ಮೀಡಿಯವಿಕಿ:Sitenotice

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="kn">
  <siteinfo>
    <sitename>ವಿಕಿಪೀಡಿಯ</sitename>
    <dbname>knwiki</dbname>
    <base>https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.16</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">ಮೀಡಿಯ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ವಿಶೇಷ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ಸದಸ್ಯ</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ವಿಕಿಪೀಡಿಯ</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ಚಿತ್ರ</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ಚಿತ್ರ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">ಮೀಡಿಯವಿಕಿ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">ಮೀಡಿಯವಿಕಿ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ಟೆಂಪ್ಲೇಟು</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ಟೆಂಪ್ಲೇಟು ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">ಸಹಾಯ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">ಸಹಾಯ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ವರ್ಗ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ವರ್ಗ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ಸಂಪುಟ</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ಸಂಪುಟ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">ಕರಡು</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">ಕರಡು ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ಮಾಡ್ಯೂಲ್</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಚರ್ಚೆಪುಟ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ಮೀಡಿಯವಿಕಿ:Sitenotice</title>
    <ns>8</ns>
    <id>847</id>
    <revision>
      <id>1383765</id>
      <parentid>1383074</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:14:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>moved to edit notice</comment>
      <origin>1383765</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1177" sha1="kfc9dkkecbl9c7r0d6s8yammowp2lgr" xml:space="preserve">{| style=&quot;margin-left: auto; margin-right: auto; border: dashed 1px blue; text-align: center; background-color: #E0FFFF; font-size: 85%; color: black; border-radius: 10px; padding: 4px; font-family: 'Noto Sans Kannada';&quot;
|-
| ಲೇಖನದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲೇ ಇರತಕ್ಕದ್ದು. &lt;br /&gt;ಕನ್ನಡ ಲಿಪ್ಯಂತರ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ [[ಸಹಾಯ:ಲಿಪ್ಯಂತರ]] ಪುಟ ನೋಡಿ.
|}
{| style=&quot;margin-left: auto; margin-right: auto; border: dashed 1px blue; text-align: center; font-size: 80%; border-radius: 10px; font-family: 'Noto Sans Kannada'; align-items: center; padding: 4px;&quot;
|-
| &quot;[https://w.wiki/T5wb ಗಡಿಯಾಚೆಯ ಪರಂಪರೆ]&quot; ಅಭಿಯಾನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ UNESCO ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಕುರಿತು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸಿ: [https://w.wiki/TP4p ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ]
|}</text>
      <sha1>kfc9dkkecbl9c7r0d6s8yammowp2lgr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುದ್ದಿ</title>
    <ns>10</ns>
    <id>1005</id>
    <revision>
      <id>1383763</id>
      <parentid>1376759</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T14:42:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mahaveer Indra</username>
        <id>34672</id>
      </contributor>
      <origin>1383763</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3105" sha1="qq9xcwwi1ikt4iqcjb4u5qbeujb3kgo" xml:space="preserve">&lt;!--- ಐದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸುದ್ದಿಗಳು ಬೇಡ ---&gt;
&lt;!---ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಸುದ್ದಿಗೆ ಚಿತ್ರ ಇರುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಆ ಸುದ್ದಿಯ ಮುಂದೆ (ಚಿತ್ರಿತ) ಎಂದು ಸೇರಿಸಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಈ ಸಾಲಿನ ಕೆಳಗೆ ಸೇರಿಸಿ ---&gt;
&lt;!---ಹೊಸ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಮೇಲೆ ಸೇರಿಸಿ. ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಗಿರುವ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ತೆಗೆಯಿರಿ. ---&gt;
&lt;!--ಹೊಸ ಸುದ್ದಿಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಾದರೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿ ಪುಟದ ಕೊಂಡಿ ಇರುವುದು ಅವಶ್ಯ. ಆ ಕೊಂಡಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪುಟ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ನಂತರ ಸುದ್ದಿ ಸೇರಿಸಿ --&gt;

[[File:Sowcar Janaki.jpg|250px|right]]
&lt;div style=&quot;float: right;margin-left:0.5em&quot;&gt;
&lt;/div&gt;
*'''ಆಗಸ್ಟ್ ೨೧''': ಹೆಸರಾಂತ ನಟಿ [[ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ]] (ಚಿತ್ರಿತ) ವಿಧಿವಶ [https://udayavani.com/sandalwood-news/legendary-actress-sowcar-janaki-dies-at-94-749166?lang=kn]
*'''ಆಗಸ್ಟ್ ೨೧''': [[ಲಡಾಖ್]]‌ನಲ್ಲಿ [[ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ]] [[ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ|ಹೈಕೋರ್ಟ್‌]]ನ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪನೆ [https://www.kannadaprabha.com/nation/2026/Aug/20/centre-approves-high-court-bench-in-ladakh-shah-hails-move-to-ease-justice-access]
* '''ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦''': [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]]ದ ನೂತನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿ ಪಕ್ಷದ (ಬಿಎನ್‌ಪಿ) ಅಭ್ಯರ್ಥಿ ಮಿರ್ಜಾ ಫಕ್ರುಲ್ ಇಸ್ಲಾಂ ಅಲಂಗೀರ್ ಆಯ್ಕೆ [https://www.kannadaprabha.com/world/2026/Aug/20/bnps-mirza-fakhrul-islam-alamgir-elected-as-bangladeshs-new-president]
*'''ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦''': ನೀಟ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆ-ಪೊಲೀಸ್ ದೌರ್ಜನ್ಯ, ತನಿಖೆಗೆ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ ರಚಿಸಿದ [[ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ|ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್]] [https://www.kannadaprabha.com/nation/2026/Aug/20/neet-protest-sc-forms-panel-to-probe-police-excesses]
*'''ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦''':[[ಮಧ್ಯ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಗಣರಾಜ್ಯ|ಮಧ್ಯ ಆಫ್ರಿಕಾ]]ದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ ಕುಸಿದು ೧೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ದುರ್ಮರಣ [https://udayavani.com/world-news/central-african-republic-gold-mine-collapse-rises-718273?lang=kn]


&lt;div align=right&gt;{{ಸಂಪಾದಿಸಿ|ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುದ್ದಿ}}&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>qq9xcwwi1ikt4iqcjb4u5qbeujb3kgo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಇದು ಸಾಧ್ಯ (ಚಲನಚಿತ್ರ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9237</id>
    <revision>
      <id>1383851</id>
      <parentid>1337763</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T11:33:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HiamMun</username>
        <id>101280</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1383851</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4683" sha1="jp7vgkdper04i09h3hmed5a299ps1ey" xml:space="preserve">{{Infobox ಚಲನಚಿತ್ರ
|ಚಿತ್ರದ ಹೆಸರು = ಇದು ಸಾಧ್ಯ [[Image:idusadya.jpg|250px]] 
|ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ವರ್ಷ = [[:ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು|೧೯೮೯]]
|ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ = ಜೈನ್ ಮೂವೀಸ್
|ನಾಯಕ(ರು) = [[ಶಂಕರನಾಗ್]], [[ಅನಂತನಾಗ್]]
|ನಾಯಕಿ(ಯರು) = [[ರೇವತಿ (ಚಿತ್ರನಟಿ)|ರೇವತಿ]]
|ಪೋಷಕ ನಟರು = [[ಪ್ರಭಾಕರ್]], [[ಶ್ರೀನಾಥ್]]
|ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ = [[ವಿಜಯಾನಂದ್]]
|ಕಥೆ = ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು
|ಚಿತ್ರಕಥೆ = ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು
|ಸಂಭಾಷಣೆ = ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು
|ಚಿತ್ರಗೀತೆ ರಚನೆ = [[ಆರ್ ಎನ್ ಜಯಗೋಪಾಲ್]],ಡಾ.ಮಧು
|ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯನ = 
|ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ = [[ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು]]
|ನೃತ್ಯ = 
|ಸಾಹಸ = 
|ಸಂಕಲನ = [[ಸುರೇಶ್ ಅರಸ್]]
|ನಿರ್ದೇಶನ = [[ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು]]
|ನಿರ್ಮಾಪಕರು = [[ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು]]
|ಬಿಡುಗಡೆ ದಿನಾಂಕ = ೧೯೮೯
|ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು = 
|ಇತರೆ ಮಾಹಿತಿ = ೪೮ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಸಿದ ಚಿತ್ರ
}}

==ಸ್ವಾರಸ್ಯ==
* ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ೪೮ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಡೆದಿದೆ ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಚಿತ್ರ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆ ಮಾಡಿದೆ.
* ಕಥೆ: ಮಣೀಕಂಠನ್.ಐ.ಕೆ.(ಬಾಪೊಜಿ ನಗರ)
ಇಡು ಸಾಧ್ಯ (ಉಚ್ಚಾರಣೆ ⓘ ಅನುವಾದ. ಇದು ಸಾಧ್ಯ) 1989 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಸ್ಲ್ಯಾಷರ್ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋಸ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಂದೂಲಾಲ್ ಜೈನ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನಂತ್ ನಾಗ್, ಶಂಕರ್ ನಾಗ್, ಟೈಗರ್ ಪ್ರಭಾಕರ್, ಶ್ರೀನಾಥ್, ದೇವರಾಜ್, ರಮೇಶ್ ಅರವಿಂದ್, ರೇವತಿ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಚೊಚ್ಚಲ), ಡಿಸ್ಕೋ ಶಾಂತಿ, ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಕಾವ್ಯ ಮತ್ತು ಭೀಮನ್ ರಘು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು 1987 ರ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ಟೇಜ್ ಫ್ರೈಟ್ ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ. ವಿಜಯ್ ಆನಂದ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನವನ್ನು ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು ಮತ್ತು ಸುರೇಶ್ ಅರಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಇಡು ಸಾಧ್ಯ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣಗೊಂಡ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರವಾಗುವ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು; ವರದಿಗಳು 36 ರಿಂದ 48 ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ.[1][2][3][4][5]

==ಪಾತ್ರ==
* ಕಾರ್ತಿಕ್‍ - ಅನಂತನಾಗ್ 
* ನಾಟಕ ನಿರ್ದೇಶಕ - ಶಂಕರ್ ನಾಗ್
* ಮುನಿಯಪ್ಪ - ಪ್ರಭಾಕರ್
* ಗಣೇಶ್ - ಶ್ರೀನಾಥ್
* ರವಿ - ದೇವರಾಜ
* ಡಾ ಪ್ರತಾಪ್ - ರಮೇಶ್ ಅರವಿಂದ್
* ರೇವತಿ - ಇಂದು 
* ಕವಿತಾ - ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ
* ಚಿತ್ರಾ - ಡಿಸ್ಕೋ ಶಾಂತಿ
* ಕಾನ್ಸ್ಟೇಬಲ್ - ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಚಂದ್ರು
* ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹುಚ್ಚಿ - ಶ್ರೀದೇವಿ
* ಕೊಲೆಗಾರ - ಭೀಮನ್ ರಘು

{{Unreferenced}}
{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು]]</text>
      <sha1>jp7vgkdper04i09h3hmed5a299ps1ey</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ದೂರದರ್ಶಕ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11549</id>
    <revision>
      <id>1383799</id>
      <parentid>1380832</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T00:06:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383799</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47469" sha1="me1eqzmthdkw9ya4819j76dtz2fskdn" xml:space="preserve">[[ಚಿತ್ರ:Telescope.jpg|thumb|right|150px|[[:en:Nice Observatory|ನೀಸ್ ವೀಕ್ಷಣಾಲಯ]]ದಲ್ಲಿ ೫೦ ಸೆ.ಮೀ. ಪ್ರಮಾಣದ ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕ.]]
'''ದೂರದರ್ಶಕ''' ಎಂದರೆ ದೂರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲೆಂದು ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಉಪಕರಣ. ಇದು ದೂರವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಬರುವ ವಿಕಿರಣವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಅಥವಾ ಆ ವಸ್ತುವಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಉಪಕರಣ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತು-ಅದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರಬಹುದು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರಬಹುದು-ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ರಚಿಸುವ ಕೋನವನ್ನು ಲಂಬಿಸಿ ಆ ವಸ್ತುವಿನ ಉತ್ತಮತರ ಪೃಥಕ್ಕರಣೆ (ಬೆಟರ್ ರಿಸೊಲ್ಯೂಷನ್) ದೊರೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕಾಶೀಯ ಉಪಕರಣ (ಟೆಲಿಸ್ಕೋಪ್). ಈ ಹೆಸರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ [[:en:optical telescope|ದೃಕ್-ದೂರದರ್ಶಕ]]ವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತದಾದರೂ, [[ವಿದ್ಯುತ್‌ಕಾಂತೀಯ ವರ್ಣಪಟಲ]]ದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಬೇರೆ ತರಹದ ತರಂಗಗಳಿಗೂ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ.

ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯಕ ಮಸೂರವೂ (ಅಬ್ಜಕ್ಟಿವ್ ಲೆನ್ಸ್) ನೇತ್ರಕವೂ (ಐ ಪೀಸ್) ಇವೆ. ಮೊದಲಿನದು ಅಭಿದೃಶ್ಯಕದ (ಆಬ್ಜಕ್ಟ್) ನೈಜ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ನೇತ್ರಕ ಲಂಬಿಸಿ ದೃಷ್ಟಿಸಲು ಅನುಮಾಡಿಕೊಡುವುದು. ದೃಶ್ಯಕ ಮಸೂರವಿರುವ ಉಪಕರಣಕ್ಕೆ ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕವೆಂದು (ರಿಫ್ರ್ಯಾಕ್ಟಿಂಗ್ ಟೆಲಿಸ್ಕೋಪ್) ಹೆಸರು. ದೃಶ್ಯಕ ಮಸೂರದ ಬದಲಾಗಿ ಕನ್ನಡಿಯನ್ನಾಗಲಿ ವಕ್ರೀಕರಿಸಿಸುವ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಲಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಈ ತರಹದ ಉಪಕರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕವೆಂದು (ರಿಫ್ಲೆಕ್ಟಿಂಗ್ ಟೆಲಿಸ್ಕೋಪ್) ಹೆಸರು.

ಆಧುನಿಕ ಪದಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ದೂರದರ್ಶಕ ಎನ್ನುವ ಪದ ಈ ಮುಂದಿನ ಎರಡು ಬಗೆಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ : ದೃಗ್ದೂರದರ್ಶಕ (ಆಪ್ಟಿಕಲ್) ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೊ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂದರ್ಭದಿಂದ ಪದದ ಅರ್ಥ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗದೆ ಇರುವಲ್ಲಿ ದೃಗ್ದೂರದರ್ಶಕ ಯಾ ರೇಡಿಯೊ ದೂದರ್ಶಕ ಎಂದು ಖಚಿತವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಪ್ರಸಕ್ತ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ದೃಗ್ದೂರದರ್ಶಕ ಅಥವಾ ಪ್ರಕಾಶೀಯ ದೂರದರ್ಶಕಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ವಿವೇಚಿಸಿದೆ.

==ಇತಿಹಾಸ==
ಕ್ರಿ.ಪೂ. 3500 ರಷ್ಟು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಗಾಜಿನ ನಿರ್ಮಾಣ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಕ್ರೀಟ್ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯ ಮೈನರ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲವನ್ನು ಅಗೆದಾಗ ಒರಟು ಮಸೂರಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಇವು ಕ್ರಿ. ಪೂ. 2000 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದವು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ತರುವಾಯದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರತಿಫಲನ ಹಾಗೂ ವಕ್ರೀಭವನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ನಡೆದುದಕ್ಕೆ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕ್ರಿ.ಪೂ 3ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಯೂಕ್ಲಿಡ್ ಬೆಳಕಿನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಮಾಡಿರುವ ವಿವೇಚನೆಗಳು, ಕ್ರಿ.ಶ. 1 ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರೋಮ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು, ಕ್ರಿ.ಶ. 11ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅರಬ್ಬೀ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಅಲ್‍ಹನ್ಸಾನ್ ಇಬ್ನ್ ಅಲ್ ಹಯಾತನ್ ಪರವಲಯಾತ್ಮಕ ದರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ನಡೆಸಿದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಮುಂತಾದವನ್ನು ಹೆಸರಿಸಬಹುದು. 11 ನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ ಮಸೂರಗಳ ವರ್ಧನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ (ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫೈಯಿಂಗ್ ಪವರ್) ಬಗ್ಗೆ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿವು ಇತ್ತೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ವರ್ಧಿಸುವ ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ದೂರದ ವಸ್ತುವನ್ನು ನೋಡುವುದೇ (ಆಗ ಅದು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಹತ್ತಿರ ಬಂದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ) ದೂರದರ್ಶಕದ ತತ್ತ್ವವಾದ್ದರಿಂದ ಈ ಉಪಕರಣದ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಉಪಜ್ಞೆ (ಇನ್‍ವೆನ್‍ಶನ್) 11ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಸರಿಸುಮಾರಿಗೆ ಆಗಿರುವುದು ಸಂಭಾವ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹ್ಯಾನ್ಸ್‌ಲಿಪ್ಪರ್‍ಶೇ (ಸಂಯುಕ್ತ ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್ ದೇಶಸ್ಥ) ಎಂಬಾತ ದೂರದರ್ಶಕದ ಪ್ರಥಮ ಉಪಜ್ಞೆಕಾರ (1608) ಎಂಬ ಪ್ರಚಲಿತ ಭಾವನೆ ಅಷ್ಟು ಸರಿ ಅಲ್ಲ. ಲಿಪ್ಪರ್‍ಶೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ದೂರದರ್ಶಕಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಸಂಯುಕ್ತ ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮಾರುತ್ತಿದ್ದ ಓರ್ವ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ ಮಾತ್ರ, ಅಷ್ಟೆ. ಈ ಉಪಕರಣದ ಏಕಸ್ವವನ್ನು 30 ವರ್ಷಗಳ ತನಕ ತನಗೆ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಆತ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಇದೇ ಉಪಜ್ಞೆಯ ಜ್ಞಾನ ಬೇರೆ ಹಲಮಂದಿಗೆ ಇತ್ತೆಂಬುದು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತಿಳಿದಿದ್ದುದರಿಂದ ಲಿಪ್ಪರ್‍ಶೇಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಅದು ಮನ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ. 1609ರ ವೇಳೆಗೆ ದೂರರ್ಶಕಗಳು ಪ್ಯಾರಿಸಿನಲ್ಲಿಯೂ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬರಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದುವು.

ಆ ವೇಳೆ ವಿಖ್ಯಾತ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರವಿದನಾಗಿದ್ದ ಇಟಲಿಯ ಗೆಲಿಲಿಯೋ ಗೆಲಿಲೀ (1564-1642) ಲಿಪ್ಪರ್‍ಶೇ ದೂರದರ್ಶಕಗಳ ವಿಚಾರ ಕೇಳಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ದಿವಸದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ತಾನೇ ಒಂದು ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ. ಇದೊಂದು ತೆಳು ಸೀಸದ ನಳಿಗೆ. ಇದರ ಒಂದು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪೀನ ಮಸೂರವೂ (ಕಾನ್ವೆಕ್ಸ್ ಲೆನ್ಸ್) ಇನ್ನೊಂದು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ನ ಮಸೂರವೂ (ಕಾನ್‍ಕೇವ್ ಲೆನ್ಸ್) ಇದ್ದುವು. ಈ ದೂರದರ್ಶಕದ ವರ್ಧನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 3 ಪಟ್ಟಾಗಿತ್ತು. ತನಗೆ ಲಭಿಸಿದ ಫಲಿತಾಂಶದಿಂದ ತುಂಬ ಉತ್ತೇಜಿತನಾದ ಗೆಲಿಲಿಯೊ ತಾನೇ ಮಸೂರಗಳನ್ನು ಅರೆದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತಮವಾದ ದೂರದರ್ಶಕಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿದ. ಅವನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಉಪಕರಣದ ವ್ಯಾಸ 1.75 ಇಂಚುಗಳು (ಸುಮಾರು 4.4 ಸೆಂ.ಮೀ). ಅದರ ವರ್ಧನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 33 ಪಟ್ಟಾಗಿತ್ತು. ಈ ನಾಜೂಕಾದ ಉಪಕರಣಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಆತ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲ್ಮೈ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ; ಶುಕ್ರಗ್ರಹದ ಕಲೆಗಳನ್ನು (ಫೇಸಸ್) ಗಮನಿಸಿದ; ಹಾಗೂ ಗುರುಗ್ರಹದ ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದ. ಅಲ್ಲದೇ ಆಕಾಶಗಂಗೆಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಿ ಅದರಲ್ಲಿನ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡುವುದು ಕೂಡ ಅವನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ದೂರದರ್ಶಕದ ಉಪಜ್ಞೆ ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ತರಂಗಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿತು. ಭೂಕೇಂದ್ರವಾದಕ್ಕೆ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಹಾರವನ್ನು ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಇದರ ಪಾತ್ರ ಕಡಿಮೆಯದೇನೂ ಅಲ್ಲ. 17ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಕ್ರಮೇಣ ಅಭಿವರ್ಧಿಸತೊಡಗಿದುವು. ನಿರ್ಮಾಣವೆಚ್ಚ ಕೂಡ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಏರುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಒಂದೊಂದೂ ಹೊಸ ದೂರದರ್ಶಕ ನಿರ್ಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೂರದ ನಿಗೂಢ ರಹಸ್ಯಗಳು ಬಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಇದೊಂದು ಅಪರಿಮಿತ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಹೊಸ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಯಿತು.

==ಬಗೆಗಳು==
ಪ್ರಕಾಶೀಯ ದೂರದರ್ಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆ: ವಕ್ರೀಕರಿಸುವಂಥವು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವಂಥವು. ಆಧುನಿಕ ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆರಡರ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನೂ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

'''ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು''' : ಮಸೂರ ಬೆಳಕಿನ ದಿಶೆಯಲ್ಲಾಗುವ ಪಲ್ಲಟಕ್ಕೆ ಬೆಳಕಿನ ವಕ್ರೀಕರಣ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಗೆಲಿಲಿಯನ್ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿನ ದೊಡ್ಡ ಮಸೂರ ಪೀನವಾಗಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ದೃಶ್ಯಕ ಗಾಜು ಎಂದು ಹೆಸರು. ದೃಶ್ಯಕ ಗಾಜಿನ ನಾಭಿಯ (ಫೋಕಸ್) ಎದುರು (ನಾಭಿಗೂ ಅಭಿದೃಶ್ಯಕಕ್ಕೂ ನಡುವೆ) ನೇತ್ರಕವನ್ನು ಇಡಲಾಗುವುದು. ಇದು ನಿಮ್ನವಾಗಿದೆ. ಮಸೂರಗಳ ಈ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಮೈದಳೆವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ಲಂಬಿತವಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ನೆಟ್ಟಗಿರುವುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಲಂಬನ ಹಾಗೂ ದೃಷ್ಟಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪರಿಮಿತವಾಗಿರುವುವು. ಗೆಲಿಲಿಯನ್ ದೂರದರ್ಶಕದ ಸುಧಾರಿತ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕೆಪ್ಲೀರಿಯನ್ ದೂರದರ್ಶಕವೆಂದು ಹೆಸರು. ಇದರಲ್ಲಿ, ಕೆಪ್ಲರನ ಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ನಾಭಿಯ ಹಿಂದೆ (ದೃಶ್ಯಕ-ನಾಭಿ ರೇಖೆಯನ್ನು ಇದೇ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕು) ಪೀನ ನೇತ್ರಕವೊಂದನ್ನು ಇಡಲಾಗುವುದು. ಇದರಿಂದ ದೃಷ್ಟಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ತುಂಬ ವಿಶಾಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿರುವುದು ಸಹಜ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ದೃಶ್ಯಕ ಠಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸುವ ತಲೆಕೆಳಗು ಪ್ರತಿಬಿಂಬದ ಲಂಬನ. ಇನ್ನಷ್ಟು ಸೂಕ್ತ ಮಸೂರಗಳನ್ನು ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ನೇರ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನೇನೊ ಪಡೆಯಬಹುದು; ಆದರೆ ಈ ಹೊಸ ಮಸೂರಗಳ ಹೀರಿಕೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಬೆಳಕಿನ ನಷ್ಟ ಮಾತ್ರ ಗಣನೀಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಪ್ಲೀರಿಯನ್ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು, 1,000 ಪಟ್ಟು ಯಾ ಹೆಚ್ಚು ಲಂಬನವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಇದರ ಉಭಯ ಮಸೂರಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ವಸ್ತುವನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ತೆಳು ತಂತಿ ಯಾ ತಂತಿಗಳು) ಇಡಬಹುದು. ಈಗ, ನೇತ್ರಕದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಒಂದು ನಕ್ಷತ್ರದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು P ಯಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಅಡ್ಡ ತಂತಿಗಳ ಸಂಧಿ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ಐಕ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿ ದೂರದರ್ಶಕದ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ನಕ್ಷತ್ರದ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ತುಂಬ ನಿಖರವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಈ ಸೌಕರ್ಯದ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮಾಪಕದ (ಮೈಕ್ರೋಮೀಟರ್) ಅಭಿವರ್ಧನೆ ಆಯಿತು. 1640 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮಮಾಪಕದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಗ್ರಹವ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುವ ತಂತ್ರಸಿದ್ಧಿಸಿತ್ತು.

ಖಗೋಳೀಯ ದೂರದರ್ಶಕದ ಲಂಬನ ಸಾಮಥ್ರ್ಯವನ್ನು (ಒ) ದೃಶ್ಯಕದ (ಈ) ಹಾಗೂ ನೇತ್ರಕದ (ಜಿ) ನಾಭೀ ಉದ್ದಗಳ ನಿಷ್ಪತ್ತಿ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಿಸುತ್ತೇವೆ; ಒ = ಈ/ಜಿ. ಮಸೂರದ ನಾಭೀ ಉದ್ದ ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ, ಪ್ರಧಾನ ನಾಭಿಯಿಂದ ಮಸೂರದ ಮಧ್ಯ ಬಿಂದುವಿನ ವರೆಗೆ ದೂರವಾದ್ದರಿಂದ ಚಿಕ್ಕ ನಾಭೀಉದ್ದವಿರುವ ನೇತ್ರಕವನ್ನು (ಜಿ) ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಲಂಬನವನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿಯ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಅನುವಾಗುವಂತೆ, ವಿವಿಧ ನೇತ್ರಕಗಳಿರುವುವು. ಆದರೆ ಉಚ್ಚತರ ಲಂಬನವನ್ನೇ ನಾವು ಬಯಸುವುದಾದರೆ ಆಗ ಕ್ರಮೇಣ ದೃಷ್ಟಿಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಕುಚಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ ವರ್ತಮಾನ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಅನುಲಕ್ಷಿಸಿ ಮಧ್ಯಮಾರ್ಗವೊಂದನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಕ್ಷೇಮ.

ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳನ್ನು (ರಿಫ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ಸ್) ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮೊದಲ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ದೋಷವನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು ಮಸೂರಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಬೇಗನೆ ಕಂಡುಕೊಂಡರು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಇದು ವರ್ಣ ವಿಪಥನ (ಕ್ರೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಅಬರೇಶನ್) ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ದೋಷದ ಪರಿಣಾಮ. ಬೆಳಕು ಎಂಬ ಶಕ್ತಿ ವಿವಿಧ ಆವರ್ತಾಂಕಗಳ (ಫ್ರೀಕ್ವೆನ್ಸೀಸ್) ಸಂಕಲನವಷ್ಟೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಮಸೂರದಲ್ಲಿ ವಕ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಾಗ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆವರ್ತಾಂಕದ ಬಾಗು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆಗಿ ವಕ್ರೀಕೃತ ಬೆಳಕು ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ (ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ) ಸಂಗಮಿಸುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಆಚೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಅದರ ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೆ ತಲೆದೋರಿರುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ನೇರಿಳೆಯ ಬಾಗು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು, ಕೆಂಪಿನ ಬಾಗು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ, ಉಳಿದವುಗಳು ಇವುಗಳ ನಡುವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೆಂಪು ಸಂಗಮಿಸುವ ಬಿಂದುವಿನ ಸಮೀಪ ದೃಷ್ಟಿಸಿದ ನಕ್ಷತ್ರ ಆ ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಹೊರಗಿನ ಒಂದು ನೀಲ ಪ್ರಭಾವಲಯವನ್ನೂ ನೀಲ ಸಂಗಮಿಸುವ ಬಿಂದುವಿನ ಸಮೀಪ ದೃಷ್ಟಿಸಿದ ನಕ್ಷತ್ರ ಆ ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಹೊರಗಿನ ಒಂದು ಕೆಂಪು ಪ್ರಭಾವಲಯವನ್ನೂ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುವು. ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವೇ ವರ್ಣವಿಪಥನ. ಬಲು ತೆಳು ಮಸೂರಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಕಮ್ಮಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಇಂಥ ಮಸೂರಗಳ ನಾಭೀಉದ್ದಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ದೂದರ್ಶಕದ ಉದ್ದವೂ ಸಹಜವಾಗಿ ಮಿತಿಮೀರುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗಳು 200 ಅಡಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು). ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಜೇಮ್ಸ್ ಬ್ರಾಡ್ಲೆ ಶುಕ್ರದ ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಳೆಯಲು (1722) ಬಳಸಿದ ದೂರದರ್ಶಕ ಮಸೂರದ ನಾಭೀಉದ್ದ 212 ಅಡಿಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ವರ್ಣವಿಪಥನರಹಿತ ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನು 1726ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಎಸ್ಸೆಕ್ಸಿನ ಚೆಸ್ಟರ್ ಮೂರ್‍ಹಾಲ್ ಎಂಬಾತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ. ಮನುಷ್ಯನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವುದು ಮಸೂರವೇ; ಆದರೆ ಇದು ವರ್ಣವಿಪಥನವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಸೂರ. ಇಂಥ ಮಸೂರದ ರಚನೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದಾಗಿ ಚೆಸ್ಟರ್‍ಮೂರ್ ದಾಲ್ ಸಕಾರಣವಾಗಿ ತರ್ಕಿಸಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಗೆಯ ಗಾಜುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಸೂರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಮೊದಲ ಅವರ್ಣೀ (ಅಕ್ರೊಮ್ಯಾಟಿಕ್) ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನು ರಚಿಸಿದ (1773). ಕ್ರೌನ್ ಗಾಜು ಮಸೂರ ಮತ್ತು ಫ್ಲಿಂಟ್ ಗಾಜು ಮಸೂರಗಳ ಸಂಗಮ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣ ಅವರ್ಣೀ ಮಸೂರ. ಬಿಡಿ ಮಸೂರಗಳ ರಿಫ್ರೇಕ್ಷಣಾಂಕಗಳ ವಿಶೇಷ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವರ್ಣವಿಪಥನ ರದ್ದಾಗಿ ಹೋಗುವುದು. (ಇಲ್ಲೂ ಪೂರ್ತಿ ರದ್ದಾಗುವುದೆಂದೇನೂ ಭಾವಿಸಲಾಗದು). ಲಂಡನ್ನಿನ ಜಾನ್ ಡೋಲಂಡ್ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ 1758 ರಲ್ಲಿ ಉಪಜ್ಞಿಸಿದ ಅವರ್ಣೀ ದೂರದರ್ಶಕ ತುಂಬ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಆದರೆ ಇದರ ಮಸೂರ ವ್ಯಾಸ 4 ಇಂಚುಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಏಕೆಂದರೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಫ್ಲಿಂಟ್ ಗಾಜಿನ ಬಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಎರಕ ಹುಯ್ಯುವುದು ಹೇಗೆಂದು ಆಗ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಸಂಶೋಧನೆ ಮುಂದುವರಿದಂತೆ ಈ ಅಡ್ಡಗೋಡೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಮಸೂರಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. 19 ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಗೆ ಲಿಕ್ ವೇಧಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ 36-ಇಂಚಿನ ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕವೂ ಯಕ್ರ್ಸ್ ವೇದ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ 30-ಇಂಚಿನ ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕವೂ ಇದ್ದುವು. 

'''ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು''' : ಬೆಳಕನ್ನು ಕನ್ನಡಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರತಿಫಲನ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕದ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗ ಕನ್ನಡಿ, ಮಸೂರ ಅಲ್ಲ. ಈ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಿಮ್ನ ದರ್ಪಣವೊಂದು ದೂರದ ಅಭಿದೃಶ್ಯಕದಿಂದ (ಆಬ್ಜಕ್ಟ್) ಬರುವ ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸಿ ನಾಭೀಯಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವುದು. ಇದನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ದ್ವಿತೀಯಕ (ಮತ್ತು ಕಿರಿದಾದ) ನಿಮ್ನ ದರ್ಪಣ ಪುನಃ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಬೆಳಕು ಪ್ರಾಥಮಿಕದಲ್ಲಿರುವ ವರ್ತುಳೀಯ ರಂಧ್ರದ ಮೂಲಕ ವೀಕ್ಷಕನ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಲಪುವುದು. ಇದು ಗ್ರೆಗೊರಿ ಮಾದರಿಯ ದೂರದರ್ಶಕ. ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ವಕ್ರೀಕರಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ವರ್ಣವಿಪಥನದ ಸಮಸ್ಯೆ ಉದ್ಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳು ಮಾತ್ರ ಬಲು ಪರಿಷ್ಕಾರವಾಗಿರಬೇಕಾದದ್ದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಇಂಥ ಕನ್ನಡಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅರೆತಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನ್ಯೂಟನ್ ಒದಗಿಸಿದ; ಟನ್ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಮಿಶ್ರಲೋಹದಿಂದ (ಸ್ಪೆಕ್ಯುಲಮ್ ಮಿಶ್ರಲೋಹವೆಂದು ಇದರ ಹೆಸರು) ಪ್ರತಿಫಲಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ಅವನು ಸೂಚಿಸಿದ. ನ್ಯೂಟನ್‍ಮಾದರಿಯ ಈ ದೂರದರ್ಶಕದ ತತ್ತ್ವವಿಷ್ಟು. ಇದರಲ್ಲಿನ ದರ್ಪಣ ಹೆಚ್ಚು ಗೋಳೀಯವಾಗಿದೆ. ದೂರದರ್ಶಕದ ಕೊಳವೆಯ ಮೇಲುಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಟ್ಟಸ ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು 450 ಬಾಗುವಿನಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿದೆ. (ಚಿತ್ರ. 2). ಇದರ ನೆರವಿನಿಂದ ಕೊಳವೆಯ ಪಾಶ್ರ್ವದ ಮೂಲಕ ವೀಕ್ಷಕ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ಕ್ಷಿತಿಜೀಯವಾಗಿ ದೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ. 1672 ರ ಜನವರಿ 11ರಂದು ನ್ಯೂಟನ್ ರಾಯಲ್ ಸೊಸೈಟಿಗೆ ಒಂದು ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನು ಬಹುಮಾನಿಸಿದ. ಇದರ ಲಂಬನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 38 ವ್ಯಾಸಗಳು; ಸ್ಪೆಕ್ಯುಲಮ್ ಮಿಶ್ರಲೋಹ ದರ್ಪಣದ ನಾಭೀಉದ್ದ 6 1/3 ಇಂಚುಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸ ಸುಮಾರು 2 ಇಂಚುಗಳು.  1740ರ ವೇಳೆಗೆ ಪ್ರತಿಫಲಗಳು (ಅಂದರೆ, ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು) ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಕರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದುವು. ಹವ್ಯಾಸೀ ವೀಕ್ಷಕರಲ್ಲಿ ಇವು ತುಂಬ ಜನಪ್ರಿಯವಾದುವು. ದರ್ಪಣಗಳಿಗೆ ಮಾಪನೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಲಗತ್ತಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾದ್ದರಿಂದ ತಾಂತ್ರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರು ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳನ್ನೇ (ಅಂದರೆ ವಕ್ರೀಕರಿಸುವ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು) ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ವಿಲಿಯಂ ಹರ್ಷಲ್ (1738-1822) ಎಂಬ ಖಗೋಳವಿಜ್ಞಾನಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ದರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಸ್ವಂತವಾಗಿ ಮಾಡಿ ದೂರದರ್ಶಕಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದ. 7-ಇಂಚ್ ಪ್ರತಿಫಲಕದ ನೆರೆವಿನಿಂದ ಅವನು 1781 ರಲ್ಲಿ ಯುರೇನಸ್ ಗ್ರಹವನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿ ಖಗೋಳವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಯುರೇನಸಿನ ಬಿಂಬವನ್ನೇ ಕಾಣುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಆತನ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೂರದರ್ಶಕಗಳೆಂದರೆ 19-ಇಂಚ್ ಬೆಳಕುಕಂಡಿಯದು (ಅಪೆರ್ಚರ್) ಮತ್ತು 48-ಇಂಚ್ ಬೆಳಕು ಕಂಡಿಯದು (1789). ಸ್ಪೆಕ್ಯುಲಮ್ ಮಿಶ್ರ ಲೋಹದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ದರ್ಪಣ 72-ಇಂಚಿನದು (1845).

ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಸ್ಪೆಕ್ಯುಲಮ್ ದರ್ಪಣ. ಇದರ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದ ಬೆಳಕಿನ 60% ಅಂಶವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇದು ಪ್ರತಿಫಲಿಸಬಲ್ಲುದು-ಅದೂ ದರ್ಪಣ ಒಂದಿನಿತೂ ಮಸಕಾಗಿರದೆ ತುಂಬ ಮೆರುಗಿನಿಂದ ಕೂಡಿರುವಾಗ. ಈ ಆದರ್ಶ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಪಡೆಯುವುದು ಬಲುಕಷ್ಟ. ಮಿಶ್ರ ಲೋಹದ ಮೇಲ್ಮೈ ಬಲು ಬೇಗನೆ ಮಸಕಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಮೆರುಗು ನೀಡಲು ತುಂಬ ಶ್ರಮಪಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಗಾಜಿನ ಮೇಲೆ ಬೆಳ್ಳಿ ಲೇಪಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಕನ್ನಡಿ. ಇದು 1850-60ರ ವೇಳೆಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಇಂಥ ಒಂದು ಮೇಲ್ಮೈಯ ಪ್ರತಿಫಲನೀಯತೆ 90% ಇರುವುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಮಾಸಿದಾಗ ಇದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಮೆರುಗು ನೀಡುವುದು ಅಷ್ಟೇನೂ ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸ ಅಲ್ಲ. ಈ ಮಾದರಿಯ ದರ್ಪಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸುಧಾರಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ದರ್ಪಣದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಮನ್ನು ನಿರ್ವಾತದಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪಿಸುವಂಥ ತಂತ್ರವನ್ನು 1931ರಲ್ಲಿ ಅಭಿವರ್ಧಿಸಲಾಯಿತು. ಇಂಥ ದರ್ಪಣಕ್ಕೆ ಅತಿನೇರಿಳೆಯಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚ ಪ್ರತಿಫಲನೀಯತೆ ಉಂಟು; ಇದರಲ್ಲಿ ಚದರಿಕೆಯಿಂದ ಬೆಳಕು ನಷ್ಟಗೊಳ್ಳುವುದು ಬಲು ಕಡಿಮೆ; ಮತ್ತು ಇದರ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಬಂದರೆ ಇದು ಸಾಕಷ್ಟು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಹಾಳಾಗದೆ ಉಳಿಯಬಲ್ಲುದು.

'''ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಸೌಕರ್ಯಗಳು''' : ದೂರದರ್ಶಕದ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈಗ ಅತ್ಯುಚ್ಚ ಮಟ್ಟದ ಪರಿಷ್ಕರಣ ಸಿದ್ಧಿಸಿದೆ. ಆದರೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬಗೆಗೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸೌಕರ್ಯಗಳು ಇಲ್ಲದಿಲ್ಲ. ಒಂದೊಂದು ಈಡೇರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವೂ ಒಂದೊಂದು. ವಕ್ರೀಕಾರಕದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ಸಾಗಬೇಕಾದ್ದರಿಂದ ಆ ಮಸೂರದ ಗಾಜು ಪ್ರಕಾಶೀಯವಾಗಿ ಏಕರೀತಿಯದಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ ಗುಳ್ಳೆಗಳು ಇರಬಾರದು. ಪ್ರತಿಫಲಕದಲ್ಲಿನ ದರ್ಪಣದ ಗಾಜಾದರೋ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಏಕರೀತಿಯದಾಗಿದ್ದರೆ ಸಾಕು. ಎರಡನೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಮೊದಲಿನದರಷ್ಟು ಕಠಿಣವಾದದ್ದಲ್ಲ. ವಕ್ರೀಕಾರಕದ ಎರಡು ಮಸೂರಗಳ ನಾಲ್ಕು ಮೇಲ್ಮೈಗಳು ಕ್ರಿಯೋದ್ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದರೆ ಪ್ರತಿಫಲಕದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಒಂದು ಮೇಲ್ಮೈ ಮಾತ್ರ ಕ್ರಿಯೋದ್ಯುಕ್ತವಾಗಿರುವುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಬೆಳಕು ಕಂಡಿಯ ಗಾತ್ರ ಒಂದೇ ಆಗಿರುವಾಗ ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳ ರಚನೆ ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳ ರಚನೆಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದ್ದು. ಅಲ್ಲದೇ ಮೊದಲಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣವಿಪಥನ ಪೂರ್ತಿ ಗೈರುಹಾಜರಿ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ರೋಹಿತಲೇಖನ ಹಾಗೂ ಛಾಯಾಲೇಖನ (ಸ್ಟೆಕ್ಟ್ರೊಗ್ರಾಫಿಕ್ ಅಂಡ್ ಫೋಟೊಗ್ರಾಫಿಕ್) ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಉಪಯುಕ್ತವಾದವು. ಈಗ ಬೆಳಕನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಒಂದೇ ಆಗಿರುವ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ ದೂರದರ್ಶಕಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು ವಕ್ರೀಕಾರಕ ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರತಿಫಲಕ ಎಂದು ಊಹಿಸೋಣ. ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿನದು ತುಂಬ ತಾಪತ್ರಯದ್ದು; ಇದು ಬೇಡುವ ಗುಮ್ಮಟ ಪ್ರತಿಫಲಕದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಬಲು ದೊಡ್ಡದೂ ದುಬಾರಿಯದೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾಸ 40 ಇಂಚುಗಳಿಗಿಂತ ಹಿರಿದಾಗಿರುವ ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದೇ ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡದಾದ ಹಾಗೂ ದಪ್ಪವಾದ ಮಸೂರಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಬೆಳಕು ಸಾಗುವಾಗ ಸಾಕಷ್ಟು ಬೆಳಕು ಹೀರಿಕೆಯಿಂದ ನಷ್ಟವಾಗುವುದರಿಂದ ಇವು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಅಧಿಕ ಬೆಳಕಿನ ಸೌಕರ್ಯ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಮಗೆ ದೊರೆಯಲಾರದು. ಈ ಒಂದು ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಕಾಶೀಯ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳೇ ಆಗ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಇಂಥ ಒಂದು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಕಾಶೀಯ ದೂರದರ್ಶಕವನ್ನು ಸೋವಿಯೆತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ 1970 ರಿಂದ ಈಚೆಗೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರತಿಫಲಕದ ವ್ಯಾಸ 236 ಇಂಚುಗಳು (6 ಮೀಟರುಗಳು). ನಳಿಗೆಯ ಉದ್ದ 82 ಅಡಿಗಳು (25 ಮೀಟರುಗಳು); ಮತ್ತು ಕನ್ನಡಿಯ ವ್ಯಾಸ ಸುಮಾರು 20 ಅಡಿಗಳು (6.5 ಮೀಟರುಗಳು). ರೋಹಿತದರ್ಶಕ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಫಲಕಗಳ ಉಪಯೋಗ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ. ನೆಬ್ಯುಲ, ಅತಿದೂರದ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಮುಂತಾದ ತೀರ ಮಸಕಾದ ಆಕಾಶ ಕಾಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ವೀಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಇವು ತುಂಬ ಫಲಕಾರಿಗಳಾಗಿವೆ. ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಕಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಗಲದ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೀಡುವ ದೃಷ್ಟಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಉಂಟು.

==ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕ==
ವಿಶ್ವದ ಪೂರ್ಣ ರಹಸ್ಯಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿ ಅರ್ಥವಿಸಬೇಕೆಂಬುದು ಮನುಷ್ಯನ ನಿರಂತರ ಆಸೆ. ಇದು ಪೂರೈಸಲು ಈ ಮುಂದಿನ ಅಂಶಗಳತ್ತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಕ್ಷ್ಯ ಹರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ : ಇಡೀ ಆಕಾಶದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಣ ನಡೆಯಬೇಕು. ಅದೆಷ್ಟೇ ಮಸುಕಾಗಿದ್ದರೂ ಆ ಆಕರ ಈ ಚಿತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಮೂಡುವಂತಾಗಬೇಕು.

ಈ ಚಿತ್ರದ ಮಾನಕ (ಸ್ಕೇಲ್) ಸಾಧ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಿರಬೇಕು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಲೆಯುದ್ದದ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ (ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ) ಛಾಯಾಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಾಧಿಸಲು ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಎರಡು ದೂರದರ್ಶಕಗಳು, ಒಂದು ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಗೋಳದಲ್ಲಿಯೂ ಇನ್ನೊಂದು ದಕ್ಷಿಣಾರ್ಧಗೋಳದಲ್ಲಿಯೂ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ವಕ್ರೀಕಾರಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಫಲಕ ಎರಡರ ಉತ್ತಮೋತ್ತಮ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ದೂರದರ್ಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ತೆರನಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಉಪಕರಣದ ಹೆಸರು ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕ. ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗಿನ ಬರ್ಜ್‍ಡಾರ್ಫ್ ವೇದಶಾಲೆಯ ದೃಷ್ಟಿ ಪರೀಕ್ಷಕ ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಷ್ನಿಟ್ (1879-1935) ಇದರ ಉಪಜ್ಞೆಕಾರನಾದ್ದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕದ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಮುನ್ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿದ್ದ ಎದುರಾಗುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅರಿತಿರುವುದು ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯ.

ದೂರದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಪ್ರತಿಫಲಕ ಪರವಲಯಾತ್ಮಕವಾಗಿರಬಹುದು ಯಾ ಗೋಳೀಯವಾಗಿರಬಹುದು. ಮೊದಲನೆಯದರಲ್ಲಿ ಪರವಲಯದ ಸಮಾಂಗತ್ವದ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ಬರುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರತಿಫಲನಾಂತರ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಮಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂಥ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೇನೋ ಸ್ಫುಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಆಕಾಶದ ಬಹ್ವಂಶವನ್ನು ದೂರದರ್ಶಕ ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಎಲ್ಲ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದಲೂ ಬರುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳು ಸಮಾಂಗತ್ವಾಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂಥ ಲಕ್ಷವಿಚಲಿತ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಧೂಮಕೇತುಗಳೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಯುತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ದೋಷ. ಗೋಳಾತ್ಮಕ ದರ್ಪಣದಲ್ಲಿ ಅದರ ಎಲ್ಲ ವ್ಯಾಸಗಳೂ (ಇವು ಅನಂತವಾಗಿವೆ) ಸಮಾಂಗತ್ವಾಕ್ಷಗಳೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಏಕೈಕ ಸಮಾಂಗತ್ವಾಕ್ಷ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ದರ್ಪಣದ ಅಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ಬರುವ ಬೆಳಕಿನಕಿರಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿತವಾದವು ದರ್ಪಣಕ್ಕೆ ಸಮೀಪವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿಯೂ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿತವಾದವು ದರ್ಪಣದಿಂದ ದೂರವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಗಮಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ತಲೆದೋರುವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದೋಷಕ್ಕೆ ಗೋಳಾತ್ಮಕ ವಿಪಥನವೆಂದು ಹೆಸರು. ವಕ್ರೀಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಬಗೆಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದೋಷ ಉಂಟು. ಗೋಳಾತ್ಮಕ ದರ್ಪಣಕ್ಕೆ ವಿವಿಧ ದಿಶೆಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸಂಜನಿಸುವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳು ತೀರ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವುವು. ಈ ದರ್ಪಣದ ವಕ್ರತಾಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಮಡಗಿದ ಒಂದು ಬೆಳಕುಕಂಡಿಯ ಮೂಲಕ ಒಳಬರುವ ಎಲ್ಲ ಕಿರಣಗಳೂ ದರ್ಪಣದ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಲಂಬಾತ್ಮಕವಾಗಿತಾಗುವುವು; ಹೀಗಾಗಿ ಅಕ್ಷವಿಚಲಿತ ವಿಪಥನ ಇಲ್ಲಿ ತಲೆದೋರುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ವೇಳೆ ತೆಳುವಾದ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲವಾದ ಒಂದು ಮಸೂರವನ್ನು (ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ಫಲಕವೆಂದು ಹೆಸರು) ಬೆಳಕುಕಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಗತ್ತಿಸಿ ಗೋಳಾತ್ಮಕ ವಿಪಥನವನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವಾರಿಸಬಹುದು (ಇದಕ್ಕೆ ಶುಲ್ಕವಾಗಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ಸಹ್ಯ ವರ್ಣವಿಪಥನವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ವಿಶೇಷ ತೊಂದರೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ). ಚತುರ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಈ ಬಗೆಯ ಪ್ರಕಾಶೀಯ ಏರ್ಪಾಡನ್ನು ಉಪಜ್ಞಿಸಿ ದೊರೆತದ್ದೇ ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕ.

ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕದ ಮುಖ್ಯ ಅಸೌಕರ್ಯಗಳಿವು. ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ಫಲಕದ ನಿರ್ಮಾಣ ಸುಲಭವೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಅದರ ವಕ್ರತೆ ಬಲು ಸಂಕೀರ್ಣ. ನಾಭೀ ಸಮತಲದ ವಕ್ರತೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ವಕ್ರಮೈಯ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಫಲಕಗಳು ಯಾ ಫಿಲಮುಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದೂರದರ್ಶಕದ ಉದ್ದ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಿರಿದಾಗಿರುವುದು. ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಷ್ಮಿಟ್ ದೂರದರ್ಶಕ ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನಿಯ ಯೇನಾದಲ್ಲಿರುವ ಕಾರ್ಲ್ ಶ್ವಾರ್ಝ್ ಚೈಲ್ಡ್ ವೇಧಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದರ್ಪಣದ ವ್ಯಾಸ 79 ಇಂಚುಗಳು.

ಈ ವರೆಗೆ ವಿವರಸಿದವಲ್ಲದೇ ವಿಶೇಷ ಬಗೆಯ ದೂರದರ್ಶಕಗಳೂ ಉಂಟು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೂರ್ಯವೀಕ್ಷಣೆಗೆಂದೇ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಸೌರ ದೂರದರ್ಶಕಗಳು ಹಾಗೂ ಉಪಕರಣಗಳೂ. ಅರಿಜೋನದ ಟಕ್ಸನ್ ಬಳಿ ಇರುವ ಕಿಟ್ ಪೀಕ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಬ್ಸರ್ವೇಟರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮ್ಯಾಕ್‍ಮತ್ ಸೌರದೂರದರ್ಶಕ ಉಲ್ಲೇಖಾರ್ಹವಾದದ್ದು. ಇದರ ನಾಭೀ ಉದ್ದ 300 ಅಡಿಗಳು; ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂಡುವ ಸೂರ್ಯನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದ ವ್ಯಾಸ 3 ಅಡಿಗಳು. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕೊಡೈಕ್ಕಾನಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಸೌರಭೌತ ವೇದಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ 20 ಇಂಚು ವ್ಯಾಸದ ಪ್ರತಿಪಲಕವಿದೆ. ರೋಹಿತ ಸೂರ್ಯಲೇಖನ (ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರೊಹೀಲಿಯೊಗ್ರಾಫ್) ಎಂಬ ಉಪಕರಣದಿಂದ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಒಂಟಿ ಅಲೆಯದ್ಧದಲ್ಲಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರೀಕರಿಸಬಹುದು. ಸೂರ್ಯ ಬಿಂಬದ ಯಾವುದೇ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿನ ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಸೌರಕಾಂತಲೇಖನ ಎಂಬ ಉಪಕರಣ ಉಂಟು. ಉಲ್ಕೆಗಳನ್ನು ಛಾಯಾ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಸಲಕರಣೆಗಳಿವೆ.

==ನೋಡಿ==
*[[ಹಬಲ್ ದೂರದರ್ಶಕ]]

==ಗಮನಿಸಿ==

==ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ==
* ''Contemporary Astronomy – Second Edition'', [[Jay Pasachoff|Jay M. Pasachoff]], Saunders Colleges Publishing – 1981, {{ISBN|0-03-057861-2}}
* {{Citation
 |last=Elliott
 |first=Robert S.
 |date=1966
 |title=Electromagnetics
 |publisher=[[McGraw-Hill]]
 }}
* {{Citation
 |last1=Rashed
 |first1=Roshdi
 |last2=Morelon
 |first2=Régis
 |date=1996
 |title=Encyclopedia of the History of Arabic Science
 |volume=1 &amp; 3
 |publisher=[[Routledge]]
 |isbn=978-0-415-12410-2
 |title-link=Encyclopedia of the History of Arabic Science
 }}
* {{cite book|last=Sabra|first=A.I. |author2=Hogendijk, J.P. |date=2003|title=The Enterprise of Science in Islam: New Perspectives|url=https://archive.org/details/enterpriseofscie0000unse|publisher=[[MIT Press]]|pages=[https://archive.org/details/enterpriseofscie0000unse/page/85 85]–118|isbn=978-0-262-19482-2}}
* {{Citation
 |doi=10.1068/p3210
 |last1=Wade
 |first1=Nicholas J.
 |last2=Finger
 |first2=Stanley
 |date=2001
 |title=The eye as an optical instrument: from camera obscura to Helmholtz's perspective
 |journal=Perception
 |volume=30
 |issue=10
 |pages=1157–1177
 |pmid=11721819
 |s2cid=8185797
 }}

==ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು==
{{Commons|Telescope}}
* [http://telescopes.stardate.org/ ''Galileo to Gamma Cephei – The History of the Telescope''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130508014125/http://telescopes.stardate.org/ |date=2013-05-08 }}
* [http://galileo.rice.edu/sci/instruments/telescope.html ''The Galileo Project – The Telescope'' by Al Van Helden]
* [http://www.aip.org/history/cosmology/tools/tools-first-telescopes.htm &quot;The First Telescopes&quot;. Part of an exhibit from Cosmic Journey: A History of Scientific Cosmology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080409125917/http://www.aip.org/history/cosmology/tools/tools-first-telescopes.htm |date=2008-04-09 }} by the American Institute of Physics
* {{cite EB1911 |wstitle=Telescope |volume=26 |pages=557–573 |first1=Harold Dennis |last1=Taylor |first2=David |last2=Gill |short=1}}
* [http://spiff.rit.edu/classes/phys230/lectures/nonoptical/nonoptical.html Outside the Optical: Other Kinds of Telescopes]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{cite web|last=Gray|first=Meghan|title=Telescope Diameter|url=http://www.sixtysymbols.com/videos/telescope.htm|work=Sixty Symbols|publisher=[[Brady Haran]] for the [[University of Nottingham]]|author2=Merrifield, Michael |date=2009}}

{{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ದೂರದರ್ಶಕ}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ದೂರದರ್ಶಕಗಳು]]</text>
      <sha1>me1eqzmthdkw9ya4819j76dtz2fskdn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಜೆ. ಜಯಲಲಿತಾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19363</id>
    <revision>
      <id>1383793</id>
      <parentid>1348099</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T19:38:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383793</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="76646" sha1="rmx5659jh0vfhndth06cbaa2fcfjntq" xml:space="preserve">{{Infobox Indian politician
| name           = ಜಯಲಲಿತಾ 
| image          =[[File:Jayalalithaa in 2015.jpg|thumb|ಜೆ. ಜಯಲಲಿತಾ- 2015]]
| birth_date     = {{birth date and age|df=yes|1948|02|24}}
| birth_place    = [[ಮೇಲುಕೋಟೆ]], [[ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| death_date     = 5,ಡಿಸೆಂಬರ್, 2016,ಸೋಮವಾರದ ರಾತ್ರಿ 11.30 ಕ್ಕೆ,[[ಚೆನ್ನೈನ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ]]
| residence      = ಚೆನ್ನೈ, ತಮಿಳುನಾಡು
| office         = ತಮಿಳುನಾಡಿನ  ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ

| office4          = ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ&lt;ref name=&quot;jaya-unseat&quot;&gt;On 21 September 2001, a five-judge [[constitutional bench]] of the [[Supreme Court of India]] ruled in a unanimous verdict that &quot;a person who is convicted for a criminal offence and sentenced to imprisonment for a period of not less than two years cannot be appointed the Chief Minister of a State under Article 164 (1) read with (4) and cannot continue to function as such&quot;. Thereby, the bench decided that &quot;in the appointment of Ms. Jayalalithaa as Chief Minister there has been a clear infringement of a Constitutional provision and that a writ of ''quo warranto'' must issue&quot;. In effect her appointment as Chief Minister was declared null and invalid with retrospective effect. Therefore, technically, she was not the Chief Minister in the period between 14 May 2001 and 21 September 2001 ([http://www.hinduonnet.com/thehindu/2001/09/22/stories/01220001.htm The Hindu — SC unseats Jayalalithaa as CM] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041128101130/http://www.hinduonnet.com/thehindu/2001/09/22/stories/01220001.htm |date=2004-11-28 }}, [http://judis.nic.in/supremecourt/qrydisp.asp?tfnm=17995 Full text of the judgment from official Supreme Court site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060627063243/http://judis.nic.in/supremecourt/qrydisp.asp?tfnm=17995 |date=2006-06-27 }}).&lt;/ref&gt;
| term_start1     = 16 ಮೇ 2011 , 23 ಮೇ 2015
| term_end1       = 27 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014, ಡಿಸೆಂಬರ್ 5, 2016 (ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು)
| predecessor2    = [[ಎಂ. ಕರುಣಾನಿಧಿ]]
| successor2      =[[ಓ. ಪನ್ನೀರ್ ಸೆಲ್ವ]]
| constituency   = ಶ್ರೀರಂಗಂ (2011-14) ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ನಗರ ನಗರ (2015-2016)
| order          = 16ನೇ
| term_start2      = 2 ಮಾರ್ಚ್ 2002 
| term_end2        = 12 ಮೇ 2016
| predecessor2     = [[ಓ. ಪನ್ನೀರ್ ಸೆಲ್ವ]]
| successor2       = [[ಎಂ. ಕರುಣಾನಿಧಿ]]
| constituency2   = ಆಂಡಿಪಟ್ಟಿ
| office2          = ತಮಿಳುನಾಡಿನ  ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ
| order2           = 14ನೇ
| term_start3      = 14 ಮೇ 2001
| term_end3        = 21 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2001
| predecessor3     = [[ಎಂ. ಕರುಣಾನಿಧಿ]]
| successor3       = [[ಓ. ಪನ್ನೀರ್ ಸೆಲ್ವ]]
| constituency3    = ಸ್ಫರ್ದಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ
| term_start4      = 24 ಜೂನ್ 1991
| term_end4        = 12 ಮೇ 1996
| predecessor4     = ರಾಷ್ಟಪತಿ ಆಡಳಿತ
| successor4       = [[ಎಂ. ಕರುಣಾನಿಧಿ]]
| constituency4   = ಬರಗೂರ್
| office4          = ತಮಿಳುನಾಡಿನ  ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ
| order4           = 11ನೇ
| Marital Status = single
| website        = 
|religion = [[ಹಿಂದು]]
| party          = ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಅಣ್ಣಾ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ(AIADMK)
| party_position = General Secretary
}}

'''ಜಯಲಲಿತಾ ಜಯರಾಮ್(ஜெயலலிதா ஜயராம்)''' ಅಥವಾ ''ಜೆ. ಜಯಲಲಿತಾ'' ([[ಫೆಬ್ರುವರಿ ೨೪]], [[೧೯೪೮]]- ಡಿಸೆಂಬರ್ ೦೫, ೨೦೧೬ ) [[ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರ|ತಮಿಳುನಾಡಿನ]]  [[ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ|ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ]]ಯಾಗಿದ್ದವರು ಮತ್ತು ಮಾಜಿ [[ವಿರೋಧ (ಸಂಸದೀಯ)|ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ]] ನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದವರು. ಅವರು [[ಮೇಲುಕೋಟೆ]], [[ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ]], [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದಲ್ಲಿ  ಜನಿಸಿದರು. ಎಂ.ಜಿ.ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ಅವರ ನೈತಿಕ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಅವರು ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು [[ದ್ರಾವಿಡ ಪಕ್ಷ]]ವಾದ [[ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಅಣ್ಣಾ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಝಗಮ್|ಎ ಐ ಎ ಡಿ ಎಂ ಕೆಯ]] ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದರು. ನಾಲ್ಕು(ಐದು) ಬಾರಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದವರು. ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳಿಂದ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ''[[ಅಮ್ಮ]]'' ಮತ್ತು ''ಪುರಚ್ಚಿ ತಲೈವಿ'' (ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ನಾಯಕಿ) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಅವರು [[ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗ]] ದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಜನಪ್ರಿಯ [[ನಟಿ]]ಯಾಗಿದ್ದರು. ನಟಿಯೊಬ್ಬರು ರಾಜಕೀಯರಂಗದಲ್ಲಿ ಈ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿದ್ದು ವಿಸ್ಮಯವನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ.

==ವೈಯುಕ್ತಿಕ ಜೀವನ==
*ಜೆ.ಜಯಲಲಿತಾ ೧೯೪೮ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೨೪ ರಂದು ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾಂಡವಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮೇಲುಕೋಟೆಯ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಮನೆತನದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ  ಜಯರಾಮ್‌, ಸಂಧ್ಯಾ ದಂಪತಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಚೆಲುವಾಂಬ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.  ಹುಟ್ಟು ಹೆಸರು ‘ಕೋಮಲವಲ್ಲಿ.’ ತಾತ (ತಂದೆಯ ತಂದೆ) ಮೈಸೂರು ಒಡೆಯರ್‌ ಬಳಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಜಯಲಲಿತಾ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು. ಮೈಸೂರು ಲಕ್ಷ್ಮಿಪುರಂನಲ್ಲಿರುವ ಇವರ ‘ಸ್ವರ್ಣವಿಲಾಸ’ ನಿವಾಸ ಈಗ ಕ್ಲಬ್‌ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ. ಕ್ಲಬ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಭಾವಚಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರುಹುವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457036.html ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಯ ಕಳೆದಿದ್ದ ಜಯಲಲಿತಾ;೬ Dec, ೨೦೧೮]&lt;/ref&gt;
*ಜಯಾ ಅವರ ತಾಯಿಯ ತಂದೆ ರಂಗಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಅವರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಏರೋನಾಟಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿದ್ದರು.ಜಯಾ ಎರಡು ವರ್ಷದವರಾಗಿದ್ದಾಗ ತಂದೆ ಜಯರಾಮ್ ತೀರಿಕೊಂಡರು. ನಂತರ ತಾಯಿ ವೇದವಲ್ಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ತಂದೆಯ ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದರು.  ಜಯಾ ಎರಡು ವರ್ಷದ ಹಸುಳೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ ತಂದೆಯ ಹಠಾತ್‌ ಮರಣಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ತಾಯಿ ಸಂಧ್ಯಾ ತಮ್ಮ ತವರು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಮರಳಿದರು. ೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸಿಗೆ ತೆರಳಿದ ವೇದವಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ‘ಸಂಧ್ಯಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅಜ್ಜ, ಅಜ್ಜಿ ಕಣ್ಣಳತೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಷಪ್‌ ಕಾಟನ್‌ ಗರ್ಲ್‌್ಸ ಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಯಾ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ಎಲ್ಲ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಸಂಗೀತ, ಭರತನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಳಗಿದರು. ೧೯೫೦ರಿಂದ ೧೯೫೮ರವೆಗೆ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜ–ಅಜ್ಜಿ ಜತೆ ಇದ್ದರು.
*೧೯೬೦ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಲಾಪುರದಲ್ಲಿ ಭರತನಾಟ್ಯ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿ ರಂಗ ಪ್ರವೇಶ. ೧೯೬೧ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ’ಶ್ರೀಶೈಲ ಮಹಾತ್ಮೆ’ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಬಾಲನಟಿಯಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. ೧೯೬೪ರಲ್ಲಿ ಬಿ.ಆರ್. ಪಂತುಲು ಅವರ ‘ಚಿನ್ನದ ಗೊಂಬೆ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್ ಜೊತೆ ಅಭಿನಸಿದರು. ೧೯೬೪ರಲ್ಲಿ ವೈ.ಜಿ. ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ನಾಟಕ ತಂಡದ ಮೂಲಕ, ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ. 1965ರಲ್ಲಿ ವೆನ್ನಿರ ಅಡೈ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾ ರಂಗ ಪ್ರವೇಶ. ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಕರ್ಟ್ ಧರಿಸಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ನಟಿ ಜಯಾ!&lt;ref name=&quot;prajavani.net&quot;&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457037.html ತಮಿಳು ನೆಲದವಳಾದ ಕನ್ನಡದ ‘ಕೋಮಲವಲ್ಲಿ’;೬ Dec, 2016]&lt;/ref&gt; ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾಂಡವಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮೇಲುಕೋಟೆಯ ಅಯ್ಯಂಗಾರಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನನ.

==ನಟನಾವೃತ್ತಿ ಅರಸಿ ಮದ್ರಾಸಿಗೆ ಪಯಣ==
*ತಾಯಿ ಸಂಧ್ಯಾ ಸಹ ಆ ಕಾಲದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಭರತನಾಟ್ಯ ಕಲಾವಿದೆ. ಬಣ್ಣದ ಬದುಕು ಅರಸಿ ಸಂಧ್ಯಾ ಮದ್ರಾಸ್‌ಗೆ ಹೋದರು. ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಂಚತೊಡಗಿದರು.ಸೆಕ್ರೇಡ್‌ ಹಾರ್ಟ್‌ ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದ ಜಯಾ ಆಗಷ್ಟೇ ಅರಳುತ್ತಿದ್ದರು. ತಾಯಿ ಸಂಧ್ಯಾಗೆ ಮಗಳ ಉಜ್ವಲ ಭವಿಷ್ಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟತೊಡಗಿತು. ಬೇಸಿಗೆ ರಜೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸೇಬಿಟ್ಟರು.
==ಸಹಾಯಾರ್ಥ ಉಚಿತ ನೃತ್ಯ==
*ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನಗುವಿನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ತಾಲ್ಲೂಕು ಬೋರ್ಡ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಹಾಯರ್ಥವಾಗಿ ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದರು.1967ರಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಕ್ರಾಫರ್ಡ್‌ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಟಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ಶಾಲೆಯ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣದ ನೆರವಿಗಾಗಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದ್ದರು.
*ಹಾಸ್ಯ ನಟ [[ಬಾಲಕೃಷ್ಣ]] ಅವರ ನೆರವಿನಿಂದ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಶಾಲೆ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಹಾಯಾರ್ಥ ನೃತ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಸಿಕೊಡುವ ಮೂಲಕ ನೆರವಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿದರು.
*೧೯೬೭ ಮಾರ್ಚ್‌ ೧೯ರಂದು ಮೈಸೂರು ವಿ.ವಿ ಕ್ರಾಫರ್ಡ್‌ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ರೂ. ೧೦, ೨೫, ೫೦  ಪ್ರವೇಶ ಧನ ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಕಿಕ್ಕಿರಿದು ಜನರು ಸೇರಿದ್ದರಿಂದ ರೂ.48 ಸಾವಿರ ಹಣ ಸಂಗ್ರಹವಾಯಿತು. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ರೂ.೧೮ ಸಾವಿರ ಖರ್ಚಾಗಿತ್ತು. ರೂ.30 ಸಾವಿರ ಉಳಿಯಿತು. ಒಂದು ರೂಪಾಯಿಯೂ ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆಯದ ಅವರು, ಎಲ್ಲ ಹಣವನ್ನು ಶಾಲಾ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು ಎಂದು ಗ್ರಾಮದ ಜನತೆ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457031.html ಶಾಲಾ ಕಟ್ಟಡ ಧನಸಹಾಯಾರ್ಥ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದ್ದ ಜಯಲಲಿತಾ;ಬಸವರಾಜ ಹವಾಲ್ದಾರ;6 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;

==ಸಿನೇಮಾ ರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ==
* ೧೯೬೧ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ‘ಎಪಿಸ್ಟಲ್‌’ ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಎದುರಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ ೧೫ ವರ್ಷದವರಿದ್ದಾಗ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ‘ಚಿನ್ನದ ಗೊಂಬೆ’ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ಅವರು ನಾಯಕಿಯಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ. ದಿ. ಕಲ್ಯಾಣ್‌ ಕುಮಾರ್‌ ಚಿತ್ರ ನಾಯಕ.
* ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತಮೊದಲ ಬಾರಿ ಸ್ಕರ್ಟ್‌ ಧರಿಸಿದ್ದ ಗ್ಲಾಮರಸ್‌ ನಾಯಕಿ ಜಯಾ ಆಗಿನ ಸೂಪರ್‌ ಸ್ಟಾರ್‌ [[ಎಂ.ಜಿ. ರಾಮಚಂದ್ರನ್‌]] ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಅವರ ಚಿತ್ರ ಬದುಕು, ಖಾಸಗಿ ಬದುಕು ಎಲ್ಲವೂ ಬದಲಾಯಿತು. 1964 ರಿಂದ 1971ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಜೋಡಿ 20ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿನಿಮಾ ಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿತು. ಅವರು ನಂತರ ನಟಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ಸಿನೇಮಾ ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 140ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು. 
{{Quote_box| width=20em|align=|right|quote=  
&lt;center&gt;'''ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ'''&lt;/center&gt; 
* [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದ [[ಮಂಡ್ಯ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ, ನಗುವನಹಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಭಾವಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹಾರ ಹಾಕಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
* ೧೯೬೭ರ ಮಾರ್ಚ್‌ 9ರಂದು ಶಾಲಾ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಧನ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆದು ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದ್ದರು. ನೃತ್ಯ ನೋಡಲು ಬಂದವರಿಂದ ಒಟ್ಟು 24 ಸಾವಿರ ಹಣ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿತ್ತು. ಸಂಗ್ರಹವಾದ ಹಣದಿಂದ ಶಾಲಾ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಸಹಾಯವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದರು.ನಂತರ 1967 ಮಾರ್ಚ್‌ 19ರಂದು ಮೈಸೂರಿನ ಕ್ರಾಫರ್ಡ್ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿಯೂ ಉಚಿತವಾಗಿ  ಜಯಲಲಿತಾ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457177.html ಜಯಲಲಿತಾಗೆ ನಗುವನಹಳ್ಳಿ ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ; ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ;ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ;6 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;.}}

==ಜೆ.ಜಯಲಲಿತಾ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ==
*ಜೆ.ಜಯಲಲಿತಾ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ವಿವರ !! ಪ್ರಶಸ್ತಿ
|- 
|	ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ  	||	5	
|-
|	ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಸಿನಿಮಾ ಫ್ಯಾನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 	||	8	
|-
|	ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಫಿಲ್ಮ್ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ತಮಿಳು 	||	5	
|-
|	ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಫಿಲ್ಮ್ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ತೆಲುಗು 	||	1	
|-
|	ರಷ್ಯಾದ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ 	||	1	
|-
|	ಮದ್ರಾಸ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿಗಾಗಿ 	||	7	
|-
|}
*1972 ರಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರಿಗೆ ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರವು ಕಲೈಮಾಮಣಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿತು.  ಅವರು 1991 ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಿಂದ ಅಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೂ ಹಲವಾರು ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರ ಗೌರವಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;[&quot;Awards&quot;. NDTV. Retrieved10 November 2013.]&lt;/ref&gt;

==ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶ==
* 1972 ರಲ್ಲಿ ಕರುಣಾನಿಧಿ ಜತೆ ಜಗಳವಾಡಿಕೊಂಡು ಎಂಜಿಆರ್‌ (ಎಂ.ಜಿ. ರಾಮಚಂದ್ರನ್‌) ಅಣ್ಣಾ ಡಿಎಂಕೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದಾಗಲೇ ಜಯಲಲಿತಾ ರಾಜಕೀಯದ ಮೊದಲ ಪಾಠ ಕಲಿತರು. ಜಯಾರನ್ನು ಆಗಲೇ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವ ಎಂಜಿಆರ್‌ ಆಸೆಗೆ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕರು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. 70ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ತೆಲುಗು ನಟರೊಬ್ಬರಿಗೆ ಆಪ್ತರಾಗಿದ್ದರು ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ಇತ್ತು.ಆದರೆ, ಈ ಸಂಬಂಧ ಹೆಚ್ಚು ದಿನ ಬಾಳಲಿಲ್ಲ. 
* 1977ರ ಚುನಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸಿ ಮಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದ ಎಂಜಿಆರ್‌ 1980ರಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾರನ್ನು ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. 1984 ರಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಜಯಾ, ಸಂಸತ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ನಿರರ್ಗಳ ಭಾಷಣಕ್ಕೆ ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ಇಂದಿರಾ ತಲೆದೂಗಿದ್ದರು.  ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಬರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಜಯಾ ಅವರನ್ನು ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಾ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ  ಕೂರುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.
* ಎಂಜಿಆರ್‌ ಆಪ್ತಸಖಿ ಜಯಾ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿದಾಗ ಪಕ್ಷದೊಳಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊಗೆಯಾಡ ತೊಡಗಿತು. 1984 ರಲ್ಲಿ ಎಂಜಿಆರ್‌ ಅವರಿಗೆ ಆದ ಹೃದಯಾಘಾತ, ಮೂತ್ರಪಿಂಡ ವೈಫಲ್ಯದ ನಂತರ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಕುಸಿಯತೊಡಗಿತ್ತು. ಅವರ ಆಪ್ತರು ಆಗ ಜಯಾರನ್ನು ದೂರ ಇಟ್ಟರು.

==ಎಂಜಿಆರ್ ಸಾವು ಮತ್ತು ಜಯಾ ಸಂಕಷ್ಟ==
* 1987ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 24ರ ನಸುಕಿನಲ್ಲಿ ಎಂಜಿಆರ್‌ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಿದ್ದರು. ಅಂದು ನಡೆದಿದ್ದು ತಮಿಳುನಾಡು ಎಂದೂ ಮರೆಯಲಾರದ ಅಸಹ್ಯ ಪ್ರಹಸನ. ಸಾವಿನ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದು ಜಯಾ ಎಂಜಿಆರ್‌ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿ ಬಂದಾಗ ಮೃತದೇಹ ಇರಿಸಿದ್ದ ಕೋಣೆಯ ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಜಯಾರನ್ನು ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೊರಹಾಕಲಾಯಿತು.
* ಎಂಜಿಆರ್‌ ಕಳೇಬರವನ್ನು ರಾಜಾಜಿ ಸ್ಟೇಡಿಯಂನಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಡಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ನುಸುಳಿ ಬಂದ ಜಯಲಲಿತಾ ಅಖಂಡ 30 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಎಂಜಿಆರ್‌ ತಲೆಯ ಬಳಿ ದುಃಖಿಸುತ್ತ ಕುಳಿತರು. ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು ರೋದಿಸಿದರು. ಭಾವಾನಾತ್ಮಕ ತಮಿಳರ ಹೃದಯ ಕದಿಯಲು ಇಷ್ಟು ಸಾಕಾಯಿತು. ಎಂಜಿಆರ್‌ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಜಾನಕಿಗೆ ಪಾರ್ಥಿವ ಶರೀರದ ಕೈಹಿಡಿದು ನಮಸ್ಕರಿಸಲು ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

==ಜಾನಕಿ ರಾಮಚಂದ್ರನ್‌ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ==
* ಎಂಜಿಆರ್‌ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತೆರೆದ ಮಿಲಿಟರಿ ಟ್ರಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಳೇಬರ ಒಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಟ್ರಕ್‌ ಏರಲು ಯತ್ನಿಸಿದ ಜಯಲಲಿತಾರನ್ನು ಜಾನಕಿ ಸಂಬಂಧಿಗಳು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಎಳೆದುಹಾಕಿದರು. ಆಗ ನಡೆದ ಗಲಾ ಟೆಯಲ್ಲಿ ಜಾನಕಿ ಸಹ ಕೆಳಗಿಳಿಯ ಬೇಕಾಯಿತು. ತಮಿಳುನಾಡು ಕಂಡ ಮಹಾನ್‌ ನಟ, ಪ್ರಭಾವಿ ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಅಂತ್ಯಸಂಸ್ಕಾರ ಪತ್ನಿ, ಆಪ್ತಸಖಿಯ ಗೈರುಹಾಜರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.
* ಎಂಜಿಆರ್‌ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯೆಂದು ಘೊಷಿಸಿಕೊಂಡ ಜಾನಕಿ ರಾಮಚಂದ್ರನ್‌ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದರು. ಪಕ್ಷ ಎರಡು ಹೋಳಾಯಿತು. ರಾಜೀವ್‌ ಗಾಂಧಿ ನೇತೃತ್ವದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಜಯಾರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು. ಸಂವಿಧಾನದ 356ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಜಾನಕಿ ರಾಮಚಂದ್ರನ್‌ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು 21 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಜಾ ಮಾಡಿತು. ಕೆಲ ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಜಾನಕಿ ತೆರೆಮರೆಗೆ ಸರಿದರು. 1988 ರಲ್ಲಿ ಹೋಳಾಗಿದ್ದ ಪಕ್ಷ ಜಯಾ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಯಿತು.

==ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕಿ==
* ವಿಧಾನಸಭೆ ವಿಸರ್ಜನೆ ನಂತರ ನಡೆದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ ಅಧಿಕಾರ ಹಿಡಿಯಿತು. ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದ ಜಯಾ ಸೀರೆಯನ್ನು ಡಿಎಂಕೆ ಶಾಸಕರು ಸೆಳೆದ ದುಶ್ಶಾಸನ ಪ್ರಸಂಗವೂ ನಡೆಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಜಯಾ ಸೀರೆ ಮೇಲೆ ಮೇಲಂಗಿ ಧರಿಸತೊಡಗಿದರು. ಈ ಅವಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಶಪಥ ತೊಟ್ಟರು.

==1991–1996ರ ಅವಧಿಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ==
* ಎಂಜಿಆರ್‌ ಯುಗ ಮರಳಿ ತರುತ್ತೇನೆ ಅನ್ನುತ್ತಲೇ ಕಣಕ್ಕಿಳಿದಿದ್ದ ಜಯಾಗೆ 1991ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ತಮಿಳು ಮತದಾರರು ಕೈಬಿಚ್ಚಿ ಮತ ನೀಡಿದ್ದರು. ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ 1991–1996ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ಜಯಾ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ, ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಎದುರಿಲ್ಲದ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಂತೆ ಬೆಳೆದರು.
* ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ನಾಯಕರು, ಜಯಾ ಸಂಪುಟದ ಸಚಿವರು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಮುಜುಗರವಿಲ್ಲದೇ ಆಕೆಯ ಕಾಲಿಗೆ ಬೀಳತೊಡಗಿದರು. ಮದ್ರಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ 50, 60 ಅಡಿಯ ಜಯಾ ಕಟೌಟ್‌ಗಳು ರಾಜಾಜಿಸ ತೊಡಗಿದವು. ಜಯಾರನ್ನು ಅದಿಪರಾಶಕ್ತಿಯ ಅವತಾರ, ಮದರ್‌ ಮೇರಿ ಪ್ರತಿರೂಪ ಎಂದೆಲ್ಲ ಬಿಂಬಿಸತೊಡಗಿದರು. ಎಂಜಿಆರ್‌ ನೆರಳಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದ ಈ ಕೆನೆಬಣ್ಣದ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಮನೆತನದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳು ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ತಮಿಳು ಜನಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮನಾಗಿ ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿದಳು.

==ದತ್ತು ಮಗನ ವೈಭವದ ಮದುವೆ==
* ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಜಯಾ ದತ್ತುಪುತ್ರನ ಮದುವೆಯಾ ಯಿತು. ಆ ಕಾಲದ ಅತಿ ಆಡಂಬರದ ಮದುವೆ ಎಂಬ ಕುಖ್ಯಾ ತಿಯೂ ಅಂಟಿತು. ಜಯಾ, ಗೆಳತಿ [[ವಿಕೆ ಶಶಿಕಲಾ]] ಜತೆ ಸೇರಿ ಖರೀದಿಸಿದ್ದ ಕೇಜಿಗಟ್ಟಲೇ ಆಭರಣ, ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಸೀರೆ, ಚಪ್ಪಲಿ ಅವರ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. 
* ಬಡವರ ದನಿಯಾಗುವುದಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣ ಮಾಡಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಜಯಾ, ಅಳತೆ ಮೀರಿ ಚರಾಸ್ತಿ. ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿ ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.ಇದರಿಂದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಕೆಟ್ಟ ಹೆಸರು ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಅದರಿಂದ ಬಿಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಬೇಕಾಯಿತು.

==1996ರ ಚುನಾವಣೆ: ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ==
* 1996ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಆದರೆ, 1998ರ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಾನ ಗೆದ್ದ ಜಯಾ ಕಿಂಗ್‌ ಮೇಕರ್‌ ಆದರು. ವಾಜಪೇಯಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ್ದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು 13 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹಠಾತ್‌ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಸರ್ಕಾರ ಬೀಳಿಸಿದರು.

==ಪುನಃ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪದವಿ: ಏಳು-ಬೀಳು ==
* 2001ರಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಯಾಗಿ ಬಹುಮತ ಪಡೆದು ಮತ್ತೆ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ಹಿಡಿದರು. 2006ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕರುಣಾನಿಧಿಗೆ ಮೇಲುಗೈ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಸಾಮೀಪ್ಯದಿಂದ ಡಿಎಂಕೆ ಮೆರೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವಾಗಲೇ 2011ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮಾಗೆ ಗೆಲವು. ಈ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ಜಯಾ ನಡವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡುಬಂತು.  ವಯಸ್ಸಿನ ಪರಿಣಾಮವೋ ಏನೋ ಅವರ ಮಾತು, ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಕ್ವತೆ, ಪ್ರಬುದ್ಧತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
==ಜೈಲುವಾಸ==
* ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ 2014ರಲ್ಲಿ ಸಿಬಿಐ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿದಾಗ ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಜೈಲುವಾಸವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಅವರ ಶಾಸಕ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೂ  ಕುತ್ತುಬಂತು. ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ ತಡೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ 2015ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಖುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರು.

==ನಾಲ್ಕನೇ ಬಾರಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ==
* 2016ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷೆಗೂ ಮೀರಿದ ಜಯ ಅವರಿಗೆ ಒಲಿಯಿತು. ಆದರೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತ ಬಂತು.ಬಹಿರಂಗ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತ ಬಂತು. ಹಸುಳೆ ಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಮೈಸೂರಿನ ಲಕ್ಷ್ಮಿಪುರದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಜಯಾರನ್ನು ನೋಡಿದ್ದ ಹಿರಿಯರು ಅವರನ್ನು ‘ಅತಿ ಮುದ್ದಾಗಿದ್ದ ಮಗು’ ಎಂದೇ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457039.html ವರ್ಣರಂಜಿತ ಬದುಕು ಮುಗಿಸಿದ ‘ಅಮ್ಮ’;6 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;

==ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ==
* ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ಕಳೆದ 74 ದಿನಗಳಿಂದ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜಯಾ ಅವರು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾದ ದಿನದಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಾದ ಏರುಪೇರುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿದೆ ಮಾಹಿತಿ.
* ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22 : ಜ್ವರ ಮತ್ತು ನಿರ್ಜಲೀಕರಣದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ ಜಯಾ ಚೆನ್ನೈ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲು
* ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 29:  ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಸ್ಪಂದನೆ. ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲೇ ಉಳಿಯಲು ಸೂಚನೆ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1 : ಜಯಾ ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಕಚೇರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ವದಂತಿ ತಳ್ಳಿ ಹಾಕಿದ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 : ಲಂಡನ್‍ನ ತಜ್ಞ ಡಾ. ರಿಚರ್ಡ್ ಬೀಲೆ ಅವರಿಂದ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 6:  ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಎಐಐಎಂಎಸ್ ವೈದ್ಯದ ತಂಡ ಚೆನ್ನೈಗೆ ಆಗಮನ
* ನವೆಂಬರ್ 3: ಜಯಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ಗುಣಮುಖ- ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಹೇಳಿಕೆ
* ನವೆಂಬರ್ 13 : ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮರಳಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಪತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ಜಯಾ
* ನವೆಂಬರ್ 19:  ಐಸಿಯುನಿಂದ ವಾರ್ಡ್‍ಗೆ ಶಿಫ್ಟ್
* ಡಿಸೆಂಬರ್ 4 : ತೀವ್ರ ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ
* ಡಿಸೆಂಬರ್ 5 : ತೀವ್ರ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ಕೋಮಾಗೆ ಜಾರಿದ್ದ ಜಯಲಿಲಿತಾ ರಾತ್ರಿ 11.30 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ  ವಿಧಿವಶ.
== ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಪ್ರಕರಣ ==
* (ಶನಿವಾರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 27, 2014,ಬೆಂಗಳೂರು, ಸೆ.27 ) ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ವಿರುದ್ಧದ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಪ್ರಕರಣದ ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದೆ. ಜಯಲಲಿತಾ ವಿರುದ್ಧದ ಆರೋಪ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪರಪ್ಪನ ಅಗ್ರಹಾರದ ಸಿಬಿಐ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಶನಿವಾರ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದು, 4 ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ. 
* ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು 1991 ರಿಂದ 1996ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 66.65 ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೌಲ್ಯದ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದಾಗಿತ್ತು. 18 ವರ್ಷಗಳ ಸುಧೀರ್ಘ ವಿಚಾರಣೆ ನಂತರ ಸಿಬಿಐ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಜಯಲಿತಾ ಅವರು ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. [ಜಯಾ ಆರೋಪ ಸಾಬೀತು ಮುಂದೇನು?]
* ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಪ್ರಕರಣ, 'ಜಯಾ'ಗೆ ಅಪಜಯ ಸಿಬಿಐ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಮೈಕಲ್ ಜಾನ್ ಕುನ್ಹ ಅವರ ಪೀಠ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದು, ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿನ ಆರೋಪಿಗಳಾದ ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಲ್ವರು ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. 
* ಜಯಲಲಿತಾ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಲ್ವರು ಆರೋಪಿಗಳಿಗೂ 4 ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. [ಜಯಾ ಕೇಸ್ ಕ್ಷಣ-ಕ್ಷಣದ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ 13 (1) ಇ ಅಡಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ವಿರುದ್ಧದ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆರೋಪ ಸಾಬೀತಾದಂತಾಗಿದೆ. ಕೋರ್ಟ್‌ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯ ಜೊತೆಗೆ 100 ಕೋಟಿ ರೂ. ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. 
* ಜಯಾ ಮತ್ತು ಸಿಬಿಐ ವಕೀಲರು ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವಾದ ಮಂಡನೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿಗಳಿಕೆ ಪ್ರಕರಣದ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು 1300 ಪುಟಗಳ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಮೊದಲನೇ ಅಪರಾಧಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಶಶಿಕಲಾ 2ನೇ ಅಪರಾಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸುಧಾಕರನ್ ಮತ್ತು ಇಲವರಸಿ ಮೂರು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಪರಾಧಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ.(ಆಧಾರ:ಒನ್ ಇಂಡಿಯಾ » ಕನ್ನಡ » ಬೆಂಗಳೂರು: Saturday, September 27, 2014)([http://kannada.oneindia.in/news/bangalore/disproportionate-assets-case-against-jayalalithaa-judgement-087984.html]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }})

==ಜಯಾ ನಿರಪರಾಧಿ==
* ದಿ.27-8-2014 ರಂದು, ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಗಳಿಕೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ನಾಯಕಿ ಜೆ. ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ದೋಷಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಜಯಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೂವರು ಅಪರಾಧಿಗಳ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಕುರಿತಂತೆ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ್ದ ಆದೇಶವನ್ನು ವಿಶೇಷ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಿ.ಆರ್.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಸೋಮವಾರ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.  
* ‘ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯದಲ್ಲಿ ಶೇ 10ರಿಂದ 20ರವರೆಗೆ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ಅವರು ಒಟ್ಟಾರೆ ಶೇ 8.12ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರವೇ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಆರೋಪಿ ವಿರುದ್ಧದ ಆರೋಪಗಳು ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆಯಿಂದ ಕೂಡಿವೆ ಎಂದು ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. 
* ತಮ್ಮ ಈ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಕೃಷ್ಣಾನಂದ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ನಡುವಿನ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ತೀರ್ಪನ್ನು  ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ‘ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಶೇ 10 ರಷ್ಟು ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಮಾನ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರದ ಸುತ್ತೋಲೆಯೊಂದರ ಅನುಸಾರ ಶೇ 20 ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಕಾನೂನು ಬಾಹಿರವಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಂಶ ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ’ ಎಂದು ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಲಾಗಿದೆ. 
* ‘ಜಯಾ ಅವರ ಆದಾಯ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುವಾಗ ಕಂಪೆನಿಗಳು, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಆದಾಯದ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ವಡನಾಡು, ಗ್ರೇಪ್ಸ್‌ ಗಾರ್ಡನ್‌ನಂತಹ ಆಸ್ತಿಗಳ ಆದಾಯವನ್ನು ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಪರಿಗಣಿಸಿಯೇ ಇಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸುಮ್ಮನೇ ಒಂದು ಅಂದಾಜಿನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. 
* ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ವಿಶೇಷ ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ಅದರ ನಿಲುವುಗಳು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕಾರ ಊರ್ಜಿತವಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಕ್ರಿಮಿನಲ್‌ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ್ದೇನೆ ಹಾಗೂ ಆಸ್ತಿ ಮುಟ್ಟುಗೋಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ  ನೀಡಿದ ದಂಡ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅನೂರ್ಜಿತಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
*‘ಆರೋಪಿ  ನಿಗದಿತ ಪ್ರಮಾಣ ಮೀರಿ ಆದಾಯ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹುರುಳಿಲ್ಲ. 2,3 ಮತ್ತು 4ನೇ ಆರೋಪಿಗಳು ಒಂದನೇ ಆರೋಪಿ ಜೊತೆಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಅಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕ ಇವರೆಲ್ಲಾ ಸೇರಿ ಕೂಟ ರಚಿಸಿಕೊಂಡು ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಷನ್‌ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ’ ಎಂದು ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡಲಾಗಿದೆ. ‘2, 3 ಮತ್ತು 4ನೇ ಆರೋಪಿಗಳು ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ಸಾಲ ಪಡೆದು ಖರೀದಿಸಿದ್ದಾರೆ.  
* ಇವುಗಳಿಗೆ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಯನ್ನೂ ಪಾವತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಗಳಿಕೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.  ಹೀಗಾಗಿ ಚರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಸಂಪಾದನೆಯ ದೂರುಗಳಲ್ಲಿ  ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ’ ಎಂದು  ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
*‘ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟಕ್ಕೂ ಪರಿಗಣಿಸಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೇಕೆ ಈ ಸಂಗತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ  ಪುರಸ್ಕರಿಸಿಲ್ಲ. ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಒಂದೊಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆರೋಪಗಳು ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳಿಗೆ ದೂರವಾಗಿವೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.[http://www.prajavani.net/news/article/2015/05/12/320225.html ಜಯಲಲಿತಾ ಅಪರಾಧಿಯಲ್ಲ;ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವಾರ್ತೆ;12 May, 2015]{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

==ಅನಾರೋಗ್ಯ==
* 2016 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22 ರಂದು ಜ್ವರ  ಮತ್ತು ನಿರ್ಜಲೀಕರಣದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ ಜಯಾ ಚೆನ್ನೈ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು ಕಳೆದ 74 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ನವೆಂಬರ್ 19ರಂದು ಐಸಿಯುನಿಂದ ವಾರ್ಡ್‍ಗೆ ಶಿಫ್ಟ್ ಆಗಿದ್ದ ಜಯಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ಗುಣಮುಖರಾಗಿ ಮನೆಗೆ ಮರಳಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ದಿ.4-12-2016ಭಾನುವಾರ ಸಂಜೆ ತೀವ್ರ ಹೃದಯಾಘಾತ(ಹೃದಯಸ್ತಂಭನ)ವಾಗಿತ್ತು.
* ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 68 ವರ್ಷದ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಏರು ಪೇರಾಗುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು. ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದ್ದ ಜಯಾ ಅವರಿಗೆ ಲಂಡನ್‍ನ ತಜ್ಞ ಡಾ. ರಿಚರ್ಡ್ ಬೀಲೆ ಅವರ ಸಲಹೆಯಂತೆ  ವೈದ್ಯರ ತಂಡ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿತ್ತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 4ರ ನಡುರಾತ್ರಿಯೇ ತೀವ್ರ  ಹೃದಯಾಘಾತವಾಗಿ ಕೋಮಾಗೆ ಜಾರಿದ್ದ ಜಯಲಲಿತಾ ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳಿರಲೇ ಇಲ್ಲ. 
* ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಜನತೆಯಿಂದ ಅಮ್ಮಾ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಈ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಜನತೆ ಶೋಕ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತು. ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಎದುರು ನೆರೆದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ದಂಡು: ಹಲವು ದಿನಗಳ ಅನಾರೋಗ್ಯ ದಿಂದ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರಿಗೆ ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ ಸುದ್ದಿ ಹರಡಿದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 4ರ ರಾತ್ರಿಯಿಂದಲೇ ಭಾರಿ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ನೆರೆದಿದ್ದರು. 
* ಗುಂಪು ಗುಂಪಾಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದ ಜನಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ  ನಿಷೇಧಾಜ್ಞೆ ಹೊರಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/05/456929.html ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕಣ್ಮಣಿ ವಿಧಿವಶ?; ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವಾರ್ತೆ;5 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;
* ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲತಾ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ ಬಗ್ಗೆ ಲಂಡನ್‍ನ ತಜ್ಞ ಡಾ, ರಿಚರ್ಡ್ ಬೀಲೆ ಪ್ರತಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆಯೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆ ಹೀಗಿದೆ:
* ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಅವರಿಗೆ ನಿನ್ನೆ (ಭಾನುವಾರ) ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ ಆಗಿದೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಅತೀವ ಬೇಸರವಾಗಿದೆ. ಅಪೋಲೊದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ತೀವ್ರ ನಿಗಾ ಇರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಆಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಅವರು ಮತ್ತೆ ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೀಡಾಗುವ ಭೀತಿ ಸದಾ ಇತ್ತು. ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ ಚಿಂತಾಜನಕವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವರನ್ನು ಬದುಕುಳಿಸಲು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
* ತಜ್ಞ ವೈದ್ಯರ ತಂಡ ಅವರಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದ್ದು ಜೊತೆಗೆ, '''ಎಕ್ಸ್ಟ್ರಾ ಕಾರ್ಪೊರಲ್ ಲೈಫ್ ಸಪೋರ್ಟ್''' ಮೂಲಕ ಜೀವ ರಕ್ಷಕವನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.   ದೆಹಲಿಯ ಏಮ್ಸ್ ನ ತಜ್ಞ ವೈದ್ಯರ ತಂಡ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಇದ್ದು ತೀವ್ರ ನಿಗಾ ವಹಿಸಿದ್ದರು.
&lt;ref&gt;[http://timesofindia.indiatimes.com/india/What-is-the-extracorporeal-heart-assist-device-that-Jayalalithaas-doctors-have-put-her-on/articleshow/55804397.cms  extracorporeal heart assist device;TNN | Updated: Dec 5, 2016, 02.23 PM IST]&lt;/ref&gt;

==ನಿಧನ==
ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನದಿಂದ ಚೆನ್ನೈ ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು 05-12-2016 ರ ರಾತ್ರಿ 11.30ಕ್ಕೆ ನಿಧನರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಪೋಲೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆ ಧೃಡೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.prajavani.net/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://vijayavani.net/&lt;/ref&gt;. ಅವರಿಗೆ ೬೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು.

===ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಸಾವು===
* ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜೆ.ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಸಾವಿನ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ದಿಗ್ಭಾಂತರಾಗಿ ಮೂರು ಮಂದಿ ಸಾವಿಗೀಡಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಿಂಗನಲ್ಲೂರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ 65ರ ಹರೆಯದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಜಯಾ ಅವರ ಮರಣ ವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಟೀವಿಯಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ಮೃತಪಟ್ಟರು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 4 ರ ಭಾನುವಾರ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ತುಡಿಯಾಲೂರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಪಳನಿಯಮ್ಮಾಳ್ ಎಂಬವರು ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ಸಾವಿಗೀಡಾಗಿದ್ದು, ಈರೋಡ್‍ನಲ್ಲಿ  38ರ ಹರೆಯದ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರೊಬ್ಬರು ಅದೇ ದಿನ ಹೃದಯಸ್ತಂಭನದಿಂದ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457198.html ಜಯಾ ವಿಧಿವಶ: ಮೂವರು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಸಾವು]&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/05/456917.html ಇಬ್ಬರು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಸಾವು;ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವಾರ್ತೆ;5 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;

==ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ==
* ನವದೆಹಲಿಯಿಂದ ವಿಶೇಷ ವಿಮಾನದ ಮೂಲಕ ಚೆನ್ನೈಗೆ ಬಂದಿಳಿದ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ, ರಾಜಾಜಿ ಹಾಲ್‍ನಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಅಂತಿಮ ದರ್ಶನ ಪಡೆದು, ಭಾವಪೂರ್ಣ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457156.html ತಮಿಳುನಾಡಿನ 'ಅಮ್ಮ'ನಿಗೆ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮೋದಿ;ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವಾರ್ತೆ;6 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;

==ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ==
* ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಹಾಗೂ ತಮಿಳರ ಪಾಲಿನ ಪ್ರೀತಿಯ ಅಮ್ಮ ಜಯರಾಮನ್ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮಂಗಳವಾರ ಸಂಜೆ ಚೆನ್ನೈನ ಮರೀನಾ ಬೀಚ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಎಂಜಿಆರ್ ಸ್ಮಾರಕದಲ್ಲಿ ಸಕಲ ಸರ್ಕಾರಿ ಗೌರವಗಳೊಂದಿಗೆ ನೆರವೇರಿಸಲಾಯಿತು. 
* ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉಸ್ತುವಾರಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಸಿ.ವಿದ್ಯಾಸಾಗರ್, ಮಾಜಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾದ ಕೆ.ರೋಸಯ್ಯ, ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಎಂ.ವೆಂಕಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಒ ಪನ್ನೀರ್ ಸೆಲ್ವಂ ಅವರು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಗಣ್ಯಾತಿಗಣ್ಯರು ಒಂದು ನಿಮಿಷ ಮೌನಾಚರಣೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರಿಗೆ ಅಂತಿಮ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. 
* ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಆಪ್ತೆ ಶಶಿಕಲಾ ನಟರಾಜನ್ ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಅಂತಿಮ ವಿಧಿವಿಧಾನ ನೆರವೇರಿಸಿದ ನಂತರ ಶ್ರೀಗಂಧದ ವಿಶೇಷ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಪಾರ್ಥಿವ ಶರೀರವನ್ನು ಸೇನಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಸಮಾಧಿಯೊಳಗೆ ಇಳಿಸಿದರು. ತಮಿಳುನಾಡು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಂ.ಜಿ.ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ಅವರ ಸಮಾಧಿ ಸಮೀಪವೇ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಸಮಾಧಿ ಸಹ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.kannadaprabha.com/top-news/tamil-nadu-chief-minister-jayalalithaa-laid-to-rest/286416.html |title=ಜಯಾ ಯುಗಾಂತ್ಯ, ಮಣ್ಣಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಾದ 'ಅಮ್ಮ'; 06 Dec 2016 06:18 PM IST {{!}} Updated: 06 Dec 2016 08:00 PM |access-date=6 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016 |archive-date=7 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161207134703/http://www.kannadaprabha.com/top-news/tamil-nadu-chief-minister-jayalalithaa-laid-to-rest/286416.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.prajavani.net/article/2016_12_06/457207 |title=ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಜಯಾ ಪಾರ್ಥಿವ ಶರೀರ ದಹನ ಮಾಡುವ ಬದಲು ದಫನ ಮಾಡಿದ್ದು ಯಾಕೆ? |access-date=2016-12-07 |archive-date=2016-12-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161210133852/http://www.prajavani.net/article/2016_12_06/457207 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
===ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರ===
*13 Dec, 2016
*ಪಶ್ಚಿಮ ವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳವಾರ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಲಾಯಿತು.ಜಯಾಲಲಿತಾ ಅವರ ಅಣ್ಣ ವಾಸುದೇವನ್ ಅನುಮತಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವರದರಾಜನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮರು ಸಂಸ್ಕಾರ ನಡೆಯಿತು. ಅರ್ಚಕ ರಾಮಾನುಜಾ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್, ರಂಗರಾಜ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಧಿವಿಧಾನ ನಡೆದಿದ್ದು, ದರ್ಬೆ ಹುಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಪ್ರತಿಕೃತಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಅಗ್ನಿ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/13/458720.html ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಅಂತ್ಯ ಸಂಸ್ಕಾರ;13 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;

==ಅಂತಿಮ ಯಾತ್ರೆಯ ಫೋಟೊಗಳು==
[http://timesofindia.indiatimes.com/india/jayalalithas-demise-and-funeral-10-developments/listshow/55838488.cms][http://www.kannadaprabha.com/top-news/tamil-nadu-chief-minister-jayalalithaa-laid-to-rest/286416.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161207134703/http://www.kannadaprabha.com/top-news/tamil-nadu-chief-minister-jayalalithaa-laid-to-rest/286416.html |date=2016-12-07 }}
==ಜಯಲಲಿತಾರ ವಿಶೇಷ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಬಗೆಗೆ ಜನರ ಪ್ರೀತಿ==
*2016 ಡಿಸೆಂಬರ್ 5ರಂದು ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜೆ.ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ನಿಧನರಾದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಆಘಾತದಿಂದ ಮೃತಪಟ್ಟ 203 ಮಂದಿಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಶನಿವಾರ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚೆನ್ನೈ, ವೆಲ್ಲೂರ್, ತಿರುವಲ್ಲೂರ್, ತಿರುವಣ್ಣಾಮಲೈ, ಕಡಲೂರ್, ಕೃಷ್ಣಗಿರಿ, ಈರೋಡ್ ಮತ್ತು ತಿರುಪೂರ್ ಮೊದಲಾದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟ ಜನರ ಹೆಸರನ್ನು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗ ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪಕ್ಷದ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರದ್ದಾಂಜಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದ ನಂತರ ಮೃತರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಲಾ ರೂ.3 ಲಕ್ಷ  ಪರಿಹಾರ ಧನ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ನಿಧನ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದ 77 ಮಂದಿಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ಪರಿಹಾರ ಧನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷದ ಮೂಲಗಳು ಹೇಳಿವೆ.
*'''ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಜಯಾ ನಿಧನದ ಆಘಾತದಿಂದ ಸಾವಿಗೀಡಾದವರ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆ 280 ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಪಕ್ಷದ ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.'''&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/10/458173.html ಜಯಲಲಿತಾ ನಿಧನ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ 'ಆಘಾತ'ದಿಂದ ಮೃತಪಟ್ಟವರ ಸಂಖ್ಯೆ 280;ಪಿಟಿಐ;10 Dec, 2016]&lt;/ref&gt;
*ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರಿಗೆ ಹಿಂದೆ ನ್ಯಾಯಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆಯಾದಾಗಲೇ ೨೫ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ದುಃಖತಡೆಯಲಾರದೆ ಸತ್ತಿದ್ದರು.(ಮೇಲಿದ್ದ ಈ ವಿವರವನ್ನು ಅಳಿಸಿದ್ದಾರೆ)
*ದಿ.೧೧.ಭಾನುವಾರ ೨೦೧೬ರಂದು,ಆಘಾತದಿಂದ 470 ಮಂದಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.&lt;ref&gt;[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/11/458312.html 470 ಮಂದಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ]&lt;/ref&gt;
==ಜಯಲಲಿತಾ ನಿರ್ಗಮನ==
*ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೋತ್ತರ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ  ಯಾರೂ ಕಡೆಗಣಿಸಲಾಗದ ಛಾಪು ಅವರದು. ಸಿನಿಮಾ ನಟಿಯಾಗಿದ್ದವರು ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲೂ ಸೈ ಎನಿಸಿಕೊಂಡು ರಾಜ್ಯವೊಂದರ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿದು  ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು, ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಬಡವರ ಪಾಲಿನ ಆರಾಧ್ಯದೈವವಾಗಿ  ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುವುದು ಸಣ್ಣ ಸಂಗತಿಯಲ್ಲ. ಅವರ ಈ ದಾರಿ ಹೂವಿನ ಹಾಸಿಗೆಯಂತೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ.  ಸಾಕಷ್ಟು ಮುಳ್ಳುಗಳೂ ಇದ್ದವು.
*ಸಂಕೋಚ, ನೋವು, ಅವಮಾನಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮೆಟ್ಟಿ ನಿಂತು  ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೆಳೆದು ಬಂದ ಬಗೆ, ಅವರ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ, ಆಲೋಚನಾ ವಿಧಾನ, ಗುಣಾವಗುಣಗಳು... ಹೀಗೆ ಯಾವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೂ ಅವರನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಜತೆ ಹೋಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ಅವರೇ ಸಾಟಿ. ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಯುಗ ಆರಂಭವಾದಾಗ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೂ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.
*ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಆಗ ಅಷ್ಟೇನೂ ಬೆಳೆದಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೂರೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಜಯಲಲಿತಾ ಗಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದರು. ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದರು. ಅಧಿಕಾರ  ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾದ ಏಳು ಬೀಳುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರೂ, ಅರಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸ್ವತಃ ಕಲಿಯುತ್ತ ಮುಂದೆ ಬಂದದ್ದು ಅವರ ಹೆಚ್ಚುಗಾರಿಕೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/07/457233.html |title=ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಉತ್ತುಂಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಕೇಂದ್ರಿತ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ವಿದಾಯ;7 Dec, 2016 |access-date=2016-12-07 |archive-date=2016-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161207164754/http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/07/457233.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ಜಯಲಿತಾ ಅವರ ಜೀವನದ ಘಟ್ಟಗಳು==
* 1948, ಫೆಬ್ರುವರಿ 24: ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾಂಡವಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮೇಲುಕೋಟೆಯ ಅಯ್ಯಂಗಾರಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನನ.
* ತಂದೆ ಹೆಸರು ಜಯರಾಮ್, ತಾಯಿ ಹೆಸರು ವೇದವಲ್ಲಿ (ನಟಿ ಸಂಧ್ಯಾ). ಜನಿಸಿದಾಗ ಜಯಾ ಅವರಿಗೆ ಇಟ್ಟ ಹೆಸರು ‘ಕೋಮಲವಲ್ಲಿ’.
* ಕೋಮಲವಲ್ಲಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿದ್ದಾಗ, ಜಯಲಲಿತಾ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
* ಜಯಾ ಅವರ ತಂದೆಯ ತಂದೆ ನರಸಿಂಹನ್ ರಂಗಾಚಾರಿ ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಜಯಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ಒಡೆಯರ್ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
* ಜಯಾ ಅವರ ತಾಯಿಯ ತಂದೆ ರಂಗಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಅವರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಏರೋನಾಟಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿದ್ದರು.
* ಜಯಾ ಎರಡು ವರ್ಷದವರಾಗಿದ್ದಾಗ ತಂದೆ ಜಯರಾಮ್ ತೀರಿಕೊಂಡರು. ನಂತರ ತಾಯಿ ವೇದವಲ್ಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ತಂದೆಯ ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದರು.
* 1952ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸಿಗೆ ತೆರಳಿದ ವೇದವಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ‘ಸಂಧ್ಯಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
* 1950ರಿಂದ 1958ರವೆಗೆ ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜ–ಅಜ್ಜಿ ಜತೆ ಇದ್ದರು.
* ಜಯಾ ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಿಷಪ್ ಕಾಟನ್ ಬಾಲಕಿಯರ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯೂ ಹೌದು.
* ಮದ್ರಾಸಿಗೆ ವಾಸ್ತವ್ಯ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ನಂತರ ಜಯಾ ಅವರು, ಅಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಯದ ಶಿಕ್ಷಣ ಪೂರೈಸಿದರು.
* 1960 ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಲಾಪುರದಲ್ಲಿ ಭರತನಾಟ್ಯ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿ ರಂಗ ಪ್ರವೇಶ.
* 1961ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ’ಶ್ರೀಶೈಲ ಮಹಾತ್ಮೆ’ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಬಾಲನಟಿಯಾಗಿ ಅಭಿನಯ.
* 1964ರಲ್ಲಿ ಬಿ.ಆರ್. ಪಂತುಲು ಅವರ ‘ಚಿನ್ನದ ಗೊಂಬೆ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್ ಜೊತೆ ಅಭಿನಯ.
* 1964ರಲ್ಲಿ ವೈ.ಜಿ. ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ನಾಟಕ ತಂಡದ ಮೂಲಕ, ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ.
* 1965ರಲ್ಲಿ ವೆನ್ನಿರ ಅಡೈ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾ ರಂಗ ಪ್ರವೇಶ. ತಮಿಳು ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಕರ್ಟ್ ಧರಿಸಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ನಟಿ ಜಯಾ!
* ಜಯಾ ಅವರು ತೆಲುಗು, ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
* 1982ರಲ್ಲಿ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷ ಸೇರ್ಪಡೆ.
* 1983ರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಚಾರ ವಿಭಾಗದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕ.
* 1984ರಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಪ್ರವೇಶ.
* 1989ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಗೆಲುವು, ತಮಿಳುನಾಡು ವಿಧಾನಸಭೆ ಪ್ರವೇಶ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕಿಯಾಗಿ ಕರ್ತವ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ.
* 1989ರ ಮಾರ್ಚ್‌ 25ರಂದು ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಲಾಟೆಯಲ್ಲಿ, ಜಯಾ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ.
* 1991ರಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕಾರ.
* 1996ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಜಯಾ ನೇತೃತ್ವದ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಸೋಲು.
* ಕಲರ್ ಟಿ.ವಿ. ಹಗರಣದಲ್ಲಿ ಲಂಚ ಪಡೆದ ಆರೋಪದ ಅಡಿ 1996ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಯಲಲಿತಾ ಬಂಧನ.
* 2000ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಆರೋಪದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾದ ಜಯಾ.
* ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಸಂಪಾದನೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಘೋಷಿಸಿದ್ದ ಕಾರಣ, 2001ರ ಚುನಾವಣೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸದಂತೆ ನಿರ್ಬಂಧ. ಆದರೂ ಚುನಾವಣೆ ನಂತರ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕಾರ.
* ಆದರೆ, ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥೆ ಎಂದು ಘೋಷಣೆ ಆಗಿರುವಾಗ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಆಗುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದ ಕಾರಣ, ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿದ ಜಯಾ.
* ಕೆಲವು ಆರೋಪಗಳಿಂದ ಜಯಾ ಅವರನ್ನು ಮದ್ರಾಸ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ದೋಷಮುಕ್ತಗಿಳಿಸಿದ ಕಾರಣ, 2003ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕಾರ.
* 2011ರಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಜಯಾ ಅವರಿಂದ ಮೂರನೆಯ ಬಾರಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕಾರ.
* 2014, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 27: ಅಕ್ರಮ ಆಸ್ತಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ಅವರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಿಶೇಷ ನ್ಯಾಯಾಲಯ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಜಯಾ.
* 2015 ಮೇ 11: ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಜಯಾ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌. ಮತ್ತೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾದ ಜಯಾ.
* 2016ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿದ ಜಯಾ ಪಕ್ಷ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕಾರ.&lt;ref name=&quot;prajavani.net&quot;/&gt;

== ನೋಡಿ ==
*[[:en:List of Chief Ministers of Tamil Nadu|Chief Ministers of Tamil Nadu]]
*[[ತಮಿಳುನಾಡು]]
*[[ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರ]]
*[[ತಮಿಳುನಾಡು ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆ, 2016]]
*ಜಯಾ ಬಗೆಗೆ ಸಂಧ್ಯಾರ ಪತ್ರ:[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/06/457032.html ಮದ್ರಾಸ್‌ಗೆ ಬಂದಾಗ ಮನೆ ಕಡೆಗೆ ಬನ್ನಿ...;6 Dec, 2016]
*[http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/07/457233.html ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಉತ್ತುಂಗದ ವ್ಯಕ್ತಿಕೇಂದ್ರಿತ ರಾಜಕಾರಣಕ್ಕೆ ವಿದಾಯ;7 Dec, 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161207164754/http://www.prajavani.net/news/article/2016/12/07/457233.html |date=2016-12-07 }}
*ಶಶಿಕಲಾ ನಟರಾಜನ್ (ಜಯಲಲಿತಾರ ಆಪ್ತೆ:[http://www.prajavani.net/news/article/2017/02/06/470559.html  ಶಶಿಕಲಾ ಬದುಕಿನ ಪಯಣ ಅಂದು ವಿಡಿಯೊ ಕ್ಯಾಸೆಟ್ 'ಚಿನ್ನಮ್ಮ' ಇಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ!;ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ವಾರ್ತೆ;6 Feb, 2017][http://www.prajavani.net/news/article/2017/02/06/470525.html ಚಿನ್ನಮ್ಮ ಸಿಎಂ ಹಾದಿ ಪೂರ್ವ ನಿಯೋಜಿತ?;6 Feb, 2017]

==ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ==
{{start box}}
{{succession box|before= [[ಕರುಣಾನಿಧಿ]]| title =[[ತಮಿಳನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]:ಜಯಲಲಿತಾ&lt;br /&gt;ಮೊದಲ ಬಾರಿ|years=೧೯೯೧-೧೯೯೬| after = [[ಕರುಣಾನಿಧಿ]] }}
{{succession box|before=[[ಕರುಣಾನಿಧಿ]] |title =[[ತಮಿಳನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]:ಜಯಲಲಿತಾ&lt;br/&gt;ಎರಡನೇ ಬಾರಿ|years=೧೪ ಮೇ ೨೦೦೧-೧೬ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೦೧|after=[[O. ಪನ್ನೀರ್ಸೆಲ್ವಂ]]}}
{{succession box | before =[[O.ಪನ್ನೀರ್ಸೆಲ್ವಂ]] | title = [[ತಮಿಳನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]:ಜಯಲಲಿತಾ&lt;br/&gt;ಮೂರನೇ ಬಾರಿ |years=೨೦೦೨-೨೦೦೬| after = [[ಕರುಣಾನಿಧಿ]]}}
{{succession box | before =[[ಜಯಲಲಿತಾ]] | title = [[ತಮಿಳನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]:ಜಯಲಲಿತಾ&lt;br/&gt;ನಾಲ್ಕನೇ ಬಾರಿ |years=23 ಮೇ 2015= 23 ಮೇ 2016 | after = [[O.ಪನ್ನೀರ್ಸೆಲ್ವಂ]]}}
{{succession box | before =[[O.ಪನ್ನೀರ್ಸೆಲ್ವಂ]] | title = [[ತಮಿಳನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]:ಜಯಲಲಿತಾ&lt;br/&gt;ನಾಲ್ಕನೇ ಬಾರಿ 2ನೇಸಲ |years=23 ಮೇ 2016 =5 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016    | after = [[O.ಪನ್ನೀರ್ಸೆಲ್ವಂ]]}}
{{end box}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{reflist|2}}

==External links==
{{commons category|Jayalalithaa}}
*[http://www.assembly.tn.gov.in/disp_ind.asp?prof_id=182 Profile on website of TamilNadu Government] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110302031239/http://www.assembly.tn.gov.in/disp_ind.asp?prof_id=182 |date=2011-03-02 }}
*[http://transcurrents.com/tamiliana/archives/549 Jayalalithaa: From Alluring Actress to Powerful Politician-by D.B.S. Jeyaraj] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080227154244/http://transcurrents.com/tamiliana/archives/549 |date=2008-02-27 }}
*[http://www.nilacharal.com/enter/celeb/jayalalitha.html Profile at Nilacharal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100129175808/http://www.nilacharal.com/enter/celeb/jayalalitha.html |date=2010-01-29 }}
*[http://in.tamil.yahoo.com/News/Regional/0711/06/1071106035_1.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071222232814/http://in.tamil.yahoo.com/News/Regional/0711/06/1071106035_1.htm |date=2007-12-22 }}
*[http://www.puratchithalaivi.org Website dedicated for Dr. J. Jayalalitha] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161008203329/http://puratchithalaivi.org/ |date=2016-10-08 }}
*[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/318912.stm Profile] by [[BBC]] (1999)
*[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/1850717.stm BBC News article - ''Jayalalitha returns to power'' (dated 2 March 2002)]
* [http://in.rediff.com/election/2004/may/06espec1.htm rediff.com Special on J. Jayalalithaa]
* [http://judis.nic.in/supremecourt/qrydisp.asp?tfnm=25655 Judgement by the Supreme Court of India advising her to atone for her misdeeds and requiring her to return the Government property to the Government]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4762593.stm BBC - Controversial life of Jayalalitha]
* [http://www.bbc.co.uk/tamil/jaya_thapar.ram  BBC Hardtalk RealPlayer video of Jayalalitha (RealPlayer required)]

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:೧೯೪೮ ಜನನ]]
[[ವರ್ಗ:ತಮಿಳುನಾಡಿನ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಮಹಿಳಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು]]
[[ವರ್ಗ:೨೦೧೬ ನಿಧನ]]</text>
      <sha1>rmx5659jh0vfhndth06cbaa2fcfjntq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21795</id>
    <revision>
      <id>1383762</id>
      <parentid>1383731</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T14:18:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mahaveer Indra</username>
        <id>34672</id>
      </contributor>
      <origin>1383762</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9102" sha1="p5nw2bkc6ty6kysml14211en13i26eb" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name                  = ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ
| image                 =Sowcar Janaki.jpg
| imagesize             =
| caption               = ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ
| birth_name             = ಶಂಕರಮಂಚಿ ಜಾನಕಿ
| birth_date             = ೧೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೩೧
| birth_place            = [[ರಾಜಮಂಡ್ರಿ]], [[ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ]]
| death_date             = 21 ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ 
| death_place            = ಚೆನ್ನೈ, ಭಾರತ
| othername             =
| occupation            = ನಟಿ
| years_active           = ೧೯೪೯–೨೦೨೬
| spouse                = ಶಂಕರಮಂಚಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ರಾವ್ (೧೯೪೭)
| partner       =
| website               =
| academyawards         =
| afiawards             =
| arielaward            =
| baftaawards           =
| bfjaawards            =
| cesarawards           =
| emmyawards            =
| filmfareawards        =
| geminiawards          =
| goldencalfawards      =
| goldenglobeawards     =
| goldenraspberryawards =
| goyaawards            =
| grammyawards          =
| iftaawards            =
| laurenceolivierawards =
| naacpimageawards      =
| nationalfilmawards    =
| sagawards             =
| tonyawards            =
| awards                =
}}

[[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ|ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ]] ನಾಯಕಿಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜಾನಕಿ ಅವರು ನಟಿಸಿದ ''ಸಾಹುಕಾರು'' ಚಿತ್ರದ ನಂತರ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಎಂದೇ ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. 

ಅವರು ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ `ದೇವಕನ್ನಿಕಾ`. `ಸಾಹುಕಾರ್` ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯ ಅಭಿನಯದಿಂದಾಗಿ ಸಾಹುಕಾರ್ ಎಂಬ ನಾಮಧೇಯ ಅವರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿತು. ಭಾಷೆಗಳ ಗಡಿ ಮೀರಿ ಪ್ರಮುಖ ನಟಿಯಾಗಿ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುಂಚೆ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿದ್ದರು.

ಗೌರಿ, ಭಾಗ್ಯ ಚಕ್ರ, ಕನ್ಯಾರತ್ನ, ರತ್ನಗಿರಿ ರಹಸ್ಯ, ಸ್ಕೂಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೇ ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ, ಕುಲಪುತ್ರ, ಶಬ್ದವೇದಿ ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಮನೆಮಾತಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಇವರ ಸಿನಿಮಾ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿನ ಸಾಧನೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ ಅಮೃತೋತ್ಸವ, ಕಲೈಮಾಮಣಿ, ಎಂ.ಜಿ.ಆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಸಂದಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಮತ್ತೋರ್ವ ಜನಪ್ರಿಯ ತಾರೆ &quot;ಕೃಷ್ಣ ಕುಮಾರಿ&quot; ಇವರ ತಂಗಿ.

==ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅಭಿನಯದ ಚಿತ್ರಗಳು==
====ಕನ್ನಡ====
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! ವರ್ಷ
! ಚಿತ್ರ
! ಪಾತ್ರ
! ನಿರ್ದೇಶನ
! ಭೂಮಿಕೆ
|-
| ೧೯೫೪ || ''[[ದೇವಕನ್ನಿಕಾ]]'' ||  || [[ಜಿ.ಆರ್.ರಾವ್]] || [[ಇಂದುಶೇಖರ್]]
|-
| ೧೯೫೫ || ''[[ಆದರ್ಶ ಸತಿ]]'' ||  || ಚಿತ್ರಾಪು ನಾರಾಯಣ ಮೂರ್ತಿ || [[ಆರ್.ನಾಗೇಂದ್ರ ರಾವ್]], [[ಜಮುನಾ]]
|-
| ೧೯೫೫ || ''[[ಭಾಗ್ಯಚಕ್ರ]]'' ||  || [[ವೈ.ವಿ.ರಾವ್]] || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೬ || ''[[ಭಾಗ್ಯೋದಯ]]'' ||  || ಪಿ.ವಿ.ಬಾಪು || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೬ || ''[[ಸದಾರಮೆ]]'' ||  || [[ಕೆ.ಆರ್.ಸೀತಾರಾಮ ಶಾಸ್ತ್ರಿ]] || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೭ || ''[[ರತ್ನಗಿರಿ ರಹಸ್ಯ]]'' ||  || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]], [[ಜಮುನಾ]], [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]]
|-
| ೧೯೫೮ || ''[[ಸ್ಕೂಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್]]'' ||  || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]], [[ಶಿವಾಜಿ ಗಣೇಶನ್]]
|-
| ೧೯೫೯ || ''[[ಮಹಿಷಾಸುರ ಮರ್ಧಿನಿ]]'' ||  || [[ಬಿ.ಎಸ್.ರಂಗಾ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸಂಧ್ಯಾ]]
|-
| ೧೯೬೨ || ''[[ದೈವ ಲೀಲೆ]]'' ||  || ಸಿ.ಎಸ್.ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಕನ್ಯಾರತ್ನ]]'' ||  || ಜೆ.ಡಿ.ತೋಟನ್ || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಲೀಲಾವತಿ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಗೌರಿ]]'' ||  || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಮಲ್ಲಿ ಮದುವೆ]]'' ||  || ಜಿ.ಆರ್.ನಾಥನ್ || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಲೀಲಾವತಿ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಸತಿ ಶಕ್ತಿ]]'' ||  || [[ಕಣಗಾಲ್ ಪ್ರಭಾಕರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಸಾಕು ಮಗಳು]]'' ||  || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಕಲ್ಪನಾ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೪ || ''[[ನವಕೋಟಿ ನಾರಾಯಣ]]'' ||  || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೮ || ''[[ಅರುಣೋದಯ]]'' ||  || ಸಿ.ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]], [[ರಾಜಶ್ರೀ]]
|-
| ೧೯೬೮ || ''[[ಮನಸ್ಸಾಕ್ಷಿ]]'' ||  || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಭಾರತಿ]]
|-
| ೧೯೬೯ || ''[[ಅದೇ ಹೃದಯ ಅದೇ ಮಮತೆ]]'' ||  || [[ಎಂ.ಎನ್.ಪ್ರಸಾದ್]] || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]], [[ಜಯಂತಿ]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]], [[ರಮೇಶ್]]
|-
| ೧೯೬೯ || ''[[ನಿರಪರಾಧಿ]]'' ||  || ಬಿ.ವಲ್ಲಿನಾಯಗಂ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]], [[ವಂದನಾ]]
|-
| ೧೯೭೮ || ''[[ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ]]'' ||  || [[ವಿ.ಸೋಮಶೇಖರ್]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸಾವಿತ್ರಿ(ನಟಿ)|ಸಾವಿತ್ರಿ]], [[ಪದ್ಮಪ್ರಿಯ]]
|-
| ೧೯೮೦ || ''[[ಆರದ ಗಾಯ]]'' ||  || [[ವಿ.ಸೋಮಶೇಖರ್]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಗಾಯತ್ರಿ (ನಟಿ)|ಗಾಯತ್ರಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಕುಲ ಪುತ್ರ]]'' ||  || [[ಟಿ.ರಾಮಣ್ಣ]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಗಾಯತ್ರಿ (ನಟಿ)|ಗಾಯತ್ರಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಗೀತಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಗೀತಾ]]'' ||  || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಅಕ್ಷತಾ ರಾವ್]]
|-
| ೧೯೮೩ || ''[[ಒಂದೇ ಗುರಿ]]'' ||  || [[ಭಾರ್ಗವ]] || [[ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್]], [[ಮಾಧವಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಶಬ್ಧವೇದಿ]]'' ||  || [[ಎಸ್.ನಾರಾಯಣ್]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಜಯಪ್ರದಾ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಅಭಿ]]'' ||  || [[ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು]] || [[ಪುನೀತ್ ರಾಜಕುಮಾರ್]], [[ರಮ್ಯ]]
|}

{{ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಾಯಕಿಯರು}}

{{Unreferenced}}
{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ]]
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು]]
[[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು]]</text>
      <sha1>p5nw2bkc6ty6kysml14211en13i26eb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383764</id>
      <parentid>1383762</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T14:51:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <origin>1383764</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8718" sha1="1ycaw25d7ufhxprot5cse10zhc5so6a" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ
| image =Sowcar Janaki.jpg
| imagesize =
| caption = ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ
| birth_name = ಶಂಕರಮಂಚಿ ಜಾನಕಿ
| birth_date = ೧೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೩೧
| birth_place = [[ರಾಜಮಂಡ್ರಿ]], [[ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ]]
| death_date = 21 ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬
| death_place = ಚೆನ್ನೈ, ಭಾರತ
| othername =
| occupation = ನಟಿ
| years_active = ೧೯೪೯–೨೦೨೬
| spouse = ಶಂಕರಮಂಚಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ರಾವ್ (೧೯೪೭)
| partner =
| website =
| academyawards =
| afiawards =
| arielaward =
| baftaawards =
| bfjaawards =
| cesarawards =
| emmyawards =
| filmfareawards =
| geminiawards =
| goldencalfawards =
| goldenglobeawards =
| goldenraspberryawards =
| goyaawards =
| grammyawards =
| iftaawards =
| laurenceolivierawards =
| naacpimageawards =
| nationalfilmawards =
| sagawards =
| tonyawards =
| awards =
}}

[[ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ|ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ]] ನಾಯಕಿಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜಾನಕಿ ಅವರು ನಟಿಸಿದ ''ಸಾಹುಕಾರು'' ಚಿತ್ರದ ನಂತರ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಎಂದೇ ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು.

ಅವರು ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ 'ದೇವಕನ್ನಿಕಾ'. 'ಸಾಹುಕಾರ್' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯ ಅಭಿನಯದಿಂದಾಗಿ ಸಾಹುಕಾರ್ ಎಂಬ ನಾಮಧೇಯ ಅವರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿತು. ಭಾಷೆಗಳ ಗಡಿ ಮೀರಿ ಪ್ರಮುಖ ನಟಿಯಾಗಿ ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುಂಚೆ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿದ್ದರು.

ಗೌರಿ, ಭಾಗ್ಯ ಚಕ್ರ, ಕನ್ಯಾರತ್ನ, ರತ್ನಗಿರಿ ರಹಸ್ಯ, ಸ್ಕೂಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೇ ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ, ಕುಲಪುತ್ರ, ಶಬ್ದವೇದಿ ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಮನೆಮಾತಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಇವರ ಸಿನಿಮಾ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿನ ಸಾಧನೆಗೆ ಕನ್ನಡ ವಾಕ್ಚಿತ್ರ ಅಮೃತೋತ್ಸವ, ಕಲೈಮಾಮಣಿ, ಎಂ.ಜಿ.ಆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಸಂದಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಮತ್ತೋರ್ವ ಜನಪ್ರಿಯ ತಾರೆ &quot;ಕೃಷ್ಣ ಕುಮಾರಿ&quot; ಇವರ ತಂಗಿ.

==ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ ಅಭಿನಯದ ಚಿತ್ರಗಳು==
====ಕನ್ನಡ====
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! ವರ್ಷ !! ಚಿತ್ರ !! ಪಾತ್ರ !! ನಿರ್ದೇಶನ !! ಭೂಮಿಕೆ
|-
| ೧೯೫೪ || ''[[ದೇವಕನ್ನಿಕಾ]]'' || || [[ಜಿ.ಆರ್.ರಾವ್]] || [[ಇಂದುಶೇಖರ್]]
|-
| ೧೯೫೫ || ''[[ಆದರ್ಶ ಸತಿ]]'' || || ಚಿತ್ರಾಪು ನಾರಾಯಣ ಮೂರ್ತಿ || [[ಆರ್.ನಾಗೇಂದ್ರ ರಾವ್]], [[ಜಮುನಾ]]
|-
| ೧೯೫೫ || ''[[ಭಾಗ್ಯಚಕ್ರ]]'' || || [[ವೈ.ವಿ.ರಾವ್]] || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೬ || ''[[ಭಾಗ್ಯೋದಯ]]'' || || ಪಿ.ವಿ.ಬಾಪು || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೬ || ''[[ಸದಾರಮೆ]]'' || || [[ಕೆ.ಆರ್.ಸೀತಾರಾಮ ಶಾಸ್ತ್ರಿ]] || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೫೭ || ''[[ರತ್ನಗಿರಿ ರಹಸ್ಯ]]'' || || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]], [[ಜಮುನಾ]], [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]]
|-
| ೧೯೫೮ || ''[[ಸ್ಕೂಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್]]'' || || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]], [[ಶಿವಾಜಿ ಗಣೇಶನ್]]
|-
| ೧೯೫೯ || ''[[ಮಹಿಷಾಸುರ ಮರ್ಧಿನಿ]]'' || || [[ಬಿ.ಎಸ್.ರಂಗಾ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸಂಧ್ಯಾ]]
|-
| ೧೯೬೨ || ''[[ದೈವ ಲೀಲೆ]]'' || || ಸಿ.ಎಸ್.ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಕನ್ಯಾರತ್ನ]]'' || || ಜೆ.ಡಿ.ತೋಟನ್ || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಲೀಲಾವತಿ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಗೌರಿ]]'' || || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಮಲ್ಲಿ ಮದುವೆ]]'' || || ಜಿ.ಆರ್.ನಾಥನ್ || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಲೀಲಾವತಿ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಸತಿ ಶಕ್ತಿ]]'' || || [[ಕಣಗಾಲ್ ಪ್ರಭಾಕರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]]
|-
| ೧೯೬೩ || ''[[ಸಾಕು ಮಗಳು]]'' || || [[ಬಿ.ಆರ್.ಪಂತುಲು]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಕಲ್ಪನಾ]], [[ರಾಜಾಶಂಕರ್]]
|-
| ೧೯೬೪ || ''[[ನವಕೋಟಿ ನಾರಾಯಣ]]'' || || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]]
|-
| ೧೯೬೮ || ''[[ಅರುಣೋದಯ]]'' || || ಸಿ.ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]], [[ರಾಜಶ್ರೀ]]
|-
| ೧೯೬೮ || ''[[ಮನಸ್ಸಾಕ್ಷಿ]]'' || || [[ಎಸ್.ಕೆ.ಎ.ಚಾರಿ]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಭಾರತಿ]]
|-
| ೧೯೬೯ || ''[[ಅದೇ ಹೃದಯ ಅದೇ ಮಮತೆ]]'' || || [[ಎಂ.ಎನ್.ಪ್ರಸಾದ್]] || [[ಉದಯಕುಮಾರ್]], [[ಜಯಂತಿ]], [[ಎಂ.ವಿ.ರಾಜಮ್ಮ]], [[ರಮೇಶ್]]
|-
| ೧೯೬೯ || ''[[ನಿರಪರಾಧಿ]]'' || || ಬಿ.ವಲ್ಲಿನಾಯಗಂ || [[ಕಲ್ಯಾಣ್ ಕುಮಾರ್]], [[ವಂದನಾ]]
|-
| ೧೯೭೮ || ''[[ತಾಯಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮಗ]]'' || || [[ವಿ.ಸೋಮಶೇಖರ್]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸಾವಿತ್ರಿ(ನಟಿ)|ಸಾವಿತ್ರಿ]], [[ಪದ್ಮಪ್ರಿಯ]]
|-
| ೧೯೮೦ || ''[[ಆರದ ಗಾಯ]]'' || || [[ವಿ.ಸೋಮಶೇಖರ್]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಗಾಯತ್ರಿ (ನಟಿ)|ಗಾಯತ್ರಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಕುಲ ಪುತ್ರ]]'' || || [[ಟಿ.ರಾಮಣ್ಣ]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಗಾಯತ್ರಿ (ನಟಿ)|ಗಾಯತ್ರಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಗೀತಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ಗೀತಾ]]'' || || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]] || [[ಶಂಕರ್ ನಾಗ್]], [[ಅಕ್ಷತಾ ರಾವ್]]
|-
| ೧೯೮೩ || ''[[ಒಂದೇ ಗುರಿ]]'' || || [[ಭಾರ್ಗವ]] || [[ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್]], [[ಮಾಧವಿ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಶಬ್ಧವೇದಿ]]'' || || [[ಎಸ್.ನಾರಾಯಣ್]] || [[ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಜಯಪ್ರದಾ]]
|-
| ೧೯೮೧ || ''[[ಅಭಿ]]'' || || [[ದಿನೇಶ್ ಬಾಬು]] || [[ಪುನೀತ್ ರಾಜಕುಮಾರ್]], [[ರಮ್ಯ]]
|}

{{ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಾಯಕಿಯರು}}

{{Unreferenced}}
{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ]] [[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು]] [[ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು]]</text>
      <sha1>1ycaw25d7ufhxprot5cse10zhc5so6a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23314</id>
    <revision>
      <id>1383766</id>
      <parentid>1380105</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:25:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383766</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="48122" sha1="fnpgc2ddso6e9ymuur3z7i3yf6ky8ck" xml:space="preserve">'''ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ'''ವು (ಸಿಪಿಐ), ಗೃಹಸ್ಥರು ಖರೀದಿಸಿದ ಗ್ರಾಹಕ ಸರಕುಗಳು ಮತ್ತು ಪಡೆದ ಸೇವೆಗಳ ಅಂದಾಜು ಬೆಲೆಯನ್ನು ಅಳತೆ ಮಾಡುವುದು. ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವು, ನಿಗದಿತ ಅಳತೆಯ ಗೃಹ ಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು, ಒಂದು ನಗರ, ಕ್ಷೇತ್ರ ಅಥವಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅವಧಿಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದಕ್ಕೆ ಆಗುವ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆ. ಈ [[ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವು]] ನಿರ್ಧಾರಿತವಾಗುವುದು, ಒಂದು ಮಾನದಂಡದಲ್ಲಿ,ಒಂದು ನಗರದಲ್ಲಿ- ಮಾದರಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಒಂದು ಗುಂಪಿನ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುವುದರಿಂದ.&lt;ref&gt;{{cite book |last= Sullivan |first= Arthur |authorlink=  |coauthors= Steven M. Sheffrin |title= Economics: Principles in action |publisher= Prentice Hall |date= 2003 |location= [[Upper Saddle River, New Jersey]] |pages= 339 |url= https://www.savvas.com/index.cfm?locator=PSZu4y&amp;PMDbSiteId=2781&amp;PMDbSolutionId=6724&amp;PMDbSubSolutionId=&amp;PMDbCategoryId=815&amp;PMDbSubCategoryId=24843&amp;PMDbSubjectAreaId=&amp;PMDbProgramId=23061 |doi=  |id=  |isbn= 0-13-063085-3 |access-date= 2021-03-01 |archive-date= 2018-12-26 |archive-url= https://web.archive.org/web/20181226045718/https://www.savvas.com/index.cfm?locator=PSZu4y&amp;PMDbSiteId=2781&amp;PMDbSolutionId=6724&amp;PMDbSubSolutionId=&amp;PMDbCategoryId=815&amp;PMDbSubCategoryId=24843&amp;PMDbSubjectAreaId=&amp;PMDbProgramId=23061 |url-status= dead }}&lt;/ref&gt; [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಂ]]ನ [[CPI]],[[RPI]] ಮತ್ತು  [[RPIX]]ಗಳೂ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಂಬಂದ್ಧವುಳ್ಳದ್ದೇ ಆದರೂ ಅವು ವಿವಿಧ ಶಬ್ದಗಳೇ. ಅನೇಕ [[ಬೆಲೆ ಸೂಚಿಗಳಲ್ಲಿ]] ಇದೊಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾಡುವ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ. [[ಹಣದುಬ್ಬರ]]ವನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸ ಬೇಕಾದರೆ CPIನಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಶೇಖಡವಾರು ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅಳೆಯ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮಜೂರಿ, ಸಂಬಳಗಳು, [[ಪಿಂಚಿಣಿ]]ಯನ್ನು ಮತ್ತು  ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಂದದ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಕ ಮಾಡಲು CPI ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಅಂದರೆ ಹಣದ ನೈಜ ಮೌಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹಣದುಬ್ಬರದ ಪರಿಣಾಮದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ : ಮಾಧ್ಯಮದ ವಿನಿಮಯ) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ [[ಗಣತಿ]] ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಲೆಕ್ಕ]]ದ ಜೊತೆ ಸಿಪಿಐ ಕೂಡ ಅತ್ಯಂತ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಗಮನಿಸಲ್ಪಡುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು.

== ಪರಿಚಯ ==
ಸಿ.ಪಿ.ಐ ಅನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಎರಡು ರೀತಿಯ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಬೇಕೇಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ : ಬೆಲೆಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನದ ಮಾಹಿತಿ.(ಲೇಖನದುದ್ದಕ್ಕೂ ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ weight ಪದಕ್ಕೆ ಸಮತೋಲನ ಎಂದು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ) ಬೆಲೆಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು, ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಮಾರಾಟದ ಹೊರಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ, ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ಖರ್ಚುಗಳ ದಶಮಾಂಶ ಪಾಲನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುವುದೇ ಸಮತೋಲನದ ಮಾಹಿತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಈ ಸಮತೋಲನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಒಂದು ನಮೂನೆಯಷ್ಟು ಗೃಹಕೃತ್ಯದ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಒಂದು ನಮೂನೆಯಷ್ಟು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರ ಮಾಹಿತಿಯಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಕೆಲವು ನಮೂನೆಯನ್ನು ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು  [[ಸಂಭಾವನೀಯ ನಮೂನೆ]] ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯಜ್ಞಾನದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ ಉದ್ದೇಶಿತ ನಮೂನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇದು ನಂಬಲರ್ಹವಾದ ಮಧ್ಯಂತರ ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ಅನುಮತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದುದರಿಂದ, ನಮೂನೆಯಲ್ಲಿನ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಡೆಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಒಂದೇಒಂದು ಅಂದಾಜು ಬೇಕಾಗಿರುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸರಕುಗಳು ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಕ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ವಿವಿಧ ಗ್ರಾಹಕ ಘಟಕದ ವೆಚ್ಚಗಳು ಊಟ, ವಸತಿ, ಬಟ್ಟೆ ಮುಂತಾದವು, ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ಸಮತೋಲನದ ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಇವು ಉಪ-ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಾಗುತ್ತದೆ. ತುಂಬಾ ವಿವರವಾದ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಹಂತದಲ್ಲಿ, (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸ್ಯಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋದ ಮಳಿಗೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾದ ಪುರುಷರ ಶರ್ಟುಗಳು ಮಾರಾಟವಾದರೆ) ಸವಿವರವಾದ ಸಮತೋಲನದ ಮಾಹಿತಿಯು ಲಭ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಆದುದರಿಂದ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಉತ್ಪನ್ನದ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವಿಲ್ಲದ [[ಗಣಿತ]] ಅಥವಾ [[ರೇಖಾಗಣಿತದ ಸರಾಸರಿ]]ಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.  (ಏನೇ ಆಗಲಿ, ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ [[ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನರ್]] ಮಾಹಿತಿಯ ಬಳಕೆ ಸವಿವರವಾದ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಸಮತೋಲನದ ಮಾಹಿತಿಯು ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.) ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿತ ತಿಂಗಳಿನ ಬೆಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಉನ್ನತ ಹಂತದ ಮೊತ್ತವಾಗಲು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾರೆ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಲು ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗಿರುವ ಸಮತೋಲನಗಳು, ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಗ್ರಾಹಕರ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ ಇದನ್ನು ನಂಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದುದರಿಂದ ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಸ್ಥಿರ-ಸಮತೋಲನದ ಸೂಚ್ಯಂಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇದು ಅಪರೂಪದ ನೈಜ [[ಲ್ಯಾಸ್ಪಿಯಿರೆಸ್ ಸೂಚ್ಯಂಕ]] ಯಾಕೆಂದರೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮತೋಲನ-ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಅವಧಿ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ-ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಅವಧಿ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ಒಂದು ತಿಂಗಳು, ತಾಳೆ ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ. ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಬಳಸುವ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲು ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಯಾಕೆಂದರೆ ಗೃಹಕೃತ್ಯದ ಖರ್ಚಿನ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಜೊತೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟು ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಯೋಗ್ಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಬೆಲೆ-ಉಲ್ಲೇಖಿತ ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಿಂಗಳಿನ ಕಾಲಾವಧಿಯ ಮಧ್ಯ ಇರುವ ಖರ್ಚಿನ ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸಂಬಂದ್ಧಿಸಲಾಗಿದೆ. [[ಸೂಚ್ಯಂಕ ಸೂತ್ರ]]ದ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ  ತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಅದನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ತಾತ್ವಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತಿಗಳು ಕರೆಯುವ [[ಜೇವನವೆಚ್ಚದ ಸೂಚ್ಯಂಕ]]ವನ್ನೂ ಅಂದಾಜಿಸುವಂತೆ ತೋರ್ಪಡಿಸಬಹುದು. ಇಂಥ ಸೂಚ್ಯಂಕವು, ಹೇಗೆ ಗ್ರಾಹಕ ವೆಚ್ಚವು ಬೆಲೆಗಳ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಜನರು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬದುಕನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.  ಅಂದಾಜುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವಾನ್ವಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಲೆಕ್ಕಿಸಬಹುದು ಆದರೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿ ಮಾಸಿಕವೂ ಅಥವಾ ಇನ್ನೂ ಶೀಘ್ರವೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಬೇಕು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಗಮನೀಯವಾಗಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡೆನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಸೂಚ್ಯಂಕದ ತತ್ವಗಳೆಂದರೆ ಅದು ಜೀವಂತ ಸೂಚ್ಯಂಕ (ಸತತ ಬಳಕೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ)ದ ನೈಜ ಬೆಲೆಯಿಂದ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಲ್ಲೇ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆದಿರುತ್ತದೆ, ಯೂರೋಪ್‌ನ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾವಹಾರಿಕವಾಗಿರಿಸಲಾಗಿದೆ.
 
ಸೂಚ್ಯಂಕದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಹೊರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ  ಪರಿಗಣಿಸದೆ ಹೊರಗಿಡಬಹುದಾಗಿದೆ; ರೂಢಿಯಲಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ದೇಶದೊಳಗೇ ಮಾಡುವ ವೆಚ್ಚವನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸದೆ ಹೊರಗಿಡಬಹುದಾಗಿದೆ; ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ಕೂಡ ಇದರಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸದೆ ಹೊರಗಿಡಬಹುದಾಗಿದೆ; ತುಂಬಾ ಶ್ರೀಮಂತ ಜನರನ್ನು ಅಥವಾ ತೀರಾ ನಿರ್ಗತಿಕರನ್ನು ಕೂಡ ಹೊರಗಿಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಉಳಿತಾಯ ಮತ್ತು ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೂಡ ಯಾವಗಲೂ ಹೊರಗಿಡಬಹುದು, ಆದಾಗ್ಯೂ ವಿಮೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಪಡೆದ ಸೇವೆಗಳಿಗಾಗಿ ವ್ಯಯಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇರಿಸಬಹುದು.

ಸೂಚ್ಯಂಕ ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಬೇಸ್ ವರ್ಷ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಮತೋಲನ-ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಅವಧಿಗೂ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ-ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಅವಧಿ ಎರಡಕ್ಕೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಮಯದ ಸರಣಿಯನ್ನು ಮರು ಶ್ರೇಣಿಗೊಳಿಸಿಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಸೂಚ್ಯಂಕ ಉಲ್ಲೇಖಿತ-ಅವಧಿಯನ್ನು 100ಕ್ಕೆ ಸಮ ಮಾಡುವುದಾಗಿದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಸಮತೋಲನವು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವಂತಹುದೇ ಆದರೆ ಅದು ದುಬಾರಿ ಸೂಚ್ಯಂಕ, ಹಳೆಯ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ-ಪ್ರಸ್ತುತ ಖರ್ಚು ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನದ ಉಲ್ಲೇಖಿತ-ಅವಧಿಯ ನಡುವಣ ಭಿನ್ನತೆಯು ಅಗಾಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆ: 22,000 ಮಳಿಗೆ ಮತ್ತು 35,000 ಬಾಡಿಗೆಯ ಘಟಕಗಳಿಂದ 95,000 ಸರಕುಗಳ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಸರಾಸರಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಮಾಡಲಾಗಿರುತ್ತದೆ: ವಸತಿ: 41.4%, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯ: 17.4%, ಸಾರಿಗೆ: 17.0%, ಔಷಧೋಪಚಾರ: 6.9%, ಇತರೆ: 6.9%, ಬಟ್ಟೆಬರೆ: 6.0%, ಮನರಂಜನೆ: 4.4%. ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು (43%) CPI ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;ಬ್ಲೂಂಬರ್ಗ್ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್ ನ್ಯೂಸ್, ಸೋಷಿಯಲ್ ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಷನ್&lt;/ref&gt;

'''CPI= (ಉತ್ಪನ್ನ&lt;sub&gt;ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ&lt;/sub&gt; X ಬೆಲೆ&lt;sub&gt;ಪ್ರಸ್ತುತ&lt;/sub&gt;)/(ಉತ್ಪನ್ನ&lt;sub&gt;ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ&lt;/sub&gt; X ಬೆಲೆ1&lt;sub&gt;1987*&lt;/sub&gt;)'''

== ಅಧಿಕಾನುಕೂಲ ==
=== ಸಮತೋಲನಗಳು ಮತ್ತು ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ===
ಸಮತೋಲನಗಳನ್ನು ಒಂದರ ದಶಮಾಂಶವಾಗಿ ಅಥವಾ ಅನುಪಾತವು ಒಂದಕ್ಕೆ ಮೊತ್ತವಾಗುವಂತೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಹೇಗೆಂದರೆ ಶೇಖಡವಾರುಗಳು 100ಕ್ಕೆ ಮೊತ್ತವಾಗುವಂತೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿ ಮಿಲ್ಲಿ 1000ಕ್ಕೆ ಮೊತ್ತವಾಗುವಂತೆ.

ಯೂರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆಯ ಸಮನ್ವಯವುಳ್ಳ ಸೂಚ್ಯಂಕವು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರತಿ ರಾಷ್ಟ್ರವು ಸುಮಾರು 80 ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಅವುಗಳ ಅಧಿಕಾನುಕೂಲ ಸಂಬಳದ ಸರಾಸರಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮನ್ವಯ ಸೂಚ್ಯಂಕದಷ್ಟು ಸಂಯೋಜನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ಸಮತೋಲನಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಸಮತೋಲನದ ಮೊತ್ತಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಈ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಕಾರವಿರುತ್ತದೆ, ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂಥೆ ಸರಿಯಾದ ವರ್ಗೀಕರಣದ್ದಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಪರ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಒಂದೆಡೆ ಗುಂಪು ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಯಾವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಯು ಸಮಾಂತರದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವುದೋ ಅವು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತವಾಗಬಹುದು.

ಇಂಥ ಕೆಲವು ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಸವಿವರವಾದ ಮರು ಸಮತೋಲನ ಮಾಡಿ ಲಭ್ಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರ ಎಣಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಬೆಲೆ ಅವಲೋಕನವನ್ನು ಕೂಡ ಸಮತೋಲನ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಏಕೈಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಿದ್ದು, ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ಸಂಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಲಭ್ಯ ಮಾಡುವ ಪ್ರಸಂಗವು ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ ಆಗಿರಬಹುದು. ಅನೇಕ ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಏನೇ ಆದರೂ ಸಮತೋಲನವು ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸರಾಸರಿ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ಸಮತೋಲನದ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಮತೋಲನವು ಅದರ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಷಿಕ ವೆಚ್ಚದ ದಶಮಾಂಶಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ’ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸರಾಸರಿ’ ಎನ್ನುವುದು ವೆಚ್ಚಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಆವಯವ, ಇದರಲ್ಲೊಂದು ಸಮತೋಲನವಿರುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅದರ ಉಪ-ಆವಯವಗಳಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವು ಇಲ್ಲದೆ ಅಭಾವವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ:
ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಸಮತೋಲನದ ಸರಾಸರಿ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪುರುಷರ ಶರ್ಟುಗಳಿಗೆ, ರೈನ್‌ಕೋಟ್‌ಗಳಿಗೆ, ಮಹಿಳಾ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಇತ್ಯಾದಿ) ಯು ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಾಗುತ್ತವೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹೊರ ಉಡುಪುಗಳು)

ಇವುಗಳ ಸಮತೋಲನದ ಸರಾಸರಿಗಳು ಉನ್ನತ ಹಂತದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬಟ್ಟೆಬರೆ) ಮತ್ತು ಇದರ ಸರಾಸರಿ ಸಮತೋಲನವು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಮೊತ್ತದ ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಉಡುಗೆ ಮತ್ತು ಕಾಲ್ದೊಡಿಗೆ).

ಕೆಲವು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಉಪ-ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಸರಕುಗಳ ಹಾಗೂ ಸೇವೆಗಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಉತ್ಪನ್ನ ವಾರ್ತಾ ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟಲ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಾದ್ಯಂತ ಏಕ ಬೆಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಕ್ಷೇತ್ರ ಅಥವಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಹಾಗೂ ಎರಡು ಹೊರಗುಂಡಿಗಳ ನಡುವೆ ಬೆಲೆಗಳು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಆಗಬಹುದು, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಹೊರಗುಂಡಿಗಳ ಶೈಲಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ವಿವರಾತ್ಮಕ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಅದರದೇ ಆದ ಸಮತೋಲನವಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಉತ್ತರದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸೂಪರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಲ್ಪಡುವ ಸ್ಲೈಸ್ಡ್ ಬ್ರೆಡ್‌ಗಳ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತ.

ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಉತ್ಪನ್ನವು ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಹೊರಗಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ’ಸಮತೋಲನರಹಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ’. ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುವ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುವ ಒಂದು ನಮೂನೆಯ ಹೊರಗಿಂಡಿಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಆಗ ಸ್ವಯಂ ಸಮತೋಲನದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೊತ್ತದ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸಬಹುದು. ಅದೇ ರೀತಿ, ಗೊತ್ತಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಪಾಲುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದಾಗ,ಅಂದಾಜಿನಲ್ಲಿಯೂ, ಆವಲೋಕಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಅವುಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಅನುಪಾತವಾಗಿ  ನಿಗದಿಪಡಿಸಬಹುದು.

=== ಅಂದಾಜಿಸುವ ಸಮತೋಲನಗಳು ===
ಮೇಲ್ಕಾಣಿಸಿರುವ, ಹೊರಗಿಂಡಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪರಿಮಾಣಗಳು ಅಂದರೆ ಸಮತೋಲನಗಳ ಅಂದಾಜುವಿನಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಶೈಲಿಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ವೆಚ್ಚಗಳ ವಿಂಗಡನೆಯನ್ನು ಒಳಪಟ್ಟಿರುವುದು, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸಮತೋಲನಗೊಂಡಿರುವ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಎರಡು ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.

* ವೆಚ್ಚಗಳ, ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ ಉಲ್ಲೇಖಿತ-ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ವ್ಯಯಿಸುವ ಮೊತ್ತದ ವಿಂಗಡನೆಯನ್ನು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವಿವರದ ಶ್ರೇಣಿಯಿರುತ್ತದೆ.
* ಅತ್ಯಂತ ಸವಿವರವಾದ ವರ್ಗಗಳ ನಡುವೆ ಬೆಲೆಯು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು.

ಸಮತೋಲನವು ಎಷ್ಟು ವಿವರದವರೆಗೂ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಪರಿಮಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. UKನಲ್ಲಿ RPI ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ’ವ್ಯಯ’ಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದ್ಧಿಸಿದ್ದಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಉಲ್ಲೇಖಿತ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಖಾಸಗಿ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮಂದಿಯಲ್ಲಿ,  a) ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಒಟ್ಟು ವರಮಾನದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಕಾಲು ಪಾಲು ಹಣವನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಬೊಕ್ಕಸದಿಂದ ಪಡೆಯುವವರನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು b) ಅಧಿಕ ವರಮಾನವುಳ್ಳ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿನ,ಮನೆ ಒಟ್ಟು ಮಂದಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಆದಾಯವು ಶೇಖಡ ನಾಲ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ ಆದುದರಿಂದ ಇದನ್ನೂ ಹೊರತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವೆಂದರೆ, ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಗುಂಪುಗಳ ಪೂರ್ಣ ವ್ಯಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದ್ಧಪಟ್ಟ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು.

ಯಾವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಯು ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವುದೋ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ :
* ಆದರ್ಶಪ್ರಾಯವಾದ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವುದರಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೀತಿಯ ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳಿಗೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ, ಸವಿವರವಾದ ವರ್ಗ ವ್ಯಯದ ವೆಚ್ಚಗಳ ಅಂದಾಜು ಇರುತ್ತದೆ. 
* ಅದೇ ಇನ್ನೊಂದು ತೀರದಲ್ಲಿ, ವೆಚ್ಚಗಳ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳಿಲ್ಲದೆ ಬರೀ ಜನಸಂಖ್ಯೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಉತ್ತರದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ 24%) ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಶೈಲಿಯ ವ್ಯಯದ ವಿಶಾಲ ವರ್ಗದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂದಾಜುಗಳ ಪಾಲು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೂಪರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಲ್ಪಡುವ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ 70% ಭಾಗ) ಉತ್ತರದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸೂಪರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಲ್ಪಡುವ ಸ್ಲೈಸ್ಡ್ ಬ್ರೆಡ್‌ಗಳ ಸಮತೋಲನವು ಒಟ್ಟು ವ್ಯಯದ ಸ್ಲೈಸ್ಡ್ ಬ್ರೆಡ್‌ನ ಪಾಲು × 0.24 × 0.7 ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅನೇಕ ದೇಶಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಈ ಎರಡು ತೀರಗಳ ನಡುವೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಆದಷ್ಟೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.

=== ಸಮತೋಲನ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಬಳಸುವ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಗುಣಸ್ವರೂಪ ===

ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಕಾರಣ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಮೂಲವು ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಎಲ್ಲಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೌಟಂಬಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ನಿಯತಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಡೆಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ವ್ಯಯ ವೆಚ್ಚದ ವಿಂಗಡನೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಬಳಸಿರುವ ವೆಚ್ಚಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯದಾಗಿರಬಹುದು. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ:
* ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದರೂ ಕೌಟುಂಬಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಭೇಟಿಗಾರರ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿರುವುದಿಲ್ಲ. 
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ [[ಹೊರಿಸಿರುವ ಬಾಡಿಗೆ]] ಗಳು ಸೇರಿರುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅವು ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. 
 
ಅಗತ್ಯ ಸಮನ್ವಯಗಳೊಡನೆಯೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕಗಳ ಅಂದಾಜು ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ-ಶೈಲಿಯ ವಿಂಗಡನೆಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ''ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳ ಮೂಲಗಳು''  ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಬಲಿಷ್ಠವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಕೌಟುಂಬಿಕ ವೆಚ್ಚದ ನಮೂನೆಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಂಗಡನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇವಕ್ಕೆ ಜೀವನ ಶೈಲಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ವ್ಯಯದ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಿನ್ನತೆಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದಕೊಡಲು ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಿವೆ. ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸಂಶೋಧನಾ ವರದಿಗಳು, ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಶೈಲಿಯ ವಿಂಗಡನೆಯನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಅಪರೂಪವಾಗಿ COICOP ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ಸಂವಾದಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬಾರ್‌ಕೋಡ್‌ಗಳ ಸ್ಕ್ಯಾನರ್ ಬಳಕೆಯು, ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟದ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರವಾದ ನಗದು ನೊಂದಣಿಯ ಮುದ್ರಿತ ರಶೀತಿಗಳನ್ನು ಅಂಗಡಿಯವರು ಒದಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಕೌಟುಂಬಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ದ್ವೀಪವೊಂದರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದವರು ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದ ಒಟ್ಟು ಸರಕುಗಳ ದಾಖಲೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು ಆದರೆ ಈ ರೀತಿ ಪೂರ್ಣವಿವರದ ರಶೀತಿ ಕೊಟ್ಟಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಾದಿರಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅದು ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದ ಸರಕುಗಳ ವಿಂಗಡನೆಯುಳ್ಳ ವಿವರವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲಾ ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನೂ ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಅದರಿಂದ ನಿಖರತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುತ್ತಿತ್ತು, ಹೊರೆ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತಿತ್ತು, ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದ ಸರಕಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವಿವರವೂ ದೊರಕುತ್ತಿತ್ತು, ಎಲ್ಲಿ ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದ್ದು ಎಂದೂ ಕೂಡ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಹೊರಗಿಂಡಿಗಳ ಸಮತೋಲನವೂ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಎರಡು ಸಾಮಾನ್ಯ ತತ್ವಗಳು ಇವೆ: ಲಭ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಬಳಸುವುದು ಮತ್ತು ನಿಖರವಲ್ಲದ ಅಂದಾಜು  ಇಲ್ಲದಿರುವುದಷ್ಟೇ ಉಪಯೋಗ ಎಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸುವುದು.

=== ಮರು ಸಮತೋಲನ ಮಾಡುವುದು ===
ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸುವಾಗ, ಮಾದರಿಯಾಗಿಡುವುದಾದರೆ, ಸಮತೋಲನವು ಪ್ರಸಕ್ತ ವಾರ್ಷಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುವ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಅದು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳ ಅಂದಾಜು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಹಿಂದಿನ ವೆಚ್ಚಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೌಟುಂಬಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಅಂದಾಜು ಕಡಿಮೆ ಗುಣ ಮಟ್ಟದ್ದು ಎಂದು ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ವರ್ಷದ ಸರಾಸರಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಸಂಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ ಆಗ ಕಡಿಮೆ ಹಂತದ ಸರಾಸರಿಯು ಹಳೆಯ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ ವಿನ: ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಂತದ ಸಮತೋಲನಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಆಗಾಗ ಮರು ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳ ಇಲಾಖೆಗೆ ಖರ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವೆಚ್ಚಗಳ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮಯ ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಸೇವೆಗೆ ಚಂದಾದಾರರಾಗುವ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮಯ ವಿಳಂಬವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ಯಾಮರಾದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಸಮತೋಲನದ ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸುವಾಗ ಫಿಲ್ಮ್ ಕ್ಯಾಮರಾದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸರಾಸರಿಗೇ ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

== ಇತಿಹಾಸ ==
1971 ಮತ್ತು 1977ರ ನಡುವೆ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ CPI  47%ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ ಕಂಡಿತು.&lt;ref name=&quot;'70s 324&quot;&gt;{{cite book |title= How We Got Here: The '70s|last= Frum|first= David|authorlink= David Frum|coauthors= |year= 2000|publisher= Basic Books|location= New York, New York|isbn= 0465041957|page= [https://archive.org/details/howwegothere70sd00frum/page/324 324]|pages= |url=https://archive.org/details/howwegothere70sd00frum}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
1955ರಿಂದೀಚೆಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕವು 2009ರಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಿತು.&lt;ref&gt;Harper's Magazine http://harpers.org/archive/2009/04/WeeklyReview2009-04-21&lt;/ref&gt;

== ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ ==
&lt;div&gt;
* [[ದೇಶಗಳ ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ]]
* [[ಕೇಂದ್ರ ಹಣದುಬ್ಬರ]]
* [[ಜೀವನ ವೆಚ್ಚ ಸೂಚ್ಯಂಕ]]
* [[FRED (ಫೆಡರಲ್ ರಿಸರ್ವ್ ಎಕಾನಮಿಕ್ ಡಾಟಾ)]]
* [[ಹಾರ್ಮನೈಸ್ಡ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಆಫ್ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸಸ್]] (HICP)
* [[ಹೀಡೋನಿಕ್ ರಿಗ್ರೆಷನ್]]
* [[ಹೌಸ್ ಹೋಲ್ಡ್ ಫೈನಲ್ ಕನ್ಸಂಪ್ಶನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೆಂಡೀಚರ್]] (HFCE)
* [[GDP ಇಳಿಸುವವ]]
* [[ಹಣದುಬ್ಬರದ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸುವುದು]]
* [[ಲಿಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಎಕಾನಮಿಕ್ಸ್ ಟಾಪಿಕ್ಸ್]]
* [[ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್]] (ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಆಫ್ ಗುಡ್ಸ್)
* [[ಪರ್ಸನಲ್ ಕನ್ಸಂಪ್ಶನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೆಂಡಿಚ್ಯೂರ್ಸ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್]] (PCEPI)
* [[ಪ್ರೊಡ್ಯೂಸ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್]] (PPI)
* [[ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಬೈಯಾಸ್]]
* [[RPIX]]
* [[ಪರ್ಯಾಯ]]
* [[ವಿಶ್ವ ಹಣದುಬ್ಬರದ ಸಮಸ್ಯೆ]]
&lt;/div&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{Morefootnotes|date=October 2008}}
{{Refimprove|date=January 2009}}
{{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==
* [http://www.ilo.org/public/english/bureau/stat/guides/cpi/index.htm ILO CPI ಮ್ಯಾನ್ಯೂಲ್] ಈ ದೊಡ್ಡ ಕೈಪಿಡಿಯನ್ನು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಅಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿರುವುದಾಗಿದೆ, ಇದು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಗ್ರಾಹಕ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳ ಕಾರ್ಯ ಹಾಗೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
* [http://fraudsofindia.blogspot.com/2009/03/india-misleads-on-inflation-figures.html ಇಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮಿಸ್‌ಲೀಡಿಂಗ್ ಆನ್ ಇಟ್ಸ್ ಇನ್‌ಫ್ಲೇಷನ್ ಫಿಗರ್ಸ್?] ಮಾರ್ಚ್‌ನ ದಸ್ತಾವೇಜನ್ನು ಓದಿ
* [http://mycpi.info myCPI.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150801233428/http://mycpi.info/ |date=2015-08-01 }} ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಫಾರ್ ಎಸ್ಟಾಬ್ಲಿಷಿಂಗ್ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟಿವ್ CPI ಡಾಟಾ ಬೇಸ್ಡ್ ಆನ್ ಯೂಸರ್ಸ್ ಇನ್ ಪುಟ್ಟಿಂಗ್ ಆಂಡ್ ಟ್ರಾಕಿಂಗ್ ಥೇರ್ ಪರ್ಸನಲ್ CPI.
* [https://web.archive.org/web/20040503195243/http://www.econ.ubc.ca/diewert/purpose.pdf &quot;ದಿ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ನಂಬರ್ ಪರ್ಪಸ್&quot;]: ಆರ್ಥಿಕ ತಜ್ಞ W.E. ಡೈವೆರ್ಟ್ ಬರೆದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಲೇಖನ

;ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೇಶಗಳು
* ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ 
** [http://www.numbeo.com/cost-of-living/rankings.jsp ವರ್ಲ್ಡ್‌ವೈಡ್ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಪರ್ ಸಿಟಿ ಯೂಸರ್ ಅಪ್‌ಡೇಟೆಡ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240213185348/https://www.numbeo.com/cost-of-living/rankings.jsp |date=2024-02-13 }}
** [http://www.wikicostofliving.org ಯೂಸರ್ ಅಪ್‌ಡೇಟೆಡ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190126122214/http://www.wikicostofliving.org/ |date=2019-01-26 }}
* ಫ್ರಾನ್ಸ್‌‌
** [http://www.insee.fr/en/indicateur/indic_cons/indic_cons.asp ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್], [[INSEE]]
** [http://www.insee.fr/fr/nom_def_met/sources/ope-ipc.htm ಫ್ರೆಂಚ್ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್‌ನ ವಿವರಣೆ] (ಫ್ರೆಂಚ್‌ನಲ್ಲಿ)
* ಜರ್ಮನಿ: [http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/EN/Navigation/Statistics/Preise/Verbraucherpreise/Verbraucherpreise.psml ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090503040204/http://www.destatis.de/jetspeed/portal/cms/Sites/destatis/Internet/EN/Navigation/Statistics/Preise/Verbraucherpreise/Verbraucherpreise.psml |date=2009-05-03 }}, [[ಫೆಡರಲ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕಲ್ ಆಫೀಸ್ ಆಫ್ ಜರ್ಮನಿ]]
* ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್: [http://www.censtatd.gov.hk/hong_kong_statistics/statistics_by_subject/index.jsp?subjectID=12&amp;amp;charsetID=1&amp;amp;displayMode=T ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ (CPI)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081205035842/http://www.censtatd.gov.hk/hong_kong_statistics/statistics_by_subject/index.jsp?subjectID=12&amp;charsetID=1&amp;displayMode=T |date=2008-12-05 }} - ಜನಗಣತಿ ಮತ್ತು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಇಲಾಖೆ
* ಇಟಾಲಿ: [http://www.istat.it/salastampa/comunicati/in_calendario/precon/ ಇಂಡಿಕಾ ಡೇಯ್ ಪ್ರೆಜ್ಜಿ ಆಲ್ ಕನ್‌ಸ್ಯೂಮೋ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091109205837/http://www.istat.it/salastampa/comunicati/in_calendario/precon/ |date=2009-11-09 }}, [[ISTAT]]
* ಸ್ಪೇಯ್ನ್: [http://www.ine.es/en/daco/ipc_en.htm ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090420022728/http://www.ine.es/en/daco/ipc_en.htm |date=2009-04-20 }}, [[ಇನ್ಸ್‌ಟಿಟ್ಯೂಟೋ ನ್ಯಾಸಿನಲ್ ಡಿ ಎಸ್ಟಾಡಿಸ್ಟಿಕಾ]]
* ನ್ಯೂ ಜೀಲ್ಯಾಂಡ್: [http://www.stats.govt.nz/datasets/economic-indicators/consumers-price-index-cpi.htm ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513091738/http://www.stats.govt.nz/datasets/economic-indicators/consumers-price-index-cpi.htm |date=2008-05-13 }} ಫ್ರಮ್ [[ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ನ್ಯೂ ಜೀಲ್ಯಾಂಡ್]]
* ನಾರ್ವೇ: [http://www.norgesbank.no/Pages/Article____43843.aspx ಆಫೀಷಿಯಲ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* ಸ್ವೀಡನ್‌ 
** [http://www.riksbank.com/templates/Page.aspx?id=27404 ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಫಾರ್ ಸ್ವೀಡನ್ 1290-2006] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080422012228/http://www.riksbank.com/templates/Page.aspx?id=27404 |date=2008-04-22 }}
** [http://www.scb.se/statistik/PR/PR0101/handbok.pdf ಎ ಡೀಟೈಲ್ಡ್ ಅಕೌಂಟ್ ಇನ್ ಇಂಗ್ಲೀಶ್ ಆಫ್ ದಿ ಸ್ವೀಡಿಶ್ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್]
* |ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ 
** [http://www.statistics.gov.uk/cci/nscl.asp?id=5843 ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಆನ್‌ಲೈನ್ : ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸಸ], UK [[ಆಫೀಸ್ ಫಾರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್]]
** [http://www.statistics.gov.uk/statbase/product.asp?vlnk=2328 ಎ ಡೀಟೈಲ್ಡ್ ಅಕೌಂಟ್ ಆಫ್ ದಿ UK ಇಂಡೆಕ್ಸ್]
* ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ 
** [http://www.bls.gov/cpi/ ಕನ್‌ಷ್ಯೂಮರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಹೋಮ್ ಪೇಜ್], [[U.S. ಡಿಪಾರ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಲೇಬರ್]], [[ಬ್ಯೂರೋ ಆಫ್ ಲೇಬರ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್]]
** [http://stats.bls.gov/opub/hom/pdf/homch17.pdf ಎ ಡೀಟೈಲ್ಡ್ ಅಕೌಂಟ್ ಆಫ್ ದಿ UK ಇಂಡೆಕ್ಸ್]
** [http://www.bls.gov/data/inflation_calculator.htm ಹಣದುಬ್ಬರದ ಗಣಕಯಂತ್ರ]
** [http://zimor.com/chart/Consumer_Price_Index ಐತಿಹಾಸಿಕ US CPI ಚಾರ್ಟ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090408003430/http://zimor.com/chart/Consumer_Price_Index |date=2009-04-08 }}, 1947ರಿಂದೀಚೆಗಿನ ಮಾಸಿಕ ಮಾಹಿತಿ
** [http://www.shadowstats.com/ ಆಲ್ಟರ್ನೇಟ್ ನಾನ್ ಆಫೀಷಿಯಲ್ CPI ಮೆಷ್ಯೂರ್ಸ್]
** [http://myinflationrate.com/ ಆನ್ ಇನ್‌ಫ್ಲೇಷನ್ ರೀಸರ್ಚ್ ಸೈಟ್ ಆಂಡ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಇನ್‌ಫ್ಲೇಷನ್ ರೇಟ್ ಕ್ಯಾಲ್‌ಕ್ಯೂಲೇಟರ್ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100803154814/http://myinflationrate.com/ |date=2010-08-03 }}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಪ್ರೈಸ್ ಇಂಡೀಸಸ್]]</text>
      <sha1>fnpgc2ddso6e9ymuur3z7i3yf6ky8ck</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ನವೀ ಮುಂಬಯಿ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28190</id>
    <revision>
      <id>1383802</id>
      <parentid>1351514</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T01:15:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383802</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96682" sha1="fd0bjk5xkbl0r9od2f9nih6lg090hoe" xml:space="preserve">{{Cleanup|date=July 2009}}
{{Infobox Indian Jurisdiction
|metro            = ಮುಂಬೈ
|native_name      = Navi Mumbai &lt;br&gt;नवी मुंबई
|nickname         = City of the 21st Century
|type             = suburb
|latd=19.03 |longd=73.01
|locator_position = left
|skyline          = Navi Mumbai.jpg
|skyline_caption  = ಪಾರಸೀಕ್ ಗುಡ್ಡದಿಂದ ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನೆರೂಳ್ ಮತ್ತು ಬೇಲಾಪುರಗಳ ನೋಟ
|state_name       = [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]]
|district         = [[ಠಾಣೆ]] ಜಿಲ್ಲೆ, [[ರಾಯಗಢ ಜಿಲ್ಲೆ]]
|leader_title     = [[Municipal Commissioner of Navi Mumbai|Municipal commissioner]]
|leader_name      = [[Vijay Nahata]]
|leader_title_2   = [[Mayor of Navi Mumbai|Mayor]]
|leader_name_2    = [[Sagar Naik]]
|altitude         = ೧೦
|population_as_of = ೨೦೦೮
|population_total = ೨,೬೦೦,೦೦೦ ಪೂ.
|population_density = ೪೩೩೨
|area_magnitude   = ೮
|area_total       = ೩೪೪
|municipal        = ೧೬೩
|area_telephone   = ೦೨೨
|postal_code      = ೪೦೦ xxx
|vehicle_code_range = MH-೪೩
|unlocode        = INBOM
|seal             = Nm_seal.JPG
|seal_size        = 60px
|seal_caption     = Seal of the [[Navi Mumbai Municipal Corporation]]
|website          = www.nmmconline.com
|footnotes        =
}}

'''ನವೀ ಮುಂಬಯಿ'''  ([[ಮರಾಠಿ]]: नवी मुंबई, [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ರಾಜ್ಯದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ ನಗರವಾಗಿದೆ.  ಇದು ೧೯೭೨ರಲ್ಲಿ [[ಮುಂಬಯಿ]] ನಗರದ ಅವಳಿ ನಗರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿತು, ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ [[ಯೋಜನಾಬದ್ಧ ನಗರ]], ಒಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶ ೩೪೪ಕಿಮೀ² ಮತ್ತು ೧೬೩&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² [[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್ (ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ)]] ಯ ಕಾನೂನಿನ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ [[ಠಾಣೆ]] ಕೊಲ್ಲಿಯ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದೆ. ನಗರದ ಗಡಿಯು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ [[ಠಾಣೆ]] ಸಮೀಪದ ಐರೋಳಿಯಿಂದ,ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಉರಣ್ ವರೆಗೆ  ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ನಗರದ ಉದ್ದ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಅತಿಸಮೀಪವಾಗಿದೆ. [[ವಾಶಿ]] ಮತ್ತು ಐರೋಲಿ ಸೇತುವೆ ನವೀ ಮುಂಬಯಿಯಿಂದ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ನೆರೂಳ್ ಮತ್ತು ಉರಣ್ ನಡುವಿನ ಹೊಸ ಸಂಪರ್ಕ ನಿರ್ಮಾಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ. ನವೀ ಮುಂಬಯಿಯ [[ವಾಶಿ]] ಮತ್ತು [[ನೆರೂಳ್]] ಅತಿ ದುಬಾರಿಯಾದ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿವೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ನೆರೂಳನ್ನು ನವೀ ಮುಂಬಯಿಯ ರಾಣಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದಾಗ, ವಾಶಿಯನ್ನು ನವೀ ಮುಂಬಯಿಯ ರಾಜ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.  ನವೀ ಮುಂಬಯಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೨,೬೦೦,೦೦೦ ನೆರೂಳ್ ನಿಂದ ೮೦೦,೦೦೦ ಮತ್ತು ವಾಶಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು ೭೦೦,೦೦೦  ಉಳಿದದ್ದು ಬೆಲಾಪೂರ್, ಸಾನ್ ಪಾಡಾ, ಐರೋಳಿ, ಘನಸೋಲಿ, ಕೋಪರಕೈರಣೆ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನವೀ ಮುಂಬಯಿ ಮುಂಬಯಿ ಕನುರ್ಬೆಶನ್ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ಶ್ರೀಮಂತ ನಗರಸಭೆ ಎಂಬ ಸ್ಥಾನ ದೊರಕಿದೆ. ನವೀ ಮುಂಬಯಿ ಮಾತ್ರ [[ನ್ಯಾಷನಲ್ ಜಿಯಾಗ್ರಾಫಿಕ್ ಚಾನೆಲ್‌|ನ್ಯಾಷನಲ್ ಜಿಯಾಗ್ರಾಫಿಕ್ ಚಾನೆಲ್‌ನ]] ''ಸೂಪರ್ ಸಿಟಿ ಆಫ್ ದ ವರ್ಲ್ಡ್''  ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ ಪಡೆದ ಭಾರತದ ನಗರವಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.tiss.edu/news056.pdf |title=ಆಧುನಿಕ ನಗರಗಳ ನಿರ್ಮಾತೃ  |access-date=2011-03-12 |archive-date=2009-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090327094629/http://www.tiss.edu/news056.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ಇತಿಹಾಸ==
ನವೀ ಮುಂಬಯಿ ಜಗತ್ತಿನ ದೊಡ್ಡ ಯೋಜನಾಬದ್ಧ ನಗರವಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.mumbai.org.uk/tourist-attractions/navi-mumbai.html |title=ನವೀ ಮುಂಬಯಿ |access-date=2011-03-12 |archive-date=2018-06-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180621221156/https://www.mumbai.org.uk/tourist-attractions/navi-mumbai.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hindu.com/2006/08/11/stories/2006081109950200.htm |title=ದ ಹಿಂದು |access-date=2011-03-12 |archive-date=2006-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060819170837/http://www.hindu.com/2006/08/11/stories/2006081109950200.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
ಇದನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು: [[ಭಾರತ]]ದ ವಿವಿಧ ಭಾಗದಿಂದ ಬಂದ ಬಹುಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನಸಂದಣಿಯ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಬರಲಾಗಿ ಮುಂಬಯಿಯ ಅತಿ ಜನಸಂದಣಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.  ಇಂದು, ನವೀ ಮುಂಬಯಿ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ [[ಮುಂಬಯಿ]]ಗೆ ಸಮೀಪದ ಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿದೆ.

===ಯೋಜಿತ ನಗರ ===
[[File:1-7.jpg|thumb|left|ನೆರೂಲ್‌ನಲ್ಲಿಯ ಸೀವುಡ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಮೊದಲಿಗೆ ಎನ್‌ಆರ್‌ಐ ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು ಇದು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಅತಿ ದುಬಾರಿ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.]]
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನಂತರದ [[ಮುಂಬಯಿ]]ಗೆ ಮೊದಲ ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಯೋಜನೆ, ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಮೇಯರ್-ಮೋಡಕ್ ಕಮಿಟಿಯಿಂದ ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಉಪನಗರಕ್ಕಾಗಿ ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು. ಹತ್ತು ವರ್ಷದ ನಂತರ ೧೯೫೮ರಲ್ಲಿ,ಗ್ರೇಟರ್ ಬಾಂಬೆ ಮೇಲೆ  ಮಿಸ್ಟರ್ ಎಸ್.ಜಿ.ಬರ್ವೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ತಂಡ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೫೯ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿನ ಜನದಟ್ಟಣೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು [[ಠಾಣೆ]] ಕೊಲ್ಲಿಯ ಮುಖ್ಯಭೂಮಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಪಟ್ಟಣ ರೂಪಿಸಲು ಕಮಿಟಿ ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು. ಇದರ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಶಿಫಾರಸು ಎನೆಂದರೆ  [[ಠಾಣೆ]] ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ಮುಂಬಯಿಯ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಲು ರೈಲುಹಳಿ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಹೇಳಿತು. ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ನಗರದ ರೈಲುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆಸಾರಿಗೆ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿತು,ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ವಸತಿಗೃಹಗಳು ಪೂರ್ವದ ಮುಖ್ಯಭೂಮಿ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರಿಕರಿಸಿದವು.

೧೯೬೪  ಜುಲೈನಲ್ಲಿ [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ಸರ್ಕಾರ  ಬರ್ವೆ ತಂಡದ ಶಿಫಾರಸನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಡಿ.ಆರ್. ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ಹೊಸ ಕಮಿಟಿಯ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು, ನಂತರ ೧೯೬೫ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ [[ಗೋಖಲೆ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಇಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌ನ]] ನಿರ್ದೇಶಕ,ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯೋಜನೆಯ ವಿಶಾಲ ತತ್ವಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು  ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ಕಮಿಟಿ ಬಂದರಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಹೊಸ ನಗರ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬಲವಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು.&lt;ref&gt;''ಮಾಲತಿ ಅನಂತ‌ಕೃಷ್ಣನ್''  ರಿಂದ [http://scholar.lib.vt.edu/theses/available/etd-32098-102210/unrestricted/THESIS.PDF ಮಹಾಪ್ರಬಂಧದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ - '' ಅರ್ಬನ್ ಸೊಶಿಯಲ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್ ಆಫ್ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ,ಇಂಡಿಯಾ'', ಏಪ್ರಿಲ್, 1998, ಬ್ಲಾಕ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್, ವರ್ಜೀನಿಯಾ]&lt;/ref&gt;

೧೯೬೬ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ, ಗಾಡ್ಗೀಳ್ ಕಮಿಟಿಯು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯೋಜನೆ ಶಾಸನ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯೋಜನಾ ಬೋರ್ಡ್‌ಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು. ೧೯೬೭ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ, [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ನಗರ ಯೋಜನಾ ಕಾಯಿದೆ‌ ೧೯೬೬ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.  ೧೯೬೭ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಐಸಿಎಸ್ ಆಫೀಸರ್ ಎಲ್.ಜಿ.ರಾಜವಾಡೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯೋಜನಾ ಬೋರ್ಡ್ ರಚನೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.  ಕಮಿಟಿ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಮೇಲೆ ನ್ಯೂ ಬಾಂಬೆ ಅಥವಾ ಹೊಸ ಮೆಟ್ರೋ-ಸೆಂಟರ್ (ಈಗ ನವೀ ಮುಂಬಯಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಶಿಫಾರಸ್ಸಿಗೆ ಕರಡು ಯೋಜನೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.  ಹೊಸ ಅವಳಿ ನಗರ ಮುಂಬಯಿಯ ಜನದಟ್ಟಣೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಬಾಂಬೆ ಮೆಟ್ರೋ ಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರಾಂತಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿ [[ಬಾಂಬೆ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿತು.

===ಸಿಡ್ಕೊ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ===
[[File:Palm Bach Drive.jpeg|thumb|200px|ವಾಶಿ ಮತ್ತು ಬೆಲಾಪೂರ್ ನಡುವೆ ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರೋಡ್,ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ. ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರೋಡ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗವು ನೆರೂಲಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ.]]
[[File:New Mumbai.jpg|thumb|200px|ಕಾರ್ಘಾರ್‌ನಲ್ಲಿನ ಉತ್ಸವ್ ಚೌಕ.]]
[[File:Vashi square.jpg|thumb|200px|ಶಿವಾಜಿ ಚೌಕ.]]

