last4=Tomescu |first5=N.R. |last5=Cúneo |year=2018 |title=Origin of Equisetum: Evolution of horsetails (Equisetales) within the major euphyllophyte clade Sphenopsida |journal=American Journal of Botany |volume=105 |pages=1286–1303 |pmid=30025163 |doi=10.1002/ajb2.1125 |issue=8|doi-access=free }}</ref> ==ಅವಶೇಷಗಳು== [[File:Estonian Museum of Natural History Specimen No 193525 photo (g23 g23-10 1 jpg).jpg|thumb|left|''Calamites sp.'' from the [[Estonian Museum of Natural History]].]] ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ [[ಉತ್ತರಾರ್ಧಗೋಳ]]ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ [[ಕಾಂಡ]], [[ಬೇರು]] ಮತ್ತು ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗವಾದ ಶಂಕುಗಳು (ಕೋನ್) ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಇವೆಲ್ಲ ಭಿನ್ನ ಸಸ್ಯಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂತೆಯೇ ಇವಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗಲೂ ಆಯಾ ಹೆಸರುಗಳೇ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಸರ್ವವಿದಿತವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸುಮಾರು 6-7 ಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮರ. ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಸಸ್ಯದೇಹ ಭೂಮಿಯೊಳಗಿನ ಪ್ರಕಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ಇದರಿಂದ [[ಭೂಮಿ]]ಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ವಿಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಪ್ರಕಂದದ ಮೇಲೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಿಂದ ಆಗಂತುಕ (ಅಡ್ವಂಟಿಷಸ್) ಬೇರುಗಳು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದುವು. ಪ್ರಕಂದ ಅನುಷಂಗಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ==ವಿಂಗಡಣೆ== [[Image:Calamitaceae foliage.jpg|thumb|The foliage (Annularia) of ''Calamites'']] ಕಾಂಡದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ರೀತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸ್ಟೈಲೊಕ್ಯಾಲ ಮೈಟಿಸ್, ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಮೂರು ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆಲ್ಲ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅನೇಕ ಕಿರುರೆಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಉದ್ದುದ್ದನೆಯ ಸಮಾಂತರವಾದ ಏಣುಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ಒಂದು ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣಿನ ಏಣುಗಳು ಮೇಲಿನ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಏಣುಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದ್ದುವು. ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕರೆಂಬೆಗಳ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುವು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆ ಈಗಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಟಿಸಮ್ ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.ಕಾಂಡದ ಅಂತರಗೆಣ್ಣಿನ ಕೇಂದ್ರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅಂಗಾಂಶವಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಇದು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದೆ. ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರಭಾಗವೂ ಅಂಗಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಜೈಲಮ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೋಯೆಮ್ ಅಂಗಾಂಶಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ನಾಳಕೂರ್ಚಗಳಿವೆ. ==ಅವಶೇಷಗಳ ವಿವರಣೆ== [[Image:Fossil vegetable Phytolithus Derbyshire.jpg|thumb|left|A diagram of a pith cast of ''Calamites'']] <gallery mode=packed heights=170> Calamitaceae - Annularia stellata.JPG|Specimen of ''Annularia stellata'' from Italy on display at the [[Museo Civico di Storia Naturale di Milano]] Calamites reconstrucción.png|Reconstruction of a whole Calamites tree with [[Annularia]]. </gallery> ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಟಿರೊಮೈಲಾನ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇವೆಲ್ಲ ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳಾಗಿದ್ದು ಕಾಂಡದಂತೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ಆನ್ಯುಲೇರಿಯ. ಆಸ್ಟಿರೊಫಿಲೈಟಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾಂಡದ ಒಂದೊಂದು ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿಯೂ 8-32 ಎಲೆಗಳಿದ್ದು ಇವು ವರ್ತುಲ ಜೋಡಣೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಎಲೆಯೂ 5 ಮಿಮೀ.ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹಲವು ಸೆಂಮೀ. ಉದ್ದದ ಕೊಳವೆಯಂತಿದೆ. ಒಳಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಾಳಕೂರ್ಚವೈ ಅದರ ಸುತ್ತ ಕೆಲವು ಪದರದಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಪರೆಂಕಿಮ [[ಜೀವಕೋಶ]]ಗಳೂ. ಇದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ ಮೀಸೋಫಿಲ್ ಜೀವಕೋಶಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಎಪಿಡರ್ಮಿಸ್ ಪದರವಿದೆ. ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಸ್ಟ್ರೊಬೈಲಿ ಅಥವಾ ಕೋನುಗಳೆಂದು (ಶಂಕು) ಹೆಸರು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ 2 ಬಗೆಯ ಕೋನುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ: ಒಂದು ಪೇಲಿಯೊಸ್ಟೇಕಿಯ, ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ಯಾಲಮಾಸ್ಟೇಕಿಸ್. ಕೋನುಗಳು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ಫಲವಂತಿ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದೊಂದು ಕೋನಿನಲ್ಲೂ ಗೆಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಗೊಂಡ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಕ್ಷವಿದ್ದು ಇದರ ಗೆಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ 6-8 ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿ ಯೊಫೋರ್‍ಗಳು ಇವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬರಡು ಉಪಪತ್ರಗಳೂ (ಸ್ಟರೈಲ್ ಬ್ರಾಕ್ಟ್ಸ್) ಇವೆ. ಒಂದೊಂದು ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯೊಫೋರಿನಲ್ಲೂ ಕೋನಿನ ಕೇಂದ್ರ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯೂ ಇವೆ. ತಟ್ಟೆಯ ತಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೋನಿನ ಅಕ್ಷದ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವಂತೆ ಜೋಡಿತವಾದ 4 ಬೀಜಾಣುಕೋಶ (ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯ) ಗಳು ಇವೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ಸಿನ ಕೋನ್ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬೀಜಾಣುಗಳು (ಸ್ಪೋರ್) ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೋರುಗಳು ಸಮರೂಪದವಾಗಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಅಸಮರೂಪದವಾಗಿವೆ. ಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೋಮೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಅಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೆಟರೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ [[ಬೀಜಕಣಗಳು|ಬೀಜಾಣು]]ಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಸಣ್ಣಗಾತ್ರದವಕ್ಕೆ ಮೈಕ್ರೊಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರು. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್ಸ್ ''ಮರಗಳು'' ವೃಕ್ಷಪ್ರಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ, ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಕವಲೊಡೆದ ಮರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು, 10 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು, ಒಂದು ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಕಾಂಡವು ದಪ್ಪವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಕ ಮರವು ಸ್ಕೇಲಾರಿಫಾರ್ಮ್ , ಗಾಳಿ-ಆಕಾರದ ಟ್ರಾಕಿಡ್‌ಗಳು , ಪೋಷಕ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಪ್ಯಾರೆಂಚೈಮಾದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಈ ಮರಗಳು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೊದೆಸಸ್ಯದ ಅಡಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು . ದಪ್ಪವಾದ ಭೂಗತ ಬೇರುಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ನೇರವಾದ ಕಾಂಡಗಳು . ಮರದ ನೋಟವು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು: ಕಾಂಡಗಳು ತೋಡು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವಂತಿದ್ದವು, ಸಂಧಿಸಿ ತೋಡು ಮಾಡಿದ ಕಾಂಡವು ಬಿದಿರಿನಂತೆಯೇ ಇತ್ತು , ಕೊಂಬೆಗಳು ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವು ಬಿದ್ದಾಗ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟವು. ಬೀಜಕ -ಹೊಂದಿರುವ ರಚನೆಯು ಸಾಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಮತ್ತು ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಪೈಕ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು . ಸ್ಪೈಕ್‌ನ ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳು, ಬ್ರಾಕ್ಟ್‌ಗಳು ಸುರುಳಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸುರುಳಿಯು ಪೆಲ್ಟೇಟ್ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುವ ಕಿರೀಟ ಅಥವಾ ತಟ್ಟೆಯಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು . ''ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್'' ಎಲೆಗಳು ಏಕ-ನಾಳೀಯವಾಗಿದ್ದು ತುದಿಯ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬಹುದು. ==ಉಪಕುಲಗಳು== [[Image:Calamites rhizoid.jpg|thumb|A ''Calamites'' rhizoid]] [[File:Calamites sp.7 - Carbonifero.JPG|thumb|left|Replica of ''Calamites sp.'' (Carboniferous, [[León, Spain|Léon]]]] * ''ಮೆಸೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' : ಎರಡು ಇಂಟರ್ನೋಡ್‌ಗಳ  ಚಡಿಗಳನ್ನುಒಂದರ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಜೋಡಿಸಿದಂತಿರುತ್ತದೆ . * ''ಸ್ಟೈಲೋಕಲಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಇವು ಕೆಲವೇ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು. ಮುಖ್ಯ ಕಾಂಡಗಳು ಭೂಗತವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಕ್ಯಾಂಡೆಲಾಬ್ರಾ ತರಹದ ಕೊಂಬೆಗಳು ವೈಮಾನಿಕ ಕಾಂಡಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಕಾಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಒತ್ತಿದ ತುದಿಯ ಎಲೆಗಳ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿದ್ದವು. * ''ಯುಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ನೋಡ್‌ಗಳು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎರಡು ಉಪಗುಂಪುಗಳಿವೆ: ** ''ಕ್ರೂಸಿಯಾಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇವುಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಹಲವಾರು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ** ''ಡಿಪ್ಲೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ವಿರುದ್ಧ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. * ''ಕ್ಯಾಲಮಿಟಿನಾ''  : ಕೆಲವು ನೋಡ್‌ಗಳು ಮಾತ್ರ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರಿಯ ಕಾಂಡದ ಉದ್ದವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ''ಕ್ಯಾಲಮೊಕಾರ್ಪನ್'' ಕುಲವು ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು , ಇದು ಅಂಡಾಣುವಿನಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ . ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು ಆಧುನಿಕ ಹಾರ್ಸ್‌ಟೇಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ''ಈಕ್ವಿಸೆಟಮ್ ಶಾಫ್ನೇರಿಯಂತಹ ಜಾತಿಗಳು ,'' ಇದು 2 ಮೀ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು 10 ಸೆಂ.ಮೀ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಮರದಂತಹ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== n2sp9pppwje4azsqx2bc1op34sgaduf 1374290 1374289 2026-05-28T08:29:10Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374290 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | fossil_range = {{Geological range/linked|Carboniferous|Early Permian}} | image = Calamites stems.JPG | image_caption = A range of ''Calamites'' specimens, illustrating the different appearance of fossils preserved under different [[taphonomic]] modes | taxon = Calamites | subdivision_ranks = Species | subdivision = ''Calamites carinatus''<br /> ''Calamites cistii'' <br/> ''Calamites cruciatus'' <br /> ''Calamites goeppertii'' <br /> ''Calamites multiramis'' <br /> ''Calamites ramosus'' <br /> ''Calamites rectangulus'' <br /> ''Calamites sachsei'' <br /> ''Calamites schuetzeiformis'' <br /> ''Calamites schulzii'' <br /> ''Calamites sickowii'' <br /> ''Calamites suckowi''<br /> ''Calamites undulatus'' }} [[File:Equisetum telmateia, Ireland 1 - Ragnhild & Neil Crawford.jpg|thumb|Equisetum telmateia]] '''ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್''' ಸ್ಪೀನಾಪ್ಸಿಡ ಎಂಬ ವರ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಮೈಟೇಸೀ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿತ್ತು.ಈ ಕುಲವುಸುಮಾರು 360 ರಿಂದ 300 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು . ಇಂದು ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಅಥವಾ [[ಕುದುರೆಬಾಲದ ಗಿಡ|ಕುದುರೆಬಾಲದ-ಗಿಡ]]) ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದೆ.<ref name="Elgorriaga 2018">{{cite journal |last1=Elgorriaga |first1=A. |first2=I.H. |last2=Escapa |first3=G.W. |last3=Rothwell |first4=A.M.F. |last4=Tomescu |first5=N.R. |last5=Cúneo |year=2018 |title=Origin of Equisetum: Evolution of horsetails (Equisetales) within the major euphyllophyte clade Sphenopsida |journal=American Journal of Botany |volume=105 |pages=1286–1303 |pmid=30025163 |doi=10.1002/ajb2.1125 |issue=8|doi-access=free }}</ref> ==ಅವಶೇಷಗಳು== [[File:Estonian Museum of Natural History Specimen No 193525 photo (g23 g23-10 1 jpg).jpg|thumb|left|''Calamites sp.'' from the [[Estonian Museum of Natural History]].]] ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ [[ಉತ್ತರಾರ್ಧಗೋಳ]]ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ [[ಕಾಂಡ]], [[ಬೇರು]] ಮತ್ತು ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗವಾದ ಶಂಕುಗಳು (ಕೋನ್) ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಇವೆಲ್ಲ ಭಿನ್ನ ಸಸ್ಯಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂತೆಯೇ ಇವಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗಲೂ ಆಯಾ ಹೆಸರುಗಳೇ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಸರ್ವವಿದಿತವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸುಮಾರು 6-7 ಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮರ. ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಸಸ್ಯದೇಹ ಭೂಮಿಯೊಳಗಿನ ಪ್ರಕಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ಇದರಿಂದ [[ಭೂಮಿ]]ಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ವಿಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಪ್ರಕಂದದ ಮೇಲೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಿಂದ ಆಗಂತುಕ (ಅಡ್ವಂಟಿಷಸ್) ಬೇರುಗಳು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದುವು. ಪ್ರಕಂದ ಅನುಷಂಗಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ==ವಿಂಗಡಣೆ== [[Image:Calamitaceae foliage.jpg|thumb|The foliage (Annularia) of ''Calamites'']] ಕಾಂಡದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ರೀತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸ್ಟೈಲೊಕ್ಯಾಲ ಮೈಟಿಸ್, ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಮೂರು ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆಲ್ಲ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅನೇಕ ಕಿರುರೆಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಉದ್ದುದ್ದನೆಯ ಸಮಾಂತರವಾದ ಏಣುಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ಒಂದು ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣಿನ ಏಣುಗಳು ಮೇಲಿನ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಏಣುಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದ್ದುವು. ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕರೆಂಬೆಗಳ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುವು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆ ಈಗಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಟಿಸಮ್ ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.ಕಾಂಡದ ಅಂತರಗೆಣ್ಣಿನ ಕೇಂದ್ರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅಂಗಾಂಶವಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಇದು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದೆ. ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರಭಾಗವೂ ಅಂಗಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಜೈಲಮ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೋಯೆಮ್ ಅಂಗಾಂಶಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ನಾಳಕೂರ್ಚಗಳಿವೆ. ==ಅವಶೇಷಗಳ ವಿವರಣೆ== [[Image:Fossil vegetable Phytolithus Derbyshire.jpg|thumb|left|A diagram of a pith cast of ''Calamites'']] <gallery mode=packed heights=170> Calamitaceae - Annularia stellata.JPG|Specimen of ''Annularia stellata'' from Italy on display at the [[Museo Civico di Storia Naturale di Milano]] Calamites reconstrucción.png|Reconstruction of a whole Calamites tree with [[Annularia]]. </gallery> ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಟಿರೊಮೈಲಾನ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇವೆಲ್ಲ ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳಾಗಿದ್ದು ಕಾಂಡದಂತೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ಆನ್ಯುಲೇರಿಯ. ಆಸ್ಟಿರೊಫಿಲೈಟಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾಂಡದ ಒಂದೊಂದು ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿಯೂ 8-32 ಎಲೆಗಳಿದ್ದು ಇವು ವರ್ತುಲ ಜೋಡಣೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಎಲೆಯೂ 5 ಮಿಮೀ.ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹಲವು ಸೆಂಮೀ. ಉದ್ದದ ಕೊಳವೆಯಂತಿದೆ. ಒಳಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಾಳಕೂರ್ಚವೈ ಅದರ ಸುತ್ತ ಕೆಲವು ಪದರದಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಪರೆಂಕಿಮ [[ಜೀವಕೋಶ]]ಗಳೂ. ಇದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ ಮೀಸೋಫಿಲ್ ಜೀವಕೋಶಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಎಪಿಡರ್ಮಿಸ್ ಪದರವಿದೆ. ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಸ್ಟ್ರೊಬೈಲಿ ಅಥವಾ ಕೋನುಗಳೆಂದು (ಶಂಕು) ಹೆಸರು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ 2 ಬಗೆಯ ಕೋನುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ: ಒಂದು ಪೇಲಿಯೊಸ್ಟೇಕಿಯ, ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ಯಾಲಮಾಸ್ಟೇಕಿಸ್. ಕೋನುಗಳು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ಫಲವಂತಿ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದೊಂದು ಕೋನಿನಲ್ಲೂ ಗೆಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಗೊಂಡ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಕ್ಷವಿದ್ದು ಇದರ ಗೆಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ 6-8 ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿ ಯೊಫೋರ್‍ಗಳು ಇವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬರಡು ಉಪಪತ್ರಗಳೂ (ಸ್ಟರೈಲ್ ಬ್ರಾಕ್ಟ್ಸ್) ಇವೆ. ಒಂದೊಂದು ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯೊಫೋರಿನಲ್ಲೂ ಕೋನಿನ ಕೇಂದ್ರ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯೂ ಇವೆ. ತಟ್ಟೆಯ ತಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೋನಿನ ಅಕ್ಷದ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವಂತೆ ಜೋಡಿತವಾದ 4 ಬೀಜಾಣುಕೋಶ (ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯ) ಗಳು ಇವೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ಸಿನ ಕೋನ್ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬೀಜಾಣುಗಳು (ಸ್ಪೋರ್) ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೋರುಗಳು ಸಮರೂಪದವಾಗಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಅಸಮರೂಪದವಾಗಿವೆ. ಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೋಮೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಅಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೆಟರೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ [[ಬೀಜಕಣಗಳು|ಬೀಜಾಣು]]ಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಸಣ್ಣಗಾತ್ರದವಕ್ಕೆ ಮೈಕ್ರೊಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರು. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್ಸ್ ''ಮರಗಳು'' ವೃಕ್ಷಪ್ರಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ, ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಕವಲೊಡೆದ ಮರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು, 10 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು, ಒಂದು ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಕಾಂಡವು ದಪ್ಪವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಕ ಮರವು ಸ್ಕೇಲಾರಿಫಾರ್ಮ್ , ಗಾಳಿ-ಆಕಾರದ ಟ್ರಾಕಿಡ್‌ಗಳು , ಪೋಷಕ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಪ್ಯಾರೆಂಚೈಮಾದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಈ ಮರಗಳು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೊದೆಸಸ್ಯದ ಅಡಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು . ದಪ್ಪವಾದ ಭೂಗತ ಬೇರುಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ನೇರವಾದ ಕಾಂಡಗಳು . ಮರದ ನೋಟವು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು: ಕಾಂಡಗಳು ತೋಡು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವಂತಿದ್ದವು, ಸಂಧಿಸಿ ತೋಡು ಮಾಡಿದ ಕಾಂಡವು ಬಿದಿರಿನಂತೆಯೇ ಇತ್ತು , ಕೊಂಬೆಗಳು ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವು ಬಿದ್ದಾಗ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟವು. ಬೀಜಕ -ಹೊಂದಿರುವ ರಚನೆಯು ಸಾಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಮತ್ತು ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಪೈಕ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು . ಸ್ಪೈಕ್‌ನ ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳು, ಬ್ರಾಕ್ಟ್‌ಗಳು ಸುರುಳಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸುರುಳಿಯು ಪೆಲ್ಟೇಟ್ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುವ ಕಿರೀಟ ಅಥವಾ ತಟ್ಟೆಯಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು . ''ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್'' ಎಲೆಗಳು ಏಕ-ನಾಳೀಯವಾಗಿದ್ದು ತುದಿಯ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬಹುದು. ==ಉಪಕುಲಗಳು== [[Image:Calamites rhizoid.jpg|thumb|A ''Calamites'' rhizoid]] [[File:Calamites sp.7 - Carbonifero.JPG|thumb|left|Replica of ''Calamites sp.'' (Carboniferous, [[León, Spain|Léon]]]] * ''ಮೆಸೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' : ಎರಡು ಇಂಟರ್ನೋಡ್‌ಗಳ  ಚಡಿಗಳನ್ನುಒಂದರ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಜೋಡಿಸಿದಂತಿರುತ್ತದೆ . * ''ಸ್ಟೈಲೋಕಲಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಇವು ಕೆಲವೇ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು. ಮುಖ್ಯ ಕಾಂಡಗಳು ಭೂಗತವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಕ್ಯಾಂಡೆಲಾಬ್ರಾ ತರಹದ ಕೊಂಬೆಗಳು ವೈಮಾನಿಕ ಕಾಂಡಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಕಾಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಒತ್ತಿದ ತುದಿಯ ಎಲೆಗಳ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿದ್ದವು. * ''ಯುಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ನೋಡ್‌ಗಳು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎರಡು ಉಪಗುಂಪುಗಳಿವೆ: ** ''ಕ್ರೂಸಿಯಾಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇವುಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಹಲವಾರು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ** ''ಡಿಪ್ಲೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ವಿರುದ್ಧ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. * ''ಕ್ಯಾಲಮಿಟಿನಾ''  : ಕೆಲವು ನೋಡ್‌ಗಳು ಮಾತ್ರ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರಿಯ ಕಾಂಡದ ಉದ್ದವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ''ಕ್ಯಾಲಮೊಕಾರ್ಪನ್'' ಕುಲವು ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು , ಇದು ಅಂಡಾಣುವಿನಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ . ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು ಆಧುನಿಕ ಹಾರ್ಸ್‌ಟೇಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ''ಈಕ್ವಿಸೆಟಮ್ ಶಾಫ್ನೇರಿಯಂತಹ ಜಾತಿಗಳು ,'' ಇದು 2 ಮೀ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು 10 ಸೆಂ.ಮೀ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಮರದಂತಹ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ]] av8w4pcmv06shuizndq3bkyr1loyid0 1374291 1374290 2026-05-28T08:29:29Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374291 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | fossil_range = {{Geological range/linked|Carboniferous|Early Permian}} | image = Calamites stems.JPG | image_caption = A range of ''Calamites'' specimens, illustrating the different appearance of fossils preserved under different [[taphonomic]] modes | taxon = Calamites | subdivision_ranks = Species | subdivision = ''Calamites carinatus''<br /> ''Calamites cistii'' <br/> ''Calamites cruciatus'' <br /> ''Calamites goeppertii'' <br /> ''Calamites multiramis'' <br /> ''Calamites ramosus'' <br /> ''Calamites rectangulus'' <br /> ''Calamites sachsei'' <br /> ''Calamites schuetzeiformis'' <br /> ''Calamites schulzii'' <br /> ''Calamites sickowii'' <br /> ''Calamites suckowi''<br /> ''Calamites undulatus'' }} [[File:Equisetum telmateia, Ireland 1 - Ragnhild & Neil Crawford.jpg|thumb|Equisetum telmateia]] '''ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್''' ಸ್ಪೀನಾಪ್ಸಿಡ ಎಂಬ ವರ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಮೈಟೇಸೀ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿತ್ತು.ಈ ಕುಲವುಸುಮಾರು 360 ರಿಂದ 300 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು . ಇಂದು ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಅಥವಾ [[ಕುದುರೆಬಾಲದ ಗಿಡ|ಕುದುರೆಬಾಲದ-ಗಿಡ]]) ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದೆ.<ref name="Elgorriaga 2018">{{cite journal |last1=Elgorriaga |first1=A. |first2=I.H. |last2=Escapa |first3=G.W. |last3=Rothwell |first4=A.M.F. |last4=Tomescu |first5=N.R. |last5=Cúneo |year=2018 |title=Origin of Equisetum: Evolution of horsetails (Equisetales) within the major euphyllophyte clade Sphenopsida |journal=American Journal of Botany |volume=105 |pages=1286–1303 |pmid=30025163 |doi=10.1002/ajb2.1125 |issue=8|doi-access=free }}</ref> ==ಅವಶೇಷಗಳು== [[File:Estonian Museum of Natural History Specimen No 193525 photo (g23 g23-10 1 jpg).jpg|thumb|left|''Calamites sp.'' from the [[Estonian Museum of Natural History]].]] ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ [[ಉತ್ತರಾರ್ಧಗೋಳ]]ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ [[ಕಾಂಡ]], [[ಬೇರು]] ಮತ್ತು ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗವಾದ ಶಂಕುಗಳು (ಕೋನ್) ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಇವೆಲ್ಲ ಭಿನ್ನ ಸಸ್ಯಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂತೆಯೇ ಇವಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗಲೂ ಆಯಾ ಹೆಸರುಗಳೇ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಸರ್ವವಿದಿತವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸುಮಾರು 6-7 ಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮರ. ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಸಸ್ಯದೇಹ ಭೂಮಿಯೊಳಗಿನ ಪ್ರಕಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ಇದರಿಂದ [[ಭೂಮಿ]]ಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ವಿಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಪ್ರಕಂದದ ಮೇಲೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಿಂದ ಆಗಂತುಕ (ಅಡ್ವಂಟಿಷಸ್) ಬೇರುಗಳು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದುವು. ಪ್ರಕಂದ ಅನುಷಂಗಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ==ವಿಂಗಡಣೆ== [[Image:Calamitaceae foliage.jpg|thumb|The foliage (Annularia) of ''Calamites'']] ಕಾಂಡದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ರೀತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸ್ಟೈಲೊಕ್ಯಾಲ ಮೈಟಿಸ್, ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಮೂರು ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆಲ್ಲ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅನೇಕ ಕಿರುರೆಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಉದ್ದುದ್ದನೆಯ ಸಮಾಂತರವಾದ ಏಣುಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ಒಂದು ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣಿನ ಏಣುಗಳು ಮೇಲಿನ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಏಣುಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದ್ದುವು. ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕರೆಂಬೆಗಳ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುವು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆ ಈಗಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಟಿಸಮ್ ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.ಕಾಂಡದ ಅಂತರಗೆಣ್ಣಿನ ಕೇಂದ್ರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅಂಗಾಂಶವಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಇದು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದೆ. ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರಭಾಗವೂ ಅಂಗಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಜೈಲಮ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೋಯೆಮ್ ಅಂಗಾಂಶಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ನಾಳಕೂರ್ಚಗಳಿವೆ. ==ಅವಶೇಷಗಳ ವಿವರಣೆ== [[Image:Fossil vegetable Phytolithus Derbyshire.jpg|thumb|left|A diagram of a pith cast of ''Calamites'']] <gallery mode=packed heights=170> Calamitaceae - Annularia stellata.JPG|Specimen of ''Annularia stellata'' from Italy on display at the [[Museo Civico di Storia Naturale di Milano]] Calamites reconstrucción.png|Reconstruction of a whole Calamites tree with [[Annularia]]. </gallery> ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಟಿರೊಮೈಲಾನ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇವೆಲ್ಲ ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳಾಗಿದ್ದು ಕಾಂಡದಂತೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ಆನ್ಯುಲೇರಿಯ. ಆಸ್ಟಿರೊಫಿಲೈಟಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾಂಡದ ಒಂದೊಂದು ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿಯೂ 8-32 ಎಲೆಗಳಿದ್ದು ಇವು ವರ್ತುಲ ಜೋಡಣೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಎಲೆಯೂ 5 ಮಿಮೀ.ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹಲವು ಸೆಂಮೀ. ಉದ್ದದ ಕೊಳವೆಯಂತಿದೆ. ಒಳಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಾಳಕೂರ್ಚವೈ ಅದರ ಸುತ್ತ ಕೆಲವು ಪದರದಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಪರೆಂಕಿಮ [[ಜೀವಕೋಶ]]ಗಳೂ. ಇದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ ಮೀಸೋಫಿಲ್ ಜೀವಕೋಶಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಎಪಿಡರ್ಮಿಸ್ ಪದರವಿದೆ. ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಸ್ಟ್ರೊಬೈಲಿ ಅಥವಾ ಕೋನುಗಳೆಂದು (ಶಂಕು) ಹೆಸರು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ 2 ಬಗೆಯ ಕೋನುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ: ಒಂದು ಪೇಲಿಯೊಸ್ಟೇಕಿಯ, ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ಯಾಲಮಾಸ್ಟೇಕಿಸ್. ಕೋನುಗಳು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ಫಲವಂತಿ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದೊಂದು ಕೋನಿನಲ್ಲೂ ಗೆಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಗೊಂಡ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಕ್ಷವಿದ್ದು ಇದರ ಗೆಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ 6-8 ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿ ಯೊಫೋರ್‍ಗಳು ಇವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬರಡು ಉಪಪತ್ರಗಳೂ (ಸ್ಟರೈಲ್ ಬ್ರಾಕ್ಟ್ಸ್) ಇವೆ. ಒಂದೊಂದು ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯೊಫೋರಿನಲ್ಲೂ ಕೋನಿನ ಕೇಂದ್ರ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯೂ ಇವೆ. ತಟ್ಟೆಯ ತಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೋನಿನ ಅಕ್ಷದ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವಂತೆ ಜೋಡಿತವಾದ 4 ಬೀಜಾಣುಕೋಶ (ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯ) ಗಳು ಇವೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ಸಿನ ಕೋನ್ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬೀಜಾಣುಗಳು (ಸ್ಪೋರ್) ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೋರುಗಳು ಸಮರೂಪದವಾಗಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಅಸಮರೂಪದವಾಗಿವೆ. ಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೋಮೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಅಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೆಟರೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ [[ಬೀಜಕಣಗಳು|ಬೀಜಾಣು]]ಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಸಣ್ಣಗಾತ್ರದವಕ್ಕೆ ಮೈಕ್ರೊಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರು. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್ಸ್ ''ಮರಗಳು'' ವೃಕ್ಷಪ್ರಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ, ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಕವಲೊಡೆದ ಮರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು, 10 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು, ಒಂದು ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಕಾಂಡವು ದಪ್ಪವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಕ ಮರವು ಸ್ಕೇಲಾರಿಫಾರ್ಮ್ , ಗಾಳಿ-ಆಕಾರದ ಟ್ರಾಕಿಡ್‌ಗಳು , ಪೋಷಕ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಪ್ಯಾರೆಂಚೈಮಾದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಈ ಮರಗಳು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೊದೆಸಸ್ಯದ ಅಡಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು . ದಪ್ಪವಾದ ಭೂಗತ ಬೇರುಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ನೇರವಾದ ಕಾಂಡಗಳು . ಮರದ ನೋಟವು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು: ಕಾಂಡಗಳು ತೋಡು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವಂತಿದ್ದವು, ಸಂಧಿಸಿ ತೋಡು ಮಾಡಿದ ಕಾಂಡವು ಬಿದಿರಿನಂತೆಯೇ ಇತ್ತು , ಕೊಂಬೆಗಳು ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವು ಬಿದ್ದಾಗ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟವು. ಬೀಜಕ -ಹೊಂದಿರುವ ರಚನೆಯು ಸಾಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಮತ್ತು ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಪೈಕ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು . ಸ್ಪೈಕ್‌ನ ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳು, ಬ್ರಾಕ್ಟ್‌ಗಳು ಸುರುಳಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸುರುಳಿಯು ಪೆಲ್ಟೇಟ್ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುವ ಕಿರೀಟ ಅಥವಾ ತಟ್ಟೆಯಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು . ''ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್'' ಎಲೆಗಳು ಏಕ-ನಾಳೀಯವಾಗಿದ್ದು ತುದಿಯ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬಹುದು. ==ಉಪಕುಲಗಳು== [[Image:Calamites rhizoid.jpg|thumb|A ''Calamites'' rhizoid]] [[File:Calamites sp.7 - Carbonifero.JPG|thumb|left|Replica of ''Calamites sp.'' (Carboniferous, [[León, Spain|Léon]]]] * ''ಮೆಸೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' : ಎರಡು ಇಂಟರ್ನೋಡ್‌ಗಳ  ಚಡಿಗಳನ್ನುಒಂದರ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಜೋಡಿಸಿದಂತಿರುತ್ತದೆ . * ''ಸ್ಟೈಲೋಕಲಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಇವು ಕೆಲವೇ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು. ಮುಖ್ಯ ಕಾಂಡಗಳು ಭೂಗತವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಕ್ಯಾಂಡೆಲಾಬ್ರಾ ತರಹದ ಕೊಂಬೆಗಳು ವೈಮಾನಿಕ ಕಾಂಡಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಕಾಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಒತ್ತಿದ ತುದಿಯ ಎಲೆಗಳ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿದ್ದವು. * ''ಯುಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ನೋಡ್‌ಗಳು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎರಡು ಉಪಗುಂಪುಗಳಿವೆ: ** ''ಕ್ರೂಸಿಯಾಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇವುಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಹಲವಾರು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ** ''ಡಿಪ್ಲೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ವಿರುದ್ಧ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. * ''ಕ್ಯಾಲಮಿಟಿನಾ''  : ಕೆಲವು ನೋಡ್‌ಗಳು ಮಾತ್ರ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರಿಯ ಕಾಂಡದ ಉದ್ದವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ''ಕ್ಯಾಲಮೊಕಾರ್ಪನ್'' ಕುಲವು ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು , ಇದು ಅಂಡಾಣುವಿನಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ . ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು ಆಧುನಿಕ ಹಾರ್ಸ್‌ಟೇಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ''ಈಕ್ವಿಸೆಟಮ್ ಶಾಫ್ನೇರಿಯಂತಹ ಜಾತಿಗಳು ,'' ಇದು 2 ಮೀ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು 10 ಸೆಂ.ಮೀ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಮರದಂತಹ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳು]] 31x8zngnbwkjeelv90aarjc946o8tcn 1374292 1374291 2026-05-28T08:29:42Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374292 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | fossil_range = {{Geological range/linked|Carboniferous|Early Permian}} | image = Calamites stems.JPG | image_caption = A range of ''Calamites'' specimens, illustrating the different appearance of fossils preserved under different [[taphonomic]] modes | taxon = Calamites | subdivision_ranks = Species | subdivision = ''Calamites carinatus''<br /> ''Calamites cistii'' <br/> ''Calamites cruciatus'' <br /> ''Calamites goeppertii'' <br /> ''Calamites multiramis'' <br /> ''Calamites ramosus'' <br /> ''Calamites rectangulus'' <br /> ''Calamites sachsei'' <br /> ''Calamites schuetzeiformis'' <br /> ''Calamites schulzii'' <br /> ''Calamites sickowii'' <br /> ''Calamites suckowi''<br /> ''Calamites undulatus'' }} [[File:Equisetum telmateia, Ireland 1 - Ragnhild & Neil Crawford.jpg|thumb|Equisetum telmateia]] '''ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್''' ಸ್ಪೀನಾಪ್ಸಿಡ ಎಂಬ ವರ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಮೈಟೇಸೀ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು [[ಸಸ್ಯ]]. [[ಕಾರ್ಬಾನಿಫೆರಸ್]] ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿತ್ತು.ಈ ಕುಲವುಸುಮಾರು 360 ರಿಂದ 300 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು . ಇಂದು ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಅಥವಾ [[ಕುದುರೆಬಾಲದ ಗಿಡ|ಕುದುರೆಬಾಲದ-ಗಿಡ]]) ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದೆ.<ref name="Elgorriaga 2018">{{cite journal |last1=Elgorriaga |first1=A. |first2=I.H. |last2=Escapa |first3=G.W. |last3=Rothwell |first4=A.M.F. |last4=Tomescu |first5=N.R. |last5=Cúneo |year=2018 |title=Origin of Equisetum: Evolution of horsetails (Equisetales) within the major euphyllophyte clade Sphenopsida |journal=American Journal of Botany |volume=105 |pages=1286–1303 |pmid=30025163 |doi=10.1002/ajb2.1125 |issue=8|doi-access=free }}</ref> ==ಅವಶೇಷಗಳು== [[File:Estonian Museum of Natural History Specimen No 193525 photo (g23 g23-10 1 jpg).jpg|thumb|left|''Calamites sp.'' from the [[Estonian Museum of Natural History]].]] ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಪಂಚದ [[ಉತ್ತರಾರ್ಧಗೋಳ]]ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ [[ಕಾಂಡ]], [[ಬೇರು]] ಮತ್ತು ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗವಾದ ಶಂಕುಗಳು (ಕೋನ್) ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಇವೆಲ್ಲ ಭಿನ್ನ ಸಸ್ಯಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂತೆಯೇ ಇವಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗಲೂ ಆಯಾ ಹೆಸರುಗಳೇ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಸರ್ವವಿದಿತವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸುಮಾರು 6-7 ಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮರ. ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಸಿಟಮ್ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಸಸ್ಯದೇಹ ಭೂಮಿಯೊಳಗಿನ ಪ್ರಕಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ಇದರಿಂದ [[ಭೂಮಿ]]ಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಂಡಭಾಗವಾಗಿಯೂ ವಿಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಪ್ರಕಂದದ ಮೇಲೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಿಂದ ಆಗಂತುಕ (ಅಡ್ವಂಟಿಷಸ್) ಬೇರುಗಳು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದುವು. ಪ್ರಕಂದ ಅನುಷಂಗಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ==ವಿಂಗಡಣೆ== [[Image:Calamitaceae foliage.jpg|thumb|The foliage (Annularia) of ''Calamites'']] ಕಾಂಡದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ರೀತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸ್ಟೈಲೊಕ್ಯಾಲ ಮೈಟಿಸ್, ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಮೂರು ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆಲ್ಲ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅನೇಕ ಕಿರುರೆಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಉದ್ದುದ್ದನೆಯ ಸಮಾಂತರವಾದ ಏಣುಗಳೂ ಇದ್ದುವು. ಒಂದು ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣಿನ ಏಣುಗಳು ಮೇಲಿನ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂತರ ಗೆಣ್ಣುಗಳ ಏಣುಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದ್ದುವು. ತುಂಬ ಚಿಕ್ಕರೆಂಬೆಗಳ ಗೆಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಎಲೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುವು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸಿನ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆ ಈಗಿನ ಕಾಲದ ಈಕ್ವಿಟಿಸಮ್ ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡದ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.ಕಾಂಡದ ಅಂತರಗೆಣ್ಣಿನ ಕೇಂದ್ರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅಂಗಾಂಶವಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಇದು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದೆ. ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರಭಾಗವೂ ಅಂಗಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಜೈಲಮ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೋಯೆಮ್ ಅಂಗಾಂಶಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ನಾಳಕೂರ್ಚಗಳಿವೆ. ==ಅವಶೇಷಗಳ ವಿವರಣೆ== [[Image:Fossil vegetable Phytolithus Derbyshire.jpg|thumb|left|A diagram of a pith cast of ''Calamites'']] <gallery mode=packed heights=170> Calamitaceae - Annularia stellata.JPG|Specimen of ''Annularia stellata'' from Italy on display at the [[Museo Civico di Storia Naturale di Milano]] Calamites reconstrucción.png|Reconstruction of a whole Calamites tree with [[Annularia]]. </gallery> ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಟಿರೊಮೈಲಾನ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇವೆಲ್ಲ ಆಗಂತುಕ ಬೇರುಗಳಾಗಿದ್ದು ಕಾಂಡದಂತೆ ಗೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ಆನ್ಯುಲೇರಿಯ. ಆಸ್ಟಿರೊಫಿಲೈಟಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾಂಡದ ಒಂದೊಂದು ಗೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿಯೂ 8-32 ಎಲೆಗಳಿದ್ದು ಇವು ವರ್ತುಲ ಜೋಡಣೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಎಲೆಯೂ 5 ಮಿಮೀ.ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹಲವು ಸೆಂಮೀ. ಉದ್ದದ ಕೊಳವೆಯಂತಿದೆ. ಒಳಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಾಳಕೂರ್ಚವೈ ಅದರ ಸುತ್ತ ಕೆಲವು ಪದರದಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಪರೆಂಕಿಮ [[ಜೀವಕೋಶ]]ಗಳೂ. ಇದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ ಮೀಸೋಫಿಲ್ ಜೀವಕೋಶಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಎಪಿಡರ್ಮಿಸ್ ಪದರವಿದೆ. ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಸ್ಟ್ರೊಬೈಲಿ ಅಥವಾ ಕೋನುಗಳೆಂದು (ಶಂಕು) ಹೆಸರು. ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ ಸಸ್ಯದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ 2 ಬಗೆಯ ಕೋನುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ: ಒಂದು ಪೇಲಿಯೊಸ್ಟೇಕಿಯ, ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ಯಾಲಮಾಸ್ಟೇಕಿಸ್. ಕೋನುಗಳು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ಫಲವಂತಿ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದೊಂದು ಕೋನಿನಲ್ಲೂ ಗೆಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಗೊಂಡ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಕ್ಷವಿದ್ದು ಇದರ ಗೆಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತುಲಾಕಾರವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ 6-8 ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿ ಯೊಫೋರ್‍ಗಳು ಇವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬರಡು ಉಪಪತ್ರಗಳೂ (ಸ್ಟರೈಲ್ ಬ್ರಾಕ್ಟ್ಸ್) ಇವೆ. ಒಂದೊಂದು ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯೊಫೋರಿನಲ್ಲೂ ಕೋನಿನ ಕೇಂದ್ರ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಂಥ ತೊಟ್ಟೂ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯೂ ಇವೆ. ತಟ್ಟೆಯ ತಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೋನಿನ ಅಕ್ಷದ ಕಡೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವಂತೆ ಜೋಡಿತವಾದ 4 ಬೀಜಾಣುಕೋಶ (ಸ್ಪೊರ್ಯಾಂಜಿಯ) ಗಳು ಇವೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟಿಸ್ಸಿನ ಕೋನ್ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬೀಜಾಣುಗಳು (ಸ್ಪೋರ್) ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೋರುಗಳು ಸಮರೂಪದವಾಗಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವದರಲ್ಲಿ ಅಸಮರೂಪದವಾಗಿವೆ. ಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೋಮೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಅಸಮರೂಪದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೆಟರೋಸ್ಪೋರಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ [[ಬೀಜಕಣಗಳು|ಬೀಜಾಣು]]ಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಸಣ್ಣಗಾತ್ರದವಕ್ಕೆ ಮೈಕ್ರೊಸ್ಪೋರ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರು. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್ಸ್ ''ಮರಗಳು'' ವೃಕ್ಷಪ್ರಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ, ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಕವಲೊಡೆದ ಮರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು, 10 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು, ಒಂದು ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಕಾಂಡವು ದಪ್ಪವಾಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಕ ಮರವು ಸ್ಕೇಲಾರಿಫಾರ್ಮ್ , ಗಾಳಿ-ಆಕಾರದ ಟ್ರಾಕಿಡ್‌ಗಳು , ಪೋಷಕ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಪ್ಯಾರೆಂಚೈಮಾದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಈ ಮರಗಳು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಕಾರ್ಬೊನಿಫೆರಸ್ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೊದೆಸಸ್ಯದ ಅಡಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು . ದಪ್ಪವಾದ ಭೂಗತ ಬೇರುಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ನೇರವಾದ ಕಾಂಡಗಳು . ಮರದ ನೋಟವು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿತ್ತು: ಕಾಂಡಗಳು ತೋಡು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವಂತಿದ್ದವು, ಸಂಧಿಸಿ ತೋಡು ಮಾಡಿದ ಕಾಂಡವು ಬಿದಿರಿನಂತೆಯೇ ಇತ್ತು , ಕೊಂಬೆಗಳು ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವು ಬಿದ್ದಾಗ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟವು. ಬೀಜಕ -ಹೊಂದಿರುವ ರಚನೆಯು ಸಾಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಮತ್ತು ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಪೈಕ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು . ಸ್ಪೈಕ್‌ನ ಬರಡಾದ ಎಲೆಗಳು, ಬ್ರಾಕ್ಟ್‌ಗಳು ಸುರುಳಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸುರುಳಿಯು ಪೆಲ್ಟೇಟ್ ಸ್ಪೋರಾಂಜಿಫೆರಸ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುವ ಕಿರೀಟ ಅಥವಾ ತಟ್ಟೆಯಂತಹ ರಚನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು . ''ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್'' ಎಲೆಗಳು ಏಕ-ನಾಳೀಯವಾಗಿದ್ದು ತುದಿಯ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬಹುದು. ==ಉಪಕುಲಗಳು== [[Image:Calamites rhizoid.jpg|thumb|A ''Calamites'' rhizoid]] [[File:Calamites sp.7 - Carbonifero.JPG|thumb|left|Replica of ''Calamites sp.'' (Carboniferous, [[León, Spain|Léon]]]] * ''ಮೆಸೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' : ಎರಡು ಇಂಟರ್ನೋಡ್‌ಗಳ  ಚಡಿಗಳನ್ನುಒಂದರ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಜೋಡಿಸಿದಂತಿರುತ್ತದೆ . * ''ಸ್ಟೈಲೋಕಲಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಇವು ಕೆಲವೇ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು. ಮುಖ್ಯ ಕಾಂಡಗಳು ಭೂಗತವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಕ್ಯಾಂಡೆಲಾಬ್ರಾ ತರಹದ ಕೊಂಬೆಗಳು ವೈಮಾನಿಕ ಕಾಂಡಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಕಾಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಒತ್ತಿದ ತುದಿಯ ಎಲೆಗಳ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿದ್ದವು. * ''ಯುಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು''  : ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ನೋಡ್‌ಗಳು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎರಡು ಉಪಗುಂಪುಗಳಿವೆ: ** ''ಕ್ರೂಸಿಯಾಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇವುಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಹಲವಾರು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ** ''ಡಿಪ್ಲೊಕಲಾಮೈಟ್‌ಗಳು'' , ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೋಡ್ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ವಿರುದ್ಧ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. * ''ಕ್ಯಾಲಮಿಟಿನಾ''  : ಕೆಲವು ನೋಡ್‌ಗಳು ಮಾತ್ರ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬರಿಯ ಕಾಂಡದ ಉದ್ದವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ''ಕ್ಯಾಲಮೊಕಾರ್ಪನ್'' ಕುಲವು ಮೆಗಾಸ್ಪೋರ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು , ಇದು ಅಂಡಾಣುವಿನಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ . ಕ್ಯಾಲಮೈಟ್‌ಗಳು ಆಧುನಿಕ ಹಾರ್ಸ್‌ಟೇಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ''ಈಕ್ವಿಸೆಟಮ್ ಶಾಫ್ನೇರಿಯಂತಹ ಜಾತಿಗಳು ,'' ಇದು 2 ಮೀ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು 10 ಸೆಂ.ಮೀ ವ್ಯಾಸದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಮರದಂತಹ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] 7dvew3lr9wxl7vjwlzz41btmx8xii1g 0 179222 1374294 2026-05-28T09:39:33Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374294 wikitext text/x-wiki [[File:Calico Sample.JPG|thumb|The weave of calico sample from a [[shopping bag]] shown against a [[centimetre]] scale]] '''ಕ್ಯಾಲಿಕೊ''' [[ಭಾರತ]]ದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]] (ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್) ಮತ್ತು [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತಾ]] ಎರಡೂ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರುಗಳ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಗೃಹಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಟ್ಟೆಯ ವಿಶೇಷ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಚಲುವೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಳ ನೇಯ್ಗೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಫೈಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಷ್ಟದ ಶೇಷದಿಂದಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ನೋಟವನ್ನು '''ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ''' , ಇವು ಬಿಳುಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಬಹುದು. ==ಇತಿಹಾಸ== ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು , ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು . ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ ''ಕ್ಯಾಲಿಕಾಟ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ (ಈಗ'' ಕೋಝಿಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡು) ನಗರದಿಂದ ಬಂದಿದೆ <ref name=eb-calico>''Encyclopædia Britannica'' (2008). [https://www.britannica.com/topic/calico-textile "calico"].</ref>, ಇದು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ]]ದಲ್ಲಿದೆ , ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು<ref>{{cite book |first=Jill |last=Condra |title=The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through World History: 1801 to the Present |year=2008 |volume= 3 |publisher=Greenwood Press |isbn=9780313336652 |url=https://books.google.com/books?id=q6FI2czFz6MC&q=calico+calicut}}</ref> . ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಮುದ್ರಣಗಳು 17 ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು , ಇದು ಚಿಂಟ್ಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಕ್ಕಳ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಣಕು-ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯ ದಿರಿಸುಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ಉಡುಪುಗಳ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಗ್ಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ , ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೊದಲು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇದು ಸೋಫಾಗಳು , ತೋಳುಕುರ್ಚಿಗಳು , ಕುರ್ಚಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ "ಬಿಳಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ"ಗೆ ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕಾರ್ಡೆಡ್ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು [[ಪಾಲಿಯೆಸ್ಟರ್]] ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಕೂಡ ಇದೆ . <ref name="Baugh" /> ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಅಥವಾ ಡೆನಿಮ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾಗಿದೆ . <ref name="Baugh" /> ಇದರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದಾಗಿ (100 % ಹತ್ತಿ), ಇದು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ. <ref name="Baugh" /> ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿಸಿರಲಿ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, <ref name="Baugh" /> ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಮಸುಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. == ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ನೀತಿ == [[File:Calico printing Wellcome L0011294.jpg|thumb|Calico printing (1835)]] 18 ನೇ ಶತಮಾನ , [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]] ತನ್ನ [[ಉಣ್ಣೆ]] ಮತ್ತು ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು . ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವಿಚ್‌ನಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಉದ್ಯಮವು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹತ್ತಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು: 1701 ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 900,775 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1730 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು 701,014 ಕೆಜಿಗೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಉಣ್ಣೆ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಶಾಸನದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು. <ref name=E296>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=296}}</ref> ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ( ಭಾರತ ) ದಿಂದ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ|ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ]] ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮುದ್ರಣಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು . ಆದಾಗ್ಯೂ, 1700 ರಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಭಾರತ, [[ಚೀನಾ]] ಅಥವಾ ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಆಮದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು. ಇದು ಬೇಡಿಕೆಯು ಅಪೂರ್ಣ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಲಂಕಾಷೈರ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು . <ref name="E296" /><ref name="E296" />ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹತ್ತಿಯ ಆಮದು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1720 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹುತೇಕ 1701 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕವೆಂಟ್ರಿ ಉಣ್ಣೆಯ ತಯಾರಕರು ಆಮದುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=298}}</ref> 1720 ರ ಉತ್ಪಾದಕರ ಕಾಯಿದೆಯು ಮುದ್ರಿತ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಸ್ಲಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು , ಟೈಗಳು ಮತ್ತು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಅನ್ನು ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಲಂಕಾಷೈರ್ ತಯಾರಕರು ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1736 ರ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಕಾಯಿದೆಯು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಣ್ಣದ ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಮತಿಸಿತು. ೧೭೬೪ ರಲ್ಲಿ, ೧,೭೫೫,೫೮೦ ಕೆಜಿ ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದಿನ ನಿರ್ಬಂಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಜವಳಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಇಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೭೫೭ ರ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು ಮತ್ತು [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ನೆಹರು]] ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದನ್ನು ' ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಕಡಿತ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *{{cite book|last=Espinasse|first=Francis|author-link=Francis Espinasse|title=Lancashire Worthies|url=https://archive.org/stream/lancashireworthi00espi#page/322/mode/2up|access-date=2010-12-01|year=1874|publisher=Simpkin, Marshall, & Co.|location= London}} *{{Cite NSRW|wstitle=Calico}} * Charles O'Neill (1869) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/24565 ''A dictionary of dyeing and calico printing''] – digital facsimile from the [[Linda Hall Library]] * William Crookes (1874) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 ''A practical handbook of dyeing and calico-printing''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170729055002/http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 |date=29 July 2017 }}. Illustrated with period fabric swatches. – digital facsimile from the Linda Hall Library * Baba Gee Calico Printing [https://babageecalicoprinting.com/ ''A calico Printing store''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210916214621/https://babageecalicoprinting.com/ |date=16 September 2021 }}. where design fabric with calico technique. * Deazley, R. (2008) 'Commentary on the Calico Printers' Act 1787', in Primary Sources on Copyright (1450–1900), eds L. Bently & M. Kretschmer,[https://www.copyrighthistory.org/cam/commentary/uk_1787/uk_1787_com_1072007131417.html Copyright History 1787 Calico Printers' Act] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== khez1cordp1i8v6ej89v6oy2jm5la57 1374295 1374294 2026-05-28T09:42:46Z VASANTH S.N. 728 /* ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು */ 1374295 wikitext text/x-wiki [[File:Calico Sample.JPG|thumb|The weave of calico sample from a [[shopping bag]] shown against a [[centimetre]] scale]] '''ಕ್ಯಾಲಿಕೊ''' [[ಭಾರತ]]ದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]] (ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್) ಮತ್ತು [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತಾ]] ಎರಡೂ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರುಗಳ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಗೃಹಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಟ್ಟೆಯ ವಿಶೇಷ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಚಲುವೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಳ ನೇಯ್ಗೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಫೈಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಷ್ಟದ ಶೇಷದಿಂದಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ನೋಟವನ್ನು '''ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ''' , ಇವು ಬಿಳುಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಬಹುದು. ==ಇತಿಹಾಸ== ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು , ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು . ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ ''ಕ್ಯಾಲಿಕಾಟ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ (ಈಗ'' ಕೋಝಿಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡು) ನಗರದಿಂದ ಬಂದಿದೆ <ref name=eb-calico>''Encyclopædia Britannica'' (2008). [https://www.britannica.com/topic/calico-textile "calico"].</ref>, ಇದು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ]]ದಲ್ಲಿದೆ , ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು<ref>{{cite book |first=Jill |last=Condra |title=The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through World History: 1801 to the Present |year=2008 |volume= 3 |publisher=Greenwood Press |isbn=9780313336652 |url=https://books.google.com/books?id=q6FI2czFz6MC&q=calico+calicut}}</ref> . ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಮುದ್ರಣಗಳು 17 ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು , ಇದು ಚಿಂಟ್ಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಕ್ಕಳ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಣಕು-ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯ ದಿರಿಸುಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ಉಡುಪುಗಳ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಗ್ಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ , ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೊದಲು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇದು ಸೋಫಾಗಳು , ತೋಳುಕುರ್ಚಿಗಳು , ಕುರ್ಚಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ "ಬಿಳಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ"ಗೆ ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕಾರ್ಡೆಡ್ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು [[ಪಾಲಿಯೆಸ್ಟರ್]] ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಕೂಡ ಇದೆ . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಅಥವಾ ಡೆನಿಮ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾಗಿದೆ . ಇದರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದಾಗಿ (100 % ಹತ್ತಿ), ಇದು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿಸಿರಲಿ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, <ref name="Baugh" /> ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಮಸುಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. == ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ನೀತಿ == [[File:Calico printing Wellcome L0011294.jpg|thumb|Calico printing (1835)]] 18 ನೇ ಶತಮಾನ , [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]] ತನ್ನ [[ಉಣ್ಣೆ]] ಮತ್ತು ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು . ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವಿಚ್‌ನಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಉದ್ಯಮವು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹತ್ತಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು: 1701 ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 900,775 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1730 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು 701,014 ಕೆಜಿಗೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಉಣ್ಣೆ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಶಾಸನದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು. <ref name=E296>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=296}}</ref> ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ( ಭಾರತ ) ದಿಂದ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ|ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ]] ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮುದ್ರಣಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು . ಆದಾಗ್ಯೂ, 1700 ರಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಭಾರತ, [[ಚೀನಾ]] ಅಥವಾ ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಆಮದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು. ಇದು ಬೇಡಿಕೆಯು ಅಪೂರ್ಣ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಲಂಕಾಷೈರ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು . <ref name="E296" /><ref name="E296" />ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹತ್ತಿಯ ಆಮದು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1720 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹುತೇಕ 1701 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕವೆಂಟ್ರಿ ಉಣ್ಣೆಯ ತಯಾರಕರು ಆಮದುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=298}}</ref> 1720 ರ ಉತ್ಪಾದಕರ ಕಾಯಿದೆಯು ಮುದ್ರಿತ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಸ್ಲಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು , ಟೈಗಳು ಮತ್ತು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಅನ್ನು ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಲಂಕಾಷೈರ್ ತಯಾರಕರು ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1736 ರ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಕಾಯಿದೆಯು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಣ್ಣದ ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಮತಿಸಿತು. ೧೭೬೪ ರಲ್ಲಿ, ೧,೭೫೫,೫೮೦ ಕೆಜಿ ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದಿನ ನಿರ್ಬಂಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಜವಳಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಇಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೭೫೭ ರ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು ಮತ್ತು [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ನೆಹರು]] ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದನ್ನು ' ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಕಡಿತ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *{{cite book|last=Espinasse|first=Francis|author-link=Francis Espinasse|title=Lancashire Worthies|url=https://archive.org/stream/lancashireworthi00espi#page/322/mode/2up|access-date=2010-12-01|year=1874|publisher=Simpkin, Marshall, & Co.|location= London}} *{{Cite NSRW|wstitle=Calico}} * Charles O'Neill (1869) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/24565 ''A dictionary of dyeing and calico printing''] – digital facsimile from the [[Linda Hall Library]] * William Crookes (1874) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 ''A practical handbook of dyeing and calico-printing''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170729055002/http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 |date=29 July 2017 }}. Illustrated with period fabric swatches. – digital facsimile from the Linda Hall Library * Baba Gee Calico Printing [https://babageecalicoprinting.com/ ''A calico Printing store''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210916214621/https://babageecalicoprinting.com/ |date=16 September 2021 }}. where design fabric with calico technique. * Deazley, R. (2008) 'Commentary on the Calico Printers' Act 1787', in Primary Sources on Copyright (1450–1900), eds L. Bently & M. Kretschmer,[https://www.copyrighthistory.org/cam/commentary/uk_1787/uk_1787_com_1072007131417.html Copyright History 1787 Calico Printers' Act] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== daitwmu55el4f14hpcp8x3bcnnaggbu 1374296 1374295 2026-05-28T09:43:12Z VASANTH S.N. 728 /* ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು */ 1374296 wikitext text/x-wiki [[File:Calico Sample.JPG|thumb|The weave of calico sample from a [[shopping bag]] shown against a [[centimetre]] scale]] '''ಕ್ಯಾಲಿಕೊ''' [[ಭಾರತ]]ದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]] (ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್) ಮತ್ತು [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತಾ]] ಎರಡೂ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರುಗಳ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಗೃಹಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಟ್ಟೆಯ ವಿಶೇಷ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಚಲುವೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಳ ನೇಯ್ಗೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಫೈಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಷ್ಟದ ಶೇಷದಿಂದಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ನೋಟವನ್ನು '''ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ''' , ಇವು ಬಿಳುಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಬಹುದು. ==ಇತಿಹಾಸ== ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು , ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು . ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ ''ಕ್ಯಾಲಿಕಾಟ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ (ಈಗ'' ಕೋಝಿಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡು) ನಗರದಿಂದ ಬಂದಿದೆ <ref name=eb-calico>''Encyclopædia Britannica'' (2008). [https://www.britannica.com/topic/calico-textile "calico"].</ref>, ಇದು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ]]ದಲ್ಲಿದೆ , ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು<ref>{{cite book |first=Jill |last=Condra |title=The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through World History: 1801 to the Present |year=2008 |volume= 3 |publisher=Greenwood Press |isbn=9780313336652 |url=https://books.google.com/books?id=q6FI2czFz6MC&q=calico+calicut}}</ref> . ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಮುದ್ರಣಗಳು 17 ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು , ಇದು ಚಿಂಟ್ಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಕ್ಕಳ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಣಕು-ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯ ದಿರಿಸುಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ಉಡುಪುಗಳ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಗ್ಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ , ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೊದಲು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇದು ಸೋಫಾಗಳು , ತೋಳುಕುರ್ಚಿಗಳು , ಕುರ್ಚಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ "ಬಿಳಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ"ಗೆ ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕಾರ್ಡೆಡ್ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು [[ಪಾಲಿಯೆಸ್ಟರ್]] ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಕೂಡ ಇದೆ . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಅಥವಾ ಡೆನಿಮ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾಗಿದೆ . ಇದರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದಾಗಿ (100 % ಹತ್ತಿ), ಇದು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿಸಿರಲಿ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಮಸುಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. == ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ನೀತಿ == [[File:Calico printing Wellcome L0011294.jpg|thumb|Calico printing (1835)]] 18 ನೇ ಶತಮಾನ , [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]] ತನ್ನ [[ಉಣ್ಣೆ]] ಮತ್ತು ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು . ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವಿಚ್‌ನಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಉದ್ಯಮವು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹತ್ತಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು: 1701 ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 900,775 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1730 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು 701,014 ಕೆಜಿಗೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಉಣ್ಣೆ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಶಾಸನದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು. <ref name=E296>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=296}}</ref> ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ( ಭಾರತ ) ದಿಂದ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ|ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ]] ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮುದ್ರಣಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು . ಆದಾಗ್ಯೂ, 1700 ರಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಭಾರತ, [[ಚೀನಾ]] ಅಥವಾ ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಆಮದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು. ಇದು ಬೇಡಿಕೆಯು ಅಪೂರ್ಣ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಲಂಕಾಷೈರ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು . <ref name="E296" /><ref name="E296" />ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹತ್ತಿಯ ಆಮದು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1720 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹುತೇಕ 1701 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕವೆಂಟ್ರಿ ಉಣ್ಣೆಯ ತಯಾರಕರು ಆಮದುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=298}}</ref> 1720 ರ ಉತ್ಪಾದಕರ ಕಾಯಿದೆಯು ಮುದ್ರಿತ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಸ್ಲಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು , ಟೈಗಳು ಮತ್ತು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಅನ್ನು ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಲಂಕಾಷೈರ್ ತಯಾರಕರು ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1736 ರ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಕಾಯಿದೆಯು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಣ್ಣದ ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಮತಿಸಿತು. ೧೭೬೪ ರಲ್ಲಿ, ೧,೭೫೫,೫೮೦ ಕೆಜಿ ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದಿನ ನಿರ್ಬಂಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಜವಳಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಇಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೭೫೭ ರ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು ಮತ್ತು [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ನೆಹರು]] ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದನ್ನು ' ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಕಡಿತ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *{{cite book|last=Espinasse|first=Francis|author-link=Francis Espinasse|title=Lancashire Worthies|url=https://archive.org/stream/lancashireworthi00espi#page/322/mode/2up|access-date=2010-12-01|year=1874|publisher=Simpkin, Marshall, & Co.|location= London}} *{{Cite NSRW|wstitle=Calico}} * Charles O'Neill (1869) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/24565 ''A dictionary of dyeing and calico printing''] – digital facsimile from the [[Linda Hall Library]] * William Crookes (1874) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 ''A practical handbook of dyeing and calico-printing''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170729055002/http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 |date=29 July 2017 }}. Illustrated with period fabric swatches. – digital facsimile from the Linda Hall Library * Baba Gee Calico Printing [https://babageecalicoprinting.com/ ''A calico Printing store''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210916214621/https://babageecalicoprinting.com/ |date=16 September 2021 }}. where design fabric with calico technique. * Deazley, R. (2008) 'Commentary on the Calico Printers' Act 1787', in Primary Sources on Copyright (1450–1900), eds L. Bently & M. Kretschmer,[https://www.copyrighthistory.org/cam/commentary/uk_1787/uk_1787_com_1072007131417.html Copyright History 1787 Calico Printers' Act] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== h4g5zfftysaxj97llqj0fp0y84c2q90 1374297 1374296 2026-05-28T09:43:35Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಬಟ್ಟೆಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374297 wikitext text/x-wiki [[File:Calico Sample.JPG|thumb|The weave of calico sample from a [[shopping bag]] shown against a [[centimetre]] scale]] '''ಕ್ಯಾಲಿಕೊ''' [[ಭಾರತ]]ದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]] (ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್) ಮತ್ತು [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತಾ]] ಎರಡೂ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರುಗಳ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಗೃಹಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಟ್ಟೆಯ ವಿಶೇಷ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಚಲುವೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಳ ನೇಯ್ಗೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಫೈಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಷ್ಟದ ಶೇಷದಿಂದಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ನೋಟವನ್ನು '''ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ''' , ಇವು ಬಿಳುಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಬಹುದು. ==ಇತಿಹಾಸ== ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು , ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು . ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ ''ಕ್ಯಾಲಿಕಾಟ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ (ಈಗ'' ಕೋಝಿಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡು) ನಗರದಿಂದ ಬಂದಿದೆ <ref name=eb-calico>''Encyclopædia Britannica'' (2008). [https://www.britannica.com/topic/calico-textile "calico"].</ref>, ಇದು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ]]ದಲ್ಲಿದೆ , ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು<ref>{{cite book |first=Jill |last=Condra |title=The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through World History: 1801 to the Present |year=2008 |volume= 3 |publisher=Greenwood Press |isbn=9780313336652 |url=https://books.google.com/books?id=q6FI2czFz6MC&q=calico+calicut}}</ref> . ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಮುದ್ರಣಗಳು 17 ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು , ಇದು ಚಿಂಟ್ಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಕ್ಕಳ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಣಕು-ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯ ದಿರಿಸುಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ಉಡುಪುಗಳ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಗ್ಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ , ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೊದಲು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇದು ಸೋಫಾಗಳು , ತೋಳುಕುರ್ಚಿಗಳು , ಕುರ್ಚಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ "ಬಿಳಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ"ಗೆ ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕಾರ್ಡೆಡ್ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು [[ಪಾಲಿಯೆಸ್ಟರ್]] ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಕೂಡ ಇದೆ . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಅಥವಾ ಡೆನಿಮ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾಗಿದೆ . ಇದರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದಾಗಿ (100 % ಹತ್ತಿ), ಇದು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿಸಿರಲಿ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಮಸುಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. == ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ನೀತಿ == [[File:Calico printing Wellcome L0011294.jpg|thumb|Calico printing (1835)]] 18 ನೇ ಶತಮಾನ , [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]] ತನ್ನ [[ಉಣ್ಣೆ]] ಮತ್ತು ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು . ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವಿಚ್‌ನಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಉದ್ಯಮವು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹತ್ತಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು: 1701 ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 900,775 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1730 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು 701,014 ಕೆಜಿಗೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಉಣ್ಣೆ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಶಾಸನದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು. <ref name=E296>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=296}}</ref> ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ( ಭಾರತ ) ದಿಂದ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ|ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ]] ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮುದ್ರಣಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು . ಆದಾಗ್ಯೂ, 1700 ರಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಭಾರತ, [[ಚೀನಾ]] ಅಥವಾ ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಆಮದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು. ಇದು ಬೇಡಿಕೆಯು ಅಪೂರ್ಣ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಲಂಕಾಷೈರ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು . <ref name="E296" /><ref name="E296" />ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹತ್ತಿಯ ಆಮದು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1720 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹುತೇಕ 1701 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕವೆಂಟ್ರಿ ಉಣ್ಣೆಯ ತಯಾರಕರು ಆಮದುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=298}}</ref> 1720 ರ ಉತ್ಪಾದಕರ ಕಾಯಿದೆಯು ಮುದ್ರಿತ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಸ್ಲಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು , ಟೈಗಳು ಮತ್ತು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಅನ್ನು ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಲಂಕಾಷೈರ್ ತಯಾರಕರು ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1736 ರ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಕಾಯಿದೆಯು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಣ್ಣದ ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಮತಿಸಿತು. ೧೭೬೪ ರಲ್ಲಿ, ೧,೭೫೫,೫೮೦ ಕೆಜಿ ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದಿನ ನಿರ್ಬಂಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಜವಳಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಇಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೭೫೭ ರ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು ಮತ್ತು [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ನೆಹರು]] ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದನ್ನು ' ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಕಡಿತ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *{{cite book|last=Espinasse|first=Francis|author-link=Francis Espinasse|title=Lancashire Worthies|url=https://archive.org/stream/lancashireworthi00espi#page/322/mode/2up|access-date=2010-12-01|year=1874|publisher=Simpkin, Marshall, & Co.|location= London}} *{{Cite NSRW|wstitle=Calico}} * Charles O'Neill (1869) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/24565 ''A dictionary of dyeing and calico printing''] – digital facsimile from the [[Linda Hall Library]] * William Crookes (1874) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 ''A practical handbook of dyeing and calico-printing''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170729055002/http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 |date=29 July 2017 }}. Illustrated with period fabric swatches. – digital facsimile from the Linda Hall Library * Baba Gee Calico Printing [https://babageecalicoprinting.com/ ''A calico Printing store''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210916214621/https://babageecalicoprinting.com/ |date=16 September 2021 }}. where design fabric with calico technique. * Deazley, R. (2008) 'Commentary on the Calico Printers' Act 1787', in Primary Sources on Copyright (1450–1900), eds L. Bently & M. Kretschmer,[https://www.copyrighthistory.org/cam/commentary/uk_1787/uk_1787_com_1072007131417.html Copyright History 1787 Calico Printers' Act] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಬಟ್ಟೆಗಳು]] ljl54giwxi3in3nalu9sxz7zt8bmqh2 1374298 1374297 2026-05-28T09:43:52Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಇತಿಹಾಸ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374298 wikitext text/x-wiki [[File:Calico Sample.JPG|thumb|The weave of calico sample from a [[shopping bag]] shown against a [[centimetre]] scale]] '''ಕ್ಯಾಲಿಕೊ''' [[ಭಾರತ]]ದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. [[ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ]] (ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್) ಮತ್ತು [[ಕೊಲ್ಕತ್ತ|ಕಲ್ಕತ್ತಾ]] ಎರಡೂ ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರುಗಳ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಗೃಹಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಟ್ಟೆಯ ವಿಶೇಷ ಉಪಯೋಗ ಉಂಟು. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಚಲುವೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಳ ನೇಯ್ಗೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಫೈಬರ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಷ್ಟದ ಶೇಷದಿಂದಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ನೋಟವನ್ನು '''ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ''' , ಇವು ಬಿಳುಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಬಹುದು. ==ಇತಿಹಾಸ== ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು , ಅಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು . ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ ''ಕ್ಯಾಲಿಕಾಟ್ ಕ್ಯಾಲಿಕಟ್ (ಈಗ'' ಕೋಝಿಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡು) ನಗರದಿಂದ ಬಂದಿದೆ <ref name=eb-calico>''Encyclopædia Britannica'' (2008). [https://www.britannica.com/topic/calico-textile "calico"].</ref>, ಇದು ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ]]ದಲ್ಲಿದೆ , ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು<ref>{{cite book |first=Jill |last=Condra |title=The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through World History: 1801 to the Present |year=2008 |volume= 3 |publisher=Greenwood Press |isbn=9780313336652 |url=https://books.google.com/books?id=q6FI2czFz6MC&q=calico+calicut}}</ref> . ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಮುದ್ರಣಗಳು 17 ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು , ಇದು ಚಿಂಟ್ಜ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಕ್ಕಳ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಣಕು-ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯ ದಿರಿಸುಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಂತಹ ವಿಶೇಷ ಉಡುಪುಗಳ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಗ್ಗದ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ , ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೊದಲು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇದು ಸೋಫಾಗಳು , ತೋಳುಕುರ್ಚಿಗಳು , ಕುರ್ಚಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ "ಬಿಳಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ"ಗೆ ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. == ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು == ಕ್ಯಾಲಿಕೊವನ್ನು ಕಾರ್ಡೆಡ್ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು [[ಪಾಲಿಯೆಸ್ಟರ್]] ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಕೂಡ ಇದೆ . ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಅಥವಾ ಡೆನಿಮ್ ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾಗಿದೆ . ಇದರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದಾಗಿ (100 % ಹತ್ತಿ), ಇದು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದಿರಲಿ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿಸಿರಲಿ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಮಸುಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. == ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ನೀತಿ == [[File:Calico printing Wellcome L0011294.jpg|thumb|Calico printing (1835)]] 18 ನೇ ಶತಮಾನ , [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್]] ತನ್ನ [[ಉಣ್ಣೆ]] ಮತ್ತು ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು . ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವಿಚ್‌ನಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಉದ್ಯಮವು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹತ್ತಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು: 1701 ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 900,775 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1730 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಇದು 701,014 ಕೆಜಿಗೆ ಇಳಿದಿತ್ತು. ಉಣ್ಣೆ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಶಾಸನದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು. <ref name=E296>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=296}}</ref> ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ( ಭಾರತ ) ದಿಂದ [[ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ|ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ]] ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅಗ್ಗದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮುದ್ರಣಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು . ಆದಾಗ್ಯೂ, 1700 ರಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಭಾರತ, [[ಚೀನಾ]] ಅಥವಾ ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಆಮದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಹೊಡೆತ ನೀಡಿತು. ಇದು ಬೇಡಿಕೆಯು ಅಪೂರ್ಣ ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಅಥವಾ ಮುದ್ರಿತ ಕ್ಯಾಲಿಕೊಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಬದಲಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು . ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಲಂಕಾಷೈರ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೂದು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ನಂತರ ಅವರು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು . <ref name="E296" /><ref name="E296" />ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹತ್ತಿಯ ಆಮದು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1720 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹುತೇಕ 1701 ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕವೆಂಟ್ರಿ ಉಣ್ಣೆಯ ತಯಾರಕರು ಆಮದುಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.<ref>{{Harvnb|Espinasse|1874|p=298}}</ref> 1720 ರ ಉತ್ಪಾದಕರ ಕಾಯಿದೆಯು ಮುದ್ರಿತ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಿದ ಕ್ಯಾಲಿಕೊ ಮಸ್ಲಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು , ಟೈಗಳು ಮತ್ತು ಫಸ್ಟಿಯನ್ ಅನ್ನು ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಲಂಕಾಷೈರ್ ತಯಾರಕರು ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1736 ರ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಕಾಯಿದೆಯು ಲಿನಿನ್ ವಾರ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಣ್ಣದ ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅನುಮತಿಸಿತು. ೧೭೬೪ ರಲ್ಲಿ, ೧,೭೫೫,೫೮೦ ಕೆಜಿ ಕಚ್ಚಾ ಹತ್ತಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದಿನ ನಿರ್ಬಂಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು, ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಜವಳಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಇಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೭೫೭ ರ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದವು ಮತ್ತು [[ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು|ನೆಹರು]] ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದನ್ನು ' ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ ಕಡಿತ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು . ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *{{cite book|last=Espinasse|first=Francis|author-link=Francis Espinasse|title=Lancashire Worthies|url=https://archive.org/stream/lancashireworthi00espi#page/322/mode/2up|access-date=2010-12-01|year=1874|publisher=Simpkin, Marshall, & Co.|location= London}} *{{Cite NSRW|wstitle=Calico}} * Charles O'Neill (1869) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/24565 ''A dictionary of dyeing and calico printing''] – digital facsimile from the [[Linda Hall Library]] * William Crookes (1874) [http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 ''A practical handbook of dyeing and calico-printing''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170729055002/http://lhldigital.lindahall.org/cdm/ref/collection/color/id/13351 |date=29 July 2017 }}. Illustrated with period fabric swatches. – digital facsimile from the Linda Hall Library * Baba Gee Calico Printing [https://babageecalicoprinting.com/ ''A calico Printing store''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210916214621/https://babageecalicoprinting.com/ |date=16 September 2021 }}. where design fabric with calico technique. * Deazley, R. (2008) 'Commentary on the Calico Printers' Act 1787', in Primary Sources on Copyright (1450–1900), eds L. Bently & M. Kretschmer,[https://www.copyrighthistory.org/cam/commentary/uk_1787/uk_1787_com_1072007131417.html Copyright History 1787 Calico Printers' Act] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಬಟ್ಟೆಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ]] qg37n4d32gwet2niszvn4tmdwahqt6g 0 179223 1374299 2026-05-28T09:44:06Z Xaczc 99481 /* */ 1374299 wikitext text/x-wiki '''ಶಕೀರಾ ಇಸಾಬೆಲ್ ಮೆಬಾರಕ್ ರಿಪೋಲ್''' (೨ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೭೭) ಕೊಲಂಬಿಯಾದ ಗಾಯಕಿ, ಗೀತರಚನೆಗಾರ್ತಿ, ನರ್ತಕಿ, ನಟಿ ಮತ್ತು ಲೋಕೋಪಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಧುನಿಕ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಪಾಪ್ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆಂದರೆ, ಅವರನ್ನು "ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಸಂಗೀತದ ರಾಣಿ" ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ == ಶಕೀರಾ ಅವರು ''Pies Descalzos'' (1995) ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂದರು. ಈ ಆಲ್ಬಮ್ "Estoy Aquí" ಮತ್ತು "Pies Descalzos, Sueños Blancos" ಎಂಬ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅವರನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕಾದ ಚಾರ್ಟ್‌ಗಳ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಿತು.<ref>[https://tn.com.ar/musica/noticias/2025/10/07/pies-descalzos-de-shakira-cumplio-30-anos-el-disco-que-le-abrio-el-camino-por-el-mundo/ “Pies descalzos” de Shakira cumplió 30 anos: el disco que le abrió el camino por el mundo | TN]</ref> ''Dónde Están los Ladrones?'' (1998) ಆಲ್ಬಮ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿತು.<ref>[https://www.eltiempo.com/cultura/gente/donde-estan-los-ladrones-el-exito-de-shakira-que-tiene-una-historia-real-en-bogota-3430310 '¿Dónde están los ladrones?', el éxito de Shakira que tiene una historia real en Bogotá]</ref> ಅವರ ಮೊದಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಆಲ್ಬಮ್ ''Laundry Service'' (2001) ನ ಚೊಚ್ಚಲ ಸಿಂಗಲ್ "Whenever, Wherever" ಅನೇಕ ಜಾಗತಿಕ ಚಾರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, "Underneath Your Clothes" ಹಾಡು ಶಕೀರಾ ಅವರನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮೊದಲ ಕಲಾವಿದೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.<ref>[https://variety.com/2021/music/news/shakira-laundry-service-album-anniversary-interview-1235111293/ Shakira Recalls Mammoth Crossover Moment as 'Laundry Service' Turns 20]</ref> ಅವರ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಪ್ರಭಾವಿತ ಆಲ್ಬಮ್ ''Fijación Oral, Vol. 1'' (2005) ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಆಲ್ಬಮ್ ''Oral Fixation, Vol. 2'' (2005), "La Tortura" ಮತ್ತು "Hips Don't Lie" ನಂತಹ ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ "Hips Don't Lie", ಅಮೆರಿಕಾದ ''Billboard Hot 100'' ಚಾರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಂಬರ್-ಒನ್ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರ ಮೊದಲ ಸಿಂಗಲ್ ಆಗಿದೆ.<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/music/music-news/shakira-insisted-hips-dont-lie-added-to-album-1236213060/ Shakira Insisted Label Add 'Hips Don't Lie' to Album]</ref> ''She Wolf'' (2009) ಆಲ್ಬಮ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್τροπಾಪ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ''Sale el Sol'' (2010) ಆಲ್ಬಮ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲಿನ ಅವರ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮೂಡಿಬಂದಿದ್ದು, ಇದು 2010 ರ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ನ ಅಧಿಕೃತ ಹಾಡಾದ "Waka Waka (This Time for Africa)" ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.<ref>[https://www.biobiochile.cl/noticias/2010/06/10/shakira-con-su-waka-waka-destaco-en-exitoso-concierto-inaugural-de-sudafrica-2010.shtml Shakira con su ‘Waka Waka’ destacó en exitoso concierto inaugural de ‘Sudáfrica 2010′ | Notas | BioBioChile]</ref><ref>[https://www.allaboutjazz.com/news/shakira-releases-sale-el-sol-the-sun-comes-out/ Jazz news: Shakira Releases "Sale el Sol / The Sun Comes Out"]</ref> ''Shakira'' (2014) ಮತ್ತು ''El Dorado'' (2017) ಆಲ್ಬಮ್‌ಗಳು "La La La" ಮತ್ತು "Chantaje" ನಂತಹ ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದವು. ''Las Mujeres Ya No Lloran'' (2024) ಆಲ್ಬಮ್ ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಚ್ಛೇದನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಅನುಭವಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸಬಲೀಕರಣದ ಒಳಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ನಂತರ, ಶಕೀರಾ ''Las Mujeres Ya No Lloran World Tour'' (2025–2026) ಎಂಬ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. ಇದು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶಂಸೆ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿತು ಹಾಗೂ 350 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿತು.<ref>[https://www.billboard.com/pro/shakira-highest-grossing-latin-tour-guinness-record/ Shakira Sets Record for Highest-Grossing Latin Tour of All Time]</ref> ಶಕೀರಾ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ 95 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ರೆಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://news.epson.com/news/shakira-latin-america-brand-ambassador Epson and Global Music Superstar Shakira Partner to Take Latin America by Storm | Epson US]</ref><ref>[https://www.billboard.com/music/latin/shakira-billboard-latin-woman-of-the-year-1235313382/ Shakira Is Billboard's First 'Latin Woman of the Year']</ref> ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ನಂಬರ್-ಒನ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನಾಲ್ಕು ಗ್ರಾಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಹದಿನೈದು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಗ್ರಾಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.grammy.com/artists/shakira/17393 Shakira | Artist | GRAMMY.com]</ref><ref>[https://www.latingrammy.com/en/artists/shakira/22743-01 Shakira | Artist | LatinGRAMMY.com]</ref> ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆಯುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಶಕೀರಾ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.forbes.com/profile/shakira-mebarak/ Shakira Mebarak]</ref> 2020 ರ ಸೂಪರ್ ಬೌಲ್ ಹಾಫ್‌ಟೈಮ್‌ನಲ್ಲಿ (ಜೆನ್ನಿಫರ್ ಲೋಪೆಜ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ) ಅವರು ನೀಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.<ref>[https://www.billboard.com/music/awards/j-lo-shakira-emmy-nomination-highlights-9425279/ J.Lo & Shakira Land Emmy Nods for Their Super Bowl Halftime Show & Other Nomination Highlights]</ref> ಸಂಗೀತದ ಹೊರತಾಗಿ, ಅವರು... ಕೊಲಂಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ''Fundación Pies Descalzos'' ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>[https://holrmagazine.com/shakiras-new-school-project-changing-lives-in-catatumbo/ Shakira's New School Project: Changing Lives in Catatumbo -]</ref> ''Zootopia'' (2016) ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ಮುಂದಿನ ಭಾಗ ''Zootopia 2'' (2025) ನಲ್ಲಿ ಗಸೆಲ್ (Gazelle) ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಧ್ವನಿ ನೀಡಿದ ಅವರು, 2013 ರಿಂದ 2014 ರವರೆಗೆ ''The Voice'' ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.<ref>[https://uk.news.yahoo.com/shakira-leave-voice-just-one-season-185320999.html Shakira to leave The Voice after just one season - Yahoo News UK]</ref> ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ 90 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು (followers) ಹೊಂದುವ ಮೂಲಕ, ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫಾಲೋವರ್ಸ್ ಹೊಂದಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಗಣ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.infobae.com/tecno/2026/01/01/shakira-la-reina-de-las-redes-sociales-122-millones-en-facebook-y-941-millones-en-instagram/ Shakira, la reina de las redes sociales: 122 millones en Facebook y 94,1 میلیون-en-instagram/ Shakira, la reina de las redes sociales: 122 millones en Facebook y 94,1 millones en Instagram - Infobae]</ref> == ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ ಪಟ್ಟಿ == === ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಆಲ್ಬಂಗಳು === * ''Magia'' (1991) * ''Peligro'' (1993) * ''Pies Descalzos'' (1995) * ''Dónde Están los Ladrones?'' (1998) * ''Laundry Service'' (2001) * ''Fijación Oral, Vol. 1'' (2005) * ''Oral Fixation, Vol. 2'' (2005) * ''She Wolf'' (2009) * ''Sale el Sol'' (2010) * ''Shakira'' (2014) * ''El Dorado'' (2017) * ''Las Mujeres Ya No Lloran'' (2024) === ಲೈವ್ ಆಲ್ಬಂಗಳು === * ''MTV Unplugged'' (2000) * ''Live & off the Record'' (2004) * ''Oral Fixation Tour'' (2007) * ''Live from Paris'' (2011) * ''Shakira in Concert: El Dorado World Tour'' (2019) * ''Anniversary: Oral Fixation (20th) and Pies Descalzos (30th) Live'' (2025) == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references /> ozzfp83qywnv1e1ua2imozfwcp1fnyg 1374300 1374299 2026-05-28T09:45:03Z Xaczc 99481 /* */ 1374300 wikitext text/x-wiki [[File:2023-11-16 Gala de los Latin Grammy, 03 (cropped)02.jpg|right|thumb|ಶಕೀರಾ]] '''ಶಕೀರಾ ಇಸಾಬೆಲ್ ಮೆಬಾರಕ್ ರಿಪೋಲ್''' (೨ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೭೭) ಕೊಲಂಬಿಯಾದ ಗಾಯಕಿ, ಗೀತರಚನೆಗಾರ್ತಿ, ನರ್ತಕಿ, ನಟಿ ಮತ್ತು ಲೋಕೋಪಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಧುನಿಕ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಪಾಪ್ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆಂದರೆ, ಅವರನ್ನು "ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಸಂಗೀತದ ರಾಣಿ" ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. == ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ == ಶಕೀರಾ ಅವರು ''Pies Descalzos'' (1995) ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂದರು. ಈ ಆಲ್ಬಮ್ "Estoy Aquí" ಮತ್ತು "Pies Descalzos, Sueños Blancos" ಎಂಬ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅವರನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕಾದ ಚಾರ್ಟ್‌ಗಳ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಿತು.<ref>[https://tn.com.ar/musica/noticias/2025/10/07/pies-descalzos-de-shakira-cumplio-30-anos-el-disco-que-le-abrio-el-camino-por-el-mundo/ “Pies descalzos” de Shakira cumplió 30 anos: el disco que le abrió el camino por el mundo | TN]</ref> ''Dónde Están los Ladrones?'' (1998) ಆಲ್ಬಮ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಿತು.<ref>[https://www.eltiempo.com/cultura/gente/donde-estan-los-ladrones-el-exito-de-shakira-que-tiene-una-historia-real-en-bogota-3430310 '¿Dónde están los ladrones?', el éxito de Shakira que tiene una historia real en Bogotá]</ref> ಅವರ ಮೊದಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಆಲ್ಬಮ್ ''Laundry Service'' (2001) ನ ಚೊಚ್ಚಲ ಸಿಂಗಲ್ "Whenever, Wherever" ಅನೇಕ ಜಾಗತಿಕ ಚಾರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, "Underneath Your Clothes" ಹಾಡು ಶಕೀರಾ ಅವರನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮೊದಲ ಕಲಾವಿದೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.<ref>[https://variety.com/2021/music/news/shakira-laundry-service-album-anniversary-interview-1235111293/ Shakira Recalls Mammoth Crossover Moment as 'Laundry Service' Turns 20]</ref> ಅವರ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಪ್ರಭಾವಿತ ಆಲ್ಬಮ್ ''Fijación Oral, Vol. 1'' (2005) ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಆಲ್ಬಮ್ ''Oral Fixation, Vol. 2'' (2005), "La Tortura" ಮತ್ತು "Hips Don't Lie" ನಂತಹ ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ "Hips Don't Lie", ಅಮೆರಿಕಾದ ''Billboard Hot 100'' ಚಾರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಂಬರ್-ಒನ್ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರ ಮೊದಲ ಸಿಂಗಲ್ ಆಗಿದೆ.