{{Copyedit|date=July 2008}}

ಭಾರತದ ಕಂಪನಿ ಕಾಯಿದೆ ೧೯೫೬ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ [[ನಗರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಗಮ]] (ಸಿಡ್ಕೊ) ೧೭ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೭೧ರಂದು ರೂಪುಗೊಂಡಿತು.{{Citation needed|date=July 2008}} ಇದು ಸುಮಾರು ೩೪೪&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಪರಿವರ್ತನೆ ಮಾಡಲು ಆದೇಶ ನೀಡಿತು. ಜೌಗುಪ್ರದೇಶದ ಥಾನೆ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿನ ದಿಘೆ ಮತ್ತು ರಾಯ್ಗಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿನ ಕಲುಂದ್ರೆ ಹಳ್ಳಿಗಳ ನಡುವೆ ಹೊಸ ನಗರ ಇತ್ತು. ಇದು ಕೊಂಕಣ ಕರಾವಳಿಯ ಒಟ್ಟು ೭೨೦ಕಿಮೀಯಲ್ಲಿ  ೧೫೦&amp;nbsp;ಕಿಮೀ ಕೊಲ್ಲಿಗಡಿ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಹಳ್ಳಿಗರು ನೆರೆಯ ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಜೀವನಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಶಾಂತವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದರು (ನಂತರ ಬಾಂಬೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು). ಸ್ವಂತವಾಗಿ  ಭೂಮಿ ಹೊಂದಿರುವ ೮೬ ಹಳ್ಳಿಗಳು ಮತ್ತು ೧೫,೯೫೪ [[ಹೆಕ್ಟೇರ್]] ಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಒಳಗೆ  ಅಳೆಯಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳ ೨,೮೭೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗನ್ನು ಅಳೆದು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ವಾಧೀನ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

CIDCO ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೧೪ ಘಟಕಗಳನ್ನು - ಅಂದರೆ ಚಿಕ್ಕ ಉಪನಗರಗಳನ್ನು - ರಚಿಸಿತು. ಅದರ ಉದ್ದೇಶ ಈ ನಗರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ನಗರವಾಗಿ ಗುರುತು ನೀಡುವುದಾಗಿತ್ತು.  ಈ ಘಟಕಗಳು ಹೆಸರುಗಳು [[ಏರೋಲಿ]], [[ಗಾನ್ಸೋಲಿ]], [[ಕೋಪರ್ ಕೈರೇನ್]], [[ವಾಶಿ]], [[ಸನ್ಪದಾ]], [[ನೆರೂಲ್]], [[ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್]], [[ಕಾರ್ಘರ್]], [[ಕಾಲಾಂಬೋಲಿ]], [[ಕಮೊಥೆ]], [[ನ್ಯೂ ಪನ್ವೇಲ್]], [[ಉಲ್ವೆ]], [[ಪುಷ್ಪಕ್]] ಮತ್ತು [[ದ್ರೋಣಗಿರಿ]]. ಸಿಡ್ಕೊ ೧೯೩.೯೪&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಭೂಮಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ೧೪೧.೦೫&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಖಾಸಗಿ ಭೂಮಿ, ಸುಮಾರು ೨೨.೯೨&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² [[ಉಪ್ಪು-ಮಡಿ]] ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ೫೨.೮೯&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಸರ್ಕಾರಿ ಭೂಮಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ೨೦೦೦ನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಿಡ್ಕೊ ಸುಮಾರು  ೧೧೭.೬೦&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗೊಳಿಸಿದೆ. ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ೫೪.೪೫&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ವಿವಿಧ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟವಾಗತಕ್ಕ ಭೂಮಿ. ಸಿಡ್ಕೊ ಸುಮಾರು ೨೧.೯೦&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಜಾಗವನ್ನು ಮಾರಿ ಸುಮಾರು ೩೨.೫೮&amp;nbsp;km² ಜಾಗವನ್ನು ಬೇರೆ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಮಾರಲು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಡ್ಕೊ ಯೋಜಿಸಿ ಎಲ್ಲಾ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಸಮೀಪದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೊಳಿಸಿದೆ.

[[File:Vashi Creek bridge.jpg|thumb|left|200px|ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ವಾಶಿ ಸೇತುವೆ.]]
೧೯೭೩ರಲ್ಲಿ  ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಸೇತುವೆ, [[ವಾಶಿ ಸೇತುವೆ]], ವಾಶಿ,ಬೆಲಾಪೂರ್ ಮತ್ತು ನೆರೂಲ್ ನಿವಾಸಿಗಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.{{Citation needed|date=July 2008}} ಸಿಯಾನ್‌ನಿಂದ ಪನ್ವೇಲ್‌ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುವ ಸಮಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು [[ಸಿಯಾನ್ ಪನ್ವೇಲ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ವೇ]] ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಮೊದಲಿಗೆ ಹೊಸ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ೧೯೯೦ರ ನಂತರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ  ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಯಾಯಿತು, ವಾಶಿಯಲ್ಲಿನ ಸಗಟು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಂಡಳಿ ಮತ್ತು ಮೇ ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಮನ್ಕುರ್ದ್‌ನಿಂದ ವಾಶಿವರೆಗೆ ನಿತ್ಯಪ್ರಯಾಣಿಕ ರೈಲು ಹಳಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.  ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.{{Citation needed|date=July 2008}}

===ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು===
೧೯೯೦ರ ಕೊನೆಯಿಂದ, ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಯೋಜನಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ  ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವಕ್ಕೆ ಮೊದಲುಮಾಡಿತು.

ಕೆಲವು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಜನದಟ್ಟಣೆಯ ಘಟಕಗಳು  [[ವಾಶಿ]], [[ನೆರೂಲ್]] ಮತ್ತು [[ಬೆಲಾಪೂರ್]]. ಕೆಲವು ಇತ್ತೀಚಿನ node ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು  [[ಕಾರ್ಘರ್|ಕಾರ್ಘರ್ಮತ್ತು]] [[ನ್ಯೂ ಪನ್ವೇಲ್]] ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

೧.೫ ಮೈಲು ಉದ್ದದ [[ಏರೋಲಿ ಸೇತುವೆ]] ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿ ಮೇಲೆ [[ಏರೋಲಿ|ಏರೋಲಿಮತ್ತು]]  [[ಮುಲುಂದ್]] ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ-ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಪೂರ್ವೌಪನಗರವಾಗಿದೆ.

==ಆಡಳಿತ==
===ಸಿಡ್ಕೊ===
೧೯೭೦ರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತು, [[ಸಿಡ್ಕೊ]] ಮಾತ್ರ ನಗರದ ನಂತರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಸಿಡ್ಕೊ [[ಥಾನೆ]] ಮತ್ತು [[ರಾಯ್ಗಡ್]] ಜಿಲ್ಲೆಯ ೯೫ ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ ತಯಾರಿಸಿದೆ.
ಸಿಡ್ಕೊ ಯೋಜನೆಯ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಯೋಜನಾ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಯೋಜನೆಗೆ ಡೆವಲಪರ್ ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳು ಕೂಡ. ಆಸ್ತಿ, ಭೂಮಿ, ವಾಣಿಜ್ಯ, ನೀರು ತೆರಿಗೆಯನ್ನು [[ಸಿಡ್ಕೊ|ಸಿಡ್ಕೊಗೆ]] ಪಾವತಿಸಬೇಕು. [[ಸಿಡ್ಕೊ]] ಏರೋಲಿ,ಗಾನ್ಸೋಲಿ,ಕೋಪರ್ ಕೈರೇನ್, ವಾಶಿ,ಸನ್ಪದಾ, ನೆರೂಲ್,ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್, ಕಾರ್ಘರ್, ಕಾಲಾಂಬೋಲಿ, ಕಮೊಥೆ,ನ್ಯೂ ಪನ್ವೇಲ್, ಉಲ್ವೆ, ಪುಷ್ಪಕ್ ಮತ್ತು ದ್ರೋಣಗಿರಿ ಹೆಸರಿನ ೧೪ ಘಟಕಗಳು ರಚಿಸಿದೆ.  ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಘಟಕಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿ ಸೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಎಂಸು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೆಕ್ಟರ್ಸ್‌ಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಸಂಖ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ವಾಶಿ,ನೆರೂಲ್, ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್, ಏರೋಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಿಡ್ಕೊ ಮನೆಗಳು,ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಕೇಂದ್ರ ರಸ್ತೆಗಳಿಗಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಗೊಳಿಸಿತು. ಆದರೆ ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ [[ಹಾರ್ಬರ್ ಲೈನ್]] ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿ ಬಂದ ನಂತರ,ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳವಾಯಿತು. ಕಾರ್ಘರ್,ನ್ಯೂ ಪನ್ವೇಲಿ,ಏರೋಲಿ,ಘಾನ್ಸೋಲಿ,ಕೊಪರ್ ಕೈರನೆಯಂತಹ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಸಿಡ್ಕೊ ತನ್ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು.   ಇದರ ನವೀನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೀಜನೆಯಲ್ಲಿ, [[ಸಿಡ್ಕೊ]] ಭೂಮಿ ಮನೆನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳಿಗೆ ಹಂಚಿತು. ಸಿಡ್ಕೊ ಮೂಲ ಸೌಕರ್ಯಗಳಾದ ರಸ್ತೆ,ನೀರು,ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್‌ಗಳಂತಹವುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ;  ಈ ಘಟಕಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡವು.

===ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ===
೧೭ ಡಿಸೆಂಬರ್ [[1991|1991ರಲ್ಲಿ]] ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಕೆಲವು ಘಟಕಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡಲು[[ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ| ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ]] [[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] (ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ) ರಚನೆಯಾಯಿತು.

ಜನವರಿ ೧ ೧೯೯೨ರಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವಯಂಆಡಳಿತ ಪ್ರಾರಾಂಭವಾಯಿತು. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಯೋಜನೆಯ  ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ೨೫ ಘಟಕಗಳ ೯ನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಸಿಡ್ಕೊ, ಯೋಜನಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವಾಗಿ ಈ ಐದು ಘಟಕಗಳ ಮುಕ್ತ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.cidcoindia.com/frm_navimum.htm |title=ಪೌರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ರಚನೆ |access-date=2011-03-12 |archive-date=2007-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070308135848/http://www.cidcoindia.com/frm_navimum.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

೯ ಘಟಕಗಳು ೦}ಬೆಲಾಪೂರ್, [[ನೆರೂಲ್]], [[ವಾಶಿ]], [[ತುರ್ಬೆ]], [[ಕೊಪರ್‌ಕೈರನೆ]], [[ಘೋನ್ಸಾಲ್]], [[ಏರೋಲಿ]], [[ದಿಘಾ]], [[ದಹಿಸರ್]] ಜನವರಿ ೧, [[1998]] ರಂದು ಎಲ್ಲಾ ಭೌತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.nmmconline.com/english/aboutUs/zoningShow.php |title=ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ ವಲಯಗಳು |access-date=2011-03-12 |archive-date=2010-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100122122941/http://www.nmmconline.com/english/aboutUs/zoningShow.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಮೀಶನರ್ ಮತ್ತು ಚುನಾಯಿತ ಮೇಯರ್. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ೬೪ ಚುನಾವಣೆಯ ಹಕ್ಕುಳ್ಳ ವಾರ್ಡ್‌ಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಾರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿಯು ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಎಲ್ಲಾ ಘಟಕಗಳು ಥಾನೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬರುವಂತಹ ಹೊಸದಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾದ ಘಟಕಗಳು  [[ಕಾರ್ಘರ್]], [[ಕಮೊಥೆ]], [[ಕಲಾಂಬೋಲಿ]], [[ನ್ಯೂ ಪನ್ವೇಲ್]] ಮತ್ತು [[ಪನ್ವೇಲ್]] ಈಗಲೂ ಸಿಡ್ಕೊನಿಂದ ನಿರ್ವಾಹಣೆ ಮಾಡುಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ ಅಧಿಕಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಘಟಕಗಳು i.e. ಘಟಕಗಳು ಬೆಲಾಪೂರ್ (ಸಿಬಿಡಿ) [[ರಾಯ್ಗಡ್ ಜಿಲ್ಲೆ|ರಾಯ್ಗಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ]] ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು '''ಪನ್ವೇಲ್ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್'''  ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

[[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪೋರ್ಟ್]] ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ [[ದೊಂಬಿವ್ಲಿ]], [[ಬ್ಯಾಡ್ಲಾಪೂರ್]], [[ಉರಾನ್]], [[ಪನ್ವೇಲ್]], [[ಥಾನೆ]], [[ಕಲ್ಯಾಣ್]] ಮತ್ತು [[ಮುಲುಂದ್]] ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

==ರಾಜಕೀಯ==
ನಗರವು ಒಂದು ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಸ್ಥಾನ, ಎರಡು ಎಂಎಲ್‌ಎ ಮತ್ತು ೮೯ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದೆ.[[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್]] [[ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಾರ್ಟಿ|ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಾರ್ಟಿಯಿಂದ]] ಆಳಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ. ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಎನ್‌ಸಿಪಿ ಪ್ರಮುಖ ಹಿಡಿತ ಹೊಂದಿದ್ದು ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿಯಲ್ಲಿ ೫೫ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಎಂಪಿ ಮತ್ತು ಎಂಎಲ್‌ಎ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ.[[ಶಿವ ಸೇನಾ]]-[[ಬಿಜೆಪಿ]] ೧೭ ಮೈತ್ರಿಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿ ಎರಡನೇಯ ದೊಡ್ಡ ಹಿಡಿತ ಹೊಂದಿವೆ. ಪುರಸಭೆಯಲ್ಲಿ [[ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್]] 
೧೩ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದೆ. ಪುರಸಭೆಯಲ್ಲಿ [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ನವನಿರ್ಮಾಣ ಸೇನಾ|ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ನವನಿರ್ಮಾಣ ಸೇನಾ ದಂತಹ]] ಇತರೆ ಪಕ್ಷಗಳು ಒಂದು ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಣ್ಣದಾದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.ಹಾಗೆಯೇ [[ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ]], [[ಬಹುಜನ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ]], [[ಭಾರತೀಯ ಗಣತಂತ್ರವಾದಿ ಪಕ್ಷ (ಅಥ್ವಾಲೆ)]], [[ಜನತಾದಳ(ಜಾತ್ಯಾತೀತ)|ಜನತಾದಳ(ಜಾತ್ಯಾತೀತ)ದಂತಹ]] ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ಹಲವು ಪಕ್ಷಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದರು ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕಾರ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ.
[[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕ ಸಂಘ]] ಮತ್ತು [[ಭಜರಂಗ ದಳ]] ದಂತಹ ಸಂಸ್ಥಗಳು ಇಲ್ಲಿದ್ದರೂ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಾಥನೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ.
[[ಗಣೇಶ್ ನಾಯ್ಕ್]],ಎಂಪಿ [[ಸಂಜೀವ್ ನಾಯ್ಕ್]], ಎಂಎಲ್‌ಎ  [[ಸಂದೀಪ್ ನಾಯ್ಕ್]], ಬಿಜೆಪಿ ಮುಖಂಡ [[ಸುರೇಶ್ ಹವಾರೆ]] ಮತ್ತು ಶಿವ ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ವಿಜಯ್ ಚೌಗುಲೆ ಇವರು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಿಂದ ಬಂದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು.

==ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ==
[[File:Belapur creek.jpg|thumb|200px|ಬೆಲಾಪೂರ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ದೃಶ್ಯ]]
ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯು [[ಮಹಾರಾಷ್ತ್ರ|ಮಹಾರಾಷ್ತ್ರದ]]; [[ಥಾನೆ]],ಮತ್ತು [[ರಾಯ್ಗಡ್]] ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗವು  [[ವೆಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌|ವೆಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಿಂದ]] ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದರ ದೊಡ್ಡ ನೆರೆಹೊರೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ,ನಗರವು ವಿರಳವಾದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ [[ದಕ್ಷಿಣ ಕೊಂಕಣ]] ಕರಾವಳಿ ಗದಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಕರಾವಳಿ ತೀರವು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ [[ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ]] ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ೫೦ಮೀ ೧೦೦ಮೀ ಎತ್ತರದ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರದೇಶಾವು ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ತೀರದ ನಡುವೆ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಇದರ ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳು ಅಕ್ಷಾಂಶ ರೇಖೆ ೧೯.೫’ ಮತ್ತು ೧೯.೧೫’, ರೇಖಾಂಶ ೭೨.೫೫’ ಮತ್ತು ೭೩.೫’ಮಧ್ಯೆ.

===ಭೂಗೋಳ ಮತ್ತು ಭೂವಿಜ್ಞಾನ===
ಪೂರ್ವದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ, ಸಣ್ಣ ಬೆಟ್ಟಗಳು ದಕ್ಷಿಣೊತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ  ಹಬ್ಬಿವೆ. ಈ ಭೂಮಿಯು [[ಕೊಂಕಣ ಪ್ರಾಂತ|ಕೊಂಕಣ ಪ್ರಾಂತದ]] ಭಾಗವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಕಿರಿದಾದ ಪಟ್ಟಿಯು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ [[ದಿಘೆ|ದಿಘೆಯಿಂದ]] ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ  ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ [[ಕಲುಂದ್ರೆ|ಕಲುಂದ್ರೆಯಲ್ಲಿ]] ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿತ್ತದೆ. ಇದು ೨೫.೬&amp;nbsp;ಕಿಮೀ² ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ೨೦&amp;nbsp;ಕಿಮೀ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ೨&amp;nbsp;ಕಿಮೀ ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ.

ಪಶ್ಚಿಮ ಕೊಂಕಣ ಕರಾವಳಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ [[ಸಹ್ಯಾದ್ರಿಗಳ]] ಭಾಗದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕಿರಿದಾದ ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ  ೫೦ ರಿಂದ ೨೦೦ ಮೀ ಎತ್ತರದ ದಿಬ್ಬಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ [[ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿ|ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ]] ಗಡಿ ಹೊಂದಿದೆ.

ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಕಲ್ಲು  ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ದಕ್ಕನ್ ಕಪ್ಪುಶಿಲೆ]] ಮತ್ತು  ಹಾಗೆಯೇ  [[ಗ್ರಾನೈಟ್‌|ಗ್ರಾನೈಟ್‌ಗಳು]], [[ನೈಸ್(gneiss)]] ಮತ್ತು [[ಲೆಟರೈಟ್]] ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಇಳಿಜಾರಾದ ಕರಾವಳಿಯ ಕೆಳಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುದುಗುವಂತಹ ಮಣ್ಣಿದ್ದು ಅದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜಂಬುಮಣ್ಣಿನ ಸ್ವಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದು ಹಳದಿ ಮರ್ರಮ್ ಆಗಿ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಉಪ್ಪಿನಂಶ ಹೊಂದಿದ್ದು ಇತರೆ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಉಪ್ಪಿನಂಶ ಹೊಂದಿದೆ. ಇವುಗಳು [[ಕ್ಯಾಲ್ಕಾರೆಯಸ್]], ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಾರೀಯತೆಗೆ ತಟಸ್ಥವಾಗಿದ್ದು (ಪಿಎಚ್ ೭.೫ ರಿಂದ ೮.೫), ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಜೇಡಿಮಣ್ಣು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ,ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದ ಅಡಿಪಾಯ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ನೀರಿನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ (೨೦೦–೨೫೦&amp;nbsp;mm/m). ಇಳಿಜಾರು ಗುಡ್ಡದಲ್ಲಿರುವ ಮಣ್ಣು ಗುಣದಲ್ಲಿ [[ಲ್ಯಾಟರಿಟಿಕ್]] ಮತ್ತು ಗಾಢವಾದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ಮೇಲ್ಪದರ ತೋರುತ್ತವೆ. ಅವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಳಿಮಣ್ಣಿನಂತಿದ್ದು ತುಸುವಿನಿಂದ ಮಧ್ಯಮದವರೆಗೆ ಆಮ್ಲೀಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ (pH ೫-೬.೫) ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಿಕವಾದ ಬೇಸ್ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.(&lt; 75%).

===ಭೂಮಿಯ ಉಪಯೋಗ===
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ [[ಅಕ್ಕಿ]] ಬೆಳೆಯಲು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಥಳೀಯರಿಂದ ಕೆಲವು [[ಮಾವು]] ಮತ್ತು [[ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ]] [[ಹಣ್ಣಿನ ತೋಟಗಳು]] ಮತ್ತು ಮಿತವಾದ ತರಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಕೂಡ ರೂಡಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯವು [[ತೊಗರಿ]] ಮತ್ತು [[ಬೀನ್ಸ್]]‌ ನಂತಹ ದ್ವಿದಳಧಾನ್ಯ ಬೆಳೆಯಲು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ನಗರೀಕರಣದ ಜೊತೆಗೆ, ಹಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ,ಪೂರ್ವಭಾಗವನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ [[ಕೃಷಿ]] ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಕೈಬಿಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಮರೆಯಾಗಿವೆ.

ಮೀನು, ಏಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾನ್‌ಗಳು ಕೊಲ್ಲಿಯ ಸಮಾನ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು,ಆದಾಗ್ಯೂ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮಾಣಗಳು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿಲ್ಲ. [[ಥಾನೆ]] ಮತ್ತು [[ಬೆಲಾಪೂರ್]] ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಮನೆಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತವೆ. ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಆಗಮನ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೆಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದಾಗಿ ಈ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಕಳೆದುಹೋದವು.

== ಏರೋಲಿ ==
'''ಏರೋಲಿ'''  ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ [[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ|ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ]] ಐದನೇಯ ಉಪನಗರ. ಇದು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಹೆಚ್ಚು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ನೆರೆಹೊರೆಯ, [[ವಾಶಿ]] ಮತ್ತು [[ನೆರೂಲ್]] ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ರೈಲು ಸೇವೆಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಏರೋಲಿಯಿಂದ ಥಾನೆಗೆ 8 ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಗರ ಸಾರಿಗೆಯಿಂದ  ಮುಲುಂದ್‌ಗೆ 10 ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ  ತಲುಪಬಹುದು.

ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ [[ಮುಲುಂದ್-ಏರೋಲಿ ಸೇತುವೆ]]  ಏರೋಲಿಯ ತ್ವರಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ,ಮುಲುಂದ್ [[ಮುಂಬಯಿ|ಮುಂಬಯಿಯ]] ಚಟಿವಟಿಕೆಯುಳ್ಳ ಉಪನಗರವಾಗಿದೆ; ಈ ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಥಾನೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ರೈಲು ಸೇವೆಯು ಏರೋಲಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಲುಪುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಸೇತುವೆ ಏರೋಲಿ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ರೇಲ್ವೆಯ [[ನಹೂರ್]] ನಿಲ್ದಾಣದ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವಾಗಿ ಸೇವೆಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಏರೋಲಿ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ನಿವಾಸಿ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ,ಏರೋಲಿ ಮತ್ತು ದಿವಾ ವಿಲೇಜ್. ಉಳಿದ ಪ್ರದೇಶವು ಸಿಡ್ಕೊನಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದೆ (ನಗರ ಕೈಗರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿ) ಮತ್ತು ನಂತರ ಆಡಳಿತಕ್ಕಾಗಿ ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು (ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕರ್ಪೊರೇಶನ್).  ಏರೋಲಿಯನ್ನು 28 ವಲಯಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ.

===ವಾಯುಗುಣ===
{{Infobox Weather &lt;!-- Important: remove all unused fields--&gt;
|metric_first= Yes &lt;!--Any entry in this line will display metric first. Leave blank or remove line for imperial.--&gt;
|single_line=Yes &lt;!--Any entry in this line will display metric and imperial units on same line. Leave blank or remove line for seperate lines--&gt;
|location = Navi Mumbai
|Jan_Hi_°C =೩೧
|Feb_Hi_°C =೩೧
|Mar_Hi_°C =೩೩
|Apr_Hi_°C =೩೩
|May_Hi_°C =೩೩
|Jun_Hi_°C =೩೨
|Jul_Hi_°C =೩೦
|Aug_Hi_°C =೨೯
|Sep_Hi_°C =೩೦
|Oct_Hi_°C =೩೩
|Nov_Hi_°C =೩೩
|Dec_Hi_°C =೩೨
|Year_Hi_°C =೩೧
|Jan_Lo_°C =೧೬
|Feb_Lo_°C =೧೭
|Mar_Lo_°C =೨೧
|Apr_Lo_°C =೨೪
|May_Lo_°C =೨೬
|Jun_Lo_°C =೨೬
|Jul_Lo_°C =೨೫
|Aug_Lo_°C =೨೫
|Sep_Lo_°C =೨೪
|Oct_Lo_°C =೨೩
|Nov_Lo_°C =೨೧
|Dec_Lo_°C =೧೮
|Year_Lo_°C = ೨೧

&lt;!-- Optional: This is total Precipitation.  Rain &amp; Snow fields can be used instead if Precip is NOT filled in --&gt;
|Year_Precip_mm = ೨೪೦೦.೪
|Jan_Precip_mm =೦.೬
|Feb_Precip_mm =೧.೫
|Mar_Precip_mm =೦.೧
|Apr_Precip_mm =೦.೬
|May_Precip_mm =೧೩
|Jun_Precip_mm =೫೭೪
|Jul_Precip_mm =೮೬೮
|Aug_Precip_mm =೫೫೩
|Sep_Precip_mm =೩೦೬
|Oct_Precip_mm =೬೩
|Nov_Precip_mm =೧೫
|Dec_Precip_mm =೫.೬
|source =wunderground.com &lt;ref name=weatherbox&gt;{{cite web | url =http://www.wunderground.com/NORMS/DisplayIntlNORMS.asp?CityCode=42182&amp;Units=both | title =Historical Weather for Delhi, India | accessdate =November 27, 2008 | publisher =Weather Underground | archive-date =ಜನವರಿ 6, 2019 | archive-url =https://web.archive.org/web/20190106223201/https://www.wunderground.com/NORMS/DisplayIntlNORMS.asp?CityCode=42182&amp;Units=both%20 | url-status =dead }}&lt;/ref&gt;
|accessdate = ೨೭ನೇ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೦೮
}}

[[ಭಾರತೀಯ ಪವನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗ]] (ಐಎಂಡಿ) [[ಥಾನೆ|ಥಾನೆಯಲ್ಲಿ]] ಕಛೇರಿ ಹೊಂದಿದ್ದು ಬೆಲಾಪೂರ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ (ಟಿಬಿಐಎ) ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಪವನಶಾಸ್ತ್ರ ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ&lt;ref name=&quot;nmmco&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.nmmconline.com/english/aboutUs/climateShow.php|title=About Navi Mumbai|accessdate=2008-07-28|archive-date=2008-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20080918095158/http://www.nmmconline.com/english/aboutUs/climateShow.php|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಆರ್ದ್ರದಿಂದ ಅರೆ ಒಣ ಮತ್ತು  ಅರೆ ಆರ್ದ್ರತೆಯ ಉಪೋಷ್ಣೀಯ ಮಾನ್ಸೂನ್ ವಾಯುಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [[ಕೊಪನ್ ಕ್ಲೈಮೇಟ್ ಕ್ಲಾಸಿಫಿಕೇಶನ್]] ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ನಗರವು [[ಉಷ್ಣವಲಯದ ತೇವ ಮತ್ತು ಒಣ ಹವೆ ಹೊಂದಿದೆ]]. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ವಾತಾವರಣವು ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ದಿನಕ್ಕೆ ಸಮವಾಗಿದೆಮತ್ತು  ಕೆಲವು ದಿನಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತಾಪಮಾನದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ.

[[File:Navimumbairain.jpg|thumb|ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ಜಂಕ್ಷನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಳೆ,ನೆರೂಲ್. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮಳೆಯ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಮುಂಬಯಿ ಜೊತೆಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.]]ಒಟ್ಟು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಹೊರತಾಗಿ ನವು ಮುಂಬಯಿ ತಾಪಮಾನವು ೨೨°ಸೆ ನಿಂದ ೩೬°ಸೆ.ವರೆಗೆ ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದುತ್ತದೆ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ತಾಪಮಾನವು ೧೭°ಸೆ ನಿಂದ ೨೦°ಸೆ ನಡುವೆ  ಹಾಗೆಯೇ ಬೇಸಿಗೆಯ ತಾಪಮಾನವು ೩೬°ಸೆ ನಿಂದ ೪೧°ಸೆ ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.೮೦% ಮಳೆಯು ಜೂನ್‌ನಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ. ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರಮಾಣ ೨೦೦೦–೨೫೦೦&amp;nbsp;ಮಿಮಿ ಮತ್ತು ಆರ್ದ್ರತೆ ೬೧-೮೬ % ಆಗಿದ್ದು ಇದು ಈ ವಲಯವನ್ನು ಆರ್ದ್ರ- ಮಧ್ಯಮ ಆರ್ದ್ರತೆಯ ವಲಯವನ್ನಾಗಿಸಿದೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಒಣ ದಿನಗಳು ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ತೇವದ ದಿನಗಳ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.

ಐಎಂಡಿ ಪ್ರಕಾರ,ಮಾನ್ಸೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ನೈಋತ್ಯ  ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಪ್ರಭಲವಾದ ಗಾಳಿ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಉಳಿದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ &lt;ref name=&quot;nmmco&quot; /&gt;.

==ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ==
[[2001]] ಭಾರತದ [[ಜನಗಣತಿ]]&lt;ref&gt;{{GR|India}}&lt;/ref&gt; ಸಮಯದಲ್ಲಿ,ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦೩,೯೪೭ ಆಗಿತ್ತು. ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ೫೪% ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ೪೬% ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಸರಾಸರಿ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣ ೭೪%, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ ೫೯.೫% ಹೆಚ್ಚು: ಪುರುಷ ಸಾಕ್ಷರರು ೭೯%, ಮತ್ತು ೬೭%ರಷ್ಟು ಮಹಿಳಾ ಸಾಕ್ಷರರು. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ, ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ೧೪% ರಷ್ಟು ೬ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಕೆಳಗಿನವರು, ಜೊತೆಗೆ ೨೮% ರಷ್ಟು ೧೫ ವರ್ಷದವರೆಗಿನವರು, ೫೫% ರಷ್ಟು ೧೫-೪೪ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದವರು ಮತ್ತು ೧೩% ವಯಸ್ಸಾದವರು ೪೫–೫೯). ಮುಂಬಯಿಯ  ೪.೮೫ ಸರಾಸರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಕುಟುಂಬದ ಸರಾಸರಿ ಗಾತ್ರ ೪.೦೫ ಜನರು.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ೬೭% ಕುಟುಂಬಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು  ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ, ೬೩.೫% ರಷ್ಟು ನಗರದ ಒಳಗಡೆಯೇ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/businessline/blbby/stories/2004042700160300.htm |title=ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ — ವ್ಯಾಪಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪಂದನ |access-date=2011-03-12 |archive-date=2011-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110221062903/http://www.hinduonnet.com/businessline/blbby/stories/2004042700160300.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

[[2000|2000ರಲ್ಲಿ]] [[ಟಾಟಾ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಸೋಶಿಯಲ್ ಸೈನ್ಸ್]] ನಿಂದ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಪ್ರಸ್ತುತ ೪೩% ಕುಟುಂಬಗಳು ಮುಂಬಯಿಯಿಂದ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿವೆ. ಈ ಶೇಕಡಾವಾರು ನಂತರವು ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ನಗರದಲ್ಲಿನ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಾಮಾಣವು ೯೬%,ಒಟ್ಟು ೩೨% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರು, ೬೭% ಸ್ವಂತ ಮನೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ೪೬% ಸ್ವಂತ ವಾಹನ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ೨೦೦೮ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜಿಸಿದ್ದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ೨,೬೦೦,೦೦೦, [[ನೆರೂಲ್]] ಮತ್ತು [[ವಾಶಿ]] ಘಟಕಗಳು ನಗರದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿವೆ.
&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/thscrip/print.pl?file=20051118005311300.htm&amp;date=fl2223%2F&amp;prd=fline&amp; |title=ಆಧುನಿಕ ನಗರದ ನಿರ್ಮಾತೃ |access-date=2021-08-28 |archive-date=2009-06-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090621145013/http://www.hinduonnet.com/thehindu/thscrip/print.pl?file=20051118005311300.htm&amp;date=fl2223%2F&amp;prd=fline&amp; |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ನೆರೂನ್ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಹೆಚ್ಚು ಜನದಟ್ಟಣೆ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ, ಅಂದಾಜಿಸಿದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೮೦೦,೦೦೦,ವಾಶಿ ಕೂಡ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ, ಅಂದಾಜಿಸಿದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೭೦೦,೦೦೦. ಮುಂಬಯಿಯ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ರೂ. ೫೦೦೦/ ವರಮಾನಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಕುಟುಂಬಗಳ ಸರಾಸರಿ ವರಮಾನ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ರೂ. ೯೫೪೯/.  ವಾಶಿಯ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವರಮಾನ ರೂ. ೧೨,೩೪೯/, ನೆರೂಲ್ ಕೂಡ, ರೂ. ೧೧,೯೯೮/ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.cidcoindia.com/UserFiles/File/EXECUTIVE%20SUMMARY-2000.doc |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2015-03-10 |archive-date=2012-08-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120829202356/http://www.cidcoindia.com/UserFiles/File/EXECUTIVE%20SUMMARY-2000.doc |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

===ಧರ್ಮ===
[[File:Balaji Temple Rajagopuram.jpg|thumb|200px|ನೆರೂಲ್ ಬಾಲಾಜಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ರಾಜಗೋಪುರದ ದೃಶ್ಯ,ನೆರೂಲ್.]]
ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ವಿಶಾಲ ದೃಷ್ಟಿಯ ನಗರ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಧರ್ಮದ ಜನರು ಸ್ನೇಹ ಭಾವದಿಂದ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬಹುಪಾಲು ಹಿಂದೂಗಳು.
(೮೬%), ಮುಸ್ಲಿಂ (೧೦%), ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ರಿಸ್ಚಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸಿಖ್ ಜನರು. ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ [[ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ]], ಸಿಡ್ಕೊ ಯೋಜಿಸಿದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ [[ನೆರೂಲ್]]‌ನ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ಬೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು [[ಬಾಲಾಜಿ]] ದೇವಸ್ಥಾನ, [[ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ]] ದೇವಸ್ಥಾನ ಸಮುಚ್ಛಯ,(''ಮಠ'' ) [[ಅಮಿರ್ತಾನಂದಮಯಿ|ಅಮಿರ್ತಾನಂದಮಯಿದೇವಸ್ಥಾನ]] ಸಮುಚ್ಛಯ,  [[ನಾರಾಯಣಗುರು]] ದೇವಸ್ಥಾನ ಸಮುಚ್ಛಯ, [[ಲಿಟ್ಲ್ ಫ್ಲವರ್ ಚರ್ಚ್]] ಮತ್ತು ಎಪ್ವರ್ಥ್ ಮೆಥೊಡಿಸ್ಟ್ ತಮಿಳ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಜನರಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೇ ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಜನರಿಂದಲೂ ಪೋಷಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ.

[[ಎಸ್‌ಐಇಎಸ್]] ಸಮುಚ್ಚಯದ ಒಳಗೆ, ನೆರೂಲ್ (ಇದು [[ಮುಂಬಯಿ-ಪುಣೆ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ವೇ]] ಗೆ ಹತ್ತಿರದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ ) [[ಅಂಜನೇಯರ್]] ([[ಹನುಮಂತ]] ದೇವರು) ದೇವಸ್ಥಾನ, [[ಕಾಮಾಕ್ಷಿ ಅಮ್ಮನ್]] ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು [[ಆದಿಶಂಕರರ್ ಮಂಡಪ್]] ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ. ಆಂಜನೇಯರ್ ಮೂರ್ತಿಯು ೧೦ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿದ್ದು ೩.೬ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಪಾದಪೀಟದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಎತ್ತರ ೧೩.೬ ಮೀಟರ್‌ಗಳು. ಇದನ್ನು ಗ್ರಾನೈಟ್‌ನ ಏಕಶಿಲೆಯಿಂದ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ,ಇಂದು ನಗರದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲು,ಸಹಭಾಗಿಯಾಗಲು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಾಗಿ  ವಿಶಾಲವಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿವೆ.  ಕಾರ್ಘರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಗಡಗಳ ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ವಿವಿಧ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸೇವೆ ನೀಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿವೆ. ಗೌರವಯುತವಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು /ಧರ್ಮಗಳ ಹಬ್ಬಗಳ ಆಚರಣೆ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

===ಭಾಷೆ===

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ [[ಅಗ್ರಿ]] ಮತ್ತು [[ಕೋಲಿ]] ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಹೆಚ್ಚು ಕಡೆ [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ರಾಜ್ಯದ ಅಧೀಕೃತ ಭಾಷೆಯಾದ [[ಮಾರಾಠಿ]] ಭಾಷೆಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಮರಾಠಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಗರದ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ''[[ಮುಂಬಯಿಯಾ ಹಿಂದಿ]] ಅಥವಾ [[ಬಾಂಬಾಯಿಯಾ ಹಿಂದಿ]]'' {{ndash}}  [[ಹಿಂದಿ]], [[ಉರ್ದು]] ಮತ್ತು [[ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಗಳ ಮಿಶ್ರಣ]] ಮತ್ತು  ಆಡುಮಾತಿಗಾಗಿ ಶೋಧಿಸಿದ ಕೆಲವು ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. [[ಇಂಗ್ಲೀಶ್]] ಕೂಡ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ನಗರದ [[ಬಿಳಿ ಕಾಲರ್]] ಉದ್ಯೋಗಿಗ ಕೆಲಸದ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು ಯುವ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

==ಶಿಕ್ಷಣ==
{{Main|Education in Navi Mumbai}}

೧೧ [[ತಾಂತ್ರಿಕ]] ಕಾಲೇಜುಗಳು,೨ ವೈಧ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜುಗಳು,೩ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ೬೨ ಶಾಲೆಗಳಿವೆ. ಎನ್‌ಎಂಎಂಸಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೧೨೮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳು, ೮೦ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ೨೫ ಕಾಲೇಜುಗಳಿವೆ.&lt;ref name=&quot;nmmco&quot; /&gt; ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವ ಯೋಗ್ಯತೆ ಪಡೆದಿದೆ- ಕೇವಲ ೪% ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

==ಸಾರಿಗೆ==

{{Main|Navi Mumbai Municipal Transport (NMMT)}}

[[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಸಾರಿಗೆಯಲ್ಲಿ]] ಕೆಂಪು [[ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ]] ಬಸ್ಸುಗಳು ಮತ್ತು [[ಸಬ್‍ಅರ್ಬನ್ ರೈಲುಗಳು]] ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ. ಎನ್ಎಂಎಂಟಿಯಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಹೊರತಾಗಿ‌ [[ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ]] [[ಬೃಹನ್‌ಮುಂಬಯಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ]] ಬಸ್ಸುಗಳಿಗೆ ಸಮೀಪವಾಗಿದೆ. [[ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾ|ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾಗಳು]] ಮತ್ತು [[ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳು]] ಕೂಡ ಸಾರಿಗೆ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
[[ಮುಲುಂದ್]]-[[ಏರೋಲಿ]] ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಬೆಸ್ಟ್ ಬಸುಗಳಿಂದ ಮುಲುಂದ್‌ಗೆ ತ್ವರಿತ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಂದು node ಒಳಗಡೆಯು ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾ  ಸಾರಿಗೆ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ. ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು [[ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಕ್ಯಾಬ್‌ಗಳು]] ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಟ್ಯಾಕಿಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಿಂದ ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಥಾನೆಯಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಒದಗುತ್ತವೆ.  ''ಕೂಲ್‌ಕ್ಯಾಬ್ಸ್''  ಕೂಡ ಲಭ್ಯವಿದೆ. [[ಆರ್‌ಟಿಓ|ಆರ್‌ಟಿಓದಿಂದ]] ನಿಶ್ಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ದರವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.[[File:NMMT AC Volvo.jpg|thumb|left|200px|ವಾಶಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್‌ಗೆ ಹೊರಡುವ ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ ವೋಲ್ವೋ ಎ/ಸಿ ಬಸ್.]]
[[File:BEST-CNG-bus.jpg|thumb|200px|ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿನ ಬೆಸ್ಟ್ ಬಸ್.]]
[[File:Nerul Railway Station West Side View..jpg|thumb|200px|ನೆರೂಲ್ ರೈಲು ನಿಲ್ಡಾಣದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ದೃಶ್ಯ.]]

[[ಮುಂಬಯಿಯ ಸಬ್‌ಅರ್ಬನ್ ರೈಲು]] ಜಾಲವು ನಗದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನದಟ್ಟಣೆಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಹೊರಭಾಗದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳು [[ವಾಶಿ]], [[ಬೆಲಾಪೂರ್]] ಮತ್ತು [[ಪನ್ಚೇಲ್]].  ಥಾನೆ-ನೆರೂಲ್-ಉರಲ್ ಸಂಪರ್ಕವು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಂತರ [[ನೆರೂಲ್]] ಕೂಡ ಪ್ರಮುಖ ಹೊರಭಾಗದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದೆ.  ಈ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ರೈಲು ಜಂಕ್ಷನ್ ಆಗಿ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.  [[ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ|ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯಲ್ಲಿ]] ಚಲಿಸುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೈಲುಗಳು [[ಪನ್ವೇಲ್]] ನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ [[ಮುಂಬಯಿಯಿಗೆ]] ಹೋಗಬೇಕಾದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ರೈಲುಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ.  ಈ ರೈಲುಗಳು ಪೂರ್ಣಗಾಗಿ ದ್ವೀಪ ನಗರದ ಬಳಸುಮಾರ್ಗ ಬಳಸುತ್ತವೆ.  ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು [[ಪುಣೆ]] ನಡುವಿನ ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು [[ಕಾರ್ಜತ್]] ಮೂಲಕ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಪುಣೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಯೋಜನೆಯಿದೆ.
[[File:Nmmtabc.jpg|thumb|left|200px|ನೆರೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಘರ್‌ಗೆ ಹೊರಡುವ ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ ಬಸ್.]]

[[ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರೇಲ್ವೆ|ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರೇಲ್ವೆಯ]] ಥಾನೆ-ವಾಶಿ ಕಾರಿಡಾರ್ [[ಹಾರ್ಬರ್ ಲೈನ್]] ಮೇಲೆ ನವೆಂಬರ್ ೯ [[2004|2004ರಂದು]] ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ರೈಲುಗಳು ೧೮.೫&amp;nbsp;ಕಿಮೀಯನ್ನು [[ವಾಶಿ]], [[ಸನ್ಪದ]], [[ತುರ್ಬೆ]], [[ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆ]], [[ಘಾನ್ಸೋಲಿ]], [[ರಬಾನೆ|ರಬಾನೆಮತ್ತು]] [[ಏರೋಲಿ]],  [[ಥಾನೆ]] ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ. [[ಥಾನೆ]] ಮತ್ತು [[ಕುರ್ಲಾ]] ನಡುವೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜೋಡಿ ಹಳಿ ಹಾಕಲು ಕೆಲಸ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ- ರಿಂಗ್ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಕ್ಕಾಗಿ ೫ನೇಯ ಮತ್ತು ೬ನೇಯ ಕಾರಿಡಾರ್ : [[ಥಾನೆ]]-[[ಕುರ್ಲಾ]]-[[ವಾಶಿ]]-[[ಥಾನೆ]]. [[ಕಾರ್ಜತ್]] ಮತ್ತು [[ಪನ್ವೇಲ್]] ನಡುವೆ ಹೊಸ [[ಬ್ರಾಡ್‌ಗೇಜ್]] [[ಹಾರ್ಬರ್ ಲೈನ್]] ಕಾರ್ಯಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ.

ಬೆಸ್ಟ್ ಬಸ್‌ನ ೫೦೦ ಸರಣಿಯು ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬೆಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಗ ೫೦೫ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಸಿಬಿಡಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮುಂಬಯಿಯ [[ಬಾಂದ್ರಾ|ಬಾಂದ್ರಾದಲ್ಲಿ]] ಕೊನೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ. ೫೦೬, ೫೦೭, ೫೧೧, ೫೧೨ ನಂತಹ ಇತರೆ ಮಾರ್ಗವು ನಿತ್ಯಪ್ರಾಯಾಣಿಕರನ್ನು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ನೆರೂಲ್‌ನಿಂದ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಮತ್ತು ವಾಪಸ್  ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಜನರಿಗೆ ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿ ಮತ್ತು ಬೆಸ್ಟ್ ಎಸಿ ಬಸ್ಸುಗಳು ಲಭ್ಯವಿದೆ.

೧೦&amp;nbsp;ಕಿಮೀ ಉದ್ದದ [[ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ಮಾರ್ಗ]] (''ಮಾರ್ಗ್''  ಅನುವಾದಿಸಿದಾಗ  [[ಮರಾಠಿ|ಮರಾಠಿಯಲ್ಲಿ]] ''ರೋಡ್'' ) ಆರು-ಪಥದ ಆಧುನಿಕ ರಸ್ತೆ ವಾಶಿಯಿಂದ ಸಿಬಿಡಿ-ಬೆಲಾಪೂರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಿ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿಗೂ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಮರಿನ್ ಡ್ರೈವ್‌ನ ಅವಳಿಯಾಗಿದೆ.

[[ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆ|ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆಯಿಂದ]] [[ಮುಂಬಯಿಯ]] [[ವಿಕ್ರೋಲಿ|ವಿಕ್ರೋಲಿಯ]] ಕನ್ನಮ್‌ವಾರ್‌ಗೆ [[ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿ|ಥಾನೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ]] ಮೂಲಕ ಹೊಸ ಸೇತುವೆಗಾಗಿ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಮುಂಬಯಿಯ ಪೂರ್ವದ ಉಪನಗರಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುವ ಬಹು ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಸೇತುವೆಯಾಗಿದೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಕೂಡ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಗತಿಯಾದ ಬಂದರು ಎಂಬ ಹೆಮ್ಮೆಯಿದೆ,    [[ಉರೂನ್]] ಸಮೀಪದ [[ನವ ಸೇನಾ|ನವ ಸೇನಾದಲ್ಲಿನ]] [[ಜವಾಹಾರ್ಲಾಲ್ ನೆಹರು ಬಂದರು]]. ಇದು ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ರೈಲುಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ,ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ೬೫% ಟ್ರಾಫಿಕ್ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಿಂದ [[ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣ]] ಕೇವಲ ೩೦ ಕಿಮೀ ದೂರವಿದೆ ಸದ್ಯ ಇದು ನಗರಕ್ಕೆ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ಪರಿಸ್ಥಿಯು ಬಹು ಬೇಗ ಬದಲಾಗಿ [[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣ]] ಬರುತ್ತಿದೆ.

==ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ==
ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಹೊಸ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ [[ಕೊಪ್ರಾ]]-[[ಪನ್ವೇಲ್]] ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಸಾರ್ವಜನಿಕ -ಖಾಸಗಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಮಾಣ (ಪಿಪಿಪಿ) — ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಸಹಭಾಗಿಗಳು ಸಮವಾಗಿ ೭೪% ಹಿಡಿತ ಹೊಂದಿರುರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ [[ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (ಎ‌ಎಐ)]] ಮತ್ತು [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸರ್ಕಾ|ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸರ್ಕಾರ]] ( ನಗರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಗಮ ಅಥವಾ ಸಿಡ್ಕೊ ಮೂಲಕ),ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು  ೧೩% ಹಿಡಿತ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.

[[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಸಿಎಒ)|ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಸಿಎಒ)ಈಗಾಗಲೇ]] [[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ|ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ]] ಟೆಕ್ನೊ-ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯತೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ. [[ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ]] ೩೧, ೨೦೦೭ರಂದು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿನ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ  ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದೆ.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.financialexpress.com/news/Navi-Mumbai-Airport-gets-Cabinet-approval/200643/title=Navi Mumbai Airport gets Cabinet approval|accessdate=2007-06-01}}&lt;/ref&gt; ನಿಷ್ಣಾತರಾದ ಸಲಹಾಕಾರರನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಟೆಂಡರ್‌ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://cidcoindia.com/cidco/Globalrfp.aspx |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2011-03-12 |archive-date=2010-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101223233312/http://cidcoindia.com/cidco/Globalrfp.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಈಗಲೂ ಭೂಮಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕೋಪ್ರಾ ಪನ್ವೇಲ್ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮೀಪ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ  ಪರಿಸರ  ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಕ್ಷೇಪಣೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ  ತಗ್ಗಿನ ಪ್ರದೇಶ,  ಪರಿಸರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು ಹಾಗೆಯೇ ಹಲವಾರು ಏಕರೆ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ,ಇತರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ,ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು [[ಕಲ್ಯಾಣ್]] ಸಮೀಪದ ನೇವಲಿ ಹಳ್ಳಿ,ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಈಗಿರುವ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ಡಾಣದಿಂದ ೫೫ ಕಿಮೀ ದೂರವಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಗುರುತಿಸಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧ II ಕಾಲದ ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೈಬಿಡಲಾದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ  ೧,೫೦೦ ಏಕರೆ (೬.೧ ಕಿಮೀ೨) ಭೂಮಿ ಇದೆ. ಈಗ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಈ ೧,೫೦೦ ಏಕರೆ ಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯೆ ಸುತ್ತುತ್ತಿದೆ (೬.೧ ಕಿಮೀ೨)  ಈಗ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಕೋಪ್ರಾ ಪನ್ವೇಲ್‌ ಮೂಲಕ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ನಂತರ ಕಲ್ಯಾಣ್-ನೆವಲಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ  ಮುಂಬಯಿ ಮಹಾನಗರದ ಎರಡನೇಯ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

==ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯ==
ಮೂಲ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ರೂ.೪೦,೦೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ (ಯುಎಸ್$೧.೧೪ ಬಿಲಿಯನ್)  ಈಗಾಗಲೇ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.maharashtraitparks.com/itparks_about_navimumbai.htm |title=ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಐಟಿ ಪಾರ್ಕ್ಸ್ ದ ರೆಕಮೆಂಡೆಂಡ್ ನ್ಯೂ ಅಡ್ರೆಸ್ ಫಾರ್ 21st ಸೆಂಚುರಿ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಇಂಡಿಯಾ |access-date=2011-03-12 |archive-date=2002-04-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20020417090437/http://www.maharashtraitparks.com/itparks_about_navimumbai.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ನ್ಯಾಷನಲ್ ಜಿಯಾಗ್ರಫಿ ಚ್ಯಾನೆಲ್ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದ ಉತ್ತಮ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದೆ.{{Citation needed|date=December 2008}} ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ ವಿಧ್ಯುತ್‌ನ್ನು  ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಯುತ್ತಮ ಚಾಲನೆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ರಸ್ತೆಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ಮೇಲ್ಸೆತುವೆಗಳು, ವಿಶಾಲವಾದ ರಸ್ತೆಗಳು, ಮತ್ತು ವಾಹನ ನಿಲುಗಡೆ ಸ್ಥಳಗಳು ಇವೆ ಎಂಬ ಹೆಮ್ಮೆಯಿದೆ. ನಿವಸಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ಮುಂಬಯಿ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿಮೆ ಎಂಬುದು, ನಗರಗಳ ನಡುವೆ ಕೇವಲ ಎರಡು ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕಗಾಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ರೈಲು ಹಳಿ ಮಾತ್ರವಿದೆ. [[ವಾಶಿ]] ಯಿಂದ [[ಕೋಲಬಾ]] ವರೆಗೆ [[ಹೋವರ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್]] ಸೇವೆ ಇದೆ ಮತ್ತು ಸಿಬಿಡಿಯಿಂದ ಕೋಬಲಾ ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ,ಆದರೆ ದುಬಾರಿಯಾದ ಟಿಕೇಟ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕಾರಾಣದಿಂದ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ.[[ವಾಶಿ|ವಾಶಿಯಿಂದ]], [[ಬೆಲಾಪೂರ್]], ಮತ್ತು [[ನೆರೂಲ್]] ಮತ್ತು [[ಏರೋಲಿ]] ಯಿಂದ ಗೇಟ್‌ವೇ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ವರೆಗೆ  ಸಿಡ್ಕೊ ಮತ್ತೆ ಹೋವರ್‌ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದೆ.

==ಸೇವೆಗಳು==
ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಾಗುವಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತ ಸೇವೆಗಳು,ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳು,ಮಾಲ್‍ಗಳು,ಮಲ್ಟಿ‌ಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ಅಂಗಡಿಗಳಿವೆ. ಸೆಂಟರ್ ಒನ್,ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯಾ,ಸಿಟಿ ಸೆಂಟರ್,ರಘುಲೀಲಾ ಮತ್ತು ಇನಾರ್ಬಿಟ್ ಮಾಲ್ ನಂತಹ ಉನ್ನತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಮಾಲ್‌ಗಳು ವಾಶಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರಸ್ತೆ, ನೆರೂಲ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಘರ್ ಕೂಡ ಮಾಲ್ ಮತ್ತು ಮಲ್ಟಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಸೂಪರ್‌ಮಾರ್ಕೇಟ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ನಾ ಬಝಾರ್, ಮೋರ್,ಸ್ಪೇನ್ಸರ್ಸ್,ರಿಲಯನ್ಸ್ ಫ್ರೆಶ್,ಸ್ಪಿನಾಚ್ ಮತ್ತು ಫೇರ್‌ಫ್ರೈಸ್ ನಂತಹ ಮಾಲ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ನಿವಾಸಿಗಳ ಶಾಪಿಂಗ್ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ. ಪಾಂಚಾಲಿ ಫರ್ನಿಚರ್ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಒಂದು ಅತಿ ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಗೌರವಯುತವದ ಫರ್ನಿಚರ್ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಆಗಿದೆ. ಡಿಮಾರ್ಟ್ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ಹೈಪರ್‌ಮಾಲ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ.

[[ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ]], ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸಾರಸ್ವತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, [[ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಬರೋಡಾ]], [[ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]], [[ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಹೈದ್ರಾಬಾದ್]], [[ಸಿಟಿಬ್ಯಾಂಕ್ ಇಂಡಿಯಾ]], [[ಐಸಿಐಸಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್]], ಮತ್ತು [[ಎಚ್‌ಡಿಎಫ್‌ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್]] ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ತಮ್ಮ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಎಟಿಎಂಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. [[ಭಾರತೀಯ ರಿಜರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್]] ೨೦೦೧ರಿಂದ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಜನರಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ರೆಸ್ಟೊರೆಂಟ್ಸ್‌ಗಳಿವೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ [[ಮುಂಬಯಿ]] ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಕೆಲವೇ ತ್ರಿತಾರ ಮತ್ತು ಪಂಚತಾರಾ ಹೋಟೆಲ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ,  ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ[[ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ]] ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಜೊತೆಗೆ,ನೆರೂಲ್,ಪನ್ವೇಲ್,ಕಾರ್ಘರ್,ಮತ್ತು ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್ ನಂತಹ  ಘಟಕಗಳು ಹಲವಾರು ಪಂಚತಾರ ಐಶಾರಾಮಿ ಹೋಟೆಲ್ ಹೊಂದುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

==ವಾಣಿಜ್ಯ==
[[File:Navi Mumbai India.jpg|thumb|200px|ವಾಶಿ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮಳಿಗೆ]]
[[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ|ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಲ್ಲಿರುವ]] ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಲ್ಲಾ [[ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್]] ಕಂಪನಿಗಳು ನವೀ ಮುಂಬಯುಯಲ್ಲಿ ಕಛೇರಿ ಹೊಂದಿವೆ. ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಗೆ [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ]] ಸರ್ಕಾರ ಕೂಡ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಪಾರ್ಕ್ ನೆರವು ನೀಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ದೊಡ್ಡ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಕಛೇರಿ ಹೊಂದಿವೆ. [[ರಿಲಯನ್ಸ್]] ಗ್ರುಪ್‌ನ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ [[ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆ]] ಮತ್ತು [[ಮಹಾಪೆ|ಮಹಾಪೆಯಲ್ಲಿ]] ([[ಡಿಎಕೆಸಿ]]) ಇವೆ. ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಕಂಪನಿಗಳು  [[ಕೋರ್ ಪ್ರೊಜೆಕ್ಟ್ಸ್ &amp;amp; ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್]], [[ಹೆಕ್ಸಾವೇರ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಸ್]], [[ಮಸ್ಟೆಕ್]], [[ಪತ್ನಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್]], ಇಂಟೆಲ್ಲೆನೆಟ್, [[ಹೆವಿಟ್ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ಸ್]], [[ಟಿಸಿಎಸ್]], ''[[ಡಿಜಿಟ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್]]'', [http://www.v2solutions.com ವಿ2ಸೊಲ್ಯೂಷನ್ಸ್], [http://www.irisindia.net ಐಆರ್‌ಐಎಸ್ ಬಿಜಿನೆಸ್ ಸರ್ವೀಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090227041600/http://irisindia.net/ |date=2009-02-27 }}, [http://www.indiagames.com ಇಂಡಿಯಾಗೇಮ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190926072153/http://www.indiagames.com/ |date=2019-09-26 }}, &amp; [http://www.carwale.com ಕಾರ್ವಾಲೆ]  ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಂಪನಿಗಳು ಮಹಾಪೆಯ [http://www.irisindia.net ಮಿಲೇನಿಯಂ ಬಿಜಿನೆಸ್ ಪಾರ್ಕ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090227041600/http://irisindia.net/ |date=2009-02-27 }} ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿವೆ. ಧೀರ್ಘ ಕಾಲೀನ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ,ಪ್ರಮುಖ ಕಮಾಡಿಟಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಹೃದಯ ಭಾಗದಿಂದ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಸ್ಥಳ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿದೆ. [[ಕಲಾಂಬೋಲಿ]] (ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿನ ಇನ್ನೊಂದು node) ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಟೀಲ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಮನೆಯಾಗಿದೆ.

[[ವಾಶಿ]] ತಾಜಾ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ. ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಹೆಗ್ಗುರುತು [[ನಾವಾ ಸೇನಾ]] - [[ದ್ರೋಣಗಿರಿ]] ಘಟಕದಲ್ಲಿನ [[ಜೆ‌ಎನ್‌ಪಿಟಿ]] ಹಡಗು ಬಂದರು (ಜವಾಹಾರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಪೋರ್ಟ್ ಟ್ರಸ್ಟ್).
ನಗರದಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸ್ಥಳಗಳು ಸಿಬಿಡಿ ಬೆಲಾಪೂರ್,ವಾಶಿ,ನೆರೂಲ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಪೆ.
[[File:Jawaharlal Nehru Trust Port.jpg|thumb|200px|ಜವಾಹಾರ್ಲಾಲ್ ನೆಹರು ಪೋರ್ಟ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಭಾರತದ ಅತಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಬಂದರು.]]

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಶೆರು ಹೂಡಿಕೆ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧ, [[ಬಿಗ್‌ಬುಲ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ಸ್]], ಶೇರ್‌ಖಾನ್,ಇಂಡಿಯಾಬುಲ್ಸ್ ನಂತಹ ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಾಶಿ ಮತ್ತು ಬೆಲಾಪೂರ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಮುಚ್ಚಯವು ದ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಫೋಟೆಕ್ ಪಾರ್ಕ್ ಹಲವಾರು ಐಟಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳ ನೀಡಿದೆ.

ಮಹಾಪೆ ಸಮೀಪದ '''ನ್ಯೂ ಮಿಲೇನಿಯಂ ಸಿಟಿ'''  ಪ್ರಮುಖ ಜ್ಞಾನ ಕಾರಿಡಾರ್  ಭಾಗವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡು ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಪುಣೆವರಿಗೂ ಹರಡಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.cidcoindia.com/frm_plans.htm |title=ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಸಿಡ್ಕೊ ಯೋಜನೆ |access-date=2011-03-12 |archive-date=2007-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927045447/http://www.cidcoindia.com/frm_plans.htm |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ರಿಲಯನ್ಸ್ ಇನ್ಫೋಕಾಮ್ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ-ಧೀರೂಭಾಯಿ ಅಂಬಾನಿ ನಾಲೆಡ್ಜ್ ಸಿಟಿ [[ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆ]] ನಿಲ್ದಾಣದ ಎದುರಿಗೆ ಇದೆ.
[[File:Belapur Rly Stn.jpg|thumb|left|ಬೆಲಾಪೂರ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ.]]
ಇತರೆ ಐಟಿ ಕಂಪನಿಗಳಾ ಎಲ್&amp;amp;ಟಿ ಇನ್ಫೋಟೆಕ್, ವಿಪ್ರೋ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಸಿಎಂಸಿ, ಟಾಟಾ ಕನ್ಸಲ್ಟನ್ಸಿ ಸರ್ವೀಸಸ್, ಆಪ್ಟೆಕ್, ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮೇಲ್, ಐಸಿಐಸಿಐ ಇನ್ಫೋಟೆಕ್ ಮತ್ತು ಪಿಸಿಎಸ್,ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಇವರುಗಳ ಕಛೇರಿಯು ಥಾನೆ ಬೆಲಾಪೂರ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿದೆ.

ಮುಖೇಶ್ ಅಂಬಾನಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ ( ಎಸ್‌ಇಝೆಡ್) ದ್ರೋಣಗಿರಿ ಮತ್ತು ಕಾಲಂಬೋಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿದೆ ಹಾಗೆಯೇ ನಗರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಒದಗಿಸಿದೆ. (ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ) ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ, ಹೂಡಿಕೆ ಸುಮಾರು ೪೦,೦೦೦ ಕೋಟಿಗಳು ಇರುವ ಈ MEga ಯೋಜನೆ ಕೂಡ ೨೧&lt;sup&gt;ನೇಯ&lt;/sup&gt; ಶತಮಾನದ ನಗರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ವೇಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ.

ಮ್ಯಾರಥಾನ್ ಗ್ರುಪ್ ತನ್ನ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಮೀಪ ನೆಕ್ಸ್‌ಝೋನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಸಣ್ಣ ಎಸ್‌ಇಝೆಡ್ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಈ ಎಸ್‌ಇಝೆಡ್ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಐಟಿ/ಐಇಎಸ್ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ರೆಸಿಡೆನ್ಶಿಯಲ್ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಕಟ್ಟಡಗಳು,ಮನರಂಜನಾ ಮಾಲ್ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪನಗರವಾಗಬಹುದು. ಹೊಂಡಾ ಎಸ್‌ಇಐಎಲ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ [[ನೆರೂಲ್|ನೆರೂಲ್ಎಂಐಡಿಸಿ]] ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದೆ.

==ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ==
{{POV-check|date=July 2008}}
ನಗರವು ವರ್ಷಾಂತರಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಏಳಿಗೆಯಿಂದಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚು ಅಪರಾಧ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಅಪರಾಧಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ೨೦೦೩ರ ೨,೭೬೩ ರಿಂದ ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ೩,೫೭೧ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ. ಅಪರಾಧದ ದಿಢೀರ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳೆಂದರೆ ಪೋಲಿಸ್ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಅಡ್ಡಬರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಾದ ಪೋಲಿಸರ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಾದ್ಯಂತ ಕೆಲವೇ ಪೋಲಿಸ್ ಚೌಕಿಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಪೋಲಿಸ್ ಚೌಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಪೋಲಿಸರು ಅಸ್ವಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲ.  ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧವು ಸರ ಅಪಹರಣ,ಪಿಕ್‌ಪಾಕೇಟ್,ಸೆಲ್‌ಫೊನ್‌ಗಳ ಕಳವು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಅಪರಾಧಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜನ ವಿರಳವಾದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಹಲವಾರು [[ವಾಹನ ಕಳವು|ವಾಹನ ಕಳವು ಗಳು]] ಮತ್ತು ಖಾಲಿಯಾಗಿರುವ ಮನೆಗಳ [[ಕನ್ನಹಾಕುವಿಕೆ|ಕನ್ನಹಾಕುವಿಕೆಗೆ]] ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಕೊಲೆ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಕಾಯಿತಿ,ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚುವುದು ಅಪರೂಪ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಾನ್ಸೋಲಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಲಭೆ ಮತ್ತು ಕೋಮುಗಲಭೆ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಹತಾಶೆಗೊಂಡು ದೊಂಬಿಮಾಡಿದ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಳ್ಳಿಗರು ನ್ಯಾಯಬದ್ಧವಾದ ಮುಗ್ಧ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಸಂಗಗಳಿವೆ. ನೆರೂಲ್ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸುಲಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತವಾಗಿದೆ [http://web.mid-day.com/metro/vashi/2004/december/98551.htm ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041205063109/http://web.mid-day.com/metro/vashi/2004/december/98551.htm |date=2004-12-05 }}.  ಟಾಫಿಕ್ ಪೋಲಿಸ್ ಇಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ಯಾಮರಾಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅಜಾಗರೂಕ ಟ್ರಕ್ ಚಾಲಕರು ಮತ್ತು ಮೋಟಾರ್ ಕಾರ್‌ಗಳು ವಿಶಾಲವಾದ ಪಾಮ್ ಬೀಚ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಆ‍ಯ್‌ಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಮಾಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ.  ವಾಹನ ಚಾಲಕರಿಗೆ ಬೆಲಾಪೂರ್ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಘರ್ ನಡುವೆ ಬೀದಿ ದೀಪಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಕೂಡ ಅಪಾಯ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತವೆ.

ಪೋಲೀಸರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದರಿಂದಾಗಿ ಅಂಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲನಿಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಖಾಸಗಿ ಭದ್ರತಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.[http://web.mid-day.com/metro/vashi/2005/november/124296.htm ]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ರಾತ್ರಿ ೧೦ ಗಂಟೆಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತವೆ. ಮುಂಬಯಿ [[ಭೂಗತ ಲೋಕ]] ಕೂಡ ನಗರವನ್ನು ಗಮನಿಸ ತೊಡಗಿದೆ [http://web.mid-day.com/metro/vashi/2005/july/113424.htm ]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }},ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಕೇಬಲ್ ಆಪರೇಟರ್‌ಗಳು,ಬಿಲ್ಡರ‍್ಗಳು,ಮತ್ತು ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಡೆವಲಪರುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ [[ಸುಲಿಗೆ|ಸುಲಿಗೆಯ]] ಕಡೆ ಗುರಿಯಿಟ್ಟಿದೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳು ಇದರ ದೊಡ್ಡಣ್ಣ ಮುಂಬಯಿಗಿಂತ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ  [[ಅಹಮದಾಬಾದ್]] ಸರಣಿ ಸ್ಫೋಟದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಶಂಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

==ಕ್ರೀಡೆಗಳು==
[[File:Dypatil std.jpg|thumb|ನೆರೂಲ್‍ನಲ್ಲಿನ ಡಿವೈ ಪಾಟೀಲ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ.]]
[[ಕ್ರಿಕೆಟ್]] ನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿರುವ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದೆ. ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ [[ನೆರೂಲ್]]‌ನಲ್ಲಿ [[ಡಿವೈ ಪಾಟೀಲ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ]] ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಸ್ವಂತ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮೈದಾನ  ಹೊಂದಿದ್ದು ೩ ಐಪಿಎಲ್ ಟಿ-೨೦ ಮ್ಯಾಚುಗಳು ಮತ್ತು ಐಪಿಎಲ್ ಟಿ-೨೦ ಅಂತಿಮ  ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಆತಿಥೇಯ ನೀಡಿತ್ತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
[[ಪುಟ್ಬಾಲ್]] ಎರಡನೇಯ ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದ್ದು ಮಾನ್ಸೂನ್ ಸಯದದಲ್ಲಿ ಸಿಟಿ ಕ್ಲಬ್‌ಗಳು ಆಟವಾಡುತ್ತವೆ,ಆವಾಗ ಯಾವುದೇ ಹೊರಾಂಗಣ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಆಡಲಾಗುುದಿಲ್ಲ. ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ  [[ಫೀಫಾ ವಿಶ್ವ ಕಪ್|ಫೀಫಾ ವಿಶ್ವ ಕಪ್ಹೆಚ್ಚು]] ವಿಕ್ಷೀಸಿದ ಟಿವಿ ಘಟನೆಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡೆ, [[ಹಾಕಿ ಕ್ಷೇತ್ರ]],ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅವನತಿಯತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ, ಕ್ರಿಕೆಟಿಗಿರುವ ಜನಪ್ರಿಯೆತೆ ಇದಕ್ಕಿಲ್ಲದಿರುವುದೆ,ಹಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಮುಂಬಯಿಯ ಹಲವಾರು ಆಟಗಾರರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿಯ ನೆರೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಲಂಪಿಕ್ ಗಾತ್ರದ ಈಜುಕೊಳ ಹೊಂದಿದೆ. ಸಿಡ್ಕೊ ನೆರೂಲ್ &amp; ಕಾರ್ಘರ್‌ನಲ್ಲಿ  ೧೮ ಕುಳಿಯಿರುವ ಎರಡು ಗಾಲ್ಫ್ ಕೋರ್ಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿಟ್ಟಿದೆ. ಕಾರ್ಘರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ೮೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಪಾರ್ಕ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿಡಲಾಗಿದೆ. ೨೦೧೦ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ [http://www.navimumbaiolympics.com ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090417061050/http://www.navimumbaiolympics.com/ |date=2009-04-17 }} ಜರುಗುತ್ತದೆ. ೨೦೦೮ರ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ೧೨ ಒಳಗೊಂಡು ೩೫೦೦ ಕ್ಕಿಂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ವಾಶಿ ವೈಕಿಂಗ್ಸ್ ಗೆದ್ದರು ಮತ್ತು ನೆರುಲ್ ನಿಂಜಾಸ್ ಎರಡನೆಯವರಾಗಿ ಬಂದರು. ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಇತರೆ ತಂಡಗಳು ಕೋಪರ್ ಕೈರನೆ ಕಿಂಗ್ಸ್,ಏರೀಲಿ ಏಸಸ್,ಪನ್ವೇಲ್ ಪೆಟ್ರಿಯಾಟ್ಸ್,ಬೆಲಾಪೂರ್ ಬ್ಲೆಜರ್ಸ್,ಕಾಲಂಬೋಲಿ ನಾಕ್‌ಔಟ್ಸ್,ಮತ್ತು ಕಾರ್ಘರ್ ನೈಟ್ಸ್.

==ಸೋದರ-ನಗರಗಳು==
ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಹಲವಾರು [[ಸೋದರಿ ನಗರ|ಸೋದರಿ ನಗರಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದೆ:
*{{flagicon|Venezuela}} [[ಕರಾಕಾಸ್]], [[ವೆನೆಜುವೆಲಾ]].
*{{flagicon|Colombia}} [[ಬೊಗೊಟಾ]], [[ಕೊಲಂಬಿಯಾ]]
*{{flagicon|Romania}} [[ಕ್ಲುಜ್-ನಪೊಕಾ]], [[ರೋಮೆನಿಯಾ]]
*{{flagicon|Syria}} [[ದಮಾಸ್ಕಸ್]], [[ಸಿರಿಯಾ]]
*{{flagicon|Cuba}} [[ಹವಾನ್]], [[ಕ್ಯೂಬಾ]]
*[59][[ಇಸ್ತಾನ್‌ಬುಲ್]], [[ಟರ್ಕಿ]]
*[186] [[ಟೆಹ್ರಾನ್]]‌, [[ಇರಾನ್‌]]
*{{flagicon|Indonesia}} [[ಜಕಾರ್ತಾ]], [[ಇಂಡೋನೆಶಿಯಾ]]
*{{flagicon|Kuwait}} [[ಕುವೈತ್ ನಗರ]], [[ಕುವೈತ್]]

==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು==
{{Commons category}}
* {{wikivoyage|Navi Mumbai}}
*[http://www.nmmconline.com ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160916011722/http://www.nmmconline.com/ |date=2016-09-16 }}
*[http://www.nmmt.in ಎನ್‌ಎಂಎಂಟಿಯ ಅಧೀಕೃತ ಜಾಲತಾಣ]{{Dead link|date=ಜೂನ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[http://www.cidcoindia.com/ ಸಿಡ್ಕೊ - ನಗರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಗಮ]
*[http://www.rightcar.com/used-car/valuation used car valuation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130628051807/http://www.rightcar.com/used-car/valuation |date=2013-06-28 }}

==ಆಕರಗಳು==
{{Reflist}}

{{Template group
|title = Articles Related to Navi Mumbai
|list =
{{Navi Mumbai}}
{{Mumbai topics}}
{{Mumbai metropolitan area}}
{{Maharashtra}}
{{Nodes of Navi Mumbai}}
{{Million-plus cities in India}}
}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:1904 ರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಮುಂಬಯಿ]]
[[ವರ್ಗ:ಹೊಸ ಮುಂಬಯಿ]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಯೋಜಿತ ನಗರಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು]]</text>
      <sha1>fd0bjk5xkbl0r9od2f9nih6lg090hoe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಗಣಕಯಂತ್ರ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28540</id>
    <revision>
      <id>1383754</id>
      <parentid>1376776</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T12:45:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383754</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13539" sha1="5cjqefrabqvvypuak78y7tydfw5qptt" xml:space="preserve">'''ಗಣಕಯಂತ್ರ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ''' [[ಗಣಕ ವಿಜ್ಞಾನ|ಗಣಕ ವಿಜ್ಞಾನದ]] ಒಂದು ಉಪಕ್ಷೇತ್ರ. ಇಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪದವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ  [[:en:3D computer graphics|ತ್ರಿ-ಆಯಾಮ ಗಣಕ ಚಿತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತ]]ದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಬಳಸಿದರೂ ಇದು [[:en:2D computer graphics|ದ್ವಿ-ಆಯಾಮ ಗಣಕ ಚಿತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತ]] ಮತ್ತು [[:en:image processing|ಚಿತ್ರ ಸಂಸ್ಕರಣೆ]]ಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಗಣಕಯಂತ್ರಗಳ ಸಂವಹನ ಇನ್ನೂ ಸರಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇದು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅಭಿವೃಧ್ಧಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೇಲೆ ಗಾಢವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿದೆ ಹಾಗು [[ಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]], [[ದೃಶ್ಯಕ್ರೀಡೆ]] ಮತ್ತು [[ಆನಿಮೇಶನ್]] ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಯುಂಟುಮಾಡಿದೆ.

[[Image:utah teapot simple 2.png|thumb|300px|[[:en:Utah teapot|ಉಥಾ ಟೀ ಕುಡಿಕೆ]]ಯ ಆಧುನಿಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತ, [[:en:Martin Newell (computer scientist)|ಮಾರ್ಟಿನ್ ನೆವೆಲ್(ಗಣಕ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ನ)]]ನು ೧೯೭೫ರಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಈ ಚಿತ್ರ  ತ್ರಿ-ಆಯಾಮ ಗಣಕ ಚಿತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.]]

== ಸ್ಥೂಲ ನೋಟ ==

ಇಲ್ಲಿ ಗಣನಾತ್ಮಕ ತಂತ್ರಗಳಿಂದ ದೃಶ್ಯ ಹಾಗೂ ಜಾಮಿತಿಗೆ ಸಂಭಂದಿತ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಚಿತ್ರದ ಕಲಾತ್ಮಕತೆ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯತೆಯ ಬದಲು ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣದ ಮೂಲ ಗಣನಾತ್ಮಕ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ.

ಸಂಭದಿತ ವಿಶಯಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
* [[:en:Scientific visualization|ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟೀಕರಣ]]
* [[:en:Information visualization|ಮಾಹಿತಿ ದೃಷ್ಟೀಕರಣ]]
* [[:en:Computer vision|ಗಣಕ ದೃಷ್ಟಿ]]
* [[:en:Image processing|ಚಿತ್ರ ಸಂಸ್ಕರಣೆ]]
* [[:en:Computational Geometry|ಗಣನಾತ್ಮಕ ಜಾಮಿತಿ]]
* [[:en:Applied mathematics|ಉಪಯುಕ್ತ ಗಣಿತ]]

ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಉಪಯೋಗಗಳು:
*[[:en:Special effect|ವಿಶೇಷ ಎಫ್ಫೆಕ್ಟ್ಸ್]]
*[[:en:Visual effects|ವಿಶ್ಯುವಲ್ ಎಫ್ಫೆಕ್ಟ್ಸ್]]
*[[:en:Visual effects|ದೃಶ್ಯಕ್ರೀಡೆ]]
*[[:en:Digital art|ಅಂಕೀಯ ಕಲೆ]]

== ಉಪ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ==
ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಉಪ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹೀಗೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು:

# ಜಾಮಿತಿ: ವಸ್ತು ಮಾದರಿಯನ್ನು ಯಂತ್ರಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಿಸಲು ಬೇಕಾಗುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನ.
# ಆನಿಮೇಶನ್: ಚಲನೆಯನ್ನು ಯಂತ್ರಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಿಸಲು ಬೇಕಾಗುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನ. 
# ಚಿತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತ: ಕಿರಣಚಾಲನೆಯನ್ನು ಯಂತ್ರಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಕ್ರಮಾವಳಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನ.
# ಚಿತ್ರೀಕರಣ: ಚಿತ್ರಾರ್ಜನೆ, ಚಿತ್ರಾವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಂಪಾದನೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನ.

== ಇವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿ ==
* [[:en:3D computer graphics|ತ್ರಿ-ಆಯಾಮ ಗಣಕ ಚಿತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತ]]
* [[:en:Cloth modeling|ವಸ್ತ್ರ ಮಾದರೀಕರಣ]]
* [[:en:Computer facial animation|ಗಣಕ ಮುಖ ಸಂಸ್ಕರಣ]]
* [[:en:Digital geometry|ಅಂಕೀಯ ಜಾಮಿತಿ]]
* [[:en:Digital image editing|ಅಂಕೀಯ ಚಿತ್ರ ಸಂಪಾದನೆ]]
* [[:en:Geometry processing|ಜಾಮಿತೀಯ ಸಂಸ್ಕರಣ]]
* [[:en:Graphics processing unit|ಚಿತ್ರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕ]] (GPU)
* [[:en:Painter's algorithm|ಬಣ್ಣಗಾರನ ಕ್ರಮಾವಳಿ]]
* [[:en:SIGGRAPH|SIGGRAPH(ಸಿಗ್ಗ್ರಾಫ್)]]
* [[:en:Stanford Bunny|ಸ್ಟ್ಯಾನ್ಫರ್ಡ್ ಬನ್ನೀ]]
* [[:en:Utah Teapot|ಉಥಾ ಟೀ ಕುಡಿಕೆ]]

== ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ ==
* [[:en:James D. Foley|ಫೋಲೇ]] ''ಮತ್ತಿತರರು''. ''[[:en:Computer Graphics: Principles and Practice|Computer Graphics: Principles and Practice]]''.
* ಶಿರ್ಲೇ. ''Fundamentals of Computer Graphics''.
* ವ್ಯಾಟ್. ''3D Computer Graphics''.

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==
*[http://accad.osu.edu/~waynec/history/lessons.html ಗಣಕಯಂತ್ರ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಮತ್ತು ಆನಿಮೇಶನ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಇತಿಹಾಸ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070405172134/http://accad.osu.edu/~waynec/history/lessons.html |date=2007-04-05 }} 
*[http://hem.passagen.se/des/hocg/hocg_1960.htm ''ಗಣಕಯಂತ್ರ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಇತಿಹಾಸ'' ಲೇಖನಗಳ ಸರಣಿ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070302154206/http://hem.passagen.se/des/hocg/hocg_1960.htm |date=2007-03-02 }}

== ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳ ಕೊಡುಗೆ ==
*[http://gruvi.cs.sfu.ca/ Computer Graphics Usability and Visualization Group at Simon Fraser University]
*[http://i2.cs.hku.hk/GraphicsGroup/index.php Computer Graphics Group at The University of Hong Kong] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090601232711/http://i2.cs.hku.hk/GraphicsGroup/index.php |date=2009-06-01 }}
*[http://www.cs.berkeley.edu/b-cam/ Berkeley Computer Animation and Modeling Group] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071013213232/http://www.cs.berkeley.edu/b-cam/ |date=2007-10-13 }}
*[http://graphics.berkeley.edu/ Berkeley Computer Graphics]
*[http://www.cs.bris.ac.uk/Research/Graphics/ Bristol University Computer Graphics Group]
*[http://www.cs.columbia.edu/cg C²G² at Columbia University]
*[http://cvit.iiit.ac.in Center for Visual Information Technology,IIIT Hyderabad]
*[http://www.multires.caltech.edu/ Caltech Multi-Res Modeling Group]
*[http://graphics.cs.cmu.edu/ Carnegie Mellon Graphics Lab]
*[http://www.cs.technion.ac.il/~cggc Center for Graphics and Geometric Computing at Technion Israel Institute of Technology, Haifa, Israel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110607060149/http://www.cs.technion.ac.il/~cggc/ |date=2011-06-07 }}
*[http://www.mpi-inf.mpg.de/departments/d4/ Computer Graphics Department at Max-Planck-Institut fur Informatik] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070610184922/http://www.mpi-inf.mpg.de/departments/d4/ |date=2007-06-10 }}
*[http://www.computer-graphics.be/ Computer Graphics Department at Haute Ecole Albert Jacquard] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170914034849/http://computer-graphics.be/ |date=2017-09-14 }}
*[http://graphics.cs.brown.edu/ Computer Graphics Group at Brown]
*[http://www.rwth-graphics.de Computer Graphics Group at RWTH Aachen University]
*[http://www.eecs.harvard.edu/graphics/ Computer Graphics at Harvard] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110608211742/http://www.eecs.harvard.edu/graphics/ |date=2011-06-08 }}
*[http://graphics.usc.edu/cgit/index.php Computer Graphics and Immersive Technologies Laboratory at USC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170923050320/http://graphics.usc.edu/cgit/index.php |date=2017-09-23 }}
*[http://gl.ict.usc.edu/ Graphics Lab of Institute for Creative Technologies at USC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190718190020/http://gl.ict.usc.edu/ |date=2019-07-18 }}
*[http://cg.kaist.ac.kr/ Computer Graphics Laboratory at Korea Advanced Institute of Science and Technology (KAIST)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070708173122/http://cg.kaist.ac.kr/ |date=2007-07-08 }}
*[http://www.tecgraf.puc-rio.br Computer Graphics Group at PUC-Rio]
*[http://cg.cs.uni-bonn.de/ Computer Graphics Group at University of Bonn]
*[http://www.cs.virginia.edu/~gfx Computer Graphics Group at University of Virginia]
*[http://nis-lab.is.s.u-tokyo.ac.jp/index-e.html Computer Graphics Laboratory at University of Tokyo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110719224946/http://nis-lab.is.s.u-tokyo.ac.jp/index-e.html |date=2011-07-19 }}
*[http://www.cs.utexas.edu/users/graphics/ Computer Graphics Laboratory at UT Austin]
*[http://graphics.ethz.ch/ Computer Graphics Laboratory at ETH Zurich]
*[http://www.cs.rice.edu/~jwarren/graphics.html Computer Graphics / Geometric Design Group at Rice]
*[http://www.cs.columbia.edu/graphics/top.html Computer Graphics and User Interfaces Lab at Columbia University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070818082745/http://www1.cs.columbia.edu/graphics/top.html |date=2007-08-18 }}
*[http://www.cs.purdue.edu/cgvlab/ Computer Graphics and Visualization Lab at Purdue University]
*[http://www.cs.utah.edu/graphics/ Computer Graphics and Visualization Lab at University of Utah] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141205055958/http://www.cs.utah.edu/graphics/ |date=2014-12-05 }}
*[http://www.cs.wisc.edu/graphics/GraphicsWeb/index.html Computer Graphics and Visualization Lab at University of Wisconsin]
*[http://www.graphics.cornell.edu/ Cornell University Program of Computer Graphics]
*[http://www.dgp.toronto.edu/ Dynamic Graphics Project at University of Toronto]
*[http://www.geometrie.tuwien.ac.at/ig/ Geometric Modeling and Industrial Geometry Group at Technische Universitat Wien]
*[http://www.cg.tuwien.ac.at/research/ The Institute of Computer Graphics and Algorithms at Technische Universitat Wien]
*[http://www.cs.unc.edu/Research/ProjectIndex/GraphicsImage.html Graphics and Image Analysis at UNC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110523104516/http://www.cs.unc.edu/Research/ProjectIndex/GraphicsImage.html |date=2011-05-23 }}
*[http://cg.cs.tsinghua.edu.cn/ Graphics and Geometric Computing Group at Tsinghua University]
*[http://graphics.cs.uiuc.edu/ Graphics@Illinois] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20010201203100/http://graphics.cs.uiuc.edu/ |date=2001-02-01 }}
*[http://grail.cs.washington.edu/ GRAIL at University of Washington] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110426072942/http://grail.cs.washington.edu/ |date=2011-04-26 }}
*[http://www-gravir.imag.fr GRAVIR at iMAGIS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061219013441/http://www-gravir.imag.fr/ |date=2006-12-19 }}
*[http://www.cs.umd.edu/gvil GVIL at University of Maryland, College Park]
*[http://www.gvu.gatech.edu/ GVU Center at Georgia Tech]
*[http://graphics.cs.ucdavis.edu/ IDAV Visualization and Graphics Research Group at UC Davis] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110204192549/http://graphics.cs.ucdavis.edu/ |date=2011-02-04 }}
*[http://imagine.uniandes.edu.co IMAGINE Research Group at Universidad de los Andes, Bogotá, Colombia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070626070206/http://imagine.uniandes.edu.co/ |date=2007-06-26 }}
*[http://www.cs.ubc.ca/labs/imager/ Imager Laboratory at University of British Columbia]
*[http://groups.csail.mit.edu/graphics/ MIT Computer Graphics Group]
*[http://www.mrl.nyu.edu/ MRL at NYU] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110408232954/http://mrl.nyu.edu/ |date=2011-04-08 }}
*[http://www.cs.princeton.edu/gfx/ Princeton Graphics and Geometry Group]
*[http://graphics.stanford.edu/ Stanford Computer Graphics Laboratory]
*[http://graphics.ucsd.edu/ UCSD Computer Graphics Laboratory]
*[http://vision-research.vanderbilt.edu/ Vision Research Center at Vanderbilt]
*[http://www.inigraphics.net/ INI-GraphicsNet international network] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110928021829/http://www.inigraphics.net/ |date=2011-09-28 }}

{{Unreferenced}}
{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:Computer graphics|*]]
[[ವರ್ಗ:ಗಣಕ ವಿಜ್ಞಾನ]]
[[ವರ್ಗ:ಕಲೆ]]</text>
      <sha1>5cjqefrabqvvypuak78y7tydfw5qptt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಮಾಂಟ್ಗಾಮೆರಿ, ಅಲಬಾಮ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29009</id>
    <revision>
      <id>1383807</id>
      <parentid>1358684</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T03:55:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>768</id>
      </contributor>
      <comment>ಚಿತ್ರ Flag_of_Montgomery,_Alabama.svgರ ಬದಲು ಚಿತ್ರ Flag_of_Montgomery,_Alabama_(1952–2026).svg ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.</comment>
      <origin>1383807</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3848" sha1="96r54rqcxsnwg3w22pbheezix1bewot" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
|official_name            = Montgomery
|settlement_type          = City
|nickname                 =
|image_skyline            = Montgomery Alabama panorama.jpg
|imagesize                =
|image_caption            =
|image_flag               = Flag of Montgomery, Alabama (1952–2026).svg
|flag_size                = 100px
|image_seal               = City of Montgomery Great Seal.png
|seal_size                = 75px
|image_map                = Montgomery_County_Alabama_Incorporated_and_Unincorporated_areas_Montgomery_Highlighted.svg
|mapsize                  = 200px
|map_caption              = Location in Montgomery County and Alabama
|alias                    =
|pushpin_map              = USA Alabama
|pushpin_map_caption      = Location in Alabama.
|coordinates_region       = US-AL
|subdivision_type         = Country
|subdivision_type1        = State
|subdivision_type2        = [[List of counties in Alabama|County]]
|subdivision_name         = United States
|subdivision_name1        = {{flag|Alabama}}
|subdivision_name2        = [[Montgomery County, Alabama|Montgomery]]
|government_type          =
|leader_title             = [[List of mayors of Montgomery, Alabama|Mayor]]
|leader_name              = [[Todd Strange (politician)|Todd Strange]] ([[Republican Party (United States)|R]])
|established_title        = [[Municipal corporation|Incorporated]]
|established_date         = December 3, 1819
|area_magnitude           =
|unit_pref                = Imperial
|area_total_sq_mi         = 156.19
|area_total_km2           = 404.53
|area_land_sq_mi          = 155.38
|area_land_km2            = 402.43
|area_water_sq_mi         = 0.81
|area_water_km2           = 2.09
|area_water_percent       =
|area_urban_sq_mi         =
|area_urban_km2           =
|area_metro_sq_mi         =
|area_metro_km2           =
|population_as_of         = 2009
|population_note          =
|population_footnotes     =&lt;ref name=popest&gt;{{Cite web| date = June 28, 2007 | url = http://www.census.gov/popest/cities/tables/SUB-EST2006-04-01.csv | title = Annual Estimates of the Population for Incorporated Places in Alabama, Listed Alphabetically: April 1, 2000 to July 1, 2006 | format = [[Comma-separated values|CSV]] | work = 2007 Population Estimates | publisher = U.S. Census Bureau, Population Division | accessdate = June 28, 2007 }}&lt;/ref&gt;
|population_total         = 224119&lt;!--&lt;ref name=popest&gt;--&gt;
|population_metro         = 469268
|population_urban         =
|population_density_sq_mi = auto
|timezone                 = [[Central Time Zone (North America)|CST]]
|utc_offset               = -6
|timezone_DST             = [[Central Time Zone (North America)|CDT]]
|utc_offset_DST           = -5
|coordinates_display = display=inline,title
|latd = 32 |latm = 21 |lats = 42 |latNS = N
|longd = 86 |longm = 16 |longs = 45 |longEW = W
|elevation_m              = 73
|elevation_ft             = 240
|website                  = [http://www.montgomeryal.gov www.montgomeryal.gov]
|postal_code_type         =
|postal_code              =
|area_code                = [[Area code 334|334]]
|blank_name               = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]]
|blank_info               = 01-51000
|blank1_name              = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID
|blank1_info              = 0165344
}}


'''ಮಾಂಟ್ಗಾಮೆರಿ''' ({{lang-en|Montgomery}}) [[ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ]]ದ [[ಅಲಬಾಮ]] ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ. ೨೦೦೦ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಇದರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೨೦೧೫೬೮.

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{reflist}}

{{Refimprove}}
{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪಟ್ಟಣಗಳು]]</text>
      <sha1>96r54rqcxsnwg3w22pbheezix1bewot</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಬೊಮ್ಕೈ ಸೀರೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>98540</id>
    <revision>
      <id>1383834</id>
      <parentid>1356336</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T09:18:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383834</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9230" sha1="hi77ffeisgyk39t7y5s72r2t3drmmyl" xml:space="preserve">[[Image:Bomkai.jpg|thumb|right|180px|ಬೊಮ್ಕೈ ಸೀರೆ ಅಥವಾ ಸೋನೆಪುರಿ ಸೀರೆ]]
'''ಬೊಮ್ಕೈ ಸೀರೆ'''ಯು ಭಾರತದ [[ಒಡಿಶಾ]]ದ ಕೈಮಗ್ಗದ ಸೀರೆಯಾಗಿದೆ. ಗಂಜಾಂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೊಮ್ಕೈ ಗ್ರಾಮ ಇದರ ಮೂಲವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸುವರ್ಣಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭುಲಿಯಾ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;oriyaonline&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.orissa.oriyaonline.com/sarees_of_orissa.html|title=Sarees of Orissa|access-date=27 January 2016|archive-date=15 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160315165130/http://orissa.oriyaonline.com/sarees_of_orissa.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ಬೊಮ್ಕೈ [[ಭಾರತ]]ದ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಬೊಮ್ಕೈ [[ಸೀರೆ]]ಗಳು ವಿವಿಧ ಫ್ಯಾಷನ್ ಶೋಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸೀರೆಗಳಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;ipindia&quot;&gt;{{cite web|title=State Wise Registration Details of G.I Applications|url=http://ipindia.nic.in/girindia/treasures_protected/registered_GI_30March2015.pdf|website=Ipindia.nic.in|access-date=28 January 2016|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160327150038/http://ipindia.nic.in/girindia/treasures_protected/registered_GI_30March2015.pdf|archive-date=27 March 2016}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20121025211922/http://www.telegraphindia.com/1101122/jsp/orissa/story_13203879.jsp Hunt for handloom brand ambassador]&lt;/ref&gt;

==ವಿವರಣೆ==
ಬೊಮ್ಕೈ - ಆಧುನಿಕ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಟಿಂಜ್ ಬೊಮ್ಕೈ ಕಾಟನ್ ಸೀರೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸದ ಉಡುಗೆಗಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;OdishaHandloom&quot;&gt;{{cite web |last1=Odisha |first1=Handloom |title=Bomkai - Modern in Design with Traditional Tinge |url=http://www.orissahandloom.com/about-saree.php |website=orisahandloom.com |access-date=2024-11-30 |archive-date=2024-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241202201924/https://www.orissahandloom.com/about-saree.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆಯನ್ನು ಸಮಾರಂಭಗಳು ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. [[ಸೀರೆ]]ಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಮಹಿಳೆಗೆ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ನೋಟವನ್ನು ನೀಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೊಗಸಾದ ಸೀರೆಯು ಆಕರ್ಷಕ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಅದರ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೀನಿನ ವಿನ್ಯಾಸವು ಸೀರೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಗಡಿ ಮತ್ತು ಪಲ್ಲೊ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಥ್ರೆಡ್ವರ್ಕ್. ಸೀರೆಯ ನೋಟವು ಸರಳತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಛಾಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [[ಕೆಂಪು]], [[ಕಪ್ಪು]] ಮತ್ತು [[ಬಿಳಿ]] ಹಿನ್ನೆಲೆ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸೀರೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಣ್ಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಂದು ನೀವು ಸೀರೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಹಲವಾರು ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಬಹು ಬಣ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಬಹುವರ್ಣದ ತುದಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ವಾರ್ಪ್‌ಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೇರಿವೆ- [[ಕಮಲ]], [[ದೇವಾಲಯ]](ಮಂದಿರ), [[ಚೌಕ]] ಮಾದರಿಯ ಮಾದರಿಗಳು, [[ಆಮೆ]], ಇತ್ಯಾದಿ.

==ಇತಿಹಾಸ==
[[Image:Bomkai3.jpg|thumb|ಬೊಮ್ಕೈ ಸೀರೆ]]
ಬೊಮ್ಕೈ ಸೀರೆಯು [[ಒಡಿಶಾ]]ದ ಗಂಜಾಂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೊಮ್ಕೈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು.&lt;ref name=&quot;RanjanRanjan2009&quot;&gt;{{cite book|author1=Aditi Ranjan|author2=M. P. Ranjan|title=Handmade in India: A Geographic Encyclopedia of Indian Handicrafts|url=https://books.google.com/books?id=ixhJAQAAIAAJ|year=2009|publisher=Abbeville Press|isbn=978-0-7892-1047-0}}&lt;/ref&gt;  ಆಗಿನ [[ಪಾಟ್ನಾ]]ದ ದೊರೆ ರಾಮಾಯಿ ದೇವ್ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸೋನೆಪುರದಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;oriyaonline&quot;/&gt;

==ಬಳಸಿದ ವಸ್ತುಗಳು==
ಹಿಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ೧೦ ರಿಂದ ೪೦ ಸೆ. ಎಣಿಕೆಗಳ [[ಹತ್ತಿ]] ನೂಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಉತ್ತಮವಾದ ಹತ್ತಿ ನೂಲುಗಳು (೨/೮೦, ೨/೧೦೦, ೨/೧೨೦ ಸೆ), ಮಲ್ಬರಿ ರೇಷ್ಮೆ, ಟಸ್ಸಾರ್ ರೇಷ್ಮೆ, ಝರಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

==ತಂತ್ರ==
ಫ್ಲೈ ಷಟಲ್ ಪಿಟ್ ಲೂಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಫ್ರೇಮ್ ಲೂಮ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಘನ ಗಡಿ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ೩ ಶಟಲ್ ತಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ &quot;ಮುಹೋಜೋರ್ಹಾ ಸೀರೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾರ್ಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಾರ್ಪ್ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ದೇಹ ಮತ್ತು ಪಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೇಯ್ಗೆ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಡೋಬಿ/ಜಾಕ್ವಾರ್ಡ್/ಜಾಲಾ ಸಹಾಯದಿಂದ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

==ಸತ್ಯಸಂಗತಿ==
ಸೋನೆಪುರದ ಚತುರ್ಭುಜ್ ಮೆಹರ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ [[ಅಭಿಷೇಕ್ ಬಚ್ಚನ್]] ಅವರೊಂದಿಗಿನ ವಿವಾಹದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ [[ಐಶ್ವರ್ಯಾ ರೈ]] &quot;ರಾಧಕುಂಜ&quot; ಎಂಬ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಬೊಮ್ಕೈ ಧರಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.arzoomag.com/bollywood/ash-abhi-wedding/ |title=Ash-Abhi Wedding |access-date=2010-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101222203954/http://www.arzoomag.com/bollywood/ash-abhi-wedding/ |archive-date=2010-12-22 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Telegraph&quot;&gt;{{cite web|title=Orissa sari to drape Bachchan bahu - Mom-in-law Jaya zeroed in on trousseau in February|url=http://www.telegraphindia.com/1070421/asp/jamshedpur/story_7675253.asp|archive-url=https://web.archive.org/web/20070423235206/http://www.telegraphindia.com/1070421/asp/jamshedpur/story_7675253.asp|url-status=dead|archive-date=April 23, 2007|website=www.telegraphindia.com|publisher=The Telegraph|access-date=28 January 2016}}&lt;/ref&gt;

==ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ==
ವಿಶ್ವ-ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬೊಮ್ಕೈಗೆ ೨೦೦೯ ರಲ್ಲಿ ಜಿಐ (ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆ) ಟ್ಯಾಗ್ ಸಿಕ್ಕಿತು, ಅಂದರೆ ಬೊಮ್ಕೈ (ಗಂಜಾಂ) ಮತ್ತು ಸೋನೆಪುರದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ಮೂಲವಾಗಿದೆ.

==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==
{{reflist}}

==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು==
*https://www.urmiweaves.com/collections/bomkai-cotton {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241201183802/https://www.urmiweaves.com/collections/bomkai-cotton |date=2024-12-01 }}
*[https://web.archive.org/web/20121026002601/http://www.telegraphindia.com/1101123/jsp/orissa/story_13209136.jsp Deal inked with national brands to promote state products]

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ]]</text>
      <sha1>hi77ffeisgyk39t7y5s72r2t3drmmyl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಜೋರ್ಡನ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>108731</id>
    <revision>
      <id>1383795</id>
      <parentid>1348380</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T20:20:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383795</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21554" sha1="a96wn31ujv6og7jta35xae3fa2xb46o" xml:space="preserve">{{pp-pc1}}
{{Infobox criminal
| name              = ಜೋರ್ಡನ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್
| image             =JordanBelfort2017.png
| image_size        = 
| caption           = Belfort in November 2017
| birth_name        = ಜೋರ್ಡನ್ ರಾಸ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್
| birth_date        = {{Birth date and age|1962|7|9}}
| birth_place       =ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ, ಯು.ಎಸ್.
| other_names       = 
| alma_mater        = [[American University]] ([[Bachelor of Science|BSc]])
| occupation        = {{flatlist|
*ಉದ್ಯಮಿ
* ಸ್ಪೀಕರ್
*ಲೇಖಕ}}
}}
'''ಜೋರ್ಡನ್ ರಾಸ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್'''(/ˈbɛlfərt/; ಜನನ ಜುಲೈ ೯, ೧೯೬೨) ಒಬ್ಬ [[ಅಮೇರಿಕನ್]] ಮಾಜಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಬ್ರೋಕರ್, ಹಣಕಾಸು ಅಪರಾಧಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿ. ೧೯೯೯ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಣಿಪ್ಯುಲೇಷನ್ ಮತ್ತು ಪೆನ್ನಿ-ಷೇರು ಮೋಸದ ಭಾಗವಾಗಿ ಬೂಯಲರ್ ರೂಮ್ ನಡೆಸಿದ ಜತೆಗೆ ಮೋಸ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಅಪರಾಧಗಳಿಗೆ ದೋಷಸ್ವೀಕೃತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://markets.businessinsider.com/news/stocks/wall-street-crime-and-punishment-jordan-belfort-the-boiler-room-wolf-1030702306 | title=Wall Street Crime and Punishment: Jordan Belfort, the Boiler Room Wolf | date=December 15, 2023 }}{{Dead link|date=ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿ ೨೨ ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು. ಅವರು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಎಂಬ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಆದರ್ಶವಾಗಿದ್ದು, ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಸ್ಕೋರ್ಸೇಜೆ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಲಿಯೋನಾರ್ಡೋ ಡಿಕ್ಯಾಪ್ರಿಯೋ ಅವರು ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

==ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ==
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ೧೯೬೨ ರಲ್ಲಿ [[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರ|ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದ]] ಬರೋ ಬ್ರಾಂಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಯಹೂದಿ ಪೋಷಕರಾದ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ವೆಲ್ &quot;ಮ್ಯಾಕ್ಸ್&quot; ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಲೇಹ್ (ನೀ ಮಾರ್ಕೊವಿಟ್ಜ್) ಗೆ ಜನಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;New York City, Marriage Licenses Index, 1950-1955&lt;/ref&gt; ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧಕರಾಗಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;{{cite book |last=Belfort |first=Jordan |date=2007 |title=The Wolf of Wall Street  |url=https://archive.org/details/wolfofwallstreet00belf |url-access=registration |location=New York City |publisher=[[Bantam Books]] |quote=This was serious Mafia stuff, impossible for a Jew like me to fully grasp the nuances of.|isbn=978-0-345-54933-4 |page= [https://archive.org/details/wolfofwallstreet00belf/page/244 244] }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sleep&quot;&gt;{{cite news |first=Geoffrey |last=Gray |title=The Wolf of Wall Street Can't Sleep |url=https://nymag.com/news/features/jordan-belfort-2013-12/index1.html |access-date=November 26, 2014 |work=[[New York (magazine)|New York]] |date=November 24, 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|first=Rob|last=Eshman|title='The Wolf' and the Jewish problem|url=http://www.jewishjournal.com/rob_eshman/article/jordan_belfort_and_the_wolf_of_wall_streets_jewish_problem|access-date=December 29, 2014|work=[[The Jewish Journal of Greater Los Angeles]]|date=December 31, 2013}}&lt;/ref&gt;  ಅವರ ತಂದೆಯ ಅಜ್ಜ, ಜ್ಯಾಕ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ (೧೯೦೪-೧೯೭೦), ರಷ್ಯಾದಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದವರು. ಅವರ ಅಜ್ಜಿ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಪೋಷಕರಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ಎರಡನೇ ತಲೆಮಾರಿನ ಅಮೇರಿಕನ್.&lt;ref&gt;United States Census 1940&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Contributor |first=Ron Marzlock, Chronicle |date=2021-12-23 |title=Bay Terrace's Belfort was hungry like the wolf — for cash |url=https://www.qchron.com/qboro/i_have_often_walked/bay-terrace-s-belfort-was-hungry-like-the-wolf-for-cash/article_ca51c111-3320-5f9a-b498-ccca73ea84be.html |access-date=2024-02-25 |website=Queens Chronicle |language=en |archive-date=2026-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260709135020/https://www.qchron.com/qboro/i_have_often_walked/bay-terrace-s-belfort-was-hungry-like-the-wolf-for-cash/article_ca51c111-3320-5f9a-b498-ccca73ea84be.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ಕ್ವೀನ್ಸ್ನ ಬೇಸೈಡ್ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Belfort|first=Jordan|url=https://books.google.com/books?id=zBcP-i41kcEC&amp;pg=PA442 |title=Catching the Wolf of Wall Street|publisher=Bantam Dell |date=February 24, 2009 |access-date=June 23, 2013|isbn=9780553906011}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|first=Vince|last=Veneziani |url=http://www.businessinsider.com/revisiting-jordan-belfort-the-wolf-of-wall-street-2010-3?op=1 |title=Revisiting The Amazing Story Of Jordan Belfort: &quot;The Wolf Of Wall Street&quot; |magazine=[[Business Insider]] |date=March 25, 2010 |access-date=June 23, 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sleep&quot;/&gt;&lt;ref name=vulture&gt;{{cite news |url=https://www.vulture.com/2013/12/jordan-belfort-real-wolf-of-wall-street.html |title=Meet Jordan Belfort, the Real Wolf of Wall Street |work=[[Vulture.com|Vulture]] |first=Geoffrey |last=Gray |date=December 30, 2013 |access-date=December 30, 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=autobio&gt;{{cite book|first=Jordan|last=Belfort|title=The Wolf of Wall Street|url=https://books.google.com/books?id=GLLCyNj-IUoC&amp;pg=PA47|date=September 25, 2007|publisher=[[Random House Publishing Group]]|location=New York City|isbn=978-0-553-90424-6|page=47}}&lt;/ref&gt;  ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ನಡುವೆ, ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಅವನ ನಿಕಟ ಬಾಲ್ಯದ ಸ್ನೇಹಿತ ಎಲಿಯಟ್ ಲೋವೆನ್‌ಸ್ಟರ್ನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಬೀಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನರಿಗೆ ಸ್ಟೈರೋಫೊಮ್ ಕೂಲರ್‌ಗಳಿಂದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಐಸ್ ಅನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ $೨೦,೦೦೦ ಗಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;Belfort, Jordan. &quot;The Wolf of Wall Street&quot;. Random House. pp. 112. {{ISBN|978-0-553-80546-8}}&lt;/ref&gt; 

ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು [[ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ|ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ]] ಪದವಿಯೊಂದಿಗೆ ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.&lt;ref name=vulture /&gt;&lt;ref name=&quot;Forbes&quot;&gt;{{cite news|first=Brian|last=Solomon|url=https://www.forbes.com/sites/briansolomon/2013/12/28/meet-the-real-wolf-of-wall-street-in-forbes-original-takedown-of-jordan-belfort/ |title=Meet The Real 'Wolf Of Wall Street' In Forbes' Original Takedown Of Jordan Belfort |access-date=January 1, 2014 |date=December 28, 2013 |work=[[Forbes]] }}&lt;/ref&gt; ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ಲೊವೆನ್‌ಸ್ಟರ್ನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಗಳಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ದಂತ ಶಾಲೆಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಬಳಸಲು ಯೋಜಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.wolfofwallstreet.info/bio.php?id=jordan_belfort |title=Jordan Belfort Biography |publisher=Wolf of Wall Street Info |access-date=May 14, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140222001403/http://www.wolfofwallstreet.info/bio.php?id=jordan_belfort |archive-date=February 22, 2014 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಅವರು ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಮೇರಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಡೆಂಟಿಸ್ಟ್ರಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು.

==ವೃತ್ತಿ==
===ಆರಂಭಿಕ ಉದ್ಯಮಗಳು===
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನ ಲಾಂಗ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಮನೆ-ಮನೆಗೆ ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಆಹಾರ ಮಾರಾಟಗಾರರಾದರು. ಹಲವಾರು ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ವಾರಕ್ಕೆ ೫,೦೦೦ ಪೌಂಡ್ (೨,೩೦೦ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ) ಗೋಮಾಂಸ ಮತ್ತು [[ಮೀನು|ಮೀನುಗಳನ್ನು]] ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅವನು ತನ್ನ ಮಾಂಸ-ಮಾರಾಟದ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು. ವ್ಯಾಪಾರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು.

===ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಓಕ್ಮಾಂಟ್===
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಓಕ್ಮಾಂಟ್ ಅನ್ನು ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್ನ ಫ್ರ್ಯಾಂಚೈಸ್ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ನಂತರ ಮೂಲ ಸ್ಥಾಪಕನಿಂದ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಓಕ್ಮಾಂಟ್ ಒಂದು ಬಾಯ್ಲರ್ ರೂಮ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಅದು ಪೆನ್ನಿ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು. &quot;ಪಂಪ್ ಮತ್ತು ಡಂಪ್&quot; ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾರಾಟದೊಂದಿಗೆ ಹೂಡಿಕೆದಾರರನ್ನು ವಂಚಿಸಿತು.&lt;ref name=&quot;Wolf of Wall Street Movie Rights&quot;&gt;{{cite web|last=Gasparino|first=Charlie|title='Wolf of Wall Street' Gets $1M Pay Day for Movie Rights|url=http://www.foxbusiness.com/2013/03/12/wolf-wall-street-gets-1m-pay-day-for-movie-rights/|publisher=Fox Business|date=March 12, 2013|access-date=October 25, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20140217034106/http://www.foxbusiness.com/2013/03/12/wolf-wall-street-gets-1m-pay-day-for-movie-rights/|archive-date=February 17, 2014}}&lt;/ref&gt; ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಓಕ್ಮಾಂಟ್ ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ೧,೦೦೦- ಸ್ಟಾಕ್ ಬ್ರೋಕರ್‌ಗಳನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡರು. 

ಬೆಲ್ಫೋರ್‌ಟ್ ಎಫ್.ಬಿ.ಐ.ಗೆ ಮಾಹಿತಿದಾರರಾಗಿದ್ದು, ಅನೇಕ ಸಹಭಾಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿಕರ ವಿರುದ್ಧ ವಯರ್ ಧರಿಸಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ನೀಡಿದರು. ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ನೀಡಿದನು. ೨೦೦೩ ರ ಜುಲೈ ೧೮ ರಂದು, ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ೨೨ ತಿಂಗಳು ತಾಫ್ಟ್, ಕ್ಯಾಲಿಫೋನಿಯಾದ ತಾಫ್ಟ್ ಕಾರಾಗೃಹದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸಿದರು.

===ಮರುಸ್ಥಾಪನೆ===
೨೦೦೯ ರವರೆಗೆ ವಂಚಿಸಿದ ೧,೫೧೩ ಕ್ಲೈಂಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಮರುಪಾವತಿಗಾಗಿ ತನ್ನ ಆದಾಯದ ೫೦% ಅನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್‌ನ ಮರುಪಾವತಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಒಟ್ಟು $೧೧೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಮರುಪಾವತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ೨೦೧೩ ರ ವೇಳೆಗೆ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್‌ನ ಬಲಿಪಶುಗಳಿಂದ ಮರುಪಡೆಯಲಾದ $೧೧೦ ಮಿಲಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು $೧೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಜಪ್ತಿ ಮಾಡಿದ ಆಸ್ತಿಗಳ ಮಾರಾಟದ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;Real 'Wolf of Wall Street'&quot;&gt;{{cite news|last=Dillon|first=Nancy|title=Real 'Wolf of Wall Street' Jordan Belfort still owes millions to victims: prosecutors|url=http://www.nydailynews.com/real-wolf-wall-street-owes-millions-prosecutors-article-1.1490297|access-date=October 25, 2013|work=Daily News|date=October 19, 2013}}&lt;/ref&gt;

==ಬರವಣಿಗೆ==
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಚಿಂಗ್ ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಎಂಬ ಎರಡು ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳನ್ನು ಬರೆದರು. ಇವುಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು ೪೦ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ೧೮ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಲಿಯೊನಾರ್ಡೊ ಡಿಕಾಪ್ರಿಯೊ (ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಆಗಿ), ಜೋನಾ ಹಿಲ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗಾಟ್ ರಾಬಿ ನಟಿಸಿದ ಅವರ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಚಲನಚಿತ್ರವು ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಟೆರೆನ್ಸ್ ವಿಂಟರ್ ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಟಿನ್ ಸ್ಕೋರ್ಸೆಸೆ ಅವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ವೇ ಆಫ್ ದಿ ವುಲ್ಫ್: ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ಲೈನ್ ಸೆಲ್ಲಿಂಗ್: ಮಾಸ್ಟರ್ ದಿ ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಪರ್ಸುವೇಶನ್, ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಕ್ಸಸ್ ಅನ್ನು ಬರೆಯಲು ಹೋದರು. ೨೦೨೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರು ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು.

===ಪ್ರೇರಕ ಮಾತು===
[[File:Jordan Belfort - May 30, 2010.jpg|upright=0.8|thumb|೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್]]
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಪ್ರೇರಕ ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಇತರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ &quot;ದಿ ಟ್ರುತ್ ಬಿಹೈಂಡ್ ಹಿಸ್ ಸಕ್ಸಸ್&quot; ಎಂಬ ನೇರ ಸೆಮಿನಾರ್‌ಗಳ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

==ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ==
ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಡೆನಿಸ್ ಲೊಂಬಾರ್ಡೊಳನ್ನು ೧೯೮೫ ರಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Wanjiru |first=Florence |date=2022-01-21 |title=Denise Lombardo: What happened to Jordan Belfort's first wife? |url=https://www.tuko.co.ke/facts-lifehacks/celebrity-biographies/439642-denise-lombardo-what-happened-jordan-belforts-wife/ |access-date=2024-05-22 |website=Tuko.co.ke - Kenya news. |language=en}}&lt;/ref&gt;  ಸ್ಟ್ರಾಟನ್ ಓಕ್ಮಾಂಟ್ ಅನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಲೊಂಬಾರ್ಡೊ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರು ಬ್ರಿಟೀಷ್ ಮೂಲದ ನಾಡಿನ್ ಕ್ಯಾರಿಡಿಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಅವನಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು. ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾರಿಡಿ ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನವನ್ನು ಪಡೆದರು.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mirror.co.uk/tv/tv-news/jordan-belfort-meet-real-wolf-3011694|title=Jordan Belfort: Meet the REAL Wolf of Wall Street as played by Leonardo DiCaprio|first=Annette|last=Witheridge|date=March 2, 2014|work=[[Daily Mirror]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Slate&quot;&gt;{{cite journal|last=Walker|first=Rob|title=Genius of Capitalism: Steve Madden|journal=[[Slate (website)|Slate]]|date=April 10, 2002|url=http://www.slate.com/id/2064214|access-date=October 28, 2010}}&lt;/ref&gt;

ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಐಷಾರಾಮಿ ವಿಹಾರ ನೌಕೆ ನಡೈನ್‌ನ ಅಂತಿಮ ಮಾಲೀಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಮೂಲತಃ ಫ್ರೆಂಚ್ ಫ್ಯಾಶನ್ ಡಿಸೈನರ್ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿ ಕೊಕೊ ಶನೆಲ್‌ಗಾಗಿ ೧೯೬೧ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಹಾರ ನೌಕೆಗೆ ಕ್ಯಾರಿಡಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಜೂನ್ ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ, ವಿಹಾರ ನೌಕೆಯು ಸಾರ್ಡಿನಿಯಾದ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತು.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://archivio.corriere.it/Archivio/interface/slider.html#!yacht/24-06-1996/24-06-1996/NobwRAdghgtgpmAXGAJlALlMAaMAzAJwHsYkwAmAFgHoAGANmoEYBOF+nMdIsqux1uzABfbOGjwyAazgBPAO5ECKTujgAPdGVlQAxgAstwgLpA|title=I naufraghi dello yacht miliardario salvati in extremis|date=June 24, 1996|newspaper=[[Corriere Della Sera]]|access-date=December 3, 2019|issue=paywall|language=it}}&lt;/ref&gt; 

==ಕೆಲಸಗಳು==
===ಕಾಲ್ಪನಿಕವಲ್ಲದ===
====ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಗಳು====
*''ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್'' (ಬಾಂಟಮ್, ೨೦೦೭). {{ISBN|978-0553805468}}.&lt;ref&gt;{{cite book|title=The wolf of Wall Street|via=OCLC WorldCat|publisher=OCLC|year=2001–2014|oclc=123912480}}&lt;/ref&gt;
*''ಕ್ಯಾಚಿಂಗ್ ದಿ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್: ಮೋರ್ ಇನ್‌ಕ್ರೆಡಿಬಲ್ ಟ್ರೂ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ಆಫ್ ಫಾರ್ಚೂನ್ಸ್, ಸ್ಕೀಮ್‌ಗಳು, ಪಾರ್ಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಿಸನ್]]'' (ಬಾಂಟಮ್, 2009). {{ISBN|978-0553807042}}.&lt;ref&gt;{{cite book|title=Catching the Wolf of Wall Street|via=OCLC WorldCat|publisher=OCLC|year=2001–2014|oclc=232129347}}&lt;/ref&gt;

====ಸ್ವಯಂ ಸಹಾಯ====
*''ವೇ ಆಫ್ ದಿ ವುಲ್ಫ್: ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ಲೈನ್ ಸೆಲ್ಲಿಂಗ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾಸ್ಟರ್ ಕ್ಲೋಸರ್ ಆಗಿರಿ'' (೨೦೧೭). {{ISBN|9781501164286}}.

==ರೂಪಾಂತರಗಳು==
ಸ್ಕೋರ್ಸೆಜಿಯ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಅವರ ಆತ್ಮಕಥನದ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯ ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೫, ೨೦೧೩ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.

ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಲಿಯೋನಾರ್ಡೋ ಡಿಕಾಪ್ರಿಯೋ ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ - ಮೋಷನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ ಮ್ಯೂಸಿಕಲ್ ಅಥವಾ ಕಾಮಿಡಿಗಾಗಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನಿಗಾಗಿ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡರು. 

==ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ==
ಜೋರ್ಡಾನ್ ಬೆಲ್ಫೋರ್ಟ್ &quot;ದಿ ರಿಯಲ್ ವುಲ್ಫ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್&quot; ಎಂಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ಗ್ರೀಡ್ (ಸೀಸನ್ ೯, ಸಂಚಿಕೆ ೮) ನ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.cnbc.com/video/2018/02/02/american-greed-the-real-wolf-of-wall-street.html|title=CNBC - American Greed episode preview|website=[[CNBC]] |date=February 2, 2018 }}&lt;/ref&gt;

==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ]]</text>
      <sha1>a96wn31ujv6og7jta35xae3fa2xb46o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು</title>
    <ns>0</ns>
    <id>115754</id>
    <revision>
      <id>1383776</id>
      <parentid>1383310</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:55:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383776</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3321" sha1="dycl886az977zmb6v6p9zdsybhwgma8" xml:space="preserve">{{Infobox officeholder
| name = ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು
| image = 
|birth_date = {{birth date and age |df=yes|1993|6|16}}

| birth_place = 
| parents = ಸಂಜೀವ್ ಮುರ್ಮು&lt;br&gt;ಉರ್ಬಶಿ ಸೊರೆನ್
| office = [[ಲೋಕಸಭೆ|ಲೋಕಸಭಾ]] ಸದಸ್ಯರು
| termstart = 23 May 2019
| constituency = ಕಿಯೋಂಜಾರ್, ಒಡಿಶಾ
| predecessor = ಶಕುಂತಚಾ ಲಗುರಿ
| party = ಬಿಜು ಜನತಾ ದಳ
| spouse = 
| children = 
| nationality = [[ಭಾರತೀಯ]]
}}

ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು ಒಬ್ಬ [[ಭಾರತೀಯ]] ರಾಜಕಾರಣಿ. ೨೦೧೯ರ ಭಾರತೀಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾದ ಕಿಯೊಂಜಾರ್‌ನಿಂದ, ಬಿಜು ಜನತಾದಳದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ [[ಲೋಕಸಭೆ|ಲೋಕಸಭೆಗೆ]] ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಸಂಸದರಾಗಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.news18.com/news/politics/fairy-tale-for-chandu-at-25-chandrani-murmu-becomes-the-youngest-female-lok-sabha-mp-from-odisha-2159317.html&lt;/ref&gt;

=ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ=

ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು ಅವರು ಜೂನ್ ೧೬, ೧೯೯೩ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಮುರ್ಮು ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ಭುವನೇಶ್ವರದ ಶಿಕ್ಷಾ ಅನುಸಂಧನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪೂರೈಸಿದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.scoopwhoop.com/news/chandrani-murmu-youngest-ever-lok-sabha-mp/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-07-02 |archive-date=2019-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190702071224/https://www.scoopwhoop.com/news/chandrani-murmu-youngest-ever-lok-sabha-mp/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಕಿಯೋಂಜಾರ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಬುಡಕಟ್ಟು ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಬಿಜೆಡಿಯು ಇಲ್ಲಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ವಿದ್ಯಾವಂತ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿತ್ತು.

=ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ=

ಚಂದ್ರಾಣಿ ಮುರ್ಮು ಅವರು ೧೭ನೇ ಲೊಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಗೆಲುವು ಸಾಧಿಸಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ [[ಸಂಸತ್ತು|ಸಂಸತ್]] ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.jagranjosh.com/current-affairs/17th-lok-sabha-46-firsttime-women-mps-among-record-78-women-mps-in-new-lok-sabha-1559198029-1 |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2019-07-02 |archive-date=2019-07-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190702071347/https://www.jagranjosh.com/current-affairs/17th-lok-sabha-46-firsttime-women-mps-among-record-78-women-mps-in-new-lok-sabha-1559198029-1 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖ=

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}
{{Interwikineeded}}</text>
      <sha1>dycl886az977zmb6v6p9zdsybhwgma8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಗುಲಾಬಿ ಟಾಕೀಸು</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122808</id>
    <revision>
      <id>1383761</id>
      <parentid>1345226</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:52:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383761</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12199" sha1="tfw7rfi2mtnihk4w5ias8p6zvu4xu39" xml:space="preserve">&lt;br /&gt;{{Infobox film|name=Gulabi Talkies|music=Isaac Thomas Kottukapally|budget=|language=Kannada|country=India|runtime=123 minutes|released={{Film date|2008|09|02|India|df=yes}}|distributor=Basanth Productions|studio=|editing=M. N. Swamy &lt;br/&gt; S. Manohar|cinematography=[[S. Ramachandra]]|starring=[[Umashree]] &lt;br /&gt; K. G. Krishna Murthy &lt;br /&gt; [[M. D. Pallavi]]|image=Gulabi poster DVD cover.jpeg|narrator=|based on={{based on|''Gulabi Talkies and Other Stories''|[[Vaidehi (Kannada writer)|Vaidehi]]}}|story=[[Vaidehi (Kannada writer)|Vaidehi]]|screenplay=Girish Kasaravalli|writer=|producer=Amrutha Patil &lt;br/&gt; Basanth Kumar Patil|director=[[Girish Kasaravalli]]|film name=ಗುಲಾಬಿ ಟಾಕೀಸು|caption=DVD cover|alt=|gross=}}
'''''ಗುಲಾಬಿ ಟಾಕೀಸು''''' ೨೦೦೮ರ ಭಾರತೀಯ [[ಕನ್ನಡ|ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ]] ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದ ಭಾರತೀಯ ನಿರ್ದೇಶಕ [[ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ|ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ಅವರ]] ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡ ಬರಹಗಾರ್ತಿ [[ವೈದೇಹಿ]] ಅವರ ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://indiatoday.intoday.in/site/Story/24231/Simply%20Bangalore/Trivia+about+cinema+and+theatres.html|title=Trivia about cinema and theatres|date=2 January 2009|work=India Today|access-date=8 December 2010}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.hindu.com/lr/2006/10/01/stories/2006100100310200.htm|title=Of women's lives|date=1 October 2006|publisher=Thee Hindu|access-date=27 March 2014|archive-date=10 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20061010112723/http://www.hindu.com/lr/2006/10/01/stories/2006100100310200.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ಈ ಚಿತ್ರವು ಜುಲೈ ೧೪, ೨೦೦೮ ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಓಸಿಯಾನ್‌ನ ಸಿನೆಫಾನ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಆಫ್ ಏಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಅರಬ್ ಸಿನೆಮಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಇದು ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ [[ಉಮಾಶ್ರೀ]] ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದರು.&lt;ref name=&quot;Sify.com&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.sify.com/movies/jo-misses-national-award-by-a-whisker-news-tamil-kkfr56ehcbh.html|title=Jo misses National Award by a whisker!|date=8 September 2009|publisher=Sify.com|access-date=3 December 2011}}&lt;/ref&gt;

== ಕಥಾವಸ್ತು ==
ಈ ಚಿತ್ರವು ೧೯೯೦ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನೈಋತ್ಯ ಭಾರತದ [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಕುಂದಾಪುರ|ಕುಂದಾಪುರದ]] ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. ಹಠಾತ್ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯುಳ್ಳ ಸೂಲಗಿತ್ತಿ ಗುಲಾಬಿ ( [[ಉಮಾಶ್ರೀ]] ) ಈ ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಒಂದು ಉತ್ಸಾಹ ಸಿನಿಮಾ. ಅವರು ಮೀನುಗಾರರು ವಾಸಿಸುವ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಏಕಾಂಗಿ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಸಣ್ಣ ಸಮಯದ ಮೀನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಏಜೆಂಟ್ ಪತಿ ಮೂಸಾ (ಕೆ.ಜಿ.ಕೃಷ್ಣ ಮೂರ್ತಿ) ಅವಳನ್ನು ತೊರೆದು ತನ್ನ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ ಕುಂಜಿಪಾತು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗು ಅಡ್ಡಾದೊ೦ದಿಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

ಒಂದು ಕುಟುಂಬವು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಪ್ರಸವಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾದ ನಂತರ ಆಕೆಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಉಪಗ್ರಹ ಆಂಟೆನಾದೊಂದಿಗೆ ದೂರದರ್ಶನವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ (ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಅವಳನ್ನು ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಿಂದ ಎಳೆದು ತರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ). ಅವಳ ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದ ಮೊದಲ ಬಣ್ಣದ ಟಿವಿಯು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ ಕುಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಪುರುಷರು ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ತೆರಳಿದ ನಂತರ ಹಳ್ಳಿಯ ಮಹಿಳೆಯರು ಅವಳ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾದರೂ, ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ದೂರವಿರುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಗ್ರಾಮದ ಕೆಲವೇ ಮುಸ್ಲಿಮರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬಿ ಕೂಡ ಒಬ್ಬಳು. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಅವಳ ಕೋಣೆಯ ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ.

ತನ್ನ ಮನೆಯ ನಿಯತ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಾದ ನೇತ್ರು (ಗಾಯಕ-ನಟಿ ಎಂ.ಡಿ. ಪಲ್ಲವಿ), ಗೈರುಹಾಜರಾದ ಗಂಡನ ಹೆ೦ಡತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಅತ್ತೆಯ ಸೊಸೆ, ಗುಲಾಬಿಯ ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹಳಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ನೇತ್ರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಗುಲಾಬಿಯನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ದೂಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳನ್ನು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

೧೯೯೯ರ [[ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಯುದ್ಧ]] ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೋಮುವಾದದ ಉದಯವು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಕೋಮು ರೂಢಮಾದರಿಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಳ್ಳಿಯ ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಾರರು ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ನೌಕೆಗಳ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಮೂಹದ ಒಡೆಯ ಮುಸ್ಲಿಂ ಉದ್ಯಮಿಯ(ಅವರನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ತೋರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ) ನಡುವಿನ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಕೋಮು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.

ನೇತ್ರುವಿನ ಕಣ್ಮರೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮುಸ್ಲಿಮರು ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿ ಗುಲಾಬಿಯನ್ನು ಸಹ ಹೊರಹೋಗುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವಳು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಇರುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಮನೆಯನ್ನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ದ್ವೀಪವನ್ನು ಬಿಡಲು ಅವಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ದೋಣಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಲಾಬಿಯ ದೂರದರ್ಶನವು ಅವಳ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಬೇಕು ಎಂದು ಹೊರಗಿನ ಯುವಕರು ಹಳ್ಳಿಗರಿಗೆ ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಗುಲಾಬಿಯ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಇಬ್ಬರು ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ವೃದ್ಧ ಮಹಿಳೆಯರು, ಟಿವಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ (ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ಶುರುಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ - ಅದನ್ನು ಶುರುಮಾಡಬೇಕೆ ಎ೦ಬುದು ಸಹ ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ) ಇಲ್ಲಿಗೆ ಚಿತ್ರವು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

== ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ ==

* ಓಸಿಯಾನ್‌ನ ಸಿನೆಫಾನ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಆಫ್ ಏಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಅರಬ್ ಸಿನೆಮಾ, ೨೦೦೮ 
** ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರ 
** ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ - [[ಉಮಾಶ್ರೀ]] 
* '''ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ೨೦೦೭-೦೮''' 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರ 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರಕಥೆ - [[ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ|ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರಾವಳ್ಳಿ]] 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ - [[ಉಮಾಶ್ರೀ]] 
* '''೫೭ ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು''' 
** ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ - [[ಉಮಾಶ್ರೀ]] &lt;ref name=&quot;National Film Awards&quot;&gt;{{Cite news|url=http://beta.thehindu.com/arts/movies/article16297.ece?homepage=true|title=Southern films score big at National Awards|date=7 September 2009|work=The Hindu|access-date=2009-09-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20090910075824/http://beta.thehindu.com/arts/movies/article16297.ece?homepage=true|archive-date=10 September 2009}}&lt;/ref&gt; 
** [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಪಾಲು|ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ]]

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{Reflist|1}}

== ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು ==

* Gulabi Talkies   
* [http://dearcinema.com/girish-kasaravalli-interview/ ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರಾವಳ್ಳಿ ಗುಲಾಬಿ ಟಾಕೀಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ]

=== ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ===

* [http://www.indiatogether.org/2008/sep/rvw-gulabi.htm/ &quot;ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ&quot;, ಇಂಡಿಯಾ ಟೊಗೆದರ್.ಆರ್ಗ್]{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* [http://www.rediff.com/movies/2008/sep/08ssg.htm/ &quot;ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರಾವಳ್ಳಿಯಿಂದ ಒಂದು ಮೇರುಕೃತಿ&quot;, ರೆಡಿಫ್.ಕಾಮ್] 
* ''ಭಾರತೀಯ ಆಟೂರ್'' ಕುರಿತು [http://www.indianauteur.com/?p=197 ವಿಮರ್ಶೆ] 
* [http://www.varietyasiaonline.com/content/view/7511/1/ VarietyAsiaOnline.com ನಲ್ಲಿ ವಿಮರ್ಶೆ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090129083026/http://www.varietyasiaonline.com/content/view/7511/1/ |date=2009-01-29 }}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು]]</text>
      <sha1>tfw7rfi2mtnihk4w5ias8p6zvu4xu39</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>132728</id>
    <revision>
      <id>1383803</id>
      <parentid>1383393</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T02:31:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383803</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4007" sha1="iqd637v59dhiurfqwodt9f7nmknegd4" xml:space="preserve">[[ಚಿತ್ರ:Living_root_bridges,_Nongriat_village,_Meghalaya.jpg|thumb|322x322px|ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್‍ನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೀವಂತ ಬೇರಿನ ಸೇತುವೆಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕೂತಿರುವ ಒಬ್ಬ ಗ್ರಾಮಸ್ಥ.]]
[[ಚಿತ್ರ:Hybrid_root-steel_bridge._.jpg|thumb|296x296px|ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್‍ನ ಸಂಕರ ಸೇತುವೆ.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://livingrootbridges.com/methods-of-creating-living-root-bridges/|title=How are Living Root Bridges Made?|date=2017-05-05|work=The Living Root Bridge Project|access-date=2017-09-07|language=en-US}}&lt;/ref&gt;]]
'''ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್''' ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ [[ಮೇಘಾಲಯ]] ರಾಜ್ಯದ ಪೂರ್ವ ಖಾಸಿ ಗುಡ್ಡಗಳ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Khasi Hills: The land of abundant wonders|url=http://www.megtourism.gov.in/dest-khasi.html|accessdate=2010-06-30|archive-date=2010-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20100617054936/http://megtourism.gov.in/dest-khasi.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಪ್ರಾಯಶಃ ತನ್ನ ಜೀವಂತ ಬೇರುಗಳ ಸೇತುವೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ; ಒಂದು ಜಿಂಗ್‍ಕಿಯೆಂಗ್ ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ತೂಗು ಸೇತುವೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಹಳ್ಳಿಯು ಮೂರು ಕಾರ್ಯಾತ್ಮಕ ಬೇರು ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://livingrootbridges.com/root-bridges-of-the-umiam-river-basin/|title=Root Bridges of the Umiam River Basin|date=2017-04-27|work=The Living Root Bridge Project|access-date=2017-09-07|language=en-US|archive-date=2017-09-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20170908021631/https://livingrootbridges.com/root-bridges-of-the-umiam-river-basin/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ಇವುಗಳನ್ನು ಕೈಗಳಿಂದ ನಿಪುಣತೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಖಾಸಿ ಜನರು ಖಾಸಿ ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ವಿರುದ್ಧ ಬದಿಗಳ ಮೇಲಿನ [[ಆಲ]]ದ ಮರಗಳ [[ವಾಯವೀಯ ಬೇರು]]ಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹೆಣೆದು ನೆಯ್ದು ತಯಾರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರಳವಾಗಿ ''ಡಬಲ್ ಡೆಕರ್'' ಎಂದು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ಜಿಂಗ್‍ಕಿಯೆಂಗ್ ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ [[ದೂರದರ್ಶನ]] ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗಿದೆ. ನೊಂಗ್ರಿಯಾಟ್‍ನಲ್ಲಿನ ನದಿಯ ಗತಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಜೀವಂತ ಬೇರು ಸೇತುವೆಯಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಉಕ್ಕಿನ ತಂತಿ ಎರಡರಿಂದಲೂ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಮಿಶ್ರ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://livingrootbridges.com/methods-of-creating-living-root-bridges/|title=How are Living Root Bridges Made?|date=2017-05-05|work=The Living Root Bridge Project|access-date=2017-09-07|language=en-US|archive-date=2017-09-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20170905002548/https://livingrootbridges.com/methods-of-creating-living-root-bridges/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{Reflist}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಹಳ್ಳಿಗಳು]]</text>
      <sha1>iqd637v59dhiurfqwodt9f7nmknegd4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಗೀತಾ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138569</id>
    <revision>
      <id>1383756</id>
      <parentid>1376778</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:24:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383756</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23519" sha1="72h3bahdbpwqpwuxd0ry91nv7kssdz4" xml:space="preserve">{{Infobox Writer
| name        = ಗೀತಾ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ
| image       = Geeta Rao Gupta.jpg
| imagesize   = 
| caption     = ಗೀತಾ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ
| pseudonym   = 
| birth_date  = 
| birth_place = 
| death_date  = 
| death_place = 
| resting_place = 
| alma_mater    = [[ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]],ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ
| spouse        = 
| children      = 
| relatives     = 
| occupation  = 
| nationality = 
| period      = 
| genre       = 
| subject     = 
| movement    = 
| debut_works = 
| awards        = 
| influences  =  
| influenced  =  
| signature   = 
|website = 
| footnotes   = 
}}
'''ಗೀತಾ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ''' ರವರು ೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ [[ಮುಂಬೈ|ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ]] ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಲಿಂಗ, ಮಹಿಳಾ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಏಡ್ಸ್ ರೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವುದಲ್ಲದೆ, ಅವರು ಬಾಲಕಿಯರ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ತ್ರಿಡಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ೨೦೧೭ ರಿಂದ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಏಡ್ಸ್ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ, [[ಏಡ್ಸ್ ರೋಗ]]ಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ಮಹಿಳೆಯರ ದುರ್ಬಲತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳು, ರೋಗ, ಬಡತನ ಮತ್ತು ಹಸಿವಿನ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು  ಕುರಿತು ಅವರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನೆಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಬಲೀಕರಣದ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ರವರು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದ (ಐಸಿಆರ್ಡಬ್ಲ್ಯೂ)  ಮಾಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ೧೯೮೮ ರಲ್ಲಿ ಐಸಿಆರ್ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಜೊತೆ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ, ಸಂಶೋಧಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿ.ಸಿ ಮೂಲದ ಖಾಸಗಿ, ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ೧೯೯೭ ರಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೦ ರವರೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೦ ರಿಂದ ೨೦೧೧ ರವರೆಗೆ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿ ಬಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಲಿಂಡಾ ಗೇಟ್ಸ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ಗೆ ಸೇರಿದರು. [[ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ|ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ]]ಯಾಗಿದ್ದ [[ಬಾನ್ ಕೀ-ಮೂನ್|ಬಾನ್ ಕಿ ಮೂನ್]] ರವರಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾರವರು, ಯುನಿಸೆಫ್‌ನ ಉಪ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ೨೦೧೧ ರಿಂದ ೨ ರ೦೧೬ರವರೆಗೆ ಗೇವಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮಂಡಳಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ==
ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ರವರು [[ಮುಂಬಯಿ.|ಭಾರತದ ಮುಂಬೈ]] ಮತ್ತು [[ದೆಹಲಿ|ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ]] ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು [[ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ|ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಗಳಿಂದ]] ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದರು.

[[ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]] ದಿಂದ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾರವರು  ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಸಂಘಟನಾತ್ಮಕ ವರ್ತನೆ ಎಂಬ ವಿಷಯಕ್ಕೆ  ಎಂ ಫಿಲ್ ಪದವಿಯನ್ನು ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ದಿಂದ ಪಡೆಯುವುದರೊಂದಿಗೆ,  ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ  ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಕಲಾ ಪದವಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20090807033016/http://www.icrw.org/html/about/staffbios/geetaraogupta_new.htm&lt;/ref&gt;

== ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ ==
ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮುಂದುವರಿದ ಪದವಿಗಳತ್ತ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ, ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ರವರು ನವದೆಹಲಿಯ ಡ್ರಾಪ್-ಇನ್ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಟಾಟಾ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಸೋಶಿಯಲ್ ಸೈನ್ಸಸ್ನಲ್ಲಿ, ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ರವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಅಧ್ಯಯನ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಒಂದು ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.worldleaders.columbia.edu/participants/geeta-rao-gupta|title=Geeta Rao Gupta &amp;#124; Columbia University World Leaders Forum|date=2006-06-08|publisher=Worldleaders.columbia.edu|access-date=2009-08-27|archive-date=2017-12-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20171223000907/http://www.worldleaders.columbia.edu/participants/geeta-rao-gupta|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

೧೯೮೦ ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ರವರು ಅಮೇರಿಕಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು. ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ  (ಐಸಿಆರ್ಡಬ್ಲ್ಯೂ)  ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರು ಐಸಿಆರ್ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಜೊತೆ ಸಲಹೆಗಾರ, ಸಂಶೋಧಕ ಮತ್ತು ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ, ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ಅವರು ೧೫ ದೇಶಗಳ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಇದು ಎಚ್‌ಐವಿ ಸೋಂಕಿಗೆ ಮಹಿಳೆಯರ ದುರ್ಬಲತೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು. ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ ಐಸಿಆರ್ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು.

ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೋಶಿಯಲ್ ಡ್ರೈವರ್ಸ್ ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ಆಫ್ ಏಡ್ಸ್ ೨೦೩೧ ರ ಸಹ-ಕನ್ವೀನರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದಿನ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಏಡ್ಸ್ಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಾಗಿ ಕೋರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲು ಯುಎನ್ಐಐಡಿಎಸ್ ನಿಯೋಜಿಸಿದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಪಕ್ರಮವಿದು. ಅವರು ಯುಎನ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳ ಯುವ ಉದ್ಯೋಗದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.  ೨೦೦೨ ರಿಂದ ೨೦೦೫ವರೆಗೆ, ಯುಎನ್ ಮಿಲೇನಿಯಮ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ನ ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.

೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ|ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ]] ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕ ಮಾರ್ಗರೆಟ್ ಚಾನ್ ರವರು ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ಅವರನ್ನು [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ|ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ]] ಆರೋಗ್ಯ ತುರ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;[https://www.who.int/about/who_reform/emergency-capacities/oversight-committee/en/ Independent Oversight and Advisory Committee for the WHO Health Emergencies Programme] [[World Health Organization]].&lt;/ref&gt; [[ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕ್|೨೦೧೬ ರಿಂದ ೨೦೧೭ ರವರೆಗೆ, ಅವರು ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕಿನ]] ಜಾಗತಿಕ ಲಿಂಗ ಆಧಾರಿತ ಹಿಂಸಾಚಾರ (ಜಿಜಿಬಿವಿ) ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು (ಕ್ಯಾಥರೀನ್ ಸಿಯೆರಾ ಜೊತೆಗೆ); ಲೈಂಗಿಕ ಶೋಷಣೆ ಮತ್ತು ದುರುಪಯೋಗದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಮೂಹದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜಿಮ್ ಯೋಂಗ್ ಕಿಮ್ ರವರು ಈ ಗುಂಪನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;[http://www.worldbank.org/en/news/press-release/2016/10/13/world-bank-launches-global-task-force-to-tackle-gender-based-violence World Bank Launches Global Task Force to Tackle Gender-Based Violence] [[World Bank]], press release of 13 October 2016.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2017/08/08/task-force-recommends-steps-to-tackle-gender-based-violence-in-world-bank-supported-projects Task Force Recommends Steps to Tackle Gender-Based Violence in World Bank-Supported Projects] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210710160113/https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2017/08/08/task-force-recommends-steps-to-tackle-gender-based-violence-in-world-bank-supported-projects |date=2021-07-10 }} [[World Bank]], press release of 8 August 2017.&lt;/ref&gt; ೨೦೧೯ ರಿಂದ, ಅವರು ಟಾರ್ಜಾ ಹ್ಯಾಲೊನೆನ್ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯ ಮೂಲಕ ಶಾಂತಿಯುತ ಸಮಾಜಗಳ ಕುರಿತಾದ ''ಲ್ಯಾನ್ಸೆಟ್'' –ಸೈಟ್ ಆಯೋಗದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;[https://sight.nu/commissioners/ Commissioners] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210511162546/https://sight.nu/commissioners/ |date=2021-05-11 }} ''[[The Lancet|Lancet]]''–SIGHT Commission on Peaceful Societies Through Health and Gender Equality.&lt;/ref&gt; [[ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ|ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ]] ಆರೋಗ್ಯ ತುರ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾರವರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;[https://www.who.int/about/who_reform/emergency-capacities/oversight-committee/geeta-rao-gupta/en/ Geeta Rao Gupta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200915191113/https://www.who.int/about/who_reform/emergency-capacities/oversight-committee/geeta-rao-gupta/en/ |date=2020-09-15 }} [[World Health Organization]] (WHO).&lt;/ref&gt;

ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ಅವರನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ''ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್'', ''[[ದ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್|ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್]]'' ಮತ್ತು ''ಯುಎಸ್ಎ ಟುಡೆ'' ಮತ್ತು ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುದ್ದಿ ಮೂಲಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿವೆ.&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.icrw.org/html/about/staffbios/geetaraogupta_new.htm|title=Geeta Rao Gupta Bio International Center for Research on Women|date=|publisher=ICRW|archive-url=https://web.archive.org/web/20090807033016/http://www.icrw.org/html/about/staffbios/geetaraogupta_new.htm|archive-date=2009-08-07|access-date=2009-08-27|url-status=dead}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot;&gt;. ICRW. Archived from [http://www.icrw.org/html/about/staffbios/geetaraogupta_new.htm the original] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090807033016/http://www.icrw.org/html/about/staffbios/geetaraogupta_new.htm |date=2009-08-07 }} on 7 August 2009&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;27 August&lt;/span&gt; 2009&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ಗುಪ್ತಾರವರು ಲಿಂಗ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿ, ಮಹಿಳಾ ಆರೋಗ್ಯ, ಎಚ್‌ಐವಿ ಮತ್ತು ಏಡ್ಸ್, ಮಹಿಳಾ ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲೀಕರಣ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪಾತ್ರಗಳು, ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ತಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಬಡತನ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತಿ  ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

== ಇತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ==

* ವುಮೆನ್ ಲಿಫ್ಟ್ ಹೆಲ್ತ್, ಜಾಗತಿಕ ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯ &lt;ref&gt;[https://www.womenlifthealth.org/global-advisory-board Global Advisory Board] WomenLift Health.&lt;/ref&gt;
* ಗ್ಲೋಬಲ್ ಹೆಲ್ತ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್, ಸಲಹೆಗಾರರ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯ (2008 ರಿಂದ) &lt;ref&gt;[https://ghcorps.org/why-were-here/board-members/ Board of Advisors] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190806135347/https://ghcorps.org/why-were-here/board-members/ |date=2019-08-06 }} [[Global Health Corps]].&lt;/ref&gt;
* ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಜಾಗತಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ (ಜಿಪಿಇ), ಮಂಡಳಿಯ ಮಧ್ಯಂತರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು (2013) &lt;ref&gt;[https://www.globalpartnership.org/news/geeta-rao-gupta-named-interim-chair-gpe Geeta Rao Gupta is Named Interim Chair of GPE] [[Global Partnership for Education]] (GPE), press release of August 19, 2013.&lt;/ref&gt;
* ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಡ್ಸ್ ಲಸಿಕೆ ಉಪಕ್ರಮ (ಐಎವಿಐ), ಮಂಡಳಿಯ ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ
* ಇಂಟರ್ ಆಕ್ಷನ್, ಮಂಡಳಿಯ ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ &lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;/&gt;
* ಮೆರ್ಕ್ ಫಾರ್ ಮದರ್ಸ್, ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯ &lt;ref&gt;[https://www.merckformothers.com/who-we-are.html Advisory Board] Merck for Mothers.&lt;/ref&gt;
* ಮೊರಿಯಾ ಫಂಡ್, ಮಂಡಳಿಯ ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ
* ನೈಕ್ ಫೌಂಡೇಶನ್, ಮಂಡಳಿಯ ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ

== ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ ==

* ವುಮೆನ್ ಹೂ ಮೀನ್ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಅವಾರ್ಡ್, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್ ಜರ್ನಲ್, ೨೦೦೭ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.icrw.org/|title=International Center for Research on Women|date=|publisher=ICRW|access-date=2009-08-27}}&lt;/ref&gt;
* ಆನ್ ರೋ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ಗ್ರಾಜುಯೇಟ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಎಜುಕೇಶನ್ &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.news.harvard.edu/gazette/2006/11.02/01-roe.html|title=Geeta Rao Gupta receives Anne Roe Award from GSE|last=Harvard News Office|date=2006-11-02|publisher=News.harvard.edu|access-date=2009-08-27}}&lt;/ref&gt;
* ಲೆಗಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ವರ್ಕಿಂಗ್ ಮದರ್ ಮೀಡಿಯಾ, ೨೦೦೬.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.workingmothermediainc.com/web%3Bjsessionid=EA4AC71B4958F274236315DCD044C0E8?service=direct%2F1%2FViewArticlePage%2FdlinkFullArticle2&amp;sp=10&amp;sp=29|title=Press Releases|date=2006-07-28|publisher=Workingmothermediainc.com|access-date=2009-08-27|archive-date=2011-07-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20110718113226/http://www.workingmothermediainc.com/web%3Bjsessionid=EA4AC71B4958F274236315DCD044C0E8?service=direct%2F1%2FViewArticlePage%2FdlinkFullArticle2&amp;sp=10&amp;sp=29|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

== ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು ==

* ಎಚ್ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್ನಲ್ಲಿ &quot;ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಎಚ್ಐವಿ: ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವುದು, ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಲಿಸುವುದು&quot; '': ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ / ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಗಡಿನಾಡುಗಳು''.
* ಲಿಂಗ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿ: ಅದು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
* [https://web.archive.org/web/20110717005332/http://multimedia.thelancet.com/pdf/press/hiv4.pdf &quot;ಎಚ್ಐವಿ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಗೆ ರಚನಾತ್ಮಕ ವಿಧಾನಗಳು&quot;]
* [http://www.unmillenniumproject.org/documents/Gender-complete.pdf &quot;ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು: ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದು&quot;]
* [https://web.archive.org/web/20090416114221/https://www.icrw.org/docs/ForeignAidReform_Gender08.pdf &quot;ಮೌಲ್ಯವರ್ಧಿತ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು 21 ನೇ ಶತಮಾನದ ಯುಎಸ್ ವಿದೇಶಿ ನೆರವು&quot;]

== ಭಾಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಹೇಳಿಕೆಗಳು ==

* [https://web.archive.org/web/20090824165622/https://www.icrw.org/docs/2009/ICAAP-2009-Plenary-Speech.pdf &quot;ಲಿಂಗ ಅಂತರವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದು: ನಾವು ಎಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ?] [https://web.archive.org/web/20090824165622/https://www.icrw.org/docs/2009/ICAAP-2009-Plenary-Speech.pdf ನಾವು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?&quot;] ಪೆಸಿಫಿಕ್ನಲ್ಲಿ ಏಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾ ಕುರಿತು ೯ ನೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್, ೧೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೯
* [https://web.archive.org/web/20090416211709/https://www.icrw.org/docs/speeches/7-31-07-hunger-caucus.pdf &quot;ಹೌಸ್ ಹಂಗರ್ ಕಾಕಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಂಗ್ರೆಷನಲ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಹೆಲ್ತ್ ಕಾಕಸ್ ಕಾಂಗ್ರೆಷನಲ್ ಬ್ರೀಫಿಂಗ್ಗೆ ಟೀಕೆಗಳು&quot;] ಹೌಸ್ ಹಂಗರ್ ಕಾಕಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಂಗ್ರೆಷನಲ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಹೆಲ್ತ್ ಕಾಕಸ್, ಕಾಂಗ್ರೆಷನಲ್ ಬ್ರೀಫಿಂಗ್, ೩೧ ಜುಲೈ ೨೦೦೭
* [https://web.archive.org/web/20090416211636/https://www.icrw.org/docs/speeches/10-25-06-education-harvard.pdf &quot;ಮಹಿಳೆಯರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅನ್ಲಾಕ್ ಮಾಡುವುದು: ಶಿಕ್ಷಣವೇ ಮುಖ್ಯವೇ?&quot;] ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ಗ್ರಾಜುಯೇಟ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಎಜುಕೇಶನ್, ೨೫ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೦೬
* [https://web.archive.org/web/20090416211659/https://www.icrw.org/docs/speeches/05-06-23%20UNGeneralAssembly.pdf &quot;ಯುಎನ್ ಜನರಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ವಿಚಾರಣೆಗಳಿಂದ ಟೀಕೆಗಳು&quot;] ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಜನರಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ವಿಚಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೆ, ೨೩ ಜೂನ್ ೨೦೦೫
* [https://web.archive.org/web/20090416030148/http://www.icrw.org/docs/UNGASS_HIVAIDS_speech_601.pdf &quot;ಎಚ್ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್ ಕುರಿತ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಗೀತಾ ರಾವ್ ಗುಪ್ತಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ&quot;] ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಜನರಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ೨೬ ನೇ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನ ಎಚ್ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್, ೨೫ - ೨೭ ಜೂನ್ ೨೦೦೧
* [https://web.archive.org/web/20090416030331/http://www.icrw.org/docs/Durban_HIVAIDS_speech700.pdf &quot;ಲಿಂಗ, ಲೈಂಗಿಕತೆ ಮತ್ತು ಎಚ್ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್: ದಿ ವಾಟ್, ದಿ ವೈ, ಅಂಡ್ ಹೌ&quot;] XIII ನೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಡ್ಸ್ ಸಮ್ಮೇಳನ, ಡರ್ಬನ್, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ೧೨ ಜುಲೈ ೨೦೦.

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:೧೯೫೬ ಜನನ]]</text>
      <sha1>72h3bahdbpwqpwuxd0ry91nv7kssdz4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯ:Kavya.S.M/ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ದೇವಸ್ಥಾನ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>147555</id>
    <revision>
      <id>1383828</id>
      <parentid>1282853</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T08:15:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gpkp</username>
        <id>42164</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Deepak0382.jpg]] → [[File:Gate way of Dharmasthala (2010).jpg]] C2</comment>
      <origin>1383828</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16966" sha1="bg6sj79u1bn5ob4yfqd3rlt72tttbl7" xml:space="preserve">{{Infobox Hindu temple
| name               = ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ
| image              = Dharmasthala 1.jpg
| alt                = 
| caption            =ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರ
| map_type           = ಕರ್ನಾಟಕ
| map_caption        = ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳ
| coordinates        = {{coord|12.96012|75.37836|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| country            = ಭಾರತ
| state              = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| district           = [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]]
| locale             = [[ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]]
| elevation_m        = 
| deity              = [[ಮಂಜುನಾಥ]] ([[ಶಿವ]]) ಮತ್ತು [[ಚಂದ್ರಪ್ರಭು]]
| festivals          = [[ಮಹಾ ಶಿವರಾತ್ರಿ]], [[ಮಹಾಮಸ್ತಾಭಿಷೇಕ]],ಲಕ್ಷ ದೀಪ ಉತ್ಸವ
| architecture       = 
| temple_quantity    = 
| monument_quantity  = 
| inscriptions       = 
| year_completed     = 1200 C.E.
| creator            = ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ
| website            = {{url|www.shridharmasthala.org/}}
}}

'''ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ದೇವಾಲಯವು''' ( Kṣētra Dharmasthala ) ೮೦೦ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾಗಿದ್ದು &lt;ref name=&quot;india today&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|title=Heavenly Post|last=David|first=Stephen|publisher=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|archive-date=2 January 2003|access-date=17 June 2002}}&lt;/ref&gt; ಇದೊಂದು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು[[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ರಾಜ್ಯವಾದ [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ  [[ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]] ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ದೇವತೆಗಳು ಹಿಂದೂ ದೇವರು &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.outlookindia.com/national/shiva-in-mythology-let-s-reimagine-the-lord-magazine-231225|title=Shiva In Mythology: Let’s Reimagine The Lord|date=2022-10-21|website=www.outlookindia.com/|language=en|access-date=2022-11-15}}&lt;/ref&gt; [[ಶಿವ]], ಮಂಜುನಾಥ, ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ ಅಮ್ಮನವರು, [[ತೀರ್ಥಂಕರ]] [[ಚಂದ್ರಪ್ರಭ]] ಮತ್ತು [[ಜೈನ ಧರ್ಮ|ಜೈನ ಧರ್ಮದ]] ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ [[ದೇವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ದೇವರುಗಳಾದ]] ಕಾಳರಾಹು, ಕಲರ್ಕೈ, ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಅಂದಿನ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ ದೇವರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಹಿಂದೂ [[ದ್ವೈತ ದರ್ಶನ|ದ್ವೈತ]] ಸಂತ [[ವಾದಿರಾಜರು|ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರಿಂದ]] ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಪುನರ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=uNw-AQAAIAAJ|title=Karnataka State Gazetteer, Part 2|publisher=Office of the Chief Editor, Karnataka Gazetteer Department, Government of Karnataka|year=1983|page=1199|quote=Madhwa Saint Vadirajaswamy of the Sode Matha who paid a visit to this place in the 16th century reconsecrated the linga and bestowed on the place the name Dharmasthala which was till then called Kuduma.}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=AphNAAAAYAAJ|title=Art and Architecture of Indian Temples, Volume 3|last=Saligrama Krishna Ramachandra Rao|publisher=Kalpatharu Research Academy|year=1995|page=69}}&lt;/ref&gt; ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಟವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;charisma&quot;&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;/ref&gt; ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಅರ್ಚಕರು [[ವೈಷ್ಣವ ಪಂಥ|ವೈಷ್ಣವರಾದ]] [[ಮಾಧ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು]] ಮತ್ತು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಪೆರ್ಗಡೆಸ್ ಎಂಬ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಕುಟುಂಬ ನಡೆಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=kbYtAAAAMAAJ|title=The Other Face of India|last=M. V. Kamath|publisher=Konark Publishers|year=1988|isbn=9788122000887|page=40|quote=In the Siva temple, the priests are Madhva brahmins—Vaishnavites—but Hegde, the dharmadhikari of all temples, is a Jain.}}&lt;/ref&gt;

== ದಂತಕಥೆ ಮತ್ತು ಮೂಲ ==
೮೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಧರ್ಮಸ್ಥಳವನ್ನು ಮಲ್ಲರ್ಮಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುಡುಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆಗ ಬೆಳ್ತಂಗಡಿಯು ಗ್ರಾಮವಾಗಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅಮ್ಮು ಬಳ್ಳಾಲ್ತಿ ನೆಲ್ಲಿಯಾಡಿ ಬೀಡು ಎಂಬ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕ ದೇವತೆಗಳು ಮಾನವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಪೆರ್ಗಡೆಯ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದರು. ಅವರ ಅಭ್ಯಾಸದಂತೆ, ದಂಪತಿಗಳು ಈ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂದರ್ಶಕರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಮತ್ತು ಗೌರವದಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ಔದಾರ್ಯದಿಂದ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು, ಆ ರಾತ್ರಿ ಧರ್ಮ ದೈವಗಳು ಪೆರ್ಗಡೆಯ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಭೇಟಿಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ದೈವಗಳ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಅವರ ಮನೆಯನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಡಿಪಾಗಿಡಲು ಅವರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳದೆ, ಪೆರ್ಗಡೆಯವರು ಸ್ವತಃ ಮತ್ತೊಂದು ಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ನೆಲ್ಲಿಯಾಡಿ ಬೀಡಿನಲ್ಲಿ ದೈವಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

ಈ ದೈವಾರಾಧನೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಕಲರಾಹು, ಕಲರ್ಕೈ, ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ದೈವಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಧರ್ಮ ದೈವಗಳು ಮತ್ತೆ ಪೆರ್ಗಡೆಯ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಪೆರ್ಗಡೆಯವರಿಗೆ ದೈವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಇಬ್ಬರು ಉದಾತ್ತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದೇಗುಲಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಪೆರ್ಗಡೆ ಅವರ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ನಾಲ್ಕು ಯೋಗ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ದೈವಗಳು ಪೆರ್ಗಡೆ ಅವರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಮೃದ್ಧಿ ದಾನ ಮತ್ತು 'ಕ್ಷೇತ್ರ'ಕ್ಕೆ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರು. ಪೆರ್ಗಡೆ, ಬಯಸಿದಂತೆ, ದೇಗುಲಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪುರೋಹಿತರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ಈ ಪುರೋಹಿತರು ಪೆರ್ಗಡೆಯವರನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ದೈವಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ವಿನಂತಿಸಿದರು. ನಂತರ ದೈವಗಳು [[ಮಂಗಳೂರು]] ಸಮೀಪದ [[ಕದ್ರಿ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ|ಕದ್ರಿ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ]] [[ಶಿವ|ಶಿವನ]] [[ಲಿಂಗ (ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ)|ಲಿಂಗವನ್ನು]] ಖರೀದಿಸಲು ತಮ್ಮ ಸಾಮಂತ ಅಣ್ಣಪ್ಪ ಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು. ತರುವಾಯ, ಲಿಂಗದ ಸುತ್ತಲೂ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFLongWolpert,_Stanley_A.2004&quot;&gt;Long, Roger D; Wolpert, Stanley A. (2004). ''Charisma and Commitment in South Asian History''. Orient Blackswan. [[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಖ್ಯೆ|ISBN]]&amp;nbsp;[[ವಿಶೇಷ:ಪುಸ್ತಕ ಮೂಲಗಳು/978-81-250-2641-9|&lt;bdi&gt;978-81-250-2641-9&lt;/bdi&gt;]].&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== ಪೆರ್ಗಡೆ ಕುಟುಂಬ ==
[[ಚಿತ್ರ:Chandranatha_basadi.jpg|right|thumb| ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಚಂದ್ರನಾಥ ಬಸದಿ]]
[[ಚಿತ್ರ:Deepak0387.jpg|right|thumb| ಭಗವಾನ್ ಬಾಹುಬಲಿ ಶಾಸನ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]]
[[ಚಿತ್ರ:Gate way of Dharmasthala (2010).jpg|right|thumb| ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು]]
ಪೆರ್ಗಡೆ ಕುಟುಂಬವು ದೇವಾಲಯದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಿಂದ ಬಂದ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಕುಟುಂಬವಾಗಿದೆ. ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅಮ್ಮು ಬಳ್ಳಾಲ್ತಿ ಮತ್ತು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅನುವಂಶಿಕ ಧರ್ಮದರ್ಶಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯ ಪುರುಷ ಸದಸ್ಯರು ''ಧರ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿ'' (ಮುಖ್ಯ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ) ಸ್ಥಾನವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ''ಹೆಗ್ಗಡೆ'' ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ದೇವಾಲಯದ ಪಟ್ಟಣದ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸಿವಿಲ್ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದರು. ಇದು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಕಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತುಇದು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ.ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಪ್ರತಿದಿನ ನೂರಾರು ಸಿವಿಲ್ ದೂರುಗಳ ಮೇಲೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ಇದನ್ನು ಹೊಯುಲು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|title=Heavenly Post|last=David|first=Stephen|publisher=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|archive-date=2 January 2003|access-date=17 June 2002}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFDavid&quot;&gt;David, Stephen. [https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml &quot;Heavenly Post&quot;]. [[ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ|India Today]]. Archived from [http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml the original] on 2 January 2003&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;17 June&lt;/span&gt; 2002&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ''ಪೆರ್ಗಡೆ'' ಕುಟುಂಬದ ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳು ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ಈಗಿನ ''ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ'' [[ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ]] . ಹಿಂದಿನ ''ಧರ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿಯ'' ಪಟ್ಟಿ ಹೀಗಿದೆ: &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFLongWolpert,_Stanley_A.2004&quot;&gt;Long, Roger D; Wolpert, Stanley A. (2004). ''Charisma and Commitment in South Asian History''. Orient Blackswan. [[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಖ್ಯೆ|ISBN]]&amp;nbsp;[[ವಿಶೇಷ:ಪುಸ್ತಕ ಮೂಲಗಳು/978-81-250-2641-9|&lt;bdi&gt;978-81-250-2641-9&lt;/bdi&gt;]].&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-pLXAAAAMAAJ|title=The Śrī-Kṛṣṇa Temple at Uḍupi: the historical and spiritual center of the Madhvite sect of Hinduism|last=B. N. Hebbar|publisher=Bharatiya Granth Niketan|year=2005|isbn=978-81-89211-04-2|pages=83–84}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Dharma Adhikari number
!! colspan=&quot;2&quot; |Name
!From
!To
|-
|align=&quot;center&quot;|1
|
|ವರ್ಮಣ್ಣ ಹೆಗ್ಗಡೆ (ಬೆರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ)
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|2
|
|ಪದ್ಮಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|3
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಐ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|4
|
|ದೇವರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|5
|
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಐ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|6
|
|ಜಿನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|7
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ದ್ವಿತೀಯ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|8
|
|ದೇವಪ್ಪರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|9
|
|ಅನಂತಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|10
|
|ವೃಷಭಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|11
|
|ಗುಮ್ಮಣ್ಣ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|12
|
|ವರದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|13
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ತೃತೀಯ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|14
|
|ಕುಮಾರಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|15
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ IV
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|16
|
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ II
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|17
|
|ಧರ್ಮಪಾಲ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|18
|[[File:Chandayya Heggade.jpg|100px]]
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ವಿ
|
|1918 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|19
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ತೃತೀಯ
|1918 C.E.
|1955 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|20
|ರತ್ನವರ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|1955 C.E.
|1968 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|21
|[[File:Veerendra Heggade Potrit.jpg|100px]]
|ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|1968 C.E.
|ಪ್ರಸ್ತುತ
|}


== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{Reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [http://www.shridharmasthala.org/ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್]

[[ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು]]</text>
      <sha1>bg6sj79u1bn5ob4yfqd3rlt72tttbl7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383830</id>
      <parentid>1383828</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T08:16:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gpkp</username>
        <id>42164</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Deepak0387.jpg]] → [[File:Bhagavan Baahubali statute, Dharmasthala (2010).jpg]] C2</comment>
      <origin>1383830</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17003" sha1="1kiuko13ek4smsdy6v7j2o2tn05hslz" xml:space="preserve">{{Infobox Hindu temple
| name               = ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ
| image              = Dharmasthala 1.jpg
| alt                = 
| caption            =ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರ
| map_type           = ಕರ್ನಾಟಕ
| map_caption        = ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳ
| coordinates        = {{coord|12.96012|75.37836|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| country            = ಭಾರತ
| state              = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| district           = [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]]
| locale             = [[ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]]
| elevation_m        = 
| deity              = [[ಮಂಜುನಾಥ]] ([[ಶಿವ]]) ಮತ್ತು [[ಚಂದ್ರಪ್ರಭು]]
| festivals          = [[ಮಹಾ ಶಿವರಾತ್ರಿ]], [[ಮಹಾಮಸ್ತಾಭಿಷೇಕ]],ಲಕ್ಷ ದೀಪ ಉತ್ಸವ
| architecture       = 
| temple_quantity    = 
| monument_quantity  = 
| inscriptions       = 
| year_completed     = 1200 C.E.
| creator            = ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ
| website            = {{url|www.shridharmasthala.org/}}
}}

'''ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ದೇವಾಲಯವು''' ( Kṣētra Dharmasthala ) ೮೦೦ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾಗಿದ್ದು &lt;ref name=&quot;india today&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|title=Heavenly Post|last=David|first=Stephen|publisher=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|archive-date=2 January 2003|access-date=17 June 2002}}&lt;/ref&gt; ಇದೊಂದು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು[[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ರಾಜ್ಯವಾದ [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]] ಜಿಲ್ಲೆಯ  [[ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]] ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ದೇವತೆಗಳು ಹಿಂದೂ ದೇವರು &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.outlookindia.com/national/shiva-in-mythology-let-s-reimagine-the-lord-magazine-231225|title=Shiva In Mythology: Let’s Reimagine The Lord|date=2022-10-21|website=www.outlookindia.com/|language=en|access-date=2022-11-15}}&lt;/ref&gt; [[ಶಿವ]], ಮಂಜುನಾಥ, ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ ಅಮ್ಮನವರು, [[ತೀರ್ಥಂಕರ]] [[ಚಂದ್ರಪ್ರಭ]] ಮತ್ತು [[ಜೈನ ಧರ್ಮ|ಜೈನ ಧರ್ಮದ]] ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ [[ದೇವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)|ದೇವರುಗಳಾದ]] ಕಾಳರಾಹು, ಕಲರ್ಕೈ, ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಅಂದಿನ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ ದೇವರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಹಿಂದೂ [[ದ್ವೈತ ದರ್ಶನ|ದ್ವೈತ]] ಸಂತ [[ವಾದಿರಾಜರು|ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರಿಂದ]] ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಪುನರ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=uNw-AQAAIAAJ|title=Karnataka State Gazetteer, Part 2|publisher=Office of the Chief Editor, Karnataka Gazetteer Department, Government of Karnataka|year=1983|page=1199|quote=Madhwa Saint Vadirajaswamy of the Sode Matha who paid a visit to this place in the 16th century reconsecrated the linga and bestowed on the place the name Dharmasthala which was till then called Kuduma.}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=AphNAAAAYAAJ|title=Art and Architecture of Indian Temples, Volume 3|last=Saligrama Krishna Ramachandra Rao|publisher=Kalpatharu Research Academy|year=1995|page=69}}&lt;/ref&gt; ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಟವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;charisma&quot;&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;/ref&gt; ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಅರ್ಚಕರು [[ವೈಷ್ಣವ ಪಂಥ|ವೈಷ್ಣವರಾದ]] [[ಮಾಧ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು]] ಮತ್ತು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಪೆರ್ಗಡೆಸ್ ಎಂಬ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಕುಟುಂಬ ನಡೆಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=kbYtAAAAMAAJ|title=The Other Face of India|last=M. V. Kamath|publisher=Konark Publishers|year=1988|isbn=9788122000887|page=40|quote=In the Siva temple, the priests are Madhva brahmins—Vaishnavites—but Hegde, the dharmadhikari of all temples, is a Jain.}}&lt;/ref&gt;

== ದಂತಕಥೆ ಮತ್ತು ಮೂಲ ==
೮೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಧರ್ಮಸ್ಥಳವನ್ನು ಮಲ್ಲರ್ಮಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುಡುಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆಗ ಬೆಳ್ತಂಗಡಿಯು ಗ್ರಾಮವಾಗಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅಮ್ಮು ಬಳ್ಳಾಲ್ತಿ ನೆಲ್ಲಿಯಾಡಿ ಬೀಡು ಎಂಬ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕ ದೇವತೆಗಳು ಮಾನವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಪೆರ್ಗಡೆಯ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದರು. ಅವರ ಅಭ್ಯಾಸದಂತೆ, ದಂಪತಿಗಳು ಈ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂದರ್ಶಕರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಮತ್ತು ಗೌರವದಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ಔದಾರ್ಯದಿಂದ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು, ಆ ರಾತ್ರಿ ಧರ್ಮ ದೈವಗಳು ಪೆರ್ಗಡೆಯ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಭೇಟಿಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ದೈವಗಳ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಅವರ ಮನೆಯನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಡಿಪಾಗಿಡಲು ಅವರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳದೆ, ಪೆರ್ಗಡೆಯವರು ಸ್ವತಃ ಮತ್ತೊಂದು ಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ನೆಲ್ಲಿಯಾಡಿ ಬೀಡಿನಲ್ಲಿ ದೈವಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

ಈ ದೈವಾರಾಧನೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಕಲರಾಹು, ಕಲರ್ಕೈ, ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ದೈವಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಧರ್ಮ ದೈವಗಳು ಮತ್ತೆ ಪೆರ್ಗಡೆಯ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಪೆರ್ಗಡೆಯವರಿಗೆ ದೈವಸ್ವರೂಪಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಇಬ್ಬರು ಉದಾತ್ತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದೇಗುಲಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಪೆರ್ಗಡೆ ಅವರ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ನಾಲ್ಕು ಯೋಗ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ದೈವಗಳು ಪೆರ್ಗಡೆ ಅವರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಮೃದ್ಧಿ ದಾನ ಮತ್ತು 'ಕ್ಷೇತ್ರ'ಕ್ಕೆ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರು. ಪೆರ್ಗಡೆ, ಬಯಸಿದಂತೆ, ದೇಗುಲಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪುರೋಹಿತರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ಈ ಪುರೋಹಿತರು ಪೆರ್ಗಡೆಯವರನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ದೈವಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ವಿನಂತಿಸಿದರು. ನಂತರ ದೈವಗಳು [[ಮಂಗಳೂರು]] ಸಮೀಪದ [[ಕದ್ರಿ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ|ಕದ್ರಿ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ]] [[ಶಿವ|ಶಿವನ]] [[ಲಿಂಗ (ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ)|ಲಿಂಗವನ್ನು]] ಖರೀದಿಸಲು ತಮ್ಮ ಸಾಮಂತ ಅಣ್ಣಪ್ಪ ಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು. ತರುವಾಯ, ಲಿಂಗದ ಸುತ್ತಲೂ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFLongWolpert,_Stanley_A.2004&quot;&gt;Long, Roger D; Wolpert, Stanley A. (2004). ''Charisma and Commitment in South Asian History''. Orient Blackswan. [[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಖ್ಯೆ|ISBN]]&amp;nbsp;[[ವಿಶೇಷ:ಪುಸ್ತಕ ಮೂಲಗಳು/978-81-250-2641-9|&lt;bdi&gt;978-81-250-2641-9&lt;/bdi&gt;]].&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

== ಪೆರ್ಗಡೆ ಕುಟುಂಬ ==
[[ಚಿತ್ರ:Chandranatha_basadi.jpg|right|thumb| ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಚಂದ್ರನಾಥ ಬಸದಿ]]
[[ಚಿತ್ರ:Bhagavan Baahubali statute, Dharmasthala (2010).jpg|right|thumb| ಭಗವಾನ್ ಬಾಹುಬಲಿ ಶಾಸನ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ]]
[[ಚಿತ್ರ:Gate way of Dharmasthala (2010).jpg|right|thumb| ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು]]
ಪೆರ್ಗಡೆ ಕುಟುಂಬವು ದೇವಾಲಯದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಿಂದ ಬಂದ ಜೈನ ಬಂಟ್ ಕುಟುಂಬವಾಗಿದೆ. ಬಿರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅಮ್ಮು ಬಳ್ಳಾಲ್ತಿ ಮತ್ತು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅನುವಂಶಿಕ ಧರ್ಮದರ್ಶಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯ ಪುರುಷ ಸದಸ್ಯರು ''ಧರ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿ'' (ಮುಖ್ಯ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ) ಸ್ಥಾನವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ''ಹೆಗ್ಗಡೆ'' ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ದೇವಾಲಯದ ಪಟ್ಟಣದ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸಿವಿಲ್ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದರು. ಇದು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಕಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತುಇದು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ.ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಪ್ರತಿದಿನ ನೂರಾರು ಸಿವಿಲ್ ದೂರುಗಳ ಮೇಲೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ಇದನ್ನು ಹೊಯುಲು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|title=Heavenly Post|last=David|first=Stephen|publisher=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml|archive-date=2 January 2003|access-date=17 June 2002}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFDavid&quot;&gt;David, Stephen. [https://web.archive.org/web/20030102015447/http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml &quot;Heavenly Post&quot;]. [[ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ|India Today]]. Archived from [http://www.indiatoday.com/itoday/20020617/offtrack.shtml the original] on 2 January 2003&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;17 June&lt;/span&gt; 2002&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ''ಪೆರ್ಗಡೆ'' ಕುಟುಂಬದ ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳು ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ಈಗಿನ ''ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ'' [[ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ]] . ಹಿಂದಿನ ''ಧರ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿಯ'' ಪಟ್ಟಿ ಹೀಗಿದೆ: &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Charisma and Commitment in South Asian History|last=Long|first=Roger D|last2=Wolpert, Stanley A.|publisher=Orient Blackswan|year=2004|isbn=978-81-250-2641-9}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFLongWolpert,_Stanley_A.2004&quot;&gt;Long, Roger D; Wolpert, Stanley A. (2004). ''Charisma and Commitment in South Asian History''. Orient Blackswan. [[ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಪುಸ್ತಕ ಸಂಖ್ಯೆ|ISBN]]&amp;nbsp;[[ವಿಶೇಷ:ಪುಸ್ತಕ ಮೂಲಗಳು/978-81-250-2641-9|&lt;bdi&gt;978-81-250-2641-9&lt;/bdi&gt;]].&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-pLXAAAAMAAJ|title=The Śrī-Kṛṣṇa Temple at Uḍupi: the historical and spiritual center of the Madhvite sect of Hinduism|last=B. N. Hebbar|publisher=Bharatiya Granth Niketan|year=2005|isbn=978-81-89211-04-2|pages=83–84}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Dharma Adhikari number
!! colspan=&quot;2&quot; |Name
!From
!To
|-
|align=&quot;center&quot;|1
|
|ವರ್ಮಣ್ಣ ಹೆಗ್ಗಡೆ (ಬೆರ್ಮಣ್ಣ ಪೆರ್ಗಡೆ)
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|2
|
|ಪದ್ಮಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|3
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಐ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|4
|
|ದೇವರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|5
|
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಐ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|6
|
|ಜಿನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|7
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ದ್ವಿತೀಯ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|8
|
|ದೇವಪ್ಪರಾಜ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|9
|
|ಅನಂತಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|10
|
|ವೃಷಭಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|11
|
|ಗುಮ್ಮಣ್ಣ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|12
|
|ವರದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|13
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ತೃತೀಯ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|14
|
|ಕುಮಾರಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|15
|
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ IV
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|16
|
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ II
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|17
|
|ಧರ್ಮಪಾಲ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|
|
|-
|align=&quot;center&quot;|18
|[[File:Chandayya Heggade.jpg|100px]]
|ಚಂದಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ವಿ
|
|1918 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|19
|ಮಂಜಯ್ಯ ಹೆಗ್ಗಡೆ ತೃತೀಯ
|1918 C.E.
|1955 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|20
|ರತ್ನವರ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|1955 C.E.
|1968 C.E.
|-
|align=&quot;center&quot;|21
|[[File:Veerendra Heggade Potrit.jpg|100px]]
|ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ
|1968 C.E.
|ಪ್ರಸ್ತುತ
|}


== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{Reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [http://www.shridharmasthala.org/ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್]

[[ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು]]</text>
      <sha1>1kiuko13ek4smsdy6v7j2o2tn05hslz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಬಸವಲಿಂಗ ಅವಧೂತರು</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151256</id>
    <revision>
      <id>1383818</id>
      <parentid>1355092</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T07:16:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383818</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12605" sha1="jc2rcndgu9tgom6064sgnzcu3zd7zfe" xml:space="preserve">{{ಧಾಟಿ}}

{{ಉಲ್ಲೇಖ}}

{{ವಿಕೀಕರಿಸಿ}}

ಪೀಠಾಧಿಪತಿಗಳು, ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಹಾಗೂ ದೇಗಲಮಡಿ ಆಶ್ರಮ

ಶರಣರು, ಸೂಫಿಗಳು, ಸಂತರ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸುಸಂಸ್ಕøತಿಯನ್ನು ಬಿತ್ತಿ, ಬೆಳೆಸುತ್ತಿರುವವರು ಪರಮ ಪೂಜ್ಯ &lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://basavalingaavadhoota.org/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2023-08-13 |archive-date=2024-06-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240616102701/https://basavalingaavadhoota.org/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;[https://basavalingaavadhoota.org/ ಶ್ರೀ ಡಾ. ಬಸವಲಿಂಗ ಅವಧೂತರು.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240616102701/https://basavalingaavadhoota.org/ |date=2024-06-16 }}
[[ಚಿತ್ರ:Avadhoota.jpg|alt=ಪೀಠಾಧಿಪತಿಗಳು, ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಹಾಗೂ ದೇಗಲಮಡಿ ಆಶ್ರಮ|thumb|ಡಾ. ಬಸವಲಿಂಗ ಅವಧೂತರು]]


ಮೇರು ಪರ್ವತ ಹಿಮಾಲಯ, ಕಾಶಿ, ಶ್ರೀಶೈಲ ಸೇರಿ ದೇಶದ ವಿವಿಧೆಡೆ ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ತಪಸ್ಸುಗೈದ ಶ್ರೀಗಳು ಪ್ರಖರ ವಾಗ್ಮಿಗಳು. ಕೋಟ್ಯಂತರ ಭಕ್ತರ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವವೂ ಹೌದು.

ನಾಟಿ ವೈದ್ಯರು ಸಹ ಆಗಿರುವ ಇವರು ತಮ್ಮನ್ನು ನಂಬಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಅನೇಕ ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರ ಬಾಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬೆಳಕು ಮೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪೋಷಕರಿಗೆ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಪರಿ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಸ್ಕಾರದ ಮಹತ್ವ ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದುಶ್ಚಟಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಯುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಭ್ರಾತೃತ್ವ, ಐಕ್ಯತೆ ಸಂದೇಶ ಸಾರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೇಶ ಭಕ್ತಿ, ದೇಶ ಪ್ರೇಮ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಅವಿರತ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

'''ಶ್ರೀಗಳ ಪೂವಾಶ್ರಮ'''

ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಸಂಗಾರೆಡ್ಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜಹೀರಾಬಾದ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನ್ಯಾಲಕಲ್ ಮಂಡಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ರತ್ನಾಪುರ ಗ್ರಾಮದ ಸುಸಂಸ್ಕøತ ಲಿಂಗಾಯತ ದಿಕ್ಷಾವಂತರ ಕುಟುಂಬದ ರಾಚಪ್ಪ ಮೂಲಗೆ- ಬಂಡೆಮ್ಮ ದಂಪತಿಯ ಮೂರನೇ ಸುಪುತ್ರರಾಗಿ 1976 ರ ಜೂನ್ 26 (ಗುರು ಪೂರ್ಣಿಮೆ) ರಂದು ಡಾ. ಬಸವಲಿಂಗ ಅವಧೂತರು ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದ ಹೆಸರು ಬಸವರಾಜ ಮೂಲಗೆ.

'''ಶಿಕ್ಷಣ'''

ಸ್ವಗ್ರಾಮ ರತ್ನಾಪುರದ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಾಭ್ಯಾಸ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಒಂದರಿಂದ ಏಳನೇ ತರಗತಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪೂರೈಸಿದರು. ಬೀದರ್‍ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಎನ್.ಎಫ್.ಎಚ್.ಎಸ್. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೌಢ, ಪದವಿಪೂರ್ವ, ಕವಿರತ್ನ ಕಾಳಿದಾಸ ಪದವಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿದರು. ಭಾಲ್ಕಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನಿಟ್ಟೂರದಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಬ್ ಟೆಕ್ನಿಷಿಯನ್ ಕೋರ್ಸ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಬಳಿಕ ಧಾರವಾಡಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ, ಅಲ್ಲಿಯ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಎಂ.ಎ ಫಿಲಾಸಫಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪೂರೈಸಿದರು. ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕಕ್ಕೂ ಭಾಜನರಾದರು. ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಯುಪಿಎಸ್‍ಸಿ ಪ್ರಿಲಿಮ್ಸ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದರು.

'''ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಒಲವು'''

ಪದವಿ ವ್ಯಾಸಂಗದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ಶ್ರೀಗಳು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಒಲವು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡರು. ಶಿಕ್ಷಣ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸುಗೈದರು. ಕಾಶಿ, ಶ್ರೀಶೈಲ, ಹರಿದ್ವಾರ, ಋಷಿಕೇಶ, ಬದ್ರಿನಾಥ, ಕೇದಾರನಾಥ ಮೊದಲಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತಪೋ ಅನುಷ್ಠಾನಗೈದು, 2006 ರಲ್ಲಿ ತೆಲಂಗಾಣದ ಜಹೀರಾಬಾದ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕುಪ್ಪಾನಗರ-ಚಿಲ್ಲಾಪಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದರು.

'''ಆರಾಧ್ಯ ದೈವ'''

ಜಗನ್ಮಾತ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ

'''ಜ್ಞಾನ ಗುರು'''

ಪರಮ ಹಂಸ ಪಾಗಲ್ ಬಾಬಾ ಅವರಿಂದ ಜ್ಞಾನ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದು, ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು.

'''ಆಶ್ರಮಗಳು'''

ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಸಂಗಾರೆಡ್ಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜಹೀರಾಬಾದ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಆಶ್ರಮದ ಜತೆಗೆ ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಿಂಚೋಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ದೇಗಲಮಡಿಯಲ್ಲಿ ಇವರ ಆಶ್ರಮಗಳು ಇವೆ. ಎಲ್ಲ ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.

'''ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆ'''

ಕರ್ನಾಟಕ, ತೆಲಂಗಾಣ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧೆಡೆ ಆಧಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಜನರಿಗೆ ಸನ್ಮಾರ್ಗ ತೋರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಗರ, ಪಟ್ಟಣ, ಗ್ರಾಮಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 2,500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಚನ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟು, ಆಧ್ಯಾತ್ಮದ ಸವಿ ಉಣಬಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವಚನ ನೀಡುವ ಕಾರಣ ಇವರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಜನಸಾಗರವೇ ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಂದು ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪ್ರವಚನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಕ್ತರು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವುದು ವಿಶೇಷ. ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಐದಾರು ಯೋಗ-ಧ್ಯಾನ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿ, ಭಕ್ತರಿಗೆ ಯೋಗ ಸಾಧನೆ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ.


'''ಸಾಹಿತ್ತಿಕ ಸೇವೆ'''

ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಜತೆಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃಷಿಯಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ‘ಒಲಿದು ಹಾಡಿದ ಹೃದಯ ಗೀತೆ’, ‘ಅನುಭಾವಾಮೃತ’ (ತೆಲುಗು ಹಾಡು), ಸತ್ಯ ಶುದ್ಧ (ಆಧುನಿಕ ವಚನ ರಚನೆ) ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ ನಾಮ ‘ಘನಯೋಗಿ ಮಲ್ಲಿನಾಥ’. ಶ್ರೀಗಳ ಸುಮಧುರ ಕಂಠಸಿರಿಯ ಹಾಡು ಕೇಳುವುದೆಂದರೆ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಬಲು ಖುಷಿ. ಜನಪದ ಶೈಲಿಯ ಶ್ರೀಗಳ ಹಾಡುಗಳು ಭಕ್ತರ ಮನ ತಟ್ಟುತ್ತವೆ. ನೈತಿಕ ಹಾಗೂ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ.

'''ಭಾಷಾ ಜ್ಞಾನ'''

ಕನ್ನಡ, ಹಿಂದಿ, ತೆಲುಗು, ಮರಾಠಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಪ್ರವಚನ ಮಾಡುವ ಹಿರಿಮೆ ಶ್ರೀಗಳದ್ದು. ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಅಲ್ಲಿಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರವಚನ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

'''ದಾಸೋಹ'''

ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರಿಗೆ ನಿತ್ಯ ನಿರಂತರ ದಾಸೋಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದೆ. ಹಬ್ಬ, ಹರಿದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ತಿಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.

'''ದಿನಚರಿ'''

ನಸುಕಿನಲ್ಲೇ ಶ್ರೀಗಳ ದಿನಚರಿ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ನಸುಕಿನ ಜಾವ 3.30ಕ್ಕೆ ಏಳುವ ಶ್ರೀಗಳು, ನಿತ್ಯ ಕರ್ಮ ಮುಗಿಸಿ 4ಕ್ಕೆ ಪೂಜೆ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 6.30 ರಿಂದ 7.30 ರ ವರೆಗೆ ದಿನ ಪತ್ರಿಕೆ, ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಾರೆ. ಹೊಸ ಹಾಡು, ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 7.30 ರಿಂದ ಭಕ್ತರ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸಂಜೆ ನಗರ,  ಪಟ್ಟಣ, ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಚನ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಮರಳಿ, ಕೆಲ ಹೊತ್ತು ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿ 11.30ಕ್ಕೆ ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರುತ್ತಾರೆ.

'''ಆಹಾರ ಕ್ರಮ'''

ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಒಂದು ಗ್ಲಾಸ್ ಹಣ್ಣಿನ ರಸ ಹಾಗೂ ಕಾಳು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿ ಒಂದು ಗ್ಲಾಸ್ ಸಿರಿಧಾನ್ಯದ ಗಂಜಿ ಹಾಗೂ ಹಣ್ಣು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ.

'''ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಸಮ್ಮಾನ'''

ಶ್ರೀಗಳ ಸಮಾಜೋಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಮಠ ಮಾನ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಸಂಘ- ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಸಮ್ಮಾನಗಳು ಸಂದಿವೆ. ಜರ್ಮನಿಯ ಇಂಟರ್‍ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪೀಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು 2020 ರಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ.