<ref>[https://www.hollywoodreporter.com/music/music-news/shakira-insisted-hips-dont-lie-added-to-album-1236213060/ Shakira Insisted Label Add 'Hips Don't Lie' to Album]</ref> ''She Wolf'' (2009) ಆಲ್ಬಮ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್τροπಾಪ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ''Sale el Sol'' (2010) ಆಲ್ಬಮ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲಿನ ಅವರ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮೂಡಿಬಂದಿದ್ದು, ಇದು 2010 ರ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ನ ಅಧಿಕೃತ ಹಾಡಾದ "Waka Waka (This Time for Africa)" ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.<ref>[https://www.biobiochile.cl/noticias/2010/06/10/shakira-con-su-waka-waka-destaco-en-exitoso-concierto-inaugural-de-sudafrica-2010.shtml Shakira con su ‘Waka Waka’ destacó en exitoso concierto inaugural de ‘Sudáfrica 2010′ | Notas | BioBioChile]</ref><ref>[https://www.allaboutjazz.com/news/shakira-releases-sale-el-sol-the-sun-comes-out/ Jazz news: Shakira Releases "Sale el Sol / The Sun Comes Out"]</ref> ''Shakira'' (2014) ಮತ್ತು ''El Dorado'' (2017) ಆಲ್ಬಮ್‌ಗಳು "La La La" ಮತ್ತು "Chantaje" ನಂತಹ ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದವು. ''Las Mujeres Ya No Lloran'' (2024) ಆಲ್ಬಮ್ ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಚ್ಛೇದನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಅನುಭವಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸಬಲೀಕರಣದ ಒಳಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ನಂತರ, ಶಕೀರಾ ''Las Mujeres Ya No Lloran World Tour'' (2025–2026) ಎಂಬ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. ಇದು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶಂಸೆ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿತು ಹಾಗೂ 350 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿತು.<ref>[https://www.billboard.com/pro/shakira-highest-grossing-latin-tour-guinness-record/ Shakira Sets Record for Highest-Grossing Latin Tour of All Time]</ref> ಶಕೀರಾ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ 95 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ರೆಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಸಂಗೀತ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://news.epson.com/news/shakira-latin-america-brand-ambassador Epson and Global Music Superstar Shakira Partner to Take Latin America by Storm | Epson US]</ref><ref>[https://www.billboard.com/music/latin/shakira-billboard-latin-woman-of-the-year-1235313382/ Shakira Is Billboard's First 'Latin Woman of the Year']</ref> ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ನಂಬರ್-ಒನ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನಾಲ್ಕು ಗ್ರಾಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಹದಿನೈದು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಗ್ರಾಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.grammy.com/artists/shakira/17393 Shakira | Artist | GRAMMY.com]</ref><ref>[https://www.latingrammy.com/en/artists/shakira/22743-01 Shakira | Artist | LatinGRAMMY.com]</ref> ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆಯುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಶಕೀರಾ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.forbes.com/profile/shakira-mebarak/ Shakira Mebarak]</ref> 2020 ರ ಸೂಪರ್ ಬೌಲ್ ಹಾಫ್‌ಟೈಮ್‌ನಲ್ಲಿ (ಜೆನ್ನಿಫರ್ ಲೋಪೆಜ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ) ಅವರು ನೀಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.<ref>[https://www.billboard.com/music/awards/j-lo-shakira-emmy-nomination-highlights-9425279/ J.Lo & Shakira Land Emmy Nods for Their Super Bowl Halftime Show & Other Nomination Highlights]</ref> ಸಂಗೀತದ ಹೊರತಾಗಿ, ಅವರು... ಕೊಲಂಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ''Fundación Pies Descalzos'' ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.<ref>[https://holrmagazine.com/shakiras-new-school-project-changing-lives-in-catatumbo/ Shakira's New School Project: Changing Lives in Catatumbo -]</ref> ''Zootopia'' (2016) ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ಮುಂದಿನ ಭಾಗ ''Zootopia 2'' (2025) ನಲ್ಲಿ ಗಸೆಲ್ (Gazelle) ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಧ್ವನಿ ನೀಡಿದ ಅವರು, 2013 ರಿಂದ 2014 ರವರೆಗೆ ''The Voice'' ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.<ref>[https://uk.news.yahoo.com/shakira-leave-voice-just-one-season-185320999.html Shakira to leave The Voice after just one season - Yahoo News UK]</ref> ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ 90 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು (followers) ಹೊಂದುವ ಮೂಲಕ, ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫಾಲೋವರ್ಸ್ ಹೊಂದಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಗಣ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.<ref>[https://www.infobae.com/tecno/2026/01/01/shakira-la-reina-de-las-redes-sociales-122-millones-en-facebook-y-941-millones-en-instagram/ Shakira, la reina de las redes sociales: 122 millones en Facebook y 94,1 میلیون-en-instagram/ Shakira, la reina de las redes sociales: 122 millones en Facebook y 94,1 millones en Instagram - Infobae]</ref> == ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ ಪಟ್ಟಿ == === ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಆಲ್ಬಂಗಳು === * ''Magia'' (1991) * ''Peligro'' (1993) * ''Pies Descalzos'' (1995) * ''Dónde Están los Ladrones?'' (1998) * ''Laundry Service'' (2001) * ''Fijación Oral, Vol. 1'' (2005) * ''Oral Fixation, Vol. 2'' (2005) * ''She Wolf'' (2009) * ''Sale el Sol'' (2010) * ''Shakira'' (2014) * ''El Dorado'' (2017) * ''Las Mujeres Ya No Lloran'' (2024) === ಲೈವ್ ಆಲ್ಬಂಗಳು === * ''MTV Unplugged'' (2000) * ''Live & off the Record'' (2004) * ''Oral Fixation Tour'' (2007) * ''Live from Paris'' (2011) * ''Shakira in Concert: El Dorado World Tour'' (2019) * ''Anniversary: Oral Fixation (20th) and Pies Descalzos (30th) Live'' (2025) == ಉಲ್ಲೇಖಗಳು == <references /> snay9nc71kiby2uh9z0f5n2ohkkku9k 0 179224 1374304 2026-05-28T11:27:45Z VASANTH S.N. 728 ಹೊಸ ಲೇಖನ 1374304 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox |image = Red_bottle_brush.jpg |image_caption = Red bottlebrush flower |display_parents = 2 |taxon = Callistemon |authority = [[Robert Brown (Scottish botanist from Montrose)|R.Br.]]<ref name=GRIN>{{Cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |title=Genus: ''Callistemon'' R. Br. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2009-01-27 |access-date=2010-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090523002639/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |archive-date=2009-05-23 |url-status=dead }}</ref> }} '''ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]]ದ ಮೂಲವಾಸಿಯಾದ ಒಂದು ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ [[ಕೇಸರ]]ಗಳಿಂದ ಬಲು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ [[ಉದ್ಯಾನ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಚೆಲುವಾದ ಕೇಸರಗಳಿಂದಾಗಿಯೆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. (ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಎಂದರೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೇಸರ ಎಂದು ಅರ್ಥ).<ref>{{cite web |last1=Scott |first1=Ian |title=Bottlebrush Tree Spiritual Meaning |url=https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |website=Thrive On News Spiritual Magazine |access-date=25 May 2020 |language=en-AU |date=23 September 2017 |archive-date=20 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920021031/https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸೀಸೆ ತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಬ್ರಷ್ಷಿನಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಸುಮಾರು 6'-30' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಇಲ್ಲವೆ [[ಮರ]]. ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ [[ತೈಲ]] ಅಥವಾ [[ರಾಳ]]ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿದರೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುವಾಸನೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ರೆಂಬೆಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲೆ ಹೂಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುವುದಾದರೂ ಕೆಲಕಾಲಾ ನಂತರ ಹೂಗೊಂಚಲಿನ ದಿಂಡು ಗೊಂಚಲಿನ ತುದಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಮತ್ತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಕೇಸರಗಳು, ನೀಚಸ್ಥಾನ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ==ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ== [[Image:Bottlebrush seeds.jpg|thumb|right|Bottlebrush seed capsules]] [[Image:Bottlebrush03.jpg|''[[Callistemon citrinus]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon pallidus1.jpg|''[[Callistemon pallidus]]'' |thumb|right]] [[Image:Callistemon.jpg|''[[Callistemon viminalis]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon viminalis in an Adelaide garden.JPG|thumb|Callistemon viminalis in suburban Adelaide, South Australia.]] [[Image:C viminalis3.jpg|''Callistemon viminalis''|thumb|right]] [[File:Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon.jpg|thumb|Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon]] ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನನ್ನು [[ಬೀಜ]]ಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ತಾನೆ ಬಲಿತಿರುವ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು [[ಪೆಟ್ಟಿಗೆ]] ಇಲ್ಲವೆ [[ಕಾಗದ]]ದ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಅವುಗಳೊಳಗೇ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]]ವಿನ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಡು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸಸಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದ ಮೇಲೆ ಅವನ್ನು ಬೇಕೆನಿಸಿದ ಕಡೆಗೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿ ವೃದ್ಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾನ್ಸಿಯೊಲೇಟಸ್, ಸ್ಟೀಶಿಯೋಸಸ್, ರಿಜಿಡಸ್, ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ==ಜಾತಿಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ಜಾತಿಗಳಿವೆ.<ref name="ANBG" /> They include:<ref name="APC">{{cite web |title=''Callistemon'' |url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/search/taxonomy?product=APC&tree.id=51209179&name=Callistemon&inc._scientific=&inc.scientific=on&inc._cultivar=&max=100&display=apc&search=true |publisher=Australian Plant Census |access-date=7 March 2026}}</ref> ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಅಕ್ಯುಮಿನಾಟಸ್ ಚೀಲ್ - ಟ್ಯಾಪರಿಂಗ್-ಲೀವ್ಡ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಮುಳ್ಳು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಿಟ್ರಿನಸ್ (ಕರ್ಟಿಸ್) ಸ್ಕೀಲ್ಸ್ - ನಿಂಬೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಿಟ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಚೀಲ್ – ಕ್ಲಿಫ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ (ಚೀಲ್) ಚೀಲ್ - ಹಸಿರು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರ್ಮೋಸಸ್ ಎಸ್.ಟಿ.ಬ್ಲೇಕ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫಾರ್ಮೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರೆಸ್ಟೆರೇ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಜಿನೋಫ್ಲುವಿಯಾಲಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಗ್ಲಾಕಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಸ್ ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ; * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕೆನ್ಮೊರಿಸೊನಿ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ – ಬೆಟ್ಕಾ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಜರಿಡಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಜರಿಡಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲೀನಿಯರಿಸ್ (ಸ್ಕ್ರಾಡ್. & ಜೆಸಿವೆಂಡ್ಲ್.) ಕೊಲ್ವಿಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಪಂಕ್ಟಾಟಸ್ (ಡಮ್.ಕೋರ್ಸ್.) ಕೋರ್ಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್ & SMDouglas) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & RDSpencer ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೊಂಟಾನಸ್ ಸಿ.ಟಿ.ವೈಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ - ಪರ್ವತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೊಂಟಾನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ನೈಲಿಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಸ್ ಚೀಲ್ - ವಾಲಮ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ (ಬೊನ್ಪ್ಲ.) ಡಿಸಿ. – ನಿಂಬೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಲ್ಲಿಡಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೌಸಿಫ್ಲೋರಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೌಸಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫೀನಿಷಿಯಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಸಣ್ಣ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೀನಿಷಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿನಿಫೋಲಿಯಸ್ (ವೆಂಡ್ಲ್.) ಸಿಹಿ – ಪೈನ್-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಆಲ್ಪೈನ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಫ್.ಎಂ.ಬೈಲಿ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಂಗೆನ್ಸ್ ಲುಮ್ಲಿ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪರ್ಪುರಾಸೆನ್ಸ್ ಎಸ್.ಎಂ.ಡೌಗ್ಲಾಸ್ & ಎಸ್.ಡೇವಿಡ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕ್ವೆರ್ಸಿನಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕ್ವೆರ್ಸಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರಿಕರ್ವಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರಿಕರ್ವಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರುಗುಲೋಸಸ್ (ಸ್ಕ್ಲ್ಟ್ಡ್ಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. – ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಬ್ರಿನಾ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಬ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ (Sm.) ಸಿಹಿ - ವಿಲೋ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಬಿಳಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸರ್ಪೆಂಟಿನಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಬ್ಲೇಕ್ಲಿ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸೈಬೆರಿ ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲುಕಾ ಪಲುಡಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಪೆಸಿಯೋಸಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸುಬುಲಟಸ್ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸುಬುಲಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಟೆರೆಟಿಫೋಲಿಯಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಸೂಜಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಫ್ಲಿಂಡರ್ಸ್ ರೇಂಜಸ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಒರೊಫಿಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ (ಸೋಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಗೇರ್ಟ್ನ್.) ಜಿ.ಡಾನ್ – ಅಳುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿರಿಡಿಫ್ಲೋರಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸಿಹಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ & ಜಿಡಬ್ಲ್ಯೂಕಾರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ==ಛಾಯಾಂಕಣ== == Gallery == <gallery widths="190px" heights="180px" > File:Callistemon -- Dwarf Bottlebrush or Little John.jpg|''Callistemon'' "Little John" or dwarf bottlebrush - a [[List of Callistemon cultivars|''Callistemon'' cultivar]] File:Bottlebrush (Callistemon) bud.jpg | Foreground: Bottlebrush buds. Background: Partial blooming bottlebrush flower. File:Blooming_bottlebrush_(Callistemon)_found_in_Kelantan,_Malaysia.JPG | Blooming bottlebrush found in Kelantan, Malaysia. File:Bottlebrush (Callistemon).jpg | Bottlebrush flower partial blooming found in Kelantan, Malaysia. File:Red bottlebrush tree in Florida crop.jpg|Tree in bloom in [[Florida]]. File:Goupillon epicier.jpg|Illustration showing bottle brushes, the eponym of the plant File:Callistemon Bottlebrush.jpg|Callistemon Bottlebrush </gallery> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *[https://web.archive.org/web/19991011222340/http://farrer.riv.csu.edu.au/ASGAP/callistn.html#intro The Callistemon Page] *[http://www.anbg.gov.au/callistemon/ Australian National Botanic Gardens: ''Callistemon'' (Bottlebrushes)] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== 1lq4s8mdebnegirycxz2u9s9nz9kj0g 1374305 1374304 2026-05-28T11:30:18Z VASANTH S.N. 728 /* ಜಾತಿಗಳು */ 1374305 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox |image = Red_bottle_brush.jpg |image_caption = Red bottlebrush flower |display_parents = 2 |taxon = Callistemon |authority = [[Robert Brown (Scottish botanist from Montrose)|R.Br.]]<ref name=GRIN>{{Cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |title=Genus: ''Callistemon'' R. Br. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2009-01-27 |access-date=2010-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090523002639/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |archive-date=2009-05-23 |url-status=dead }}</ref> }} '''ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]]ದ ಮೂಲವಾಸಿಯಾದ ಒಂದು ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ [[ಕೇಸರ]]ಗಳಿಂದ ಬಲು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ [[ಉದ್ಯಾನ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಚೆಲುವಾದ ಕೇಸರಗಳಿಂದಾಗಿಯೆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. (ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಎಂದರೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೇಸರ ಎಂದು ಅರ್ಥ).<ref>{{cite web |last1=Scott |first1=Ian |title=Bottlebrush Tree Spiritual Meaning |url=https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |website=Thrive On News Spiritual Magazine |access-date=25 May 2020 |language=en-AU |date=23 September 2017 |archive-date=20 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920021031/https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸೀಸೆ ತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಬ್ರಷ್ಷಿನಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಸುಮಾರು 6'-30' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಇಲ್ಲವೆ [[ಮರ]]. ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ [[ತೈಲ]] ಅಥವಾ [[ರಾಳ]]ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿದರೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುವಾಸನೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ರೆಂಬೆಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲೆ ಹೂಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುವುದಾದರೂ ಕೆಲಕಾಲಾ ನಂತರ ಹೂಗೊಂಚಲಿನ ದಿಂಡು ಗೊಂಚಲಿನ ತುದಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಮತ್ತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಕೇಸರಗಳು, ನೀಚಸ್ಥಾನ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ==ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ== [[Image:Bottlebrush seeds.jpg|thumb|right|Bottlebrush seed capsules]] [[Image:Bottlebrush03.jpg|''[[Callistemon citrinus]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon pallidus1.jpg|''[[Callistemon pallidus]]'' |thumb|right]] [[Image:Callistemon.jpg|''[[Callistemon viminalis]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon viminalis in an Adelaide garden.JPG|thumb|Callistemon viminalis in suburban Adelaide, South Australia.]] [[Image:C viminalis3.jpg|''Callistemon viminalis''|thumb|right]] [[File:Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon.jpg|thumb|Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon]] ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನನ್ನು [[ಬೀಜ]]ಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ತಾನೆ ಬಲಿತಿರುವ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು [[ಪೆಟ್ಟಿಗೆ]] ಇಲ್ಲವೆ [[ಕಾಗದ]]ದ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಅವುಗಳೊಳಗೇ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]]ವಿನ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಡು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸಸಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದ ಮೇಲೆ ಅವನ್ನು ಬೇಕೆನಿಸಿದ ಕಡೆಗೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿ ವೃದ್ಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾನ್ಸಿಯೊಲೇಟಸ್, ಸ್ಟೀಶಿಯೋಸಸ್, ರಿಜಿಡಸ್, ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ==ಜಾತಿಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ಜಾತಿಗಳಿವೆ.<ref name=ANBG>{{cite web|last1=Harvey|first1=Rod|title=Bottlebrush - Genus Callistemon|url=http://www.anbg.gov.au/callistemon/|publisher=Australian National Botanic Garden|access-date=22 July 2015}}</ref> ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: <ref name="APC">{{cite web |title=''Callistemon'' |url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/search/taxonomy?product=APC&tree.id=51209179&name=Callistemon&inc._scientific=&inc.scientific=on&inc._cultivar=&max=100&display=apc&search=true |publisher=Australian Plant Census |access-date=7 March 2026}}</ref> * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಅಕ್ಯುಮಿನಾಟಸ್ ಚೀಲ್ - ಟ್ಯಾಪರಿಂಗ್-ಲೀವ್ಡ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಮುಳ್ಳು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಿಟ್ರಿನಸ್ (ಕರ್ಟಿಸ್) ಸ್ಕೀಲ್ಸ್ - ನಿಂಬೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಿಟ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಚೀಲ್ – ಕ್ಲಿಫ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ (ಚೀಲ್) ಚೀಲ್ - ಹಸಿರು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರ್ಮೋಸಸ್ ಎಸ್.ಟಿ.ಬ್ಲೇಕ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫಾರ್ಮೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರೆಸ್ಟೆರೇ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಜಿನೋಫ್ಲುವಿಯಾಲಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಗ್ಲಾಕಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಸ್ ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ; * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕೆನ್ಮೊರಿಸೊನಿ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ – ಬೆಟ್ಕಾ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಜರಿಡಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಜರಿಡಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲೀನಿಯರಿಸ್ (ಸ್ಕ್ರಾಡ್. & ಜೆಸಿವೆಂಡ್ಲ್.) ಕೊಲ್ವಿಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಪಂಕ್ಟಾಟಸ್ (ಡಮ್.ಕೋರ್ಸ್.) ಕೋರ್ಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್ & SMDouglas) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & RDSpencer ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೊಂಟಾನಸ್ ಸಿ.ಟಿ.ವೈಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ - ಪರ್ವತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೊಂಟಾನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ನೈಲಿಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಸ್ ಚೀಲ್ - ವಾಲಮ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ (ಬೊನ್ಪ್ಲ.) ಡಿಸಿ. – ನಿಂಬೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಲ್ಲಿಡಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೌಸಿಫ್ಲೋರಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೌಸಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫೀನಿಷಿಯಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಸಣ್ಣ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೀನಿಷಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿನಿಫೋಲಿಯಸ್ (ವೆಂಡ್ಲ್.) ಸಿಹಿ – ಪೈನ್-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಆಲ್ಪೈನ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಫ್.ಎಂ.ಬೈಲಿ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಂಗೆನ್ಸ್ ಲುಮ್ಲಿ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪರ್ಪುರಾಸೆನ್ಸ್ ಎಸ್.ಎಂ.ಡೌಗ್ಲಾಸ್ & ಎಸ್.ಡೇವಿಡ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕ್ವೆರ್ಸಿನಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕ್ವೆರ್ಸಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರಿಕರ್ವಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರಿಕರ್ವಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರುಗುಲೋಸಸ್ (ಸ್ಕ್ಲ್ಟ್ಡ್ಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. – ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಬ್ರಿನಾ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಬ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ (Sm.) ಸಿಹಿ - ವಿಲೋ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಬಿಳಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸರ್ಪೆಂಟಿನಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಬ್ಲೇಕ್ಲಿ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸೈಬೆರಿ ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲುಕಾ ಪಲುಡಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಪೆಸಿಯೋಸಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸುಬುಲಟಸ್ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸುಬುಲಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಟೆರೆಟಿಫೋಲಿಯಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಸೂಜಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಫ್ಲಿಂಡರ್ಸ್ ರೇಂಜಸ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಒರೊಫಿಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ (ಸೋಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಗೇರ್ಟ್ನ್.) ಜಿ.ಡಾನ್ – ಅಳುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿರಿಡಿಫ್ಲೋರಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸಿಹಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ & ಜಿಡಬ್ಲ್ಯೂಕಾರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ==ಛಾಯಾಂಕಣ== == Gallery == <gallery widths="190px" heights="180px" > File:Callistemon -- Dwarf Bottlebrush or Little John.jpg|''Callistemon'' "Little John" or dwarf bottlebrush - a [[List of Callistemon cultivars|''Callistemon'' cultivar]] File:Bottlebrush (Callistemon) bud.jpg | Foreground: Bottlebrush buds. Background: Partial blooming bottlebrush flower. File:Blooming_bottlebrush_(Callistemon)_found_in_Kelantan,_Malaysia.JPG | Blooming bottlebrush found in Kelantan, Malaysia. File:Bottlebrush (Callistemon).jpg | Bottlebrush flower partial blooming found in Kelantan, Malaysia. File:Red bottlebrush tree in Florida crop.jpg|Tree in bloom in [[Florida]]. File:Goupillon epicier.jpg|Illustration showing bottle brushes, the eponym of the plant File:Callistemon Bottlebrush.jpg|Callistemon Bottlebrush </gallery> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *[https://web.archive.org/web/19991011222340/http://farrer.riv.csu.edu.au/ASGAP/callistn.html#intro The Callistemon Page] *[http://www.anbg.gov.au/callistemon/ Australian National Botanic Gardens: ''Callistemon'' (Bottlebrushes)] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== gk53va6pmgckf3tlpn50ns2jkrfxxi8 1374306 1374305 2026-05-28T11:31:45Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374306 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox |image = Red_bottle_brush.jpg |image_caption = Red bottlebrush flower |display_parents = 2 |taxon = Callistemon |authority = [[Robert Brown (Scottish botanist from Montrose)|R.Br.]]<ref name=GRIN>{{Cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |title=Genus: ''Callistemon'' R. Br. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2009-01-27 |access-date=2010-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090523002639/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |archive-date=2009-05-23 |url-status=dead }}</ref> }} '''ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]]ದ ಮೂಲವಾಸಿಯಾದ ಒಂದು ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ [[ಕೇಸರ]]ಗಳಿಂದ ಬಲು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ [[ಉದ್ಯಾನ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಚೆಲುವಾದ ಕೇಸರಗಳಿಂದಾಗಿಯೆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. (ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಎಂದರೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೇಸರ ಎಂದು ಅರ್ಥ).<ref>{{cite web |last1=Scott |first1=Ian |title=Bottlebrush Tree Spiritual Meaning |url=https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |website=Thrive On News Spiritual Magazine |access-date=25 May 2020 |language=en-AU |date=23 September 2017 |archive-date=20 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920021031/https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸೀಸೆ ತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಬ್ರಷ್ಷಿನಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಸುಮಾರು 6'-30' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಇಲ್ಲವೆ [[ಮರ]]. ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ [[ತೈಲ]] ಅಥವಾ [[ರಾಳ]]ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿದರೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುವಾಸನೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ರೆಂಬೆಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲೆ ಹೂಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುವುದಾದರೂ ಕೆಲಕಾಲಾ ನಂತರ ಹೂಗೊಂಚಲಿನ ದಿಂಡು ಗೊಂಚಲಿನ ತುದಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಮತ್ತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಕೇಸರಗಳು, ನೀಚಸ್ಥಾನ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ==ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ== [[Image:Bottlebrush seeds.jpg|thumb|right|Bottlebrush seed capsules]] [[Image:Bottlebrush03.jpg|''[[Callistemon citrinus]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon pallidus1.jpg|''[[Callistemon pallidus]]'' |thumb|right]] [[Image:Callistemon.jpg|''[[Callistemon viminalis]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon viminalis in an Adelaide garden.JPG|thumb|Callistemon viminalis in suburban Adelaide, South Australia.]] [[Image:C viminalis3.jpg|''Callistemon viminalis''|thumb|right]] [[File:Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon.jpg|thumb|Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon]] ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನನ್ನು [[ಬೀಜ]]ಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ತಾನೆ ಬಲಿತಿರುವ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು [[ಪೆಟ್ಟಿಗೆ]] ಇಲ್ಲವೆ [[ಕಾಗದ]]ದ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಅವುಗಳೊಳಗೇ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]]ವಿನ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಡು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸಸಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದ ಮೇಲೆ ಅವನ್ನು ಬೇಕೆನಿಸಿದ ಕಡೆಗೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿ ವೃದ್ಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾನ್ಸಿಯೊಲೇಟಸ್, ಸ್ಟೀಶಿಯೋಸಸ್, ರಿಜಿಡಸ್, ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ==ಜಾತಿಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ಜಾತಿಗಳಿವೆ.<ref name=ANBG>{{cite web|last1=Harvey|first1=Rod|title=Bottlebrush - Genus Callistemon|url=http://www.anbg.gov.au/callistemon/|publisher=Australian National Botanic Garden|access-date=22 July 2015}}</ref> ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: <ref name="APC">{{cite web |title=''Callistemon'' |url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/search/taxonomy?product=APC&tree.id=51209179&name=Callistemon&inc._scientific=&inc.scientific=on&inc._cultivar=&max=100&display=apc&search=true |publisher=Australian Plant Census |access-date=7 March 2026}}</ref> * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಅಕ್ಯುಮಿನಾಟಸ್ ಚೀಲ್ - ಟ್ಯಾಪರಿಂಗ್-ಲೀವ್ಡ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಮುಳ್ಳು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಿಟ್ರಿನಸ್ (ಕರ್ಟಿಸ್) ಸ್ಕೀಲ್ಸ್ - ನಿಂಬೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಿಟ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಚೀಲ್ – ಕ್ಲಿಫ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ (ಚೀಲ್) ಚೀಲ್ - ಹಸಿರು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರ್ಮೋಸಸ್ ಎಸ್.ಟಿ.ಬ್ಲೇಕ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫಾರ್ಮೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರೆಸ್ಟೆರೇ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಜಿನೋಫ್ಲುವಿಯಾಲಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಗ್ಲಾಕಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಸ್ ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ; * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕೆನ್ಮೊರಿಸೊನಿ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ – ಬೆಟ್ಕಾ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಜರಿಡಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಜರಿಡಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲೀನಿಯರಿಸ್ (ಸ್ಕ್ರಾಡ್. & ಜೆಸಿವೆಂಡ್ಲ್.) ಕೊಲ್ವಿಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಪಂಕ್ಟಾಟಸ್ (ಡಮ್.ಕೋರ್ಸ್.) ಕೋರ್ಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್ & SMDouglas) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & RDSpencer ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೊಂಟಾನಸ್ ಸಿ.ಟಿ.ವೈಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ - ಪರ್ವತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೊಂಟಾನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ನೈಲಿಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಸ್ ಚೀಲ್ - ವಾಲಮ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ (ಬೊನ್ಪ್ಲ.) ಡಿಸಿ. – ನಿಂಬೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಲ್ಲಿಡಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೌಸಿಫ್ಲೋರಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೌಸಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫೀನಿಷಿಯಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಸಣ್ಣ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೀನಿಷಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿನಿಫೋಲಿಯಸ್ (ವೆಂಡ್ಲ್.) ಸಿಹಿ – ಪೈನ್-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಆಲ್ಪೈನ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಫ್.ಎಂ.ಬೈಲಿ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಂಗೆನ್ಸ್ ಲುಮ್ಲಿ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪರ್ಪುರಾಸೆನ್ಸ್ ಎಸ್.ಎಂ.ಡೌಗ್ಲಾಸ್ & ಎಸ್.ಡೇವಿಡ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕ್ವೆರ್ಸಿನಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕ್ವೆರ್ಸಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರಿಕರ್ವಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರಿಕರ್ವಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರುಗುಲೋಸಸ್ (ಸ್ಕ್ಲ್ಟ್ಡ್ಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. – ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಬ್ರಿನಾ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಬ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ (Sm.) ಸಿಹಿ - ವಿಲೋ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಬಿಳಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸರ್ಪೆಂಟಿನಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಬ್ಲೇಕ್ಲಿ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸೈಬೆರಿ ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲುಕಾ ಪಲುಡಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಪೆಸಿಯೋಸಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸುಬುಲಟಸ್ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸುಬುಲಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಟೆರೆಟಿಫೋಲಿಯಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಸೂಜಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಫ್ಲಿಂಡರ್ಸ್ ರೇಂಜಸ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಒರೊಫಿಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ (ಸೋಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಗೇರ್ಟ್ನ್.) ಜಿ.ಡಾನ್ – ಅಳುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿರಿಡಿಫ್ಲೋರಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸಿಹಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ & ಜಿಡಬ್ಲ್ಯೂಕಾರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ==ಛಾಯಾಂಕಣ== == Gallery == <gallery widths="190px" heights="180px" > File:Callistemon -- Dwarf Bottlebrush or Little John.jpg|''Callistemon'' "Little John" or dwarf bottlebrush - a [[List of Callistemon cultivars|''Callistemon'' cultivar]] File:Bottlebrush (Callistemon) bud.jpg | Foreground: Bottlebrush buds. Background: Partial blooming bottlebrush flower. File:Blooming_bottlebrush_(Callistemon)_found_in_Kelantan,_Malaysia.JPG | Blooming bottlebrush found in Kelantan, Malaysia. File:Bottlebrush (Callistemon).jpg | Bottlebrush flower partial blooming found in Kelantan, Malaysia. File:Red bottlebrush tree in Florida crop.jpg|Tree in bloom in [[Florida]]. File:Goupillon epicier.jpg|Illustration showing bottle brushes, the eponym of the plant File:Callistemon Bottlebrush.jpg|Callistemon Bottlebrush </gallery> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *[https://web.archive.org/web/19991011222340/http://farrer.riv.csu.edu.au/ASGAP/callistn.html#intro The Callistemon Page] *[http://www.anbg.gov.au/callistemon/ Australian National Botanic Gardens: ''Callistemon'' (Bottlebrushes)] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] 1oszs9q7r3j9kf9j7elqiudvczz9oti 1374307 1374306 2026-05-28T11:32:01Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಹೂವುಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374307 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox |image = Red_bottle_brush.jpg |image_caption = Red bottlebrush flower |display_parents = 2 |taxon = Callistemon |authority = [[Robert Brown (Scottish botanist from Montrose)|R.Br.]]<ref name=GRIN>{{Cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |title=Genus: ''Callistemon'' R. Br. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2009-01-27 |access-date=2010-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090523002639/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |archive-date=2009-05-23 |url-status=dead }}</ref> }} '''ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]]ದ ಮೂಲವಾಸಿಯಾದ ಒಂದು ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ [[ಕೇಸರ]]ಗಳಿಂದ ಬಲು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ [[ಉದ್ಯಾನ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಚೆಲುವಾದ ಕೇಸರಗಳಿಂದಾಗಿಯೆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. (ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಎಂದರೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೇಸರ ಎಂದು ಅರ್ಥ).<ref>{{cite web |last1=Scott |first1=Ian |title=Bottlebrush Tree Spiritual Meaning |url=https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |website=Thrive On News Spiritual Magazine |access-date=25 May 2020 |language=en-AU |date=23 September 2017 |archive-date=20 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920021031/https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸೀಸೆ ತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಬ್ರಷ್ಷಿನಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಸುಮಾರು 6'-30' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಇಲ್ಲವೆ [[ಮರ]]. ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ [[ತೈಲ]] ಅಥವಾ [[ರಾಳ]]ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿದರೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುವಾಸನೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ರೆಂಬೆಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲೆ ಹೂಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುವುದಾದರೂ ಕೆಲಕಾಲಾ ನಂತರ ಹೂಗೊಂಚಲಿನ ದಿಂಡು ಗೊಂಚಲಿನ ತುದಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಮತ್ತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಕೇಸರಗಳು, ನೀಚಸ್ಥಾನ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ==ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ== [[Image:Bottlebrush seeds.jpg|thumb|right|Bottlebrush seed capsules]] [[Image:Bottlebrush03.jpg|''[[Callistemon citrinus]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon pallidus1.jpg|''[[Callistemon pallidus]]'' |thumb|right]] [[Image:Callistemon.jpg|''[[Callistemon viminalis]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon viminalis in an Adelaide garden.JPG|thumb|Callistemon viminalis in suburban Adelaide, South Australia.]] [[Image:C viminalis3.jpg|''Callistemon viminalis''|thumb|right]] [[File:Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon.jpg|thumb|Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon]] ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನನ್ನು [[ಬೀಜ]]ಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ತಾನೆ ಬಲಿತಿರುವ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು [[ಪೆಟ್ಟಿಗೆ]] ಇಲ್ಲವೆ [[ಕಾಗದ]]ದ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಅವುಗಳೊಳಗೇ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]]ವಿನ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಡು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸಸಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದ ಮೇಲೆ ಅವನ್ನು ಬೇಕೆನಿಸಿದ ಕಡೆಗೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿ ವೃದ್ಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾನ್ಸಿಯೊಲೇಟಸ್, ಸ್ಟೀಶಿಯೋಸಸ್, ರಿಜಿಡಸ್, ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ==ಜಾತಿಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ಜಾತಿಗಳಿವೆ.