'''ವಿಳಾಸ'''

ಮಲ್ಲಯ್ಯಗಿರಿ ಆಶ್ರಮ, ಕುಪ್ಪಾನಗರ- ಚಿಲ್ಲಾಪಲ್ಲಿ, ಝರಾಸಂಗಮ ಮಂಡಲ, ಜಹೀರಾಬಾದ್ ತಾಲ್ಲೂಕು, ಸಂಗಾರೆಡ್ಡಿ ಜಿಲ್ಲೆ -585307

ದೇಗಲಮಡಿ ಆಶ್ರಮ, ಚಿಂಚೋಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕು ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ-502032

==ಉಲ್ಲೇಖ==

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}
{{Interwikineeded}}</text>
      <sha1>jc2rcndgu9tgom6064sgnzcu3zd7zfe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯ:Pragathi. BH/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>158147</id>
    <revision>
      <id>1383757</id>
      <parentid>1383619</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:32:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pragathi. BH</username>
        <id>88266</id>
      </contributor>
      <origin>1383757</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18141" sha1="9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-6&lt;/ref&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-TAURIDA_VERNADSKY_NATIONAL_UNIVERSITY-7&lt;/ref&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಬೇಗಂ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173174</id>
    <revision>
      <id>1383832</id>
      <parentid>1381459</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T08:56:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383832</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13509" sha1="klr4d7xby2o1zhot9q7qbhmfwiimnsk" xml:space="preserve">{{Short description|Turkic honorific title for females, equivalent to &quot;Lady&quot; or &quot;Queen&quot;}}
 
[[File:A noble lady, Mughal dynasty, India. 17th century.jpg|thumb|'''ಬೇಗಂ ಮಲಿಕಾ-ಉಜ್-ಜಮಾನಿ''', ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ '''ಮುಹಮ್ಮದ್ ಷಾ'''ನ ಪತ್ನಿ.]]

'''ಬೇಗಂ''' ( '''ಬಗುಂ'''', '''ಬೈಗಂ'''' ಅಥವಾ '''''ಬೇಗೊಮ್''''')

ಇದು [[ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ|ಮಧ್ಯ]] ಮತ್ತು [[ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ]] ದಿಂದ ಬಂದ ಗೌರವಾರ್ಥ ಬಿರುದು, ಇದನ್ನು ರಾಜಮನೆತನದವರು, ಶ್ರೀಮಂತರು, ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಸಮಾಜದ ಪ್ರಮುಖ ಮಹಿಳೆಯರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;{{cite book |last1=Hemenway |first1=Stephen Ignatius |title=The Novel of India: The Anglo-Indian novel |url=https://archive.org/details/novelofindiaangl0001step |date=1975 |publisher=Writers Workshop |page=[https://archive.org/details/novelofindiaangl0001step/page/107 107] |language=en |quote=Begum (Hindi), Moslem princess or lady of high rank.}}&lt;/ref&gt; ಇದು ''ಬೇಗ್'' ಅಥವಾ ''ಬೇ'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿದೆ.

==ಟರ್ಕಿಕ್ ಭಾಷೆ==
ಟರ್ಕಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು 35 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು [[ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬ]] ಆಗಿದೆ.&lt;ref name=Dybo&gt;{{cite web|url= http://altaica.narod.ru/LIBRARY/xronol_tu.pdf |author=Dybo A.V. |title=ХРОНОЛОГИЯ ТЮРКСКИХ ЯЗЫКОВ И ЛИНГВИСТИЧЕСКИЕ КОНТАКТЫ РАННИХ ТЮРКОВ |trans-title=Chronology of Turkish Languages and Linguistic Contacts of Early Turks |year=2007 |page=766 |access-date=2020-04-01 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20050311224856/http://altaica.narod.ru/LIBRARY/xronol_tu.pdf |archive-date=2005-03-11 |language=ru}}&lt;/ref&gt; [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್]] ಮತ್ತು [[ದಕ್ಷಿಣ ಯುರೋಪ್]] ನಿಂದ [[ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ]], [[ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾ]], ಉತ್ತರ ಏಷ್ಯಾ ([[ಸೈಬೀರಿಯಾ]]), ಮತ್ತು [[ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾ]] ವರೆಗೆ ಟರ್ಕಿಕ್ ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ದಾಖಲಿತ ಭಾಷೆಗಳು. '''ಟರ್ಕಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು''' ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು, ಇದು [[ಮಂಗೋಲಿಯಾ]]ದಿಂದ ವಾಯುವ್ಯ [[ಚೀನಾ]] ವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೋ-ಟರ್ಕಿಕ್ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ,&lt;ref name=&quot;Janhunen&quot;&gt;{{cite book|title=Shared Grammaticalization: With Special Focus on the Transeurasian Languages|chapter-url=https://books.google.com/books?id=3J_6U8N2Wq8C&amp;pg=PA223|first=Juha|last=Janhunen|author-link=Juha Janhunen|editor1=Martine Irma Robbeets|editor2=Hubert Cuyckens|page=223|chapter=Personal pronouns in Core Altaic|date=2013| publisher=John Benjamins |isbn=9789027205995|access-date=19 April 2017|archive-date=15 January 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230115124027/https://books.google.com/books?id=3J_6U8N2Wq8C&amp;pg=PA223|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ಅಲ್ಲಿಂದ ಅವರು ಮೊದಲ ಸಹಸ್ರಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ದೂರದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಟರ್ಕಿಕ್ ವಲಸೆ ಹೋದರು.&lt;ref name=&quot;LanguagesOfTheWorld&quot;&gt;{{cite book|last=Katzner|first=Kenneth|author-link=Kenneth Katzner|title=Languages of the World, Third Edition|publisher=Routledge, an imprint of Taylor &amp; Francis Books Ltd.|date=March 2002|isbn=978-0-415-25004-7}}&lt;/ref&gt; ಅವುಗಳನ್ನು ಉಪಭಾಷೆಯ ಮುಂದುವರಿಕೆ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Grenoble|first=L.A.|title=Language Policy in the Soviet Union|publisher=Springer|year=2003|isbn=9781402012983|pages=10}}&lt;/ref&gt;
ಇದು '''ಟರ್ಕಿಕ್''' ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ '''&quot;ಉನ್ನತ ಅಧಿಕಾರಿ&quot;''' ಎಂದರ್ಥ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ''ಬೇಡಿಕೆದಾರ '' ನ ಹೆಂಡತಿ ಅಥವಾ ಮಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;{{cite book|author=Yılmaz Öztuna|title=Devletler ve Handeanlar|volume=1|publisher=Ministry of Culture|location=Ankara|year=1996|page=944}}&lt;/ref&gt; ಸಂಬಂಧಿತ ರೂಪ &quot;ಬೆಗ್ಜಾದಾ&quot; (&quot;ಭಿಕ್ಷೆ&quot;ಯ ಮಗಳು) ಸಹ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=begzadi&gt;Moazzambaig, [http://www.digg.com/news/world_news/begzadah Begzadi or Begzada]{{dead link|date=January 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. [[Digg]].com: Social News. Retrieved July 8, 2011.&lt;/ref&gt; [[ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ]]ದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ [[ದೆಹಲಿ]], [[ಹೈದರಾಬಾದ್]], ಸಿಂಧ್, [[ಪಂಜಾಬ್]], ಖೈಬರ್ ಪಖ್ತುನ್ಖ್ವಾ ಮತ್ತು [[ಬಂಗಾಳ]] ನಲ್ಲಿ, '''&quot;ಬೇಗಂ&quot;''' ಅನ್ನು [[ಇಸ್ಲಾಂ]]ಗೆ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.[[ಮುಸ್ಲಿಂ]] ಉನ್ನತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ, ಸಾಧನೆ, ಅಥವಾ ಶ್ರೇಣಿಯ ಮಹಿಳೆಯರು, [[ಇಂಗ್ಲಿಷ್]] ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ &quot;[[ಮಹಿಳೆ]]&quot; ಅಥವಾ &quot;ಡೇಮ್&quot; ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

[[File:A fat Begum inscribed Hur Khanum Mughlani, Deccan, ca.1625.jpg|thumb|'''ಬೇಗಂ ಹರ್ ಖಾನಮ್ ಮುಘ್ಲಾನಿ''', ಡೆಕ್ಕನ್, ಕ್ರಿ.ಶ.1625ರ ಕೆತ್ತನೆಯಲ್ಲಿ]]

== ಆಧುನಿಕ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ==
ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಪದವನ್ನು ಮುಸ್ಲಿಂ ಪುರುಷರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಹೆಂಡತಿಯರು, ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು, ಸಹೋದರಿಯರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಅಥವಾ ವಿವಾಹಿತ ಅಥವಾ ವಿಧವೆ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ವಿಳಾಸವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು [[ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್]], [[ಭಾರತ]], [[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] ಮತ್ತು [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]] ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]]ದಲ್ಲಿ ಈ ಪದವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]]ದ ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳೆ ಬಿರುದುಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ '''ಬೇಗಂ ಖಲೀದಾ ಜಿಯಾ''' ಮತ್ತು '''ಬೇಗಂ ರೌಶನ್ ಎರ್ಷಾದ್'''. ಲೋಕೋಪಕಾರಿಗಳು, ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು, ಲೇಖಕರು ಮತ್ತು '''ಬೇಗಂ ರೋಕಿಯಾ''' ಮತ್ತು '''ಬೇಗಂ ಸೂಫಿಯಾ ಕಮಲ್''' ನಂತಹ ಅನೇಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಸಹ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. 1991 ರಿಂದ [[ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ]]ದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ '''ಖಲೀದಾ ಜಿಯಾ''' ಮತ್ತು '''ಶೇಖ್ ಹಸೀನಾ''' ಅವರನ್ನು '''&quot;ಹೋರಾಡುವ ಬೇಗಂಗಳು&quot;''' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 1879 ರ ಜೂಲ್ಸ್ ವೆರ್ನ್ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ '''ದಿ ಬೇಗಂಸ್ ಮಿಲಿಯನ್ಸ್''' ನಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ [[ಫ್ರೆಂಚ್]]-ಮಾತನಾಡುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪದವು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ '''ಫ್ರಾಂಕೊಫೋನ್''' ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{cite news|last=Rowlatt |first=Justin |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-42999503 |title= Bangladesh grows tired of the Battling Begums |publisher= BBC |date= November 2008 |access-date= 24 September 2019}}&lt;/ref&gt;

==ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ==
1787 ರಿಂದ 1795 ರವರೆಗೆ [[ಭಾರತ]]ದ ಮಾಜಿ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ '''ವಾರನ್ ಹೇಸ್ಟಿಂಗ್ಸ್''' ಅವರ ವಾಗ್ದಂಡನೆ ಮತ್ತು ಸಂಸದೀಯ ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ [[ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್‌|ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ನ]]ಲ್ಲಿ ಈ ಪದವು ಮೊದಲು ತಿಳಿದಿತ್ತು. '''ಹೇಸ್ಟಿಂಗ್ಸ್''' ವಿರುದ್ಧದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಪವೆಂದರೆ ಅವರು &quot;ಔಧ್ ನ ಬೇಗಂಗಳಿಗೆ&quot; (ಔಧ್ ನ ನವಾಬ ಅಸಫ್-ಉದ್-ದೌಲಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಅಜ್ಜಿ) ಸೇರಿದ ಭೂಮಿಯನ್ನು (ಮತ್ತು ಹೀಗೆ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು) ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.'''ಬೇಗಂಪೇಟೆ''' [[ಭಾರತ]]ದ [[ಹೈದರಾಬಾದ್]] ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ವಸತಿ ಉಪನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಬೇಗಂಪೇಟೆಯು [[ಹೈದರಾಬಾದ್‌, ತೆಲಂಗಾಣ|ಹೈದರಾಬಾದ್]] ನ ಆರನೇ '''ನಿಜಾಮ'''ನು (ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ: 1869-1911) ತನ್ನ ಮಗಳಿಗೆ '''ಪೈಗಾ ಕುಲೀನ'''ನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದಾಗ ಮದುವೆಯ [[ಉಡುಗೊರೆ]]ಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ.ಟೊರೊಂಟೊದ [[ಪಾಕಿಸ್ತಾನ]] ಐ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ಮಿಸ್ಸಿಸಾಗಾ, ಒಂಟಾರಿಯೊ, [[ಕೆನಡಾ]] (ಟೊರೊಂಟೊದ ಉಪನಗರವನ್ನು '''&quot;ಬೇಗಂಪುರ&quot;''' (&quot;ಲೇಡೀಸ್ ಟೌನ್&quot;) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಾಗಾ ದೊಡ್ಡ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ವಲಸಿಗ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಗಂಡಂದಿರು '''ಪರ್ಷಿಯನ್''' [[ಕೊಲ್ಲಿ]] ಮತ್ತು [[ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ]] ದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅವರ [[ಹೆಂಡತಿ]]ಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು '''ಮಿಸ್ಸಿಸಾಗಾ'''ದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.ನಿಜಾರಿ ಇಸ್ಮಾಯಿಲಿ ಜನರಲ್ಲಿ, '''ಬೇಗಮ್''' ಬಿರುದನ್ನು ಅವರ '''ಇಮಾಮ್''' ನ [[ಪತ್ನಿ]]ಯ ಅಧಿಕೃತ ಶೈಲಿಯಾಗಿಯೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Begumpura&quot;&gt;{{Cite web |url= http://www.mediamonitors.net/tahir1.html |title= Muslim immigrants to Canada facing discrimination and social problems |access-date=2009-06-24 |archive-date=2012-07-04 |archive-url= https://web.archive.org/web/20120704221737/http://www.mediamonitors.net/tahir1.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
==ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಬೇಗಂನವರು==
ಷಾ ಬೇಗಿ ಬೇಗಂ

ಝೈನಾಬ್ ಬೇಗಂ

ಸಾಹಿಬ್ ಸುಲ್ತಾನ್ ಬೇಗಂ

ಮರಿಯಮ್ ಬೇಗಂ

ಜೀನತ್ ಬೇಗಂ &lt;ref&gt;{{cite web |title=Iran Chamber Society: History of Iran: Women in the Safavid era |url=https://www.iranchamber.com/history/articles/women_safavid_era.php |website=www.iranchamber.com |access-date=2025-03-12 |archive-date=2024-12-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241222042857/https://www.iranchamber.com/history/articles/women_safavid_era.php |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
&lt;references/&gt;{{Authority control}}

{{Interwikineeded}}
[[ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೫ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ]]
[[ವರ್ಗ:Noble titles of women]]
[[ವರ್ಗ:Women's social titles]]
[[ವರ್ಗ:Royal titles]]
[[ವರ್ಗ:Turkic culture]]
[[ವರ್ಗ:Turkish titles]]
[[ವರ್ಗ:Surnames of Indian origin]]
[[ವರ್ಗ:Pakistani names]]
[[ವರ್ಗ:Titles in Pakistan]]
[[ವರ್ಗ:Titles in India]]
[[ವರ್ಗ:Titles]]
[[ವರ್ಗ:Titles of national or ethnic leadership]]
[[ವರ್ಗ:Mughal nobility]]
[[ವರ್ಗ:History of women in India]]</text>
      <sha1>klr4d7xby2o1zhot9q7qbhmfwiimnsk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯ:2410375Yashwanthgowdadl/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>174743</id>
    <revision>
      <id>1383820</id>
      <parentid>1329651</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T07:20:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>768</id>
      </contributor>
      <comment>Financial.jpg ಹೆಸರಿನ ಫೈಲು Herbythymeರವರಿಂದ ಕಾಮನ್ಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಅಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಪುಟದಿಂದ ತಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ.</comment>
      <origin>1383820</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17918" sha1="mswiv3z4ij9p7qc3fjrqwib81bb7vgw" xml:space="preserve">ನನ್ನ ಹೆಸರು ಯಶವಂತ್ ಗೌಡ ಡಿ.ಎಲ್'''.''' ನಾನು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಿ.ಕಾಂ ಪದವಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನಾನು ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಓದುತಿದ್ದೇನೆ[[ಕರ್ನಾಟಕ|.ಕರ್ನಾಟಕ]]ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಸಮೃದ್ಧವಾದ [[ದೇವನಹಳ್ಳಿ]] ತಾಲೂಕಿನ ದೇವನಾಯಕನಹಳ್ಳಿ ಎಂಬ ಪುಟ್ಟ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದವನು ನಾನು. ಹಳ್ಳಿಯ ಸೊಗಡಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಬಾಲ್ಯ ನನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಎಂಟನೇ ತರಗತಿಯಿಂದ ಹತ್ತನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ [[ಮಂಗಳೂರು|ಮಂಗಳೂರಿನ]] ವಸತಿಯುತ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿದೆ. ಈ ಹಂತವು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು.

'''ನನ್ನ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಗಳು:'''ನನ್ನ ಪೋಷಕರೇ ನನ್ನ ಬದುಕಿನ ಪ್ರೇರಕ ಶಕ್ತಿಗಳು. ಅವರಿಂದ ನಾನು ಬದ್ಧತೆ, ನಿಷ್ಠೆ, ಸಂಯಮ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿತಿದ್ದೇನೆ. ತಂದೆ ರೈತರಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನನಗೆ ವ್ಯವಸಾಯದ ಮೇಲೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಸಕ್ತಿಯಿದೆ. ಜೀವನದ ಪ್ರತಿ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನನ್ನ ಧ್ಯೇಯ.

'''ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಧನೆಗಳು:'''

• '''ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲೆ:''' ಶಾಲಾ ದಿನಗಳಿಂದಲೂ ಪ್ರಬಂಧ ಬರವಣಿಗೆ, ಭಾಷಣ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಇದು ನನ್ನ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

• '''ಕ್ರೀಡೆ:''' ನಾನು ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದ ಕಬಡ್ಡಿ ಆಟಗಾರ. ಕ್ರೀಡೆಯು ನನಗೆ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ  ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಕಲಿಸಿದೆ.

• '''ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನ:''' ಕೇವಲ ಪಠ್ಯಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ಸಮಯ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವ ಕಲೆ ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.

&lt;big&gt;ಭವಿಷ್ಯದ ಗುರಿ:&lt;/big&gt;

ನನಗೆ ಕಾನೂನು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿಯಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಜ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಪಾರದರ್ಶಕ ಆಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂಕಲ್ಪ ನನ್ನದಾಗಿದೆ.

== ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ: ಒಂದು ವಿಸ್ತೃತ ಪರಿಚಯ ==

=== ಪರಿಚಯ ===
ಮಾನವನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆಹಾರ, ವಾಸಸ್ಥಳ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಜೀವನದ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಹಣ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹಣವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಯೋಜಿಸಿ, ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ. ವ್ಯಕ್ತಿ, ಕುಟುಂಬ, ವ್ಯವಹಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ [[ಸರ್ಕಾರ]] – ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನ ಜಾಗತೀಕರಣ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಜೀವನ ಕೌಶಲ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಮೂಲಭೂತ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ.
----

=== 1. ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ===
ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಎಂದರೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಿ, ಸರಿಯಾದ ಹೂಡಿಕೆ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಗರಿಷ್ಠ ಲಾಭ ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಆದಾಯ, ವೆಚ್ಚ, ಉಳಿತಾಯ, ಹೂಡಿಕೆ, ಸಾಲ ಮತ್ತು ಅಪಾಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸೇರಿವೆ.

ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, “ಹಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಂಪಾದಿಸಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಬಳಸಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಉಳಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು” ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಅಥವಾ ಖಾತೆ ಪುಸ್ತಕದ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ, ಇದು ಭವಿಷ್ಯಕಾಲದ ಆರ್ಥಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ನೆರವಾಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ.
----

=== 2. ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳು ===
ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿವೆ:

'''(1) ಸಂಪತ್ತಿನ ವೃದ್ಧಿ:'''
[[ಚಿತ್ರ:US Postal Currency 5 cent 1862 1863.jpg|thumb|&lt;ref&gt;{{Cite web |title=mpub9847183-00000025.jpg |url=https://doi.org/10.3998/mpub.9847183.cmp.28 |access-date=2026-02-19 |website=doi.org}}&lt;/ref&gt;]]
ಹೂಡಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹಣದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಉಳಿತಾಯವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಠೇವಣಿ ಇಡುವುದಕ್ಕಿಂತ [[ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್|ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್]] ಅಥವಾ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಸಾಧ್ಯ.

'''(2) ಅಪಾಯ ನಿಯಂತ್ರಣ:'''

ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಲಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು. ವಿಮೆ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಇದರ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಗಳು.

'''(3) ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಬಳಕೆ:'''

ಲಭ್ಯವಿರುವ ಹಣವನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ಬಳಸುವುದು. ಅನಗತ್ಯ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಆದ್ಯತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವುದು ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

'''(4) ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಯೋಜನೆ:'''

ಶಿಕ್ಷಣ, ಮದುವೆ, ಮನೆ ಖರೀದಿ, ನಿವೃತ್ತಿ ಮುಂತಾದ ಭವಿಷ್ಯದ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಹಣವನ್ನು ಯೋಜಿಸುವುದು.

'''(5) ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ:'''

ಸಾಲದ ಒತ್ತಡವಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಜೀವನ ನಡೆಸುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು.
----

=== 3. ಹಣಕಾಸು ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ===
ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಯಶಸ್ಸು ಸರಿಯಾದ ಯೋಜನೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು:

==== (1) ಬಜೆಟ್ ಸಿದ್ಧತೆ ====
ಬಜೆಟ್ ಎಂದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಗೆ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳು) ಆದಾಯ ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚಗಳ ಯೋಜನೆ. ಬಜೆಟ್ ರೂಪಿಸುವುದರಿಂದ ಹಣ ಎಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅನಗತ್ಯ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು.

==== (2) ಉಳಿತಾಯ ====
“ಮೊದಲು ಉಳಿಸಿ, ನಂತರ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿ” ಎಂಬ ತತ್ವ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಆದಾಯದ ಕನಿಷ್ಠ 20% ರಷ್ಟು ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು. ಉಳಿತಾಯವು ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

==== (3) ಹೂಡಿಕೆ ====
ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡಿದ ಹಣವನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಹೂಡಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಅದು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಠೇವಣಿಗಳು, ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್‌ಗಳು, ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ಚಿನ್ನ, [[ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್]] ಮುಂತಾದವು ಜನಪ್ರಿಯ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾರ್ಗಗಳು. ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಲಾಭದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.

==== (4) ಸಾಲ ನಿರ್ವಹಣೆ ====
ಸಾಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭಗಳಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಸಾಲವನ್ನು ಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಇಟ್ಟು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಡ್ಡಿದರದ ಸಾಲಗಳನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ತೀರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸಾಲಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.

==== (5) ವಿಮೆ ಮತ್ತು ಆಪತ್ತಿನ ನಿಧಿ ====
ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸಂದರ್ಭಗಳು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ 3 ರಿಂದ 6 ತಿಂಗಳ ಖರ್ಚಿನಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ತುರ್ತು ನಿಧಿ ಆಗಿ ಇಡುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಜೊತೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಜೀವ ವಿಮೆ ಆರ್ಥಿಕ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
----

=== 4. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪಾತ್ರ ===
ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಲೆಟ್‌ಗಳು, UPI ಪಾವತಿಗಳು ಮತ್ತು ಖರ್ಚು ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಆಪ್‌ಗಳು ಹಣದ ಹರಿವುಗಳನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಗಮನಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ:

* ಖರ್ಚಿನ ವರದಿ ತಯಾರಿಸಬಹುದು
* ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಬಹುದು
* EMI ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು
* ಬಜೆಟ್ ಮೀರಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದರೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಪಡೆಯಬಹುದು

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಣಕಾಸು ಶಿಸ್ತನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.
----

=== 5. ಹಣಕಾಸು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಹತ್ವ ===
ಶಾಲಾ ಮಟ್ಟದಿಂದಲೇ ಹಣಕಾಸು ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ಹಣದ ಮೌಲ್ಯ, ಉಳಿತಾಯದ ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಹೂಡಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿದರೆ ಯುವ ಪೀಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಬಹುದು. ಆರ್ಥಿಕ ಜ್ಞಾನ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಜನರು ವಂಚನೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಹಣಕಾಸು ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ:

* ಸರಿಯಾದ ಹೂಡಿಕೆ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು
* ಸಾಲದ ಬಲೆಗೆ ಸಿಲುಕದಂತೆ ಇರಲು
* ನಿವೃತ್ತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಲು
* ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಸಾಧಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

----

=== 6. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥಾತ್ಮಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ===
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಜೀವನದ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಸಹಾಯಕ. ಕುಟುಂಬದ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಣವನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲು ಇದು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಲಾಭದಾಯಕತೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಸರಿಯಾದ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ, ವೆಚ್ಚ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಲಾಭದ ಯೋಜನೆಗಳಿಂದ ಕಂಪನಿಯ ಮೌಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
----

=== ಸಮಾರೋಪ ===
ಹಣವು ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹಣವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ, ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸರಿಯಾದ [[ಬಜೆಟ್]], ನಿಯಮಿತ ಉಳಿತಾಯ, ಜಾಣ್ಮೆಯ ಹೂಡಿಕೆ, ಸಾಲ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ನಿಧಿ – ಇವುಗಳ ಸಮನ್ವಯದಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು.

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅನಿವಾರ್ಯ ಜ್ಞಾನವಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಭವಿಷ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಇದು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Home - Reserve Bank of India |url=https://www.rbi.org.in/ |access-date=2026-02-19 |website=www.rbi.org.in}}&lt;/ref&gt;
&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>mswiv3z4ij9p7qc3fjrqwib81bb7vgw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯ:Venkatesh vm/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>175132</id>
    <revision>
      <id>1383846</id>
      <parentid>1308856</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T11:04:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venkatesh vm</username>
        <id>22169</id>
      </contributor>
      <origin>1383846</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3298" sha1="71ls0077ym6zch5rk20fuz6lpkj2pje" xml:space="preserve">'''ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ'''
'''&lt;u&gt;ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಪ್ರಸ್ತುತ&lt;/u&gt;'''
[[File:Sri Lakshmi Temple.png|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sri%20Lakshmi%20Temple.png|alt=Sri Lakshmi Temple|thumb|Sri Lakshmi Temple]]
ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೈವಿಕ ಸ್ತ್ರೀತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರೆ, ಕಾಳಿ ದುಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡುವ ಪರಿವರ್ತಕ ಮತ್ತು ವಿನಾಶಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು  ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ಕಾಳಿ ವಿನಾಶದ ಮೂಲಕ  ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವರ ವಿಧಾನಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಎರಡೂ ದೇವತೆಗಳು ವಿಶ್ವ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರನ್ನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಮೋಚನೆಯ ಕಡೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುವ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ. ದೈವಿಕ ಸ್ತ್ರೀತ್ವವು ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಶ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಉಗ್ರ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಎರಡನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜವಾದ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಉತ್ತರದ ದೇವಾಲಯವು ಉಗ್ರ ದೇವತೆ ಕಾಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ದೇವಾಲಯವು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಸಹೋದರನೆಂದು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದ್ದ ದಕ್ಷಿಣದ ದೇವಾಲಯವು ವಿಧ್ವಂಸಕತೆಯಿಂದ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ನಿಗೂಢತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಈಶಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭೈರವ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಆವರಣದ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಣ್ಣ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ, ಎಲ್ಲವೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ನಾಗರ ಶಿಖರದಲ್ಲಿದೆ.ಆದರೆ ಈಗ ದೇವಸ್ಥಾನವು  ಸುಮಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಮೂಲ ಸೌಕರ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಿಲ್ಲದೆ ಪಾಳು ಬಿದ್ದಿದೆ.</text>
      <sha1>71ls0077ym6zch5rk20fuz6lpkj2pje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್ (೨೦೧೨ ಸಿನಿಮಾ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180248</id>
    <revision>
      <id>1383767</id>
      <parentid>1382569</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:35:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 3 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33609" sha1="2g3t9kf0gjzhymb9d005h6o2bs1o53e" xml:space="preserve">{{Infobox film
| name = ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್
| image = 
| caption = ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರಮಂದಿರ ಬಿಡುಗಡೆ ಪೋಸ್ಟರ್
| director = ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್
| writer = ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್
| producer = ರೋನಿ ಸ್ಕ್ರೂವಾಲಾ&lt;br /&gt;ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್
| starring = ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್&lt;br /&gt;ಪ್ರಿಯಾಮಣಿ&lt;br /&gt;ನರೈನ್&lt;br /&gt;ಅನೂಪ್ ಮೆನನ್&lt;br /&gt;ಜಗತಿ ಶ್ರೀಕುಮಾರ್&lt;br /&gt;ಬಾಬು ಆಂಟನಿ&lt;br /&gt;ಅರ್ಜುನ್ ನಂದಕುಮಾರ್
| cinematography = ವಿನೋದ್ ಇಲ್ಲಂಪಳ್ಳಿ
| editing = ಮನೋಜ್
| music = ದೀಪಕ್ ದೇವ್
| production_company = UTV ಮೋಶನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್
| distributor = ಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌ಲ್ಯಾಬ್ ಸಿನಿಮಾಸ್ ಅಂಡ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ಸ್ (ಕೇರಳ)&lt;br /&gt;UTV ಮೋಶನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ (ವಿದೇಶ)
| released = {{Film date|2012|05|03|df=y}}
| runtime = 130 ನಿಮಿಷಗಳು
| country = ಭಾರತ
| language = ಮಲಯಾಳಂ
}}

'''ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್''' ({{lang-ml|ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ}}) 2012ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಭಾರತೀಯ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯ ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಬರೆದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿರುವ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ರೋನಿ ಸ್ಕ್ರೂವಾಲಾ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್ ಅವರು UTV ಮೋಶನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರು ಹಿರಿಯ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಕೊಚ್ಚಿಯ ಮೆಟ್ರೋ ಕ್ರೈಮ್ ಸ್ಟಾಪರ್ ಸೆಲ್‌ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದ ಐಜಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಿಯಾಮಣಿ, ನರೈನ್, ಅನೂಪ್ ಮೆನನ್, ಜಗತಿ ಶ್ರೀಕುಮಾರ್, ಬಾಬು ಆಂಟನಿ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ್ ನಂದಕುಮಾರ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref name=&quot;Hindu&quot;&gt;{{cite news
|last=Nagarajan
|first=Saraswathy
|title=Grandmaster of the game
|url=https://www.thehindu.com/arts/cinema/article3382174.ece
|work=The Hindu
|date=3 May 2012
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರವು UTV ಮೋಶನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್‌ನ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಮೊದಲ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿತ್ತು. 3 ಮೇ 2012ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿತು.&lt;ref name=&quot;TOI&quot;&gt;{{cite news
|title=Mohanlal to have five more releases this year
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Mohanlal-to-have-five-more-releases-this-year/articleshow/13269794.cms
|work=The Times of India
|date=18 May 2012
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

''ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್'' ಚಿತ್ರವು ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ನೆಟ್‌ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ಮೂಲಕ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಕೇರಳದ ಹೊರಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಉಪಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವೂ ಆಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;Netflix&quot;&gt;{{cite news
|title=How about paying for viewing films online?
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tech/news/how-about-paying-for-viewing-films-online/articleshow/33851555.cms
|work=The Times of India
|date=20 April 2014
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರದ ಕಥೆಯು ಅಗಾಥಾ ಕ್ರಿಸ್ಟಿ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಾದಂಬರಿ ''The A.B.C. Murders'' ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಹಿಂದೆ ''Black and White'' ಎಂಬ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.&lt;ref name=&quot;CinemaExpress&quot;&gt;{{cite web
|title=Aboard the mystery train
|url=https://www.cinemaexpress.com/stories/interviews/2020/aug/13/aboard-the-mystery-train-18950.html
|publisher=Cinema Express
|date=13 August 2020
|archive-date=27 ಜನವರಿ 2022
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20220127074111/https://www.cinemaexpress.com/stories/interviews/2020/aug/13/aboard-the-mystery-train-18950.html
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

== ಕಥಾವಸ್ತು ==

ಐಜಿ '''ಚಂದ್ರಶೇಖರ್''' ಕೊಚ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಮೆಟ್ರೋ ಕ್ರೈಮ್ ಸ್ಟಾಪರ್ ಸೆಲ್‌ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಾಗಿರುವ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ, ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮತ್ತು ನೇರ ಸ್ವಭಾವದ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ. ಆತ ಚೆಸ್ ಆಟದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಾಗಿದ್ದು, ಪೊಲೀಸ್ ಕರ್ತವ್ಯದ ಹೊರತಾಗಿ ಚೆಸ್ ಅವನ ಪ್ರಮುಖ ಹವ್ಯಾಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜೆರೋಮ್ ಎಂಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ, ಆತ ಅಪಹರಿಸಿದ್ದ ಮೂವರು ಬಾಲಕಿಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ಮಾಜಿ ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ವಕೀಲೆಯಾಗಿರುವ ದೀಪ್ತಿ, ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತ ಮನೋವೈದ್ಯ ಡಾ. ಜೇಕಬ್ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮಾನಸಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಜೆರೋಮ್‌ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಆ ಮೂವರು ಬಾಲಕಿಯರು ಜೆರೋಮ್‌ನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಆತ ಅವರನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ್ದನೆಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಇದರ ನಂತರ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ಗೆ '''“Z”''' ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸುವ ಅಪರಿಚಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಂದು ಪತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ. ಕ್ರಮವಾಗಿ ತನ್ನ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ತನ್ನನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಿ ಎಂದು Z ಸವಾಲು ಹಾಕುತ್ತಾನೆ.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮೂರು ಕೊಲೆಗಳ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಕಾಫಿ ಅಂಗಡಿ ಮಾಲಕಿ ಆಲಿಸ್, ಜನಪ್ರಿಯ ಗಾಯಕಿ ಬೀನಾ ಥಾಮ್ಸನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿರುವ ಚಂದ್ರಿಕಾ ನಾರಾಯಣನ್ ಕೊಲೆಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕೊಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಕ್ರಮದಂತಹ ಒಂದು ರಹಸ್ಯ ಮಾದರಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೃತರ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಕ್ರಾಸ್ ಆಕಾರದ ಗುರುತು ಇರುತ್ತದೆ.

ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ಮಗಳು '''ದಕ್ಷಾಯಿಣಿ''' ಶಾಲೆಯ ನಾಟಕವೊಂದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಟ ಮಾರ್ಕ್ ರೋಶನ್ ಆ ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ದೀಪ್ತಿಯಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ. ದೀಪ್ತಿ ವೃತ್ತಿಪರ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನಿಂದ ಪಡೆದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆತ ತಿಳಿದಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವರ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ಮುರಿದುಹೋಗಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ನಡುವೆ ದೀಪ್ತಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ಗೆ ಸತ್ಯವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕೊಲೆಯಾದ ಮೂವರು ಮಹಿಳೆಯರೂ ಶ್ರೀಮಂತ ಎನ್‌ಆರ್‌ಐ ಉದ್ಯಮಿ '''ಪಾಲ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ'''ನ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಆ ಕೊಲೆಯನ್ನು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯಂತೆ ತೋರಿಸಿದ್ದರು. ಪಾಲ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂನ ಸಾವಿನ ತನಿಖಾಧಿಕಾರಿ ಆಗಿದ್ದಾಗ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧೀಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದನು.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ದೀಪ್ತಿಯೇ ಮುಂದಿನ ಗುರಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾನೆ. ಆತ ದೀಪ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ದಕ್ಷಾಯಿಣಿಯ ಶಾಲಾ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ತೆರಳುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ '''ವಿಕ್ಟರ್ ರೊಸೆಟ್ಟಿ''' ಎಂಬ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅತಿರೇಕಿಯನ್ನು ಅವರು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂದಿನ ಮೂರು ಅಪರಾಧ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಿಕ್ಟರ್ ವಿಭಿನ್ನ ವೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಗಮನಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಚೆಸ್ ಆಟದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮತ್ತು Z ನಡುವಿನ ಬೌದ್ಧಿಕ ಹೋರಾಟವು ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ರೂಪಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ವಿಕ್ಟರ್‌ನ ಹಿಂದೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸೂತ್ರಧಾರಿಯಿರುವುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ತನ್ನದೇ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು &quot;ಕ್ವೀನ್ಸ್ ಗ್ಯಾಂಬಿಟ್&quot; ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ರಂಗಮಂದಿರದ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟರ್‌ನನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುತ್ತಾನೆ. ವಿಕ್ಟರ್ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಕಟ್ಟಡದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಡಾ. ಜೇಕಬ್‌ನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ, ಮೂವರು ಮಹಿಳೆಯರ ಕೊಲೆಗಳಿಗೆ ಅವನೇ ಕಾರಣ ಎಂಬ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆತನನ್ನು ಬಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಇದೇ ವೇಳೆ ದಕ್ಷಾಯಿಣಿ ಕಾಣೆಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ದೀಪ್ತಿ ಅವಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಶಾಲೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಸರಣಿ ಕೊಲೆಗಾರನು ದೀಪ್ತಿಯನ್ನು ಕೆಂಪು ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ಬಳಸಿ ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಬಂದು ಆತನನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಕೊಲೆಗಾರನ ನಿಜವಾದ ಗುರುತು '''ಮಾರ್ಕ್''' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಿತನಾಗಿರುವ '''ರೋಶನ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ''' ಎಂದು ಬಹಿರಂಗವಾಗುತ್ತದೆ. ಆತ ಪಾಲ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು “Z” ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ಅವನೇ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ.

ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಡಾ. ಜೇಕಬ್‌ನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆರೋಪಿ ಎಂದು ತೋರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮಾರ್ಕ್‌ನನ್ನು ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದನೆಂಬುದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಾಯಿಣಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ರಶೀದ್‌ನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ, ದೀಪ್ತಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾರ್ಕ್‌ನ ಎದುರಿಗೆ ತರಲು ಆತ ಯೋಜಿಸಿದ್ದನು.

ಮಾರ್ಕ್ ತನ್ನ ಸಹೋದರ ಪಾಲ್‌ನ ಸಾವಿಗೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕೊಲೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು '''ಫಾದರ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್''' ಎಂಬ ಪಾದ್ರಿಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟರ್‌ನಂತಹ ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾ ಪೀಡಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಳಿಸಿ, ಆತನೇ ಕೊಲೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಿದ್ದನು.

ನಾಟಕದ ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಕ್ ದೀಪ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಕತ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯಿಂದ ಹಾರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿ ಮಾರ್ಕ್‌ನನ್ನು ಕೊಂದು ದೀಪ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಚಿತ್ರದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್, ದೀಪ್ತಿ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಾಯಿಣಿ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

== ತಾರಾಗಣ ==

* '''ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್''' — ಐಜಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಐಪಿಎಸ್, ಮಾಜಿ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧೀಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಚೆಸ್ ಪರಿಣಿತ
* '''ಪ್ರಿಯಾಮಣಿ''' — ಅಡ್ವೊಕೇಟ್ ದೀಪ್ತಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್
* '''ನರೈನ್''' — ಎಸ್‌ಪಿ ಕಿಶೋರ್ ಐಪಿಎಸ್, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ಅಧೀನ ಅಧಿಕಾರಿ
* '''ಅನೂಪ್ ಮೆನನ್''' — ಡಾ. ಜೇಕಬ್ ವರ್ಗೀಸ್, ಮನೋವೈದ್ಯ ಮತ್ತು ದೀಪ್ತಿಯ ಸ್ನೇಹಿತ
* '''ಜಗತಿ ಶ್ರೀಕುಮಾರ್''' — ಸಿಐ ರಶೀದ್, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ಅಧೀನ ಅಧಿಕಾರಿ
* '''ಬಾಬು ಆಂಟನಿ''' — ವಿಕ್ಟರ್ ರೊಸೆಟ್ಟಿ
* '''ಅರ್ಜುನ್ ನಂದಕುಮಾರ್''' — “ಮಾರ್ಕ್” ರೋಶನ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ / Z
* '''ರೋಮಾ ಅಸ್ರಾಣಿ''' — ಬೀನಾ ಥಾಮ್ಸನ್, ಪ್ಲೇಬ್ಯಾಕ್ ಪಾಪ್ ಗಾಯಕಿ
* '''ಸಿದ್ಧೀಕ್''' — ಪಾಲ್ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ, ಮಾರ್ಕ್‌ನ ಅಣ್ಣ
* '''ದೇವನ್''' — ಎಡಿಜಿಪಿ ವಿಜಯನ್ ಐಪಿಎಸ್, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ಮೇಲಧಿಕಾರಿ
* '''ಸೀತಾ''' — ಚಂದ್ರಿಕಾ ನಾರಾಯಣನ್
* '''ರಿಯಾಜ್ ಖಾನ್''' — ಜೆರೋಮ್ ಜೇಕಬ್
* '''ಸಂತೋಷ್ ಸ್ಲೀಬಾ''' — ಎಸ್‌ಐ ಸಂದೀಪ್ ಮೆನನ್
* '''ಶ್ರೀಲೇಕ್ಷ್ಮಿ ವಿ.''' — ದಕ್ಷಾಯಿಣಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್
* '''ಮಿತ್ರಾ ಕುರಿಯನ್''' — ಬಿಂದ್ಯಾ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ
* '''ಫಾತಿಮಾ ಬಾಬು''' — ಆಲಿಸ್
* '''ರಾಜಶ್ರೀ''' — ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಸುಸನ್
* '''ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್''' — ಅಬಿ ಕುರಿಯಾಕೋಸ್
* '''ಅಂಬಿಕಾ ಮೋಹನ್''' — ರಾಧಿಕಾ, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನ ತಾಯಿ
* '''ಗಾಯತ್ರಿ''' — ಆಲಿಸ್, ಜೆರೋಮ್‌ನ ತಾಯಿ

== ನಿರ್ಮಾಣ ==

''ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್'' UTV ಮೋಶನ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಮೊದಲ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;Oneindia&quot;&gt;{{cite web
|title=Grand Master Cast and Crew
|url=http://popcorn.oneindia.in/title/9847/grand-master.html
|publisher=Oneindia
|archive-date=24 ಮೇ 2012
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20120524023641/http://popcorn.oneindia.in/title/9847/grand-master.html
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ “ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಡಲು ಕಾರಣವಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು, ಕಥೆಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಯಕನು ಚೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತನಿಖಾಧಿಕಾರಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವೆಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.&lt;ref name=&quot;Hindu&quot; /&gt;

ದೀಪ್ತಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಆಂಡ್ರಿಯಾ ಜೆರೆಮಿಯಾ, ಸೋನಿಯಾ ಅಗರ್ವಾಲ್ ಮತ್ತು ರೀಮಾ ಸೇನ್ ಅವರನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದ ನಂತರ ಪ್ರಿಯಾಮಣಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref name=&quot;Priyamani&quot;&gt;{{cite web
|author=Moviebuzz
|title=Priyamani replaces Andrea in Mohanlal's Grandmaster
|url=http://www.sify.com/movies/priyamani-replaces-andrea-in-mohanlal-s-grandmaster-news-malayalam-llymqzegefe.html
|publisher=Sify
|date=10 November 2011
|archive-date=12 ನವೆಂಬರ್ 2011
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20111112115048/http://www.sify.com/movies/priyamani-replaces-andrea-in-mohanlal-s-grandmaster-news-malayalam-llymqzegefe.html
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

ಪ್ರಿಯಾಮಣಿ ಈ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಟಿಸಿದರು. ಅವರು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಟಿಸುವ ಆಸೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref name=&quot;TOIPriyamani&quot;&gt;{{cite news
|title=Priyamani in Mohanlal film
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/priyamani-in-mohanlal-film/articleshow/10620107.cms
|work=The Times of India
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ದೀಪ್ತಿ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ವಕೀಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್‌ನಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದಿದ್ದಾಳೆ. ಕಥೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರೂ ಮತ್ತೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಬಾಧ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.&lt;ref name=&quot;MsConfidence&quot;&gt;{{cite news
|last=Nagarajan
|first=Saraswathy
|title=Ms. Confidence
|url=https://www.thehindu.com/features/friday-review/ms-confidence/article3292399.ece
|work=The Hindu
|date=12 April 2012
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2011ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತು. ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೊಚ್ಚಿ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಪ್ಪಾಲಂನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.&lt;ref name=&quot;shooting&quot;&gt;{{cite web
|title=Grandmaster shooting starts
|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2011/Dec/05/grandmaster-shooting-starts-317000.html
|work=The New Indian Express
|access-date=13 August 2026
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ ==

ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತವನ್ನು '''ದೀಪಕ್ ದೇವ್''' ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆರು ಹಾಡುಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಆಲ್ಬಂ 4 ಏಪ್ರಿಲ್ 2012ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು. ಕೊಚ್ಚಿಯ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಪ್ಲಾಜಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬಂ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

{| class=&quot;wikitable&quot;
! ಕ್ರಮ
! ಹಾಡು
! ಸಾಹಿತ್ಯ
! ಗಾಯಕರು
! ಅವಧಿ
|-
| 1
| ''ಅಕಲೇಯೋ ನೀ''
| ಚಿತ್ತೂರು ಗೋಪಿ
| ವಿಜಯ್ ಯೇಸುದಾಸ್
| 4:38
|-
| 2
| ''ಆರಾಣು ನೀ''
| ಚಂದ್ರ ಶೇಖರ್
| ಸುಚಿತ್ರಾ
| 4:52
|-
| 3
| ''ದೂರೇ ಎಂಗೋ ನೀ''
| ಹರಿ
| ಸಂಜೀವ್
| 4:25
|-
| 4
| ''ಆರಾಣು ನೀ (ಕ್ಲಬ್ ಮಿಕ್ಸ್)''
| ಚಂದ್ರ ಶೇಖರ್
| ಸುಚಿತ್ರಾ
| 4:14
|-
| 5
| ''ಮೈ ಮೊಮೆಂಟ್''
| ದೀಪಕ್ ದೇವ್
| ಕೃಷ್ಣ ಕುಮಾರ್
| 2:02
|-
| 6
| ''ದಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್ ಥೀಮ್''
| 
| ವಾದ್ಯಸಂಗೀತ
| 
|-
! colspan=&quot;4&quot; | ಒಟ್ಟು ಅವಧಿ
! 25:04
|}

== ಬಿಡುಗಡೆ ==

''ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್'' ಚಿತ್ರವು ಮೂಲತಃ 27 ಏಪ್ರಿಲ್ 2012ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಬೇಕಿತ್ತು. ನಂತರ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಿ 3 ಮೇ 2012ರಂದು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;release1&quot;&gt;{{cite web
|title=Movies | Interviews
|url=https://www.manoramaonline.com/movies/news/2012/08/05/grandmaster.html
|publisher=Malayala Manorama
|date=5 August 2012
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರವು ನಂತರ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಸೂರ್ಯ ಟಿವಿ ಪ್ರಸಾರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ₹3.25 ಕೋಟಿಗೆ ಪಡೆದಿತು.&lt;ref name=&quot;surya&quot;&gt;{{cite web
|title=Surya TV Grandmaster
|url=https://twitter.com/SuryaTV/status/1085907936284758017
|publisher=Surya TV
|date=17 January 2019
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ನೆಟ್‌ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಮೂಲಕ ನೆಟ್‌ಫ್ಲಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತು.&lt;ref name=&quot;NetflixTOI&quot;&gt;{{cite news
|title=How about paying for viewing films online?
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tech/news/how-about-paying-for-viewing-films-online/articleshow/33851555.cms
|work=The Times of India
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಕೇರಳದ ಹೊರಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಉಪಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವೂ ಇದಾಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;SifySubtitles&quot;&gt;{{cite web
|author=Moviebuzz
|title=Malayalam films to come with English subtitles
|url=http://www.sify.com/movies/malayalam-films-to-come-with-english-subtitles-news-malayalam-oe5lR9dhdea.html
|publisher=Sify
|date=14 May 2014
|archive-date=13 ಜೂನ್ 2014
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20140613143339/http://www.sify.com/movies/malayalam-films-to-come-with-english-subtitles-news-malayalam-oe5lR9dhdea.html
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

== ಸ್ವೀಕೃತಿ ==

=== ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ===

ಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪಡೆಯಿತು. Rediff.com ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ 5ರಲ್ಲಿ 3.5 ಅಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು. Sify ವಿಮರ್ಶೆಯೂ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ 3.5 ಅಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಚಿತ್ರವು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿತು.&lt;ref name=&quot;SifyReview&quot;&gt;{{cite web
|title=Movie Review: Grandmaster
|url=http://www.sify.com/movies/movie-review-grandmaster-review-malayalam-pcfey4cbdad.html
|publisher=Sify
|date=3 May 2012
|archive-date=5 ಮೇ 2012
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20120505114432/http://www.sify.com/movies/movie-review-grandmaster-review-malayalam-pcfey4cbdad.html
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

ದಿ ಹಿಂದೂ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಾರಸ್ವತಿ ನಾಗರಾಜನ್ ಅವರು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಚೆಸ್ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹೆಣೆದಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು.&lt;ref name=&quot;Hindu&quot; /&gt;

== ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! ಪ್ರಶಸ್ತಿ
! ವಿಭಾಗ
! ಪುರಸ್ಕೃತರು
! ಫಲಿತಾಂಶ
|-
| ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
| ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುರುಷ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕ
| ವಿಜಯ್ ಯೇಸುದಾಸ್ — ''ಅಕಲೇಯೋ ನೀ''
| ಗೆಲುವು
|-
| ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
| ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ
| ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್
| ಗೆಲುವು
|-
| ಏಷ್ಯಾವಿಷನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
| ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ
| ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್
| ಗೆಲುವು
|-
| ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
| ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚೊಚ್ಚಲ ನಿರ್ಮಾಪಕ
| ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್, ರೋನಿ ಸ್ಕ್ರೂವಾಲಾ
| ಗೆಲುವು
|}

ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಜಯ್ ಯೇಸುದಾಸ್ ಅವರು ''ಅಕಲೇಯೋ ನೀ'' ಹಾಡಿಗಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುರುಷ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.&lt;ref name=&quot;KeralaAward&quot;&gt;{{cite news
|title='Celluloid' wins Kerala state award for best film
|url=http://www.newindianexpress.com/states/kerala/article1466962.ece
|work=The New Indian Express
|date=22 February 2013
|archive-date=25 ಫೆಬ್ರವರಿ 2013
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20130225071039/http://www.newindianexpress.com/states/kerala/article1466962.ece
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

2013ರ ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು.&lt;ref name=&quot;Asianet&quot;&gt;{{cite web
|author=Smitha
|title=Asianet Film Awards 2013 – Winners List
|url=https://www.filmibeat.com/malayalam/news/2013/asianet-film-awards-2013-winners-list-103079.html
|publisher=Filmibeat
|date=21 January 2013
|access-date=13 August 2026
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ಏಷ್ಯಾವಿಷನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು.&lt;ref name=&quot;Asiavision&quot;&gt;{{cite news
|last=Satish
|first=A.K.S.
|title=South Indian stars shine at Asiavision Awards
|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/south-indian-stars-shine-at-asiavision-awards-1.1105971
|work=Gulf News
|date=10 November 2012
|access-date=13 August 2026
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ರಾಯ್ ಕಪೂರ್ ಮತ್ತು ರೋನಿ ಸ್ಕ್ರೂವಾಲಾ ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚೊಚ್ಚಲ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು.&lt;ref name=&quot;SIIMA&quot;&gt;{{cite web
|title=Winners List
|url=http://www.siima.in/winners
|publisher=SIIMA
|archive-date=30 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015
|access-date=13 August 2026
|archive-url=https://web.archive.org/web/20150930114616/http://www.siima.in/winners
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

== ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ==

2016ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಬಿ. ಉಣ್ಣಿಕೃಷ್ಣನ್ ತಿರುವನಂತಪುರದ ಪಾಳಯಂ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿದ ಬಹುಪಾಕಪದ್ಧತಿಯ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗೆ '''Grand Master's Kitchen''' ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಯಿತು. ಈ ಹೆಸರು ''ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್'' ಚಿತ್ರದ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;ManoramaKitchen&quot;&gt;{{cite web
|title=സിനിമാ സ്റ്റൈലിൽ ബി ഉണ്ണികൃഷ്ണന്റെ കിടിലൻ ഹോട്ടൽ
|url=https://www.manoramaonline.com/food/features/2016/06/24/b-unnikrishnan-grand-masters-kitchen.html
|publisher=Malayala Manorama
|date=24 June 2016
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಈ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಗಳ ಆಹಾರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಟಗಳಿಗೂ ಸ್ಥಳ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;DC&quot;&gt;{{cite web
|last=Sreekumar
|first=Priya
|title=Menu card of Unnikrishnanan
|url=https://www.deccanchronicle.com/lifestyle/food-and-recipies/020616/menu-card-of-unnikrishnanan.html
|publisher=Deccan Chronicle
|date=2 June 2016
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==

{{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ==

* [https://www.netflix.com/ Grandmaster] — Netflix
* [https://www.imdb.com/title/tt2362243/ Grandmaster] — IMDb</text>
      <sha1>2g3t9kf0gjzhymb9d005h6o2bs1o53e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180257</id>
    <revision>
      <id>1383797</id>
      <parentid>1382660</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T22:22:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33300" sha1="l2ule6o3d84xup0llk9uaszp093mxpm" xml:space="preserve">{{Short description|ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾದ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಮೀನು}}
{{Use dmy dates|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026}}
[[File:アベニーパファー.jpg|thumb|ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್]]
{{Taxobox
| name = ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್
| image =
| image_caption =
| status = VU
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=&quot;IUCN&quot;&gt;{{cite iucn
|author=Dahanukar, N.
|date=2011
|title=''Carinotetraodon travancoricus''
|volume=2011
|page=e.T166591A174788004
|doi=10.2305/IUCN.UK.2011-1.RLTS.T166591A174788004.en
|access-date=4 ಮೇ 2022
}}&lt;/ref&gt;
| regnum = ಅನಿಮೇಲಿಯಾ
| phylum = ಕೊರ್ಡೆಟ/ ಸ್ವರಜ್ಜುಪ್ರಾಣಿಗಳು
| classis = ಅಕ್ಟಿನೊಪ್ಟರಿಜೀ /ರಶ್ಮಿಫಿನ್ನುಳ್ಳ ಮೀನುಗಳು
| ordo = ಟೆಟ್ರಾಡಾಂಟಿಫಾರ್ಮಿಸ್
| familia = ಟೆಟ್ರಾಡಾಂಟಿಡೀ
| genus = ''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್''
| species = '''''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಟ್ರಾವಾಂಕೋರಿಕಸ್'''''
| binomial = ''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಟ್ರಾವಾಂಕೋರಿಕಸ್''
| binomial_authority = (Hora &amp; K. K. Nair, 1941)
| synonyms =
* ''ಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಟ್ರಾವಾಂಕೋರಿಕಸ್'' Hora &amp; K. K. Nair, 1941
* ''ಮೊನೊಟ್ರೆಟಸ್ ಟ್ರಾವಾಂಕೋರಿಕಸ್'' (Hora &amp; K. K. Nair, 1941)
}}

'''ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್''' (''Carinotetraodon travancoricus'') ಅನ್ನು '''ಮಲಬಾರ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್''', '''ಪಿಗ್ಮಿ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್''' ಅಥವಾ '''ಪೀ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್''' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದ [[ಕೇರಳ]] ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ [[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದ [[ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು|ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ]] ಸ್ಥಳೀಯವಾದ ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರದ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಆಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;HoraNair&quot;&gt;{{cite journal
|last=Hora
|first=S. L.
|last2=Nair
|first2=K. K.
|year=1941
|title=Notes on Fishes in the Indian Museum: XLI. New Records of Freshwater Fish from Travancore
|journal=Records of the Indian Museum
|volume=43
|pages=387–393
|url=https://archive.org/details/recordsoftheindi43indi
|access-date=4 May 2022
}}&lt;/ref&gt;

ಗರಿಷ್ಠ ದಾಖಲಾದ ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ ಸುಮಾರು 3.5 ಸೆಂ.ಮೀ. ಆಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 2.5 ಸೆಂ.ಮೀ.ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಉದ್ದವಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;Talwar&quot;&gt;{{cite book
|last=Talwar
|first=P. K.
|last2=Jhingran
|first2=A. G.
|title=Inland Fishes of India and Adjacent Countries
|year=1991
|publisher=Oxford &amp; IBH Publishing
|location=New Delhi
|isbn=978-81-204-0639-1
}}&lt;/ref&gt;

ಅದರ ಗಾಢ ಬಣ್ಣಗಳು, ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವರ್ತನೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಇದು ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಮೀನುಗಳಾಗಿ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಟ್ಟ ಸಸ್ಯಾವರಣವಿರುವ ಸಿಹಿನೀರಿನ ವಾಸಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Mercy&quot;&gt;{{cite book
|last=Anna Mercy
|first=T. V.
|last2=Gopalakrishnan
|first2=A.
|last3=Kapoor
|first3=D.
|last4=Lakra
|first4=W. S.
|title=Ornamental Fishes of the Western Ghats of India
|publisher=National Bureau of Fish Genetic Resources
|location=Lucknow
|year=2007
|pages=227–228
|isbn=978-81-902951-8-5
}}&lt;/ref&gt;

ಈ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ '''ಅಪಾಯಸನ್ನಿಹಿತ''' (Vulnerable) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಣೆಕಟ್ಟು ನಿರ್ಮಾಣ, ಕೃಷಿಗಾಗಿ ಅರಣ್ಯನಾಶ, ಮಲಿನಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅತಿಯಾದ ಹಿಡಿತ ಇವು ಇದರ ಕಾಡು ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಪಾಯಗಳಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;

== ವರ್ಗೀಕರಣ ==

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಅನ್ನು 1941ರಲ್ಲಿ ಎಸ್. ಎಲ್. ಹೋರಾ ಮತ್ತು ಕೆ. ಕೆ. ನಾಯರ್ ಅವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ''Tetraodon (Monotretus) travancoricus'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದರು. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ ಮಾದರಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮಧ್ಯ ತಿರುವಿತಾಂಕೂರಿನ [[ಪಂಬಾ ನದಿ]] ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;HoraNair&quot;/&gt;

''Carinotetraodon'' ವಂಶವನ್ನು ಬಹುಕಾಲ ''Tetraodon''ನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 1978ರಲ್ಲಿ ಜೇ. ಸಿ. ಟೈಲರ್ ಈ ವಂಶವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ವಂಶವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. 1999ರಲ್ಲಿ ರಾಫೆಲ್ ಬ್ರಿಟ್ಜ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಕಾಟೆಲಾಟ್ ಅವರು ''Carinotetraodon imitator'' ಅನ್ನು ಹೊಸ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದಾಗ ''Carinotetraodon travancoricus'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಬಳಕೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;BritzKottelat&quot;&gt;{{cite journal
|last=Britz
|first=R.
|last2=Kottelat
|first2=M.
|year=1999
|title=''Carinotetraodon imitator'', a new freshwater pufferfish from India (Teleostei: Tetraodontiformes)
|journal=Journal of South Asian Natural History
|volume=4
|issue=1
|pages=39–47
|url=https://www.researchgate.net/
|access-date=19 May 2022
}}&lt;/ref&gt;

''Carinotetraodon imitator'' ಅನ್ನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇವೆರಡೂ ಒಂದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಆಕಾರ, ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಮಾನವಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;BritzKottelat&quot;/&gt;

ಆಣ್ವಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ''Carinotetraodon'' ವಂಶವು ಏಕವಂಶೀಯವಾಗಿಲ್ಲದಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿವೆ. ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ನ ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್ ಜಿನೋಮ್ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳ ವಂಶವಿಕಾಸವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Sathyajith&quot;&gt;{{cite journal
|last=Sathyajith
|first=C.
|last2=Yamanoue
|first2=Y.
|last3=Yokobori
|first3=S.
|last4=Thampy
|first4=S.
|last5=Vattiringal Jayadradhan
|first5=R. K.
|year=2019
|title=Mitogenome analysis of dwarf pufferfish (''Carinotetraodon travancoricus'') endemic to southwest India and its implications in the phylogeny of Tetraodontidae
|journal=Journal of Genetics
|volume=98
|issue=5
|pages=98–105
|doi=10.1007/s12041-019-1151-9
|pmid=31819020
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ದೇಹರಚನೆ ==

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಸಿರು-ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ದೇಹದ ಪಾರ್ಶ್ವ ಮತ್ತು ಬೆನ್ನಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಢ ಹಸಿರು ಅಥವಾ ಕಂದು-ಕಪ್ಪು ಮಿನುಗುವ ಚುಕ್ಕೆಗಳು ಅಥವಾ ಪಟ್ಟೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಗುರುತುಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;FishBase&quot;&gt;{{cite web
|title=''Carinotetraodon travancoricus''
|url=https://www.fishbase.se/summary/Carinotetraodon-travancoricus.html
|publisher=FishBase
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಎದೆ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು, ಪಂಖಾಕಾರದ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಬೆನ್ನು ಮತ್ತು ಗುದ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ದೇಹದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಎದುರುಮುಖವಾಗಿ ಇರಲಿದ್ದು, ಚಿಕ್ಕ ಮತ್ತು ದುಂಡಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಬಾಲ ರೆಕ್ಕೆ ಇತರ ರೆಕ್ಕೆಗಳಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಅಂಚನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;HoraNair&quot;/&gt;

ದೇಹವು ದುಂಡಾಗಿದ್ದು ಸ್ವಲ್ಪ ಉದ್ದವಾದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರೌಢ ಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ದ್ವಿರೂಪತೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಮೀನುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಣ್ಣು ಮೀನುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹೊಳೆಯುವ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಗಂಡುಗಳ ದೇಹದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗಾಢ ರೇಖೆ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬಳಿ ನೀಲಿ ಮಿನುಗುವ &quot;ಕಣ್ಣಿನ ಮಡಚು&quot; ಗುರುತು ಕಂಡುಬರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Hellweg&quot;&gt;{{cite magazine
|last=Hellweg
|first=Mike
|year=2007
|title=The Dwarf Puffer: A Pleasant Little Surprise
|magazine=TFH Magazine
|url=https://www.tfhmagazine.com/articles/freshwater/the-dwarf-puffer-a-pleasant-little-surprise-full
|access-date=5 May 2022
}}&lt;/ref&gt;

ಹೆಣ್ಣು ಮೀನುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ದುಂಡಾಗಿದ್ದು ಗಂಡುಗಳಿಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗ ಬಿಳಿಯಾಗಿದ್ದು, ಗಂಟಲಿನ ಬಳಿ ಹಳದಿ ಮಚ್ಚೆ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Hellweg&quot;/&gt;

== ನೈಸರ್ಗಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ==

ಇತರ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳಂತೆ ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಕೂಡ ಅಪಾಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಉಬ್ಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು. ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಒಳಗೆಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ದೇಹವನ್ನು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;NationalGeographic&quot;&gt;{{cite web
|title=Pufferfish
|url=https://www.nationalgeographic.com/animals/fish/facts/pufferfish
|publisher=National Geographic
|date=12 March 2010
|archive-date=29 ಮಾರ್ಚ್ 2021
|access-date=28 May 2022
|archive-url=https://web.archive.org/web/20210329000000/https://www.nationalgeographic.com/animals/fish/facts/pufferfish
|url-status=bot: unknown
}}&lt;/ref&gt;

ಇವುಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಚರ್ಮದ ಸ್ಕೇಲ್‌ಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ದೇಹದ ಬಹುಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚರ್ಮದ ಮುಳ್ಳುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಮೀನು ಉಬ್ಬಿದಾಗ ಈ ಮುಳ್ಳುಗಳು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತವೆ.&lt;ref name=&quot;Shono&quot;&gt;{{cite journal
|last=Shono
|first=T.
|last2=Thiery
|first2=A. P.
|last3=Cooper
|first3=R. L.
|last4=Kurokawa
|first4=D.
|last5=Britz
|first5=R.
|last6=Okabe
|first6=M.
|last7=Fraser
|first7=G. J.
|year=2019
|title=Evolution and Developmental Diversity of Skin Spines in Pufferfishes
|journal=iScience
|volume=19
|pages=1248–1259
|doi=10.1016/j.isci.2019.06.003
|pmc=6831732
|pmid=31353167
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಮುಖ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಾಗಿರುವ '''ಟೆಟ್ರೋಡೋಟಾಕ್ಸಿನ್''' ಎಂಬ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ನರ ವಿಷವೂ ಈ ಪ್ರಭೇದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಷವು ಚರ್ಮದ ಮೇಲ್ತ್ವಚೆ, ಅಂಡಾಶಯಗಳು ಮತ್ತು ಯಕೃತ್ತಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;CDC&quot;&gt;{{cite web
|title=Tetrodotoxin: Biotoxin
|url=https://www.cdc.gov/niosh/ershdb/emergencyresponsecard_29750019.html
|publisher=Centers for Disease Control and Prevention
|date=25 May 2023
|access-date=12 May 2024
}}&lt;/ref&gt;

== ''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಇಮಿಟೇಟರ್'' ಜೊತೆ ಹೋಲಿಕೆ ==

''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಇಮಿಟೇಟರ್'' ಎಂಬ ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರಭೇದವು ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಸಮಾನ ಗಾತ್ರ, ದೇಹಾಕೃತಿ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಒಂದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;BritzKottelat&quot;/&gt;

''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಇಮಿಟೇಟರ್'' ಅನ್ನು 1999ರವರೆಗೆ ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ನದೇ ಪ್ರಭೇದವೆಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಎರಡನ್ನೂ ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;BritzKottelat&quot;/&gt;

''ಕ್ಯಾರಿನೋಟೆಟ್ರಾಡಾನ್ ಇಮಿಟೇಟರ್''ನಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಮಚ್ಚೆಗಳು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಮಂದವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅದರ ದೇಹದ ಮುಳ್ಳುಗಳೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಗಾಢ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಿನುಗುವ &quot;ಕಣ್ಣಿನ ಮಡಚು&quot; ಗುರುತು ''C. imitator''ನ ಗಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref name=&quot;BritzKottelat&quot;/&gt;

== ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ವಾಸಸ್ಥಾನ ==

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಉಪ್ಪುನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಭಾರತದ ಉಪಖಂಡದ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕೇರಳ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ನದಿಗಳು, ಸರೋವರಗಳು ಹಾಗೂ ನದೀಮುಖ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Devi2000&quot;&gt;{{cite journal
|last=Devi
|first=K. R.
|last2=Indra
|first2=T. J.
|last3=Raghunathan
|first3=M. B.
|year=2000
|title=On a report of ''Tetraodon (Monotretus) travancoricus'', from south Kanara, Karnataka, India
|journal=Journal of the Bombay Natural History Society
|volume=97
|issue=3
|pages=441–443
|url=https://archive.org/
|access-date=4 May 2022
}}&lt;/ref&gt;

ಇದು ಸಿಹಿನೀರಿನ ನದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಒಳಗೇ ಚಲಿಸುವ ಪೊಟಮೋಡ್ರೋಮಸ್ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಟ್ಟ ಸಸ್ಯಾವರಣವಿರುವ ನಿಧಾನಗತಿಯ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿರ ನೀರಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಜಲ್ಲಿ, ಬಂಡೆ, ಮರಳು, ಸಿಲ್ಟ್ ಅಥವಾ ಮಣ್ಣಿನ ತಳಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;FishBase&quot;/&gt;

ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಭೇದವು ಕನಿಷ್ಠ 13 ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ವೆಂಬನಾಡ್ ಸರೋವರ, ನೀಲಂಬೂರು ಪ್ರದೇಶದ ನೀರಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ನೇಯ್ಯಾರ್ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಯಲ್ಲಿರುವ ಕಲ್ಲಾರ್ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Anupama&quot;&gt;{{cite journal
|last=Anupama
|first=K. M.
|last2=Harikrishnan
|first2=M.
|year=2015
|title=Improved survival of Malabar puffer fish, ''Carinotetraodon travancoricus'' (Hora and Nair, 1941) in planted aquaria
|journal=International Journal of Environmental Sciences
|volume=6
|issue=1
|pages=138–144
|doi=10.6088/ijes.6016
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಭರತಪುಳ ಮತ್ತು ನೀಲಗಿರಿ ಜೀವಮಂಡಲ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಭೇದ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ನೀರು ತುಂಬಿದ ಇಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು, ಹಳ್ಳಗಳು, ಕೆರೆಗಳು, ನೀರಾವರಿ ಕಾಲುವೆಗಳು, ಕೃತಕ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಭತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿನ ಹಳೆಯ ಜಲಮೂಲಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.&lt;ref name=&quot;Bharathapuzha&quot;&gt;{{cite journal
|last=Bijukumar
|first=A.
|last2=Philip
|first2=S.
|last3=Ali
|first3=A.
|last4=Sushama
|first4=S.
|last5=Raghavan
|first5=R.
|year=2013
|title=Fishes of River Bharathapuzha, Kerala, India: diversity, distribution, threats and conservation
|journal=Journal of Threatened Taxa
|volume=5
|issue=15
|pages=4979–4993
|doi=10.11609/JoTT.o3640.4979-93
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜಲಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಗೆ ನೀರಿನ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಮೂಲಕ ಉದ್ದೇಶರಹಿತವಾಗಿ ಹರಡುವಿಕೆಯೂ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref name=&quot;Easa&quot;&gt;{{cite journal
|last=Easa
|first=P. S.
|last2=Basha
|first2=C. C.
|year=1995
|title=A Survey on the Habitat and Distribution of Stream Fishes in the Kerala part of Nilgiri Biosphere Reserve
|journal=Kerala Forest Research Report
|volume=104
|url=https://docs.kfri.res.in/
|access-date=6 May 2022
}}&lt;/ref&gt;

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ pH 7.5–8.3 ಮತ್ತು 22–28 °C ತಾಪಮಾನವಿರುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;FishBase&quot;/&gt;

== ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಿತಿ ==

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಅನ್ನು IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ '''ಅಪಾಯಸನ್ನಿಹಿತ''' (Vulnerable) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;

ಇದರ ಕಾಡು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಅಣೆಕಟ್ಟು ನಿರ್ಮಾಣ, ಕೃಷಿಗಾಗಿ ಅರಣ್ಯನಾಶ, ಮಲಿನಜಲದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅತಿಯಾದ ಹಿಡಿತ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;

ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಈ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದರೂ, ಅಂತಹ ವರ್ಗೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಪ್ರಮಾಣಾತ್ಮಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ. 2010ರ ಕೆಲವು ಅಂದಾಜುಗಳ ಪ್ರಕಾರ 2005ರಿಂದ 2015ರವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ 30–40% ಕುಸಿತ ಸಂಭವಿಸಬಹುದೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮತ್ತೊಂದು ಅಧ್ಯಯನವು 2005ರಿಂದ 2010ರಲ್ಲಿಯೇ ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಕುಸಿತ ಸಂಭವಿಸಿರಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸಿತು.&lt;ref name=&quot;IUCN&quot;/&gt;

== ಆಹಾರ ಮತ್ತು ವರ್ತನೆ ==

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಪ್ರಾಣಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕೀಟಗಳ ಲಾರ್ವಾಗಳು, ಜಲಚರ ಸಣ್ಣ ಜೀವಿಗಳು, ಕ್ರಸ್ಟೇಶಿಯನ್‌ಗಳು, ಆನೆಲಿಡ್‌ಗಳು, ನೀರಿನ ಚಿಗಟಗಳು, ರೋಟಿಫರ್‌ಗಳು, ಕೋಪಿಪೋಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸೀಡ್ ಶ್ರಿಂಪ್‌ಗಳು ಇದರ ಆಹಾರದ ಭಾಗವಾಗಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Mercy&quot;/&gt;

ವಿವಿಧ ಜಲಚರ ಕೀಟಗಳ ಲಾರ್ವಾಗಳಾದ ಒಡೊನಾಟಾ, ಹೆಮಿಪ್ಟೆರಾ, ಮೇಫ್ಲೈ ಮತ್ತು ಈಗೆಗಳ ಲಾರ್ವಾಗಳನ್ನೂ ಇದು ತಿನ್ನುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಸಸ್ಯಪದಾರ್ಥ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಡಯಾಟಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಶೈವಲಗಳೂ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವಾಗ ತಪ್ಪಾಗಿ ಒಳಗೆ ಹೋದ ಮರಳು ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಅವಶೇಷಗಳೂ ಇದರ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Mercy&quot;/&gt;

ಅಕ್ವೇರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಆಹಾರ ನೀಡುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಸಣ್ಣ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಶಂಖುಗಳು, ಸಣ್ಣ ಶ್ರಿಂಪ್‌ಗಳು, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಮಸ್ಸೆಲ್ ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಇತರ ಶೆಲ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಜೀವಂತ ಸೊಳ್ಳೆ ಲಾರ್ವಾಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಣ್ಣ ಜಲಚರ ಜೀವಿಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನುತ್ತವೆ.&lt;ref name=&quot;Hellweg&quot;/&gt;

ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಈಜುವ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜಲಮೂಲದ ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. ಅನೇಕ ಇತರ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇದು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಮೀನುಗಳೂ ಇರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Doi&quot;&gt;{{cite journal
|last=Doi
|first=Hiroyuki
|last2=Sakai
|first2=Harumi
|last3=Yamanoue
|first3=Yusuke
|last4=Sonoyama
|first4=Takayuki
|last5=Ishibashi
|first5=Toshiaki
|year=2015
|title=Spawning of eight Southeast Asian brackish and freshwater puffers of the genera Tetraodon and Carinotetraodon in captivity
|journal=Fisheries Science
|volume=81
|issue=2
|pages=291–299
|doi=10.1007/s12562-014-0842-7
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಇವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜನವರಿಯಿಂದ ಮೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಅತೀ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಸಾಕಿದಾಗ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ತೂಕದ ಕುಸಿತ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Anupama&quot;/&gt;

== ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ==

ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೌಢ ಗಂಡುಗಳು ಡಿಸೆಂಬರ್ ಮತ್ತು ಜನವರಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಗರಿಷ್ಠ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಅವಧಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೇಯಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್‌ವರೆಗೆ, ಅಂದರೆ ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ ಮಳೆಗಾಲದ ಅವಧಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Reproduction&quot;&gt;{{cite journal
|last=Doi
|first=Hiroyuki
|last2=Sakai
|first2=Harumi
|last3=Yamanoue
|first3=Yusuke
|last4=Sonoyama
|first4=Takayuki
|last5=Ishibashi
|first5=Toshiaki
|year=2015
|title=Spawning of eight Southeast Asian brackish and freshwater puffers of the genera Tetraodon and Carinotetraodon in captivity
|journal=Fisheries Science
|volume=81
|issue=2
|pages=291–299
|doi=10.1007/s12562-014-0842-7
|access-date=13 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

ಪಂಬಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅರ್ಧಭಾಗ ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರೌಢತೆಗೆ ತಲುಪುವ ಕನಿಷ್ಠ ಗಾತ್ರ ಸುಮಾರು 1.83 ಸೆಂ.ಮೀ. ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಆಹಾರದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಪ್ರೌಢತೆಗೆ ತಲುಪುವ ವೇಗದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Reproduction&quot;/&gt;

ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಮೀನುಗಳ ಬೆನ್ನು ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮಧ್ಯರೇಖೆಯ ಚರ್ಮದ ಮಡಚುಗಳು ಕಂದು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಮೀನುಗಳ ಹೊಟ್ಟೆ ಉಬ್ಬುತ್ತದೆ. ಸಂಭೋಗದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಅದರ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಕಚ್ಚುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Doi&quot;/&gt;

ಅಕ್ವೇರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮೀನುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಜಾವಾ ಮಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಸಸ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ತಳಪದರದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಡುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 1–5 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳ ಸರಾಸರಿ ವ್ಯಾಸ ಸುಮಾರು 1.43 ಮಿ.ಮೀ. ಆಗಿರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Doi&quot;/&gt;

ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟ ನಂತರ ಗಂಡು ಮೀನು ಅವುಗಳನ್ನು ಹೊರಗಿನಿಂದ ಫಲವತ್ತಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಸುಮಾರು ಐದು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಲಾರ್ವಾಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತವೆ, 27 °C ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಅವಧಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಬಂಧನದಲ್ಲಿರುವ ಮರಿಮೀನುಗಳಿಗೆ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇನ್‌ಫ್ಯೂಸೋರಿಯಾ ಮತ್ತು ರೋಟಿಫರ್‌ಗಳಂತಹ ಅತಿ ಸಣ್ಣ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಸುಮಾರು ಒಂದು ವಾರದ ನಂತರ ರಕ್ತಹುಳು ಮತ್ತು ಬ್ರೈನ್ ಶ್ರಿಂಪ್ ನೀಡಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Doi&quot;/&gt;

ಲಾರ್ವಾಗಳು ಹೊರಬರುವಾಗ ಸರಾಸರಿ 3.15 ಮಿ.ಮೀ. ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯೋಕ್ ಸ್ಯಾಕ್ ಬಹುತೇಕ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ಆರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮರಿಮೀನುಗಳು ಈಜಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ.&lt;ref name=&quot;Doi&quot;/&gt;

ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ನಿಖರ ಆಯುಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸಮರ್ಪಕ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ. ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಐದು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಬದುಕಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Hellweg&quot;/&gt;

== ಮನುಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ==

1941ರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದಾಗ, ಕೆ. ಕೆ. ನಾಯರ್ ಅವರು ಮಕ್ಕಳು ಈ ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಆಟದ ವಸ್ತುವಿನಂತೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref name=&quot;HoraNair&quot;/&gt;

ಸ್ಥಳೀಯ ಮೀನುಗಾರರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಕಪ್ಪೆಯ ಮರಿಗಳಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ಮೀನು ಅಥವಾ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಮಾನವ ಸಂಬಂಧ ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಮೀನು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.&lt;ref name=&quot;Mercy&quot;/&gt;

ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರ, ಆಕರ್ಷಕ ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವರ್ತನೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಪಫರ್‌ಫಿಷ್ ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಹವ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಸಣ್ಣ ಜೀವಂತ ಶಂಖುಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ತಿನ್ನುವ ಕೆಲವು ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಅಕ್ವೇರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಶಂಖುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;Hellweg&quot;/&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==

{{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ==

* [https://www.iucnredlist.org/species/166591/174788004 IUCN Red List – ''Carinotetraodon travancoricus'']
* [https://www.fishbase.se/summary/Carinotetraodon-travancoricus.html FishBase – ''Carinotetraodon travancoricus'']
* [https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/4Y5L5 Catalogue of Life – ''Carinotetraodon travancoricus'']{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[ವರ್ಗ:Tetraodontidae]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಕೇರಳದ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸ್ಥಳೀಯ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಅಕ್ವೇರಿಯಂ ಮೀನುಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:1941ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾದ ಜೀವಿಗಳು]]</text>
      <sha1>l2ule6o3d84xup0llk9uaszp093mxpm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಪುಲಿಮುರುಗನ್(ಫಿಲ್ಮ್)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180329</id>
    <revision>
      <id>1383810</id>
      <parentid>1382799</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T04:20:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383810</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81250" sha1="rnif10grpdlozhj9o65urio0kkqo0ih" xml:space="preserve">{{pp-vandalism|small=yes}}
{{Use dmy dates|date=October 2016}}
{{Use Indian English|date=October 2015}}
{{Infobox film
| name           = Pulimurugan
| image          = Pulimurugan film poster.jpg
| alt            = 
| caption        = Theatrical release poster
| director       = [[Vysakh]]
| producer       = [[Tomichan Mulakuppadam]]
| writer         = [[Udayakrishna-Siby K. Thomas|Udayakrishna]]
| starring       = [[Mohanlal]]&lt;br&gt;[[Jagapathi Babu]]&lt;br&gt;[[Kamalini Mukherjee]]
| music          = [[Gopi Sundar]]
| cinematography = [[Shaji Kumar]]
| editing        = [[Johnkutty]]
| studio         = [[Mulakuppadam Films]]
| distributor    = [[Mulakupadam Release]]
| released       = {{Film date|df=yes|2016|10|07|India}}
| runtime        = 159 minutes&lt;ref&gt;{{cite web |title=Pulimurugan |url=https://www.bbfc.co.uk/release/pulimurugan-q29sbgvjdglvbjpwwc00mjkzmte |website=www.bbfc.co.uk |access-date=17 April 2021 |language=en |archive-date=17 April 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210417233727/https://www.bbfc.co.uk/release/pulimurugan-q29sbgvjdglvbjpwwc00mjkzmte |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| country        = India
| language       = Malayalam
| budget         = {{INR}}25 [[crore]]&lt;ref&gt;{{cite news|last=Parvathi|first=Rakhi|title=The man who pump primed Murugan into a box office roar|url=http://english.manoramaonline.com/entertainment/interview/mohanlal-pulimurugan-producer-tomichan-mulakupadam.html|access-date=27 October 2016|work=[[Malayala Manorama]]|date=16 October 2016|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20161027125647/http://english.manoramaonline.com/entertainment/interview/mohanlal-pulimurugan-producer-tomichan-mulakupadam.html|archive-date=27 October 2016|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Interview Tomichan Mulakupadam Producer of Pulimurugan Film {{!}} Gulf Round Up 15 MAY 2016|url=https://www.youtube.com/watch?v=M5AB3Jhj9iM|publisher=[[Asianet News]]|date=15 May 2016|access-date=27 October 2016|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171216070429/https://www.youtube.com/watch?v=M5AB3Jhj9iM|archive-date=16 December 2017|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
| gross          = {{Estimation}} {{INR}}139{{Endash}}145 crore{{efn|name=&quot;pulimurugan&quot;|''Pulimurugan''{{'s}} reported worldwide grosses vary between ₹139 crore (''[[The Indian Express]]''&lt;ref&gt;{{Cite web |date=17 March 2024 |title=Manjummel Boys inches closer to Rs 200 cr mark globally, becomes first non-Tamil movie, without dubbed version, to gross Rs 50 cr in Tamil Nadu |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/manjummel-boys-inches-closer-to-rs-200-cr-mark-globally-50-cr-in-tamil-nadu-9218992/lite/ |access-date=22 August 2025 |website=The Indian Express |language=en}}&lt;/ref&gt;) – ₹145 crore (''[[NDTV]]''&lt;ref&gt;{{Cite web |date=25 May 2023 |title=मोहनलाल की टॉप 8 फिल्मों की लिस्ट |url=https://ndtv.in/bollywood/south-actor-only-three-films-crossed-100-crore-on-box-office-yet-he-is-biggest-superstar-of-the-india-do-you-know-his-name-8184415 |access-date=22 August 2025 |website=NDTV |archive-date=18 ಏಪ್ರಿಲ್ 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250418033050/https://ndtv.in/bollywood/south-actor-only-three-films-crossed-100-crore-on-box-office-yet-he-is-biggest-superstar-of-the-india-do-you-know-his-name-8184415 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;)}}
}}

ಪುಲಿಮುರುಗನ್ 2016 ರ ಭಾರತೀಯ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯ ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವೈಶಾಖ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮುಳಕುಪ್ಪದಂ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ಮೂಲಕ ಟೋಮಿಚನ್ ಮುಳಕುಪ್ಪಡಂ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ - ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಸಿಬಿ ಕೆ ಥಾಮಸ್ ಜೋಡಿಯ ಅರ್ಧದಷ್ಟು- ಅವರ ಮೊದಲ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿತ್ರಕಥೆಯಲ್ಲಿ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದು,ಜಗಪತಿ ಬಾಬು , ಕಮಲಿನೀ ಮುಖರ್ಜಿ , ಲಾಲ್ , ವಿನು ಮೋಹನ್ , ಕಿಶೋರ್ , ಬಾಲಾ , ನೋಬಿ ಮಾರ್ಕೋಸ್, ಸಿದ್ದಿಕ್ , ಸೂರಜ್ ವೆಂಜರಮೂಡು , ನಂದು , ಎಂ.ಆರ್.ಗೋಪಕುಮಾರ್ , ಮ.ಆರ್.ಗೋಪಕುಮಾರ್ , ಮ . ನಮಿತಾ . ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಹುಲಿ ದಾಳಿಯ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪುಲಿಯೂರಿನ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ನುರಿತ ರಕ್ಷಕ ಮುರುಗನ್ ಮೇಲೆ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಮುಗ್ಧತೆಯ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಅಕ್ರಮ ಡ್ರಗ್ ಡೀಲರ್ ಡ್ಯಾಡಿ ಗಿರಿಜಾನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಜುಲೈ 16, 2015 ರಂದು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ಹನೋಯಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಫೆಬ್ರವರಿ 2016 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಪಥವನ್ನು ಗೋಪಿ ಸುಂದರ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಆದರೆ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಸಂಕಲನವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶಾಜಿ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಜಾನ್‌ಕುಟ್ಟಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ . ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 7, 2016 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೂ, ಚಿತ್ರವು ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ₹100 ಕೋಟಿ ಗಳಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವಾಯಿತು , ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿದ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು ಮತ್ತು 2018 ರ ವೇಳೆಗೆ ಅದನ್ನು ಮೀರಿಸುವವರೆಗೆ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು . ಚಿತ್ರದ 3D ಆವೃತ್ತಿಯು ಏಪ್ರಿಲ್ 2017 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆ ಆವೃತ್ತಿಯು ಜುಲೈ, 2017 ರಂದು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸುಮಾರು 7.5 ಮಿಲಿಯನ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2017/04/06/defogger-breaking-down-mollywood-box-office-jingoism.amp.html&lt;/ref&gt; ಇದು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ .

90ನೇ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮೂಲ ಗೀತೆಗಾಗಿ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ 70 ಅರ್ಹ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ &quot;ಕಾಡನಯುಮ್ ಕಾಲ್ಚಿಲಾಂಬೆ&quot; ಮತ್ತು &quot;ಮಾನತೆ ಮಾರಿಕುರುಂಬೆ&quot; ಎಂಬ ಎರಡು ಹಾಡುಗಳು ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿವೆ . &lt;ref&gt;https://variety.com/2017/film/awards/oscars-best-original-song-race-1202644044/&lt;/ref&gt; ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮೂಲ ಗೀತೆಗಾಗಿ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ 141 ಅರ್ಹ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಹ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ . &lt;ref&gt;https://variety.com/2017/film/awards/oscars-original-scores-eligible-academy-1202644494/&lt;/ref&gt;

==ಕಥಾವಸ್ತು==
ಮುರುಗನ್ ಪುಲಿಯೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇದು ನರಭಕ್ಷಕ ರಾಯಲ್ ಬಂಗಾಳ ಹುಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಮಾನವ-ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಅರಣ್ಯ ಹಳ್ಳಿ . ಅವನು ಚಿಕ್ಕವನಿದ್ದಾಗ, ಮುರುಗನ್‌ನ ತಾಯಿ ಅವನ ಸಹೋದರ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಜನಿಸಿದ ನಂತರ ನಿಧನರಾದರು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಅವನ ತಂದೆಯನ್ನು ಹುಲಿ ಕೊಂದಿತು; ಪ್ರತೀಕಾರವಾಗಿ, ಮುರುಗನ್ ತನ್ನ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ಬಲರಾಮನ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಹುಲಿಯನ್ನು ಬಲೆಗೆ ಬೀಳಿಸಿ ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಮುರುಗನ್ ಒಬ್ಬ ಟ್ರಕ್ ಚಾಲಕನಾಗಿದ್ದು, ಅವನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಮೈನಾ ಜೊತೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವನಿಗೆ ಚಕ್ಕಿ ಎಂಬ ಮಗಳಿದ್ದಾಳೆ. ಹಳ್ಳಿಗೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಅವನು ರಾಕ್ಷಸ ಹುಲಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡಿ ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಹುಲಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವಲ್ಲಿ ಅವನ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಅವನನ್ನು ಪುಲಿಮುರುಗನ್ (ಹುಲಿ ಮುರುಗನ್) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮುರುಗನ್ ತನ್ನ ಹೆತ್ತವರ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನನ್ನು ನೋಡಿಕೊಂಡ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗೆ ಕೃತಜ್ಞನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಎಂಬಿಎ ಪದವಿಯನ್ನು ಮುಗಿಸಲಿರುವ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್‌ನನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ .

ಒಂದು ದಿನ, ಗ್ರಾಮದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಡುತ, ಬೇಟೆಯಾಡುವ ನಿಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಮುರುಗನ್ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಕೇಳುವ ಮುರಗು ಧರಿಸಿದ ಅಪರಿಚಿತನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಮುರುಗನ್ ದಿನಗಳಿಂದ ಪುಲಿಯೂರಿನಿಂದ ದೂರವಿದ್ದು, ಹುಲಿಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಜನರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕಡುತ ಪ್ರಕಾರ, ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್‌ನ ಸ್ನೇಹಿತರಾದ ಬೆನ್ನಿ ಮತ್ತು ಶಿವ ಪುಲಿಯೂರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು, ಅವರನ್ನು ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಬಲರಾಮನ್ ನೋಡಲು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರು. ಶಿವನ ತಂದೆ ಡ್ಯಾಡಿ ಗಿರಿಜಾ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಔಷಧವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಔಷಧೀಯ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಕಾಡಿನಿಂದ ಗಾಂಜಾ ( ಗಾಂಜಾ ) ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾದಾಗ, ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್‌ಗೆ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ನೀಡಲಾಗುವುದು, ಆದ್ದರಿಂದ ಬಲರಾಮನ್ ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವರು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಗಾಂಜಾ ವ್ಯಾಪಾರಿ ರಾಮಯ್ಯ ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ; ಅವರು ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ ಅವರು ಹುಲಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ ಆದರೆ ಮುರುಗನ್ ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅವನು ಅದನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.

ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ತನ್ನ ಅಂತಿಮ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ನಂತರ ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದನು. ತೂಗುಪಾರದಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸತ್ತ ಹುಲಿಯ ಶವವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ; ಅದರ ಹತ್ಯೆ ಭಾರತೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದ್ದು , ಜಾಮೀನು ರಹಿತ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ. ಅರಣ್ಯ ರೇಂಜರ್ ಆರ್‌ಕೆ ಅವರನ್ನು ತನಿಖೆಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು; ಆರ್‌ಕೆಗೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮುರುಗನ್ ಮೇಲೆ ದ್ವೇಷವಿತ್ತು, ಒಮ್ಮೆ ಮೈನಾ ಮೇಲೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ, ಆದರೆ ಮುರುಗನ್‌ನಿಂದ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟನು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಲಾಭ ಪಡೆದು, ಆರ್‌ಕೆ ಮುರುಗನ್ ವಿರುದ್ಧ ಸ್ವಯಂ ಸಾಕ್ಷಿ ಎಫ್‌ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದ್ದನು , ಅವನನ್ನು ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಡಿಎಸ್‌ಪಿ ಅಯ್ಯಪ್ ಜಕಾರಿಯಾ ಪುಲಿಯೂರ್‌ಗೆ ಬಂದರು, ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮುರುಗನ್‌ಗಾಗಿ. ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲು ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಲಾರಿಗೆ ಗಾಂಜಾವನ್ನು ಲೋಡ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ರಾಮಯ್ಯನ ಆಪ್ತನೊಬ್ಬ ಪೊಲೀಸ್ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದಾನೆಂದು ಶಿವ ಮತ್ತು ಬೆನ್ನಿಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಮಾಹಿತಿ ಸೋರಿಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಅದನ್ನು ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಸಾಗಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿವನು ಅಪ್ಪನ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಸರಗೋಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಮುರುಗನ್‌ಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಹುಲಿ ಹತ್ಯೆಗಾಗಿ ಪೊಲೀಸರು ಅವನನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವನನ್ನು ವಂಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಜಕಾರಿಯ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡವು ಮುರುಗನ್‌ನ ಮನೆಗೆ ಆಗಮಿಸುತ್ತದೆ. ಮುರುಗನ್ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಸಾರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಪೊಲೀಸರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು. ಅವನು ಗಾಂಜಾವನ್ನು ತಲುಪಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್‌ನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಮುರುಗನ್ ಅಪ್ಪನನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅವನ ವ್ಯವಹಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅವನ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಗಳಿಸಿದನು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಪುಲಿಯೂರಿನಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಜಕಾರಿಯೊಂದಿಗಿನ ಎನ್‌ಕೌಂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅಪ್ಪ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಔಷಧಾಲಯದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಹ್ಯಾಶ್ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಮುರುಗನ್ ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು .

ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಅಪ್ಪನನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಪೊಲೀಸರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿದನು. ಶಿವ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ನನ್ನು ಹಿಡಿದು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿದನು. ಮುರುಗನ್ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು; ನಂತರದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ, ಶಿವನನ್ನು ಮುರುಗನ್ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕೊಂದನು. ಪೊಲೀಸರು ಅಪ್ಪನನ್ನು ಹೊಂಚು ಹಾಕಿದರು ಆದರೆ ಅವನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡನು. ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ ನಂತರ, ಮುಸುಕು ಧರಿಸಿದ ಅಪರಿಚಿತ ಅಪ್ಪ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ, ಅವನು ಶಿವನ ಸಾವಿಗೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅಪ್ಪ ಹಂತಕರ ಗುಂಪನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಬಲರಾಮನ್ ಮತ್ತು ಪೂಂಗೈ ಶಶಿ ಮೇಲೆ ಹೊಂಚು ಹಾಕುತ್ತಾನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಲರಾಮನ್ ನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಶಶಿಯನ್ನು ತೀವ್ರ ಗಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾಪಸ್ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮುರುಗನ್ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಅಪ್ಪನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಹಂತಕರೊಂದಿಗಿನ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಮುರುಗನ್ ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಅಪ್ಪನಿಂದ ದಾಳಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಾನೆ. ಮುರುಗನ್ ಬಲರಾಮನನ್ನು ಹುಲಿಯ ಗುಹೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿ ಅಪ್ಪನನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಹೋರಾಟ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅಪ್ಪನನ್ನು ಹುಲಿ ಕೊಂದು ತಿನ್ನುತ್ತಾನೆ, ಆಗ ಮುರುಗನ್ ಬಲರಾಮನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ ಆ ಗುಹೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಾನೆ.
==ಪಾತ್ರವರ್ಗ==
* ಮುರುಗನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್
* ಯುವ ಮುರುಗನ್ ಆಗಿ ಮಾಸ್ಟರ್ ಅಜಾಸ್
* ಅಪ್ಪ ಗಿರಿಜಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಗಪತಿ ಬಾಬು
* ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಮೈನಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಮಲಿನಿ ಮುಖರ್ಜಿ
* ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ಬಲರಾಮನ್ ಆಗಿ ಲಾಲ್
* ಯುವ ಬಲರಾಮನಾಗಿ ರೋಮಿನ್ ಆಂಟೋನಿ
* ಮುರುಗನ್ ಸಹೋದರ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿನು ಮೋಹನ್
* ಶಿವನಾಗಿ ಬಾಲಾ , ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್‌ನ ಸ್ನೇಹಿತ
* ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಸ್ನೇಹಿತ ಬೆನ್ನಿಯಾಗಿ ನೋಬಿ ಮಾರ್ಕೋಸ್
* ಪೂಂಗಾಯಿ ಶಶಿಯಾಗಿ ಸೂರಜ್ ವೆಂಜರಮೂಡು
* ಎಸಿಪಿ ಐಪೆ ಜಕಾರಿಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದಿಕ್
* ಅರಣ್ಯ ರಕ್ಷಕ ಆರ್. ಕೃಷ್ಣ &quot;ಆರ್. ಕೆ&quot; ಕುಮಾರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಿಶೋರ್
* ಜೂಲಿಯಾಗಿ ನಮಿತಾ
* ದಿವಾಕರನ್, ಫಾರೆಸ್ಟ್ ಗಾರ್ಡ್ ಆಗಿ ನಂದು
* ಗಿರಿಜಾ ಅವರ ಬಲಗೈ ಬಂಟ ಮೇಸ್ತ್ರಿಯಾಗಿ ಹರೀಶ್ ಪೆರಾಡಿ
* ರಾಮಯ್ಯ, ಡಕಾಯಿತ ಮತ್ತು ಗಾಂಜಾ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ಮಕರಂದ್ ದೇಶಪಾಂಡೆ
* ಎಂ.ಆರ್.ಗೋಪಕುಮಾರ್ ಕಡುತ, ಬುಡಕಟ್ಟು ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯ
* ಸೇತು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಭವಾನಿ ತಲ್ಲನಾಗಿ, ಬಲರಾಮನ ಅತ್ತೆಯಾಗಿ
* ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಮಗಳು ಚಕ್ಕಿಯಾಗಿ ಬೇಬಿ ದುರ್ಗಾ ಪ್ರೇಮ್ಜಿತ್
* ಚೆರ್ಕಲಕ್ಕರನ &quot;ಕೈಕ್ಕ&quot; ಖಾದರ್ ಆಗಿ ಸುಧೀರ್ ಕರಮಾನ
* ಬಾಲನ್ ಚೆಟ್ಟನ್, ಟೀ ಅಂಗಡಿಯವನಾಗಿ ಶಶಿ ಕಾಳಿಂಗ
* ಜೂಲಿಯ ಗಂಡ ಶಿಂತಪ್ಪನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಇಡವೇಲ ಬಾಬು
* ಥಂಪನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಾಲಿ ಪಾಲಾ
* ಥಂಕಚನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚೆಂಬಿಲ್ ಅಶೋಕನ್
* ರಘುಚಂದ್ರನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಯಕೃಷ್ಣನ್
* ಅರಣ್ಯ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ ವಿ.ಕೆ. ಬೈಜು
* ಸೇವಕಿಯಾಗಿ ಅಂಜನಾ ಅಪ್ಪುಕುಟ್ಟನ್
* ಬಶೀರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣನ್ ಪಟ್ಟಾಂಬಿ
* ಶಿಂತಪ್ಪನವರ ಚಾಲಕರಾಗಿ ವಿನೋದ್ ಕೆಡಮಂಗಲಂ
* ಮುರುಗನ್ ತಂದೆಯಾಗಿ ಸಂತೋಷ್ ಕೀಜತ್ತೂರ್ (ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ)
* ಆಂಟೋನಿ ಪೆರುಂಬವೂರ್ ಜೀಪ್ ಚಾಲಕನಾಗಿ (ಕ್ಯಾಮಿಯೋ)
* ಮುರುಗನ್ ತಾಯಿಯಾಗಿ ಅಂಜಲಿ ನಾಯರ್ (ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ)
==ಉತ್ಪಾದನೆ==
;ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ವೈಶಾಖ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಚೊಚ್ಚಲ ಚಿತ್ರ ಪೋಕಿರಿ ರಾಜ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಒಂದು ವಾರದ ನಂತರ , ಅದರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಟೋಮಿಚನ್ ಮುಲಕುಪ್ಪಡಂ, ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯದ ಸಹಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ವೈಶಾಖ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು, ಅವರು ಪೋಕಿರಿ ರಾಜದೊಂದಿಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡುವ ಮೊದಲೇ ವೈಶಾಖ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದರು . &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-hunter-10&lt;/ref&gt; ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ ತೋರಲಾಯಿತು , ಆದರೆ ಯೋಜನಾ ಹಂತಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿಯಲಿಲ್ಲ. ಪೋಕಿರಿ ರಾಜ ಸಹ-ಲೇಖಕ ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಅವರನ್ನು ಬರಹಗಾರರಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ೨೦೧೪ ರವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt;

ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಉದಯಕೃಷ್ಣ ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅವರು ಪೂರ್ವ ಎರ್ನಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಕಥೆಗಳಿಂದ ಈ ಕಥಾ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕಥೆಗಳು ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರ ಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತವೆ , ಅಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರಿಗೆ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಸುಳಿವು ನೀಡಿದರು, ಅವರು ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Malayala_Manorama&lt;/ref&gt; ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಸಿಬಿ ಕೆ. ಥಾಮಸ್ ಜೋಡಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಮೊದಲ ಸ್ವತಂತ್ರ ಕೃತಿ ಇದು . &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-13&lt;/ref&gt;

ಈ ಯೋಜನೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2014 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ವೈಶಾಖನ ಕಸಿನ್ಸ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು . ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಆಗಾಗ್ಗೆ ದಾಳಿಗೊಳಗಾಗುವ ಕಾಡಿನ ಹಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಯ ಮೇಲೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬೇಟೆಗಾರನ ಬಗ್ಗೆ ಉದಯಕೃಷ್ಣ ವೈಶಾಖನಿಗೆ ಕಥಾವಸ್ತುವನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ಇದು ಅವರ ಮುಂದಿನ ಚಿತ್ರ ಎಂದು ವೈಶಾಖ ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt; ಅವರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಥೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು; ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಹಣಕಾಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-udaya-12&lt;/ref&gt; ಅವರು ಮುಲಕುಪದಂಗೆ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ, ವೈಶಾಖ ಅವನನ್ನು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಕಾಯುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಈ ಮಧ್ಯೆ, ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ವೈಶಾಖ ಮತ್ತು ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಅವರು ಮುಲಕುಪಡಂ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿಗದಿತ ಬಜೆಟ್, ಚಿತ್ರೀಕರಣ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಅಥವಾ ಬಿಡುಗಡೆ ದಿನಾಂಕದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು, ಅದಕ್ಕೆ ಮುಲಕುಪ್ಪಂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಮುಂದೆ ಅವರು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರು ಉದಯಕೃಷ್ಣರಿಂದ ಕಥಾವಸ್ತುವಿನ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ತಿಳಿದಿದ್ದರು. ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಆರಂಭಿಕ 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರವನ್ನು ಹೇಳಿದರು; ಅವರು ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು ಆದರೆ ಅದರ ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಕೆಲವು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಬಗ್ಗೆ ವೈಶಾಖ್ ಕೂಡ ಸಂಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ದಿನಾಂಕಗಳು, ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಅಥವಾ ಬಿಡುಗಡೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗಡುವನ್ನು ನೀಡದಂತೆಯೂ ಕೇಳಲಾಯಿತು; ಅವರು ಬಯಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಅದನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಿದ್ಧ ಎಂದು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಹೇಳಿದರು. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt;

ವಿವರವಾದ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು, ವೈಶಾಖ್ ಮತ್ತು ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಸುಮಾರು ಮೂರು ತಿಂಗಳು ಕೇರಳದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದರು . ಲಿಖಿತ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವರು ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾಗಿ ಸ್ಟೋರಿಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದರು . ಮನುಷ್ಯ-ಪ್ರಾಣಿ ಹೋರಾಟದ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಸಿಗಲಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ದೃಶ್ಯೀಕರಿಸಲು ಗ್ರಾಫಿಕ್ ತಜ್ಞರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt; ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಲು ಪರಿಚಿತರಾಗಿರುವ ಥಾಯ್ ಫೈಟ್-ಮಾಸ್ಟರ್ ಕೇಚಾ ಅವರನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸೂಚಿಸಿದರು. [ &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-udaya-12&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt; ಕೇಚಾ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಸಮಯವನ್ನು ಕೇಳಿದರು, ಅದನ್ನು ಅವರು ಭರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಪೀಟರ್ ಹೈನ್ ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡರು .&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-udaya-12&lt;/ref&gt;ಮೊದಲು ಮನುಷ್ಯ-ಪ್ರಾಣಿ ಹೋರಾಟಗಳನ್ನು ಮಾಡದ ಹೈನ್, ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ತಯಾರಿ ಸಮಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt; ಹುಲಿಗಳು, ಅವುಗಳ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಳಗಿಸುವುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ತಯಾರಕರು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದರು. ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಗಾಗಿ ಒಂದು ವಾರದ ಹೋರಾಟ-ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ ಹೇನ್ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ನಂತರ ಮೊದಲ ದಿನದ ನಂತರ ಶಿಬಿರವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;http://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/vysakh-reveals-challenges-behind-the-movie-pulimurugan.html&lt;/ref&gt;

==ಬಿತ್ತರಿಸುವಿಕೆ==
ಆಗಸ್ಟ್ 2015 ರಲ್ಲಿ, ಮಲಯಾಳಂ ನಟಿ ಅನುಶ್ರೀಗೆ ಮೈನಾ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು . ಅವರ ಎಡ ಭುಜದಲ್ಲಿ ರಕ್ತನಾಳದ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕಾಯಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಚಿತ್ರದಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯಬೇಕಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://m.behindwoods.com/tamil-movies-cinema-news-16/anusree-nair-missed-her-chance-to-act-in-mohanlals-pulimurugan.html&lt;/ref&gt; ನಂತರ ಬಂಗಾಳಿ ನಟಿ ಕಮಲಿನಿ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಮೊದಲ ಒಡನಾಟದಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಎದುರು ನಾಯಕಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರು ಕಸಿನ್ಸ್ (2014) ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವೈಶಾಖ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರ ಪಾತ್ರವು ಸಾಕಷ್ಟು ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನದ್ದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದೆ ಚಿತ್ರಿಸಿದ ರೀತಿಯ ಪಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮತ್ತು &quot;ಪಾತ್ರವು ಯಾವುದೇ ನಗರ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಗಳು ಅಥವಾ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ&quot;. &lt;ref&gt;http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Kamalinee-dons-a-rustic-role-in-Puli-Murugan/articleshow/48392164.cms&lt;/ref&gt; ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಲಾಲ್ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು, ಅದನ್ನು ಅವರು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಜೊತೆಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Deccan_Chronicle&lt;/ref&gt; ಅದೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಕಿಶೋರ್ ಅರಣ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪಾತ್ರಗಳಿಂದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಿಶೋರ್, ಇದು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಚಿತ್ರವಾದ್ದರಿಂದ ಆ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-18&lt;/ref&gt; ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ನಟಿ ನಮಿತಾ ಅವರ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 13 ರಂದು ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು, ಇದು ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/&lt;/ref&gt; ಅವರು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದ ಹುಡುಗಿಯ ಜೂಲಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-20&lt;/ref&gt;

ತೆಲುಗು ನಟ ಜಗಪತಿ ಬಾಬು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14 ರಂದು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-21&lt;/ref&gt; ಅದೇ ತಿಂಗಳು ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಬಾಲಾ ಈ ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Deccan_Chronicle&lt;/ref&gt; ಪುಲಿಮುರುಗನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಬಾಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕ ಶಿವ ಅವರ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ವೇದಲಂ (2015) ನಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ . &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-23&lt;/ref&gt; ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳು ಸೂರಜ್ ವೆಂಜರಮೂಡು ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://www.deccanchronicle.com/151017/entertainment-tvmusic/article/back-home-turf&lt;/ref&gt;

ವಿನು ಮೋಹನ್ ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಮಣಿಕುಟ್ಟನ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಸಹೋದರರ ನಡುವಿನ ಆಳವಾದ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.  &lt;ref&gt;http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Vinu-Mohan-to-act-with-Mohanlal/articleshow/51124633.cms?from=mdr&lt;/ref&gt; ಏಪ್ರಿಲ್ 15, 2016 ರಂದು ಅಧಿಕೃತ ಪೋಸ್ಟರ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದಾಗ ಮಕರಂದ್ ದೇಶಪಾಂಡೆಯ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ಬಹಿರಂಗವಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://www.onmanorama.com/&lt;/ref&gt; ದೇಶಪಾಂಡೆ ಮರದ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆದಾರನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು &quot;ಯಾರಿಗೋ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸರ್ವೋತ್ಕೃಷ್ಟ ದುಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿ&quot; ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ನಾನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮರೆಮಾಚುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುವ ಗೆಟಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಡುತ್ತೇನೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.&quot; &lt;ref&gt;https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/Makarand-Deshpande-plays-a-wood-smuggler-in-Pulimurugan/articleshow/53267321.cms&lt;/ref&gt; ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಬಾಲ್ಯದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಸ್ಟರ್ ಅಜಾಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು , ಭಾರತೀಯ ನೃತ್ಯ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋ ಡಿ 4 ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿ ವೈಶಾಖ್ ಅವರ ಅಭಿನಯವನ್ನು ನೋಡಿದ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು . ಅಜಾಸ್ ಅವರನ್ನು ವೈಶಾಖ್‌ಗೆ ನೋಬಿ ಸೂಚಿಸಿದರು, ಅವರು ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಜಾಸ್ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟನೆಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು; ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು ಅವರಿಗೆ ಸ್ಟಂಟ್ ತಂಡವು ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಓಟಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Malayala_Manorama&lt;/ref&gt;

ಮುರುಗನ್ ಅವರ ಗರ್ಭಿಣಿ ತಾಯಿಯಾಗಿ ಅಂಜಲಿ ಅನೀಶ್ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref&gt;https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2016/jun/02/i-am-not-averse-to-playing-a-mom-on-screen-935583.html&lt;/ref&gt;ಒಂದೇ ದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಯಿಕ್ಕ ಎಂಬ ಮುಸ್ಲಿಂ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಸುಧೀರ್ ಕರಮಾನ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20170202065045/http://www.manoramaonline.com/movies/interview/sudheer-karamana-about-pulimurugan-shootting-experience.html&lt;/ref&gt; ಇತರ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸಿದ್ದಿಕ್ , ನಂದು , ಸಂತೋಷ್ ಕೀಜತ್ತೂರ್ , ಸಸಿ ಕಾಳಿಂಗ , ಸೇತುಲಕ್ಷ್ಮಿ , ಚಾಲಿ ಪಾಲಾ , ಹರೀಶ್ ಪೆರಾಡಿ , VK ಬೈಜು , ಕಣ್ಣನ್ ಪಟ್ಟಾಂಬಿ ಮತ್ತು ಜಯಕೃಷ್ಣನ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ . &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-200days-31&lt;/ref&gt;

ಚಿತ್ರದ ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸಕ ಅರುಣ್ ಮನೋಹರ್. ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಉಡುಪಿನ ವಿನ್ಯಾಸವು ಪೋಸ್ಟರ್ ಡಿಸೈನರ್-ಕಮ್-ಸ್ಟೋರಿಬೋರ್ಡ್ ಸಚಿತ್ರಕಾರ ಸುಬಿನ್ ಸುಧಾಕರನ್ ಅವರು ಚಿತ್ರಿಸಿದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-32&lt;/ref&gt; ಎಲ್ಲಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಸದಸ್ಯರು ಚಿತ್ರದ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಶೇಕಡಾ 30 ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಸಂಭಾವನೆಯೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು.  ಚಿತ್ರದ ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕ ಜೋಸೆಫ್ ನೆಲ್ಲಿಕಲ್, ಜಾನ್ಕುಟ್ಟಿ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು, ನಿರ್ಮಾಣ ನಿಯಂತ್ರಕ ನೋಬಲ್ ಜಾಕೋಬ್ ಮತ್ತು ಸತೀಶ್ ಕವಿಲ್ಕೋಟ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು . ಬಿನು ಮಣಂಬೂರ್ ಮತ್ತು ನದೀಮ್ ಇರಾನಿ ನಿರ್ಮಾಣ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು.
ಈ ಚಿತ್ರವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.  ಆ ವರ್ಷದ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಕಸಿನ್ಸ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ವೈಶಾಖ್ ಹೇಳಿದರು.  ಏಪ್ರಿಲ್ 2015 ರಲ್ಲಿ, ಉದಯಕೃಷ್ಣನ್ ಜೂನ್ ಮತ್ತು ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು, ಮೊದಲ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಪೂಜಾ ಸಮಾರಂಭವು ಜುಲೈ 16, 2015 ರಂದು ಹನೋಯ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.  ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಜುಲೈ 24, 2015 ರಂದು ಕೇರಳದ ಕೊಚ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಮುಖರ್ಜಿ ಈ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಮುಂದಿನ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 2015 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಎರ್ನಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೋತಮಂಗಲಂನಲ್ಲಿರುವ ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿಯ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು . ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ಬಳಿಯ ಪಿಂಡಿಮೇಡು ಜಲಪಾತವು ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಳವಾಗಿದ್ದು, ಮುರುಗನ್ ವಾಸಿಸುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಗ್ರಾಮ ಪುಲಿಯೂರ್ ಅನ್ನು ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮರದ ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು ಮುರುಗನ ಗುಡಿಸಲನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 90 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮುಗಿದ ನಂತರ ನಿರ್ಮಾಣ ತಂಡವು ಗುಡಿಸಲಿನ ಸೆಟ್ ಅನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಟ್ಟಿತು. ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ನದಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಗುಡಿಸಲನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Malayala_Manorama&lt;/ref&gt; ಚಿತ್ರದ ತೊಂಬತ್ತು ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಚಿತ್ರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಮಲಕಂಡಂ , ತೋಲ್ನಾಡ, ಕುರುನ್ನುಮೇಡು ಮತ್ತು ಕ್ನಾಚೆರ್ರಿಯ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ಪಟ್ಟಣದ ಬಳಿಯ ಬ್ಲಾವಣದಲ್ಲಿರುವ ಸೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಹಾ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮುರುಗನ್ ಮೈನಾಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಲ್ಲಡಿ ಪಾಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಮದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಡುತ ವಾಸಿಸುವ ಬುಡಕಟ್ಟು ವಸಾಹತುವನ್ನು ಮಾಮಲಕಂಡಂನ ಪಂಥಪ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಬುಡಕಟ್ಟು ವಸಾಹತುವಿನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ಬಳಿಯ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು; ಪಾತ್ರವರ್ಗ ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ 90 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪಲು ಇನ್ನೂ 30 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಸಾಹಸ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಯಾವುದೇ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಪೂರ್ವಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿಲ್ಲ.

ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿ ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10, 2015 ರ ರಾತ್ರಿ ಚಿತ್ರತಂಡ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳ ನಡುವೆ ಜಗಳ ನಡೆಯಿತು. ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ &quot;ಮಾಯಿಲ್ ವಾಹನಂ&quot; (ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮುರುಗನ್‌ನ ಸವಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ) ಲಾರಿಯ ಚಾಲಕ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರತಂಡದ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವೆ ಮುಷ್ಟಿಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು, ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಯುವಕನೊಬ್ಬ ತೀವ್ರ ಗಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ.  ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಚಲನಚಿತ್ರ ಸೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಬಳಸಿದ ವಸ್ತುಗಳು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ತಂಡವು ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟದ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ ಕೇರಳ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹೊರಡಿಸಿದ ತಡೆಯಾಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪೂಯಂಕುಟ್ಟಿಯ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಎಂದು ವರದಿಗಳು ಬಂದವು . ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಯಾವುದೇ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ಮುಂದುವರಿಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ಥಳವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರದೇಶದ ವಿಭಾಗೀಯ ಅರಣ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿ (DFO) ಹೇಳಿದರು, ಆದರೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ಸುಳ್ಳು.  ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015 ರಲ್ಲಿ ಎರ್ನಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪೆರುಂಬವೂರ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣವೂ ನಡೆಯಿತು . 

ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಕಾಯಿಕ್ಕಾ ಜೊತೆಗಿನ ಮುಖಾಮುಖಿ ಮತ್ತು ಹೋರಾಟದ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2015 ರಲ್ಲಿ 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.  ನವೆಂಬರ್ 2015 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ವಿರಾಮ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ನವೆಂಬರ್ 10 ರಂದು ಎರ್ನಾಕುಲಂನಲ್ಲಿ ಸೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಮರಳಿದರು.  ನವೆಂಬರ್ 20, 2015 ರಂದು, ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂ 19 ದಿನಗಳು ಉಳಿದಿವೆ ಎಂದು ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ; ಅವರು ಈಗಾಗಲೇ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಸುಮಾರು ಮೂರು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ವಿರಳವಾಗಿ ವಿರಾಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಳೆದರು. ಆ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಕೋತಮಂಗಲಂ ಬಳಿಯ ಗೋದಾಮಿನ ಹೊರಗಿನ ಶೂಟಿಂಗ್ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವೈಶಾಖ್ ಅಪಘಾತವನ್ನು ಕೂದಲೆಳೆ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕಾದ ಕಾರನ್ನು ಹೈನ್ ಹೈ-ಸ್ಪೀಡ್ ಸ್ಟಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ವೈಶಾಖ್ ಜಿಗಿದು ಹೇನ್ ಅವನ ಕಡೆಗೆ ರಿವರ್ಸ್ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು.  ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಹಸ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 2015 ರಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೆಲವು ಸಾಹಸ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಾಹಸ ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು , ಆದರೆ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅದನ್ನು ಸ್ವತಃ ಮಾಡಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ, ಮುಖರ್ಜಿ ಕೂಡ ಒಂದು ದೃಶ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಹಸ ಜೋಡಿಯನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದರು. ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ತಮ್ಮ ಅನುಭವದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇನ್ ಹೇಳಿದರು; &quot;ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ನಾಯಕರು ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ನಿಂತು [ಸ್ಟಂಟ್ ಜೋಡಿಗಳು] ಸಾಹಸ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅದು ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ; ನಾನು ಅದೃಷ್ಟಶಾಲಿ.&quot;

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಹುಲಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ತಂಡವು ವಿದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿತು. ಹುಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಜನವರಿ 2016 ರಲ್ಲಿ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್‌ನ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು . ಹೈನ್ ಅವರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್ ಮೂಲದ ತರಬೇತುದಾರರು ಹುಲಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದರು.  ಆರಂಭಿಕ ಯೋಜನೆಯು ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುವುದಾಗಿತ್ತು ಆದರೆ ತಂಡವು ನಂತರ ನಿಜವಾದ ಹುಲಿಯನ್ನು ಬಳಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಅವರು ಮೊದಲು ಹುಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾಕ್ಕೆ ಹೋದರು ಆದರೆ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಸೂಕ್ತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ನಂತರ, ಹುಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.  ಮೂಲ ಯೋಜನೆಯು ಚಿರತೆಯನ್ನು ಬಳಸುವುದಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಚಿರತೆಗಳು ತುಂಬಾ ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದರೊಂದಿಗೆ ಓಡುವ ಮನುಷ್ಯ ಅವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-leopard-56&lt;/ref&gt; ಹುಲಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸಹ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಹುಲಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಪಳಗಿಸಬಹುದಾದ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡಬಹುದಾದ ದೊಡ್ಡ ಬೆಕ್ಕುಗಳಾಗಿವೆ . ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಮನುಷ್ಯ-ಹುಲಿ ಹೋರಾಟದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು, ಹೈನ್ ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೆ ಹುಲಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಗಳಿಸಬಹುದಾದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಹೇನ್ &quot;ಅವು ಹೇಗೆ ಉಸಿರಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನನಗೆ ತೋರಿಸಿದವು&quot; ಎಂದು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಹೇಳಿದರು.  ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹುಲಿಗಳನ್ನು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕಾಂಚನಬುರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಟೈಗರ್ ಟೆಂಪಲ್ ಒದಗಿಸಿದೆ . ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹುಲಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು; ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಮೊದಲು ಹುಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಿಬ್ಬಂದಿ 10 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-tigertemple-58&lt;/ref&gt;

ವೈಶಾಖ್ ಪ್ರಕಾರ, ಹುಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡುವಾಗ, ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹುಲಿಗಳು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಹುಲಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮುಂಜಾನೆ ಅಥವಾ ಸಂಜೆ ತಡವಾಗಿ. ಜೀವಂತ ಹುಲಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ವಿಳಂಬ ಉಂಟಾಗಿದೆ, ಇದು ಒಟ್ಟು ಚಿತ್ರದ 10 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು.  ಹುಲಿ ಕಂತುಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 35 ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20170207112736/http://epaper.newindianexpress.com/1047813/The-New-Indian-Express-Kochi/25122016#page/18/1&lt;/ref&gt; ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಹುಲಿ ದೃಶ್ಯಗಳಲ್ಲಿ 80 ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನಿಜವಾದ ಹುಲಿಯೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರದ ಕೊನೆಯ 22 ನಿಮಿಷಗಳು, ಕ್ಲೈಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಅನ್ನು 56 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕ್ಲೈಮ್ಯಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿರುವ ಹುಲಿ ಗುಹೆಯನ್ನು ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಸೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಜನವರಿ 2016 ರ ಮೂರನೇ ವಾರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಉಳಿದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ಜನವರಿ 27 ರಂದು, ಮಲಯತ್ತೂರಿನ ಇಲ್ಲಿತೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ಕಾರು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗ ವೇಗವಾಗಿ ಬಂದ ಟಿಪ್ಪರ್ ಲಾರಿಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದಿದ್ದು, ಅವರು ಯಾವುದೇ ಗಾಯಗಳಿಲ್ಲದೆ ಪಾರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ .ನಂತರ, ಅವರ ಚಾಲಕ ಅದು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ಕಾರು ಅಲ್ಲ ಆದರೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವಾಹನ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;http://www.sify.com/movies/mohanlal-s-car-accident-news-is-a-hoax-news-malayalam-qb3kIrhbffjcc.html&lt;/ref&gt; ಎರ್ನಾಕುಲಂನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಮರು-ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿ 2016 ರ ಆರಂಭದವರೆಗೆ ಅಂತಿಮ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ 90 ದಿನಗಳ ದಿನಾಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್, 115 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಿದರು. ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು 220 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಚಿತ್ರವನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 100 ದಿನಗಳ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ವೈಶಾಖ್‌ಗೆ 60 ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಹೇನ್‌ಗೆ 40 ದಿನಗಳು ಸಾಹಸ ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಆದರೆ ವೈಶಾಖ್ 100 ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಹೇನ್‌ಗೆ 120 ದಿನಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಂಡವು.

ವಿಶೇಷ ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು ಮೈನಾಳ ಪಾತ್ರನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಮತ್ತು ಮುಖರ್ಜಿಯವರ ತೆರೆಯ ಮೇಲಿನ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸಹ ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು.

ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ಗಾಗಿ ಮನೋಜ್ ಕುಮಾರ್ ಆರ್. ತಮ್ಮ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಪುಲಿಮುರುಗನ್‌ಗೆ 5 ರಲ್ಲಿ 3.5 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ರೇಟಿಂಗ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರ ನಟನೆ ಮತ್ತು &quot;ಹೈ-ವೋಲ್ಟೇಜ್&quot; ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಸುಂದರ್ ಅವರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು &quot;ಬಿಗಿಯಾದ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ; &quot;ಇದು ಮೂಲತಃ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ರಂಜಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸರಳ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಮನುಷ್ಯ-ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಘರ್ಷದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನಹರಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಯಾವುದು ಸರಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ&quot;. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ವೈಶಾಖ್ ಮೋಹನ್‌ಲಾಲ್ ಅವರ ತಾರಾಪಟ್ಟವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.  ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ವಿಮರ್ಶಕ ಸಂಜಿತ್ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ್ ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ 5 ರ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ 3.5 ರೇಟಿಂಗ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದ ಶಕ್ತಿ &quot;ತನ್ನ ನಾಯಕನನ್ನು ಕಾಡಿನಿಂದ ಹೊರಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ನಿರ್ದಯ ಪುರುಷರ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸುವ ತಿರುಳಿನ ಕಥೆ ಮತ್ತು ಸರಳ ಚಿತ್ರಕಥೆಯಾಗಿದೆ - ಬೇಟೆಗಾರ ಬೇಟೆಯಾಗುವ ಸನ್ನಿವೇಶ  ... ಪೀಟರ್ ಹೈನ್ ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಅದ್ಭುತ ಆಕ್ಷನ್ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಕಷ್ಟು ರೋಮಾಂಚನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವಾಗ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಸಾಕಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ&quot; ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಸುಂದರ್ ಅವರ &quot;ಉತ್ತೇಜಕ ಥೀಮ್ ಸಂಗೀತ&quot; ಮತ್ತು &quot;161-ನಿಮಿಷಗಳ ರನ್‌ಟೈಮ್ ಅನ್ನು ತಂಗಾಳಿಯಂತೆ&quot; ಮಾಡಿದ &quot;ಗರಿಗರಿಯಾದ&quot; ಸಂಕಲನವನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು.
Rediff.com ಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ , ಪರೇಶ್ ಸಿ. ಪಲಿಚ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ; &quot;ಈ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ರೋಮಾಂಚಕ ಅನುಭವವನ್ನಾಗಿಸುವುದು ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ನಟನೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ. ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ವೈಶಾಖ್ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನವು ಅವರನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದೆ, ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ಏನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ&quot;. ಅವರು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ 5 ರಲ್ಲಿ 2.5 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ರೇಟಿಂಗ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.  ಸಿಫಿಯ ವಿಮರ್ಶಕರು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ನೀಡಿ, ಇದನ್ನು &quot;ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಜೇತ&quot; ಮತ್ತು &quot;ಸೂಪರ್ ಎಂಟರ್ಟೈನರ್&quot; ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಹೇಳಿದರು; &quot;ಉಸಿರುಕಟ್ಟುವ ದೃಶ್ಯಗಳು, ಉನ್ನತ ದರ್ಜೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಕ್ಷನ್ ಸೀಕ್ವೆನ್ಸ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚಕ ಸಂಗೀತದೊಂದಿಗೆ, ವೈಶಾಖ್ ರುಚಿಕರವಾದ ಖಾದ್ಯವನ್ನು ಬೇಯಿಸಿದರು. ಇದು ಎರಡು ಗಂಟೆ 41 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ&quot;. ಸಿಫಿ ಹೇನ್ ಮತ್ತು ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಸಾಹಸ ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು, ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅವರ ಅಭಿನಯವನ್ನು &quot;ನೋಡಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ಆನಂದ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು ಮತ್ತು ಲಾಲ್, ಬಾಬು, ವೆಂಜಾರಮೂಡು, ಕಿಶೋರ್ ಮತ್ತು ಅಜಾಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಪಾತ್ರವರ್ಗದ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು. &quot; ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಚಿತ್ರವು ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ವ್ಯಯಿಸಲಾದ ಕಠಿಣ ಪರಿಶ್ರಮದಿಂದ ಗೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇದು ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಆನಂದಿಸಬಹುದಾದ ಮಸಾಲಾ ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದ್ಭುತ ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಇದ್ದಾರೆ&quot; ಎಂದು ಸಿಫಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದರು . 

ಮೆಟ್ರೋಮ್ಯಾಟಿನಿಯ ಕೃಷ್ಣ ಬಿ. ನಾಯರ್ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಬರೆದು, ಇದನ್ನು &quot;ದೃಶ್ಯ ವೈಭವದ ಜೊತೆಗೆ ಆಸನದ ಅಂಚಿನ ಅನುಭವ!&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು ಮತ್ತು &quot; ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಮೊದಲಾರ್ಧವು ತುಂಬಾ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿದೆ, ಅಷ್ಟು ವೇಗದಲ್ಲಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ರೋಮಾಂಚಕ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮೋಹನಲ್ ಅವರ &quot;ತೀವ್ರವಾದ ಸಾಹಸ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಣೆ&quot; ಮತ್ತು ಮುಖರ್ಜಿಯವರಂತೆಯೇ &quot;ಸಮಾನವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸಾಹಸಮಯ&quot; ಮುಖರ್ಜಿಯವರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಸಂಯೋಜನೆಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಅವರು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು. ಸುಂದರ್ ಅವರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ, ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ, VFX ಕೆಲಸ ಮತ್ತು &quot;ಹೈ-ವೋಲ್ಟೇಜ್  ... ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಸ ಆಕ್ಷನ್ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು&quot; ಮಲಯಾಳಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೇನ್ ಅವರನ್ನು ಜೇಮ್ಸ್ ಹೊಗಳಿದರು, ಇದು &quot;ಸಿನಿಮಾ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿತು&quot;. 

ಫಸ್ಟ್‌ಪೋಸ್ಟ್‌ನ ಅನ್ನಾ ಎಂಎಂ ವೆಟ್ಟಿಕಾಡ್ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಐದರಲ್ಲಿ 2 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, &quot;ಲಾಲೆಟ್ಟನ್, ಟೈಗರ್ಸ್, ಸಸ್ಪೆನ್ಸ್‌ಫುಲ್ ಆಕ್ಷನ್ ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಯದ ಸಂಯೋಜಿತ ಶಕ್ತಿಯು ಪುಲಿಮುರುಗನ್‌ನ ಗದ್ದಲ ಮತ್ತು ಕ್ರೂರತೆಯನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಕ್ಷಮಿಸುವ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಅಭಿಮಾನಿ ಅಥವಾ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯ ಕೊರತೆಗೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಲು ಸಿದ್ಧರಿರುವ ಆಕ್ಷನ್ ಉತ್ಸಾಹಿಗಳಿಗೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ&quot; ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದರು.
ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿಪಥ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಗೋಪಿ ಸುಂದರ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ . ಈ ಧ್ವನಿಪಥವು ಹತ್ತು ನಿಮಿಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಮೂರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಕೆ.ಜೆ. ಯೇಸುದಾಸ್ ಮತ್ತು ಕೆ.ಎಸ್. ಚಿತ್ರಾ ಹಾಡಿದ ಯುಗಳ ಗೀತೆ, ವಾಣಿ ಜೈರಾಮ್ ಅವರ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಗೀತೆ ಮತ್ತು ಸುಂದರ್ ಅವರ ಥೀಮ್ ಹಾಡು. ರಫೀಕ್ ಅಹಮ್ಮದ್ , ಮುರುಕನ್ ಕಟ್ಟಕಡ ಮತ್ತು ಬಿ.ಕೆ. ಹರಿನಾರಾಯಣನ್ ಗೀತರಚನೆಕಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಂಗೀತ ಆಲ್ಬಮ್ ಅನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 5, 2016 ರಂದು ಕೊಚ್ಚಿಯ ಕ್ರೌನ್ ಪ್ಲಾಜಾ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು . ವೈಶಾಖ್ ಮತ್ತು ಉದಯಕೃಷ್ಣ ಸಮಾರಂಭಕ್ಕೆ ಗೈರುಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು; ಅವರು ಬಿಡುಗಡೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;http://indianexpress.com/article/entertainment/regional/pulimurugan-set-to-be-mohanlal-biggest-release-audio-launched-3067155/&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 2015 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಸುಂದರ್ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಸೇರಿಸಬಹುದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಸ್. ಜಾನಕಿ ಹಾಡಿದ ಲಾಲಿ ಮತ್ತು ಜಾಸ್ಸಿ ಗಿಫ್ಟ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಯಾ ಘೋಷಾಲ್ ಹಾಡಿದ ಇನ್ನೊಂದು ಹಾಡು .  ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜಾನಕಿ 2016 ರ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಾಡುವಿಕೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅವರ ಬದಲಿಗೆ ಜೈರಾಮ್ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತು ಗಿಫ್ಟ್ ಮತ್ತು ಘೋಷಾಲ್ ಅವರನ್ನು ಯೇಸುದಾಸ್ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಾ ಅವರನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಆಗಸ್ಟ್ 2016 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರ್ &quot;ಕಾದನಿಯುಮ್ ಕಲ್ಚಿಲಾಂಬೆ&quot; ಹಾಡಿನ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಯೇಸುದಾಸ್ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು - ಸುಂದರ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಮೊದಲ ಒಡನಾಟ. ಯೇಸುದಾಸ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಒಂದೂವರೆ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಅಹಮ್ಮದ್ ಗೀತರಚನೆಕಾರರಾಗಿದ್ದರು. &quot;ಮುರುಗ ಮುರುಗ&quot; ಎಂಬ ಸಾಲಿನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಥೀಮ್ ಹಾಡನ್ನು ಹರಿನಾರಾಯಣನ್ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ; ಅದರ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-107&lt;/ref&gt; ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಎರ್ನಾಕುಲಂನ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು . 

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಗೀತ ನೀಡಲು ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸುಂದರ್, ಪುಲಿಮುರುಗನ್ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಮೂರು ತಿಂಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಎರಡು ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Pulimurugan#cite_note-106&lt;/ref&gt; ಯಾವುದೇ ಕಿರು ಸೂಚನೆಗಳಿಲ್ಲದೆ, ವೈಶಾಖ್ ಸುಂದರ್‌ಗೆ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅಂತಿಮ ಸಂಪಾದನೆಗೆ ಮೊದಲು ಚಿತ್ರದ ಒರಟು ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಅವರು ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹುಲಿಯ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್-ರಚಿತ ಚಿತ್ರಣವು ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯಿಂದ ದೂರವಿತ್ತು, ಆದ್ದರಿಂದ ಸುಂದರ್ ಈ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸುವಾಗ ಹುಲಿಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು. 

ಯೇಸುದಾಸ್ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಾ ಹಾಡಿರುವ &quot;ಕಾದನಿಯುಂ ಕಲ್ಚಿಲಾಂಬೆ&quot; ಚಿತ್ರದ ಮೊದಲ ಸಂಗೀತ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14, 2016 ರಂದು - ಹಿಂದೂ ಹಬ್ಬ ತಿರುಓಣಂ ದಿನದಂದು YouTube ಮೂಲಕ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು . ಈ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಮತ್ತು ಮುಖರ್ಜಿ ತಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. [ 109 ] ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ನ ನಿವೇದಿತಾ ಮಿಶ್ರಾ , &quot;ಇದು ಮದುವೆಗೆ ಒಂದು ಗೀತೆ ... ಕಾದನಿಯುಂ ಕಲ್ಚಿಲಾಂಬೆ ಕೇರಳದ ಸುಂದರ ಆಚರಣೆಯಾಗಿದೆ - ಇದು ತುಂಬಾ ಸೊಂಪಾದ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹಿತಕರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಶಾಜಿ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸೆರೆಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. [ 110 ] ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಅಂಜನಾ ಜಾರ್ಜ್ ಕೂಡ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು, ಅದರ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು &quot;ಲಾಲ್ [ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್] ಮತ್ತು ಕಮಲಿನಿ ನಡುವಿನ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವಾಗ, ನಿರ್ದೇಶಕರು ಕಾಡಿನ ಮಾಂತ್ರಿಕ ವೈಭವವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಸಿರು, ಹಳದಿ, ಕಿತ್ತಳೆ ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಗಳ ಸುಂದರ ಛಾಯೆಗಳನ್ನು ದೃಶ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭವ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.  11 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2016 ರಂದು, ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಸುಂದರ್ ಚಿತ್ರದ ತಯಾರಿಕೆಯ ವೀಡಿಯೊದೊಂದಿಗೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ ಥೀಮ್ ಹಾಡನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಜೈರಾಮ್ ಹಾಡಿದ ಚಿತ್ರದ ಎರಡನೇ ಸಂಗೀತ ವೀಡಿಯೊ &quot;ಮನತೇ ಮಾರಿಕುರುಂಬೆ&quot; ಅನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 27, 2016 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.  

==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>rnif10grpdlozhj9o65urio0kkqo0ih</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180333</id>
    <revision>
      <id>1383842</id>
      <parentid>1382610</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:20:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 5 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383842</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12536" sha1="m3cpm6qvyu60dhwhjdil3rpe933lo4w" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್
| image = 
| caption = 
| birth_date = {{Birth date and age|1986|11|30}}
| birth_place = ಮುವಾಟ್ಟುಪುಳ, [[ಕೇರಳ]], [[ಭಾರತ]]
| alma_mater = ಎಚ್. ಎಂ. ತರಬೇತಿ ಕಾಲೇಜು
| occupation = ನಟ
| years_active = 2010–ಇಂದಿನವರೆಗೆ
| spouse = ಶೆಲಿನ್ ಚೆರಿಯನ್
| children = 2
}}

'''ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್''' ({{lang-en|Bhagath Manuel}}; ಜನನ: 30 ನವೆಂಬರ್ 1986) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ನಟರಾಗಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಮಲಯಾಳಂ]] ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 2010ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ''ಮಲರ್ವಾದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್'' ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಚಲನಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು [[ವಿನೀತ್ ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್]] ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref name=&quot;OTTPlay&quot;&gt;{{cite web
|title=Nivin Pauly pens a heartfelt note as Malarvadi Arts Club turns 14, thanks Vineeth Sreenivasan
|url=https://www.ottplay.com/news/nivin-pauly-pens-a-heartfelt-note-as-malarvadi-arts-club-turns-14-thanks-vineeth-sreenivasan/9f7e5d8c5a8e4
|website=OTTPlay
|access-date=27 December 2024
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ==

ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಅವರು 30 ನವೆಂಬರ್ 1986ರಂದು ಮುವಾಟ್ಟುಪುಳ, [[ಕೇರಳ]], [[ಭಾರತ]]ದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಅನಿಕ್ಕಾಡಿನ ಸೇಂಟ್ ಸೆಬಾಸ್ಟಿಯನ್ ಹೈಯರ್ ಸೆಕಂಡರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಮುವಾಟ್ಟುಪುಳದ ಎಚ್. ಎಂ. ತರಬೇತಿ ಕಾಲೇಜಿಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು.&lt;ref name=&quot;Wikipedia&quot;&gt;{{cite web
|title=Bhagath Manuel
|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Bhagath_Manuel
|website=English Wikipedia
|access-date=15 August 2026
}}&lt;/ref&gt;

== ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ==

ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಅವರು ದಲಿಯಾ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ 3 ಜನವರಿ 2017ರಂದು ಒಬ್ಬ ಮಗ ಜನಿಸಿದರು. ನಂತರ ಈ ದಂಪತಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದರು.&lt;ref name=&quot;TOI2017&quot;&gt;{{cite web
|title=Bhagat Manuel becomes father
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/bhagat-manuel-becomes-father/articleshow/56461331.cms
|website=The Times of India
|date=10 January 2017
|access-date=12 January 2025
}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Mathrubhumi2019&quot;&gt;{{cite web
|title=Actor Bhagath Manuel gets married again
|url=https://englisharchives.mathrubhumi.com/movies-music/news/actor-bhagath-manuel-gets-married-again-1.4105136
|website=Mathrubhumi
|date=20 September 2019
|access-date=12 January 2025
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

20 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2019ರಂದು ಅವರು ಶೆಲಿನ್ ಚೆರಿಯನ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.&lt;ref name=&quot;TOI2019&quot;&gt;{{cite web
|title=Actor Bhagath Manuel marries Shelin Cherian
|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/actor-bhagath-manuel-marries-shelin-cherian/articleshow/71221920.cms
|website=The Times of India
|date=20 September 2019
|access-date=27 December 2024
}}&lt;/ref&gt;

== ಚಲನಚಿತ್ರ ಜೀವನ ==

2010ರಲ್ಲಿ ''ಮಲರ್ವಾದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್'' ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಹಲವಾರು ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ''ತಟ್ಟತಿನ್ ಮರೆಯಾಯ್ತು'', ''ಉಸ್ತಾದ್ ಹೋಟೆಲ್'', ''ಒರು ವಡಕ್ಕನ್ ಸೆಲ್ಫಿ'', ''ಆಡು ಒಂದು ಬೀಗರ ಜೀವಿಯಾನು'', ''ಆಡು 2'', ''ಉಯರೆ'', ''[[ವಿಕೃತಿ]] ಅವರ ಗಮನಾರ್ಹ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.&lt;ref name=&quot;Wikipedia&quot;/&gt;

== ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ ==

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ವರ್ಷ
! ಚಿತ್ರ
! ಪಾತ್ರ
! ಟಿಪ್ಪಣಿ
|-
| 2010
| ''ಮಲರ್ವಾದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್''
| ಪುರುಶು
|
|-
| 2011
| ''ದಿ ಮೆಟ್ರೊ''
| ಉಸ್ಮಾನ್
|
|-
| 2011
| ''ಡಾಕ್ಡರ್ ಲವ್''
| ಸುಧಿ
|
|-
| 2012
| ''ಮಾಸ್ಟರ್ಸ್''
| ಅಖಿಲ್
|
|-
| 2012
| ''ಉಸ್ತಾದ್ ಹೋಟೇಲ್''
| ಬ್ಯಾಂಡ್ ಸದಸ್ಯ
|
|-
| 2012
| ''ಥಟ್ಟಥಿನ್ ಮರಯತು''
| ಹಮ್ಜಾ
|
|-
| 2012
| ''ಪೆರಿನೋರು ಮಕನ್''
| ಸತೀಶನ್
|
|-
| 2012
| ''ಭೂಮಿಯುದೆ ಅವಕಾಶಿಗಳು''
|
|
|-
| 2013
| ''ಎನ್ಟೀ''
| ಅರ್ಜುನ್
|
|-
| 2013
| ''ಹೊಸ್ ಫುಲ್''
| ಜೋ
|
|-
| 2013
| ''ಯಿತು ಪತಿರಾಮನಾಲ್''
| ಮುರುಕನ್
|
|-
| 2013
| ''ಮನಿ ಬ್ಯಾಕ್ ಪಾಲಿಸಿ''
| ಪ್ರೇಮ್
|
|-
| 2014
| ''ಹ್ಯಾಂಗ್ ಒವರ್''
| ಅಪ್ಪು
|
|-
| 2014
| ''ಡೆ ನೈಟ್ಸ್''
| ಸ್ಯಾಮ್
|
|-
| 2014
| ''ಆಶಾ ಬ್ಲಾಕ್''
| ಸಿಧು
|
|-
| 2014
| ''ಮೋನಯಿ ಅಂಗನೇ ಆನಯಿ''
| ಫೈಸಲ್
|
|-
| 2014
| ''ಅಕ್ಚುವಲೀ''
| ವಿನಯ್
|
|-
| 2014
| ''ಓರ್ಮಾಯುಂಡೋ ಈ ಮುಖಂ''
| ಗೌತಮ್‌ನ ಸ್ನೇಹಿತ
|
|-
| 2015
| ''ಆಡು ಒರು ಭಯಗಾರ ಜೀವಿಯನು''
| ಕೃಷ್ಣನ್ ಮಂದಾರಂ
|
|-
| 2015
| ''ನೆಲ್ಲಿಕ್ಕ''
| ಸಂದೀಪ್
|
|-
| 2015
| ''ಒರು ವಡಕ್ಕನ್ ಸೆಲ್ಫಿ''
| ಸೈಲೇಶ್
|
|-
| 2015
| ''ಸರ್ ಸಿ. ಪಿ..''
|
|
|-
| 2015
| ''ವಿಶ್ವಸಂ... ಅತ್ತಲ್ಲೇ ಎಲ್ಲಂ''
| ವಿಲ್ಲಿ
|
|-
| 2015
| ''ಆದಿ ಕಪ್ಯಾರೆ ಕೂಟಮಣಿ''
| ಹ್ಯಾರಿಸ್
|
|-
| 2015
| ''ATM''
| ಶ್ಯಾಮ್
|
|-
| 2016
| ''ಶ್ಯಾಂ''
| ಸೆಬಿನ್
|
|-
| 2016
| ''ದೂರಮ್''
| ಸಮೀರ್
|
|-
| 2016
| ''ಧನಯಾತ್ರೆ''
| ವಿವೇಕ್
|
|-
| 2016
| ''ಪಾಪ್‌ಕಾರ್ನ್''
| ಜಾಯೀ
|
|-
| 2016
| ''ಝೂಮ್''
| ಪ್ರವೀಣ್
|
|-
| 2017
| ''ಫುಕ್ರಿ''
| ಫ್ರಾಂಕ್ಲಿನ್
|
|-
| 2017
| ''ಉಪ್ಪುಂ ಮುಲಕುಂ''
| ಸ್ವತಃ
| ದೂರದರ್ಶನ ಧಾರಾವಾಹಿ
|-
| 2017
| ''ಆಡು 2''
| ಕೃಷ್ಣನ್ ಮಂದಾರಂ
|
|-
| 2017
| ''ವಿಶ್ವ ವಿಖ್ಯಾತರಾಯ ಪಯ್ಯನ್ಮಾರ್''
| ಸ್ಯಾಮ್
|
|-
| 2017
| ''ಓರು ವಿಶೇಷಪೆಟ್ಟ ಬಿರಿಯಾನಿ ಕಿಸ್ಸಾ''
| ಪಾಲ್ ಮಾಥಾಯಿ
|
|-
| 2017
| ''ಗುಡಲೋಚನಾ''
| ಅಥರ್
|
|-
| 2017
| ''ಸಂಡೆ ಹೊಲಿಡೆ''
| ಜೆ. ಕೆ.
|
|-
| 2017
| ''ಕ್ಲೈಂಟ್''
| ಆಂಟನಿ
|
|-
| 2018
| ''ಸುಖಮನೋ ದವೀದೆ''
| ಡೇವೀಡ್
|
|-
| 2018
| ''ಮಂಧಾರಂ'
|
|
|-
| 2018
| ''ಒತ್ತಕೋರು ಕಾಮುಕನ್''
| ಲಿಯೋನ್ ಜೋಸೆಫ್
|
|-
| 2018
| ''ಕಿನರ್''
| ನಂದ ಕುಮಾರ್
| ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ''Keni'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು
|-
| 2019
| ''ನಿಂಗಲ್ ಕ್ಯಾಮರಾ ನಿರೀಕ್ಷಣತಿಲಾನು''
|
|
|-
| 2019
| ''ಕೊಸ್ರಕೊಳ್ಳಿಕಲ್''
|
|
|-
| 2019
| ''ಉಯಾರೆ''
| ಅಭಿ
|
|-
| 2019
| ''Mr. &amp; Ms. ರಾವುಡಿ''
| ಪಚ್ಚು
|
|-
| 2019
| ''ಲವ್ ಅಕ್ಷನ್ ಡ್ರಾಮ''
| ಸ್ವತಃ
| ವಿಶೇಷ ಪಾತ್ರ
|-
| 2019
| ''ವಿಕೃತಿ''
| ಎಲ್ಲೆಯಾಸ್
|
|-
| 2019
| ''ಇಸಕ್ಕಿಂತೆ ಇತಿಹಾಸ''
| ಗ್ರೆಗರಿ
|
|-
| 2020
| ''ತನ್ಕ ಭಸ್ಮ ಕುರಿಯಿತ ತಂಬುರಾಟ್ಟಿ''
|
|
|-
| 2021
| ''ಸಾಜನ್ ಬೇಕರಿ  1962 ಅಂದಿನಿಂದ''
| ಥಂಕರನ್
|
|-
| 2021
| ''ಚಾಂಗೈ''
|
|
|-
| 2021
| ''ಭೀಮಂತೆ ವಾಳಿ''
| ಊಥಂಪಿಳ್ಳಿ ಕ್ಯಾಸ್ಪರ್
|
|-
| 2021
| ''ಕೇಶು ಈ ವೀಡಿಂತೆ ನಧಾನ್''
|
|
|-
| 2021
| ''ವೆಲ್ಲರಂಕುನ್ನಿಲೆ ವೆಲ್ಲಿಮೀನುಕಲ್''
|
|
|-
| 2022
| ''ಲಾಲ್ ಜೋಸ್''
|
|
|-
| 2022
| ''19(1)(A)''
| ಸಖಾವು
|
|-
| 2022
| ''ಕೆಂಕೆಮಮ್''
| ಬಡ್ಡಿ
|
|-
| 2023
| ''ಫೀನಿಕ್ಸ್ (2023 ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರ)''
| ಅಮೀರ್
|&lt;ref name=&quot;OnManorama&quot;&gt;{{cite web
|title=Phoenix: A horror movie dominated by a beautiful love story
|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/movie-reviews/2023/11/18/phoenix-movie-review.html
|website=OnManorama
|date=18 November 2023
|access-date=18 November 2023
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|-
| 2024
| ''ವರ್ಷಂಗಲ್ಕು ಶೇಷಂ''
| ಫ್ರೆಡರಿಕ್
|&lt;ref name=&quot;TimesNow&quot;&gt;{{cite web
|title=Nivin Pauly Was Shooting At Time Of Alleged Assault? 'Varshangalkku Shesham' Cast Shares Proof
|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/nivin-pauly-was-shooting-at-time-of-alleged-assault-varshangalkku-shesham-cast-shares-proof-article-113112819
|website=Times Now
|date=6 September 2024
|access-date=6 September 2024
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|-
| 2025
| ''ಅನಪೋಡು ಕನ್ಮನಿ''
|
|&lt;ref name=&quot;CinemaExpress1&quot;&gt;{{cite web
|last=Madhu
|first=Vignesh
|title=Release date announced for Arjun Ashokan's Anbodu Kanmani
|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Jan/04/release-date-announced-for-arjun-ashokans-anbodu-kanmani
|website=Cinema Express
|date=4 January 2025
|access-date=10 January 2025
}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2025
| ''ಗೆಡ್ ಸೆಟ್ ಬೇಬಿ''
|
|&lt;ref name=&quot;CinemaExpress2&quot;&gt;{{cite web
|last=Madhu
|first=Vignesh
|title=Unni Mukundan's Get-Set Baby release date out
|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Jan/30/unni-mukundans-get-set-baby-release-date-out
|website=Cinema Express
|date=30 January 2025
|access-date=2 February 2025
}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2026
| ''ಆಡು 3''
| ಕೃಷ್ಣನ್ ಮಂದಾರಂ
|&lt;ref name=&quot;IndianExpress&quot;&gt;{{cite web
|title=Aadu 3 box office collection: Jayasurya's film weathers Dhurandhar 2 tsunami, collects over Rs 12 cr
|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/aadu-3-box-office-collection-jayasurya-dhurandhar-2-10582562/
|website=The Indian Express
|date=20 March 2026
|access-date=21 March 2026
}}{{Dead link|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
|}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==

{{Reflist}}

== ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ==

* [https://www.imdb.com/name/nm3924911/ ಭಗತ್ ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್] — IMDb

[[ವರ್ಗ:1986ರ ಜನನಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಪುರುಷ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು]]
[[ವರ್ಗ:ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು]]
[[ವರ್ಗ:ಕೇರಳದ ನಟರು]]
[[ವರ್ಗ:ಎರ್ನಾಕುಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಟರು]]
[[ವರ್ಗ:21ನೇ ಶತಮಾನದ ಭಾರತೀಯ ಪುರುಷ ನಟರು]]</text>
      <sha1>m3cpm6qvyu60dhwhjdil3rpe933lo4w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180364</id>
    <revision>
      <id>1383814</id>
      <parentid>1382789</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T05:32:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383814</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="105538" sha1="g22ruiwzxu7y7vmn881tmi2c4z9krqq" xml:space="preserve">{{databox}}
{{Infobox person
| name = ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್
| image = Priyadarshan at a press conference for 'Kamaal Dhamaal Malamaal' (cropped).jpg
| caption = ''ಕಮಾಲ್ ಧಮಾಲ್ ಮಲಮಾಲ್''ಗಾಗಿ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್
| birth_name = ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಸೋಮನ್ ನಾಯರ್
| birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1957|01|30}}
| birth_place = [[ತಿರುವನಂತಪುರಂ]], [[ಕೇರಳ]], ಭಾರತ
| occupation = {{hlist|ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ|ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ}}
| years_active = 1982–ಪ್ರಸ್ತುತ
| works = [[ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ|ಸಂಪೂರ್ಣ ಪಟ್ಟಿ]]
| spouse = {{marriage|[[ಲಿಸ್ಸಿ (ಮಲಯಾಳಂ ನಟಿ)|ಲಿಸ್ಸಿ]]|1990|2016|reason=ವಿಚ್ಛೇದನೆ}}
| partner = ಲಿಸ್ಸಿ&lt;br&gt;(2026–ಪ್ರಸ್ತುತ)
| children = 2; [[ಕಲ್ಯಾಣಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್|ಕಲ್ಯಾಣಿ]] ಸೇರಿದಂತೆ
| parents =
| honours =
| website =
}}

'''ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಸೋಮನ್ ನಾಯರ್''' (ಜನನ 30 ಜನವರಿ 1957)&lt;ref name=&quot;birthday&quot;&gt;{{Cite web|date=30 January 2018|title=Happy Birthday Priyadarshan: Mohanlal, Riteish Deshmukh, and others wish Nimir director|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/happy-birthday-priyadarshan-5044749/|access-date=2 December 2021|website=The Indian Express|archive-date=2 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211202075540/https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/happy-birthday-priyadarshan-5044749/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Priyadarshan - Film Director - Official Website |url=https://directorpriyadarshan.com/ |access-date=2025-04-12 |website=directorpriyadarshan.com |archive-date=2025-04-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250403225356/https://directorpriyadarshan.com/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು [[ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ]]. ಅವರು 1982 ರಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ [[ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ಮಲಯಾಳಂ]] ಮತ್ತು [[ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ಹಿಂದಿ]] ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 90 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ, [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ|ತಮಿಳು]] ಮತ್ತು [[ತೆಲುಗು ಭಾಷೆ|ತೆಲುಗು]] ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುವ ಅವರು ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು]], ಅನೇಕ [[ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು]] ಮತ್ತು 2012 ರಲ್ಲಿ [[ಪದ್ಮಶ್ರೀ]] ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-01-30 |title=Happy Birthday, Priyadarshan: Reasons why he is a master at handling every film genres |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/happy-birthday-priyadarshan-reasons-why-he-is-a-master-at-handling-every-film-genres/photostory/89210618.cms |access-date=2025-09-02 |website=The Times of India |language=en}}&lt;/ref&gt;

ಅವರು 1980 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ [[ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]]ದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ''[[ಮಳ ಪೆಯ್ಯುನ್ನು ಮದ್ದಳಂ ಕೊಟ್ಟುನ್ನು]]'' (1986), ''[[ತಳವಟ್ಟಂ]]'' (1986), ''[[ವೆಳ್ಳನಾಕಳುಡೆ ನಾಡು]]'' (1988), ''[[ಚಿತ್ರಂ]]'' (1988), ''[[ವಂದನಂ]]'' (1989), ಮತ್ತು ''[[ಕಿಳುಕ್ಕಂ]]'' (1991) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಗಮನಾರ್ಹ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 1990 ರ ದಶಕದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಅವರು ''[[ಅಭಿಮನ್ಯು (1991 ಚಿತ್ರ)|ಅಭಿಮನ್ಯು]]'' (1991), ''[[ಮಿಥುನಂ (1993 ಚಿತ್ರ)|ಮಿಥುನಂ]]'' (1993), ''[[ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತ್]]'' (1994), ''[[ಕಾಲ ಪಾನಿ (1996 ಚಿತ್ರ)|ಕಾಲಪಾನಿ]]'' (1996), ''[[ಚಂದ್ರಲೇಖ (1997 ಚಿತ್ರ)|ಚಂದ್ರಲೇಖ]]'' (1997), ಮತ್ತು ''[[ಮೇಘಂ]]'' (1999) ನಂತಹ ಯಶಸ್ವಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು.

ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ''[[ಗಾರ್ಡಿಶ್]]'' (1994) ಮತ್ತು ''[[ವಿರಾಸತ್ (1997 ಚಿತ್ರ)|ವಿರಾಸತ್]]'' (1997) ಮೂಲಕ [[ಬಾಲಿವುಡ್]]ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. 2000 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಹಿಂದಿ ಅಳವಡಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ ಬಾಲಿವುಡ್ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ''[[ಹೇರಾ ಫೇರಿ (2000 ಚಿತ್ರ)|ಹೇರಾ ಫೇರಿ]]'' (2000), ''[[ಹುಂಗಾಮಾ (2003 ಚಿತ್ರ)|ಹುಂಗಾಮಾ]]'' (2003), ''[[ಹುಲ್ಚುಲ್ (2004 ಚಿತ್ರ)|ಹುಲ್ಚುಲ್]]'' (2004), ''[[ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ (2005 ಚಿತ್ರ)|ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ]]'' (2005), ''[[ಭಗಮ್ ಭಗ್]]'', ''[[ಚುಪ್ ಚುಪ್ ಕೆ]]'' (ಎರಡೂ 2006), ''[[ಢೋಲ್ (ಚಿತ್ರ)|ಢೋಲ್]]'', ''[[ಭೂಲ್ ಭೂಲೈಯಾ]]'' (ಎರಡೂ 2007), ''[[ದೇ ದನಾ ದನ್]]'' (2009), ''[[ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ]]'' (2010), ಮತ್ತು ''[[ಭೂತ್ ಬಂಗ್ಲಾ]]'' (2026) ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web | url=https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/priyadarshan-birthday-special-top-10-comedy-movies-starring-akshay-kumar-shahid-kapoor-and-more-that-you-can-watch-again-and-again-news-and-gossip-2323418/ | title=Priyadarshan birthday special: Top 10 comedy movies starring Akshay Kumar, Shahid Kapoor and more that you can watch again and again | date=30 January 2023 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.iforher.com/news/entertainment-news/best-priyadarshan-movies-comedy/|title=9 Priyadarshan Movies That Are So Funny You Won't Even Want to Pause for a Second|date=24 August 2024}}&lt;/ref&gt;

== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ==
ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರು [[ತಿರುವನಂತಪುರಂ]]ನ [[ಸರ್ಕಾರಿ ಮಾಡೆಲ್ ಬಾಯ್ಸ್ ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಾಲೆ|ಸರ್ಕಾರಿ ಮಾಡೆಲ್ ಶಾಲೆ]]ಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದರು, ಮತ್ತು ನಂತರ [[ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಕಾಲೇಜ್ ತಿರುವನಂತಪುರಂ]]ನಿಂದ [[ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ]]ದಲ್ಲಿ [[ಮಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್]] ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-12-03 |title=University College, Thiruvananthapuram – University College, Thiruvananthapuram |url=https://universitycollege.ac.in/ |access-date=2025-03-24 |language=en-US}}&lt;/ref&gt; ಅವರ ತಂದೆ, ಕಾಲೇಜು ಗ್ರಂಥಪಾಲಕರು, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಅವರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪೋಷಿಸಿದರು, ಇದು ಕಥೆ ಹೇಳುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ಸಾಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಅವರು ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ಸಾಹಿ ಓದುಗರಾಗಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ]]ಗಾಗಿ ಸಣ್ಣ ನಾಟಕಗಳು ಮತ್ತು ವಿನೋದಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರು ನಿರ್ದೇಶಕ [[ಪಿ. ವೇಣು]]ರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಸ್ನೇಹಿತರಲ್ಲಿ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]], [[ಎಂ. ಜಿ. ಶ್ರೀಕುಮಾರ್]], ಸುರೇಶ್ ಕುಮಾರ್, ಸನಲ್ ಕುಮಾರ್, [[ಜಗದೀಶ್]], [[ಮಣಿಯನ್ಪಿಳ್ಳ ರಾಜು]], ಮತ್ತು ಅಶೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ಸೇರಿದ್ದರು. ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ [[ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]]ವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಅವರನ್ನು [[ಚೆನ್ನೈ]]ಗೆ ಅನುಸರಿಸಿದರು. ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಅವರ ಸಹಾಯದಿಂದ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯಕ [[ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ]]ರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಚಿತ್ರಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಯಶಸ್ವಿಯಾದವು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಅವರು ಕೇರಳಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Trivandrum days |url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/trivandrum-days/article780844.ece |work=The Hindu |date=29 January 2010 |access-date=13 September 2014 |archive-date=5 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205203610/http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/trivandrum-days/article780844.ece |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ಅವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗನಾಗಲು ಬಯಸಿದ್ದರೂ, ಕಣ್ಣಿನ ಗಾಯವು ಅವರ ಗಮನವನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2012-10-01 |title=What made Priyadarshan give up cricket? |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/what-made-priyadarshan-give-up-cricket/articleshow/16624454.cms |access-date=2024-03-30 |work=The Times of India |archive-date=30 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240330051750/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/what-made-priyadarshan-give-up-cricket/articleshow/16624454.cms |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

== ಚಲನಚಿತ್ರ ವೃತ್ತಿಜೀವನ ==
ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ 1984 ರಿಂದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರರಾಗಿ [[ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]]ದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಮಲಯಾಳಂ, ತಮಿಳು, ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 95 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

=== 1984–1987 ===
1984 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''[[ಪೂಚಕ್ಕೊರು ಮೂಕ್ಕುತಿ]]'' ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ನಿರ್ದೇಶನದ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದರು, ಇದು ಅವರ ಸ್ನೇಹಿತರಾದ ಸುರೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಸನಲ್ ಕುಮಾರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ, ತಿರುವೆಂಕಡಂ ಹಣಕಾಸು ನೆರವು ನೀಡಿದ ಸ್ಲ್ಯಾಪ್ಸ್ಟಿಕ್ ಹಾಸ್ಯ ಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು. [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]], ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸುಪರಿಚಿತ ನಟರಾಗಿದ್ದು, [[ಶಂಕರ್ (ನಟ)|ಶಂಕರ್]] ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ನಾಯಕರಾಗಿ ನಟಿಸಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು, ಕೇರಳದ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ 100 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2022-03-18 |title=#FilmyFriday! Poochakkoru Mookkuthi: A screwball comedy that will leave you glued to your screens! |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/filmyfriday-poochakkoru-mookkuthi-a-screwball-comedy-that-will-leave-you-glued-to-your-screens/articleshow/90304772.cms |access-date=2025-03-30 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;

ಈ ಯಶಸ್ಸಿನ ನಂತರ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು, ''[[ಒದರುತಮ್ಮವ ಆಳರಿಯಂ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಒನ್ನನಂ ಕುನ್ನಿಲ್ ಒರಡಿ ಕುನ್ನಿಲ್]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು [[ಮಮ്മൂಟ್ಟಿ]] ಮತ್ತು ಶಂಕರ್ ಅಭಿನಯದ ಕುಟುಂಬ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ''[[ಪರಯಾನುಂವಯ್ಯ ಪರಯಾತಿರಿಕ್ಕಾನುಂವಯ್ಯ]]'' ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿದರು. ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಇಲ್ಲದ ಅವರ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ''[[ಪುನ್ನಾರಂ ಚೊಲ್ಲಿ ಚೊಲ್ಲಿ]]'', ನಂತರ ''[[ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್ (1985 ಚಿತ್ರ)|ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್]]'' ಮತ್ತು ''[[ಅರಾಂ + ಅರಾಂ = ಕಿನ್ನಾರಂ]]'' ಬಂದವು, ಇವೆರಡೂ ಉತ್ತಮ ಸ್ವಾಗತವನ್ನು ಪಡೆದವು.

ಆದಾಗ್ಯೂ, ''[[ರಕ್ಕುಯಿಲಿನ್ ರಾಗಸದಸ್ಸಿಲ್]]'' ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಅವರು ''[[ಮಳ ಪೆಯ್ಯುನ್ನು ಮದ್ದಳಂ ಕೊಟ್ಟುನ್ನು]]'', ''[[ಅಯಲ್ವಾಸಿ ಒರು ದರಿದ್ರವಾಸಿ]]'', ಮತ್ತು ''[[ಧೀಮ್ ಥರಿಕಿಡ ಥೋಮ್]]'' ನೊಂದಿಗೆ ಪುನಃ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಕುಟುಂಬ ನಾಟಕ ''[[ತಳವಟ್ಟಂ]]'' ಗಂಭೀರ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವ ಸಮರ್ಥ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು, ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿತು.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ''[[ಚಿನ್ನಮಣಿಕ್ಕುಯಿಲೆ]]'' ಅನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ಅದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದೆ ಉಳಿಯಿತು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಅವರ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ಚೆಪ್ಪು]]'' ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.

ನಂತರ ಅವರು [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]] ಇಲ್ಲದ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ''[[ಪುನ್ನಾರಂ ಚೊಲ್ಲಿ ಚೊಲ್ಲಿ]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ನಂತರ ''[[ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್ (1985 ಚಿತ್ರ)|ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್]]'' ಮತ್ತು ''[[ಅರಾಂ + ಅರಾಂ = ಕಿನ್ನಾರಂ]]''. ನಂತರ ಅವರು ''[[ರಕ್ಕುಯಿಲಿನ್ ರಾಗಸದಸ್ಸಿಲ್]]''ಗಾಗಿ ಟೀಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಹಿಟ್ ಹಾಡುಗಳಿದ್ದರೂ, ಚಿತ್ರ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ''[[ಮಳ ಪೆಯ್ಯುನ್ನು ಮದ್ದಳಂ ಕೊಟ್ಟುನ್ನು]]'', ''[[ಅಯಲ್ವಾಸಿ ಒರು ದರಿದ್ರವಾಸಿ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಧೀಮ್ ಥರಿಕಿಡ ಥೋಮ್]]'' ಯಶಸ್ವಿಯಾದವು. ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಯಶಸ್ವಿ ಕುಟುಂಬ ನಾಟಕ ''[[ತಳವಟ್ಟಂ]]'' ನೊಂದಿಗೆ ಗಂಭೀರ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರ [[ತಮಿಳು ಭಾಷೆ|ತಮಿಳು]] ಚಿತ್ರ ''[[ಚಿನ್ನಮಣಿಕ್ಕುಯಿಲೆ]]'' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದೆ ಉಳಿಯಿತು, ಆದರೆ ಅವರ ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು, ''[[ಚೆಪ್ಪು]]'' ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-01-30 |title=Priyadarshan – the man at 66, and the director at 39 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/priyadarshan-the-man-66-and-the-director-39-8411624/ |access-date=2025-03-30 |website=The Indian Express |language=en}}&lt;/ref&gt;

=== 1988–1998 ===
1988 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅನೇಕ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ಅದು ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಮನ್ನಣೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್ ಬರೆದು ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ''[[ವೆಳ್ಳನಾಕಳುಡೆ ನಾಡು]]'' ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮತ್ತು ಭೂ ಮಾಫಿಯಾ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡಿತು, ಇದು ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಚಿತ್ರವಾಯಿತು. ನಂತರ ಅವರು [[ಟಿ. ದಾಮೋದರನ್]] ಬರೆದ ಆಕ್ಷನ್ ಚಿತ್ರ ''[[ಆರ್ಯನ್ (1988 ಚಿತ್ರ)|ಆರ್ಯನ್]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ಇದು [[ಮುಂಬೈ]] ಅಂಡರ್ವರ್ಲ್ಡ್ ಅನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿತು ಮತ್ತು 150 ದಿನಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |date=2017-01-24 |title=Priyan and I share a special bond: Mohanlal |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Priyan-and-I-share-a-special-bond-Mohanlal/articleshow/51683288.cms |access-date=2025-03-30 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;

ಅದೇ ವರ್ಷ, ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಅಭಿನಯದ ಹಾಸ್ಯ-ನಾಟಕ ''[[ಚಿತ್ರಂ]]'' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು 366 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು, ನಂತರ ಅದು 1991 ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಚಿತ್ರ ''[[ಕಿಳುಕ್ಕಂ]]'' ನಿಂದ ಮೀರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ 1988 ರ ಇತರ ಬಿಡುಗಡೆಗಳಲ್ಲಿ ''[[ಒರು ಮುತ್ತಾಶಿ ಕಥ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಮುಕುಂದೇಟ್ಟ ಸುಮಿತ್ರ ವಿಳಿಕ್ಕುನ್ನು]]'' ಸೇರಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1990 ರಲ್ಲಿ ''[[ಕದಥನಾಡನ್ ಅಂಬಾಡಿ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಅಕ್ಕರೆ ಅಕ್ಕರೆ ಅಕ್ಕರೆ]]'' ಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡದ ಕಾರಣ ಅವರಿಗೆ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಯಿತು.

1991 ರಲ್ಲಿ, ಮೋಹನ್ಲಾಲ್, [[ಜಗತಿ ಶ್ರೀಕುಮಾರ್]], ಮತ್ತು [[ರೇವತಿ]] ಅಭಿನಯದ ''[[ಕಿಳುಕ್ಕಂ]]'' ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಅವರ ನಂತರದ ಚಿತ್ರಗಳು, ''[[ಅಭಿಮನ್ಯು (1991 ಚಿತ್ರ)|ಅಭಿಮನ್ಯು]]'' (1991), ''[[ಅದ್ವೈತಂ]]'' (1992), ಮತ್ತು ''[[ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತ್]]'' (1994), ಎಲ್ಲವೂ 100 ದಿನಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡವು.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2016-08-26 |title=25 Years Of Kilukkam: Some Interesting Facts About The Film! |url=https://www.filmibeat.com/malayalam/news/2016/25-years-of-kilukkam-some-interesting-facts-about-the-mohanlal-starrer-238862.html |access-date=2025-03-30 |website=www.filmibeat.com |language=en}}&lt;/ref&gt; ''[[ಮಿಥುನಂ (1993 ಚಿತ್ರ)|ಮಿಧುನಂ]]'' (1993) ಮತ್ತು ''[[ಮಿನ್ನಾರಂ]]'' (1994) ಸಹ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪಡೆದವು.

[[ಎಂ. ಕರುಣಾನಿಧಿ]] ಅವರು ತಮ್ಮ ಮಗನ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಾಗಿ ''[[ಗೋಪುರ ವಸಲಿಲೆ]]'' ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಾಗ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. 1991 ರಲ್ಲಿ, ನಟ [[ಅಕ್ಕಿನೇನಿ ನಾಗಾರ್ಜುನ|ನಾಗಾರ್ಜುನ]] ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ವಂದನಂ]]'' ನ ರಿಮೇಕ್ ಮಾಡಲು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದಾಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ [[ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ತೆಲುಗು]] ಚಿತ್ರ ''[[ನಿರ್ಣಯಂ (1991 ಚಿತ್ರ)|ನಿರ್ಣಯಂ]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 1992 ರಲ್ಲಿ ''[[ಮುಸ್ಕುರಾಹಾಟ್ (1992 ಚಿತ್ರ)|ಮುಸ್ಕುರಾಹಾಟ್]]'' ಮೂಲಕ ಬಾಲಿವುಡ್ಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು, ಇದು ''ಕಿಳುಕ್ಕಂ'' ನ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite AV media |url=https://www.imdb.com/title/tt0255401/reviews/ |title=Muskurahat (1992) - User reviews - IMDb |language=en-US |access-date=2025-03-30 |via=www.imdb.com}}&lt;/ref&gt;

1993 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ಕಿರೀಡಂ (1989 ಚಿತ್ರ)|ಕಿರೀಡಂ]]'' ನ ಅಳವಡಿಕೆಯಾದ ''[[ಗಾರ್ಡಿಶ್]]'' ಮೂಲಕ ಬಾಲಿವುಡ್ಗೆ ಮರಳಿದರು, ಇದನ್ನು [[ಎ. ಕೆ. ಲೋಹಿತದಾಸ್]] ಬರೆದಿದ್ದರು. 1994 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ನಂದಮೂರಿ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ]] ಅಭಿನಯದ ತಮ್ಮ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗಿನ ಕೊನೆಯ [[ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ತೆಲುಗು]] ಚಿತ್ರ ''[[ಗಂದೀವಂ]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 1996 ರಲ್ಲಿ [[ಬೆಂಗಳೂರು]]ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಿಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದಾಗ ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಅವರು ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಬಗ್ಗೆ [[ಟಿ. ದಾಮೋದರನ್]] ಬರೆದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕ ''[[ಕಾಲಪಾನಿ (1996 ಚಿತ್ರ)|ಕಾಲಪಾನಿ]]'' ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಮೋಹನ್ಲಾಲ್, [[ತಬು (ನಟಿ)|ತಬು]], [[ಪ್ರಭು (ನಟ)|ಪ್ರಭು]], ಮತ್ತು [[ಅಮೃತ್ ಪುರಿ]] ಅಭಿನಯದ ಈ ಚಿತ್ರವು ಮೂಲತಃ ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಗೆ ಡಬ್ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ''ಕಾಲಪಾನಿ'' ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ಛಾಯಾಗ್ರಹಣಕ್ಕಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web | archive-url=https://web.archive.org/web/20230404130411/http://dff.nic.in/images/Documents/74_43rdNfacatalogue.pdf | url=http://dff.nic.in/images/Documents/74_43rdNfacatalogue.pdf| title=43rd National Film Festival 1996 | archive-date=2023-04-04}}&lt;/ref&gt;

1997 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಎರಡು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು: ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ''[[ಚಂದ್ರಲೇಖ (1997 ಚಿತ್ರ)|ಚಂದ್ರಲೇಖ]]'' ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ''[[ವಿರಾಸತ್ (1997 ಚಿತ್ರ)|ವಿರಾಸತ್]]'', ನಂತರದದು [[ಭರತನ್]] ಅವರ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ''[[ಥೇವರ್ ಮಗನ್]]'' ನ ಅಳವಡಿಕೆಯಾಗಿದೆ. 1998 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಮೂರು ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು—''[[ಸಾತ್ ರಂಗ್ ಕೆ ಸಪ್ನೆ]]'' (''[[ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತ್]]'' ನ ರಿಮೇಕ್), ''[[ದೋಲಿ ಸಜಾ ಕೆ ರಖ್ನಾ]]'' (''[[ಅನಿಯಾತಿಪ್ರಾವು]]'' ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತ), ಮತ್ತು ''[[ಕಭಿ ನಾ ಕಭಿ]]''—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದವು. 1999 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ಮಮ್ಮೂಟ್ಟಿ]] ಜೊತೆ ''[[ಮೇಘಂ]]'' ಗಾಗಿ ಸಹಕರಿಸಿದರು, ಇದು ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅವರ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು.

=== 2000–2016 ===
2000 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ [[ಹೇರಾ ಫೇರಿ (2000 ಚಿತ್ರ)|''ಹೇರಾ ಫೇರಿ'']] ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ಇದು ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ರಾಮ್ಜಿ ರಾವ್ ಸ್ಪೀಕಿಂಗ್]]'' (1989) ನ ಹಿಂದಿ ಅಳವಡಿಕೆಯಾಗಿದೆ. [[ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸುನಿಲ್ ಶೆಟ್ಟಿ]], ತಬು, ಮತ್ತು [[ಪರೇಶ್ ರಾವಲ್]] ಅಭಿನಯದ ಈ ಚಿತ್ರವು ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್ ನಡುವಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಹಯೋಗದ ಆರಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿತು,&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-09-30 |title=Revisiting Akshay Kumar and Priyadarshan's iconic collaborations |url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/news/best-works-of-akshay-kumar-and-priyadarshan-1.9945245 |access-date=2025-03-30 |website=English.Mathrubhumi |language=en}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಪರೇಶ್ ರಾವಲ್ ಅವರ ನಂತರದ ಅನೇಕ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತರಾದರು.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Hera Pheri - Movie - Box Office India |url=https://www.boxofficeindia.com/movie.php?movieid=714&amp; |access-date=2025-03-30 |website=www.boxofficeindia.com}}&lt;/ref&gt;

''ಹೇರಾ ಫೇರಿ'' ನಂತರ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''[[ಯೇಹ್ ತೇರಾ ಘರ್ ಯೇಹ್ ಮೇರಾ ಘರ್]]'', ''[[ಹುಂಗಾಮಾ (2003 ಚಿತ್ರ)|ಹುಂಗಾಮಾ]]'', ''[[ಹುಲ್ಚುಲ್ (2004 ಚಿತ್ರ)|ಹುಲ್ಚುಲ್]]'', ''[[ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ (2005 ಚಿತ್ರ)|ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ]]'', ಮತ್ತು ''[[ಕ್ಯೋನ್ ಕಿ]]'' ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 2000 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು [[ತಬು]] ಮತ್ತು [[ಜ್ಯೋತಿಕಾ]] ಅಭಿನಯದ ದ್ವಿಭಾಷಾ (ಮಲಯಾಳಂ-ತಮಿಳು) ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ''[[ಸ್ನೇಗಿಥಿಯೇ|ರಾಕಿಲಿಪಟ್ಟು]]'' (ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ''[[ಸ್ನೇಗಿಥಿಯೇ]]'') ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. [[ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆ|ಮರಾಠಿ]] ಚಿತ್ರ ''[[ಬಿಂದಾಸ್ತ್]]'' ನ ಅಳವಡಿಕೆಯಾದ ಈ ಚಿತ್ರವು ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ-ಮಹಿಳಾ ತಾರಾಗಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ತಮಿಳು ಆವೃತ್ತಿಯು 2000 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು, ಮಲಯಾಳಂ ಆವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಡಬ್ ಮಾಡಿದ ಹಿಂದಿ ಆವೃತ್ತಿ (''ಫ್ರೆಂಡ್ಶಿಪ್'') 2007 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.imdb.com/title/tt0354922/releaseinfo|title=Snegithiye (2000)|publisher=IMDb|access-date=21 March 2011|archive-date=27 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221027002924/https://www.imdb.com/title/tt0354922/releaseinfo|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/28481.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20110613165307/http://www.indiaglitz.com/channels/malayalam/article/28481.html|url-status=dead|archive-date=13 June 2011|title=Howzzat? Priyan film releases and goes unnoticed!}}&lt;/ref&gt;

ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ [[ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ|ಇಂಗ್ಲಿಷ್-ಭಾಷೆಯ]] [[ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ|ಮಹಾಕಾವ್ಯ]] ಐತಿಹಾಸಿಕ ಚಿತ್ರ ''[[ದ ಲಾಸ್ಟ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ]]'', ಇದನ್ನು [[20ನೇ ಶತಮಾನ ಸ್ಟುಡಿಯೋಸ್|20ನೇ ಶತಮಾನ ಫಾಕ್ಸ್]] ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ [[ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಆಝಾದ್]] ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು, ಇದನ್ನು 2001 ರಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.rediff.com/entertai/2001/oct/05priy.htm|title=rediff.com, Movies:'I'm a greedy filmmaker':Priyadarshan|website=rediff.com|access-date=25 March 2020|archive-date=24 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210124062729/https://www.rediff.com/entertai/2001/oct/05priy.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Bachchan-Jr-to-star-in-international-project/articleshow/1367975380.cms|title=Bachchan Jr to star in international project|website=The Times of India|date=12 August 2001|access-date=25 March 2020|archive-date=13 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190313152700/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Bachchan-Jr-to-star-in-international-project/articleshow/1367975380.cms|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, [[ಕಮಲ್ ಹಾಸನ್]] ''[[ಅನ್ಬೇ ಶಿವಂ]]'' ರಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ಪೂರ್ವ-ನಿರ್ಮಾಣ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಆದರೆ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಂದಾಗಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ತೊರೆದರು, ಇದು [[ಸುಂದರ್ ಸಿ]] ಅವರು ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. 2001 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಹಾಸ್ಯ ಚಿತ್ರ ''[[ಕಕ್ಕಕುಯಿಲ್]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು, ಇದು 1980 ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕಗಳ ಯಶಸ್ವಿ ಜೋಡಿಯಾದ ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಮತ್ತು [[ಮುಕೇಶ್ (ನಟ)|ಮುಕೇಶ್]] ಅವರನ್ನು ಪುನಃ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿತು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಬಾಕ್ಸ್-ಆಫೀಸ್ ಹಿಟ್ ಆಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವರ ಮುಂದಿನ ಎರಡು ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರಗಳು, ''[[ಕಿಳಿಚುಂದನ್ ಮಂಪಝಂ]]'' (2003) ಮತ್ತು ''[[ವೆಟ್ಟಂ]]'' (2004), ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೊಂದಿದ್ದವು, ಇದು ಅವರ ಗಮನವನ್ನು ಬಾಲಿವುಡ್ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು. ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''[[ಚುಪ್ ಚುಪ್ ಕೆ]]'', ''[[ಭಗಮ್ ಭಗ್]]'', ''[[ಮಲಾಮಾಲ್ ವೀಕ್ಲಿ]]'', ''[[ಢೋಲ್ (ಚಿತ್ರ)|ಢೋಲ್]]'', ''[[ಭೂಲ್ ಭೂಲೈಯಾ]]'', ''[[ದೇ ದನಾ ದನ್]]'', ಮತ್ತು ''[[ಮೇರೆ ಬಾಪ್ ಪೆಹ್ಲೆ ಆಪ್]]'' ನಂತಹ ಚಿತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರದ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ''[[ಬಿಲ್ಲು ಬಾರ್ಬರ್|ಬಿಲ್ಲು]]'', ''[[ಬುಮ್ ಬುಮ್ ಬೋಲೆ]]'', ''[[ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ]]'', ''[[ಆಕ್ರೋಶ್ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಆಕ್ರೋಶ್]]'', ಮತ್ತು ''[[ಟೆಜ್]]'' ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲಿಲ್ಲ. ಅವರ 2013 ರ ಚಿತ್ರ ''[[ರಂಗ್ರೇಜ್]]'' ಸಹ ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು.

ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಕಾಂಚೀಪುರಂನ ನೇಕಾರರ ಬಗ್ಗೆ ''[[ಕಾಂಚಿವರಂ]]'' ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. [[ಪ್ರಕಾಶ್ ರಾಜ್]] ತಮ್ಮ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ 2008 ರಲ್ಲಿ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟ]] ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ''[[ಕಾಂಚಿವರಂ]]'' ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2009-09-07 |title='Kanchivaram' wins national award for best feature film |url=https://www.thehindu.com/features/cinema/lsquoKanchivaramrsquo-wins-national-award-for-best-feature-film/article16879932.ece |access-date=2025-03-30 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;

ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್, ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಅಭಿನಯದ ''[[ಅರಬೀಮ್ ಒಟ್ಟಕೋಂ ಪಿ. ಮಾಧವನ್ ನಾಯರಂ ಇನ್ ಒರು ಮರುಭೂಮಿಕ್ಕಾಧ]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವರ ನಂತರದ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ''[[ಗೀತಾಂಜಲಿ]]'' (2013) ಮತ್ತು ''[[ಆಮಯುಂ ಮುಯಲುಂ]]'' (2014) ಬಾಕ್ಸ್-ಆಫೀಸ್ ವಿಫಲಗಳಾಗಿದ್ದವು.