<ref name=ANBG>{{cite web|last1=Harvey|first1=Rod|title=Bottlebrush - Genus Callistemon|url=http://www.anbg.gov.au/callistemon/|publisher=Australian National Botanic Garden|access-date=22 July 2015}}</ref> ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: <ref name="APC">{{cite web |title=''Callistemon'' |url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/search/taxonomy?product=APC&tree.id=51209179&name=Callistemon&inc._scientific=&inc.scientific=on&inc._cultivar=&max=100&display=apc&search=true |publisher=Australian Plant Census |access-date=7 March 2026}}</ref> * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಅಕ್ಯುಮಿನಾಟಸ್ ಚೀಲ್ - ಟ್ಯಾಪರಿಂಗ್-ಲೀವ್ಡ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಮುಳ್ಳು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಿಟ್ರಿನಸ್ (ಕರ್ಟಿಸ್) ಸ್ಕೀಲ್ಸ್ - ನಿಂಬೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಿಟ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಚೀಲ್ – ಕ್ಲಿಫ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ (ಚೀಲ್) ಚೀಲ್ - ಹಸಿರು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರ್ಮೋಸಸ್ ಎಸ್.ಟಿ.ಬ್ಲೇಕ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫಾರ್ಮೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರೆಸ್ಟೆರೇ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಜಿನೋಫ್ಲುವಿಯಾಲಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಗ್ಲಾಕಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಸ್ ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ; * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕೆನ್ಮೊರಿಸೊನಿ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ – ಬೆಟ್ಕಾ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಜರಿಡಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಜರಿಡಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲೀನಿಯರಿಸ್ (ಸ್ಕ್ರಾಡ್. & ಜೆಸಿವೆಂಡ್ಲ್.) ಕೊಲ್ವಿಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಪಂಕ್ಟಾಟಸ್ (ಡಮ್.ಕೋರ್ಸ್.) ಕೋರ್ಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್ & SMDouglas) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & RDSpencer ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೊಂಟಾನಸ್ ಸಿ.ಟಿ.ವೈಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ - ಪರ್ವತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೊಂಟಾನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ನೈಲಿಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಸ್ ಚೀಲ್ - ವಾಲಮ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ (ಬೊನ್ಪ್ಲ.) ಡಿಸಿ. – ನಿಂಬೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಲ್ಲಿಡಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೌಸಿಫ್ಲೋರಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೌಸಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫೀನಿಷಿಯಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಸಣ್ಣ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೀನಿಷಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿನಿಫೋಲಿಯಸ್ (ವೆಂಡ್ಲ್.) ಸಿಹಿ – ಪೈನ್-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಆಲ್ಪೈನ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಫ್.ಎಂ.ಬೈಲಿ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಂಗೆನ್ಸ್ ಲುಮ್ಲಿ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪರ್ಪುರಾಸೆನ್ಸ್ ಎಸ್.ಎಂ.ಡೌಗ್ಲಾಸ್ & ಎಸ್.ಡೇವಿಡ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕ್ವೆರ್ಸಿನಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕ್ವೆರ್ಸಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರಿಕರ್ವಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರಿಕರ್ವಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರುಗುಲೋಸಸ್ (ಸ್ಕ್ಲ್ಟ್ಡ್ಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. – ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಬ್ರಿನಾ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಬ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ (Sm.) ಸಿಹಿ - ವಿಲೋ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಬಿಳಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸರ್ಪೆಂಟಿನಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಬ್ಲೇಕ್ಲಿ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸೈಬೆರಿ ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲುಕಾ ಪಲುಡಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಪೆಸಿಯೋಸಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸುಬುಲಟಸ್ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸುಬುಲಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಟೆರೆಟಿಫೋಲಿಯಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಸೂಜಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಫ್ಲಿಂಡರ್ಸ್ ರೇಂಜಸ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಒರೊಫಿಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ (ಸೋಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಗೇರ್ಟ್ನ್.) ಜಿ.ಡಾನ್ – ಅಳುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿರಿಡಿಫ್ಲೋರಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸಿಹಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ & ಜಿಡಬ್ಲ್ಯೂಕಾರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ==ಛಾಯಾಂಕಣ== == Gallery == <gallery widths="190px" heights="180px" > File:Callistemon -- Dwarf Bottlebrush or Little John.jpg|''Callistemon'' "Little John" or dwarf bottlebrush - a [[List of Callistemon cultivars|''Callistemon'' cultivar]] File:Bottlebrush (Callistemon) bud.jpg | Foreground: Bottlebrush buds. Background: Partial blooming bottlebrush flower. File:Blooming_bottlebrush_(Callistemon)_found_in_Kelantan,_Malaysia.JPG | Blooming bottlebrush found in Kelantan, Malaysia. File:Bottlebrush (Callistemon).jpg | Bottlebrush flower partial blooming found in Kelantan, Malaysia. File:Red bottlebrush tree in Florida crop.jpg|Tree in bloom in [[Florida]]. File:Goupillon epicier.jpg|Illustration showing bottle brushes, the eponym of the plant File:Callistemon Bottlebrush.jpg|Callistemon Bottlebrush </gallery> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *[https://web.archive.org/web/19991011222340/http://farrer.riv.csu.edu.au/ASGAP/callistn.html#intro The Callistemon Page] *[http://www.anbg.gov.au/callistemon/ Australian National Botanic Gardens: ''Callistemon'' (Bottlebrushes)] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಹೂವುಗಳು]] fjctpo1ugloeqlyxdw5pxhehrzkoum0 1374308 1374307 2026-05-28T11:32:26Z VASANTH S.N. 728 added [[Category:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1374308 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox |image = Red_bottle_brush.jpg |image_caption = Red bottlebrush flower |display_parents = 2 |taxon = Callistemon |authority = [[Robert Brown (Scottish botanist from Montrose)|R.Br.]]<ref name=GRIN>{{Cite web |url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |title=Genus: ''Callistemon'' R. Br. |work=Germplasm Resources Information Network |publisher=United States Department of Agriculture |date=2009-01-27 |access-date=2010-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090523002639/http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/genus.pl?1901 |archive-date=2009-05-23 |url-status=dead }}</ref> }} '''ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್''' [[ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ]]ದ ಮೂಲವಾಸಿಯಾದ ಒಂದು ಸಸ್ಯಜಾತಿ. ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ [[ಕೇಸರ]]ಗಳಿಂದ ಬಲು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ [[ಉದ್ಯಾನ]]ಗಳಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಚೆಲುವಾದ ಕೇಸರಗಳಿಂದಾಗಿಯೆ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. (ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಎಂದರೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೇಸರ ಎಂದು ಅರ್ಥ).<ref>{{cite web |last1=Scott |first1=Ian |title=Bottlebrush Tree Spiritual Meaning |url=https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |website=Thrive On News Spiritual Magazine |access-date=25 May 2020 |language=en-AU |date=23 September 2017 |archive-date=20 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200920021031/https://thriveonnews.com/australias-bottle-brush-tree/ |url-status=dead }}</ref> ಅಲ್ಲದೆ ಇದರ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಸೀಸೆ ತೊಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಬ್ರಷ್ಷಿನಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ==ಲಕ್ಷಣಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಸುಮಾರು 6'-30' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ಇಲ್ಲವೆ [[ಮರ]]. ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ [[ತೈಲ]] ಅಥವಾ [[ರಾಳ]]ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮುದುಡಿದರೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸುವಾಸನೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿವೆ. ರೆಂಬೆಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲೆ ಹೂಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುವುದಾದರೂ ಕೆಲಕಾಲಾ ನಂತರ ಹೂಗೊಂಚಲಿನ ದಿಂಡು ಗೊಂಚಲಿನ ತುದಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಮತ್ತೆ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿ 5 ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 5 ದಳಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಕೇಸರಗಳು, ನೀಚಸ್ಥಾನ ಅಂಡಾಶಯ ಇವೆ. ==ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ== [[Image:Bottlebrush seeds.jpg|thumb|right|Bottlebrush seed capsules]] [[Image:Bottlebrush03.jpg|''[[Callistemon citrinus]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon pallidus1.jpg|''[[Callistemon pallidus]]'' |thumb|right]] [[Image:Callistemon.jpg|''[[Callistemon viminalis]]''|thumb|right]] [[Image:Callistemon viminalis in an Adelaide garden.JPG|thumb|Callistemon viminalis in suburban Adelaide, South Australia.]] [[Image:C viminalis3.jpg|''Callistemon viminalis''|thumb|right]] [[File:Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon.jpg|thumb|Bottlebrush or Little John -- Dwarf Callistemon]] ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನನ್ನು [[ಬೀಜ]]ಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ತಾನೆ ಬಲಿತಿರುವ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು [[ಪೆಟ್ಟಿಗೆ]] ಇಲ್ಲವೆ [[ಕಾಗದ]]ದ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಅವುಗಳೊಳಗೇ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ವಸಂತ (ಋತು)|ವಸಂತಋತು]]ವಿನ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಡು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸಸಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದ ಮೇಲೆ ಅವನ್ನು ಬೇಕೆನಿಸಿದ ಕಡೆಗೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿ ವೃದ್ಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ==ಪ್ರಭೇದಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೀಮಾನ್ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾನ್ಸಿಯೊಲೇಟಸ್, ಸ್ಟೀಶಿಯೋಸಸ್, ರಿಜಿಡಸ್, ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ==ಜಾತಿಗಳು== ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50 ಜಾತಿಗಳಿವೆ.<ref name=ANBG>{{cite web|last1=Harvey|first1=Rod|title=Bottlebrush - Genus Callistemon|url=http://www.anbg.gov.au/callistemon/|publisher=Australian National Botanic Garden|access-date=22 July 2015}}</ref> ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸೇರಿವೆ: <ref name="APC">{{cite web |title=''Callistemon'' |url=https://biodiversity.org.au/nsl/services/search/taxonomy?product=APC&tree.id=51209179&name=Callistemon&inc._scientific=&inc.scientific=on&inc._cultivar=&max=100&display=apc&search=true |publisher=Australian Plant Census |access-date=7 March 2026}}</ref> * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಅಕ್ಯುಮಿನಾಟಸ್ ಚೀಲ್ - ಟ್ಯಾಪರಿಂಗ್-ಲೀವ್ಡ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಮುಳ್ಳು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಬ್ರಾಕಿಯಾಂಡ್ರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಚಿಶೋಲ್ಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಿಟ್ರಿನಸ್ (ಕರ್ಟಿಸ್) ಸ್ಕೀಲ್ಸ್ - ನಿಂಬೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಿಟ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಚೀಲ್ – ಕ್ಲಿಫ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕಾಂಬೊಯ್ನೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ (ಚೀಲ್) ಚೀಲ್ - ಹಸಿರು ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲುಕಾ ಫ್ಲೇವೊವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರ್ಮೋಸಸ್ ಎಸ್.ಟಿ.ಬ್ಲೇಕ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫಾರ್ಮೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫಾರೆಸ್ಟೆರೇ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಜಿನೋಫ್ಲುವಿಯಾಲಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಗ್ಲಾಕಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಸ್ ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಹೆಮಿಸ್ಟಿಕ್ಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ( ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ರೇವನ್ ) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ; * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕೆನ್ಮೊರಿಸೊನಿ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ – ಬೆಟ್ಕಾ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಜರಿಡಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಜರಿಡಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಸ್ (ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲಿನೇರಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಲೀನಿಯರಿಸ್ (ಸ್ಕ್ರಾಡ್. & ಜೆಸಿವೆಂಡ್ಲ್.) ಕೊಲ್ವಿಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಪಂಕ್ಟಾಟಸ್ (ಡಮ್.ಕೋರ್ಸ್.) ಕೋರ್ಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್ & SMDouglas) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & RDSpencer ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೆಗಾಲೊಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮೊಂಟಾನಸ್ ಸಿ.ಟಿ.ವೈಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಎಸ್‌ಟಿಬ್ಲೇಕ್ - ಪರ್ವತ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮೊಂಟಾನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಮಾಂಟಿಸ್-ಜಾಮಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ನೈಲಿಂಗೆನ್ಸಿಸ್ ಮೊಲಿನ್ಯೂಕ್ಸ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಸ್ ಚೀಲ್ - ವಾಲಮ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪ್ಯಾಚಿಫಿಲ್ಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ (ಬೊನ್ಪ್ಲ.) ಡಿಸಿ. – ನಿಂಬೆ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಲ್ಲಿಡಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೌಸಿಫ್ಲೋರಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೌಸಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಯರ್ಸೋನಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಫೀನಿಷಿಯಸ್ ಲಿಂಡ್ಲ್. – ಸಣ್ಣ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಫೀನಿಷಿಯಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿನಿಫೋಲಿಯಸ್ (ವೆಂಡ್ಲ್.) ಸಿಹಿ – ಪೈನ್-ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಲೀನಿಯರಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಆಲ್ಪೈನ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿಟಿಯೋಡ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಫ್.ಎಂ.ಬೈಲಿ (ಇದನ್ನು ಮೆಲಲುಕಾ ಪೊಲಾಂಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಂಗೆನ್ಸ್ ಲುಮ್ಲಿ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಲಿಯಮ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪರ್ಪುರಾಸೆನ್ಸ್ ಎಸ್.ಎಂ.ಡೌಗ್ಲಾಸ್ & ಎಸ್.ಡೇವಿಡ್ * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಪಿರಮಿಡಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಕ್ವೆರ್ಸಿನಸ್ (ಕ್ರೇವನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಕ್ವೆರ್ಸಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರಿಕರ್ವಸ್ ಆರ್.ಡಿ.ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ & ಲುಮ್ಲಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರಿಕರ್ವಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ರುಗುಲೋಸಸ್ (ಸ್ಕ್ಲ್ಟ್ಡ್ಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಲಿಂಕ್) ಡಿಸಿ. – ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ರುಗುಲೋಸಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸಬ್ರಿನಾ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್‌ಡಿಎಸ್‌ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸಬ್ರಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಯಾಲಿಗ್ನಸ್ (Sm.) ಸಿಹಿ - ವಿಲೋ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಬಿಳಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸರ್ಪೆಂಟಿನಸ್ (ಕ್ರೇವೆನ್) ಉಡೋವಿಸಿಕ್ & ಆರ್ಡಿಎಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸರ್ಪೆಂಟಿನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಬ್ಲೇಕ್ಲಿ ( ಮೆಲಲೂಕಾ ಶಿರೆಸ್ಸಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸೈಬೆರಿ ಡಿಸಿ. ( ಮೆಲಲುಕಾ ಪಲುಡಿಕೋಲಾ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸ್ಪೆಸಿಯೋಸಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸ್ವೀಟ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಗ್ಲಾಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಸುಬುಲಟಸ್ ಚೀಲ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಸುಬುಲಟಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ಟೆರೆಟಿಫೋಲಿಯಸ್ ಎಫ್. ಮುಯೆಲ್. – ಸೂಜಿ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್, ಫ್ಲಿಂಡರ್ಸ್ ರೇಂಜಸ್ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ಒರೊಫಿಲಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ (ಸೋಲ್. ಎಕ್ಸ್ ಗೇರ್ಟ್ನ್.) ಜಿ.ಡಾನ್ – ಅಳುವ ಬಾಟಲ್ ಬ್ರಷ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮಿನಾಲಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿರಿಡಿಫ್ಲೋರಸ್ (ಸಿಮ್ಸ್) ಸಿಹಿ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವೈರೆನ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ); * ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೆಮನ್ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ & ಜಿಡಬ್ಲ್ಯೂಕಾರ್ ( ಮೆಲಲ್ಯೂಕಾ ವಿಮ್ಮೆರೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ==ಛಾಯಾಂಕಣ== == Gallery == <gallery widths="190px" heights="180px" > File:Callistemon -- Dwarf Bottlebrush or Little John.jpg|''Callistemon'' "Little John" or dwarf bottlebrush - a [[List of Callistemon cultivars|''Callistemon'' cultivar]] File:Bottlebrush (Callistemon) bud.jpg | Foreground: Bottlebrush buds. Background: Partial blooming bottlebrush flower. File:Blooming_bottlebrush_(Callistemon)_found_in_Kelantan,_Malaysia.JPG | Blooming bottlebrush found in Kelantan, Malaysia. File:Bottlebrush (Callistemon).jpg | Bottlebrush flower partial blooming found in Kelantan, Malaysia. File:Red bottlebrush tree in Florida crop.jpg|Tree in bloom in [[Florida]]. File:Goupillon epicier.jpg|Illustration showing bottle brushes, the eponym of the plant File:Callistemon Bottlebrush.jpg|Callistemon Bottlebrush </gallery> ==ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು== *[https://web.archive.org/web/19991011222340/http://farrer.riv.csu.edu.au/ASGAP/callistn.html#intro The Callistemon Page] *[http://www.anbg.gov.au/callistemon/ Australian National Botanic Gardens: ''Callistemon'' (Bottlebrushes)] ==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು== [[ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಹೂವುಗಳು]] [[ವರ್ಗ:ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಸ್ಯಗಳು]] ibecgix0e54yllz053pvmaozyid0jjg