[[File:Jackky, Priya &amp; Priyadarshan promote ‘Rangrezz’.jpg|thumb|ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ 2013 ರಲ್ಲಿ ''[[ರಂಗ್ರೇಜ್]]'' ಅನ್ನು [[ಜಾಕ್ಕಿ ಭಾಗ್ನಾನಿ]] ಮತ್ತು [[ಪ್ರಿಯಾ ಆನಂದ್]] ಜೊತೆ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು]]

2015 ರ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]] ಜೊತೆ [[ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ಮಲಯಾಳಂ]]ನಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಅನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;{{cite web|last=Menon|first=Akhila|title=WHAT! Mohanlal Says No To Priyadarshan?|url=http://www.filmibeat.com/malayalam/news/2015/mohanlal-says-no-to-priyadarshan-204372.html|publisher=[[Filmibeat]]|access-date=16 March 2016|date=6 November 2015|archive-date=8 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160608082912/http://www.filmibeat.com/malayalam/news/2015/mohanlal-says-no-to-priyadarshan-204372.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Vikram|first=Raj|title=Mohanlal to play a blind man in Priyadarshan's 73 rd movie|url=http://www.metromatinee.com/news-articles/mohanlal-to-play-a-blind-man-in-priyadarshans-73-rd-movie-12922|publisher=Metromatinee.com|access-date=16 March 2016|date=6 November 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160328134032/http://www.metromatinee.com/news-articles/mohanlal-to-play-a-blind-man-in-priyadarshans-73-rd-movie-12922|archive-date=28 March 2016}}&lt;/ref&gt; ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ದೃಢೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ''[[ಒಪ್ಪಂ]]'' ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2015 ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. [[ರಷ್ಯಾ]]ದಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಂದಾಗಿ, ಮತ್ತೊಂದು ದೊಡ್ಡ-ಬಜೆಟ್ ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಚಿತ್ರವು ವಿಳಂಬವಾಯಿತು, ಇದು ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರಿಗೆ ''ಒಪ್ಪಂ'' ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;{{cite news|last=James|first=Anu|title=Mohanlal-Priyadarshan to join hands for small budget film before Russian project?|url=http://www.ibtimes.co.in/mohanlal-priyadarshan-join-hands-small-budget-film-before-russian-project-659587|access-date=16 March 2016|agency=[[International Business Times]]|date=15 December 2015|archive-date=31 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160331074002/http://www.ibtimes.co.in/mohanlal-priyadarshan-join-hands-small-budget-film-before-russian-project-659587|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರು [[ಗೋವಿಂದ್ ವಿಜಯನ್]] ಅವರ ಕಥೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದವು&lt;ref&gt;{{cite news|last=James|first=Anu|title='Oppam' critics review: Comeback movie of Mohanlal, Priyadarshan duo|url=http://www.ibtimes.co.in/oppam-critics-review-comeback-movie-mohanlal-priyadarshan-duo-693118|access-date=13 September 2016|work=[[International Business Times]]|date=9 September 2016|archive-date=5 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180105152735/http://www.ibtimes.co.in/oppam-critics-review-comeback-movie-mohanlal-priyadarshan-duo-693118|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಕ್ಬಸ್ಟರ್ ಆಗಿ, ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮುರಿಯಿತು&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/malayalam/news/2016/oppam-box-office-collection-6-records-broken-by-the-mohanlal-starrer-242754.html|title=Oppam Box Office Collection: 6 Records Broken by the Mohanlal Starrer!|date=28 September 2016|website=filmibeat.com|access-date=25 March 2020|archive-date=25 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200325043105/https://www.filmibeat.com/malayalam/news/2016/oppam-box-office-collection-6-records-broken-by-the-mohanlal-starrer-242754.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ 16 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ವರ್ಷದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.newsintrends.com/story/oppam-beats-jacobinte-swargarajyam-to-be-the-biggest-hit-of-2016--2213070.html |title=Oppam Beats Jacobinte Swargarajyam to be the Biggest Hit of 2016! |access-date=29 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161002064858/http://www.newsintrends.com/story/oppam-beats-jacobinte-swargarajyam-to-be-the-biggest-hit-of-2016--2213070.html |archive-date=2 October 2016 |url-status=usurped }}&lt;/ref&gt;

[[File:BLACK BOX in conversation with Director Priyadarshan, at the 46th International Film Festival of India (IFFI-2015), in Panaji, Goa on November 25, 2015.jpg|thumb|ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ 2015 ರಲ್ಲಿ [[46ನೇ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ಭಾರತ]]ದಲ್ಲಿ]]

=== 2018–ಪ್ರಸ್ತುತ ===
2018 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''[[ಮರಕ್ಕರ್: ಅರಬಿಕಡಲಿಂಟೆ ಸಿಂಹಂ]]'' ಚಿತ್ರದ ಪೂರ್ವ-ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಇದು 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸೆಟ್ ಮಾಡಲಾದ [[ಮಲಯಾಳಂ-ಭಾಷೆ|ಮಲಯಾಳಂ-ಭಾಷೆಯ]] ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾಲದ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಅಭಿನಯದ ಈ ಚಿತ್ರವು [[ಕುಂಜಾಲಿ ಮರಕ್ಕರ್|ಕುಂಜಾಲಿ ಮರಕ್ಕರ್ IV]] ರ ಯುದ್ಧ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ—ಇವರು [[ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡಿನ ಜಾಮೋರಿನ್]]ರ ನೌಕಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ಒಂದು ಶತಮಾನದವರೆಗೆ [[ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಭಾರತ|ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಆಕ್ರಮಣ]]ದಿಂದ [[ಕೋಳಿಕ್ಕೋಡ್]] ಅನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಕರಾವಳಿಯ ಮೊದಲ ನೌಕಾ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದರು. ಈ ಚಿತ್ರವು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2, 2021 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಇದು ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೂ, ಅದರ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರ್ಮಾಣ ವೆಚ್ಚದಿಂದಾಗಿ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಯಿತು.

''ಮರಕ್ಕರ್'' ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಮೊದಲು, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ 2003 ರ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರ ''[[ಹುಂಗಾಮಾ (2003 ಚಿತ್ರ)|ಹುಂಗಾಮಾ]]'' ಗೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಉತ್ತರಭಾಗವಾದ ''[[ಹುಂಗಾಮಾ 2]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 23 ಜುಲೈ 2021 ರಂದು [[ಡಿಸ್ನಿ+ ಹಾಟ್ಸ್ಟಾರ್]]ನಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಈ ಚಿತ್ರವು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಇದು ಸಡಿಲವಾಗಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ 1994 ರ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ಮಿನ್ನಾರಂ]]'' ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/shilpa-shetty-s-hungama-2-to-premiere-on-disney-hotstar-on-july-23-1821100-2021-06-30 |title=Shilpa Shetty's Hungama 2 to premiere on Disney+Hotstar on July 23 |date=30 June 2021 |access-date=4 May 2023 |archive-date=30 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210630133808/https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/shilpa-shetty-s-hungama-2-to-premiere-on-disney-hotstar-on-july-23-1821100-2021-06-30 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2023 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ [[ಶೇನ್ ನಿಗಮ್]] ಅಭಿನಯದ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ಕೊರೋನಾ ಪೇಪರ್ಸ್]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಈ ಚಿತ್ರವು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ''[[8 ತೊಟ್ಟಕ್ಕಲ್]]'' (ಅಕಿರಾ ಕುರೊಸಾವಾ ಅವರ 1949 ರ ''ಸ್ಟ್ರೇ ಡಾಗ್'' ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತ) ನ ಅಧಿಕೃತ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದ್ದು, ಏಪ್ರಿಲ್ 6, 2023 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://lensmenreviews.com/corona-papers-malayalam-movie-review-2023/ | title=Corona Papers Review &amp;#124; an Elaborate and Restructured Version of 8 Thottakkal with a Superb Sidhique | date=6 April 2023 | access-date=4 May 2023 | archive-date=12 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230412014009/https://lensmenreviews.com/corona-papers-malayalam-movie-review-2023/ | url-status=live }}&lt;/ref&gt;

ಅದೇ ವರ್ಷ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಉರ್ವಶಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರ ''[[ಅಪ್ಪಾಥ]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. 29 ಜುಲೈ 2023 ರಂದು [[ಜಿಯೋ ಸಿನಿಮಾ]]ದಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಈ ಚಿತ್ರವು ಉರ್ವಶಿಯ 700 ನೇ ಯೋಜನೆಯಾಗಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಶಾಂಘೈ ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2023-01-27 |title=Urvasi's 700th film 'Appatha' to be screened at the Shangai Cooperation Organisation Film Festival |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/urvasis-700th-film-appatha-to-be-screened-at-the-shangai-cooperation-organisation-film-festival/articleshow/97369393.cms?from=mdr |access-date=2023-07-31 |issn=0971-8257 |archive-date=31 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230731212032/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/urvasis-700th-film-appatha-to-be-screened-at-the-shangai-cooperation-organisation-film-festival/articleshow/97369393.cms?from=mdr |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2023-07-24 |title=Urvashi's 700th film 'Appatha' premieres directly on OTT from July 29 |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/urvashis-700th-film-appatha-premieres-directly-on-ott-from-july-29/articleshow/102078290.cms?from=mdr |access-date=2023-07-31 |issn=0971-8257 |archive-date=24 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230724144508/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/urvashis-700th-film-appatha-premieres-directly-on-ott-from-july-29/articleshow/102078290.cms?from=mdr |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-01-26 |title=Priyadarshan's 'Appatha' to open Shanghai Cooperation Organisation film festival |url=https://www.indiatoday.in/india/story/priyadarshan-tamil-film-appatha-open-shanghai-cooperation-organisation-festival-2326870-2023-01-26 |access-date=2025-03-30 |website=India Today |language=en}}&lt;/ref&gt;

2024 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''ಭೂತ್ ಬಂಗ್ಲಾ'' ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು, ಇದು ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್ ಅಭಿನಯದ ಹಾಸ್ಯ-ಭಯಾನಕ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, 14 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅವರ ಬಹುನಿರೀಕ್ಷಿತ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-12-10 |title=Akshay Kumar begins filming of Bhooth Bangla, to release in 2026 |url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/akshay-kumar-bhooth-bangla-shooting-priyadarshan-horror-comedy-poster-2647482-2024-12-10 |access-date=2025-03-30 |website=India Today |language=en}}&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 2025 ರಲ್ಲಿ, ''ಭೂತ್ ಬಂಗ್ಲಾ'', ''ಹೈವಾನ್'', ''[[ಹೇರಾ ಫೇರಿ 3]]'', ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಹಯೋಗಿ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]] ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಹೆಚ್ಚು ನಿರೀಕ್ಷಿತ 100 ನೇ ಚಿತ್ರ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ನಿವೃತ್ತರಾಗುವ ತಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಿಂದಿ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ''ಹೈವಾನ್'' ಅನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ''[[ಒಪ್ಪಂ]]'' ನ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದ್ದು, [[ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್]] ಮತ್ತು [[ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್]] ನಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]] ಅವರ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರವೂ ಇರುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-11-24 |title=Scoop: Saif Ali Khan, Priyadarshan Finalise Script For Film Inspired By Mohanlal's Oppam |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/scoop-saif-ali-khan-priyadarshan-finalise-script-for-film-inspired-by-mohanlals-oppam-article-115625355 |access-date=2025-03-30 |website=Times Now |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Naaz |first=Fareha |date=2025-08-23 |title=Akshay Kumar teams up with Saif Ali Khan after '18 years' to kickstart Priyadarshan film 'Haiwaan' shoot; watch video |url=https://www.livemint.com/entertainment/akshay-kumar-teams-up-with-saif-ali-khan-after-18-years-to-kickstart-priyadarshan-film-haiwaan-shoot-watch-video-11755932975632.html |access-date=2025-08-23 |website=mint |language=en}}&lt;/ref&gt; ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ''[[ಹೇರಾ ಫೇರಿ 3]]'' ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು. ನಿರ್ದೇಶಕರು ತಾವು &quot;ದಣಿದಿದ್ದೇನೆ&quot; ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಈ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಸಕ್ರಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲು ಆಶಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Priyadarshan To Retire After 100th Film, Confirms Mohanlal's Cameo In Akshay Kumar And Saif Ali Khan's Haiwaan |url=https://www.ndtv.com/entertainment/priyadarshan-to-retire-after-100th-film-confirms-mohanlals-cameo-in-akshay-kumar-and-saif-ali-khans-haiwaan-9150412 |website=NDTV |date=23 August 2025 |access-date=24 August 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Priyadarshan announces retirement after 100th film, says he's getting 'tired'; reveals Mohanlal will make a cameo in Saif Ali Khan and Akshay Kumar's Haiwaan|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/priyadarshan-announces-retirement-after-100th-film-says-hes-getting-tired-reveals-mohanlal-will-make-a-cameo-in-saif-ali-khan-and-akshay-kumars-haiwaan-10208372/ |website=Indian Express |date=24 August 2025 |access-date=24 August 2025}}&lt;/ref&gt;

==ಜಾಹೀರಾತುಗಳು==
ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ [[ಕೋಕಾ-ಕೋಲಾ]], [[ಅಮೇರಿಕನ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್]], [[ನೋಕಿಯಾ]], [[ಪಾರ್ಕರ್ ಪೆನ್ ಕಂಪನಿ|ಪಾರ್ಕರ್ ಪೆನ್ಸ್]], [[ಏಷ್ಯನ್ ಪೇಂಟ್ಸ್]], [[ಕಿನ್ಲೆ (ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್)|ಕಿನ್ಲೆ]], ಮತ್ತು [[ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿ|ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್]] ನಂತಹ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು [[ದೂರದರ್ಶನ ಜಾಹೀರಾತು]] ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/playlist?list=PL6762475556E91C03|title=Priyadarshan – Director's Reel|via=[[YouTube]]|access-date=10 March 2016|archive-date=25 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221225101931/https://www.youtube.com/playlist?list=PL6762475556E91C03|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ==
ಅವರು 13 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1990 ರಂದು ನಟಿ [[ಲಿಸ್ಸಿ (ನಟಿ)|ಲಿಸ್ಸಿ]] ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://newindianexpress.com/entertainment/interviews/article460867.ece|title=Lissy Priyadarshan, on her husband|work=[[The New Indian Express]]|access-date=12 February 2014|archive-date=7 August 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160807084145/http://www.newindianexpress.com/entertainment/interviews/article460867.ece|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ಅವರಿಗೆ ನಟಿ [[ಕಲ್ಯಾಣಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್|ಕಲ್ಯಾಣಿ]] ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Kalyani Priyadarshan on why Hello is the best film that has happened to her career |url=https://www.firstpost.com/entertainment/kalyani-priyadarshan-on-why-hello-is-the-best-film-that-has-happened-to-her-career-4291265.html/amp |work=Firstpost |access-date=12 January 2019 |archive-date=18 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718084133/https://www.firstpost.com/entertainment/kalyani-priyadarshan-on-why-hello-is-the-best-film-that-has-happened-to-her-career-4291265.html/amp |url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Unni |first1=K. Warrier |title=Never thought Sidharth had movies in mind: Priyadarshan on double National awards that came home. |url=https://www.onmanorama.com/entertainment/interviews/2021/03/29/priyadarshan-sidharth-nationa-award-for-marakkar.html |publisher=onmanorama.com |access-date=16 September 2021 |archive-date=28 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211128201928/https://www.onmanorama.com/entertainment/interviews/2021/03/29/priyadarshan-sidharth-nationa-award-for-marakkar.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt; 26 ವರ್ಷಗಳ ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನದ ನಂತರ 1 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2016 ರಂದು ದಂಪತಿಗಳು ವಿಚ್ಛೇದನೆ ಪಡೆದರು.&lt;ref&gt;{{cite news |last=Subramani |first=A. |title=Film director Priyadarshan – actor Lissy divorce formalities complete |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/Film-director-Priyadarshan-actor-Lissy-divorce-formalities-complete/articleshow/54361266.cms |access-date=10 January 2018 |work=The Times of India |date=16 September 2016 |archive-date=10 January 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180110234132/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/Film-director-Priyadarshan-actor-Lissy-divorce-formalities-complete/articleshow/54361266.cms |url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 2026 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರು 2016 ರಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನೆಯಾದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ದಶಕದ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಮಾಜಿ ಪತ್ನಿ ಲಿಸ್ಸಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ರಾಜಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು. ಅವರು ಮರುಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಅವರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Priyadarshan confirms reunion with ex-wife Lissy Says 'We are living the same life together' - Reports|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/priyadarshan-confirms-reunion-with-lissy-says-we-are-living-the-same-life-together-reports/articleshow/129690898.cms |work=The Times of India |date=2026-03-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title='ഞങ്ങൾ വിവാഹം ചെയ്തില്ല, കുടുംബം പോലെ കഴിയുന്നു'; ലിസിക്കൊപ്പം ഒന്നിച്ചെന്ന വാർത്തയിൽ പ്രിയദർശൻ |url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/priyadarshan-lissy-reunion-living-together-clarification-malayalam-cinema-tw96j8wo|work=Mathrubhumi News|date=2026-03-21}}&lt;/ref&gt;

== ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ ==
[[ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್]] ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ. ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಚಿತ್ರ ''[[ಕಾಲಪಾನಿ]]'' ಮತ್ತು ಅವರ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಕಾಲದ ನಾಟಕ ''[[ಕಾಂಚೀವರಂ]]'' ನಂತಹ ಕೆಲವು ಹಾಸ್ಯೇತರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಹಲವಾರು ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 98 ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ [[ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ಮಲಯಾಳಂ]] ಮತ್ತು [[ಹಿಂದಿ]] ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ, ಜೊತೆಗೆ [[ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ]] ಎಂಟು ಮತ್ತು [[ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ|ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ]] ಎರಡು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 1984 ರಲ್ಲಿ [[ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]]ದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರೂ, ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ 2001-2010 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ [[ಬಾಲಿವುಡ್|ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ]]ದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. 2013 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ''[[ರಂಗ್ರೇಜ್]]'' ಸ್ವಲ್ಪ ಅವಧಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು; ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡುವತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-11-04/news-interviews/34907733_1_priyadarshan-malayalam-film-priyan |work=The Times Of India |title='Kamaal Dhamaal...' was a mistake: Priyadarshan – The Times of India |access-date=7 September 2014 |archive-date=12 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131212083659/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-11-04/news-interviews/34907733_1_priyadarshan-malayalam-film-priyan |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

[[File:Priyadarshan at a press conference for ‘Kamaal Dhamaal Malamaal’.jpg|thumb|ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ 2012 ರಲ್ಲಿ]]

ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷನ್ ಮತ್ತು ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ತಮ್ಮ ಕೈಯನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]] ಜೊತೆಗಿನ ಸಹಯೋಗವು 1980 ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು, ''[[ಪೂಚಕ್ಕೊರು ಮೂಕ್ಕುತಿ]]'', ''[[ಮಳ ಪೆಯ್ಯುನ್ನು ಮದ್ದಳಂ ಕೊಟ್ಟುನ್ನು]]'', ''[[ತಳವಟ್ಟಂ]]'', ''[[ವೆಳ್ಳನಾಕಳುಡೆ ನಾಡು]]'', ''[[ಚಿತ್ರಂ]]'', ''[[ವಂದನಂ]]'', ''[[ಕಿಳುಕ್ಕಂ]]'', ''[[ಅಭಿಮನ್ಯು (1991 ಚಿತ್ರ)|ಅಭಿಮನ್ಯು]]'', ''[[ಮಿಥುನಂ (1993 ಚಿತ್ರ)|ಮಿಥುನಂ]]'', ''[[ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತ್]]'', ಮತ್ತು ''[[ಕಾಲ ಪಾನಿ (1996 ಚಿತ್ರ)|ಕಾಲ ಪಾನಿ]]'' ನಂತಹ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ. ಅವರು ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಟರಲ್ಲಿ [[ಮೋಹನ್ಲಾಲ್]], [[ಕುತ್ತಿರಾವತ್ತಂ ಪಪ್ಪು]], [[ಜಗತಿ ಶ್ರೀಕುಮಾರ್]], [[ನೆಡುಮುಡಿ ವೇಣು]], [[ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್]], [[ಸುಕುಮಾರಿ]], [[ಮುಕೇಶ್ (ನಟ)|ಮುಕೇಶ್]] ಮತ್ತು [[ಮಮ್ಮುಕೋಯ]], [[ಪ್ರಕಾಶ್ ರಾಜ್]] ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. 1986 ರ ಚಿತ್ರ ''[[ನಿನ್ನಿಷ್ಟಂ ಎನ್ನಿಷ್ಟಂ]]'' ರ ಕಥೆಗಾರರಾಗಿಯೂ ಅವರು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ತಮ್ಮ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮಂತ [[ಬಣ್ಣ ಗ್ರೇಡಿಂಗ್]], [[ಸ್ಟೀರಿಯೋ|ಸ್ಪಷ್ಟ ಧ್ವನಿ]] ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಡಬ್ಬಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ನಿರ್ದೇಶಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. [[ಬಾಲಿವುಡ್]] ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಂದ, ಕೆಲವು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕೃತಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತರರ ಕೃತಿಗಳಿಂದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ''[[ಹೇರಾ ಫೇರಿ (2000 ಚಿತ್ರ)|ಹೇರಾ ಫೇರಿ]]'', ''[[ಹುಂಗಾಮಾ (2003 ಚಿತ್ರ)|ಹುಂಗಾಮಾ]]'', ''[[ಹುಲ್ಚುಲ್ (2004 ಚಿತ್ರ)|ಹುಲ್ಚುಲ್]]'', ''[[ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ (2005 ಚಿತ್ರ)|ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ]]'', ''[[ಭಗಮ್ ಭಗ್]]'', ''[[ಚುಪ್ ಚುಪ್ ಕೆ]]'', ''[[ಢೋಲ್ (2007 ಚಿತ್ರ)|ಢೋಲ್]]'', ''[[ಭೂಲ್ ಭೂಲೈಯಾ]]'', ''[[ದೇ ದನಾ ದನ್]]'', ''[[ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ]]'' ಮತ್ತು ''[[ಭೂತ್ ಬಂಗ್ಲಾ]]'' ಸೇರಿವೆ. ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಟರಲ್ಲಿ [[ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್]], [[ಸುನಿಲ್ ಶೆಟ್ಟಿ]], [[ಅಕ್ಷಯ್ ಖನ್ನಾ]], [[ಪರೇಶ್ ರಾವಲ್]], [[ಓಂ ಪುರಿ]], [[ಕರೀನಾ ಕಪೂರ್]], ಮತ್ತು [[ರಾಜಪಾಲ್ ಯಾದವ್]] ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; | ವರ್ಷ
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; | ಶೀರ್ಷಿಕೆ
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; | ಭಾಷೆ
! colspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; | ಕೀರ್ತಿ ಪಡೆದವರು
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; | ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot;| {{ref heading}}
|-
! scope=&quot;col&quot; | ನಿರ್ದೇಶಕ
! scope=&quot;col&quot; | ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 1982
| ''[[ಸಿಂಧೂರ ಸಂಧ್ಯಕ್ಕು ಮೌನಂ]]''
| rowspan=&quot;23&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| [[ಐ.ವಿ. ಶಶಿ]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| ''[[ಕುಯಿಲಿನೆಥೇಡಿ]]''
| [[ಎಂ. ಮಣಿ]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| ''[[ಭೂಕಂಬಂ]]''
| [[ಜೋಷಿ]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| ''[[ನಾಥಿ ಮುಥಲ್ ನಾಥಿ ವರೆ]]''
| [[ವಿಜಯಾನಂದ್]]
| {{Yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://scroll.in/reel/828031/amitabh-bachchan-starrer-deewar-was-remade-in-telugu-tamil-malayalam-and-cantonese |title=Amitabh Bachchan starrer 'Deewar' was remade in Telugu, Tamil, Malayalam – and Cantonese |date=30 January 2017 }}&lt;/ref&gt;
|-
| ''ಮುತ್ತೋಡು ಮುತ್ತು''
| [[ಎಂ. ಮಣಿ]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |1983
| ''[[ಎಂಗನೆ ನೀ ಮರಕ್ಕುಂ]]''
| [[ಎಂ. ಮಣಿ]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| ''[[ಎಂತೆ ಕಳಿತೋಳನ್]]''
| [[ಎಂ. ಮಣಿ]]
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 1984
| ''[[ವನಿತಾ ಪೊಲೀಸ್]]''
| [[ಅಲ್ಲೆಪ್ಪೇ ಅಶ್ರಫ್]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| ''[[ಪೂಚಕ್ಕೊರು ಮೂಕ್ಕುತಿ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/photo-features/malayalam-films-remade-in-hindi/photostory/48267558.cms |title=Malayalam films remade in Hindi |newspaper=The Times of India}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಒದರುತಮ್ಮವ ಆಳರಿಯಂ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | 1985
| ''[[ಒನ್ನನಂ ಕುನ್ನಿಲ್ ಒರಡಿ ಕುನ್ನಿಲ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಪರಯಾನುಂವಯ್ಯ ಪರಯಾತಿರಿಕ್ಕಾನುಂವಯ್ಯ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಪುನ್ನಾರಂ ಚೊಲ್ಲಿ ಚೊಲ್ಲಿ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್ (1985 ಚಿತ್ರ)|ಬೋಯಿಂಗ್ ಬೋಯಿಂಗ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;Thanda masala&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.dnaindia.com/entertainment/report-thanda-masala-5891 |title=Thanda masala? |date=16 October 2005}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಅರಾಂ + ಅರಾಂ = ಕಿನ್ನಾರಂ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;thenewsminute.com&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.thenewsminute.com/article/never-dull-moment-three-decades-cinema-priyadharshan-55137 |title=Never a dull moment: Three decades of cinema with Priyadharshan |date=2 January 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಚೆಕ್ಕೆರನೊರು ಚಿಲ್ಲ]]''
| [[ಶಿಬಿ ಮಲಯಿಲ್]]
| {{Yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;7&quot; | 1986
| ''[[ಧೀಮ್ ಥರಿಕಿಡ ಥೋಮ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;thenewsminute.com&quot;/&gt;
|-
| ''[[ನಿನ್ನಿಷ್ಟಂ ಎನ್ನಿಷ್ಟಂ]]''
| [[ಅಲ್ಲೆಪ್ಪೇ ಅಶ್ರಫ್]]
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಮಳ ಪೆಯ್ಯುನ್ನು ಮದ್ದಳಂ ಕೊಟ್ಟುನ್ನು]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಹೆಲ್ಲೋ ಮೈ ಡಿಯರ್ ರಾಂಗ್ ನಂಬರ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಅಯಲ್ವಾಸಿ ಒರು ದರಿದ್ರವಾಸಿ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ರಕ್ಕುಯಿಲಿನ್ ರಾಗಸದಸ್ಸಿಲ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ತಳವಟ್ಟಂ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://m.rediff.com/movies/2005/sep/20kyon.htm |title=Kyon Ki: Dull music}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 1987
| ''ಚಿನ್ನಮಣಿಕ್ಕುಯಿಲೆ''
| ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{No}}
| ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿಲ್ಲ
|
|-
| ''[[ಚೆಪ್ಪು]]''
| rowspan=&quot;10&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 1988
| ''[[ಒರು ಮುತ್ತಾಶಿ ಕಥ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ವೆಳ್ಳನಾಕಳುಡೆ ನಾಡು]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಮುಕುಂದೇಟ್ಟ ಸುಮಿತ್ರ ವಿಳಿಕ್ಕುನ್ನು]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಆರ್ಯನ್ (1988 ಚಿತ್ರ)|ಆರ್ಯನ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಚಿತ್ರಂ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 1989
| ''[[ವಂದನಂ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;Did you&quot;&gt;{{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/movies/did-you-know/did-you-know-mohanlals-1989-malayalam-hit-vandanam-was-extensively-shot-in-bengaluru/articleshow/82826287.cms |title=Did you know? Mohanlal's 1989 Malayalam hit 'Vandanam' was extensively shot in Bengaluru &amp;#124; Kannada Movie News |website=Times of India|date=21 May 2021 |access-date=20 November 2021}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''ಧನುಷ್ಕೋಡಿ''
| {{yes}}
| {{No}}
| ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿಲ್ಲ
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-01-30 |title=Priyadarshan – the man at 66, and the director at 39 |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/priyadarshan-the-man-66-and-the-director-39-8411624/ |access-date=2023-11-06 |website=The Indian Express |language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| 1990
| ''[[ಕದಥನಾಡನ್ ಅಂಬಾಡಿ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| 1990
| ''[[ಅಕ್ಕರೆ ಅಕ್ಕರೆ ಅಕ್ಕರೆ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 1991
| ''[[ನಿರ್ಣಯಂ (1991 ಚಿತ್ರ)|ನಿರ್ಣಯಂ]]''
| ತೆಲುಗು
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಗೋಪುರ ವಸಲಿಲೆ]]''
| ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Itamp39s-raining-remakes-in-Bollywood-in-2012/articleshow/11255854.cms |title=It's raining remakes in Bollywood in 2012 |website=[[The Times of India]] |last1=Malani |first1=Gaurav}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಕಿಳುಕ್ಕಂ]]''
| rowspan=&quot;3&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/photo-features/mollywood-movies-that-ran-for-more-than-300-days/photostory/49802155.cms |title=Mollywood movies that ran for more than 300 days |website=[[The Times of India]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಅಭಿಮನ್ಯು (1991 ಚಿತ್ರ)|ಅಭಿಮನ್ಯು]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 1992
| ''[[ಅದ್ವೈತಂ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಮುಸ್ಕುರಾಹಾಟ್ (1992 ಚಿತ್ರ)|ಮುಸ್ಕುರಾಹಾಟ್]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;The Times of India&quot;&gt;{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/regional/malayalam/news-and-interviews/Mollywood-directors-forays-into-Bollywood/articleshow/26213376.cms |title=Mollywood directors forays into Bollywood |website=[[The Times of India]] |last1=Soman |first1=Deepa}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 1993
| ''[[ಮಿಥುನಂ (1993 ಚಿತ್ರ)|ಮಿಧುನಂ]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಗಾರ್ಡಿಶ್]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;The Times of India&quot;/&gt;
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 1994
| ''[[ದ ಸಿಟಿ (1994 ಚಿತ್ರ)|ದ ಸಿಟಿ]]''
| rowspan=&quot;2&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| [[ಐ.ವಿ. ಶಶಿ]]
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಕಿನ್ನರಿಪುಳಯೋರಂ]]''
| ಹರಿದಾಸ್
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಗಂದೀವಂ]]''
| ತೆಲುಗು
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತ್]]''
| rowspan=&quot;3&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಮಿನ್ನಾರಂ]] ''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| 1996
| ''[[ಕಾಲ ಪಾನಿ (1996 ಚಿತ್ರ)|ಕಾಲ ಪಾನಿ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 1997
| ''[[ವಿರಾಸತ್ (1997 ಚಿತ್ರ)|ವಿರಾಸತ್]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;The Times of India&quot;/&gt;
|-
| ''[[ಚಂದ್ರಲೇಖ (1997 ಚಿತ್ರ)|ಚಂದ್ರಲೇಖ]]''
| rowspan=&quot;2&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.thenewsminute.com/article/20-years-priyadharshans-chandralekha-textbook-how-adapt-film-68029 |title=20 years since Priyadharshan's 'Chandralekha': A textbook on how to adapt a film |date=7 September 2017}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಒರು ಯಾತ್ರಮೊಳಿ]]''
| [[ಪ್ರತಾಪ್ ಪೋತನ್]]
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 1998
| ''[[ಸಾತ್ ರಂಗ್ ಕೆ ಸಪ್ನೆ]]''
| rowspan=&quot;3&quot; | ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;dnaindia&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.dnaindia.com/entertainment/photo-gallery-happy-birthday-mohanlal-bollywood-films-remakes-of-malayalam-flicks-starring-the-complete-actor-bhool-bhulaiyaa-manichitratazhu-drishyam-garam-masala-boeing-boeing-gardish-kireedam-hungama-poochakkoru-mookkuthi-khatta-meetha |website=dnaindia.com |title=Happy Birthday Mohanlal: Bollywood films you probably didn't know were remakes of Malayalam flicks starring him |date=May 21, 2021 |access-date=20 November 2021 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210613014802/https://www.dnaindia.com/entertainment/photo-gallery-happy-birthday-mohanlal-bollywood-films-remakes-of-malayalam-flicks-starring-the-complete-actor-bhool-bhulaiyaa-manichitratazhu-drishyam-garam-masala-boeing-boeing-gardish-kireedam-hungama-poochakkoru-mookkuthi-khatta-meetha |archive-date=2021-06-13}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಕಭಿ ನಾ ಕಭಿ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| ''[[ದೋಲಿ ಸಜಾ ಕೆ ರಖ್ನಾ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|
|-
| 1999
| ''[[ಮೇಘಂ]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2000
| ''[[ಹೇರಾ ಫೇರಿ (2000 ಚಿತ್ರ)|ಹೇರಾ ಫೇರಿ]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://archive.tehelka.com/story_main38.asp?filename=hub220308comedies_get.asp | archive-url=https://web.archive.org/web/20160304083227/http://archive.tehelka.com/story_main38.asp?filename=hub220308comedies_get.asp | url-status=dead | archive-date=4 March 2016 |title=Tehelka – India's Independent Weekly News Magazine}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[ಸ್ನೇಗಿಥಿಯೇ]]''
|ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2001
| ''[[ಕಕ್ಕಕುಯಿಲ್]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
| ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕೂಡ
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;filmcompanion.in&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.filmcompanion.in/features/malayalam-features/amazon-prime-video-disney-hotstar-youtube-streaming-platforms-from-mammootty-oru-vadakkan-veeragatha-to-mohanlal-kaka-kuyil-eight-malayalam-films-restored |title=From Mammootty's Oru Vadakkan Veeragatha to Mohanlal's Kaka Kuyil: Eight Malayalam Films Restored and Streaming |date=21 November 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಯೇಹ್ ತೇರಾ ಘರ್ ಯೇಹ್ ಮೇರಾ ಘರ್]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref name=&quot;dnaindia&quot;/&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2003
| ''[[ಲೇಸ ಲೇಸ]]''
| ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.rediff.com/movies/2003/jun/07south.htm |title=Priyadarshan's films banned |first=Jim |last=Josekutty |website=Rediff}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಕಿಳಿಚುಂದನ್ ಮಂಪಝಂ]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಹುಂಗಾಮಾ (2003 ಚಿತ್ರ)|ಹುಂಗಾಮಾ]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;dnaindia&quot;/&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2004
| ''[[ವಾಂಟೆಡ್ (2004 ಚಿತ್ರ)|ವಾಂಟೆಡ್]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| ಮುರಳಿ ನಾಗವಲ್ಲಿ
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಹುಲ್ಚುಲ್ (2004 ಚಿತ್ರ)|ಹುಲ್ಚುಲ್]]''
| ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;The Times of India&quot;/&gt;
|-
| ''[[ವೆಟ್ಟಂ]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;filmcompanion.in&quot;/&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2005
| ''[[ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ (2005 ಚಿತ್ರ)|ಗರಮ್ ಮಸಾಲಾ]]''
| rowspan=&quot;5&quot; | ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;Thanda masala&quot;/&gt;
|-
| ''[[ಕ್ಯೋನ್ ಕಿ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.deccanherald.com/india/karnataka/bengaluru/indian-movie-remakes-that-just-didn-t-work-762327.html |title=Indian movie remakes that just didn't work |date=18 September 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2006
| ''[[ಭಗಮ್ ಭಗ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.sify.com/movies/akshay-kumar--priyadarshan-the-unlikely-hitmakers-imagegallery-2-bollywood-khvpcuabihgsi.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002180942/http://www.sify.com/movies/akshay-kumar--priyadarshan-the-unlikely-hitmakers-imagegallery-2-bollywood-khvpcuabihgsi.html|url-status=dead|archive-date=2 October 2018 |title=Akshay Kumar &amp; Priyadarshan: The unlikely hitmakers 2 |website=[[Sify]]}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಮಲಾಮಾಲ್ ವೀಕ್ಲಿ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;nowrunning.com&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.nowrunning.com/movie/15904/malayalam/aamayum-muyalum/4932/review/ |title=Aamayum Muyalum Review &amp;#124; Aamayum Muyalum Malayalam Movie Review by Veeyen |date=21 December 2014}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಚುಪ್ ಚುಪ್ ಕೆ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://m.rediff.com/movies/2006/may/16priyan.htm |title='I never come up with an idea'}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2007
| ''[[ರಾಕಿಲಿಪಟ್ಟು]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| ''[[ಢೋಲ್ (ಚಿತ್ರ)|ಢೋಲ್]]''
| rowspan=&quot;3&quot; | ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/priyans-remake-darshan/articleshow/2036196.cms |title=Priyan's remake Darshan |newspaper=The Economic Times}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಭೂಲ್ ಭೂಲೈಯಾ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref name=&quot;The Times of India&quot;/&gt;
|-
|rowspan=2| 2008
| ''[[ಮೇರೆ ಬಾಪ್ ಪೆಹ್ಲೆ ಆಪ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://m.rediff.com/movies/2008/jun/13mbpa.htm |title=Review: Mere Baap Pehle AAP}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಕಾಂಚಿವರಂ]]''
|  ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2009
| ''[[ಬಿಲ್ಲು]]''
| rowspan=&quot;5&quot; | ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref name=&quot;Malayalam&quot;&gt;{{cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/photo-features/malayalam-films-remade-in-hindi/photostory/48267558.cms |newspaper=The Times of India |title=Malayalam films remade in Hindi|access-date=20 November 2021}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ದೇ ದನಾ ದನ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.firstpost.com/entertainment/will-akshay-kumar-and-priyadarshan-recreate-hera-pheri-magic-with-their-next-film-3020156.html |title=Will Akshay Kumar and Priyadarshan recreate Hera Pheri magic with their next film? |work=Firstpost |date=26 September 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2010
| ''[[ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಖಟ್ಟಾ ಮೀಠಾ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref name=&quot;archive&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.indiglamour.com/s3cms/article/Telugu/Trisha-to-Enter-Bollywood-Soon201005 |title=Article-Telugu-Trisha to Enter Bollywood Soon|archive-url=https://web.archive.org/web/20110713025810/http://www.indiglamour.com/s3cms/article/Telugu/Trisha-to-Enter-Bollywood-Soon201005|access-date=20 November 2021|archive-date=2011-07-13}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಬುಮ್ ಬುಮ್ ಬೋಲೆ]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://www.thehindu.com/features/cinema/They-cant-step-into-Majidis-shoes/article11637591.ece/ |title=They can't step into Majidi's shoes |newspaper=The Hindu |date=20 May 2010 |last1=Kamath |first1=Sudhish}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಆಕ್ರೋಶ್ (2010 ಚಿತ್ರ)|ಆಕ್ರೋಶ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.livemint.com/Leisure/fUDK8FLdl1wkXEZdQED1xL/Aakrosh--The-burning-of-Jhanjhad.html |title=Aakrosh &amp;#124; the burning of Jhanjhad |date=15 October 2010}}&lt;/ref&gt;
|-
|2011
| ''[[ಒರು ಮರುಭೂಮಿಕ್ಕಾಧ]]''
| ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2012
| ''[[ಟೆಜ್]]''
| rowspan=&quot;3&quot; | ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/movie-reviews/anupama-chopra-s-review-tezz/story-kZn3Bj3DisdZXItk5rJjhI.html |title=Anupama Chopra's review: Tezz |date=28 April 2012 |website=Hindustantimes.com|access-date=19 July 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಕಮಾಲ್ ಧಮಾಲ್ ಮಲಮಾಲ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2013
| ''[[ರಂಗ್ರೇಜ್]]''
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref name=&quot;archive2&quot;&gt;{{cite web |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-06/news-interviews/36949146_1_policegiri-saamy-southern-remakes |title=Upcoming southern remakes in Bollywood|work=The Times Of India |archive-url=https://web.archive.org/web/20130404124727/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-06/news-interviews/36949146_1_policegiri-saamy-southern-remakes|access-date=20 November 2021|archive-date=2013-04-04}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಗೀತಾಂಜಲಿ]]''
| rowspan=3|ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |
|-
| 2014
|''[[ಆಮಯುಂ ಮುಯಲುಂ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |
|-
| 2016
| ''[[ಒಪ್ಪಂ]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2018
| ''[[ನಿಮಿರ್]]''
| rowspan=&quot;2&quot; | ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref name=&quot;https&quot;&gt;{{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/mahestinte-prathikaram-tamil-remake-nimirs-trailer-gets-a-mixed-reaction/articleshow/62427526.cms |title='Mahestinte Prathikaram' Tamil remake 'Nimir's' trailer gets a mixed reaction &amp;#124; Malayalam Movie News |website=Times of India|date=9 January 2018 |access-date=20 November 2021}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[ಸಮ್ ಟೈಮ್ಸ್ (ಚಿತ್ರ)|ಸಮ್ ಟೈಮ್ಸ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot;  |&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/sila-samayangel-priyadarshan-oppam-mohanlal-prakasha-raj-golden-globe-341958-2016-09-19 |title=Sila Samayangalil: Priyadarshan's film enters final round for Golden Globe Award |website=India Today|date=19 September 2016 |access-date=19 July 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2021
|''[[ಹುಂಗಾಮಾ 2]]''
|ಹಿಂದಿ
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |
|-
|''[[ಮರಕ್ಕರ್: ಲಯನ್ ಆಫ್ ದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸೀ]]''
| rowspan=&quot;2&quot; | ಮಲಯಾಳಂ
| {{yes}}
| {{yes}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/malayalam/marakkar-arabikadalinte-simham-mohanlal-priyadarshan-5155348/ |title=Marakkar: Arabikadalinte Simham: Mohanlal's next film with Priyadarshan announced |date=2018-04-28}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2023
|''[[ಕೊರೋನಾ ಪೇಪರ್ಸ್]]''
| {{yes}}
| {{yes}}
| ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕೂಡ
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movie-reviews/corona-papers/movie-review/99340304.cms |title=Corona Papers Movie Review : An uninspired copy |newspaper=The Times of India}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[ಅಪ್ಪಾಥ]]''
| ತಮಿಳು
| {{yes}}
| {{No}}
|
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2023-07-24 |title=Urvashi's 700th film 'Appatha' premieres directly on OTT from July 29 |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/urvashis-700th-film-appatha-premieres-directly-on-ott-from-july-29/articleshow/102078290.cms |access-date=2023-07-31 |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2026
|''[[ಭೂತ್ ಬಂಗ್ಲಾ]]''
| rowspan=&quot;2&quot; |ಹಿಂದಿ
|{{Yes}}
|{{Yes}}
| ರೋಹನ್ ಶಂಕರ್, ಅಬಿಲಾಷ್ ನಾಯರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಹ-ಬರೆದ ಚಿತ್ರಕಥೆ
|style=&quot;text-align:center;&quot; |&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2025-01-30 |title=Here's how director Priyadarshan's birthday was celebrated on 'Bhoot Bangla' set |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/heres-how-director-priyadarshans-birthday-was-celebrated-on-bhoot-bangla-set/articleshow/117730625.cms |access-date=2025-01-30 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}&lt;/ref&gt;
|-
|{{Pending film|ಹೈವಾನ್}}
|{{yes}}
|{{yes}}
|ನಂತರದ-ನಿರ್ಮಾಣ
|
|-
|TBA
|{{Pending film|ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಮೋಹನ್ಲಾಲ್ ಚಿತ್ರ}}
|ಮಲಯಾಳಂ
|{{yes}}
|{{Yes}}
|ಚಿತ್ರೀಕರಣ
|
|}

===ಇತರೆ ಕೀರ್ತಿಗಳು===

{| class=&quot;wikitable&quot;
!ವರ್ಷ
!ಶೀರ್ಷಿಕೆ
! ಭಾಷೆ
!ಪಾತ್ರ
|-
| 1978
| ''[[ಥಿರಾನೋಟ್ಟಂ]]''
| rowspan=4|ಮಲಯಾಳಂ
|rowspan=2| ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕ&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.deccanchronicle.com/mollywood/120116/vr-gopalakrishnan-was-more-than-a-colleague-priyan.html |title=VR Gopalakrishnan was more than a colleague: Priyan |date=13 January 2016 |website=Deccanchonicle.com|access-date=19 July 2018}}&lt;/ref&gt;
|-
| 1981
| ''[[ಥೇನುಂ ವಯಂಬುಂ]]''
|-
| 1982
|  ''[[ಪದಯೋತ್ತಂ (1982 ಚಿತ್ರ)|ಪದಯೋತ್ತಂ]]''
| ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ
|-
| 1993
| ''[[ಮಣಿಚಿತ್ರಾತഴു]]''
| ಎರಡನೇ ಘಟಕ ನಿರ್ದೇಶಕ
|-
| 2008
| ''[[ಪೊಯ್ ಸೊಲ್ಲಾ ಪೊರೋಮ್]]''
| ತಮಿಳು
| ನಿರ್ಮಾಪಕ
|}

===ಅಭಿನಯದ ಕೀರ್ತಿಗಳು===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!ವರ್ಷ
!ಶೀರ್ಷಿಕೆ
! ಭಾಷೆ
!ಪಾತ್ರ
!ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
|-
| 1983
| ''[[ಹೆಲ್ಲೋ ಮದ್ರಾಸ್ ಗರ್ಲ್]]''
| rowspan=3|ಮಲಯಾಳಂ
| ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ
| ದೃಢೀಕರಿಸದ
|-
| 1986
| ''[[ಟಿ. ಪಿ. ಬಾಲಗೋಪಾಲನ್ ಎಂ.ಎ.]]''
| ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ
|rowspan=2| ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ
|-
| 1990
| ''[[ನಂ. 20 ಮದ್ರಾಸ್ ಮೇಲ್]]''
| ಸ್ವತಃ
|}

==ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು==
ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ವಿವಿಧ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಘಟನೆಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ '''[[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು|ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]'''ಯನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅವರ ಅಸಾಧಾರಣ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

=== ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ===
* '''2007''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಕಾಂಚಿವರಂ'' (ಗೋಲ್ಡನ್ ಲೋಟಸ್)
* '''2007''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರ (ನಿರ್ಮಾಪಕ) – ''ಕಾಂಚಿವರಂ'' (ಗೋಲ್ಡನ್ ಲೋಟಸ್)
* '''2019''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ – ''ಮರಕ್ಕರ್: ಲಯನ್ ಆಫ್ ದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸೀ'' (ಗೋಲ್ಡನ್ ಲೋಟಸ್)&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite news |author=The Hindu Net Desk |date=2021-03-22 |title=67th National Film Awards: Complete list of winners |url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/67th-national-film-awards-complete-list-updating/article34131921.ece |access-date=2025-03-30 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;
* '''2019''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಮರಕ್ಕರ್: ಲಯನ್ ಆಫ್ ದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸೀ'' (ಗೋಲ್ಡನ್ ಲೋಟಸ್)&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
* '''1996''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶನ – ''ಕಾಲಪಾನಿ'' (ಸಬು ಸಿರಿಲ್)
* '''1996''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ – ''ಕಾಲಪಾನಿ'' (ಸಂತೋಷ್ ಶಿವನ್)

=== ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ===
* '''2012''': '''[[ಪದ್ಮಶ್ರೀ]]''' (ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ)&lt;ref&gt;{{Cite web | archive-url=https://web.archive.org/web/20151015193758/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf | title=Padma Awards Directory (1954-2013) - Year-Wise List | url=http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf | archive-date=2015-10-15}}&lt;/ref&gt;

=== ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ===
* '''1994''': ಜನಪ್ರಿಯ ಆಕರ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಥೆನ್ಮಾವಿನ್ ಕೊಂಬತು''
* '''1995''': ಎರಡನೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಕಾಲಪಾನಿ''

=== ಕೇರಳ ಚಲನಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರ ಸಂಘ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ===
* '''1991''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಕಿಳುಕ್ಕಂ''&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Critics |first=kerala Film |title=FILM CRITICS AWARDS COMPLETE LIST FROM 1977 TILL 2012 ഫിലിം ക്രിട്ടിക്‌സ് അവാര്‍ഡ് 1977 മുതല്‍ 2012 വരെ സമ്പൂര്‍ണ പട്ടിക |url=https://www.keralafilmcritics.com/2020/10/film-critics-awards-complete-list-from.html |access-date=2025-03-30 |language=en-GB}}&lt;/ref&gt;
* '''2016''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ – ''ಒಪ್ಪಂ''&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite news |author=Staff Reporter |date=2017-03-06 |title=Film critics awards announced |url=https://www.thehindu.com/news/cities/Thiruvananthapuram/film-critics-awards-announced/article17419650.ece/ |access-date=2025-03-30 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt;
* '''2016''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ – ''ಒಪ್ಪಂ''&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

=== ಫಿಲ್ಮ್ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ===
* '''1997''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ (ವಿಮರ್ಶಕರು) – ''[[ವಿರಾಸತ್ (1997 ಚಿತ್ರ)|ವಿರಾಸತ್]]''
* '''2009''': ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕ (ತಮಿಳು) – ''[[ಕಾಂಚಿವರಂ]]''

=== ವಿಶೇಷ ಮನ್ನಣೆಗಳು ===
* 2008 – ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅಸಾಧಾರಣ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ [[ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು#ವಿಶೇಷ ಗೌರವ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ|ವಿಶೇಷ ಗೌರವ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]]
* 2008 – ಚೆನ್ನೈ ಮತ್ತು ಜೈಪುರ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – 'ಸಿಲ ಸಮಯಂಗಳಿಲ್', ಏಡ್ಸ್ ಜಾಗೃತಿಯ ಕಲಾ ಚಲನಚಿತ್ರ.
* 2010 – ಜೈಹಿಂದ್ ರಜತ ಮುದ್ರಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* 2016 – ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿರ್ದೇಶಕಕ್ಕಾಗಿ ಏಷ್ಯಾವಿಷನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ''[[ಒಪ್ಪಂ]]''
* 2019 – [[ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರ|ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರದ]] ''[[ಕಿಶೋರ್ ಕುಮಾರ್]]'' ಪ್ರಶಸ್ತಿ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 October 2019 |title=Director Priyadarshan gets MP government's Kishore Kumar award |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/director-priyadarshan-gets-mp-government-kishore-kumar-award-6068350/ |website=[[The Indian Express]] |publication-place=[[Khandwa]] |access-date=22 March 2021 |archive-date=22 October 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191022055051/https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/director-priyadarshan-gets-mp-government-kishore-kumar-award-6068350/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
* 2022 – [[ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಅಂಡ್ ಸೈನ್ಸ್]] ಇವರಿಂದ [[ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್]] ([[ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಫ್ ಲೆಟರ್ಸ್|D.Litt]]).&lt;ref name=&quot;dr&quot;&gt;{{Cite web |date=7 March 2022 |title=Priyadarshan felicitated with an honorary doctorate by Hindustan Institute of Technology &amp; Science |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/priyadarshan-felicitated-with-an-honorary-doctorate-by-hindustan-institute-of-technology-science/ |website=[[Bollywood Hungama]] |access-date=28 March 2022 |archive-date=28 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220328094635/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/priyadarshan-felicitated-with-an-honorary-doctorate-by-hindustan-institute-of-technology-science/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=8 March 2022 |title=സംവിധായകന്‍ പ്രിയദര്‍ശന് ഡോക്ടറേറ്റ് |trans-title=Priyadarshan bestowed with honorary doctorate |url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2022/03/07/priyadarshan-bestowed-with-honorary-doctorate.html |website=[[Malayala Manorama]] |language=ml |access-date=28 March 2022 |archive-date=28 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220328094635/https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2022/03/07/priyadarshan-bestowed-with-honorary-doctorate.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

=== ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಮನ್ನಣೆಗಳು ===
* '''2013''': '''ಎಕ್ಸಲೆನ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ''' – ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಚೆನ್ನೈ
* '''2011-2014''': '''ಅಧ್ಯಕ್ಷರು''' – ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲಚಿತ್ರ ಅಕಾಡೆಮಿ
* '''2011-2014''': '''ನಿರ್ದೇಶಕ''' – ಕೇರಳ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ

=== ಸರ್ಕಾರಿ ನೇಮಕಾತಿಗಳು ===
* '''2001''': ಅಧ್ಯಕ್ಷರು - ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
* '''2022''': ಅಧ್ಯಕ್ಷರು - ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು - ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ನೇಹಿ ರಾಜ್ಯ
* '''2019''': ಅಧ್ಯಕ್ಷರು – ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ತೀರ್ಪುಗಾರರು, 50ನೇ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ಭಾರತ (IFFI)
* '''2016''': ಕೇಂದ್ರ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು – 64ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು (2016 ರ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ)
;ಕ್ರೀಡೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳು:
* ಅಂಕಣಕಾರ – ಮಲಯಾಳ ಮನೋರಮ ಪತ್ರಿಕೆ (ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ)
* ಅಧ್ಯಕ್ಷರು – ಸಮಾರಂಭಗಳ ಸಮಿತಿ, 35ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳು (2015)
* ನಿರ್ದೇಶಕ – ರೈಸಿಂಗ್ ಸ್ಟಾರ್ ಔಟ್ರೀಚ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (2014–2019)

==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==
{{reflist}}

==ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು==
{{commons category}}
* {{official website|directorpriyadarshan.com}}
* {{IMDb name|id=0698184|name=Priyadarshan}}
* {{usurped|[https://web.archive.org/web/20100826090115/http://www.hinduonnet.com/thehindu/mp/2006/01/21/stories/2006012100150300.htm ಅವರ ಸ್ಟುಡಿಯೋ – ಫೋರ್ ಫ್ರೇಮ್ಸ್ ಉದ್ಘಾಟನೆ]}}
* [https://www.filmibeat.com/celebs/priyadarshan/biography.html ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್ ಅವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ]
* [https://www.rottentomatoes.com/celebrity/priyadarsan ಪ್ರಿಯದರ್ಶನ್] [[ರಾಟನ್ ಟೊಮ್ಯಾಟೊಸ್]]ನಲ್ಲಿ

{{Authority control}}

[[ವರ್ಗ: ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ಹಿಂದಿ-ಭಾಷಾ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]]
[[ವರ್ಗ: ಜೀವಂತ ಜನರು]]
[[ವರ್ಗ: 1957 ಜನನಗಳು]]
[[ವರ್ಗ: ದಕ್ಷಿಣ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು]]
[[ವರ್ಗ: ಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು]]
[[ವರ್ಗ: 21 ನೇ ಶತಮಾನದ ಭಾರತೀಯ ಜನರು]]
[[ವರ್ಗ: ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರರು]]
[[ವರ್ಗ: 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಭಾರತೀಯ ನಾಟಕಕಾರರು ಮತ್ತು ನಾಟಕಕಾರರು]]
[[ವರ್ಗ: ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರರು]]
[[ವರ್ಗ: ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ನಿರ್ದೇಶಕರು]]
[[ವರ್ಗ: ಕೇರಳ ಚಲನಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ವಿಜೇತರು]]
[[ವರ್ಗ:ಐಐಎಫ್‌ಎ ಉತ್ಸವಂ ವಿಜೇತರು]]</text>
      <sha1>g22ruiwzxu7y7vmn881tmi2c4z9krqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ನಂದಾ ದೇವಿ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180471</id>
    <revision>
      <id>1383760</id>
      <parentid>1383388</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:49:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Cleaned up using [[WP:AutoEd|AutoEd]]</comment>
      <origin>1383760</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38475" sha1="i0afeqwpu1yl97pyu3d06i28xuj50kz" xml:space="preserve">{{short description|ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತ}}
{{about|ಮುಖ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಶಿಖರ|ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಅದರ ಜೋಡಿ ಶಿಖರ|Sunanda Devi}}
{{Use British English|date=October 2013}}
{{Use dmy dates|date=January 2025}}
{{Infobox mountain
| name = ನಂದಾ ದೇವಿ
| native_name =
| image = Mt. Nanda Devi.jpg
| elevation_m = 7817
| elevation_ref = &lt;ref name=&quot;peaklist&quot;&gt;{{cite web|url=http://peaklist.org/WWlists/ultras/karakoram.html|title=High Asia I: The Karakoram, Pakistan Himalaya and India Himalaya (north of Nepal)|publisher = Peaklist.org|access-date=2014-05-28}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;&lt;small&gt;[[list of highest mountains|23ನೇ ಸ್ಥಾನ]]&lt;/small&gt;
| prominence_m = 3139
| prominence_ref = &lt;ref name=&quot;peaklist&quot;/&gt;&lt;br /&gt;{{small|[[list of peaks by prominence|74ನೇ ಸ್ಥಾನ]]}}
| map_caption = ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳ
| map_size = 260
| image_map = {{OSM Himalaya|lat_d=30.4|long_d=80.0|zoom=7}}
| pushpin_label_position = right
| listing =[[List of Indian states and territories by highest point|ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಬಿಂದು]]&lt;br /&gt;[[ಅಲ್ಟ್ರಾ]]
| location = [[Chamoli]], [[Uttarakhand]], India
| range = [[Garhwal Himalaya]]
| coordinates = {{coord|30|22|33|N|79|58|15|E|type:mountain_scale:100000|format=dms|display=inline,title}}
| coordinates_ref = &lt;ref name=&quot;peaklist&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;him_index_latlong&quot;&gt;The [http://www.alpine-club.org.uk/hi/ Himalayan Index] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170717233808/http://www.alpine-club.org.uk/hi/ |date=17 ಜುಲೈ 2017 }} gives the coordinates of Nanda Devi as {{coord|30|22|12|N|79|58|12|E|type:mountain}}.&lt;/ref&gt;
| topo =
| type =
| age =
| first_ascent = 29 August 1936 by [[Noel Odell]] and [[Bill Tilman]]&lt;ref name=&quot;world_mountaineering&quot;&gt;[[Harish Kapadia]], &quot;Nanda Devi&quot;, in ''World Mountaineering'', Audrey Salkeld, editor, Bulfinch Press, 1998, {{ISBN|0-8212-2502-2}}, pp. 254–257.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;him_alpine_style&quot;&gt;Andy Fanshawe and Stephen Venables, ''Himalaya Alpine-Style'', Hodder and Stoughton, 1995, {{ISBN|0-340-64931-3}}.&lt;/ref&gt;
| easiest_route = ದಕ್ಷಿಣ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿ: ತಾಂತ್ರಿಕ ಬಂಡೆ/ಹಿಮ/ಹಿಮಗಡ್ಡೆ ಆರೋಹಣ
}}

'''ನಂದಾ ದೇವಿ''' [[ಕಾಂಚನಜಂಗಾ]] ನಂತರ [[ಭಾರತದ]] ಎರಡನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತವಾಗಿದೆ. ಕಾಂಚನಜಂಗಾ ಭಾರತ ಮತ್ತು [[ನೇಪಾಳದ]] ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಾರತದೊಳಗೆ ಇರುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪರ್ವತ ನಂದಾ ದೇವಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref name=britannica-kangchenjunga&gt;{{citation|chapter=Kanchenjunga|title=Encyclopedia Britannica|date= 17 April 2023|url=https://www.britannica.com/place/Kanchenjunga|access-date= 13 May 2023|quote=Kanchenjunga, also spelled Kangchenjunga or Kinchinjunga, Nepali Kumbhkaran Lungur, world's third highest mountain, with an elevation of 28,169 feet (8,586 metres). It is situated in the eastern Himalayas on the border between Sikkim state, northeastern India, and eastern Nepal, 46 miles (74 km) north-northwest of Darjiling}}&lt;/ref&gt; ನಂದಾ ದೇವಿಯು ವಿಶ್ವದ [[List of highest mountains|23ನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ]] ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, ಉತ್ತರ [[ಭಾರತದ]] [[ಉತ್ತರಾಖಂಡ]] ರಾಜ್ಯದ [[Chamoli district|ಚಮೋಲಿ ಗಢ್ವಾಲ್]] ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ [[List of peaks by prominence|ಭೌಗೋಳಿಕ ಎತ್ತರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ]] 74ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

1808ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಣನೆಗಳು [[ಧೌಲಗಿರಿ]] ನಂದಾ ದೇವಿಗಿಂತ ಎತ್ತರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಮೊದಲು, ನಂದಾ ದೇವಿಯನ್ನು [[List of past presumed highest mountains|ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪರ್ವತ]]ವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1975ರವರೆಗೆ ಇದು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪರ್ವತವಾಗಿತ್ತು. 1948ರವರೆಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಮತ್ತು ನಂತರ ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದ [[ಸಿಕ್ಕಿಂ]] 1975ರಲ್ಲಿ [[States and union territories of India|ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ]]ವಾದ ನಂತರ ಈ ಸ್ಥಾನ ಬದಲಾಯಿತು. ಇದು [[ಉತ್ತರಾಖಂಡದ]] [[ಚಮೋಲಿ]] ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ [[ಋಷಿಗಂಗಾ]] ಕಣಿವೆ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ [[ಗೋರಿಗಂಗಾ]] ಕಣಿವೆಗಳ ನಡುವೆ ಇದೆ.

&quot;ಆನಂದವನ್ನು ನೀಡುವ ದೇವತೆ&quot; ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಶಿಖರವು,&lt;ref name=&quot;him_alpine_style&quot;/&gt; [[ಗಢ್ವಾಲ್]] ಮತ್ತು [[ಕುಮಾಯೂನ್]] ಹಿಮಾಲಯಗಳ ಅಧಿಷ್ಠಾತೃ ದೇವತೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1983ರಲ್ಲಿ ಈ ಶಿಖರ ಹಾಗೂ ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತಗಳ ವಲಯವಾದ ನಂದಾ ದೇವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ [[Nanda Devi National Park|ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ]]ವನ್ನು 1988ರಲ್ಲಿ [[UNESCO World Heritage Site|ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ]]ವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

==ವಿವರಣೆ ಮತ್ತು ಗಮನಾರ್ಹ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು==

ನಂದಾ ದೇವಿಯು ಪೂರ್ವ–ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಸುಮಾರು {{Convert|2|km|mi|1|adj=mid|-long}} ಉದ್ದದ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ [[two-peaked|ದ್ವಿಶಿಖರ]] [[massif|ಪರ್ವತ ಸಮೂಹ]]ವಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಶಿಖರವು ಪೂರ್ವ ಶಿಖರಕ್ಕಿಂತ ಎತ್ತರವಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವ ಶಿಖರವನ್ನು [[Nanda Devi East|ನಂದಾ ದೇವಿ ಈಸ್ಟ್]] ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ''ಸುನಂದಾ ದೇವಿ'' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮುಖ್ಯ ಶಿಖರವು ಭಾರತೀಯ ಹಿಮಾಲಯದ ಕೆಲವು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ವಲಯದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ಪರ್ವತಗಳು {{convert|6400|m}} ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರ ಹೊಂದಿವೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಜನಪದದಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯದ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವ ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಬಹುತೇಕ ಅತಿಕ್ರಮಿಸಲಾಗದ ಈ ವಲಯದ ಒಳಭಾಗವನ್ನು ನಂದಾ ದೇವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು [[Nanda Devi National Park|ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ]]ವಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಂದಾ ದೇವಿ ಈಸ್ಟ್ ಈ ವಲಯದ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಾನದ ಪೂರ್ವ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ [[ಉತ್ತರಾಖಂಡ]] ರಾಜ್ಯದ [[ಚಮೋಲಿ]], [[ಪಿಥೋರಾಗಢ]] ಮತ್ತು [[ಬಾಗೇಶ್ವರ]] ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಗಡಿಯಲ್ಲಿದೆ.

[[List of highest mountains|ವಿಶ್ವದ 23ನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತ]]ವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ನಂದಾ ದೇವಿಯು ಸ್ಥಳೀಯ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲಿನ ತನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರದ ಮತ್ತು ಕಡಿದಾದ ಏರಿಕೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಇದು ತನ್ನ ತಕ್ಷಣದ ನೈಋತ್ಯ ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ [[Dakkhini Nanda Devi Glacier|ದಕ್ಷಿಣಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ಹಿಮನದಿ]]ಯಿಂದ ಕೇವಲ ಸುಮಾರು {{Convert|4.2|km|mi|1}} ದೂರದಲ್ಲಿ {{Convert|3300|m|ft|-2}} ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರದ ಹಿಮನದಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಅದರ ಏರಿಕೆಯೂ ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿದಾದ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ನಂದಾ ದೇವಿಯೂ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ [[K2]] ಪರ್ವತದ ಸ್ಥಳೀಯ ಭೂಪ್ರೊಫೈಲ್‌ಗೆ ಇದನ್ನು ಹೋಲಿಸಬಹುದು. ನಂದಾ ದೇವಿಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ದೂರದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಗಮನಿಸಿದರೂ ಅದು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಆಳವಾದ ಕಣಿವೆಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೇವಲ {{Convert|50|km|mi|-1|abbr=on}} ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಗೋರಿಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯ ಮೇಲಿಂದ ಇದು {{Convert|6500|m|ft|-2}} ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;kumaoun-himalaya-ost&quot;&gt;''Kumaoun''
-Himalaya-Ost'', 1:150,000 scale topographic map, prepared in 1992 by Ernst Huber for the [[Swiss Foundation for Alpine Research]], based on maps of the [[Survey of India]].''&lt;/ref&gt;

ಪರ್ವತ ಸಮೂಹದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ [[Uttari Nanda Devi Glacier|ಉತ್ತರ ನಂದಾ ದೇವಿ ಹಿಮನದಿ]] ಇದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಋಷಿ ಹಿಮನದಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿ [[Dakkhini Nanda Devi Glacier|ದಕ್ಷಿಣಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ಹಿಮನದಿ]] ಇದ್ದು, ಅದು ದಕ್ಷಿಣಿ ಋಷಿ ಹಿಮನದಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಹಿಮನದಿಗಳು ಅಭಯಾರಣ್ಯದೊಳಗಿದ್ದು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಋಷಿಗಂಗಾ ನದಿಯತ್ತ ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪಾಚು ಹಿಮನದಿ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿ ನಂದಾಘುಂಟಿ ಹಾಗೂ ಲಾವನ್ ಹಿಮನದಿಗಳಿವೆ. ಇವು ಲಾವನ್ ಗಾಡ್‌ಗೆ ನೀರು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಿಲಂ ಕಣಿವೆಯತ್ತ ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಪಿಂಡಾರಿ ಹಿಮನದಿ ಇದ್ದು, ಅದು ಪಿಂಡಾರ್ ನದಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಸುನಂದಾ ದೇವಿಯ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ, ಲಾವನ್ ಗಾಡ್‌ನ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ಹಿಮನದಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಲಾಂಗ್‌ಸ್ಟಾಫ್ [[Mountain pass|ಕಣಿವೆ ದಾಟು]] ಇದೆ. ಇದರ ಎತ್ತರ {{Convert|5910|m|ft|0|abbr=on}} ಆಗಿದ್ದು, ನಂದಾ ದೇವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಕಾಯುವ ಎತ್ತರದ ಕಣಿವೆ ದಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.&lt;ref name=&quot;garhwal-himalaya-ost&quot;&gt;''Garhwal-Himalaya-Ost'', 1:150,000 scale topographic map, prepared in 1992 by Ernst Huber for the [[Swiss Foundation for Alpine Research]], based on maps of the [[Survey of India]].&lt;/ref&gt; ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗಮನಾರ್ಹ ಶಿಖರಗಳ ಪಟ್ಟಿಗಾಗಿ [[Nanda Devi National Park|ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ]]ವನ್ನು ನೋಡಿ.

==ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಪರ್ವತಾರೋಹಣದ ಇತಿಹಾಸ==

{{main|Shipton–Tilman Nanda Devi expeditions}}

[[Image:Nanda-region-map-annotated.jpg|thumb|right|ನಂದಾ ದೇವಿ ಪ್ರದೇಶದ ನೆರಳು-ಕಾಂಟೂರ್ ನಕ್ಷೆ|276x276px]]

ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಶಿಖರಾರೋಹಣಕ್ಕೆ ಅಭಯಾರಣ್ಯದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಠಿಣ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಅಗತ್ಯವಾಯಿತು. ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವಾದ ಋಷಿ ಕಣಿವೆ ಒಂದು ಆಳವಾದ ಮತ್ತು ಕಿರಿದಾದ ಕಣಿವೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ದಾಟುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟ. ಇದು ಅಭಯಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಅಡಚಣೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇತರ ಯಾವುದೇ ಮಾರ್ಗವು ಕಠಿಣ [[mountain pass|ಪರ್ವತ ದಾಟು]]ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದ ದಾಟು {{Convert|5180|m|ft|-1|abbr=on}} ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು ದಾಖಲಾದ ಮೊದಲ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು 1883ರಲ್ಲಿ W. W. Graham ನಡೆಸಿದರು. ಅವರು ಋಷಿ ಗಂಗೆಯವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;unesco2&quot;&gt;{{Cite web |last=Centre |first=UNESCO World Heritage |title=Nanda Devi and Valley of Flowers National Parks |url=https://whc.unesco.org/en/list/335/ |access-date= |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; [[Hugh Ruttledge|ಹ್ಯೂ ರಟ್ಲೆಜ್]] 1930ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ಶಿಖರವನ್ನು ತಲುಪಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಪ್ರತಿಬಾರಿಯೂ ವಿಫಲರಾದರು. ''[[The Times]]'' ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು, 'ನಂದಾ ದೇವಿ ತನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅವರ ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಸಹನಶಕ್ತಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಮೀರಿದ ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾಳೆ' ಎಂದು ಬರೆದರು. ನಂದಾ ದೇವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದೇ [[North Pole|ಉತ್ತರ ಧ್ರುವವನ್ನು]] ತಲುಪುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕಷ್ಟಕರ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.[https://www.theguardian.com/books/2004/apr/24/featuresreviews.guardianreview10]

1934ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅನ್ವೇಷಕರಾದ [[Eric Shipton|ಎರಿಕ್ ಶಿಪ್ಟನ್]] ಮತ್ತು [[Bill Tilman|H. W. ಟಿಲ್ಮನ್]], ಮೂವರು [[ಶೆರ್ಪಾ]] ಸಹಚರರಾದ [[ಅಂಗ್ತಾರ್ಕೇ]], ಪಸಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಕುಸಾಂಗ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ [[Shipton–Tilman Nanda Devi expeditions|ಋಷಿ ಕಣಿವೆಯ ಮೂಲಕ ಅಭಯಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು]]. 1939ರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಟದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಭಯಾರಣ್ಯವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;unesco3&quot;&gt;{{Cite web |last=Centre |first=UNESCO World Heritage |title=Nanda Devi and Valley of Flowers National Parks |url=https://whc.unesco.org/en/list/335/ |access-date= |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt;

[[File:Nanda Devi Peak from Ranikhet.jpg|thumb|355x355px|ನಂದಾ ದೇವಿ (ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ) ಮತ್ತು [[Sunanda Devi|ಸುನಂದಾ ದೇವಿ]] (ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ), [[ರಾಣಿಖೇತ್]], [[ಅಲ್ಮೋರಾ]]ದಿಂದ ತೆಗೆದ ಚಿತ್ರ]]

1936ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್-ಅಮೆರಿಕನ್ ತಂಡವು ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಿದಾಗ, ಅದು [[World altitude record (mountaineering)|ಮಾನವನು ಏರಿದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಿಖರ]]ವಾಯಿತು. ಈ ದಾಖಲೆಯು {{Convert|8091|m|ft|0}} ಎತ್ತರದ [[1950 French Annapurna expedition|1950ರ ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ಆರೋಹಣ]]ದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. (ಆದಾಗ್ಯೂ, ಶಿಖರವಾಗಿರದ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರಗಳನ್ನು 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲೇ ಬ್ರಿಟಿಷರು [[ಎವರೆಸ್ಟ್]]ನಲ್ಲಿ ತಲುಪಿದ್ದರು ಮತ್ತು [[George Mallory|ಜಾರ್ಜ್ ಮ್ಯಾಲರಿ]] 1924ರಲ್ಲಿ [[1924 British Mount Everest expedition|ಎವರೆಸ್ಟ್ ಶಿಖರವನ್ನು ತಲುಪಿರಬಹುದೆಂಬ]] ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.) ಈ ಆರೋಹಣವು ಅಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾದ ಮಾರ್ಗಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿದಾದ ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾದ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;him_alpine_style&quot;/&gt; ಈ ತಂಡವು ದಕ್ಷಿಣ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಏರಿತು. ಇದನ್ನು ಕಾಕ್ಸ್‌ಕಾಂಬ್ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಮುಖ್ಯ ಶಿಖರದತ್ತ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನೇರವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;world_mountaineering&quot;/&gt; ಶಿಖರ ತಲುಪಿದ ಜೋಡಿ [[Bill Tilman|H. W. ಟಿಲ್ಮನ್]] ಮತ್ತು [[Noel Odell|ನೋಯೆಲ್ ಓಡೆಲ್]] ಆಗಿದ್ದರು. [[Charles Snead Houston|ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಹ್ಯೂಸ್ಟನ್]] ಟಿಲ್ಮನ್ ಬದಲಿಗೆ ಇರಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ತೀವ್ರ ಆಹಾರ ವಿಷಬಾಧೆಗೆ ಒಳಗಾದರು. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪರ್ವತಾರೋಹಿ ಮತ್ತು ಪರ್ವತ ಲೇಖಕ [[H. Adams Carter]] ಕೂಡ ಈ ತಂಡದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯು ಅದರ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಹಗುರವಾದ ಸಾಧನ ಬಳಕೆಯ ನೀತಿಗಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು: ಇದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಏಳು ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳಿದ್ದರು ಮತ್ತು {{Convert|6200|m|ft|-2|abbr=on}} ಗಿಂತ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ [[fixed rope|ಸ್ಥಿರ ಹಗ್ಗಗಳನ್ನು]] ಅಥವಾ [[ಶೆರ್ಪಾ]] ಸಹಾಯವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಸ್ವತಃ ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸದ ಎರಿಕ್ ಶಿಪ್ಟನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ನಡೆದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪರ್ವತಾರೋಹಣ ಸಾಧನೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು.&lt;ref name=&quot;him_alpine_style&quot;/&gt;

1957 ಮತ್ತು 1961ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳ ವಿಫಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರ, 1964ರಲ್ಲಿ N. ಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತೀಯ ತಂಡವು ಕಾಕ್ಸ್‌ಕಾಂಬ್ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಎರಡನೇ ಯಶಸ್ವಿ ಆರೋಹಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.

===CIA ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ===

{{main|Nanda Devi Plutonium Mission}}

1965ರಿಂದ 1968ರವರೆಗೆ [[Central Intelligence Agency|ಕೇಂದ್ರ ಗುಪ್ತಚರ ಸಂಸ್ಥೆ]] (CIA) ಮತ್ತು [[Intelligence Bureau (India)|ಗುಪ್ತಚರ ಬ್ಯೂರೋ]] (IB) ಸಹಕಾರದಲ್ಲಿ ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಅಣುಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಚಾಲಿತ ([[Systems for Nuclear Auxiliary Power|SNAP-19C]] [[RTG]]) ಟೆಲಿಮೆಟ್ರಿ ರಿಲೇ ಆಲಿಸುವ ಸಾಧನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Desai |first=Shail |date=2017-05-07 |title=1965 Nanda Devi spy mission, the movie |url=https://www.livemint.com/Sundayapp/g1GCx9n5O83AqHI4ClJAZP/1965-Nanda-Devi-spy-mission-the-movie.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250418110552/https://www.livemint.com/Sundayapp/g1GCx9n5O83AqHI4ClJAZP/1965-Nanda-Devi-spy-mission-the-movie.html |archive-date=18 April 2025 |access-date=2025-05-23 |work=mint |language=en |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=LiveHistoryIndia&gt;{{cite web |url=https://www.livehistoryindia.com/story/eras/nanda-devi-nuclear-device |title=Nanda Devi's Nuclear Secret and a Botched CIA Operation |author=Ranvijay Singh Hada |date=18 September 2020 |access-date=22 February 2021}}&lt;/ref&gt; ಈ ಸಾಧನವನ್ನು [[Xinjiang|ಚೀನಾದ ಶಿನ್‌ಜಿಯಾಂಗ್]] ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ಉಡಾವಣೆಗಳ ಟೆಲಿಮೆಟ್ರಿ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆಗ [[China's missile program|ಚೀನಾದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ]] ಇನ್ನೂ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿತ್ತು.&lt;ref&gt;{{cite news|first=Vinod K. |last=Jose |title=River Deep Mountain High |publisher=Caravan Magazine |date=1 December 2010 |access-date=20 May 2013 |url=http://www.caravanmagazine.in/reportage/river-deep-mountain-high}}&lt;/ref&gt;

ಅಪಾಯಕಾರಿ ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಕಾರಣ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯು ಹಿಂತಿರುಗಬೇಕಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಧನವನ್ನು ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಶಿಖರದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಾಯಿತು. ಮುಂದಿನ ವಸಂತದಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಾಧನವನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಮರಳಿ ಬಂದರೂ ಹುಡುಕಾಟ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ.&lt;ref name=LiveHistoryIndia /&gt; CIAಯ ಈ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 1960ರ ದಶಕದ ಬಹುಪಾಲು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ವಿದೇಶಿ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳಿಗೆ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. 1974ರಲ್ಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.

===ನಂತರದ ಆರೋಹಣಗಳು===

[[File:Nanda Devi from Kausani.JPG|thumb|right|[[ಕೌಸಾನಿ]]ಯಿಂದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ತೆಗೆದ ನಂದಾ ದೇವಿಯ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗ]]

1976ರಲ್ಲಿ 13 ಸದಸ್ಯರ ತಂಡವು ಕಠಿಣವಾದ ಹೊಸ ವಾಯುವ್ಯ ಬಟ್‌ರೆಸ್ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಏರಿತು. ಮೂವರು ಅಮೆರಿಕನ್ನರಾದ [[John Roskelley|ಜಾನ್ ರೋಸ್ಕೆಲ್ಲಿ]], ಜಿಮ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು [[Louis Reichardt|ಲೂಯಿಸ್ ರೀಚಾರ್ಡ್]] ಅವರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1ರಂದು ಶಿಖರ ತಲುಪಿದರು. ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ಸಹ-ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ರೀಚಾರ್ಡ್, [[H. Adams Carter]] (1936ರ ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದವರು) ಮತ್ತು 1963ರಲ್ಲಿ ಎವರೆಸ್ಟ್‌ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಏರಿದ [[Willi Unsoeld|ವಿಲ್ಲಿ ಅನ್ಸೋಲ್ಡ್]] ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಶಿಖರದ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದ್ದ ಅನ್ಸೋಲ್ಡ್ ಅವರ ಪುತ್ರಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ಅನ್ಸೋಲ್ಡ್ ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟರು.&lt;ref name=&quot;ndu&quot;&gt;J. Roskelley, ''Nanda Devi: The Tragic Expedition'' (The Mountaineers Books, 2000) {{ISBN|0-89886-739-8}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=AAJ1977&gt;{{cite aaj|title=Nanda Devi from the North|article_id=12197700100|author1=Reichardt, Louis F.|author2=Unsoeld, William F.|year=1977|access-date=2025-01-02}}&lt;/ref&gt; ಅವರು &quot;ಅತಿಸಾರ ಮತ್ತು [[inguinal hernia|ತೊಡೆಯ ಮೂಲದ ಹರ್ನಿಯಾ]] ಉಲ್ಬಣದಿಂದ&quot; ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಮೊದಲು ಆರೋಹಣದ ಪ್ರಯಾಣದ ಎರಡನೇ ದಿನವೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರು ಸುಮಾರು ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ {{convert|7200|m|ft}} ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://footlesscrow.blogspot.com/2013/04/darkness-at-noonthe-life-and-death-of.html|title=Darkness at Noon: The life and death of Nanda Devi Unsoeld |author=Unsoeld, Willie|work=THE AMERICAN ALPINE JOURNAL |date=1977}}&lt;/ref&gt;

1980ರಲ್ಲಿ [[Indian Army Corps of Engineers|ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ದಳ]]ವು ವಿಫಲ ಆರೋಹಣ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿತು.{{citation needed|date=January 2025}}

ಇದಾದ ನಂತರ 1981ರಲ್ಲಿ [[Parachute Regiment (India)|ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಪ್ಯಾರಾಚೂಟ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್]] ಮತ್ತೊಂದು ದಂಡಯಾತ್ರೆ ನಡೆಸಿತು. ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯು ಮುಖ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಶಿಖರಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಏರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ದಂಡಯಾತ್ರೆಯು ಸರಸೋನ್ ಪಾತಲ್‌ನ ಎತ್ತರದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನಲ್ಲಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ಅನ್ಸೋಲ್ಡ್ ಅವರ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತ್ತು. ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಶಿಖರ ತಲುಪಿದ ಎಲ್ಲರೂ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು.{{citation needed|date=January 2025}}

1993ರಲ್ಲಿ [[Indian Army Corps of Engineers|ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ದಳ]]ದ 40 ಸದಸ್ಯರ ತಂಡಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳು ಹಲವು: ಪರಿಸರ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸುವುದು, ಹಿಂದಿನ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳು ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಶಿಖರವನ್ನು ಏರುವುದು. ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕರ್ನಲ್ V.K. ಭಟ್ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡದಲ್ಲಿ [[Wildlife Institute of India|ವೈಲ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ]], [[Sálim Ali Centre for Ornithology and Natural History|ಸಲೀಂ ಅಲಿ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಆರ್ನಿಥಾಲಜಿ ಅಂಡ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ]], [[World Wide Fund for Nature|ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ಫಂಡ್ ಫಾರ್ ನೇಚರ್]] ಮತ್ತು ಗೋವಿಂದ್ ಬಲ್ಲಭ್ ಪಂತ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಫಾರ್ ಹಿಮಾಲಯನ್ ಎನ್ವಿರಾನ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಂಡ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ವನ್ಯಜೀವಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರು ಇದ್ದರು. ದಂಡಯಾತ್ರೆಯು ಸಮಗ್ರ ಪರಿಸರ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿತು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಗೂ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಉದ್ಯಾನದಿಂದ 1,000 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿತು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಐದು ಮಂದಿ ಶಿಖರಾರೋಹಿಗಳು ಶಿಖರ ತಲುಪಿದರು: ಅಮೀನ್ ನಾಯಕ್, ಆನಂದ್ ಸ್ವರೂಪ್, G. K. ಶರ್ಮಾ, ದಿದಾರ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು S. P. ಭಟ್.&lt;ref name=&quot;sanan&quot;&gt;Sanan, Deepak (1995) ''Nandadevi – Restoring Glory'' Sapper Adventure Foundation &amp; Wiley Eastern Limited {{ISBN|81-224-0752-8}}&lt;/ref&gt;

==ಇತ್ತೀಚಿನ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆ==

[[File:The folk characters of Latu and Lati during the mask dance festival in lata village, nanda devi national park in indian himalayas.jpg|alt=Mask Dance Festival in Lata village on the periphery of Nanda Devi National Park|thumb|ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವಾಗಿರುವ ಲತಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಖವಾಡ ನೃತ್ಯ]]

1974ರಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು, ಚಾರಣಿಗರು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯರಿಗೆ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ತೆರೆಯಲಾದ ನಂತರ, ಉರುವಲು ಕಡಿಯುವುದು, ತ್ಯಾಜ್ಯ ಎಸೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಮೇಯಿಸುವಿಕೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟಾಯಿತು. ಗಂಭೀರ ಪರಿಸರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು 1977ರಲ್ಲಿಯೇ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದವು ಮತ್ತು 1983ರಲ್ಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;world_mountaineering&quot;/&gt; ಪ್ರಸ್ತುತ, ನಂದಾ ದೇವಿಯು [[Nanda Devi National Park|ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ]]ವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ನಂದಾ ದೇವಿ ಜೀವಮಂಡಲ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 1982ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿತು. 1988ರಲ್ಲಿ ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ್ನು ಯುನೆಸ್ಕೋ [[World Heritage Site|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ]]ವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು &quot;ಮಾನವಕುಲದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಂಪರೆಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ [[ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ]] ಅಥವಾ [[ನೈಸರ್ಗಿಕ]] ಮಹತ್ವವನ್ನು&quot; ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;unesco&quot;&gt;[https://whc.unesco.org/pg.cfm?cid=31&amp;id_site=335 Nanda Devi and Valley of Flowers National Parks – UNESCO World Heritage Centre&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಶಿಖರ, ಹಾಗೆಯೇ ಸಮೀಪದ ಶಿಖರಗಳ ಒಳಭಾಗದ ಮಾರ್ಗಗಳು ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ಪರ್ವತಾರೋಹಣ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ 1993ರಲ್ಲಿ [[Indian Army Corps of Engineers|ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ದಳ]]ದ 40 ಸದಸ್ಯರ ತಂಡಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ವಿಶೇಷ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳು ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಕಸದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶದ ಪರಿಸರ ಪುನಶ್ಚೇತನದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref name=&quot;sanan&quot;/&gt; ಸುನಂದಾ ದೇವಿಯು ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಿಂದ ಇನ್ನೂ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ದಕ್ಷಿಣ ಶಿಖರಪಂಕ್ತಿ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು.

2001ರ ನಂದಾ ದೇವಿ ಘೋಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯದ ನಿರಂತರ ಅಭಿಯಾನದ ನಂತರ,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://lib.icimod.org/record/20725/files/c_attachment_18_42.pdf|title=Nanda Devi Bio Diversity Conservation and Ecotourism Declaration|date=14 October 2001|website=icimod.org|access-date=22 December 2018}}&lt;/ref&gt; ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಕೇಂದ್ರ ವಲಯವನ್ನು 2003ರಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತ ಪರಿಸರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. 2006ರಲ್ಲಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದೊಳಗಿನ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಚಾರಣದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದೇಶಗಳ ಮಹಿಳಾ ಚಾರಣಿಗರನ್ನು ಅಭಿಯಾನವು ಆಹ್ವಾನಿಸಿತು. ಇದರ ಮುಂದುವರಿಕೆಯಾಗಿ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಜೀವನೋಪಾಯಗಳ ಅಭಿಯಾನವು ಈಗ ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಾತ್ಮಕ ಚಾರಣವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/india/nanda-devi-opens-door/story-4r9KOtcbw6tqQ6FNym0H4H.html|title=Nanda Devi opens door|last=Misra|first=Neelesh|date=15 September 2006|work=Hindustan Times|access-date=22 December 2018}}&lt;/ref&gt;

ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಜೈವ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯದ ಕುರಿತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವಾಗಿರುವ ಲತಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಮೇ ಮತ್ತು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ನಡುವೆ ಗರಿಷ್ಠ 500 ಚಾರಣಿಗರಿಗೆ ಧರಾಂಸಿ ವರೆಗೆ ಕೇಂದ್ರ ವಲಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅನುಮತಿ ಇದೆ. ನಂದಾ ದೇವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದ ಚಾರಣವು ಜೋಶಿಮಠ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ 25 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ನಿತಿ–ಮಲಾರಿ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ಲತಾ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

2019ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೆ ಏರಲಾಗದ ನಂದಾ ದೇವಿಯ ಉಪಶಿಖರವನ್ನು ಏರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಟು ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು ಹಿಮಪಾತದಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟರು.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Scarr |first1=Simon |last2=Bhandari |first2=Aditi |title=The challenges of retrieving the bodies near Nanda Devi |url=https://www.reuters.com/graphics/INDIA-CLIMBERS/010092NV3HD/ |access-date=15 August 2025 |work=[[Reuters]] |date=12 June 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Nanda Devi: Video reveals las

[[ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:ಪರ್ವತಗಳು]]</text>
      <sha1>i0afeqwpu1yl97pyu3d06i28xuj50kz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಬೋರ್ಶ್ಟ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180522</id>
    <revision>
      <id>1383835</id>
      <parentid>1383629</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T09:25:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383835</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="57206" sha1="sbrjb4bq0reytvdpjpij88gzihl128j" xml:space="preserve">{{Short description|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಹುಳಿ ಸೂಪ್}}
{{Redirect-several|ಬೋರ್ಷ್}}
{{Featured article}}
{{pp-semi-indef|small=yes}}
{{Infobox food
| name               = ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| image              = File:Borscht served.jpg
| image_size         = 250px
| caption            = ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್ ಮತ್ತು ಡಿಲ್‌ನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನ ಒಂದು ಬಟ್ಟಲು
| alternate_name     = ಬೋರ್ಷ್, ಬೋರ್ಷ್ಚ್, ''ಬೋರ್ಷ್ಟ್'', ''ಬೋರ್ಚ್''
| country            = ಉಕ್ರೇನ್{{sfnp|Schultze|2000|pp=65–66}}{{sfnp|Marks|2010|pp=196–200|loc=[https://books.google.com/books?id=gFK_yx7Ps7cC&amp;pg=PT196 &quot;Borscht&quot;]}}
| region             = 
| associated_cuisine = 
| creator            = 
| course             = 
| type               = ಸೂಪ್
| mintime            = 30
| maxtime            = 180
| served             = ಬಿಸಿ ಅಥವಾ ತಣ್ಣಗೆ
| main_ingredient    = ಬೀಟ್‌ನ ಹುಳಿ ಅಥವಾ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳು
| minor_ingredient   = ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ವಿನೆಗರ್, ಎಲೆಕೋಸು ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ಸಾಲೊ
| variations         = ಸ್ಪಷ್ಟ ಕೆಂಪು ಬೋರ್ಷ್ಟ್, ತಣ್ಣನೆಯ ಬೋರ್ಷ್ಟ್, ಹುಳಿ ಸೇರಿಸದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| similar_dish       = ಹಸಿರು ಬೋರ್ಷ್ಟ್, ಬಿಳಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ಹಾಗ್‌ವೀಡ್‌ನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| no_recipes         = true
}}
{{Infobox intangible heritage
| Image = File:Borsch 05.jpg
| Caption = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೊಲ್ಟಾವಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಒಂದು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಡ್ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪಿನೊಂದಿಗೆ ಸೆರಾಮಿಕ್ ಬಟ್ಟಲಿನಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| ICH = ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ತಯಾರಿಸುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
| State Party = ಉಕ್ರೇನ್
| ID = 01852
| Region = ENA
| Year = 2022
| Session = 5ನೇ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನ
| List = ತುರ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪರಂಪರೆ
}}
ಬೋರ್ಷ್ಟ್ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್: /ˈbɔːrʃt/ ⓘ) ಎಂಬುದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್, ಮಧ್ಯ ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮಾಂಸದ ಸಾರು, ತರಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಸಾಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಹುಳಿ ಸೂಪ್ ಆಗಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ, ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಮೂಲಕ ಎರವಲು ಪಡೆದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಎಂಬ ಪದವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಸೂಪ್‌ನ ರೂಪಾಂತರದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ, ಇದನ್ನು ಕೆಂಪು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಖಾದ್ಯಕ್ಕೆ ಅದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅದೇ ಹೆಸರನ್ನು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳಿಲ್ಲದ ಹುಳಿ-ರುಚಿಯ ಸೂಪ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪಕ ಆಯ್ಕೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೋರ್ರೆಲ್-ಆಧಾರಿತ ಹಸಿರು ಬೋರ್ಷ್ಟ್, ರೈ-ಆಧಾರಿತ ಬಿಳಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಮತ್ತು ಎಲೆಕೋಸು ಬೋರ್ಷ್ಟ್.

ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಮೂಲತಃ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಕಾಂಡಗಳು, ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಾಗ್ವೀಡ್ (ಹೆರಾಕ್ಲಿಯಮ್ ಸ್ಫಾಂಡಿಲಿಯಮ್) ನ ಛತ್ರಿಗಳಿಂದ ಬೇಯಿಸಿದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೂಪ್‌ನಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಒದ್ದೆಯಾದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆಯ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ, ಇದು ಖಾದ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ಇದು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಟಾರ್ಟ್ ಸೂಪ್‌ಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿತು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬೀಟ್-ಆಧಾರಿತ ಕೆಂಪು ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ಮೂಳೆ ಸಾರುಗಳನ್ನು ಸೌತೀಡ್ ತರಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲೆಕೋಸು, ಕ್ಯಾರೆಟ್, ಈರುಳ್ಳಿ, ಆಲೂಗಡ್ಡೆ ಮತ್ತು ಟೊಮೆಟೊಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಪಾಕವಿಧಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಯಾಗಿರಬಹುದು; ಇದನ್ನು ಬಿಸಿ ಅಥವಾ ತಣ್ಣಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಇದು ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ಒಂದು-ಮಡಕೆ ಊಟದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸಾರು ಅಥವಾ ನಯವಾದ ಪಾನೀಯದವರೆಗೆ ಇರಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸ್ಮೆಟಾನಾ ಅಥವಾ ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೇಯಿಸಿದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಅಥವಾ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸೂಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದಾದ ಉಜ್ಕಾ ಅಥವಾ ಪಂಪುಷ್ಕಿಯಂತಹ ಹೆಚ್ಚು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅಲಂಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಭಕ್ಷ್ಯಗಳ ಸಾಕಷ್ಟು ಆಯ್ಕೆ ಇದೆ.

ಇದರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಿಂದ ವಲಸೆಯ ಮೂಲಕ ಇತರ ಖಂಡಗಳಿಗೆ ಹರಡಿದೆ. ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ, ಬೋರ್ಚ್ಟ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಯಹೂದಿಗಳು ಅಥವಾ ಮೆನ್ನೊನೈಟ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅವರು ಮೊದಲು ಯುರೋಪಿನಿಂದ ಅಲ್ಲಿಗೆ ತಂದ ಗುಂಪುಗಳು. ಹಲವಾರು ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳು ಬೋರ್ಚ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅದರ ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳೀಯ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್, ಗ್ರೀಕ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್, ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಯಹೂದಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಊಟಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಸೇವಿಸುವ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಾದ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. 2022 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾ ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಯುನೆಸ್ಕೋ &quot;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬೋರ್ಚ್ಟ್ ಅಡುಗೆಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ&quot;ಯನ್ನು ತುರ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶದ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳು ಬೋರ್ಚ್ಟ್ ಅಡುಗೆಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಶಾಸನವು ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೇಶಕ್ಕೆ ಖಾದ್ಯದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಅಥವಾ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಯುನೆಸ್ಕೋ ಗಮನಿಸಿದೆ.

=ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ=
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೆಸರು ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಮೂಲಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ (ಬೋರ್ಷ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: [ˈbɔrʃt͡ʃ] ⓘ, ರಷ್ಯನ್: [ˈborɕː] ⓘ).&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFDictionary.com&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.oed.com/view/Entry/21722&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFMish2004&lt;/ref&gt; ಬೆಲರೂಸಿಯನ್: бо́ршч (ಬೋರ್ಷ್), ಪೋಲಿಷ್: barzcz, ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿತ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ, ಇದು ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್ *bъ̃rščь,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Etymological_Dictionary_of_Slavic_Languages&lt;/ref&gt; 'ಹಾಗ್ವೀಡ್', ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪ್ರೊಟೊ-ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ *bʰr̥stis, 'ಪಾಯಿಂಟ್', 'ಸ್ಟಬಲ್' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFMalloryAdams2006&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFVasmer1973&lt;/ref&gt;

ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೂಪ ಬೋರ್ಷ್ಟ್&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFEncyclop%C3%A6dia_Britannica&lt;/ref&gt; ಯಿಡ್ಡಿಷ್ באָרשט (ಬೋರ್ಷ್ಟ್) ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಖಾದ್ಯವನ್ನು ಮೊದಲು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವ ಅಶ್ಕೆನಾಜಿ ಯಹೂದಿಗಳು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFMarks2010&lt;/ref&gt;

=ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ತಯಾರಿಕೆ=
ಈ ಸಾರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾಂಸ, ಮೂಳೆಗಳು ಅಥವಾ ಎರಡನ್ನೂ ಕುದಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗೋಮಾಂಸ, ಹಂದಿಮಾಂಸ ಅಥವಾ ಎರಡರ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಬ್ರಿಸ್ಕೆಟ್, ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳು, ಶ್ಯಾಂಕ್ ಮತ್ತು ಚಕ್ ಹೆಚ್ಚು ರುಚಿಕರವಾದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿದರೆ. ಮಜ್ಜೆಯ ಮೂಳೆಗಳು ಮೂಳೆ ಸಾರುಗೆ ಉತ್ತಮವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾಂಸದ ಸಾರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಮೂಳೆ ಸಾರು ತಯಾರಿಸಲು ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಆರು ಗಂಟೆಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಂತರ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 10-15 ನಿಮಿಷಗಳ ಮೊದಲು ಮಾಂಸವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸೂಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪಾಕವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಗೆಯಾಡಿಸಿದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಹೊಗೆಯಾಡಿಸಿದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಕೋಳಿ ಅಥವಾ ಮಟನ್ ಸಾರುಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಮಾಂಸದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಉಪವಾಸ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೀನಿನ ಸಾರು ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗೆ ಅರಣ್ಯ ಮಶ್ರೂಮ್ ಸಾರುಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸುತ್ತವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFPokhlebkin2004&lt;/ref&gt;
ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೋಲ್ಟವಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಒಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿದ ಬೋರ್ಶ್ಟ್
ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪಿಗೆ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಮಾಡಲು ಹುಡುಗಿಯರು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ತುರಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ

ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುವ ತರಕಾರಿಗಳು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳು, ಬಿಳಿ ಎಲೆಕೋಸು, ಕ್ಯಾರೆಟ್, ಪಾರ್ಸ್ಲಿ ಬೇರು, ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಟೊಮೆಟೊಗಳು. ಕೆಲವು ಪಾಕವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬೀನ್ಸ್, ಟಾರ್ಟ್ ಸೇಬುಗಳು, ಟರ್ನಿಪ್, ಸ್ವೀಡ್, ಸೆಲೆರಿಯಾಕ್, ಕುಂಬಳಕಾಯಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ ಚೀನೀಕಾಯಿ ಅಥವಾ ಬೆಲ್ ಪೆಪ್ಪರ್‌ಗಳನ್ನು ಸಹ ಬಳಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://www.newyorker.com/culture/annals-of-gastronomy/let-me-count-the-ways-of-making-borscht&lt;/ref&gt; ಪಾರ್ಸ್ನಿಪ್ ಅನ್ನು ಪಾರ್ಸ್ಲಿ ಬೇರಿಗೆ ಬದಲಿಯಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಟೊಮೆಟೊ ಪೇಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಾಜಾ ಟೊಮೆಟೊಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅಥವಾ ಬದಲಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFBurlakoff2013&lt;/ref&gt; ಈರುಳ್ಳಿ, ಕ್ಯಾರೆಟ್, ಪಾರ್ಸ್ಲಿ ಬೇರು, ಟರ್ನಿಪ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಬೇರು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಹುರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೊಬ್ಬಿನಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಂದಿ ಕೊಬ್ಬು ಅಥವಾ ಬೆಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ) ಮತ್ತು ನಂತರ ಟೊಮೆಟೊ ಅಥವಾ ಟೊಮೆಟೊ ಪೇಸ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಣ ಬೀನ್ಸ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಕುದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ವ ಬೇಯಿಸಿದ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೊದಲು ಆಲೂಗಡ್ಡೆ ಮತ್ತು ಎಲೆಕೋಸು ಅನ್ನು ಸುಮಾರು 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಸ್ಟಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFPokhlebkin2004&lt;/ref&gt;

ಸೂಪ್ ತಯಾರಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ತಂತ್ರವೆಂದರೆ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಮಾಂಸದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬೇಯಿಸುವುದು - ಸಾಟಿ ಮಾಡುವುದು, ಬ್ರೇಸಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದು, ಕುದಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಬೇಯಿಸುವುದು - ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾರು ಜೊತೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವುದು. ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ನ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವು ರಷ್ಯಾದ ಒಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೇಯಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಬಂದಿದೆ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲ್ಲಿನ ಒಲೆ, ಅಡುಗೆ ಮತ್ತು ಬಿಸಿಮಾಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ), ಇದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಘಟಕಗಳು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಅಡುಗೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಈ ವಿಧಾನದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗೆ ಕಚ್ಚಾ ಸೇರಿಸುವ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ಬೋರ್ಶ್ಚ್ ಬದಲಿಗೆ ಬೋರ್ಶ್‌ಚೋಕ್[ಎ] ಎಂಬ ಅಲ್ಪ ರೂಪದಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFBurlakoff2013&lt;/ref&gt;

ಸೂಪ್ ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು, ಮಸಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಸಾಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುವಾಸನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಪ್ಪು, ಕರಿಮೆಣಸು, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಬೇ ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಬ್ಬಸಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುವ ಇತರ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಸಾಲೆ, ಸೆಲರಿ ಕಾಂಡಗಳು, ಪಾರ್ಸ್ಲಿ, ಮಾರ್ಜೋರಾಮ್, ಹಾಟ್ ಪೆಪ್ಪರ್, ಕೇಸರಿ, ಹಾರ್ಸ್‌ರಡೈಶ್, ಶುಂಠಿ ಮತ್ತು ಒಣದ್ರಾಕ್ಷಿ ಸೇರಿವೆ. ಕೆಲವು ಪಾಕವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ದಪ್ಪವಾಗಿಸಲು ಹಿಟ್ಟು ಅಥವಾ ರೌಕ್ಸ್ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಉತ್ತಮ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ದಪ್ಪವಾಗಿರಬೇಕು, ಒಂದು ಚಮಚ ಅದರಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವಷ್ಟು ದಪ್ಪವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFBurlakoff2013&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFZdanovich2014&lt;/ref&gt;
ಬೀಟ್ ಹುಳಿ

ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾದ ರುಚಿಗಳು ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಹುಳಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬೀಟ್ ಹುಳಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/CreateSpace&lt;/ref&gt; ಹೋಳು ಮಾಡಿದ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಪೂರ್ವ-ಕುದಿಯುವ ನೀರಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಸಕ್ಕರೆಗಳನ್ನು ಡೆಕ್ಸ್ಟ್ರಾನ್ (ಇದು ದ್ರವಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ನಿಗ್ಧತೆಯ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ), ಮನ್ನಿಟಾಲ್, ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಾಗಿ ಹುದುಗಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಮೂಲಕ ಹುಳಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;http://polona.pl/item/15178238/46/&lt;/ref&gt; ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸಲು ಹಳೆಯ ರೈ ಬ್ರೆಡ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಹೂದಿ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಚಾಮೆಟ್ಜ್ (ಹುಳಿ ಬ್ರೆಡ್) ಹುಳಿಯನ್ನು ಪಾಸೋವರ್ ಊಟಕ್ಕೆ ಅನರ್ಹಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ರುಚಿಯನ್ನು ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸಲು ಸಕ್ಕರೆ, ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ನಿಂಬೆ ರಸವನ್ನು ಸಹ ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಸುಮಾರು 2–5 ದಿನಗಳ ನಂತರ (ಅಥವಾ ಬ್ರೆಡ್ ಇಲ್ಲದೆ 2–3 ವಾರಗಳು), ಗಾಢ ಕೆಂಪು, ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಹುಳಿ ದ್ರವವನ್ನು ಶೋಧಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಬಳಸಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಬಹುದು. ಸೂಪ್ ಮಾಡುವ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ಮೊದಲು ಇದನ್ನು ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಕುದಿಸುವುದರಿಂದ ಟಾರ್ಟ್ ಪರಿಮಳವು ಕರಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/CreateSpace&lt;/ref&gt;

ಬೀಟ್ ಹುಳಿಯನ್ನು ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ kvas (ಲಿಟ್. 'ಹುಳಿ, ಆಮ್ಲ'; kvass ಅನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಿ) ಮತ್ತು ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ rosl ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ (ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪದದಿಂದ ಮೂಲತಃ ಉಪ್ಪುಸಹಿತ ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿ ಪಡೆದ ಯಾವುದೇ ಉಪ್ಪುನೀರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ; ರಷ್ಯನ್ ರಸಾಲ್,  'ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ರಸ', ಪೋಲಿಷ್ ರೋಸೋಲ್, 'ಸಾರು' ಅನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಿ). ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದರ ಹೊರತಾಗಿ, ಇದನ್ನು ತಯಾರಾದ ಹಾರ್ಸ್‌ರಡೈಶ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಪಾಟ್ ರೋಸ್ಟ್ ಮ್ಯಾರಿನೇಡ್ ಆಗಿ ಬಳಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFMarks2010&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=nyWY_YkV7qAC&amp;pg=PA97&lt;/ref&gt;

ಬೀಟ್ ಹುಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ತಯಾರಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ ಹಲವಾರು ದಿನಗಳ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಯೋಜನೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ, ತ್ವರಿತ ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳು ಬೀಟ್ ಹುಳಿಯನ್ನು ತಾಜಾ ಬೀಟ್ರೂಟ್ ರಸದೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಹುಳಿ ರುಚಿಯನ್ನು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿನೆಗರ್, ಟೊಮೆಟೊ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ನಿಂಬೆ ರಸ ಅಥವಾ ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು, ಜೊತೆಗೆ ಒಣ ಕೆಂಪು ವೈನ್, ಸಬ್ಬಸಿಗೆ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ರಸ, ಮುರತುರಿ ರಸ, ಸೌರ್‌ಕ್ರಾಟ್ ರಸ, ಟಾರ್ಟ್ ಸೇಬುಗಳು, ಮಿರಾಬೆಲ್ಲೆ ಪ್ಲಮ್‌ಗಳು, ಏಪ್ರಿಕಾಟ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಹುದುಗಿಸಿದ ರೈ ಹಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/William_Pokhlebkin&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=UtA6-pyGJmMC&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.newyorker.com/culture/annals-of-gastronomy/let-me-count-the-ways-of-making-borscht&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://ro.food-and-recipes.com/publication/28576/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2026-08-21 |archive-date=2022-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220421073513/https://ro.food-and-recipes.com/publication/28576/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್
ಹಲುಷ್ಕಿ ಮತ್ತು ನೂಡಲ್ಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಪೋಲ್ಟವಾ ಬೋರ್ಷ್ಟ್

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಸೂಪ್‌ನ ಹಲವಾರು ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ.[25][26] ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರದೇಶವು ತನ್ನದೇ ಆದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಬಳಸಿದ ಸ್ಟಾಕ್ ಪ್ರಕಾರ (ಮಾಂಸ, ಮೂಳೆ ಅಥವಾ ಎರಡೂ), ಮಾಂಸದ ಪ್ರಕಾರ (ಗೋಮಾಂಸ, ಹಂದಿಮಾಂಸ, ಕೋಳಿ, ಇತ್ಯಾದಿ), ತರಕಾರಿಗಳ ಆಯ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಬೇಯಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಾಕವಿಧಾನವು ಗೋಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಕೀವ್ ರೂಪಾಂತರವು ಕುರಿಮರಿ ಅಥವಾ ಕುರಿಮರಿ ಜೊತೆಗೆ ಗೋಮಾಂಸವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಪೋಲ್ಟವಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಕೋಳಿ ಮಾಂಸದ ಮೇಲೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಕೋಳಿ, ಬಾತುಕೋಳಿ ಅಥವಾ ಹೆಬ್ಬಾತು. ಕುಂಬಳಕಾಯಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ ಚೀನೀಕಾಯಿ, ಬೀನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸೇಬುಗಳ ಬಳಕೆಯು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ; ಈ ರೂಪಾಂತರದಲ್ಲಿ, ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಂದಿ ಕೊಬ್ಬಿನ ಬದಲು ಸಸ್ಯಜನ್ಯ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಹುರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹುಳಿ ರುಚಿ ಟೊಮೆಟೊಗಳು ಮತ್ತು ಟಾರ್ಟ್ ಸೇಬುಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ. ಎಲ್ವಿವ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಮೂಳೆ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ವಿಯೆನ್ನಾ ಸಾಸೇಜ್‌ಗಳ ತುಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFKulinariya&lt;/ref&gt;ದಕ್ಷಿಣ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೋರ್ಷ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ, ಮಾಂಸದೊಂದಿಗೆ ಬೋರ್ಷ್ ಅನ್ನು ರಜಾದಿನದ ಖಾದ್ಯವಾಗಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲೆಂಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಣಗಿದ ಕ್ರೂಷಿಯನ್ ಕಾರ್ಪ್‌ನಂತಹ ಮೀನುಗಳು ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://obarykada.com/chasopys/shho-take-ukrayinska-kuhnya-istoriya-stravy-smaky/&lt;/ref&gt;

ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆತಿಥ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಬಹು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಮದುವೆಯ ಆಚರಣೆಯ ಮೂರನೇ ದಿನವನ್ನು ಡು ನೆವಿಸ್ಟ್ಕಿ ನಾ ಬೋರ್ಷ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು &quot;ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ತಿನ್ನಲು ಸೊಸೆಯನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ&quot; ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Smithsonian_Folklife_Festival&lt;/ref&gt; 2022 ರಲ್ಲಿ, ಯುನೆಸ್ಕೋ &quot;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅಡುಗೆಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ&quot;ಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ತುರ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.com/news/world-europe-62013362&lt;/ref&gt;
ಪೋಲಿಷ್
ಪೋಲಿಷ್ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಈವ್ ಬಾರ್ಸ್‌ಝ್ಜ್ ಉಸ್ಜ್ಕಾ ಅಥವಾ ಕಿವಿಯ ಆಕಾರದ ಮಶ್ರೂಮ್ ತುಂಬಿದ ಡಂಪ್ಲಿಂಗ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ

ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ದಪ್ಪ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಪೋಲಿಷ್ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯು ಬಾರ್ಸ್‌ಝ್ಜ್ಜ್ ಸಿಸ್ಟಿ ಸೆಜರ್ವೋನಿ ಅಥವಾ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕೆಂಪು ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮಾಣಿಕ್ಯ-ಬಣ್ಣದ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್ ಬೌಲನ್ ಅನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ತಳಿ ಮಾಡಿದ ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಕಾಡು ಮಶ್ರೂಮ್ ಸಾರು ಮತ್ತು ಬೀಟ್ ಹುಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಹೊಗೆಯಾಡಿಸಿದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು ಮತ್ತು ನಿಂಬೆ ರಸ, ಸಬ್ಬಸಿಗೆ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪುನೀರು ಅಥವಾ ಒಣ ಕೆಂಪು ವೈನ್ ಅನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಟಾರ್ಟ್‌ನೆಸ್ ಅನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಸೂಪ್ ಬಟ್ಟಲಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ - ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭೋಜನಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ - ಎರಡು-ಹಿಡಿಯುವ ಕಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಪಾನೀಯವಾಗಿ, ಕ್ರೋಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ಪೇಸ್ಟ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದು. ಇತರ ರೀತಿಯ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇದನ್ನು ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್‌ನಿಂದ ಬಿಳುಪುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFStrybelStrybel2005&lt;/ref&gt;

ಬಾರ್ಸ್‌ಝ್ಜ್ ವಿಗಿಲಿಜ್ನಿ, ಅಥವಾ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಈವ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್, ಪೋಲಿಷ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಈವ್ ಸಪ್ಪರ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬಡಿಸುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ. ಈ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ, ಮಾಂಸದ ಸಾರನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಮೀನಿನ ಸಾರು ಬಳಸಿ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇತರ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಈವ್ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮೀನಿನಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿದ ತಲೆಗಳನ್ನು ಕುದಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಶ್ರೂಮ್ ಸಾರು ಬೇಯಿಸಲು ಬಳಸುವ ಅಣಬೆಗಳನ್ನು ಉಜ್ಕಾ (ಸಣ್ಣ ತುಂಬಿದ ಕುಂಬಳಕಾಯಿ) ಗಾಗಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲಾಗಿದೆ, ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFStrybelStrybel2005&lt;/ref&gt;
ಯಹೂದಿ

ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಅಶ್ಕೆನಾಜಿ ಯಹೂದಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಿಂದ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ರುಚಿ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಹಾಲಿನೊಂದಿಗೆ ಮಾಂಸವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವುದನ್ನು ಕೋಷರ್ ಆಹಾರ ಕಾನೂನುಗಳು ನಿಷೇಧಿಸಿರುವುದರಿಂದ, ಯಹೂದಿಗಳು ಸೂಪ್‌ನ ಎರಡು ರೂಪಾಂತರಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಮಾಂಸ (ಫ್ಲೀಸ್ಚಿಕ್) ಮತ್ತು ಡೈರಿ (ಮಿಲ್ಚಿಕ್). ಮಾಂಸದ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗೋಮಾಂಸ ಬ್ರಿಸ್ಕೆಟ್ (ಹಂದಿಮಾಂಸವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ[35]) ಮತ್ತು ಎಲೆಕೋಸುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಡೈರಿ ಒಂದು ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ, ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್ ಅಥವಾ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಮಿಶ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡೂ ರೂಪಾಂತರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಈರುಳ್ಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹುಳಿಗಾಗಿ ಬೀಟ್ ಹುಳಿ, ವಿನೆಗರ್ ಅಥವಾ ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಸಿಹಿಗಾಗಿ ಬೀಟ್ ಸಕ್ಕರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುವಾಸನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಯಹೂದಿಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಿಹಿಯಾಗಿ ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ. ಯಹೂದಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಸಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ತಣ್ಣಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಬೇಯಿಸಿದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯೊಂದಿಗೆ. ಯುದ್ಧಪೂರ್ವ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪುರಿಮ್ ಸುತ್ತಲೂ ಹುದುಗಿಸಲು ಇಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವಾರಗಳ ನಂತರ ಪಾಸೋವರ್ ರಜಾದಿನಕ್ಕೆ ಅದು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFMarks2010&lt;/ref&gt;
ರಷ್ಯನ್
ಗೋಮಾಂಸ, ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್ ಮತ್ತು ತಾಜಾ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೋರ್ಷ್ಟ್

ರಷ್ಯಾದ ರೂಪಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಂಸದ ಚೆಂಡುಗಳಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸೈಬೀರಿಯನ್ ಶೈಲಿಯ ಬೋರ್ಷ್ಟ್; ಸ್ಥಳೀಯ ಸರೋವರಗಳಿಂದ ಒಣಗಿದ ವಾಸನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ಸ್ಕೋವ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್; ಎಲೆಕೋಸು ಬದಲಿಗೆ ಮ್ಯಾರಿನೇಡ್ ಕೆಲ್ಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮೊನಾಸ್ಟಿಕ್ ಲೆಂಟನ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ನೇವಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ (ಫ್ಲೋಟ್ಸ್ಕಿ ಬೋರ್ಷ್ಟ್[ಇ]) ಸೇರಿವೆ, ಇದರ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಜೂಲಿಯೆನ್ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಚದರ ಅಥವಾ ವಜ್ರದ ಆಕಾರದ ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFKulinariya&lt;/ref&gt; ಕುಬನ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಬೀಟ್ಗೆಡ್ಡೆಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಕುಬನ್ ಬೋರ್ಷ್ಚೆವಾಯಾ 43 ತಳಿ, ಇದು ಅದರ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.google.com.ua/books/edition/%D0%9A%D1%83%D0%BB%D0%B8%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BD%D0%BE%D0%B5_%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%B5%D1%88%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2/33ABEQAAQBAJ?hl=ru&amp;gbpv=1&amp;dq=%D0%BA%D1%83%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9+%D0%B1%D0%BE%D1%80%D1%89&amp;pg=PA9&lt;/ref&gt; ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಚಿನ್ನದ ಅಥವಾ ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=jI-tof9VY2w&lt;/ref&gt;
ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕೋಲ್ಡ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ: ಕೋಲ್ಡ್ ಬೀಟ್ ಸೂಪ್
ಬೇಯಿಸಿದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳೊಂದಿಗೆ Šaltibarščiai

ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಕೋಲ್ಡ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ (ಕೋಲ್ಡ್ ಬೀಟ್ ಸೂಪ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಿಸಿಯಾಗಿ ಬಡಿಸುವ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ರೂಪಾಂತರಗಳಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೀಟ್ ಹುಳಿ ಅಥವಾ ಬೀಟ್ ರಸವನ್ನು ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್, ಮಜ್ಜಿಗೆ, ಹುಳಿ ಹಾಲು, ಕೆಫೀರ್ ಅಥವಾ ಮೊಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಿಶ್ರಣವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಗುಲಾಬಿ ಅಥವಾ ಕೆನ್ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFKafka1998&lt;/ref&gt; ಇದನ್ನು ರೆಫ್ರಿಜರೇಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನುಣ್ಣಗೆ ಕತ್ತರಿಸಿದ ಬೀಟ್ರೂಟ್, ಸೌತೆಕಾಯಿಗಳು, ಮೂಲಂಗಿ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಈರುಳ್ಳಿಯ ಮೇಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಅರ್ಧಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ತಾಜಾ ಸಬ್ಬಸಿಗೆ ಸಿಂಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕತ್ತರಿಸಿದ ಕರುವಿನ ಮಾಂಸ, ಹ್ಯಾಮ್ ಅಥವಾ ಕ್ರಾಫಿಶ್ ಬಾಲಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು

&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFStrybelStrybel2005&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFKuro%C5%842004&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFPokhlebkin2004&lt;/ref&gt;

ಈ ಖಾದ್ಯವು ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್‌ನ ಹಂಚಿಕೆಯ ಪಾಕಶಾಲೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮೂಲತಃ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಸ್ಥಳೀಯ ರೈತರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೈನಂದಿನ ಆಹಾರವಾಗಿದ್ದ ಕೋಲ್ಡ್ ಸೂಪ್ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉದಾತ್ತ ಕೋಷ್ಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ಸವಿಯಾದ ಪದಾರ್ಥವಾಯಿತು. 1805 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಸ್ವಿಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಐಸ್ ಸೂಪ್ ಅನ್ನು ಬಡಿಸಲಾದ ವೈದ್ಯ ಜೋಹಾನ್ ಪೀಟರ್ ಫ್ರಾಂಕ್ ಅವರಂತಹ 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ಖಾತೆಗಳು ಇದನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಖಾದ್ಯವೆಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.&lt;ref&gt;https://www.academia.edu/167154657/&lt;/ref&gt; ಸರಳವಾಗಿ ಚೋಡ್ನಿಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ಖಾದ್ಯದ ಮೊದಲ ಪಾಕವಿಧಾನವನ್ನು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ವಾರ್ಸಾದಲ್ಲಿ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್‌ನ ಕೊನೆಯ ಆಡಳಿತಗಾರನಿಗೆ ಬಾಣಸಿಗ ಪಾಲ್ ಟ್ರೆಮೊ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.academia.edu/167154657/&lt;/ref&gt;

ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕವಿ ಆಡಮ್ ಮಿಕ್ಕಿವಿಚ್ ತನ್ನ 1834 ರ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಪ್ಯಾನ್ ಟಡಿಯುಸ್ಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕೋಲ್ಡ್ ಬೀಟ್ ಸೂಪ್ ಅನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.academia.edu/167154657/&lt;/ref&gt; ಇದು ರೈತರಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತರವರೆಗೆ ಅನೇಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ವರ್ಗಗಳು ಆನಂದಿಸುವ ದೈನಂದಿನ ಬೇಸಿಗೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಆಹಾರವಾಗಿತ್ತು. ಇಂದು, ಇದು ಲಿಥುವೇನಿಯಾದಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಬೇಸಿಗೆ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ, ಇದರ ರಾಜಧಾನಿ ವಿಲ್ನಿಯಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅದರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು 2023 ರಿಂದ ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಸವ (ವಿಲ್ನಿಯಸ್ ಪಿಂಕ್ ಸೂಪ್ ಫೆಸ್ಟ್) ಅನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://adventure.com/pink-soup-festival-vilnius-lithuania-baltics/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.govilnius.lt/pink-soup-fest&lt;/ref&gt;

=ಅಲಂಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಭಕ್ಷ್ಯಗಳು=
{{multiple image
| align= center
| direction= horizontal
| image1= Borscht with bread.jpg
| caption1= ಪಾರ್ಸ್ಲಿಯಿಂದ ಸಿಂಪಡಿಸಿದ, ಹುಳಿ ಕ್ರೀಮ್ ಮತ್ತು ರೈ ಬ್ರೆಡ್‌ನ ತುಂಡಿನೊಂದಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| width1= 200
| image2= Borshch2.jpg
| caption2= ''ಪಂಪುಶ್ಕಿ'', ಹಂದಿಯ ಚರ್ಮದ ಕರಿದ ತುಂಡುಗಳು ಮತ್ತು ''ಸ್ಮೆಟಾನಾ'' ಜೊತೆಗೆ ನೀಡಲಾದ ಬೋರ್ಷ್ಟ್
| width2= 200
| image3= Lurid_borscht.jpg
| caption3= ಬೇಯಿಸಿದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯೊಂದಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ''ಶಾಲ್ಟಿಬಾರ್ಷ್ಚಿಯೈ''
| width3= 200
| image4= Barszcz, pasztecik, Borgowo.JPG
| caption4= ಸ್ಪಷ್ಟ ''ಬೋರ್ಷ್ಟ್'' ಇರುವ ಬೌಲಿಯನ್ ಕಪ್; ಇದರೊಂದಿಗೆ ''ಕ್ರೋಕಿಯೆಟ್'' ಮತ್ತು ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿದ ಸಣ್ಣ ಸೌತೆಕಾಯಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ
| width4= 200
| footer=
}}
ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಶೈಲಿಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬಡಿಸಬಹುದಾದ ಅಲಂಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸೈಡ್ ಡಿಶ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪಕ ಆಯ್ಕೆಯಿಂದ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಫ್ರೆಂಚ್ ಕ್ರೀಮ್ ಫ್ರೈಚೆಯನ್ನು ಹೋಲುವ ಹುಳಿ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಸ್ಮೆಟಾನಾದೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=TOG-ItIHp_kC&amp;pg=PA600&lt;/ref&gt; ಸ್ಮೆಟಾನಾವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪಿಚರ್‌ನಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡುವವರು ಬಯಸಿದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಬಡಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಈಗಾಗಲೇ ಸ್ಮೆಟಾನಾವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದಾಗ &quot;ಬಿಳಿ&quot;ಯಾಗಬಹುದು. ಸೂಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸುವ ಮೊದಲು ಕ್ರೀಮ್ ಅನ್ನು ಹಿಟ್ಟಿನೊಂದಿಗೆ ದಪ್ಪವಾಗಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Maciej_Kuro%C5%84&lt;/ref&gt;ಮೊಸರುಮತ್ತು ಹಾಲು ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;http://www.jewishencyclopedia.com/articles/4638-cookery&lt;/ref&gt;

ಕತ್ತರಿಸಿದ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೂಪ್‌ನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಚಿಮುಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಸಬ್ಬಸಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಪಾರ್ಸ್ಲಿ, ಚೀವ್ಸ್ ಅಥವಾ ಸ್ಕಲ್ಲಿಯನ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಹಾಯಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಹಾಟ್ ಪೆಪರ್ ಅಥವಾ ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಸಾಲೆ ಹಾಕಬಹುದು.[67] ಅನೇಕ ವಿಧದ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅರ್ಧ ಅಥವಾ ಕಾಲುಭಾಗದಷ್ಟು ಬೇಯಿಸಿದ ಕೋಳಿ ಅಥವಾ ಕ್ವಿಲ್ ಮೊಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.[69] ನೇವಿ ಬೀನ್ಸ್, ಬ್ರಾಡ್ ಬೀನ್ಸ್ ಅಥವಾ ಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ ಬೀನ್ಸ್ ಸಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Maciej_Kuro%C5%84&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=fLizySL-EUMC&lt;/ref&gt;

ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಸ್ಟಾಕ್‌ನಿಂದ ತೆಗೆದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಸಣ್ಣ ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಸೂಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಹಾರ್ಸ್‌ರಡೈಶ್ ಅಥವಾ ಸಾಸಿವೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಬಡಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/CreateSpace&lt;/ref&gt; ಬೇಕನ್ ಮತ್ತು ಸಾಸೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅಲಂಕಾರಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಳೆ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಮೂಳೆಗಳಿಂದ ಮಜ್ಜೆಯೊಂದಿಗೆ ಹಳೆಯ ಪೋಲಿಷ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬಡಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Maciej_Kuro%C5%84&lt;/ref&gt;

ಪೋಲ್ಟವಾ ಬೋರ್ಶ್ಟ್‌ನಂತಹ ಕೆಲವು ವಿಧದ ಸೂಪ್ ಅನ್ನು ಹಲುಷ್ಕಿ ಅಥವಾ ಗೋಧಿ ಅಥವಾ ಬಕ್‌ವೀಟ್ ಹಿಟ್ಟಿನ ದಪ್ಪ ನೂಡಲ್ಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/William_Pokhlebkin&lt;/ref&gt; ಸೈಬೀರಿಯನ್ ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಕೊಚ್ಚಿದ ಗೋಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಈರುಳ್ಳಿಯ ಬೇಯಿಸಿದ ಮಾಂಸದ ಚೆಂಡುಗಳೊಂದಿಗೆ (ಫ್ರಿಕಾಡೆಲ್ಕಿ[ಜೆ]) ತಿನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಜ್ಕಾ ಅಥವಾ ಪಾಸ್ಟಾ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಕಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಗಾತ್ರದ ಕಿವಿಯ ಆಕಾರದ ಡಂಪ್ಲಿಂಗ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಅಣಬೆ, ಬಕ್‌ವೀಟ್ ಅಥವಾ ಮಾಂಸದ ಭರ್ತಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ. ಅಣಬೆ ತುಂಬಿದ ಉಜ್ಕಾವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೋಲಿಷ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಈವ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=UtA6-pyGJmMC&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=fLizySL-EUMC&lt;/ref&gt;

ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಯಾವುದೇ ಇತರ ಸೂಪ್‌ನಂತೆ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ವಿರಳವಾಗಿ ಸ್ವತಃ ತಿನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸೈಡ್ ಡಿಶ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕನಿಷ್ಠ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನ ಚಮಚಗಳನ್ನು ಬ್ರೆಡ್‌ನ ತುಂಡಿನ ಕಡಿತದೊಂದಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಕ್‌ವೀಟ್ ಗ್ರೋಟ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಬೇಯಿಸಿದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಂದಿಮಾಂಸದ ಕ್ರ್ಯಾಕ್ಲಿಂಗ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇತರ ಸರಳ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಾಗಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFArtyukh2006&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಂಪುಷ್ಕಿ ಅಥವಾ ಖಾರದ, ಪಫಿ ಯೀಸ್ಟ್-ರೈಸ್ಡ್ ರೋಲ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಮೆರುಗುಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFBurlakoff2013&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFArtyukh2006&lt;/ref&gt; ರಷ್ಯನ್ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ, ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಟ್ವೊರೊಗ್ ಅಥವಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೂಪಾಂತರದ ಫಾರ್ಮರ್ ಚೀಸ್, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ವ್ಯಾಟ್ರುಷ್ಕಿ, ಸಿರ್ನಿಕಿ ಅಥವಾ ಕ್ರುಪೆನಿಕಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ವಿವಿಧ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಬಹುದು. ವಟ್ರುಷ್ಕಿ ಬೇಯಿಸಿದ ದುಂಡಗಿನ ಚೀಸ್ ತುಂಬಿದ ಟಾರ್ಟ್‌ಗಳಾಗಿವೆ; ಸಿರ್ನಿಕಿ ಸಣ್ಣ ಪ್ಯಾನ್‌ಕೇಕ್‌ಗಳಾಗಿವೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಚೀಸ್ ಅನ್ನು ಬ್ಯಾಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಕ್ರುಪೆನಿಕ್ ಚೀಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬೇಯಿಸಿದ ಬಕ್‌ವೀಟ್ ಗ್ರೋಟ್‌ಗಳ ಶಾಖರೋಧ ಪಾತ್ರೆಯಾಗಿದೆ.

ಪಿರೋಜ್ಕಿ, ಅಥವಾ ಉಜ್ಕಾಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ತುಂಬುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೇಯಿಸಿದ ಡಂಪ್ಲಿಂಗ್‌ಗಳು, ಬೋರ್ಷ್ಟ್‌ನ ದಪ್ಪ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟ ಎರಡೂ ರೂಪಾಂತರಗಳಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬದಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFStrybelStrybel2005&lt;/ref&gt; ಪೋಲಿಷ್ ಕ್ಲಿಯರ್ ಬೋರ್ಷ್ಟ್ ಅನ್ನು ಕ್ರೋಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಪಾಸ್ಜ್ಟೆಸಿಕಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಬಡಿಸಬಹುದು. ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪೋಲಿಷ್ ಕ್ರೋಕೆಟ್ (ಕ್ರೋಕಿಯೆಟ್) ಅನ್ನು ಕ್ರೆಪ್ (ತೆಳುವಾದ ಪ್ಯಾನ್‌ಕೇಕ್) ಅನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತಿ ಹುರಿಯುವ ಮೊದಲು ಬ್ರೆಡ್ ತುಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಪಾಸ್ಜ್ಟೆಸಿಕಿ (ಲಿಟ್. 'ಲಿಟಲ್ ಪೇಟ್ಸ್') ಯೀಸ್ಟ್-ಎತ್ತರಿಸಿದ ಅಥವಾ ಫ್ಲೇಕಿ ಹಿಟ್ಟಿನ ವಿವಿಧ ಆಕಾರದ ತುಂಬಿದ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿರುವ ಪೇಸ್ಟ್ರಿಗಳಾಗಿವೆ. ಬೋರ್ಶ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬಡಿಸುವ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಕೂಲಿಬಿಯಾಕ್ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಲೋಫ್ ಆಕಾರದ ಪೈ. ಕ್ರೋಕೆಟ್‌ಗಳು, ಪಾಸ್ಜ್‌ಟೆಸಿಕಿ ಮತ್ತು ಕೂಲಿಬಿಯಾಕ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಭರ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಣಬೆಗಳು, ಸೌರ್‌ಕ್ರಾಟ್ ಮತ್ತು ಕೊಚ್ಚಿದ ಮಾಂಸ ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFStrybelStrybel2005&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Borscht#CITEREFKuro%C5%842004&lt;/ref&gt;
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>sbrjb4bq0reytvdpjpij88gzihl128j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಬುಕೊವಿನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಡಾಲ್ಮೇಷಿಯನ್ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180523</id>
    <revision>
      <id>1383831</id>
      <parentid>1383632</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T08:22:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383831</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18642" sha1="jt18y7eh56a8ti0go2lql09fa6kevdp" xml:space="preserve">&lt;gallery class=&quot;center&quot;&gt;
ಚಿತ್ರ:Cernauti_Residentia_06.jpg|alt=Metropolitans wing| ಮಹಾನಗರಗಳ ವಿಭಾಗ
ಚಿತ್ರ:Корпус_митрополита,_Чернівці_11.JPG|alt=Metropolitans wing| ಮಹಾನಗರಗಳ ವಿಭಾಗ
ಚಿತ್ರ:Мармурова_зала_резиденції_буковинських_митрополитів.jpg|alt=Marble Hall (Metropolitans wing)| ಮಾರ್ಬಲ್ ಹಾಲ್ (ಮಹಾನಗರ ವಿಭಾಗ)
ಚಿತ್ರ:Корпус_митрополита,Чернівці_22.JPG|alt=Red Hall (Metropolitans wing)| ರೆಡ್ ಹಾಲ್ (ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ಸ್ ವಿಂಗ್)
ಚಿತ್ರ:Cernauti_Residentia_04.jpg|alt=Seminary wing| ಸೆಮಿನರಿ ವಿಭಾಗ
ಚಿತ್ರ:Семiнарський_корпус,_Чернівці_07.JPG|alt=Seminary wing| ಸೆಮಿನರಿ ವಿಭಾಗ
&lt;/gallery&gt;

== ನಿರ್ಮಾಣ ==
[[ಚಿತ್ರ:The_first_Committee_for_the_Construction_of_the_Metropolitan_Complex_of_Czernowitz.png|left|thumb| ಝೆರ್ನೋವಿಟ್ಜ್ ಮಹಾನಗರ ಸಂಕೀರ್ಣದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲ ಸಮಿತಿ: ಯುಡೋಕ್ಸಿಯು ಹರ್ಮುಜಾಚಿ, ಟಿಯೋಫಿಲ್ ಬೆಂಡೆಲಾ, ಜೋಸೆಫ್ ಹ್ಲಾವ್ಕಾ ಎಲ್ಲರೂ ಈ ಛಾಯಾಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.]]
1782 ರಲ್ಲಿ, ಬುಕೊವಿನಾವನ್ನು ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದ ನಂತರ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯನ್ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಬಿಷಪ್‌ಗಳ ರಾಡೌಟಿಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಚೆರ್ನಿವ್ಟ್ಸಿಗೆ (ಆಗ ಇದನ್ನು ಚೆರ್ನೋವಿಟ್ಜ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು) ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಡಳಿತವು ಬಿಷಪ್ ದೋಸೊಫ್ಟೇ ಅವರ ನಿವಾಸವನ್ನು ತರಾತುರಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿತು. . ೧೭೮೩ ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಈ ಕಟ್ಟಡವು ಕಳಪೆ ನೋಟವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಇಟ್ಟಿಗೆ ನೆಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರದೊಂದಿಗೆ ಸಣ್ಣ, ಕಡಿಮೆ ಕೊಠಡಿಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ತೇವಾಂಶದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದಾಗಿ, 1790 ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡದ ಒಂದು ಭಾಗ ಕುಸಿದು ಉಳಿದ ಭಾಗವನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ, ಹೆರೆಸ್ಕು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಾದ [[Daniil Vlahovici|ಡೇನಿಯಲ್ ವ್ಲಾಹೋವಿಸಿ]], [[Isaia Baloșescu|ಇಸಾಯಾ ಬಾಲೋಸ್ಕು]] ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಯುಜೆನಿ ಹ್ಯಾಕ್ಮನ್ ಬಾಡಿಗೆ ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೮೫೧–೧೮೫೨ರಲ್ಲಿ, ಹ್ಯಾಕ್‌ಮನ್ ಲೆಂಬರ್ಗ್ ( [[ಲ್ವೀವ್|ಲ್ವಿವ್]] ) ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಸರಣಿ ವರದಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು, ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಅಗೌರವಯುತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ದೂರಿದರು. 1860 ರಲ್ಲಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವು ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಜೆಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಸೆಫ್ ಹ್ಲಾವ್ಕಾ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.  

ತನ್ನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಾಗ, ಹ್ಲಾವ್ಕಾ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಕಟ್ಟಡ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸಿದರು ಮತ್ತು 1866 ರಲ್ಲಿ ''ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ರಿವ್ಯೂನಲ್ಲಿ'' &quot;ಬುಕೊವಿನಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಗ್ರೀಕ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಕಟ್ಟಡಗಳು&quot; ಎಂಬ ಲೇಖನವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.  ಹ್ಲಾವ್ಕಾ ಅವರ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಷಪ್ ಅರಮನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಆಡಳಿತ ಕಚೇರಿಗಳು, ಸಭೆ ಸಭಾಂಗಣಗಳು, ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಗಾಯಕರ ಶಾಲೆ, ಚರ್ಚ್ ಕಲಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರವೂ ಸೇರಿತ್ತು.  ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬರುವ ಕೃತಿಯು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಮತ್ತು ಮೂರಿಶ್ ಶೈಲಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಹಂಬ್ರಾ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಒಂದು ಮೂಲವಾಗಿದೆ. 

೧೮೬೪ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು,  ಆದರೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ೧೮೭೨ ರಿಂದ ಹ್ಲಾವ್ಕ ಅವರ ಅನಾರೋಗ್ಯ, ಮತ್ತು ಹ್ಲಾವ್ಕ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತದ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಂದಾಗಿ ಗಣನೀಯ ವಿಳಂಬವಾಯಿತು, ಇದು ಹ್ಲಾವ್ಕ ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.  ಹ್ಲಾವ್ಕಾ ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಫೆಲಿಕ್ಸ್ ಕ್ಸಿಜಾರ್ಸ್ಕಿಯ ಅಸಮರ್ಥತೆಯು ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಿತು.  ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು 1882/3 ರ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. 

== ಮಹತ್ವ ==
ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿರುವ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು &quot;ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮೌಲ್ಯ&quot; ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಉಲ್ಲೇಖವು, ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ:&lt;blockquote&gt;ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಸಮೂಹವು {{Interlanguage link|John the New of Suceava|ro|Sfântul Ioan cel Nou}} ಜೊತೆಗೆ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್‌ಗಳ ಹಿಂದಿನ ನಿವಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಚಾಪೆಲ್; ಹಿಂದಿನ ಸೆಮಿನರಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ ಚರ್ಚ್, ಮತ್ತು ಉದ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಭೂದೃಶ್ಯದ ಉದ್ಯಾನವನದೊಳಗೆ ಗಡಿಯಾರ ಗೋಪುರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಿಂದಿನ ಮಠ . ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳ ನಾಟಕೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನದೊಂದಿಗೆ ನಿವಾಸವು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೋ-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದೊಳಗಿನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುರುತನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ಅದರ ಉದ್ದೇಶದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲದು ಮತ್ತು ಬುಕೊವಿನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಡಾಲ್ಮೇಷಿಯನ್ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವು ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. &lt;/blockquote&gt;

=== ರೊಮೇನಿಯನ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವ ===
ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸವು ನವೆಂಬರ್ 15/28, 1918 ರಂದು, ರೊಮೇನಿಯಾದೊಂದಿಗೆ ಬುಕೊವಿನಾ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. &lt;ref name=&quot;adev2019-01-23 06:11&quot;&gt;{{Citation |title=Foto – Istoria Palatului Mitropolitan de la Cernăuţi. Bijuteria arhitectonică a cehului Iosif Hlavka este locul în care s-a votat unirea Bucovinei cu România |date=2019-01-23 |work=Adevărul |url=https://adevarul.ro/stiri-locale/targoviste/foto-istoria-palatului-mitropolitan-de-la-1919096.html |access-date=2026-02-02}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Ziarul Lumina_2026-02-02&quot;&gt;{{Citation |last=Adrian Nicolae Petcu |title=Palatul mitropolitan din Cernăuţi |date= |work=Ziarul Lumina |url=https://ziarullumina.ro/societate/historica/palatul-mitropolitan-din-cernauti-15962.html |access-date=2026-02-02}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Basarabia-bucovina.info/2012/01/15/cernauti-palatul-unde-s-a-votat-unirea-cu-tara/_2026-02-02&quot;&gt;{{Citation |title=Cernauti – Palatul unde s-a votat Unirea cu Tara. Istoric si 30 de Fotografii |date= |work=Basarabia-bucovina.info/2012/01/15/cernauti-palatul-unde-s-a-votat-unirea-cu-tara/ |url=http://basarabia-bucovina.info/2012/01/15/cernauti-palatul-unde-s-a-votat-unirea-cu-tara/ |access-date=2026-02-02}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Dilema Veche_2026-02-02&quot;&gt;{{Citation |title=Cea mai frumoasă clădire din Cernăuți |date= |work=Dilema Veche |url=https://dilemaveche.ro/sectiune/editoriale-si-opinii/tilc-show/cea-mai-frumoasa-cladire-din-cernauti-2320514.html |access-date=2026-02-02}}&lt;/ref&gt;

== ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ==
ಈ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು 100 ಮೀಟರ್ ಆಳ ಮತ್ತು 70 ಮೀಟರ್ ಅಗಲವಿರುವ ಅಂಗಳದ ಮೂರು ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ: {{Clarify|What is UNESCO (2011) 331? The site has dossier No. 1330 and is accessible online, so no page No., no No. 331.|date=October 2025}} ಈ ಅಂಗಳದ ನಾಲ್ಕನೇ ಭಾಗವು ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಎತ್ತರದ ರೇಲಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ.

ದ್ವಾರದ ಎದುರು ಅತಿದೊಡ್ಡ ಏಕ ಕಟ್ಟಡವಾದ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸವಿದೆ, ಇದು [[John the New of Suceava|ಸುಸೇವಾದ ಹೊಸ ಜಾನ್‌ನ]] ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರವನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಕಟ್ಟಡವು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಆಧುನಿಕ ಭಾಷಾ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಇದು ಸಿನೊಡಲ್ ಹಾಲ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (ಇಂದು ಮಾರ್ಬಲ್ ಹಾಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ), ಬಣ್ಣ ಬಳಿದ ಸೀಲಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮೂಲತಃ, ಈ ಸಭಾಂಗಣವು ಎಪಾಮಿನೊಂಡಾ ಬುಸೆವ್ಸ್ಚಿ (1843–1891) ರಚಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ದೊರೆಗಳ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.  ಈ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್‌ನ ಹಿಂದಿನ ಗ್ರಂಥಾಲಯ (ನೀಲಿ ಹಾಲ್), ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಭೆ ಸ್ಥಳ (ಕೆಂಪು ಹಾಲ್) ಮತ್ತು ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್‌ನ ಹಿಂದಿನ ಸ್ವಾಗತ ಕೊಠಡಿ (ಹಸಿರು ಹಾಲ್) ಸೇರಿವೆ. ಈ ಸ್ಥಳದ ಕುರಿತಾದ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವರದಿಯು ರೆಡ್ ಹಾಲ್ ಅನ್ನು &quot;ಅಸಾಧಾರಣ ಸುಂದರವಾದ ಮರದ ಆಭರಣ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ, ಅದರ ಗೋಡೆಯ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಕೆಂಪು ಚೀನೀ ರೇಷ್ಮೆಯಿಂದ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಅಲಂಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. 

ದ್ವಾರದ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೆಮಿನರಿ ಕಟ್ಟಡ (ಸಮೂಹದ ಬಲಭಾಗ) ಮತ್ತು ಅದರ ಚರ್ಚ್, ಮೂರು ಪವಿತ್ರ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ಚರ್ಚ್ ಇದೆ, ಇದು ಕಾರ್ಲ್ ಜಾಬ್ಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಲಾವಿದರ [[ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರ|ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು]] ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. 

ಅಂಗಳದ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ (ಮೇಳದ ಎಡಭಾಗ), ಹಿಂದಿನ ಮಠದ ಕಟ್ಟಡವು ಇಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ.  ಈ ಕಟ್ಟಡದ ಗಡಿಯಾರ ಗೋಪುರವನ್ನು ಡೇವಿಡ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಸಂಕೀರ್ಣದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ಝೆರ್ನೋವಿಟ್ಜ್‌ನ [[ಯೆಹೂದ್ಯ|ಯಹೂದಿ]] ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ.

== ಇತಿಹಾಸ ==
[[ಚಿತ್ರ:Czernowitz,_residenz_des_erzbischofs.jpg|right|thumb| ನಿವಾಸ (ಛಾಯಾಚಿತ್ರ/1899)]]
ಈ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮೂಲತಃ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ [[ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರ|ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರದ]] ಅಧ್ಯಾಪಕರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಅದು ಸೆರ್ನೋವಿಟ್ಜ್ [[ಒಂದನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ನಂತರ, ''ಸೆರ್ನೌಟಿ'' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ರೊಮೇನಿಯಾದ ಭಾಗವಾದಾಗಲೂ ಹಾಗೆಯೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು.  1918 ರ ನವೆಂಬರ್ 28 ರಂದು ಸಿನೊಡಲ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ, ಬುಕೊವಿನಾ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾ ನಡುವಿನ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.  [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು.  ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಆ ಪ್ರದೇಶವು [[ಸೊವಿಯೆಟ್ ಒಕ್ಕೂಟ|ಸೋವಿಯತ್]] ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು; 1955 ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಅವುಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಣದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.  ಈ ಮಧ್ಯದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.  1957 ರಿಂದ 1967 ರವರೆಗೆ, ಕೆಲವು ಮೂಲ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಆಂತರಿಕ ನವೀಕರಣವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಆಗ ಮೇಳಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರಿ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. 1991 ರಲ್ಲಿ, ಈ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ನೋಂದಣಿಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ೨೦೦೪ ರಿಂದ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ೨೮ ಜೂನ್ ೨೦೧೧ ರಂದು [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] ತನ್ನ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಸಮೂಹವನ್ನು ಸೇರಿಸಿತು  2011 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮತದಾನ ಸೇರಿದಂತೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ನಿವಾಸವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;[http://7chudes.in.ua/content/mitropolichii-palats Seven Wonders of Ukraine website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150921224030/http://7chudes.in.ua/content/mitropolichii-palats |date=21 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2015 }} (in Ukrainian), accessed 20 May 2013.&lt;/ref&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 {{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|30em}}

== ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ ==

[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>jt18y7eh56a8ti0go2lql09fa6kevdp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೇಸ್ಟಲ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180530</id>
    <revision>
      <id>1383755</id>
      <parentid>1383647</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:23:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <origin>1383755</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19780" sha1="lz3ww3j5ns6au7b0bfvtohdx4xeffi3" xml:space="preserve">{{databox}}
'''ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕ್ಯಾಸಲ್''' ( {{Langx|uk|Олеський замок|Oles'kyi zamok}}     ; {{Langx|pl|Zamek w Olesku}}   ) ಇಂದಿನ [[ಯುಕ್ರೇನ್|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ]] ಜೊಲೊಚಿವ್ ರಾಯಾನ್‌ನ ಗಡಿಯೊಳಗೆ ಇದೆ. ಕೋಟೆಯ ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು 1390 ರ ದಿನಾಂಕದ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿವೆ, ಪೋಪ್ ಬೋನಿಫೇಸ್ IX ಅವರು ಒಲೆಸ್ಕೊ ಮತ್ತು ಟಸ್ತಾನ್ ಅನ್ನು ಹ್ಯಾಲಿಚ್‌ನ [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್]] ಬಿಷಪ್‌ಗೆ ನೀಡಿದರು. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನಗರವಾದ [[ಲ್ವೀವ್|ಎಲ್ವಿವ್‌ನಿಂದ]] ಸುಮಾರು ಎಪ್ಪತ್ತೈದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Музей-заповідник «Олеський замок» {{!}} Львівська національна галерея мистецтв імені Бориса Возницького |url=https://lvivgallery.org.ua/museums/muzey-zapovidnyk-oleskyy-zamok |access-date=2023-08-03 |website=lvivgallery.org.ua}}&lt;/ref&gt;

== ಸ್ಥಳ ==
[[ಚಿತ್ರ:OleskoZamokentrance.jpg|left|thumb|305x305px| ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರ.]]
ಅಂಡಾಕಾರದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯು ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಸಣ್ಣ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ. ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಒಂದು ಕಂದಕ ಮತ್ತು ಗೋಡೆ ಇದ್ದು, ಇದು ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಕೋಟೆಯು ದಟ್ಟವಾದ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಕೋಟೆ ಇದ್ದ ಭೂಮಿಯು ಹಲವು ಬಾರಿ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು. ಇದು ಮೂಲತಃ ವೋಲ್ಹಿನಿಯಾ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು [[ಲ್ವೀವ್|ಎಲ್ವಿವ್]] ಭೂಮಿಯ ಗಡಿಯಲ್ಲಿತ್ತು.

ಈ ಕೋಟೆಯು ವಿಭಿನ್ನ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ [[ಪೋಲೆಂಡ್]], [[ಲಿಥುವೇನಿಯ|ಲಿಥುವೇನಿಯಾ]] ಮತ್ತು [[ಹಂಗರಿ|ಹಂಗೇರಿಯ]] ಒಡೆತನದಲ್ಲಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಲಾದ ಮೂರು ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಚಲಿಸಬಲ್ಲ ಗಡಿಗಳು ಅದರ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋದಾಗ ಅದು ರಾಜಕೀಯ ಹೆಗ್ಗುರುತಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ಮಾಲೀಕತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಕೋಟೆಯ ನೆಲಮಾಳಿಗೆಯಲ್ಲಿನ ಆಳವಾದ ಬಾವಿಯನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಿವಾಸಿಗಳು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

== ನಿವಾಸಿಗಳು ==
15 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಣಾ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ವಿಹಾರ ತಾಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

೧೬೦೫ ರಲ್ಲಿ, ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತ ಸ್ಥಳೀಯ ಭೂಮಾಲೀಕ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ವಾಯುವೋಡೆಶಿಪ್‌ನ ವಾಯುವೋಡೆ ಜಾನ್ ಡ್ಯಾನಿಲೋವಿಚ್ ಎಚ್. ಸಾಸ್ ಖರೀದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಕೊನಿಯೆಕ್ಪೋಲ್ಸ್ಕಿಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಮಾರಲಾಯಿತು. ಹೊಸ ಮಾಲೀಕರು, ಅವರ ಮುಖ್ಯ ನಿವಾಸವು ಝೋವ್ಕ್ವಾದಲ್ಲಿತ್ತು, ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡರು, ಮತ್ತು 1682 ರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ಅವರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿದರು, ಅವರು ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವ್ ಕೊನೀಕ್ಪೋಲ್ಸ್ಕಿಯಿಂದ 400,000 ಝ್ಲೋಟಿಗಳಿಗೆ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಒಲೆಸ್ಕೊವನ್ನು ರ್ಜೆವುಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬವು ಖರೀದಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಾಚೀನ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ರ್ಜೆವುಸ್ಸಿ ಒಡೆತನದ ಮತ್ತೊಂದು ಕೋಟೆಯಾದ ಪಿಧಿರ್ಟ್ಸಿ ಕ್ಯಾಸಲ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2017-11-23 |title=Ukrainian Carpathians - a trip back to the Middle Ages — My Ukraine |url=http://myukraine.info/en/tourism/carpathians/ukrainian/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20171123230805/http://myukraine.info/en/tourism/carpathians/ukrainian/ |archive-date=2017-11-23 |access-date=2023-08-03}}&lt;/ref&gt;

ಈ ಕೋಟೆಯು ಬಹುಶಃ ವಿಯೆನ್ನಾ ಕದನದ ನಾಯಕ [[ಪೋಲೆಂಡ್|ಪೋಲಿಷ್]] ರಾಜ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿಯ  ಜನ್ಮಸ್ಥಳವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಅವರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾದ ಅನೇಕ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜ, ಕಿಂಗ್ Michał Korybut Wiśniowiecki ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |last= |date=2017-12-12 |title=Moje Kresy. Olesko, królewskie gniazdo |url=https://plus.nto.pl/moje-kresy-olesko-krolewskie-gniazdo/ar/12752033 |access-date=2023-08-03 |website=plus.nto.pl |language=pl}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕೊಸಾಕ್‌ಗಳ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರಾದ ಬೊಹ್ದಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

'''ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ'''

ಓಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್-ವೋಲ್ಹಿನಿಯನ್ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಯೂರಿ ಎಲ್ವಿವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ, ಬಹುಶಃ ಆಂಡ್ರಿ ಅಥವಾ ಲೆವ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿರಬಹುದು. ಪೋಲೆಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿ ನಡುವಿನ ಅಸ್ಥಿರ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮಿಲಿಟರಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. 14 ನೇ ಮತ್ತು 15 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಾದ್ಯಂತ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಭೂದೃಶ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಕೈ ಬದಲಾಯಿತು.

ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಕೋಟೆಯನ್ನು 1340 ರಲ್ಲಿ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಲಿಯುಬಾರ್ಟ್ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1366 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ರಾಜ ಕ್ಯಾಸಿಮಿರ್ III ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. 1375 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಇದು ಹ್ಯಾಲಿಚ್‌ನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಇದು ಜಾತ್ಯತೀತ ಮತ್ತು ಚರ್ಚಿನ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಅದರ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿತು.

15 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು

15 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ದಂಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ೧೪೩೧-೧೪೩೨ರ ದಂಗೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜ ಜೋಗೈಲಾ ವಿರುದ್ಧದ ಸವಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯು ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಡ್ರಿಹೈಲೊನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು. ಮುತ್ತಿಗೆಯ ನಂತರ, ಪೋಲಿಷ್ ಪಡೆಗಳು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಸೆನ್ನೋ ಮತ್ತು ಅವನ ವಂಶಸ್ಥರಾದ ಒಲೆಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಜಾನ್‌ಗೆ ಅದನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಧರ್ಮದ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಕೋಟೆಯ ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ನವೋದಯ ರೂಪಾಂತರಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಕೋಟೆಯು ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ವಸತಿ ವಿಭಾಗ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರ ಸೇರಿದಂತೆ ನವೋದಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಉದ್ಯಮಿ ಇವಾನ್ ಡ್ಯಾನಿಲೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಾಲೀಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ನವೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಈ ರೂಪಾಂತರವು ಕೋಟೆಯಿಂದ ಉದಾತ್ತ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

೧೬೨೯ ರಲ್ಲಿ ಥಿಯೋಫಿಲಿಯಾ ಡ್ಯಾನಿಲೋವಿಚ್ ಅದರ ಗೋಡೆಗಳೊಳಗೆ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿದಾಗ ಕೋಟೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಭವಿಸಿತು. ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ನಂತರ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಜ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ನಾಯಕರಾದರು.

ದಂಗೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನದ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಮಹತ್ವ

1648 ರ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ದಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯು ಒಂದು ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿತು, ಕೊನೀಕ್ಪೋಲ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಪುನಃ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಕೊಸಾಕ್-ರೈತ ದಂಗೆಕೋರರ ಕೈಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಬಿತ್ತು. 1682 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು 1684 ಮತ್ತು 1687 ರ ನಡುವೆ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು, ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಉದ್ಯಾನವನದ ವರ್ಧನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಛಾವಣಿ ಮತ್ತು ಭೂದೃಶ್ಯದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದರು.
[[ಚಿತ್ರ:Inside_Olesko_Castle.jpg|thumb|225x225px| ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯ ಒಳಾಂಗಣ ಅಂಗಳ.]]

== ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಗಳು ==
16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಿಂದ 17 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ವಿವಿಧ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲು ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮೊಸಾಯಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ತರಲಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ನವೋದಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

1838 ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು [[ಭೂಕಂಪ|ಭೂಕಂಪವು]] ಕೋಟೆಯನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸಿ, ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಭಾಗಶಃ ನಾಶಮಾಡಿತು. 1882 ರಲ್ಲಿ, ಪೋಲಿಷ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಮಾರಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಒಲೆಸ್ಕೊ ಕೋಟೆಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಮಿತಿಯು ಖರೀದಿಸಿತು, ಇದು 1892 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಒಂದನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ]] ಮತ್ತು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧಗಳೆರಡೂ]] ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿ, ಹಿಂದಿನ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದವು. 1956 ರಲ್ಲಿ, ಕೋಟೆಗೆ ಸಿಡಿಲು ಬಡಿದಿದೆ.

ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು, 1961 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ 1985 ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಇಂದು ಇದು ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, 16 ರಿಂದ 17 ನೇ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಾಚೀನ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಕಲೆಯ ಸಂಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು [[ಶಿಲ್ಪ|ಶಿಲ್ಪಗಳು]], [[ಚಿತ್ರಕಲೆ|ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು]], ಸ್ಟಿಲ್ ಲೈವ್‌ಗಳು, ಅನ್ವಯಿಕ ಕಲೆಗಳು, ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಅವಧಿಯ ಆಯುಧಗಳು ಮತ್ತು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಗಡಿಯ ಹೊರಗಿನ ಪೋಲಿಷ್ ಕಲೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ಖಜಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಕೋಟೆಯು &quot;ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಸ್‌ಶೂ&quot; ನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ಪರಸ್ಪರ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಮೂರು ಕೋಟೆಗಳ ಉಂಗುರವಾಗಿದೆ: ಒಲೆಸ್ಕೊ, ಪಿಧಿರ್ಟ್ಸಿ ಮತ್ತು ಜೊಲೊಚಿವ್ ಕೋಟೆಗಳು.&lt;gallery perrow=&quot;5&quot; caption=&quot;ಕೋಟೆಯ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು&quot;&gt;
ಚಿತ್ರ:Boguszowicz_Taniec_Salome.jpg|alt=Dance of Salome, Szymon Boguszowicz| ''ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಆಫ್ ಸಲೋಮ್'', [[Szymon Boguszowicz|ಸ್ಸೈಮನ್ ಬೊಗುಸ್ಜೋವಿಚ್]]
ಚಿತ್ರ:Siemiginowski_Bachus_i_Ariadna.jpg|alt=Bacchus and Ariadne, Jerzy Siemiginowski-Eleuter| ''ಬ್ಯಾಕಸ್ ಮತ್ತು ಅರಿಯಡ್ನೆ'', ಜೆರ್ಜಿ ಸಿಮಿಗಿನೋವ್ಸ್ಕಿ-ಎಲುಟರ್
ಚಿತ್ರ:Czechowicz_Dzieciątko_Jezus_wśród_aniołów.jpg|alt=The Christ Child sleeping among angels, Szymon Czechowicz| ''ದೇವತೆಗಳ ನಡುವೆ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ ಕ್ರಿಸ್ತ ಮಗು'', ಸ್ಜಿಮನ್ ಜೆಕೊವಿಚ್
ಚಿತ್ರ:Michał_Józef_Rzewuski.jpg|alt=Portrait of Michał Józef Rzewuski, Marcello Bacciarelli| ''Michał Józef Rzewuski, ಮಾರ್ಸೆಲ್ಲೊ ಬ್ಯಾಸಿಯಾರೆಲ್ಲಿ ಅವರ ಭಾವಚಿತ್ರ''
ಚಿತ್ರ:Chojnicki_Portret_damy.jpg|alt=Portrait of a lady, Józef Chojnicki| [[Józef Chojnicki|ಜೋಝೆಫ್ ಚೋಜ್ನಿಕಿ]] ''ಎಂಬ ಮಹಿಳೆಯ ಭಾವಚಿತ್ರ''
&lt;/gallery&gt;

== ಅಂಚೆಚೀಟಿ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ನಾಣ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ==
ಜೂನ್ 9, 2017 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂಚೆ ಆಪರೇಟರ್ ಉಕ್ರ್ಪೋಷ್ಟಾ UAH 5.80 ಮುಖಬೆಲೆಯ &quot;XIII-XVIII ಶತಮಾನಗಳ ಒಲೆಸ್ಕಿ ಕ್ಯಾಸಲ್&quot; ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಯನ್ನು ಚಲಾವಣೆಗೆ ತಂದರು. CEPT ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಈ ಅಂಚೆಚೀಟಿ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಅಂಚೆ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಸಂಘವಾದ PostEurop ನಡೆಸಿದ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಂಚೆಚೀಟಿ ರೇಟಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿತು.

ಆಗಸ್ಟ್ 17, 2021 ರಂದು, ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಉಕ್ರೇನ್ 10-ಹ್ರಿವ್ನಿಯಾ ಬೆಳ್ಳಿ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ನಾಣ್ಯ &quot;ಒಲೆಸ್ಕಿ ಕ್ಯಾಸಲ್&quot; ಅನ್ನು ಚಲಾವಣೆಗೆ ತಂದಿತು. ಇದು &quot;ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಸ್ಮಾರಕಗಳು&quot; ಸರಣಿಗೆ ಸೇರಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕೋಟೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>lz3ww3j5ns6au7b0bfvtohdx4xeffi3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಮಂಗಪ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180560</id>
    <revision>
      <id>1383758</id>
      <timestamp>2026-08-21T13:34:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pragathi. BH</username>
        <id>88266</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}} {{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}} {{Infobox settlement | official_name      = ಮಂಗಪ್ | native_name        = {{langx|crh|Mangup}} | settlement_type    = Historic settlement | image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg | imagesize          = 250px | image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup | pushpin_map        = Crimea | pushpin_relief     = y | pushpin_label_p...</comment>
      <origin>1383758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13436" sha1="c9w3u1dtllumz6rglz5z77rswt0aty4" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .</text>
      <sha1>c9w3u1dtllumz6rglz5z77rswt0aty4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383759</id>
      <parentid>1383758</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T13:39:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pragathi. BH</username>
        <id>88266</id>
      </contributor>
      <origin>1383759</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18141" sha1="9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-6&lt;/ref&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-TAURIDA_VERNADSKY_NATIONAL_UNIVERSITY-7&lt;/ref&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383773</id>
      <parentid>1383759</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:42:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>Added title. Changed bare reference to CS1/2. | [[:en:WP:UCB|Use this tool]]. [[:en:WP:DBUG|Report bugs]]. | #UCB_Gadget</comment>
      <origin>1383773</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18997" sha1="0oor672xp74dxdgg0jzqyobhfrr4c96" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| type    = Historic settlement
| image      = Mangup Fortress2.jpg
| image_size          = 250px
| caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_alt    = 
| pushpin_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| time_zone           = 
| utc_offset         = 
| time_zone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8 }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936 }}&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936 }}&lt;/ref&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936 }}&lt;/ref&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936 }}&lt;/ref&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Oxford Dictionary of Byzantium | url=https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium }}&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-6 }}&lt;/ref&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-TAURIDA_VERNADSKY_NATIONAL_UNIVERSITY-7 }}&lt;/ref&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>0oor672xp74dxdgg0jzqyobhfrr4c96</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383774</id>
      <parentid>1383773</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:43:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>Filled in 0 bare reference(s) with reFill 2</comment>
      <origin>1383774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17914" sha1="2qye02phq3ix3upqcp6haloq252tbx7" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| type    = Historic settlement
| image      = Mangup Fortress2.jpg
| image_size          = 250px
| caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_alt    = 
| pushpin_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| time_zone           = 
| utc_offset         = 
| time_zone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8 }}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;auto1&quot;&gt;{{cite web | title=The Goths in the Crimea | url=https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths }}&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref name=&quot;auto2&quot;&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936 }}&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{cite web | title=Alexander Kazhdan | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan }}&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;{{cite web | title=Oxford Dictionary of Byzantium | url=https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium }}&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-6 }}&lt;/ref&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{cite web | title=Mangup | url=https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-TAURIDA_VERNADSKY_NATIONAL_UNIVERSITY-7 }}&lt;/ref&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>2qye02phq3ix3upqcp6haloq252tbx7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383839</id>
      <parentid>1383748</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:11:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>A826 moved page [[ಮಂಗುಪ್]] to [[ಮಂಗಪ್]] without leaving a redirect: merge articles</comment>
      <origin>1383748</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19079" sha1="i78sdnxf9jym62bj3ahdbpxmdonw17g" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗುಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = ಮಂಗುಪ್‌ನ ಕೋಟೆಯ ದ್ವಾರದ ಅವಶೇಷಗಳು
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = Location of Mangup in Crimea
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = [[Raion]]
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರಾಯ್ ರಾಯೋನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}
'''ಮಂಗುಪ್''' (ರಷ್ಯನ್: Мангуп; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Мангуп, ರೋಮನೀಕೃತ: Manhup; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್: Mangup) ಅನ್ನು ಮಂಗುಪ್ ಕಾಲೆ (Mangup Kale) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಲೆ ಎಂಬುದು ಟರ್ಕಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ “ಕೋಟೆ” ಎಂದರ್ಥ. ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಾಚೀನ ಖೆರ್ಸೊನೇಸಸ್‌ನ ಸಮೀಪದ ಸೆವಾಸ್ತೊಪೋಲ್‌ನಿಂದ ಸುಮಾರು 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ, ಒಂದು ಎತ್ತರದ ಪೀಠಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.&lt;ref&gt;{{cite book |author=Dan Shapira |title=Avraham Firkowicz in Istanbul (1830-1832) : paving the way for Turkic nationalism|url= https://books.google.com/books?id=j7ulQPrfm_cC|year=2003 |page=3 |publisher= KaraM publication |isbn=9756467037}}&lt;/ref&gt;
== ಹೆಸರುಗಳು ==
ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಮೊದಲು ಡೋರಿ (ಗ್ರೀಕ್: Δόρυ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ (Δόρος), ಡೋರಾಸ್ (Δόρας) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೊಡೋರೊ (Θεοδωρώ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ಇದಕ್ಕೆ ಕಿಪ್ಚಾಕ್ ಭಾಷೆಯ ಮಂಗುಪ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿತು.&lt;ref name =&quot;The_Goths_in_the_Crimea&quot;&gt;{{cite book| last = Vasiliev| first = Alexander Alexandrovich| title = The Goths in the Crimea | url = https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths| publisher = The Mediaeval academy of America| date=1936}}&lt;/ref&gt;

ನಗರದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ 14ನೇ ಶತಮಾನದ ಒಂದು ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು “ದೇವರಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಥಿಯೊಡೋರೊ ಕೋಟೆ” ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಥಿಯೊಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಜೆನೋವೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು Tedoro, Todoro, Theodori, Teodori, Thodori, Tedori ಮತ್ತು Todori ಎಂಬ ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡವು. ಥಿಯೊಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿಗೂ ಮಂಗುಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ತೊಡೋರ್ (Saint Theodore) ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಇಟಲಿಯ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಜ್ಯೂಸೆಪ್ಪೆ ಮೆರ್ಕಾಟಿ ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ, ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪಗಳಾದ Theodori, Teodori, Thodori, Tedori ಮತ್ತು Todori ಎಂಬುದು ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರು—ಥಿಯೊಡೋರ್ ಟೈರೋನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೊಡೋರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟೆಲೇಟ್ಸ್—ಅವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲಿಯೆವ್ ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ದೃಢವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;[https://www.academia.edu/37968405/Dushenko_A._Byzantine_Weights_Excavated_at_Mangup_Византийские_разновесы_из_раскопок_Мангупа_ Dushenko A. Byzantine Weights Excavated at Mangup ]&lt;/ref&gt;
== ಇತಿಹಾಸ ==
6ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಆಫ್ ಸಿಸೇರಿಯಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೋರೋಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಲು ಥಿಯೊಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರನ್ನು 490ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಕೆಲವು ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು. ಇದು ನಂತರ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋತ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡಾದ ಗೋಥಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.ಪುರಾತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಉತ್ಖನನಗಳು 6ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಬಸಿಲಿಕಾಗಳು, ಕೋಟೆಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹಾ ವಸತಿಗಳು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದ್ದುದನ್ನು ತೋರಿಸಿವೆ. ಮಂಗುಪ್ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ವಸತಿಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.

7ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯ ಅಥವಾ 8ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಡೋರೋಸ್ ಮಹಾನಗರ ಧರ್ಮಪ್ರಾಂತ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್‌ ಸ್ಥಾನ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. 8ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಜಾರ್‌ಗಳು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ನಂತರ 8ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ, ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ಆಫ್ ಗೋಥಿಯಾ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಖಜಾರ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ವಿಫಲ ಗೋಥಿಕ್ ಬಂಡಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಖಜಾರ್‌ಗಳ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ನಂತರ 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಬಳಿಕ ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಳಕೆಯಿಂದ ಮರೆಯಾಯಿತು. ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಮಂಗುಪ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿತು. ಈ ಹೆಸರು ಸುಮಾರು 960ರ ವೇಳೆಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಧ್ಯಯುಗದ ಆರಂಭದ ಹೆಸರು ಬದಲಾಗಿದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಂತರದ ಥಿಯೊಡೋರೊ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರಬಹುದು. ಈ ಸಂಸ್ಥಾನವು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು.

10ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋತ್‌ಗಳು ಖಜಾರ್‌ಗಳ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಕೀವನ್ ರಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಾಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದಂತಹ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು. 11ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಭಾರೀ ಹಾನಿಯಾಯಿತು. ಆದರೂ ಕ್ರಿಮಿಯಾದ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಮಂಗೋಲ್‌ರ ಆಕ್ರಮಣದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಅದು ತನ್ನ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಮಹಾ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಕಪ್ಪಂ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಸುಮಾರು 1223ರ ವೇಳೆಗೆ ಗೋಥಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಕಪ್ಪಂ ಪಾವತಿಸುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದು. 13ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯ ಅಥವಾ 14ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗುಪ್ ಥಿಯೊಡೋರೊ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ಇದರ ಆಡಳಿತ ವರ್ಗವು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup&lt;/ref&gt;

ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಬಂದ ಈ ಆಡಳಿತ ವಂಶವನ್ನು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಗಬ್ರಾಸ್ (Gabras) ಮತ್ತು ಟರ್ಕಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಚೌರಾ (Chowra) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ನಂತರ ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಕುಟುಂಬವು ಮಾಸ್ಕೋವಿಯ ವಂಶಪಾರಂಪರಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಯಿತು. 16ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಿಸಿಕೊಂಡರು. 1395ರಿಂದ 1404ರವರೆಗೆ ಥಿಯೊಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದರೆ ಥಿಯೊಡೋರೊದ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್, ತೈಮೂರ್‌ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು. ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು 1475ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್‌ರ ವಶಕ್ಕೆ ಸಿಗುವವರೆಗೆ ಈ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡರು.

1475ರಲ್ಲಿ ಮೋಲ್ಡಾವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ ಮೂರನೇಯವರು ತಮ್ಮ ಭಾವನಾದ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ಅವರನ್ನು ಮಂಗುಪ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರ ಗಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌ನ ಸಹೋದರನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್‌ಗಳ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದನು. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸೇನಾಧಿಕಾರಿ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು. ವರ್ಷದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗುಪ್‌ಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ ನಗರವು ಒಟ್ಟೋಮನ್‌ರ ದಾಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಯಿತು. ಕ್ರಿಮಿಯಾದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗವು ಒಟ್ಟೋಮನ್‌ಗಳ ಸಾಮಂತ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದರೂ, ಥಿಯೊಡೋರೊದ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರಿಮಿಯಾವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವೇ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿತು.

1453ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನಗೊಂಡ ನಂತರ, ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷಿಕ ಕರೈಟ್‌ಗಳು ಮಂಗುಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕಾಲೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಟರ್ಕಿಷ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಜೆನ್ನೆಬಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, 1475ರಲ್ಲಿ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಮಂಗುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು. ಗ್ರೀಕರು ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಕೊನೆಗೆ ಟರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮಂಗುಪ್‌ನ ಮುತ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು ಆರು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಟರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು.

ಪಟ್ಟಣದ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. 1774ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಟರ್ಕಿಷ್ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯನ್ನು ತೊರೆಯಲಾಯಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಸಣ್ಣ ಕರೈಟ್ ಸಮುದಾಯವೂ 1790ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತೊರೆದಿತು. 1901ರಲ್ಲಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಈ ಶಾಸನವು ಟರ್ಕಿಷ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವಾದ 1503ರಲ್ಲಿಯೂ ಮಂಗುಪ್‌ನ ನಿವಾಸಿಗಳು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಕೋಟೆಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಶಾಸನದ ಮೂಲಕ ಮಂಗುಪ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಒಬ್ಬ ಟರ್ಕಿಷ್ ಗವರ್ನರ್‌ನ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು.

1913ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಅವರ ಉಲ್ಲೇಖವಿತ್ತು. ಈ ಶಾಸನವು ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ನಗರವು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ವರ್ಷ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದವರಿಗೆ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದ ದೊರೆಯಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಂಗುಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಪುರಾತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಉತ್ಖನನಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕದ ಮಾನಗಳು, ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ತೂಕ-ಅಳತೆ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>i78sdnxf9jym62bj3ahdbpxmdonw17g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383840</id>
      <parentid>1383839</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:12:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <origin>1383840</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18141" sha1="9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_ref-ODB_1-8&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#CITEREFVasiliev1936&lt;/ref&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Kazhdan&lt;/ref&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/The_Oxford_Dictionary_of_Byzantium&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-6&lt;/ref&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Mangup#cite_note-TAURIDA_VERNADSKY_NATIONAL_UNIVERSITY-7&lt;/ref&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref&gt;https://archive.org/details/Vasiliev1936Goths&lt;/ref&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>9tlf3oc03z7jqfzml7ex82yn3j7upty</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383841</id>
      <parentid>1383840</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:14:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>Filled in 7 bare reference(s) with reFill 2</comment>
      <origin>1383841</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17864" sha1="39q4d24a5hh92rxv6alep19m523h5f1" xml:space="preserve">{{Short description|Historic fortress in Crimea near Sevastopol}}
{{for|the 1988 Srebrna krila song|Mangup (song)}}
{{Infobox settlement
| official_name      = ಮಂಗಪ್
| native_name        = {{langx|crh|Mangup}}
| settlement_type    = Historic settlement
| image_skyline      = Mangup Fortress2.jpg
| imagesize          = 250px
| image_caption      = Ruins of the Gate of the Citadel at Mangup
| pushpin_map        = Crimea
| pushpin_relief     = y
| pushpin_label_position = 
| pushpin_map_alt    = 
| pushpin_map_caption = ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಸ್ಥಳ 
| coordinates        = {{Coord|44|35|40|N|33|48|28|E|source:frwiki_region:UA|display=it}}
| subdivision_type   = Country
| subdivision_name   = 
| subdivision_type1  = [[Oblast|Region]]
| subdivision_name1  = [[Crimea]]
| subdivision_type2  = ರಾಯಾನ್
| subdivision_name2  = ಬಖ್ಚಿಸರೈ ರಾಯಾನ್
| established_title  = Established
| established_date   = 
| timezone           = 
| utc_offset         = 
| timezone_DST       = 
| utc_offset_DST     = 
| elevation_footnotes = 
| elevation_m        = 
| elevation_ft       = 
| mapframe = yes
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-zoom = 16
| module             = {{Infobox historic site |embed = yes |designation1 = UKRAINE NATIONAL |designation1_offname = {{Lang|uk|Комплекс фортеці і печерного міста “Мангуп-Кале”}} (''Complex of the fortress and cave town of Mangup-Kale'') |designation1_type = Architecture |designation1_number = 010087}}
}}

ಮಂಗಪ್ ( ರಷ್ಯನ್ : Мангуп ; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ : Мангуп , ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ :  ಮನ್ಹಪ್ ; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್ : ಮಂಗಪ್ ) ಮಂಗಪ್ ಕೇಲ್ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಲ್ ಎಂದರೆ &quot;ಕೋಟೆ&quot;) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದ್ದು , ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ (ಪ್ರಾಚೀನ ಚೆರ್ಸೋನೆಸಸ್ ) ನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 13 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದೆ .

ಹೆಸರುಗಳು
ಇದನ್ನು ಬೈಜಾಂಟೈನ್‌ಗಳು ಡೋರಿ ( ಗ್ರೀಕ್ : Δόρυ ), ನಂತರ ಡೋರೋಸ್ ( Δόρος ), ಡೋರಾಸ್ ( Δόρας ) ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಥಿಯೋಡೋರೊ ( Θεοδωρώ ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ,&lt;ref name=&quot;auto2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Mangup&amp;oldid=1353824249|title=Mangup|date=ಮೇ 12, 2026|via=Wikipedia}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{Cite web|url=http://archive.org/details/Vasiliev1936Goths|title=The Goths in the Crimea|via=Internet Archive}}&lt;/ref&gt;ನಂತರ ಕಿಪ್ಚಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾಂಗಪ್ ಎಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು . ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಇದನ್ನು &quot;ಥಿಯೋಡೋರೊದ ದೇವರ ಕಾವಲು ಕೋಟೆ&quot; ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಗರಿಕರಾದ ಥಿಯೋಡೋರೈಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;ಜಿನೋಯೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು ನಗರವನ್ನು ಟೆಡೋರೊ, ಟೊಡೊರೊ, ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ ಮತ್ತು ಟೊಡೋರಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳದ ಗ್ರೀಕ್ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.&lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

ಥಿಯೋಡೋರೊ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಂಗಪ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಐ-ಟೋಡರ್ (ಸಂತ ಥಿಯೋಡರ್) ಗ್ರಾಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

ನಗರವು ಇಬ್ಬರು ಸಂತರಾದ ಥಿಯೋಡರ್ ಟಿರಾನ್ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡರ್ ಸ್ಟ್ರಾಟಲೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಗರದ ಹೆಸರಿನ ಬಹುವಚನ ರೂಪ (ಥಿಯೋಡೋರಿ, ಟಿಯೋಡೋರಿ, ಥೋಡೋರಿ, ಟೆಡೋರಿ, ಟೊಡೋರಿ) ಎಂದು ಸಿಲ್ವಿಯೊ ಗೈಸೆಪ್ಪೆ ಮರ್ಕಾಟಿ ನಂಬಿದ್ದರು . ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಇಬ್ಬರು ಸಂತರನ್ನು ನಗರದ ರಕ್ಷಕರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ವಾಸಿಲೀವ್ (ಇತಿಹಾಸಕಾರ) ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;
6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಸೇರಿಯಾದ ಪ್ರೊಕೊಪಿಯಸ್ ಪ್ರಕಾರ , ಡೋರಿ ಅಥವಾ ಡೊರೊಸ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 490 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಮೇಲೆ ಥಿಯೋಡೋರಿಕ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಆಸ್ಟ್ರೋಗೋತ್‌ಗಳು ನೆಲೆಸಿದರು, ಇದು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡು ಗೋಥಿಯಾದ ಆರಂಭವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;auto1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Alexander_Kazhdan&amp;oldid=1365791524|title=Alexander Kazhdan|date=ಜುಲೈ 24, 2026|via=Wikipedia}}&lt;/ref&gt; ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನಗಳು 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾಗಳು , ಕೋಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಹೆ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ( ಎಸ್ಕಿ ಕೆರ್ಮೆನ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಮಂಗಪ್ ಜೊತೆಗೆ) ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿವೆ. &lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಅಥವಾ 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ, ಡೊರೊಸ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟೇನೇಟ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ಅನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥಿಯಾವನ್ನು 8 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಖಾಜರ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ನಂತರ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೋಥಿಯಾದ ಬಿಷಪ್ ಜಾನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಖಜಾರಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ವಿಫಲವಾದ ಗೋಥಿಕ್ ದಂಗೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು .

ಖಾಜರ್ ವಿಜಯದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಡೋರಿ/ಡೋರೋಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೊದಲು ಸುಮಾರು 960 ರಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂಗಪ್‌ನಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹೆಸರು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt;10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಗೋಥ್‌ಗಳು ಖಾಜರ್ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು, &lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; ಮೊದಲು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮತ್ತು ಕಿಪ್ಚಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಒಕ್ಕೂಟದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು . 11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಪಟ್ಟಣವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮಂಗೋಲ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ವಿಜಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು ಆದರೆ ಗ್ರೇಟ್ ಖಾನ್‌ಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು .

ಸುಮಾರು 1223 ರಲ್ಲಿ, ಗೋಥಿಯಾ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪನದಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು ,&lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; ಮತ್ತು 13 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ/14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಂಗಪ್ ಥಿಯೋಡೋರೊ ಪ್ರಭುತ್ವದ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು , ಅವರ ಆಡಳಿತ ಗಣ್ಯರು ಬೈಜಾಂಟೈನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;auto1&quot;/&gt; ಟ್ರೆಬಿಜಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಡಳಿತ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಗ್ಯಾಬ್ರಾಸ್ ( ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಅಥವಾ ಚೌರಾ ( ಟರ್ಕಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 14 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಾಜವಂಶದ ಒಂದು ಶಾಖೆ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಮೋನೋವ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು . ಖೋವ್ರಿನ್‌ಗಳು, ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾದಂತೆ, ಮಸ್ಕೋವಿಯ ಆನುವಂಶಿಕ ಖಜಾಂಚಿಗಳಾಗಿದ್ದರು . 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಗೊಲೊವಿನ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು .

೧೩೯೫ ಮತ್ತು ೧೪೦೪ ರ ನಡುವೆ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ತೈಮೂರ್ ನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿತ್ತು , ಆದರೆ ಅದರ ರಾಜಕುಮಾರ ಅಲೆಕ್ಸಿಯೊಸ್ ತೈಮೂರ್ ನ ಮರಣದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ವಿಜಯದವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Oxford_Dictionary_of_Byzantium&amp;oldid=1335438835|title=Oxford Dictionary of Byzantium|date=ಜನವರಿ 29, 2026|via=Wikipedia}}&lt;/ref&gt;  ೧೪೭೫ ರಲ್ಲಿ, ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ III ತನ್ನ ಸೋದರ ಮಾವ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಗಬ್ರಾಸ್ ನನ್ನು ಮಂಗಪ್ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ನ ಸ್ವಂತ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾಮಂತನಾಗಿದ್ದ ಗಾಬ್ರಾಸ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಾರನನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಕಮಾಂಡರ್ ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮೆತ್ ಪಾಷಾ ಕಾಫಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಐದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಮಂಗಪ್ ಅನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ ನಂತರ, ನಗರವು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಕ್ರೈಮಿಯದ ಉಳಿದ ಭಾಗವು ಈಗ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಸಾಮಂತನಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಖಾನೇಟ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಥಿಯೋಡೋರೊ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕ್ರೈಮಿಯದ ಹಿಂದಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಬ್ಲೈಮ್ ಪೋರ್ಟೆ ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು .

೧೪೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ ಪತನದ ನಂತರ , ಅನೇಕ ಗ್ರೀಕ್ ಮಾತನಾಡುವ ಖರೈಟರು ಮಂಗಪ್ ಮತ್ತು ಚುಫುಟ್-ಕೇಲ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಪರಿಚಿತ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

1475 ರಲ್ಲಿ, ಕಾಫಾ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ , ಗೆಡಿಕ್ ಅಹ್ಮತ್ ಪಾಷಾ ಮನ್ಕುಪ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಎಂದು ಟರ್ಕಿಶ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಡಿಜೆನ್ನೆಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕರು ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ ತುರ್ಕರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; ಮನ್ಗುಪ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಅರ್ಧ ವರ್ಷ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ತುರ್ಕರು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;auto2&quot;/&gt;

ಪಟ್ಟಣದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಅವನತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. 1774 ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು. ಕೊನೆಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕರೈಮ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಮುದಾಯವು 1790 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು.

೧೯೦೧ ರಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೫೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಟರ್ಕಿಶ್ ವಿಜಯದ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ, ಮನ್ಕುಪ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದಿಂದ, ಮನ್ಕುಪ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಟರ್ಕಿಶ್ ಗವರ್ನರ್ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt;

೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಬೆಸಿಲಿಕಾದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವೊಂದು ಕಂಡುಬಂದಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ . ಜಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ಈಗಾಗಲೇ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt;  ಅದೇ ವರ್ಷ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಕೋರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರೀಕ್ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು .&lt;ref name=&quot;auto&quot;/&gt; 

ಮಂಗಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾದ ವೈಜಾಂಟೈನ್ ಕಂಚಿನ ತೂಕಗಳು ನಿವಾಸಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ತೂಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

==ಸಹ ನೋಡಿ==
ಚುಫುಟ್ ಕೇಲ್
ಕಾರಾ ಡಾಗ್
ಭೂತಗಳ ಕಣಿವೆ (ಕ್ರೈಮಿಯಾ)
ಸುಕ್ಸು
ಇಂಕರ್‌ಮನ್
==ಉಲ್ಲೇಖಗಳು==</text>
      <sha1>39q4d24a5hh92rxv6alep19m523h5f1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್, ಕೈವ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180562</id>
    <revision>
      <id>1383750</id>
      <parentid>1383749</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T11:59:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Santhosh Notagar99</username>
        <id>82732</id>
      </contributor>
      <origin>1383750</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26610" sha1="gl7s2rum65eqta55ntam722ob9wxtwl" xml:space="preserve">{{Use British English|date=January 2026}}
{{Infobox church
| name           = ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್, ಕೈವ್
| image          = Kiev 05.jpg
| image_size     = 250px
| caption        = 
| full_name      = Андріївська церква
| denomination   = ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ
| churchmanship  = ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಪೀಠ
| previous_denomination = [[Ukrainian Autocephalous Orthodox Church]]
| tradition      = 
| groundbreaking = 
| completed      = 1767
| architect      = ಫ್ರಾನ್ಸೆಸ್ಕೊ ಬಾರ್ಟೊಲೋಮಿಯೊ, ಬಾರ್ಟೊಲೋಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ, ಇವಾನ್ ಫ್ಯೋಡೊರೊವಿಚ್, ಇವಾನ್ ಮಿಚುರಿನ್
| style          = 
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೋಕ್
| dedication     = ಅಪೊಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ
| coordinates    = {{coord|50|27|32|N|30|31|5|E|region:UA_type:landmark|display=inline,title}}
| location       = [[Kyiv]], [[Ukraine]]
| length         = {{convert|31.7|m|ft|abbr=on}}
| width          = {{convert|20.4|m|ft|abbr=on}}
| height         = {{convert|50|m|ft|abbr=on}}
| embedded       = {{Infobox historic site
 |embed = yes
 |designation1 = UKRAINE NATIONAL
 |designation1_offname = 
 |designation1_type = 
 |designation1_number = 260071-Н
}}
}}
'''ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್''' (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Андріївська церква, Andriivska tserkva) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೀವ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಆಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಬಾರ್ಟೊಲೊಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ 1747ರಿಂದ 1754ರ ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೋಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಒಂದು ಕಡಿದಾದ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿದ್ದು, ಈ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೇ ಅಪೋಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರು ಕೀವ್ ಮುಂದೆ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದರೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಮುಂದೊಂದು ದಿನ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಿದೆ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯೂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದ್ದವು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಕೊನೆಯ ಚರ್ಚ್ ಮರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅದನ್ನು 1726ರಲ್ಲಿ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಚರ್ಚ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರದ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. 1968ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ “ಸೋಫಿಯಾ ಆಫ್ ಕೀವ್” ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 2008ರಿಂದ 2018ರವರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಟೋಸೆಫಲಸ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಇದನ್ನು ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿ ಹೊಂದಿತ್ತು. 2018ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಏಕೀಕರಣ ಮಂಡಳಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್ ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತು. 21ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಥಿರ ಅಡಿಪಾಯದಿಂದಾಗಿ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 2010ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.

== ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದ್ದ ಆರಂಭಿಕ ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ==
ಅಪೋಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರನ್ನು ರುಸ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಅಪೋಸ್ತಲ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಆರಂಭಿಕ ಕಾಲದ ದಿ ಟೇಲ್ ಆಫ್ ಬೈಗೋನ್ ಇಯರ್ಸ್ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೋ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಟ್ಟದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಚರ್ಚ್ ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಮುಂದೆ ಒಂದು ಮಹಾನ್ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

1086ರಲ್ಲಿ ಕೀವ್‌ನ ವ್ಸೆವೊಲೊಡ್ ಪ್ರಥಮ ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಒಂದು ಮಠದೊಳಗೆ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ನಂತರ ಆ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಮರದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

== ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ==
ಕೀವ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನಿಗಾಗಿ ಬೇಸಿಗೆ ಅರಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ರಷ್ಯಾದ ಎಲಿಜಬೆತ್ ನಿರ್ಧರಿಸಿದಾಗ ಹೊಸ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಯೋಜನೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಅರಮನೆಯ ಸಮೀಪವೇ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವೂ ಇತ್ತು. ಅರಮನೆಯನ್ನು ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಆಂಡ್ರಿಯಿವ್ಸ್ಕಾ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. 1744ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಸ್ವತಃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೊದಲ ಮೂರು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟರು. ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಚರ್ಚ್‌ನ ಪವಿತ್ರೀಕರಣ ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಚೇರಿಯು ಜರ್ಮನ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೀಡ್ ಜೋಹಾನ್ ಶೆಡೆಲ್ ಮತ್ತು ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಡ್ಯಾನಿಯಲ್ ಡಿ ಬೋಸ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ಚರ್ಚ್‌ನ ವಿನ್ಯಾಸ ರೂಪಿಸಲು ನೇಮಿಸಿತು. ಆದರೆ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು 1745ರಲ್ಲಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಶೆಡೆಲ್ ಬದಲಿಗೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅರಮನೆಯ ಮುಖ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಬಾರ್ಟೊಲೊಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ಚರ್ಚ್‌ನ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹೊಸ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು.

ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ರಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳ ತಂಡವು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಇವಾನ್ ಮಿಚುರಿನ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿತು. ಮಿಚುರಿನ್ ಸ್ಥಳದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ಸುಮಾರು 13–14 ಮೀಟರ್ ಆಳದಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಭೂಮಿಯ ಪದರವಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭೂಗರ್ಭದ ನೀರಿನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದ್ದ ತುಂಬಿದ ಮಣ್ಣು ಇದೆ ಎಂದು ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. ಈ ಮಾಹಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವರು ಕಲ್ಲಿನ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಪಾದ್ರಿಗಳ ವಸತಿ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ಬೆಲಾರಸ್, ಲಿಥುವೇನಿಯಾ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಕಲ್ಲುಗಾರರು, ಮರಗೆಲಸಗಾರರು ಮತ್ತು ಕೆತ್ತನೆ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ಸೋಫಿಯಾ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಮತ್ತು ಸಿರಿಲ್ ಮಠಗಳ ಇಟ್ಟಿಗೆ ತಯಾರಿಕಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ಸೇನಾ ಪಡೆಯ ಸೈನಿಕರು ಸಮೀಪದ ರ್ಝಿಶ್ಚಿವ್ ಮತ್ತು ಬುಚಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಅಡಿಪಾಯದ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಿದರು. ಮರವನ್ನು ಸಮೀಪದ ಪುಶ್ಚಾ-ವೊಡಿತ್ಸಿಯಾ ಅರಣ್ಯಗಳಿಂದ ತರಲಾಯಿತು.

ಕೀವ್, ಚೆರ್ನಿಹಿವ್, ಸ್ಟಾರೊದುಬ್ ಮತ್ತು ಪೋಲ್ಟವಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾಲಾಳುಪಡೆಗಳ ಸೈನಿಕರೂ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗ್ರಾಮಗಳ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಜೊತೆಗೆ, ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ತನ್ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ 50 ಕಲ್ಲುಗಾರರನ್ನು ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿತು. ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಹೊರಾಂಗಣ ಅಲಂಕಾರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಕಬ್ಬಿಣದ ನೆಲದ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಮಾಸ್ಕೋದಿಂದ ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಕಿಟಕಿಗಳು, ಬಾಗಿಲುಗಳು, ಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಮ್ಮಟದ ಕೆಳಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಕೂಡ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್, ಬಲಿಪೀಠದ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿ, ಪ್ರವಚನ ವೇದಿ ಮತ್ತು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಆಸನಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಮರದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸಮಯ ಉಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಯಿತು. ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್‌ನ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ಕಲಾವಿದರು ರಚಿಸಿದರು. ಒಳಾಂಗಣದ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪನಕ್ಕಾಗಿ 1,028 ಚಿನ್ನದ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು.

ಚರ್ಚ್‌ನ ಹೊರಾಂಗಣ ನಿರ್ಮಾಣವು 1754ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಒಳಾಂಗಣದ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಗಳು 1767ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದವು. ಅಲೆಕ್ಸಿ ಆಂಟ್ರೊಪೊವ್ ಮತ್ತು ಇವಾನ್ ವಿಷ್ನ್ಯಾಕೋವ್ ಅವರು ಚರ್ಚ್‌ನ ಐಕಾನ್‌ಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೋಡೆಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಲಾವಿದರಾದ ಐ. ರೊಮೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಐ. ಚೈಕೋವ್ಸ್ಕಿ ರಚಿಸಿದರು. ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇಳಿಜಾರು ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಬೆಟ್ಟದ ತೀವ್ರ ಇಳಿಜಾರಿನ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದನ್ನು ಮರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ 1844ರಲ್ಲಿ ಮರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಎರಕಹೊಯ್ದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲೇ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರದ ಕಾರಣ ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ನಿಯಮಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಣಕಾಸು ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ಕಾಲ ಚರ್ಚ್ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ದೇಣಿಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು. ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆಂಡ್ರೇ ಮುರವ್ಯೋವ್ ಅವರಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಹ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಿದರು.

== ನಂತರದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳು ==
1815ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಬಿರುಗಾಳಿಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ನ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಾನಿಗೊಂಡಿತು. ಇದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಮಾಸ್ಕೋದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಂಭಾಗದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಪರಿಶೀಲನೆಗಾಗಿ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು. 1825ರಿಂದ 1828ರ ನಡುವೆ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿಯ ಯೋಜನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಟೈಲ್‌ಗಳನ್ನು ಲೋಹದ ಫಲಕಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಅಂಶಗಳು ಕಳೆದುಹೋದವು. 1917ರಿಂದ 1953ರವರೆಗೆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಕಾಮಗಾರಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಭಾಗ, ಒಳಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಸಹ ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ 1932ರವರೆಗೆ ನಿಯಮಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂಜೆಗೆ ತೆರೆದಿತ್ತು. ನಂತರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದರು.

1960ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದ ಬರೋಕ್ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ವಿಯೆನ್ನಾದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದವು. 1970ರಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು ವಿಯೆನ್ನಾದ ಆಲ್ಬರ್ಟಿನಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಿಂದ ಆ ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸಗಳ ನಕಲುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ವಿನಂತಿಸಿತು. ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವಿ. ಕೊರ್ನೆಯೇವಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡವು ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ 1978ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಗುಮ್ಮಟಗಳನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಿತು. 1987ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಆಫ್ ಕೀವ್” ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.

2015ರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಳಾಂಗಣವನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಐಕಾನ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್‌ಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಜಾಲಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ, ಹೊಸ ಬೆಳಕು, ತಾಪನ ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

== 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇತರ ಬಳಕೆಗಳು ==
1935ರಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಆಲ್-ಉಕ್ರೇನ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಏರಿಯಾ” ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. 1939ರ ನಂತರ ಕೆಲವು ಕಾಲ ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಿರೋಧಿ-ಧಾರ್ಮಿಕ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಚರ್ಚ್‌ನ ಕಟ್ಟಡದೊಳಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ದ್ವಿತೀಯ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ನಿಯಮಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ 1961ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸ್ಟೈಲೋಬೇಟ್ ಭಾಗವನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1992ರಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಗವನ್ನು ಕೀವ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್‌ನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸೆಮಿನರಿ ಬಳಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. 1968ರ ಜನವರಿ 10ರಂದು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ” ರಾಜ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10ರಂದು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.

== ಚರ್ಚ್ ಆಗಿ ಪುನಃ ಬಳಕೆ ==
2008ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಟೋಸೆಫಲಸ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. 2018ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್‌ಗೆ ಸ್ಟಾವ್ರೋಪೆಜಿಯನ್ ಸ್ಥಾನಮಾನದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. 2021ರ ಆಗಸ್ಟ್ 21ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರ ಆಹ್ವಾನದ ಮೇರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕ್ ಬಾರ್ಥೊಲೊಮ್ಯೂ ಅವರು ಸ್ಟಾವ್ರೋಪೆಜಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವೆಸ್ಪರ್ಸ್ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದರು.

== ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆ ==
ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಸುಮಾರು 15 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಅಡಿಪಾಯ-ಸ್ಟೈಲೋಬೇಟ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಇದು ಇಳಿಜಾರಿನತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿದ್ದು, ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಚರ್ಚ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕೇಂದ್ರ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಐದು ಸಣ್ಣ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಶಿಖರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹೊರಭಾಗದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊರಿಂಥಿಯನ್ ಶೈಲಿಯ ಸ್ತಂಭಗಳು ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವೈಭವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಕಿಟಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸುಂದರ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.

ಚರ್ಚ್ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವುದರಿಂದ ಅದರ ಅಡಿಪಾಯದ ಸ್ಥಿರತೆ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಕೆಳಗಿನ ಅಡಿಪಾಯದಲ್ಲಿ ಚಲನೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಡಿಪಾಯ ಕುಸಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಅಡಿಪಾಯದಲ್ಲಿ ಬಿರುಕುಗಳೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವ ನೆಸ್ಟರ್ ಶುಫ್ರಿಚ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪ್ರಕಾರ, ನಿರ್ಮಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ, ಕೀವ್ ನಗರ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ನಗರದ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ವಿಭಾಗದ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>gl7s2rum65eqta55ntam722ob9wxtwl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383751</id>
      <parentid>1383750</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T12:01:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Santhosh Notagar99</username>
        <id>82732</id>
      </contributor>
      <origin>1383751</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28246" sha1="3nlf37oyxbtcds82pymq2huvsug6kzd" xml:space="preserve">{{Use British English|date=January 2026}}
{{Infobox church
| name           = ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್, ಕೈವ್
| image          = Kiev 05.jpg
| image_size     = 250px
| caption        = 
| full_name      = Андріївська церква
| denomination   = ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ
| churchmanship  = ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಪೀಠ
| previous_denomination = [[Ukrainian Autocephalous Orthodox Church]]
| tradition      = 
| groundbreaking = 
| completed      = 1767
| architect      = ಫ್ರಾನ್ಸೆಸ್ಕೊ ಬಾರ್ಟೊಲೋಮಿಯೊ, ಬಾರ್ಟೊಲೋಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ, ಇವಾನ್ ಫ್ಯೋಡೊರೊವಿಚ್, ಇವಾನ್ ಮಿಚುರಿನ್
| style          = 
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೋಕ್
| dedication     = ಅಪೊಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ
| coordinates    = {{coord|50|27|32|N|30|31|5|E|region:UA_type:landmark|display=inline,title}}
| location       = [[Kyiv]], [[Ukraine]]
| length         = {{convert|31.7|m|ft|abbr=on}}
| width          = {{convert|20.4|m|ft|abbr=on}}
| height         = {{convert|50|m|ft|abbr=on}}
| embedded       = {{Infobox historic site
 |embed = yes
 |designation1 = UKRAINE NATIONAL
 |designation1_offname = 
 |designation1_type = 
 |designation1_number = 260071-Н
}}
}}
'''ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್''' (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Андріївська церква, Andriivska tserkva) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೀವ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಆಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಬಾರ್ಟೊಲೊಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ 1747ರಿಂದ 1754ರ ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೋಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಒಂದು ಕಡಿದಾದ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿದ್ದು, ಈ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೇ ಅಪೋಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರು ಕೀವ್ ಮುಂದೆ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದರೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಮುಂದೊಂದು ದಿನ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಿದೆ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯೂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದ್ದವು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಕೊನೆಯ ಚರ್ಚ್ ಮರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅದನ್ನು 1726ರಲ್ಲಿ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಚರ್ಚ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರದ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. 1968ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ “ಸೋಫಿಯಾ ಆಫ್ ಕೀವ್” ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 2008ರಿಂದ 2018ರವರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಟೋಸೆಫಲಸ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಇದನ್ನು ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ ಆಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿ ಹೊಂದಿತ್ತು. 2018ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಏಕೀಕರಣ ಮಂಡಳಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್ ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತು. 21ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಥಿರ ಅಡಿಪಾಯದಿಂದಾಗಿ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 2010ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;Pro&quot;&gt;{{cite news |last1=Prokaeva |first1=Vlada |title=Чому в Андріївській церкві немає дзвонів |url=https://www.unian.ua/education/613755-chomu-v-andrijivskiy-tserkvi-nemae-dzvoniv.html |access-date=18 January 2026 |agency=[[UNIAN]] |date=24 February 2012 |language=uk |trans-title=Why are there no bells in St. Andrew's Church?}}&lt;/ref&gt;

== ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದ್ದ ಆರಂಭಿಕ ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ==
ಅಪೋಸ್ತಲ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರನ್ನು ರುಸ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಅಪೋಸ್ತಲ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಆರಂಭಿಕ ಕಾಲದ ದಿ ಟೇಲ್ ಆಫ್ ಬೈಗೋನ್ ಇಯರ್ಸ್ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೋ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಟ್ಟದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಚರ್ಚ್ ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಿಲುಬೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಮುಂದೆ ಒಂದು ಮಹಾನ್ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref name=&quot;Pal&quot;&gt;{{cite news |last1=Palamarchuk |first1=Marichka |title=Curiosities of Kyiv: St. Andrew's Church |url=https://www.kyivpost.com/post/21460 |access-date=18 January 2026 |work=[[Kyiv Post]] |date=10 September 2023}}&lt;/ref&gt;

1086ರಲ್ಲಿ ಕೀವ್‌ನ ವ್ಸೆವೊಲೊಡ್ ಪ್ರಥಮ ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಅವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಒಂದು ಮಠದೊಳಗೆ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ನಂತರ ಆ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಮರದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

== ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ==
ಕೀವ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನಿಗಾಗಿ ಬೇಸಿಗೆ ಅರಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ರಷ್ಯಾದ ಎಲಿಜಬೆತ್ ನಿರ್ಧರಿಸಿದಾಗ ಹೊಸ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಯೋಜನೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಅರಮನೆಯ ಸಮೀಪವೇ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವೂ ಇತ್ತು. ಅರಮನೆಯನ್ನು ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಆಂಡ್ರಿಯಿವ್ಸ್ಕಾ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. 1744ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಸ್ವತಃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೊದಲ ಮೂರು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟರು. ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಚರ್ಚ್‌ನ ಪವಿತ್ರೀಕರಣ ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಚೇರಿಯು ಜರ್ಮನ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೀಡ್ ಜೋಹಾನ್ ಶೆಡೆಲ್ ಮತ್ತು ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಡ್ಯಾನಿಯಲ್ ಡಿ ಬೋಸ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ಚರ್ಚ್‌ನ ವಿನ್ಯಾಸ ರೂಪಿಸಲು ನೇಮಿಸಿತು. ಆದರೆ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು 1745ರಲ್ಲಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಶೆಡೆಲ್ ಬದಲಿಗೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅರಮನೆಯ ಮುಖ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಬಾರ್ಟೊಲೊಮಿಯೊ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ಚರ್ಚ್‌ನ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹೊಸ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು.&lt;ref name=&quot;castles&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.castles.com.ua/apk.html|title=Andriyivska tserkva|access-date=7 July 2007 |work=Castles and churches of Ukraine|language=uk}}&lt;/ref&gt;

ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ರಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳ ತಂಡವು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಇವಾನ್ ಮಿಚುರಿನ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿತು. ಮಿಚುರಿನ್ ಸ್ಥಳದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ಸುಮಾರು 13–14 ಮೀಟರ್ ಆಳದಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಭೂಮಿಯ ಪದರವಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭೂಗರ್ಭದ ನೀರಿನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದ್ದ ತುಂಬಿದ ಮಣ್ಣು ಇದೆ ಎಂದು ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. ಈ ಮಾಹಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವರು ಕಲ್ಲಿನ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಪಾದ್ರಿಗಳ ವಸತಿ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ಬೆಲಾರಸ್, ಲಿಥುವೇನಿಯಾ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಕಲ್ಲುಗಾರರು, ಮರಗೆಲಸಗಾರರು ಮತ್ತು ಕೆತ್ತನೆ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ಸೋಫಿಯಾ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಮತ್ತು ಸಿರಿಲ್ ಮಠಗಳ ಇಟ್ಟಿಗೆ ತಯಾರಿಕಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ಸೇನಾ ಪಡೆಯ ಸೈನಿಕರು ಸಮೀಪದ ರ್ಝಿಶ್ಚಿವ್ ಮತ್ತು ಬುಚಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಅಡಿಪಾಯದ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಿದರು. ಮರವನ್ನು ಸಮೀಪದ ಪುಶ್ಚಾ-ವೊಡಿತ್ಸಿಯಾ ಅರಣ್ಯಗಳಿಂದ ತರಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;Mas&quot;&gt;{{cite news |last1=Mashchenko |first1=Svitlana |title=Андреевскую церковь откроют после 5-летнего ремонта: фото и видео изнутри |url=https://www.rbc.ua/rus/styler/andreevskuyu-tserkov-otkroyut-5-letnego-remonta-1607520009.html |access-date=18 January 2026 |agency=RBC-Ukraine |date=9 December 2020 |language=uk |trans-title=St. Andrew's Church will be opened after a 5-year renovation: photos and video from the inside}}&lt;/ref&gt;

ಕೀವ್, ಚೆರ್ನಿಹಿವ್, ಸ್ಟಾರೊದುಬ್ ಮತ್ತು ಪೋಲ್ಟವಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾಲಾಳುಪಡೆಗಳ ಸೈನಿಕರೂ ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗ್ರಾಮಗಳ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಜೊತೆಗೆ, ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ತನ್ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ 50 ಕಲ್ಲುಗಾರರನ್ನು ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿತು. ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಹೊರಾಂಗಣ ಅಲಂಕಾರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಕಬ್ಬಿಣದ ನೆಲದ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಮಾಸ್ಕೋದಿಂದ ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಕಿಟಕಿಗಳು, ಬಾಗಿಲುಗಳು, ಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಮ್ಮಟದ ಕೆಳಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಕೂಡ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್, ಬಲಿಪೀಠದ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿ, ಪ್ರವಚನ ವೇದಿ ಮತ್ತು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಆಸನಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಮರದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸಮಯ ಉಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಯಿತು. ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್‌ನ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ಕಲಾವಿದರು ರಚಿಸಿದರು. ಒಳಾಂಗಣದ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪನಕ್ಕಾಗಿ 1,028 ಚಿನ್ನದ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು.&lt;ref name=&quot;Ort1&quot;&gt;{{cite web |title=Bartholomew presided over Vespers in Ecumenical Patriarchate’s Stavropegion in Kyiv (video) (upd) |url=https://orthodoxtimes.com/bartholomew-presided-over-vespers-in-ecumenical-patriarchates-stavropegion-in-kyiv-video-upd/ |website=Orthodox Times |access-date=18 January 2026 |date=21 August 2021}}&lt;/ref&gt;

ಚರ್ಚ್‌ನ ಹೊರಾಂಗಣ ನಿರ್ಮಾಣವು 1754ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಒಳಾಂಗಣದ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಗಳು 1767ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದವು. ಅಲೆಕ್ಸಿ ಆಂಟ್ರೊಪೊವ್ ಮತ್ತು ಇವಾನ್ ವಿಷ್ನ್ಯಾಕೋವ್ ಅವರು ಚರ್ಚ್‌ನ ಐಕಾನ್‌ಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೋಡೆಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಲಾವಿದರಾದ ಐ. ರೊಮೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಐ. ಚೈಕೋವ್ಸ್ಕಿ ರಚಿಸಿದರು. ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇಳಿಜಾರು ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಬೆಟ್ಟದ ತೀವ್ರ ಇಳಿಜಾರಿನ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದನ್ನು ಮರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ 1844ರಲ್ಲಿ ಮರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಎರಕಹೊಯ್ದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲೇ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರದ ಕಾರಣ ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ನಿಯಮಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಣಕಾಸು ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ಕಾಲ ಚರ್ಚ್ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ದೇಣಿಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು. ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆಂಡ್ರೇ ಮುರವ್ಯೋವ್ ಅವರಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಹ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಿದರು.

== ನಂತರದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳು ==
1815ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಬಿರುಗಾಳಿಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ನ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಹಾನಿಗೊಂಡಿತು. ಇದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಮಾಸ್ಕೋದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಂಭಾಗದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಪರಿಶೀಲನೆಗಾಗಿ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು. 1825ರಿಂದ 1828ರ ನಡುವೆ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿಯ ಯೋಜನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಟೈಲ್‌ಗಳನ್ನು ಲೋಹದ ಫಲಕಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಅಂಶಗಳು ಕಳೆದುಹೋದವು. 1917ರಿಂದ 1953ರವರೆಗೆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಕಾಮಗಾರಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಭಾಗ, ಒಳಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಸಹ ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ 1932ರವರೆಗೆ ನಿಯಮಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂಜೆಗೆ ತೆರೆದಿತ್ತು. ನಂತರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದರು.

1960ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದ ಬರೋಕ್ ಗುಮ್ಮಟಗಳ ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ವಿಯೆನ್ನಾದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದವು. 1970ರಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು ವಿಯೆನ್ನಾದ ಆಲ್ಬರ್ಟಿನಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಿಂದ ಆ ಮೂಲ ವಿನ್ಯಾಸಗಳ ನಕಲುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ವಿನಂತಿಸಿತು. ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವಿ. ಕೊರ್ನೆಯೇವಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡವು ರಾಸ್ಟ್ರೆಲ್ಲಿಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ 1978ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಗುಮ್ಮಟಗಳನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಿತು. 1987ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಆಫ್ ಕೀವ್” ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.

2015ರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಪುನರ್‌ನವೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಳಾಂಗಣವನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಐಕಾನ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಐಕನೋಸ್ಟಾಸಿಸ್‌ಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಜಾಲಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ, ಹೊಸ ಬೆಳಕು, ತಾಪನ ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

== 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇತರ ಬಳಕೆಗಳು ==
1935ರಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಆಲ್-ಉಕ್ರೇನ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಏರಿಯಾ” ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. 1939ರ ನಂತರ ಕೆಲವು ಕಾಲ ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಿರೋಧಿ-ಧಾರ್ಮಿಕ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಚರ್ಚ್‌ನ ಕಟ್ಟಡದೊಳಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ದ್ವಿತೀಯ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ನಿಯಮಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ 1961ರಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸ್ಟೈಲೋಬೇಟ್ ಭಾಗವನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1992ರಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಗವನ್ನು ಕೀವ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್‌ನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸೆಮಿನರಿ ಬಳಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. 1968ರ ಜನವರಿ 10ರಂದು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು “ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ” ರಾಜ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10ರಂದು ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.

== ಚರ್ಚ್ ಆಗಿ ಪುನಃ ಬಳಕೆ ==
2008ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಟೋಸೆಫಲಸ್ ಆರ್ಥಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. 2018ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್‌ಗೆ ಸ್ಟಾವ್ರೋಪೆಜಿಯನ್ ಸ್ಥಾನಮಾನದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. 2021ರ ಆಗಸ್ಟ್ 21ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರ ಆಹ್ವಾನದ ಮೇರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕ್ ಬಾರ್ಥೊಲೊಮ್ಯೂ ಅವರು ಸ್ಟಾವ್ರೋಪೆಜಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವೆಸ್ಪರ್ಸ್ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದರು.

== ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆ ==
ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಸುಮಾರು 15 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಅಡಿಪಾಯ-ಸ್ಟೈಲೋಬೇಟ್ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಇದು ಇಳಿಜಾರಿನತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿದ್ದು, ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಚರ್ಚ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕೇಂದ್ರ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಐದು ಸಣ್ಣ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಶಿಖರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹೊರಭಾಗದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊರಿಂಥಿಯನ್ ಶೈಲಿಯ ಸ್ತಂಭಗಳು ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವೈಭವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಕಿಟಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸುಂದರ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.

ಚರ್ಚ್ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವುದರಿಂದ ಅದರ ಅಡಿಪಾಯದ ಸ್ಥಿರತೆ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಕೆಳಗಿನ ಅಡಿಪಾಯದಲ್ಲಿ ಚಲನೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಡಿಪಾಯ ಕುಸಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಅಡಿಪಾಯದಲ್ಲಿ ಬಿರುಕುಗಳೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವ ನೆಸ್ಟರ್ ಶುಫ್ರಿಚ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪ್ರಕಾರ, ನಿರ್ಮಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ, ಕೀವ್ ನಗರ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ನಗರದ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ವಿಭಾಗದ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಅಡಿಪಾಯ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>3nlf37oyxbtcds82pymq2huvsug6kzd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180563</id>
    <revision>
      <id>1383752</id>
      <timestamp>2026-08-21T12:06:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Santhosh Notagar99</username>
        <id>82732</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|Extensive citadel on a hill in Uzhhorod, Ukraine}} [[File:Uzhhorod castle.jpg|thumb|ಉಝ್ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ 1914ರ ಅಂಚೆ ಕಾರ್ಡ್]] [[File:Ужгород. Замок-фортеця 01.jpg|thumb|ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆ]] '''ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆ''' (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Ужгородський замок, ರ...</comment>
      <origin>1383752</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7923" sha1="bp7dy6c7rsghii4vvuwo9q6n61iw3ow" xml:space="preserve">{{Short description|Extensive citadel on a hill in Uzhhorod, Ukraine}}
[[File:Uzhhorod castle.jpg|thumb|ಉಝ್ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ 1914ರ ಅಂಚೆ ಕಾರ್ಡ್]]
[[File:Ужгород. Замок-фортеця 01.jpg|thumb|ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆ]]
'''ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆ''' (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Ужгородський замок, ರೋಮನೀಕೃತ: Uzhhorodskyi zamok; ಹಂಗೇರಿಯನ್: Ungvári vár) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿನ ವಿಶಾಲವಾದ ದುರ್ಗವಾಗಿದೆ. 13ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ 18ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ವಿವಿಧ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಮತ್ತು ಬಲಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಅಥವಾ ಉಂಗ್ವಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥವೂ ಕೋಟೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದನ್ನು “ಉಝ್ ನದಿ ಕೋಟೆ” ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಬಹುದು.

== ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ==
ಕೋಟೆಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಕಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳು 13ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಪ್ರಥಮರು ಕೋಟೆಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇಟಲಿಯಿಂದ ಬಂದ ತಮ್ಮ ಬೆಂಬಲಿಗರಾದ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ನೀಡಿದರು. ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬವು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬಲಿಷ್ಠ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು. ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಇಟಲಿಯ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಾಕಾರದ ಬುರುಜುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಯತಾಕಾರದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

16ನೇ ಮತ್ತು 17ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ಮುತ್ತಿಗೆಗಳು ನಡೆದವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕೊನೆಯ ಮುತ್ತಿಗೆಯು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ II ರಾಕೋಚಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 1703–1704ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಅನೇಕ ದಾಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿಗೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರೂ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಶತ್ರುಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಸೈನಿಕ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಲೆಮೇರ್ ಅವರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

== ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಚರ್ಚ್ ಆಡಳಿತದವರೆಗೆ ==
1691ರಲ್ಲಿ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಪುರುಷ ವಂಶ ಕೊನೆಗೊಂಡ ನಂತರ, ವಿಶಾಲವಾದ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಆಸ್ತಿಯ ವಾರಸುದಾರರಾದ ಕ್ರಿಸ್ಟಿನಾ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಅವರು ಕೌಂಟ್ ಮಿಕ್ಲೋಶ್ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಈ ವಿವಾಹದ ಮೂಲಕ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಹಂಗೇರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು. ಅವರು ರಾಕೋಚಿಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಭದ್ರ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸೈನಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರದೆ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಬೆರ್ಛೆನಿ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿ XIV ಅವರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ವಿರೋಧಿ ಮೈತ್ರಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು. 1711ರಲ್ಲಿ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಹಂಗೇರಿಯಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಕಿರೀಟದ ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು.

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಪೂರ್ವದತ್ತ ವಿಸ್ತರಿಸಿದಂತೆ ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಲಿಷ್ಠ ಸೈನಿಕ ಕೋಟೆಯ ಅಗತ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉಂಗ್ವಾರ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್-ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಹೀಗೆ ಕೋಟೆಯು ತನ್ನ ಸೈನಿಕ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳೂ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳಾಗಿವೆ. 1728 ಮತ್ತು 1879ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಬೆಂಕಿ ಅವಘಡಗಳು ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೋಟೆಯ ಉಳಿದಿರುವ ರಚನೆಗಳು ಅದರ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ, ಮಧ್ಯಯುಗೀನ ರಕ್ಷಣಾ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ.</text>
      <sha1>bp7dy6c7rsghii4vvuwo9q6n61iw3ow</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383753</id>
      <parentid>1383752</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T12:08:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Santhosh Notagar99</username>
        <id>82732</id>
      </contributor>
      <origin>1383753</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8258" sha1="muijqormtqf83vnng1ormsm56ru2mxa" xml:space="preserve">{{Short description|Extensive citadel on a hill in Uzhhorod, Ukraine}}
[[File:Uzhhorod castle.jpg|thumb|ಉಝ್ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ 1914ರ ಅಂಚೆ ಕಾರ್ಡ್]]
[[File:Ужгород. Замок-фортеця 01.jpg|thumb|ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆ]]
'''ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆ''' (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Ужгородський замок, ರೋಮನೀಕೃತ: Uzhhorodskyi zamok; ಹಂಗೇರಿಯನ್: Ungvári vár) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿನ ವಿಶಾಲವಾದ ದುರ್ಗವಾಗಿದೆ. 13ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ 18ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ವಿವಿಧ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಮತ್ತು ಬಲಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಅಥವಾ ಉಂಗ್ವಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥವೂ ಕೋಟೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದನ್ನು “ಉಝ್ ನದಿ ಕೋಟೆ” ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಬಹುದು.&lt;ref name=&quot;pgs&quot;&gt;Памятники градостроительства и архитектуры Украинской ССР. Киев: Будивельник, 1983—1986. Том 2, с. 160.&lt;/ref&gt;

== ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ==
ಕೋಟೆಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಕಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳು 13ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಂಗೇರಿಯ ರಾಜ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಪ್ರಥಮರು ಕೋಟೆಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇಟಲಿಯಿಂದ ಬಂದ ತಮ್ಮ ಬೆಂಬಲಿಗರಾದ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ನೀಡಿದರು. ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬವು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬಲಿಷ್ಠ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು. ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಇಟಲಿಯ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಜ್ರಾಕಾರದ ಬುರುಜುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಯತಾಕಾರದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Uzhhorod_Castle&lt;/ref&gt;

16ನೇ ಮತ್ತು 17ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ಮುತ್ತಿಗೆಗಳು ನಡೆದವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕೊನೆಯ ಮುತ್ತಿಗೆಯು ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ II ರಾಕೋಚಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 1703–1704ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಅನೇಕ ದಾಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿಗೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರೂ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಶತ್ರುಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಸೈನಿಕ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಲೆಮೇರ್ ಅವರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

== ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಚರ್ಚ್ ಆಡಳಿತದವರೆಗೆ ==
1691ರಲ್ಲಿ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಪುರುಷ ವಂಶ ಕೊನೆಗೊಂಡ ನಂತರ, ವಿಶಾಲವಾದ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಆಸ್ತಿಯ ವಾರಸುದಾರರಾದ ಕ್ರಿಸ್ಟಿನಾ ಡ್ರುಗೆಟ್ ಅವರು ಕೌಂಟ್ ಮಿಕ್ಲೋಶ್ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಈ ವಿವಾಹದ ಮೂಲಕ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಹಂಗೇರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು. ಅವರು ರಾಕೋಚಿಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಭದ್ರ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಕೋಟೆಯು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸೈನಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರದೆ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಬೆರ್ಛೆನಿ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಮತ್ತು ಲೂಯಿ XIV ಅವರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ವಿರೋಧಿ ಮೈತ್ರಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು. 1711ರಲ್ಲಿ ಬೆರ್ಛೆನಿ ಹಂಗೇರಿಯಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಕಿರೀಟದ ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://uma.lvivcenter.org/en/photos/437&lt;/ref&gt;

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಪೂರ್ವದತ್ತ ವಿಸ್ತರಿಸಿದಂತೆ ಉಝ್‌ಹೊರೊಡ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಲಿಷ್ಠ ಸೈನಿಕ ಕೋಟೆಯ ಅಗತ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉಂಗ್ವಾರ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್-ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಚರ್ಚ್ ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಹೀಗೆ ಕೋಟೆಯು ತನ್ನ ಸೈನಿಕ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳೂ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳಾಗಿವೆ. 1728 ಮತ್ತು 1879ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಬೆಂಕಿ ಅವಘಡಗಳು ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೋಟೆಯ ಉಳಿದಿರುವ ರಚನೆಗಳು ಅದರ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ, ಮಧ್ಯಯುಗೀನ ರಕ್ಷಣಾ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ.
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>muijqormtqf83vnng1ormsm56ru2mxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಮಾಡ್ಯೂಲ್:Location map/data/Crimea</title>
    <ns>828</ns>
    <id>180565</id>
    <revision>
      <id>1383768</id>
      <timestamp>2023-09-23T11:55:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>en&gt;ImStevan</username>
        <id>0</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>meant to do this*</comment>
      <origin>1383768</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="216" sha1="7qd4snsjw9u6kzv29xu45ngnzfkdi94" xml:space="preserve">return {
	name = 'Crimea',
	top = 46.3,
	bottom = 44.2,
	left = 32.4,
	right = 36.8,
	image = 'Crimea location map.svg',
	image1 = 'Relief map of Crimea (disputed status).jpg',
	image2 = 'Crimea AR regions 2020.png'}</text>
      <sha1>7qd4snsjw9u6kzv29xu45ngnzfkdi94</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383769</id>
      <parentid>1383768</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:39:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>೧ revisions imported from [[:en:Module:Location_map/data/Crimea]]</comment>
      <origin>1383768</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="216" sha1="7qd4snsjw9u6kzv29xu45ngnzfkdi94" xml:space="preserve">return {
	name = 'Crimea',
	top = 46.3,
	bottom = 44.2,
	left = 32.4,
	right = 36.8,
	image = 'Crimea location map.svg',
	image1 = 'Relief map of Crimea (disputed status).jpg',
	image2 = 'Crimea AR regions 2020.png'}</text>
      <sha1>7qd4snsjw9u6kzv29xu45ngnzfkdi94</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಮಾಡ್ಯೂಲ್:Location map/data/Crimea/doc</title>
    <ns>828</ns>
    <id>180566</id>
    <revision>
      <id>1383770</id>
      <timestamp>2023-07-06T16:47:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>en&gt;JJMC89 bot III</username>
        <id>0</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Moving [[:Category:Ukraine location map templates]] to [[:Category:Ukraine location map modules]] per [[Wikipedia:Categories for discussion/Speedy]]</comment>
      <origin>1383770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="522" sha1="eczrccsjisq6pd5r2iedff5dk1cvs1y" xml:space="preserve">&lt;!-- Place categories where indicated at the bottom of this page; interwikis at Wikidata --&gt;
{{Module:Location map/data/doc
| see also = 
* [[Module:Location map/data/Sevastopol]]
* [[Module:Location map/data/Russia]]
* [[Module:Location map/data/Ukraine]]

}}&lt;includeonly&gt;{{#ifeq:{{SUBPAGENAME}}|sandbox||
&lt;!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --&gt;
[[Category:Russia location map modules|Crimea, Autonomous Republic]]
[[Category:Ukraine location map modules|Crimea, Autonomous Republic]]
}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>eczrccsjisq6pd5r2iedff5dk1cvs1y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383771</id>
      <parentid>1383770</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T15:39:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>೧ revisions imported from [[:en:Module:Location_map/data/Crimea/doc]]</comment>
      <origin>1383770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="522" sha1="eczrccsjisq6pd5r2iedff5dk1cvs1y" xml:space="preserve">&lt;!-- Place categories where indicated at the bottom of this page; interwikis at Wikidata --&gt;
{{Module:Location map/data/doc
| see also = 
* [[Module:Location map/data/Sevastopol]]
* [[Module:Location map/data/Russia]]
* [[Module:Location map/data/Ukraine]]

}}&lt;includeonly&gt;{{#ifeq:{{SUBPAGENAME}}|sandbox||
&lt;!-- Categories below this line; interwikis at Wikidata --&gt;
[[Category:Russia location map modules|Crimea, Autonomous Republic]]
[[Category:Ukraine location map modules|Crimea, Autonomous Republic]]
}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>eczrccsjisq6pd5r2iedff5dk1cvs1y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180567</id>
    <revision>
      <id>1383772</id>
      <timestamp>2026-08-21T15:42:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ}}  {{About||ರಷ್ಯಾ ಪರ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿಗಳ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಮತ್ತು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ}}  {{About||ಉಕ್ರೇನ್ ಮ...</comment>
      <origin>1383772</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25727" sha1="a3dn62dtdbxn931qd0dg4k34e0zkw86" xml:space="preserve">{{Short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ}}

{{About||ರಷ್ಯಾ ಪರ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿಗಳ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಮತ್ತು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ}}

{{About||ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲಿನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ|2022ರ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ}}

{{Use dmy dates|date=ಆಗಸ್ಟ್ 2024}}

[[File:На Чернігівщині завершилися навчальні збори резервістів (29160546633).jpg|thumb|ತರಬೇತಿ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿರುವ ಮೀಸಲು ಸೈನಿಕರು, 15 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2016.]]
2014 ರಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ (ಹಿಂದೆ ಭಾಗಶಃ) ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಮೊದಲು, ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಬಲವಂತದ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕರೆ 2013 ರವರೆಗೆ ಇತ್ತು. 14 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2013 ರಂದು, ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಆದೇಶ ಸಂಖ್ಯೆ 562/2013 ಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, 1 ಜನವರಿ 2014 ರಿಂದ, ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಬಲವಂತದ ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮತ್ತಷ್ಟು ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಂದದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಯುರೋಮೈಡಾನ್ ನಂತರ, ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ವಾರ್ಷಿಕ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಹಲವಾರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. 17 ಮಾರ್ಚ್ 2014 ರ ತೀರ್ಪು ಸಂಖ್ಯೆ 303 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಗೆ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಿರುವವರ ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
ಮಾರ್ಚ್ 17, 2014 ರ ತೀರ್ಪು ಸಂಖ್ಯೆ 303 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಗೆ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಿರುವವರ ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇ 1, 2014 ರಂದು, ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಉಲ್ಬಣದಿಂದಾಗಿ, ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ರದ್ದುಗೊಂಡ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಗೆ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು, ಅಂದರೆ, ವೃತ್ತಿಪರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇ 6, 2014 ರಂದು, ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

2015 ರಲ್ಲಿ ಯೋಜಿತ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಅಲೆಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14 ರಂದು, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಚುನಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಮೊದಲು, ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರು &quot;ಕದನ ವಿರಾಮ ಆಡಳಿತದ ನಿಜವಾದ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡಲು, ನಡೆಸದಿರಲು ಮತ್ತು ಘೋಷಿಸದಿರಲು&quot; ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304194710/https://news.mail.ru/politics/23303968/?frommail=1&lt;/ref&gt; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜನವರಿ 11, 2016 ರಂದು, ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ಜನರಲ್ ಸ್ಟಾಫ್‌ನಿಂದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಲು ವಿನಂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮನವಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ, ಅವರು ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 15 ರಂದು, ಜನರಲ್ ಸ್ಟಾಫ್‌ನ ಪತ್ರಿಕಾ ಸೇವೆಯು 2016 ಕ್ಕೆ ಯೋಜಿಸಲಾದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt;

2014–2015 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆರು ಅಲೆಗಳ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, 210 ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಗೆ ಕರೆಸಲಾಯಿತು,&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150828000706/http://ru.tsn.ua/ukrayina/poroshenko-ozvuchil-kolichestvo-prizyvnikov-za-shest-voln-mobilizacii-474210.html&lt;/ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html ಅವರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಆರನೇ ಅಲೆಯನ್ನು ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150828000706/http://ru.tsn.ua/ukrayina/poroshenko-ozvuchil-kolichestvo-prizyvnikov-za-shest-voln-mobilizacii-474210.html&lt;/ref&gt; 2014 ರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 2015 ರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಮೂರು ಅಲೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ನಾಲ್ಕನೇ ಅಲೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರು ಮೊದಲ ಅಲೆಯಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು, ಐದನೆಯದು ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆರನೆಯದು - ಮೂರನೆಯದು, ತಿರುಗುವಿಕೆಯ ಅವಧಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗಿತ್ತು.

ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಮೂರನೇ ಅಲೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಸೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸದ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಗೆ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಿರುವವರನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅವರು ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ತರಬೇತಿಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ, ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದ ವಲಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20151019135331/http://korrespondent.net/ukraine/3396738-pod-mobylyzatsyui-popadut-y-ne-sluzhyvshye-v-armyy&lt;/ref&gt;

ಕಲೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ಕರಡು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಗಾಗಿ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕೋಡ್‌ನ 336 ಎರಡರಿಂದ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. 2016 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪುಗಳ ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಈ ಲೇಖನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಶಿಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದವು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt;

ನವೆಂಬರ್ 2015 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ಜನರಲ್ ಸ್ಟಾಫ್ 2,673 ಮಿಲಿಟರಿ ಸಾವುಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ 831 ಯುದ್ಧೇತರ ನಷ್ಟಗಳು (ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಅಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು, ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ, ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತಗಳು, ಇತ್ಯಾದಿ) ಸೇರಿವೆ ಮತ್ತು 8,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೈನಿಕರು ಗಾಯಗೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt;

2014

ಮಾರ್ಚ್ 1, 2014 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಮಂಡಳಿಯು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹಂಗಾಮಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ತುರ್ಚಿನೋವ್ ಅವರು ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಯುದ್ಧ ಸನ್ನದ್ಧತೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304114142/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3314613-voenkomaty-ne-uspevauit-prynymat-vsekh-zhelauischykh-vstupyt-v-riady-ukraynskoi-armyy-parubyi&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 17, 2014 ರಂದು, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸತ್ತು) &quot;&quot;ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಕುರಿತು&quot; ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ತೀರ್ಪಿನ ಅನುಮೋದನೆಯ ಕುರಿತು&quot; ಕರಡು ಕಾನೂನನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು, ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಅಗತ್ಯವು &quot;ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಉಲ್ಬಣ, ಮರೆಮಾಚದ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ, ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಕಡೆಯಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ&quot; ಎಂದು ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಟಿಪ್ಪಣಿಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ ನಗರವನ್ನು&quot;.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20141004012022/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3320501-rada-pryniala-zakon-o-chastychnoi-mobylyzatsyy&lt;/ref&gt; ಹೊಸದಾಗಿ ರಚಿಸಲಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಾರ್ಡ್‌ಗೆ 20 ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಮತ್ತು ಅದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕರೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ದಿನಾಂಕದಿಂದ 45 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮಾರ್ಚ್ 24, 2014 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ 10,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304122719/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3323929-bolee-10-tys-hrazhdan-uzhe-mobylyzovany-v-ukraynskuui-armyui-parubyi&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20221206035916/https://www.ukrinform.ru/rubric-lastnews/1633617-v_ukraine_obyavlena_chastichnaya_mobilizatsiya_1613740.html&lt;/ref&gt;

ಮೇ 6 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಅವರು ಕರೆಸಲ್ಪಟ್ಟವರ ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹಂಗಾಮಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ತುರ್ಚಿನೋವ್ ಅವರು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಕುರಿತು ಆದೇಶಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಅದರ ಪ್ರಕಾರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಾದ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪಡೆಗಳನ್ನು 45 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಕರೆಸಲಾಯಿತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜವು ಅಸಮಾಧಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304102403/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3396225-otpravka-na-voinu-cheho-zhdat-ot-novoi-mobylyzatsyy-v-ukrayne&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 24 ರಂದು ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಮೂರನೇ ಹಂತವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಒಂದು ದಿನದ ಮೊದಲು, ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರು 232 ನಿಯೋಗಿಗಳ (ಕನಿಷ್ಠ ಅಗತ್ಯವಿರುವ 226 ರೊಂದಿಗೆ) ಮತಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನಿಂದ ಅನುಮೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು - ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪಕ್ಷವು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿತು, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ನಿಯೋಗಿಗಳು - ಸಮರ ಕಾನೂನಿನ ಘೋಷಣೆಯ ನಂತರವೇ ಅದರ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕಾಗಿ; ನಿಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲದ ಗಡಿರೇಖೆಯ ಮಟ್ಟವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಟೀಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304102403/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3396225-otpravka-na-voinu-cheho-zhdat-ot-novoi-mobylyzatsyy-v-ukrayne&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150818234800/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3396133-poroshenko-podpysal-zakon-o-chastychnoi-mobylyzatsyy&lt;/ref&gt; ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 45 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150414090346/http://korrespondent.net/ukraine/politics/3396745-zachem-mobylyzatsyia-potery-zhe-mynymalnye-ynternet-o-novom-voynskom-pryzyve&lt;/ref&gt; ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9, 2014 ರಂದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.

2014 ರಲ್ಲಿ 105,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt;
2015

ಜನವರಿಯಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್ 2015 ರವರೆಗೆ, ನಾಲ್ಕನೇ ಹಂತದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 2014 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಹಂತದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. 40,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20151124212852/http://news.finance.ua/ru/news/-/363687/sedmaya-volna-mobilizatsii-kogo-mogut-prizvat-v-sleduyushhem-godu&lt;/ref&gt;

2015 ರ ವಸಂತ ಮತ್ತು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಐದನೇ ಮತ್ತು ಆರನೇ ಹಂತದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಡಾಡ್ಜರ್‌ಗಳಿಂದಾಗಿ ಜಟಿಲವಾಗಿತ್ತು. ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು, ಮಿಲಿಟರಿ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳು ವಸಾಹತುಗಳ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಚೆಕ್‌ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಸೂಪರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಉತ್ಪಾದನಾ ಉದ್ಯಮಗಳ ಚೆಕ್‌ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಮನ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಿದರು. ಆಗಸ್ಟ್ 17 ರಂದು ಕೊನೆಗೊಂಡ ಆರನೇ ಹಂತದ ಯೋಜನೆಯು ಕೇವಲ 60% ರಷ್ಟು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಗುತ್ತಿಗೆ ಸೈನಿಕರ ಪ್ರವೇಶದಿಂದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20151124212852/http://news.finance.ua/ru/news/-/363687/sedmaya-volna-mobilizatsii-kogo-mogut-prizvat-v-sleduyushhem-godu&lt;/ref&gt;

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, 2015 ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 104 ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160121041212/http://www.segodnya.ua/ukraine/vse-chto-nuzhno-znat-o-mobilizacii-v-ukraine-kogo-prizovut-chto-grozit-uklonistam-i-novshestva--684250.html&lt;/ref&gt;
2016

2016 ರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಗಮನವು ಸೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ಗುತ್ತಿಗೆ ಸೇವೆಯ ಮೇಲೆ ಇರಬೇಕೆಂದು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಒಬ್ಬ ಸೇವಕನ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನವನ್ನು 7,000 ಹ್ರಿವ್ನಿಯಾಗಳಿಗೆ (ಫೆಬ್ರವರಿ 1 ರಂದು ವಿನಿಮಯ ದರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು $300) ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಗುತ್ತಿಗೆ ಸೇವೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಬಯಸುವ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ, ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ 400 ಜನರು ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಮಾರ್ಚ್ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ - 6 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು,&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160307102212/http://news.finance.ua/ru/news/-/370601/kontraktnaya-armiya-v-ukraine-stremitelno-rastet&lt;/ref&gt; ಏಪ್ರಿಲ್ ಮೊದಲಾರ್ಧದ ವೇಳೆಗೆ - 18 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು, ಜೂನ್ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ - 32 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160604132425/http://news.finance.ua/ru/news/-/377258/kontraktnikov-uzhe-32-tysyachi-minoborony&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 29 ರಂದು, ನಾಲ್ಕನೇ ಅಲೆಯ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ (ಸುಮಾರು 45 ಸಾವಿರ) ಮಿಲಿಟರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಮೀಸಲು ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರ ತೀರ್ಪು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160413180054/http://news.finance.ua/ru/news/-/373627/v-etom-godu-uzhe-18-tysyach-ukraintsev-poshli-sluzhit-na-kontrakt&lt;/ref&gt;

ಜೂನ್ 24 ರಂದು, ಐದನೇ ಅಲೆಯ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ (ಸುಮಾರು 17 ಸಾವಿರ) ಮಿಲಿಟರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಮೀಸಲು ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರ ತೀರ್ಪು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.

ಜನರಲ್ ಸ್ಟಾಫ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ವಿಕ್ಟರ್ ಮುಝೆಂಕೊ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಆರನೇ ಅಲೆಯ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್-ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2016 ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

2022
ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ: 2022 ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ

ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಕುರಿತು ಸುಗ್ರೀವಾಜ್ಞೆಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಮುಂದಿನ 90 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ &quot;ರಾಜ್ಯದ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು&quot; ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. 18 ರಿಂದ 60 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಪುರುಷರು ದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.dw.com/en/ukraine-president-orders-general-mobilization/a-60908996&lt;/ref&gt;
2024

ಏಪ್ರಿಲ್ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಸೈನಿಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಹೊಸ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.&lt;ref&gt;https://edition.cnn.com/2024/05/25/europe/ukraine-draft-law-conscription-intl/index.html&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/mobilization-in-ukraine-ramps-up-after-law-was-passed-zelensky-says/&lt;/ref&gt;ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸೇನಾ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವ ವಯಸ್ಸನ್ನು 27 ರಿಂದ 25 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೂ ಅವರು ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.cbc.ca/news/world/ukraine-mobilization-law-1.7208625&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯ ನಷ್ಟಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಬಲವಂತದ ವಯಸ್ಸನ್ನು 18 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲು ಬಿಡೆನ್ ಆಡಳಿತದಿಂದ ಬಂದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ವಿರೋಧಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.businessinsider.com/ukraine-zelenskky-us-pressure-draft-18-year-old-manpower-shortage-2024-12&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>a3dn62dtdbxn931qd0dg4k34e0zkw86</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಮಲ್ಲಪ್ಪ ತಂದೆ ಬಸವರಾಜ</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180568</id>
    <revision>
      <id>1383775</id>
      <timestamp>2026-08-21T15:52:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="419" sha1="4bbfawisiqx1q206c8nbaifaf4tltrm" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=ಮಲ್ಲಪ್ಪ ತಂದೆ ಬಸವರಾಜ}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೨೨, ೨೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>4bbfawisiqx1q206c8nbaifaf4tltrm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180569</id>
    <revision>
      <id>1383777</id>
      <timestamp>2026-08-21T15:57:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ}} [[File:Відправка_призовників_з_обласного_збірного_пункту_м.Одеса_до_лав_ЗС_України_(27313124922).jpg|thumb|2009ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸೇನೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನಿಕರು]]  ತಮ್ಮ ಸೇವಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ...</comment>
      <origin>1383777</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27530" sha1="k6b6xnhgzf43ujakjtjbmxzteshabbj" xml:space="preserve">{{Short description|ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ}}
[[File:Відправка_призовників_з_обласного_збірного_пункту_м.Одеса_до_лав_ЗС_України_(27313124922).jpg|thumb|2009ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸೇನೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನಿಕರು]]

ತಮ್ಮ ಸೇವಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರು 55 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪುವವರೆಗೆ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ 60 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪುವವರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಮರುಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ತನ್ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ತುಂಬಲು ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು, ಮೊದಲು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಮರುಪಡೆಯಿತು. ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಅನೇಕ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ 18 ತಿಂಗಳ ಸೇವಾ ಅವಧಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20141223010652/http://kiev1.org/en/zakonoproekt-pro-chastichnuyu-mobilizatsiyu-4320.html&lt;/ref&gt; 2015 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಮೂರು ಹಂತದ ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕೆಂದು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಸ ಪಡೆಗಳು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಸೇವಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮೀರಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವವರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/content/ukraine/turchynov-ukraine-to-see-three-waves-of-mobilization-in-2015-375869.html&lt;/ref&gt;

ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಬಲವಂತದಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, &lt;ref&gt;https://www.newsweek.com/ukraine-mobilizing-women-troop-shortages-1996180&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-society/3957150-issue-of-compulsory-military-draft-for-women-off-table-mp.html&lt;/ref&gt;ಕೆಲವರು ಪುರುಷರ ವಿರುದ್ಧದ ತಾರತಮ್ಯ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/21624887.2024.2398848&lt;/ref&gt; ಲಿಂಗವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೇವೆಗೆ ಕರೆಯಲಾಗುವುದು. ಮಧ್ಯಮ ಸ್ವಲೀನತೆಯ ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಲವಂತಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವರನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಬದಲು ಯುದ್ಧೇತರ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://cwf.com.ua/mobilizacziya-ta-mentalni-porushennya-vse-shho-treba-znaty-pro-vyklyuchennya-z-obliku-ta-vidstrochku-vid-mobilizacziyi/&lt;/ref&gt;

ಹೆಚ್ಚಿನ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಕರಡನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕರಡನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ರ ನಡುವೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕರಡನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಕುರಿತು 1,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;http://www.interfax.com/newsinf.asp?id=529597&lt;/ref&gt; ಕರಡನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕವಾಗಬಹುದು ಏಕೆಂದರೆ, ಪುರುಷ ನಾಗರಿಕನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಹೊರತು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಪಡೆಯುವ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಬಹುದು, ಹೀಗಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ವಿದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150409022437/http://zagranpasport.cn.ua/poluchenie-zagranpasporta-v-ukraine&lt;/ref&gt;

ಏಪ್ರಿಲ್ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಸಕಾಂಗವು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಹೊಸ ಬಲವಂತ ಕಾನೂನುಗಳಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಇದು ಬಲವಂತದ ವಯಸ್ಸನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ, 27 ರಿಂದ 25 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರವು ಅರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಸೇರಿಸಲು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಡಾಡ್ಜರ್‌ಗಳು ಬಲವಂತದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿಸುವ ಇತರ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. &lt;ref&gt;https://www.cnn.com/2024/05/25/europe/ukraine-draft-law-conscription-intl/index.html&lt;/ref&gt; ಕಾನೂನುಗಳು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. &lt;ref&gt;https://foreignpolicy.com/2024/10/28/conscription-ukraine-military-men-russia-war/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-conscription-mobilization-251058a942a253f3eaec2c53373adf03&lt;/ref&gt; 36 ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮನೆಗೆ ಮರಳಲು ಅನುಮತಿಸುವ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ನಿಬಂಧನೆಯನ್ನು ಕಾನೂನುಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒಳಗೊಂಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಸಮಾಧಾನಗೊಂಡ ಸಕ್ರಿಯ ಸೇವಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಕುಟುಂಬಗಳಿಂದ ಬಂದ ದೂರುಗಳು ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಯುದ್ಧದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು - ರಷ್ಯಾ ಅಗಾಧ ಬಲದೊಂದಿಗೆ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ - ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ನಾಯಕರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ಅನುಭವಿ, ಸಕ್ರಿಯ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಸೇವೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದನ್ನು ಅಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿಸಿತು. ಪರಿಹಾರ ನಿಬಂಧನೆಯನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗ ಎಂದು ಹೇಳದೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-conscription-law-a8ccc48e6c15276c5b5035288ed016ee&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://time.com/6965892/ukraine-military-mobilization-conscription-law/&lt;/ref&gt;

=ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೇಲಿನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://cepa.org/article/ukraines-wartime-democrats-battle-conscription-crisis/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/sounds/play/m0020h6w&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/osw-commentary/2024-02-09/threshold-a-third-year-war-ukraines-mobilisation-crisis&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.thedailybeast.com/ukraine-fears-military-recruitment-crisis-in-the-war-against-russias-army&lt;/ref&gt; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರು ಕರಡು ಆದೇಶಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಮತ್ತು ದೇಶವನ್ನು ಮರೆಮಾಡಲು ಅಥವಾ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು, ಕರಡು ತಪ್ಪಿಸುವವರಿಗೆ ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಕರಡು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರು ವಿರೋಧಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರನ್ನು ತರಬೇತಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನೇಮಕಾತಿ ಕಚೇರಿ (TCC) ಸೈನಿಕರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.ua/rubric-ato/3857901-andrij-demcenko-recnik-derzavnoi-prikordonnoi-sluzbi.html&lt;/ref&gt; ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರತ್ವದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ತತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಪಡೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಗತ್ಯವು ಕಠಿಣ ನೀತಿ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು, ಇದು ಬಲವಾದ ಆಂತರಿಕ ರಾಜಕೀಯೀಕರಣ ಮತ್ತು ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://cepa.org/article/ukraines-wartime-democrats-battle-conscription-crisis/&lt;/ref&gt;

=ಇತಿಹಾಸ=
ಡಾನ್ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪಡೆಗಳಲ್ಲಿ 60% ವೃತ್ತಿಪರ ಸೈನಿಕರಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು.&lt;ref&gt;http://www.upi.com/Top_News/Special/2013/10/03/Ukraine-to-end-military-conscription-after-autumn-call-ups/95521380772920/&lt;/ref&gt; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಡಾನ್ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ, 2014 ರಲ್ಲಿ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾಗಶಃ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.rferl.org/a/ukrainian-parliament-recommends-resumption-of-mandatory-conscription/25352661.html&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್ 2015 ಕ್ಕೆ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುವ ಪುರುಷರ ವಯಸ್ಸಿನ ಗುಂಪನ್ನು 18–25 ರಿಂದ 20–27 ವಯಸ್ಸಿನ ಗುಂಪಿಗೆ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/article/us-ukraine-crisis-military-idUSKBN0JY0K620141220&lt;/ref&gt; 2016 ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡ ಸೈನಿಕರ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/society/1540546-poroshenko-signs-decree-on-demobilization-of-sixth-wave-of-ukraine-troops.html&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 2022 ರಂದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಮಿಲಿಟರಿ ತರಬೇತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು, ಇದು ಜನವರಿ 1, 2024 ರ ವೇಳೆಗೆ ಬಲವಂತದ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://interfax.com.ua/news/general/795386.html&lt;/ref&gt; ಅದೇ ದಿನಾಂಕದ ವೇಳೆಗೆ, ವೃತ್ತಿಪರ ಸೈನಿಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ 100,000 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಲಿದೆ, ಉತ್ತಮ ವೇತನ, ಎಲ್ಲಾ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನದ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಖಾತರಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ವಸತಿ ಸೌಲಭ್ಯದ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3395399-zelensky-signs-decree-to-increase-number-of-ukrainian-military-servicemen-by-100000.html&lt;/ref&gt; ಆದಾಗ್ಯೂ, 2022 ರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಆ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು.
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣ

ಫೆಬ್ರವರಿ 28, 2022 ರಂದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರೆ ಯುದ್ಧ ಅನುಭವ ಹೊಂದಿರುವ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ನೀಡುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ನೀಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.aljazeera.com/news/2022/2/28/ukraine-leader-frees-convicts-with-combat-skills-to-fight-russia&lt;/ref&gt; 2024 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ನೋಂದಾಯಿತ ಕರಡು ಕಾನೂನು ಸಂಖ್ಯೆ 11079 ಅನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/world/europe/ukraine-lawmakers-back-bill-allowing-some-convicts-enlist-army-2024-05-08/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.politico.eu/article/ukrainian-parliament-approves-voluntary-mobilization-of-convicts-for-war-ukraine-russia/&lt;/ref&gt; ಕೆಲವು ಅಪರಾಧಿಗಳು ಮುಂಚೂಣಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಮೊದಲು ಕೇವಲ 20 ದಿನಗಳ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.hurriyetdailynews.com/ukrainian-convicts-take-up-arms-in-bid-for-redemption-198392&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.dailysabah.com/world/europe/ukrainian-convicts-seize-2nd-chance-on-frontlines-amid-russian-war&lt;/ref&gt;

ಯುದ್ಧದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಹಲವಾರು ಅಂಗವಿಕಲ ಪುರುಷರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://112.ua/en/mobilizacia-v-ukraini-koli-prizivaut-ludej-z-invalidnistu-69240&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023 ರಲ್ಲಿ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್‌ನ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನೇಮಕಾತಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪುರುಷರ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.businessinsider.com/ukraine-needs-troops-aggressive-military-recruiting-tactics-russia-war-2023-12&lt;/ref&gt;

ಜೂನ್ 2024 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸೈನಿಕರ ಅನುಪಾತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನಿಕರ ಅನುಪಾತವು 1 ರಿಂದ 3 ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/eng/news/2024/06/12/7460404/&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 2024 ರ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಮಾಂಡರ್‌ಗಳು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ರಷ್ಯಾದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೈನಿಕರನ್ನು ದೂಷಿಸಿದರು. ಅವರು ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕಳಪೆ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು, ತುಂಬಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿದರು, ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಲಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಯುದ್ಧದಿಂದ ದೂರ ಸರಿದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೂಷಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-new-recruits-pokrovsk-ed2d06ad529e3b7e47ecd32f79911b83&lt;/ref&gt;

47 ನೇ ಯಾಂತ್ರಿಕೃತ ಬ್ರಿಗೇಡ್‌ನ ಕಮಾಂಡರ್ &quot;ಕೆಲವು ಜನರು ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಲು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಶತ್ರುವನ್ನು ಕಂದಕಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ ಆದರೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನಮ್ಮ ಪುರುಷರು ಸಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ... ಅವರು ಆಯುಧವನ್ನು ಬಳಸದಿದ್ದಾಗ, ಅವರು ನಿಷ್ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.&quot;&lt;ref&gt;https://apnews.com/article/russia-ukraine-war-new-recruits-pokrovsk-ed2d06ad529e3b7e47ecd32f79911b83&lt;/ref&gt;

ಕೆಲವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಡ್ಡಾಯ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಮೊದಲು ಕೇವಲ 45 ದಿನಗಳ ಮೂಲಭೂತ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂದು ದಿ ಗಾರ್ಡಿಯನ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/article/2024/jun/06/mobilisation-squads-face-hostility-ukraine-army&lt;/ref&gt; &quot;ಚಿರ್ವಾ&quot; ಎಂಬ ಕಾಲ್‌ಸೈನ್ ಮೂಲಕ ಹೋಗುವ 42 ನೇ ಯಾಂತ್ರಿಕೃತ ಬ್ರಿಗೇಡ್‌ನ ಸೈನಿಕನೊಬ್ಬ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗೆ ತನ್ನ ಘಟಕದಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಸ್ಕೌಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಖಾರ್ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಮೊದಲು ಕೇವಲ 14 ದಿನಗಳ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.washingtonpost.com/world/2024/06/02/ukraine-training-soldiers-mobilization-war/&lt;/ref&gt;

ಹೊಸದಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೈನಿಕರ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ದೂರುಗಳು ಬಂದ ನಂತರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15, 2024 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್ ತನ್ನ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರ ಮೂಲಭೂತ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಮೂರು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ದೀರ್ಘ, ಆದರೆ ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಮಾಂಡರ್ ಕರ್ನಲ್-ಜನರಲ್ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಸಿರ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಾರ, ಹೊಸ ಮೂಲಭೂತ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್-ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://www.businessinsider.com/ukraine-extends-soldier-training-after-reports-of-recruits-dying-fast-2024-9&lt;/ref&gt;

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29, 2024 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಮಂಡಳಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಲಿಟ್ವಿನೆಂಕೊ ವರದಿ ಮಾಡಿದಂತೆ, ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022 ರಿಂದ 1,000,050 ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪುರುಷರನ್ನು ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ 160,000 ಜನರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿದೆ.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/160-000-people-planned-to-be-drafted-into-ukrainian-forces-nsdc-secretary-says/&lt;/ref&gt; ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಾರ, 24 ಫೆಬ್ರವರಿ 2022 ಮತ್ತು 25 ಏಪ್ರಿಲ್ 2025 ರ ನಡುವೆ 600,000 ರಿಂದ 800,000 ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://news.liga.net/ua/politics/news/do-zsu-z-pochatku-viyny-pryiednalysia-ponad-pivmilyona-dobrovoltsiv-zelenskyy&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 8, 2025 ರಂದು, ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಆಯುಕ್ತರು ವರದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು, ಇದು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಹೊಡೆತಗಳು, ಆಯ್ದ ನೇಮಕಾತಿ ಮತ್ತು ಅಂಗವಿಕಲ ಪುರುಷರನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://unn.ua/en/news/european-commissioner-for-human-rights-reported-selective-mobilization-in-ukraine-and-other-violations-memorandum&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Michael_O'Flaherty&lt;/ref&gt;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಆಯುಕ್ತ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಲುಬಿನೆಟ್ಸ್ ಪ್ರಕಾರ, 2024 ರಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಬಗ್ಗೆ 3,500 ದೂರುಗಳು ಮತ್ತು ಜನವರಿ ಮತ್ತು ಜುಲೈ 2025 ರ ನಡುವೆ 2,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೂರುಗಳು ಬಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://www.dw.com/en/why-are-mentally-ill-soldiers-being-drafted-in-ukraine/a-73330497&lt;/ref&gt;

ಸಿಎನ್‌ಎನ್ ಪ್ರಕಾರ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ವಲಸೆ ಮತ್ತು ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ಜಾರಿಯಿಂದ ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕೆಲವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪುರುಷರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಬಂದ ನಂತರ ನೇರವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.cnn.com/2026/03/27/europe/ukrainians-deported-ice-military-draft-intl-cmd&lt;/ref&gt;

ಏಪ್ರಿಲ್ 17, 2026 ರಂದು, ಕೈವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಸೆಂಟರ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೊಲೀಸರ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022 ಮತ್ತು ಏಪ್ರಿಲ್ 12, 2026 ರ ನಡುವೆ ಕನಿಷ್ಠ 620 ಸೇರ್ಪಡೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/enlistment-officers-targeted-in-more-than-600-attacks-since-start-of-full-scale-invasion-officials-say/&lt;/ref&gt;

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಮಾಂಡರ್‌ಗಳು ಮಾಡಿದ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಲವು ಸಂಘರ್ಷ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 50% ರಿಂದ 70% ರಷ್ಟು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬಲವಂತದ ಸೈನಿಕರು ಯುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಅಥವಾ ಗಾಯಗೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://www.businessinsider.com/ukraine-extends-soldier-training-after-reports-of-recruits-dying-fast-2024-9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/160-000-people-planned-to-be-drafted-into-ukrainian-forces-nsdc-secretary-says/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://news.liga.net/ua/politics/news/do-zsu-z-pochatku-viyny-pryiednalysia-ponad-pivmilyona-dobrovoltsiv-zelenskyy&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://unn.ua/en/news/european-commissioner-for-human-rights-reported-selective-mobilization-in-ukraine-and-other-violations-memorandum&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>k6b6xnhgzf43ujakjtjbmxzteshabbj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಅಲಿಬಾಬಾ</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180570</id>
    <revision>
      <id>1383778</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:13:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383778</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="387" sha1="2trzc9to1bqx04ctig45767bux718zf" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=ಅಲಿಬಾಬಾ}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೨೧:೪೩, ೨೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>2trzc9to1bqx04ctig45767bux718zf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180571</id>
    <revision>
      <id>1383779</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:17:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mouna Changappa</username>
        <id>97163</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: == ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ == &quot;ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಉಕ್ರೇನ್&quot; ಇಲ್ಲಿಗೆ ಮರುನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್ ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ನೊಂದಿಗೆ ಗ...</comment>
      <origin>1383779</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44612" sha1="9f6tcbgfs822u21eqy2fjikgmslx0qs" xml:space="preserve">== ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ==
&quot;ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಉಕ್ರೇನ್&quot; ಇಲ್ಲಿಗೆ ಮರುನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್ ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ನೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಬಾರದು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಅರಾಜಕ-ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸಮಾಜಕ್ಕಾಗಿ, ಮಖ್ನೋವ್ಶಿನಾ ನೋಡಿ.
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ, ಅನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR, UkrSSR, UkSSR ಎಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಅಥವಾ ಸರಳವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು,&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-20&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-21&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-22&lt;/ref&gt;1922 ರಿಂದ 1991 ರವರೆಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಘಟಕ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-23&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಏಕಪಕ್ಷ ಮಾದರಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಅನ್ನು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷವು ಅದರ ಗಣರಾಜ್ಯ ಶಾಖೆಯಾದ ಉಕ್ರೇನ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಮೂಲಕ ಆಳುತ್ತಿತ್ತು.
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಮೊದಲ ಪುನರಾವರ್ತನೆಗಳನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ರಷ್ಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್-ಸೋವಿಯತ್ ಯುದ್ಧದ ಆರಂಭವು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸಿತು, ಅದರ ವಿರುದ್ಧ ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 1917 ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಸೋವಿಯತ್ ಫೆಡರೇಟಿವ್ ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ (RSFSR) ಆಳುತ್ತಿತ್ತು; ನಂತರ ಇದನ್ನು 1918 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-24&lt;/ref&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಜೊತೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅರಾಜಕತಾವಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿಗಳು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ವಿವಿಧ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮವು ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು - ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ವಿರುದ್ಧ, ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಹಾಯ ಅಥವಾ ವಿರೋಧದೊಂದಿಗೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-25&lt;/ref&gt; 1922 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ರಚನೆಯ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ನಾಲ್ಕು ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದಾಗಿತ್ತು (ರಷ್ಯಾದ SFSR, ಬೈಲೋರುಷ್ಯನ್ SSR ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕಾಕೇಶಿಯನ್ SFSR ಜೊತೆಗೆ). ಸೋವಿಯತ್ ಅರೆ-ರಾಜ್ಯವಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR 1945 ರಲ್ಲಿ ಬೈಲೋರುಷ್ಯನ್ SSR ಜೊತೆಗೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಾದರು &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-26&lt;/ref&gt;, ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಸಹ. 1991 ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನ್ ರಾಜ್ಯವಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದ ಸಂವಿಧಾನದ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದ ಆವೃತ್ತಿಯು ಜೂನ್ 1996 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವವರೆಗೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-Larousse-27&lt;/ref&gt;

ಗಣರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಗಳು ಹಲವು ಬಾರಿ ಬದಲಾದವು, ಜನಾಂಗೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತವಾಗಿರುವ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಇತರ ಜನಾಂಗೀಯ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರೊಂದಿಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ. [ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ] 1939 ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಗಲಿಷಿಯಾ ಮತ್ತು ವೋಲ್ಹಿನಿಯಾವನ್ನು, 1940 ರಲ್ಲಿ ರೊಮೇನಿಯಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 1945 ರಲ್ಲಿ ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ರುಥೇನಿಯಾವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ಈಗ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್ ಆಗಿರುವ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗವನ್ನು ಸೋವಿಯತ್-ಜರ್ಮನ್ ಮೊಲೊಟೊವ್-ರಿಬ್ಬನ್‌ಟ್ರಾಪ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು. 1919 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ 1934 ರವರೆಗೆ, ಖಾರ್ಕೊವ್ ನಗರವು ಅದರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಂತರ 1934 ರಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಕೀವ್ ನಗರಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಉಳಿದ ಅವಧಿಗೆ ಕೀವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು.

ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಮೊಲ್ಡೇವಿಯಾ (1940 ರಿಂದ), ಬೈಲೋರುಷ್ಯ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ರೊಮೇನಿಯಾ, ಹಂಗೇರಿ, ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೋಲೆಂಡ್ ದೇಶಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆದಿತ್ತು. ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾದೊಂದಿಗಿನ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಯು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪಶ್ಚಿಮದ ಗಡಿ ಬಿಂದುವನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು. 1989 ರ ಸೋವಿಯತ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನ್ ಗಣರಾಜ್ಯವು 51,706,746 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು (ರಷ್ಯಾದ ನಂತರ ಎರಡನೇ).&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-Starostenko1998-28&lt;/ref&gt;
=== ಹೆಸರು ===
೧೯೧೯ ರಲ್ಲಿ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಮೂಲ ಹೆಸರುಗಳು ಉಕ್ರೇನ್&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-30&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-31&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-32&lt;/ref&gt;ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Українська Соціалістична Радянська Республіка, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: ಉಕ್ರೇನ್ಸ್ಕಾ ಸೊಟ್ಸಿಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ನಾ ರೇಡಿಯನ್ಸ್ಕಾ ರೆಸ್ಪಬ್ಲಿಕಾ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ УСРР, USRR). ೧೯೩೬ ರ ಸೋವಿಯತ್ ಸಂವಿಧಾನದ ಅನುಮೋದನೆಯ ನಂತರ, ಎಲ್ಲಾ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಎರಡನೆಯ (ಸಮಾಜವಾದಿ) ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ (ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯೆಟ್ಸ್ಕಾಯಾ ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರೇಡಿಯನ್ಸ್ಕಾ) ಪದಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 5, 1936 ರಂದು, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿನ 8 ನೇ ಅಸಾಧಾರಣ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೋವಿಯತ್‌ಗಳು ಗಣರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿದವು, ಇದನ್ನು ಜನವರಿ 31, 1937 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 14 ನೇ ಅಸಾಧಾರಣ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್‌ಗಳು ಅನುಮೋದಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-knowbysight-33&lt;/ref&gt;

=== ಇತಿಹಾಸ ===
ಸ್ಥಾಪನೆ: 1917–1922
ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ: ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ ಆಫ್ ಉಕ್ರೇನ್ (ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ)
ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ
ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ: ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನ್
1917 ರ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಹಲವಾರು ಬಣಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವು, ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಸಮಾಜವಾದಿ-ಆಧಾರಿತ ಹಲವಾರು ಬಣಗಳು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು, ಮೆನ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು, ಸಮಾಜವಾದಿಗಳು-ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅನೇಕರು ಸೇರಿದ್ದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಬಣವೆಂದರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮಾಜವಾದಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಪಕ್ಷವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಫೆಡರಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೆನ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಿತು.

1917 ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಗ್ರಾಡ್‌ನಲ್ಲಿ ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪದತ್ಯಾಗದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅನೇಕ ಜನರು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬಯಸಿದರು. 1917 ರಿಂದ 1923 ರವರೆಗಿನ ರಷ್ಯಾದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರಗಳೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಅನೇಕ ಬಣಗಳು ರಚನೆಯಾದವು, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಮತ್ತು ವಿರೋಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖವಾದವುಗಳೆಂದರೆ ಕೀವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ (UNR) ಎಂಬ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಖಾರ್ಕೊವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ (USR) ಎಂಬ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾ-ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರ. ಬ್ರೆಸ್ಟ್-ಲಿಟೊವ್ಸ್ಕ್ ಒಪ್ಪಂದದ ನಂತರ ಕೀವ್ ಮೂಲದ UNR ಅನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲಿಸಿದವು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-34&lt;/ref&gt;ಆದರೆ ಖಾರ್ಕೊವ್ ಮೂಲದ USR ಅನ್ನು ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾದ ಪಡೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಬೆಂಬಲಿಸಿದವು, ಆದರೆ UNR ಅಥವಾ USR ಅನ್ನು ಉಳಿದಿರುವ ಬಿಳಿ ರಷ್ಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಲಿಲ್ಲ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಹಿಂದಿನದರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧದ ಅಂತಿಮ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದವು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-35&lt;/ref&gt;

===== ಆರಂಭಿಕ ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರಗಳು =====
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್
ಪೆಟ್ರೋಗ್ರಾಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಅನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೀವ್ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ದಂಗೆಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ವಿರೋಧಿ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರಾಡಾವನ್ನು ಆಳುವವರಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಬೆಂಬಲದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ, ಕೀವ್ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಗುಂಪು ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು. ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಖಾರ್ಕೊವ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದರು. ನಂತರ, ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಕೆಲವು ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳು (ಯೆವ್ಜೆನಿಯಾ ಬಾಷ್) ತಪ್ಪೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 17 ರಂದು ಅವರು ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರಾಡಾಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಒಂದು ಅಲ್ಟಿಮೇಟಮ್ ಹೊರಡಿಸಿದರು, ಅದರಲ್ಲಿ ರಾಡಾ ಬಹಳ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿತ್ತು. ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅನ್ನು ಕರೆದು 1917 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 24 ರಂದು ಮೊದಲ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು, ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರಾಡಾ ಮತ್ತು ಅದರ ಬೆಂಬಲಿಗರನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರರು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್-ಸೋವಿಯತ್ ಯುದ್ಧ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಎರಡು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಸರ್ಕಾರಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷವು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ರಷ್ಯಾದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು, ಜೊತೆಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯುದ್ಧವೂ ಆಗಿತ್ತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 24-25, 1917 ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ತನ್ನನ್ನು ಕಾರ್ಮಿಕರ, ಸೈನಿಕರ ಮತ್ತು ರೈತರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯ &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-36&lt;/ref&gt; ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-37&lt;/ref&gt; 1917 ರ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗದ ದೇಶವಾದ ರಷ್ಯನ್ ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್ ಫೆಡರೇಟಿವ್ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯ ಮಾತ್ರ ಗುರುತಿಸಿತು. ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾದ ನೇರ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಲಾಯಿತು. ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವು ವಿದೇಶಿ ರಾಜಧಾನಿಗಳಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿತು, ಇತರರು ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತು. ರಷ್ಯಾ ಬ್ರೆಸ್ಟ್-ಲಿಟೊವ್ಸ್ಕ್ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವುದರೊಂದಿಗೆ, ರಷ್ಯಾದ SFSR ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಎಲ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಸೋವಿಯತ್ ಅನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-knowbysight-33&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 1918 ರಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರದ ಹಿಂದಿನ ಸದಸ್ಯರು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ಸ್) ಅನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಅದರ ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆ ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳ ಸೋಲಿನೊಂದಿಗೆ, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ವಿರುದ್ಧ ತನ್ನ ಹಗೆತನವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಂದು ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದರು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮತ್ತು ರೈತರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 28, 1918 ರಂದು ಕುರ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ಇದರ ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥಾನವು ಸುಡ್ಜಾ ನಗರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಮಾರ್ಚ್ 10, 1919 ರಂದು, ಖಾರ್ಕಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್‌ಗಳ ಮೂರನೇ ಆಲ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-38&lt;/ref&gt; ರಷ್ಯಾದ ನಗರಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಜಮೀನುಗಳಿಂದ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಮೂರು ಸಾವಿರ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಗುಂಪನ್ನು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರು ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕೂಡ ಖಂಡಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಪಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಲೆನಿನ್, ಆಗಸ್ಟ್ 1919 ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ದಿವಾಳಿ ಮಾಡಲು ಆದೇಶಿಸಿದರು.
ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆ
1922 ರವರೆಗೆ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್, ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ, ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. 1919 ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ರಕ್ಷಣೆ, ಆರ್ಥಿಕತೆ, ಹಣಕಾಸು, ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂವಹನಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಗಣರಾಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಜನರ ಕಮಿಷರಿಯಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201365-66_(volume_2)-40&lt;/ref&gt; ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್) ರಚನೆಯಾದ ನಂತರ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 21, 1919 ರಂದು ಮೂರನೇ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮಿಲಿಟರಿ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಕಾರಣ ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಹೊಸ ಹಗೆತನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ರಿಗಾದಲ್ಲಿ ಪೋಲಿಷ್-ಸೋವಿಯತ್ ಶಾಂತಿಯ ನಂತರ ಕೆಂಪು ಸೈನ್ಯವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪರವಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಸ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಎರಡನೇ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.

೧೯೨೦–೧೯೨೧ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ, ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಹಲವಾರು ಸೋವಿಯತ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಒಕ್ಕೂಟ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವು. ೧೯೨೧ ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಕ್ಷದ ಎರಡು ಗುಂಪುಗಳ ನಡುವೆ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದವು. ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಒಂದು ಭಾಗವು, ಎರಡನೆಯದನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಫೆಡರಲ್ ಪ್ರಜೆಗಳಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿತು, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಜಟೋನ್ಸ್ಕಿ ನೇತೃತ್ವದ ಅವರ ವಿರೋಧಿಗಳು ರಷ್ಯಾದ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಕೇಂದ್ರ ಸೋವಿಯತ್ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಖಾರ್ಕಿವ್‌ನಲ್ಲಿನ ಗಣರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸದೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಉದ್ಯಮಗಳ ಮೇಲೆ ನೇರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವು, ಇದು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಲೆನಿನ್ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ನಂತರ, ೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲೆ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಲೆನಿನ್ ಆ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋದ ಕೇಂದ್ರ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಏಕಕಾಲಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ರಷ್ಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಆಲ್-ಯೂನಿಯನ್ ಅಂಗಗಳ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡವು, ಇತರ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ಅಂಗಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201367-79_(volume_2)-41&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 30, 1922 ರಂದು, ರಷ್ಯನ್, ಬೈಲೋರುಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕಾಕೇಶಿಯನ್ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯಗಳ ಒಕ್ಕೂಟದ (USSR) ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-42&lt;/ref&gt; 1924 ರ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸಂವಿಧಾನವು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯವು ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201380_(volume_2)-43&lt;/ref&gt;&lt;gallery widths=&quot;220px&quot; heights=&quot;160px&quot;&gt;
File:Bolsheviks Kharkov Ukraine anrc 04262a.jpg|Bolshevik commissars in Ukraine (1919)
File:Map of Ukraine for Paris Peace Conference.jpg|Territories claimed by the [Ukrainian People's Republic] (1917–1920)
File:Europe location UkrSSR 1922.png|Boundaries of the Ukrainian SSR (1922)
File:Soviet Russia in Europe in 1921.jpg|Soviet Russia and Soviet Ukraine in 1921
&lt;/gallery&gt;
== ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ವರ್ಷಗಳು: 1922–1939 ==
===== ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿ =====
ಯುದ್ಧ ಕಮ್ಯುನಿಸಂನ ನೀತಿಗಳು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ವಿನಾಶ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹಲವಾರು ರೈತ ದಂಗೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿತು, ಇದನ್ನು ಕೆಂಪು ಸೈನ್ಯದ ಪಡೆಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ನಿಗ್ರಹಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ಕುಸಿತವು ಇಡೀ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಹಾನಿಕಾರಕ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿತು ಮತ್ತು 1921 ರ ಆರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ 10,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 4,060 ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದವು. ಇದು ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ರೈಲ್ವೆಗಳು ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡವು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೀಡುಬಿಟ್ಟಿದ್ದ ಕೆಂಪು ಸೇನೆಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಸಹ ಕ್ಷಾಮ ಮತ್ತು ಸರಕುಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಕ್ಷದ ಕೇಂದ್ರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ತಮ್ಮ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201327-36_(volume_2)-44&lt;/ref&gt;
[[File:Children affected by famine in Berdyansk, Ukraine - 1922.jpg|thumb|Starving children during the 1921-1923 famine in Ukraine]]
1921 ರ ಆರಂಭಿಕ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿ (NEP) ಪರಿಚಯದ ಕುರಿತಾದ ಚರ್ಚೆಗಳು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ಸಂದೇಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದವು, ಅವರು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರೊಡ್ರಾಜ್‌ವ್ಯೋರ್ಸ್ಟ್ಕಾವನ್ನು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಅಂಶವೆಂದು ನೋಡಿದರು. ಮೇ 1921 ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ (ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ಸ್) 10 ನೇ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಂತರ, ಖಾರ್ಕಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರ ಮಂಡಳಿಯು ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಯ ವಿರೋಧದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ NEP ಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು. ಆ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ರೈತರ ಅಶಾಂತಿ ದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿತು. NEP ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸಿದ್ಧಾಂತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ನಗರದ ನಡುವೆ ಸರಕುಗಳ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಒಂದು ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರಿಚಯವು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ತತ್ವಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳ ವಿಫಲತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201336-47_(volume_2)-45&lt;/ref&gt;
೧೯೨೧ ರ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ದಕ್ಷಿಣ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬರಗಾಲ ಉಂಟಾಯಿತು, ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರವು ರೈತರಿಂದ ಆಹಾರ ಬೇಡಿಕೆಗಳ ಅಭಿಯಾನದ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ. ಅವಾಸ್ತವಿಕ ಧಾನ್ಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೋಟಾಗಳು ರೈತರು ತಮ್ಮ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಭಯದಿಂದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರು, ಇದರಲ್ಲಿ ಒತ್ತೆಯಾಳುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಗೋಚರ ಆಹಾರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು, ವೋಲ್ಗಾ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಗಮನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದರು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ಷಾಮವು ಆವರಿಸಿತು, ಇದು ೧೯೨೩ ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಆಹಾರದ ಕೊರತೆಯು ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆಕೋರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಆಹಾರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಸಿವಿನ ಮೂಲಕ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ಮೊದಲ ನಿದರ್ಶನವೆಂದು ನೋಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201355-65_(volume_2)-46&lt;/ref&gt;

===== ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಬಲವರ್ಧನೆ =====
ರಷ್ಯನ್ ಅಲ್ಲದ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕತ್ವವು ಕೊರೆನಿಜಾಟ್ಸಿಯಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು, ಇದು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಏಕಕಾಲಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201385-86_(volume_2)-48&lt;/ref&gt; 1920 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಉಕ್ರೇನೀಕರಣದ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರನ್ನು ನಾಯಕತ್ವದ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಏರಿಸುವುದು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ನೀತಿಗಳು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಕೈಬಿಡದೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದ ಅನಿಸಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದವು. ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ&quot;ವು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201385-86_(volume_2)-48&lt;/ref&gt;ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು &quot;ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್&quot; ಮತ್ತು &quot;ಪೆಟ್ಲಿಯುರೈಟ್&quot; ಉಕ್ರೇನೀಕರಣದ ನಡುವೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸಿದರು, ಎರಡನೆಯದನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಏಕತೆಗೆ ಬೆದರಿಕೆ ಎಂದು ನೋಡಿದರು. ಉಕ್ರೇನೀಕರಣದ ಅಭಿಯಾನವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ನಿಜವಾದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತವು ಅನ್ಯಲೋಕದ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಲೆನಿನ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಧಿಕಾರ ಹೋರಾಟಗಳಿಂದ ಇದರ ಹಾದಿಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕತ್ವವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201384_(volume_2)-52&lt;/ref&gt;[[File:SVU trial 1930.jpg|thumb|Trial of alleged members of the &quot;Union for the Freedom of Ukraine&quot; in Kharkiv, 1930]] ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯು ಪರಸ್ಪರ ಸಂವಹನದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ರಷ್ಯನ್ನರು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಾಸ್ತವಿಕ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201394-95_(volume_2)-51&lt;/ref&gt; 1932-1933ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಆಡಳಿತವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ &quot;ಬೂರ್ಜ್ವಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ&quot;ಯನ್ನು ಸೋವಿಯತ್ ಏಕತೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಬೆದರಿಕೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದಾಗ ಉಕ್ರೇನೀಕರಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_Soviet_Socialist_Republic#cite_note-FOOTNOTE%D0%9A%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%87%D0%B8%D1%86%D1%8C%D0%BA%D0%B8%D0%B9201394-95_(volume_2)-51&lt;/ref&gt;
== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==</text>
      <sha1>9f6tcbgfs822u21eqy2fjikgmslx0qs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180572</id>
    <revision>
      <id>1383780</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:28:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox airport | name                  = ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಸೆರ್ಗೇ ಪ್ರೊಕೊಫಿಯೆವ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ | native_name           = {{nobold|{{lang|uk|Міжнародний аеропорт «Донецьк»}}}} | image                 = Donetsk Airport Logo.png | image_size            = 250 | image2                = Аэропорт им С.Прокофьева - pa...</comment>
      <origin>1383780</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36458" sha1="r2xv14nu9yypz5ulz75f3ybpnui4zef" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| name                  = ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಸೆರ್ಗೇ ಪ್ರೊಕೊಫಿಯೆವ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ
| native_name           = {{nobold|{{lang|uk|Міжнародний аеропорт «Донецьк»}}}}
| image                 = Donetsk Airport Logo.png
| image_size            = 250
| image2                = Аэропорт им С.Прокофьева - panoramio.jpg
| image2_size           = 250
| caption2              = ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಟರ್ಮಿನಲ್
| IATA                  = DOK
| ICAO                  = UKCC
| type                  = ಸಾರ್ವಜನಿಕ (ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೇನಾ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ)
| owner                 = {{Flag|Ukraine}} (ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ)&lt;br&gt;
{{Flag|Russia}} (ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ)
| operator              =
| area_served           = {{flagicon|Ukraine}} ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್, ಉಕ್ರೇನ್
| location              =
| hub                   =
| elevation_m           = 238
| coordinates           = {{coord|48|04|30|N|37|43|32|E|region:UA|display=inline,title}}
| pushpin_label         = UKCC
| pushpin_caption       = ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳ
| website               = https://dok.aero/
| metric_elev           = Y
| metric_rwy            = Y
| r1_number             = 08/26
| r1_length_m           = 4,000
| r1_surface            = ಕಾಂಕ್ರೀಟ್
| stat_year             = 2014
| stat1_header          = ಪ್ರಯಾಣಿಕರು
| stat1_data            = {{decrease}} 346,700
| stat2_header          =
| stat2_data            =
| footnotes             = ಮೂಲ: ಏರೋನಾಟಿಕಲ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್ ಪಬ್ಲಿಕೇಶನ್ (AIP) ಅನ್ನು European Organisation for the Safety of Air Navigation|EUROCONTROLನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ&lt;ref name=&quot;AIP&quot;&gt;[http://www.ead.eurocontrol.int/publicuser/protect/pu/main.jsp EAD Basic]&lt;/ref&gt;
| mapframe              = yes
| mapframe-zoom         = 12
| mapframe-stroke-width = 1
}}
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಸೆರ್ಗೆಯ್ ಪ್ರೊಕೊಫೀವ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (IATA: DOK, ICAO: UKCC) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನ ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ 10 ಕಿಮೀ (6.2 ಮೈಲಿ) ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದ್ದು, 2014 ರಲ್ಲಿ ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದು ನಾಶವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://cyborgs.uatoday.tv/&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.unian.net/war/1037870-donetskiy-aeroport-poteryal-strategicheskoe-znachenie-poetomu-otpala-neobhodimost-ego-uderjivat-genshtab.html&lt;/ref&gt;ಇದನ್ನು 1940 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, 1973 ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ನಂತರ 2011 ರಿಂದ 2012 ರವರೆಗೆ ಯುರೋ 2012 ಕ್ಕೆ ನಾಶವಾಯಿತು. 2013 ರಲ್ಲಿ, ಅದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಕೊನೆಯ ಪೂರ್ಣ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಇದು ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/gallery/2015/jan/23/-sp-battle-ukraine-donetsk-airport-in-pictures&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 2025 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://112.ua/en/rosiani-gotuut-doneckij-aeroport-pid-vijskovi-cili-foto-74959&lt;/ref&gt;

ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಸಂಯೋಜಕ ಸೆರ್ಗೆಯ್ ಪ್ರೊಕೊಫೀವ್ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ, ಅವರು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಳೀಯರಾಗಿದ್ದರು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ 1 ನೇ ಮತ್ತು 2 ನೇ ಕದನಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದ ನಂತರ ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು 2022 ರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ಮಿಲಿಟರಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದೆ.

=ಇತಿಹಾಸ=
ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗ
ಹಳೆಯ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡ

ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಜುಲೈ 27, 1931 ರಂದು ಸ್ಟಾಲಿನೊ ನಗರ ಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಣಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ, ಇದು ಸ್ಟಾಲಿನೊ ನಗರದಲ್ಲಿ (1924 ರಿಂದ 1961 ರವರೆಗೆ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಹೆಸರು) ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ವಾಯುನೆಲೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಭೂ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಪುರಸಭೆಯ ಸೇವೆಗಳ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು. 1933 ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಟಾಲಿನೊ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಸ್ಟಾಲಿನೊ - ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಏರೋಫ್ಲಾಟ್ ವಿಮಾನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯುರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಮತ್ತು ಸರಕು-ಮೇಲ್ ಸಾಗಣೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಜೂನ್ 23, 1941 ರಂದು, ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳ ಮಂಡಳಿಯು &quot;ಯುದ್ಧಕಾಲಕ್ಕಾಗಿ ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್ (ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್) ನ ಮುಖ್ಯ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದ ಮೇಲಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು&quot; ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಎಲ್ಲಾ ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಮಾನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿ 87 ನೇ ಗಾರ್ಡ್‌ನ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ಟಾಲಿನಿಸ್ಟ್ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಭಾಗವಾದರು. 1944 ರಲ್ಲಿ ಡಾನ್ಬಾಸ್ ವಿಮೋಚನೆಯ ನಂತರ, ಅವರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ವಾಯು ಸಾಗಣೆ, ಸರಕು ಮತ್ತು ವೈಮಾನಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸಗಳ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

1947 ರಿಂದ, 268 ನೇ ಫೈಟರ್ ಏವಿಯೇಷನ್ ​​ರೆಡ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಏರ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ಬೆಲ್ ಪಿ -39 ಐರಾಕೋಬ್ರಾ (1950 ರವರೆಗೆ), ಯಾಕ್ -15 ಮತ್ತು ಯಾಕ್ -17 (1950-1951), ಮಿಗ್ -15 (1951-1955), ಮಿಗ್ ವಿಮಾನ -17 (1955-1962) ನಲ್ಲಿರುವ ವಾಯುನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ರಚನೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಡಾನ್ಬಾಸ್ ವಾಯು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಮೇ 21, 1962 ರಂದು, ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.ww2.dk/new/air%20force/regiment/iap/268iap.htm&lt;/ref&gt;

1952 ರಲ್ಲಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಲಿ -2 ಭಾರೀ ವಿಮಾನಗಳ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್ ಅನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.

ಜನವರಿ 1957 ರಲ್ಲಿ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವಿ. ಸೊಲೊವಿಯೋವ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ, ಗಂಟೆಗೆ 100 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಹೊಸ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.docme.ru/doc/7814/%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B5%D1%86%D0%BA-%D0%B0%D1%80%D1%85%D0...&lt;/ref&gt; 1960 ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಮತ್ತು 1970 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಆನ್ -24, ಆನ್ -10, ಐಎಲ್ -18 ವಿಮಾನಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ತ್ವರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವೈಮಾನಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಆನ್ -2 ವಿಮಾನಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಪ್ಯಾನ್ಹೆಚ್ ವಿಮಾನ ದಳದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ, ಜಿಡಿಆರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೃಷಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡಿದರು. 1974 ರಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ರನ್‌ವೇಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಟೇಕ್‌ಆಫ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್‌ನ ರೇಡಿಯೋ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿತು ಮತ್ತು 1975 ರಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗೆ 700 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡದ ವಾಯು ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು (ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಸ್ಪುಸ್ಕಾನಿಯುಕ್ [ಯುಕೆ] ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ). &lt;ref&gt;http://www.docme.ru/doc/7814/%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B5%D1%86%D0%BA-%D0%B0%D1%80%D1%85%D0...&lt;/ref&gt;
2012 ರಿಂದ 2014 ರವರೆಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದ ಮೊದಲು ಮುಖ್ಯ ಟರ್ಮಿನಲ್
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಡಾನ್‌ಬಸ್ಸೇರೊ ಏರ್‌ಬಸ್ A320-200
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹಳೆಯ ಉದ್ಯೋಗಿ ಪಿನ್

ಯುರೋ 2012 ಗಾಗಿ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ-ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ನಂತರ, 2011 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಂಪನಿ &quot;ಆಲ್ಟ್‌ಕಾಮ್&quot; ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾದ ತಜ್ಞರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಹೊಸ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ನವೀಕರಣ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ ಬಜೆಟ್ $758 ಮಿಲಿಯನ್ ಅನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತು, ಆದರೆ ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಬಜೆಟ್ ಉಳಿದ ಹಣವನ್ನು ಮಾಡಿತು.&lt;ref&gt;https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/&lt;/ref&gt; ಯುರೋ 2012 ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು, ಸಾಕರ್ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಲಂಡನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿಗಳಿಂದ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಗತಿಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.itv.com/news/2015-02-04/grandeur-to-rubble-inside-donetsk-international-airport&lt;/ref&gt; ಆಗಸ್ಟ್ 1, 2012 ರಿಂದ, ಇದು ದೇಶೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/&lt;/ref&gt;

ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಡಾನ್‌ಬಸ್ಸೇರೊ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine&lt;/ref&gt; ಇದು ದಿವಾಳಿತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು ಮತ್ತು ಜನವರಿ 2013 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.itar-tass.com/en/c154/620841.html&lt;/ref&gt;
2014–15 ಸಂಘರ್ಷ
ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನಗಳು: ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೊದಲ ಕದನ ಮತ್ತು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಎರಡನೇ ಕದನ

ಮೇ 26, 2014 ರಂದು, ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ 2014 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದ ಕೂಡಲೇ, ರಷ್ಯಾದ ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಾಯದಿಂದ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಹೋರಾಟಗಾರರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಿಂದ ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ವಾಯುದಾಳಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-27578440&lt;/ref&gt; ಇಬ್ಬರು ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು 38 ಹೋರಾಟಗಾರರು ಸತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140529090229/http://www.bignewsnetwork.com/index.php/sid/222375275/scat/b8de8e630faf3631/ht/Dozens-killed-in-fighting-over-Donetsk-airport&lt;/ref&gt; ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಪುನರಾರಂಭಗೊಂಡಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;http://www.airport.dn.ua/en/airport/news/?aid=341&lt;/ref&gt;

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2014 ರಂದು, ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಭಯೋತ್ಪಾದನಾ-ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ವಕ್ತಾರರು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಆ ಸಂಜೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಿದವು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಒಂದು T-64 ಟ್ಯಾಂಕ್ ನಾಶವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಏಳು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಯೋಧರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಎಂದು ವ್ಲಾಡಿಸ್ಲಾವ್ ಸೆಲೆಜ್ನ್ಯೋವ್ ಕನಾಲ್ 5 ಟಿವಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್‌ನ ವರದಿಗಾರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1 ರಂದು ಸರ್ಕಾರವು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಸೂಚನೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. DNR ನಾಯಕ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಜಖರ್ಚೆಂಕೊ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪಡೆಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ &quot;95%&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಇನ್ನೂ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-29455133&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 17, 2015 ರಂದು ಸಂಕೀರ್ಣದ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಪರ ಪಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರಣಿ ಯುದ್ಧಗಳ ನಂತರ ಬಂಡುಕೋರರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು ಎಂದು ಜಖರ್ಚೆಂಕೊ ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.  ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರ, ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ, ಇತ್ತೀಚಿನ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕೋರರಿಗೆ ಸೋತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ಪಡೆಗಳು ಮರಳಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150118162731/http://www.worldbulletin.net/news/153264/ukraine-says-retake-most-of-donetsk-airport-from-rebels&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 21 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡವು.

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಬಂಡುಕೋರರು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/2015/jan/21/russia-ukraine-war-fighting-east&lt;/ref&gt;

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಸಂಕೀರ್ಣವು ನಿರಂತರ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರ ಪರ ಮತ್ತು ಡಿಪಿಆರ್ ಪಡೆಗಳ ನಡುವಿನ ಕೈ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಕ ಹಾನಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಅವುಗಳ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ನಿರ್ಮಾಣದೊಂದಿಗೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೈದಾನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಗ್ಯಾರಿಸನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದವು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ರಚನಾತ್ಮಕ ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದವು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡದ ಮೆಜ್ಜನೈನ್ ಮೇಲಿನ ಬೃಹತ್ ಛಾವಣಿಯ ಕುಸಿತ. ಅದೇ ರೀತಿ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಗೋಪುರವನ್ನು ಎದುರಾಳಿ ಪಡೆಗಳು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ವೀಕ್ಷಣಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿದವು, ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜನವರಿ 2015 ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಕದನದ ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಿತು.&lt;ref&gt;https://novosti.dn.ua/details/228578/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/av/world-europe-30876223&lt;/ref&gt;

ಹೋರಾಟದ ನಂತರ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಅವಶೇಷಗಳಿಂದ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ಪಕ್ಕದ ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ಯಾರೇಜ್‌ನ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಚಿಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಬಿಡಲಾಗಿದೆ. 
ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ

ರಷ್ಯಾದ ಪಡೆಗಳು ಜುಲೈ 2025 ರಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು ಎಂದು ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಣವು ತೋರಿಸಿದೆ. ರನ್‌ವೇ ಮೇಲೆ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಂದಕಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೈಬಿಟ್ಟ ಕಾರ್‌ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ, ಬಹುಶಃ ಇಂಧನ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ನಾಶವಾದ ಹೈಪರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದು ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. &lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/russia-restores-runway-at-occupied-donetsk-airport-for-drone-operations-isw-says/&lt;/ref&gt;

OSINT ಗುಂಪು ಸೈಬರ್‌ಬೊರೊಶ್ನೋ ಪ್ರಕಾರ, ಜೆಟ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಾದರಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಶಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ರಷ್ಯಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವೈಮಾನಿಕ ದಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೋಸವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಗೆರ್ಬೆರಾ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಸಹ ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/russia-restores-runway-at-occupied-donetsk-airport-for-drone-operations-isw-says/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://odessa-journal.com/remotely-controlled-shahed-and-gerbera-drone-facilities-built-at-donetsk-airport&lt;/ref&gt; ಗುಂಪಿನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ವಾಡಿಮ್ ಹ್ಲುಷ್ಕೊ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸುವ ಶಹೆದ್‌ಗಳು ಫಿರಂಗಿ ಶೆಲ್‌ಗಳಿಂದ ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಅವರ ಅಂತಿಮ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ನಡೆಸುವ ಮೊದಲು ಹಾರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬೀಳಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.tagesspiegel.de/internationales/ukraine-invasion-tag-1273-russland-verwandelt-den-donbass-in-einen-riesigen-militarstutzpunkt-14205854.html&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಉಪಗ್ರಹ ಫೋಟೋಗಳು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಬಹು ಉಡಾವಣಾ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದವು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಡ್ರೋನ್ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.aol.com/satellite-images-show-russias-got-102901134.html&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೊಸ ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ ಎಂದು ಉಪಗ್ರಹ ಫೋಟೋಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿವೆ. ಈ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ಗಳು ಒಂದು ಡ್ರೋನ್‌ಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಉಡಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಒಟ್ಟು 4 ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಕ್ ರಾಂಪ್ ಲಾಂಚರ್‌ಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ, ಜೊತೆಗೆ ವಾಹನ ಆಧಾರಿತ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಲೇನ್. ಈ ನವೀಕರಣಗಳು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಉತ್ಪಾದನಾ ದರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ವಿವಿಧ ಉಡಾವಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ದಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://browser.dataspace.copernicus.eu/?zoom=15&amp;lat=48.06935&amp;lng=37.73512&amp;themeId=DEFAULT-THEME&amp;visualizationUrl=U2FsdGVkX19HEB7PkAhBhc9O6cq7csIBF9ltA6DR7AS1Mi7PLjEdvmBci9SNsdnJMlM8zlYQpcdPeBHX1trCrlRWXjo7kI4eb8IEA04WbPBtg4%2BX%2F0IjmyqSrbUmSrwl&amp;datasetId=S2_L2A_CDAS&amp;fromTime=2025-11-18T00%3A00%3A00.000Z&amp;toTime=2025-11-18T23%3A59%3A59.999Z&amp;layerId=1_TRUE_COLOR&amp;demSource3D=%22MAPZEN%22&amp;cloudCoverage=30&amp;dateMode=SINGLE&lt;/ref&gt;

ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹೊಸ ಹೈ-ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಣವು ಅಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್ ಉಡಾವಣಾ ಕೇಂದ್ರದ ನಿರಂತರ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಳೆದ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 3 ಹೊಸ ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಕ್ ಲಾಂಚ್ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಲಾಂಚರ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 7 ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ. ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ತೆರೆದ ಗ್ಯಾರೇಜ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 93 ರಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗದೆ ಉಳಿದಿದೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 81 2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 12 1 ಡ್ರೋನ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇದರರ್ಥ ದೊಡ್ಡ ಶೇಖರಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದಾದ ಒಟ್ಟು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 174.

ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾಂಚ್ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗೆರಾನ್ -4 ಮತ್ತು ಗೆರಾನ್ -5 ಜೆಟ್ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಉಡಾಯಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ &lt;ref&gt;https://browser.dataspace.copernicus.eu/?zoom=15&amp;lat=48.06935&amp;lng=37.73512&amp;themeId=DEFAULT-THEME&amp;visualizationUrl=U2FsdGVkX19HEB7PkAhBhc9O6cq7csIBF9ltA6DR7AS1Mi7PLjEdvmBci9SNsdnJMlM8zlYQpcdPeBHX1trCrlRWXjo7kI4eb8IEA04WbPBtg4%2BX%2F0IjmyqSrbUmSrwl&amp;datasetId=S2_L2A_CDAS&amp;fromTime=2025-11-18T00%3A00%3A00.000Z&amp;toTime=2025-11-18T23%3A59%3A59.999Z&amp;layerId=1_TRUE_COLOR&amp;demSource3D=%22MAPZEN%22&amp;cloudCoverage=30&amp;dateMode=SINGLE&lt;/ref&gt;

=ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನಗಳು=

ಲುಫ್ಥಾನ್ಸ, ಲಾಟ್ ಪೋಲಿಷ್ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್, ಏರ್ ಬರ್ಲಿನ್, ಏರೋಫ್ಲೋಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೈದುಬೈ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮೇ 2014 ರಲ್ಲಿ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದ ಕಾರಣ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ತರುವಾಯ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾದವು.&lt;ref&gt;https://www.theatlantic.com/photo/2015/02/a-year-of-war-completely-destroyed-the-donetsk-airport/386204/&lt;/ref&gt;

=ಅಪಘಾತಗಳು ಮತ್ತು ಘಟನೆಗಳು=
ಜನವರಿ 19, 1949 ರಂದು, ಬಲ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲರ್ ಅತಿಯಾಗಿ ಚಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಏರೋಫ್ಲೋಟ್ ಇಲ್ಯುಶಿನ್ Il-12 (ನೋಂದಣಿ CCCP-L1381) ವಿಮಾನವು ಟೇಕ್ ಆಫ್ ಆದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಎಡ ಎಂಜಿನ್ ಶಕ್ತಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ವಿಮಾನವು ಎತ್ತರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಕಂಬಕ್ಕೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದು ಉಲ್. ಕ್ರುಪ್ಸ್ಕಯಾ ಡಿ. 105 ನಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 1968 ರಂದು, ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರದ ಇಲ್ಯುಶಿನ್ Il-18V (ನೋಂದಣಿ CCCP-75560) ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹೊರಡುವಾಗ ರನ್‌ವೇಯನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿತು, ವಿಮಾನವು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲಾಗದಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಆಗಸ್ಟ್ 29, 1993 ರಂದು, ಮ್ಯಾಗ್ನಿಟೋಗೊರ್ಸ್ಕ್ ಏವಿಯಾ ಆಂಟೊನೊವ್ An-26 ಕಾರ್ಗೋ ವಿಮಾನ (ನೋಂದಣಿ RA-26549) ರನ್‌ವೇಯ ಎಡಕ್ಕೆ (5.8 ಗ್ರಾಂ ಬಲ) ಬಲದಿಂದ ಇಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಬಂದ ನಂತರ ಸಬ್‌ಸ್ಟೇಷನ್ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದಿದೆ.
ನವೆಂಬರ್ 3, 1996 ರಂದು, ಮಾಸ್ಕೋದಿಂದ ವಿಮಾನದ ನಂತರ ಏಪ್ರನ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳೀಯ ಉದ್ಯಮಿ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಶೆರ್ಬನ್ ಅವರ ವಿಮಾನದ ಮೇಲೆ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳ ಸಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಗುತ್ತಿಗೆ ಹಂತಕರ ಗುಂಪೊಂದು ಮನಬಂದಂತೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿತು. ಶೆರ್ಬನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನೆಲದ ತಂತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ವಿಮಾನದ ಫ್ಲೈಟ್ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಜೊತೆಗೆ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. &lt;ref&gt;https://dony07.narod.ru/shch.html&lt;/ref&gt;
ಫೆಬ್ರವರಿ 13, 2013 ರಂದು, ಸೌತ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ 8971 ವಿಮಾನವು ತುರ್ತು ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್‌ಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವಾಗ ರನ್‌ವೇಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದು ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 5 ಸಾವುಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/article/us-ukraine-plane-idUSBRE91C1A220130213&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-21451432&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://edition.cnn.com/2013/02/13/world/europe/ukraine-crash/index.html?hpt=hp_t3&lt;/ref&gt;
ಮೇ 26, 2014 ರಂದು, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೊದಲ ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಾರ್ಡ್ ನಡುವಿನ ಗುಂಡಿನ ಚಕಮಕಿಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾನ್‌ಸ್ಟಾಂಟಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ ಒಡೆತನದ ಯಾಕೋವ್ಲೆವ್ ಯಾಕ್ -40 (ನೋಂದಣಿ UR-MMK) ನಾಶವಾಯಿತು.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಎರಡನೇ ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, CABI ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಒಡೆತನದ ಡಸಾಲ್ಟ್ ಫಾಲ್ಕನ್ 50 (ನೋಂದಣಿ UR-CCC) ಅನ್ನು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ಫೋಟೋವು ಹ್ಯಾಂಗರ್ ಒಳಗೆ ವಿಮಾನವು ಹಾಗೇ ಇರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 17 ರಂದು ಪ್ರಕಟವಾದ ವೀಡಿಯೊ ದೃಶ್ಯಗಳು ವಿಮಾನ ನಾಶವಾದದ್ದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಖರವಾದ ದಿನಾಂಕ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>r2xv14nu9yypz5ulz75f3ybpnui4zef</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383796</id>
      <parentid>1383780</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T22:13:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>69876</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1383796</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37082" sha1="s0mm3gfm2i86wnel2luymy0e1elju0o" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| name                  = ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಸೆರ್ಗೇ ಪ್ರೊಕೊಫಿಯೆವ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ
| native_name           = {{nobold|{{lang|uk|Міжнародний аеропорт «Донецьк»}}}}
| image                 = Donetsk Airport Logo.png
| image_size            = 250
| image2                = Аэропорт им С.Прокофьева - panoramio.jpg
| image2_size           = 250
| caption2              = ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಟರ್ಮಿನಲ್
| IATA                  = DOK
| ICAO                  = UKCC
| type                  = ಸಾರ್ವಜನಿಕ (ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೇನಾ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ)
| owner                 = {{Flag|Ukraine}} (ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ)&lt;br&gt;
{{Flag|Russia}} (ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ)
| operator              =
| area_served           = {{flagicon|Ukraine}} ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್, ಉಕ್ರೇನ್
| location              =
| hub                   =
| elevation_m           = 238
| coordinates           = {{coord|48|04|30|N|37|43|32|E|region:UA|display=inline,title}}
| pushpin_label         = UKCC
| pushpin_caption       = ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳ
| website               = https://dok.aero/
| metric_elev           = Y
| metric_rwy            = Y
| r1_number             = 08/26
| r1_length_m           = 4,000
| r1_surface            = ಕಾಂಕ್ರೀಟ್
| stat_year             = 2014
| stat1_header          = ಪ್ರಯಾಣಿಕರು
| stat1_data            = {{decrease}} 346,700
| stat2_header          =
| stat2_data            =
| footnotes             = ಮೂಲ: ಏರೋನಾಟಿಕಲ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್ ಪಬ್ಲಿಕೇಶನ್ (AIP) ಅನ್ನು European Organisation for the Safety of Air Navigation|EUROCONTROLನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ&lt;ref name=&quot;AIP&quot;&gt;[http://www.ead.eurocontrol.int/publicuser/protect/pu/main.jsp EAD Basic]&lt;/ref&gt;
| mapframe              = yes
| mapframe-zoom         = 12
| mapframe-stroke-width = 1
}}
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಸೆರ್ಗೆಯ್ ಪ್ರೊಕೊಫೀವ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (IATA: DOK, ICAO: UKCC) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನ ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ 10 ಕಿಮೀ (6.2 ಮೈಲಿ) ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದ್ದು, 2014 ರಲ್ಲಿ ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದು ನಾಶವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://cyborgs.uatoday.tv/&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.unian.net/war/1037870-donetskiy-aeroport-poteryal-strategicheskoe-znachenie-poetomu-otpala-neobhodimost-ego-uderjivat-genshtab.html&lt;/ref&gt;ಇದನ್ನು 1940 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, 1973 ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ನಂತರ 2011 ರಿಂದ 2012 ರವರೆಗೆ ಯುರೋ 2012 ಕ್ಕೆ ನಾಶವಾಯಿತು. 2013 ರಲ್ಲಿ, ಅದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಕೊನೆಯ ಪೂರ್ಣ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಇದು ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/gallery/2015/jan/23/-sp-battle-ukraine-donetsk-airport-in-pictures&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 2025 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://112.ua/en/rosiani-gotuut-doneckij-aeroport-pid-vijskovi-cili-foto-74959&lt;/ref&gt;

ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಸಂಯೋಜಕ ಸೆರ್ಗೆಯ್ ಪ್ರೊಕೊಫೀವ್ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ, ಅವರು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಳೀಯರಾಗಿದ್ದರು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ 1 ನೇ ಮತ್ತು 2 ನೇ ಕದನಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದ ನಂತರ ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು 2022 ರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ಮಿಲಿಟರಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದೆ.

=ಇತಿಹಾಸ=
ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗ
ಹಳೆಯ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡ

ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಜುಲೈ 27, 1931 ರಂದು ಸ್ಟಾಲಿನೊ ನಗರ ಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಣಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ, ಇದು ಸ್ಟಾಲಿನೊ ನಗರದಲ್ಲಿ (1924 ರಿಂದ 1961 ರವರೆಗೆ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಹೆಸರು) ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ವಾಯುನೆಲೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಭೂ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಪುರಸಭೆಯ ಸೇವೆಗಳ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು. 1933 ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಟಾಲಿನೊ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಸ್ಟಾಲಿನೊ - ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಏರೋಫ್ಲಾಟ್ ವಿಮಾನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯುರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಮತ್ತು ಸರಕು-ಮೇಲ್ ಸಾಗಣೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಜೂನ್ 23, 1941 ರಂದು, ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳ ಮಂಡಳಿಯು &quot;ಯುದ್ಧಕಾಲಕ್ಕಾಗಿ ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್ (ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್) ನ ಮುಖ್ಯ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದ ಮೇಲಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು&quot; ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಎಲ್ಲಾ ಸಿವಿಲ್ ಏರ್ ಫ್ಲೀಟ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಮಾನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿ 87 ನೇ ಗಾರ್ಡ್‌ನ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ಟಾಲಿನಿಸ್ಟ್ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಭಾಗವಾದರು. 1944 ರಲ್ಲಿ ಡಾನ್ಬಾಸ್ ವಿಮೋಚನೆಯ ನಂತರ, ಅವರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ವಾಯು ಸಾಗಣೆ, ಸರಕು ಮತ್ತು ವೈಮಾನಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸಗಳ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

1947 ರಿಂದ, 268 ನೇ ಫೈಟರ್ ಏವಿಯೇಷನ್ ​​ರೆಡ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಏರ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ಬೆಲ್ ಪಿ -39 ಐರಾಕೋಬ್ರಾ (1950 ರವರೆಗೆ), ಯಾಕ್ -15 ಮತ್ತು ಯಾಕ್ -17 (1950-1951), ಮಿಗ್ -15 (1951-1955), ಮಿಗ್ ವಿಮಾನ -17 (1955-1962) ನಲ್ಲಿರುವ ವಾಯುನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ರಚನೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಡಾನ್ಬಾಸ್ ವಾಯು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಮೇ 21, 1962 ರಂದು, ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.ww2.dk/new/air%20force/regiment/iap/268iap.htm&lt;/ref&gt;

1952 ರಲ್ಲಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಲಿ -2 ಭಾರೀ ವಿಮಾನಗಳ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್ ಅನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.

ಜನವರಿ 1957 ರಲ್ಲಿ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವಿ. ಸೊಲೊವಿಯೋವ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ, ಗಂಟೆಗೆ 100 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಹೊಸ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.docme.ru/doc/7814/%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B5%D1%86%D0%BA-%D0%B0%D1%80%D1%85%D0...&lt;/ref&gt; 1960 ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಮತ್ತು 1970 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಆನ್ -24, ಆನ್ -10, ಐಎಲ್ -18 ವಿಮಾನಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ತ್ವರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವೈಮಾನಿಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಆನ್ -2 ವಿಮಾನಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಪ್ಯಾನ್ಹೆಚ್ ವಿಮಾನ ದಳದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ, ಜಿಡಿಆರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೃಷಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡಿದರು. 1974 ರಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ರನ್‌ವೇಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಟೇಕ್‌ಆಫ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್‌ನ ರೇಡಿಯೋ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿತು ಮತ್ತು 1975 ರಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗೆ 700 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಹೊಸ ಕಟ್ಟಡದ ವಾಯು ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು (ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಸ್ಪುಸ್ಕಾನಿಯುಕ್ [ಯುಕೆ] ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ). &lt;ref&gt;http://www.docme.ru/doc/7814/%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D0%B5%D1%86%D0%BA-%D0%B0%D1%80%D1%85%D0...&lt;/ref&gt;
2012 ರಿಂದ 2014 ರವರೆಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ಡಾನ್‌ಬಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದ ಮೊದಲು ಮುಖ್ಯ ಟರ್ಮಿನಲ್
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಡಾನ್‌ಬಸ್ಸೇರೊ ಏರ್‌ಬಸ್ A320-200
ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹಳೆಯ ಉದ್ಯೋಗಿ ಪಿನ್

ಯುರೋ 2012 ಗಾಗಿ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ-ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ನಂತರ, 2011 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಂಪನಿ &quot;ಆಲ್ಟ್‌ಕಾಮ್&quot; ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾದ ತಜ್ಞರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಹೊಸ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು. ನವೀಕರಣ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ ಬಜೆಟ್ $758 ಮಿಲಿಯನ್ ಅನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತು, ಆದರೆ ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಬಜೆಟ್ ಉಳಿದ ಹಣವನ್ನು ಮಾಡಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2026-08-21 |archive-date=2023-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230627110813/https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt; ಯುರೋ 2012 ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು, ಸಾಕರ್ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಲಂಡನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿಗಳಿಂದ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಗತಿಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.itv.com/news/2015-02-04/grandeur-to-rubble-inside-donetsk-international-airport&lt;/ref&gt; ಆಗಸ್ಟ್ 1, 2012 ರಿಂದ, ಇದು ದೇಶೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/ |title=ಆರ್ಕೈವ್ ನಕಲು |access-date=2026-08-21 |archive-date=2023-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230627110813/https://www.airport-technology.com/uncategorised/newsukraine-commissions-new-terminal-at-sergei-prokofiev-international-airport/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಡಾನ್‌ಬಸ್ಸೇರೊ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine&lt;/ref&gt; ಇದು ದಿವಾಳಿತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು ಮತ್ತು ಜನವರಿ 2013 ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.itar-tass.com/en/c154/620841.html&lt;/ref&gt;
2014–15 ಸಂಘರ್ಷ
ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನಗಳು: ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೊದಲ ಕದನ ಮತ್ತು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಎರಡನೇ ಕದನ

ಮೇ 26, 2014 ರಂದು, ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ 2014 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದ ಕೂಡಲೇ, ರಷ್ಯಾದ ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಾಯದಿಂದ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಹೋರಾಟಗಾರರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಿಂದ ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ವಾಯುದಾಳಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-27578440&lt;/ref&gt; ಇಬ್ಬರು ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು 38 ಹೋರಾಟಗಾರರು ಸತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140529090229/http://www.bignewsnetwork.com/index.php/sid/222375275/scat/b8de8e630faf3631/ht/Dozens-killed-in-fighting-over-Donetsk-airport&lt;/ref&gt; ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಪುನರಾರಂಭಗೊಂಡಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;http://www.airport.dn.ua/en/airport/news/?aid=341&lt;/ref&gt;

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2014 ರಂದು, ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಭಯೋತ್ಪಾದನಾ-ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ವಕ್ತಾರರು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಆ ಸಂಜೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಿದವು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಒಂದು T-64 ಟ್ಯಾಂಕ್ ನಾಶವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಏಳು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಯೋಧರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಎಂದು ವ್ಲಾಡಿಸ್ಲಾವ್ ಸೆಲೆಜ್ನ್ಯೋವ್ ಕನಾಲ್ 5 ಟಿವಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್‌ನ ವರದಿಗಾರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1 ರಂದು ಸರ್ಕಾರವು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಸೂಚನೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. DNR ನಾಯಕ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಜಖರ್ಚೆಂಕೊ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪಡೆಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ &quot;95%&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಇನ್ನೂ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-29455133&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 17, 2015 ರಂದು ಸಂಕೀರ್ಣದ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಪರ ಪಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರಣಿ ಯುದ್ಧಗಳ ನಂತರ ಬಂಡುಕೋರರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು ಎಂದು ಜಖರ್ಚೆಂಕೊ ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.  ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರ, ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ, ಇತ್ತೀಚಿನ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕೋರರಿಗೆ ಸೋತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ಪಡೆಗಳು ಮರಳಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150118162731/http://www.worldbulletin.net/news/153264/ukraine-says-retake-most-of-donetsk-airport-from-rebels&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 21 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡವು.

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಬಂಡುಕೋರರು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/2015/jan/21/russia-ukraine-war-fighting-east&lt;/ref&gt;

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಸಂಕೀರ್ಣವು ನಿರಂತರ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರ ಪರ ಮತ್ತು ಡಿಪಿಆರ್ ಪಡೆಗಳ ನಡುವಿನ ಕೈ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಕ ಹಾನಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಮುಖ್ಯ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಅವುಗಳ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ನಿರ್ಮಾಣದೊಂದಿಗೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೈದಾನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಗ್ಯಾರಿಸನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದವು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ರಚನಾತ್ಮಕ ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದವು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡದ ಮೆಜ್ಜನೈನ್ ಮೇಲಿನ ಬೃಹತ್ ಛಾವಣಿಯ ಕುಸಿತ. ಅದೇ ರೀತಿ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಗೋಪುರವನ್ನು ಎದುರಾಳಿ ಪಡೆಗಳು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ವೀಕ್ಷಣಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿದವು, ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜನವರಿ 2015 ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಕದನದ ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಿತು.&lt;ref&gt;https://novosti.dn.ua/details/228578/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/av/world-europe-30876223&lt;/ref&gt;

ಹೋರಾಟದ ನಂತರ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಅವಶೇಷಗಳಿಂದ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ಪಕ್ಕದ ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ಯಾರೇಜ್‌ನ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಚಿಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಬಿಡಲಾಗಿದೆ. 
ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ

ರಷ್ಯಾದ ಪಡೆಗಳು ಜುಲೈ 2025 ರಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು ಎಂದು ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಣವು ತೋರಿಸಿದೆ. ರನ್‌ವೇ ಮೇಲೆ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಂದಕಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೈಬಿಟ್ಟ ಕಾರ್‌ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ, ಬಹುಶಃ ಇಂಧನ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ನಾಶವಾದ ಹೈಪರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇದು ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. &lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/russia-restores-runway-at-occupied-donetsk-airport-for-drone-operations-isw-says/&lt;/ref&gt;

OSINT ಗುಂಪು ಸೈಬರ್‌ಬೊರೊಶ್ನೋ ಪ್ರಕಾರ, ಜೆಟ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಾದರಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಶಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ರಷ್ಯಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವೈಮಾನಿಕ ದಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೋಸವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಗೆರ್ಬೆರಾ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಸಹ ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/russia-restores-runway-at-occupied-donetsk-airport-for-drone-operations-isw-says/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://odessa-journal.com/remotely-controlled-shahed-and-gerbera-drone-facilities-built-at-donetsk-airport&lt;/ref&gt; ಗುಂಪಿನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ವಾಡಿಮ್ ಹ್ಲುಷ್ಕೊ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸುವ ಶಹೆದ್‌ಗಳು ಫಿರಂಗಿ ಶೆಲ್‌ಗಳಿಂದ ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಅವರ ಅಂತಿಮ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ನಡೆಸುವ ಮೊದಲು ಹಾರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬೀಳಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.tagesspiegel.de/internationales/ukraine-invasion-tag-1273-russland-verwandelt-den-donbass-in-einen-riesigen-militarstutzpunkt-14205854.html&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಉಪಗ್ರಹ ಫೋಟೋಗಳು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಬಹು ಉಡಾವಣಾ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದವು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಡ್ರೋನ್ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.aol.com/satellite-images-show-russias-got-102901134.html&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೊಸ ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ ಎಂದು ಉಪಗ್ರಹ ಫೋಟೋಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿವೆ. ಈ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ಗಳು ಒಂದು ಡ್ರೋನ್‌ಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಉಡಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಒಟ್ಟು 4 ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಕ್ ರಾಂಪ್ ಲಾಂಚರ್‌ಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ, ಜೊತೆಗೆ ವಾಹನ ಆಧಾರಿತ ಉಡಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಲೇನ್. ಈ ನವೀಕರಣಗಳು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಉತ್ಪಾದನಾ ದರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ವಿವಿಧ ಉಡಾವಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ದಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://browser.dataspace.copernicus.eu/?zoom=15&amp;lat=48.06935&amp;lng=37.73512&amp;themeId=DEFAULT-THEME&amp;visualizationUrl=U2FsdGVkX19HEB7PkAhBhc9O6cq7csIBF9ltA6DR7AS1Mi7PLjEdvmBci9SNsdnJMlM8zlYQpcdPeBHX1trCrlRWXjo7kI4eb8IEA04WbPBtg4%2BX%2F0IjmyqSrbUmSrwl&amp;datasetId=S2_L2A_CDAS&amp;fromTime=2025-11-18T00%3A00%3A00.000Z&amp;toTime=2025-11-18T23%3A59%3A59.999Z&amp;layerId=1_TRUE_COLOR&amp;demSource3D=%22MAPZEN%22&amp;cloudCoverage=30&amp;dateMode=SINGLE&lt;/ref&gt;

ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹೊಸ ಹೈ-ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಣವು ಅಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್ ಉಡಾವಣಾ ಕೇಂದ್ರದ ನಿರಂತರ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಳೆದ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 3 ಹೊಸ ಸ್ಟ್ಯಾಟಿಕ್ ಲಾಂಚ್ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಲಾಂಚರ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 7 ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ. ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ತೆರೆದ ಗ್ಯಾರೇಜ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 93 ರಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗದೆ ಉಳಿದಿದೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 81 2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 12 1 ಡ್ರೋನ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇದರರ್ಥ ದೊಡ್ಡ ಶೇಖರಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದಾದ ಒಟ್ಟು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 174.

ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾಂಚ್ ಪ್ಯಾಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗೆರಾನ್ -4 ಮತ್ತು ಗೆರಾನ್ -5 ಜೆಟ್ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಉಡಾಯಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ &lt;ref&gt;https://browser.dataspace.copernicus.eu/?zoom=15&amp;lat=48.06935&amp;lng=37.73512&amp;themeId=DEFAULT-THEME&amp;visualizationUrl=U2FsdGVkX19HEB7PkAhBhc9O6cq7csIBF9ltA6DR7AS1Mi7PLjEdvmBci9SNsdnJMlM8zlYQpcdPeBHX1trCrlRWXjo7kI4eb8IEA04WbPBtg4%2BX%2F0IjmyqSrbUmSrwl&amp;datasetId=S2_L2A_CDAS&amp;fromTime=2025-11-18T00%3A00%3A00.000Z&amp;toTime=2025-11-18T23%3A59%3A59.999Z&amp;layerId=1_TRUE_COLOR&amp;demSource3D=%22MAPZEN%22&amp;cloudCoverage=30&amp;dateMode=SINGLE&lt;/ref&gt;

=ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನಗಳು=

ಲುಫ್ಥಾನ್ಸ, ಲಾಟ್ ಪೋಲಿಷ್ ಏರ್‌ಲೈನ್ಸ್, ಏರ್ ಬರ್ಲಿನ್, ಏರೋಫ್ಲೋಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೈದುಬೈ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮೇ 2014 ರಲ್ಲಿ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದ ಕಾರಣ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ತರುವಾಯ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾದವು.&lt;ref&gt;https://www.theatlantic.com/photo/2015/02/a-year-of-war-completely-destroyed-the-donetsk-airport/386204/&lt;/ref&gt;

=ಅಪಘಾತಗಳು ಮತ್ತು ಘಟನೆಗಳು=
ಜನವರಿ 19, 1949 ರಂದು, ಬಲ ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲರ್ ಅತಿಯಾಗಿ ಚಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಏರೋಫ್ಲೋಟ್ ಇಲ್ಯುಶಿನ್ Il-12 (ನೋಂದಣಿ CCCP-L1381) ವಿಮಾನವು ಟೇಕ್ ಆಫ್ ಆದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಎಡ ಎಂಜಿನ್ ಶಕ್ತಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ವಿಮಾನವು ಎತ್ತರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಕಂಬಕ್ಕೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದು ಉಲ್. ಕ್ರುಪ್ಸ್ಕಯಾ ಡಿ. 105 ನಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 1968 ರಂದು, ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರದ ಇಲ್ಯುಶಿನ್ Il-18V (ನೋಂದಣಿ CCCP-75560) ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹೊರಡುವಾಗ ರನ್‌ವೇಯನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿತು, ವಿಮಾನವು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲಾಗದಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಆಗಸ್ಟ್ 29, 1993 ರಂದು, ಮ್ಯಾಗ್ನಿಟೋಗೊರ್ಸ್ಕ್ ಏವಿಯಾ ಆಂಟೊನೊವ್ An-26 ಕಾರ್ಗೋ ವಿಮಾನ (ನೋಂದಣಿ RA-26549) ರನ್‌ವೇಯ ಎಡಕ್ಕೆ (5.8 ಗ್ರಾಂ ಬಲ) ಬಲದಿಂದ ಇಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಬಂದ ನಂತರ ಸಬ್‌ಸ್ಟೇಷನ್ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದಿದೆ.
ನವೆಂಬರ್ 3, 1996 ರಂದು, ಮಾಸ್ಕೋದಿಂದ ವಿಮಾನದ ನಂತರ ಏಪ್ರನ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳೀಯ ಉದ್ಯಮಿ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಶೆರ್ಬನ್ ಅವರ ವಿಮಾನದ ಮೇಲೆ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳ ಸಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಗುತ್ತಿಗೆ ಹಂತಕರ ಗುಂಪೊಂದು ಮನಬಂದಂತೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿತು. ಶೆರ್ಬನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ನೆಲದ ತಂತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ವಿಮಾನದ ಫ್ಲೈಟ್ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಜೊತೆಗೆ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. &lt;ref&gt;https://dony07.narod.ru/shch.html&lt;/ref&gt;
ಫೆಬ್ರವರಿ 13, 2013 ರಂದು, ಸೌತ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಫ್ಲೈಟ್ 8971 ವಿಮಾನವು ತುರ್ತು ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್‌ಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವಾಗ ರನ್‌ವೇಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದು ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ 5 ಸಾವುಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/article/us-ukraine-plane-idUSBRE91C1A220130213&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/news/world-21451432&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://edition.cnn.com/2013/02/13/world/europe/ukraine-crash/index.html?hpt=hp_t3&lt;/ref&gt;
ಮೇ 26, 2014 ರಂದು, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಮೊದಲ ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಾರ್ಡ್ ನಡುವಿನ ಗುಂಡಿನ ಚಕಮಕಿಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾನ್‌ಸ್ಟಾಂಟಾ ಏರ್‌ಲೈನ್ ಒಡೆತನದ ಯಾಕೋವ್ಲೆವ್ ಯಾಕ್ -40 (ನೋಂದಣಿ UR-MMK) ನಾಶವಾಯಿತು.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಎರಡನೇ ಕದನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, CABI ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಒಡೆತನದ ಡಸಾಲ್ಟ್ ಫಾಲ್ಕನ್ 50 (ನೋಂದಣಿ UR-CCC) ಅನ್ನು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಹ್ಯಾಂಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ಫೋಟೋವು ಹ್ಯಾಂಗರ್ ಒಳಗೆ ವಿಮಾನವು ಹಾಗೇ ಇರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 17 ರಂದು ಪ್ರಕಟವಾದ ವೀಡಿಯೊ ದೃಶ್ಯಗಳು ವಿಮಾನ ನಾಶವಾದದ್ದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಖರವಾದ ದಿನಾಂಕ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>s0mm3gfm2i86wnel2luymy0e1elju0o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಡಿ.ಬಿ.ರಜಿಯಾ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>180573</id>
    <revision>
      <id>1383781</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:31:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಅಲಿಬಾಬಾ</username>
        <id>101260</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ ಅಲಿಬಾಬಾ ರವುಡಕುಂದಾ</comment>
      <origin>1383781</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1323" sha1="202a9hfxkmrcbqmf2lhfmvqo1a3bctg" xml:space="preserve">ಅಲಿಬಾಬಾ ರವುಡಕುಂದಾ (ಜನನ-01.06.1982)

ಇವರು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂಧನೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ರವುಡಕುಂದಾ ಗ್ರಾಮದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ಎಂ.ಎ ಬಿ.ಇಡಿ ಪದವೀಧರರಾಗಿದ್ದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿ.ಎಚ್ ಡಿ ಅಧ್ಯಯನ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು:
ನಾನು ಹೀಗೆಯೇ ಪಯಣ ಮುಗಿಸಿ ಹೋಗಲೇ : ಚೊಚ್ವಲ ಕವನ ಸಂಕಲನ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಿಂದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನ ಪಡೆದ ಕೃತಿ.
ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ : 2022ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಎರಡನೇ ಕವನ ಸಂಕಲನ</text>
      <sha1>202a9hfxkmrcbqmf2lhfmvqo1a3bctg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383783</id>
      <parentid>1383781</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T16:42:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಅಲಿಬಾಬಾ</username>
        <id>101260</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1383783</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180574</id>
    <revision>
      <id>1383782</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:36:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ನಗರ}} {{pp-extended|small=yes}} {{more citations needed|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2015}}  {{Infobox settlement | name               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ | native_name        = {{Nobold|{{Lang|uk|Старобільськ}}}} | settlement_type    = ನಗರ | image_skyline      = Starobilsk university.jpg...</comment>
      <origin>1383782</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25562" sha1="68w7bodgo4zhcxqy78k25pkjyquk8w9" xml:space="preserve">{{short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ನಗರ}}
{{pp-extended|small=yes}}
{{more citations needed|date=ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2015}}

{{Infobox settlement
| name               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
| native_name        = {{Nobold|{{Lang|uk|Старобільськ}}}}
| settlement_type    = ನಗರ
| image_skyline      = Starobilsk university.jpg
| imagesize          =
| image_caption      = ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡ
| image_flag         = Flag of Starobilsk.png
| image_shield       = Starobilsk gerb.png
| nickname            =
| subdivision_type   = ದೇಶ
| subdivision_name   = ಉಕ್ರೇನ್
| subdivision_type1  = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_name1  = ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_type2  = ರಾಯನ್
| subdivision_name2  = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯನ್
| established_title  = ಮೊದಲ ಉಲ್ಲೇಖ
| established_date   = 1686
| established_title1 = ನಗರದ ಸ್ಥಾನಮಾನ
| established_date1  = 1938
| leader_title       = ಮೇಯರ್
| leader_name        =
| area_magnitude     =
| area_total_km2     =
| area_land_km2      =
| area_water_km2     =
| population_as_of   = 2022
| population_note    =
| population_total   = 15947
| population_footnotes =
| population_metro   =
| population_density_km2 = auto
| pushpin_label_position =
| pushpin_map_caption =
| pushpin_mapsize    =
| coordinates        = {{coord|49|16|39|N|38|55|27|E|source:kolossus-frwiki|display=inline,title}}
| elevation_m        =
| postal_code_type   = ಅಂಚೆ ಕೋಡ್
| postal_code        =
| area_code          = (+380)
| registration_plate = BB / 13
| blank_name         = ಹವಾಮಾನ
| blank_info         = Dfb
| website            =
| footnotes          =
| blank_name_sec1    = ನಿಯಂತ್ರಣ
| blank_info_sec1    = ರಷ್ಯಾ
| subdivision_type3  = ಹ್ರೋಮಾಡಾ
| subdivision_name3  = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾ
| mapframe           = yes
| mapframe-zoom      = 12
| mapframe-wikidata  = yes
}}
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старобільськ, ಲಿಟ್. 'ಓಲ್ಡ್ ಬಿಲ್ಸ್ಕ್' ಐಪಿಎ: [stɐroˈbʲilʲsʲk] ⓘ; ರಷ್ಯನ್: Старобельск, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: ಸ್ಟಾರೋಬೆಲ್ಸ್ಕ್) ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ. ಇದು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆಧುನಿಕ ವಸಾಹತುವನ್ನು 1686 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ 1938 ರಲ್ಲಿ ನಗರದ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ನಗರವು 15,947 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ ನಂತರ, ಇದು ಫೆಬ್ರವರಿ 28, 2022 ರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದಲ್ಲಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20250527001054/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/z1668-22&lt;/ref&gt;

=ಇತಿಹಾಸ=
ಪೂರ್ವ ಇತಿಹಾಸ

ಪ್ರಾಯಶಃ, ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ತನ್ನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಬೀಲ್ಸ್ಕಾ ಸ್ಲೊಬೊಡಾ ವಸಾಹತುವಿಗೆ ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಮೂಲತಃ ಲಿಟ್ವಿನ್ ಬೀಲ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಒಕೊಲ್ನಿಚಿ ಬೊಗ್ಡನ್ ಬೆಲ್ಸ್ಕಿ ಹೆಸರಿಸಿರಬಹುದು, ಅವರು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಪ್ರಜೆಯಾಗಿದ್ದರು. [ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ]

ಬೀಲ್ಸ್ಕಿ ಸಿವರ್ಸ್ಕಿ ಡೊನೆಟ್ಸ್ ದಡಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿ ದಕ್ಷಿಣ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ಸಾರೆ-ಬೋರಿಸೊವ್ (ಮಸ್ಕೊವೈಟ್ ತ್ಸಾರ್ ಬೋರಿಸ್ ಗೊಡುನೊವ್ ನಂತರ) ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು 1598–1600 ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 1602 ರಲ್ಲಿ ಗೊಡುನೊವ್ ಬೆಲ್ಸ್ಕಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲು, ಯಾವುದೇ ಎಸ್ಟೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಸೈಬೀರಿಯಾಕ್ಕೆ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಲು ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಗೊಡುನೊವ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಬೆಲ್ಸ್ಕಿಗೆ 1605 ರಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಮೃತ ಬೋರಿಸ್ ಗೊಡುನೊವ್ ಅವರ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಮಾರಿಯಾ ಸ್ಕುರಾಟೋವಾ-ಬೆಲ್ಸ್ಕಯಾ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾದರು. ಬೆಲ್ಸ್ಕಿಯನ್ನು 1611 ರಲ್ಲಿ ಕಜಾನ್‌ಗೆ ವೊಯಿವೋಡ್ ಆಗಿ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಫಾಲ್ಸ್ ಡಿಮಿಟ್ರಿ II ಗೆ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ನಂತರ ಜನಸಮೂಹದಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ಸ್ಲೊಬೊಡಾ ಕ್ರಮೇಣ ಕೈಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಆದರೆ ಕೋಟೆಯು 1612 ರಲ್ಲಿ ಟಾಟರ್ ದಾಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು.

ಮೂಲ

1686 ರಲ್ಲಿ ಈ ವಸಾಹತುವನ್ನು ಓಸ್ಟ್ರೋಹೋಜ್ಕ್ ಸ್ಲೊಬೊಡಾ ಕೊಸಾಕ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಸೈನಿಕರು ಮತ್ತೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೊಳಿಸಿದರು, ಅವರು ಮೂಲತಃ ಪೋಲ್ಟವಾ ಮತ್ತು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಬಂದವರು ಮತ್ತು ಅವರ ವಸಾಹತುವನ್ನು ಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣದ ನಂತರ ಹೆಸರಿಸಿದರು, ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್‌ಮನೇಟ್, ಇದು ಮಸ್ಕೋವೈಟ್ಸ್, ಥಿಯೋಡರ್ ಬೀಲ್ಸ್ಕಿಯ ಪರವಾಗಿದ್ದ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಲಿಟ್ವಿನ್‌ಗೆ ಸೇರಿರಬಹುದು.

ಓಡಿಹೋದ ಜೀತದಾಳುಗಳಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಸರ್ಕಾರವು ಗಡಿ ಕಾವಲು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮಿಲಿಟರಿ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಈ ಸ್ಥಳವು ಇಂದಿನ ರಷ್ಯಾದ ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಜೀತದಾಳುಗಳಿಂದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದ ನಂತರ, ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಸರ್ಕಾರವು ಆ ಪರಾರಿಯಾದವರನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಲು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. 1701 ರಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರಿ ಪ್ರಿಕಾಜ್ ಐದಾರ್ ಮತ್ತು ಸಿವರ್ಸ್ಕಿ ಡೊನೆಟ್‌ಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಹೊಸ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಜನಗಣತಿಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಜನಗಣತಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿತು. 1703 ರಲ್ಲಿ 34 ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಜನಗಣತಿಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಸ್ಟೋಲ್ನಿಕ್ ಎಂ. ಪುಷ್ಕಿನ್ ಅವರ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಬೀಲ್ಸ್ಕಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 41 ನಿವಾಸಿಗಳು ಮಾತ್ರ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು, ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಇದ್ದರು.

ದೂರುಗಳು ಮತ್ತು ಪರಾರಿಯಾದವರನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಲು ವಿನಂತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ತ್ಸಾರ್ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿದ ರಷ್ಯಾದ ಭೂಮಾಲೀಕರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾ, ಜುಲೈ 6, 1707 ರಂದು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ &quot;ರುಸ್‌ನಿಂದ ಹೊಸದಾಗಿ ಬಂದ ಎಲ್ಲಾ ಶ್ರೇಣಿಯ ಜನರನ್ನು&quot; ಹುಡುಕುವ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು (ಉಕಾಸೆ) ಹೊರಡಿಸಿದರು. ಕರ್ನಲ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ದಂಡನಾತ್ಮಕ ಬೇರ್ಪಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಡಾನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. [ಎ] ಪರಾರಿಯಾದವರನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಮತ್ತು &quot;ಅವರು ಓಡಿಹೋದ ಭೂಮಾಲೀಕರ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲು&quot; ಅವನಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಕ್ರಮವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬುಲಾವಿನ್ ದಂಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ದಂಗೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಪಡೆಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವಸಾಹತುವನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿದವು. 1732 ರಲ್ಲಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗೋಜ್ಸ್ಕ್ (ಓಸ್ಟ್ರೋಹೋಜ್ಕ್) ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ರೈತರು ವಸಾಹತುವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೊಳಿಸಿದರು, ಅದನ್ನು ಸ್ಲೋಬೊಡಾ ಸ್ಟಾರಾ-ಬಿಲಾ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು. ಅದರ ಹೊಸ ನಿವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರು ಮತ್ತೆ ಸೋಟ್ನಿಕ್ I. ಸೆನೆಲ್ನಿಕೋವ್ ನೇತೃತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಹೋಜ್ಕ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಸೈನಿಕರಾಗಿದ್ದರು. 1782 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾರೊ-ಬಿಲಾವನ್ನು ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ (ವೊರೊನೆಜ್ ಗವರ್ನರೇಟ್) ಡೆರ್ಕುಲ್ ಸ್ಟಡ್‌ಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇ 1, 1797 ರಿಂದ ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಶಾಸನ (ಉಕಾಸೆ) ದ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ಲೊಬೊಡಾ ಸ್ಟಾರೊ-ಬಿಲಾವನ್ನು ಸ್ಟಾರೊಬೆಲ್ಸ್ಕ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಖಾರ್ಕೊವ್ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಟಾರೊಬೆಲ್ಸ್ಕ್ ಉಯೆಜ್ಡ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು.
ಆಧುನಿಕ ಯುಗ
1911 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12, 1851 ರಂದು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ &quot;ದುಃಖಿಸುವ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂತೋಷ&quot; ಕಾನ್ವೆಂಟ್ (Свято-Скорботний жіночий монастир) ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಕಾನ್ವೆಂಟ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಏಪ್ರಿಲ್ 1924 ರಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. 1992 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯವು ಅದನ್ನು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ಪುನಃ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, 1918 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳ ಮುನ್ನಡೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಪಡೆಗಳು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡವು ಆದರೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ದಂಗೆಕೋರ ಸೈನ್ಯ ಅಥವಾ ಅರಾಜಕತಾವಾದಿಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ನಗರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ (Старобільський краєзнавчий музей) ಛಾಯಾಚಿತ್ರವು ಅರಾಜಕತಾವಾದಿ ನಾಯಕ ನೆಸ್ಟರ್ ಮಖ್ನೋ 1919 ರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಚೌಕದಲ್ಲಿರುವ ಬಾಲ್ಕನಿಯಿಂದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಜನರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರ, ಇದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಡೊನೆಟ್ಸ್ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧ ಕೈದಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಜೈಲು ಶಿಬಿರ
ಸೋವಿಯತ್‌ಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಯುದ್ಧ ಕೈದಿ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡು ನಂತರ ಕ್ಯಾಟಿನ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದಲ್ಲಿ ಹತ್ಯೆಗೀಡಾದ ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ ಸ್ಮಾರಕ ಫಲಕ

ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ಕಾನ್ವೆಂಟ್ ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ (ಪಿಒಡಬ್ಲ್ಯೂಗಳು), ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ಜೈಲು ಶಿಬಿರದ ಸ್ಥಳವಾಗಿತ್ತು. ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಮಡಿದವರಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತೆಂಟು ಜನರನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಸ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 1994 ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ಶವಗಳನ್ನು ಚ್ಮಿರಿವ್ಕಾ ಸ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಹುತಾತ್ಮ ಸ್ಥಳಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧ ಕ್ವಾರ್ಟರ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ನ ಹೊರ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲಿನ ಫಲಕವು 4,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪೋಲಿಷ್ ಯುದ್ಧ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ನೊಳಗೆ ಬಂಧಿಸಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ 1940 ರಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಖಾರ್ಕಿವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ NKVD ಯ ಜಿಲ್ಲಾ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಪ್ಯಾಟಿಖಾಟ್ಕಿಯ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಈ ಮರಣದಂಡನೆಗಳು, ಕೊಜೆಲ್ಸ್ಕ್, ಒಸ್ಟಾಶ್ಕೋವ್ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಒಡಬ್ಲ್ಯೂ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪೋಲಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮರಣದಂಡನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕ್ಯಾಟಿನ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/83-211-1408-3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.muzeumkatynskie.pl/pl/23221/misja_muzeum_katynskiego.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Europe:_A_History&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.wilsoncenter.org/event/commemorating-80th-anniversary-katyn-massacre&lt;/ref&gt;

1942 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ವೆಹ್ರ್ಮಚ್ಟ್ ಪಡೆ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಅನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು ಮತ್ತು ಒಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿತು, ನಗರದ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿತು ಆದರೆ ಹಾಲಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆಯನ್ನು ಡೈನಮೈಟ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿತು. ಜರ್ಮನ್ನರು ನಗರದಲ್ಲಿ ನಾಜಿ ಜೈಲನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.bundesarchiv.de/zwangsarbeit/haftstaetten/index.php?action=2.2&amp;tab=7&amp;id=797&lt;/ref&gt; ಈ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಪ್ರದೇಶವು ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು.
21 ನೇ ಶತಮಾನ

ರುಸ್ಸೋ-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಯುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಪರ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಯೇ ಇತ್ತು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/aidar-soldiers-uneasy-about-future-as-orders-come-to-leave-base-393077.html&lt;/ref&gt;ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಧ್ವಜವನ್ನು ಜೂನ್ 17, 2014 ರಂದು ಹೋಟೆಲ್ ಐಡರ್ ಮೇಲೆ ಹಾರಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಗರವು ಮಿಲಿಟರಿ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಆಕ್ರಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ಉದ್ಯಾನವನದಲ್ಲಿದ್ದ ಲೆನಿನ್ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಟ್ಯಾಂಕ್ ಉರುಳಿಸಿತು. 

2016 ರಲ್ಲಿ, ಲೆನಿನ್ ಬೀದಿಯನ್ನು ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಮೊದಲು ಇದ್ದಂತೆ ಮೊನಾಸ್ಟರಿ ಬೀದಿ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣ
ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ: ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್ ಆಕ್ರಮಣ

ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪಡೆಗಳು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು, ಇದರಲ್ಲಿ ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು, ಬಿಎಂಪಿಎಸ್ ಮತ್ತು ಪದಾತಿ ದಳಗಳು ಸೇರಿವೆ. 

ಮಾರ್ಚ್ 6, 2022 ರಂದು, ನೂರಾರು ಸ್ಥಳೀಯರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದರು ಮತ್ತು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಧ್ವಜವನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆಯನ್ನು ಹಾಡಿದರು. ರಷ್ಯಾ ಪರ ಪಡೆಗಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪರ ಸಭೆಯನ್ನು ಚದುರಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20220307165349/https://www.ukrinform.ru/rubric-regions/3423004-v-starobelske-ziteli-sorvali-s-flagstoka-flag-agressora-i-speli-gimn-ukrainy.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://news.obozrevatel.com/ukr/society/na-luganschini-lyudi-vijshli-na-miting-ta-zaminili-prapor-lnr-na-ukrainskij-okupanti-vidkrili-strilyaninu.htm&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 11, 2022 ರಂದು, ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಜಿ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಅಸ್ಕ್ಯಾರ್ ಲೈಶೆವ್ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು.&lt;ref&gt;https://nypost.com/2022/08/27/video-shows-moment-car-bomb-blasts-ukrainian-traitor-in/&lt;/ref&gt;

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2022 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿದಾಳಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 13 ರಂದು, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗವರ್ನರ್ ಸೆರ್ಹಿ ಹೈಡೈ, ರಷ್ಯಾದ ಪಡೆಗಳು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್‌ನಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ನಗರವು &quot;ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref&gt;https://www.bbc.com/russian/live/news-62613149?pinned_post_locator=urn:asset:0960b41f-af40-4292-8b5a-32f47e5050ab&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://t.me/currenttime/16480&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 2022 ರಂತೆ, ನಂತರದ ಹಕ್ಕು ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರತಿದಾಳಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್‌ನಿಂದ ಸುಮಾರು 60 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ವಾಟೋವ್‌ನ ಹೊರಗೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ.&lt;ref&gt;https://dx.doi.org/10.3917/dunod.ifri.2019.01.0238&lt;/ref&gt;

ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2024 ರಂದು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್‌ನ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟದಲ್ಲಿ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಸೇವಾ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕೇಂದ್ರದ ರಷ್ಯಾ ಪರ ಉಪ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ವ್ಯಾಲೆರಿ ಚೈಕಾ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು.&lt;ref&gt;https://lug-info.com/news/avtomobil-vzorvalsya-v-starobel-ske-pogib-chelovek-glava-administracii&lt;/ref&gt;

ಮೇ 22, 2026 ರಂದು, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೆಡಾಗೋಗಿಕಲ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಕಾಲೇಜಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ನಿಲಯ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಮೇಲೆ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿ ನಡೆಯಿತು. ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ದಾಳಿಗೆ ಉಕ್ರೇನ್ ಕಾರಣ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. 21 ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು ಮತ್ತು 42 ಜನರು ಗಾಯಗೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://www.kommersant.ru/doc/8688744&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>68w7bodgo4zhcxqy78k25pkjyquk8w9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180575</id>
    <revision>
      <id>1383784</id>
      <timestamp>2026-08-21T16:43:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಉಪವಿಭಾಗ}}  {{Infobox settlement | name                   = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್ | native_name            = Старобільський район | native_name_lang       = uk | settlement_type        = ರೈಯಾನ್ | image_flag             = Flag of Starobiľśk Rajon.png | flag_alt...</comment>
      <origin>1383784</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8446" sha1="slvnngv2bpokwpnvnvmeiy9so8bw098" xml:space="preserve">{{short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಉಪವಿಭಾಗ}}

{{Infobox settlement
| name                   = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್
| native_name            = Старобільський район
| native_name_lang       = uk
| settlement_type        = ರೈಯಾನ್
| image_flag             = Flag of Starobiľśk Rajon.png
| flag_alt               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಧ್ವಜ
| image_shield            = Герб Старобільського району.png
| shield_alt              = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಲಾಂಛನ
| image_map              = 
| mapsize                 = 250px
| coordinates             = {{coord|49|14|59|N|38|55|10|E|type:adm2nd_region:UA|display=inline,title}}
| subdivision_type        = ದೇಶ
| subdivision_name        = {{UKR}}
| subdivision_type1       = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_name1       = {{flag|Luhansk Oblast}}
| parts_type              = ಉಪವಿಭಾಗಗಳು
| parts                   = 8 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
| established_title       = ಸ್ಥಾಪನೆ
| established_date        = 1923
| seat_type               = ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ
| seat                    = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
| leader_title            = ಗವರ್ನರ್
| leader_name             = ವೊಲೊದಿಮಿರ್ ಚೆರೆವಾತಿ
| leader_title1           = ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| unit_pref               = ಮೆಟ್ರಿಕ್
| area_total_km2          = 6,930.6
| population_footnotes    = &lt;ref name=&quot;ua2022estimate&quot;/&gt;
| population_total        = 123833
| population_as_of        = 2022
| population_density_km2  = auto
| timezone1               = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಮಯ
| utc_offset1             = +02:00
| timezone1_DST           = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೇಸಿಗೆ ಸಮಯ
| utc_offset1_DST         = +03:00
| postal_code_type        = ಅಂಚೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ
| postal_code             = 92700—92764
| area_code_type          = ದೂರವಾಣಿ ಕೋಡ್
| area_code               = +380 6461
| website                 = http://stb.loga.gov.ua
| mapframe                = yes
| mapframe-zoom           = 7
| mapframe-wikidata       = yes
}}

{{Infobox Russian district
|en_name=ಸ್ಟಾರೊಬೆಲ್ಸ್ಕ್ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಜಿಲ್ಲೆ
|ru_name=Старобельский муниципальный округ
|loc_name1=Старобільський район
|loc_lang1=ಉಕ್ರೇನಿಯನ್
|image_map=Starobilskyi-Raion.png
|map_caption=ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸ್ಥಳ
|image_flag=Flag of Starobelsk Municipal District, Russia.png
|image_coa=Coat of arms of Starobelsk Municipal District, Russia.png
|federal_subject=ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್
|adm_ctr_name=ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
|established_date=1923
|website=https://asr-lnr.ru
|area_km2=1,580
|coordinates={{coord|49|14|59|N|38|55|10|E|type:adm2nd_region:UA|display=inline}}
}}

'''ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್''' ({{Langx|uk|Старобільський район}}) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ನ ಒಂದು ರೈಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ಆಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: {{Ua-pop-est2022|123,833|.}}
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старобільський район) ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ). ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 123,833 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1923 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 1965 ರಂದು, ಗಣರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಆಡಳಿತವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂನ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರೂಸಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು [ಯುಕೆ] ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನಿಂದ ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಗ್ಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180701194206/http://zakon3.rada.gov.ua/laws/show/3%D0%BD-06&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 2020 ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ರಾಯಾನ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 42,693 (2020 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2020/roz_nas20.pdf&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 18, 2020 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಂಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಮಾತ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;ರದ್ದಾದ ಎರಡು ರಯಾನ್‌ಗಳಾದ ಚೋರ್ನೋಬೈ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಬಿವ್ ರಯಾನ್‌ಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ರಯಾನ್‌ಗೆ ಸೇರದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=ಉಪವಿಭಾಗಗಳು=
ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಎಂಟು ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಬಿಲೋಲುಟ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಚ್ಮಿರಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಮಾರ್ಕಿವ್ಕಾ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಮಿಲೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ನೊವೊಪ್ಸ್ಕೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಶುಲ್ಹಿಂಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ವಸಾಹತು.

=ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ=
2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ:

ಜನಾಂಗೀಯತೆ 

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು: 87.8% 
ರಷ್ಯನ್ನರು: 11% 
ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ನರು: 0.3%

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>slvnngv2bpokwpnvnvmeiy9so8bw098</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383785</id>
      <parentid>1383784</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T16:45:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <origin>1383785</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7354" sha1="l15siq09ovk3x8oh6bhc5gatefb429g" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                   = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್
| native_name            = Старобільський район
| native_name_lang       = uk
| settlement_type        = ರೈಯಾನ್
| image_flag             = Flag of Starobiľśk Rajon.png
| flag_alt               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಧ್ವಜ
| image_shield            = Герб Старобільського району.png
| shield_alt              = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಲಾಂಛನ
| image_map              = 
| mapsize                 = 250px
| coordinates             = {{coord|49|14|59|N|38|55|10|E|type:adm2nd_region:UA|display=inline,title}}
| subdivision_type        = ದೇಶ
| subdivision_name        = {{UKR}}
| subdivision_type1       = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_name1       = {{flag|Luhansk Oblast}}
| parts_type              = ಉಪವಿಭಾಗಗಳು
| parts                   = 8 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
| established_title       = ಸ್ಥಾಪನೆ
| established_date        = 1923
| seat_type               = ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ
| seat                    = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
| leader_title            = ಗವರ್ನರ್
| leader_name             = ವೊಲೊದಿಮಿರ್ ಚೆರೆವಾತಿ
| leader_title1           = ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| unit_pref               = ಮೆಟ್ರಿಕ್
| area_total_km2          = 6,930.6
| population_footnotes    = 
| population_total        = 123833
| population_as_of        = 2022
| population_density_km2  = auto
| timezone1               = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಮಯ
| utc_offset1             = +02:00
| timezone1_DST           = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೇಸಿಗೆ ಸಮಯ
| utc_offset1_DST         = +03:00
| postal_code_type        = ಅಂಚೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ
| postal_code             = 92700—92764
| area_code_type          = ದೂರವಾಣಿ ಕೋಡ್
| area_code               = +380 6461
| website                 = http://stb.loga.gov.ua
| mapframe                = yes
| mapframe-zoom           = 7
| mapframe-wikidata       = yes
}}

'''ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್''' (Langx|uk|Старобільський район}}) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ನ ಒಂದು ರೈಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ಆಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: {{Ua-pop-est2022|123,833|.
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старобільський район) ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ). ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 123,833 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1923 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 1965 ರಂದು, ಗಣರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಆಡಳಿತವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂನ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರೂಸಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು [ಯುಕೆ] ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನಿಂದ ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಗ್ಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180701194206/http://zakon3.rada.gov.ua/laws/show/3%D0%BD-06&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 2020 ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ರಾಯಾನ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 42,693 (2020 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2020/roz_nas20.pdf&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 18, 2020 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಂಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಮಾತ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;ರದ್ದಾದ ಎರಡು ರಯಾನ್‌ಗಳಾದ ಚೋರ್ನೋಬೈ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಬಿವ್ ರಯಾನ್‌ಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ರಯಾನ್‌ಗೆ ಸೇರದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=ಉಪವಿಭಾಗಗಳು=
ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಎಂಟು ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಬಿಲೋಲುಟ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಚ್ಮಿರಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಮಾರ್ಕಿವ್ಕಾ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಮಿಲೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ನೊವೊಪ್ಸ್ಕೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಶುಲ್ಹಿಂಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ವಸಾಹತು.

=ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ=
2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ:

ಜನಾಂಗೀಯತೆ 

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು: 87.8% 
ರಷ್ಯನ್ನರು: 11% 
ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ನರು: 0.3%

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>l15siq09ovk3x8oh6bhc5gatefb429g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383786</id>
      <parentid>1383785</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T16:48:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <origin>1383786</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10488" sha1="8uifnrxbmt8sd0b1f4cpee3ivkowyfl" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                   = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್
| native_name            = Старобільський район
| native_name_lang       = uk
| settlement_type        = ರೈಯಾನ್
| image_flag             = Flag of Starobiľśk Rajon.png
| flag_alt               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಧ್ವಜ
| image_shield            = Герб Старобільського району.png
| shield_alt              = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಲಾಂಛನ
| image_map              = 
| mapsize                 = 250px
| coordinates             = {{coord|49|14|59|N|38|55|10|E|type:adm2nd_region:UA|display=inline,title}}
| subdivision_type        = ದೇಶ
| subdivision_name        = {{UKR}}
| subdivision_type1       = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_name1       = {{flag|Luhansk Oblast}}
| parts_type              = ಉಪವಿಭಾಗಗಳು
| parts                   = 8 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
| established_title       = ಸ್ಥಾಪನೆ
| established_date        = 1923
| seat_type               = ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ
| seat                    = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
| leader_title            = ಗವರ್ನರ್
| leader_name             = ವೊಲೊದಿಮಿರ್ ಚೆರೆವಾತಿ
| leader_title1           = ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| unit_pref               = ಮೆಟ್ರಿಕ್
| area_total_km2          = 6,930.6
| population_footnotes    = 
| population_total        = 123833
| population_as_of        = 2022
| population_density_km2  = auto
| timezone1               = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಮಯ
| utc_offset1             = +02:00
| timezone1_DST           = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೇಸಿಗೆ ಸಮಯ
| utc_offset1_DST         = +03:00
| postal_code_type        = ಅಂಚೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ
| postal_code             = 92700—92764
| area_code_type          = ದೂರವಾಣಿ ಕೋಡ್
| area_code               = +380 6461
| website                 = http://stb.loga.gov.ua
| mapframe                = yes
| mapframe-zoom           = 7
| mapframe-wikidata       = yes
}}

'''ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್''' (Langx|uk|Старобільський район}}) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ನ ಒಂದು ರೈಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ಆಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: {{Ua-pop-est2022|123,833|.
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старобільський район) ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ). ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 123,833 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1923 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 1965 ರಂದು, ಗಣರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಆಡಳಿತವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂನ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರೂಸಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು [ಯುಕೆ] ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನಿಂದ ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಗ್ಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180701194206/http://zakon3.rada.gov.ua/laws/show/3%D0%BD-06&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 2020 ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ರಾಯಾನ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 42,693 (2020 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2020/roz_nas20.pdf&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 18, 2020 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಂಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಮಾತ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;ರದ್ದಾದ ಎರಡು ರಯಾನ್‌ಗಳಾದ ಚೋರ್ನೋಬೈ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಬಿವ್ ರಯಾನ್‌ಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ರಯಾನ್‌ಗೆ ಸೇರದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=ಉಪವಿಭಾಗಗಳು=
ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಎಂಟು ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಬಿಲೋಲುಟ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಚ್ಮಿರಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಮಾರ್ಕಿವ್ಕಾ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಮಿಲೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ನೊವೊಪ್ಸ್ಕೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಶುಲ್ಹಿಂಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ವಸಾಹತು.

=ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ=
2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ:

ಜನಾಂಗೀಯತೆ 

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು: 87.8% 
ರಷ್ಯನ್ನರು: 11% 
ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ನರು: 0.3%

=ಭೌಗೋಳಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆ=
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಐದರ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದು, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದೆ. ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೃಷಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಧಾನ್ಯ ಗಿರಣಿ, ಬೇಕಿಂಗ್, ಡೈರಿ ಉತ್ಪಾದನೆ, ತೈಲ ಹೊರತೆಗೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯಂತಹ ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.

ನಗರವು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/card/807-20?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=2020 ರಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ=
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸುವಾಗ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ 2020 ರ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯು ಹಲವಾರು ಹಿಂದಿನ ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಂದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು ಜುಲೈ 17, 2020 ರಂದು ಸಂಬಂಧಿತ ಸುಧಾರಣಾ ಶಾಸನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಪೋರ್ಟಲ್ ಹೊಸ ರಾಯಾನ್‌ನ ಗಡಿಗಳು, ಸಮುದಾಯಗಳು, ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಡೇಟಾವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/en/newrayons/1360?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>8uifnrxbmt8sd0b1f4cpee3ivkowyfl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383787</id>
      <parentid>1383786</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T16:49:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <origin>1383787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10480" sha1="bcyep1ufy9yisno75f02qlh44g28xsh" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                   = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್
| native_name            = Старобільський район
| native_name_lang       = uk
| settlement_type        = ರೈಯಾನ್
| image_flag             = Flag of Starobiľśk Rajon.png
| flag_alt               = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಧ್ವಜ
| image_shield            = Герб Старобільського району.png
| shield_alt              = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕಿ ರೈಯಾನ್‌ನ ಲಾಂಛನ
| image_map              = 
| mapsize                 = 250px
| coordinates             = {{coord|49|14|59|N|38|55|10|E|type:adm2nd_region:UA|display=inline,title}}
| subdivision_type        = ದೇಶ
| subdivision_name        = UKR
| subdivision_type1       = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| subdivision_name1       = flag|Luhansk Oblast
| parts_type              = ಉಪವಿಭಾಗಗಳು
| parts                   = 8 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
| established_title       = ಸ್ಥಾಪನೆ
| established_date        = 1923
| seat_type               = ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ
| seat                    = ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್
| leader_title            = ಗವರ್ನರ್
| leader_name             = ವೊಲೊದಿಮಿರ್ ಚೆರೆವಾತಿ
| leader_title1           = ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| unit_pref               = ಮೆಟ್ರಿಕ್
| area_total_km2          = 6,930.6
| population_footnotes    = 
| population_total        = 123833
| population_as_of        = 2022
| population_density_km2  = auto
| timezone1               = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಮಯ
| utc_offset1             = +02:00
| timezone1_DST           = ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೇಸಿಗೆ ಸಮಯ
| utc_offset1_DST         = +03:00
| postal_code_type        = ಅಂಚೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ
| postal_code             = 92700—92764
| area_code_type          = ದೂರವಾಣಿ ಕೋಡ್
| area_code               = +380 6461
| website                 = http://stb.loga.gov.ua
| mapframe                = yes
| mapframe-zoom           = 7
| mapframe-wikidata       = yes
}}

'''ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್''' (Langx|uk|Старобільський район}}) ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ನ ಒಂದು ರೈಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ಆಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೊಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: {{Ua-pop-est2022|123,833|.
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старобільський район) ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ). ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 123,833 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1923 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 1965 ರಂದು, ಗಣರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಆಡಳಿತವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂನ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರೂಸಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು [ಯುಕೆ] ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನಿಂದ ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕುಗ್ಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180701194206/http://zakon3.rada.gov.ua/laws/show/3%D0%BD-06&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 2020 ರ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ರಾಯಾನ್‌ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 42,693 (2020 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2020/roz_nas20.pdf&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 18, 2020 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಂಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಮಾತ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;ರದ್ದಾದ ಎರಡು ರಯಾನ್‌ಗಳಾದ ಚೋರ್ನೋಬೈ ಮತ್ತು ಡ್ರಾಬಿವ್ ರಯಾನ್‌ಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ರಯಾನ್‌ಗೆ ಸೇರದ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=ಉಪವಿಭಾಗಗಳು=
ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಎಂಟು ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಬಿಲೋಲುಟ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಬಿಲೋವೊಡ್ಸ್ಕ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಚ್ಮಿರಿವ್ಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಮಾರ್ಕಿವ್ಕಾ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಮಿಲೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ನೊವೊಪ್ಸ್ಕೋವ್ ವಸಾಹತು ವಸಾಹತು;

ಶುಲ್ಹಿಂಕಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸಾಹತು;

ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ನಗರ ವಸಾಹತು.

=ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ=
2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ:

ಜನಾಂಗೀಯತೆ 

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು: 87.8% 
ರಷ್ಯನ್ನರು: 11% 
ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ನರು: 0.3%

=ಭೌಗೋಳಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆ=
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಐದರ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದು, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದೆ. ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೃಷಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ಧಾನ್ಯ ಗಿರಣಿ, ಬೇಕಿಂಗ್, ಡೈರಿ ಉತ್ಪಾದನೆ, ತೈಲ ಹೊರತೆಗೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯಂತಹ ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.

ನಗರವು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/card/807-20?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=2020 ರಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ=
ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸುವಾಗ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸಬಾರದು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ 2020 ರ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯು ಹಲವಾರು ಹಿಂದಿನ ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಂದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ ಸ್ಟಾರೋಬಿಲ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್ ಅನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು ಜುಲೈ 17, 2020 ರಂದು ಸಂಬಂಧಿತ ಸುಧಾರಣಾ ಶಾಸನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಪೋರ್ಟಲ್ ಹೊಸ ರಾಯಾನ್‌ನ ಗಡಿಗಳು, ಸಮುದಾಯಗಳು, ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಡೇಟಾವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/en/newrayons/1360?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>bcyep1ufy9yisno75f02qlh44g28xsh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180576</id>
    <revision>
      <id>1383788</id>
      <timestamp>2026-08-21T17:02:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ:  ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Золотоноша, IPA: [zolotoˈnɔʃɐ] ⓘ) ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ (ಪ್ರದೇಶ) ದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ. ಈ ನಗರವು ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತ...</comment>
      <origin>1383788</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14987" sha1="jfkz4je6vqe8qmg9yyyyni8wszsvrbz" xml:space="preserve">
ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Золотоноша, IPA: [zolotoˈnɔʃɐ] ⓘ) ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ (ಪ್ರದೇಶ) ದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ. ಈ ನಗರವು ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ರಾಯಾನ್ (ಜಿಲ್ಲೆ) ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಅರ್ಬನ್ ಹ್ರೊಮಾಡಾದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/newgromada/4824/composition&lt;/ref&gt; ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 27,206 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಡ್ನಿಪ್ರೊದ ಉಪನದಿಯಾದ ಝೊಲೊಟೊನೊಶ್ಕಾ ನದಿಯ ಡ್ನಿಪರ್ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಚೆರ್ಕಾಸಿಯಿಂದ 30 ಕಿಮೀ (19 ಮೈಲಿ) ಒಳಗೆ ಇದೆ. ಬಖ್ಮಾಚ್‌ನಿಂದ ಒಡೆಸಾಗೆ ರೈಲು ಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ನಿಂದ ಕ್ರೆಮೆನ್‌ಚುಕ್ ಮತ್ತು ಚೆರ್ಕಾಸಿಯಿಂದ ಶ್ರಮ್‌ಕಿವ್ಕಾಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ನಗರದ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತವೆ.

=ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸ್ಥಿತಿ=
ಜುಲೈ 18, 2020 ರವರೆಗೆ, ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾವನ್ನು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ನಗರವೆಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಪುರಸಭೆಗೆ ಸೇರಿತ್ತು ಆದರೆ ರಾಯನ್ನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದರೂ ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ರಾಯನ್ನ ಭಾಗವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರಾಯನ್ನರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಾಲ್ಕಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ನಗರವನ್ನು ಝೊಲೊಟೊನೊಶಾ ರಾಯನ್ನೊಳಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;

=ಇತಿಹಾಸ=
1576 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದಾಗ ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾವನ್ನು ಮೊದಲು ಲಿಖಿತ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://kehilalinks.jewishgen.org/zolotonosha/Index.html&lt;/ref&gt; ಇದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಲೆಸ್ಸರ್ ಪೋಲೆಂಡ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕಿಜೋವ್ ವೊಯಿವೋಡೆಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿತ್ತು. 1635 ರಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಇದು ಡೊಮೊಂಟ್-ಮೊಸ್ಜೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಒಲೆಕ್ಸಿಕ್ ಕುಟುಂಬಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣ್ಯರ ಸ್ವಾಧೀನದಲ್ಲಿತ್ತು, ಅದು ಅದನ್ನು ಹಾದುಹೋಗುವ ಮೊದಲು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಭವಿಷ್ಯದ ರಾಜ ಮೈಕಲ್ ಕೊರಿಬಟ್ ವಿಸ್ನಿಯೋವಿಕಿಯ ತಂದೆ ಪ್ರಬಲ ಮ್ಯಾಗ್ನೇಟ್ ಜೆರೆಮಿ ವಿಸ್ನಿಯೋವಿಕಿಯನ್ನು ಹಾದುಹೋಗುವ ಮೊದಲು.&lt;ref&gt;https://kehilalinks.jewishgen.org/zolotonosha/Index.html&lt;/ref&gt; ಅವರ ಕುಟುಂಬವು ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು.

ನಂತರ, ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್‌ಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.[6] ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಸೋಟ್ನಿಯಾ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. 1666 ರಲ್ಲಿ, ಪೆರಿಯಾಸ್ಲಾವ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನ ಕೊಸಾಕ್‌ಗಳು ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾದಲ್ಲಿ ಶೆರ್ಬಟೋವ್‌ನ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಿದರು. 1680 ರಲ್ಲಿ, ಪಟ್ಟಣವು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಧ್ವಂಸವಾಯಿತು. 1796 ರ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಮಾಲೋರೋಸಿಯಾಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ 1802 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲ್ಟವಾ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ನ ಭಾಗವಾಯಿತು, ಅಂದರೆ ಯಹೂದಿಗಳು ನಗರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಬರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://kehilalinks.jewishgen.org/zolotonosha/Index.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.yadvashem.org/untoldstories/database/index.asp?cid=469&lt;/ref&gt;

ರಷ್ಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾ ವ್ಯಾಪಾರ, ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. 1860 ಮತ್ತು 1897 ರ ನಡುವೆ ಇದರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 7,200 ರಿಂದ 8,700 ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಏರಿತು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1905 ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ ನಡೆಯಿತು, ಇದು ಪಟ್ಟಣದ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಯಹೂದಿಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (1917–1921), ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು, ಅದು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಗಣರಾಜ್ಯವಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಹತ್ಯಾಕಾಂಡಗಳು ನಡೆದವು, ಒಂದು ಏಪ್ರಿಲ್ 24, 1919 ರಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಡಕಾಯಿತರಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಮೇ 12 ರಂದು ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿ ಪಡೆಗಳಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.  ನಂತರ ಇದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕ್ರೆಮೆನ್‌ಚುಕ್ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು,  ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೋಲ್ಟವಾ ಗವರ್ನರೇಟ್ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ. 1933 ರಲ್ಲಿ ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಸುಮಾರು 13,000 ಆಗಿತ್ತು. 1939 ರಲ್ಲಿ, ಯಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದ 2,087 ಸದಸ್ಯರು ಪಟ್ಟಣದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 11.4% ರಷ್ಟಿದ್ದರು.

ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1941 ರಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1943 ರವರೆಗೆ ಜರ್ಮನಿ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1941 ರಲ್ಲಿ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಮರಣದಂಡನೆಯಲ್ಲಿ 300 ಯಹೂದಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು. ನವೆಂಬರ್ 22, 1941 ರಂದು, ಪಟ್ಟಣದ ವಾಯುವ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಟ್ರುಂಕೋವ್ಕಾದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತೊಂದು ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದಲ್ಲಿ 3,500 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಯಹೂದಿಗಳು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1943 ರಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಸೇನೆಯು ನಗರವನ್ನು ಪುನಃ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ಸೋವಿಯತ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜೊಲೊಟೊನೊಶಾ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಉದ್ಯಮದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಕೃಷಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. 1991 ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ವಿಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ನಗರವು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭಾಗವಾಯಿತು.

=ಜನಸಂಖ್ಯೆ=
ಭಾಷೆ
{{Historical populations|align=right|1861|6719|1888|9552|1897|8739|1933|13000|2001|28375|2022|27206
|source=}}
2001 ರ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ವಿತರಣೆ:&lt;ref&gt;https://socialdata.org.ua/projects/mova-2001/&lt;/ref&gt;
ಭಾಷಾ ಸಂಖ್ಯೆ ಶೇಕಡಾವಾರು
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ 26 267 92.57%
ರಷ್ಯನ್ 1 846 6.51%
ಇತರ[a] 262 0.92%
ಒಟ್ಟು 28 375 100.00%
a ತಮ್ಮ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸದ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 1% ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಜನರಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿರುವ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸದವರು.

=ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ=
{{Weather box
| width       = auto
| metric first = yes
| single line = yes
| location    = ಜೊಲೊಟೊನೋಷಾ (1991–2020)
| Jan high C = -0.5
| Feb high C = 1.0
| Mar high C = 7.0
| Apr high C = 15.9
| May high C = 22.3
| Jun high C = 25.7
| Jul high C = 27.6
| Aug high C = 27.2
| Sep high C = 21.1
| Oct high C = 13.7
| Nov high C = 5.7
| Dec high C = 0.9
| year high C = 14.0
| Jan mean C = -3.4
| Feb mean C = -2.6
| Mar mean C = 2.3
| Apr mean C = 10.0
| May mean C = 16.1
| Jun mean C = 19.8
| Jul mean C = 21.5
| Aug mean C = 20.5
| Sep mean C = 14.8
| Oct mean C = 8.4
| Nov mean C = 2.6
| Dec mean C = -1.8
| year mean C = 9.0
| Jan low C = -6.1
| Feb low C = -5.7
| Mar low C = -1.5
| Apr low C = 4.6
| May low C = 10.0
| Jun low C = 14.0
| Jul low C = 15.6
| Aug low C = 14.2
| Sep low C = 9.3
| Oct low C = 4.1
| Nov low C = 0.0
| Dec low C = -3.8
| year low C = 4.6
| precipitation colour = green
| Jan precipitation mm = 38
| Feb precipitation mm = 35
| Mar precipitation mm = 42
| Apr precipitation mm = 31
| May precipitation mm = 63
| Jun precipitation mm = 72
| Jul precipitation mm = 68
| Aug precipitation mm = 47
| Sep precipitation mm = 54
| Oct precipitation mm = 44
| Nov precipitation mm = 39
| Dec precipitation mm = 42
| year precipitation mm = 575
| unit precipitation days = 1.0 mm
| Jan precipitation days = 8.3
| Feb precipitation days = 7.0
| Mar precipitation days = 8.2
| Apr precipitation days = 6.4
| May precipitation days = 7.8
| Jun precipitation days = 8.2
| Jul precipitation days = 7.3
| Aug precipitation days = 5.6
| Sep precipitation days = 6.6
| Oct precipitation days = 6.6
| Nov precipitation days = 7.0
| Dec precipitation days = 8.3
| year precipitation days = 87.3
| Jan humidity = 85.8
| Feb humidity = 82.4
| Mar humidity = 76.6
| Apr humidity = 67.2
| May humidity = 66.8
| Jun humidity = 69.1
| Jul humidity = 70.5
| Aug humidity = 69.4
| Sep humidity = 74.9
| Oct humidity = 80.9
| Nov humidity = 86.2
| Dec humidity = 87.2
| year humidity = 76.4
| Jan sun = 42
| Feb sun = 67
| Mar sun = 126
| Apr sun = 190
| May sun = 270
| Jun sun = 297
| Jul sun = 304
| Aug sun = 283
| Sep sun = 190
| Oct sun = 117
| Nov sun = 43
| Dec sun = 30
| year sun = 1959
| source 1 = [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಗರ ಮತ್ತು ವಾತಾವರಣ ಆಡಳಿತ|NOAA]]&lt;ref name=&quot;WMONormals&quot;&gt;{{cite web
|archive-url = https://web.archive.org/web/20250422024603/https://www.ncei.noaa.gov/data/oceans/archive/arc0216/0253808/6.6/data/0-data/Region-6-WMO-Normals-9120/Ukraine/CSV/Zolotonosha_33484.csv
|archive-date = 22 April 2025
|url = https://www.ncei.noaa.gov/data/oceans/archive/arc0216/0253808/4.4/data/0-data/Region-6-WMO-Normals-9120/Ukraine/CSV/Zolotonosha_33484.csv
|title = 1991–2020ರ ವಿಶ್ವ ಹವಾಮಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹವಾಮಾನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು — ಜೊಲೊಟೊನೋಷಾ
|publisher = ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಗರ ಮತ್ತು ವಾತಾವರಣ ಆಡಳಿತ
|access-date = June 16, 2024}}&lt;/ref&gt;
}}
=ಜನರು=
ಅಲೆಕ್ಸಿ ಬರನ್ನಿಕೋವ್ (1890-1952) ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ
ಐಸಾಕ್ ಬೋಲೆಸ್ಲಾವ್ಸ್ಕಿ (9 ಜೂನ್ 1919–14 ಫೆಬ್ರವರಿ 1977, ಮಿನ್ಸ್ಕ್) ಯಹೂದಿ ಚೆಸ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಮಾಸ್ಟರ್
ಬರ್ ಬೊರೊಚೋವ್ (1881–1917) ಪೋಲೆ ಜಿಯಾನ್ ಪಕ್ಷದ ಯಹೂದಿ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಸೈನ್ಯದ ಬೆಂಬಲಿಗ
ಮೈಖೈಲೊ ಡ್ರಾಯಿ-ಖ್ಮಾರಾ (10 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1889 - 1939), ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಕವಿ
ಅಬೆ ಎಲೆನ್‌ಕ್ರಿಗ್ (1878–1965) ಅಮೇರಿಕನ್ ಕ್ಲೆಜ್ಮರ್ ಸಂಗೀತಗಾರ
ಮೇಯರ್ ಕನೆವ್ಸ್ಕಿ (ಸುಮಾರು 1880–1924) ಅಮೇರಿಕನ್ ಹಝಾನ್ ಮತ್ತು ಒಪೆರಾ ಗಾಯಕ
ಇವಾನ್ ಪೊಡ್ಡುಬ್ನಿ (1871–1949) ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಾಂಗದ ರಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್ ಕುಸ್ತಿಪಟು, ಬಹು ಬಾರಿ ವಿಶ್ವ ಕುಸ್ತಿ ಚಾಂಪಿಯನ್

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>jfkz4je6vqe8qmg9yyyyni8wszsvrbz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯ:ಅಲಿಬಾಬಾ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>180577</id>
    <revision>
      <id>1383789</id>
      <timestamp>2026-08-21T17:09:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಅಲಿಬಾಬಾ</username>
        <id>101260</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ ಅಲಿಬಾಬಾ ರವುಡಕುಂದಾ (ಜನನ-01.06.1982)

ಇವರು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂಧನೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ರವುಡಕುಂದಾ ಗ್ರಾಮದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ಎಂ.ಎ ಬಿ.ಇಡಿ ಪದವೀಧರರಾಗಿದ್ದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿ.ಎಚ್ ಡಿ ಅಧ್ಯಯನ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು:
ನಾನು ಹೀಗೆಯೇ ಪಯಣ ಮುಗಿಸಿ ಹೋಗಲೇ : ಚೊಚ್ವಲ ಕವನ ಸಂಕಲನ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಿಂದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನ ಪಡೆದ ಕೃತಿ.
ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ : 2022ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಎರಡನೇ...</comment>
      <origin>1383789</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1323" sha1="202a9hfxkmrcbqmf2lhfmvqo1a3bctg" xml:space="preserve">ಅಲಿಬಾಬಾ ರವುಡಕುಂದಾ (ಜನನ-01.06.1982)

ಇವರು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂಧನೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ರವುಡಕುಂದಾ ಗ್ರಾಮದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ಎಂ.ಎ ಬಿ.ಇಡಿ ಪದವೀಧರರಾಗಿದ್ದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿ.ಎಚ್ ಡಿ ಅಧ್ಯಯನ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು:
ನಾನು ಹೀಗೆಯೇ ಪಯಣ ಮುಗಿಸಿ ಹೋಗಲೇ : ಚೊಚ್ವಲ ಕವನ ಸಂಕಲನ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಿಂದ ಯುವ ಬರಹಗಾರರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನ ಪಡೆದ ಕೃತಿ.
ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ : 2022ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಎರಡನೇ ಕವನ ಸಂಕಲನ</text>
      <sha1>202a9hfxkmrcbqmf2lhfmvqo1a3bctg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383791</id>
      <parentid>1383789</parentid>
      <timestamp>2026-08-21T17:37:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಅಲಿಬಾಬಾ</username>
        <id>101260</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಪುಟದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ತಗೆಯುತ್ತಿರುವೆ</comment>
      <origin>1383791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಹ್ರೋಮಾಡ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180578</id>
    <revision>
      <id>1383790</id>
      <timestamp>2026-08-21T17:21:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox subdivision type | name = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು | map = File:ОТГ2.png | caption = 2020ರಂತೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು&lt;br/&gt;(ಕ್ರಿಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ರಾಯನ್‌ಗಳು) | category = ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗ | territory = ಉಕ್ರೇನ್ | upper_unit = ರಾಯನ್...</comment>
      <origin>1383790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37241" sha1="o3zl9ff3kdjs7qvqxbx0742tbcjzka0" xml:space="preserve">{{Infobox subdivision type
| name = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು
| map = File:ОТГ2.png
| caption = 2020ರಂತೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು&lt;br/&gt;(ಕ್ರಿಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ರಾಯನ್‌ಗಳು)
| category = ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗ
| territory = ಉಕ್ರೇನ್
| upper_unit = ರಾಯನ್‌ಗಳು
| start_date = 12 ಜೂನ್ 2020
| current_number = 1469
| number_date = 2023
| population_range =
| area_range =
| government = 
| subdivision = ಸ್ಟಾರೋಸ್ತಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳು
}}

ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ (territorial hromada [ɦrɔˈmɑdɐ] ⓘ; lit. 'ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮುದಾಯ') ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ರೀತಿಯ ಪುರಸಭೆ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಜೂನ್ 12, 2020 ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12533.html&lt;/ref&gt;

ಪುರಸಭೆಯ ಆಡಳಿತವು ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ವಸಾಹತು (ಸೆಲಿಶ್ಚೆ) ನಲ್ಲಿದ್ದರೆ ವಸಾಹತು ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿ (ಸೆಲೋ) ಅಥವಾ ವಸಾಹತು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಹ್ರೋಮಾಡಾ.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/go/807-20&lt;/ref&gt; ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ರಾಯನ್ಸ್ (ಜಿಲ್ಲೆಗಳು) ರೂಪಿಸಲು ಗುಂಪು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ; ರಾಯನ್ಸ್ ಗುಂಪುಗಳು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು (ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು) ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಐಚ್ಛಿಕವಾಗಿ, ಪುರಸಭೆಯನ್ನು ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು (ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ ಪ್ಯಾರಿಷ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಜಿಯೊನಿಗಳಂತೆ), ಇವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಪೋಲೆಂಡ್ (ಗ್ರೋಮಾಡ) ಮತ್ತು ಬೆಲಾರಸ್ (ಹ್ರಾಮಾಡ) ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಪದಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಈ ಪದದ ಅಕ್ಷರಶಃ ಅನುವಾದ &quot;ಸಮುದಾಯ&quot;, ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಪದಗಳಿಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಜರ್ಮನಿ (ಗೆಮೆಯಿಂಡೆ), ಫ್ರಾನ್ಸ್ (ಕಮ್ಯೂನ್), ಇಟಲಿ (ಕಮ್ಯೂನ್), ಮತ್ತು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ (ಫ್ರೀಗುಸಿಯಾ), ಅಥವಾ ಹಲವಾರು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ (ಟೌನ್‌ಶಿಪ್).

=ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಪಟ್ಟಿ=
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, 1469 ರೊಮಾಡಾಗಳು (1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2023 ರಂತೆ) ಇವೆ:

409 ನಗರ ರೋಮಾದಾಸ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: місрка хромада),
435 ವಸಾಹತು hromadas (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: селищна хромада),
625 ಗ್ರಾಮೀಣ hromadas (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: сілська хромада).


ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, 1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2023ರಂತೆ 1469 ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಿವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ:

* 409 ''ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು'' ({{langx|uk|міська громада}}),
* 435 ''ವಸತಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು'' ({{langx|uk|селищна громада}}),
* 625 ''ಗ್ರಾಮೀಣ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು'' ({{langx|uk|сільська громада}}).

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! rowspan=&quot;3&quot; | ಪ್ರದೇಶ
! colspan=&quot;4&quot; | ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
|-
! colspan=&quot;3&quot; | ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಪ್ರಕಾರ
! rowspan=&quot;2&quot; | ಒಟ್ಟು
|-
!ನಗರ
!ವಸತಿ
!ಗ್ರಾಮೀಣ
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಜಕಾರ್ಪಾಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |11
| align=&quot;center&quot; |18
| align=&quot;center&quot; |35
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''64'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಚರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |10
| align=&quot;center&quot; |40
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''66'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಚೆರ್ನಿವ್ಟ್ಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |11
| align=&quot;center&quot; |7
| align=&quot;center&quot; |34
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''52'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |24
| align=&quot;center&quot; |17
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''57'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |43
| align=&quot;center&quot; |14
| align=&quot;center&quot; |9
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''66'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಡ್ನಿಪ್ರೊಪೆಟ್ರೋವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |20
| align=&quot;center&quot; |25
| align=&quot;center&quot; |41
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''86'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಖಾರ್ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |17
| align=&quot;center&quot; |26
| align=&quot;center&quot; |13
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''56'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಖೆರ್ಸನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |9
| align=&quot;center&quot; |17
| align=&quot;center&quot; |23
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''49'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |13
| align=&quot;center&quot; |22
| align=&quot;center&quot; |25
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''60'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |15
| align=&quot;center&quot; |23
| align=&quot;center&quot; |24
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''62'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |24
| align=&quot;center&quot; |23
| align=&quot;center&quot; |22
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''69'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಕಿರೊವೊಹ್ರಾಡ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |12
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |21
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''49'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |20
| align=&quot;center&quot; |12
| align=&quot;center&quot; |5
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''37'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |39
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |18
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''73'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಮೈಕೊಲಾಯಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |9
| align=&quot;center&quot; |14
| align=&quot;center&quot; |29
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''52'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಒಡೆಸಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |19
| align=&quot;center&quot; |25
| align=&quot;center&quot; |47
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''91'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಪೋಲ್ಟಾವಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |20
| align=&quot;center&quot; |24
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''60'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ರಿವ್ನೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |11
| align=&quot;center&quot; |13
| align=&quot;center&quot; |40
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''64'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಸುಮಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |15
| align=&quot;center&quot; |15
| align=&quot;center&quot; |21
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''51'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಟರ್ನೊಪಿಲ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |18
| align=&quot;center&quot; |16
| align=&quot;center&quot; |21
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''55'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ವಿನ್ನಿಟ್ಸಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |18
| align=&quot;center&quot; |22
| align=&quot;center&quot; |23
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''63'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ವೊಲಿನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |11
| align=&quot;center&quot; |18
| align=&quot;center&quot; |25
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''54'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಝಪೊರಿಜ್ಝಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |14
| align=&quot;center&quot; |17
| align=&quot;center&quot; |36
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''67'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black&quot; |{{flag|ಝೈಟೊಮಿರ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್}}
| align=&quot;center&quot; |12
| align=&quot;center&quot; |22
| align=&quot;center&quot; |32
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''66'''
|-
| style=&quot;background:#CEE0F2; color:black; text-align:center;|'''{{flag|ಉಕ್ರೇನ್}}'''
!409
!435
!625
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black; text-align:center;|'''1469'''
|}

=ಇತಿಹಾಸ=
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗ

ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗದ ಮೂಲ ಘಟಕವನ್ನು ವರ್ವ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಅಂತಹ ಹಲವಾರು ಸಮುದಾಯಗಳು ವೊಲೊಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗದ ಇತರ ಏಕಕಾಲೀನ ಘಟಕಗಳು ಡೆಸಿಯಾಟ್ಕಾ (&quot;ಹತ್ತು&quot;), ಸೋಟ್ನಿಯಾ (&quot;ನೂರು&quot;) ಮತ್ತು ಟೈಸಿಯಾಚಾ (&quot;ಸಾವಿರ&quot;).&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html&lt;/ref&gt;

14-15 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಗಲಿಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ರುಥೇನಿಯನ್ ಕಾನೂನಿನ ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತ ವೊಲೊಸ್ಟ್ ಸಮುದಾಯಗಳಾಗಿ (ಹ್ರೋಮದಾಸ್) ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಮನೆಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ವೆಚೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕೋಮು ಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಅವರ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನು (ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ) ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೊಪಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ವೆಚೆ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅಂಗವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಿತ್ತು. ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮತ್ತು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಅವರ ಸಾಲುಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮೂಹಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html&lt;/ref&gt;

ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಡಳಿತ

ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಜರ್ಮನ್ ಕಾನೂನಿನ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು, ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರದ ಅವನತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಸ್ಥಳೀಯ ಭೂಮಾಲೀಕರಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡ ವಿಯೆಟ್ ಪರವಾಗಿ ಕೋಮು ಸಭೆಗಳು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡವು. 16 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಕುಲೀನರ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ, ದೊಡ್ಡ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣದಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು ವಲ್ಲಾಚಿಯನ್ ಕಾನೂನು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವದನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದವು ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮತ್ತು ನಾಯಕನನ್ನು (&quot;ನೈಜ್&quot;) ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಕುರುಬ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. &lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html&lt;/ref&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಎಡ-ದಂಡೆಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತ ಸಮುದಾಯಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದವು, ಅಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೊಸಾಕ್, ರೈತ ಮತ್ತು ಮಿಶ್ರ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊಸಾಕ್ ಮತ್ತು ಮಿಶ್ರ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು ಒಟಮನ್ ಅನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದರು, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೈತ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಸದಸ್ಯರು ವಿಯೆಟ್ ಅಥವಾ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರ, ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಭೂಮಿಯ ಬಳಕೆಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಮುದಾಯ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹಿಂದಿನವರು ಹೊಂದಿದ್ದರು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಭೂ ಮಾಲೀಕತ್ವವು ಕ್ಷೀಣಿಸಿತ್ತು, ಆದಾಗ್ಯೂ 1861 ರ ವಿಮೋಚನಾ ಸುಧಾರಣೆಯ ನಂತರ ಅದು ಪುನರುಜ್ಜೀವನವನ್ನು ಕಂಡಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈತರಿಗೆ ಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಡ-ದಂಡೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಮಾಲೀಕತ್ವವು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html&lt;/ref&gt;
19 ನೇ ಶತಮಾನ
1867 ರ ಗಲಿಷಿಯಾದ ವಿಯೆಟ್‌ನ ಭಾವಚಿತ್ರ

1861 ರವರೆಗೆ, ರಾಜ್ಯ ಜೀತದಾಳುಗಳು ಮಾತ್ರ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು, ಆದರೆ ನಂತರ ವಿಮೋಚನೆಗೊಂಡ ರೈತರಿಗೆ ಸೀಮಿತ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ವಿಮೋಚನಾ ಸುಧಾರಣೆಯ ನಂತರ, ರೈತ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪುನರ್ವಿತರಣೆ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವಹಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಮೋಚನೆ ಪಾವತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ರೈತ ಸಮುದಾಯದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಗವೆಂದರೆ ಸ್ಕೋಡ್ (&quot;ಒಟ್ಟುಗೂಡುವಿಕೆ&quot;), ಇದರಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮದ ರೈತ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುವ ವಯಸ್ಕ ಪುರುಷರು ಇದ್ದರು, 10 ಮನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ 2 ಪುರುಷರು ಇದ್ದರು. ಸಭೆಯು ಇತರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೋಮು ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ವೊಲೊಸ್ಟ್ ಅಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು.https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html

ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ರೈತ ಸಮುದಾಯಗಳು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಷ್ಯಾ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅದರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಸಮುದಾಯವು ಆಡಳಿತದಿಂದ ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹ ಪೂರೈಸಬಹುದು. ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾವನ್ನು ಅದರ ಕೌನ್ಸಿಲ್ (ರಾಡಾ) ಮತ್ತು ವಿಯಿಟ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿನ ಚುನಾವಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳು ವಯಸ್ಕ ಪುರುಷ ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವೃತ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೇರಿದ್ದವು. ಗಲಿಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕೋಮು ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html
20 ನೇ ಶತಮಾನ

ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ರೈತ ಕೋಮುಗಳ ಪಾತ್ರವು ಹೊಸ ಕುಸಿತವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೈತರು ಖಾಸಗಿ ಭೂ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು.https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಅವಧಿಯು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವೀಕರಣವನ್ನು ಕಂಡಿತು, ಆದರೆ ಸೋವಿಯತ್ ಮತ್ತು ಪೋಲಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಿಂದಾಗಿ ಅದು ಅಲ್ಪಕಾಲಿಕವಾಗಿತ್ತು.https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html

೧೯೩೩ ರವರೆಗೆ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನೇಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ೧೯೩೩ ರಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಪೋಲಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಜಿಮಿನಾಗಳಿಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು, ಹ್ರೋಮಾಡಾ (ಸೊಲ್ಟಿಸ್) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನು ೨೪ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಆಡಳಿತವು ದೃಢೀಕರಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅನೇಕ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತದಿಂದ ನೇರ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಲಾಯಿತು. ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಕಾರ್ಪಾಥಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತದ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಸ್ಟಾರೊಸ್ಟಾಗಳು ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನೋಟರಿಗಳಾಗಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/go/996-2020-%D1%80&lt;/ref&gt;

ಯುಎಸ್‌ಎಸ್‌ಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಮಂಡಳಿಗಳು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/go/996-2020-%D1%80&lt;/ref&gt;

ಸಮಕಾಲೀನ ಉಕ್ರೇನ್

೨೦೨೦ ರ ಮೊದಲು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗದ ಮೂಲ ಘಟಕಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಂಡಳಿಗಳು, ವಸಾಹತು ಮಂಡಳಿಗಳು ಮತ್ತು ನಗರ ಮಂಡಳಿಗಳು, ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದದಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

2010 ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ

2014 ರಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು, ರಾಯನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಾಗಿ ಮರುಸಂಘಟಿಸಲು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು.http://en.interfax.com.ua/news/general/211043.html

ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 2015 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು &quot;ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಸಂಘದ ಕುರಿತು&quot; ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು, ಇದು ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: об'єднана територіальна громада) ರಚಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಆಡಳಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು (ಗ್ರಾಮೀಣ, ವಸಾಹತು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಮಹತ್ವದ ನಗರಗಳು) ದೊಡ್ಡ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇವುಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://reformsguide.org.ua/reforms/decentralizationreform/&lt;/ref&gt;

ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಯಿತು. ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಯನ್ಸ್ ಹಿಂದೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅನೇಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಅವರಿಗೆ ವಿಸ್ತೃತ ಅಧಿಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://m.glavcom.ua/publications/kudi-znikayut-rayoni-pislyamova-do-guchnoji-reformi-zelenskogo-697326.html&lt;/ref&gt; ಅವರು ಹೆಚ್ಚಿದ ಹಣಕಾಸಿನ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಪಡೆದರು, ಹಿಂದಿನ ವಿಘಟಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು.&lt;ref&gt;https://espreso.tv/article/2017/10/30/vybory_v_obyednanykh_terytorialnykh_gromadakh_scho_ce_i_dlya_chogo_potribne&lt;/ref&gt;

2015 ಮತ್ತು 2020 ರ ನಡುವೆ, ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ರಚನೆಯು ವೇಗವಾಗಿ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿತು. ಈ ಘಟಕಗಳು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಂತೆ ಹೊಸ ಸ್ಥಳೀಯ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಮಾರ್ಚ್ 2020 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, 1,045 ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3000460-development-strategies-already-approved-in-19-regions-of-ukraine.html&lt;/ref&gt;

ಜೂನ್ 12, 2020 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟವು ಮೂಲಭೂತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ-ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಚನೆಯ ಸಮಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಈ ಸುಧಾರಣೆಯು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು (ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ಒಳಗೊಂಡ ಏಕೀಕೃತ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಹಳೆಯ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳು) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12533.html&lt;/ref&gt;

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, 1,470 ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಲಾಯಿತು. ಆಗಸ್ಟ್ 12, 2020 ರಂದು, ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಸೊಕೊಲಿವ್ ಹ್ರೋಮಾಡವನ್ನು ಝಾಶ್ಕಿವ್ ಹ್ರೋಮಾಡಾದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 1,469 ಕ್ಕೆ ತಂದಿತು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/go/996-2020-%D1%80&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು &quot;ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತದ ಕುರಿತು&quot; ಕಾನೂನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.

=ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳು=
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ: ಸ್ವಂತ ಮತ್ತು ನಿಯೋಜಿತ. ಸ್ವಂತ ಕಾರ್ಯಗಳು ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಾಗಿವೆ, ಇದು ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯಗಳು ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಇರಬಹುದು:

ಕಡ್ಡಾಯ - ಪುರಸಭೆಯು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗದಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಮೂಲಭೂತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿಸಬೇಕಾದಾಗ.

ಐಚ್ಛಿಕ - ಪುರಸಭೆಯು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಬಜೆಟ್ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದಾದಾಗ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ (ಹ್ರೋಮಾಡಾದ ಸ್ವಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ).

ಸ್ವಂತ ಉದ್ದೇಶಗಳು

ಸ್ವಂತ ಉನ್ನತ ಉದ್ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾಮರಸ್ಯ, ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ನೀರು ನಿರ್ವಹಣೆ, ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ರಸ್ತೆಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೀದಿಗಳು, ಸೇತುವೆಗಳು, ಚೌಕಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ನೀರು ಸರಬರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ, ಒಳಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ನಗರ ತ್ಯಾಜ್ಯ ತೆಗೆಯುವಿಕೆ, ನೀರು ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ವಹಣೆ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಡಂಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕೌನ್ಸಿಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಕಲ್ಯಾಣ, ಆರೈಕೆ ಮನೆಗಳು, ಸಬ್ಸಿಡಿ ವಸತಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ, ಮನರಂಜನಾ ಮೈದಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಕ್ರೀಡಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುಚ್ಚಿದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು, ಹಸಿರು ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉದ್ಯಾನವನಗಳು, ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಸ್ಮಶಾನಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆ, ಉಪಕರಣಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಂಕಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕಟ್ಟಡಗಳ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು, ಗರ್ಭಿಣಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೆಂಬಲ ಸೇರಿದಂತೆ ಕುಟುಂಬ ಪರ ನೀತಿ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಆರೈಕೆ, ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರದ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದು, ಇತರ ದೇಶಗಳ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಸೇರಿವೆ.

ನಿಯೋಜಿತ ಕಾರ್ಯಗಳು ಉಳಿದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ರಾಜ್ಯದ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅಗತ್ಯಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಘಟಕಗಳು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಶಾಸನಬದ್ಧ ಉಪ-ಕಾನೂನುಗಳು, ಚಾರ್ಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರಿ ಘಟಕಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ-ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತದ ನಡುವಿನ ಒಪ್ಪಂದಗಳ ಮೂಲಕ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>o3zl9ff3kdjs7qvqxbx0742tbcjzka0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Shivanand Minache</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180579</id>
    <revision>
      <id>1383792</id>
      <timestamp>2026-08-21T18:33:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383792</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="383" sha1="b96nujwtqzodm7hxsgd1bdlytsgp228" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Shivanand Minache}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೦:೦೩, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>b96nujwtqzodm7hxsgd1bdlytsgp228</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Dore News Kannada</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180580</id>
    <revision>
      <id>1383794</id>
      <timestamp>2026-08-21T19:39:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="383" sha1="2jtwsrkd6t53n7qniswbodyq63ympaf" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Dore News Kannada}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೦೧:೦೯, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>2jtwsrkd6t53n7qniswbodyq63ympaf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ VI</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180581</id>
    <revision>
      <id>1383798</id>
      <timestamp>2026-08-21T22:33:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kartikdn</username>
        <id>1134</id>
      </contributor>
      <comment>ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ VI</comment>
      <origin>1383798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4828" sha1="g1whfnizkxikei5i1txom9wqe7ws8ck" xml:space="preserve">[[File:Charles_VI_de_France_-_Dialogues_de_Pierre_Salmon_-_Bib_de_Genève_MsFr165f4.jpg|thumb|ಡಾಯಲಾಗ್ಸ್ ಆಫ಼್ ಪಿಯೇರ್ ಸ್ಯಾಲ್ಮನ್‍ನಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ VI]]

'''ಚಾರ್ಲ್ಸ್ VI''' 1380-1422ರಲ್ಲಿ [[ಫ್ರಾನ್ಸ್|ಫ್ರಾನ್ಸಿನ]] [[ಅರಸ|ದೊರೆಯಾಗಿದ್ದವ]]. ಈತ [[ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ೫ (ಫ್ರಾನ್ಸ್)|ಐದನೆಯ ಚಾರ್ಲ್ಸನ]] ಮಗನಾಗಿದ್ದನು. ಈತ 1368ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು.{{sfn|Roux|2009|p=244}} ಈತ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಇನ್ನೂ ಎಳೆಯನಾಗಿದ್ದ. ರಾಜನ ಸಂಬಂಧಿಗಳೂ ಕೆಲವು ಗಣ್ಯ ಶ್ರೀಮಂತರೂ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಈತ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗಲೇ ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಅನೇಕ [[ನಗರ|ನಗರಗಳು]] ಭಾರಿ ಕರಭಾರದ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಬಂಡೆದ್ದುವು. [[:en:Flanders|ಫ್ಲಾಂಡರ್ಸಿನ]] ನಗರಗಳಿಗೆ [[ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್|ಇಂಗ್ಲೆಂಡು]] ನೆರವು ಕಳುಹಿಸಿತು. 1392ರಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸನಿಗೆ [[ಹುಚ್ಚು]] ಹಿಡಿಯಿತು. [[:en:Burgundy|ಬರ್ಗಂಡಿ]] ಮತ್ತು [[ಆರ್ಲಿಂಯನ್ಸ್ ಡ್ಯೂಕರು|ಆರ್ಲಿಯನ್ಸಿನ ಡ್ಯೂಕರ]] ನಡುವಣ [[ಅಸೂಯೆ|ಈರ್ಷ್ಯೆಯು]] [[ಅಂತಃಕಲಹ|ಅಂತಃಕಲಹಕ್ಕೆ]] ಅವಕಾಶವಾಯಿತು. ಈ ಕಲಹದಲ್ಲಿ [[ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ|ಬ್ರಿಟನ್‍ಗೆ]] ಅವಕಾಶವಾಯಿತು. [[:en:John_the_Fearless|ಬರ್ಗಂಡಿಯ ಡ್ಯೂಕನಾದ ಜಾನ್]] ಈ ಕಲಹದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ನೆರವು ಕೇಳಿದ. 1407ರಲ್ಲಿ ಆರ್ಲಿಯನ್ಸ್ ಡ್ಯೂಕನ [[ಕೊಲೆ|ಕೊಲೆಯಾಯಿತು]]. ಅವನ [[ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ]] ಆರ್ಮಾನ್ಯಾಕ್ ಎಂಬ ಪಕ್ಷ ಕಟ್ಟಿದ. [[:en:Henry_V_of_England|ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ 5ನೆಯ ಹೆನ್ರಿ]] ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ದಂಡೆತ್ತಿ ಬಂದ. [[:en:Battle_of_Agincourt|ಎಜಿನ್‌ಕೋರ್ಟ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ]] ಚಾರ್ಲ್ಸನ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಮಕ್ಕಳು ತೀರಿಕೊಂಡರು (1415). ಬರ್ಗಂಡಿಯವರು ರಾಜನ ಮಿತ್ರರಾದ ಆರ್ಮಾನ್ಯಾಕ್ ಪಕ್ಷದವರ ಮೇಲೆ [[ಸೇಡು]] ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು [[:en:Isabeau_of_Bavaria|ರಾಣಿ ಇಸಬೆಲ್ಲಳನ್ನು]] ಬಂಧಿಸಿ 1418ರಲ್ಲಿ [[ಪ್ಯಾರಿಸ್|ಪ್ಯಾರಿಸನ್ನು]] ಗೆದ್ದುಕೊಂಡರು. 5ನೆಯ ಹೆನ್ರಿ [[:en:Normandy|ನಾರ್ಮಂಡಿಯನ್ನು]] ಗೆದ್ದ.{{sfn|Allmand|1992|p=134}} 1420ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಂದಿಗೆ [[:en:Treaty_of_Troyes|ಟ್ರೂವ ಒಪ್ಪಂದ]] ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಹೆನ್ರಿಯನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ರಾಜ್ಯರಕ್ಷಕನೆಂದು ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಿದಳು. ಚಾರ್ಲ್ಸನ ಹುಚ್ಚು ಹೋಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಹುಚ್ಚ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಎಂದೇ ಇವನಿಗೆ ಹೆಸರಾಯಿತು. 1422ರಲ್ಲಿ ಈತ ತೀರಿಕೊಂಡ.&lt;ref&gt;{{cite book |author1=William W. Kibler |url=https://books.google.com/books?id=MQoKeohhNkMC&amp;pg=PA379 |title=Medieval France: An Encyclopedia |author2=Grover A. Zinn |publisher=Psychology Press |year=1995 |isbn=978-0-8240-4444-2 |page=379}}&lt;/ref&gt;

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು}}

== ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ ==
* {{Cite book |last=Roux |first=Simone |title=Paris in the Middle Ages |publisher=University of Pennsylvania Press |year=2009 |translator-last=McNamara |translator-first=Jo Ann}}
* {{Cite book |last=Allmand |first=Christopher |title=Henry V |publisher=Methuen London |year=1992 |isbn=9780413532800 |location=London}}


{{Includes Wikisource|ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಚಾಲ್ರ್ಸ್‌ (ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ದೊರೆಗಳು)}}
[[ವರ್ಗ:ಅರಸರು]]
[[ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ]]</text>
      <sha1>g1whfnizkxikei5i1txom9wqe7ws8ck</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180582</id>
    <revision>
      <id>1383800</id>
      <timestamp>2026-08-22T01:01:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ashwini Rai K</username>
        <id>98657</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1370583420|Kyiv Pechersk Lavra]]&quot; ಪುಟವನ್ನು ಅನುವಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಯಿತು</comment>
      <origin>1383800</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="102965" sha1="i1olytrt95f0o1oukbh7tbjqy9iyw7f" xml:space="preserve">
'''ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra |url=https://whc.unesco.org/en/list/527/ |access-date=2019-07-26 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2019-07-09 |title=Правильне написання столиці України англійською мовою закріплено в документі ЮНЕСКО – МЗС України |trans-title=The correct spelling of the capital of Ukraine in English is enshrined in a UNESCO document - MFA of Ukraine |url=https://gordonua.com/ukr/news/worldnews/-pravilne-napisannja-stolitsi-ukrajini-anglijskoju-movoju-zakripleno-v-dokumenti-junesko-mzs-ukrajini-1102775.html |access-date=2019-07-26 |website=gordonua.com |language=uk}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|uk|Києво-Печерська лавра|Kyievo-Pecherska Lavra}}     ), ಇದನ್ನು '''ಕೈವ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಸ್ ಮಠ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವ್ರಾ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮಠವಾಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ]] ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು.

11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗುಹಾ ಮಠವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಲಾವ್ರಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

== ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ==
{{Langx|uk|печера|pechera}}     ಅಂದರೆ lit. ''ಗುಹೆ'', ಇದು ಅದೇ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ [[Proto-Slavic|ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್]] ''*реktera'' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. {{Langx|uk|лавра|[[lavra]]|links=no}}    [[ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಚರ್ಚ್|ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ]] ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪುರುಷ ಮಠಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಠದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈವ್ ಗುಹೆ ಮಠ, ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ಅಥವಾ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ( ''{{Langx|uk|на печерах|links=no}}''  ಎಂದೂ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ). 

== ಇತಿಹಾಸ ==

=== ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ===
[[ಚಿತ್ರ:Sviati_Feodosiy_ta_Antoniy_Pecherski.jpg|left|thumb| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಐಕಾನ್.]]
''ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವೃತ್ತಾಂತವು'' ಮಠವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 1051 ರಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ 1074 ರಲ್ಲಿ. {{Sfn|Cross|Sherbowitz-Wetzor|1953|p=7}} ಚೆರ್ನಿಗೋವ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಲಿಯುಬೆಕ್‌ನಿಂದ ಮೂಲತಃ ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಂಥೋನಿ, ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ಗೆ ಸನ್ಯಾಸಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಿಷನರಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೊ ನದಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಹಿಲೇರಿಯನ್ ತನ್ನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಸಮುದಾಯವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಇಜಿಯಾಸ್ಲಾವ್ I (1024–1078) ಇಡೀ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಂಥೋನೈಟ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು, ಅವರು [[ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್|ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ]] ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಹಲವಾರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ಬೊಯಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಈ ಮಠವು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಇದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ''ಪ್ರೈಮರಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಮಠದ ಜೀವನವು ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಹಲವಾರು ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬಳಲಿತು: 1096 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಕುಮನ್ನರು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1169 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿ ಅದನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. 1203 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರ ರುರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಡೆಗಳು ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದವು. 1240 ರಲ್ಲಿ, ಬಟು ಖಾನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಿಗೆ ಮಠವು ಬಲಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1416 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಡಿಗೇಯ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ೧೪೭೦ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಸಿಮಿಯೋನ್ ಒಲೆಲ್ಕೊವಿಚ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ, ೧೪೮೨ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟಾಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ, ಕೈವ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು: ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ, ಫಿಯೋಡರ್ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ, ಉಲಿಯಾನಾ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ (ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ), ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ಸೈನ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ವಿರುದ್ಧ ಓರ್ಶಾ ಕದನದಲ್ಲಿ (1514) ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕಲ್ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಮಾಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಟ್ಮನ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ . &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot;&gt;{{Cite web |title=Kijevo Pečorų lauros vienuolyno kompleksas |url=https://vkpk.lt/u-zemelapis/kijevo-pecoru-lauros-vienuolyno-kompleksas/ |access-date=25 January 2025 |website=Valstybinė kultūros paveldo komisija |language=lt}}&lt;/ref&gt; ಕೈವ್‌ನ ಮೇಯರ್‌ಗಳು, ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಮತ್ತು ಕೊಸಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್‌ಶಿನಾ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸಹ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

=== ಬರೊಕ್ ಯುಗ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆ ===
[[ಚಿತ್ರ:Near_Caves.jpg|left|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳು . 1651 ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ರಹಾಂ ವ್ಯಾನ್ ವೆಸ್ಟರ್ವೆಲ್ಡ್ ಅವರ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]]
ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠವು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ನ ಕುಲಸಚಿವರಿಂದ ಸ್ಟೌರೋಪೆಜಿಯನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಠಗಳು ಅದರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ, ಮಠವು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್]] ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ವಿವಾದದ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಾದ ಎಲಿಸಿಯಸ್ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ, ಜಕಾರಿಯಾಸ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಲಾವ್ರಾದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇಡೀ [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ]] ಜನಪ್ರಿಯ ಓದುವಿಕೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಚಿತ್ರಣದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 1620 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲಾವ್ರಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮೊಹಿಲಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಠದ ಶಾಲೆಯು ಆ ಕಾಲದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಬರೊಕ್]] ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುವುದು [[ಜೆರುಸಲೆಂ|ಜೆರುಸಲೆಮ್‌ಗೆ]] ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಕೆಲವರು ನೋಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

ವಾದವಿವಾದವಾದಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕ ಜೋನಿಸಿಯಸ್ ಗ್ಯಾಲಿಯಾಟೊವ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1630 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು, ಆದರೆ [[ಸಂತ ಮೇರಿ|ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿ]] ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ &quot;ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ&quot; ಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು.  ೧೬೩೧ ರಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರದರ್‌ಹುಡ್ ಮಠದ ಶಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡು ಕೈವ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Lithograph.jpg|thumb| ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಲಿಥೋಗ್ರಾಫ್,  ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಲೈಬ್ರರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1685 ರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಮಠವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot;&gt;{{Cite web |date=2025-07-25 |title=Українська молитва в лаврських печерах |url=https://tyzhden.ua/ukrainska-molytva-v-lavrskykh-pecherakh/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 1688 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ ಮಾಸ್ಕೋದ ಕುಲಸಚಿವರ ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಆದರು. ೧೭೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಕಿಯು ಮಠದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಅದರ [[ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು|ಗ್ರಂಥಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಪತ್ರಾಗಾರ|ಆರ್ಕೈವ್ ಅನ್ನು]] ನಾಶಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ೧೭೨೦ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |title=Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II) |date=1994 |volume=3 |pages=998-999}}&lt;/ref&gt; 1722 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೀಟರ್ I ರ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು [[ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್|ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ರಿಕ್]] ಆಗಿ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಇತರ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಧಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ೧೭೮೬ ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಾತ್ಯತೀತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅದರ ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮಹಾನಗರದ ನೇಮಕಗೊಂಡವರಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳನ್ನು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟಾಲಿಯಾ ಡೊಲ್ಗೊರುಕೋವಾ, ಪಯೋಟರ್ ರುಮಿಯಾಂಟ್ಸೆವ್ ಮತ್ತು ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;meta&quot;&gt;{{Cite web |date=2024-08-05 |title=Метаморфози Києво-Печерської лаври |url=https://tyzhden.ua/metamorfozy-kyievo-pecherskoi-lavry/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 19 ನೇ ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಕೈವ್‌ನ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮಿರ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|ಕ್ರಾಂತಿಯ]] ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲಾವ್ರವು 1200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Hammond_Slides_Russia_51.jpg|thumb|302x302px| 1958 ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳು]]
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಉಕ್ರೇನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಜನವರಿ 25, 1918 ರಂದು ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಅವರನ್ನು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೯೨೧-೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠದಿಂದ ಅನೇಕ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಮಠವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1926 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

ನವೆಂಬರ್ 3, 1941 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ NKVD ಯಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲಾಯಿತು; &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot;&gt;{{Cite web |last=Basmat |first=Dmytro |last2=Fenbert |first2=Abbey |date=2026-06-15 |title=Kyiv's historic Pechersk Lavra burns as large-scale Russian strikes kill 5, injure 29 in capital |url=https://kyivindependent.com/russian-attack-june-14-2026/ |access-date=2026-06-15 |website=The Kyiv Independent}}&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಜರ್ಮನ್ನರು ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಧ್ವಂಸವು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2000 ರಂದು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

[[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಮಠವು ರಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿತು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಮುಂದಿನ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯವರೆಗೂ ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು &lt;ref name=&quot;mon&quot;&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Monastery |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCaveMonastery.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;

1988 ರಲ್ಲಿ , ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಕ್ರೈಸ್ತೀಕರಣದ 1000 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 1990 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಫಿಲರೆಟ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಅವರ ನಿವಾಸವು ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1992 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಆಡಳಿತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ, ಅದರ ನಾಯಕತ್ವದ ದುಬಾರಿ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಷ್ಯಾದ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಬಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕ, ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಚಾರದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಹಗರಣಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Lavra_Kyiv.JPG|thumb| ಮಠದ ಪನೋರಮಾ, ದಕ್ಷಿಣದ ನೋಟ]]
ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಜೊತೆಗೆ, ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು 1990 ರಿಂದ [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] [[ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ]] ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  [ ಸಂಖ್ಯೆ 1 ] ಈ ಮಠ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು (ಅಭಯಾರಣ್ಯ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು 13 ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Про надання статусу національного Києво-Печерському держав... - від 13.03.1996 № 181/96 |trans-title=On granting the status of national Kyiv-Pechersk State... - dated 03.13.1996 No. 181/96 |url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=181/96&amp;p=1260343170231885 |access-date=23 June 2017 |website=zakon1.rada.gov.ua}}&lt;/ref&gt; ಲಾವ್ರಾ ನಗರದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಮಠವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.{{Fact|date=May 2017}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (May 2017)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2007 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. 

2022 ರ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Сайт Національного Києво-Печерського історико-культурного заповідника |trans-title=Site of the National Kyiv-Pechersk Historical and Cultural Reserve |url=http://www.kplavra.kyiv.ua/# |access-date=23 June 2017 |website=www.kplavra.kyiv.ua}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) (UOC-MP) ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಮಠ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಯಕ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಒನುಫ್ರಿಯಸ್ ಅವರ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2016 |title=General information — Kyiv Holy Dormition Caves Lavra |url=https://lavra.ua/en/general-information/ |access-date=9 December 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=11 October 2019 |title=Head of UOC led solemnities on Synaxis of Near Caves' Venerable Fathers |url=https://lavra.ua/en/head-of-uoc-led-solemnities-on-synaxis-of-near-caves-venerable-fathers/ |access-date=12 December 2019 |agency=Kyiv Holy Dormition Caves Lavra}}&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ (ಟ್ರೆಪೆಜ್ನಾ ಚರ್ಚ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ದ UOC-MP ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಆ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-01-05|title=Historical churches of the Kyiv-Pechersk Lavra returned to Ukrainian state from Russia-affiliated church|url=https://euromaidanpress.com/2023/01/05/historical-churches-of-the-kyiv-pechersk-lavra-returned-to-the-ukrainian-state-from-russia-affiliated-church/|journal=Euromaidan Press}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=January 7, 2023 |title=Ukraine reclaims Kyiv cathedral amid church dispute |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/ukraine-reclaims-kyiv-cathedral-amid-church-dispute-96263044 |access-date=2023-01-07 |website=ABC News |language=en}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (OCU) ಗೆ ಜನವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್, &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಆ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫೇನಿಯಸ್ ಆಚರಿಸಿದ ಸೇವೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 January 2023 |title=Epiphanius for the first time conducts Christmas service in Holy Dormition Cathedral |url=https://www.ukrinform.net/rubric-society/3648115-epiphanius-for-the-first-time-conducts-christmas-service-in-holy-dormition-cathedral.html |access-date=2023-01-07 |website=www.ukrinform.net |language=en}}&lt;/ref&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Uspensky_Sobor.jpg|thumb| 2005 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
ಮಾರ್ಚ್ 10, 2023 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು, UOC-MP ಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಮುಕ್ತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ 2013 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಚರ್ಚ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;PBSNewsHourOrthodox leader&quot;&gt;{{Cite web |date=1 April 2023 |title=Orthodox leader in Kyiv ordered under house arrest by Ukrainian court |url=https://www.pbs.org/newshour/world/orthodox-leader-in-kyiv-ordered-under-house-arrest-by-ukrainian-court |access-date=6 April 2023 |website=[[PBS NewsHour]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 29 ರೊಳಗೆ UOC-MP ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಯುಒಸಿ-ಎಂಪಿ, ಹೊರಹಾಕುವಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು &quot; ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಚ್ಚಾಟಿಕೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 17, 2023 ರಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್‌ ಪುಟಿನ್‌|ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್]] ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರಿ ಪೆಸ್ಕೋವ್, UOC-MP ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಈ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸದಿರಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರವು (ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022) ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ &quot;ಸರಿಯಾದತೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot;&gt;{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Kremlin says Ukrainian authorities' decision on Ukrainian Orthodox Church of Moscow Patriarchate justifies &quot;special operation&quot; |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/17/7393889/ |access-date=17 March 2023 |website=[[Ukrainska Pravda]] |language=English}}&lt;/ref&gt; 29 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರ ನಂತರ UOC-MP ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;epiphany-urges-calm&quot;&gt;{{Cite web |date=6 April 2023 |title=Metropolitan Epiphany urges calm after arrest of abbot |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2023/6-april/news/world/metropolitan-epiphany-urges-calm-after-arrest-of-abbot |access-date=6 April 2023 |website=[[Church Times]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;550462lavra_shcho_dali&quot;&gt;{{Cite web |date=31 March 2023 |title=Lavra. What's next? |url=https://lb.ua/blog/sonya_koshkina/550462_lavra_shcho_dali_.html |access-date=31 March 2023 |website=[[Lb.ua]] |language=Ukrainian}}&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 23, 2025 ರಂದು, ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಮೊದಲನೆಯದಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

==== 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು ====
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_on_fire_3.jpg|thumb| ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ, 15 ಜೂನ್ 2026]]
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_following_attack_10.jpg|thumb| ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಛಾವಣಿ]]
ಜೂನ್ 14, 2026 ರಂದು, ರಷ್ಯಾದ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಯು ಸಂಕೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು, ಇದು ಉದ್ದೇಶಿತ ದಾಳಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಹ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;Guardian video&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=15 June 2026 |title=Cathedral burns at Unesco-listed Kyiv Pechersk Lavra after Russian attack |url=https://www.theguardian.com/world/video/2026/jun/15/dormiton-cathedral-burns-unesco-kyiv-pechersk-lavra-russian-attack |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Beaumont |first=Peter |date=15 June 2026 |title=Kyiv monastery set on fire in night of Russian attacks across Ukraine |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jun/15/kyiv-pechersk-lavra-monastery-on-fire-russian-attacks-ukraine |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಂದ (&quot;ಇರಾನಿನ ಶಾಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ಡ್ರೋನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ&quot; &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot; /&gt; ) ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಾನಿಯಲ್ಲಿ, ಛಾವಣಿಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗದ ನಾಶ, ಮುಖ್ಯ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಕುಪೋಲಾಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot; /&gt; ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ರಚನೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಯು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Stern |first=David L. |last2=Galouchka |first2=Anastacia |date=15 June 2026 |title=Russian attack kills at least five and damages historic monastery in Kyiv |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/06/15/russian-attack-kyiv-damages-historic-monastery-kills-least-5/ |access-date=15 June 2026 |work=The Washington Post}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶಹೆದ್ ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು, ಇದು ಕೈವ್ ಸಮಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:55 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ರಷ್ಯಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಮಿತ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟ್ ವಾಯು-ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ದೂಷಿಸಿತು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot;&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Europa spreekt schande van Russische aanval op historisch klooster in Kyiv |trans-title=Europe condemns Russia’s attack on a historic monastery in Kyiv |url=https://nos.nl/artikel/2618687-europa-spreekt-schande-van-russische-aanval-op-historisch-klooster-in-kyiv |access-date=15 June 2026 |website=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ವಕ್ತಾರರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಶಹೀದ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆರಾನ್-೨ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಕಂಡುಬಂದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವೈರಿಡೆಂಕೊ ಅವರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಠದ ಫೋಟೋವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ: &quot;ನಮ್ಮ ಜನರು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿ. ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಿಜವಾದ ಮುಖ. ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿನಾಶದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ. ಮಾನವೀಯತೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿರುದ್ಧ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಪರಾಧ.&quot; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಇದನ್ನು &quot;ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ನಡೆಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ರಷ್ಯಾದ ಅನಾಗರಿಕತೆಯ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತ್ಯದ ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತು ಮೌನವಾಗಿರದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಲಾವ್ರಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದರು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಉರ್ಸುಲಾ ವಾನ್ ಡೆರ್ ಲೇಯೆನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಅರ್ಥಹೀನ ಹಿಂಸೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು: 'ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.' &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ನಮ್ಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲಿನ ಈ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯಾವುದೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಇಮ್ಮಾನ್ಯುವೆಲ್ ಮಾಕ್ರೋನ್|ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್]] ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೀನ್-ನೊಯೆಲ್ ಬ್ಯಾರಟ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: &quot; ನೊಟ್ರೆ-ಡೇಮ್ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್-ಡೆನಿಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಿಸಬೇಕಾದಂತಿದೆ.&quot; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಂತೆಯೇ, ಮಠದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಾಜಾ ಕಲ್ಲಾಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ರೊಮೇನಿಯನ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಈ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ &quot;ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ಮತ್ತು ದುಃಖ&quot; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು &quot;ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Patriarhia Română deplânge atacul asupra Lavrei Pecerska din Kiev |url=https://agerpres.ro/2026/06/15/patriarhia-romana-deplange-atacul-asupra-lavrei-pecerska-din-kiev--1566331 |publisher=Agerpres |language=ro}}&lt;/ref&gt;

ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನವು ದಾಳಿಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು, ಇದನ್ನು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಮಾರಕದ ಮೇಲೆ &quot;ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪವಿತ್ರ&quot; ದಾಳಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು, &quot;ಯಾವುದೇ ತರ್ಕಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವಾದವು ಈ ಅನಾಗರಿಕ ವಿನಾಶಕಾರಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಗಮನಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Το Οικουμενικό Πατριαρχείο καταδικάζει την επίθεση στη Λαύρα του Κιέβου - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/17/13/to-oikoymeniko-patriarcheio-katadika/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Patriarch Bartholomew condemns attack on Kyiv religious landmark {{!}} eKathimerini.com |url=https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1306751/patriarch-bartholomew-condemns-attack-on-kyiv-religious-landmark/ |access-date=2026-06-16 |website=www.ekathimerini.com |language=English}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15, 2026 ರಂದು, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಬಾರ್ತಲೋಮೆವ್ Ι ಅವರು ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕರೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು &quot;ಅನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅಗೌರವದ ಕೃತ್ಯ&quot;ದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಹ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಮಾತೃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Τηλεφωνική επικοινωνία του Οικουμενικού Πατριάρχου με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/20/14/tilefoniki-epikoinonia-toy-oikoymen/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; 

== ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ ==
{| class=&quot;wikitable collapsible autocollapse&quot;
!Years
!Names
!Notes
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Hegumens'''
|-
|1051–1062
|Antoniy
|Founder of the Pechersk Lavra and pioneer of monasticism in Ukraine&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Anthony of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintAnthonyoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1062–1063
|Varlaam
|First hegumen of the monastery, later headed St. Michael's Golden-Domed Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Varlaam |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CV%5CA%5CVarlaam.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1063–1074
|Theodosius I
|Joined the Studite Brethren, initiated the construction of Dormition Cathedral&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Theodosius of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintTheodosiusoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|-
|1074–1077
|Stefan I Bolharyn
|One of the first singers in Rus', also served as bishop of Volodymyr, canonized&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Stefan of Kyiv |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CT%5CStefanofKyiv.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1077–1088
|Nikon the Great
|Before schema known as Hilarion
|-
|1088–1103
|John I
|In 1096 Cumans led by khan Boniak attacked Kyiv and the Cave Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1984 |title=Boniak |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CB%5CO%5CBoniak.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1108–1112
|Theoktistos
|Became a bishop of Chernihiv
|-
|1112–1125
|Prokhor
|Completion of the ''Tale of Bygone Years'' by Nestor the Chronicler&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Povist’ vremennykh lit |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPovisthDAvremennykhlitIT.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1125–1131
|Timothy / Akindin
|
|-
|1132–1141
|Pimen the Singer
|
|-
|1142–1156
|Theodosius II
|
|-
|1156–1164
|Akindin I
|In 1159 the monastery received stauropegic status and since then was known as lavra.
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Archimandrites'''
|-
|1165–1182
|Polycarp I of Pechersk
|The first archimandrite; monastery sacked by Andrey Bogolyubsky (1169)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1182–1197
|Basil
|
|-
|1197-1203
|Theodosius III
|Monastery sacked by Rurik Rostislavich (1203)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1203-1232
|Akindin II
|Creation of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Patericon |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCavePatericon.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1232-1238
|Polycarp II
|One of the authors of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Polikarp, monk |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPolikarpmonk.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1238-1249
|Agapit I
|Monastery sacked by Batu Khan (1240)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1249-1274
|Serapion
|Later moved to Vladimir
|-
|1274-1289
|Agapit II
|
|-
|1289-1292
|Dositheus
|
|-
|1292-1299
|John II
|
|-
|1300-?
|Azaria
|
|-
|~1321
|Barsonophius
|
|-
|~1335
|Maxim
|
|-
|1370/1377-1395
|David
|
|-
|1395-1397
|Abrahamius
|
|-
|1397-1398
|Theodosius IV
|
|-
|1398-1416
|Nicetas
|Monastery sacked by khan Edigey of the Golden Horde
|-
|1417-1434
|Ignatius
|
|-
|1434-1446
|Nicephorus I
|
|-
|1446-1462
|Nicholas
|
|-
|1462-1466
|Macarius
|
|-
|1466-1477
|John III
|Monastery rebuilt by Simeon Olelkovich&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1477-1482
|Joasaph
|Monastery burned down by Tatars&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1482-1493
|Theodosius V Woyniłłowicz
|
|-
|1494-1501/1503
|Philaret
|
|-
|1501/1503-?
|Theodosius VI
|
|-
|?-?
|Sylvester
|
|-
|1506–1508
|Vassian I Shyshka
|
|-
|1508-1509
|Jonas I
|
|-
|1509-1514
|Protasius I
|
|-
|1514-1524
|Ignatius II
|
|-
|1524–1525
|Anthony I
|
|-
|1525-1528
|Ignatius II
|
|-
|1528–1535
|Anthony I
|
|-
|1535-1536
|Gennadius
|
|-
|1536
|Joachim
|
|-
|1536-1538
|Protasius II
|
|-
|1539-1540
|Sophronius
|
|-
|1540
|Joseph I Revut
|
|-
|1540-1541
|Sophronius
|
|-
|1541-1546
|Vassian II
|
|-
|1546-1550
|Joachim II
|
|-
|1551-1554
|Hilarion I
|
|-
|1554-1555
|Joseph II
|
|-
|1556–1572
|Hilarion Pesoczynski
|
|-
|1572-1574
|Jonas Despotowicz
|
|-
|1574-1576
|Sylvester of Jerusalem
|
|-
|1576–1590
|Meletius Chrebtowicz-Bohurynski
|Received the title of stauropegion (1586)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1593–1599
|Nycephorus Tur
|Start of conflict between Orthodox and Uniate parties after the Union of Brest&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1599–1605
|Hipatius Pociej
|Member of the Ruthenian Uniate Church
|-
|1605–1624
|Yelisei Pletenecki
|Established the first [[ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರ|printing press]] in Kyiv (1615)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1624–1627
|Zakhariy Kopystenski
|Well-known polemicist and [[ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರ|theologian]]&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Kopystensky, Zakhariia |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CO%5CKopystenskyZakhariia.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1627–1646
|Peter Mogila
|Opened the monastery school (1631), in 1632 merged into the Kyiv Collegium&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1647-1655
|Joseph Tryzna
|
|-
|1656–1683
|Innocent (Giesel)
|Director of the monastery printing house, publisher of ''Kievan Synopsis'' (1674)&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Gizel, Innokentii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CG%5CI%5CGizelInnokentii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1684–1690
|Varlaam Yasinski
|Subordinated the monastery to the Patriarch of Moscow (1688), while retaining its autonomy&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1691–1697
|Meletius Wujachewicz-Wysoczynski
|
|-
|1697–1708
|Joasaph Krokowski
|Theologian and ally of Ivan Mazepa&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Krokovsky, Yoasaf |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CR%5CKrokovskyYoasaf.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1709
|Hilarion
|
|-
|1710–1714
|Athanasius Myslawski
|
|-
|1715–1729
|Joanicius Seniutovych
|A fire in 1718 destroyed the library and archive, as well as most buildings of the monastery&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1730–1736
|Roman Kopa
|
|-
|1737–1740
|Hilarion Nehrebecki
|
|-
|1740–1748
|Timothy Szczerbacki
|Favourite of Elizabeth I of Russia, supporter of Hryhorii Skovoroda&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shcherbatsky, Tymofii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CH%5CShcherbatskyTymofii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1748–1751
|Joseph Oranski
|
|-
|1752–1761
|Luka Bilousovych
|
|-
|1762–1786
|Zosima Valkevych
|In 1786 the monastery's property was seized by the Russian government and the tradition of elected leadership was abolished&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1787-1792
|Callist Stefanov
|First prior appointed directly by the Metropolitan of Kyiv, who officially attained the title of archimandrite&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1792–1795
|Theophilact Slonetsky
|
|-
|1795-1799
|Hieronym Yanovsky
|
|-
|1800-1815
|Joel Voskoboinykov
|
|-
|1815–1826
|Antonius Smyrnytsky
|
|-
|1826–1834
|Auxentius Halynsky
|
|-
|1844–1852
|Laurentius Makarov
|
|-
|1852–1862
|John Petin
|
|-
|1878–1884
|Hilarion Yushenov
|
|-
|1884–1892
|Juvenalius Polovtsev
|
|-
|1893–1896
|Sergius Lanin
|
|-
|1896-1909
|Antonius Petrushevsky
|
|-
|1909–1918
|Ambrosius Bulgakov
|
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Priors after the [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|Revolution of 1917]]'''
|- 
|1918-1920
|Antony Khrapovitsky
|Opposed autocephaly of the Ukrainian church; removed from his post, later emigrated&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Khrapovitsky, Antonii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CH%5CKhrapovitskyAntonii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1921-1924
|Michael Mytrofanov
|Member of Ukrainian Synodal Church; confiscation of many relics by Soviet authorities (1921-22)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1924-1926
|Climent Zheretiyenko
|
|-
|1925-1929
|Innocent Pustynsky
|Member of Ukrainian Synodal Church; closure of the monastery by authorities (1926)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1926–1929
|Hermogen Golubev
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1929-1942)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1942-1947
|Valerius Ustymenko
|
|- 
|1947-1953
|Cronides Sakun
|
|-
|1953-1961
|Nestor Tuhay
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1961-1988)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1988-1989
|Jonathan Yeletskikh
|
|-
|1989-1992
|Eleutherius Dydenko
|
|-
|1992
|Pitirim Starynsky
|Member of Ukrainian Orthodox Church - Moscow Patriarchate (UOC)
|-
|1992
|Hyppolit Khilko
|Member of UOC
|- 
|1994-2023
|Paul Lebid
|Member of UOC; Dormition Cathdral rebuilt (1998-2000)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|since 2023
|Abrahamius Lotysh
|Member of Orthodox Church of Ukraine
|}

== ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ==
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Panorama.jpg|thumb| 1889 ರಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ, [https://www.nga.gov/research/library/imagecollections/features/watsons_russia.html ಚಿತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ವಿಭಾಗ], ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಗ್ಯಾಲರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವು ಬೆಲ್ ಟವರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಲಾವ್ರಾದ ಇತರ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೇವಿಯರ್ ಅಟ್ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಎಕ್ಸಲ್ಟೇಶನ್ ಆಫ್ ಕ್ರಾಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ನೇಟಿವಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ವರ್ಜಿನ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಷನ್ ಆಫ್ ಸೇಂಟ್ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಲೈಫ್-ಗಿವಿಂಗ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್. ಲಾವ್ರಾವು ಸೇಂಟ್ ನಿಕೋಲಸ್ ಮಠ, ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ, ಮತ್ತು ಡೆಬೊಸ್ಕ್ವೆಟ್ ಗೋಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇತರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾಗೆ ಏಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು

ಕೈವ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಅನೇಕ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಟ್ರಿನಿಟಿ ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್, ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಮಿನಿಯೇಚರ್‌ಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ.

ಲಾವ್ರಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಗತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನೂರು ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. 11-12 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದು, ನೀವು ಕಿರಿದಾದ ಸುರಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯಬಹುದು, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ವಿನಮ್ರ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು - ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಭವ.

ಯುನೆಸ್ಕೊ ಸ್ಥಿತಿ: ಈ ಸ್ಥಳವು 1990 ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೊ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಎತ್ತರ: ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ವಯಸ್ಸು: 1051 ರಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗುಪ್ತ ನಿಧಿ: ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಥಿಯನ್ ಪೆಕ್ಟೋರಲ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆಯ ಸ್ಕಾರಬ್&quot; ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

=== ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Kievo-Pecherska_Lavra_Belltower.jpg|thumb|200x200px| 2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್‌ನ ಹತ್ತಿರದ ನೋಟ.]]
ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಕೈವ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು 1731–1745ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಂಟೆ ಗೋಪುರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಹಾನ್ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೈಡ್ ಶಾಡೆಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, [[ಮಹಡಿ|ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ [[ಗುಮ್ಮಟ|ಗುಮ್ಮಟವಿದೆ]] . &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Собор_Успенський2.jpg|thumb| ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಮಠದ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು, ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಪಡೆಗಳು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್]] ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡ ಒಂದೆರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು 1941 ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವರು ಸುಟ್ಟ ಭೂಮಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಡ್ನೀಪರ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಕೀವ್ ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಬೀದಿ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್‌ನ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಾಶವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Гогун |first=Александр |date=2021-09-20 |title=Вандалы-орденоносцы. Как Красная армия взрывала Киев |url=https://www.svoboda.org/a/kak-krasnaya-armiya-vzryvala-kiev/31467844.html |access-date=2023-06-02 |work=Радио Свобода |language=ru}}&lt;/ref&gt;

1928 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠವನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿರೋಧಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ 1995 ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಹೊಸ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2016-11-03 |title=1941: уничтожение Успенского собора в Лавре |url=https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/11/161103_ru_s_tsalyk_uspensky_cathedral |access-date=2023-06-02 |website=BBC News Україна |language=ru-UA}}&lt;/ref&gt;

=== ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ===
ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿಯು ಹೋಲಿ ಗೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇದೆ, ಇದು ಮಠದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಯಾಟೋಸ್ಲಾವ್ II ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 1718 ರ ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ, ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪೂಜ್ಯ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವಿ. ಸ್ಟೆಫಾವೊವಿಚ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಂಕೃತ ಗಾರೆ ಕೆಲಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಂಡವು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ ಪೇರಳೆ ಆಕಾರದ ಗುಮ್ಮಟವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ಟಕೋ-ಮೊಲ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಸಸ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಒಂದು ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ವಿ. ಸೋನಿನ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಕಾನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೇಟ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಭಾಗವು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಅಲಿಂಪಿ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಅವರ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ===
[[ಚಿತ್ರ:Kijów_zabytkowy_(307).JPG|thumb| ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್]]
ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದು. ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಯಾವುದೇ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ===
1696–1698ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೊಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಚರ್ಚ್ ಮುಂಭಾಗಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮಂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಲಂಕಾರಗಳು. 1905 ರಲ್ಲಿ, ಲಾವ್ರಾ ಕಲಾ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಕೆತ್ತಿದ ಮರದ ಐಕಾನೊಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಬಹು-ಶ್ರೇಣೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Церква_Спаса-на-Берестові,_м._Київ.jpg|thumb| ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಯಾಂಪನೈಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟ.]]
ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಮೊನೊಮಖ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಮೊನೊಮಖ್ ರಾಜವಂಶದ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಸ್ಥಾಪಕ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದರು. ಲಾವ್ರಾ ಕೋಟೆಗಳ ಹೊರಗಿದ್ದರೂ, ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗುಹೆಗಳು ===
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಗುಹೆಗಳು ಕಿರಿದಾದ ಭೂಗತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು (ಸುಮಾರು 1-1½ ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 2-2½ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ), ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. 1051 ರಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಗುಹೆಯು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಈಗ ಅದು [[Far Caves|ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಾಗಿವೆ]] . ೧೦೫೭ ರಲ್ಲಿ, ಆಂಥೋನಿ ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಗುಹೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಈಗ ಇದನ್ನು ನಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

16-17 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಾವ್ರಾದ ಕ್ಯಾಟಕಾಂಬ್ಸ್ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮಾಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ನವ್ಗೊರೊಡ್‌ವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;Touring Kyiv&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Malikenaite |first=Ruta |title=Guidebook: Touring Kyiv |publisher=Baltia Druk |year=2003 |isbn=966-96041-3-3 |location=Kyiv}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗ್ರಂಥಾಲಯ ===
ಲಾವ್ರಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಡಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21-22, 1718 ರ ರಾತ್ರಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು - ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಏಜೆಂಟರು - ಲಾವ್ರಾದ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂತಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಇತ್ತು.

1988 ರಲ್ಲಿ, ಮಠದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ, ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಷಿಯನ್ನರು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಆ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾವ್ರಾ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಠದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ 20 ವರ್ಷಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಂತರ, 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. 2008 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್ ಅನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=== ನೆಕ್ರೋಪೊಲಿಸ್ ===
ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಕೆಳಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳು

* ಇಲ್ಯಾ ಮುರೋಮೆಟ್ಸ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11ನೇ–12ನೇ ಶತಮಾನ)
* ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲರ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* [[Saint Kuksha of the Kyiv Caves|ಸಂತ ಕುಕ್ಷ]] – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಗುಹೆಗಳ ಅಲಿಪಿ – ಗುಹೆಗಳ ಹತ್ತಿರ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಅಗಾಪೆಟಸ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗ ಒಲೆಗ್ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗಳು ಕೈವ್‌ನ ಯುಫೆಮಿಯಾ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1139)
* ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1157)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ – ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಅಲ್ಗಿರ್ದಾಸ್ ಅವರ ಮಗ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ - ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗರ್ಡೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jučas |first=Mečislovas |title=Aleksandras |url=https://www.vle.lt/straipsnis/aleksandras-1/ |access-date=25 January 2025 |website=Visuotinė lietuvių enciklopedija |language=lt}}&lt;/ref&gt;
* ಸ್ಕಿರ್ಗೈಲಾ - ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1397)
* ಫಿಯೋಡರ್ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಉಲಿಯಾನ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ (1448) ರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1452) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ – [[Cathedral of the Dormition (Pechersk Lavra)|ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]] ಬಳಿ (1530) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ವಾಸಿಲಿ ಕೊಚುಬೆ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಇವಾನ್ ಇಸ್ಕ್ರಾ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1911)
* ಸೇಂಟ್ ಸ್ಪೈರಿಡಾನ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 19ನೇ–20ನೇ ಶತಮಾನ)
* ಪೋಪ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟ್ I – ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆ (ಅವರ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸೇಂಟ್ಸ್ ಸಿರಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಥೋಡಿಯಸ್ ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟೆಗೆ ತಂದರು)

ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಸಂತರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ, ಶವಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.{{Fact|date=January 2008}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2008)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;gallery&gt;
ಚಿತ್ರ:Iliya_Muromets_Kiev.jpg|alt=Imperishable relic of saint Ilya Muromets in Kyiv Pechersk Lavra| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಇಲ್ಯಾ ಮುರೊಮೆಟ್ಸ್‌ನ ಅವಿನಾಶಿ ಅವಶೇಷ.
ಚಿತ್ರ:Надгробок_Костянтина_Острозького.tif|alt=Monument to Konstanty Ostrogski| ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿಯ ಸ್ಮಾರಕ
&lt;/gallery&gt;

== ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ==
[[ಚಿತ್ರ:Orthodox_pilgrim.jpg|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಯಾತ್ರಿಕರು - ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.]]

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
** ಮಾರ್ಟಿನಿವ್ಕಾ ನಿಧಿ
* [[Book and print history museum|ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಇತಿಹಾಸ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
* [[Theater and film arts museum|ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* [[State historical library|ರಾಜ್ಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯ]]

== ಚಿತ್ರಗಳು ==
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಅವರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಠಗಳು ಮಾತ್ರ &quot;ಲಾವ್ರಾ&quot; ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಥಿಯೋಟೊಕೋಸ್‌ನ ನಿಲಯದ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾ, ಪೊಚೈವ್ ಲಾವ್ರಾ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು (&quot;ಸ್ವ್ಯಾಟೋಗೋರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಲಾವ್ರಾ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನರು ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿಯ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವ ಮತ್ತು ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿಲಯದ ನಡುವಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಮಠವನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಗಳು (&quot;ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತರ ಅಕ್ಷಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಠದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂತರು (&quot;ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವವರು&quot;) ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೂಜ್ಯ ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್, ಪೂಜ್ಯ ಮುರೋಮ್‌ನ ಇಲ್ಯಾ (ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದ ವೀರ ಯೋಧ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು) ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಅಗಾಪಿಟ್, ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರಲ್ಲದ ವೈದ್ಯ. ಒಂದು ಸಹಸ್ರಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ, ಕೀವ್-ಗುಹೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜ್ಯ ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ಹೇಳಲಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪವಾಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ತೊಟ್ಟಿಲಿನ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳು ಸಹ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯ ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ (&quot;ಪೋಡ್ವಿಗ್ಸ್&quot;) ವೈಭವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಈಗ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತರು, ನಮ್ಮ ದುಃಖಗಳು, ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವವರಿಗೆ ದೇವರ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಪ್ರದೇಶವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಕೈವ್‌ನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ, ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ &quot;ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಾನಿಕಲ್&quot; (ಕೀವ್ ಗುಹೆಗಳ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೆಸ್ಟರ್ ಅವರ ಕೆಲಸ) ಪ್ರಕಾರ &quot;ರಷ್ಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಗರಗಳ ತಾಯಿ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾನುವಾರದಂದು, ಹತ್ತು ವರೆಗೆ ದೈವಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಪ್ರಾಚೀನ ಭೂಗತ ಚರ್ಚುಗಳು ಮಠದ ದೂರದ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ರಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಠವು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ - ಲೋವರ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ. ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಮಠವು ಲೋವರ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಠದ ಸಹೋದರರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ (ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ) ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೆಮಿನರಿ, ಇದನ್ನು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪುನರುತ್ಥಾನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ 1992 ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಕಟ್ಟಡವು ಮೊದಲು ರಾಜಧಾನಿ ಪೊಡೋಲ್ (ಪೋಡಿಲ್) ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾತ್ಯತೀತ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೈವ್ ಮೊಹೈಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಸಿನೊಡಲ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ನಿವಾಸವು ಸಕ್ರಿಯ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವರ ಬೀಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪವಿತ್ರ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದ ಆಡಳಿತ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಆಗಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಶಿಮನ್
* ಯಾಕುನ್
* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಕ್ರೈಮಿಯಾ - ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳು

== ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|group=nb}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [https://www.lavra.ua/ ಹೋಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ – ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] {{In lang|en|ru|uk}}
* [http://www.kplavra.kyiv.ua/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು]
* [http://www.wdl.org/en/item/11808/ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಮಠದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು]
* [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ MZ ಪೆಟ್ರೆಂಕೊ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗುಹೆ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹಗಳು.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಪ್ರಬಂಧ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1974] .
* [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸೆಟ್.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1977] .
* [https://www.youtube.com/watch?v=r9FgmxWwojU ವೀಡಿಯೊ &quot;ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ (4 ಕೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಹೆಚ್ಡಿ)&quot;]
[[ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಆರ್ಕೈವ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟಿನ ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಕೊಂಡಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>i1olytrt95f0o1oukbh7tbjqy9iyw7f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383801</id>
      <parentid>1383800</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T01:06:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ashwini Rai K</username>
        <id>98657</id>
      </contributor>
      <origin>1383801</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="102917" sha1="e5oj3c5kte0bd3y9ytyf3m1m1hyoyjm" xml:space="preserve">
'''ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra |url=https://whc.unesco.org/en/list/527/ |access-date=2019-07-26 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2019-07-09 |title=Правильне написання столиці України англійською мовою закріплено в документі ЮНЕСКО – МЗС України |trans-title=The correct spelling of the capital of Ukraine in English is enshrined in a UNESCO document - MFA of Ukraine |url=https://gordonua.com/ukr/news/worldnews/-pravilne-napisannja-stolitsi-ukrajini-anglijskoju-movoju-zakripleno-v-dokumenti-junesko-mzs-ukrajini-1102775.html |access-date=2019-07-26 |website=gordonua.com |language=uk}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|uk|Києво-Печерська лавра|Kyievo-Pecherska Lavra}}     ), ಇದನ್ನು '''ಕೈವ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಸ್ ಮಠ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವ್ರಾ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮಠವಾಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ]] ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು.

11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗುಹಾ ಮಠವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಲಾವ್ರಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

==   ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ==
{{Langx|uk|печера|pechera}}     ಅಂದರೆ lit. ''ಗುಹೆ'', ಇದು ಅದೇ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ [[Proto-Slavic|ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್]] ''*реktera'' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. {{Langx|uk|лавра|[[lavra]]|links=no}}    [[ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಚರ್ಚ್|ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ]] ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪುರುಷ ಮಠಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಠದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈವ್ ಗುಹೆ ಮಠ, ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ಅಥವಾ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ( ''{{Langx|uk|на печерах|links=no}}''  ಎಂದೂ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ). 

== ಇತಿಹಾಸ ==

=== ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ===
[[ಚಿತ್ರ:Sviati_Feodosiy_ta_Antoniy_Pecherski.jpg|left|thumb| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಐಕಾನ್.]]
''ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವೃತ್ತಾಂತವು'' ಮಠವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 1051 ರಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ 1074 ರಲ್ಲಿ. {{Sfn|Cross|Sherbowitz-Wetzor|1953|p=7}} ಚೆರ್ನಿಗೋವ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಲಿಯುಬೆಕ್‌ನಿಂದ ಮೂಲತಃ ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಂಥೋನಿ, ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ಗೆ ಸನ್ಯಾಸಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಿಷನರಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೊ ನದಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಹಿಲೇರಿಯನ್ ತನ್ನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಸಮುದಾಯವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಇಜಿಯಾಸ್ಲಾವ್ I (1024–1078) ಇಡೀ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಂಥೋನೈಟ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು, ಅವರು [[ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್|ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ]] ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಹಲವಾರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ಬೊಯಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಈ ಮಠವು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಇದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ''ಪ್ರೈಮರಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಮಠದ ಜೀವನವು ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಹಲವಾರು ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬಳಲಿತು: 1096 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಕುಮನ್ನರು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1169 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿ ಅದನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. 1203 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರ ರುರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಡೆಗಳು ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದವು. 1240 ರಲ್ಲಿ, ಬಟು ಖಾನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಿಗೆ ಮಠವು ಬಲಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1416 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಡಿಗೇಯ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ೧೪೭೦ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಸಿಮಿಯೋನ್ ಒಲೆಲ್ಕೊವಿಚ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ, ೧೪೮೨ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟಾಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ, ಕೈವ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು: ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ, ಫಿಯೋಡರ್ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ, ಉಲಿಯಾನಾ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ (ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ), ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ಸೈನ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ವಿರುದ್ಧ ಓರ್ಶಾ ಕದನದಲ್ಲಿ (1514) ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕಲ್ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಮಾಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಟ್ಮನ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ . &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot;&gt;{{Cite web |title=Kijevo Pečorų lauros vienuolyno kompleksas |url=https://vkpk.lt/u-zemelapis/kijevo-pecoru-lauros-vienuolyno-kompleksas/ |access-date=25 January 2025 |website=Valstybinė kultūros paveldo komisija |language=lt}}&lt;/ref&gt; ಕೈವ್‌ನ ಮೇಯರ್‌ಗಳು, ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಮತ್ತು ಕೊಸಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್‌ಶಿನಾ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸಹ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

=== ಬರೊಕ್ ಯುಗ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆ ===
[[ಚಿತ್ರ:Near_Caves.jpg|left|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳು . 1651 ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ರಹಾಂ ವ್ಯಾನ್ ವೆಸ್ಟರ್ವೆಲ್ಡ್ ಅವರ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]]
ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠವು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ನ ಕುಲಸಚಿವರಿಂದ ಸ್ಟೌರೋಪೆಜಿಯನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಠಗಳು ಅದರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ, ಮಠವು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್]] ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ವಿವಾದದ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಾದ ಎಲಿಸಿಯಸ್ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ, ಜಕಾರಿಯಾಸ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಲಾವ್ರಾದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇಡೀ [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ]] ಜನಪ್ರಿಯ ಓದುವಿಕೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಚಿತ್ರಣದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 1620 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲಾವ್ರಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮೊಹಿಲಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಠದ ಶಾಲೆಯು ಆ ಕಾಲದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಬರೊಕ್]] ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುವುದು [[ಜೆರುಸಲೆಂ|ಜೆರುಸಲೆಮ್‌ಗೆ]] ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಕೆಲವರು ನೋಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

ವಾದವಿವಾದವಾದಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕ ಜೋನಿಸಿಯಸ್ ಗ್ಯಾಲಿಯಾಟೊವ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1630 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು, ಆದರೆ [[ಸಂತ ಮೇರಿ|ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿ]] ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ &quot;ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ&quot; ಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು.  ೧೬೩೧ ರಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರದರ್‌ಹುಡ್ ಮಠದ ಶಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡು ಕೈವ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Lithograph.jpg|thumb| ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಲಿಥೋಗ್ರಾಫ್,  ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಲೈಬ್ರರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1685 ರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಮಠವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot;&gt;{{Cite web |date=2025-07-25 |title=Українська молитва в лаврських печерах |url=https://tyzhden.ua/ukrainska-molytva-v-lavrskykh-pecherakh/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 1688 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ ಮಾಸ್ಕೋದ ಕುಲಸಚಿವರ ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಆದರು. ೧೭೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಕಿಯು ಮಠದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಅದರ [[ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು|ಗ್ರಂಥಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಪತ್ರಾಗಾರ|ಆರ್ಕೈವ್ ಅನ್ನು]] ನಾಶಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ೧೭೨೦ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |title=Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II) |date=1994 |volume=3 |pages=998-999}}&lt;/ref&gt; 1722 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೀಟರ್ I ರ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು [[ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್|ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ರಿಕ್]] ಆಗಿ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಇತರ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಧಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ೧೭೮೬ ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಾತ್ಯತೀತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅದರ ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮಹಾನಗರದ ನೇಮಕಗೊಂಡವರಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳನ್ನು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟಾಲಿಯಾ ಡೊಲ್ಗೊರುಕೋವಾ, ಪಯೋಟರ್ ರುಮಿಯಾಂಟ್ಸೆವ್ ಮತ್ತು ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;meta&quot;&gt;{{Cite web |date=2024-08-05 |title=Метаморфози Києво-Печерської лаври |url=https://tyzhden.ua/metamorfozy-kyievo-pecherskoi-lavry/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 19 ನೇ ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಕೈವ್‌ನ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮಿರ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|ಕ್ರಾಂತಿಯ]] ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲಾವ್ರವು 1200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Hammond_Slides_Russia_51.jpg|thumb|302x302px| 1958 ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳು]]
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಉಕ್ರೇನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಜನವರಿ 25, 1918 ರಂದು ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಅವರನ್ನು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೯೨೧-೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠದಿಂದ ಅನೇಕ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಮಠವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1926 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

ನವೆಂಬರ್ 3, 1941 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ NKVD ಯಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲಾಯಿತು; &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot;&gt;{{Cite web |last=Basmat |first=Dmytro |last2=Fenbert |first2=Abbey |date=2026-06-15 |title=Kyiv's historic Pechersk Lavra burns as large-scale Russian strikes kill 5, injure 29 in capital |url=https://kyivindependent.com/russian-attack-june-14-2026/ |access-date=2026-06-15 |website=The Kyiv Independent}}&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಜರ್ಮನ್ನರು ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಧ್ವಂಸವು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2000 ರಂದು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

[[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಮಠವು ರಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿತು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಮುಂದಿನ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯವರೆಗೂ ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು &lt;ref name=&quot;mon&quot;&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Monastery |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCaveMonastery.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;

1988 ರಲ್ಲಿ , ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಕ್ರೈಸ್ತೀಕರಣದ 1000 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 1990 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಫಿಲರೆಟ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಅವರ ನಿವಾಸವು ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1992 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಆಡಳಿತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ, ಅದರ ನಾಯಕತ್ವದ ದುಬಾರಿ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಷ್ಯಾದ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಬಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕ, ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಚಾರದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಹಗರಣಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Lavra_Kyiv.JPG|thumb| ಮಠದ ಪನೋರಮಾ, ದಕ್ಷಿಣದ ನೋಟ]]
ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಜೊತೆಗೆ, ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು 1990 ರಿಂದ [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] [[ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ]] ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  [ ಸಂಖ್ಯೆ 1 ] ಈ ಮಠ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು (ಅಭಯಾರಣ್ಯ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು 13 ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Про надання статусу національного Києво-Печерському держав... - від 13.03.1996 № 181/96 |trans-title=On granting the status of national Kyiv-Pechersk State... - dated 03.13.1996 No. 181/96 |url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=181/96&amp;p=1260343170231885 |access-date=23 June 2017 |website=zakon1.rada.gov.ua}}&lt;/ref&gt; ಲಾವ್ರಾ ನಗರದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಮಠವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.{{Fact|date=May 2017}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (May 2017)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2007 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. 

2022 ರ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Сайт Національного Києво-Печерського історико-культурного заповідника |trans-title=Site of the National Kyiv-Pechersk Historical and Cultural Reserve |url=http://www.kplavra.kyiv.ua/# |access-date=23 June 2017 |website=www.kplavra.kyiv.ua}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) (UOC-MP) ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಮಠ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಯಕ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಒನುಫ್ರಿಯಸ್ ಅವರ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2016 |title=General information — Kyiv Holy Dormition Caves Lavra |url=https://lavra.ua/en/general-information/ |access-date=9 December 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=11 October 2019 |title=Head of UOC led solemnities on Synaxis of Near Caves' Venerable Fathers |url=https://lavra.ua/en/head-of-uoc-led-solemnities-on-synaxis-of-near-caves-venerable-fathers/ |access-date=12 December 2019 |agency=Kyiv Holy Dormition Caves Lavra}}&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ (ಟ್ರೆಪೆಜ್ನಾ ಚರ್ಚ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ದ UOC-MP ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಆ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-01-05|title=Historical churches of the Kyiv-Pechersk Lavra returned to Ukrainian state from Russia-affiliated church|url=https://euromaidanpress.com/2023/01/05/historical-churches-of-the-kyiv-pechersk-lavra-returned-to-the-ukrainian-state-from-russia-affiliated-church/|journal=Euromaidan Press}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=January 7, 2023 |title=Ukraine reclaims Kyiv cathedral amid church dispute |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/ukraine-reclaims-kyiv-cathedral-amid-church-dispute-96263044 |access-date=2023-01-07 |website=ABC News |language=en}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (OCU) ಗೆ ಜನವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್, &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಆ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫೇನಿಯಸ್ ಆಚರಿಸಿದ ಸೇವೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 January 2023 |title=Epiphanius for the first time conducts Christmas service in Holy Dormition Cathedral |url=https://www.ukrinform.net/rubric-society/3648115-epiphanius-for-the-first-time-conducts-christmas-service-in-holy-dormition-cathedral.html |access-date=2023-01-07 |website=www.ukrinform.net |language=en}}&lt;/ref&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Uspensky_Sobor.jpg|thumb| 2005 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
ಮಾರ್ಚ್ 10, 2023 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು, UOC-MP ಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಮುಕ್ತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ 2013 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಚರ್ಚ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;PBSNewsHourOrthodox leader&quot;&gt;{{Cite web |date=1 April 2023 |title=Orthodox leader in Kyiv ordered under house arrest by Ukrainian court |url=https://www.pbs.org/newshour/world/orthodox-leader-in-kyiv-ordered-under-house-arrest-by-ukrainian-court |access-date=6 April 2023 |website=[[PBS NewsHour]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 29 ರೊಳಗೆ UOC-MP ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಯುಒಸಿ-ಎಂಪಿ, ಹೊರಹಾಕುವಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು &quot; ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಚ್ಚಾಟಿಕೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 17, 2023 ರಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್‌ ಪುಟಿನ್‌|ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್]] ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರಿ ಪೆಸ್ಕೋವ್, UOC-MP ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಈ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸದಿರಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರವು (ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022) ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ &quot;ಸರಿಯಾದತೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot;&gt;{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Kremlin says Ukrainian authorities' decision on Ukrainian Orthodox Church of Moscow Patriarchate justifies &quot;special operation&quot; |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/17/7393889/ |access-date=17 March 2023 |website=[[Ukrainska Pravda]] |language=English}}&lt;/ref&gt; 29 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರ ನಂತರ UOC-MP ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;epiphany-urges-calm&quot;&gt;{{Cite web |date=6 April 2023 |title=Metropolitan Epiphany urges calm after arrest of abbot |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2023/6-april/news/world/metropolitan-epiphany-urges-calm-after-arrest-of-abbot |access-date=6 April 2023 |website=[[Church Times]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;550462lavra_shcho_dali&quot;&gt;{{Cite web |date=31 March 2023 |title=Lavra. What's next? |url=https://lb.ua/blog/sonya_koshkina/550462_lavra_shcho_dali_.html |access-date=31 March 2023 |website=[[Lb.ua]] |language=Ukrainian}}&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 23, 2025 ರಂದು, ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಮೊದಲನೆಯದಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

==== 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು ====
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_on_fire_3.jpg|thumb| ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ, 15 ಜೂನ್ 2026]]
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_following_attack_10.jpg|thumb| ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಛಾವಣಿ]]
ಜೂನ್ 14, 2026 ರಂದು, ರಷ್ಯಾದ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಯು ಸಂಕೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು, ಇದು ಉದ್ದೇಶಿತ ದಾಳಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಹ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;Guardian video&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=15 June 2026 |title=Cathedral burns at Unesco-listed Kyiv Pechersk Lavra after Russian attack |url=https://www.theguardian.com/world/video/2026/jun/15/dormiton-cathedral-burns-unesco-kyiv-pechersk-lavra-russian-attack |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Beaumont |first=Peter |date=15 June 2026 |title=Kyiv monastery set on fire in night of Russian attacks across Ukraine |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jun/15/kyiv-pechersk-lavra-monastery-on-fire-russian-attacks-ukraine |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಂದ (&quot;ಇರಾನಿನ ಶಾಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ಡ್ರೋನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ&quot; &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot; /&gt; ) ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಾನಿಯಲ್ಲಿ, ಛಾವಣಿಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗದ ನಾಶ, ಮುಖ್ಯ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಕುಪೋಲಾಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot; /&gt; ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ರಚನೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಯು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Stern |first=David L. |last2=Galouchka |first2=Anastacia |date=15 June 2026 |title=Russian attack kills at least five and damages historic monastery in Kyiv |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/06/15/russian-attack-kyiv-damages-historic-monastery-kills-least-5/ |access-date=15 June 2026 |work=The Washington Post}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶಹೆದ್ ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು, ಇದು ಕೈವ್ ಸಮಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:55 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ರಷ್ಯಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಮಿತ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟ್ ವಾಯು-ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ದೂಷಿಸಿತು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot;&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Europa spreekt schande van Russische aanval op historisch klooster in Kyiv |trans-title=Europe condemns Russia’s attack on a historic monastery in Kyiv |url=https://nos.nl/artikel/2618687-europa-spreekt-schande-van-russische-aanval-op-historisch-klooster-in-kyiv |access-date=15 June 2026 |website=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ವಕ್ತಾರರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಶಹೀದ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆರಾನ್-೨ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಕಂಡುಬಂದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವೈರಿಡೆಂಕೊ ಅವರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಠದ ಫೋಟೋವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ: &quot;ನಮ್ಮ ಜನರು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿ. ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಿಜವಾದ ಮುಖ. ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿನಾಶದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ. ಮಾನವೀಯತೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿರುದ್ಧ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಪರಾಧ.&quot; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಇದನ್ನು &quot;ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ನಡೆಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ರಷ್ಯಾದ ಅನಾಗರಿಕತೆಯ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತ್ಯದ ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತು ಮೌನವಾಗಿರದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಲಾವ್ರಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದರು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಉರ್ಸುಲಾ ವಾನ್ ಡೆರ್ ಲೇಯೆನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಅರ್ಥಹೀನ ಹಿಂಸೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು: 'ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.' &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ನಮ್ಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲಿನ ಈ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯಾವುದೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಇಮ್ಮಾನ್ಯುವೆಲ್ ಮಾಕ್ರೋನ್|ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್]] ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೀನ್-ನೊಯೆಲ್ ಬ್ಯಾರಟ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: &quot; ನೊಟ್ರೆ-ಡೇಮ್ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್-ಡೆನಿಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಿಸಬೇಕಾದಂತಿದೆ.&quot; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಂತೆಯೇ, ಮಠದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಾಜಾ ಕಲ್ಲಾಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ರೊಮೇನಿಯನ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಈ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ &quot;ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ಮತ್ತು ದುಃಖ&quot; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು &quot;ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Patriarhia Română deplânge atacul asupra Lavrei Pecerska din Kiev |url=https://agerpres.ro/2026/06/15/patriarhia-romana-deplange-atacul-asupra-lavrei-pecerska-din-kiev--1566331 |publisher=Agerpres |language=ro}}&lt;/ref&gt;

ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನವು ದಾಳಿಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು, ಇದನ್ನು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಮಾರಕದ ಮೇಲೆ &quot;ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪವಿತ್ರ&quot; ದಾಳಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು, &quot;ಯಾವುದೇ ತರ್ಕಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವಾದವು ಈ ಅನಾಗರಿಕ ವಿನಾಶಕಾರಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಗಮನಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Το Οικουμενικό Πατριαρχείο καταδικάζει την επίθεση στη Λαύρα του Κιέβου - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/17/13/to-oikoymeniko-patriarcheio-katadika/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Patriarch Bartholomew condemns attack on Kyiv religious landmark {{!}} eKathimerini.com |url=https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1306751/patriarch-bartholomew-condemns-attack-on-kyiv-religious-landmark/ |access-date=2026-06-16 |website=www.ekathimerini.com |language=English}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15, 2026 ರಂದು, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಬಾರ್ತಲೋಮೆವ್ Ι ಅವರು ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕರೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು &quot;ಅನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅಗೌರವದ ಕೃತ್ಯ&quot;ದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಹ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಮಾತೃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Τηλεφωνική επικοινωνία του Οικουμενικού Πατριάρχου με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/20/14/tilefoniki-epikoinonia-toy-oikoymen/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; 

== ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ ==
{| class=&quot;wikitable collapsible autocollapse&quot;
!Years
!Names
!Notes
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Hegumens'''
|-
|1051–1062
|Antoniy
|Founder of the Pechersk Lavra and pioneer of monasticism in Ukraine&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Anthony of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintAnthonyoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1062–1063
|Varlaam
|First hegumen of the monastery, later headed St. Michael's Golden-Domed Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Varlaam |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CV%5CA%5CVarlaam.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1063–1074
|Theodosius I
|Joined the Studite Brethren, initiated the construction of Dormition Cathedral&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Theodosius of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintTheodosiusoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|-
|1074–1077
|Stefan I Bolharyn
|One of the first singers in Rus', also served as bishop of Volodymyr, canonized&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Stefan of Kyiv |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CT%5CStefanofKyiv.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1077–1088
|Nikon the Great
|Before schema known as Hilarion
|-
|1088–1103
|John I
|In 1096 Cumans led by khan Boniak attacked Kyiv and the Cave Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1984 |title=Boniak |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CB%5CO%5CBoniak.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1108–1112
|Theoktistos
|Became a bishop of Chernihiv
|-
|1112–1125
|Prokhor
|Completion of the ''Tale of Bygone Years'' by Nestor the Chronicler&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Povist’ vremennykh lit |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPovisthDAvremennykhlitIT.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1125–1131
|Timothy / Akindin
|
|-
|1132–1141
|Pimen the Singer
|
|-
|1142–1156
|Theodosius II
|
|-
|1156–1164
|Akindin I
|In 1159 the monastery received stauropegic status and since then was known as lavra.
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Archimandrites'''
|-
|1165–1182
|Polycarp I of Pechersk
|The first archimandrite; monastery sacked by Andrey Bogolyubsky (1169)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1182–1197
|Basil
|
|-
|1197-1203
|Theodosius III
|Monastery sacked by Rurik Rostislavich (1203)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1203-1232
|Akindin II
|Creation of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Patericon |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCavePatericon.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1232-1238
|Polycarp II
|One of the authors of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Polikarp, monk |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPolikarpmonk.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1238-1249
|Agapit I
|Monastery sacked by Batu Khan (1240)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1249-1274
|Serapion
|Later moved to Vladimir
|-
|1274-1289
|Agapit II
|
|-
|1289-1292
|Dositheus
|
|-
|1292-1299
|John II
|
|-
|1300-?
|Azaria
|
|-
|~1321
|Barsonophius
|
|-
|~1335
|Maxim
|
|-
|1370/1377-1395
|David
|
|-
|1395-1397
|Abrahamius
|
|-
|1397-1398
|Theodosius IV
|
|-
|1398-1416
|Nicetas
|Monastery sacked by khan Edigey of the Golden Horde
|-
|1417-1434
|Ignatius
|
|-
|1434-1446
|Nicephorus I
|
|-
|1446-1462
|Nicholas
|
|-
|1462-1466
|Macarius
|
|-
|1466-1477
|John III
|Monastery rebuilt by Simeon Olelkovich&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1477-1482
|Joasaph
|Monastery burned down by Tatars&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1482-1493
|Theodosius V Woyniłłowicz
|
|-
|1494-1501/1503
|Philaret
|
|-
|1501/1503-?
|Theodosius VI
|
|-
|?-?
|Sylvester
|
|-
|1506–1508
|Vassian I Shyshka
|
|-
|1508-1509
|Jonas I
|
|-
|1509-1514
|Protasius I
|
|-
|1514-1524
|Ignatius II
|
|-
|1524–1525
|Anthony I
|
|-
|1525-1528
|Ignatius II
|
|-
|1528–1535
|Anthony I
|
|-
|1535-1536
|Gennadius
|
|-
|1536
|Joachim
|
|-
|1536-1538
|Protasius II
|
|-
|1539-1540
|Sophronius
|
|-
|1540
|Joseph I Revut
|
|-
|1540-1541
|Sophronius
|
|-
|1541-1546
|Vassian II
|
|-
|1546-1550
|Joachim II
|
|-
|1551-1554
|Hilarion I
|
|-
|1554-1555
|Joseph II
|
|-
|1556–1572
|Hilarion Pesoczynski
|
|-
|1572-1574
|Jonas Despotowicz
|
|-
|1574-1576
|Sylvester of Jerusalem
|
|-
|1576–1590
|Meletius Chrebtowicz-Bohurynski
|Received the title of stauropegion (1586)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1593–1599
|Nycephorus Tur
|Start of conflict between Orthodox and Uniate parties after the Union of Brest&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1599–1605
|Hipatius Pociej
|Member of the Ruthenian Uniate Church
|-
|1605–1624
|Yelisei Pletenecki
|Established the first [[ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರ|printing press]] in Kyiv (1615)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1624–1627
|Zakhariy Kopystenski
|Well-known polemicist and [[ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರ|theologian]]&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Kopystensky, Zakhariia |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CO%5CKopystenskyZakhariia.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1627–1646
|Peter Mogila
|Opened the monastery school (1631), in 1632 merged into the Kyiv Collegium&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1647-1655
|Joseph Tryzna
|
|-
|1656–1683
|Innocent (Giesel)
|Director of the monastery printing house, publisher of ''Kievan Synopsis'' (1674)&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Gizel, Innokentii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CG%5CI%5CGizelInnokentii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1684–1690
|Varlaam Yasinski
|Subordinated the monastery to the Patriarch of Moscow (1688), while retaining its autonomy&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1691–1697
|Meletius Wujachewicz-Wysoczynski
|
|-
|1697–1708
|Joasaph Krokowski
|Theologian and ally of Ivan Mazepa&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Krokovsky, Yoasaf |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CR%5CKrokovskyYoasaf.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1709
|Hilarion
|
|-
|1710–1714
|Athanasius Myslawski
|
|-
|1715–1729
|Joanicius Seniutovych
|A fire in 1718 destroyed the library and archive, as well as most buildings of the monastery&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1730–1736
|Roman Kopa
|
|-
|1737–1740
|Hilarion Nehrebecki
|
|-
|1740–1748
|Timothy Szczerbacki
|Favourite of Elizabeth I of Russia, supporter of Hryhorii Skovoroda&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shcherbatsky, Tymofii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CH%5CShcherbatskyTymofii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1748–1751
|Joseph Oranski
|
|-
|1752–1761
|Luka Bilousovych
|
|-
|1762–1786
|Zosima Valkevych
|In 1786 the monastery's property was seized by the Russian government and the tradition of elected leadership was abolished&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1787-1792
|Callist Stefanov
|First prior appointed directly by the Metropolitan of Kyiv, who officially attained the title of archimandrite&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1792–1795
|Theophilact Slonetsky
|
|-
|1795-1799
|Hieronym Yanovsky
|
|-
|1800-1815
|Joel Voskoboinykov
|
|-
|1815–1826
|Antonius Smyrnytsky
|
|-
|1826–1834
|Auxentius Halynsky
|
|-
|1844–1852
|Laurentius Makarov
|
|-
|1852–1862
|John Petin
|
|-
|1878–1884
|Hilarion Yushenov
|
|-
|1884–1892
|Juvenalius Polovtsev
|
|-
|1893–1896
|Sergius Lanin
|
|-
|1896-1909
|Antonius Petrushevsky
|
|-
|1909–1918
|Ambrosius Bulgakov
|
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Priors after the [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|Revolution of 1917]]'''
|- 
|1918-1920
|Antony Khrapovitsky
|Opposed autocephaly of the Ukrainian church; removed from his post, later emigrated&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Khrapovitsky, Antonii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CH%5CKhrapovitskyAntonii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1921-1924
|Michael Mytrofanov
|Member of Ukrainian Synodal Church; confiscation of many relics by Soviet authorities (1921-22)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1924-1926
|Climent Zheretiyenko
|
|-
|1925-1929
|Innocent Pustynsky
|Member of Ukrainian Synodal Church; closure of the monastery by authorities (1926)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1926–1929
|Hermogen Golubev
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1929-1942)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1942-1947
|Valerius Ustymenko
|
|- 
|1947-1953
|Cronides Sakun
|
|-
|1953-1961
|Nestor Tuhay
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1961-1988)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1988-1989
|Jonathan Yeletskikh
|
|-
|1989-1992
|Eleutherius Dydenko
|
|-
|1992
|Pitirim Starynsky
|Member of Ukrainian Orthodox Church - Moscow Patriarchate (UOC)
|-
|1992
|Hyppolit Khilko
|Member of UOC
|- 
|1994-2023
|Paul Lebid
|Member of UOC; Dormition Cathdral rebuilt (1998-2000)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|since 2023
|Abrahamius Lotysh
|Member of Orthodox Church of Ukraine
|}

== ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ==
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Panorama.jpg|thumb| 1889 ರಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ, [https://www.nga.gov/research/library/imagecollections/features/watsons_russia.html ಚಿತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ವಿಭಾಗ], ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಗ್ಯಾಲರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವು ಬೆಲ್ ಟವರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಲಾವ್ರಾದ ಇತರ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೇವಿಯರ್ ಅಟ್ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಎಕ್ಸಲ್ಟೇಶನ್ ಆಫ್ ಕ್ರಾಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ನೇಟಿವಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ವರ್ಜಿನ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಷನ್ ಆಫ್ ಸೇಂಟ್ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಲೈಫ್-ಗಿವಿಂಗ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್. ಲಾವ್ರಾವು ಸೇಂಟ್ ನಿಕೋಲಸ್ ಮಠ, ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ, ಮತ್ತು ಡೆಬೊಸ್ಕ್ವೆಟ್ ಗೋಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇತರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾಗೆ ಏಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು

ಕೈವ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಅನೇಕ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಟ್ರಿನಿಟಿ ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್, ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಮಿನಿಯೇಚರ್‌ಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ.

ಲಾವ್ರಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಗತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನೂರು ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. 11-12 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದು, ನೀವು ಕಿರಿದಾದ ಸುರಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯಬಹುದು, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ವಿನಮ್ರ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು - ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಭವ.

ಯುನೆಸ್ಕೊ ಸ್ಥಿತಿ: ಈ ಸ್ಥಳವು 1990 ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೊ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಎತ್ತರ: ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ವಯಸ್ಸು: 1051 ರಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗುಪ್ತ ನಿಧಿ: ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಥಿಯನ್ ಪೆಕ್ಟೋರಲ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆಯ ಸ್ಕಾರಬ್&quot; ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

=== ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Kievo-Pecherska_Lavra_Belltower.jpg|thumb|200x200px| 2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್‌ನ ಹತ್ತಿರದ ನೋಟ.]]
ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಕೈವ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು 1731–1745ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಂಟೆ ಗೋಪುರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಹಾನ್ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೈಡ್ ಶಾಡೆಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, [[ಮಹಡಿ|ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ [[ಗುಮ್ಮಟ|ಗುಮ್ಮಟವಿದೆ]] . &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Собор_Успенський2.jpg|thumb| ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಮಠದ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು, ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಪಡೆಗಳು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್]] ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡ ಒಂದೆರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು 1941 ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವರು ಸುಟ್ಟ ಭೂಮಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಡ್ನೀಪರ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಕೀವ್ ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಬೀದಿ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್‌ನ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಾಶವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Гогун |first=Александр |date=2021-09-20 |title=Вандалы-орденоносцы. Как Красная армия взрывала Киев |url=https://www.svoboda.org/a/kak-krasnaya-armiya-vzryvala-kiev/31467844.html |access-date=2023-06-02 |work=Радио Свобода |language=ru}}&lt;/ref&gt;

1928 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠವನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿರೋಧಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ 1995 ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಹೊಸ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2016-11-03 |title=1941: уничтожение Успенского собора в Лавре |url=https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/11/161103_ru_s_tsalyk_uspensky_cathedral |access-date=2023-06-02 |website=BBC News Україна |language=ru-UA}}&lt;/ref&gt;

=== ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ===
ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿಯು ಹೋಲಿ ಗೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇದೆ, ಇದು ಮಠದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಯಾಟೋಸ್ಲಾವ್ II ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 1718 ರ ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ, ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪೂಜ್ಯ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವಿ. ಸ್ಟೆಫಾವೊವಿಚ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಂಕೃತ ಗಾರೆ ಕೆಲಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಂಡವು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ ಪೇರಳೆ ಆಕಾರದ ಗುಮ್ಮಟವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ಟಕೋ-ಮೊಲ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಸಸ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಒಂದು ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ವಿ. ಸೋನಿನ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಕಾನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೇಟ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಭಾಗವು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಅಲಿಂಪಿ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಅವರ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ===
[[ಚಿತ್ರ:Kijów_zabytkowy_(307).JPG|thumb| ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್]]
ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದು. ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಯಾವುದೇ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ===
1696–1698ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೊಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಚರ್ಚ್ ಮುಂಭಾಗಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮಂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಲಂಕಾರಗಳು. 1905 ರಲ್ಲಿ, ಲಾವ್ರಾ ಕಲಾ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಕೆತ್ತಿದ ಮರದ ಐಕಾನೊಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಬಹು-ಶ್ರೇಣೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Церква_Спаса-на-Берестові,_м._Київ.jpg|thumb| ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಯಾಂಪನೈಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟ.]]
ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಮೊನೊಮಖ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಮೊನೊಮಖ್ ರಾಜವಂಶದ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಸ್ಥಾಪಕ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದರು. ಲಾವ್ರಾ ಕೋಟೆಗಳ ಹೊರಗಿದ್ದರೂ, ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗುಹೆಗಳು ===
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಗುಹೆಗಳು ಕಿರಿದಾದ ಭೂಗತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು (ಸುಮಾರು 1-1½ ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 2-2½ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ), ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. 1051 ರಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಗುಹೆಯು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಈಗ ಅದು [[Far Caves|ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಾಗಿವೆ]] . ೧೦೫೭ ರಲ್ಲಿ, ಆಂಥೋನಿ ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಗುಹೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಈಗ ಇದನ್ನು ನಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

16-17 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಾವ್ರಾದ ಕ್ಯಾಟಕಾಂಬ್ಸ್ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮಾಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ನವ್ಗೊರೊಡ್‌ವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;Touring Kyiv&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Malikenaite |first=Ruta |title=Guidebook: Touring Kyiv |publisher=Baltia Druk |year=2003 |isbn=966-96041-3-3 |location=Kyiv}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗ್ರಂಥಾಲಯ ===
ಲಾವ್ರಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಡಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21-22, 1718 ರ ರಾತ್ರಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು - ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಏಜೆಂಟರು - ಲಾವ್ರಾದ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂತಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಇತ್ತು.

1988 ರಲ್ಲಿ, ಮಠದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ, ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಷಿಯನ್ನರು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಆ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾವ್ರಾ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಠದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ 20 ವರ್ಷಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಂತರ, 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. 2008 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್ ಅನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=== ನೆಕ್ರೋಪೊಲಿಸ್ ===
ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಕೆಳಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳು

* ಇಲ್ಯಾ ಮುರೋಮೆಟ್ಸ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11ನೇ–12ನೇ ಶತಮಾನ)
* ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲರ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* [[Saint Kuksha of the Kyiv Caves|ಸಂತ ಕುಕ್ಷ]] – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಗುಹೆಗಳ ಅಲಿಪಿ – ಗುಹೆಗಳ ಹತ್ತಿರ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಅಗಾಪೆಟಸ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗ ಒಲೆಗ್ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗಳು ಕೈವ್‌ನ ಯುಫೆಮಿಯಾ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1139)
* ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1157)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ – ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಅಲ್ಗಿರ್ದಾಸ್ ಅವರ ಮಗ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ - ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗರ್ಡೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jučas |first=Mečislovas |title=Aleksandras |url=https://www.vle.lt/straipsnis/aleksandras-1/ |access-date=25 January 2025 |website=Visuotinė lietuvių enciklopedija |language=lt}}&lt;/ref&gt;
* ಸ್ಕಿರ್ಗೈಲಾ - ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1397)
* ಫಿಯೋಡರ್ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಉಲಿಯಾನ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ (1448) ರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1452) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ – [[Cathedral of the Dormition (Pechersk Lavra)|ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]] ಬಳಿ (1530) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ವಾಸಿಲಿ ಕೊಚುಬೆ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಇವಾನ್ ಇಸ್ಕ್ರಾ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1911)
* ಸೇಂಟ್ ಸ್ಪೈರಿಡಾನ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 19ನೇ–20ನೇ ಶತಮಾನ)
* ಪೋಪ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟ್ I – ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆ (ಅವರ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸೇಂಟ್ಸ್ ಸಿರಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಥೋಡಿಯಸ್ ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟೆಗೆ ತಂದರು)

ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಸಂತರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ, ಶವಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.{{Fact|date=January 2008}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2008)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;gallery&gt;
ಚಿತ್ರ:Iliya_Muromets_Kiev.jpg|alt=Imperishable relic of saint Ilya Muromets in Kyiv Pechersk Lavra| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಇಲ್ಯಾ ಮುರೊಮೆಟ್ಸ್‌ನ ಅವಿನಾಶಿ ಅವಶೇಷ.
ಚಿತ್ರ:Надгробок_Костянтина_Острозького.tif|alt=Monument to Konstanty Ostrogski| ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿಯ ಸ್ಮಾರಕ
&lt;/gallery&gt;

== ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ==
[[ಚಿತ್ರ:Orthodox_pilgrim.jpg|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಯಾತ್ರಿಕರು - ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.]]

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
** ಮಾರ್ಟಿನಿವ್ಕಾ ನಿಧಿ
* [[Book and print history museum|ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಇತಿಹಾಸ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
* [[Theater and film arts museum|ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* [[State historical library|ರಾಜ್ಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯ]]

== ಚಿತ್ರಗಳು ==
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಅವರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಠಗಳು ಮಾತ್ರ &quot;ಲಾವ್ರಾ&quot; ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಥಿಯೋಟೊಕೋಸ್‌ನ ನಿಲಯದ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾ, ಪೊಚೈವ್ ಲಾವ್ರಾ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು (&quot;ಸ್ವ್ಯಾಟೋಗೋರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಲಾವ್ರಾ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನರು ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿಯ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವ ಮತ್ತು ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿಲಯದ ನಡುವಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಮಠವನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಗಳು (&quot;ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತರ ಅಕ್ಷಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಠದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂತರು (&quot;ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವವರು&quot;) ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೂಜ್ಯ ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್, ಪೂಜ್ಯ ಮುರೋಮ್‌ನ ಇಲ್ಯಾ (ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದ ವೀರ ಯೋಧ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು) ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಅಗಾಪಿಟ್, ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರಲ್ಲದ ವೈದ್ಯ. ಒಂದು ಸಹಸ್ರಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ, ಕೀವ್-ಗುಹೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜ್ಯ ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ಹೇಳಲಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪವಾಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ತೊಟ್ಟಿಲಿನ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳು ಸಹ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯ ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ (&quot;ಪೋಡ್ವಿಗ್ಸ್&quot;) ವೈಭವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಈಗ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತರು, ನಮ್ಮ ದುಃಖಗಳು, ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವವರಿಗೆ ದೇವರ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಪ್ರದೇಶವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಕೈವ್‌ನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ, ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ &quot;ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಾನಿಕಲ್&quot; (ಕೀವ್ ಗುಹೆಗಳ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೆಸ್ಟರ್ ಅವರ ಕೆಲಸ) ಪ್ರಕಾರ &quot;ರಷ್ಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಗರಗಳ ತಾಯಿ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾನುವಾರದಂದು, ಹತ್ತು ವರೆಗೆ ದೈವಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಪ್ರಾಚೀನ ಭೂಗತ ಚರ್ಚುಗಳು ಮಠದ ದೂರದ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ರಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಠವು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ - ಲೋವರ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ. ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಮಠವು ಲೋವರ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಠದ ಸಹೋದರರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ (ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ) ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೆಮಿನರಿ, ಇದನ್ನು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪುನರುತ್ಥಾನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ 1992 ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಕಟ್ಟಡವು ಮೊದಲು ರಾಜಧಾನಿ ಪೊಡೋಲ್ (ಪೋಡಿಲ್) ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾತ್ಯತೀತ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೈವ್ ಮೊಹೈಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಸಿನೊಡಲ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ನಿವಾಸವು ಸಕ್ರಿಯ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವರ ಬೀಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪವಿತ್ರ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದ ಆಡಳಿತ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಆಗಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಶಿಮನ್
* ಯಾಕುನ್
* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಕ್ರೈಮಿಯಾ - ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳು

== ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|group=nb}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [https://www.lavra.ua/ ಹೋಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ – ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] {{In lang|en|ru|uk}}
* [http://www.kplavra.kyiv.ua/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು]
* [http://www.wdl.org/en/item/11808/ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಮಠದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು]
* [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ MZ ಪೆಟ್ರೆಂಕೊ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗುಹೆ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹಗಳು.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಪ್ರಬಂಧ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1974] .
* [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸೆಟ್.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1977] .
* [https://www.youtube.com/watch?v=r9FgmxWwojU ವೀಡಿಯೊ &quot;ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ (4 ಕೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಹೆಚ್ಡಿ)&quot;]
[[ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಆರ್ಕೈವ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟಿನ ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಕೊಂಡಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>e5oj3c5kte0bd3y9ytyf3m1m1hyoyjm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383836</id>
      <parentid>1383801</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T09:56:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>/* ಉಲ್ಲೇಖಗಳು */</comment>
      <origin>1383836</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="102928" sha1="dgicqdmdsrr8mr0cv5sx5483sk19gh3" xml:space="preserve">
'''ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra |url=https://whc.unesco.org/en/list/527/ |access-date=2019-07-26 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2019-07-09 |title=Правильне написання столиці України англійською мовою закріплено в документі ЮНЕСКО – МЗС України |trans-title=The correct spelling of the capital of Ukraine in English is enshrined in a UNESCO document - MFA of Ukraine |url=https://gordonua.com/ukr/news/worldnews/-pravilne-napisannja-stolitsi-ukrajini-anglijskoju-movoju-zakripleno-v-dokumenti-junesko-mzs-ukrajini-1102775.html |access-date=2019-07-26 |website=gordonua.com |language=uk}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|uk|Києво-Печерська лавра|Kyievo-Pecherska Lavra}}     ), ಇದನ್ನು '''ಕೈವ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಸ್ ಮಠ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವ್ರಾ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮಠವಾಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ]] ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು.

11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗುಹಾ ಮಠವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಲಾವ್ರಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

==   ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ==
{{Langx|uk|печера|pechera}}     ಅಂದರೆ lit. ''ಗುಹೆ'', ಇದು ಅದೇ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ [[Proto-Slavic|ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್]] ''*реktera'' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. {{Langx|uk|лавра|[[lavra]]|links=no}}    [[ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಚರ್ಚ್|ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ]] ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪುರುಷ ಮಠಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಠದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈವ್ ಗುಹೆ ಮಠ, ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ಅಥವಾ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ( ''{{Langx|uk|на печерах|links=no}}''  ಎಂದೂ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ). 

== ಇತಿಹಾಸ ==

=== ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ===
[[ಚಿತ್ರ:Sviati_Feodosiy_ta_Antoniy_Pecherski.jpg|left|thumb| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಐಕಾನ್.]]
''ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವೃತ್ತಾಂತವು'' ಮಠವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 1051 ರಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ 1074 ರಲ್ಲಿ. {{Sfn|Cross|Sherbowitz-Wetzor|1953|p=7}} ಚೆರ್ನಿಗೋವ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಲಿಯುಬೆಕ್‌ನಿಂದ ಮೂಲತಃ ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಂಥೋನಿ, ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ಗೆ ಸನ್ಯಾಸಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಿಷನರಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೊ ನದಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಹಿಲೇರಿಯನ್ ತನ್ನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಸಮುದಾಯವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಇಜಿಯಾಸ್ಲಾವ್ I (1024–1078) ಇಡೀ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಂಥೋನೈಟ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು, ಅವರು [[ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್|ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ]] ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಹಲವಾರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ಬೊಯಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಈ ಮಠವು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಇದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ''ಪ್ರೈಮರಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಮಠದ ಜೀವನವು ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಹಲವಾರು ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬಳಲಿತು: 1096 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಕುಮನ್ನರು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1169 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿ ಅದನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. 1203 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರ ರುರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಡೆಗಳು ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದವು. 1240 ರಲ್ಲಿ, ಬಟು ಖಾನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಿಗೆ ಮಠವು ಬಲಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1416 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಡಿಗೇಯ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ೧೪೭೦ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಸಿಮಿಯೋನ್ ಒಲೆಲ್ಕೊವಿಚ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ, ೧೪೮೨ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟಾಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ, ಕೈವ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು: ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ, ಫಿಯೋಡರ್ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ, ಉಲಿಯಾನಾ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ (ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ), ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ಸೈನ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ವಿರುದ್ಧ ಓರ್ಶಾ ಕದನದಲ್ಲಿ (1514) ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕಲ್ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಮಾಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಟ್ಮನ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ . &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot;&gt;{{Cite web |title=Kijevo Pečorų lauros vienuolyno kompleksas |url=https://vkpk.lt/u-zemelapis/kijevo-pecoru-lauros-vienuolyno-kompleksas/ |access-date=25 January 2025 |website=Valstybinė kultūros paveldo komisija |language=lt}}&lt;/ref&gt; ಕೈವ್‌ನ ಮೇಯರ್‌ಗಳು, ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಮತ್ತು ಕೊಸಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್‌ಶಿನಾ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸಹ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

=== ಬರೊಕ್ ಯುಗ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆ ===
[[ಚಿತ್ರ:Near_Caves.jpg|left|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳು . 1651 ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ರಹಾಂ ವ್ಯಾನ್ ವೆಸ್ಟರ್ವೆಲ್ಡ್ ಅವರ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]]
ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠವು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ನ ಕುಲಸಚಿವರಿಂದ ಸ್ಟೌರೋಪೆಜಿಯನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಠಗಳು ಅದರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ, ಮಠವು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್]] ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ವಿವಾದದ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಾದ ಎಲಿಸಿಯಸ್ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ, ಜಕಾರಿಯಾಸ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಲಾವ್ರಾದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇಡೀ [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ]] ಜನಪ್ರಿಯ ಓದುವಿಕೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಚಿತ್ರಣದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 1620 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲಾವ್ರಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮೊಹಿಲಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಠದ ಶಾಲೆಯು ಆ ಕಾಲದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಬರೊಕ್]] ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುವುದು [[ಜೆರುಸಲೆಂ|ಜೆರುಸಲೆಮ್‌ಗೆ]] ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಕೆಲವರು ನೋಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

ವಾದವಿವಾದವಾದಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕ ಜೋನಿಸಿಯಸ್ ಗ್ಯಾಲಿಯಾಟೊವ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1630 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು, ಆದರೆ [[ಸಂತ ಮೇರಿ|ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿ]] ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ &quot;ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ&quot; ಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು.  ೧೬೩೧ ರಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರದರ್‌ಹುಡ್ ಮಠದ ಶಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡು ಕೈವ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Lithograph.jpg|thumb| ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಲಿಥೋಗ್ರಾಫ್,  ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಲೈಬ್ರರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1685 ರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಮಠವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot;&gt;{{Cite web |date=2025-07-25 |title=Українська молитва в лаврських печерах |url=https://tyzhden.ua/ukrainska-molytva-v-lavrskykh-pecherakh/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 1688 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ ಮಾಸ್ಕೋದ ಕುಲಸಚಿವರ ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಆದರು. ೧೭೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಕಿಯು ಮಠದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಅದರ [[ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು|ಗ್ರಂಥಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಪತ್ರಾಗಾರ|ಆರ್ಕೈವ್ ಅನ್ನು]] ನಾಶಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ೧೭೨೦ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |title=Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II) |date=1994 |volume=3 |pages=998-999}}&lt;/ref&gt; 1722 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೀಟರ್ I ರ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು [[ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್|ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ರಿಕ್]] ಆಗಿ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಇತರ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಧಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ೧೭೮೬ ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಾತ್ಯತೀತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅದರ ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮಹಾನಗರದ ನೇಮಕಗೊಂಡವರಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳನ್ನು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟಾಲಿಯಾ ಡೊಲ್ಗೊರುಕೋವಾ, ಪಯೋಟರ್ ರುಮಿಯಾಂಟ್ಸೆವ್ ಮತ್ತು ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;meta&quot;&gt;{{Cite web |date=2024-08-05 |title=Метаморфози Києво-Печерської лаври |url=https://tyzhden.ua/metamorfozy-kyievo-pecherskoi-lavry/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 19 ನೇ ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಕೈವ್‌ನ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮಿರ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|ಕ್ರಾಂತಿಯ]] ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲಾವ್ರವು 1200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Hammond_Slides_Russia_51.jpg|thumb|302x302px| 1958 ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳು]]
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಉಕ್ರೇನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಜನವರಿ 25, 1918 ರಂದು ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಅವರನ್ನು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೯೨೧-೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠದಿಂದ ಅನೇಕ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಮಠವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1926 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

ನವೆಂಬರ್ 3, 1941 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ NKVD ಯಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲಾಯಿತು; &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot;&gt;{{Cite web |last=Basmat |first=Dmytro |last2=Fenbert |first2=Abbey |date=2026-06-15 |title=Kyiv's historic Pechersk Lavra burns as large-scale Russian strikes kill 5, injure 29 in capital |url=https://kyivindependent.com/russian-attack-june-14-2026/ |access-date=2026-06-15 |website=The Kyiv Independent}}&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಜರ್ಮನ್ನರು ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಧ್ವಂಸವು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2000 ರಂದು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

[[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಮಠವು ರಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿತು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಮುಂದಿನ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯವರೆಗೂ ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು &lt;ref name=&quot;mon&quot;&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Monastery |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCaveMonastery.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;

1988 ರಲ್ಲಿ , ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಕ್ರೈಸ್ತೀಕರಣದ 1000 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 1990 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಫಿಲರೆಟ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಅವರ ನಿವಾಸವು ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1992 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಆಡಳಿತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ, ಅದರ ನಾಯಕತ್ವದ ದುಬಾರಿ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಷ್ಯಾದ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಬಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕ, ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಚಾರದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಹಗರಣಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Lavra_Kyiv.JPG|thumb| ಮಠದ ಪನೋರಮಾ, ದಕ್ಷಿಣದ ನೋಟ]]
ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಜೊತೆಗೆ, ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು 1990 ರಿಂದ [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] [[ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ]] ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  [ ಸಂಖ್ಯೆ 1 ] ಈ ಮಠ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು (ಅಭಯಾರಣ್ಯ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು 13 ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Про надання статусу національного Києво-Печерському держав... - від 13.03.1996 № 181/96 |trans-title=On granting the status of national Kyiv-Pechersk State... - dated 03.13.1996 No. 181/96 |url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=181/96&amp;p=1260343170231885 |access-date=23 June 2017 |website=zakon1.rada.gov.ua}}&lt;/ref&gt; ಲಾವ್ರಾ ನಗರದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಮಠವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.{{Fact|date=May 2017}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (May 2017)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2007 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. 

2022 ರ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Сайт Національного Києво-Печерського історико-культурного заповідника |trans-title=Site of the National Kyiv-Pechersk Historical and Cultural Reserve |url=http://www.kplavra.kyiv.ua/# |access-date=23 June 2017 |website=www.kplavra.kyiv.ua}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) (UOC-MP) ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಮಠ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಯಕ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಒನುಫ್ರಿಯಸ್ ಅವರ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2016 |title=General information — Kyiv Holy Dormition Caves Lavra |url=https://lavra.ua/en/general-information/ |access-date=9 December 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=11 October 2019 |title=Head of UOC led solemnities on Synaxis of Near Caves' Venerable Fathers |url=https://lavra.ua/en/head-of-uoc-led-solemnities-on-synaxis-of-near-caves-venerable-fathers/ |access-date=12 December 2019 |agency=Kyiv Holy Dormition Caves Lavra}}&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ (ಟ್ರೆಪೆಜ್ನಾ ಚರ್ಚ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ದ UOC-MP ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಆ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-01-05|title=Historical churches of the Kyiv-Pechersk Lavra returned to Ukrainian state from Russia-affiliated church|url=https://euromaidanpress.com/2023/01/05/historical-churches-of-the-kyiv-pechersk-lavra-returned-to-the-ukrainian-state-from-russia-affiliated-church/|journal=Euromaidan Press}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=January 7, 2023 |title=Ukraine reclaims Kyiv cathedral amid church dispute |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/ukraine-reclaims-kyiv-cathedral-amid-church-dispute-96263044 |access-date=2023-01-07 |website=ABC News |language=en}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (OCU) ಗೆ ಜನವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್, &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಆ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫೇನಿಯಸ್ ಆಚರಿಸಿದ ಸೇವೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 January 2023 |title=Epiphanius for the first time conducts Christmas service in Holy Dormition Cathedral |url=https://www.ukrinform.net/rubric-society/3648115-epiphanius-for-the-first-time-conducts-christmas-service-in-holy-dormition-cathedral.html |access-date=2023-01-07 |website=www.ukrinform.net |language=en}}&lt;/ref&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Uspensky_Sobor.jpg|thumb| 2005 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
ಮಾರ್ಚ್ 10, 2023 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು, UOC-MP ಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಮುಕ್ತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ 2013 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಚರ್ಚ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;PBSNewsHourOrthodox leader&quot;&gt;{{Cite web |date=1 April 2023 |title=Orthodox leader in Kyiv ordered under house arrest by Ukrainian court |url=https://www.pbs.org/newshour/world/orthodox-leader-in-kyiv-ordered-under-house-arrest-by-ukrainian-court |access-date=6 April 2023 |website=[[PBS NewsHour]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 29 ರೊಳಗೆ UOC-MP ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಯುಒಸಿ-ಎಂಪಿ, ಹೊರಹಾಕುವಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು &quot; ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಚ್ಚಾಟಿಕೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 17, 2023 ರಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್‌ ಪುಟಿನ್‌|ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್]] ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರಿ ಪೆಸ್ಕೋವ್, UOC-MP ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಈ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸದಿರಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರವು (ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022) ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ &quot;ಸರಿಯಾದತೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot;&gt;{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Kremlin says Ukrainian authorities' decision on Ukrainian Orthodox Church of Moscow Patriarchate justifies &quot;special operation&quot; |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/17/7393889/ |access-date=17 March 2023 |website=[[Ukrainska Pravda]] |language=English}}&lt;/ref&gt; 29 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರ ನಂತರ UOC-MP ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;epiphany-urges-calm&quot;&gt;{{Cite web |date=6 April 2023 |title=Metropolitan Epiphany urges calm after arrest of abbot |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2023/6-april/news/world/metropolitan-epiphany-urges-calm-after-arrest-of-abbot |access-date=6 April 2023 |website=[[Church Times]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;550462lavra_shcho_dali&quot;&gt;{{Cite web |date=31 March 2023 |title=Lavra. What's next? |url=https://lb.ua/blog/sonya_koshkina/550462_lavra_shcho_dali_.html |access-date=31 March 2023 |website=[[Lb.ua]] |language=Ukrainian}}&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 23, 2025 ರಂದು, ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಮೊದಲನೆಯದಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

==== 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು ====
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_on_fire_3.jpg|thumb| ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ, 15 ಜೂನ್ 2026]]
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_following_attack_10.jpg|thumb| ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಛಾವಣಿ]]
ಜೂನ್ 14, 2026 ರಂದು, ರಷ್ಯಾದ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಯು ಸಂಕೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು, ಇದು ಉದ್ದೇಶಿತ ದಾಳಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಹ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;Guardian video&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=15 June 2026 |title=Cathedral burns at Unesco-listed Kyiv Pechersk Lavra after Russian attack |url=https://www.theguardian.com/world/video/2026/jun/15/dormiton-cathedral-burns-unesco-kyiv-pechersk-lavra-russian-attack |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Beaumont |first=Peter |date=15 June 2026 |title=Kyiv monastery set on fire in night of Russian attacks across Ukraine |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jun/15/kyiv-pechersk-lavra-monastery-on-fire-russian-attacks-ukraine |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಂದ (&quot;ಇರಾನಿನ ಶಾಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ಡ್ರೋನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ&quot; &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot; /&gt; ) ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಾನಿಯಲ್ಲಿ, ಛಾವಣಿಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗದ ನಾಶ, ಮುಖ್ಯ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಕುಪೋಲಾಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot; /&gt; ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ರಚನೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಯು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Stern |first=David L. |last2=Galouchka |first2=Anastacia |date=15 June 2026 |title=Russian attack kills at least five and damages historic monastery in Kyiv |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/06/15/russian-attack-kyiv-damages-historic-monastery-kills-least-5/ |access-date=15 June 2026 |work=The Washington Post}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶಹೆದ್ ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು, ಇದು ಕೈವ್ ಸಮಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:55 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ರಷ್ಯಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಮಿತ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟ್ ವಾಯು-ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ದೂಷಿಸಿತು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot;&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Europa spreekt schande van Russische aanval op historisch klooster in Kyiv |trans-title=Europe condemns Russia’s attack on a historic monastery in Kyiv |url=https://nos.nl/artikel/2618687-europa-spreekt-schande-van-russische-aanval-op-historisch-klooster-in-kyiv |access-date=15 June 2026 |website=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ವಕ್ತಾರರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಶಹೀದ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆರಾನ್-೨ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಕಂಡುಬಂದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವೈರಿಡೆಂಕೊ ಅವರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಠದ ಫೋಟೋವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ: &quot;ನಮ್ಮ ಜನರು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿ. ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಿಜವಾದ ಮುಖ. ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿನಾಶದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ. ಮಾನವೀಯತೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿರುದ್ಧ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಪರಾಧ.&quot; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಇದನ್ನು &quot;ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ನಡೆಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ರಷ್ಯಾದ ಅನಾಗರಿಕತೆಯ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತ್ಯದ ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತು ಮೌನವಾಗಿರದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಲಾವ್ರಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದರು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಉರ್ಸುಲಾ ವಾನ್ ಡೆರ್ ಲೇಯೆನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಅರ್ಥಹೀನ ಹಿಂಸೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು: 'ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.' &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ನಮ್ಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲಿನ ಈ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯಾವುದೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಇಮ್ಮಾನ್ಯುವೆಲ್ ಮಾಕ್ರೋನ್|ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್]] ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೀನ್-ನೊಯೆಲ್ ಬ್ಯಾರಟ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: &quot; ನೊಟ್ರೆ-ಡೇಮ್ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್-ಡೆನಿಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಿಸಬೇಕಾದಂತಿದೆ.&quot; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಂತೆಯೇ, ಮಠದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಾಜಾ ಕಲ್ಲಾಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ರೊಮೇನಿಯನ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಈ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ &quot;ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ಮತ್ತು ದುಃಖ&quot; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು &quot;ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Patriarhia Română deplânge atacul asupra Lavrei Pecerska din Kiev |url=https://agerpres.ro/2026/06/15/patriarhia-romana-deplange-atacul-asupra-lavrei-pecerska-din-kiev--1566331 |publisher=Agerpres |language=ro}}&lt;/ref&gt;

ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನವು ದಾಳಿಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು, ಇದನ್ನು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಮಾರಕದ ಮೇಲೆ &quot;ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪವಿತ್ರ&quot; ದಾಳಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು, &quot;ಯಾವುದೇ ತರ್ಕಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವಾದವು ಈ ಅನಾಗರಿಕ ವಿನಾಶಕಾರಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಗಮನಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Το Οικουμενικό Πατριαρχείο καταδικάζει την επίθεση στη Λαύρα του Κιέβου - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/17/13/to-oikoymeniko-patriarcheio-katadika/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Patriarch Bartholomew condemns attack on Kyiv religious landmark {{!}} eKathimerini.com |url=https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1306751/patriarch-bartholomew-condemns-attack-on-kyiv-religious-landmark/ |access-date=2026-06-16 |website=www.ekathimerini.com |language=English}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15, 2026 ರಂದು, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಬಾರ್ತಲೋಮೆವ್ Ι ಅವರು ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕರೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು &quot;ಅನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅಗೌರವದ ಕೃತ್ಯ&quot;ದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಹ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಮಾತೃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Τηλεφωνική επικοινωνία του Οικουμενικού Πατριάρχου με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/20/14/tilefoniki-epikoinonia-toy-oikoymen/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; 

== ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ ==
{| class=&quot;wikitable collapsible autocollapse&quot;
!Years
!Names
!Notes
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Hegumens'''
|-
|1051–1062
|Antoniy
|Founder of the Pechersk Lavra and pioneer of monasticism in Ukraine&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Anthony of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintAnthonyoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1062–1063
|Varlaam
|First hegumen of the monastery, later headed St. Michael's Golden-Domed Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Varlaam |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CV%5CA%5CVarlaam.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1063–1074
|Theodosius I
|Joined the Studite Brethren, initiated the construction of Dormition Cathedral&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Theodosius of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintTheodosiusoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|-
|1074–1077
|Stefan I Bolharyn
|One of the first singers in Rus', also served as bishop of Volodymyr, canonized&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Stefan of Kyiv |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CT%5CStefanofKyiv.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1077–1088
|Nikon the Great
|Before schema known as Hilarion
|-
|1088–1103
|John I
|In 1096 Cumans led by khan Boniak attacked Kyiv and the Cave Monastery&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1984 |title=Boniak |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CB%5CO%5CBoniak.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1108–1112
|Theoktistos
|Became a bishop of Chernihiv
|-
|1112–1125
|Prokhor
|Completion of the ''Tale of Bygone Years'' by Nestor the Chronicler&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Povist’ vremennykh lit |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPovisthDAvremennykhlitIT.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1125–1131
|Timothy / Akindin
|
|-
|1132–1141
|Pimen the Singer
|
|-
|1142–1156
|Theodosius II
|
|-
|1156–1164
|Akindin I
|In 1159 the monastery received stauropegic status and since then was known as lavra.
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Archimandrites'''
|-
|1165–1182
|Polycarp I of Pechersk
|The first archimandrite; monastery sacked by Andrey Bogolyubsky (1169)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1182–1197
|Basil
|
|-
|1197-1203
|Theodosius III
|Monastery sacked by Rurik Rostislavich (1203)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1203-1232
|Akindin II
|Creation of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Patericon |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCavePatericon.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1232-1238
|Polycarp II
|One of the authors of ''Kyiv Cave Patericon''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Polikarp, monk |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPolikarpmonk.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1238-1249
|Agapit I
|Monastery sacked by Batu Khan (1240)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1249-1274
|Serapion
|Later moved to Vladimir
|-
|1274-1289
|Agapit II
|
|-
|1289-1292
|Dositheus
|
|-
|1292-1299
|John II
|
|-
|1300-?
|Azaria
|
|-
|~1321
|Barsonophius
|
|-
|~1335
|Maxim
|
|-
|1370/1377-1395
|David
|
|-
|1395-1397
|Abrahamius
|
|-
|1397-1398
|Theodosius IV
|
|-
|1398-1416
|Nicetas
|Monastery sacked by khan Edigey of the Golden Horde
|-
|1417-1434
|Ignatius
|
|-
|1434-1446
|Nicephorus I
|
|-
|1446-1462
|Nicholas
|
|-
|1462-1466
|Macarius
|
|-
|1466-1477
|John III
|Monastery rebuilt by Simeon Olelkovich&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1477-1482
|Joasaph
|Monastery burned down by Tatars&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1482-1493
|Theodosius V Woyniłłowicz
|
|-
|1494-1501/1503
|Philaret
|
|-
|1501/1503-?
|Theodosius VI
|
|-
|?-?
|Sylvester
|
|-
|1506–1508
|Vassian I Shyshka
|
|-
|1508-1509
|Jonas I
|
|-
|1509-1514
|Protasius I
|
|-
|1514-1524
|Ignatius II
|
|-
|1524–1525
|Anthony I
|
|-
|1525-1528
|Ignatius II
|
|-
|1528–1535
|Anthony I
|
|-
|1535-1536
|Gennadius
|
|-
|1536
|Joachim
|
|-
|1536-1538
|Protasius II
|
|-
|1539-1540
|Sophronius
|
|-
|1540
|Joseph I Revut
|
|-
|1540-1541
|Sophronius
|
|-
|1541-1546
|Vassian II
|
|-
|1546-1550
|Joachim II
|
|-
|1551-1554
|Hilarion I
|
|-
|1554-1555
|Joseph II
|
|-
|1556–1572
|Hilarion Pesoczynski
|
|-
|1572-1574
|Jonas Despotowicz
|
|-
|1574-1576
|Sylvester of Jerusalem
|
|-
|1576–1590
|Meletius Chrebtowicz-Bohurynski
|Received the title of stauropegion (1586)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1593–1599
|Nycephorus Tur
|Start of conflict between Orthodox and Uniate parties after the Union of Brest&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1599–1605
|Hipatius Pociej
|Member of the Ruthenian Uniate Church
|-
|1605–1624
|Yelisei Pletenecki
|Established the first [[ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರ|printing press]] in Kyiv (1615)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1624–1627
|Zakhariy Kopystenski
|Well-known polemicist and [[ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರ|theologian]]&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Kopystensky, Zakhariia |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CO%5CKopystenskyZakhariia.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1627–1646
|Peter Mogila
|Opened the monastery school (1631), in 1632 merged into the Kyiv Collegium&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1647-1655
|Joseph Tryzna
|
|-
|1656–1683
|Innocent (Giesel)
|Director of the monastery printing house, publisher of ''Kievan Synopsis'' (1674)&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Gizel, Innokentii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CG%5CI%5CGizelInnokentii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1684–1690
|Varlaam Yasinski
|Subordinated the monastery to the Patriarch of Moscow (1688), while retaining its autonomy&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1691–1697
|Meletius Wujachewicz-Wysoczynski
|
|-
|1697–1708
|Joasaph Krokowski
|Theologian and ally of Ivan Mazepa&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Krokovsky, Yoasaf |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CR%5CKrokovskyYoasaf.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1709
|Hilarion
|
|-
|1710–1714
|Athanasius Myslawski
|
|-
|1715–1729
|Joanicius Seniutovych
|A fire in 1718 destroyed the library and archive, as well as most buildings of the monastery&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1730–1736
|Roman Kopa
|
|-
|1737–1740
|Hilarion Nehrebecki
|
|-
|1740–1748
|Timothy Szczerbacki
|Favourite of Elizabeth I of Russia, supporter of Hryhorii Skovoroda&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shcherbatsky, Tymofii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CH%5CShcherbatskyTymofii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1748–1751
|Joseph Oranski
|
|-
|1752–1761
|Luka Bilousovych
|
|-
|1762–1786
|Zosima Valkevych
|In 1786 the monastery's property was seized by the Russian government and the tradition of elected leadership was abolished&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1787-1792
|Callist Stefanov
|First prior appointed directly by the Metropolitan of Kyiv, who officially attained the title of archimandrite&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1792–1795
|Theophilact Slonetsky
|
|-
|1795-1799
|Hieronym Yanovsky
|
|-
|1800-1815
|Joel Voskoboinykov
|
|-
|1815–1826
|Antonius Smyrnytsky
|
|-
|1826–1834
|Auxentius Halynsky
|
|-
|1844–1852
|Laurentius Makarov
|
|-
|1852–1862
|John Petin
|
|-
|1878–1884
|Hilarion Yushenov
|
|-
|1884–1892
|Juvenalius Polovtsev
|
|-
|1893–1896
|Sergius Lanin
|
|-
|1896-1909
|Antonius Petrushevsky
|
|-
|1909–1918
|Ambrosius Bulgakov
|
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Priors after the [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|Revolution of 1917]]'''
|- 
|1918-1920
|Antony Khrapovitsky
|Opposed autocephaly of the Ukrainian church; removed from his post, later emigrated&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Khrapovitsky, Antonii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CH%5CKhrapovitskyAntonii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|1921-1924
|Michael Mytrofanov
|Member of Ukrainian Synodal Church; confiscation of many relics by Soviet authorities (1921-22)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1924-1926
|Climent Zheretiyenko
|
|-
|1925-1929
|Innocent Pustynsky
|Member of Ukrainian Synodal Church; closure of the monastery by authorities (1926)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|1926–1929
|Hermogen Golubev
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1929-1942)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1942-1947
|Valerius Ustymenko
|
|- 
|1947-1953
|Cronides Sakun
|
|-
|1953-1961
|Nestor Tuhay
|
|-
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''Monastery dissolved (1961-1988)''
|-
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''Representatives of Metropolitan bishops of Kyiv'''
|-
|1988-1989
|Jonathan Yeletskikh
|
|-
|1989-1992
|Eleutherius Dydenko
|
|-
|1992
|Pitirim Starynsky
|Member of Ukrainian Orthodox Church - Moscow Patriarchate (UOC)
|-
|1992
|Hyppolit Khilko
|Member of UOC
|- 
|1994-2023
|Paul Lebid
|Member of UOC; Dormition Cathdral rebuilt (1998-2000)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|since 2023
|Abrahamius Lotysh
|Member of Orthodox Church of Ukraine
|}

== ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ==
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Panorama.jpg|thumb| 1889 ರಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ, [https://www.nga.gov/research/library/imagecollections/features/watsons_russia.html ಚಿತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ವಿಭಾಗ], ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಗ್ಯಾಲರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವು ಬೆಲ್ ಟವರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಲಾವ್ರಾದ ಇತರ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೇವಿಯರ್ ಅಟ್ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಎಕ್ಸಲ್ಟೇಶನ್ ಆಫ್ ಕ್ರಾಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ನೇಟಿವಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ವರ್ಜಿನ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಷನ್ ಆಫ್ ಸೇಂಟ್ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಲೈಫ್-ಗಿವಿಂಗ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್. ಲಾವ್ರಾವು ಸೇಂಟ್ ನಿಕೋಲಸ್ ಮಠ, ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ, ಮತ್ತು ಡೆಬೊಸ್ಕ್ವೆಟ್ ಗೋಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇತರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾಗೆ ಏಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು

ಕೈವ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಅನೇಕ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಟ್ರಿನಿಟಿ ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್, ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಮಿನಿಯೇಚರ್‌ಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ.

ಲಾವ್ರಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಗತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನೂರು ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. 11-12 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದು, ನೀವು ಕಿರಿದಾದ ಸುರಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯಬಹುದು, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ವಿನಮ್ರ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು - ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಭವ.

ಯುನೆಸ್ಕೊ ಸ್ಥಿತಿ: ಈ ಸ್ಥಳವು 1990 ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೊ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಎತ್ತರ: ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ವಯಸ್ಸು: 1051 ರಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗುಪ್ತ ನಿಧಿ: ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಥಿಯನ್ ಪೆಕ್ಟೋರಲ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆಯ ಸ್ಕಾರಬ್&quot; ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

=== ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Kievo-Pecherska_Lavra_Belltower.jpg|thumb|200x200px| 2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್‌ನ ಹತ್ತಿರದ ನೋಟ.]]
ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಕೈವ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು 1731–1745ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಂಟೆ ಗೋಪುರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಹಾನ್ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೈಡ್ ಶಾಡೆಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, [[ಮಹಡಿ|ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ [[ಗುಮ್ಮಟ|ಗುಮ್ಮಟವಿದೆ]] . &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Собор_Успенський2.jpg|thumb| ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಮಠದ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು, ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಪಡೆಗಳು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್]] ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡ ಒಂದೆರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು 1941 ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವರು ಸುಟ್ಟ ಭೂಮಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಡ್ನೀಪರ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಕೀವ್ ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಬೀದಿ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್‌ನ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಾಶವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Гогун |first=Александр |date=2021-09-20 |title=Вандалы-орденоносцы. Как Красная армия взрывала Киев |url=https://www.svoboda.org/a/kak-krasnaya-armiya-vzryvala-kiev/31467844.html |access-date=2023-06-02 |work=Радио Свобода |language=ru}}&lt;/ref&gt;

1928 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠವನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿರೋಧಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ 1995 ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಹೊಸ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2016-11-03 |title=1941: уничтожение Успенского собора в Лавре |url=https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/11/161103_ru_s_tsalyk_uspensky_cathedral |access-date=2023-06-02 |website=BBC News Україна |language=ru-UA}}&lt;/ref&gt;

=== ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ===
ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿಯು ಹೋಲಿ ಗೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇದೆ, ಇದು ಮಠದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಯಾಟೋಸ್ಲಾವ್ II ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 1718 ರ ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ, ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪೂಜ್ಯ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವಿ. ಸ್ಟೆಫಾವೊವಿಚ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಂಕೃತ ಗಾರೆ ಕೆಲಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಂಡವು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ ಪೇರಳೆ ಆಕಾರದ ಗುಮ್ಮಟವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ಟಕೋ-ಮೊಲ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಸಸ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಒಂದು ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ವಿ. ಸೋನಿನ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಕಾನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೇಟ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಭಾಗವು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಅಲಿಂಪಿ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಅವರ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ===
[[ಚಿತ್ರ:Kijów_zabytkowy_(307).JPG|thumb| ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್]]
ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದು. ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಯಾವುದೇ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ===
1696–1698ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೊಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಚರ್ಚ್ ಮುಂಭಾಗಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮಂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಲಂಕಾರಗಳು. 1905 ರಲ್ಲಿ, ಲಾವ್ರಾ ಕಲಾ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಕೆತ್ತಿದ ಮರದ ಐಕಾನೊಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಬಹು-ಶ್ರೇಣೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Церква_Спаса-на-Берестові,_м._Київ.jpg|thumb| ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಯಾಂಪನೈಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟ.]]
ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಮೊನೊಮಖ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಮೊನೊಮಖ್ ರಾಜವಂಶದ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಸ್ಥಾಪಕ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದರು. ಲಾವ್ರಾ ಕೋಟೆಗಳ ಹೊರಗಿದ್ದರೂ, ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗುಹೆಗಳು ===
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಗುಹೆಗಳು ಕಿರಿದಾದ ಭೂಗತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು (ಸುಮಾರು 1-1½ ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 2-2½ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ), ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. 1051 ರಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಗುಹೆಯು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಈಗ ಅದು [[Far Caves|ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಾಗಿವೆ]] . ೧೦೫೭ ರಲ್ಲಿ, ಆಂಥೋನಿ ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಗುಹೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಈಗ ಇದನ್ನು ನಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

16-17 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಾವ್ರಾದ ಕ್ಯಾಟಕಾಂಬ್ಸ್ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮಾಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ನವ್ಗೊರೊಡ್‌ವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;Touring Kyiv&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Malikenaite |first=Ruta |title=Guidebook: Touring Kyiv |publisher=Baltia Druk |year=2003 |isbn=966-96041-3-3 |location=Kyiv}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗ್ರಂಥಾಲಯ ===
ಲಾವ್ರಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಡಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21-22, 1718 ರ ರಾತ್ರಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು - ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಏಜೆಂಟರು - ಲಾವ್ರಾದ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂತಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಇತ್ತು.

1988 ರಲ್ಲಿ, ಮಠದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ, ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಷಿಯನ್ನರು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಆ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾವ್ರಾ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಠದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ 20 ವರ್ಷಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಂತರ, 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. 2008 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್ ಅನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=== ನೆಕ್ರೋಪೊಲಿಸ್ ===
ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಕೆಳಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳು

* ಇಲ್ಯಾ ಮುರೋಮೆಟ್ಸ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11ನೇ–12ನೇ ಶತಮಾನ)
* ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲರ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* [[Saint Kuksha of the Kyiv Caves|ಸಂತ ಕುಕ್ಷ]] – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಗುಹೆಗಳ ಅಲಿಪಿ – ಗುಹೆಗಳ ಹತ್ತಿರ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಅಗಾಪೆಟಸ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗ ಒಲೆಗ್ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗಳು ಕೈವ್‌ನ ಯುಫೆಮಿಯಾ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1139)
* ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1157)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ – ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಅಲ್ಗಿರ್ದಾಸ್ ಅವರ ಮಗ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ - ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗರ್ಡೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jučas |first=Mečislovas |title=Aleksandras |url=https://www.vle.lt/straipsnis/aleksandras-1/ |access-date=25 January 2025 |website=Visuotinė lietuvių enciklopedija |language=lt}}&lt;/ref&gt;
* ಸ್ಕಿರ್ಗೈಲಾ - ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1397)
* ಫಿಯೋಡರ್ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಉಲಿಯಾನ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ (1448) ರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1452) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ – [[Cathedral of the Dormition (Pechersk Lavra)|ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]] ಬಳಿ (1530) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ವಾಸಿಲಿ ಕೊಚುಬೆ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಇವಾನ್ ಇಸ್ಕ್ರಾ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1911)
* ಸೇಂಟ್ ಸ್ಪೈರಿಡಾನ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 19ನೇ–20ನೇ ಶತಮಾನ)
* ಪೋಪ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟ್ I – ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆ (ಅವರ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸೇಂಟ್ಸ್ ಸಿರಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಥೋಡಿಯಸ್ ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟೆಗೆ ತಂದರು)

ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಸಂತರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ, ಶವಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.{{Fact|date=January 2008}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2008)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;gallery&gt;
ಚಿತ್ರ:Iliya_Muromets_Kiev.jpg|alt=Imperishable relic of saint Ilya Muromets in Kyiv Pechersk Lavra| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಇಲ್ಯಾ ಮುರೊಮೆಟ್ಸ್‌ನ ಅವಿನಾಶಿ ಅವಶೇಷ.
ಚಿತ್ರ:Надгробок_Костянтина_Острозького.tif|alt=Monument to Konstanty Ostrogski| ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿಯ ಸ್ಮಾರಕ
&lt;/gallery&gt;

== ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ==
[[ಚಿತ್ರ:Orthodox_pilgrim.jpg|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಯಾತ್ರಿಕರು - ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.]]

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
** ಮಾರ್ಟಿನಿವ್ಕಾ ನಿಧಿ
* [[Book and print history museum|ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಇತಿಹಾಸ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
* [[Theater and film arts museum|ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* [[State historical library|ರಾಜ್ಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯ]]

== ಚಿತ್ರಗಳು ==
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಅವರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಠಗಳು ಮಾತ್ರ &quot;ಲಾವ್ರಾ&quot; ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಥಿಯೋಟೊಕೋಸ್‌ನ ನಿಲಯದ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾ, ಪೊಚೈವ್ ಲಾವ್ರಾ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು (&quot;ಸ್ವ್ಯಾಟೋಗೋರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಲಾವ್ರಾ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನರು ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿಯ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವ ಮತ್ತು ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿಲಯದ ನಡುವಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಮಠವನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಗಳು (&quot;ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತರ ಅಕ್ಷಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಠದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂತರು (&quot;ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವವರು&quot;) ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೂಜ್ಯ ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್, ಪೂಜ್ಯ ಮುರೋಮ್‌ನ ಇಲ್ಯಾ (ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದ ವೀರ ಯೋಧ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು) ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಅಗಾಪಿಟ್, ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರಲ್ಲದ ವೈದ್ಯ. ಒಂದು ಸಹಸ್ರಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ, ಕೀವ್-ಗುಹೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜ್ಯ ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ಹೇಳಲಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪವಾಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ತೊಟ್ಟಿಲಿನ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳು ಸಹ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯ ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ (&quot;ಪೋಡ್ವಿಗ್ಸ್&quot;) ವೈಭವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಈಗ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತರು, ನಮ್ಮ ದುಃಖಗಳು, ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವವರಿಗೆ ದೇವರ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಪ್ರದೇಶವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಕೈವ್‌ನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ, ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ &quot;ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಾನಿಕಲ್&quot; (ಕೀವ್ ಗುಹೆಗಳ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೆಸ್ಟರ್ ಅವರ ಕೆಲಸ) ಪ್ರಕಾರ &quot;ರಷ್ಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಗರಗಳ ತಾಯಿ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾನುವಾರದಂದು, ಹತ್ತು ವರೆಗೆ ದೈವಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಪ್ರಾಚೀನ ಭೂಗತ ಚರ್ಚುಗಳು ಮಠದ ದೂರದ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ರಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಠವು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ - ಲೋವರ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ. ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಮಠವು ಲೋವರ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಠದ ಸಹೋದರರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ (ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ) ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೆಮಿನರಿ, ಇದನ್ನು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪುನರುತ್ಥಾನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ 1992 ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಕಟ್ಟಡವು ಮೊದಲು ರಾಜಧಾನಿ ಪೊಡೋಲ್ (ಪೋಡಿಲ್) ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾತ್ಯತೀತ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೈವ್ ಮೊಹೈಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಸಿನೊಡಲ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ನಿವಾಸವು ಸಕ್ರಿಯ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವರ ಬೀಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪವಿತ್ರ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದ ಆಡಳಿತ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಆಗಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಶಿಮನ್
* ಯಾಕುನ್
* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಕ್ರೈಮಿಯಾ - ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳು

== ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|group=nb}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 {{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [https://www.lavra.ua/ ಹೋಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ – ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] {{In lang|en|ru|uk}}
* [http://www.kplavra.kyiv.ua/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು]
* [http://www.wdl.org/en/item/11808/ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಮಠದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು]
* [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ MZ ಪೆಟ್ರೆಂಕೊ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗುಹೆ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹಗಳು.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಪ್ರಬಂಧ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1974] .
* [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸೆಟ್.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1977] .
* [https://www.youtube.com/watch?v=r9FgmxWwojU ವೀಡಿಯೊ &quot;ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ (4 ಕೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಹೆಚ್ಡಿ)&quot;]
[[ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಆರ್ಕೈವ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟಿನ ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಕೊಂಡಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>dgicqdmdsrr8mr0cv5sx5483sk19gh3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383837</id>
      <parentid>1383836</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:08:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>/* ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ */</comment>
      <origin>1383837</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="111977" sha1="occc02u3uypyb66yhuk41oymiwzbge8" xml:space="preserve">
'''ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra |url=https://whc.unesco.org/en/list/527/ |access-date=2019-07-26 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2019-07-09 |title=Правильне написання столиці України англійською мовою закріплено в документі ЮНЕСКО – МЗС України |trans-title=The correct spelling of the capital of Ukraine in English is enshrined in a UNESCO document - MFA of Ukraine |url=https://gordonua.com/ukr/news/worldnews/-pravilne-napisannja-stolitsi-ukrajini-anglijskoju-movoju-zakripleno-v-dokumenti-junesko-mzs-ukrajini-1102775.html |access-date=2019-07-26 |website=gordonua.com |language=uk}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|uk|Києво-Печерська лавра|Kyievo-Pecherska Lavra}}     ), ಇದನ್ನು '''ಕೈವ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಸ್ ಮಠ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವ್ರಾ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮಠವಾಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ]] ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು.

11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗುಹಾ ಮಠವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಲಾವ್ರಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

==   ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ==
{{Langx|uk|печера|pechera}}     ಅಂದರೆ lit. ''ಗುಹೆ'', ಇದು ಅದೇ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ [[Proto-Slavic|ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್]] ''*реktera'' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. {{Langx|uk|лавра|[[lavra]]|links=no}}    [[ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಚರ್ಚ್|ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ]] ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪುರುಷ ಮಠಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಠದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈವ್ ಗುಹೆ ಮಠ, ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ಅಥವಾ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ( ''{{Langx|uk|на печерах|links=no}}''  ಎಂದೂ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ). 

== ಇತಿಹಾಸ ==

=== ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ===
[[ಚಿತ್ರ:Sviati_Feodosiy_ta_Antoniy_Pecherski.jpg|left|thumb| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಐಕಾನ್.]]
''ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವೃತ್ತಾಂತವು'' ಮಠವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 1051 ರಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ 1074 ರಲ್ಲಿ. {{Sfn|Cross|Sherbowitz-Wetzor|1953|p=7}} ಚೆರ್ನಿಗೋವ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಲಿಯುಬೆಕ್‌ನಿಂದ ಮೂಲತಃ ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಂಥೋನಿ, ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ಗೆ ಸನ್ಯಾಸಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಿಷನರಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೊ ನದಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಹಿಲೇರಿಯನ್ ತನ್ನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಸಮುದಾಯವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಇಜಿಯಾಸ್ಲಾವ್ I (1024–1078) ಇಡೀ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಂಥೋನೈಟ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು, ಅವರು [[ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್|ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ]] ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಹಲವಾರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ಬೊಯಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಈ ಮಠವು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಇದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ''ಪ್ರೈಮರಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಮಠದ ಜೀವನವು ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಹಲವಾರು ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬಳಲಿತು: 1096 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಕುಮನ್ನರು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1169 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿ ಅದನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. 1203 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರ ರುರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಡೆಗಳು ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದವು. 1240 ರಲ್ಲಿ, ಬಟು ಖಾನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಿಗೆ ಮಠವು ಬಲಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1416 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಡಿಗೇಯ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ೧೪೭೦ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಸಿಮಿಯೋನ್ ಒಲೆಲ್ಕೊವಿಚ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ, ೧೪೮೨ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟಾಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ, ಕೈವ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು: ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ, ಫಿಯೋಡರ್ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ, ಉಲಿಯಾನಾ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ (ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ), ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ಸೈನ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ವಿರುದ್ಧ ಓರ್ಶಾ ಕದನದಲ್ಲಿ (1514) ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕಲ್ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಮಾಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಟ್ಮನ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ . &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot;&gt;{{Cite web |title=Kijevo Pečorų lauros vienuolyno kompleksas |url=https://vkpk.lt/u-zemelapis/kijevo-pecoru-lauros-vienuolyno-kompleksas/ |access-date=25 January 2025 |website=Valstybinė kultūros paveldo komisija |language=lt}}&lt;/ref&gt; ಕೈವ್‌ನ ಮೇಯರ್‌ಗಳು, ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಮತ್ತು ಕೊಸಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್‌ಶಿನಾ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸಹ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

=== ಬರೊಕ್ ಯುಗ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆ ===
[[ಚಿತ್ರ:Near_Caves.jpg|left|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳು . 1651 ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ರಹಾಂ ವ್ಯಾನ್ ವೆಸ್ಟರ್ವೆಲ್ಡ್ ಅವರ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]]
ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠವು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ನ ಕುಲಸಚಿವರಿಂದ ಸ್ಟೌರೋಪೆಜಿಯನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಠಗಳು ಅದರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ, ಮಠವು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್]] ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ವಿವಾದದ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಾದ ಎಲಿಸಿಯಸ್ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ, ಜಕಾರಿಯಾಸ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಲಾವ್ರಾದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇಡೀ [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ]] ಜನಪ್ರಿಯ ಓದುವಿಕೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಚಿತ್ರಣದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 1620 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲಾವ್ರಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮೊಹಿಲಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಠದ ಶಾಲೆಯು ಆ ಕಾಲದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಬರೊಕ್]] ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುವುದು [[ಜೆರುಸಲೆಂ|ಜೆರುಸಲೆಮ್‌ಗೆ]] ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಕೆಲವರು ನೋಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

ವಾದವಿವಾದವಾದಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕ ಜೋನಿಸಿಯಸ್ ಗ್ಯಾಲಿಯಾಟೊವ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1630 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು, ಆದರೆ [[ಸಂತ ಮೇರಿ|ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿ]] ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ &quot;ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ&quot; ಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು.  ೧೬೩೧ ರಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರದರ್‌ಹುಡ್ ಮಠದ ಶಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡು ಕೈವ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Lithograph.jpg|thumb| ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಲಿಥೋಗ್ರಾಫ್,  ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಲೈಬ್ರರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1685 ರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಮಠವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot;&gt;{{Cite web |date=2025-07-25 |title=Українська молитва в лаврських печерах |url=https://tyzhden.ua/ukrainska-molytva-v-lavrskykh-pecherakh/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 1688 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ ಮಾಸ್ಕೋದ ಕುಲಸಚಿವರ ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಆದರು. ೧೭೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಕಿಯು ಮಠದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಅದರ [[ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು|ಗ್ರಂಥಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಪತ್ರಾಗಾರ|ಆರ್ಕೈವ್ ಅನ್ನು]] ನಾಶಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ೧೭೨೦ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |title=Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II) |date=1994 |volume=3 |pages=998-999}}&lt;/ref&gt; 1722 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೀಟರ್ I ರ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು [[ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್|ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ರಿಕ್]] ಆಗಿ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಇತರ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಧಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ೧೭೮೬ ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಾತ್ಯತೀತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅದರ ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮಹಾನಗರದ ನೇಮಕಗೊಂಡವರಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳನ್ನು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟಾಲಿಯಾ ಡೊಲ್ಗೊರುಕೋವಾ, ಪಯೋಟರ್ ರುಮಿಯಾಂಟ್ಸೆವ್ ಮತ್ತು ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;meta&quot;&gt;{{Cite web |date=2024-08-05 |title=Метаморфози Києво-Печерської лаври |url=https://tyzhden.ua/metamorfozy-kyievo-pecherskoi-lavry/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 19 ನೇ ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಕೈವ್‌ನ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮಿರ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|ಕ್ರಾಂತಿಯ]] ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲಾವ್ರವು 1200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Hammond_Slides_Russia_51.jpg|thumb|302x302px| 1958 ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳು]]
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಉಕ್ರೇನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಜನವರಿ 25, 1918 ರಂದು ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಅವರನ್ನು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೯೨೧-೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠದಿಂದ ಅನೇಕ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಮಠವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1926 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

ನವೆಂಬರ್ 3, 1941 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ NKVD ಯಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲಾಯಿತು; &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot;&gt;{{Cite web |last=Basmat |first=Dmytro |last2=Fenbert |first2=Abbey |date=2026-06-15 |title=Kyiv's historic Pechersk Lavra burns as large-scale Russian strikes kill 5, injure 29 in capital |url=https://kyivindependent.com/russian-attack-june-14-2026/ |access-date=2026-06-15 |website=The Kyiv Independent}}&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಜರ್ಮನ್ನರು ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಧ್ವಂಸವು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2000 ರಂದು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

[[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಮಠವು ರಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿತು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಮುಂದಿನ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯವರೆಗೂ ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು &lt;ref name=&quot;mon&quot;&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Monastery |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCaveMonastery.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;

1988 ರಲ್ಲಿ , ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಕ್ರೈಸ್ತೀಕರಣದ 1000 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 1990 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಫಿಲರೆಟ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಅವರ ನಿವಾಸವು ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1992 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಆಡಳಿತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ, ಅದರ ನಾಯಕತ್ವದ ದುಬಾರಿ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಷ್ಯಾದ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಬಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕ, ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಚಾರದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಹಗರಣಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Lavra_Kyiv.JPG|thumb| ಮಠದ ಪನೋರಮಾ, ದಕ್ಷಿಣದ ನೋಟ]]
ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಜೊತೆಗೆ, ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು 1990 ರಿಂದ [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] [[ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ]] ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  [ ಸಂಖ್ಯೆ 1 ] ಈ ಮಠ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು (ಅಭಯಾರಣ್ಯ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು 13 ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Про надання статусу національного Києво-Печерському держав... - від 13.03.1996 № 181/96 |trans-title=On granting the status of national Kyiv-Pechersk State... - dated 03.13.1996 No. 181/96 |url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=181/96&amp;p=1260343170231885 |access-date=23 June 2017 |website=zakon1.rada.gov.ua}}&lt;/ref&gt; ಲಾವ್ರಾ ನಗರದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಮಠವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.{{Fact|date=May 2017}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (May 2017)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2007 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. 

2022 ರ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Сайт Національного Києво-Печерського історико-культурного заповідника |trans-title=Site of the National Kyiv-Pechersk Historical and Cultural Reserve |url=http://www.kplavra.kyiv.ua/# |access-date=23 June 2017 |website=www.kplavra.kyiv.ua}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) (UOC-MP) ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಮಠ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಯಕ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಒನುಫ್ರಿಯಸ್ ಅವರ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2016 |title=General information — Kyiv Holy Dormition Caves Lavra |url=https://lavra.ua/en/general-information/ |access-date=9 December 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=11 October 2019 |title=Head of UOC led solemnities on Synaxis of Near Caves' Venerable Fathers |url=https://lavra.ua/en/head-of-uoc-led-solemnities-on-synaxis-of-near-caves-venerable-fathers/ |access-date=12 December 2019 |agency=Kyiv Holy Dormition Caves Lavra}}&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ (ಟ್ರೆಪೆಜ್ನಾ ಚರ್ಚ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ದ UOC-MP ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಆ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-01-05|title=Historical churches of the Kyiv-Pechersk Lavra returned to Ukrainian state from Russia-affiliated church|url=https://euromaidanpress.com/2023/01/05/historical-churches-of-the-kyiv-pechersk-lavra-returned-to-the-ukrainian-state-from-russia-affiliated-church/|journal=Euromaidan Press}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=January 7, 2023 |title=Ukraine reclaims Kyiv cathedral amid church dispute |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/ukraine-reclaims-kyiv-cathedral-amid-church-dispute-96263044 |access-date=2023-01-07 |website=ABC News |language=en}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (OCU) ಗೆ ಜನವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್, &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಆ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫೇನಿಯಸ್ ಆಚರಿಸಿದ ಸೇವೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 January 2023 |title=Epiphanius for the first time conducts Christmas service in Holy Dormition Cathedral |url=https://www.ukrinform.net/rubric-society/3648115-epiphanius-for-the-first-time-conducts-christmas-service-in-holy-dormition-cathedral.html |access-date=2023-01-07 |website=www.ukrinform.net |language=en}}&lt;/ref&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Uspensky_Sobor.jpg|thumb| 2005 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
ಮಾರ್ಚ್ 10, 2023 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು, UOC-MP ಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಮುಕ್ತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ 2013 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಚರ್ಚ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;PBSNewsHourOrthodox leader&quot;&gt;{{Cite web |date=1 April 2023 |title=Orthodox leader in Kyiv ordered under house arrest by Ukrainian court |url=https://www.pbs.org/newshour/world/orthodox-leader-in-kyiv-ordered-under-house-arrest-by-ukrainian-court |access-date=6 April 2023 |website=[[PBS NewsHour]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 29 ರೊಳಗೆ UOC-MP ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಯುಒಸಿ-ಎಂಪಿ, ಹೊರಹಾಕುವಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು &quot; ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಚ್ಚಾಟಿಕೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 17, 2023 ರಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್‌ ಪುಟಿನ್‌|ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್]] ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರಿ ಪೆಸ್ಕೋವ್, UOC-MP ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಈ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸದಿರಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರವು (ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022) ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ &quot;ಸರಿಯಾದತೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot;&gt;{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Kremlin says Ukrainian authorities' decision on Ukrainian Orthodox Church of Moscow Patriarchate justifies &quot;special operation&quot; |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/17/7393889/ |access-date=17 March 2023 |website=[[Ukrainska Pravda]] |language=English}}&lt;/ref&gt; 29 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರ ನಂತರ UOC-MP ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;epiphany-urges-calm&quot;&gt;{{Cite web |date=6 April 2023 |title=Metropolitan Epiphany urges calm after arrest of abbot |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2023/6-april/news/world/metropolitan-epiphany-urges-calm-after-arrest-of-abbot |access-date=6 April 2023 |website=[[Church Times]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;550462lavra_shcho_dali&quot;&gt;{{Cite web |date=31 March 2023 |title=Lavra. What's next? |url=https://lb.ua/blog/sonya_koshkina/550462_lavra_shcho_dali_.html |access-date=31 March 2023 |website=[[Lb.ua]] |language=Ukrainian}}&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 23, 2025 ರಂದು, ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಮೊದಲನೆಯದಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

==== 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು ====
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_on_fire_3.jpg|thumb| ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ, 15 ಜೂನ್ 2026]]
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_following_attack_10.jpg|thumb| ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಛಾವಣಿ]]
ಜೂನ್ 14, 2026 ರಂದು, ರಷ್ಯಾದ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಯು ಸಂಕೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು, ಇದು ಉದ್ದೇಶಿತ ದಾಳಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಹ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;Guardian video&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=15 June 2026 |title=Cathedral burns at Unesco-listed Kyiv Pechersk Lavra after Russian attack |url=https://www.theguardian.com/world/video/2026/jun/15/dormiton-cathedral-burns-unesco-kyiv-pechersk-lavra-russian-attack |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Beaumont |first=Peter |date=15 June 2026 |title=Kyiv monastery set on fire in night of Russian attacks across Ukraine |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jun/15/kyiv-pechersk-lavra-monastery-on-fire-russian-attacks-ukraine |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಂದ (&quot;ಇರಾನಿನ ಶಾಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ಡ್ರೋನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ&quot; &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot; /&gt; ) ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಾನಿಯಲ್ಲಿ, ಛಾವಣಿಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗದ ನಾಶ, ಮುಖ್ಯ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಕುಪೋಲಾಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot; /&gt; ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ರಚನೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಯು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Stern |first=David L. |last2=Galouchka |first2=Anastacia |date=15 June 2026 |title=Russian attack kills at least five and damages historic monastery in Kyiv |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/06/15/russian-attack-kyiv-damages-historic-monastery-kills-least-5/ |access-date=15 June 2026 |work=The Washington Post}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶಹೆದ್ ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು, ಇದು ಕೈವ್ ಸಮಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:55 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ರಷ್ಯಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಮಿತ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟ್ ವಾಯು-ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ದೂಷಿಸಿತು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot;&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Europa spreekt schande van Russische aanval op historisch klooster in Kyiv |trans-title=Europe condemns Russia’s attack on a historic monastery in Kyiv |url=https://nos.nl/artikel/2618687-europa-spreekt-schande-van-russische-aanval-op-historisch-klooster-in-kyiv |access-date=15 June 2026 |website=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ವಕ್ತಾರರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಶಹೀದ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆರಾನ್-೨ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಕಂಡುಬಂದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವೈರಿಡೆಂಕೊ ಅವರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಠದ ಫೋಟೋವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ: &quot;ನಮ್ಮ ಜನರು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿ. ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಿಜವಾದ ಮುಖ. ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿನಾಶದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ. ಮಾನವೀಯತೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿರುದ್ಧ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಪರಾಧ.&quot; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಇದನ್ನು &quot;ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ನಡೆಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ರಷ್ಯಾದ ಅನಾಗರಿಕತೆಯ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತ್ಯದ ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತು ಮೌನವಾಗಿರದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಲಾವ್ರಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದರು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಉರ್ಸುಲಾ ವಾನ್ ಡೆರ್ ಲೇಯೆನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಅರ್ಥಹೀನ ಹಿಂಸೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು: 'ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.' &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ನಮ್ಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲಿನ ಈ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯಾವುದೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಇಮ್ಮಾನ್ಯುವೆಲ್ ಮಾಕ್ರೋನ್|ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್]] ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೀನ್-ನೊಯೆಲ್ ಬ್ಯಾರಟ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: &quot; ನೊಟ್ರೆ-ಡೇಮ್ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್-ಡೆನಿಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಿಸಬೇಕಾದಂತಿದೆ.&quot; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಂತೆಯೇ, ಮಠದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಾಜಾ ಕಲ್ಲಾಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ರೊಮೇನಿಯನ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಈ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ &quot;ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ಮತ್ತು ದುಃಖ&quot; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು &quot;ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Patriarhia Română deplânge atacul asupra Lavrei Pecerska din Kiev |url=https://agerpres.ro/2026/06/15/patriarhia-romana-deplange-atacul-asupra-lavrei-pecerska-din-kiev--1566331 |publisher=Agerpres |language=ro}}&lt;/ref&gt;

ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನವು ದಾಳಿಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು, ಇದನ್ನು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಮಾರಕದ ಮೇಲೆ &quot;ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪವಿತ್ರ&quot; ದಾಳಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು, &quot;ಯಾವುದೇ ತರ್ಕಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವಾದವು ಈ ಅನಾಗರಿಕ ವಿನಾಶಕಾರಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಗಮನಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Το Οικουμενικό Πατριαρχείο καταδικάζει την επίθεση στη Λαύρα του Κιέβου - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/17/13/to-oikoymeniko-patriarcheio-katadika/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Patriarch Bartholomew condemns attack on Kyiv religious landmark {{!}} eKathimerini.com |url=https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1306751/patriarch-bartholomew-condemns-attack-on-kyiv-religious-landmark/ |access-date=2026-06-16 |website=www.ekathimerini.com |language=English}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15, 2026 ರಂದು, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಬಾರ್ತಲೋಮೆವ್ Ι ಅವರು ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕರೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು &quot;ಅನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅಗೌರವದ ಕೃತ್ಯ&quot;ದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಹ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಮಾತೃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Τηλεφωνική επικοινωνία του Οικουμενικού Πατριάρχου με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/20/14/tilefoniki-epikoinonia-toy-oikoymen/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; 

== ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ =={| class=&quot;wikitable collapsible autocollapse&quot;
!ವರ್ಷಗಳು
!ಹೆಸರುಗಳು
!ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಹೆಗುಮೆನ್ಗಳು'''
|-
|೧೦೫೧–೧೦೬೨
|ಅಂಟೋನಿಯ್
|ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್ನಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವದ ಪ್ರವರ್ತಕ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Anthony of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintAnthonyoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೬೨–೧೦೬೩
|ವರ್ಲಾಮ್
|ಮಠದ ಮೊದಲ ಹೆಗುಮೆನ್, ನಂತರ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್ಸ್ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Varlaam |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CV%5CA%5CVarlaam.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೬೩–೧೦೭೪
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ I
|ಸ್ಟುಡೈಟ್ ಸಹೋದರರನ್ನು ಸೇರಿದರು, ಡಾರ್ಮಿಶನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Theodosius of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintTheodosiusoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೭೪–೧೦೭೭
|ಸ್ಟೆಫಾನ್ I ಬೊಲ್ಹರಿನ್
|ರಸ್ನ ಮೊದಲ ಗಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು, ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ನ ಬಿಷಪ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು, ಸಂತರಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Stefan of Kyiv |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CT%5CStefanofKyiv.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೭೭–೧೦೮೮
|ನಿಕಾನ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್
|ಸ್ಕೀಮಾಗೂ ಮೊದಲು ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು
|-
|೧೦೮೮–೧೧೦೩
|ಜಾನ್ I
|೧೦೯೬ರಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ಬೋನಿಯಾಕ್ ನೇತೃತ್ವದ ಕ್ಯುಮನ್ಗಳು ಕೀವ್ ಮತ್ತು ಗುಹೆ ಮಠದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1984 |title=Boniak |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CB%5CO%5CBoniak.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೧೦೮–೧೧೧೨
|ಥಿಯೋಕ್ಟಿಸ್ಟೋಸ್
|ಚೆರ್ನಿಗಿವ್ನ ಬಿಷಪ್ ಆದರು
|-
|೧೧೧೨–೧೧೨೫
|ಪ್ರೊಖೋರ್
|ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕ್ಲರ್ ಅವರಿಂದ ''ಟೇಲ್ ಆಫ್ ಬೈಗೋನ್ ಇಯರ್ಸ್'' ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Povist’ vremennykh lit |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPovisthDAvremennykhlitIT.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೧೨೫–೧೧೩೧
|ಟಿಮೊತಿ / ಅಕಿಂಡಿನ್
|
|-
|೧೧೩೨–೧೧೪೧
|ಪಿಮೆನ್ ದಿ ಸಿಂಗರ್
|
|-
|೧೧೪೨–೧೧೫೬
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೧೫೬–೧೧೬೪
|ಅಕಿಂಡಿನ್ I
|೧೧೫೯ರಲ್ಲಿ ಮಠವು ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಲಾವ್ರಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ಗಳು'''
|-
|೧೧೬೫–೧೧೮೨
|ಪಾಲಿಕಾರ್ಪ್ I ಆಫ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್
|ಮೊದಲ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್; ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿಯಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೧೬೯)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೧೮೨–೧೧೯೭
|ಬೆಸಿಲ್
|
|-
|೧೧೯೭-೧೨೦೩
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ III
|ರೂರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೨೦೩)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೨೦೩-೧೨೩೨
|ಅಕಿಂಡಿನ್ II
|''ಕೀವ್ ಗುಹೆ ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ರಚನೆ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Patericon |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCavePatericon.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೨೩೨-೧೨೩೮
|ಪಾಲಿಕಾರ್ಪ್ II
|''ಕೀವ್ ಗುಹೆ ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್ನ'' ಲೇಖಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Polikarp, monk |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPolikarpmonk.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೨೩೮-೧೨೪೯
|ಅಗಾಪಿಟ್ I
|ಬಟು ಖಾನ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೨೪೦)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೨೪೯-೧೨೭೪
|ಸೆರಾಪಿಯನ್
|ನಂತರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು
|-
|೧೨೭೪-೧೨೮೯
|ಅಗಾಪಿಟ್ II
|
|-
|೧೨೮೯-೧೨೯೨
|ಡೋಸಿಥಿಯಸ್
|
|-
|೧೨೯೨-೧೨೯೯
|ಜಾನ್ II
|
|-
|೧೩೦೦-?
|ಅಜರಿಯಾ
|
|-
|~೧೩೨೧
|ಬಾರ್ಸೊನೋಫಿಯಸ್
|
|-
|~೧೩೩೫
|ಮ್ಯಾಕ್ಸಿಮ್
|
|-
|೧೩೭೦/೧೩೭೭-೧೩೯೫
|ಡೇವಿಡ್
|
|-
|೧೩೯೫-೧೩೯೭
|ಅಬ್ರಹಾಮಿಯಸ್
|
|-
|೧೩೯೭-೧೩೯೮
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ IV
|
|-
|೧೩೯೮-೧೪೧೬
|ನಿಸೆಟಾಸ್
|ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ನ ಖಾನ್ ಎಡಿಗೆಯಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು
|-
|೧೪೧೭-೧೪೩೪
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್
|
|-
|೧೪೩೪-೧೪೪೬
|ನೈಸ್ಫೋರಸ್ I
|
|-
|೧೪೪೬-೧೪೬೨
|ನಿಕೋಲಸ್
|
|-
|೧೪೬೨-೧೪೬೬
|ಮಕಾರಿಯಸ್
|
|-
|೧೪೬೬-೧೪೭೭
|ಜಾನ್ III
|ಸಿಮಿಯಾನ್ ಒಲೆಲ್ಕೋವಿಚ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೪೭೭-೧೪೮೨
|ಜೊಸಾಫ್
|ಟಾಟರ್ಗಳಿಂದ ಮಠವು ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೪೮೨-೧೪೯೩
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ V ವೊಯ್ನಿಲ್ಲೋವಿಚ್
|
|-
|೧೪೯೪-೧೫೦೧/೧೫೦೩
|ಫಿಲಾರೆಟ್
|
|-
|೧೫೦೧/೧೫೦೩-?
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ VI
|
|-
|?-?
|ಸಿಲ್ವೆಸ್ಟರ್
|
|-
|೧೫೦೬–೧೫೦೮
|ವಾಸಿಯನ್ I ಶಿಶ್ಕಾ
|
|-
|೧೫೦೮-೧೫೦೯
|ಜೋನಾಸ್ I
|
|-
|೧೫೦೯-೧೫೧೪
|ಪ್ರೋಟಾಸಿಯಸ್ I
|
|-
|೧೫೧೪-೧೫೨೪
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೨೪–೧೫೨೫
|ಆಂಥೋನಿ I
|
|-
|೧೫೨೫-೧೫೨೮
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೨೮–೧೫೩೫
|ಆಂಥೋನಿ I
|
|-
|೧೫೩೫-೧೫೩೬
|ಜೆನ್ನಡಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೩೬
|ಜೊಕಿಮ್
|
|-
|೧೫೩೬-೧೫೩೮
|ಪ್ರೋಟಾಸಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೩೯-೧೫೪೦
|ಸೋಫ್ರೋನಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೪೦
|ಜೋಸೆಫ್ I ರೆವಟ್
|
|-
|೧೫೪೦-೧೫೪೧
|ಸೋಫ್ರೋನಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೪೧-೧೫೪೬
|ವಾಸಿಯನ್ II
|
|-
|೧೫೪೬-೧೫೫೦
|ಜೊಕಿಮ್ II
|
|-
|೧೫೫೧-೧೫೫೪
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ I
|
|-
|೧೫೫೪-೧೫೫೫
|ಜೋಸೆಫ್ II
|
|-
|೧೫೫೬–೧೫೭೨
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಪೆಸೊಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೫೭೨-೧೫೭೪
|ಜೋನಾಸ್ ಡೆಸ್ಪೊಟೊವಿಚ್
|
|-
|೧೫೭೪-೧೫೭೬
|ಜೆರುಸಲೆಮ್ನ ಸಿಲ್ವೆಸ್ಟರ್
|
|-
|೧೫೭೬–೧೫೯೦
|ಮೆಲೆಟಿಯಸ್ ಕ್ರೆಬ್ಟೊವಿಚ್-ಬೊಹುರಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದರು (೧೫೮೬)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೫೯೩–೧೫೯೯
|ನೈಸ್ಫೋರಸ್ ಟರ್
|ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಯುನಿಯೇಟ್ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷದ ಪ್ರಾರಂಭ&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೫೯೯–೧೬೦೫
|ಹಿಪಾಟಿಯಸ್ ಪೊಸೆಜ್
|ರುಥೇನಿಯನ್ ಯುನಿಯೇಟ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೬೦೫–೧೬೨೪
|ಯೆಲಿಸೀ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ
|ಕೀವ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು (೧೬೧೫)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೨೪–೧೬೨೭
|ಝಕಾರಿಯ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ
|ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Kopystensky, Zakhariia |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CO%5CKopystenskyZakhariia.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೬೨೭–೧೬೪೬
|ಪೀಟರ್ ಮೊಗಿಲಾ
|ಮಠದ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು (೧೬೩೧), ೧೬೩೨ರಲ್ಲಿ ಕೀವ್ ಕಾಲೇಜಿಯಂ ಆಗಿ ವಿಲೀನಗೊಂಡಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೪೭-೧೬೫೫
|ಜೋಸೆಫ್ ಟ್ರಿಜ್ನಾ
|
|-
|೧೬೫೬–೧೬೮೩
|ಇನ್ನೋಸೆಂಟ್ (ಗೀಸೆಲ್)
|ಮಠದ ಮುದ್ರಣಾಲಯದ ನಿರ್ದೇಶಕ, ''ಕೀವನ್ ಸಿನಾಪ್ಸಿಸ್'' (೧೬೭೪) ಪ್ರಕಾಶಕ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Gizel, Innokentii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CG%5CI%5CGizelInnokentii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೬೮೪–೧೬೯೦
|ವರ್ಲಾಮ್ ಯಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಮಠವನ್ನು ಮಾಸ್ಕೋದ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರಿಗೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸಿದರು (೧೬೮೮), ಅದರ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೯೧–೧೬೯೭
|ಮೆಲೆಟಿಯಸ್ ವುಜಾಚೆವಿಚ್-ವೈಸೊಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೬೯೭–೧೭೦೮
|ಜೊಸಾಫ್ ಕ್ರೊಕೊವ್ಸ್ಕಿ
|ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಅವರ ಮಿತ್ರ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Krokovsky, Yoasaf |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CR%5CKrokovskyYoasaf.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೭೦೯
|ಹಿಲೇರಿಯನ್
|
|-
|೧೭೧೦–೧೭೧೪
|ಅಥಾನೇಷಿಯಸ್ ಮೈಸ್ಲಾವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೧೫–೧೭೨೯
|ಜೊನಿಸಿಯಸ್ ಸೆನ್ಯುಟೊವಿಚ್
|೧೭೧೮ರ ಬೆಂಕಿಯು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಜೊತೆಗೆ ಮಠದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೭೩೦–೧೭೩೬
|ರೋಮನ್ ಕೋಪಾ
|
|-
|೧೭೩೭–೧೭೪೦
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ನೆಹ್ರೆಬೆಕ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೪೦–೧೭೪೮
|ಟಿಮೊತಿ ಶ್ಚೆರ್ಬಟ್ಸ್ಕಿ
|ರಷ್ಯಾದ ಎಲಿಜಬೆತ್ I ರ ನೆಚ್ಚಿನ, ಹ್ರಿಹೋರಿ ಸ್ಕೊವೊರೊಡಾ ಅವರ ಬೆಂಬಲಿಗ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shcherbatsky, Tymofii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CH%5CShcherbatskyTymofii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೭೪೮–೧೭೫೧
|ಜೋಸೆಫ್ ಒರಾನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೫೨–೧೭೬೧
|ಲುಕಾ ಬಿಲೌಸೊವಿಚ್
|
|-
|೧೭೬೨–೧೭೮೬
|ಜೋಸಿಮಾ ವಾಲ್ಕೆವಿಚ್
|೧೭೮೬ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ಕಾರವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೭೮೭-೧೭೯೨
|ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟ್ ಸ್ಟೆಫಾನೊವ್
|ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಅವರಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಮೊದಲ ಪ್ರಿಯರ್, ಅವರು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದರು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೭೯೨–೧೭೯೫
|ಥಿಯೋಫಿಲ್ಯಾಕ್ಟ್ ಸ್ಲೋನೆಟ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೯೫-೧೭೯೯
|ಹೈರೋನಿಮ್ ಯಾನೊವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೦೦-೧೮೧೫
|ಜೋಯೆಲ್ ವೊಸ್ಕೊಬೊಯಿನಿಕೊವ್
|
|-
|೧೮೧೫–೧೮೨೬
|ಅಂಟೋನಿಯಸ್ ಸ್ಮಿರ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೨೬–೧೮೩೪
|ಆಕ್ಸೆಂಟಿಯಸ್ ಹಾಲಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೪೪–೧೮೫೨
|ಲಾರೆಂಟಿಯಸ್ ಮಕಾರೊವ್
|
|-
|೧೮೫೨–೧೮೬೨
|ಜಾನ್ ಪೆಟಿನ್
|
|-
|೧೮೭೮–೧೮೮೪
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಯುಷೆನೊವ್
|
|-
|೧೮೮೪–೧೮೯೨
|ಜುವೆನಾಲಿಯಸ್ ಪೊಲೊವ್ಟ್ಸೆವ್
|
|-
|೧೮೯೩–೧೮೯೬
|ಸೆರ್ಗಿಯಸ್ ಲ್ಯಾನಿನ್
|
|-
|೧೮೯೬-೧೯೦೯
|ಅಂಟೋನಿಯಸ್ ಪೆಟ್ರುಶೆವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೯೦೯–೧೯೧೮
|ಅಂಬ್ರೋಸಿಯಸ್ ಬುಲ್ಗಾಕೊವ್
|
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''೧೯೧೭ರ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರದ ಪ್ರಿಯರ್ಗಳು'''
|-
|೧೯೧೮-೧೯೨೦
|ಆಂಥೋನಿ ಖ್ರಾಪೊವಿಟ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಮುಖತೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು; ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು, ನಂತರ ವಲಸೆ ಹೋದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Khrapovitsky, Antonii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CH%5CKhrapovitskyAntonii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೯೨೧-೧೯೨೪
|ಮೈಕೆಲ್ ಮಿಟ್ರೊಫಾನೊವ್
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ; ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು (೧೯೨೧-೨೨)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೯೨೪-೧೯೨೬
|ಕ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಜೆರೆಟಿಯೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೨೫-೧೯೨೯
|ಇನ್ನೋಸೆಂಟ್ ಪುಸ್ಟಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ; ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಮಠವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದು (೧೯೨೬)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೯೨೬–೧೯೨೯
|ಹೆರ್ಮೊಜೆನ್ ಗೊಲುಬೆವ್
|
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''ಮಠವು ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡಿತು (೧೯೨೯-೧೯೪೨)''
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೯೪೨-೧೯೪೭
|ವಲೇರಿಯಸ್ ಉಸ್ಟಿಮೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೪೭-೧೯೫೩
|ಕ್ರೋನಿಡಿಸ್ ಸಾಕುನ್
|
|-
|೧೯೫೩-೧೯೬೧
|ನೆಸ್ಟರ್ ತುಹೇ
|
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''ಮಠವು ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡಿತು (೧೯೬೧-೧೯೮೮)''
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೯೮೮-೧೯೮೯
|ಜೊನಾಥನ್ ಯೆಲೆಟ್ಸ್ಕಿಖ್
|
|-
|೧೯೮೯-೧೯೯೨
|ಎಲ್ಯೂಥೆರಿಯಸ್ ಡಿಡೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೯೨
|ಪಿಟಿರಿಮ್ ಸ್ಟಾರಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ - ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ (UOC) ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೯೯೨
|ಹಿಪ್ಪೊಲಿಟ್ ಖಿಲ್ಕೊ
|UOC ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೯೯೪-೨೦೨೩
|ಪಾಲ್ ಲೆಬಿಡ್
|UOC ನ ಸದಸ್ಯ; ಡಾರ್ಮಿಶನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು (೧೯೯೮-೨೦೦೦)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೨೦೨೩ ರಿಂದ
|ಅಬ್ರಹಾಮಿಯಸ್ ಲೊಟಿಶ್
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ
|}

== ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ==
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Panorama.jpg|thumb| 1889 ರಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ, [https://www.nga.gov/research/library/imagecollections/features/watsons_russia.html ಚಿತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ವಿಭಾಗ], ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಗ್ಯಾಲರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವು ಬೆಲ್ ಟವರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಲಾವ್ರಾದ ಇತರ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೇವಿಯರ್ ಅಟ್ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಎಕ್ಸಲ್ಟೇಶನ್ ಆಫ್ ಕ್ರಾಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ನೇಟಿವಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ವರ್ಜಿನ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಷನ್ ಆಫ್ ಸೇಂಟ್ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಲೈಫ್-ಗಿವಿಂಗ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್. ಲಾವ್ರಾವು ಸೇಂಟ್ ನಿಕೋಲಸ್ ಮಠ, ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ, ಮತ್ತು ಡೆಬೊಸ್ಕ್ವೆಟ್ ಗೋಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇತರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾಗೆ ಏಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು

ಕೈವ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಅನೇಕ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಟ್ರಿನಿಟಿ ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್, ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಮಿನಿಯೇಚರ್‌ಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ.

ಲಾವ್ರಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಗತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನೂರು ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. 11-12 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದು, ನೀವು ಕಿರಿದಾದ ಸುರಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯಬಹುದು, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ವಿನಮ್ರ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು - ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಭವ.

ಯುನೆಸ್ಕೊ ಸ್ಥಿತಿ: ಈ ಸ್ಥಳವು 1990 ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೊ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಎತ್ತರ: ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ವಯಸ್ಸು: 1051 ರಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗುಪ್ತ ನಿಧಿ: ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಥಿಯನ್ ಪೆಕ್ಟೋರಲ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆಯ ಸ್ಕಾರಬ್&quot; ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

=== ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Kievo-Pecherska_Lavra_Belltower.jpg|thumb|200x200px| 2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್‌ನ ಹತ್ತಿರದ ನೋಟ.]]
ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಕೈವ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು 1731–1745ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಂಟೆ ಗೋಪುರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಹಾನ್ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೈಡ್ ಶಾಡೆಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, [[ಮಹಡಿ|ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ [[ಗುಮ್ಮಟ|ಗುಮ್ಮಟವಿದೆ]] . &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Собор_Успенський2.jpg|thumb| ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಮಠದ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು, ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಪಡೆಗಳು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್]] ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡ ಒಂದೆರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು 1941 ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವರು ಸುಟ್ಟ ಭೂಮಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಡ್ನೀಪರ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಕೀವ್ ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಬೀದಿ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್‌ನ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಾಶವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Гогун |first=Александр |date=2021-09-20 |title=Вандалы-орденоносцы. Как Красная армия взрывала Киев |url=https://www.svoboda.org/a/kak-krasnaya-armiya-vzryvala-kiev/31467844.html |access-date=2023-06-02 |work=Радио Свобода |language=ru}}&lt;/ref&gt;

1928 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠವನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿರೋಧಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ 1995 ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಹೊಸ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2016-11-03 |title=1941: уничтожение Успенского собора в Лавре |url=https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/11/161103_ru_s_tsalyk_uspensky_cathedral |access-date=2023-06-02 |website=BBC News Україна |language=ru-UA}}&lt;/ref&gt;

=== ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ===
ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿಯು ಹೋಲಿ ಗೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇದೆ, ಇದು ಮಠದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಯಾಟೋಸ್ಲಾವ್ II ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 1718 ರ ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ, ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪೂಜ್ಯ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವಿ. ಸ್ಟೆಫಾವೊವಿಚ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಂಕೃತ ಗಾರೆ ಕೆಲಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಂಡವು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ ಪೇರಳೆ ಆಕಾರದ ಗುಮ್ಮಟವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ಟಕೋ-ಮೊಲ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಸಸ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಒಂದು ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ವಿ. ಸೋನಿನ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಕಾನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೇಟ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಭಾಗವು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಅಲಿಂಪಿ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಅವರ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ===
[[ಚಿತ್ರ:Kijów_zabytkowy_(307).JPG|thumb| ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್]]
ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದು. ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಯಾವುದೇ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ===
1696–1698ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೊಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಚರ್ಚ್ ಮುಂಭಾಗಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮಂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಲಂಕಾರಗಳು. 1905 ರಲ್ಲಿ, ಲಾವ್ರಾ ಕಲಾ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಕೆತ್ತಿದ ಮರದ ಐಕಾನೊಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಬಹು-ಶ್ರೇಣೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Церква_Спаса-на-Берестові,_м._Київ.jpg|thumb| ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಯಾಂಪನೈಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟ.]]
ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಮೊನೊಮಖ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಮೊನೊಮಖ್ ರಾಜವಂಶದ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಸ್ಥಾಪಕ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದರು. ಲಾವ್ರಾ ಕೋಟೆಗಳ ಹೊರಗಿದ್ದರೂ, ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗುಹೆಗಳು ===
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಗುಹೆಗಳು ಕಿರಿದಾದ ಭೂಗತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು (ಸುಮಾರು 1-1½ ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 2-2½ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ), ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. 1051 ರಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಗುಹೆಯು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಈಗ ಅದು [[Far Caves|ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಾಗಿವೆ]] . ೧೦೫೭ ರಲ್ಲಿ, ಆಂಥೋನಿ ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಗುಹೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಈಗ ಇದನ್ನು ನಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

16-17 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಾವ್ರಾದ ಕ್ಯಾಟಕಾಂಬ್ಸ್ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮಾಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ನವ್ಗೊರೊಡ್‌ವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;Touring Kyiv&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Malikenaite |first=Ruta |title=Guidebook: Touring Kyiv |publisher=Baltia Druk |year=2003 |isbn=966-96041-3-3 |location=Kyiv}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗ್ರಂಥಾಲಯ ===
ಲಾವ್ರಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಡಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21-22, 1718 ರ ರಾತ್ರಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು - ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಏಜೆಂಟರು - ಲಾವ್ರಾದ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂತಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಇತ್ತು.

1988 ರಲ್ಲಿ, ಮಠದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ, ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಷಿಯನ್ನರು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಆ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾವ್ರಾ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಠದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ 20 ವರ್ಷಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಂತರ, 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. 2008 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್ ಅನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=== ನೆಕ್ರೋಪೊಲಿಸ್ ===
ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಕೆಳಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳು

* ಇಲ್ಯಾ ಮುರೋಮೆಟ್ಸ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11ನೇ–12ನೇ ಶತಮಾನ)
* ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲರ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* [[Saint Kuksha of the Kyiv Caves|ಸಂತ ಕುಕ್ಷ]] – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಗುಹೆಗಳ ಅಲಿಪಿ – ಗುಹೆಗಳ ಹತ್ತಿರ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಅಗಾಪೆಟಸ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗ ಒಲೆಗ್ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗಳು ಕೈವ್‌ನ ಯುಫೆಮಿಯಾ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1139)
* ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1157)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ – ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಅಲ್ಗಿರ್ದಾಸ್ ಅವರ ಮಗ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ - ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗರ್ಡೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jučas |first=Mečislovas |title=Aleksandras |url=https://www.vle.lt/straipsnis/aleksandras-1/ |access-date=25 January 2025 |website=Visuotinė lietuvių enciklopedija |language=lt}}&lt;/ref&gt;
* ಸ್ಕಿರ್ಗೈಲಾ - ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1397)
* ಫಿಯೋಡರ್ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಉಲಿಯಾನ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ (1448) ರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1452) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ – [[Cathedral of the Dormition (Pechersk Lavra)|ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]] ಬಳಿ (1530) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ವಾಸಿಲಿ ಕೊಚುಬೆ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಇವಾನ್ ಇಸ್ಕ್ರಾ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1911)
* ಸೇಂಟ್ ಸ್ಪೈರಿಡಾನ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 19ನೇ–20ನೇ ಶತಮಾನ)
* ಪೋಪ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟ್ I – ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆ (ಅವರ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸೇಂಟ್ಸ್ ಸಿರಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಥೋಡಿಯಸ್ ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟೆಗೆ ತಂದರು)

ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಸಂತರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ, ಶವಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.{{Fact|date=January 2008}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2008)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;gallery&gt;
ಚಿತ್ರ:Iliya_Muromets_Kiev.jpg|alt=Imperishable relic of saint Ilya Muromets in Kyiv Pechersk Lavra| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಇಲ್ಯಾ ಮುರೊಮೆಟ್ಸ್‌ನ ಅವಿನಾಶಿ ಅವಶೇಷ.
ಚಿತ್ರ:Надгробок_Костянтина_Острозького.tif|alt=Monument to Konstanty Ostrogski| ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿಯ ಸ್ಮಾರಕ
&lt;/gallery&gt;

== ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ==
[[ಚಿತ್ರ:Orthodox_pilgrim.jpg|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಯಾತ್ರಿಕರು - ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.]]

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
** ಮಾರ್ಟಿನಿವ್ಕಾ ನಿಧಿ
* [[Book and print history museum|ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಇತಿಹಾಸ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
* [[Theater and film arts museum|ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* [[State historical library|ರಾಜ್ಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯ]]

== ಚಿತ್ರಗಳು ==
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಅವರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಠಗಳು ಮಾತ್ರ &quot;ಲಾವ್ರಾ&quot; ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಥಿಯೋಟೊಕೋಸ್‌ನ ನಿಲಯದ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾ, ಪೊಚೈವ್ ಲಾವ್ರಾ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು (&quot;ಸ್ವ್ಯಾಟೋಗೋರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಲಾವ್ರಾ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನರು ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿಯ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವ ಮತ್ತು ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿಲಯದ ನಡುವಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಮಠವನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಗಳು (&quot;ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತರ ಅಕ್ಷಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಠದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂತರು (&quot;ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವವರು&quot;) ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೂಜ್ಯ ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್, ಪೂಜ್ಯ ಮುರೋಮ್‌ನ ಇಲ್ಯಾ (ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದ ವೀರ ಯೋಧ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು) ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಅಗಾಪಿಟ್, ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರಲ್ಲದ ವೈದ್ಯ. ಒಂದು ಸಹಸ್ರಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ, ಕೀವ್-ಗುಹೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜ್ಯ ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ಹೇಳಲಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪವಾಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ತೊಟ್ಟಿಲಿನ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳು ಸಹ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯ ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ (&quot;ಪೋಡ್ವಿಗ್ಸ್&quot;) ವೈಭವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಈಗ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತರು, ನಮ್ಮ ದುಃಖಗಳು, ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವವರಿಗೆ ದೇವರ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಪ್ರದೇಶವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಕೈವ್‌ನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ, ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ &quot;ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಾನಿಕಲ್&quot; (ಕೀವ್ ಗುಹೆಗಳ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೆಸ್ಟರ್ ಅವರ ಕೆಲಸ) ಪ್ರಕಾರ &quot;ರಷ್ಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಗರಗಳ ತಾಯಿ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾನುವಾರದಂದು, ಹತ್ತು ವರೆಗೆ ದೈವಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಪ್ರಾಚೀನ ಭೂಗತ ಚರ್ಚುಗಳು ಮಠದ ದೂರದ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ರಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಠವು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ - ಲೋವರ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ. ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಮಠವು ಲೋವರ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಠದ ಸಹೋದರರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ (ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ) ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೆಮಿನರಿ, ಇದನ್ನು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪುನರುತ್ಥಾನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ 1992 ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಕಟ್ಟಡವು ಮೊದಲು ರಾಜಧಾನಿ ಪೊಡೋಲ್ (ಪೋಡಿಲ್) ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾತ್ಯತೀತ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೈವ್ ಮೊಹೈಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಸಿನೊಡಲ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ನಿವಾಸವು ಸಕ್ರಿಯ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವರ ಬೀಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪವಿತ್ರ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದ ಆಡಳಿತ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಆಗಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಶಿಮನ್
* ಯಾಕುನ್
* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಕ್ರೈಮಿಯಾ - ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳು

== ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|group=nb}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 {{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [https://www.lavra.ua/ ಹೋಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ – ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] {{In lang|en|ru|uk}}
* [http://www.kplavra.kyiv.ua/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು]
* [http://www.wdl.org/en/item/11808/ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಮಠದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು]
* [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ MZ ಪೆಟ್ರೆಂಕೊ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗುಹೆ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹಗಳು.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಪ್ರಬಂಧ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1974] .
* [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸೆಟ್.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1977] .
* [https://www.youtube.com/watch?v=r9FgmxWwojU ವೀಡಿಯೊ &quot;ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ (4 ಕೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಹೆಚ್ಡಿ)&quot;]
[[ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಆರ್ಕೈವ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟಿನ ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಕೊಂಡಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>occc02u3uypyb66yhuk41oymiwzbge8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383838</id>
      <parentid>1383837</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T10:09:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>A826</username>
        <id>72368</id>
      </contributor>
      <comment>/* 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು */</comment>
      <origin>1383838</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="111978" sha1="ino7nq2kmno3j1mddmkuc7p0wblpnmw" xml:space="preserve">
'''ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ''' &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyiv: Saint-Sophia Cathedral and Related Monastic Buildings, Kyiv-Pechersk Lavra |url=https://whc.unesco.org/en/list/527/ |access-date=2019-07-26 |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2019-07-09 |title=Правильне написання столиці України англійською мовою закріплено в документі ЮНЕСКО – МЗС України |trans-title=The correct spelling of the capital of Ukraine in English is enshrined in a UNESCO document - MFA of Ukraine |url=https://gordonua.com/ukr/news/worldnews/-pravilne-napisannja-stolitsi-ukrajini-anglijskoju-movoju-zakripleno-v-dokumenti-junesko-mzs-ukrajini-1102775.html |access-date=2019-07-26 |website=gordonua.com |language=uk}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|uk|Києво-Печерська лавра|Kyievo-Pecherska Lavra}}     ), ಇದನ್ನು '''ಕೈವ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಸ್ ಮಠ''' ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವ್ರಾ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮಠವಾಗಿದ್ದು, ಇದು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ]] ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿತು.

11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಗುಹಾ ಮಠವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಲಾವ್ರಾ ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

==   ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ==
{{Langx|uk|печера|pechera}}     ಅಂದರೆ lit. ''ಗುಹೆ'', ಇದು ಅದೇ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ [[Proto-Slavic|ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್]] ''*реktera'' ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. {{Langx|uk|лавра|[[lavra]]|links=no}}    [[ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಚರ್ಚ್|ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ]] ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪುರುಷ ಮಠಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಠದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈವ್ ಗುಹೆ ಮಠ, ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ಅಥವಾ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳ ಮಠ ( ''{{Langx|uk|на печерах|links=no}}''  ಎಂದೂ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ). 

== ಇತಿಹಾಸ ==

=== ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ ===
[[ಚಿತ್ರ:Sviati_Feodosiy_ta_Antoniy_Pecherski.jpg|left|thumb| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಐಕಾನ್.]]
''ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವೃತ್ತಾಂತವು'' ಮಠವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 1051 ರಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ 1074 ರಲ್ಲಿ. {{Sfn|Cross|Sherbowitz-Wetzor|1953|p=7}} ಚೆರ್ನಿಗೋವ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯ ಲಿಯುಬೆಕ್‌ನಿಂದ ಮೂಲತಃ ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಸನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಂಥೋನಿ, ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ಗೆ ಸನ್ಯಾಸಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಿಷನರಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅವರು ಡ್ನಿಪ್ರೊ ನದಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಹಿಲೇರಿಯನ್ ತನ್ನ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಸಮುದಾಯವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಿತು. ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಇಜಿಯಾಸ್ಲಾವ್ I (1024–1078) ಇಡೀ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಂಥೋನೈಟ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು, ಅವರು [[ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್|ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ]] ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಹಲವಾರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ಬೊಯಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಈ ಮಠವು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಇದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ''ಪ್ರೈಮರಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್'' ಮತ್ತು ''ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಮಠದ ಜೀವನವು ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಹಲವಾರು ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಬಳಲಿತು: 1096 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಕುಮನ್ನರು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು 1169 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿ ಅದನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು. 1203 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರ ರುರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಡೆಗಳು ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದವು. 1240 ರಲ್ಲಿ, ಬಟು ಖಾನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಿಗೆ ಮಠವು ಬಲಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1416 ರಲ್ಲಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಡಿಗೇಯ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ೧೪೭೦ ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಸಿಮಿಯೋನ್ ಒಲೆಲ್ಕೊವಿಚ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಂತರ, ೧೪೮೨ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟಾಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ, ಕೈವ್ ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು: ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ, ಫಿಯೋಡರ್ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ, ಉಲಿಯಾನಾ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ (ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಅವರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ), ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ಸೈನ್ಯದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ವಿರುದ್ಧ ಓರ್ಶಾ ಕದನದಲ್ಲಿ (1514) ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕಲ್ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಮಾಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಹೆಟ್ಮನ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಒಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ . &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot;&gt;{{Cite web |title=Kijevo Pečorų lauros vienuolyno kompleksas |url=https://vkpk.lt/u-zemelapis/kijevo-pecoru-lauros-vienuolyno-kompleksas/ |access-date=25 January 2025 |website=Valstybinė kultūros paveldo komisija |language=lt}}&lt;/ref&gt; ಕೈವ್‌ನ ಮೇಯರ್‌ಗಳು, ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಮತ್ತು ಕೊಸಾಕ್ ಸ್ಟಾರ್‌ಶಿನಾ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಸಹ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

=== ಬರೊಕ್ ಯುಗ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆ ===
[[ಚಿತ್ರ:Near_Caves.jpg|left|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳು . 1651 ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಕಲಾವಿದ ಅಬ್ರಹಾಂ ವ್ಯಾನ್ ವೆಸ್ಟರ್ವೆಲ್ಡ್ ಅವರ ರೇಖಾಚಿತ್ರ]]
ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠವು ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್ನ ಕುಲಸಚಿವರಿಂದ ಸ್ಟೌರೋಪೆಜಿಯನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಠಗಳು ಅದರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ, ಮಠವು ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು [[ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್|ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್]] ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ವಿವಾದದ ವಸ್ತುವಾಯಿತು. ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ, ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಾದ ಎಲಿಸಿಯಸ್ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ, ಜಕಾರಿಯಾಸ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪೀಟರ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿತು. ಲಾವ್ರಾದ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ಕೈವ್ ಗುಹೆಗಳು ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇಡೀ [[ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್|ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ]] ಜನಪ್ರಿಯ ಓದುವಿಕೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಪೂರ್ವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕತೆಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಚಿತ್ರಣದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 1620 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲಾವ್ರಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವು ಕೈವ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಮೊಹಿಲಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮಠದ ಶಾಲೆಯು ಆ ಕಾಲದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. [[ಬರೊಕ್]] ಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ಮತ್ತು ಕೈವ್‌ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುವುದು [[ಜೆರುಸಲೆಂ|ಜೆರುಸಲೆಮ್‌ಗೆ]] ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಕೆಲವರು ನೋಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

ವಾದವಿವಾದವಾದಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕ ಜೋನಿಸಿಯಸ್ ಗ್ಯಾಲಿಯಾಟೊವ್ಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1630 ರಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು, ಆದರೆ [[ಸಂತ ಮೇರಿ|ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿ]] ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ವಿರುದ್ಧ &quot;ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ&quot; ಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರು.  ೧೬೩೧ ರಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರದರ್‌ಹುಡ್ ಮಠದ ಶಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡು ಕೈವ್ ಮೊಹಿಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Lithograph.jpg|thumb| ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಲಿಥೋಗ್ರಾಫ್,  ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಲೈಬ್ರರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಮತ್ತು ರಾಫೆಲ್ ಜಬೊರೊವ್ಸ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, 1685 ರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಮಠವನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot;&gt;{{Cite web |date=2025-07-25 |title=Українська молитва в лаврських печерах |url=https://tyzhden.ua/ukrainska-molytva-v-lavrskykh-pecherakh/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 1688 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ ಮಾಸ್ಕೋದ ಕುಲಸಚಿವರ ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಆದರು. ೧೭೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಕಿಯು ಮಠದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಅದರ [[ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು|ಗ್ರಂಥಾಲಯ]] ಮತ್ತು [[ಪತ್ರಾಗಾರ|ಆರ್ಕೈವ್ ಅನ್ನು]] ನಾಶಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ೧೭೨೦ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಮುದ್ರಣಾಲಯವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್‌ಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |title=Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II) |date=1994 |volume=3 |pages=998-999}}&lt;/ref&gt; 1722 ರಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೀಟರ್ I ರ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೈವ್ ಮಹಾನಗರವನ್ನು [[ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್|ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ರಿಕ್]] ಆಗಿ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಇತರ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು, ಆಧಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ೧೭೮೬ ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜಾತ್ಯತೀತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅದರ ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಮಹಾನಗರದ ನೇಮಕಗೊಂಡವರಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಜಮನೆತನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಮಠಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳನ್ನು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿತು. ರಷ್ಯಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟಾಲಿಯಾ ಡೊಲ್ಗೊರುಕೋವಾ, ಪಯೋಟರ್ ರುಮಿಯಾಂಟ್ಸೆವ್ ಮತ್ತು ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;meta&quot;&gt;{{Cite web |date=2024-08-05 |title=Метаморфози Києво-Печерської лаври |url=https://tyzhden.ua/metamorfozy-kyievo-pecherskoi-lavry/ |access-date=2025-08-14 |website=[[The Ukrainian Week|Український Тиждень]]}}&lt;/ref&gt; 19 ನೇ ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವು ಕೈವ್‌ನ ಮಹಾನಗರಗಳ ನಿವಾಸವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಷ್ಯಾದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮಿರ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. [[ರಷ್ಯಾದ ಕ್ರಾಂತಿ|ಕ್ರಾಂತಿಯ]] ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲಾವ್ರವು 1200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Hammond_Slides_Russia_51.jpg|thumb|302x302px| 1958 ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳು]]
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಉಕ್ರೇನೀಕರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಜನವರಿ 25, 1918 ರಂದು ಕೀವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಅವರನ್ನು ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ನೀಡಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ೧೯೨೧-೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠದಿಂದ ಅನೇಕ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಮಠವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1926 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt; ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ವಿತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;ency&quot; /&gt; ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

ನವೆಂಬರ್ 3, 1941 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ NKVD ಯಿಂದ ಮುಖ್ಯ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲಾಯಿತು; &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot;&gt;{{Cite web |last=Basmat |first=Dmytro |last2=Fenbert |first2=Abbey |date=2026-06-15 |title=Kyiv's historic Pechersk Lavra burns as large-scale Russian strikes kill 5, injure 29 in capital |url=https://kyivindependent.com/russian-attack-june-14-2026/ |access-date=2026-06-15 |website=The Kyiv Independent}}&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಜರ್ಮನ್ನರು ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಧ್ವಂಸವು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 2000 ರಂದು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;

[[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಮಠವು ರಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿತು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಮುಂದಿನ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯವರೆಗೂ ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು &lt;ref name=&quot;mon&quot;&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Monastery |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCaveMonastery.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;

1988 ರಲ್ಲಿ , ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಕ್ರೈಸ್ತೀಕರಣದ 1000 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. 1990 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಈ ಮಠವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಫಿಲರೆಟ್ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಅವರ ನಿವಾಸವು ಅದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1992 ರಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt; ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಆಡಳಿತದಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಾವ್ರಾ, ಅದರ ನಾಯಕತ್ವದ ದುಬಾರಿ ಕಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಷ್ಯಾದ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಬಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕ, ತ್ಸಾರ್ ನಿಕೋಲಸ್ II ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಚಾರದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಹಗರಣಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;meta&quot; /&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Lavra_Kyiv.JPG|thumb| ಮಠದ ಪನೋರಮಾ, ದಕ್ಷಿಣದ ನೋಟ]]
ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಜೊತೆಗೆ, ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು 1990 ರಿಂದ [[ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗ|ಯುನೆಸ್ಕೋ]] [[ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ|ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ]] ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  [ ಸಂಖ್ಯೆ 1 ] ಈ ಮಠ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು (ಅಭಯಾರಣ್ಯ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು 13 ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Про надання статусу національного Києво-Печерському держав... - від 13.03.1996 № 181/96 |trans-title=On granting the status of national Kyiv-Pechersk State... - dated 03.13.1996 No. 181/96 |url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=181/96&amp;p=1260343170231885 |access-date=23 June 2017 |website=zakon1.rada.gov.ua}}&lt;/ref&gt; ಲಾವ್ರಾ ನಗರದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸೇಂಟ್ ಸೋಫಿಯಾ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಮಠವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.{{Fact|date=May 2017}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (May 2017)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt; ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 21, 2007 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಏಳು ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. 

2022 ರ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳದ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Сайт Національного Києво-Печерського історико-культурного заповідника |trans-title=Site of the National Kyiv-Pechersk Historical and Cultural Reserve |url=http://www.kplavra.kyiv.ua/# |access-date=23 June 2017 |website=www.kplavra.kyiv.ua}}&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (ಮಾಸ್ಕೋ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾರ್ಕೇಟ್) (UOC-MP) ನಡುವೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಆ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಮಠ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಯಕ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಒನುಫ್ರಿಯಸ್ ಅವರ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=14 November 2016 |title=General information — Kyiv Holy Dormition Caves Lavra |url=https://lavra.ua/en/general-information/ |access-date=9 December 2019}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=11 October 2019 |title=Head of UOC led solemnities on Synaxis of Near Caves' Venerable Fathers |url=https://lavra.ua/en/head-of-uoc-led-solemnities-on-synaxis-of-near-caves-venerable-fathers/ |access-date=12 December 2019 |agency=Kyiv Holy Dormition Caves Lavra}}&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ (ಟ್ರೆಪೆಜ್ನಾ ಚರ್ಚ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ದ UOC-MP ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಆ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-01-05|title=Historical churches of the Kyiv-Pechersk Lavra returned to Ukrainian state from Russia-affiliated church|url=https://euromaidanpress.com/2023/01/05/historical-churches-of-the-kyiv-pechersk-lavra-returned-to-the-ukrainian-state-from-russia-affiliated-church/|journal=Euromaidan Press}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=January 7, 2023 |title=Ukraine reclaims Kyiv cathedral amid church dispute |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/ukraine-reclaims-kyiv-cathedral-amid-church-dispute-96263044 |access-date=2023-01-07 |website=ABC News |language=en}}&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ (OCU) ಗೆ ಜನವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್, &lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; ಆ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫೇನಿಯಸ್ ಆಚರಿಸಿದ ಸೇವೆ. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 January 2023 |title=Epiphanius for the first time conducts Christmas service in Holy Dormition Cathedral |url=https://www.ukrinform.net/rubric-society/3648115-epiphanius-for-the-first-time-conducts-christmas-service-in-holy-dormition-cathedral.html |access-date=2023-01-07 |website=www.ukrinform.net |language=en}}&lt;/ref&gt;
[[ಚಿತ್ರ:Uspensky_Sobor.jpg|thumb| 2005 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
ಮಾರ್ಚ್ 10, 2023 ರಂದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು, UOC-MP ಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳ ಮುಕ್ತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾದ 2013 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಚರ್ಚ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;PBSNewsHourOrthodox leader&quot;&gt;{{Cite web |date=1 April 2023 |title=Orthodox leader in Kyiv ordered under house arrest by Ukrainian court |url=https://www.pbs.org/newshour/world/orthodox-leader-in-kyiv-ordered-under-house-arrest-by-ukrainian-court |access-date=6 April 2023 |website=[[PBS NewsHour]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 29 ರೊಳಗೆ UOC-MP ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಯುಒಸಿ-ಎಂಪಿ, ಹೊರಹಾಕುವಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು &quot; ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಹುಚ್ಚಾಟಿಕೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot; /&gt; ಮಾರ್ಚ್ 17, 2023 ರಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್‌ ಪುಟಿನ್‌|ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್]] ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರಿ ಪೆಸ್ಕೋವ್, UOC-MP ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಈ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸದಿರಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರವು (ಫೆಬ್ರವರಿ 24, 2022) ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ &quot;ಸರಿಯಾದತೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref name=&quot;7393889PavloLebid&quot;&gt;{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Kremlin says Ukrainian authorities' decision on Ukrainian Orthodox Church of Moscow Patriarchate justifies &quot;special operation&quot; |url=https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/17/7393889/ |access-date=17 March 2023 |website=[[Ukrainska Pravda]] |language=English}}&lt;/ref&gt; 29 ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರ ನಂತರ UOC-MP ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;epiphany-urges-calm&quot;&gt;{{Cite web |date=6 April 2023 |title=Metropolitan Epiphany urges calm after arrest of abbot |url=https://www.churchtimes.co.uk/articles/2023/6-april/news/world/metropolitan-epiphany-urges-calm-after-arrest-of-abbot |access-date=6 April 2023 |website=[[Church Times]] |language=English}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;550462lavra_shcho_dali&quot;&gt;{{Cite web |date=31 March 2023 |title=Lavra. What's next? |url=https://lb.ua/blog/sonya_koshkina/550462_lavra_shcho_dali_.html |access-date=31 March 2023 |website=[[Lb.ua]] |language=Ukrainian}}&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 23, 2025 ರಂದು, ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಮೊದಲನೆಯದಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;moly&quot; /&gt;

==== 2026 ರ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು ====
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_on_fire_3.jpg|thumb| ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ, 15 ಜೂನ್ 2026]]
[[ಚಿತ್ರ:Dormition_Cathedral,_Kyiv_Pechersk_Lavra_following_attack_10.jpg|thumb| ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಛಾವಣಿ]]
ಜೂನ್ 14, 2026 ರಂದು, ರಷ್ಯಾದ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಯು ಸಂಕೀರ್ಣಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು, ಇದು ಉದ್ದೇಶಿತ ದಾಳಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಹ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref name=&quot;Guardian video&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |date=15 June 2026 |title=Cathedral burns at Unesco-listed Kyiv Pechersk Lavra after Russian attack |url=https://www.theguardian.com/world/video/2026/jun/15/dormiton-cathedral-burns-unesco-kyiv-pechersk-lavra-russian-attack |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Beaumont |first=Peter |date=15 June 2026 |title=Kyiv monastery set on fire in night of Russian attacks across Ukraine |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jun/15/kyiv-pechersk-lavra-monastery-on-fire-russian-attacks-ukraine |access-date=15 June 2026 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt; ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ಗಳಿಂದ (&quot;ಇರಾನಿನ ಶಾಹೆದ್-ಮಾದರಿಯ ಕಾಮಿಕೇಜ್ ಡ್ರೋನ್‌ನ ರಷ್ಯಾದ ಆವೃತ್ತಿ&quot; &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot; /&gt; ) ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಾನಿಯಲ್ಲಿ, ಛಾವಣಿಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗದ ನಾಶ, ಮುಖ್ಯ ಗುಮ್ಮಟ ಮತ್ತು ಕುಪೋಲಾಗೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಂಕಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. &lt;ref name=&quot;ki-2026&quot; /&gt; ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ರಚನೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಇದೇ ಮೊದಲು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಯು ಗೆರಾನ್-2 ಡ್ರೋನ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. &lt;ref name=&quot;WaPoKyivMonastery2026&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Stern |first=David L. |last2=Galouchka |first2=Anastacia |date=15 June 2026 |title=Russian attack kills at least five and damages historic monastery in Kyiv |url=https://www.washingtonpost.com/world/2026/06/15/russian-attack-kyiv-damages-historic-monastery-kills-least-5/ |access-date=15 June 2026 |work=The Washington Post}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶಹೆದ್ ಮಾದರಿಯ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು, ಇದು ಕೈವ್ ಸಮಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:55 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ರಷ್ಯಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಿರ್ಮಿತ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟ್ ವಾಯು-ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ದೂಷಿಸಿತು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot;&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Europa spreekt schande van Russische aanval op historisch klooster in Kyiv |trans-title=Europe condemns Russia’s attack on a historic monastery in Kyiv |url=https://nos.nl/artikel/2618687-europa-spreekt-schande-van-russische-aanval-op-historisch-klooster-in-kyiv |access-date=15 June 2026 |website=[[Nederlandse Omroep Stichting|NOS]] |language=nl}}&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ವಕ್ತಾರರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಶಹೀದ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆರಾನ್-೨ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಕಂಡುಬಂದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವೈರಿಡೆಂಕೊ ಅವರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಠದ ಫೋಟೋವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ: &quot;ನಮ್ಮ ಜನರು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿ. ಇದು ರಷ್ಯಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಿಜವಾದ ಮುಖ. ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಿನಾಶದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ. ಮಾನವೀಯತೆಯ ವಿರುದ್ಧ, ಇತಿಹಾಸದ ವಿರುದ್ಧ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ರಷ್ಯಾದ ಅಪರಾಧ.&quot; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಇದನ್ನು &quot;ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾ ನಡೆಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ ಅಪರಾಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು, &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ರಷ್ಯಾದ ಅನಾಗರಿಕತೆಯ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತ್ಯದ ಮುಂದೆ ಜಗತ್ತು ಮೌನವಾಗಿರದಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಲಾವ್ರಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕರು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದರು, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಉರ್ಸುಲಾ ವಾನ್ ಡೆರ್ ಲೇಯೆನ್ ಇದನ್ನು &quot;ಅರ್ಥಹೀನ ಹಿಂಸೆ&quot; ಎಂದು ಕರೆದರು: 'ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ.' &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &quot;ನಮ್ಮ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲಿನ ಈ ದಾಳಿಯನ್ನು ಯಾವುದೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ [[ಇಮ್ಮಾನ್ಯುವೆಲ್ ಮಾಕ್ರೋನ್|ಎಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಮ್ಯಾಕ್ರನ್]] ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಜೀನ್-ನೊಯೆಲ್ ಬ್ಯಾರಟ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: &quot; ನೊಟ್ರೆ-ಡೇಮ್ ಅಥವಾ ಸೇಂಟ್-ಡೆನಿಸ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಅನ್ನು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಿಸಬೇಕಾದಂತಿದೆ.&quot; &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;Beaumont&quot; /&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಂತೆಯೇ, ಮಠದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯುದ್ಧ ಅಪರಾಧಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕಾಜಾ ಕಲ್ಲಾಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. &lt;ref name=&quot;NOS&quot; /&gt; ರೊಮೇನಿಯನ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು ಈ ದಾಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ &quot;ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ಮತ್ತು ದುಃಖ&quot; ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು &quot;ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ&quot;. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=15 June 2026 |title=Patriarhia Română deplânge atacul asupra Lavrei Pecerska din Kiev |url=https://agerpres.ro/2026/06/15/patriarhia-romana-deplange-atacul-asupra-lavrei-pecerska-din-kiev--1566331 |publisher=Agerpres |language=ro}}&lt;/ref&gt;

ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನವು ದಾಳಿಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು, ಇದನ್ನು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಮಾರಕದ ಮೇಲೆ &quot;ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪವಿತ್ರ&quot; ದಾಳಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಿತು, &quot;ಯಾವುದೇ ತರ್ಕಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವಾದವು ಈ ಅನಾಗರಿಕ ವಿನಾಶಕಾರಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಗಮನಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Το Οικουμενικό Πατριαρχείο καταδικάζει την επίθεση στη Λαύρα του Κιέβου - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/17/13/to-oikoymeniko-patriarcheio-katadika/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Patriarch Bartholomew condemns attack on Kyiv religious landmark {{!}} eKathimerini.com |url=https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1306751/patriarch-bartholomew-condemns-attack-on-kyiv-religious-landmark/ |access-date=2026-06-16 |website=www.ekathimerini.com |language=English}}&lt;/ref&gt; ಜೂನ್ 15, 2026 ರಂದು, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಬಾರ್ತಲೋಮೆವ್ Ι ಅವರು ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಪಿಫಾನಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕರೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಯುಮೆನಿಕಲ್ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರು &quot;ಅನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಅಗೌರವದ ಕೃತ್ಯ&quot;ದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಹ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನೋಪಲ್‌ನ ಮಾತೃ ಚರ್ಚ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-06-15 |title=Τηλεφωνική επικοινωνία του Οικουμενικού Πατριάρχου με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας - Οικουμενικό Πατριαρχείο |url=https://ec-patr.org/15/06/20/14/tilefoniki-epikoinonia-toy-oikoymen/ |access-date=2026-06-16 |language=el}}&lt;/ref&gt; 

== ಪ್ರಿಯರ್ಸ್ ==
{| class=&quot;wikitable collapsible autocollapse&quot;
!ವರ್ಷಗಳು
!ಹೆಸರುಗಳು
!ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಹೆಗುಮೆನ್ಗಳು'''
|-
|೧೦೫೧–೧೦೬೨
|ಅಂಟೋನಿಯ್
|ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್ನಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವದ ಪ್ರವರ್ತಕ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Anthony of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintAnthonyoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೬೨–೧೦೬೩
|ವರ್ಲಾಮ್
|ಮಠದ ಮೊದಲ ಹೆಗುಮೆನ್, ನಂತರ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್ಸ್ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Varlaam |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CV%5CA%5CVarlaam.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೬೩–೧೦೭೪
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ I
|ಸ್ಟುಡೈಟ್ ಸಹೋದರರನ್ನು ಸೇರಿದರು, ಡಾರ್ಮಿಶನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Saint Theodosius of the Caves |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CA%5CSaintTheodosiusoftheCaves.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೭೪–೧೦೭೭
|ಸ್ಟೆಫಾನ್ I ಬೊಲ್ಹರಿನ್
|ರಸ್ನ ಮೊದಲ ಗಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು, ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ನ ಬಿಷಪ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು, ಸಂತರಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Stefan of Kyiv |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CT%5CStefanofKyiv.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೦೭೭–೧೦೮೮
|ನಿಕಾನ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್
|ಸ್ಕೀಮಾಗೂ ಮೊದಲು ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು
|-
|೧೦೮೮–೧೧೦೩
|ಜಾನ್ I
|೧೦೯೬ರಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ಬೋನಿಯಾಕ್ ನೇತೃತ್ವದ ಕ್ಯುಮನ್ಗಳು ಕೀವ್ ಮತ್ತು ಗುಹೆ ಮಠದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1984 |title=Boniak |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CB%5CO%5CBoniak.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೧೦೮–೧೧೧೨
|ಥಿಯೋಕ್ಟಿಸ್ಟೋಸ್
|ಚೆರ್ನಿಗಿವ್ನ ಬಿಷಪ್ ಆದರು
|-
|೧೧೧೨–೧೧೨೫
|ಪ್ರೊಖೋರ್
|ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕ್ಲರ್ ಅವರಿಂದ ''ಟೇಲ್ ಆಫ್ ಬೈಗೋನ್ ಇಯರ್ಸ್'' ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1993 |title=Povist’ vremennykh lit |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPovisthDAvremennykhlitIT.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೧೨೫–೧೧೩೧
|ಟಿಮೊತಿ / ಅಕಿಂಡಿನ್
|
|-
|೧೧೩೨–೧೧೪೧
|ಪಿಮೆನ್ ದಿ ಸಿಂಗರ್
|
|-
|೧೧೪೨–೧೧೫೬
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೧೫೬–೧೧೬೪
|ಅಕಿಂಡಿನ್ I
|೧೧೫೯ರಲ್ಲಿ ಮಠವು ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಲಾವ್ರಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ಗಳು'''
|-
|೧೧೬೫–೧೧೮೨
|ಪಾಲಿಕಾರ್ಪ್ I ಆಫ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್
|ಮೊದಲ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್; ಆಂಡ್ರೇ ಬೊಗೊಲ್ಯುಬ್ಸ್ಕಿಯಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೧೬೯)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೧೮೨–೧೧೯೭
|ಬೆಸಿಲ್
|
|-
|೧೧೯೭-೧೨೦೩
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ III
|ರೂರಿಕ್ ರೋಸ್ಟಿಸ್ಲಾವಿಚ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೨೦೩)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೨೦೩-೧೨೩೨
|ಅಕಿಂಡಿನ್ II
|''ಕೀವ್ ಗುಹೆ ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್'' ರಚನೆ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kyivan Cave Patericon |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CY%5CKyivanCavePatericon.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೨೩೨-೧೨೩೮
|ಪಾಲಿಕಾರ್ಪ್ II
|''ಕೀವ್ ಗುಹೆ ಪ್ಯಾಟರಿಕಾನ್ನ'' ಲೇಖಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Polikarp, monk |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CP%5CO%5CPolikarpmonk.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೨೩೮-೧೨೪೯
|ಅಗಾಪಿಟ್ I
|ಬಟು ಖಾನ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು (೧೨೪೦)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೨೪೯-೧೨೭೪
|ಸೆರಾಪಿಯನ್
|ನಂತರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು
|-
|೧೨೭೪-೧೨೮೯
|ಅಗಾಪಿಟ್ II
|
|-
|೧೨೮೯-೧೨೯೨
|ಡೋಸಿಥಿಯಸ್
|
|-
|೧೨೯೨-೧೨೯೯
|ಜಾನ್ II
|
|-
|೧೩೦೦-?
|ಅಜರಿಯಾ
|
|-
|~೧೩೨೧
|ಬಾರ್ಸೊನೋಫಿಯಸ್
|
|-
|~೧೩೩೫
|ಮ್ಯಾಕ್ಸಿಮ್
|
|-
|೧೩೭೦/೧೩೭೭-೧೩೯೫
|ಡೇವಿಡ್
|
|-
|೧೩೯೫-೧೩೯೭
|ಅಬ್ರಹಾಮಿಯಸ್
|
|-
|೧೩೯೭-೧೩೯೮
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ IV
|
|-
|೧೩೯೮-೧೪೧೬
|ನಿಸೆಟಾಸ್
|ಗೋಲ್ಡನ್ ಹಾರ್ಡ್ನ ಖಾನ್ ಎಡಿಗೆಯಿಂದ ಮಠವು ಸುಲಿಗೆಗೊಳಗಾಯಿತು
|-
|೧೪೧೭-೧೪೩೪
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್
|
|-
|೧೪೩೪-೧೪೪೬
|ನೈಸ್ಫೋರಸ್ I
|
|-
|೧೪೪೬-೧೪೬೨
|ನಿಕೋಲಸ್
|
|-
|೧೪೬೨-೧೪೬೬
|ಮಕಾರಿಯಸ್
|
|-
|೧೪೬೬-೧೪೭೭
|ಜಾನ್ III
|ಸಿಮಿಯಾನ್ ಒಲೆಲ್ಕೋವಿಚ್ ಅವರಿಂದ ಮಠವನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೪೭೭-೧೪೮೨
|ಜೊಸಾಫ್
|ಟಾಟರ್ಗಳಿಂದ ಮಠವು ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೪೮೨-೧೪೯೩
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ V ವೊಯ್ನಿಲ್ಲೋವಿಚ್
|
|-
|೧೪೯೪-೧೫೦೧/೧೫೦೩
|ಫಿಲಾರೆಟ್
|
|-
|೧೫೦೧/೧೫೦೩-?
|ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ VI
|
|-
|?-?
|ಸಿಲ್ವೆಸ್ಟರ್
|
|-
|೧೫೦೬–೧೫೦೮
|ವಾಸಿಯನ್ I ಶಿಶ್ಕಾ
|
|-
|೧೫೦೮-೧೫೦೯
|ಜೋನಾಸ್ I
|
|-
|೧೫೦೯-೧೫೧೪
|ಪ್ರೋಟಾಸಿಯಸ್ I
|
|-
|೧೫೧೪-೧೫೨೪
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೨೪–೧೫೨೫
|ಆಂಥೋನಿ I
|
|-
|೧೫೨೫-೧೫೨೮
|ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೨೮–೧೫೩೫
|ಆಂಥೋನಿ I
|
|-
|೧೫೩೫-೧೫೩೬
|ಜೆನ್ನಡಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೩೬
|ಜೊಕಿಮ್
|
|-
|೧೫೩೬-೧೫೩೮
|ಪ್ರೋಟಾಸಿಯಸ್ II
|
|-
|೧೫೩೯-೧೫೪೦
|ಸೋಫ್ರೋನಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೪೦
|ಜೋಸೆಫ್ I ರೆವಟ್
|
|-
|೧೫೪೦-೧೫೪೧
|ಸೋಫ್ರೋನಿಯಸ್
|
|-
|೧೫೪೧-೧೫೪೬
|ವಾಸಿಯನ್ II
|
|-
|೧೫೪೬-೧೫೫೦
|ಜೊಕಿಮ್ II
|
|-
|೧೫೫೧-೧೫೫೪
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ I
|
|-
|೧೫೫೪-೧೫೫೫
|ಜೋಸೆಫ್ II
|
|-
|೧೫೫೬–೧೫೭೨
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಪೆಸೊಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೫೭೨-೧೫೭೪
|ಜೋನಾಸ್ ಡೆಸ್ಪೊಟೊವಿಚ್
|
|-
|೧೫೭೪-೧೫೭೬
|ಜೆರುಸಲೆಮ್ನ ಸಿಲ್ವೆಸ್ಟರ್
|
|-
|೧೫೭೬–೧೫೯೦
|ಮೆಲೆಟಿಯಸ್ ಕ್ರೆಬ್ಟೊವಿಚ್-ಬೊಹುರಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಸ್ಟಾರೊಪೆಜಿಯನ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದರು (೧೫೮೬)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೫೯೩–೧೫೯೯
|ನೈಸ್ಫೋರಸ್ ಟರ್
|ಬ್ರೆಸ್ಟ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಂತರ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಯುನಿಯೇಟ್ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷದ ಪ್ರಾರಂಭ&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೫೯೯–೧೬೦೫
|ಹಿಪಾಟಿಯಸ್ ಪೊಸೆಜ್
|ರುಥೇನಿಯನ್ ಯುನಿಯೇಟ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೬೦೫–೧೬೨೪
|ಯೆಲಿಸೀ ಪ್ಲೆಟೆನೆಟ್ಸ್ಕಿ
|ಕೀವ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು (೧೬೧೫)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೨೪–೧೬೨೭
|ಝಕಾರಿಯ್ ಕೊಪಿಸ್ಟೆನ್ಸ್ಕಿ
|ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Kopystensky, Zakhariia |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CO%5CKopystenskyZakhariia.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೬೨೭–೧೬೪೬
|ಪೀಟರ್ ಮೊಗಿಲಾ
|ಮಠದ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು (೧೬೩೧), ೧೬೩೨ರಲ್ಲಿ ಕೀವ್ ಕಾಲೇಜಿಯಂ ಆಗಿ ವಿಲೀನಗೊಂಡಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೪೭-೧೬೫೫
|ಜೋಸೆಫ್ ಟ್ರಿಜ್ನಾ
|
|-
|೧೬೫೬–೧೬೮೩
|ಇನ್ನೋಸೆಂಟ್ (ಗೀಸೆಲ್)
|ಮಠದ ಮುದ್ರಣಾಲಯದ ನಿರ್ದೇಶಕ, ''ಕೀವನ್ ಸಿನಾಪ್ಸಿಸ್'' (೧೬೭೪) ಪ್ರಕಾಶಕ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Gizel, Innokentii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CG%5CI%5CGizelInnokentii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೬೮೪–೧೬೯೦
|ವರ್ಲಾಮ್ ಯಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಮಠವನ್ನು ಮಾಸ್ಕೋದ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನರಿಗೆ ಅಧೀನಗೊಳಿಸಿದರು (೧೬೮೮), ಅದರ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೬೯೧–೧೬೯೭
|ಮೆಲೆಟಿಯಸ್ ವುಜಾಚೆವಿಚ್-ವೈಸೊಸಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೬೯೭–೧೭೦೮
|ಜೊಸಾಫ್ ಕ್ರೊಕೊವ್ಸ್ಕಿ
|ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಇವಾನ್ ಮಜೆಪಾ ಅವರ ಮಿತ್ರ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1988 |title=Krokovsky, Yoasaf |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CR%5CKrokovskyYoasaf.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೭೦೯
|ಹಿಲೇರಿಯನ್
|
|-
|೧೭೧೦–೧೭೧೪
|ಅಥಾನೇಷಿಯಸ್ ಮೈಸ್ಲಾವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೧೫–೧೭೨೯
|ಜೊನಿಸಿಯಸ್ ಸೆನ್ಯುಟೊವಿಚ್
|೧೭೧೮ರ ಬೆಂಕಿಯು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಜೊತೆಗೆ ಮಠದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೭೩೦–೧೭೩೬
|ರೋಮನ್ ಕೋಪಾ
|
|-
|೧೭೩೭–೧೭೪೦
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ನೆಹ್ರೆಬೆಕ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೪೦–೧೭೪೮
|ಟಿಮೊತಿ ಶ್ಚೆರ್ಬಟ್ಸ್ಕಿ
|ರಷ್ಯಾದ ಎಲಿಜಬೆತ್ I ರ ನೆಚ್ಚಿನ, ಹ್ರಿಹೋರಿ ಸ್ಕೊವೊರೊಡಾ ಅವರ ಬೆಂಬಲಿಗ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Shcherbatsky, Tymofii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CS%5CH%5CShcherbatskyTymofii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೭೪೮–೧೭೫೧
|ಜೋಸೆಫ್ ಒರಾನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೫೨–೧೭೬೧
|ಲುಕಾ ಬಿಲೌಸೊವಿಚ್
|
|-
|೧೭೬೨–೧೭೮೬
|ಜೋಸಿಮಾ ವಾಲ್ಕೆವಿಚ್
|೧೭೮೬ರಲ್ಲಿ ಮಠದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ಕಾರವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಚುನಾಯಿತ ನಾಯಕತ್ವದ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೭೮೭-೧೭೯೨
|ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟ್ ಸ್ಟೆಫಾನೊವ್
|ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಅವರಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಮೊದಲ ಪ್ರಿಯರ್, ಅವರು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದರು&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೭೯೨–೧೭೯೫
|ಥಿಯೋಫಿಲ್ಯಾಕ್ಟ್ ಸ್ಲೋನೆಟ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೭೯೫-೧೭೯೯
|ಹೈರೋನಿಮ್ ಯಾನೊವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೦೦-೧೮೧೫
|ಜೋಯೆಲ್ ವೊಸ್ಕೊಬೊಯಿನಿಕೊವ್
|
|-
|೧೮೧೫–೧೮೨೬
|ಅಂಟೋನಿಯಸ್ ಸ್ಮಿರ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೨೬–೧೮೩೪
|ಆಕ್ಸೆಂಟಿಯಸ್ ಹಾಲಿನ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೮೪೪–೧೮೫೨
|ಲಾರೆಂಟಿಯಸ್ ಮಕಾರೊವ್
|
|-
|೧೮೫೨–೧೮೬೨
|ಜಾನ್ ಪೆಟಿನ್
|
|-
|೧೮೭೮–೧೮೮೪
|ಹಿಲೇರಿಯನ್ ಯುಷೆನೊವ್
|
|-
|೧೮೮೪–೧೮೯೨
|ಜುವೆನಾಲಿಯಸ್ ಪೊಲೊವ್ಟ್ಸೆವ್
|
|-
|೧೮೯೩–೧೮೯೬
|ಸೆರ್ಗಿಯಸ್ ಲ್ಯಾನಿನ್
|
|-
|೧೮೯೬-೧೯೦೯
|ಅಂಟೋನಿಯಸ್ ಪೆಟ್ರುಶೆವ್ಸ್ಕಿ
|
|-
|೧೯೦೯–೧೯೧೮
|ಅಂಬ್ರೋಸಿಯಸ್ ಬುಲ್ಗಾಕೊವ್
|
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''೧೯೧೭ರ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರದ ಪ್ರಿಯರ್ಗಳು'''
|-
|೧೯೧೮-೧೯೨೦
|ಆಂಥೋನಿ ಖ್ರಾಪೊವಿಟ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಮುಖತೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು; ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು, ನಂತರ ವಲಸೆ ಹೋದರು&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1989 |title=Khrapovitsky, Antonii |url=https://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CK%5CH%5CKhrapovitskyAntonii.htm |access-date=2025-08-15}}&lt;/ref&gt;
|-
|೧೯೨೧-೧೯೨೪
|ಮೈಕೆಲ್ ಮಿಟ್ರೊಫಾನೊವ್
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ; ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು (೧೯೨೧-೨೨)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೯೨೪-೧೯೨೬
|ಕ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಜೆರೆಟಿಯೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೨೫-೧೯೨೯
|ಇನ್ನೋಸೆಂಟ್ ಪುಸ್ಟಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿನೊಡಲ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ; ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಮಠವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದು (೧೯೨೬)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೧೯೨೬–೧೯೨೯
|ಹೆರ್ಮೊಜೆನ್ ಗೊಲುಬೆವ್
|
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''ಮಠವು ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡಿತು (೧೯೨೯-೧೯೪೨)''
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೯೪೨-೧೯೪೭
|ವಲೇರಿಯಸ್ ಉಸ್ಟಿಮೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೪೭-೧೯೫೩
|ಕ್ರೋನಿಡಿಸ್ ಸಾಕುನ್
|
|-
|೧೯೫೩-೧೯೬೧
|ನೆಸ್ಟರ್ ತುಹೇ
|
|- bgcolor=&quot;grey&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |''ಮಠವು ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡಿತು (೧೯೬೧-೧೯೮೮)''
|- bgcolor=&quot;#e5e5e5&quot;
| colspan=&quot;3&quot; align=&quot;center&quot; |'''ಕೀವ್ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು'''
|-
|೧೯೮೮-೧೯೮೯
|ಜೊನಾಥನ್ ಯೆಲೆಟ್ಸ್ಕಿಖ್
|
|-
|೧೯೮೯-೧೯೯೨
|ಎಲ್ಯೂಥೆರಿಯಸ್ ಡಿಡೆಂಕೊ
|
|-
|೧೯೯೨
|ಪಿಟಿರಿಮ್ ಸ್ಟಾರಿನ್ಸ್ಕಿ
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ - ಮಾಸ್ಕೋ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ (UOC) ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೯೯೨
|ಹಿಪ್ಪೊಲಿಟ್ ಖಿಲ್ಕೊ
|UOC ನ ಸದಸ್ಯ
|-
|೧೯೯೪-೨೦೨೩
|ಪಾಲ್ ಲೆಬಿಡ್
|UOC ನ ಸದಸ್ಯ; ಡಾರ್ಮಿಶನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು (೧೯೯೮-೨೦೦೦)&lt;ref name=&quot;mon&quot; /&gt;
|-
|೨೦೨೩ ರಿಂದ
|ಅಬ್ರಹಾಮಿಯಸ್ ಲೊಟಿಶ್
|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ನ ಸದಸ್ಯ
|}

== ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳು ==
[[ಚಿತ್ರ:Perchersk_Lavra,_Kyiv_Panorama.jpg|thumb| 1889 ರಲ್ಲಿ ಕೈವ್‌ನ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ, [https://www.nga.gov/research/library/imagecollections/features/watsons_russia.html ಚಿತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ವಿಭಾಗ], ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಗ್ಯಾಲರಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಡಿಸಿ.]]
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವು ಬೆಲ್ ಟವರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.

ಲಾವ್ರಾದ ಇತರ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೇವಿಯರ್ ಅಟ್ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಎಕ್ಸಲ್ಟೇಶನ್ ಆಫ್ ಕ್ರಾಸ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ನೇಟಿವಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ವರ್ಜಿನ್, ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಷನ್ ಆಫ್ ಸೇಂಟ್ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಲೈಫ್-ಗಿವಿಂಗ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್. ಲಾವ್ರಾವು ಸೇಂಟ್ ನಿಕೋಲಸ್ ಮಠ, ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿ, ಮತ್ತು ಡೆಬೊಸ್ಕ್ವೆಟ್ ಗೋಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಇತರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾಗೆ ಏಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು

ಕೈವ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.

ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಅನೇಕ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಟ್ರಿನಿಟಿ ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್, ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಮಿನಿಯೇಚರ್‌ಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ.

ಲಾವ್ರಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಗುಹೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೂಗತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ನೂರು ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. 11-12 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಈ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದು, ನೀವು ಕಿರಿದಾದ ಸುರಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಯಬಹುದು, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ವಿನಮ್ರ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು - ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಭವ.

ಯುನೆಸ್ಕೊ ಸ್ಥಿತಿ: ಈ ಸ್ಥಳವು 1990 ರಿಂದ ಯುನೆಸ್ಕೊ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಎತ್ತರ: ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.

ವಯಸ್ಸು: 1051 ರಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಇದು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗುಪ್ತ ನಿಧಿ: ಈ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಥಿಯನ್ ಪೆಕ್ಟೋರಲ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆಯ ಸ್ಕಾರಬ್&quot; ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

=== ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್ ಟವರ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Kievo-Pecherska_Lavra_Belltower.jpg|thumb|200x200px| 2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್‌ನ ಹತ್ತಿರದ ನೋಟ.]]
ಗ್ರೇಟ್ ಲಾವ್ರಾ ಬೆಲ್‌ಟವರ್ ಕೈವ್ ಸ್ಕೈಲೈನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರಾದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 96.5 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು 1731–1745ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಂಟೆ ಗೋಪುರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೋಹಾನ್ ಗಾಟ್‌ಫ್ರೈಡ್ ಶಾಡೆಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, [[ಮಹಡಿ|ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು]] ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ [[ಗುಮ್ಮಟ|ಗುಮ್ಮಟವಿದೆ]] . &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Собор_Успенський2.jpg|thumb| ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]]
11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಮಠದ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್ [[ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ|ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ]] ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಯಿತು, ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಪಡೆಗಳು [[ಕೀವ್|ಕೈವ್]] ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡ ಒಂದೆರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು 1941 ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವರು ಸುಟ್ಟ ಭೂಮಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಡ್ನೀಪರ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಕೀವ್ ಸೇತುವೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯ ಖ್ರೆಶ್ಚಾಟಿಕ್ ಬೀದಿ ಮತ್ತು ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದರು. &lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 1930 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೇಂಟ್ ಮೈಕೆಲ್‌ನ ಗೋಲ್ಡನ್-ಡೋಮ್ಡ್ ಮಠವನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಾಶವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿತು. &lt;ref&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಸುದ್ದಿ |last=Гогун |first=Александр |date=2021-09-20 |title=Вандалы-орденоносцы. Как Красная армия взрывала Киев |url=https://www.svoboda.org/a/kak-krasnaya-armiya-vzryvala-kiev/31467844.html |access-date=2023-06-02 |work=Радио Свобода |language=ru}}&lt;/ref&gt;

1928 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಠವನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿರೋಧಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದ ನಂತರ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ 1995 ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಹೊಸ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು 2000 ರಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2016-11-03 |title=1941: уничтожение Успенского собора в Лавре |url=https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/11/161103_ru_s_tsalyk_uspensky_cathedral |access-date=2023-06-02 |website=BBC News Україна |language=ru-UA}}&lt;/ref&gt;

=== ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ===
ಗೇಟ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ದಿ ಟ್ರಿನಿಟಿಯು ಹೋಲಿ ಗೇಟ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇದೆ, ಇದು ಮಠದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ರಾಜಕುಮಾರ ಸ್ವಿಯಾಟೋಸ್ಲಾವ್ II ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಲ್ಲಿನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 1718 ರ ಬೆಂಕಿಯ ನಂತರ, ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪೂಜ್ಯ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವಿ. ಸ್ಟೆಫಾವೊವಿಚ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಂಕೃತ ಗಾರೆ ಕೆಲಸದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಂಡವು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಚಿನ್ನದ ಲೇಪಿತ ಪೇರಳೆ ಆಕಾರದ ಗುಮ್ಮಟವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ಟಕೋ-ಮೊಲ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಸಸ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ತುದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಒಂದು ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ವಿ. ಸೋನಿನ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಐಕಾನ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಗೇಟ್ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳಭಾಗವು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಅಲಿಂಪಿ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಅವರ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನೊಂದಿಗೆ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ===
[[ಚಿತ್ರ:Kijów_zabytkowy_(307).JPG|thumb| ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್]]
ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಚರ್ಚ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಕೋಣೆಗಳು ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದು. ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಯಾವುದೇ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣಗಳು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಸಾಕ್ ಹೆಟ್ಮನೇಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ===
1696–1698ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬರೊಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಚರ್ಚ್ ಮುಂಭಾಗಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮಂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅಲಂಕಾರಗಳು. 1905 ರಲ್ಲಿ, ಲಾವ್ರಾ ಕಲಾ ಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಚರ್ಚ್‌ನ ಒಳ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು. ಕೆತ್ತಿದ ಮರದ ಐಕಾನೊಸ್ಟಾಸಿಸ್ ಬಹು-ಶ್ರೇಣೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಲ್ ಸೇಂಟ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ===
[[ಚಿತ್ರ:Церква_Спаса-на-Берестові,_м._Київ.jpg|thumb| ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಡ್ರೇ ಮೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಯಾಂಪನೈಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನ ಪಾರ್ಶ್ವ ನೋಟ.]]
ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಮೊನೊಮಖ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಮೊನೊಮಖ್ ರಾಜವಂಶದ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಸ್ಥಾಪಕ ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ ಕೂಡ ಸೇರಿದ್ದರು. ಲಾವ್ರಾ ಕೋಟೆಗಳ ಹೊರಗಿದ್ದರೂ, ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗುಹೆಗಳು ===
ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಗುಹೆಗಳು ಕಿರಿದಾದ ಭೂಗತ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು (ಸುಮಾರು 1-1½ ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 2-2½ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ), ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಾಸಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. 1051 ರಲ್ಲಿ, ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಂಥೋನಿ ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಗುಹೆಯು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಈಗ ಅದು [[Far Caves|ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಾಗಿವೆ]] . ೧೦೫೭ ರಲ್ಲಿ, ಆಂಥೋನಿ ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾ ಬಳಿಯ ಗುಹೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಈಗ ಇದನ್ನು ನಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

16-17 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಾವ್ರಾದ ಕ್ಯಾಟಕಾಂಬ್ಸ್ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮಾಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ನವ್ಗೊರೊಡ್‌ವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, &lt;ref name=&quot;Touring Kyiv&quot;&gt;{{ಉಲ್ಲೇಖ ಪುಸ್ತಕ |last=Malikenaite |first=Ruta |title=Guidebook: Touring Kyiv |publisher=Baltia Druk |year=2003 |isbn=966-96041-3-3 |location=Kyiv}}&lt;/ref&gt; ಇದು ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಿತು. &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2023)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== ಗ್ರಂಥಾಲಯ ===
ಲಾವ್ರಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಡಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21-22, 1718 ರ ರಾತ್ರಿ, ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು - ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ಏಜೆಂಟರು - ಲಾವ್ರಾದ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂತಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೈವ್ ಇತ್ತು.

1988 ರಲ್ಲಿ, ಮಠದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ನಂತರ, ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಷಿಯನ್ನರು ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಆ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಮರುಪೂರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 1995 ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಲಾವ್ರಾ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಠದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ 20 ವರ್ಷಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ನಂತರ, 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಯಿತು. 2008 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಆವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಲಾವ್ರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ನಿಧಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್ ಅನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

=== ನೆಕ್ರೋಪೊಲಿಸ್ ===
ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಾಧಿಗಳಿವೆ. ಕೆಳಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವುಗಳು

* ಇಲ್ಯಾ ಮುರೋಮೆಟ್ಸ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11ನೇ–12ನೇ ಶತಮಾನ)
* ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲರ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* [[Saint Kuksha of the Kyiv Caves|ಸಂತ ಕುಕ್ಷ]] – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಗುಹೆಗಳ ಅಲಿಪಿ – ಗುಹೆಗಳ ಹತ್ತಿರ (ಸುಮಾರು 1114)
* ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಅಗಾಪೆಟಸ್ – ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 11 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗ ಒಲೆಗ್ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನ)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ II ಮೊನೊಮಖ್ ಅವರ ಮಗಳು ಕೈವ್‌ನ ಯುಫೆಮಿಯಾ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1139)
* ಯೂರಿ ಡೊಲ್ಗೊರುಕಿ - ಬೆರೆಸ್ಟೋವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಸಂರಕ್ಷಕನ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ (1157)
* ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗೆರ್ಡೋವಿಚ್ – ಕೀವ್‌ನ ರಾಜಕುಮಾರ, ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ಅಲ್ಗಿರ್ದಾಸ್ ಅವರ ಮಗ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾಸ್ ಒಲೆಲ್ಕಾ - ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಓಲ್ಗರ್ಡೋವಿಚ್ ಅವರ ಮಗ ಕೈವ್ ರಾಜಕುಮಾರ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |last=Jučas |first=Mečislovas |title=Aleksandras |url=https://www.vle.lt/straipsnis/aleksandras-1/ |access-date=25 January 2025 |website=Visuotinė lietuvių enciklopedija |language=lt}}&lt;/ref&gt;
* ಸ್ಕಿರ್ಗೈಲಾ - ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1397)
* ಫಿಯೋಡರ್ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಉಲಿಯಾನ ಓಲ್ಶಾನ್ಸ್ಕಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ ವೈಟೌಟಾಸ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ (1448) ರ ಎರಡನೇ ಪತ್ನಿ &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಸ್ವಿಟ್ರಿಗೈಲಾ – ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರುಥೇನಿಯನ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ಯೂಕ್ (1452) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿ – [[Cathedral of the Dormition (Pechersk Lavra)|ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್]] ಬಳಿ (1530) &lt;ref name=&quot;Vkpk&quot; /&gt;
* ವಾಸಿಲಿ ಕೊಚುಬೆ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಇವಾನ್ ಇಸ್ಕ್ರಾ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1708)
* ಪಯೋಟರ್ ಸ್ಟೋಲಿಪಿನ್ - ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್ ಬಳಿ (1911)
* ಸೇಂಟ್ ಸ್ಪೈರಿಡಾನ್ – ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 19ನೇ–20ನೇ ಶತಮಾನ)
* ಪೋಪ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟ್ I – ದೂರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆ (ಅವರ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸೇಂಟ್ಸ್ ಸಿರಿಲ್ ಮತ್ತು ಮೆಥೋಡಿಯಸ್ ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ಕ್ಲೆಮೆಂಟೆಗೆ ತಂದರು)

ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದ ಸಂತರ ದೇಹಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಬಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಪತನದ ನಂತರ, ಶವಗಳನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.{{Fact|date=January 2008}}&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2008)&quot;&gt;ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;gallery&gt;
ಚಿತ್ರ:Iliya_Muromets_Kiev.jpg|alt=Imperishable relic of saint Ilya Muromets in Kyiv Pechersk Lavra| ಕೀವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಇಲ್ಯಾ ಮುರೊಮೆಟ್ಸ್‌ನ ಅವಿನಾಶಿ ಅವಶೇಷ.
ಚಿತ್ರ:Надгробок_Костянтина_Острозького.tif|alt=Monument to Konstanty Ostrogski| ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿ ಓಸ್ಟ್ರೋಗ್ಸ್ಕಿಯ ಸ್ಮಾರಕ
&lt;/gallery&gt;

== ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ==
[[ಚಿತ್ರ:Orthodox_pilgrim.jpg|thumb| ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಯಾತ್ರಿಕರು - ಲಾವ್ರಾವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.]]

* ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಧಿಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
** ಮಾರ್ಟಿನಿವ್ಕಾ ನಿಧಿ
* [[Book and print history museum|ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಇತಿಹಾಸ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
* [[Theater and film arts museum|ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ]]
* [[State historical library|ರಾಜ್ಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯ]]

== ಚಿತ್ರಗಳು ==
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಅವರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಠಗಳು ಮಾತ್ರ &quot;ಲಾವ್ರಾ&quot; ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಥಿಯೋಟೊಕೋಸ್‌ನ ನಿಲಯದ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾ, ಪೊಚೈವ್ ಲಾವ್ರಾ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಪರ್ವತಗಳು (&quot;ಸ್ವ್ಯಾಟೋಗೋರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಲಾವ್ರಾ. ಇದು ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನರು ದೇವರ ಪವಿತ್ರ ತಾಯಿಯ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸನ್ಯಾಸಿತ್ವ ಮತ್ತು ಅಥೋಸ್ ಪರ್ವತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಿಲಯದ ನಡುವಿನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಮಠವನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಗುಹೆಗಳು (&quot;ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್&quot;) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತರ ಅಕ್ಷಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಠದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂತರು (&quot;ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸುವವರು&quot;) ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೂಜ್ಯ ನೆಸ್ಟರ್ ದಿ ಕ್ರಾನಿಕಲ್, ಪೂಜ್ಯ ಮುರೋಮ್‌ನ ಇಲ್ಯಾ (ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದ ವೀರ ಯೋಧ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು) ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಅಗಾಪಿಟ್, ಕೂಲಿ ಸೈನಿಕರಲ್ಲದ ವೈದ್ಯ. ಒಂದು ಸಹಸ್ರಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ, ಕೀವ್-ಗುಹೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜ್ಯ ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ಹೇಳಲಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪವಾಡಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳ ತೊಟ್ಟಿಲಿನ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ಪವಿತ್ರ ಅವಶೇಷಗಳು ಸಹ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಪೂರ್ವನಿರ್ಧರಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯ ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ (&quot;ಪೋಡ್ವಿಗ್ಸ್&quot;) ವೈಭವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಈಗ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂತರು, ನಮ್ಮ ದುಃಖಗಳು, ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬರುವವರಿಗೆ ದೇವರ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸಹಾಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಪ್ರದೇಶವು ಇಪ್ಪತ್ತು ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಕೈವ್‌ನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ, ಇದನ್ನು 11 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ &quot;ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಾನಿಕಲ್&quot; (ಕೀವ್ ಗುಹೆಗಳ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೆಸ್ಟರ್ ಅವರ ಕೆಲಸ) ಪ್ರಕಾರ &quot;ರಷ್ಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಗರಗಳ ತಾಯಿ&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾವ್ರಾ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾನುವಾರದಂದು, ಹತ್ತು ವರೆಗೆ ದೈವಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ಪ್ರಾಚೀನ ಭೂಗತ ಚರ್ಚುಗಳು ಮಠದ ದೂರದ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ರಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಠವು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದೆ - ಲೋವರ್ ಮತ್ತು ಅಪ್ಪರ್ ಲಾವ್ರಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ. ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಮಠವು ಲೋವರ್ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಠದ ಸಹೋದರರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯ ಸಂತರು ಆಂಥೋನಿ ಮತ್ತು ಥಿಯೋಡೋಸಿಯಸ್ ಅವರ ರೆಫೆಕ್ಟರಿ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ (ಮೇಲಿನ ಲಾವ್ರಾದಲ್ಲಿ) ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳು ಲಾವ್ರಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೆಮಿನರಿ, ಇದನ್ನು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪುನರುತ್ಥಾನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಕೈವ್ ಥಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ 1992 ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಕಟ್ಟಡವು ಮೊದಲು ರಾಜಧಾನಿ ಪೊಡೋಲ್ (ಪೋಡಿಲ್) ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾತ್ಯತೀತ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಕೈವ್ ಮೊಹೈಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈಗ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಸಿನೊಡಲ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ನಿವಾಸವು ಸಕ್ರಿಯ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಮಠದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ, ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅವರ ಬೀಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪವಿತ್ರ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಗುಹೆಗಳ ಲಾವ್ರಾದ ಆಡಳಿತ ಆರ್ಕಿಮಂಡ್ರೈಟ್ ಆಗಿದೆ.

== ಸಹ ನೋಡಿ ==

* ಶಿಮನ್
* ಯಾಕುನ್
* ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಕ್ರೈಮಿಯಾ - ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳು

== ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ==
{{ಉಲ್ಲೇಖಗಳು|group=nb}}

== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==
 {{reflist}}

== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು ==

* [https://www.lavra.ua/ ಹೋಲಿ ಡಾರ್ಮಿಷನ್ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ – ಅಧಿಕೃತ ತಾಣ] {{In lang|en|ru|uk}}
* [http://www.kplavra.kyiv.ua/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು]
* [http://www.wdl.org/en/item/11808/ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ ಮಠದ ಕಾರ್ಯಾಗಾರದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು]
* [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ MZ ಪೆಟ್ರೆಂಕೊ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗುಹೆ ಚಕ್ರವ್ಯೂಹಗಳು.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಪ್ರಬಂಧ.] [http://en.uartlib.org/books/m-z-petrenko-cave-labyrinths-territory-national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-photo-essay/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1974] .
* [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈವ್-ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೀಸಲು.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸೆಟ್.] [http://en.uartlib.org/books/national-kyiv-pechersk-historical-cultural-reserve-set-postcards/ ಕೈವ್, ಮಿಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಟ್ವೊ, 1977] .
* [https://www.youtube.com/watch?v=r9FgmxWwojU ವೀಡಿಯೊ &quot;ಕೈವ್ ಪೆಚೆರ್ಸ್ಕ್ ಲಾವ್ರಾ (4 ಕೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಹೆಚ್ಡಿ)&quot;]
[[ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಆರ್ಕೈವ್ ಟೆಂಪ್ಲೇಟಿನ ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಕೊಂಡಿಗಳು]]
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>ino7nq2kmno3j1mddmkuc7p0wblpnmw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಯನ್ಸ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180583</id>
    <revision>
      <id>1383804</id>
      <timestamp>2026-08-22T02:57:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox subdivision type | name = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರೈಯಾನ್‌ಗಳು | map = Raions of Ukraine (after Oct. 2020) EN.svg | caption =  | category = ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗ | territory = ಉಕ್ರೇನ್ | upper_unit = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು | start_date = 17 ಜುಲೈ 2020 | current_number = 136 | number_date = 2023 | population_range = | area_range = | government = ರೈಯಾನ್...</comment>
      <origin>1383804</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11431" sha1="3vmcoq3pj15qkoers21ny0rzub2ypnw" xml:space="preserve">{{Infobox subdivision type
| name = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರೈಯಾನ್‌ಗಳು
| map = Raions of Ukraine (after Oct. 2020) EN.svg
| caption = 
| category = ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗ
| territory = ಉಕ್ರೇನ್
| upper_unit = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು
| start_date = 17 ಜುಲೈ 2020
| current_number = 136
| number_date = 2023
| population_range =
| area_range =
| government = ರೈಯಾನ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್
| subdivision = 1469 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
}}
ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: район, ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ: ರಾಯಾನ್; ಬಹುವಚನ: ರಾಯಾನ್), ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ ರಾಯಾನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ 1923–1929 ರ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1991 ರಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ರಚನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Raions_of_Ukraine#cite_note-20Ukraine%25201932rainons-1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 17, 2020 ರಂದು, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು) ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು, ಅದು ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 490 ರಿಂದ 136 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ &quot;ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಹತ್ವದ ನಗರಗಳನ್ನು&quot; ಹೊಸದಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ರಾಯಾನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/news/12634&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12533.html&lt;/ref&gt; ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಕ್ರೀಡಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಯಾನ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಾದ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://m.glavcom.ua/publications/kudi-znikayut-rayoni-pislyamova-do-guchnoji-reformi-zelenskogo-697326.html&lt;/ref&gt;

136 ಹೊಸ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ, ಇದು 2014 ರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೂ ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/en/admin/articles/12639.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12639.html&lt;/ref&gt;
=ಇತಿಹಾಸ
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಯನ್‌ಗಳ ಇತಿಹಾಸವು ಸೋವಿಯತ್ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪುನರ್‌ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ರಾಯನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ಗಳು, ಕೌಂಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಹೊಸ ಸೋವಿಯತ್ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ರಾಯನ್‌ಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತದ ಪ್ರಮುಖ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದವು.

1991ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ, ದೇಶವು ಹಿಂದಿನ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲದ ರಾಯನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಹುಪಾಲು ಮುಂದುವರಿಸಿತು. ರಾಯನ್‌ಗಳು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳ ಕೆಳಗಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅವುಗಳ ಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/newrayons?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

2014ರ ನಂತರ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಸುಧಾರಣೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ರಚನೆ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ 17 ಜುಲೈ 2020ರಂದು ನಡೆಯಿತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು ದೇಶದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗಗಳ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹಿಂದಿನ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿ 136 ದೊಡ್ಡ ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ರಾಯನ್‌ಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಯ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸುಧಾರಣೆಯು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/807-20?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=ಪರಿಭಾಷೆ=
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್
! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಲಿಪ್ಯಂತರ
! ಕನ್ನಡ
|-
| Район
| Raion
| ಜಿಲ್ಲೆ
|-
| Район у місті
| Raion u misti
| ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ, ನಗರದೊಳಗಿನ ಜಿಲ್ಲೆ
|}

=ನಗರಗಳಲ್ಲಿನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು=
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಎರಡು ನಗರಗಳನ್ನು (ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್) ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ನಗರದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ನಗರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಅಧೀನವಾಗಿವೆ.

=ಪಟ್ಟಿ=
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!ಪ್ರದೇಶ
!ರೈಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯ
| align=&quot;center&quot; |10
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ವಿನ್ನಿತ್ಸಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ವೊಲಿನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಡ್ನಿಪ್ರೊಪೆಟ್ರೋವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |8
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝೈಟೊಮಿರ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝಕರ್ಪಾಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝಪೊರಿಜ್ಝಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಕಿರೊವೊಹ್ರಾದ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |8
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಮಿಕೊಲಾಯಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಒಡೆಸಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಪೊಲ್ಟಾವಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ರಿವ್ನೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಸುಮಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಟೆರ್ನೊಪಿಲ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖಾರ್ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖೆರ್ಸಾನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖ್ಮೆಲ್ನಿತ್ಸ್ಕಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ನಿವ್ಟ್ಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|- bgcolor=&quot;lightgray&quot;
| align=&quot;center&quot; |'''ಉಕ್ರೇನ್'''
| align=&quot;center&quot; |'''136'''
|}

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>3vmcoq3pj15qkoers21ny0rzub2ypnw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383805</id>
      <parentid>1383804</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T03:00:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <origin>1383805</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14405" sha1="crr8yvwaz0uc8mtg4nrp8wittupr47k" xml:space="preserve">{{Infobox subdivision type
| name = ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರೈಯಾನ್‌ಗಳು
| map = Raions of Ukraine (after Oct. 2020) EN.svg
| caption = 
| category = ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗ
| territory = ಉಕ್ರೇನ್
| upper_unit = ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು
| start_date = 17 ಜುಲೈ 2020
| current_number = 136
| number_date = 2023
| population_range =
| area_range =
| government = ರೈಯಾನ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್
| subdivision = 1469 ಹ್ರೊಮಾಡಾಗಳು
}}
ಒಂದು ರಾಯಾನ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: район, ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ: ರಾಯಾನ್; ಬಹುವಚನ: ರಾಯಾನ್), ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ ರಾಯಾನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ 1923–1929 ರ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1991 ರಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ರಚನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Raions_of_Ukraine#cite_note-20Ukraine%25201932rainons-1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 17, 2020 ರಂದು, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು) ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು, ಅದು ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 490 ರಿಂದ 136 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ &quot;ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಹತ್ವದ ನಗರಗಳನ್ನು&quot; ಹೊಸದಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ರಾಯಾನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/news/12634&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12533.html&lt;/ref&gt; ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಕ್ರೀಡಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಯಾನ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ರಾಯಾನ್‌ಗಳ ಉಪವಿಭಾಗಗಳಾದ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://m.glavcom.ua/publications/kudi-znikayut-rayoni-pislyamova-do-guchnoji-reformi-zelenskogo-697326.html&lt;/ref&gt;

136 ಹೊಸ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ, ಇದು 2014 ರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೂ ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/en/admin/articles/12639.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/12639.html&lt;/ref&gt;

=ಇತಿಹಾಸ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಯನ್‌ಗಳ ಇತಿಹಾಸವು ಸೋವಿಯತ್ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. 1920ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪುನರ್‌ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ರಾಯನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ಗವರ್ನರೇಟ್‌ಗಳು, ಕೌಂಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಹೊಸ ಸೋವಿಯತ್ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ರಾಯನ್‌ಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತದ ಪ್ರಮುಖ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದವು.

1991ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರ, ದೇಶವು ಹಿಂದಿನ ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲದ ರಾಯನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಹುಪಾಲು ಮುಂದುವರಿಸಿತು. ರಾಯನ್‌ಗಳು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳ ಕೆಳಗಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅವುಗಳ ಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/newrayons?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

2014ರ ನಂತರ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಸುಧಾರಣೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ರಚನೆ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ 17 ಜುಲೈ 2020ರಂದು ನಡೆಯಿತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು ದೇಶದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗಗಳ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹಿಂದಿನ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿ 136 ದೊಡ್ಡ ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ರಾಯನ್‌ಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಯ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸುಧಾರಣೆಯು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/807-20?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

=ರಾಯನ್‌ಗಳ ವಿಭಾಗ ಮತ್ತು ರಚನೆ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಯನ್‌ಗಳು ದೇಶದ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ. 2020ರ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಯ ಮೊದಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ 490 ರಾಯನ್‌ಗಳು ಇದ್ದವು. ಅವುಗಳ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದ್ದು, ಕೆಲವು ರಾಯನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 10,000ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿದ್ದರೆ, ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ 100,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿದ್ದರು. ಈ ಅಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ರಾಯನ್‌ಗಳ ಪುನರ್‌ರಚನೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/new-rayons?utm_source=chatgpt.com&lt;/ref&gt;

17 ಜುಲೈ 2020ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು ಹೊಸ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ಇದರ ಮೂಲಕ ಹಿಂದಿನ 490 ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ 136 ಹೊಸ ರಾಯನ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಹೊಸ ರಾಯನ್‌ಗಳ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಅವುಗಳೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಲಾದ ಗ್ರಾಮೀಣ, ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಹೊರಗಿನ ಗಡಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು.

ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು ರಾಯನ್‌ಗಳೊಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳಾಗಿವೆ. 2020ರ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,469 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ರಚನೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್ → ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ → ರಾಯನ್ → ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಎಂಬ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಬಹುದು.

136 ಹೊಸ ರಾಯನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 119 ರಾಯನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 25 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2020ರಂದು ಮೊದಲ ರಾಯನ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು. ಉಳಿದ 17 ರಾಯನ್‌ಗಳು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯಲಿಲ್ಲ.

=ಪರಿಭಾಷೆ=
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್
! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಲಿಪ್ಯಂತರ
! ಕನ್ನಡ
|-
| Район
| Raion
| ಜಿಲ್ಲೆ
|-
| Район у місті
| Raion u misti
| ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ, ನಗರದೊಳಗಿನ ಜಿಲ್ಲೆ
|}

=ನಗರಗಳಲ್ಲಿನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು=
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಎರಡು ನಗರಗಳನ್ನು (ಕೈವ್ ಮತ್ತು ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್) ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ನಗರದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ನಗರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಅಧೀನವಾಗಿವೆ.

=ಪಟ್ಟಿ=
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
!ಪ್ರದೇಶ
!ರೈಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯ
| align=&quot;center&quot; |10
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ವಿನ್ನಿತ್ಸಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ವೊಲಿನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಡ್ನಿಪ್ರೊಪೆಟ್ರೋವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |8
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝೈಟೊಮಿರ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝಕರ್ಪಾಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಝಪೊರಿಜ್ಝಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |6
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಕಿರೊವೊಹ್ರಾದ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |8
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಮಿಕೊಲಾಯಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಒಡೆಸಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಪೊಲ್ಟಾವಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ರಿವ್ನೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಸುಮಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಟೆರ್ನೊಪಿಲ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖಾರ್ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |7
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖೆರ್ಸಾನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಖ್ಮೆಲ್ನಿತ್ಸ್ಕಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |4
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ನಿವ್ಟ್ಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |3
|-
| style=&quot;background:#F2F2CE; color:black|ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |5
|- bgcolor=&quot;lightgray&quot;
| align=&quot;center&quot; |'''ಉಕ್ರೇನ್'''
| align=&quot;center&quot; |'''136'''
|}

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>crr8yvwaz0uc8mtg4nrp8wittupr47k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸ್ಟಾರೋಸ್ತಾ ಒಕ್ರುಹ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180584</id>
    <revision>
      <id>1383806</id>
      <timestamp>2026-08-22T03:12:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ನಾಲ್ಕನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು}}  (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старостинський округ, ರೋಮನೈಸ್ಡ್: , ಲಿಟ್. 'ಎಲ್ಡರ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್') ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿದೆ, ಇದು hromadas ನ ಐಚ್ಛಿಕ ಉಪವಿಭಾ...</comment>
      <origin>1383806</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14642" sha1="8y453up3d7vuvb1h6otfp70ip0268rh" xml:space="preserve">{{Short description|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ನಾಲ್ಕನೇ ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು}}
 (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Старостинський округ, ರೋಮನೈಸ್ಡ್: , ಲಿಟ್. 'ಎಲ್ಡರ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್') ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಆಡಳಿತ ಘಟಕವಾಗಿದೆ, ಇದು hromadas ನ ಐಚ್ಛಿಕ ಉಪವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ.

=ವಿವರಣೆ=
ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್ ಎಂಬುದು ಹ್ರೋಮಾಡಾದ ರಾಜಕೀಯ ಉಪವಿಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಉದ್ದೇಶವು ಹ್ರೋಮಾಡಾದೊಳಗಿನ ವಸಾಹತು ಅಥವಾ ವಸಾಹತುಗಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಹಿಂದೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಾಗಿದ್ದ ವಸಾಹತುಗಳ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂಯೋಜಿತ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/en/news/9109&lt;/ref&gt; ನಿಯಮದಂತೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಹ್ರೋಮಾಡಾದ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ವಸಾಹತುವಿನ ಹೊರಗಿನ ಹ್ರೋಮಾಡಾದಲ್ಲಿನ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ರಚಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://decentralization.ua/en/news/9109&lt;/ref&gt;

=ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳ ಪಟ್ಟಿ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಧಿಕಾರ ಸಂಘಟನೆಯ ಸುಧಾರಣೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಕುರಿತು ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಜನವರಿ 1, 2025 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಲ್ಲಿ 7,740 ಸ್ಟಾರೊಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳನ್ನು ಹಂಚಲಾಯಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಂಡಳಿಯು ಕೇವಲ 7,442 ಸ್ಟಾರೊಸ್ಟಾಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ.&lt;ref&gt;https://mtu.gov.ua/files/%D0%9C%D0%BE%D0%BD%D1%96%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B3%20IV%20%D0%BA%D0%B2%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0%D0%BB%202024%20%D1%80%D0%BE%D0%BA%D1%83%20(1).pdf&lt;/ref&gt;

ಸರಿಸುಮಾರು 10% ಸ್ಟಾರೊಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳು 500 ಜನರವರೆಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, 61% 500 ರಿಂದ 1500 ಜನರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, 22% 1500 ರಿಂದ 3000 ಜನರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು 7% 3000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.&lt;ref&gt;https://mtu.gov.ua/files/%D0%9C%D0%BE%D0%BD%D1%96%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B3%20IV%20%D0%BA%D0%B2%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0%D0%BB%202024%20%D1%80%D0%BE%D0%BA%D1%83%20(1).pdf&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 2024 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ವಸಾಹತು ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳು ಮಾತ್ರ ಇವೆ, ಆದರೆ ಎಲ್ವಿವ್ ಅರ್ಬನ್ ಹ್ರೋಮಾಡಾದಲ್ಲಿ, ವಿನ್ನಿಕಿ ಮತ್ತು ಡಬ್ಲಿಯಾನಿ ಅರ್ಬನ್ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇವುಗಳ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರಗಳು ನಗರಗಳ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.&lt;ref&gt;https://city-adm.lviv.ua/news/government/288274-u-lvivskii-hromadi-proponuiut-stvoryty-6-starostynskykh-okruhiv&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://tvoemisto.tv/news/u_lvivskiy_gromadi_proponuyut_utvoryty_shist_starostynskyh_okrugiv_147623.html&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+
!ಪ್ರದೇಶ
!ಅನುಮೋದಿಸಲಾದ ಸ್ಟಾರೋಸ್ತಾಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
!ಸ್ಟಾರೋಸ್ತಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
|-
|ಚೆರ್ಕಾಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |364
| align=&quot;center&quot; |'''354'''
|-
|ಚೆರ್ನಿಹಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |403
| align=&quot;center&quot; |'''373'''
|-
|ಚೆರ್ನಿವ್ಟ್ಸಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |179
| align=&quot;center&quot; |'''200'''
|-
|ಡ್ನಿಪ್ರೊಪೆಟ್ರೋವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |243
| align=&quot;center&quot; |'''257'''
|-
|ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |141
| align=&quot;center&quot; |'''156'''
|-
|ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |384
| align=&quot;center&quot; |'''420'''
|-
|ಖಾರ್ಕಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |344
| align=&quot;center&quot; |'''348'''
|-
|ಖೆರ್ಸಾನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |161
| align=&quot;center&quot; |'''226'''
|-
|ಖ್ಮೆಲ್ನಿತ್ಸ್ಕಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |453
| align=&quot;center&quot; |'''466'''
|-
|ಕಿರೊವೊಹ್ರಾದ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |268
| align=&quot;center&quot; |'''260'''
|-
|ಕೀವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |454
| align=&quot;center&quot; |'''457'''
|-
|ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |111
| align=&quot;center&quot; |'''132'''
|-
|ಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |504
| align=&quot;center&quot; |'''460'''
|-
|ಮಿಕೊಲಾಯಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |206
| align=&quot;center&quot; |'''237'''
|-
|ಒಡೆಸಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |346
| align=&quot;center&quot; |'''358'''
|-
|ಪೊಲ್ಟಾವಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |290
| align=&quot;center&quot; |'''325'''
|-
|ರಿವ್ನೆ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |216
| align=&quot;center&quot; |'''235'''
|-
|ಸುಮಿ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |277
| align=&quot;center&quot; |'''289'''
|-
|ಟೆರ್ನೊಪಿಲ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |436
| align=&quot;center&quot; |'''450'''
|-
|ವಿನ್ನಿತ್ಸಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |486
| align=&quot;center&quot; |'''505'''
|-
|ವೊಲಿನ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |282
| align=&quot;center&quot; |'''296'''
|-
|ಝಕರ್ಪಾಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |250
| align=&quot;center&quot; |'''262'''
|-
|ಝಪೊರಿಜ್ಝಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |200
| align=&quot;center&quot; |'''216'''
|-
|ಝೈಟೊಮಿರ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| align=&quot;center&quot; |444
| align=&quot;center&quot; |'''458'''
|-
| style=&quot;color:black; text-align:center;|'''ಉಕ್ರೇನ್'''
| align=&quot;center&quot; |'''7442'''
| align=&quot;center&quot; |'''7740'''
|}

=ಇತಿಹಾಸ=
2014–2015ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳು ದೊಡ್ಡ ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಾಗಿ ಒಂದಾಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು. ಯುನೈಟೆಡ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಹಳ್ಳಿಗಳು, ಪಟ್ಟಣಗಳು ​​ಮತ್ತು ನಗರಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲು, ಫೆಬ್ರವರಿ 5, 2015 ರಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ &quot;ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾಗಳ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಏಕೀಕರಣದ ಕುರಿತು&quot; ಕಾನೂನು, ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಅವರು ಆಯಾ ವಸಾಹತುಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳಿಂದ ಚುನಾಯಿತರಾಗಬೇಕು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಮಂಡಳಿಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಬೇಕು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/157-19#n85&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/starosta&lt;/ref&gt;

ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಮೇಯರ್ ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ವಸಾಹತುಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬೇಕು, ಅವರ ವಸಾಹತುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಬಜೆಟ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾದ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ಇತರ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/157-19#n85&lt;/ref&gt;ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾಗೆ ನೋಟರಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ವಂತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಥವಾ ನಿವಾಸಿಗಳಿಂದ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/1757.html&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 22, 2016 ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ, ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಐದನೇ ವರ್ಗದ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಫೆಬ್ರವರಿ 9, 2017 ರ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಆರನೇ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಹೊಸದಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾಗಳಿಗೆ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/2935.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.zarplata.co.ua/?p=6928&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 9, 2017 ರಂದು, ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಕಾನೂನು ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್ಸ್ (ಹಿರಿಯ ಹುದ್ದೆಗಳು) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು - ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟ್ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಅವನ ಅಧಿಕಾರಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶ. ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಮಂಡಳಿಯು ರಚಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾದ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರದ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/4727.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1848-VIII&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/4433.html&lt;/ref&gt; ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾಗಳಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹ್ರೋಮಾಡಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ಟಾರೋಸ್ಟಾ ಒಕ್ರುಹ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅದರ ಸ್ಥಾಯಿ ಆಯೋಗಗಳ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಭಾಷಣದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಆಸ್ತಿ ವಸ್ತುಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಒಕ್ರುಹ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://decentralization.gov.ua/admin/articles/4433.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.ua/rubric-polytics/2187476-silskij-starosta-hto-ce-takij-i-aki-jogo-zavdanna.html&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>8y453up3d7vuvb1h6otfp70ip0268rh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ನಮ್ಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180585</id>
    <revision>
      <id>1383808</id>
      <timestamp>2026-08-22T04:07:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shreelatha.Halemane</username>
        <id>88264</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: ==ನಮ್ಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆ== [[File:Golden Pagoda Namsai Arunachal Pradesh.jpg|thumb|Golden Pagoda (monastery) in Namsai, Arunachal Pradesh, India]] ನಮಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ [[ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ]] ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಲೋಹಿತ್ ಜಿಲ್ಲೆ...</comment>
      <origin>1383808</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9889" sha1="n8doxwbfu8d447fav0zq7e4038pi7jm" xml:space="preserve">==ನಮ್ಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆ==
[[File:Golden Pagoda Namsai Arunachal Pradesh.jpg|thumb|Golden Pagoda (monastery) in Namsai, Arunachal Pradesh, India]]
ನಮಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ [[ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ]] ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಆಡಳಿತ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಲೋಹಿತ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ 18 ನೇ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://namsai.nic.in/about-district/&lt;/ref&gt;
[[File:Namsai in Arunachal Pradesh (India).svg|thumb|Namsai in Arunachal Pradesh (India)]]
==ಇತಿಹಾಸ==
ನಮ್ಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಚುಟಿಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಕೆಲವು ಮಿಶ್ಮಿ ಗುಂಪುಗಳು ಎತ್ತರದ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. 1524 CE ರಲ್ಲಿ ಚುಟಿಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪತನದ ನಂತರ, ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅಹೋಮ್ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಗಣಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಎರಡು ಹೊಸ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ಅವುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಮೊಹಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ಮಿಶ್ಮಿ, ಖಮ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಗ್ಫೋ ಗುಂಪುಗಳು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://www.indiatoday.in/education-today/gk-and-current-affairs/story/namsai-officially-became-the-18th-district-of-arunachal-pradesh-231761-2014-12-18&lt;/ref&gt;
ಚುಟಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಚುಟಿಯಾ ಸಂಬಂಧವು ಚುಟಿಯಾಗಳ ಪುರೋಹಿತ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ತೆಂಗಪೋನಿಯಾ ಡಿಯೋರಿಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅಹೋಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಖಮ್ಟಿ ಆಗಮನದ ಮೊದಲು, ಮೇಲಿನ ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ಚುಟಿಯಾಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ತೆಂಗಪಣ್ಯಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ನಮ್ಸೈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತೆಂಗಪಣಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನಿಕೋಲಸ್ ಲೈನೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ.ಸಿಡ್ನಿ ಎಂಡ್ಲೆ ನಂತರ, ತೆಂಗಪಣ್ಯ ಕುಲವು ಮನಾಭುಮ್‌ನ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಈ ಅರಣ್ಯ ಆರಾಧನೆಯು ದಿಯೋರಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುವ ಹಳೆಯ ಆರಾಧನೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ಲೈನೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಖಮ್ಟಿ [[ಲೋಹಿತ್ ನದಿ]]ಯ ದಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ನಂತರ, ದಿಯೋರಿಗಳನ್ನು ಈ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ನಂತರ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲು ಕೇಳಲಾಯಿತು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಚಾವೊ ನೋಯಿ ಚೆಯ್ನಮ್‌ನ ಖಮ್ಟಿ ಆರಾಧನೆಯು ಮನಾಭುಮ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ಹಿಂದಿನ ದಿಯೋರಿ ಆರಾಧನೆಯ ಸ್ವಾಧೀನ ಮತ್ತು ರೂಪಾಂತರದ ಮೂಲಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.ಲೈನೆ ಅವರ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರಸ್ತುತ [[ಅಸ್ಸಾಂ|ಅಸ್ಸಾಂ-]]ಅರುಣಾಚಲ ಗಡಿಯ ಬಳಿಯಿರುವ ಮಹಾದೇವಪುರದ ದಿಯೋರಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಮನಾಭೂಮ್ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಖಮತಿಯಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿರಾಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ನಂತರ, ಖಮತಿ ಜನರು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಲಸೆ ಬಂದು ನಮಸಾಯಿ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.

ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯು 14 ನೇ-15 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಂದಿನ ತೇಜು ಮತ್ತು ಹತಿದುಬಾ (ಸಾದಿಯಾ) ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ಮಣ್ಣಿನ ಗೋಡೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕೋಟೆಯ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಮನಾಭೂಮ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಲ್ಲಿನ ಕಂಬಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ, ಇದು ತೆಂಗಪೋನಿಯಾ ದಿಯೋರಿಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚುಟಿಯಾ ಯುಗದ ವಸಾಹತು ಆಗಿರಬಹುದು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಕ್ಷೆಗಳು ತೆಂಗಪಾನಿ ನದಿಯ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ಡೇದಮ್ ಬೆಟ್ಟ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಈ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿರಬಹುದು.ಈ ಸ್ಥಳವು ದಿಯೋರಿ ಜಾನಪದದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಅದೇ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜೋಯಿಧಾಮ್ ಪರ್ವತ ಸ್ಥಳವಾಗಿರಬಹುದು.

ನಮ್ಸಾಯಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಚನೆಯನ್ನು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಮಾರ್ಚ್ 21, 2013 ರಂದು ನಬಮ್ ತುಕಿ ಅನುಮೋದಿಸಿತು. ನವೆಂಬರ್ 25, 2014 ರಂದು, ಲೋಹಿತ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಮ್ಸಾಯಿ ಉಪವಿಭಾಗವನ್ನು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಹೊಸ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ರಾಜ್ಯದ 18 ನೇ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಯಿತು.

==ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆ==
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಖಾವ್ ತೈ (ಖಮ್ತಿ ಅಕ್ಕಿ) ಗೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆಗಳ ನೋಂದಣಿಯಿಂದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆ (GI) ಸ್ಥಿತಿ ಟ್ಯಾಗ್ ಅನ್ನು 3 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2023 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದು ಡಿಸೆಂಬರ್ 12, 2031 ರವರೆಗೆ ಮಾನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ&lt;ref&gt;https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/Arunachal-clears-bill-for-four-new-districts/articleshow/19120040.cms&lt;/ref&gt;
ಲೋಹಿತ್‌ನ ನಮಸಾಯಿ ಸಾವಯವ ಮಸಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದಕ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಖಾವ್ ತೈ (ಖಮ್ತಿ ಅಕ್ಕಿ) ನ GI ನೋಂದಣಿಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2021 ರಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ, [[ಚೆನ್ನೈ]]ನಲ್ಲಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚನೆ ನೋಂದಣಿಯಿಂದ ಅಕ್ಕಿಗೆ 2023 ರಲ್ಲಿ GI ಟ್ಯಾಗ್ ನೀಡಲಾಯಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಅಕ್ಕಿಗೆ &quot;ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಖಾವ್ ತೈ (ಖಮ್ತಿ ಅಕ್ಕಿ)&quot; ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಇದು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಮೊದಲ ಅಕ್ಕಿ ವಿಧ ಮತ್ತು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ GI ಟ್ಯಾಗ್ ಗಳಿಸಿದ 3 ನೇ ವಿಧದ ಸರಕು ಆಯಿತು. GI ಟ್ಯಾಗ್ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಅಕ್ರಮ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುರುತನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://timesofindia.indiatimes.com/etimes/trending/18-lesser-known-gi-certified-products-of-arunachal-pradesh/photostory/108183979.cms&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>n8doxwbfu8d447fav0zq7e4038pi7jm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಶ್ಮೈಹಾಲ್ ಸರ್ಕಾರ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180586</id>
    <revision>
      <id>1383809</id>
      <timestamp>2026-08-22T04:18:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; | ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಸರ್ಕಾರ |- | colspan=&quot;2&quot; | [[File:Денис Шмыгаль (портрет) 2.jpg|250px|ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್]] |- ! ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಂಖ್ಯೆ | 21ನೇ |- ! ದೇಶ | ಉಕ್ರೇನ್ |- ! ರಚನೆಯಾದ ದಿನಾಂಕ | 4 ಮಾರ್ಚ್ 2020 |- ! ವಿಸರ್ಜನೆಯಾದ ದಿನಾಂಕ | 17 ಜುಲೈ 2025 |- !...</comment>
      <origin>1383809</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55632" sha1="0jcpgiz8yow9liy3bxigyjmc3x7h1mu" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; | ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಸರ್ಕಾರ
|-
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Денис Шмыгаль (портрет) 2.jpg|250px|ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್]]
|-
! ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಂಖ್ಯೆ
| 21ನೇ
|-
! ದೇಶ
| ಉಕ್ರೇನ್
|-
! ರಚನೆಯಾದ ದಿನಾಂಕ
| 4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|-
! ವಿಸರ್ಜನೆಯಾದ ದಿನಾಂಕ
| 17 ಜುಲೈ 2025
|-
! ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ
| ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್
|-
! ಉಪ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು
| ಒಲೆಕ್ಸಿ ಲ್ಯುಬ್ಚೆಂಕೊ (2021)&lt;br&gt;ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವಿರಿಡೆಂಕೊ (2021–2025)
|-
! ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ
| ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ
|-
! ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆ
| 21
|-
! ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವರೂಪ
| ಬಹುಮತದ ಸರ್ಕಾರ
|-
! ಚುನಾವಣೆ
| 2019ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ ಚುನಾವಣೆ
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗ ಅವಧಿ
| IX ರಾಡಾ
|-
! ಹಿಂದಿನ ಸರ್ಕಾರ
| ಹೊಂಚರೋಕ್ ಸರ್ಕಾರ
|-
! ನಂತರದ ಸರ್ಕಾರ
| ಸ್ವಿರಿಡೆಂಕೊ ಸರ್ಕಾರ
|-
! ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ
| ಸರ್ವೆಂಟ್ ಆಫ್ ದ ಪೀಪಲ್
|-
! ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ
|-
! ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್
|-
! ಪ್ರಥಮ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಒಲೆಕ್ಸಿ ಲ್ಯುಬ್ಚೆಂಕೊ (2021)&lt;br&gt;ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವಿರಿಡೆಂಕೊ (2021–2025)
|-
! ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು
| ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೊರೊವ್ (2020–2025)&lt;br&gt;
ವಾಡಿಮ್ ಪ್ರಿಸ್ಟೈಕೊ (2020)&lt;br&gt;
ಒಲೆಕ್ಸಿ ರೆಜ್ನಿಕೊವ್ (2020–2021)&lt;br&gt;
ಓಲ್ಹಾ ಸ್ಟೆಫಾನಿಶಿನಾ (2020–2025)&lt;br&gt;
ಒಲೆಹ್ ಉರುಸ್ಕಿ (2020–2021)&lt;br&gt;
ಇರಿನಾ ವೆರೆಶ್ಚುಕ್ (2021–2024)&lt;br&gt;
ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕುಬ್ರಾಕೊವ್ (2022–2024)&lt;br&gt;
ಒಲೆಕ್ಸಿ ಕುಲೆಬಾ (2024–2025)&lt;br&gt;
ಒಲೆಕ್ಸಿ ಚೆರ್ನಿಶೊವ್ (2024–2025)
|}
ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಸರ್ಕಾರ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Уряд Дениса Шмигаля, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: ಉರಿಯಾಡ್ ಡೆನಿಸಾ ಶ್ಮಿಹಾಲಿಯಾ) 2014 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ 5 ನೇ ಸರ್ಕಾರವಾಗಿದ್ದು, ಮಾರ್ಚ್ 4, 2020 ರಂದು ರಚನೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. &lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/03/4/7242529/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/03/4/7242529/&lt;/ref&gt; ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ.&lt;ref&gt;https://english.nv.ua/nation/how-denys-shmyhal-s-low-profile-helped-him-become-ukraine-s-longest-serving-prime-minister-50455377.html&lt;/ref&gt;

ಪ್ರಧಾನಿ ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ, ಜುಲೈ 16, 2025 ರಂದು 261 &quot;ಪರ&quot; ಮತಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು,&lt;ref&gt;https://suspilne.media/1068017-rada-vidpravila-smigala-ta-jogo-urad-u-vidstavku/&lt;/ref&gt;
&lt;ref&gt;https://suspilne.media/1067253-smigal-napisav-zaavu-pro-vidstavku-z-posadi-premera/&lt;/ref&gt;

=ಇತಿಹಾಸ=
ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿಯವರ ಮೊದಲ ಸರ್ಕಾರವು 2019 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ರಚನೆಯಾದ ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರವಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಂತ್ರಿ ವೇತನಗಳು ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯಿಂದಾಗಿ ಜೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಸರ್ಕಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಅತೃಪ್ತರಾಗಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/hasty-government-reshuffle-sows-disquiet-at-home-abroad.html&lt;/ref&gt; ಮಾರ್ಚ್ 3, 2020 ರಂದು, ಪ್ರಧಾನಿ ಒಲೆಕ್ಸಿ ಹೊಂಚರುಕ್ ತಮ್ಮ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/2889890-ukrainian-parliament-approves-new-government-composition.html&lt;/ref&gt; ಮಾರ್ಚ್ 4, 2020 ರಂದು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ, ಜೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಬಲವಾದ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಭರವಸೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು,&lt;ref&gt;https://www.president.gov.ua/en/news/vistup-prezidenta-ukrayini-volodimira-zelenskogo-na-pozacher-60017&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಆ ದಿನ ಹೊಂಚರುಕ್ ಅವರನ್ನು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು) ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.hromadske.ua/posts/ukrainian-parliament-votes-in-new-pm-denys-shmyhal&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2020-03-05/denys-shmyhal-new-prime-minister-ukraine&lt;/ref&gt;

ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಕಳವಳಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದವು, ಕೈವ್ ಪೋಸ್ಟ್ ಇದನ್ನು &quot;ಆತುರ&quot; ಮತ್ತು &quot;ವಿಚಿತ್ರ&quot; ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/hasty-government-reshuffle-sows-disquiet-at-home-abroad.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/shmygals-awkward-start-as-nations-prime-minister.html&lt;/ref&gt;
ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಅವರ ನೇಮಕಾತಿ

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಅವರ ನೇಮಕವನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 4, 2020 ರಂದು ನಡೆದ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಅನುಮೋದಿಸಿದರು. ಅವರ ನೇಮಕಾತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಹಂಗಾಮಿ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು; ಅವರು ಈ ಹಿಂದೆ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/03/4/7242529/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/hasty-government-reshuffle-sows-disquiet-at-home-abroad.html&lt;/ref&gt; 291 ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಅವರ ಉಮೇದುವಾರಿಕೆಗೆ ಮತ ಹಾಕಿದರು, ಆದರೆ ಇತರ ಬಣಗಳ (ವಿರೋಧ ವೇದಿಕೆ - ಫಾರ್ ಲೈಫ್, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಾಲಿಡಾರಿಟಿ, ಬಟ್ಕಿವ್ಶ್ಚಿನಾ ಮತ್ತು ಹೋಲೋಸ್) ಸದಸ್ಯರು ಇದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/03/4/7242529/&lt;/ref&gt;

=ಸಂಯೋಜನೆ=
ಸರ್ಕಾರ ನೇಮಕಗೊಳ್ಳುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಐದು ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನಗಳು ಖಾಲಿ ಇದ್ದವು: ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವಾಲಯ, ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯ, ಇಂಧನ ಸಚಿವಾಲಯ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ.&lt;ref&gt;https://en.hromadske.ua/posts/ukrainian-parliament-votes-in-new-pm-denys-shmyhal&lt;/ref&gt; ಹಿಂದಿನ ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಚಿವರು ಅದೇ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು: ಡಿಜಿಟಲ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಫರ್ಮೇಷನ್ ಸಚಿವ ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೋರೊವ್, ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವ ಡೆನಿಸ್ ಮಾಲಿಯುಸ್ಕಾ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಚಿವ ವ್ಲಾಡಿಸ್ಲಾವ್ ಕ್ರಿಕ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಸಚಿವ ಆರ್ಸೆನ್ ಅವಕೋವ್.&lt;ref&gt;https://en.hromadske.ua/posts/ukrainian-parliament-votes-in-new-pm-denys-shmyhal&lt;/ref&gt; ಇಬ್ಬರು ಸಚಿವರು ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು: ವಾಡಿಮ್ ಪ್ರಿಸ್ಟೈಕೊ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ತೊರೆದು ಯುರೋಇಂಟಿಗ್ರೇಷನ್‌ನ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾದರು, ಆದರೆ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಕುಲೆಬಾ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.hromadske.ua/posts/ukrainian-parliament-votes-in-new-pm-denys-shmyhal&lt;/ref&gt; ಮೇ 18, 2021 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು ಕ್ರಿಕ್ಲಿಯನ್ನು ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/cabinet-reshuffle-ukraine-s-parliament-accepts-infrastructure-ministry-s-resignation-11424160.html&lt;/ref&gt;

ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಮುಂದಿಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನಗಳು - ಈ ಹುದ್ದೆಗಳು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳಾಗಿರುವುದರಿಂದ &lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/politics/10900394-member-of-parliament-shares-list-of-possible-members-of-government.html&lt;/ref&gt; - 277 ಜನರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಮತದ ಮೂಲಕ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.hromadske.ua/posts/ukrainian-parliament-votes-in-new-pm-denys-shmyhal&lt;/ref&gt;

ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವೆ ಇಲಿಯಾ ಯೆಮೆಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ ಇಹೋರ್ ಉಮಾನ್ಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 30, 2020 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/10937444-ukraine-s-rada-sacks-health-finance-ministers-amid-virus-crisis.html&lt;/ref&gt;

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪರಿಸರ ಸಚಿವರನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ (ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಮೊದಲಿಗೆ ಪರಿಸರ ನೀತಿಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿತ್ತು), ಆದರೆ ಜೂನ್ 19, 2020 ರಂದು ರೋಮನ್ ಅಬ್ರಮೊವ್ಸ್ಕಿಯನ್ನು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಚಿವರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/politics/government-reshuffle-rada-backs-appointment-of-new-environment-minister-11043038.html&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 4, 2020 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ನೀತಿಗಾಗಿ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ (ಹೊಸ ಹುದ್ದೆ) ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.epravda.com.ua/news/2020/07/10/662805/&lt;/ref&gt; ಜುಲೈ 16, 2020 ರಂದು ಓಲೆಹ್ ಉರುಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹೊಸ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/politics/strategic-appointment-urusky-appointed-deputy-pm-minister-for-strategic-industry-11077157.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/07/22/7260296/&lt;/ref&gt;

(ಆಗಸ್ಟ್ 2019 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಹಿಂದಿನ ಸರ್ಕಾರ) ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ನೀತಿಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವ ಸಚಿವಾಲಯವು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2019/08/29/7224810/&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಜನವರಿ 2020 ರಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಈ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕೃಷಿ ಭಾಗವನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.epravda.com.ua/news/2020/07/9/662777/&lt;/ref&gt; ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಯಾದಾಗ (ಹೊಂಚರುಕ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ) ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಚಿವರಾದ ಟಿಮೋಫಿ ಮೈಲೋವನೋವ್ ಹೊಸದಾಗಿ ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.epravda.com.ua/news/2020/07/9/662777/&lt;/ref&gt; ಜುಲೈ 9, 2020 ರಂದು ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ &quot;ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ&quot; ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೃಷಿ ಸಚಿವರನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.epravda.com.ua/news/2020/07/9/662777/&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 17, 2020 ರಂದು ರೋಮನ್ ಲೆಶ್ಚೆಂಕೊ ಅವರನ್ನು ಕೃಷಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಚಿವರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3156609-parliament-appoints-leshchenko-as-agricultural-policy-minister.html&lt;/ref&gt; ಮೈಕೋಲಾ ಸೋಲ್ಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 24, 2022 ರಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/article/ukraine-crisis-agriculture-solskyi-idUSL5N2VR2XE&lt;/ref&gt;

ಹಿರಿಯ ಸಚಿವ ಸೆರ್ಹಿ ಬೆಸ್ಸರಾಬ್ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 16, 2020 ರಂದು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/12/16/7277134/&lt;/ref&gt; ಎರಡು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಯೂಲಿಯಾ ಲಪುಟಿನಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3157277-laputina-appointed-as-minister-for-veterans-afffairs.html&lt;/ref&gt;

ಮೇ 18, 2021 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು ಇಹೋರ್ ಪೆಟ್ರಾಶ್ಕೊ ಅವರನ್ನು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/cabinet-reshuffle-lawmakers-back-economy-ministry-s-resignation-11424238.html&lt;/ref&gt; ಎರಡು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದರು ಒಲೆಕ್ಸಿ ಲಿಯುಬ್ಚೆಂಕೊ, ಅವರನ್ನು ಮೊದಲ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿಯೂ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/economic/745255.html&lt;/ref&gt; ನವೆಂಬರ್ 3, 2021 ರಂದು ಲಿಯುಬ್ಚೆಂಕೊ ಅವರನ್ನು ಸಂಸತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/777273.html&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 12, 2021 ರಂದು ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಆರ್ಸೆನ್ ಅವಕೋವ್ ಅವರು ಆಂತರಿಕ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಎರಡು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಸಂಸತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/755809.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/world/europe/ukraines-interior-minister-resigns-2021-07-13/&lt;/ref&gt; ಜುಲೈ 16, 2021 ರಂದು ಡೆನಿಸ್ ಮೊನಾಸ್ಟಿರ್ಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಅವಕೋವ್ ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3281876-parliament-appoints-monastyrsky-as-ukraines-interior-minister.html&lt;/ref&gt; ಜನವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಫೆಬ್ರವರಿ 7, 2023 ರಂದು ಮೊನಾಸ್ಟಿರ್ಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಇಹೋರ್ ಕ್ಲೈಮೆಂಕೊ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.ua/rubric-polytics/3654769-urad-priznaciv-klimenka-vikonuvacem-obovazkiv-ministra-vnutrisnih-sprav.html&lt;/ref&gt;

ಪರಿಸರ ಸಚಿವ ರೋಮನ್ ಅಬ್ರಮೊವ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ ಒಲೆಹ್ ಉರುಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ಆಂಡ್ರಿ ತರನ್ ಅವರನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 3, 2021 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3344173-mps-dismiss-abramovsky-as-ukraines-environment-minister.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3344182-parliament-dismisses-deputy-prime-minister-urusky.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-defense/3344201-verkhovna-rada-dismisses-defense-minister-andriy-taran.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2023/02/7/7388270/&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 2, 2022 ರಂದು ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಸಮುದಾಯಗಳು, ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕುಬ್ರಕೋವ್ ಸಂಯೋಜಿತ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;https://www.epravda.com.ua/news/2022/12/2/694547/&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 20, 2023 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು ಮೂವರು ಸಚಿವರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು; ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವ ಸೆರ್ಹಿ ಶ್ಕಾರ್ಲೆಟ್, ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ ಪಾವ್ಲೊ ರಿಯಾಬಿಕಿನ್ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರ ಸಚಿವ ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೋರೊವ್.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/03/20/7394226/&lt;/ref&gt; ಅದೇ ದಿನ ಸಂಸತ್ತು ಮೂವರು ಸಚಿವರ ನೇಮಕಾತಿಯ ಕುರಿತು ಪ್ರಧಾನಿ ಶ್ಮಿಹಾಲ್ ಅವರ ಸಲ್ಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು; ನಾವೀನ್ಯತೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೋರೊವ್, ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರದ ಸಚಿವರಾಗಿ ಓಕ್ಸೆನ್ ಲಿಸೊವಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವರಾಗಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕಮಿಶಿನ್.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2023/03/20/7394263/&lt;/ref&gt; ಮಾರ್ಚ್ 21, 2023 ರಂದು ಮೂವರನ್ನೂ ಈ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2023/03/21/7394383/&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 27, 2023 ರಂದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ನೀತಿ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಟಕಾಚೆಂಕೊ ಅವರನ್ನು ಸಂಸತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು, ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಕೂಡ ಟೀಕಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/eng/news/2023/07/27/7413082/&lt;/ref&gt;

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 6, 2023 ರಂದು ರುಸ್ಟೆಮ್ ಉಮಿಯೆರೋವ್ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರನ್ನಾಗಿ ಒಲೆಕ್ಸಿ ರೆಜ್ನಿಕೋವ್ ಬದಲಿಗೆ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.reuters.com/world/europe/ukraines-parliament-approves-rustem-umerov-new-defence-minister-lawmaker-2023-09-06/&lt;/ref&gt;

ನವೆಂಬರ್ 19, 2024 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಹೊಸ (ರಚನೆಯಾಗಲಿರುವ) ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ರಚಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು, ಅದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಏಕೀಕರಣದ ಪ್ರಯತ್ನ.&lt;ref&gt;https://ukranews.com/en/news/1048226-zelenskyy-announces-creation-of-ministry-of-unification-of-ukrainians&lt;/ref&gt; &quot;ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಕಡೆಗೆ, ವಲಸೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಅಲೆಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ಜನರ ಕಡೆಗೆ ನೀತಿಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕವಾಗಿ ಬಲಪಡಿಸಲು&quot; ಈ ಹೊಸ ಸಚಿವಾಲಯ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref&gt;https://ukranews.com/en/news/1048226-zelenskyy-announces-creation-of-ministry-of-unification-of-ukrainians&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 3, 2024 ರಂದು ಒಲೆಕ್ಸಿ ಚೆರ್ನಿಶೋವ್ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯ ಸಚಿವರಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3934015-government-renames-ministry-of-reintegration-to-ministry-of-national-unity.html&lt;/ref&gt; ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿಯೂ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3934015-government-renames-ministry-of-reintegration-to-ministry-of-national-unity.html&lt;/ref&gt; ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ಜೋಡಣೆಯ ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯ ಸಚಿವಾಲಯ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/3934015-government-renames-ministry-of-reintegration-to-ministry-of-national-unity.html&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
! width=&quot;125px&quot; |ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! width=&quot;125px&quot; |ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; width=&quot;100px&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|'''ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ'''
|'''ಡೆನಿಸ್ ಶ್ಮಿಹಾಲ್'''
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|17 ಜುಲೈ 2025
| width=&quot;1&quot; style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿವರ್ತನೆ ಸಚಿವ
|ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೊರೊವ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|20 ಮಾರ್ಚ್ 2023
| style=&quot;background-color:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ ಏಕೀಕರಣ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ರೆಜ್ನಿಕೊವ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|3 ನವೆಂಬರ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ಯುರೋ-ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಏಕೀಕರಣದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
|ವಾಡಿಮ್ ಪ್ರಿಸ್ಟೈಕೊ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|4 ಜೂನ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಡಿಮಿಟ್ರೊ ಕುಲೆಬಾ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ{{Efn|ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು|name=president}}
|-
|ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ
|ಆಂಡ್ರಿ ತಾರಾನ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|3 ನವೆಂಬರ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ{{Efn|ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು|name=president}}
|-
|ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವ
|ಡೆನಿಸ್ ಮಾಲಿಯುಸ್ಕಾ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|4 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ
|ಇಹೋರ್ ಉಮಾನ್ಸ್ಕಿ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|30 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಅರ್ಸೆನ್ ಅವಕೋವ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|15 ಜುಲೈ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|People's Front (Ukraine)}};&quot; |
|NF
|-
|ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಚಿವ
|ವ್ಲಾಡಿಸ್ಲಾವ್ ಕ್ರಿಕ್ಲಿ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|18 ಮೇ 2021
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಸಾಮಾಜಿಕ ನೀತಿ ಸಚಿವ
|ಮರೀನಾ ಲಾಜೆಬ್ನಾ
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|18 ಜುಲೈ 2022
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ಚೆರ್ನಿಶೊವ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|3 ನವೆಂಬರ್ 2022
| style=&quot;background-color:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಯುವಜನ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವ
|ವಾಡಿಮ್ ಹುಟ್ಸೈಟ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|9 ನವೆಂಬರ್ 2023
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಯುವಜನ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವ
|ಅನತೋಲಿ ಮಕ್ಸಿಮ್ಚುಕ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|10 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವ
|ಇಲಿಯಾ ಯೆಮೆಟ್ಸ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|30 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಯೋಧರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಸೆರ್ಹಿ ಬೆಸರಾಬ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|16 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಹ್ ನೆಮ್ಚಿನೊವ್
|4 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಮಾರ್ಚ್ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಚಿವ
|ಪಾವ್ಲೊ ಕುಖ್ತಾ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|10 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|17 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Holos (political party)}};&quot; |
|ಹೋಲೋಸ್
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಯುವಜನ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವ
|ಸ್ವಿತ್ಲಾನಾ ಫೊಮೆಂಕೊ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|10 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|23 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವ
|ಯೂರಿ ಪೊಲಿಯುಖೊವಿಚ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|10 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|25 ಮಾರ್ಚ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಚಿವ
|ವಿಟಾಲಿ ಶುಬಿನ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|10 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|16 ಏಪ್ರಿಲ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಚಿವ
|ಇಹೋರ್ ಪೆಟ್ರಾಶ್ಕೊ
|17 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|18 ಮೇ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ನೀತಿ ಸಚಿವ
|ಸ್ವಿತ್ಲಾನಾ ಫೊಮೆಂಕೊ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|23 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|4 ಜೂನ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವ
|ಲುಬೊಮಿರಾ ಮಂಡ್ಜಿ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|25 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|25 ಜೂನ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ
|ಸೆರ್ಹಿ ಮಾರ್ಚೆಂಕೊ
|30 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವ
|ಮಾಕ್ಸಿಮ್ ಸ್ಟೆಪಾನೊವ್
|30 ಮಾರ್ಚ್ 2020
|18 ಮೇ 2021
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಏಪ್ರಿಲ್ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಚಿವ
|ಓಲ್ಹಾ ಬುಸ್ಲಾವೆಟ್ಸ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|16 ಏಪ್ರಿಲ್ 2020
|3 ಜೂನ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜೂನ್ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಇಂಧನ ಸಚಿವ
|ಓಲ್ಹಾ ಬುಸ್ಲಾವೆಟ್ಸ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|3 ಜೂನ್ 2020
|20 ನವೆಂಬರ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ಯುರೋ-ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಏಕೀಕರಣದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
|ಓಲ್ಹಾ ಸ್ಟೆಫಾನಿಶಿನಾ
|4 ಜೂನ್ 2020
|4 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN{{efn|ಪಕ್ಷೇತರರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡು ನಂತರ ಸರ್ವೆಂಟ್ ಆಫ್ ದ ಪೀಪಲ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು}}
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ನೀತಿ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ತಕಚೆಂಕೊ
|4 ಜೂನ್ 2020
|27 ಜುಲೈ 2023
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಚಿವ
|ರೋಮನ್ ಅಬ್ರಾಮೋವ್ಸ್ಕಿ
|19 ಜೂನ್ 2020
|3 ನವೆಂಬರ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವ
|ಸೆರ್ಹಿ ಶ್ಕಾರ್ಲೆಟ್
|25 ಜೂನ್ 2020{{Efn|25 ಜೂನ್ 2020ರಿಂದ 17 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು.}}
|20 ಮಾರ್ಚ್ 2023
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜುಲೈ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಹ್ ಉರುಸ್ಕಿ
|16 ಜುಲೈ 2020
|3 ನವೆಂಬರ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ನವೆಂಬರ್ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಇಂಧನ ಸಚಿವ
|ಯೂರಿ ಬೊಯ್ಕೊ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|20 ನವೆಂಬರ್ 2020
|21 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಕೃಷಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಚಿವ
|ರೋಮನ್ ಲೆಶ್ಚೆಂಕೊ
|17 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020
|24 ಮಾರ್ಚ್ 2022
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಯೋಧರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಯೂಲಿಯಾ ಲಾಪುಟಿನಾ
|18 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020
|7 ಫೆಬ್ರವರಿ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಇಂಧನ ಸಚಿವ
|ಯೂರಿ ವಿಟ್ರೆಂಕೊ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|21 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020
|28 ಏಪ್ರಿಲ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಏಪ್ರಿಲ್ 2021ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಇಂಧನ ಸಚಿವ
|ಹರ್ಮನ್ ಹಲುಶ್ಚೆಂಕೊ
|29 ಏಪ್ರಿಲ್ 2021
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಮೇ 2021ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವ
|ವಿಕ್ಟರ್ ಲಿಯಾಶ್ಕೊ
|20 ಮೇ 2021
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕುಬ್ರಾಕೊವ್
|20 ಮೇ 2021
|1 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2022
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಪ್ರಥಮ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ಲ್ಯುಬ್ಚೆಂಕೊ
|20 ಮೇ 2021
|3 ನವೆಂಬರ್ 2021
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜುಲೈ 2021ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಡೆನಿಸ್ ಮೊನಾಸ್ಟಿರ್ಸ್ಕಿ
|16 ಜುಲೈ 2021
|18 ಜನವರಿ 2023
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ನವೆಂಬರ್ 2021ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಪ್ರಥಮ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವ
|ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವಿರಿಡೆಂಕೊ
|4 ನವೆಂಬರ್ 2021
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ ಏಕೀಕರಣ ಸಚಿವ
|ಇರಿನಾ ವೆರೆಶ್ಚುಕ್
|4 ನವೆಂಬರ್ 2021
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ರೆಜ್ನಿಕೊವ್
|4 ನವೆಂಬರ್ 2021
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2023
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ{{Efn|ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು|name=president}}
|-
|ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ
|ಪಾವ್ಲೊ ರಿಯಾಬಿಕಿನ್
|4 ನವೆಂಬರ್ 2021
|20 ಮಾರ್ಚ್ 2023
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಚಿವ
|ರುಸ್ಲಾನ್ ಸ್ಟ್ರಿಲೆಟ್ಸ್
|4 ನವೆಂಬರ್ 2021{{Efn|4 ನವೆಂಬರ್ 2021ರಿಂದ 15 ಏಪ್ರಿಲ್ 2022ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು.}}
|4 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಮಾರ್ಚ್ 2022ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಕೃಷಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಚಿವ
|ಮೈಕೋಲಾ ಸೊಲ್ಸ್ಕಿ
|24 ಮಾರ್ಚ್ 2022
|9 ಮೇ 2024
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜುಲೈ 2022ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಸಾಮಾಜಿಕ ನೀತಿ ಸಚಿವ
|ಒಕ್ಸಾನಾ ಝೋಲ್ನೊವಿಚ್
|19 ಜುಲೈ 2022
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಡಿಸೆಂಬರ್ 2022ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪುನರ್ ನಿರ್ಮಾಣದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಸಮುದಾಯಗಳು, ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕುಬ್ರಾಕೊವ್
|1 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2022
|9 ಮೇ 2024
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜನವರಿ 2023ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಇಹೋರ್ ಕ್ಲಿಮೆಂಕೊ{{Efn|18 ಜನವರಿಯಿಂದ 7 ಫೆಬ್ರವರಿ 2023ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು.}}
|18 ಜನವರಿ 2023
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಮಾರ್ಚ್ 2023ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕಾಮಿಶಿನ್
|21 ಮಾರ್ಚ್ 2023
|4 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ನಾವೀನ್ಯತೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿವರ್ತನೆ ಸಚಿವ
|ಮೈಖೈಲೊ ಫೆಡೊರೊವ್{{Efn|21 ಮಾರ್ಚ್ 2023ರಂದು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಧಿಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಮರುನೇಮಕಗೊಂಡರು.}}
|21 ಮಾರ್ಚ್ 2023
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಚಿವ
|ಒಕ್ಸೆನ್ ಲಿಸೊವಿ
|21 ಮಾರ್ಚ್ 2023
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಜುಲೈ 2023ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ನೀತಿ ಸಚಿವ
|ರೊಸ್ಟಿಸ್ಲಾವ್ ಕರಾಂಡಿಯೆವ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|28 ಜುಲೈ 2023
|4 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2023ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ
|ರುಸ್ತೆಮ್ ಉಮೆರೊವ್
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2023
|17 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Holos (political party)}};&quot; |
|ಹೋಲೋಸ್{{Efn|ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು|name=president}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ನವೆಂಬರ್ 2023ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಯುವಜನ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವ
|ಮಾತ್ವಿ ಬಿದ್ನಿ{{Efn|9 ನವೆಂಬರ್ 2023ರಿಂದ 5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024ರವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು}}
|9 ನವೆಂಬರ್ 2023
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಯೋಧರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಪೊರ್ಖುನ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|9 ಫೆಬ್ರವರಿ 2024
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಮೇ 2024ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಸಮುದಾಯಗಳು, ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ
|ವಾಸಿಲ್ ಶುಕರಕೋವ್ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|9 ಮೇ 2024
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಕೃಷಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಚಿವ
|ತಾರಾಸ್ ವೈಸೊಟ್ಸ್ಕಿ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|9 ಮೇ 2024
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ಆಂಡ್ರಿ ಸಿಬಿಹಾ
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ{{Efn|ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡವರು|name=president}}
|-
|ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ಯುರೋ-ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಏಕೀಕರಣದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವ
|ಓಲ್ಹಾ ಸ್ಟೆಫಾನಿಶಿನಾ
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪುನರ್ ನಿರ್ಮಾಣದ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ಕುಲೆಬಾ
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಚಿವ
|ಸ್ವಿತ್ಲಾನಾ ಹ್ರಿಂಚುಕ್
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಾತ್ಮಕ ಸಂವಹನಗಳ ಸಚಿವ
|ಮೈಕೋಲಾ ತೊಚಿಟ್ಸ್ಕಿ
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಯೋಧರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ
|ನಟಾಲಿಯಾ ಕಾಲ್ಮಿಕೊವಾ
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಸಚಿವ
|ಹರ್ಮನ್ ಸ್ಮೆಟಾನಿನ್
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
|ಕೃಷಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸಚಿವ
|ವಿಟಾಲಿ ಕೊವಾಲ್
|5 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
|-
|ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ ಏಕೀಕರಣ ಸಚಿವ
|ತಾರಾಸ್ ವೈಸೊಟ್ಸ್ಕಿ {{small|(ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ)}}
|6 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024
|3 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024
| style=&quot;background-color:{{party color|Independent politician}};&quot; |
|ಸ್ವತಂತ್ರ {{small|(SN)}}
|-
| colspan=&quot;6&quot; |

=== ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ===
|-
!ಹುದ್ದೆ
!ಹೆಸರು
!ಹುದ್ದೆ ವಹಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
!ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
! colspan=&quot;2&quot; |ಪಕ್ಷ
|-
|ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ&lt;br&gt;ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆ ಸಚಿವ
|ಒಲೆಕ್ಸಿ ಚೆರ್ನಿಶೊವ್
|3 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024
|16 ಜುಲೈ 2025
| style=&quot;background:{{party color|Servant of the People}};&quot; |
|SN
{{reflist|group=lower-alpha}}
|}

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>0jcpgiz8yow9liy3bxigyjmc3x7h1mu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180587</id>
    <revision>
      <id>1383811</id>
      <timestamp>2026-08-22T04:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Cabinet of Ministers of Ukraine (en).svg|250px]] |- ! ರಾಜ್ಯ | ಉಕ್ರೇನ್ |- ! ವಿಳಾಸ | ಸರ್ಕಾರಿ ಭವನ&lt;br&gt; ಹ್ರುಶೆವ್ಸ್ಕಿ ರಸ್ತೆ, ಕೀವ್ |- ! ರಚನೆ | 28 ಜೂನ್ 1917 (ಮೂಲತಃ)&lt;br&gt; 18 ಏಪ್ರಿಲ್ 199...</comment>
      <origin>1383811</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35054" sha1="rixao6l457u0ztaiu4nufa2i5hqm6fv" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Cabinet of Ministers of Ukraine (en).svg|250px]]
|-
! ರಾಜ್ಯ
| ಉಕ್ರೇನ್
|-
! ವಿಳಾಸ
| ಸರ್ಕಾರಿ ಭವನ&lt;br&gt;
ಹ್ರುಶೆವ್ಸ್ಕಿ ರಸ್ತೆ, ಕೀವ್
|-
! ರಚನೆ
| 28 ಜೂನ್ 1917 (ಮೂಲತಃ)&lt;br&gt;
18 ಏಪ್ರಿಲ್ 1991 (ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪ)
|-
! ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
|-
! ನೇಮಕ ಮಾಡುವ ಸಂಸ್ಥೆ
| ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
|-
! ಮುಖ್ಯ ಅಂಗ
| ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ
|-
! ಸಚಿವಾಲಯಗಳು
| 17
|-
! ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ
| ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮತ್ತು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
|-
! ಜಾಲತಾಣ
| https://www.kmu.gov.ua/en
|}
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Кабінет Міністрів України, abbr. КабМін, ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ: ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟ್ರಿವ್ ಉಕ್ರೇನಿ, abbr. ಕ್ಯಾಬ್‌ಮಿನ್), ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Уряд України, ರೋಮನೀಕರಿಸಿದ: ಉರಿಯಾದ್ ಉಕ್ರೇನಿ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070325112013/http://en.wikisource.org/wiki/Constitution_of_Ukraine#Article_116&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟವಾಗಿ, ಇದನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್ 18, 1991 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಸಂಖ್ಯೆ 980-XII ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಟೋಲ್ಡ್ ಫೋಕಿನ್ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೊದಲ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಲಾಯಿತು.

ಸಂಪುಟವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಪುಟದ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮತ್ತು ಮತ ಚಲಾಯಿಸುವ ಇತರ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ &quot;ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂ&quot; ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಕಾಲೇಜು ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಸಂಪುಟದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಮೊದಲ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳಾಗಿ ನೇಮಿಸಬಹುದು. ಸೋವಿಯತ್ ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರೆಸಿಡಿಯಂ ನಾಮಮಾತ್ರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಇತರ ಮಂತ್ರಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ಸರ್ಕಾರಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲದ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಅಥವಾ ಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಕಚೇರಿಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟ ಸಚಿವಾಲಯವು ಸಂಪುಟದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತದ ಮೂಲ ಘಟಕವು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದೆ (ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಕಚೇರಿ) ಇದನ್ನು ಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಬಹುದು. ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಅಂತಹ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯು ಅದರ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ (ಹೊಲೊವಾ). ಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಮಾನವಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಅನೇಕ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಭಾಗವಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಇತರವುಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಥವಾ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಸಂಸತ್ತು) ಅನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ. ಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಮಾನವಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಸೇವೆಗಳು, ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಅಥವಾ ತಪಾಸಣೆಗಳಾಗಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಆಯ್ದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ &quot;ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನ&quot; ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಿಧಿಗಳು, ಸಮಿತಿಗಳು ಅಥವಾ ಇತರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟವು ಜುಲೈ 16, 2026 ರಂದು ಸೆರ್ಹಿ ಕೊರೆಟ್ಸ್ಕಿ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾದ ಕೊರೆಟ್ಸ್ಕಿ ಸರ್ಕಾರವಾಗಿದೆ.

=ವ್ಯಾಪ್ತಿ=
ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿನ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಬದಲಾಗಿದೆ, ಕೆಲವು ಸಚಿವಾಲಯಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಯಿತು, ಇತರವುಗಳನ್ನು ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯ ಸಮಿತಿಗಳು ಅಥವಾ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳಾಗಿ ಕೆಳದರ್ಜೆಗಿಳಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಚಿವಾಲಯವು ಇತರ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. &quot;ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು (ಅಂಗಗಳು)&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮೂರು ಮೂಲಭೂತ ರೀತಿಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳಿವೆ: ಸೇವೆಗಳು, ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು, ತಪಾಸಣೆಗಳು. ಮೂಲಭೂತ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದ ಇತರ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳು ಸಹ ಇವೆ. ಅಂತಹ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಮಿತಿಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಆಯೋಗಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವೆ. ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಮರುಸಂಘಟನೆಯ ಮೂಲಕ ಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನಮಾನಕ್ಕೆ ಏರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸಚಿವಾಲಯಗಳನ್ನು ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗಳಾಗಿ ಕೆಳದರ್ಜೆಗಿಳಿಸಬಹುದು (ಉದಾ. ತುರ್ತು ಸಚಿವಾಲಯವನ್ನು ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ ಉಪ-ಇಲಾಖೆಗೆ ಕೆಳದರ್ಜೆಗಿಳಿಸಲಾಯಿತು).

ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಅವರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ, ಮೊದಲ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ, ಮೂವರು &lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/86199/&lt;/ref&gt; ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಯೋಜಿತ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ (ಇಲಾಖೆಗಳು) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, &quot;ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ&quot; ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ಇತ್ತು, ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಫೆಬ್ರವರಿ 25, 1992 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ತೀರ್ಪಿನಿಂದ (#98) ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಚಿವಾಲಯ (ಅಥವಾ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಚಿವರು) ಸರ್ಕಾರದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/ukraine/yanukovych-is-appointing-new-cabinet-of-ministers-318086.html&lt;/ref&gt; ಸಚಿವಾಲಯದ ರಚನಾತ್ಮಕ ಭಾಗವು ಉಕ್ರೇನ್ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದೆ.

'''ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕ'''

ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಗಳ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ನೇರ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/67177/&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 2016 ರಿಂದ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು &quot;ರಾಜ್ಯ ನೀತಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಆದ್ಯತೆಗಳ ರಚನೆಗೆ (ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು)&quot; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಬಹುದು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/1491296-ukrainians-can-submit-e-petitions-to-sabinet-from-aug-29.html&lt;/ref&gt; ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಅರ್ಜಿಯು ಪ್ರಕಟಣೆಯ ದಿನಾಂಕದಿಂದ ಮೂರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಕನಿಷ್ಠ 25,000 ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/1491296-ukrainians-can-submit-e-petitions-to-sabinet-from-aug-29.html&lt;/ref&gt;
ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು &quot;ಆಪ್ಟಿಮೈಸೇಶನ್‌ಗಳು&quot;

ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಜಪಾಡಿನ್‌ಚುಕ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈಗಾಗಲೇ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿರುವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು 1991 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟವನ್ನು (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಮಂಡಳಿಯ ಬದಲಿಗೆ) ರಚಿಸಿದಾಗ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಸರ್ಕಾರದ ಹೊಸ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20200924142511/http://academy.gov.ua/ej/ej13/txts/Zapadynchuk.pdf&lt;/ref&gt; 1996 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನದ ರೂಪಾಂತರದವರೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು 1978 ರ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR) ಆಳಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20200924142511/http://academy.gov.ua/ej/ej13/txts/Zapadynchuk.pdf&lt;/ref&gt; ಅಲ್ಲದೆ, 1978 ರ ಸಂವಿಧಾನವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು (1991 ರಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ಕಚೇರಿ) ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು (ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರ) (ಲೇಖನ 114-1) ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20200924142511/http://academy.gov.ua/ej/ej13/txts/Zapadynchuk.pdf&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Verkhovna_Rada&lt;/ref&gt; ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರವು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿತು, ಇದು ತನ್ನದೇ ಆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡಬೇಕಾದ ರಾಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20200924142511/http://academy.gov.ua/ej/ej13/txts/Zapadynchuk.pdf&lt;/ref&gt;

=ಕರ್ತವ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರ=
ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನದ 116 ನೇ ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟದ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ (ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ) ಸದಸ್ಯರು ಉಕ್ರೇನ್ ನಾಗರಿಕರು, ಅವರಿಗೆ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು, ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಭಾಷೆ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್) ಇದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಸದಸ್ಯರು ಸ್ಥಾಪಿತ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಳಿಸಿಹಾಕದ ಮತ್ತು ತೆಗೆದುಹಾಕದ ತೀರ್ಪು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಕೆಲಸದ ಸಮಯದ ಹೊರಗೆ ಬೋಧನೆ, ಪಾಂಡಿತ್ಯಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಲಾಭ ಗಳಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಉದ್ಯಮದ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ಅಥವಾ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕರ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗುವುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇತರ ಕೆಲಸಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಬಾರದು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಡೆಪ್ಯೂಟಿಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ನೇಮಿಸಿದರೆ ಅವರು ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆ ಪತ್ರವನ್ನು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಮುಂದಿನ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಪುಟದ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಥವಾ ಅವರ ನೇಮಕಗೊಂಡವರು ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು. ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಸಮಗ್ರ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಡೆಪ್ಯೂಟೀಸ್ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವ ಸಮಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಸದಸ್ಯರ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.

ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾದ ನಿರ್ಣಯಗಳು ಮತ್ತು ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್, ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳು ನೋಂದಣಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ನೋಂದಾಯಿಸಲು ವಿಫಲವಾದರೆ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಮಾನ್ಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. (ಲೇಖನ 117 ನೋಡಿ) ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಶಾಸಕಾಂಗ ಉಪಕ್ರಮದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಬಹುದು. ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಉಪ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15 ರ ನಂತರ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಬಜೆಟ್‌ನ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.

ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸದಸ್ಯರು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರೆ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ ಅಧಿವೇಶನಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿರುವವರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅವರನ್ನು ಸಲಹಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಡೆಪ್ಯೂಟಿಯಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಸಂಪುಟದ ಇತರ ಸದಸ್ಯರ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಮೇರೆಗೆ, ಸಂಪುಟದ ಅಧಿವೇಶನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ ಇತರ ಭಾಗವಹಿಸುವವರಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡಬಹುದು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಅಧಿವೇಶನಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ - ಮೊದಲ ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ.

ಸಂಪುಟದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸಂಪುಟದ ಬಹುಪಾಲು ಸದಸ್ಯರು ಅಂಗೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾನ ಮತಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಮತವನ್ನು ನಿರ್ಣಾಯಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನು (ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ) ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಅವಧಿಗೆ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಲ್ಲಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20190410203143/https://112.international/ukraine-top-news/ukraines-government-approves-dismissal-of-odesa-region-state-administration-stepanov-38706.html&lt;/ref&gt;

=ನೇಮಕಾತಿ ಮತ್ತು ವಜಾ=
ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ನಂತರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಲು ವೆರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶವಿದೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/ukraine/azarov-out-for-now-or-out-for-good-as-prime-minister-317085.html&lt;/ref&gt; ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಚಿವರನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಲು ಅಥವಾ ವಜಾಗೊಳಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.&lt;ref&gt;https://voxukraine.org/cards/pravlinnya/index-en.html#three&lt;/ref&gt; ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಥವಾ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಸದಸ್ಯರು ಅವಿಶ್ವಾಸ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/go/794-18&lt;/ref&gt;

ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ರಾಜೀನಾಮೆಯ ನಂತರ ಇಡೀ ಸಂಪುಟವನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/politics/nsdc-secretary-sees-azarov-as-likely-candidate-for-premiership-317089.html&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಸಂಪುಟದ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಸಂಪುಟವು ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಒಂದು ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅಂದರೆ ಸಂಪುಟದ ಮೊದಲ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2020/01/16/7237561/&lt;/ref&gt;

ಹೊಸ ಸಂಪುಟವು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವವರೆಗೆ 60 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಆದೇಶಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/politics/nsdc-secretary-sees-azarov-as-likely-candidate-for-premiership-317089.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://en.interfax.com.ua/news/general/188961.html&lt;/ref&gt;

ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಅರ್ಜಿಯ ಮೇರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಸತ್ತು ಸಂಪುಟದ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ (ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ). ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸೇವೆಯ ಮೇಲಿನ ಶಾಸನವು ಸಂಪುಟದ ಸದಸ್ಯರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸ್ಥಾನಗಳು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿದ್ದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಮೇಲಿನ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾನೂನಿನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.

ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲಕ್ಕೆ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/ukraine/rada-terminates-mandates-of-yatsenyuk-eight-members-of-parliament-appointed-ministers-373866.html&lt;/ref&gt;
2004 ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು

2004 ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ 2004 ರ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೆಳಗಿನ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಂಸತ್ತಿನಿಂದ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಬಹುಮತದ ಅನುಮೋದನೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಂವಿಧಾನವಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳಾಗಿ.

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನದ 83 ನೇ ವಿಧಿಯ ನಿಯಮಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಬಹುಮತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಬಣಗಳಿಂದ (ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದಲ್ಲ), &quot;ಸಂಸದೀಯ ಬಣಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ&quot; (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Коаліція парламентських партій) ಆಡಳಿತ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;http://www.president.gov.ua/en/news/5913.html&lt;/ref&gt; ಫೆಬ್ರವರಿ 2010 ರಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ತಿನ ನಿಯಮಗಳ ಕುರಿತಾದ ಕಾನೂನು, ಬಣಗಳ ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರ 226 ಸಹಿ ಎರಡನ್ನೂ ಬಯಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/59381/&lt;/ref&gt; ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2010 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 2004 ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಹೀಗಾಗಿ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಕ್ಕೂಟ ರಚನೆಯ ತತ್ವವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.ccu.gov.ua/doccatalog/document?id=122826&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/84619/&lt;/ref&gt; ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2014 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt; ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಮಾಣವಚನವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕೋಟಾದಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಐದು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸಹ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;http://en.interfax.com.ua/news/general/192520.html&lt;/ref&gt;

=ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಇತರ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು (ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು)=
ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ರಾಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು

ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯ ವಿರೋಧಿ ಸಮಿತಿ
ರಾಜ್ಯ ಆಸ್ತಿ ನಿಧಿ
ದೂರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೋ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ಸಮಿತಿ
ರಾಜ್ಯ ವಿಶೇಷ ಸಂವಹನ ಸೇವೆಯ ಆಡಳಿತ
ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ
ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ
ರಾಜ್ಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆ
ಪರಮಾಣು ನಿಯಂತ್ರಣದ ರಾಜ್ಯ ತಪಾಸಣೆ
ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಕ ಸೇವೆ

ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗಳು (ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು)

ಕೇಂದ್ರ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ
ದೂರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೋ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಂಡಳಿ
ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಜನರಲ್
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್

=ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗಗಳು (ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು)=

ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉಪಯುಕ್ತತೆಗಳ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ
ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿೀಕರಣದ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ
ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ
ಭದ್ರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ

ಸಲಹಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು

ಸುಧಾರಣಾ ವಿತರಣಾ ಕಚೇರಿ

=ಸರ್ಕಾರಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಮಾಧ್ಯಮ=

ಉರಿಯಾಡೋವಿ ಕುರ್ಯರ್ (ಸರ್ಕಾರಿ ಕೊರಿಯರ್)
ಉಕ್ರಿನ್‌ಫಾರ್ಮ್

ಹಿಂದಿನ (ಐತಿಹಾಸಿಕ) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಸಭೆಗಳು

ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕಮಿಷರ್‌ಗಳ ಮಂಡಳಿ (1919–46), ಮರುಸ್ಥಾಪಿತ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಸರ್ಕಾರ
ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಮಂತ್ರಿಗಳು (1946–91) (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಕಾನೂನು &quot;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಮಂಡಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ&quot;, 1978)
ರಾಜ್ಯ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದ ಘೋಷಣೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ 1990 ರಲ್ಲಿ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸಮಿತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಪರ್ಯಾಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು

ಜನರಲ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿಯೇಟ್ (1917–18), ಉಕ್ರೇನ್ ಕೇಂದ್ರ ಮಂಡಳಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವಾಗಿ ರಷ್ಯನ್ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಅನುಮೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ
ಪೀಪಲ್ಸ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿಯೇಟ್ (1917–18), ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸರ್ಕಾರ
ಪೀಪಲ್ಸ್ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಮಂಡಳಿ (1918–21), ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸರ್ಕಾರ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್)

ಹಿಂದಿನ ಮತ್ತು ಮೂಲತಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು
ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ: ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು

ಆಂತರಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ
ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ (ನಂತರ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳು)
ಯಹೂದಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಉಪ-ಸಚಿವಾಲಯ
ಪೋಲಿಷ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಉಪ-ಸಚಿವಾಲಯ
ಗ್ರೇಟ್ ರಷ್ಯನ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಉಪ-ಸಚಿವಾಲಯ
ಕೃಷಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ
ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ
ಮಿಲಿಟರಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ
ಸಚಿವಾಲಯ ನೌಕಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ
ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆ ಸಚಿವಾಲಯ
ಪೋಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಟೆಲಿಗ್ರಾಫ್ ಸಚಿವಾಲಯ
ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯ
ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಚಿವಾಲಯ
ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವಾಲಯ
ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯ

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>rixao6l457u0ztaiu4nufa2i5hqm6fv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180588</id>
    <revision>
      <id>1383812</id>
      <timestamp>2026-08-22T04:44:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Coat of arms of Ukraine.svg|100px]] |- ! ಹೆಸರು | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ |- ! ಸರ್ಕಾರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ | ಏಕಾತ್ಮಕ ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸಾಂವಿಧಾ...</comment>
      <origin>1383812</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36131" sha1="366kebs8w3s0wjkimpkzh0p5tn181js" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Coat of arms of Ukraine.svg|100px]]
|-
! ಹೆಸರು
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
|-
! ಸರ್ಕಾರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
| ಏಕಾತ್ಮಕ ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಗಣರಾಜ್ಯ
|-
! ಸಂವಿಧಾನ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ
|-
! ರಚನೆ
| 24 ಆಗಸ್ಟ್ 1991 (ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ)&lt;br&gt;28 ಜೂನ್ 1996 (ಸಂವಿಧಾನ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದದ್ದು)
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗ
| ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗದ ವಿಧ
| ಏಕಸದನೀಯ
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗದ ಸ್ಥಳ
| ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಭವನ, ಕೀವ್
|-
! ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ
| ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ
|-
! ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ
| ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ
|-
! ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ
| ನೇರ ಜನಪ್ರಿಯ ಮತದಾನ
|-
! ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ
| ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
|-
! ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಸರ್ಜಿ ಕೊರೇಟ್ಸ್ಕಿ
|-
! ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ
| ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
|-
! ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ
| ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರ
|-
! ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ
| ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
|-
! ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ
| ಕೊರೇಟ್ಸ್ಕಿ ಸರ್ಕಾರ
|-
! ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
| 19
|-
! ನ್ಯಾಯಾಂಗ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ನ್ಯಾಯಾಂಗ
|-
! ಕಾನೂನು
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾನೂನು
|-
! ನ್ಯಾಯಾಲಯ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
|-
! ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು
| ನಟಾಲಿಯಾ ಶಪ್ತಾಲಾ
|-
! ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸ್ಥಾನ
| 14 ಝಿಲಿಯಾನ್ಸ್ಕಾ ರಸ್ತೆ, ಕೀವ್
|-
! ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
|-
! ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು
| ಯಾರೊಸ್ಲಾವ್ ರೊಮಾನ್ಯೂಕ್
|-
! ಸ್ಥಾನ
| ಕ್ಲೋವ್ ಅರಮನೆ
|}
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯವು ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಗಣರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಬಹು-ಪಕ್ಷ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟವು ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ (1996 ರವರೆಗೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೊಂದಿಗೆ ಜಂಟಿಯಾಗಿ). ಶಾಸಕಾಂಗ ಅಧಿಕಾರವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸತ್ತು, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Верховна Рада, ಅಕ್ಷರಶಃ 'ಸುಪ್ರೀಂ ಕೌನ್ಸಿಲ್') ನಲ್ಲಿದೆ.

1991 ರವರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಗಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿ, ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಏಕ-ಪಕ್ಷ ಸಮಾಜವಾದಿ-ಗಣರಾಜ್ಯ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಅನುಮತಿಸಲಾದ ಏಕೈಕ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವಾದ ಉಕ್ರೇನ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ (CPU) ಉನ್ನತ ಪಾತ್ರದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 1996 ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂವಿಧಾನವು 1978 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಹಿಂದಿನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು.

2014 ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾವನ್ನು ಮತ್ತು 2022 ರಲ್ಲಿ ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಮತ್ತು ಲುಹಾನ್ಸ್ಕ್ ಅನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದ ರಷ್ಯಾದ ಸ್ವಾಧೀನಗಳು ಆ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಾಸ್ತವಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಿವೆ.

=ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು=
1991 ರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್ ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಂಸದೀಯ ಆಯೋಗವನ್ನು ನೇಮಿಸಿತು, ಬಹು-ಪಕ್ಷ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರಿಗೆ ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಹಕ್ಕುಗಳ ಶಾಸಕಾಂಗ ಖಾತರಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹೊಸ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಜೂನ್ 28, 1996 ರಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಮೂಲಭೂತ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಹುತ್ವ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

2004 ರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಸರಾಗಗೊಳಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2004 ರಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು &lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2222-15&lt;/ref&gt;. ಒಕ್ಕೂಟವಾದಿ ಒಪ್ಪಂದವು ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯತೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಪ್ರಬಲ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಹಬಾಳ್ವೆ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಜನವರಿ ಮತ್ತು ಮೇ 2006 ರ ನಡುವೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದವು.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 2004 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಅಸಂವಿಧಾನಿಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/news/politics/detail/84619/&lt;/ref&gt; 2010 ರ ನವೆಂಬರ್ 18 ರಂದು, ವೆನಿಸ್ ಆಯೋಗವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ತನ್ನ ವರದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅದು &quot;ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು - ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಸಂಸದೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ದೂರಗಾಮಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು 6 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯ ನಂತರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನಿಂದ ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ... ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಅಂತಹ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತತೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತವೆ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Politics_of_Ukraine#cite_note-3&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2014 ರಂದು, ಸಂಸತ್ತು 8 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt; ಇದನ್ನು ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಿತಿಯ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರವಿಲ್ಲದೆ ಸರಳೀಕೃತ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 386 ನಿಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಒಂದು ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ವಾಚನದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt; ಈ ಕಾನೂನನ್ನು ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ರೀಜನ್ಸ್‌ನ 140 ಸಂಸದರು, ಬ್ಯಾಟ್ಕಿವ್ಶ್ಚಿನಾದ 89 ಸಂಸದರು, ಯುಡಿಎಆರ್‌ನ 40 ಸಂಸದರು, ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ 32 ಸಂಸದರು ಮತ್ತು 50 ಸ್ವತಂತ್ರ ಶಾಸಕರು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt; ಆದಾಗ್ಯೂ, ರೇಡಿಯೋ ಫ್ರೀ ಯುರೋಪ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಆಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಸಹಿ ಹಾಕಲಿಲ್ಲ, ಅವರನ್ನು ನಂತರ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.rferl.org/a/was-yanukovychs-ouster-constitutional/25274346.html&lt;/ref&gt; ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2019 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಇದು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು NATO ನಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೋರ್ಸ್‌ನ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಕಾನೂನಿನ ಪೀಠಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಲೇಖನಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿವರ್ತನಾ ನಿಬಂಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://eu-ua.org/novyny/zakon-pro-zminy-do-konstytuciyi-shchodo-kursu-na-vstup-v-yes-i-nato-nabuv-chynnosti&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://eu-ua.kmu.gov.ua/novyny/zakon-pro-zminy-do-konstytuciyi-shchodo-kursu-na-vstup-v-yes-i-nato-nabuv-chynnosti&lt;/ref&gt; ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 3, 2019 ರಂದು, ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಹೊಸ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ನಿಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸಂಸದೀಯ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು, ಅವರು ಮತದಾನದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಆದರೆ ಅವರು ಅವಮಾನ ಅಥವಾ ಮಾನನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://www.president.gov.ua/en/news/volodimir-zelenskij-pidpisav-zakon-pro-skasuvannya-deputatsk-57181&lt;/ref&gt; ಹೊಸ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಜನವರಿ 1, 2020 ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು&lt;ref&gt;.https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/27-20/ed20221101#Text&lt;/ref&gt;
ಮೂಲಭೂತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳು

ಸಂವಿಧಾನದ 1 ನೇ ವಿಧಿಯು ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಕಾನೂನು ಆಧಾರಿತ ರಾಜ್ಯವೆಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt;

ಸಂವಿಧಾನದ 5 ನೇ ವಿಧಿಯು ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಗಣರಾಜ್ಯವೆಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಜನರು ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದ ಏಕೈಕ ಮೂಲವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ನೇರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಯಾರೂ ರಾಜ್ಯ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.&lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt;

ಸಂವಿಧಾನದ 15 ನೇ ವಿಧಿಯು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನವು ರಾಜಕೀಯ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಕಡ್ಡಾಯವೆಂದು ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸೆನ್ಸಾರ್‌ಶಿಪ್ ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾನೂನುಗಳಿಂದ ನಿಷೇಧಿಸದ ​​ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt;

ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾನೂನಿನಿಂದ ಖಾತರಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 35 ನೇ ವಿಧಿಯು ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮವನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಕಡ್ಡಾಯವೆಂದು ಗುರುತಿಸಬಾರದು ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ, &lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಜನಾಂಗೀಯ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರಿಗೆ ಶಾಲೆಗಳು, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾಷೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುವ 1991 ರ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 11 ನೇ ವಿಧಿಯು ರಾಜ್ಯವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಬಲವರ್ಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಅದರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಜನಾಂಗೀಯ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಗುರುತಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂವಿಧಾನದ 10 ನೇ ವಿಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಏಕೈಕ ಅಧಿಕೃತ ರಾಜ್ಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.rada.gov.ua/en&lt;/ref&gt; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ - ಗಣನೀಯ ಜನಾಂಗೀಯ ರಷ್ಯಾದ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ - ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ.

ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾನೂನಿನಿಂದ ಖಾತರಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಒತ್ತಡದ ಮೂಲಕ ಸುದ್ದಿ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ (ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ). ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಟಿ ವೈಫಲ್ಯ 2000 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತ್ರಕರ್ತ ಜಾರ್ಜಿ ಗೊಂಗಾಡ್ಜೆ ಅವರ ಕಣ್ಮರೆ ಮತ್ತು ಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ತನಿಖೆ ನಡೆಸುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸೂಚಿಸಿರುವುದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಮೇಲೆ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2010 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಜುಮ್ಕೋವ್ ಸೆಂಟರ್ ನಡೆಸಿದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು (56.6%) ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಸೆನ್ಸಾರ್‌ಶಿಪ್ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/news/politics/detail/85683/&lt;/ref&gt;

ಅಧಿಕೃತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಪು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. 1992 ರಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಹಲವಾರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಒಕ್ಕೂಟಗಳು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಣಿಗಾರರ ಒಕ್ಕೂಟವು ಮುಕ್ತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿವೆ. ಮುಷ್ಕರ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಂವಿಧಾನವು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ್ದರೂ, &lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/en/254%D0%BA/96-%D0%B2%D1%80/ed20200101#Text&lt;/ref&gt; ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಬೇಡಿಕೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮುಷ್ಕರಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸಂವಿಧಾನದ 157 ನೇ ವಿಧಿಯು &quot;ಸಮರ ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ&quot; ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/en/254%D0%BA/96-%D0%B2%D1%80/ed20200101#Text&lt;/ref&gt; ಚುನಾವಣೆಗಳು, ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಳು, ಮುಷ್ಕರಗಳು, ಸಾಮೂಹಿಕ ಕೂಟಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸಮರ ಕಾನೂನಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/389-19/ed20240630#Text&lt;/ref&gt;

=ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಶಾಖೆ=
{| class=&quot;wikitable&quot;
! ಹುದ್ದೆ
! ಹೆಸರು
! ಪಕ್ಷ
! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
|-
| ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ
| ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ
| ಸರ್ವೆಂಟ್ ಆಫ್ ದಿ ಪೀಪಲ್
| 20 ಮೇ 2019
|-
| ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಯೂಲಿಯಾ ಸ್ವಿರಿಡೆಂಕೊ
| ಸ್ವತಂತ್ರ
| 17 ಜುಲೈ 2025
|}
ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯ ಮತಗಳಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140517121006/http://en.interfax.com.ua/news/general/205114.html&lt;/ref&gt; ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರನ್ನು ಸಂಸತ್ತು ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಧಾನಿ ಮತ್ತು ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಸಲ್ಲಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಸಂಸತ್ತು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನದ 114 ನೇ ವಿಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ.

=ಶಾಸಕಾಂಗ ಶಾಖೆ=
ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ (ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಸತ್ತು) ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ 450 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 2006 ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಅನುಪಾತದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಏಕ-ಸ್ಥಾನದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2006 ಮತ್ತು 2007 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಎಲ್ಲಾ 450 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಪಕ್ಷ-ಪಟ್ಟಿ ಅನುಪಾತದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಮೂಲಕ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು 2012 ರಲ್ಲಿ ಸಮಾನಾಂತರ ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಮರಳಿತು. 2019 ರಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಮುಕ್ತ ಪಕ್ಷದ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://www.dw.com/uk/%D1%89%D0%BE-%D1%82%D1%80%D0%B5%D0%B1%D0%B0-%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%BE-%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D0%B9-%D0%B2%D0%B8%D0%B1%D0%BE%D1%80%D1%87%D0%B8%D0%B9-%D0%BA%D0%BE%D0%B4%D0%B5%D0%BA%D1%81/a-49552898&lt;/ref&gt;

=ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಚುನಾವಣೆಗಳು=
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಕ್ಷಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ &lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=uD-9tyD2KrMC&amp;pg=PA82&lt;/ref&gt; ಆದರೆ ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ಭೂ-ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ಸುತ್ತ (ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ರಾಜಕೀಯದಂತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗಳ ಬದಲಿಗೆ), &lt;ref&gt;http://www.opendemocracy.net/od-russia/andreas-umland/ukraine-right-wing-politics-is-genie-out-of-bottle&lt;/ref&gt; ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ಸುತ್ತ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. &lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=D8_o-F6-_VYC&amp;pg=PA41&lt;/ref&gt;

ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯತ್ವವು ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಹ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 1% ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ (ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ 4.7% ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/European_Union_Democracy_Observatory&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.cipe.org/essay/Ukraine%20-%20Comprehensive%20partnership%20for%20a%20real%20democracy.pdf&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/nation/detail/112656/&lt;/ref&gt;

ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಶಾಸನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸುತ್ತದೆ.

=ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಶಾಖೆ=
ಕಾನೂನುಗಳು, ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಕಾಯಿದೆಗಳು, ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಶಾಸನಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ (ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ ಕ್ರೈಮಿಯಾ) ಕಾಯಿದೆಗಳು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಾಗ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅವುಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಇತರ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಕಾಯಿದೆಗಳು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮುಖ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನವು ತೀರ್ಪುಗಾರರ ಮೂಲಕ ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಇನ್ನೂ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿಲ್ಲ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಕೆಲವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಇನ್ನೂ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಶಾಸನದಿಂದ ಒದಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ. ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಶಾಖೆಯ ಸುಧಾರಣೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಜನರಲ್ ಕಚೇರಿಯೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ವಿಶಾಲ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

=ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು=
ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು 24 ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳಾಗಿ (ಪ್ರದೇಶಗಳು) ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ರಾಯನ್ಸ್ (ಜಿಲ್ಲೆಗಳು) ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತಗಳಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ರಾಯನ್ಸ್‌ಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಚುನಾಯಿತ ಸಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಗಣ್ಯರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಸ್ಥಾನದ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140805212738/http://www.eurasiareview.com/03082014-politics-regionalism-decentralisation-ukraine-analysis/&lt;/ref&gt;

=ಕ್ರೈಮಿಯ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ=
1992 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಹಲವಾರು ರಷ್ಯಾ ಪರ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಕ್ರೈಮಿಯಾವನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದವು. ಯುಎಸ್ಎಸ್ಆರ್ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ಒಪ್ಪಂದದ 300 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು 1954 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ನಿಕಿತಾ ಕ್ರುಶ್ಚೇವ್ ಕ್ರುಶ್ಚೇವ್ ಕ್ರೈಮಿಯಾವನ್ನು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟರು. ಜುಲೈ 1992 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತುಗಳು ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ಹೀಗಾಗಿ ಕ್ರಿಮಿಯಾ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿತು.

ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪವು - ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ಪಡೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ತಾಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ರಷ್ಯನ್ನರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿತ್ತು.

2014 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ರಷ್ಯಾ ಪರ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ರಷ್ಯಾಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ರಷ್ಯಾ ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಅದನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ಮಾರ್ಚ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140505141515/https://news.vice.com/video/russian-roulette-the-invasion-of-ukraine-dispatch-one&lt;/ref&gt; ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ 97% ಮತದಾರರು ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಸೇರುವುದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.cbsnews.com/news/official-results-97-of-crimea-voters-back-joining-russia/&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 18, 2014 ರಂದು, ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಹೊಸ, ಸ್ವಯಂ ಘೋಷಿತ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯವು ರಷ್ಯಾದ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಮಿಯಾ ಗಣರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸೆವಾಸ್ಟೊಪೋಲ್ ಅನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಯುಎನ್ ಜನರಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ 68/262 ಅನ್ನು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹವು ಅಮಾನ್ಯವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ಕ್ರೈಮಿಯಾಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹಕ್ಕನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿತು. ರಷ್ಯಾ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಎರಡು ಫೆಡರಲ್ ವಿಷಯಗಳಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶಗಳು ರಷ್ಯಾದ ಸ್ವಾಧೀನವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://www.cnn.com/2014/03/27/world/europe/ukraine-crisis/&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>366kebs8w3s0wjkimpkzh0p5tn181js</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:MUDIGUNDA</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180589</id>
    <revision>
      <id>1383813</id>
      <timestamp>2026-08-22T05:23:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383813</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="375" sha1="gv72i4jkzu224uzjqe1v9fdz4gtfd48" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=MUDIGUNDA}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೦:೫೩, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>gv72i4jkzu224uzjqe1v9fdz4gtfd48</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180590</id>
    <revision>
      <id>1383815</id>
      <timestamp>2026-08-22T06:12:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Emblem of the Constitutional Court of Ukraine.gif|250px]] |- ! ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಹೆಸರು | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ |- ! ಸ್ಥಾಪನೆ | 1992; 1996ರಿಂದ ಕಾರ...</comment>
      <origin>1383815</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32185" sha1="e4up6mk2a3tozsmry74g4xrqeowxzsk" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Emblem of the Constitutional Court of Ukraine.gif|250px]]
|-
! ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಹೆಸರು
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
|-
! ಸ್ಥಾಪನೆ
| 1992; 1996ರಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ
|-
! ಸ್ಥಳ
| 14 ಝಿಲಿಯಾನ್ಸ್ಕಾ ರಸ್ತೆ, ಕೀವ್, ಉಕ್ರೇನ್
|-
! ನೇಮಕಾತಿಯ ವಿಧಾನ
| ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ, ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ
|-
! ಅಧಿಕಾರದ ಆಧಾರ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ
|-
! ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ
| 9 ವರ್ಷ; 65 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ನಂತರ ನೇಮಕಾತಿ ನಿಷೇಧ
|-
! ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಸ್ಥಾನಗಳು
| 18 (ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ, ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಿಂದ ತಲಾ 6)
|-
! ಜಾಲತಾಣ
| ccu.gov.ua/en
|-
! ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ
| ''ಖಾಲಿ''
|-
! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
| 15 ಮೇ 2022
|-
! ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ
| ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಪೆಟ್ರಿಶಿನ್
|-
! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
| 27 ಜನವರಿ 2025
|}
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Конституційний Суд України, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: Konstytutsiinyi Sud Ukrainy, [konstɪtʊˈts⁽ʲ⁾ijnɪj ˈsud ʊkrɐˈjinɪ] ಎಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18, 1996 ರಂದು ತನ್ನ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಮೊದಲ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪನ್ನು 13 ಮೇ 1997 ರಂದು ನೀಡಲಾಯಿತು.

ತುರ್ತು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಕಡಿಮೆ ತುರ್ತು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/62597/&lt;/ref&gt;

ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಅಂತಿಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/transparency-international-constitutional-court-ruling-undermines-anti-corruption-achievements-in-ukraine.html&lt;/ref&gt;

=ಧ್ಯೇಯ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರ=
2016 ರಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;http://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=212fa5f8-4f4b-4b4d-9d5a-693579e0c95e&lt;/ref&gt;ಅಂದಿನಿಂದ, ಅಂತಿಮ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಆಧಾರಗಳಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಗಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;http://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=212fa5f8-4f4b-4b4d-9d5a-693579e0c95e&lt;/ref&gt; ಹಿಂದೆ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರು ಮಾತ್ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;http://news.xinhuanet.com/english/2017-12/15/c_136829258.htm&lt;/ref&gt; ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಇತರ ಪರಿಹಾರಗಳು ಖಾಲಿಯಾದ ನಂತರವೇ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.&lt;ref&gt;http://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=212fa5f8-4f4b-4b4d-9d5a-693579e0c95e&lt;/ref&gt;

ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ - ಅಧ್ಯಾಯ XII

ನ್ಯಾಯಾಲಯ:

ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ಮೇರೆಗೆ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಕನಿಷ್ಠ 45 ಸದಸ್ಯರು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಒಂಬುಡ್ಸ್‌ಮನ್ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು, ಇದರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುತ್ತದೆ:

ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನ ಇತರ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳು
ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಕಾರ್ಯಗಳು
ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ ಕಾರ್ಯಗಳು
ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯದ (ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತು) ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳು
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ
ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ಮೇರೆಗೆ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳ ಸಂವಿಧಾನದ ಅನುಸರಣೆಯ ಕುರಿತು ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ
ಸಂಸತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ಕುರಿತು, ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ದೋಷಾರೋಪಣೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಅನುಸರಣೆಯ ಕುರಿತು ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ
ಸಂವಿಧಾನವು ವಿಧಿಸಿರುವ ನಿರ್ಬಂಧಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮಸೂದೆಯ ಅನುಸರಣೆಯ ಕುರಿತು ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪುಗಳು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿವೆ, ಅಂತಿಮ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://www.kyivpost.com/ukraine-politics/transparency-international-constitutional-court-ruling-undermines-anti-corruption-achievements-in-ukraine.html&lt;/ref&gt; ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳು ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಿಬಂಧನೆಗಳು, ಅಸಂವಿಧಾನಿಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು, ಕಾನೂನು ಬಲವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

=ರಚನೆ=
ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 18 ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಾನ ಷೇರುಗಳಲ್ಲಿ ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಉಕ್ರೇನ್ ನಾಗರಿಕರಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು:

ನಲವತ್ತು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರಾಗಿರಬೇಕು;

ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 10 ವರ್ಷಗಳ ಉನ್ನತ ಕಾನೂನು ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಅನುಭವ;
ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ;

ರಾಜ್ಯ ಭಾಷೆಯ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ) ಪಾಂಡಿತ್ಯ

ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು 9 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮರುನೇಮಕ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲದೆ ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, 9 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯ ಅಂತ್ಯದ ಮೊದಲು ಈ ವಯಸ್ಸು ಬಂದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು 65 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತರಾಗಲು ಬದ್ಧರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತು ಒಂದು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮೂರು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ನೇಮಕಾತಿ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಪ್ರಮಾಣವಚನದ ನಂತರವೇ ಜಾರಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರು ಇದನ್ನು ಬಯಸದಿದ್ದರೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಂಸತ್ತಿನ ಸಭೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅವರು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ತೊಂದರೆ ನೀಡಬಹುದು).

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ರಹಸ್ಯ ಮತದಾನದ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯರು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

=ವಿವಾದಗಳು=
ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 1999 ರಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಬೇಷರತ್ತಾಗಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿತು; ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ವಾಸ್ತವಿಕ ನಿಷೇಧದ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನ್ ಡಿ ಜ್ಯೂರ್ ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ ಇದು. &lt;ref&gt;http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=v011p710-99&lt;/ref&gt;

2000 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಅನುಕೂಲಕರ ತೀರ್ಪು ಪಡೆಯಲು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ಲಂಚ ನೀಡುವ ಮತ್ತು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ಮೇಲ್ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/62746/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=C8C3xuqd6aMC&amp;pg=PA219&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/62792/&lt;/ref&gt;

ನವೆಂಬರ್ 14, 2001 ರಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪ್ರಾಪಿಸ್ಕಾ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.tymoshenko.ua/en/article/vzew8z23&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 2003 ರಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕುಚ್ಮಾ ಅವರಿಗೆ ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು; ಕುಚ್ಮಾ ಮರುಚುನಾವಣೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸದಿರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=v022p710-03&lt;/ref&gt;

2007 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ನಡುವೆ, ಏಪ್ರಿಲ್ 30, 2007 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ತೀರ್ಪಿನ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆಯ ಕುರಿತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ಮುನ್ನಾದಿನ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಯುಶ್ಚೆಂಕೊ, ಏಪ್ರಿಲ್ 19 ರ PACE ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, &quot;ಪ್ರಮಾಣ ದ್ರೋಹ&quot; ಆರೋಪಗಳಿಗಾಗಿ ಇಬ್ಬರು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ಸ್ಯುಜಾನ್ನಾ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಲೆರಿ ಪ್ಶೆನಿಚ್ನಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070929103211/http://www.eng.for-ua.com/news/2007/05/03/103007.html&lt;/ref&gt; ಅವರ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಂತರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಹೊರಡಿಸಿದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಡೆಯಾಜ್ಞೆಯ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.korrespondent.net/main/190075&lt;/ref&gt; ಮೇ 16 ರಂದು, ವಿಕ್ಟರ್ ಯುಶ್ಚೆಂಕೊ, ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ, ಇಬ್ಬರು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ಸ್ಯುಜಾನ್ನಾ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಲೆರಿ ಪ್ಶೆನಿಚ್ನಿ ಅವರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070518045203/http://pravda.com.ua/news/2007/5/16/58814.htm&lt;/ref&gt; ಮೇ 17 ರಂದು, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಇವಾನ್ ಡೊಂಬ್ರೊವ್ಸ್ಕಿ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಲೆರಿ ಪ್ಶೆನಿಚ್ನಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಮೇ 23 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಅನಗತ್ಯ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070928014407/http://www.nrcu.gov.ua/index.php?id=148&amp;listid=45930&lt;/ref&gt; &quot;ಪ್ರಮಾಣ ದ್ರೋಹ&quot; ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಇಬ್ಬರು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ವ್ಯಾಲೆರಿ ಪ್ಶೆನಿಚ್ನಿ ಮತ್ತು ಸ್ಯುಜಾನಾ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು ವಿಕ್ಟರ್ ಯುಶ್ಚೆಂಕೊ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ ನಂತರ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಲಾಯಿತು..&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070929103211/http://www.eng.for-ua.com/news/2007/05/03/103007.html&lt;/ref&gt; ಜುಲೈ 20 ರಂದು, ಸ್ಯುಜಾನಾ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಕೈವ್‌ನ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ವಿರುದ್ಧ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವೆಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರ ಹಕ್ಕನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. &quot;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070930222936/http://www.pravda.com.ua/en/news/2007/7/20/8377.htm&lt;/ref&gt; ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಶ್ರೀಮತಿ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಆದೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ..&quot;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20070930222936/http://www.pravda.com.ua/en/news/2007/7/20/8377.htm&lt;/ref&gt; ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾದ ಇತರ ಇಬ್ಬರು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಈ ಹಿಂದೆ ತಮ್ಮ ರಾಜೀನಾಮೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದ ನಂತರ, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಕ್ರಮಗಳ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿಲ್ಲ. ಮಾರ್ಚ್ 25, 2008 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸುಪ್ರೀಂ ಆಡಳಿತ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಸ್ಯುಜಾನ್ನಾ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ್ದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಶ್ರೀಮತಿ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಿರ್ಧಾರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಮೇಲ್ಮನವಿಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20080509123552/http://www.ukranews.com/eng/article/112528.html&lt;/ref&gt; ಏಪ್ರಿಲ್ 3, 2008 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.president.gov.ua/documents/7682.html&lt;/ref&gt; ಏಪ್ರಿಲ್ 28, 2010 ರಂದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಸ್ಟಾನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನಾಗಿ ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/nation/detail/65294/&lt;/ref&gt; ಅವರು ಮರುದಿನ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/nation/detail/65383/&lt;/ref&gt;

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2010 ರಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ 2004 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20120326012947/http://www.ccu.gov.ua/doccatalog/document?id=122826&lt;/ref&gt; ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2014 ರಂದು ಸಂಸತ್ತು ಡಿಸೆಂಬರ್ 2004 ರ ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು (ಸಂವಿಧಾನದ) ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt;

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 27, 2020 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕೋಡ್‌ನ ಆರ್ಟಿಕಲ್ 366-1 ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿರ್ಧಾರವು ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ತಪ್ಪಾದ ಆಸ್ತಿ ಘೋಷಣೆಗೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು 2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ತಳ್ಳಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/constitutional-crisis-zelensky-suspends-ccu-s-chief-judge-11271860.html&lt;/ref&gt; ಈ ನಿರ್ಧಾರವು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ 2014 ರ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ-ವಿರೋಧಿ ಸುಧಾರಣೆಯ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಅಮಾನ್ಯಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/ukraine-caught-between-constitutional-crisis-and-counter-revolution/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.economist.com/europe/2020/11/14/ukraines-constitutional-court-attacks-anti-corruption-laws&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 2020 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಟ್ಯುಪಿಟ್ಸ್ಕಿಯನ್ನು ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/constitutional-crisis-zelensky-suspends-ccu-s-chief-judge-11271860.html&lt;/ref&gt; ಫೆಬ್ರವರಿ 26, 2021 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಟ್ಯುಪಿಟ್ಸ್ಕಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದ ಸುಗ್ರೀವಾಜ್ಞೆಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.pravda.com.ua/news/2021/02/26/7284883/&lt;/ref&gt; ಮಾರ್ಚ್ 27, 2021 ರಂದು ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಮೇ ತಿಂಗಳ ಮಾಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರ ಸುಗ್ರೀವಾಜ್ಞೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದರು. 2013 ರಲ್ಲಿ, ಓಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಟುಪಿಟ್ಸ್ಕಿ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/politics/ccu-zelensky-annuls-yanukovych-s-decree-appointing-tupytsky-as-judge-of-constitutional-court-11368057.html&lt;/ref&gt; ಅವರ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯು &quot;ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗೆ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ, ಮಾನವ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ&quot; ಎಂದು ಕಾರಣ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. &lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/politics/ccu-zelensky-annuls-yanukovych-s-decree-appointing-tupytsky-as-judge-of-constitutional-court-11368057.html&lt;/ref&gt; ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;https://verfassungsblog.de/court-without-a-head/&lt;/ref&gt;
'''ಸುಧಾರಣೆಗಳು'''

ಆಗಸ್ಟ್ 17, 2023 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ ಅವರು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಆಯ್ಕೆಯ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/zelensky-signs-law-on-changing-constitutional-court-selection-procedure/&lt;/ref&gt;

ಜುಲೈ 2023 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಜ್ಞರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಆಯ್ಕೆಯ ಕುರಿತು ಉಕ್ರೇನ್ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ, ತಜ್ಞರ ಸಲಹಾ ಗುಂಪಿನ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ತಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಜನರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ವೆನಿಸ್ ಆಯೋಗದಿಂದ ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಫಿಲ್ಟರ್ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಾನೂನು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಆಯೋಗದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರವೇಶದ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆಗಳ ಆರಂಭ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ.&lt;ref&gt;https://kyivindependent.com/zelensky-signs-law-on-changing-constitutional-court-selection-procedure/&lt;/ref&gt;

=ಸದಸ್ಯತ್ವ=
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಕೋಟಾ:
4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ Volodymyr Kampo (Володымир Михайлович кампо)
4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಲೈಲಾಕ್ (Дmitro Дмитрович Лилак)
ವಿಕ್ಟರ್ ಶಿಶ್ಕಿನ್ (Viktor Иванович Шыshkin) 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ
ಯೂರಿಜ್ ಬೌಲಿನ್ (Юрий Васильович Баулин) 3 ಜೂನ್ 2007 ರಿಂದ
ಸೆರ್ಗಿಜ್ ವೊಡೋವಿಚೆಂಕೊ (Вдовиченко Сергий Леонидович) ಜೂನ್ 3 ರಿಂದ 2007
ಯೂರಿಜ್ ನಿಕಿಟಿನ್ (Юрий Иванович ನಿಕಿಟಿನ್) 3 ಜೂನ್ 2007 ರಿಂದ
ಸಂಸತ್ತಿನ ಕೋಟಾ:

2014ರಲ್ಲಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/article/content/ukraine/rada-dismisses-constitutional-court-judges-appointed-from-its-quota-337523.html&lt;/ref&gt;

ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಕೋಟಾದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್:
4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ Vasyl Bryntsev (Василь Дмитрович Брынцев)
ವ್ಯಾಚೆಸ್ಲಾವ್ ಝುನ್' (В’ячеслав Васильович Джун') 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ
ಅನಾಟೊಲಿ ಡಿಡ್ಕಿವ್ಸ್ಕಿ (ಅನಾಟೊಲಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರೊವಿಚ್ ಡಿಡ್ಕಿವ್ಸ್ಕಿ) 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ
ಇವಾನ್ ಡೊಂಬ್ರೊವ್ಸ್ಕಿ (ಇವಾನ್ ಪೆಟ್ರೋವಿಚ್ ಡಾಂಬ್ರೋವ್ಸ್ಕಿ) 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ;
ಯಾರೋಸ್ಲಾವಾ ಮಚುಜಾಕ್ (Ярослава Василівна Мачужак) 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ
ಆಂಡ್ರಿ ಸ್ಟ್ರೈಜಾಕ್ (ಆಂಡ್ರಿ ಆಂಡ್ರಿಯೋವಿಚ್ ಆಸ್ಟ್ರಿಜಾಕ್) 4 ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಿಂದ (2004 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ನೇಮಕಗೊಂಡರು, ಆದರೆ 2006 ರವರೆಗೆ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/nation/detail/24955/&lt;/ref&gt;)

ಅಧ್ಯಕ್ಷರು

1992-1995 ಲಿಯೊನಿಡ್ ಯುಜ್ಕೊವ್
1996-1999 ಇವಾನ್ ಟಿಮ್ಚೆಂಕೊ
1999-2002 ವಿಕ್ಟರ್ ಸ್ಕೋಮೊರೊಖಾ
2002–2005 ಮೈಕೋಲಾ ಸೆಲಿವೊನ್
2005–2006 ಪಾವ್ಲೊ ಯೆವ್ರಾಫೊವ್ (ನಟನೆ)&lt;ref&gt;https://adv-simfi.ru/ushel-iz-zhizni-pavel-borisovich-evgrafov.html&lt;/ref&gt;
2006-2006 ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಇವಾಶ್ಚೆಂಕೊ (ನಟನೆ)&lt;ref&gt;https://www.unian.ua/society/12861-obovyazki-golovi-ks-zamist-ivaschenka-vikonue-dombrovskiy.html&lt;/ref&gt;
2006-2007 ಇವಾನ್ ಡೊಂಬ್ರೊವ್ಸ್ಕಿ
2007-2007 ವ್ಯಾಲೆರಿ ಪ್ಶೆನಿಚ್ನಿ (ನಟನೆ)
2007–2010 ಆಂಡ್ರಿ ಸ್ಟ್ರೈಜಾಕ್
2010-2013 ಅನಾಟೊಲಿ ಹೊಲೊವಿನ್
2013-2014 ವ್ಯಾಚೆಸ್ಲಾವ್ ಓವ್ಚರೆಂಕೊ
2014-2017 ಯೂರಿ ಬೌಲಿನ್
2017–2018 ವಿಕ್ಟರ್ ಕ್ರಿವೆಂಕೊ (ನಟನೆ)
2018–2019 ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವ್ ಶೆವ್ಚುಕ್
2019 ನಟಾಲಿಯಾ ಶಪ್ತಲಾ (ನಟನೆ)&lt;ref&gt;https://www.unian.ua/politics/10549125-nova-glava-ocholyuvatime-konstituciyniy-sud-lishe-do-kincya-lita.html&lt;/ref&gt;
2019–2022 ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ತುಪಿಟ್ಸ್ಕಿ&lt;ref&gt;https://www.ukrinform.net/rubric-polytics/2782385-ukraines-constitutional-court-elects-new-chairman.html&lt;/ref&gt;

29 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020 ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಝೆಲೆನ್ಸ್ಕಿ 2020 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಟುಪಿಟ್ಸ್ಕಿಯನ್ನು ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/constitutional-crisis-zelensky-suspends-ccu-s-chief-judge-11271860.html&lt;/ref&gt;

2022-2024 Serhiy Holovatyi
2024-2025 ವಿಕ್ಟರ್ ಕ್ರಿವೆಂಕೊ
2025-ಇಂದಿನ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಪೆಟ್ರಿಶಿನ್

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>e4up6mk2a3tozsmry74g4xrqeowxzsk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180591</id>
    <revision>
      <id>1383816</id>
      <timestamp>2026-08-22T06:21:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Конституція України, прийнята на п’ятій сесії Верховної Ради України (оригінал) титульна сторінка.jpg|250px]] |- ! ಮೂಲ ಹೆಸರು | Конституція України |- ! ನ್ಯಾಯವ...</comment>
      <origin>1383816</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31070" sha1="0bzmwkugeikhauhfkql79ukguaoxgeq" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Конституція України, прийнята на п’ятій сесії Верховної Ради України (оригінал) титульна сторінка.jpg|250px]]
|-
! ಮೂಲ ಹೆಸರು
| Конституція України
|-
! ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿ
| ಉಕ್ರೇನ್
|-
! ರಚನೆಯ ದಿನಾಂಕ
| 28 ಜೂನ್ 1996
|-
! ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
| ಏಕಾತ್ಮಕ ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಗಣರಾಜ್ಯ
|-
! ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಗಗಳು
| 3
|-
! ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ
| ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗ
| ಏಕಸದನೀಯ (ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ)
|-
! ಕಾರ್ಯಾಂಗ
| ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ
|-
! ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು
| ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ&lt;br&gt;
ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ&lt;br&gt;
ಮತ್ತು ಇತರ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು
|-
! ಶಾಸಕಾಂಗದ ದಿನಾಂಕ
| 12 ಮೇ 1998
|-
! ಹಿಂದಿನ ಸಂವಿಧಾನ
| ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯದ 1978ರ ಸಂವಿಧಾನ
|-
! ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ
|}
ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Конституція України, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: Konstytutsiia Ukrainy, ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ [konstɪˈtuts⁽ʲ⁾ijɐ ʊkrɐˈjinɪ]) ಜೂನ್ 28, 1996 ರಂದು ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ 5 ನೇ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/society/1389415-ukraine-celebrating-20th-anniversary-of-constitution.html&lt;/ref&gt; ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು 450 ಮತಗಳಲ್ಲಿ 315 ಮತಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು (ಕನಿಷ್ಠ 300 ಮತಗಳು).&lt;ref&gt;https://www.unian.info/society/1389415-ukraine-celebrating-20th-anniversary-of-constitution.html&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಇತರ ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಕಾನೂನು ಕಾಯಿದೆಗಳು ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರಬೇಕು. ವಿಶೇಷ ಶಾಸಕಾಂಗ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಮತ್ತು ಶಾಸನವು ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಏಕೈಕ ಸಂಸ್ಥೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವಾಗಿದೆ. 1996 ರಿಂದ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಜಾದಿನವಾದ ಸಂವಿಧಾನ ದಿನವನ್ನು ಜೂನ್ 28 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.ukrweekly.com/old/archive/1996/529606.shtml&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.jamestown.org/single/?no_cache=1&amp;tx_ttnews%5Btt_news%5D=38117&lt;/ref&gt;

2004 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು; ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 2010 ರಲ್ಲಿ, ಆಗಿನ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮಾಡಿದ ತೀರ್ಪಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದರು. ಯೂರೋಮೈಡಾನ್ (2013–2014) ಘಟನೆಗಳ ನಂತರ, 2004 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1995 ರ ಜೂನ್ 8 ರವರೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಕಾನೂನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಸಂವಿಧಾನ (ಮೂಲಭೂತ ಕಾನೂನು) ಆಗಿತ್ತು (1978 ರಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ನಂತರದ ಹಲವಾರು ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ). 8 ಜೂನ್ 1995 ರಂದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕುಚ್ಮಾ ಮತ್ತು ಸ್ಪೀಕರ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಮೊರೊಜ್ (ಸಂಸತ್ತಿನ ಪರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು) ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ರಚಿಸುವವರೆಗೆ ಆ ಅವಧಿಗೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

1994 ರಲ್ಲಿ, ಕುಚ್ಮಾ ವಿಫಲವಾದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಯೋಗವನ್ನು (ಇದು 1992 ರಿಂದ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು) ಪುನರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅದರ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಸಂಸತ್ತನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಯಾಂಗವನ್ನೂ (ಸ್ವತಃ) ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ರಾಜ್ಯ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರದ ಕಾನೂನು (a.k.a. &quot;ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನು&quot; ಅಥವಾ &quot;ಸಣ್ಣ ಸಂವಿಧಾನ&quot;) ಎಂಬ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು, ಇದು ಬಲವಾದ ಕಾರ್ಯಾಂಗಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

1995 ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನಿನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು (ಇದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿತು) ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದಲ್ಲಿ ಸರಳ ಬಹುಮತವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು, ಆದರೆ ಅದು ಕಾನೂನಾಗಲು ಬೇಕಾದ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಬಹುಮತವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು 1978 ರ ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿತು. ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನಿನ ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಆವೃತ್ತಿಯ ವೈಫಲ್ಯವು ಕುಚ್ಮಾ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ರಾಡಾ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಹೊಂದಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಆದೇಶಿಸಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು, ಇದನ್ನು ರಾಡಾ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಂವಿಧಾನಬಾಹಿರ ಎಂದು ಖಂಡಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಕುಚ್ಮಾ ಒಂದು ವರ್ಷದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಒಪ್ಪಂದವಾದ ಕಾನ್ಸ್ಟಿಟುಟ್ಸಿನಿನಿ ಡೊಹೋವಿರ್ ಅನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ರಾಡಾವನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು, ಆದರೂ ಮತ್ತೆ ಸರಳ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ, ಡೊಹೋವಿರ್ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ನೀಡಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕುಚ್ಮಾ ಅವರ ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನು ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಂವಿಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಕರಡು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಡೊಹೋವಿರ್ ಷರತ್ತು ವಿಧಿಸಿತು. ಇದನ್ನು &quot;ಶಾಸಕಾಂಗ-ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ&quot; &quot;ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ, ತರಾತುರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾದ ಶಾಸನ&quot; ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

ಸರ್ಕಾರದ ಮೂರು ಶಾಖೆಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ರಹಸ್ಯ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕಾರ್ಯನಿರತ ಗುಂಪು 1996 ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಭೆ ಸೇರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಬಲವಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಡೊಹೋವಿರ್ ಅನ್ನು ಹೋಲುವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಗುಂಪು ರಚಿಸಿತು. ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳ ನಂತರ, ಕರಡನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 1995 ರಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಯೋಗದ ಬಹುಮತದಿಂದ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ 1996 ರಲ್ಲಿ ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ತಲುಪಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ 1978 ರ ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅತಿ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಮಾತ್ರ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಹೊಸ ಕರಡು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಎಷ್ಟು ಸಂಸದರು - ಅರ್ಧ ಅಥವಾ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು - ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಡೊಹೋವಿರ್ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಲಿಲ್ಲ. ಕರಡನ್ನು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸರಳ ಬಹುಮತ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಕರಡಿನ ಬೆಂಬಲಿಗರು ವಾದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

ಸಂಸತ್ತಿನೊಳಗೆ, ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಮೈಖೈಲೊ ಸಿರೋಟಾ ನೇತೃತ್ವದ ವಿಶೇಷ ಆಯೋಗವು ಕರಡಿನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಿತು, ಅದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿತು. ಸಿರೋಟಾ ಕರಡು ತನ್ನ ಮೊದಲ ಓದುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸರಳ ಬಹುಮತದ ಸಂಸದರ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt; ಕುಚ್ಮಾ ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಸಿರೋಟಾ ಕರಡಿಗಿಂತ ಅವರ ಆದ್ಯತೆಯ ಕರಡನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದಾಗ, ರಾಡಾ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲು ಮುಂದಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/9786155211645&lt;/ref&gt;

&quot;1996 ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಾತ್ರಿ&quot; ಎಂದು ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ 27-28 ಜೂನ್ 1996 ರ ಸುಮಾರು 24 ಗಂಟೆಗಳ ಚರ್ಚೆಯ ನಂತರ ರಾತ್ರಿಯ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಸಿರೋಟಾ ಕರಡನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ಸಂವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಜುಲೈ 1996 ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಸಹಿ ಮಾಡಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಮತದಾನದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು 28 ಜೂನ್ 1996 ರಂದು ಘೋಷಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದ ಸಂವಿಧಾನವು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9 ಗಂಟೆ ಕೈವ್ ಸಮಯ. ಸೋವಿಯತ್ ನಂತರದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ಕೊನೆಯ ರಾಜ್ಯವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/society/1389415-ukraine-celebrating-20th-anniversary-of-constitution.html&lt;/ref&gt; 2018 ರ ಸಂವಿಧಾನ ದಿನದಂದು, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪೆಟ್ರೋ ಪೊರೊಶೆಂಕೊ ಅವರು 1710 ರ ಪೈಲಿಪ್ ಓರ್ಲಿಕ್ ಸಂವಿಧಾನವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂವಿಧಾನದ ಪೂರ್ವವರ್ತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.interfax.com.ua/news/general/514896.html&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 2019 ರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು NATO ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/10437570-ukraine-s-parliament-backs-changes-to-constitution-confirming-ukraine-s-path-toward-eu-nato.html&lt;/ref&gt;

=ರಚನೆ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು 15 ಅಧ್ಯಾಯಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:&lt;ref&gt;https://rm.coe.int/constitution-of-ukraine/168071f58b&lt;/ref&gt;

ಸಾಮಾನ್ಯ ತತ್ವಗಳು
ಮಾನವ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯಗಳು
ಚುನಾವಣೆಗಳು. ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಳು
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ
ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಂಪುಟ. ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರದ ಇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಪ್ರೊಕುರಾತುರಾ (ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಕಚೇರಿ)
ನ್ಯಾಯ
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಚನೆ
ಕ್ರೈಮಿಯದ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ
ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ
ಅಂತಿಮ ನಿಬಂಧನೆಗಳು
ಪರಿವರ್ತನಾ ನಿಬಂಧನೆಗಳು

=ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು=
ಅಧ್ಯಾಯ XIII: ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸಂಯೋಜನೆಯ (450 ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಶಾಸಕರು) ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಒಪ್ಪಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಬಹುದು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/m/society/10168736-ukraine-marks-constitution-day-on-june-28.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/96010/&lt;/ref&gt; ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅಧ್ಯಾಯ I - &quot;ಸಾಮಾನ್ಯ ತತ್ವಗಳು&quot;, ಅಧ್ಯಾಯ III - &quot;ಚುನಾವಣೆಗಳು. ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹ&quot; ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಾಯ XIII - &quot;ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದು&quot; ಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಸತ್ತು ಮಾತ್ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಬಹುದು, ಅದನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಆಲ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಿಂದ ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಷರತ್ತಿನ ಮೇಲೆ. ಮೇ 2012 ರಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸಭೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು; ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಹಾಯಕ ಸಂಸ್ಥೆ, ನಂತರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/content/politics/klitschko-udar-wont-join-work-of-constitutional-assembly-317307.html&lt;/ref&gt;
2004 ಮತ್ತು 2010 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಮತ್ತು 2014 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು 2004 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳಿಗೆ ಮರಳುತ್ತವೆ
ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ: ಕಡ್ಡಾಯ ಆದೇಶ (ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ನಿಬಂಧನೆ)

ಡಿಸೆಂಬರ್ 8, 2004 ರಂದು, ಸಂಸತ್ತು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡುವ ಕಾನೂನು ಸಂಖ್ಯೆ 2222-IV ಅನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2222-15&lt;/ref&gt; 2004 ರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಶಾಸಕಾಂಗ ಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನನ್ನು 90 ಪ್ರತಿಶತ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ (402 ಪರವಾಗಿ ಮತ್ತು 21 ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, 19 ಗೈರುಹಾಜರಿಯೊಂದಿಗೆ; ಅಂಗೀಕಾರಕ್ಕೆ 300 ಪರವಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ) ಅನುಮೋದಿಸಲಾಯಿತು. ನಿರ್ಗಮಿತ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕುಚ್ಮಾ ಅವರು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು ಮತ್ತು ಅದೇ ದಿನ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದವು, ಅವರು ಉಕ್ರೇನ್ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು, ಇದು ಸಂಸತ್ತಿನ ಏಕೈಕ ಕಾರ್ಯವಾಯಿತು. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೇಮಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಉಕ್ರೇನ್ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಹ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ಸಂಸತ್ತನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪಡೆದರು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=hmtuqFnuDZwC&amp;dq=Constitution+of+Ukraine+2004&amp;pg=PA732&lt;/ref&gt; ಪ್ರಧಾನಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗದಿದ್ದರೆ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಹೊಸ ಸಂಸತ್ತಿನ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕರೆಯುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ದಾರಿಯಿರಲಿಲ್ಲ.&lt;ref&gt;http://courses.wcupa.edu/rbove/eco343/060compecon/Soviet/Ukraine/060329elect3.txt&lt;/ref&gt; ಕಿತ್ತಳೆ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, 2004 ರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸೀಮಿತ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವು ಹಲವಾರು ಆಂತರಿಕ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು) ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ (ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ವೆನಿಸ್ ಆಯೋಗ) ಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾದವು.&lt;ref&gt;http://euobserver.com/7/30970&lt;/ref&gt;

ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಜನವರಿ 1, 2006 ರಂದು ಬೇಷರತ್ತಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದವು.&lt;ref&gt;http://courses.wcupa.edu/rbove/eco343/060compecon/Soviet/Ukraine/060329elect3.txt&lt;/ref&gt; ಉಳಿದ  ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು 2006 ರ ಚುನಾವಣೆಗಳ ನಂತರ ಹೊಸ ಸಂಸತ್ತು ಸಭೆ ಸೇರಿದಾಗ 25 ಮೇ 2006 ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದವು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 2010 ರಂದು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 2004 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಅಸಂವಿಧಾನಿಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20120326012947/http://www.ccu.gov.ua/doccatalog/document?id=122826&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/84619/&lt;/ref&gt; ಜುಲೈ 14, 2010 ರಂದು ಈ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕತೆಯ ಕುರಿತು 252 ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಶಾಸಕರ ಮನವಿಯ ಮೇರೆಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು 2004 ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಸುಧಾರಣೆಯ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/84452/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/79746/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.kyivpost.com/news/politics/detail/84478/&lt;/ref&gt;2010 ರ ಅಮಾನ್ಯೀಕರಣ ನಿರ್ಧಾರವು ಹೆಚ್ಚು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ಕಾರ್ಯಾಂಗದ ವ್ಯಾಪಕ ಒತ್ತಡದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ರಾಜೀನಾಮೆ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಆಯುಕ್ತರು ಹಲವಾರು ವರದಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.freedomhouse.org/sites/default/files/inline_images/98.pdf&lt;/ref&gt; ನವೆಂಬರ್ 18, 2010 ರಂದು, ವೆನಿಸ್ ಆಯೋಗವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ತನ್ನ ವರದಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅದು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ: &quot;ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು - ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಸಂಸದೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ದೂರಗಾಮಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು 6 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯ ನಂತರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನಿಂದ ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ... ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಅಂತಹ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತತೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತವೆ&quot;.&lt;ref&gt;http://www.venice.coe.int/WebForms/documents/?pdf=CDL-AD(2010)044-e&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 21, 2014 ರಂದು, ಸಂಸತ್ತು 8 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಿತಿಯ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರವಿಲ್ಲದೆ ಸರಳೀಕೃತ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 386 ನಿಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಒಂದು ಮತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಓದುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಕಾನೂನನ್ನು ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ರೀಜನ್ಸ್‌ನ 140 ಸಂಸದರು, ಬ್ಯಾಟ್ಕಿವ್ಶ್ಚಿನಾದ 89 ಸಂಸದರು, ಯುಡಿಎಆರ್‌ನ 40 ಸಂಸದರು, ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ 32 ಸಂಸದರು ಮತ್ತು 50 ಸ್ವತಂತ್ರ ಶಾಸಕರು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;http://en.interfax.com.ua/news/general/191727.html&lt;/ref&gt; ರೇಡಿಯೋ ಫ್ರೀ ಯುರೋಪ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಆಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಸಹಿ ಹಾಕಲಿಲ್ಲ, ಅವರನ್ನು ನಂತರ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://www.rferl.org/a/was-yanukovychs-ouster-constitutional/25274346.html&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಇತ್ಯರ್ಥದ ಕುರಿತಾದ 2014 ರ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳ ಮರುಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ರಷ್ಯಾದ ಒಕ್ಕೂಟವು ಕ್ರೈಮಿಯಾವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 2014 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಮಿಲಿಟರಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಮಾಡಿತು.
2019 ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು

ಫೆಬ್ರವರಿ 7, 2019 ರಂದು, ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು NATO ಗೆ ಸೇರುವಂತಹ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು 334 ರಿಂದ 17 ಮತಗಳನ್ನು ಹಾಕಿತು.&lt;ref&gt;https://www.unian.info/politics/10437570-ukraine-s-parliament-backs-changes-to-constitution-confirming-ukraine-s-path-toward-eu-nato.html&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>0bzmwkugeikhauhfkql79ukguaoxgeq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಂದ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180592</id>
    <revision>
      <id>1383817</id>
      <timestamp>2026-08-22T06:33:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: [[File:Yanukovych Agreement on settlement of political crisis in Ukraine 2.jpg|thumb|ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವ ದೃಶ್ಯ]] ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಇತ್ಯರ್ಥದ ಕುರಿತಾದ ಒಪ್ಪಂದ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Угода про врегулювання політичної кризи в Україні, Russian: Соглашубе...</comment>
      <origin>1383817</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35013" sha1="niguhsqz9982fttg1e9he9mrgp2ajth" xml:space="preserve">[[File:Yanukovych Agreement on settlement of political crisis in Ukraine 2.jpg|thumb|ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವ ದೃಶ್ಯ]]
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಇತ್ಯರ್ಥದ ಕುರಿತಾದ ಒಪ್ಪಂದ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Угода про врегулювання політичної кризи в Україні, Russian: Соглашубено политического кризиса в Уkraine) ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂಸದೀಯ ವಿರೋಧದ ನಾಯಕರು 21 ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 ರಂದು ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿದೆ. ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿನ ಯುರೋಮೈಡಾನ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ತಪಾತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು, ಇದು ಘನತೆಯ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕವಾಯಿತು ಮತ್ತು 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್-ಉಕ್ರೇನ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ​​ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವುದನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ನವೆಂಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಯುರೋಮೈಡಾನ್‌ನಿಂದ ಉಂಟಾದ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಸಹ ಇದು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು.

ವಿರೋಧವನ್ನು ವಿಟಾಲಿ ಕ್ಲಿಟ್ಸ್ಕೊ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಅಲೈಯನ್ಸ್ ಫಾರ್ ರಿಫಾರ್ಮ್‌ನ), ಆರ್ಸೆನಿ ಯಾಟ್ಸೆನ್ಯುಕ್ (ಆಲ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ &quot;ಫಾದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್&quot; ನ) ಮತ್ತು ಒಲೆಹ್ ತ್ಯಾಹ್ನಿಬಾಕ್ (ಸ್ವೊಬೊಡಾದ) ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು. ಸಹಿ ಹಾಕುವಿಕೆಯನ್ನು ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳಾದ ರಾಡೋಸ್ಲಾವ್ ಸಿಕೋರ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಫ್ರಾಂಕ್-ವಾಲ್ಟರ್ ಸ್ಟೈನ್‌ಮಿಯರ್ ಹಾಗೂ ಫ್ರೆಂಚ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾಂಟಿನೆಂಟಲ್ ಯುರೋಪ್ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಎರಿಕ್ ಫೋರ್ನಿಯರ್ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ರಷ್ಯಾದ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಲುಕಿನ್ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಆದರೆ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304112848/http://www.newsru.com/russia/22feb2014/lukin_print.html&lt;/ref&gt;

ಒಪ್ಪಂದವು 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಮರಳಲು, ಸಂಸದೀಯ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸರ್ಕಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು, 2014 ರ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಆರಂಭಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು &quot;ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಂಬಿಕೆಯ ಸರ್ಕಾರ&quot; ರಚನೆಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿತು. ಕೈವ್ ನಗರ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು, ಹಿಂಸಾಚಾರವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಿಶ್ಯಸ್ತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೂ ಇದು ಕರೆ ನೀಡಿತು.&lt;ref&gt;https://www.bbc.co.uk/russian/rolling_news/2014/02/140221&lt;/ref&gt;

ರಷ್ಯಾ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಯವರು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರೂ, ಅದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಿಲ್ಲ. ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ನಂತರ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಮುಂದುವರೆದವು ಮತ್ತು ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದರು. ಯುರೋಮೈಡಾನ್ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾಗುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಯಾನುಕೋವಿಚ್‌ಗೆ ಬಂಧನ ವಾರಂಟ್ ಹೊರಡಿಸಲಾಯಿತು, ಅವರು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಪರಾರಿಯಾಗಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://www.opensocietyfoundations.org/explainers/understanding-ukraines-euromaidan-protests&lt;/ref&gt;

=ಪಠ್ಯ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ದುರಂತ ಜೀವಹಾನಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ, ರಕ್ತಪಾತಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣದ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಕೋರಿ ಮತ್ತು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಸಹಿ ಹಾಕಿರುವ ಪಕ್ಷಗಳಾದ ನಾವು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ:

1. ಈ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ 48 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ, ವಿಶೇಷ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸಹಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಸಹಿ ಮಾಡಿದವರು ಒಕ್ಕೂಟವನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮತ್ತು ನಂತರ 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.

2. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿನ ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುವ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

3. ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಆದರೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2014 ರ ನಂತರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಹೊಸ ಚುನಾವಣಾ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು OSCE ಮತ್ತು ವೆನಿಸ್ ಆಯೋಗದ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅನುಪಾತದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೊಸ ಕೇಂದ್ರ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಇತ್ತೀಚಿನ ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಕೃತ್ಯಗಳ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ ಜಂಟಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುವುದು.

5. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಹಿಂಸಾಚಾರದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ದೂರವಿರುತ್ತವೆ. ಸಂಸತ್ತು 3ನೇ ಕ್ಷಮಾದಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಫೆಬ್ರವರಿ 17, 2014 ರ ಕಾನೂನಿನಂತೆಯೇ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಕ್ರಮಗಳ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳು, ನಗರ ಉದ್ಯಾನವನಗಳು ಮತ್ತು ಚೌಕಗಳಿಗೆ ಅನಿರ್ಬಂಧ ತೆಗೆಯುವ ಮೂಲಕ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಗೊಳಿಸಲು ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳು ಗಂಭೀರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಇದರ 1 ನೇ ಅಂಶದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ವಿಶೇಷ ಕಾನೂನು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ 24 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ಅಕ್ರಮ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಆಂತರಿಕ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಬೇಕು. ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಅವಧಿಯ ನಂತರ, ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಗಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಉಕ್ರೇನ್ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪಡೆಗಳು ಮುಖಾಮುಖಿ ನಿಲುವಿನಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತವೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಭೌತಿಕ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.

6. ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ, ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯು ಎಲ್ಲಾ ಹಿಂಸಾಚಾರ ಮತ್ತು ಘರ್ಷಣೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಕರೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೈವ್, 21 ಫೆಬ್ರವರಿ 2014

ಸಹಿದಾರರು

ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್

ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪರವಾಗಿ

ವಿಟಾಲಿ ಕ್ಲಿಚ್ಕೊ, ಉಡಾರ್
ಓಲೆಹ್ ತ್ಯಾಹ್ನಿಬಾಕ್, ಸ್ವೊಬೊಡಾ
ಆರ್ಸೆನಿ ಯಾಟ್ಸೆನ್ಯುಕ್, ಬಟ್ಕಿವ್ಶ್ಚಿನಾ

ಸಾಕ್ಷಿದಾರರು:

EU ಪರವಾಗಿ

ರಾಡೋಸ್ಲಾವ್ ಸಿಕೋರ್ಸ್ಕಿ, ಪೋಲಿಷ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ
ಫ್ರಾಂಕ್-ವಾಲ್ಟರ್ ಸ್ಟೈನ್‌ಮಿಯರ್, ಜರ್ಮನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ
ಲಾರೆಂಟ್ ಫ್ಯಾಬಿಯಸ್, ಫ್ರೆಂಚ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ

ರಷ್ಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕಾಗಿ

ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಲುಕಿನ್, ರಷ್ಯಾದ ವಿಶೇಷ ರಾಯಭಾರಿ

&lt;ref&gt;https://www.theguardian.com/world/2014/feb/21/agreement-on-the-settlement-of-crisis-in-ukraine-full-text&lt;/ref&gt;

=ಒಪ್ಪಂದ ಮತ್ತು ನಂತರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು=
ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದನ್ನು ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಲುಕಿನ್ ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, &quot;ಮಾಸ್ಕೋ ಈ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕದಿರಲು ಬಹಳ ಮಾನ್ಯ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ವಿಷಯ ಯಾರೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ, [...ಏಕೆಂದರೆ] ಅದನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಬೇಕಾದ ಪಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಜನರು ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ&quot; ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20160304112848/http://www.newsru.com/russia/22feb2014/lukin_print.html&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 21 ರಂದು, ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಪರಸ್ಯುಕ್ ಅವರು ಮತ್ತು ಇತರ &quot;ಮೈದಾನ್ ಸ್ವರಕ್ಷಣಾ&quot; ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ಕ್ರಮೇಣ ರಾಜಕೀಯ ಸುಧಾರಣೆಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರ ತಕ್ಷಣದ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾವನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದರು. ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಿತು.

ರೈಟ್ ಸೆಕ್ಟರ್‌ನ ನಾಯಕ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಯಾರೋಶ್ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ರಾಜೀನಾಮೆ, ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ್ತು &quot;ಸುಮಾರು ನೂರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಕೊಂದ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಆದೇಶಗಳನ್ನು&quot; ಹೊರಡಿಸಿದವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲು ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20141006113907/http://euromaidan.rbc.ua/rus/-pravyy-sektor-nazval-soglashenie-s-yanukovichem-ocherednym-21022014160600&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 21 ರ ಸಂಜೆ, ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಖಾರ್ಕಿವ್‌ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು &quot;ಆಗ್ನೇಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರೈಮಿಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್&quot; ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಅನೇಕ ರಷ್ಯನ್ ಪರ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರು ಹಾಜರಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ನಿಯೋಗವು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಿಂದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವುದನ್ನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನಲ್ಲಿನ ಭಾವನೆಯು ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿತ್ತು, ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಭಾಗವಹಿಸಲಿಲ್ಲ. &lt;ref&gt;https://www.bbc.com/news/world-europe-26304129&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://jamestown.org/program/moscow-encourages-centrifugal-forces-in-south-eastern-ukraine/#.VpdqaJOLToA&lt;/ref&gt;

ಒಪ್ಪಂದದ ಮೊದಲ ಅಂಶದಿಂದ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದಂತೆ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಫೆಬ್ರವರಿ 22 ರಂದು ಅವರು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಖಾಸಗಿ ಜೆಟ್ ಹತ್ತಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗಡಿ ಪಡೆ ಅವರನ್ನು ತಡೆದರು. ತರುವಾಯ ಅವರನ್ನು ಡೊನೆಟ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ತೆರೆದ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗದ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಹೋದವು ಮತ್ತು ನಂತರ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.&lt;ref&gt;https://zn.ua/POLITICS/pogranichniki-otkazalis-vypustit-samolet-yanukovicha-iz-donecka-139539_.html&lt;/ref&gt;

ಫೆಬ್ರವರಿ 22 ರ ಸಂಜೆ, ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸರ್ಕಾರಿ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ ಅನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ ಯುರೋಮೈಡನ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಸರ್ಕಾರಿ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ ಅನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರ ತಕ್ಷಣದ ರಾಜೀನಾಮೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಹೊಸ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140313075925/http://www.segodnya.ua/politics/pnews/maydan-polnostyu-kontroliruet-kiev-parubiy-497737.html&lt;/ref&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನಂತರ ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಅಧಿಕಾರದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಶರಣಾಗತಿ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು ಏಕೆಂದರೆ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಎಲ್ಲಾ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;http://ria.ru/world/20140304/998089228.html&lt;/ref&gt;

=ಹುದ್ದೆಗಳು=
ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ

ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:[11]

ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ [...ಮತ್ತು] ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ವಿರೋಧ ಮತ್ತು ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಡೆಗಳು, ಎಲ್ಲಾ ಆಕ್ರಮಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ನಿಶ್ಯಸ್ತ್ರಗೊಳಿಸಿ ಖಾಲಿ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಕೈವ್ ಅನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಪುರುಷರು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡರು, ಅವರು ಮನೆಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಗ್ಧ ಜನರನ್ನು ಬಳಲುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಜನರನ್ನು ದೋಚಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಡೆಯಲಾಯಿತು. ಮತ್ತು ಅದು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಒಪ್ಪಂದವು ನಮಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಭರವಸೆ ನೀಡಿತು. ಆದರೆ ಮುಂದೆ ಏನಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಯಾವುದೇ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿವರಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ.

ಮಾರ್ಚ್ 28, 2014 ರಂದು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ, ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಹೇಳಿದರು: &quot;ಫೆಬ್ರವರಿ 21 ಒಪ್ಪಂದದ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸಂಘಟಿಸಲು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಈ ಪ್ರಹಸನವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದವರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ&quot;.&lt;ref&gt;http://itar-tass.com/mezhdunarodnaya-panorama/1081087&lt;/ref&gt;

ಏಪ್ರಿಲ್ 2, 2014 ರಂದು, ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ರಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಸಂದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು:&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150724211235/https://news.mail.ru/politics/17666211/?frommail=1&lt;/ref&gt;

ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ತಕ್ಷಣ, ಸರ್ಕಾರವು ವಹಿಸಿಕೊಂಡ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ನಾನು ಪೂರೈಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ, ಮೈದಾನದಿಂದ ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವಂತೆ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಬಣವು ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿತು... ಯಾವುದೇ ಶಕ್ತಿಯು ಚೆಲ್ಲಿದ ರಕ್ತದ ಹನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದೇನೆ. ... 2004 ರಲ್ಲಿ, ಆರೆಂಜ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಘಟನೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎದುರಾಳಿ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವಿನ ಘರ್ಷಣೆಗೆ ನಾನು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದಾಗ, ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾನು ಬದ್ಧನಾಗಿದ್ದೆ ಮತ್ತು ಖಾತರಿದಾರರಾದ EU ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದೆ. ಆ ರಾತ್ರಿ ಉಗ್ರಗಾಮಿಗಳು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಇದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಿಗೆ ಒಂದು ಬಲೆ ಎಂದು ನಾನು ಊಹಿಸಿರಲಿಲ್ಲ... ನಾನು, ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಆದರೂ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಎಂದು ಕರೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಡಕಾಯಿತರ ವಿರುದ್ಧ ಖಂಡನೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧ
ಓವಲ್ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಆರ್ಸೆನಿ ಯಾಟ್ಸೆನ್ಯುಕ್ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮಾ. 12 ಮಾರ್ಚ್ 2014.

ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಲು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದ ನಂತರ, ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಆರ್ಸೆನಿ ಯಾಟ್ಸೆನ್ಯುಕ್ ಅವರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ಅವರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:&lt;ref&gt;http://vesti.ua/politika/40940-jacenjuk-zajavil-pro-otkaz-rossii-garantirovat-soglashenie-ob-uregulirovanii-krizisa&lt;/ref&gt;

ಮೊದಲ ಮೂಲಭೂತ ಬದ್ಧತೆಯು 2004 ರ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಮರಳುವುದಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮರುದಿನ, ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಮಸೂದೆಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಹೊರನಡೆದರು. ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದಂತೆ ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೊಸ ವಿರೋಧದಿಂದಲೂ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದ ಅಂತರ್ಗತ ಸರ್ಕಾರ. ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ 371 ಮತಗಳ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬಹುಮತವು ಈ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು.

ಕಾನೂನು ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಅಭಿವರ್ಧಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ವಿಕ್ಟರ್ ಮುಸಿಯಾಕಾ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:&lt;ref&gt;http://interfax.com.ua/news/political/194961.html&lt;/ref&gt;

ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗಿನ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ 48 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ, [ಯಾನುಕೋವಿಚ್] ಡಿಸೆಂಬರ್ 8, 2004 ರಂದು ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂವಿಧಾನದ ನವೀಕರಣದ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ವಿಫಲರಾದರು. ಹಾಗೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಅವರು ಒಪ್ಪಂದದ ಮೇಲಿನ ತಮ್ಮ ಸಹಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದರು, ಅದನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಶೂನ್ಯ ಮತ್ತು ಅನೂರ್ಜಿತಗೊಳಿಸಿದರು. [...] ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಘೋಷಿತ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಬೇಷರತ್ತಾದ ಅಧಿಕಾರಗಳ ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಸಂಸತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ವೀಟೋ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದನ್ನು ಮಾಡಲು, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಬೇಕಾಗಿತ್ತು.

ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್

ಯುಎನ್‌ಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಖಾಯಂ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಸಮಂತಾ ಪವರ್ ಪ್ರಕಾರ: &quot;ಆ ಒಪ್ಪಂದದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ವಿಫಲರಾದವರು ಯಾನುಕೋವಿಚ್, ಕೈವ್‌ನಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್&quot;.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140305193122/http://russian.moscow.usembassy.gov/settingrecordstraight.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20150329220307/http://usun.state.gov/briefing/statements/222799.htm&lt;/ref&gt;
ರಷ್ಯಾ
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಅವರ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ. 4 ಮಾರ್ಚ್ 2014.

ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ರಷ್ಯಾ ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಮರುದಿನ, ಫೆಬ್ರವರಿ 22, 2014 ರಂದು, ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಸೆರ್ಗೆಯ್ ಲಾವ್ರೊವ್ ಜರ್ಮನಿ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವಿರೋಧದ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಅವರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:&lt;ref&gt;http://ria.ru/world/20140303/997908490.html&lt;/ref&gt;

ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇರುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳಿಂದ ಕಾನೂನು ಜಾರಿಯನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವು ತನ್ನ ಯಾವುದೇ ಬದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲಿಲ್ಲ. ಅಕ್ರಮ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಶರಣಾಗಲಿಲ್ಲ, ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತವಾದಿಗಳು ನಗರಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯ ಸರ್ಕಾರದ ಭರವಸೆಯ ರಚನೆಯ ಬದಲು, ವಿಜಯಶಾಲಿಗಳ ಸರ್ಕಾರದ ರಚನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಾರ್ಚ್ 5, 2014 ರಂದು, ಲಾವ್ರೊವ್ ಯುಎಸ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಜಾನ್ ಕೆರ್ರಿ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ಲಾವ್ರೊವ್ ಪ್ರಕಾರ, ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.&lt;ref&gt;http://www.gazeta.ru/politics/news/2014/03/05/n_5993957.shtml&lt;/ref&gt; ಸಹಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಲು ಲಾವ್ರೊವ್ ಯೋಜಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;http://www.rosbalt.ru/main/2014/03/05/1241035.html&lt;/ref&gt;

ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಅವರ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದರು:&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20190410050035/http://www.kremlin.ru/events/president/news/20366&lt;/ref&gt;

[...ಯಾನುಕೋವಿಚ್] ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆದೇಶ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಅವರ ಆದೇಶವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದರು. ಅವರು ಖಾರ್ಕಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಅವರು ಖಾರ್ಕಿವ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದ ತಕ್ಷಣ, ಹಿಂದೆ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಆಡಳಿತ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡುವ ಬದಲು, [ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು] ತಕ್ಷಣವೇ ನಾವು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಬದಲು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.
'''
ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ'''

ಜರ್ಮನಿ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳು (ಫ್ರಾಂಕ್-ವಾಲ್ಟರ್ ಸ್ಟೈನ್‌ಮಿಯರ್, ಲಾರೆಂಟ್ ಫೇಬಿಯಸ್ ಮತ್ತು ರಾಡೋಸ್ಲಾವ್ ಸಿಕೋರ್ಸ್ಕಿ) ಹೊಸ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಫೆಬ್ರವರಿ 21 ರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಅವರು ಮಾರ್ಚ್ 31, 2014 ರಂದು ಜಂಟಿ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು: &quot;ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನೀತಿಯ ಭಾಗವಾದ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮೂಲ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡಲು ನಾವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತೇವೆ&quot;.&lt;ref&gt;http://ria.ru/world/20140331/1001783829.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://novinite.ru/articles/8552/Head+MFA+Germany+France+and+Polish+called+power+Ukraine+distance+from+the&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>niguhsqz9982fttg1e9he9mrgp2ajth</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಕಾರ್ಪೇಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180593</id>
    <revision>
      <id>1383819</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:17:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shreelatha.Halemane</username>
        <id>88264</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: ==ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್== [[File:Червоні карпатські гори.jpg|thumb|View of the Carpathian Biosphere Reserve]] ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Карпатський біосферний заповідник) [[ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರ|ಉಕ್ರೇನ್‌]]ನಲ್ಲಿರು...</comment>
      <origin>1383819</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23008" sha1="7axn24od5g14po268c48erwmzui12ey" xml:space="preserve">==ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್==
[[File:Червоні карпатські гори.jpg|thumb|View of the Carpathian Biosphere Reserve]]
ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Карпатський біосферний заповідник) [[ಉಕ್ರೇನ್ ಸರ್ಕಾರ|ಉಕ್ರೇನ್‌]]ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು 1968 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1992 ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋದ ವಿಶ್ವ ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಜಾಲದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 2007 ರಿಂದ ಉಜ್ ನದಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗವನ್ನು ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ನರು ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ಬೀಚ್ ಅರಣ್ಯಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.unesco.org/en/mab/carpathian&lt;/ref&gt;
[[File:За селом 2.jpg|thumb|Autumn morning in the mountain valley of Rakhiv region, Carpathian Biosphere Reserve, Ukraine]]
[[File:Долина нарцисів 2010 04160180.JPG|thumb|Долина нарцисів 2010 04160180]]

ಜಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಪೂರ್ವ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಇದು ಎಂಟು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಜಕಾಜ್ನಿಕ್‌ಗಳನ್ನು (ಚೋರ್ನಾ ಹೋರಾ ಮತ್ತು ಯುಲಿವ್ಸ್ಕಾ ಹೋರಾ) ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಒಟ್ಟು 65,828 ಹೆಕ್ಟೇರ್ (162,660 ಎಕರೆ) ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಬಹುಪಾಲು ಭಾಗವು ಕಚ್ಚಾ ಕಾಡುಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ [[ಯುರೋಪ್|ಯುರೋಪಿ]]ನ ಉಹೋಲ್ಸ್ಕೊ-ಶೈರೋಕೊಲುಝಾನ್ಸ್ಕಿ ಮಾಸಿಫ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಬೀಚ್ ಕಾಡುಗಳ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮಾಸಿಫ್ ಸೇರಿದಂತೆ 21,000 ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಾಗಿ, ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಜಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯಾ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ನಾಲ್ಕು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ (ರಾಖಿವ್, ತ್ಯಾಚಿವ್, ಖುಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಬೆರೆಹಿವ್) ಇದೆ. &lt;ref&gt;https://ukraine.fzs.org/en/area/carpathian-biosphere-reserve/&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ನರಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳಾದ ಬೊರ್ಜಾವಾ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಎಮರಾಲ್ಡ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.  ನ್ಯಾಚುರಾ 2000 ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಮಾನದಂಡಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ. ಇದು ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಕೃತಿ ಉದ್ಯಾನವನದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದೆ.

==ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಣೆ==
[[File:Карпатський туманний ранок.jpg|thumb|Карпатський туманний ранок]]
ಪ್ರಕೃತಿ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 1968 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1983 ರಲ್ಲಿ ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿ ಮರುಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು, 1992 ರಲ್ಲಿ UNESCO ವಿಶ್ವ ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಜಾಲದ ಭಾಗವಾಯಿತು.2007 ರಲ್ಲಿ, ಅದರ ಬೀಚ್ ಕಾಡುಗಳನ್ನು UNESCO ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವೆಂದು ಕೆತ್ತಲಾಯಿತು
2010 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿಕ್ಟರ್ ಯಾನುಕೋವಿಚ್ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ವಿರೋಧ ಮತ್ತು ಗಡಿ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗೆ ಹಣಕಾಸಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಅಂತಿಮಗೊಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭೂ ಬಳಕೆಯ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಷ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮೇಯಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಹುಲ್ಲು ತಯಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದವು
2025 ರಲ್ಲಿ, ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ, ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸುಮಾರು 19,000 ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಒಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸರಿಸುಮಾರು 65,828 ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಿಗೆ ತಂದಿತು.&lt;ref&gt;https://images.zakarpattya.net.ua/News/43888-Rozshyrennia-mezh-Karpatskoho-biosfernoho-zapovidnyka-dosi-ne-uzakoneno&lt;/ref&gt;

==ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಪಾತ್ರ==
ಫೆಬ್ರವರಿ 2022 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೇಲೆ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ [[ರಷ್ಯಾ]]ದ ಆಕ್ರಮಣದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಬಯೋಸ್ಫಿಯರ್ ರಿಸರ್ವ್ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಮಾನವೀಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. ಯುದ್ಧದಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ನೂರಾರು ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ (IDPs) ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಈ ಮೀಸಲು ಒದಗಿಸಿತು. ಫ್ರಾಂಕ್‌ಫರ್ಟ್ ಝೂಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ (FZS) ವಸತಿ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಔಷಧಗಳು, ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಬಟ್ಟೆಗಳು, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸರಬರಾಜುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://images.zakarpattya.net.ua/News/85476-Na-Rakhivshchyni-vzialysia-za-rozshyrennia-mezh-Karpatskoho-biosfernoho-zapovidnyka&lt;/ref&gt;

ಉಪಕರಣಗಳು, ವಾಹನಗಳು, ಸಮವಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಮೀಸಲು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದ ನವೀಕರಣ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು FZS ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ಟೂಲ್ (SMART) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://ecopolitic.com.ua/en/news/16-of-the-state-forestry-agency-s-forests-already-have-protected-status/&lt;/ref&gt;
==ವಲಯ ವಿಂಗಡಣೆ==
ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹಲವಾರು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ವಲಯಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಕೋರ್ (ಎ) ಮತ್ತು ಬಫರ್ ವಲಯಗಳು (ಬಿ), ನಿಯಂತ್ರಿತ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಆಡಳಿತದ ವಲಯ (ಡಿ) ಮತ್ತು ಮಾನವಜನ್ಯ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳು (ಸಿ).

ಪ್ರಕೃತಿ ಬಳಕೆಯ ಆಡಳಿತಗಳಿಂದ ಅವು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ಅಂತಹ ವಿಭಜನೆಯು ಪ್ರಕೃತಿ ರಕ್ಷಣೆಯ ಅಗತ್ಯತೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳ ನಡುವೆ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
==ಸಂಯೋಜನೆ==
ಜೀವಗೋಳದ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವು ಎಂಟು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಎರಡು ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು (ಝಕಾಜ್ನಿಕ್‌ಗಳು) ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಚೋರ್ನೊಹೊರಾ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ (16,375 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - ಪೂರ್ವ ಬೆಸ್ಕಿಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ನರ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತ ಪಟ್ಟಿಯಾದ ಚೋರ್ನೊಹೊರಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಸ್ಲೋಪ್‌ನಲ್ಲಿದೆ

ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ (6,580 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - 600–1883 ​​ಮೀ.ಎ.ಎಸ್.ಎಲ್. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ; ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಬೀಚ್ ಕಾಡುಗಳ 3,031 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ

ಮಾರ್ಮೊರೊಶ್ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ (8,990 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - ರಾಖಿವ್ ಪರ್ವತಗಳ ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಸ್ಲೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ 750–1940 ಮೀ.ಎ.ಎಸ್.ಎಲ್. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ.

ಕುಜಿಯ್ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ (4,925 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ 350–1409 ಮೀ.ಎ.ಎಸ್.ಎಲ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇದೆ.

ಉಹೋಲ್ಕಾ ಮತ್ತು ಶಿರೋಕಾ ಲುಝಾಂಕಾ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ (15,580 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - ಕ್ರಾಸ್ನಾ ಮತ್ತು ಮೆಂಚಿಲ್ ಪರ್ವತಗಳ ದಕ್ಷಿಣ ಇಳಿಜಾರುಗಳಲ್ಲಿದೆ; ಯುರೋಪಿನ ಪ್ರಾಚೀನ ಬೀಚ್ ಕಾಡುಗಳ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮಾಸಿಫ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ

ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾಸಿಫ್ &quot;ಡೋಲಿನಾ ನಾರ್ಟ್ಸಿವ್&quot; (ನಾರ್ಸಿಸಿ ಕಣಿವೆ) - ಖುಸ್ಟ್ಸ್ಕೊ-ಸೊಲೊಟ್ವಿನ್ಸ್ಕ ಕಣಿವೆಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 180–200 ಮೀ.ಎ.ಎಸ್.ಎಲ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ

ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಜಕಾಜ್ನಿಕ್ &quot;ಚೋರ್ನಾ ಹೋರಾ&quot; (ಕಪ್ಪು ಪರ್ವತ) (823 ಹೆಕ್ಟೇರ್) - ಓಕ್, ಹಾರ್ನ್‌ಬೀಮ್-ಓಕ್, ಓಕ್-ಬೀಚ್ ಮತ್ತು ಬೀಚ್-ಓಕ್ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು 1974 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; 1997 ರಲ್ಲಿ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಯಿತು

ಬೊಟಾನಿಕಲ್ ಝಕಾಜ್ನಿಕ್ &quot;ಯುಲಿವ್ಸ್ಕಾ ಹೋರಾ&quot; (ಜೂಲಿಯಸ್ ಪರ್ವತ) (176 ಹೆಕ್ಟೇರ್) – 1974 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು, 1997 ರಲ್ಲಿ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಯಿತು; 

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಹವಾಮಾನದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಶಾಖ-ಪ್ರೀತಿಯ ಬಾಲ್ಕನ್ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.

==ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಸಂಕುಲ==
CBR ನ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು 262 ಶಿಲೀಂಧ್ರ ಪ್ರಭೇದಗಳು, 392 ಜಾತಿಯ ಕಲ್ಲುಹೂವುಗಳು, 440 ಜಾತಿಯ ಪಾಚಿಗಳು ಮತ್ತು 1,353 ಜಾತಿಯ ನಾಳೀಯ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 3,022 ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿವೆ.ಪಾಚಿ ಸಸ್ಯವರ್ಗವು 465 ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 197 ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೆಂಪು ಪುಸ್ತಕ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೆಂಪು ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ&lt;ref&gt;https://westernmorning.news/2026/04/28/how-an-international-environmental-campaign-intertwines-with-local-interests/&lt;/ref&gt;

ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಾಣಿಸಂಕುಲವನ್ನು 66 ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು, 195 ಪಕ್ಷಿಗಳು, 9 ಸರೀಸೃಪಗಳು, 14 ಉಭಯಚರಗಳು, 29 ಮೀನು ಮತ್ತು ಒಂದು ಸೈಕ್ಲೋಸ್ಟೋಮ್ಯಾಟಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಹಾಗೂ ಸರಿಸುಮಾರು 15,000 ಅಕಶೇರುಕ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ.248 ಪ್ರಾಣಿ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೆಂಪು ಪುಸ್ತಕ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೆಂಪು ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.ಈ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವು [[ತೋಳ]], ಲಿಂಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕಂದು ಕರಡಿಯಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳ  ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪತನಶೀಲ ಕಾಡುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಹತ್ತು [[ಮರಕುಟಿಕ|ಮರಕುಟಿಗ]] ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಮಾಸಿಫ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಜೀವಗೋಳ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬರ್ಡ್‌ಲೈಫ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರದೇಶ (ಐಬಿಎ) ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಬಿ2 ಮತ್ತು ಬಿ3 ಜಾತಿಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
==ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಸ್ಕೀ ರೆಸಾರ್ಟ್ ಸಂಘರ್ಷ==
ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಮಾಸಿಫ್ ಸಂರಕ್ಷಣಾವಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಕೀ ರೆಸಾರ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ನಡುವಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಂಘರ್ಷದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದೆ.ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಒಲಿಗಾರ್ಚ್ ಇಗೊರ್ ಕೊಲೊಮೊಯಿಸ್ಕಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಂಪನಿಗಳು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಈ ಯೋಜನೆಯು 58,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಮೂರು ಅಂತರ್ಸಂಪರ್ಕಿತ ಸ್ಕೀ ರೆಸಾರ್ಟ್‌ಗಳ (ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್, ಬೈಸ್ಟ್ರಿಟ್ಸಿಯಾ ಮತ್ತು ಟರ್ಬಾಟ್) ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಇದು 1,270 ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮೌಲ್ಯದ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ 2,800 ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಆಲ್ಪೈನ್ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20220415014105/http://www.unesco.org/new/en/natural-sciences/environment/ecological-sciences/biosphere-reserves/europe-north-america/ukraine/carpathian/&lt;/ref&gt;

ಯೋಜನೆಯ ವಿರೋಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಿಸ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಬ್ರೂನೋ ಮ್ಯಾನ್ಸರ್ ಫಾಂಡ್ಸ್ (BMF) ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗ್ರಾಸ್‌ರೂಟ್ಸ್ ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್ ಫ್ರೀ ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ಸೇರಿವೆ, ಅವರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಯುರೋಪಿನ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಪ್ರವಾಹದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ, ನೀರಿನ ಸರಬರಾಜನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಾರ್ಚ್ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪರಿಸರ ಎನ್‌ಜಿಒಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ &quot;ಫ್ರೀ ಸ್ವಿಡೋವೆಟ್ಸ್&quot; ಭೂದೃಶ್ಯ ಮೀಸಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದವು, ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ 25,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಗರಿಕರು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://efile.fara.gov/docs/7215-Informational-Materials-20240517-14.pdf&lt;/ref&gt;

ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ಇದು ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.
==ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸಂದರ್ಭ==
ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಜೀವನೋಪಾಯದಲ್ಲಿ ಮೀಸಲು ಪ್ರದೇಶವು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು ಪ್ರಮುಖ ಕೃಷಿ ಭೂ ಬಳಕೆದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಅನೇಕರು ಆಲ್ಪೈನ್ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳಲ್ಲಿ (ಪೊಲೊನಿನಾಸ್) ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ [[ದನ]]ಗಳು ಮತ್ತು [[ಕುರಿ]]ಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕುರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಬಳಕೆಯ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಯಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಪ್ರವೇಶವು ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ತಾಪನ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಮರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳು ಎಂದರೆ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಅರಣ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, [[ಮೀನುಗಾರಿಕೆ]] ಮತ್ತು ಮರವಲ್ಲದ ಅರಣ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆದಾಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://westernmorning.news/2026/04/28/how-an-international-environmental-campaign-intertwines-with-local-interests/&lt;/ref&gt;

[[ವರ್ಗ:Event:Heritage Across Borders]]</text>
      <sha1>7axn24od5g14po268c48erwmzui12ey</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180594</id>
    <revision>
      <id>1383821</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Declaration of Independence of Ukraine, 1991.jpg|280px]] |- ! ದಾಖಲೆ ಹೆಸರು | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ |- ! ಮೂಲ ಶೀರ್ಷಿಕೆ | ಉಕ...</comment>
      <origin>1383821</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29766" sha1="10vzjhpgiom0unjg0r9jja2fgsyt6iw" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Declaration of Independence of Ukraine, 1991.jpg|280px]]
|-
! ದಾಖಲೆ ಹೆಸರು
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ
|-
! ಮೂಲ ಶೀರ್ಷಿಕೆ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯ್ದೆ
|-
! ರಚನೆಯ ದಿನಾಂಕ
| 24 ಆಗಸ್ಟ್ 1991
|-
! ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
| 24 ಆಗಸ್ಟ್ 1991
|-
! ದಾಖಲೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳ
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕೇಂದ್ರ ರಾಜ್ಯ ಉನ್ನತ ಆಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ದಾಖಲೆ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಕೀವ್
|-
! ರಚನೆ ಮಾಡಿದವರು
| ಲೆವ್ಕೊ ಲುಕ್ಯಾನೆಂಕೊ
|-
! ಸಹಿ ಮಾಡಿದವರು
| ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕ್ರಾವ್ಚುಕ್
|-
! ಉದ್ದೇಶ
| ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆ
|-
! ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್
| ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ
|}
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಸುಪ್ರೀಂ ಸೋವಿಯತ್ (ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ) ಆಗಸ್ಟ್ 24, 1991 ರಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20190620220422/https://i.tyzhden.ua/content/photoalbum/2018/05_2018/30/bild/specproject.pdf&lt;/ref&gt;

ಈ ಕಾಯಿದೆಯು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20190620220422/https://i.tyzhden.ua/content/photoalbum/2018/05_2018/30/bild/specproject.pdf&lt;/ref&gt; ಡಿಸೆಂಬರ್ 1 ರಂದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಮೂಲಕ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ಈ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು, ನಂತರ ಮರುದಿನದಿಂದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ಡಿಸೆಂಬರ್ 26, 1991 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿಸರ್ಜನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

=ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರ=
ಆಗಸ್ಟ್ 19 ರಂದು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದಂಗೆಯ ಪ್ರಯತ್ನದ ನಂತರ, ಕಟ್ಟಾ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ನಾಯಕರು USSR ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಈ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt; ಈ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಗಸ್ಟ್ 23-24 ರ ರಾತ್ರಿ ಲೆವ್ಕೊ ಲುಕಿಯಾನೆಂಕೊ, ಸೆರ್ಹಿ ಹೊಲೊವಟಿ, ಮೈಖೈಲೊ ಹೊರಿನ್, ಇವಾನ್ ಜಾಯೆಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಚೆಸ್ಲಾವ್ ಚೋರ್ನೋವಿಲ್ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. &lt;ref&gt;https://ukrainianweek.com/History/222470&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 24, 1991 ರಂದು ಶನಿವಾರ ನಡೆದ 11 ಗಂಟೆಗಳ ಉದ್ವಿಗ್ನ ಅಸಾಧಾರಣ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ, &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; ಸುಪ್ರೀಂ ಸೋವಿಯತ್ ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಸಂಸತ್ತು, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಬಂಧಿತ ತುರ್ತು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಘೋಷಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಘೋಷಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=uudL79TOp7w&lt;/ref&gt; ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತದಾನವನ್ನು 17:57 ಗಂಟೆಗೆ ನಡೆಸಲಾಯಿತು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಾಡಾದಲ್ಲಿನ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಬಹುಮತದ ಒತ್ತಾಯದ ಮೇರೆಗೆ, ಅವರು ಯಾವುದೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಘೋಷಣೆಯು &quot;ಜನರ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು&quot; ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=uudL79TOp7w&lt;/ref&gt;: 33:40  ಹೀಗಾಗಿ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲು ಮತ ಚಲಾಯಿಸುವ ರಾಜಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ದೃಢೀಕರಣ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರೆ, ಪರವಾಗಿ 321 ಮತಗಳು, ವಿರುದ್ಧ 2 ಮತಗಳು ಮತ್ತು 6 ಗೈರುಹಾಜರಿಗಳೊಂದಿಗೆ (360 ಹಾಜರಾತಿದಾರರಲ್ಲಿ) ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=uudL79TOp7w&lt;/ref&gt;: 37:40 &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; ಇದು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟರು ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಖಚಿತವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಪ್ರಕಟವಾದಾಗ ರಾಡಾ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಹರ್ಷೋದ್ಗಾರ, ಚಪ್ಪಾಳೆ ಮತ್ತು ಎದ್ದು ನಿಂತು ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಿತು. &lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=uudL79TOp7w&lt;/ref&gt;: 37:55  ಉತ್ಸಾಹ ಶಾಂತವಾದಾಗ, ಕ್ರಾವ್ಚುಕ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೇಲೆ ಮತದಾನವನ್ನು ನಡೆಸಲು ಮುಂದಾದರು, ಇದನ್ನು 18:00 ಗಂಟೆಗೆ ಅಗಾಧವಾಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಲಾಯಿತು, 346 ಪರವಾಗಿ, 1 ವಿರುದ್ಧ, 3 ಗೈರುಹಾಜರಿ ಮತ್ತು 12 ಡೆಪ್ಯೂಟಿಗಳು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲಿಲ್ಲ (362 ಪರಿಚಾರಕರಲ್ಲಿ). &lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=uudL79TOp7w&lt;/ref&gt;: 38:22–40:14

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (CPU), ಅದರ ಸಹ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸುಪ್ರೀಂ ಸೋವಿಯತ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕ್ರಾವ್ಚುಕ್ ಅವರ ತೆರೆಮರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರದೊಂದಿಗೆ, &lt;ref&gt;https://ukrainianweek.com/History/222470&lt;/ref&gt; ದಂಗೆಯಿಂದ ದೂರವಿರಲು ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; CPU ಮೊದಲ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವ್ ಹುರೆಂಕೊ CPU ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ವಿಫಲವಾದರೆ &quot;ಅದು ವಿಪತ್ತು&quot; ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ಪಕ್ಷದ ಮಾಜಿ ನಾಯಕ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಇವಾಶ್ಕೊ ಅವರ ಬಂಧನ, ರಷ್ಯಾದ SFSR ನಾಯಕರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಸೈನ್ಯದ ಮರು-ಅಧೀನ ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಕೇಂದ್ರ ಸಮಿತಿಯ ಆವರಣವನ್ನು ಸೀಲ್ ಮಾಡಿದ ಸುದ್ದಿಯಿಂದ CPU ಸದಸ್ಯರು ಆತಂಕಗೊಂಡಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://ukrainianweek.com/History/222470&lt;/ref&gt;

ವರ್ಖೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಕಟ್ಟಡದ ಬಳಿ ಜನರು ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ (ಆಗಸ್ಟ್ 24, 1991)

ಅದೇ ದಿನ (ಆಗಸ್ಟ್ 24), ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಕುರಿತು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗೆ ಸಂಸತ್ತು ಕರೆ ನೀಡಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt; ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಕರೆಯುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾದ ಇಹೋರ್ ಯುಖ್ನೋವ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಪಾವ್ಲಿಚ್ಕೊ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; ಸಂಸತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾವಲುಗಾರನ ರಚನೆಗೆ ಮತ ಹಾಕಿತು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ತನ್ನದಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt;

ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಜಮಾಯಿಸಿದ್ದ ಗದ್ದಲದ ಜನಸಮೂಹವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕೈವ್‌ನ ಬೀದಿಗಳು ಆ ದಿನ ಶಾಂತವಾಗಿದ್ದವು, ಮುಕ್ತ ಆಚರಣೆಯ ಕೆಲವು ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದವು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt;
ಸಂಸತ್ತಿನ ಪತ್ರಿಕೆ ಹೋಲೋಸ್ ಉಕ್ರೇನಿ ಯ ಮುಖಪುಟದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸಲಾದ ಘೋಷಣೆಯ ಪಠ್ಯದೊಂದಿಗೆ (ಆಗಸ್ಟ್ 27, 1991)

ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಹಲವಾರು ನಿರ್ಣಯಗಳು ಮತ್ತು ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು: ಎಲ್ಲಾ CPU ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಸೋವಿಯತ್ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವುದು; ಎಲ್ಲಾ ರಾಜಕೀಯ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ ಕ್ಷಮಾದಾನ ನೀಡುವುದು; ಎಲ್ಲಾ CPU ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೋ ದಂಗೆ ಸಂಚುಕೋರರೊಂದಿಗೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಹಯೋಗದ ಕುರಿತು ಅಧಿಕೃತ ತನಿಖೆಗಳು ಬಾಕಿ ಇರುವ CPU ಸ್ವತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವುದು; ದಂಗೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ನಡವಳಿಕೆಯ ಕುರಿತು ತನಿಖಾ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು; ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ರಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 26, 1991 ರಂದು, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ಖಾಯಂ ಪ್ರತಿನಿಧಿ (ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯ),&lt;ref&gt;https://www.un.org/depts/dhl/unms/ukraine.shtml&lt;/ref&gt; ಹೆನ್ನಾಡಿ ಉಡೊವೆಂಕೊ, ಈ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಭೆಗೆ ತನ್ನ ಶಾಶ್ವತ ಮಿಷನ್ ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಂತೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಕಚೇರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359104.shtml&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.un.org/depts/dhl/unms/ukraine.shtml&lt;/ref&gt; ಅದೇ ದಿನ, ಕೈವ್‌ನ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಯು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಚೌಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಲೆನಿನ್ ಸ್ಮಾರಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ವೀರರ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt; ದೊಡ್ಡ ಚೌಕವನ್ನು ಮೈದಾನ್ ನೆಜಲೆಜ್ನೋಸ್ಟಿ (ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚೌಕ) ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಸಮಿತಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ಅದರ ಕೆಳಗಿನ ಕೇಂದ್ರ ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸಹ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20140323105403/http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359102.shtml&lt;/ref&gt;

ಎರಡು ದಿನಗಳ ನಂತರ, 200,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಲ್ವಿವ್ ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ನಿವಾಸಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾವಲುಗಾರರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;http://www.ukrweekly.com/old/archive/1991/359106.shtml&lt;/ref&gt;

ಡಿಸೆಂಬರ್ 1, 1991 ರಂದು ನಡೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಜನರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯಿದೆಗೆ ಆಳವಾದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, 90% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಪರವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು 84% ಮತದಾರರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=BNUtdVrw6lIC&amp;dq=16+July+1991+Ukrainian+state+sovereignty.&amp;pg=PA722&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.uawarexplained.com/declaration-of-independence/?version=sixty-minutes/&lt;/ref&gt; ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೊದಲ ನೇರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯ ಅದೇ ದಿನದಂದು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ನಡೆಯಿತು; ಎಲ್ಲಾ ಆರು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು &quot;ಹೌದು&quot; ಮತಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದರು. ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಅಂಗೀಕಾರ ಸೀಮಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಉಳಿಯುವ ಯಾವುದೇ ವಾಸ್ತವಿಕ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು; ಉಕ್ರೇನ್ ಯುಎಸ್ಎಸ್ಆರ್ನಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ನಂತರ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿತ್ತು.

ಚುನಾವಣೆಯ ಒಂದು ವಾರದ ನಂತರ, ಹೊಸದಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಲಿಯೊನಿಡ್ ಕ್ರಾವ್ಚುಕ್ ತಮ್ಮ ರಷ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ ಸಹವರ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ (ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬೋರಿಸ್ ಯೆಲ್ಟ್ಸಿನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವ್ ಶುಷ್ಕೆವಿಚ್) ಬೆಲೋವೆಜ್ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಇದು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Robert_A._Saunders&lt;/ref&gt; ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಡಿಸೆಂಬರ್ 26 ರಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಿಸರ್ಜನೆಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=tMrEP4Y6whwC&amp;pg=PA111&lt;/ref&gt;

1992 ರಿಂದ, ಆಗಸ್ಟ್ 24 ಅನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನವೆಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=AsQzDd41doAC&amp;dq=Independence+Day+Ukraine+Declaration+of+Independence&amp;pg=PA268&lt;/ref&gt;

=ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆ=
ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಮೊದಲ ದೇಶಗಳು, ಎರಡೂ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2, 1991 ರಂದು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=LNvTSDQXFXgC&amp;pg=PA100&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=atpMYRcYBM4C&amp;pg=PA371&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=oLWeUoWEAGgC&amp;pg=PA355&lt;/ref&gt; ಅದೇ ದಿನ (ಡಿಸೆಂಬರ್ 2) ತಡರಾತ್ರಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ ದೂರದರ್ಶನ ಸುದ್ದಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ವೆಸ್ಟಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ SFSR ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬೋರಿಸ್ ಯೆಲ್ಟ್ಸಿನ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://www.nytimes.com/1991/12/03/world/ex-communist-wins-in-ukraine-yeltsin-recognizes-independence.html&lt;/ref&gt;

ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಡಿಸೆಂಬರ್ 25, 1991 ರಂದು ಹಾಗೆ ಮಾಡಿತು.&lt;ref&gt;https://history.state.gov/countries/ukraine&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://archive.org/details/limitedpartnersh00jame&lt;/ref&gt; ಆ ತಿಂಗಳು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು 68 ರಾಜ್ಯಗಳು ಗುರುತಿಸಿದವು, ಮತ್ತು 1992 ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಇನ್ನೂ 64 ರಾಜ್ಯಗಳು ಗುರುತಿಸಿದವು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20130104221844/http://wnu-ukraine.com/about-ukraine/history/ukrainian-independence&lt;/ref&gt;

ಜನವರಿ 1992 ರಲ್ಲಿ, ಯು.ಎಸ್. ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜಾರ್ಜ್ ಹೆಚ್.ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಬುಷ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಯುಎಸ್ಎಸ್ಆರ್‌ನ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಮಾನವೀಯ ಬೆಂಬಲದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು, ಇದನ್ನು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://www.presidency.ucsb.edu/documents/remarks-the-international-conference-humanitarian-assistance-the-former-ussr&lt;/ref&gt;

1991 ರ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆ ದೊರೆಯಿತು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=LNvTSDQXFXgC&amp;pg=PA100&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=atpMYRcYBM4C&amp;pg=PA371&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=oLWeUoWEAGgC&amp;pg=PA355&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=rUBZZ6heYz0C&amp;pg=PA482&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://history.state.gov/countries/ukraine&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://archive.org/details/limitedpartnersh00jame&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20130104221844/http://wnu-ukraine.com/about-ukraine/history/ukrainian-independence&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;margin:1em auto;&quot;
|+ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದ ದೇಶಗಳ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮ
|-
! ದಿನಾಂಕ
! ದೇಶ
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಪೋಲೆಂಡ್
|-
| ಕೆನಡಾ
|-
| ರಷ್ಯಾ
|-
| 3 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಹಂಗೇರಿ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 4 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಲಾತ್ವಿಯಾ
|-
| ಲಿಥುವೇನಿಯಾ
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 5 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಅರ್ಜೆಂಟಿನಾ
|-
| ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ
|-
| ಕ್ಯೂಬಾ
|-
| ಚೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾ
|-
| 9 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಎಸ್ಟೋನಿಯಾ
|-
| 10 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಬೆಲಾರಸ್
|-
| 11 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಸ್ಲೊವೇನಿಯಾ
|-
| 12 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಜಾರ್ಜಿಯಾ
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 16 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಬಲ್ಗೇರಿಯಾ
|-
| ಟರ್ಕಿ
|-
| 18 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಅರ್ಮೇನಿಯಾ
|-
| 19 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಸ್ವೀಡನ್
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 20 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಕಿರ್ಗಿಸ್ತಾನ್
|-
| ತುರ್ಕ್‌ಮೆನಿಸ್ತಾನ್
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 23 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್
|-
| ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 24 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ
|-
| ನಾರ್ವೆ
|-
| rowspan=&quot;6&quot; | 25 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಇರಾನ್
|-
| ಇಸ್ರೇಲ್
|-
| ಮೆಕ್ಸಿಕೊ
|-
| ತಜಿಕಿಸ್ತಾನ್
|-
| ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ
|-
| ಯುಗೋಸ್ಲಾವಿಯಾ
|-
| rowspan=&quot;10&quot; | 26 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ
|-
| ಬ್ರೆಜಿಲ್
|-
| ಜರ್ಮನಿ
|-
| ಭಾರತ
|-
| ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್
|-
| ಪೆರು
|-
| ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟ
|-
| ಸಿರಿಯಾ
|-
| ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್
|-
| ಉರುಗ್ವೆ
|-
| rowspan=&quot;7&quot; | 27 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ
|-
| ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ
|-
| ಚೀನಾ
|-
| ಸೈಪ್ರಸ್
|-
| ಫ್ರಾನ್ಸ್
|-
| ಮೊಲ್ಡೋವಾ
|-
| ವಿಯೆಟ್ನಾಂ
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 28 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ
|-
| ಇಟಲಿ
|-
| ಜಪಾನ್
|-
| ಜೋರ್ಡಾನ್
|-
| 29 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 30 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಫಿನ್ಲೆಂಡ್
|-
| ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ
|-
| ಲೆಬನಾನ್
|-
| ಮೊರೊಕ್ಕೊ
|-
| rowspan=&quot;8&quot; | 31 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1991 || ಬೆಲ್ಜಿಯಂ
|-
| ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್
|-
| ಗ್ರೀಸ್
|-
| ಲಕ್ಸೆಂಬರ್ಗ್
|-
| ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್
|-
| ಪಾಕಿಸ್ತಾನ
|-
| ಸ್ಪೇನ್
|-
| ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್
|-
| 1 ಜನವರಿ 1992 || ಇರಾಕ್
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2 ಜನವರಿ 1992 || ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ
|-
| ಲಾವೋಸ್
|-
| ಸಂಯುಕ್ತ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 3 ಜನವರಿ 1992 || ಈಜಿಪ್ಟ್
|-
| ಲಿಬಿಯಾ
|-
| ಪನಾಮಾ
|-
| 4 ಜನವರಿ 1992 || ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್
|-
| 5 ಜನವರಿ 1992 || ಬಹ್ರೇನ್
|-
| 7 ಜನವರಿ 1992 || ಪೋರ್ಚುಗಲ್
|-
| 8 ಜನವರಿ 1992 || ರೊಮೇನಿಯಾ
|-
| 10 ಜನವರಿ 1992 || ಗಿನಿ
|-
| 15 ಜನವರಿ 1992 || ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ
|-
| 17 ಜನವರಿ 1992 || ಮಂಗೋಲಿಯಾ
|-
| 19 ಜನವರಿ 1992 || ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್
|-
| 22 ಜನವರಿ 1992 || ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್
|-
| 24 ಜನವರಿ 1992 || ನೇಪಾಳ
|-
| 6 ಫೆಬ್ರವರಿ 1992 || ಅಜರ್‌ಬೈಜಾನ್
|-
| 11 ಫೆಬ್ರವರಿ 1992 || ಬೋಟ್ಸ್‌ವಾನಾ
|-
| 14 ಫೆಬ್ರವರಿ 1992 || ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ
|-
| 3 ಮಾರ್ಚ್ 1992 || ಮಲೇಷ್ಯಾ
|-
| 4 ಮಾರ್ಚ್ 1992 || ಮಡಗಾಸ್ಕರ್
|-
| 7 ಮೇ 1992 || ರುವಾಂಡಾ
|-
| 2 ಜೂನ್ 1992 || ಸೆನೆಗಲ್
|-
| 8 ಜೂನ್ 1992 || ಟಾಂಜಾನಿಯಾ
|-
| 23 ಜುಲೈ 1993 || ಉತ್ತರ ಮ್ಯಾಸಿಡೋನಿಯಾ
|}

=ಪಠ್ಯ=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯಿದೆ

ಆಗಸ್ಟ್ 19, 1991 ರಂದು ಯುಎಸ್‌ಎಸ್‌ಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಜ್ಯ ದಂಗೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಮಾರಕ ಅಪಾಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ,
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ರಾಜ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುವುದು,

ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಚಾರ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನು ದಾಖಲೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸ್ವ-ನಿರ್ಣಯದ ಹಕ್ಕಿನಿಂದ ಮುಂದುವರಿಯುವುದು ಮತ್ತು

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುವುದು,

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯದ ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ

ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ - ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಚನೆ.

ಉಕ್ರೇನ್ ಪ್ರದೇಶವು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಲಾಗದು.

ಇಂದಿನಿಂದ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಕ್ರೇನ್ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಈ ಕಾಯಿದೆಯು ಅದರ ಅನುಮೋದನೆಯ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.

—  ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ವರ್ಕೋವ್ನಾ ರಾಡಾ, ಆಗಸ್ಟ್ 24, 1991

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>10vzjhpgiom0unjg0r9jja2fgsyt6iw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಕಾಯಿದೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180595</id>
    <revision>
      <id>1383822</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:32:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Акт відновлення Української Держави, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: Akt vidnovlennia Ukrainskoi Derzhavy) ಅಥವಾ ಜೂನ್ 30, 1941 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದ...</comment>
      <origin>1383822</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20913" sha1="1ubhbtiuoime99c2blzs9bqv6p0dvyb" xml:space="preserve">ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Акт відновлення Української Держави, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: Akt vidnovlennia Ukrainskoi Derzhavy) ಅಥವಾ ಜೂನ್ 30, 1941 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ (OUN) ಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಸ್ವಯಂ ಘೋಷಿತ ಪ್ರಧಾನಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ.

ಜೂನ್ 22 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮೇಲೆ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಿಂದ ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳ ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯಲು OUN ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಚಳುವಳಿ ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪ್ರಬಲ ಮಿತ್ರನನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರ ನಾಯಕರು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು ಯಹೂದಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸರಣಿ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅನೇಕರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಹೊಸದಾಗಿ ರಚನೆಯಾದ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಾನ್ಸಂಟ್ರೇಶನ್ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.

=ಹಿನ್ನೆಲೆ=
ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧಗಳ ನಡುವಿನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶ

ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವು 1921 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. ರಾಜಧಾನಿ ಖಾರ್ಕಿವ್.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಬಹುಪಾಲು ಭಾಗವು ಎರಡನೇ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದ ಲಿವಿವ್ ನಗರವೂ ​​ಸೇರಿತ್ತು.

ಪ್ರಸ್ತುತ ದೂರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಭಾಗವಾದ ಜಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯಾ, ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾದ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಉತ್ತರ ಬುಕೊವಿನಾ ರೊಮೇನಿಯಾಗೆ ಸೇರಿತ್ತು.

ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಳುವಳಿ

ವಿವಿಧ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, [ಯಾವುದು?] ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಳುವಳಿಯು ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗಿಂತ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಸಿಚ್ ರೈಫಲ್‌ಮೆನ್‌ನ ಅನುಭವಿಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು 1920 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ನಾಯಕ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಕೊನೊವಾಲೆಟ್ಸ್.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ

1929 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘಟನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯಾಯಿತು. ಮೊದಲ ನಾಯಕ ಬೊಹ್ಡಾನ್ ಕ್ರಾವ್ಸಿವ್. ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸುವುದು OUN ನ ಘೋಷಿತ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು.

1940 ರಲ್ಲಿ, OUN ಎರಡು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು - ಒಂದು ಗುಂಪು ಆಂಡ್ರಿ ಮೆಲ್ನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು (ಈ ಗುಂಪು OUN-M, ಅಥವಾ &quot;ಮೆಲ್ನಿಕಿವ್ಟ್ಸಿ&quot; ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು), ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಗುಂಪು ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು (ಈ ಗುಂಪು OUN-B, ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಡೆರಿವ್ಟ್ಸಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು). OUN-B ಅನ್ನು ಎರಡರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಮೂಲಾಗ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.

=ಘೋಷಣೆಯ ಮುನ್ನುಡಿ=
ತಮ್ಮ ಆದೇಶಿತ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಒಂದು ಅವಕಾಶ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂದು OUN ಅರಿತುಕೊಂಡಿತು: ಹೊಸ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನ್ ರಚನೆ.

ಜೂನ್ 22, 1941 ರಂದು, ಕ್ರಾಕೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಹಾರ್ಬೋವಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. UNK &quot;ಸ್ಮಾರಕ&quot; ಎಂಬ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಇದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಿಸುವ OUN ನ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ನಾಜಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ತೀವ್ರ ಅಸಮ್ಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಎದುರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು UNK ನಾಯಕರಾದ ಹಾರ್ಬೋವಿ ಮತ್ತು ಬಂಡೇರಾ ಅವರಿಗೆ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಅವರು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದರು.

ಜೂನ್ 26, 1941 ರಂದು, ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದವು, ಮತ್ತು ಅದರ ಕಮಾಂಡರ್ ರೋಮನ್ ಶುಖೆವಿಚ್ ನೇತೃತ್ವದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಚ್ಟಿಗಲ್ ಬೆಟಾಲಿಯನ್, ಸಂತೋಷದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಜನಸಮೂಹದ ನಡುವೆ ವಿಜಯೋತ್ಸವದೊಂದಿಗೆ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿಯ ನಿರ್ಗಮನದೊಂದಿಗೆ, OUN ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ದಿನಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.

=ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ=
ತಮ್ಮ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಲ್ ಕುಕ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:

ಜೂನ್ 30 ರ ಸೋಮವಾರ ಸಂಜೆ 6 ಗಂಟೆಗೆ ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರೊಸ್ವಿಟಾ ಕಟ್ಟಡದ ಎರಡನೇ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ (ರೈನೋಕ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ 10) ಸಮುದಾಯ ಸಭೆ ನಡೆಯಿತು. ಎಲ್ವಿವ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು, ಪಾದ್ರಿಗಳು, OUN ನ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಗತ ಸದಸ್ಯರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದರು. ಸಭಾಂಗಣವು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಹೋರಾಟಗಾರರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು OUN ನಾಯಕನ ಮೊದಲ ಸಹಾಯಕ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಅವರು ಸಭೆಯನ್ನು ಕರೆದರು. ತೀವ್ರವಾದ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಮಾತನಾಡಿದರು, ಈ ಶ್ರೀಮಂತ ಭೂಮಿಗಾಗಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಈ ಯುದ್ಧ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ಸುಮ್ಮನೆ ನಿಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಜರ್ಮನಿಯ ಬಗ್ಗೆ, ಜರ್ಮನಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಜರ್ಮನಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಕ್ಕೂಟ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಓದಿದರು. ಅಲ್ಲಿದ್ದವರು ನಿಂತು ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಆಲಿಸಿದರು, ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಅದನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಶ್ಚೆ ನೆ ವ್ಮೆರ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಾವನ್ನು ಹಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-Lviv_1-0&lt;/ref&gt;

=ಪಠ್ಯ=
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯತ್ವ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯಿದೆ

1. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ, ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುತ್ರರ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಲೆಮಾರುಗಳು ತಮ್ಮ ತಲೆಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿವೆ.

ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ನಾಯಕ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಕೊನೊವಾಲೆಟ್ಸ್ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಸ್ಕೊವೈಟ್-ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಗುಲಾಮರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯುತ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಕ್ತಸಿಕ್ತ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯು, ಎಲ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಗಳು ಸಾರ್ವಭೌಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ತಮ್ಮ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಸಾರ್ವಭೌಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಆದೇಶ, ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಅಗತ್ಯಗಳ ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

2. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಧಾನಿ - ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಗುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನವಾಗಿದೆ.

3. ಹೊಸದಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವು, ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ಮಸ್ಕೊವೈಟ್ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಅದರ ನಾಯಕ ಅಡಾಲ್ಫ್ ಹಿಟ್ಲರ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಸಮಾಜವಾದಿ ಗ್ರೇಟರ್ ಜರ್ಮನಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿರುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ ಆರ್ಮಿ, ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಮತ್ತು ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಮಸ್ಕೊವೈಟ್ ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರುದ್ಧ ಮಿತ್ರಪಕ್ಷದ ಜರ್ಮನ್ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ!
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರ ಸಂಘಟನೆಯ ನಾಯಕ ಸ್ಟೀಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ!&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-3&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಮಹಿಮೆ! ಅವಳ ವೀರರಿಗೆ, ಮಹಿಮೆ!

=ಸರ್ಕಾರ=
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯ ನಂತರ, ಒಂದು ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸರ್ಕಾರವು ವಿವಿಧ ಪಕ್ಷಗಳ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರು:

ಪ್ರಧಾನಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ (OUN)
ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾರ್ಕಿಯನ್ ಪಂಚಿಶಿನ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಲೆವ್ ರೆಬೆಟ್ (OUN)
ಆಂತರಿಕ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಲೈಸಿ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)
ಆಂತರಿಕ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನ್ ಪಂಕಿವ್ಸ್ಕಿ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)
ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಸ್ಟಾಖಿವ್ (OUN)
ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಮರಿಟ್ಚಕ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷ)
ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ವ್ಸೆವೊಲೊಡ್ ಪೆಟ್ರಿವ್ (ಸಾಮಾಜಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಪಕ್ಷ)
ರಕ್ಷಣಾ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ರೋಮನ್ ಶುಖೆವಿಚ್ (OUN)
ರಕ್ಷಣಾ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಹಸಿನ್ (OUN)
ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಸಚಿವ ಮೈಕೋಲಾ ಲೆಬೆಡ್ (OUN)
ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವ ಯುಲಿಯನ್ ಫೆಡುಸೆವಿಚ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ನ್ಯಾಯ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಬೋಹ್ಡಾನ್ ಡಿಜೆರೋವಿಚ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಯಾಟ್ಸಿವ್ (OUN)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ರೋಮನ್ ಇಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ (OUN)
ಕೃಷಿ ಸಚಿವ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಖ್ರಾಪ್ಲಿವಿ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷ)
ಕೃಷಿ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಆಂಡ್ರಿ ಪಿಯಾಸೆಟ್ಸ್ಕಿ (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯ ಮುಂಭಾಗ)
ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವ ಮಾರ್ಕಿಯನ್ ಪಂಚಿಶಿನ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಆರೋಗ್ಯ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ರೋಮನ್ ಒಸಿಂಚುಕ್
ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಬಾರ್ವಿನ್ಸ್ಕಿ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ರಾಡ್ಜೈಕೆವಿಚ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಸಂವಹನ ಸಚಿವ ಎನ್. ಮೊರೊಜ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಹೈ-ಹೊಲೊವ್ಕೊ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಒಸಿಪ್ ಪೊಜಿಚಾನಿಯುಕ್ (OUN)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟಾರುಖ್ (OUN)
ರಾಜಕೀಯ ಸಮನ್ವಯ ಸಚಿವ ಇವಾನ್ ಕ್ಲೈಮಿವ್-ಲೆಹೆಂಡಾ (OUN)
ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮೈಖೈಲೊ ರೋಸ್ಲಿಯಾಕ್ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)

ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ನೇತೃತ್ವದ ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ಸಹ ರಚಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>1ubhbtiuoime99c2blzs9bqv6p0dvyb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383823</id>
      <parentid>1383822</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T07:36:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <origin>1383823</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29021" sha1="hphp5ri4h4yeh5zt6h0u6211okm00e8" xml:space="preserve">[[File:Звіт Національних зборів 30 червня 1941.jpg|thumb|30 ಜೂನ್ 1941ರಂದು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಭೆಯ ವರದಿ. ಜ್ಬೊರಿವ್ಸ್ಕಿ ವಿಸ್ತಿ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿ]]
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Акт відновлення Української Держави, ರೋಮನೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: Akt vidnovlennia Ukrainskoi Derzhavy) ಅಥವಾ ಜೂನ್ 30, 1941 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ (OUN) ಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಸ್ವಯಂ ಘೋಷಿತ ಪ್ರಧಾನಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ.
[[File:July1941BanderaUkrainecelebrations.jpg|thumb|ಜುಲೈ 1941ರ ಕೊನೆಯ ಭಾಗ. ಬಾಂದೇರಾ ಅವರ OUN ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯತ್ವ ಘೋಷಣೆಯ ಆಚರಣೆ. ನಾಜಿ ಮತ್ತು OUN-B ಧ್ವಜಗಳೊಂದಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ನಾಜಿ ಹಾಗೂ OUN-B ಅಧಿಕಾರಿಗಳು. OUN ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ನಾಜಿ/OUN-B ರೀತಿಯ ವಂದನೆಯ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.]]
ಜೂನ್ 22 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮೇಲೆ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಿಂದ ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳ ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯಲು OUN ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಚಳುವಳಿ ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪ್ರಬಲ ಮಿತ್ರನನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರ ನಾಯಕರು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು ಯಹೂದಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸರಣಿ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅನೇಕರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಹೊಸದಾಗಿ ರಚನೆಯಾದ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಾನ್ಸಂಟ್ರೇಶನ್ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.
[[File:LvivRynek1941.JPG|thumb|1941ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನಾ ಕಾಯ್ದೆಯ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಎಲ್ವಿವ್‌ನ ರಿಂಕೋವಾ ಪ್ಲೋಷ್ಚಾ (ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಚೌಕ) 10ರ ಸ್ಮರಣಫಲಕ]]
=ಹಿನ್ನೆಲೆ=
ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧಗಳ ನಡುವಿನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶ

ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನ್ ಅನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವು 1921 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. ರಾಜಧಾನಿ ಖಾರ್ಕಿವ್.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಬಹುಪಾಲು ಭಾಗವು ಎರಡನೇ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದ ಲಿವಿವ್ ನಗರವೂ ​​ಸೇರಿತ್ತು.

ಪ್ರಸ್ತುತ ದೂರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಭಾಗವಾದ ಜಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯಾ, ಜೆಕೊಸ್ಲೊವಾಕಿಯಾದ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಉತ್ತರ ಬುಕೊವಿನಾ ರೊಮೇನಿಯಾಗೆ ಸೇರಿತ್ತು.

ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಳುವಳಿ

ವಿವಿಧ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಳುವಳಿಯು ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗಿಂತ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಸಿಚ್ ರೈಫಲ್‌ಮೆನ್‌ನ ಅನುಭವಿಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು 1920 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ನಾಯಕ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಕೊನೊವಾಲೆಟ್ಸ್.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ

1929 ರಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘಟನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯಾಯಿತು. ಮೊದಲ ನಾಯಕ ಬೊಹ್ಡಾನ್ ಕ್ರಾವ್ಸಿವ್. ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸುವುದು OUN ನ ಘೋಷಿತ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು.

1940 ರಲ್ಲಿ, OUN ಎರಡು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು - ಒಂದು ಗುಂಪು ಆಂಡ್ರಿ ಮೆಲ್ನಿಕ್ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು (ಈ ಗುಂಪು OUN-M, ಅಥವಾ &quot;ಮೆಲ್ನಿಕಿವ್ಟ್ಸಿ&quot; ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು), ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಗುಂಪು ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು (ಈ ಗುಂಪು OUN-B, ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಡೆರಿವ್ಟ್ಸಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು). OUN-B ಅನ್ನು ಎರಡರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಮೂಲಾಗ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.

=ಘೋಷಣೆಯ ಮುನ್ನುಡಿ=
ತಮ್ಮ ಆದೇಶಿತ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಒಂದು ಅವಕಾಶ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂದು OUN ಅರಿತುಕೊಂಡಿತು: ಹೊಸ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನ್ ರಚನೆ.

ಜೂನ್ 22, 1941 ರಂದು, ಕ್ರಾಕೋವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಹಾರ್ಬೋವಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. UNK &quot;ಸ್ಮಾರಕ&quot; ಎಂಬ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು, ಇದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಿಸುವ OUN ನ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ನಾಜಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ತೀವ್ರ ಅಸಮ್ಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಎದುರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು UNK ನಾಯಕರಾದ ಹಾರ್ಬೋವಿ ಮತ್ತು ಬಂಡೇರಾ ಅವರಿಗೆ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಅವರು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದರು.

ಜೂನ್ 26, 1941 ರಂದು, ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದವು, ಮತ್ತು ಅದರ ಕಮಾಂಡರ್ ರೋಮನ್ ಶುಖೆವಿಚ್ ನೇತೃತ್ವದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನಾಚ್ಟಿಗಲ್ ಬೆಟಾಲಿಯನ್, ಸಂತೋಷದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಜನಸಮೂಹದ ನಡುವೆ ವಿಜಯೋತ್ಸವದೊಂದಿಗೆ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಸೋವಿಯತ್ ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿಯ ನಿರ್ಗಮನದೊಂದಿಗೆ, OUN ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ದಿನಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.

=ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ=
ತಮ್ಮ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಲ್ ಕುಕ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು:

ಜೂನ್ 30 ರ ಸೋಮವಾರ ಸಂಜೆ 6 ಗಂಟೆಗೆ ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರೊಸ್ವಿಟಾ ಕಟ್ಟಡದ ಎರಡನೇ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ (ರೈನೋಕ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ 10) ಸಮುದಾಯ ಸಭೆ ನಡೆಯಿತು. ಎಲ್ವಿವ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು, ಪಾದ್ರಿಗಳು, OUN ನ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಗತ ಸದಸ್ಯರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದರು. ಸಭಾಂಗಣವು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಹೋರಾಟಗಾರರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು OUN ನಾಯಕನ ಮೊದಲ ಸಹಾಯಕ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಅವರು ಸಭೆಯನ್ನು ಕರೆದರು. ತೀವ್ರವಾದ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಮಾತನಾಡಿದರು, ಈ ಶ್ರೀಮಂತ ಭೂಮಿಗಾಗಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಈ ಯುದ್ಧ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ಸುಮ್ಮನೆ ನಿಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಜರ್ಮನಿಯ ಬಗ್ಗೆ, ಜರ್ಮನಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಜರ್ಮನಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಕ್ಕೂಟ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಓದಿದರು. ಅಲ್ಲಿದ್ದವರು ನಿಂತು ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಆಲಿಸಿದರು, ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಅದನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ ಶ್ಚೆ ನೆ ವ್ಮೆರ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಾವನ್ನು ಹಾಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-Lviv_1-0&lt;/ref&gt;

=ಪಠ್ಯ=
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯತ್ವ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾಯಿದೆ

1. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ, ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುತ್ರರ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಲೆಮಾರುಗಳು ತಮ್ಮ ತಲೆಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿವೆ.

ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ನಾಯಕ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಕೊನೊವಾಲೆಟ್ಸ್ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಸ್ಕೊವೈಟ್-ಬೋಲ್ಶೆವಿಕ್ ಗುಲಾಮರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯುತ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಕ್ತಸಿಕ್ತ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆಯು, ಎಲ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಗಳು ಸಾರ್ವಭೌಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ತಮ್ಮ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಸಾರ್ವಭೌಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರಿಗೆ ಆದೇಶ, ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಅಗತ್ಯಗಳ ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

2. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜಧಾನಿ - ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಗುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧೀನವಾಗಿದೆ.

3. ಹೊಸದಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವು, ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ಮಸ್ಕೊವೈಟ್ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಅದರ ನಾಯಕ ಅಡಾಲ್ಫ್ ಹಿಟ್ಲರ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಸಮಾಜವಾದಿ ಗ್ರೇಟರ್ ಜರ್ಮನಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿರುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ ಆರ್ಮಿ, ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಮತ್ತು ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಮಸ್ಕೊವೈಟ್ ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರುದ್ಧ ಮಿತ್ರಪಕ್ಷದ ಜರ್ಮನ್ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಉಕ್ರೇನ್ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ!
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳ ಸಂಘಟನೆ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ! ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರ ಸಂಘಟನೆಯ ನಾಯಕ ಸ್ಟೀಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ!&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-3&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಮಹಿಮೆ! ಅವಳ ವೀರರಿಗೆ, ಮಹಿಮೆ!

=ಸರ್ಕಾರ=
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯ ನಂತರ, ಒಂದು ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸರ್ಕಾರವು ವಿವಿಧ ಪಕ್ಷಗಳ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರು:

ಪ್ರಧಾನಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ (OUN)
ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾರ್ಕಿಯನ್ ಪಂಚಿಶಿನ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಉಪ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಲೆವ್ ರೆಬೆಟ್ (OUN)
ಆಂತರಿಕ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಲೈಸಿ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)
ಆಂತರಿಕ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಕಾನ್ಸ್ಟಾಂಟಿನ್ ಪಂಕಿವ್ಸ್ಕಿ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)
ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಸ್ಟಾಖಿವ್ (OUN)
ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಮರಿಟ್ಚಕ್ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷ)
ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ವ್ಸೆವೊಲೊಡ್ ಪೆಟ್ರಿವ್ (ಸಾಮಾಜಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಪಕ್ಷ)
ರಕ್ಷಣಾ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ರೋಮನ್ ಶುಖೆವಿಚ್ (OUN)
ರಕ್ಷಣಾ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಹಸಿನ್ (OUN)
ರಾಜ್ಯ ಭದ್ರತಾ ಸಚಿವ ಮೈಕೋಲಾ ಲೆಬೆಡ್ (OUN)
ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವ ಯುಲಿಯನ್ ಫೆಡುಸೆವಿಚ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ನ್ಯಾಯ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಬೋಹ್ಡಾನ್ ಡಿಜೆರೋವಿಚ್ (ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಿಮಿಟ್ರೋ ಯಾಟ್ಸಿವ್ (OUN)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ರೋಮನ್ ಇಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ (OUN)
ಕೃಷಿ ಸಚಿವ ಯೆವ್ಹೆನ್ ಖ್ರಾಪ್ಲಿವಿ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ-ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷ)
ಕೃಷಿ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಆಂಡ್ರಿ ಪಿಯಾಸೆಟ್ಸ್ಕಿ (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯ ಮುಂಭಾಗ)
ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವ ಮಾರ್ಕಿಯನ್ ಪಂಚಿಶಿನ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಆರೋಗ್ಯ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ರೋಮನ್ ಒಸಿಂಚುಕ್
ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಬಾರ್ವಿನ್ಸ್ಕಿ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ರಾಡ್ಜೈಕೆವಿಚ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಸಂವಹನ ಸಚಿವ ಎನ್. ಮೊರೊಜ್ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವ ಒಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಹೈ-ಹೊಲೊವ್ಕೊ (ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಒಸಿಪ್ ಪೊಜಿಚಾನಿಯುಕ್ (OUN)
ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟಾರುಖ್ (OUN)
ರಾಜಕೀಯ ಸಮನ್ವಯ ಸಚಿವ ಇವಾನ್ ಕ್ಲೈಮಿವ್-ಲೆಹೆಂಡಾ (OUN)
ಸರ್ಕಾರಿ ಆಡಳಿತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮೈಖೈಲೊ ರೋಸ್ಲಿಯಾಕ್ (ಸಮಾಜವಾದಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಪಕ್ಷ)

ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ನೇತೃತ್ವದ ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ಸಹ ರಚಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/0-902322-35-4&lt;/ref&gt;

=ಘೋಷಣೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು=
ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಈ ಘೋಷಣೆಯ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಅವರು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ರೇಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಿದರು, ಇದು ಅನೇಕರನ್ನು ನಂಬುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಈ ಕೃತ್ಯವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಆರ್ಚ್‌ಬಿಷಪ್ ಆಂಡ್ರೇ ಶೆಪ್ಟಿಟ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಬಿಷಪ್ ಹ್ರಿಹೋರಿ ಖೋಮಿಶಿನ್, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಟೋಸೆಫಾಲಸ್ ಆರ್ಥೊಡಾಕ್ಸ್ ಚರ್ಚ್‌ನ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಬಿಷಪ್ ಪೋಲಿಕಾರ್ಪ್ ಸಿಕೋರ್ಸ್ಕಿ ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ತಕ್ಷಣದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.

ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಗುಂಪಿಗೆ ಜರ್ಮನ್ನರ ಬೆಂಬಲವಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮನವರಿಕೆಯಾದ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್  ಒಂದು ಪಾದ್ರಿಯ ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆದರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೊಸದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಜನರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು &quot;ನಮ್ಮ ಗುರಿಗಳ ಅಂತಿಮ ಸಾಧನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ತ್ಯಾಗಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೇವರ ಕಾನೂನಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರದ ಸರ್ಕಾರದ ನ್ಯಾಯಯುತ ಆದೇಶಗಳಿಗೆ ಕರ್ತವ್ಯನಿಷ್ಠ ವಿಧೇಯತೆ.&quot; ಇದಲ್ಲದೆ, ಅವರು ಘೋಷಿಸಿದರು:

ವಿಜಯಶಾಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ವಿಮೋಚಕರಾಗಿ ನಾವು ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತೇವೆ. ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ವಿಧೇಯ ಗೌರವವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇವೆ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಆಡಳಿತದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಶ್ರೀ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಅವರನ್ನು ನಾವು ಗುರುತಿಸುತ್ತೇವೆ.

ಅದೇ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ನಾಚ್ಟಿಗಲ್ ಬೆಟಾಲಿಯನ್‌ನ ಚಾಪ್ಲಿನ್ ಫಾದರ್ ಹ್ರಿನೋಖ್ ಅವರು ರೇಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿ ಪತ್ರವನ್ನು ಓದಿದರು. ಸ್ಟೆಟ್ಸ್‌ಕೊ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಎಲ್ವಿವ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸುಳಿದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹಗಳನ್ನು ಇದು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದೆ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-5&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಘೋಷಣೆಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಅದ್ಭುತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು, ಇತರರು ಇದನ್ನು ಅಜಾಗರೂಕ ಅಥವಾ ಮೂರ್ಖತನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Encyclopedia_of_Ukraine&lt;/ref&gt;
ಜರ್ಮನ್ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯು ಜರ್ಮನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅವರು ಅದನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನದ ದಂಗೆ ಎಂದು ನೋಡಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Taras_Hunczak&lt;/ref&gt; ನಾಜಿ ಪಡೆಗಳು ಎಲ್ವಿವ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ, ಜರ್ಮನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅದು ಆಗಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಪ್ರತೀಕಾರವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಸಚ್ಸೆನ್‌ಹೌಸೆನ್ ಕಾನ್ಸಂಟ್ರೇಶನ್ ಕ್ಯಾಂಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಇವರಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಯಾರೋಸ್ಲಾವ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ಕೊ ಮತ್ತು ಸ್ಟೆಪನ್ ಬಂಡೇರಾ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.

ಘೋಷಣೆಯ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ನಾಜಿಗಳು OUN-B ನಾಯಕತ್ವದ 80% ಅನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದ್ದರು ಅಥವಾ ಕೊಂದಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-8&lt;/ref&gt;

ಜೂನ್ 30, 1941 ರ ಒಂದು ಕಾಯಿದೆಯ ಮೂಲಕ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ತಾವೇ ಆಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶತ್ರುವಿನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅತಿಕ್ರಮಣಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು.

— ಮಿರ್ಚುಕ್ ಪಿ., &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Act_of_restoration_of_the_Ukrainian_state#cite_ref-9&lt;/ref&gt;

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>hphp5ri4h4yeh5zt6h0u6211okm00e8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180596</id>
    <revision>
      <id>1383824</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:41:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಕೋಸ್ತ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Levytsky Kost-1-.jpg|250px]] |- ! ಹುದ್ದೆ | ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ |- ! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ | 9 ನವೆಂಬರ್ 1918 |- ! ಅಧಿಕಾ...</comment>
      <origin>1383824</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18787" sha1="gbwxyz664tkcpbnqo9bdpj3c3dkawjr" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಕೋಸ್ತ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Levytsky Kost-1-.jpg|250px]]
|-
! ಹುದ್ದೆ
| ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ
|-
! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
| 9 ನವೆಂಬರ್ 1918
|-
! ಅಧಿಕಾರ ತೊರೆದ ದಿನಾಂಕ
| 4 ಜನವರಿ 1919
|-
! ಅಧ್ಯಕ್ಷ
| ಯೆವ್ಹೆನ್ ಪೆಟ್ರುಶೆವಿಚ್&lt;br&gt;&lt;small&gt;(ಮಂಡಳಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ)&lt;/small&gt;
|-
! ಹಿಂದಿನವರು
| ಹುದ್ದೆ ಹೊಸದಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು
|-
! ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ
| ಸಿದಿರ್ ಹೊಲುಬೋವಿಚ್
|-
! ಹುದ್ದೆ
| ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ
|-
! ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ
| 9 ನವೆಂಬರ್ 1918
|-
! ಅಧಿಕಾರ ತೊರೆದ ದಿನಾಂಕ
| 4 ಜನವರಿ 1919
|-
! ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ
| ಸ್ವತಃ
|-
! ಹಿಂದಿನವರು
| ಹುದ್ದೆ ಹೊಸದಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು
|-
! ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ
| ಸಿದಿರ್ ಹೊಲುಬೋವಿಚ್
|-
! ಹುದ್ದೆ
| ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಪ್ರತಿನಿಧಿ
|-
! ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ
| 1907–1918
|-
! ಹುದ್ದೆ
| ಗ್ಯಾಲಿಷಿಯನ್ ಡಯಟ್‌ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿ
|-
! ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ
| 1908–1914
|-
! ಹುದ್ದೆ
| ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ
|-
! ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ
| 1902–1919
|-
! ಹಿಂದಿನವರು
| ಜೂಲಿಯನ್ ರೊಮಾಂಚುಕ್
|-
! ಜನನ
| 18 ನವೆಂಬರ್ 1859
|-
! ಜನನ ಸ್ಥಳ
| ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ, ಗ್ಯಾಲಿಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಲೊಡೊಮೇರಿಯಾ ರಾಜ್ಯ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ
|-
! ಮರಣ
| 12 ನವೆಂಬರ್ 1941
|-
! ಮರಣ ಸ್ಥಳ
| ಲೆಂಬರ್ಗ್, ಜನರಲ್ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್
|-
! ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳ
| ಯಾನಿವ್ಸ್ಕಿ ಸ್ಮಶಾನ, ಎಲ್ವಿವ್
|-
! ಜನನ ಹೆಸರು
| ಕೋಸ್ತ್ ಆಂಟೊನೊವಿಚ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ
|-
! ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ
| ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಪಕ್ಷ&lt;br&gt;ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಂಡಳಿ (1914–1916)
|-
! ಶಿಕ್ಷಣ
| ಎಲ್ವಿವ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (1884)
|-
! ವೃತ್ತಿ
| ವಕೀಲ, ರಾಜಕಾರಣಿ, ಹಣಕಾಸು ತಜ್ಞ, ನಾಗರಿಕ ಹೋರಾಟಗಾರ
|}
ಕೋಸ್ಟ್ ಆಂಟೊನೊವಿಚ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Кость Антонович Левицький; 18 ನವೆಂಬರ್ 1859 - 12 ನವೆಂಬರ್ 1941) ಒಬ್ಬ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕಾರಣಿ. ಅವರು ಎರಡನೇ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಒಕ್ಕೂಟದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮೇಲೆ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜೂನ್ 30, 1941 ರಂದು ಘೋಷಿಸಲಾದ ಸ್ವಯಂ ಘೋಷಿತ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರದ ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು.

=ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ=
ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ನವೆಂಬರ್ 18, 1859 ರಂದು ಇಂದಿನ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ವಸಾಹತುವಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಪಾದ್ರಿಯ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ರೆವರೆಂಡ್ ಆಂಟಿನ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ (ಜನನ: 1832 - ಮರಣ: 1909) ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗುವಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನೈಜ್ನಿವ್&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/966-518-225-0&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಕಾನ್ಸ್ಟಾನ್ಸಿಯಾ ಕೊಜೊರೊವ್ಸ್ಕಾ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಾ (ಜನನ: 1843 - ಮರಣ: 17 ಫೆಬ್ರವರಿ 1900) ನಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವಿವ್ ಜಿಮ್ನಾಷಿಯಂ ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ವಿವ್ ಮತ್ತು ವಿಯೆನ್ನಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಕಾನೂನು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. 1884 ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿ ನೀಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1890 ರಲ್ಲಿ ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ತೆರೆದರು.

ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು, ಅವರು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭ್ರಾತೃತ್ವ, ಕಾನೂನು ವೃತ್ತದ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್ ವೃತ್ತಿಯ ಮೊದಲ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕೆ. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ಜನರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಉದ್ಯಮಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಪರ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು, ಅವರು ಜೋರಿಯಾ, ಪೀಪಲ್ಸ್ ಟ್ರೇಡ್, ಡೈನಿಸ್ಟರ್, ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಯೂನಿಯನ್ ಎಂಬ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಘಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ-ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು, ವಿದೇಶಿ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ಗೆ ಅನುವಾದಿಸಿದರು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾನೂನು ಪರಿಭಾಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು; ಅವರು ಜರ್ಮನ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾನೂನು ನಿಘಂಟನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು, ಇದು ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಜನರ ವಿಶಾಲ ವಲಯಗಳಿಗೆ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳ ಸರಣಿಯಾಗಿದೆ, ಚಾಸೊಪಿಸ್ ಪ್ರವ್ನಿಚಾ (&quot;ಕಾನೂನು ನಿಯತಕಾಲಿಕ&quot;) ಮತ್ತು ಝೈಟಿಯಾ ಐ ಪ್ರವೊ (&quot;ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು&quot;) ನಂತಹ ವೃತ್ತಿಪರ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು.

=ರಾಜಕೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ=
ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದ ಪಿತಾಮಹರಾಗಿದ್ದರು, ದೇಶದ ಮೊದಲ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘಟನೆಯಾದ ನರೋಡ್ನಾ ರಾಡಾ (ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್, 1885) ನ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷದ ಸಹ-ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು. 1907 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು, 1908 ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಲಿಷಿಯನ್ ಸೆಜ್ಮ್, ರಾಯಭಾರಿ ಕ್ಲಬ್‌ಗಳ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಕೆ. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ವಿಕಸನ, ಸಾವಯವ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲ ರಾಜಕೀಯ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಳುವಳಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು; ಅವರು ರಾಜ್ಯತ್ವವನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ಗಲಿಷಿಯಾ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಹಾದಿಯ ಅನುಯಾಯಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಸಾಮೂಹಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜಗಳು, ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು, ರೈತರು, ಯುವಕರು, ಸೋಕಿಲ್-ಸಿಚ್ ಚಳುವಳಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು.
ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮಗಳು

ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಯೆನ್ನಾದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ (1914) ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು, ಇದು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಶತ್ರು ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರನ್ನು ಕರೆದರು.

1916 ರಲ್ಲಿ, ಆಸ್ಟ್ರೋ-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಆಗಿ, ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಸ್ಸೋಫೈಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ಟ್ಯಾಲೆರ್ಹಾಫ್‌ನಲ್ಲಿ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20101223131144/http://www.edrus.org/content/view/288/62&lt;/ref&gt;

1918 ರ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಆಸ್ಟ್ರೋ-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ವಿಘಟನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆ. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಾದರು, ಇದು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 19 ರಂದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ 1 ರಂದು ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಎಲ್ವಿವ್, ಗಲಿಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಬುಕೊವಿನಾದಲ್ಲಿ ವಿಜಯಶಾಲಿ ಸಶಸ್ತ್ರ ದಂಗೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ (ZUNR) ರಚನೆಯಾಯಿತು. ಒಬ್ಬ ಅನುಭವಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದ ಕೆ. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ, ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೋಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸೈನ್ಯ ರಚನೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಮೊದಲ ಸರ್ಕಾರ - ಸ್ಟೇಟ್ ಸೆಕ್ರೆಟೇಟ್ - ಅನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು.

ಡಿಸೆಂಬರ್ 1918 ರಲ್ಲಿ ಕೆ. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ, ಅವರು ಚುನಾವಣಾ ಸುಧಾರಣೆಯ ವಿಸ್ತೃತ ಆಯೋಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು, ಪತ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರದ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದರು, ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ; ಅವರು ರಿಗಾ (1920), ಜಿನೀವಾ (1921) ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾದ ZUNR ನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಜಿನೋವಾದಲ್ಲಿ (1922) ZUNR ನಿಯೋಗದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು, ರಾಜಕೀಯ ವಲಸೆ ಸಮಿತಿಯ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. 1923 ರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವಯಂ-ದಿವಾಳಿಯ ನಂತರ, ಪೂರ್ವ ಗಲಿಷಿಯಾವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಗ್ಗೆ ಲೀಗ್ ಆಫ್ ನೇಷನ್ಸ್ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ, ಅವರು ಲ್ವೋವ್‌ಗೆ ಮರಳಿದರು.

ಯುದ್ಧಗಳ ನಡುವಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸಂಘದ (1925–1939) ಕೇಂದ್ರ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು, ಸೆಂಟ್ರೊಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್‌ಗಳ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು, 1914–1918 ರ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ವಿಮೋಚನಾ ಹೋರಾಟಗಳ ಇತಿಹಾಸ (ಭಾಗಗಳು I–III. – ಎಲ್ವಿವ್, 1929–1930), ನೆನಪುಗಳು ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾರ್ಚ್–ನವೆಂಬರ್ 1918 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರಿತು (ಎಲ್ವಿವ್, 1931) ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂಲಭೂತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃತಿಗಳ ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು.

ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯ

ಸೋವಿಯತ್ ಸೈನ್ಯವು ಪೋಲೆಂಡ್ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1939 ರಲ್ಲಿ (ಮೊಲೊಟೊವ್–ರಿಬ್ಬನ್‌ಟ್ರಾಪ್ ಒಪ್ಪಂದದ ರಹಸ್ಯ ಭಾಗದ ಪ್ರಕಾರ), ಅವರನ್ನು ಪೀಪಲ್ಸ್ ಕಮಿಷರಿಯಟ್ ಫಾರ್ ಇಂಟರ್ನಲ್ ಅಫೇರ್ಸ್ ಬಂಧಿಸಿ ಮಾಸ್ಕೋದ ಲುಬಿಯಾಂಕಾ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಜೋಸೆಫ್ ಸ್ಟಾಲಿನ್, ನಿಕಿತಾ ಕ್ರುಶ್ಚೇವ್, ವ್ಯಾಚೆಸ್ಲಾವ್ ಮೊಲೊಟೊವ್ ಮತ್ತು ಲಾವ್ರೆಂಟಿ ಬೆರಿಯಾ ಅವರ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದರು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/966-518-225-0&lt;/ref&gt; 1941 ರ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಲ್ವೋವ್‌ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲಾಯಿತು. ಆಪರೇಷನ್ ಬಾರ್ಬರೋಸಾ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಂತರ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮೇಲೆ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣ, ಜೂನ್ 30, 1941 ರಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ - ಹಿರಿಯರ ಮಂಡಳಿ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಂಡಳಿ) ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಆಡಳಿತದ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು, ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಗಲಿಜಿಯನ್ ಆಡಳಿತದೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದರು, ಆಧಾರರಹಿತ ದಮನಗಳನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಲು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೈದಿಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಗಾಗಿ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳೊಂದಿಗೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/966-518-225-0&lt;/ref&gt;

=ಸಾವು=
ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ ನವೆಂಬರ್ 12, 1941 ರಂದು ನಿಧನರಾದರು ಮತ್ತು ಎಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಯಾನಿವ್ ಸ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>gbwxyz664tkcpbnqo9bdpj3c3dkawjr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180597</id>
    <revision>
      <id>1383825</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:49:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {| class=&quot;infobox&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Тисмениця.jpg|250px]] |- ! ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ |- ! ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರು | Тисмениця |- ! ವಸತಿ ಪ್ರಕಾರ | ನಗರ |- ! ಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆ | ನಮ್ಮ ಲೇಡಿ ಜ...</comment>
      <origin>1383825</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12586" sha1="keejyz26m3obm6vt4n6irhrqh2c7zpf" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%;&quot; | ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[File:Тисмениця.jpg|250px]]
|-
! ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು
| ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ
|-
! ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರು
| Тисмениця
|-
! ವಸತಿ ಪ್ರಕಾರ
| ನಗರ
|-
! ಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆ
| ನಮ್ಮ ಲೇಡಿ ಜನನದ ಚರ್ಚ್
|-
! ಧ್ವಜ
| [[File:Flag of Tysmenytsia.svg|100px]]
|-
! ನಗರದ ಚಿಹ್ನೆ
| [[File:Tysmen gerb.gif|100px]]
|-
! ದೇಶ
| ಉಕ್ರೇನ್
|-
! ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
| ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್
|-
! ರೈಯಾನ್
| ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೈಯಾನ್
|-
! ಮೊದಲ ಉಲ್ಲೇಖ
| 950
|-
! ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳು
| 1449
|-
! ಜನಸಂಖ್ಯೆ
| 8,958 (2022)
|-
! ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ
| ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ನಗರ ಹ್ರೋಮಾಡಾ
|-
! ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳು
| 48°54′03″N, 24°50′57″E
|}
Tysmenytsia (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Тисмениця, [ˈtɪsmenɪtsʲɐ] ⓘ; ಪೋಲಿಷ್: Tyśmienica) ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೇಯಾನ್, ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ನಗರ. ಇದು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ hromadas ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ Tysmenytsia ಅರ್ಬನ್ hromada ಆಡಳಿತವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://gromada.info/ru/obschina/tysmenycka/&lt;/ref&gt; ಜನಸಂಖ್ಯೆ: 8,958 (2022 ಅಂದಾಜು).&lt;ref&gt;http://db.ukrcensus.gov.ua/PXWEB2007/ukr/publ_new1/2022/zb_%D0%A1huselnist.pdf&lt;/ref&gt;

=ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ=
ಈ ನಗರವು ಪ್ರಿಕಾರ್ಪಟ್ಟಿಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್‌ಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿ (2001) ಪ್ರಕಾರ ಇದು 9,600 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಈ ನಗರವು 1891 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ &quot;ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ&quot; ಎಂಬ ತುಪ್ಪಳ ಕಾರ್ಖಾನೆಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಸೋವಿಯತ್ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ SSR ನ ತುಪ್ಪಳ ಉದ್ಯಮದೊಳಗೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಾಗಿತ್ತು.

=ಇತಿಹಾಸ=
1143 ರ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾವನ್ನು ಮೊದಲು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. 1449 ರಲ್ಲಿ, ಈ ಗ್ರಾಮವು ಪೋಲೆಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದಾಗ, ಇದು ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜ ಕ್ಯಾಸಿಮಿರ್ IV ಜಾಗಿಲ್ಲೋನ್ ಅವರಿಂದ ಮ್ಯಾಗ್ಡೆಬರ್ಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ರಾಜಮನೆತನದ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದ್ದು, ಪೋಲಿಷ್ ಹೆಸರನ್ನು ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಎಂದು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ದಕ್ಷಿಣ ಗಡಿಯ ಬಳಿ ಅದರ ಸ್ಥಳವಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾವನ್ನು ಕ್ರಿಮಿಯನ್ ಟಾಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಾಲಾಚಿಯನ್ನರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. 1540 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಗೋದಾಮುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/83-7188-325-0&lt;/ref&gt;

ಬ್ರಾಕ್ಲಾ ವೊಯಿವೊಡೆಶಿಪ್‌ನ ವೊಯಿವೊಡ್, ಮಿಕೊಲಾಜ್ ಪೊಟೊಕಿ ಅವರು ಸ್ಥಳೀಯ ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಪ್ಯಾರಿಷ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಈ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಸ್ಜಿಮನ್ ಒಕೊಲ್ಸ್ಕಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಫ್ರೈಯರ್‌ಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಪೊಟೊಕಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು, ಅವರು ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ಇದು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಕಮ್ಯೂನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೆ ನೆಲೆಯಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Tysmenytsia#cite_ref-4&lt;/ref&gt; 1676 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲಿಷ್-ಒಟ್ಟೋಮನ್ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (1672–76) ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಮಠವು ನಾಶವಾಯಿತು, 1678 ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1763 ರಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. 1686 ರಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಜಾನ್ III ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದರು, ಮೊಲ್ಡೊವಾ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಪೋಲಿಷ್ ಸೈನಿಕರಿಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಸೋಬಿಸ್ಕಿ ನಂತರ &quot;ಪಾನ್ಸ್ಕಿ ಡೊಮ್&quot; ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು 1939 ರಲ್ಲಿ ಕೆಡವಲಾಯಿತು. 1759 ರಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ ಅನ್ನು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.

1772 ರಲ್ಲಿ, ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಮೊದಲ ವಿಭಜನೆಯಲ್ಲಿ ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾವನ್ನು ಹ್ಯಾಬ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 1918 ರವರೆಗೆ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಗಲಿಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು. ಹಲವಾರು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟುಹೋದ ಪಟ್ಟಣವು ಹತ್ತಿರದ ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೊ (ಈಗ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್) ಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಚಾರ್ಟರ್ ಅನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ೧೯೦೦ ರಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಟ್ಲುಮಾಜ್ ಪೊವಿಯಾಟ್‌ನಲ್ಲಿತ್ತು.&lt;ref&gt;http://worsten.org/galicio/tysmienica/weod_tysmienica.htm&lt;/ref&gt;

ಇಂಟರ್‌ಬೆಲ್ಲಮ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಟೈಸ್ಮಿಯೆನಿಕಾ ಪೋಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಮರಳಿತು, ಮತ್ತು ೧೯೩೯ ರ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಆಕ್ರಮಣದವರೆಗೆ ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್ ವಾಯ್ವೊಡೆಶಿಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕೆಂಪು ಸೈನ್ಯವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಚರ್ಚ್, ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಚರ್ಚ್, ಸೋಬಿಸ್ಕಿಯ ಮನೆ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಶಾನದಂತಹ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದರು. ಆಗಸ್ಟ್ 1941 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪೊಲೀಸರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಜರ್ಮನ್ನರು, ಸುಮಾರು 1500 ಜನರಿದ್ದ ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ಯಹೂದಿ ಸಮುದಾಯದವರನ್ನು ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್‌ಗೆ ಕೊಂದರು ಅಥವಾ ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಿದರು. ಸ್ಟಾನಿಸ್ಲಾವೋವ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರನ್ನು ನಂತರ ಬೆಲ್ಜೆಕ್ ಎಂಬ ಕೊಲೆ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಕೆಲವೇ ಯಹೂದಿಗಳು ಯುದ್ಧದಿಂದ ಬದುಕುಳಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-0-253-35599-7&lt;/ref&gt;

ಮಾರ್ಚ್ 28, 1982 ರಂದು ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಹಿಂದಿನ ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರಾಯಾನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ರೈಯಾನ್ ಹೆಸರನ್ನು ಅದರ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ - ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಜುಲೈ 18, 2020 ರವರೆಗೆ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ರಾಯಾನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಜುಲೈ 2020 ರಲ್ಲಿ ರೈಯಾನ್ ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಇವಾನೋ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನ ರೇಯಾನ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಆರಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು. ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾ ರೇಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಇವಾನೊ-ಫ್ರಾಂಕಿವ್ಸ್ಕ್ ರೇಯಾನ್‌ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;http://www.golos.com.ua/article/333466&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/&lt;/ref&gt;

=ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ=
2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಟ್ಟಣದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 9,720 ಆಗಿತ್ತು. ಜನಾಂಗೀಯ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿತ್ತು: &lt;ref&gt;https://datatowel.in.ua/pop-composition/ethnic-cities&lt;/ref&gt;
{{bar box|title=ಟಿಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದ ಜನಾಂಗೀಯ ಗುಂಪುಗಳು|titlebar=#ddd|left1=|right1=ಶೇಕಡಾವಾರು|bars={{bar percent|ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು|dodgerblue|99.01}}
{{bar percent|ರಷ್ಯನ್ನರು|purple|0.74}}
{{bar percent|ಇತರೆ|grey|0.25}}}}

=ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು=
ಮನಿಯಾವಾದ ಸಂತ ಜಾಬ್, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂತ
ಕೋಸ್ಟ್ ಲೆವಿಟ್ಸ್ಕಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕಾರಣಿ
ಹೆನ್ರಿ ರೋತ್, ಯಹೂದಿ ಅಮೇರಿಕನ್ ಬರಹಗಾರ
ಓಲೆಹ್ ಲೈಶೆಹಾ, ಟೈಸ್ಮೆನಿಟ್ಸಿಯಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕವಿ
ಸಿಗ್ಮಂಡ್ ಫ್ರಾಯ್ಡ್ ಅವರ ತಂದೆ ಜಾಕೋಬ್ ಫ್ರಾಯ್ಡ್

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>keejyz26m3obm6vt4n6irhrqh2c7zpf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180598</id>
    <revision>
      <id>1383826</id>
      <timestamp>2026-08-22T07:54:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mouna Changappa</username>
        <id>97163</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: == ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ == ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ (українська мова, ukrainska mova, IPA: [ʊkrɐˈjinʲsʲkɐ ˈmɔwɐ]) ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಬಹುಪಾಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಮೊದಲ (ಸ್ಥ...</comment>
      <origin>1383826</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31534" sha1="t5s19br3f2u1h4hn9xf5hldtkybm90f" xml:space="preserve">== ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ ==
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ (українська мова, ukrainska mova, IPA: [ʊkrɐˈjinʲsʲkɐ ˈmɔwɐ]) ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಬಹುಪಾಲು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರ ಮೊದಲ (ಸ್ಥಳೀಯ) ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.

ಲಿಖಿತ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿರಿಲಿಕ್ ಲಿಪಿಯ ರೂಪಾಂತರವಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ವರ್ಣಮಾಲೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮಾಣಿತ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಪೊಟೆಬ್ನಿಯಾ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್, ಮತ್ತೊಂದು ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯ ನಡುವೆ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೂ ಬೆಲರೂಸಿಯನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಸ್ಪರ ಗ್ರಹಿಕೆ ಇದೆ, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-classification145-9&lt;/ref&gt; ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಪೋಲಿಷ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಬಲ್ಗೇರಿಯನ್‌ಗೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಲೆಕ್ಸಿಕಲ್ ಅಂತರವಿದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-10&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್‌ನ ವಂಶಸ್ಥರು, ಇದು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ರಾಜ್ಯವಾದ ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಯಲ್ಲಿ, ಭಾಷೆ ರುಥೇನಿಯನ್ ಆಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅದು ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಾಯಿತು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-11&lt;/ref&gt; ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್‌ನಲ್ಲಿ ಪೋಲೊನೈಸೇಶನ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು. 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ, ರುಥೇನಿಯನ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಇಂದಿನ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-pugh-12&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-bun%C4%8Di%C4%87-14&lt;/ref&gt; ರಷ್ಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗಳಿಂದ ಒಂದು ವಿಷಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬೋಧನಾ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-schools-15&lt;/ref&gt; ಹಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಭಾಷೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-WUkraineL-16&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-UkrGrammar30-17&lt;/ref&gt;

== ಭಾಷಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ==
===== ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು =====
ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಸ್ವರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕ್ರಮೇಣ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು 12 ನೇ/13 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ (ಅಂದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ) ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಮಧ್ಯ ಸ್ವರಗಳಾದ e ಮತ್ತು o ಗಳನ್ನು ಉದ್ದವಾಗಿಸಿ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ನಂತರ ವ್ಯಂಜನ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲವಾದ ಯರ್ ಸ್ವರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ котъ /kɔtə/ &gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ кіт /kit/ 'cat' (/koˑtə̆/, /kuˑt(ə̆)/, /kyˑt/ ಅಥವಾ ಅಂತಹುದೇ ಪರಿವರ್ತನಾ ಹಂತಗಳ ಮೂಲಕ) ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ печь /pʲɛtʃʲə/ &gt; ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ піч /pitʃ/ 'ಓವನ್' (/pʲeˑtʃʲə̆/, /pʲiˑtʃʲ/ ನಂತಹ ಪರಿವರ್ತನಾ ಹಂತಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಇದೇ ರೀತಿಯ).[16] ಈ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಆ ಕಾಲದ ಇತರ ಧ್ವನಿವಿಜ್ಞಾನದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಸ್ವರ ಫೋನೆಮ್‌ಗಳು и /i/ ಮತ್ತು ы /ɨ/ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಫೋನೆಮ್ /ɪ ~ e/ ಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸುವುದು, и (13 ನೇ/14 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ) ನೊಂದಿಗೆ ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ವ್ಯಂಜನ г /g/ ನ ಫ್ರಿಕ್ಯಾಟಿವೈಸೇಶನ್, ಬಹುಶಃ ಮೊದಲು /ɣ/ ಗೆ (13 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ), ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ /ɦ/ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿತವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ಫ್ರಿಕ್ಯಾಟಿವೈಸೇಶನ್ ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಲಿಲ್ಲ. ಓಲ್ಡ್ ಈಸ್ಟ್ ಸ್ಲಾವಿಕ್ г /g/ ನ ಫ್ರಿಕ್ಯಾಟಿವೈಸೇಶನ್ ಮಾತ್ರ ಬೆಲರೂಸಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ಪ್ರತಿಫಲಿತವು /ɣ/ ಆಗಿದೆ.

ಅಹತನ್ಹೆಲ್ ಕ್ರಿಮ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಅಲೆಕ್ಸಿ ಶಖ್ಮಾಟೋವ್ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವ್‌ಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಇತಿಹಾಸಪೂರ್ವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಊಹಿಸಿದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-19&lt;/ref&gt; ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು 8 ನೇ ಅಥವಾ 9 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. 
ರಷ್ಯಾದ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಆಂಡ್ರೆ ಜಲಿಜ್ನ್ಯಾಕ್ 11 ನೇ-12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ನವ್ಗೊರೊಡ್ ಉಪಭಾಷೆಯು ಕೀವನ್ ರುಸ್‌ನ ಇತರ ಉಪಭಾಷೆಗಳಿಗಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ 13 ನೇ-15 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ಸುಮಾರಿಗೆ ಅವುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹೋಲುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆಧುನಿಕ ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆ ಈ ನವ್ಗೊರೊಡ್ ಉಪಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕೀವನ್ ರುಸ್ ಮಾತನಾಡುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಪಭಾಷೆಯ ಸಮ್ಮಿಳನದಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು, ಆದರೆ ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರದ ಉಪಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡವು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-About_Russian_Language_History-20&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಸ್ಟೆಪನ್ ಸ್ಮಾಲ್-ಸ್ಟೊಟ್ಸ್ಕಿ ಹಿಂದೆ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-21&lt;/ref&gt; ಇದೇ ರೀತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಯೆವ್ಹೆನ್ ಟಿಮ್ಚೆಂಕೊ, ವ್ಸೆವೊಲೊಡ್ ಹ್ಯಾಂಟ್ಸೊವ್, ಒಲೆನಾ ಕುರಿಲೊ, ಇವಾನ್ ಓಹಿಯೆಂಕೊ ಮತ್ತು ಇತರರು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಕಾರ, ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರ ಉಪಭಾಷೆಗಳು 6 ರಿಂದ 9 ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಮಧ್ಯಂತರ ಹಂತಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೊಟೊ-ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಕ್ರಮೇಣ ವಿಕಸನಗೊಂಡವು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯು ಬುಡಕಟ್ಟು ಉಪಭಾಷೆಗಳ ಒಮ್ಮುಖದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಂತರದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರದೇಶದೊಳಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ತೀವ್ರ ವಲಸೆಯಿಂದಾಗಿ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಜಾರ್ಜ್ ಶೆವೆಲೋವ್ ಅವರ ಧ್ವನಿವಿಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸಹ ಬೆಂಬಲಿಸಿದವು, &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-autogenerated2-22&lt;/ref&gt; ಇದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು [ಯಾವುದು?] ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ನ ಪೂರ್ವಜರು ಎಂದು ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ) ಈಗಾಗಲೇ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತದೆ. &lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-shevelov-13&lt;/ref&gt;
== ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಉಗಮ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ==
ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಸಿಥಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸರ್ಮಾಟಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅವಶೇಷಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಮಧ್ಯಯುಗದ ಆರಂಭದವರೆಗೆ, ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದಕ್ಷಿಣ ರಷ್ಯನ್ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಯ ಫ್ರಿಕೇಟಿವ್ γ/г (ರೋಮಾನೀಕರಿಸಿದ &quot;h&quot;) ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ, ಇದು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಿಥಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಪೂರ್ವ ಇರಾನಿನ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೊಟೊ-ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ *g ಮತ್ತು *gʰ ನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ ಎಂಬ ಊಹೆಯಿಂದ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-24&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-25&lt;/ref&gt;

13 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ರುಥೇನಿಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರರು ಜರ್ಮನ್ ವಸಾಹತುಗಾರರನ್ನು ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಾಗ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಪದಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು. ಅವರ ಪ್ರಭಾವವು ಜರ್ಮನ್ ವಸಾಹತುಗಾರರ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವ ಯಹೂದಿಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಪೋಲೆಂಡ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂತಹ ಪದಗಳು ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವ ಜರ್ಮನ್ ಅಥವಾ ಯಿಡ್ಡಿಷ್ ಮೂಲದ ಪದಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ದಖ್ (&quot;ಛಾವಣಿ&quot;), ರುರಾ (&quot;ಪೈಪ್&quot;), ರೈನೋಕ್ (&quot;ಮಾರುಕಟ್ಟೆ&quot;), ಕುಶ್ನಿರ್ (&quot;ಫ್ಯೂರಿಯರ್&quot;), ಮತ್ತು ಮಾಜ್‌ಸ್ಟರ್ (&quot;ಮಾಸ್ಟರ್&quot; ಅಥವಾ &quot;ಕುಶಲಕರ್ಮಿ&quot;) ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-Concise_Middle-26&lt;/ref&gt;

== ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಲಿಥುವೇನಿಯಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ==
13 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗಗಳು (ಮಾಸ್ಕೋ ಸೇರಿದಂತೆ) ಮಸ್ಕೊವಿಯ ಸಾರ್ಡಮ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಏಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಟಾಟರ್ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟವು, ಆದರೆ ನೈಋತ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು (ಕೈವ್ ಸೇರಿದಂತೆ) ಲಿಥುವೇನಿಯಾದ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಡಚಿಗೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಮುಂದಿನ ನಾಲ್ಕು ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ, ಎರಡು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಭಾಷೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡವು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ನೇರ ಲಿಖಿತ ಪುರಾವೆಗಳು 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ ಇವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-KostOstr-28&lt;/ref&gt; 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು: ಹಳೆಯ ಚರ್ಚ್ ಸ್ಲಾವೊನಿಕ್, ರುಥೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪೋಲಿಷ್‌ನ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಭಾಷೆಯ ಮಿಶ್ರಣ. ಸ್ಜ್ಲಾಚ್ಟಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಶ್ರೀಮಂತರು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ದೊಡ್ಡ-ಲ್ಯಾಂಡೌನಿಂಗ್ ವರ್ಗವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪೋಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವವರಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಎರಡನೆಯವರ ಪ್ರಭಾವವು ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ದಾಖಲೆಗಳು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ರುಥೇನಿಯನ್ ಫೋನೆಟಿಕ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾದ ಅನೇಕ ಪೋಲಿಷ್ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡವು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-27&lt;/ref&gt;

ಪೋಲಿಷ್-ಲಿಥುವೇನಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣವು ಲ್ಯಾಟಿನ್‌ಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭಾವವು ಈ ಅವಧಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪೋಲಿಷ್ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಟಿನ್‌ನಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾದ ದೈನಂದಿನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಬಹು ಪದಗಳು ಮತ್ತು ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಿಂದ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ಪೋಲಿಷ್ ಪದಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ zavzhdy (ಯಾವಾಗಲೂ; ಹಳೆಯ ಪೋಲಿಷ್ ಪದ zawżdy ನಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ) ಮತ್ತು obitsiaty (ಭರವಸೆ ನೀಡಲು; ಪೋಲಿಷ್ obiecać ನಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ) ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ (ಪೋಲಿಷ್ ಮೂಲಕ) raptom (ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ) ಮತ್ತು meta (ಗುರಿ ಅಥವಾ ಗುರಿ) ಸೇರಿವೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-Concise_Middle-26&lt;/ref&gt;

ಟಾಟರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ತುರ್ಕಿಯರೊಂದಿಗಿನ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಪರ್ಕವು ಅನೇಕ ಟರ್ಕಿಶ್ ಪದಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪದಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಟೋರ್ಬಾ (ಚೀಲ) ಮತ್ತು ತ್ಯುಟಿಯುನ್ (ತಂಬಾಕು) ಸೇರಿವೆ.
ಪೋಲಿಷ್, ಜರ್ಮನ್, ಜೆಕ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಗಣನೀಯ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಎರವಲು ಪದಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಆರಂಭಿಕ ಆಧುನಿಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ (ಪ್ರೊಸ್ಟಾ ಮೊವಾ, &quot;ಸರಳ ಭಾಷಣ&quot;) ರಷ್ಯನ್ ಅಥವಾ ಚರ್ಚ್ ಸ್ಲಾವೊನಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳಿಗಿಂತ ಪಶ್ಚಿಮ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಲೆಕ್ಸಿಕಲ್ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-30&lt;/ref&gt; 17 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ವೇಳೆಗೆ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಗಳ ನಡುವಿನ ಭಾಷಾ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಎಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ, ಜಪೊರೊಜ್ಯನ್ ಹೋಸ್ಟ್‌ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಬೊಹ್ಡಾನ್ ಖ್ಮೆಲ್ನಿಟ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ರಾಜ್ಯದ ನಡುವೆ ಪೆರೆಯಾಸ್ಲಾವ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಮಾತುಕತೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನುವಾದಕರ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು.
18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ರುಥೇನಿಯನ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು, ಆಧುನಿಕ ಬೆಲರೂಸಿಯನ್, ರುಸಿನ್ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-bun%C4%8Di%C4%87-14&lt;/ref&gt;
== ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಭಾಷೆ ==
ಓಲ್ಡ್ ಈಸ್ಟ್ ಸ್ಲಾವಿಕ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಮೊದಲು ಬಂದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಎರಡು ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು: 12 ರಿಂದ 18 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ &quot;ಹಳೆಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವದನ್ನು, ಆದರೆ ಬೇರೆಡೆ ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ರುಥೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು 18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ &quot;ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್&quot; ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವದನ್ನು, ಆದರೆ ಬೇರೆಡೆ ಕೇವಲ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-Shevelov1981-84&lt;/ref&gt;

ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಹ್ರಿಹೋರಿ ಸ್ಕೋವೊರೊಡಾ, ಇವಾನ್ ಕೋಟ್ಲ್ಯಾರೆವ್ಸ್ಕಿ, ಮೈಕೋಲಾ ಕೊಸ್ಟೊಮರೊವ್, ಮೈಖೈಲೊ ಕೊಟ್ಸಿಯುಬಿನ್ಸ್ಕಿ, ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ, ಇವಾನ್ ಫ್ರಾಂಕೊ ಮತ್ತು ಲೆಸಿಯಾ ಉಕ್ರೈಂಕಾ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಯನ್ನು 1798 ರಲ್ಲಿ ಆಗ್ನೇಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪೋಲ್ಟವಾದಿಂದ ಬಂದ ನಾಟಕಕಾರ ಕೋಟ್ಲ್ಯಾರೆವ್ಸ್ಕಿ ವರ್ಜಿಲ್‌ನ ಐನೈಡ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾದ ಎನೆಯಿಡವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದಾಗ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸೆನ್ಸಾರ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಮತ್ತು ನಂತರ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಕುರಿತಾದ ಸೋವಿಯತ್ ನೀತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರಕಟಿತ ಪುಸ್ತಕವಾಗಿದೆ.
ಕೋಟ್ಲ್ಯಾರೆವ್ಸ್ಕಿಯವರ ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಆರಂಭಿಕ ಬರಹಗಾರ ಪೆಟ್ರೋ ಆರ್ಟೆಮೊವ್ಸ್ಕಿ [ಯುಕೆ], ರಷ್ಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪೋಲ್ಟವಾ, ಖಾರ್ಕಿವ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕೈವ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವ ಆಗ್ನೇಯ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದರು. 19 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೆವ್ಚೆಂಕೊ ಮತ್ತು ಕುಲಿಷ್ ಅವರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದಾಗ ಈ ಉಪಭಾಷೆಯು ಅದರ ಆಧಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಉಪಭಾಷೆಯಿಂದ ಒಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಅದರ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು, ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.
ರಷ್ಯಾದ ರಾಜ್ಯವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದಾಗ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಭಾಷೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು, ಅದರ ಅನೇಕ ಬರಹಗಾರರು ಹೆಚ್ಚು ಉದಾರವಾದ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಗಲಿಷಿಯಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ತೆರಳಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು; 1860 ರ ದಶಕದ ನಂತರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಗಲಿಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದವು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಾನೂನು, ಸರ್ಕಾರ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಶಬ್ದಕೋಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-Shevelov1981-84&lt;/ref&gt;
== ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಳಕೆ ==
ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಕುಸಿತದ ನಂತರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. 2001 ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ 37.5 ಮಿಲಿಯನ್ (ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 77.8%) ಸೇರಿದಂತೆ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ಮಿಲಿಯನ್ ಜನಾಂಗೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರು ಇದ್ದರೂ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದೆ. ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ಎರಡೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ನಗರವು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ರಷ್ಯನ್ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಹಿಂದಿನದಕ್ಕಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-d-m.com.ua-85&lt;/ref&gt;
ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದವರ ಒಳಹರಿವಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ ಆದರೆ ಕೆಲವು ಕೀವ್‌ನ ಜನರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ರಷ್ಯನ್ ಪ್ರಚಲಿತ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. 2001 ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ 87.8% ಜನರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-d-m.com.ua-85&lt;/ref&gt;

ಆಗಸ್ಟ್ 2022 ರಲ್ಲಿ, ರೇಟಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ನಡೆಸಿದ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 85% ಜನರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅಥವಾ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, 51% ಜನರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮಾತ್ರ, ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 ರಲ್ಲಿ 61% ಮತ್ತು 44% ರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಳ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-:0-86&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-:1-87&lt;/ref&gt; ಅದೇ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ, 76% ಜನರು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಅನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಾತೃಭಾಷೆ (ರಿಡ್ನಾ ಮೋವಾ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಜುಲೈ 2012 ರಲ್ಲಿ 57% ರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ 30% ರಷ್ಯನ್ ಭಾಷಿಕರು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-:1-87&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Ukrainian_language#cite_note-:0-86&lt;/ref&gt;
== ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ==</text>
      <sha1>t5s19br3f2u1h4hn9xf5hldtkybm90f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180599</id>
    <revision>
      <id>1383827</id>
      <timestamp>2026-08-22T08:13:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sathyaprasad Pai</username>
        <id>96929</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox political party | country          = ಉಕ್ರೇನ್ | name             = ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರ್ಯಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷ | native_name      = &lt;small&gt;Українська радикальна партія&lt;/small&gt; | logo             = Symbol of the Ukrainian Radical Party.svg | founder          = ಇವಾನ್ ಫ್ರಾಂಕೊ{{efn|ಸಹ-ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ನಾಯಕ}} | founded...</comment>
      <origin>1383827</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21808" sha1="d46elggfkilmngloh4tvkofh8o65own" xml:space="preserve">{{Infobox political party
| country          = ಉಕ್ರೇನ್
| name             = ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರ್ಯಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷ
| native_name      = &lt;small&gt;Українська радикальна партія&lt;/small&gt;
| logo             = Symbol of the Ukrainian Radical Party.svg
| founder          = ಇವಾನ್ ಫ್ರಾಂಕೊ{{efn|ಸಹ-ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ನಾಯಕ}}
| founded          = 5 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1890&lt;br&gt;({{Age in years and days|1890|10|05}})
| dissolved        = 26 ಮಾರ್ಚ್ 1950&lt;br&gt;({{Age in years and days|1950|03|26}})
| split            = ಹ್ರೊಮಾಡಾ
| merged           = ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ
| ideology         = ಕೃಷಿಕ ಸಮಾಜವಾದ&lt;br /&gt;ಧರ್ಮವಿರೋಧಿ ಸಿದ್ಧಾಂತ&lt;br /&gt;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ
| position         = ಎಡಪಂಥೀಯ
| international    = ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಮಾಜವಾದಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
| colorcode        = {{party color|Ukrainian Radical Party}}
| colours          = 
| headquarters     = ಎಲ್ವಿವ್
| website          = 
}}
ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿ (URP) (ಉಕ್ರೇನಿಯನ್: Українська радикальна партія, УPП, ಉಕ್ರೇಯಿನ್ಸ್ಕಾ ರಾಡಿಕಲ್ನಾ ಪಾರ್ಟಿಯಾ), ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1890 ರಲ್ಲಿ ರುಥೇನಿಯನ್-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿ&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt; ಎಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1870 ರ ದಶಕದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ, ಇದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ನೋಂದಾಯಿತ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮೊದಲ ಆಧುನಿಕ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt; ಇದು ಸಮಾಜವಾದ, ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರೈತರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿದ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಪಾದ್ರಿ-ವಿರೋಧಿ ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತು.

=ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತ=
ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಪೂರ್ವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಚಿಂತಕ ಮೈಖೈಲೊ ಡ್ರಾಹೋಮನೋವ್ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷದ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಇತ್ತು. ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ತನ್ನ ಸಿದ್ಧಾಂತದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವಾದವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರೂ, ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಸಮಾಜವಾದವು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ರೈತರ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಕಾರ್ಲ್ ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಅವರ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಸಮಾಜವಾದಿಗಳಿಗಿಂತ ಅದು ತನ್ನನ್ನು ಭಿನ್ನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿತು. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, ಅದರ ಸಮಾಜವಾದವು ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ರೈತ ಆಧಾರಿತವಾಗಿತ್ತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಮತ್ತು ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ರೈತ ಆಧಾರಿತ ಸಮಾಜವಾದಿ ಸರ್ಬಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ರಕ್ತಸಂಬಂಧ ಮತ್ತು ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages\R\A\Radicalism.htm&lt;/ref&gt; ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಗ್ರೀಕ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಪುರೋಹಿತರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿತು. ಇದು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾಕ್ಕೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿರುವ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರಿಗೆ ಮತ್ತು ಪೋಲಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸುವ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಯುಆರ್‌ಪಿ ಪೋಲಿಷ್ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ರೈತರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Orest_Subtelny&lt;/ref&gt; 1895 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಕ್ಷದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುಆರ್‌ಪಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿತು, ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜ್ಯದ ಗುರಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲಿಂದಲಾದರೂ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Robert_Magocsi&lt;/ref&gt;ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರೈತರ ದುಃಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡ ಯುಆರ್‌ಪಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮುಷ್ಕರಗಳಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿತು ಮತ್ತು ಸಂಘಟಿಸಿತು.
[[Image:Drahomanov mykhajlo.jpg|thumb|200px|left|ಮಿಖೈಲೊ ದ್ರಹೋಮಾನೊವ್, ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ವಿಚಾರಗಳು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರ್ಯಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷದ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿದ್ದವು]]

=ಇತಿಹಾಸ=
ಕವಿ ಇವಾನ್ ಫ್ರಾಂಕೊ, ಪ್ರಕಾಶಕ ಮೈಖೈಲೊ ಪಾವ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಇತರರು ಸೇರಿದಂತೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 4, 1890 ರಂದು ಲಿವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಓದುವ ಕೊಠಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು, ಮಹಿಳಾ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರೈತರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯಗೊಳಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. 1895 ರಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆ ನೀಡುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಅದು ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಡಯಟ್‌ಗೆ ಮೂರು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 1897 ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt;

1890 ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಯುಆರ್‌ಪಿಯೊಳಗೆ ಮೂರು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಗುಂಪುಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದವು. ಒಂದು ಯುಆರ್‌ಪಿಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ತನ್ನ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಇನ್ನೊಂದು ಬಣ ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದದ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ತಿರುಗಿತು. ಇವಾನ್ ಫ್ರಾಂಕೊ ಅವರಂತಹ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮೂರನೇ ಬಣವು ಸಮಾಜವಾದಿ ವಿಚಾರಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ನಿರಾಶೆಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಳಜಿಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನಹರಿಸಿತು. 1899 ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಗುಂಪುಗಳು ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿಯನ್ನು ತೊರೆದವು. ಸಮಾಜವಾದಿ-ಕಲಿಕಾ ಬಣವು ವಿಭಜನೆಯಾಗಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪಕ್ಷವನ್ನು ರಚಿಸಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿ-ನಾಯಕತ್ವದ ಬಣವು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಆಡಳಿತದ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಮೊದಲು ಮತ್ತು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವಾಗಿದ್ದ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಾರ್ಟಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ಫೈಲ್ಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡಿತು. ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಅಲೈಯನ್ಸ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣಗೊಂಡ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಾರ್ಟಿ, ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದವರೆಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಸಾಧಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿತು.

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋಶಿಯಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಾಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಾಟ್‌ಗಳ ವಲಸೆಯ ನಂತರ, ಉಳಿದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಾರ್ಟಿ, ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿ ರೈತ-ಆಧಾರಿತ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಾಂಗೀಯ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವಾಗಿತ್ತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt; 1911 ರಲ್ಲಿ, ಇದು ಐದು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು 1913 ರಲ್ಲಿ ಆರು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಗ್ಯಾಲಿಶಿಯನ್ ಡಯಟ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿತು. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು, ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ಕ್ರೀಡಾ ಸಮಾಜಗಳು ಮತ್ತು ಅರೆಸೈನಿಕ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು, ಅದು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸೈನ್ಯದೊಳಗಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಘಟಕವಾದ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಿಚ್ ರೈಫಲ್‌ಮೆನ್‌ಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt;

ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಸ್ಥಾಪಕ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದರ ಸದಸ್ಯರು ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಮಂತ್ರಿ (ಡಿಮಿಟ್ರೋ ವಿಟೊವ್ಸ್ಕಿ) ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದರು. &lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt; ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಜ್ಬ್ರೂಚ್ ನದಿಯವರೆಗಿನ ಪ್ರದೇಶವು ರಿಗಾ ಒಪ್ಪಂದದೊಂದಿಗೆ ಪೋಲಿಷ್ ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 1925 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪಕ್ಷದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ &quot;ಬೂರ್ಜ್ವಾ ಪಕ್ಷಗಳ&quot; ಸಹಕಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ, ಅದು ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ರಾಡಿಕಲ್ ಪಕ್ಷ (USRP) ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿತು. 1928 ರ ಪೋಲಿಷ್ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷವು 280,000 ಮತಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು, ಇದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಒಕ್ಕೂಟದ 600,000 ಮತಗಳ ನಂತರ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು.&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/Orest_Subtelny&lt;/ref&gt; ಇದು USRP ಸೆಜ್ಮ್‌ಗೆ 11 ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸೆನೆಟ್‌ಗೆ 3 ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt; ೧೯೩೦ ರ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಒಕ್ಕೂಟದೊಂದಿಗೆ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ ಚುನಾವಣಾ ಬಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ೩ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.&lt;ref&gt;https://journals.pnu.if.ua/index.php/politology/article/view/188&lt;/ref&gt; ಯುಎಸ್‌ಆರ್‌ಪಿ ನಂತರದ ಎಲ್ಲಾ ಪೋಲಿಷ್ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿತು.&lt;ref&gt;http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkPath=pages\U\K\UkrainianRadicalparty.htm&lt;/ref&gt;

೧೯೩೧ ಮತ್ತು ೧೯೪೦ ರ ನಡುವೆ ಪಕ್ಷವು ಲೇಬರ್ ಮತ್ತು ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.&lt;ref&gt;https://books.google.com/books?id=83QdPwAACAAJ&lt;/ref&gt;

೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಪಶ್ಚಿಮ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಯುಎಸ್‌ಆರ್‌ಪಿಯನ್ನು ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಿಸರ್ಜಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರು ೧೯೪೧ ರ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದರ ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರು (ವೊಲೊಡಿಮಿರ್ ಲೈಸಿ ಮತ್ತು ಕಾನ್‌ಸ್ಟಾಂಟಿನ್ ಪ್ಯಾಂಕಿವ್ಸ್ಕಿ) ಅದರಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಉಪ ಮಂತ್ರಿ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಜರ್ಮನ್ನರು ಬೇಗನೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಿದರು.

೧೯೪೬ ರಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್‌ಆರ್‌ಪಿಯನ್ನು ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ೧೯೪೮ ರಲ್ಲಿ ಅದು ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಡಾ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿತು. ೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋಶಿಯಲ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಲೇಬರ್ ಪಾರ್ಟಿ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್-ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ ಪಾರ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಂಡು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋಷಿಯಲಿಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿ ನಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. 

=ಚುನಾವಣೆಗಳು=
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಸಭೆ
!'''ವರ್ಷ'''
!'''ಜನಪ್ರಿಯ ಮತ'''
!'''ಶೇಕಡಾವಾರು'''
!'''ಸ್ಥಾನಗಳು'''
!'''ಸ್ಥಾನ ಬದಲಾವಣೆ'''
!'''ಸರ್ಕಾರ'''
|-
! 1897
| 6,020
| 0.57%
| {{composition bar|1|425|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| ಹೊಸದು
|
|-
! 1901
| 4,407
| 0.41%
| {{composition bar|2|425|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| +1
|
|-
! 1907
| 105,118
| 2.28%
| {{composition bar|5|516|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| +3
|
|-
! 1911
| 54,701
| 1.21%
| {{composition bar|5|516|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| 0
|
|}
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ ಸೆಜ್ಮ್
!'''ವರ್ಷ'''
!'''ಜನಪ್ರಿಯ ಮತ'''
!'''ಶೇಕಡಾವಾರು'''
!'''ಸ್ಥಾನಗಳು'''
!'''ಸ್ಥಾನ ಬದಲಾವಣೆ'''
!'''ಸರ್ಕಾರ'''
!'''ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು'''
|-
! 1922
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|-
! 1928
| 268,677
| 2.36%
| {{composition bar|9|444|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| ಹೊಸದು
| ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷ
| ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿಯಲ್ಲಿ
|-
! 1930
| 725,984
| 6.41%
| {{composition bar|21|444|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| +12
| ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷ
| ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಒಕ್ಕೂಟ ಮತ್ತು ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ ಪಕ್ಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿಯಲ್ಲಿ
|-
! 1935
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|-
! 1938
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|}
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ ಸೆನೆಟ್
!'''ವರ್ಷ'''
!'''ಜನಪ್ರಿಯ ಮತ'''
!'''ಶೇಕಡಾವಾರು'''
!'''ಸ್ಥಾನಗಳು'''
!'''ಸ್ಥಾನ ಬದಲಾವಣೆ'''
!'''ಸರ್ಕಾರ'''
!'''ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು'''
|-
! 1922
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|-
! 1928
| 148,431
| 2.32%
| {{composition bar|1|111|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| ಹೊಸದು
| ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷ
| USDP ಜೊತೆ ಮೈತ್ರಿಯಲ್ಲಿ
|-
! 1930
| 434,042
| 6.39%
| {{composition bar|4|111|hex={{party color|Ukrainian Radical Party}}}}
| +3
| ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷ
| UNDO ಮತ್ತು ಬೆಲರೂಸಿಯನ್ ಪಕ್ಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿಯಲ್ಲಿ
|-
! 1935
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|-
! 1938
| colspan=&quot;6&quot;|ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು
|}

=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=</text>
      <sha1>d46elggfkilmngloh4tvkofh8o65own</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Nandan Kuma</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180600</id>
    <revision>
      <id>1383829</id>
      <timestamp>2026-08-22T08:16:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383829</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="377" sha1="3u4cocb5fy3hogr3vut3y5n7hzm0teb" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Nandan Kuma}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೩:೪೬, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>3u4cocb5fy3hogr3vut3y5n7hzm0teb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Prakash7022231243</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180601</id>
    <revision>
      <id>1383833</id>
      <timestamp>2026-08-22T09:11:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383833</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="383" sha1="61k0bfbtp4pv0z6slnadwli1zah7ib3" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Prakash7022231243}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೪:೪೧, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>61k0bfbtp4pv0z6slnadwli1zah7ib3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Shivappa Bajantri</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180603</id>
    <revision>
      <id>1383843</id>
      <timestamp>2026-08-22T10:20:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383843</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="383" sha1="a19nzf9lk53pzdnmskwzhg5jmsg8s7s" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Shivappa Bajantri}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೫:೫೦, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>a19nzf9lk53pzdnmskwzhg5jmsg8s7s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180604</id>
    <revision>
      <id>1383844</id>
      <timestamp>2026-08-22T10:30:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venkatesh vm</username>
        <id>22169</id>
      </contributor>
      <comment>ಹೊಸ ಪುಟ: '''ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ  '''[https://srilakshmidevitemple.blogspot.com/2026/07/blog-post.html ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]  ಹಳೇವೂರು, ಎಂಬ ನಿಸರ್ಗ ರಮಣೀಯ ಹಳ್ಳಿಯಿತ್ತು. ಊರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನದಿ, ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು ಗದ್ದೆಗಳು...</comment>
      <origin>1383844</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10735" sha1="kmx18fj8vzvdkbgfolmzrxrmyjoog9k" xml:space="preserve">'''ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

'''[https://srilakshmidevitemple.blogspot.com/2026/07/blog-post.html ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]

ಹಳೇವೂರು, ಎಂಬ ನಿಸರ್ಗ ರಮಣೀಯ ಹಳ್ಳಿಯಿತ್ತು. ಊರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನದಿ, ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು ಗದ್ದೆಗಳು, ಮತ್ತು ಮಾವಿನ ತೋಪುಗಳು ಆ ಊರಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದವು. ಆ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ರೈತನಿದ್ದನು. ಅವನು ಕೇವಲ ರೈತನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಊರಿನವರಿಗಾಗಿ ಮಿಡಿಯುವ ಕರುಣಾಳು. ಅವನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಗ ಇಡೀ ಊರಿಗೆ ಆದರ್ಶ ದಂಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.ರೈತನ ಮನೆಯ ಜಗಲಿಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಜಗನ್ಮಾತೆ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಜಪ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು.ಆದರೆ, ಕಾಲಚಕ್ರ ಉರುಳಿದಂತೆ ಹಳೇವೂರ ಶನಿಯ ದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದಂತಾಯಿತು. ಸತತ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯೇ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ನದಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಣಗಿ ಮರಳಿನ ಕಾಡಾಯಿತು. ಹಸಿರಾಗಿದ್ದ ಗದ್ದೆಗಳು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟವು. ದನಕರುಗಳು ಕುಡಿಯಲು ನೀರಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಣ ಬಿಟ್ಟವು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ಬದುಕು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಬೇರೆ ಊರುಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ತೊಡಗಿದರು. ರೈತನಿಗೆ ತನ್ನ ಊರಿನ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ತಡೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನು ತನ್ನಲ್ಲಿದ್ದ ಧಾನ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಮೂಟೆಯನ್ನೂ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಡವರಿಗೆ ಹಂಚಿಬಿಟ್ಟನು.ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆ ಒಣಗಿದ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, &quot;ಅಮ್ಮಾ ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ನೀನು ಚಂಚಲೆಯಲ್ಲ, ಕರುಣಾಮಯಿ. ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಸಾಯಲು ಬಿಡುವುದು ನಿನಗೆ ಧರ್ಮವೇ ತಾಯಿ?&quot; ಎಂದು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದನು. ಅದು ಆಷಾಢ ಮಾಸದ ಕೊನೆಯ ಶುಕ್ರವಾರ. ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿ ಸಣಕಲು ದೀಪಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು. ರೈತನು ಅಂದು ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ದೇವಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲೇ ನಿದ್ದೆಗೆ ಜಾರಿದನು.ರಾತ್ರಿಯ ಮೂರನೇ ಜಾವದಲ್ಲಿ, ರೈತನಿಗೆ ತನಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ದಿವ್ಯವಾದ ಅನುಭವವಾಯಿತು. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಕರ್ಪೂರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಗಂಧದ ಪರಿಮಳ ಹರಡಿತು. ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ರೈತನಿಗೆ ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಬೆಳಕು ಕಾಣಿಸಿತು. ಆ ಬೆಳಕಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಕೆಂಪು ಪದ್ಮದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ, ಚತುರ್ಭುಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ, ಅಭಯ ಹಸ್ತ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದಳು.ದೇವಿ ಕರುಣಾಮಯಿ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ನುಡಿದಳು: &quot;, ನಿನ್ನ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನವರ ಮೇಲಿರುವ ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿ ನನ್ನನ್ನು ಕರಗಿಸಿದೆ. ಧರ್ಮ ಎಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿ ನಾನಿರುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣೀರನ್ನು ಒರೆಸುವ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ನಾಳೆ ಮುಂಜಾನೆ, ಹಳ್ಳಿಯ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಅರಳಿ ಮರದ ಬುಡಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮಗಾಗಿ ಸ್ವಯಂಭುವಾಗಿ ಕಲ್ಲಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬರುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನನ್ನು ಹೊರಗೆ ತೆಗೆದು ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಪೂಜಿಸು.&quot; ರೈತನು ಕಣ್ಣುಬಿಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಅದೃಶ್ಯಳಾಗಿದ್ದಳು. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ತಕ್ಷಣ ಮಾಧವನು ನೇರವಾಗಿ ಊರಿನ ಗೌಡರ ಮನೆಗೆ ಓಡಿದನು. ತನಗೆ ಬಿದ್ದ ಕನಸನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಮೊದಮೊದಲು ಗೌಡರು ನಂಬದಿದ್ದರೂ, ರೈತನ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿದ್ದ ದೈವಿಕ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕಲ್ಮಶ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಊರಿನ ಜನರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಅರಳಿ ಮರದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು.ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಅರಳಿ ಮರದ ಸುತ್ತಲೂ ನೆರೆದರು. ರೈತನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮರದ ಬುಡದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಣಗಿದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಸರಿಸಲು ತೊಡಗಿದನು. ಅವನು ಕೆಲವು ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿನಿಂದ ಗಂಟೆಯ ನಾದ ಮತ್ತು ಓಂಕಾರದ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಸತೊಡಗಿತು! ಜನರು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರು.ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಭೂಮಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಬಿರಿದು, ಅದರೊಳಗಿಂದ ಒಂದು ದಿವ್ಯವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹವು ತಾನಾಗಿಯೇ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಮೂಡಿಬಂದಿತು. ಆ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ನೋಡಿ ಇಡೀ ಊರೇ ಮೂಕವಿಸ್ಮಿತವಾಯಿತು. ಕಮಲದ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ, ಕಿರೀಟಧಾರಿಣಿಯಾದ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯವಾದ ನಗುವನ್ನು ಬೀರಿದ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಸುಂದರ ವಿಗ್ರಹವದು. ಅದನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮಾನವ ಶಿಲ್ಪಿ ಕೆತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಸ್ವಯಂಭು ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೂರ್ತಿಯು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸುತ್ತಲಿನ ಒಣಗಿದ ಗಿಡ-ಮರಗಳು ಚಿಗುರೊಡೆದವು! ಜನರು &quot;ಜೈ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ!&quot;, &quot;ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ!&quot; ಎಂದು ಜಯಘೋಷ ಮಾಡಿದರು. ಸುಮತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನ ಮಹಿಳೆಯರು ತಕ್ಷಣವೇ ನದಿಯ ಒಣಗಿದ ಬಾವಿಯಿಂದ ತಂದ ಅಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರನ್ನೇ ತಂದು ದೇವಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು. ರೈತನು ಕಾಡಿನಿಂದ ತಂದ ಕಾಡು ಹೂವುಗಳನ್ನೇ ದೇವಿಗೆ ಮುಡಿಸಿ, ತನಗಿದ್ದ ಕೊನೆಯ ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಪಾಯಸ ಮಾಡಿ ದೇವಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.ರೈತನು ದೇವಿಗೆ ಮಹಾಮಂಗಳಾರತಿ ಎತ್ತುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತೇ ಬೆರಗಾಗುವ ಪವಾಡ ನಡೆಯಿತು. ಧೋ ಎಂದು ಸುಡುತ್ತಿದ್ದ ಬಿಸಿಲ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಕಪ್ಪು ಮೋಡಗಳು ಕವಿದವು. ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಳೆಧಾರೆ ಸುರಿಯಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಒಣಗಿದ್ದ ಭೂಮಿ ತಂಪಾಯಿತು. ನದಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯಿತು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಆ ಅರಳಿ ಮರದ ಬಳಿಯೇ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ರೈತನನ್ನೇ ಆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಹಳೇವೂರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸಮೃದ್ಧಿ ನೆಲೆಸಿತು. ಬೆಳೆಗಳು ಬಂಗಾರದಂತೆ ಬೆಳೆದವು.ಈ ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಮಹಿಮೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಹರಡಿತು. ರಾಜ-ಮಹಾರಾಜರು ಸಹ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆದು ಧನ್ಯರಾದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ, ಯಾರು ಈ ಹಳೇವೂರು, ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ದೂರವಾಗಿ ಸುಖ, ಶಾಂತಿ, ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.</text>
      <sha1>kmx18fj8vzvdkbgfolmzrxrmyjoog9k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383847</id>
      <parentid>1383844</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T11:08:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venkatesh vm</username>
        <id>22169</id>
      </contributor>
      <origin>1383847</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10882" sha1="bpvcvih42rikzoft0fgo546ny4crz9o" xml:space="preserve">'''ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

'''[https://srilakshmidevitemple.blogspot.com/2026/07/blog-post.html ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]
[[File:Sri Lakshmi Temple.png|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sri%20Lakshmi%20Temple.png|alt=Sri Lakshmi Temple|thumb|Sri Lakshmi Temple]]

ಹಳೇವೂರು, ಎಂಬ ನಿಸರ್ಗ ರಮಣೀಯ ಹಳ್ಳಿಯಿತ್ತು. ಊರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನದಿ, ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು ಗದ್ದೆಗಳು, ಮತ್ತು ಮಾವಿನ ತೋಪುಗಳು ಆ ಊರಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದವು. ಆ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ರೈತನಿದ್ದನು. ಅವನು ಕೇವಲ ರೈತನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಊರಿನವರಿಗಾಗಿ ಮಿಡಿಯುವ ಕರುಣಾಳು. ಅವನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಗ ಇಡೀ ಊರಿಗೆ ಆದರ್ಶ ದಂಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.ರೈತನ ಮನೆಯ ಜಗಲಿಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಜಗನ್ಮಾತೆ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಜಪ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು.ಆದರೆ, ಕಾಲಚಕ್ರ ಉರುಳಿದಂತೆ ಹಳೇವೂರ ಶನಿಯ ದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದಂತಾಯಿತು. ಸತತ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯೇ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ನದಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಣಗಿ ಮರಳಿನ ಕಾಡಾಯಿತು. ಹಸಿರಾಗಿದ್ದ ಗದ್ದೆಗಳು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟವು. ದನಕರುಗಳು ಕುಡಿಯಲು ನೀರಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಣ ಬಿಟ್ಟವು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ಬದುಕು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಬೇರೆ ಊರುಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ತೊಡಗಿದರು. ರೈತನಿಗೆ ತನ್ನ ಊರಿನ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ತಡೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನು ತನ್ನಲ್ಲಿದ್ದ ಧಾನ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಮೂಟೆಯನ್ನೂ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಡವರಿಗೆ ಹಂಚಿಬಿಟ್ಟನು.ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆ ಒಣಗಿದ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, &quot;ಅಮ್ಮಾ ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ನೀನು ಚಂಚಲೆಯಲ್ಲ, ಕರುಣಾಮಯಿ. ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಸಾಯಲು ಬಿಡುವುದು ನಿನಗೆ ಧರ್ಮವೇ ತಾಯಿ?&quot; ಎಂದು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದನು. ಅದು ಆಷಾಢ ಮಾಸದ ಕೊನೆಯ ಶುಕ್ರವಾರ. ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿ ಸಣಕಲು ದೀಪಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು. ರೈತನು ಅಂದು ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ದೇವಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲೇ ನಿದ್ದೆಗೆ ಜಾರಿದನು.ರಾತ್ರಿಯ ಮೂರನೇ ಜಾವದಲ್ಲಿ, ರೈತನಿಗೆ ತನಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ದಿವ್ಯವಾದ ಅನುಭವವಾಯಿತು. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಕರ್ಪೂರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಗಂಧದ ಪರಿಮಳ ಹರಡಿತು. ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ರೈತನಿಗೆ ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಬೆಳಕು ಕಾಣಿಸಿತು. ಆ ಬೆಳಕಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಕೆಂಪು ಪದ್ಮದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ, ಚತುರ್ಭುಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ, ಅಭಯ ಹಸ್ತ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದಳು.ದೇವಿ ಕರುಣಾಮಯಿ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ನುಡಿದಳು: &quot;, ನಿನ್ನ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನವರ ಮೇಲಿರುವ ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿ ನನ್ನನ್ನು ಕರಗಿಸಿದೆ. ಧರ್ಮ ಎಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿ ನಾನಿರುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣೀರನ್ನು ಒರೆಸುವ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ನಾಳೆ ಮುಂಜಾನೆ, ಹಳ್ಳಿಯ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಅರಳಿ ಮರದ ಬುಡಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮಗಾಗಿ ಸ್ವಯಂಭುವಾಗಿ ಕಲ್ಲಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬರುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನನ್ನು ಹೊರಗೆ ತೆಗೆದು ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಪೂಜಿಸು.&quot; ರೈತನು ಕಣ್ಣುಬಿಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಅದೃಶ್ಯಳಾಗಿದ್ದಳು. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ತಕ್ಷಣ ಮಾಧವನು ನೇರವಾಗಿ ಊರಿನ ಗೌಡರ ಮನೆಗೆ ಓಡಿದನು. ತನಗೆ ಬಿದ್ದ ಕನಸನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಮೊದಮೊದಲು ಗೌಡರು ನಂಬದಿದ್ದರೂ, ರೈತನ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿದ್ದ ದೈವಿಕ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕಲ್ಮಶ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಊರಿನ ಜನರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಅರಳಿ ಮರದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು.ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಅರಳಿ ಮರದ ಸುತ್ತಲೂ ನೆರೆದರು. ರೈತನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮರದ ಬುಡದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಣಗಿದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಸರಿಸಲು ತೊಡಗಿದನು. ಅವನು ಕೆಲವು ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿನಿಂದ ಗಂಟೆಯ ನಾದ ಮತ್ತು ಓಂಕಾರದ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಸತೊಡಗಿತು! ಜನರು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರು.ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಭೂಮಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಬಿರಿದು, ಅದರೊಳಗಿಂದ ಒಂದು ದಿವ್ಯವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹವು ತಾನಾಗಿಯೇ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಮೂಡಿಬಂದಿತು. ಆ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ನೋಡಿ ಇಡೀ ಊರೇ ಮೂಕವಿಸ್ಮಿತವಾಯಿತು. ಕಮಲದ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ, ಕಿರೀಟಧಾರಿಣಿಯಾದ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯವಾದ ನಗುವನ್ನು ಬೀರಿದ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಸುಂದರ ವಿಗ್ರಹವದು. ಅದನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮಾನವ ಶಿಲ್ಪಿ ಕೆತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಸ್ವಯಂಭು ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೂರ್ತಿಯು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸುತ್ತಲಿನ ಒಣಗಿದ ಗಿಡ-ಮರಗಳು ಚಿಗುರೊಡೆದವು! ಜನರು &quot;ಜೈ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ!&quot;, &quot;ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ!&quot; ಎಂದು ಜಯಘೋಷ ಮಾಡಿದರು. ಸುಮತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನ ಮಹಿಳೆಯರು ತಕ್ಷಣವೇ ನದಿಯ ಒಣಗಿದ ಬಾವಿಯಿಂದ ತಂದ ಅಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರನ್ನೇ ತಂದು ದೇವಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು. ರೈತನು ಕಾಡಿನಿಂದ ತಂದ ಕಾಡು ಹೂವುಗಳನ್ನೇ ದೇವಿಗೆ ಮುಡಿಸಿ, ತನಗಿದ್ದ ಕೊನೆಯ ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಪಾಯಸ ಮಾಡಿ ದೇವಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.ರೈತನು ದೇವಿಗೆ ಮಹಾಮಂಗಳಾರತಿ ಎತ್ತುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತೇ ಬೆರಗಾಗುವ ಪವಾಡ ನಡೆಯಿತು. ಧೋ ಎಂದು ಸುಡುತ್ತಿದ್ದ ಬಿಸಿಲ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಕಪ್ಪು ಮೋಡಗಳು ಕವಿದವು. ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಳೆಧಾರೆ ಸುರಿಯಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಒಣಗಿದ್ದ ಭೂಮಿ ತಂಪಾಯಿತು. ನದಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯಿತು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಆ ಅರಳಿ ಮರದ ಬಳಿಯೇ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ರೈತನನ್ನೇ ಆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಹಳೇವೂರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸಮೃದ್ಧಿ ನೆಲೆಸಿತು. ಬೆಳೆಗಳು ಬಂಗಾರದಂತೆ ಬೆಳೆದವು.ಈ ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಮಹಿಮೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಹರಡಿತು. ರಾಜ-ಮಹಾರಾಜರು ಸಹ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆದು ಧನ್ಯರಾದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ, ಯಾರು ಈ ಹಳೇವೂರು, ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ದೂರವಾಗಿ ಸುಖ, ಶಾಂತಿ, ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.</text>
      <sha1>bpvcvih42rikzoft0fgo546ny4crz9o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1383848</id>
      <parentid>1383847</parentid>
      <timestamp>2026-08-22T11:11:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venkatesh vm</username>
        <id>22169</id>
      </contributor>
      <origin>1383848</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13875" sha1="hcrmgip2fwcelcy5qsbnyx2a7qgrevj" xml:space="preserve">'''ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

'''[https://srilakshmidevitemple.blogspot.com/2026/07/blog-post.html ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]
[[File:Sri Lakshmi Temple.png|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sri%20Lakshmi%20Temple.png|alt=Sri Lakshmi Temple|thumb|Sri Lakshmi Temple]]

ಹಳೇವೂರು, ಎಂಬ ನಿಸರ್ಗ ರಮಣೀಯ ಹಳ್ಳಿಯಿತ್ತು. ಊರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನದಿ, ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು ಗದ್ದೆಗಳು, ಮತ್ತು ಮಾವಿನ ತೋಪುಗಳು ಆ ಊರಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದವು. ಆ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ರೈತನಿದ್ದನು. ಅವನು ಕೇವಲ ರೈತನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಊರಿನವರಿಗಾಗಿ ಮಿಡಿಯುವ ಕರುಣಾಳು. ಅವನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಗ ಇಡೀ ಊರಿಗೆ ಆದರ್ಶ ದಂಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.ರೈತನ ಮನೆಯ ಜಗಲಿಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಜಗನ್ಮಾತೆ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಜಪ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು.ಆದರೆ, ಕಾಲಚಕ್ರ ಉರುಳಿದಂತೆ ಹಳೇವೂರ ಶನಿಯ ದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದಂತಾಯಿತು. ಸತತ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯೇ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ನದಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಣಗಿ ಮರಳಿನ ಕಾಡಾಯಿತು. ಹಸಿರಾಗಿದ್ದ ಗದ್ದೆಗಳು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟವು. ದನಕರುಗಳು ಕುಡಿಯಲು ನೀರಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಣ ಬಿಟ್ಟವು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ಬದುಕು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಬೇರೆ ಊರುಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ತೊಡಗಿದರು. ರೈತನಿಗೆ ತನ್ನ ಊರಿನ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ತಡೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನು ತನ್ನಲ್ಲಿದ್ದ ಧಾನ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಮೂಟೆಯನ್ನೂ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಡವರಿಗೆ ಹಂಚಿಬಿಟ್ಟನು.ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆ ಒಣಗಿದ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, &quot;ಅಮ್ಮಾ ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ನೀನು ಚಂಚಲೆಯಲ್ಲ, ಕರುಣಾಮಯಿ. ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಸಾಯಲು ಬಿಡುವುದು ನಿನಗೆ ಧರ್ಮವೇ ತಾಯಿ?&quot; ಎಂದು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದನು. ಅದು ಆಷಾಢ ಮಾಸದ ಕೊನೆಯ ಶುಕ್ರವಾರ. ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿ ಸಣಕಲು ದೀಪಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು. ರೈತನು ಅಂದು ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ದೇವಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲೇ ನಿದ್ದೆಗೆ ಜಾರಿದನು.ರಾತ್ರಿಯ ಮೂರನೇ ಜಾವದಲ್ಲಿ, ರೈತನಿಗೆ ತನಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆ ದಿವ್ಯವಾದ ಅನುಭವವಾಯಿತು. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಕರ್ಪೂರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಗಂಧದ ಪರಿಮಳ ಹರಡಿತು. ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ರೈತನಿಗೆ ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಬೆಳಕು ಕಾಣಿಸಿತು. ಆ ಬೆಳಕಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಕೆಂಪು ಪದ್ಮದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ, ಚತುರ್ಭುಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ, ಅಭಯ ಹಸ್ತ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದಳು.ದೇವಿ ಕರುಣಾಮಯಿ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ನುಡಿದಳು: &quot;, ನಿನ್ನ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನವರ ಮೇಲಿರುವ ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿ ನನ್ನನ್ನು ಕರಗಿಸಿದೆ. ಧರ್ಮ ಎಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿ ನಾನಿರುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣೀರನ್ನು ಒರೆಸುವ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ನಾಳೆ ಮುಂಜಾನೆ, ಹಳ್ಳಿಯ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಅರಳಿ ಮರದ ಬುಡಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮಗಾಗಿ ಸ್ವಯಂಭುವಾಗಿ ಕಲ್ಲಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬರುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನನ್ನು ಹೊರಗೆ ತೆಗೆದು ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಪೂಜಿಸು.&quot; ರೈತನು ಕಣ್ಣುಬಿಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಅದೃಶ್ಯಳಾಗಿದ್ದಳು. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ತಕ್ಷಣ ಮಾಧವನು ನೇರವಾಗಿ ಊರಿನ ಗೌಡರ ಮನೆಗೆ ಓಡಿದನು. ತನಗೆ ಬಿದ್ದ ಕನಸನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಮೊದಮೊದಲು ಗೌಡರು ನಂಬದಿದ್ದರೂ, ರೈತನ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿದ್ದ ದೈವಿಕ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕಲ್ಮಶ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಊರಿನ ಜನರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಅರಳಿ ಮರದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟರು.ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಅರಳಿ ಮರದ ಸುತ್ತಲೂ ನೆರೆದರು. ರೈತನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮರದ ಬುಡದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಣಗಿದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಸರಿಸಲು ತೊಡಗಿದನು. ಅವನು ಕೆಲವು ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿನಿಂದ ಗಂಟೆಯ ನಾದ ಮತ್ತು ಓಂಕಾರದ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಸತೊಡಗಿತು! ಜನರು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರು.ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಭೂಮಿ ತಾನಾಗಿಯೇ ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಬಿರಿದು, ಅದರೊಳಗಿಂದ ಒಂದು ದಿವ್ಯವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹವು ತಾನಾಗಿಯೇ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಮೂಡಿಬಂದಿತು. ಆ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ನೋಡಿ ಇಡೀ ಊರೇ ಮೂಕವಿಸ್ಮಿತವಾಯಿತು. ಕಮಲದ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ, ಕಿರೀಟಧಾರಿಣಿಯಾದ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯವಾದ ನಗುವನ್ನು ಬೀರಿದ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಸುಂದರ ವಿಗ್ರಹವದು. ಅದನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮಾನವ ಶಿಲ್ಪಿ ಕೆತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಸ್ವಯಂಭು ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೂರ್ತಿಯು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸುತ್ತಲಿನ ಒಣಗಿದ ಗಿಡ-ಮರಗಳು ಚಿಗುರೊಡೆದವು! ಜನರು &quot;ಜೈ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ!&quot;, &quot;ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ!&quot; ಎಂದು ಜಯಘೋಷ ಮಾಡಿದರು. ಸುಮತಿ ಮತ್ತು ಊರಿನ ಮಹಿಳೆಯರು ತಕ್ಷಣವೇ ನದಿಯ ಒಣಗಿದ ಬಾವಿಯಿಂದ ತಂದ ಅಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರನ್ನೇ ತಂದು ದೇವಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು. ರೈತನು ಕಾಡಿನಿಂದ ತಂದ ಕಾಡು ಹೂವುಗಳನ್ನೇ ದೇವಿಗೆ ಮುಡಿಸಿ, ತನಗಿದ್ದ ಕೊನೆಯ ಹಿಡಿ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಪಾಯಸ ಮಾಡಿ ದೇವಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.ರೈತನು ದೇವಿಗೆ ಮಹಾಮಂಗಳಾರತಿ ಎತ್ತುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತೇ ಬೆರಗಾಗುವ ಪವಾಡ ನಡೆಯಿತು. ಧೋ ಎಂದು ಸುಡುತ್ತಿದ್ದ ಬಿಸಿಲ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಕಪ್ಪು ಮೋಡಗಳು ಕವಿದವು. ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಳೆಧಾರೆ ಸುರಿಯಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಒಣಗಿದ್ದ ಭೂಮಿ ತಂಪಾಯಿತು. ನದಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯಿತು. ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಆ ಅರಳಿ ಮರದ ಬಳಿಯೇ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ರೈತನನ್ನೇ ಆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಹಳೇವೂರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸಮೃದ್ಧಿ ನೆಲೆಸಿತು. ಬೆಳೆಗಳು ಬಂಗಾರದಂತೆ ಬೆಳೆದವು.ಈ ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಮಹಿಮೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಹರಡಿತು. ರಾಜ-ಮಹಾರಾಜರು ಸಹ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆದು ಧನ್ಯರಾದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ, ಯಾರು ಈ ಹಳೇವೂರು, ಸ್ವಯಂಭು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ದೂರವಾಗಿ ಸುಖ, ಶಾಂತಿ, ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

       ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೈವಿಕ ಸ್ತ್ರೀತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರೆ, ಕಾಳಿ ದುಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡುವ ಪರಿವರ್ತಕ ಮತ್ತು ವಿನಾಶಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು  ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ಕಾಳಿ ವಿನಾಶದ ಮೂಲಕ  ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವರ ವಿಧಾನಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಎರಡೂ ದೇವತೆಗಳು ವಿಶ್ವ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರನ್ನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಮೋಚನೆಯ ಕಡೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುವ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ. ದೈವಿಕ ಸ್ತ್ರೀತ್ವವು ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಶ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಉಗ್ರ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಎರಡನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜವಾದ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉತ್ತರದ ದೇವಾಲಯವು ಉಗ್ರ ದೇವತೆ ಕಾಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ದೇವಾಲಯವು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಸಹೋದರನೆಂದು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದ್ದ ದಕ್ಷಿಣದ ದೇವಾಲಯವು ವಿಧ್ವಂಸಕತೆಯಿಂದ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ನಿಗೂಢತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಈಶಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭೈರವ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಆವರಣದ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಣ್ಣ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ, ಎಲ್ಲವೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ನಾಗರ ಶಿಖರದಲ್ಲಿದೆ.ಆದರೆ ಈಗ ದೇವಸ್ಥಾನವು  ಸುಮಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಮೂಲ ಸೌಕರ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಿಲ್ಲದೆ ಪಾಳು ಬಿದ್ದಿದೆ.</text>
      <sha1>hcrmgip2fwcelcy5qsbnyx2a7qgrevj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಚಿತ್ರ:Screenshot 2026-08-22 143828.png</title>
    <ns>6</ns>
    <id>180605</id>
    <revision>
      <id>1383845</id>
      <timestamp>2026-08-22T10:53:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venkatesh vm</username>
        <id>22169</id>
      </contributor>
      <origin>1383845</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:Kiranyadavpari</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180606</id>
    <revision>
      <id>1383849</id>
      <timestamp>2026-08-22T11:16:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383849</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="380" sha1="ca472v37nk89aovklxbojezvwtxc9hb" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=Kiranyadavpari}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೬:೪೬, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>ca472v37nk89aovklxbojezvwtxc9hb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:HiamMun</title>
    <ns>3</ns>
    <id>180607</id>
    <revision>
      <id>1383850</id>
      <timestamp>2026-08-22T11:31:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ</username>
        <id>44987</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ಹೊಸ ಬಳಕೆದಾರರ ಸ್ವಾಗತ</comment>
      <origin>1383850</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="373" sha1="b9q9p0eo8di0c2m6agdwaiongo560y7" xml:space="preserve">{{ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಸುಸ್ವಾಗತ|realName=|name=HiamMun}}

-- [[ಸದಸ್ಯ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ]] ([[ಸದಸ್ಯರ ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಕನ್ನಡ ವಿಕಿ ಸಮುದಾಯ|ಚರ್ಚೆ]]) ೧೭:೦೧, ೨೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೬ (IST)</text>
      <sha1>b9q9p0eo8di0c2m6agdwaiongo560y7</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>